cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ალტრანშტედტის ხელშეკრულება
შედეგები
დიპლომატი და პოლიტიკოსი იოჰან ფატქული სიკვდილით დასაჯეს. როდესაცეს ხელშეკრულება გამოაშკარავდა, პეტრე დიდი იმედგაცრუებული დარჩა. მისმა დიპლომატებმა, მიუხედავად იმისა, რომ იცოდნენ საქსონიასა და შვედეთს შორის სეპარატიული ზავის დადების შესაძლებლობის შესახებ და ამასთანავე 1703 წლიდან აქტიურად აწარმოებდნენ მოლაპარაკებას რუსეთთან, ვერ შეძლეს ჩარევა. გარდა ამისა, პეტრემ მიიჩნია ავგუსტი არა მხოლოდ როგორც მოკავშირე, არამედ როგორც ახლო მეგობარი. ავგუსტის გადადგომით, პეტრემ წარუმატებლად შესთავაზა ჯერ კიდევ დაკავებული პოლონეთის გვირგვინი უნგრელ მეამბოხე პრინცს, ფერენც II რაკოცის, ბრიტანელ გენერალს და მალბოროუჰის პირველ ჰერცოგს, ჯონ ჩერჩილ მალბოროს, პოლონელ იაკუბ სობესკის, ჰაბსბურგების სამსახურში მყოფ ევგენი სავოიელს და სხვებს.
პოლონურ-ლიტვურ თანამეგობრობაში, ხელშეკრულებამ განამტკიცა და კიდევ უფრო გააუმჯობესა სტანისლავ ლეშჩინსკის პოზიცია. შედეგად მან მოიპოვა აზნაურების ერთგულება. ავგუსტ ძლიერი აღდა როგორც პოლონეთის მეფე და განაახლა ალიანსი რუსეთთან 1709 წლის ტორუნის ხელშეკრულებით, რამაც შესაძლებელი გახადა პეტრეს გამარჯვება პოლტავის ბრძოლაში კარლ XII-ის წინააღმდეგ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:XVIII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები
ნეჩერიკარა
მინი|[[აბიდოსის მეფეთა სია (ფრაგმენტი). ნეჩერიკარა]] ნეჩერიკარა — ძველი ეგვიპტის ფარაონი VIII დინასტიიდან.
ფარაონი ცნობილია მხოლოდ აბიდოსის მეფეთა სიის მიხედვით (როგორც მერენრა II-ის შემცვლელი). რაა შემონახული არც მისი საფლავი და არც რაიმე ძეგლი მისი მმართველობის პერიოდიდან. მისი მეფობა სავარაუდოდ რამდენიმე წელი უნდა გაგრძელებულიყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეგვიპტის მერვე დინასტიის ფარაონები
ათარი
ფარიდ ალ-დინ მოჰამედ იბნ იბრაჰიმ ათარი (დ. 1119, 1136, 1142 ან 1145 — გ. ვარაუდით 1229) — სპარსელ-ტაჯიკი პოეტი, სეფიური ლიტერატურის თვალსაჩინო წარმომადგენელი. ნიშაბურელ მოქალაქეს, ხელობით მეაფთიაქეს, საკმაოდ ფართო განათლება მიუღია. მისი შემოქმედება გამსჭვალულია მისტიური თეოსოფიის იდეებით. ძირითადი თემა — ღვთისადმი მისტიური სიყვარული, აბსოლუტური ჭეშმარიტების ძიება თვითშემეცნებისა და საკუთარი თავის ღვთაების წილად მიჩნევის გზით — ათარის თხზულებები შენიღბულია ალეგორიით. ამ მხრივ საყურადღებოა პოემები „ფრინველთა საუბარი“ (დაახლ. 1175), „ბულბულის წიგნი“ და სხვ. IX–XII საუკუნეების პოეტთა და სწავლულთა შესახებ მეტად საინტერესო ფაქტობრივი ცნობების შემცველია მისი „ღვთიური წიგნი“, პროზაულ „წმინდანთა ისტორიაში“ კი სუფი მოღვაწეების ცხოვრებაა გადმოცემული. ათარის ცნობილი ნაწარმოებებია აგრეთვე „დარიგებათა წიგნი“, „ზეაღსვლის წიგნი“, „თავისუფალის წიგნი“, ლირიკული ლექსების კრებული და სხვ.; ათარის შემოქმედება მოლკლორული მასალის სიუხვითა და ფორმის სისადავით გამოირჩევა. მისმა ლიტერატურულმა მოღვაწეობამ უდიდესი გავლენა მოახდინა როგორც ირანის, ისე მეზობელი ქვეყნების სუფიური ლიტერატურის შემდგომ განვითარებაზე (ჯალალ ალ-დინ რუმი, ნავოი და სხვ.).
რიკ უეიკმენის დისკოგრაფია
რიკ უეიკმენი — ინგლისელი კლავიშისტი, კომპოზიტორი და სიმღერების ავტორი. ყველაზე კარგად ცნობილი, როგორც ჯგუფ Yes-ის კლავიშისტი. მისი სოლო ალბომები გაყიდული იქნა 50 მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით. აქ წარმოდგენილია მისი ვრცელი დისკოგრაფია.
მადურა
მინი|240პქ|მადურა მადურა — კუნძული მალაის არქიპელაგში, კუნძული იავის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაპირთან, ბალისა და იავის ზღვებს შორის. ეკუთვნის ინდონეზიას. ფართობი 4,5 ათასი კმ². რელიეფი უმთავრესად ბორცვიანია. აგებულია მერგელებითა და კირქვებით. განვითარებულია კარსტი. ჰავა სუბეკვატორული მუსონურია. გავრცელებულია ფოთოლმცვივანი ტროპიკული ტყე, ბუჩქნარი და სავანა. მადურის ტერიტორიის დიდი ნაწილი დამუშავებულია. კუნძულზე მისდევენ მეცხოველეობას, მეთევზეობას, იღებენ მარილს. კუნძულის მთავარი ქალაქია პამეკასანი.
მაჯიდ აფლაკი
მაჯიდ აფლაკი (დ. 26 აგვისტო, 1973) — ირანელი ტაეკვონდისტი. მონაწილეობა მიიღო 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე.
წაღკაშენი (არაგაწოტნი)
წაღკაშენი (Ծաղկաշեն) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 950 მეტრზე. 2009 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 779 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 105 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 7.4 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
მავზოლეუმი
მინი|[[ტაჯ-მაჰალი, აგრა, ერთ-ერთი ცნობილი მავზოლეუმი მსოფლიოში]] მავზოლეუმი — მონუმენტური სამარხი ნაგებობა. სახელწოდება მიიღო ქალაქ ჰალიკარნასში აგებული კარიის მეფის მავსოლეს აკლდამისაგან. მავზოლეუმი გავრცელდა ძველ რომსა და შუა საუკუნეების აღმოსავლეთში. ტრადიციული ნაგებობის პარალელურად სოციალურ არქიტექტურაში მოინახა მავზოლეუმის კომპოზიციის ახალი პრინციპი. იგი შეეხამა ტრიბუნას, რითაც მავზოლეუმის მონუმენტურ არქიტექტურას საზოგადოებრივი მნიშვნელობა მიენიჭა.
ლიტერატურა
კატეგორია:არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:სასაფლაოები *
სომეხი ფიდაები
სომეხი ფიდაები (დასავლეთსომხური Ֆէտայի Fedayi; აღმოსავლეთსომხური Ֆիդայի Fidayi) ასევე ცნობილი როგორც სომხური არარეგულარული შენაერთები ან სომხური მილიცია — აბდულჰამიდ II-ის მმართველობის დროს, გვიან XIX საუკუნეში და ადრეულ XX საუკუნეში, ოსმალი ჰამიდიების (კავალერიის ქვედანაყოფი) და ქურთების მიერ განხორციელებული ჰამიდური ხოცვა-ჟლეტის სახელით ცნობილი მოვლენების შემდეგ, სომხური სოფლების თავდასზმებისგან დასაცავად შექმნილი არარეგულარული სამხედრო დანაყოფები. ამ დანაყოფების საბოლოო მიზანი იყო ავტონომიის მოპოვება (არმენაკანები) ან სრული დამოუკიდებლობა (დაშნაკცუთიუნი, ჰუნჩაკები).
მოძრაობის ზოგიერთი წამყვანი ფიგურა დაშნაკცუთიუნის თანხმობით ასევე მონაწილეობდა იგივე პერიოდში მომხდარ სპარსეთის კონსტიტუციურ რევოლუციაში.
სომხური ტერმინი „ფედაი“ მომდინარეობს არაბული ფედაინებიდან: فِدائيّين, რაც ითარგმნება როგორც „შეწირულები“.
მიზნებები და აქტივობები
სომხური ფიდაების საწყისი მიზანი იყო ოსმალეთის იმპერიაში არსებულის ომხური სოფლების დაცვა და ოსმალეთის დამსჯელი ექსპედუიციებისთვის ხელის შეშლა. სომელიხ მოხალისეები იბრძოდნენ: ჰამიდური ხოცვა-ჟლეტის დროს, სასუნის აჯანყებაში, ზეითუნის აჯანყებაში, ვანის დაცვაში და ხანასორის ექსპედიციის წინააღმდეგ. ისინი იყვნენ სომხეთის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის წევრები. პარტიზანული მოძრაობა ახდენდა საფოსტო და ჯარის მომარაგების გზების საბოტაჟს. ისინი ასევე ახორციელებდნენ კონტრ შეტევებს მუსლიმურ სოფლებზე. მათ ოსმალეთის სომხების დიდი მხრდაჭერა ქონდათ. მალევე მოიპოვეს მოსახლეობაში ნდობა და პოპულარობა.
მათი მოქმედებები შემცირდა მეორე საკონსტიტუციო ერის პერიოდში, რომელიც ახალგაზრდა თურქების რევოლუციიდან 1920-იან წლებამდე პერიოდს მოცავს. ამ დროს თურქეთის ხელისუფლებაში კავშირისა და პროგრესის კონგრესი მოდის, რომელიც სომხებს იმპერიაში მცხოვრები ქურთების და თურქების ანალოგიურ უფლებებს აძლევს. უმეტესობა ფიდაების რაზმები დაიშალა და დაუბრუნდნენ საკუთარ სახლებს.
სპარსეთის კონსტიტუციური რევოლუცია
რამდენიმე ფიდაი და დაშნაკცუთიუნის ისეთი გამოჩენილი წარმომადგენლები როგორიცაა: არამ მანუკიანი, ჰამო ოჰანჯანიანი და სტეპან სტეპანიანი შეუერთდნენ ყაჯარულ ირანში მიმდინარე რევოლუციას. ირანში განვითარებულ მოძრაობას ქონდა პოლიტიკური ენონომიკური და იდეოლოგიური კომპონენტები. მას უნდა დაემყარებინა კანონზე დამყარებული წესრიგი, უნდა განევითარებინა ადამიანის უფლებები და მუშათა კლასისთვის მიენიჭებინა თავისუფლება. ამ მოძრაობაში ჩართვით ისენი ფიქრობდნენ, რომ ირანელი სომხების ინტერესებს დაიცავდნენ.
პირველი მსოფლიო ომი
მას სემდეგ რაც ოსმალეთში გამოიცა კანონო, რომელიც ყველა ზრდასრულ მამაკაცს ავალდებულებდა ჯარში სამსახურს ან სანაცვლოდ გარკვეული გადასახადის გადახდას ზოგიერთი ფიდაი შეუერთდა ოსმალეთის იმპერიის სამხედრო ძალებს.
რუსეთის კავკასიის ფრონტზი ჩამოიშალა რასაც 1917 წლის რევოლუცია მოყვა. სომხური ეროვნული კონგრესი სთხოვდა რუსეთის ჯარში გაფანტულ სომეხ ჯარისკაცებს და ოფიცრებს შეგროვილიყვნენ. მიზანი იყო სომხების კავკასიის ფრონტზე მობილიზება. ამ მიზნისთვის გენერალი ბაგრადოუნის მეთაურობით ჩამოყალიბდა სამხედრო კომიტეტი. იმავე წელს სომხეთის ეროვნულმა კონგრესმა შექმნა სომხური ეროვნული საბჭო, რომელმაც სომხეთის დემოკრატიული რესპუბლიკა გამოაცხადა. მოგვიანებით ამ მოხალისეებმა და რუსეთის ჯარიდან წამოსულმა მებრძოლებმა ჩამოაყალიბეს სომხეთის პირველი სამხედრო ძალების ბირთვი.
სქოლიო
კატეგორია:სომეხი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:სომხური ნაციონალიზმი კატეგორია:თურქეთის სამხედრო ისტორია კატეგორია:თანამედროვე ირანის ისტორია კატეგორია:სომხეთის ისტორია
აიშე ქულინი
აიშე ქულინი (Ayşe Kulin; დ. 26 აგვისტო 1941, სტამბოლი, თურქეთი) — თურქი ქალი მწერალი, სცენარისტი და ნოველისტი.
ბიოგრაფია
ქულინი დაიბადა 1941 წლის 26 აგვისტოს თურქეთის ქალაქ სტამბოლში. მამამისი, მუჰითინ ქულინი, წარმოშობით ბოსნიელია, რომელიც თურქეთის ერთ-ერთი პირველი სამოქალაქო ინჟინერი იყო, რომელმაც დააარსა „სახელმწიფო ჰიდრავლიკური სამართველო“ (DSİ), შემდეგ ამავე დაწესებულების პირველ დირექტორად დაინიშნა. დედამისი, სითარე ჰანიმი, წარმოშობით ჩერქეზია, ოსმალეთის ერთ-ერთი ყოფილი ეკონომიკის მინისტრის შვილიშვილი.
ქულინმა დაამთავრა ამერიკული კოლეჯი გოგონებისთვის არნავუთქიოიში, სტამბოლში, ლიტერატურის განხრით. 1984 წელს, მან გამოუშვა მოთხრობების კრებული სახელწოდებით „Güneşe Dön Yüzünü“ (მობრუნდი მზისკენ). მოთხრობისთვის, სახელწოდებით „Gülizar“, რომელის 1986 წლის ეკრანიზაციას „Kırık Bebek“ ჰქვია, მან მოიგო თურქეთის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს სცენირისთა ჯილდო. ქულინი მრავალი ფილმის, სერიალისა და რეკლამების სცენარისტი, ოპერატორი და პროდიუსერია. 1986 წელს, მან თურქეთის თეატრის მწერალთა კავშირის „საუკეთესო ოპერატორის ჯილდო“ მოიგო, მისი ტელესერიალ Ayaşlı და Kiracıları მუშაობისთვის.
2002 წლის მაისში, ქულინმა გამოსცა რომანი სახელწოდებით „სუნთქვა“ (Nefes Nefes'e), რომელიც ეძღვნება თურქ დიპლომატებს, რომლებიც მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, ჰოლოკოსტის დროს გადაარჩინეს ებრაელები.
აიშე ორჯერ იყო დაქორწინებული, მისი ბოლო ორი რომანი „ცხოვრება“ (Hayat) და „მწუხარება“ (Hüzün), აღწერს მის ცხოვრებას მეუღლეებთან, მეჰმეთ სარფერთან და ერენ ქემაჰლისთან. ორივე განქორწინებით დასრულდა, მაგრამ ამ ქორწინებებიდან მას ოთხი ვაჟი ეყოლა.
გენოციდის საკითხი
ერთ-ერთ სატელევიზიო ინტერვიუში, ქულინმა შეეხო სომხების გენოციდს და შეაფესა მოვლენა, როგორც „გადასახლების მოვლენა“ ("bir tehcir olayıdır") და დაასკვნა, რომ შესაბამისად, არ შეიძლება შევადაროთ ეს მოვლენა ჰოლოკოსტს. მისი ინტერვიუს შემდეგ, შეიქმნა პეტიცია, რომელიც მოუწოდა მისი წიგნების ბოიკოტისკენ. შემდეგ ქულინმა უარყო თავისი ინტერვიუ და განაცხადა, რომ მისი ინტერვიუს ორიგინალი ვერსია შეცვალეს, ასევე ბოდიში მოიხადა თურქეთის სომეხთა სათვისტომოს, მაგრამ ქულინი მაინც დაჟინებით განაცხადა, რომ გენოციდს ადგილი არ ჰქონდა და მხოლოდ იყო სომხების ომი თურქებთან, რომლის დროს ისინი დაიღუპნენ.
სქოლიო
კატეგორია:თურქი მწერლები
პარსენტი
სქოლიო
კატეგორია:ალიკანტეს მუნიციპალიტეტები
მენკარა
მინი|[[აბიდოსის მეფეთა სია (ფრაგმენტი). მენკარა]] მენკარა — ძველი ეგვიპტის ფარაონი VIII დინასტიიდან. ქვეყანას მართავდა ძვ. წ. XXII საუკუნეში.
ფარაონი ცნობილია მხოლოდ აბიდოსის მეფეთა სიის მიხედვით. არაა შემონახული არც მისი საფლავი და არც რაიმე ძეგლი მისი მმართველობის პერიოდიდან. მისი მეფობა სავარაუდოდ რამდენიმე წელი უნდა გაგრძელებულიყო.
დიმიტრი ქიტოშვილი
დიმიტრი ქიტოშვილი — საქართველოს ცენტრალური საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარე 2004 წლის აპრილიდან 2004 წლის ივნისამდე.
სქოლიო
კატეგორია:ცესკოს თავმჯდომარეები
ინასიუ-მარტინსი
ინასიუ-მარტინსი (Inácio Martins) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 198 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გუარაპუავის შემადგენლობაში.
ლევან თარხნიშვილი
ლევან თარხნიშვილი (დ. 1 სექტემბერი, 1971, თბილისი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი, სოციოლოგი, საქართველოს ცენტრალური საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარე 2007-2010 წლებში.
ინასიუ-მარტინსი
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 943 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11.69 კმ²-ზე. ფართობი 936 208 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ლევან თარხნიშვილი
სქოლიო
კატეგორია:ცესკოს თავმჯდომარეები კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ლევან
ბოროსენი
ბოროსენი (Boroseni) — სოფელი მოლდოვაში, დონდუშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 120 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 138 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დონდუშენის რაიონის სოფლები
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი D
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ჯგუფი D — მუნდიალი 2002-ის ერთ-ერთი ჯგუფი. ჯგუფის მთავარი მოულოდნელობები იყო პორტუგალიის ნაკრების დამარცხება აშშ-სა და კორეის ნაკრებებთან. სწორედ ეს ორი გუნდი გავიდა შემდეგ ეტაპზე. პორტუგალიას კი პოლონეთთან გამარჯვებამ მხოლოდ მესამე ადგილი არგუნა.
ნეფერკარა II
მინი|[[აბიდოსის მეფეთა სია (ფრაგმენტი). ნეფერკარა II]] ნეფერკარა II — ძველი ეგვიპტის ფარაონი VIII დინასტიიდან. ქვეყანას მართავდა ძვ. წ. XXII საუკუნეში.
ფარაონი ცნობილია მხოლოდ აბიდოსის მეფეთა სიის მიხედვით. არაა შემონახული არც მისი საფლავი და არც რაიმე ძეგლი მისი მმართველობის პერიოდიდან. მისი მეფობა სავარაუდოდ რამდენიმე წელი უნდა გაგრძელებულიყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეგვიპტის მერვე დინასტიის ფარაონები
ვლადიმერ ავერჩენკო
ვლადიმერ ავარჩენკო (Влади́мир Алекса́ндрович Аве́рченко; დ. 23 ივლისი, 1950, სოფელი კოსკოვი, როსტოვის ოლქი, სსრკ) — რუსი პოლიტიკოსი. როსტოვის ოლქის III და IV მოწვევის წარმომადგენელი რუსეთის ფედერაციის ფედერალურ კრებაში. პოლიტიკური პარტია „ერთიანი რუსეთის“ წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1950 კატეგორია:„ერთიანი რუსეთის“ წევრები კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
ბიჯან ჯალალი
ბიჯან ჯალალი (დ. 1927, თეირანი, ირანი — გ. იანვარი, 2000) — თანამედროვე სპარსი პოეტი. მის კალამს ეკუთვნის: „წყლის ფერი“, „დღეები“, „დღიურები“, „ჩვენი გული და მსოფლიო“, „სინათლის თამაში“ და „წყალი და მზე“.
ლიბერიის გეოგრაფია
380პქ|მინი|ლიბერიის რუკა 380პქ|მინი|ლიბერიის ტოპოგრაფიული რუკა ლიბერიის გეოგრაფია – ლიბერია დასავლეთ აფრიკაში მდებარე სუბსაჰარული ქვეყანაა. სამხრეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება ატლანტიკის ოკეანე, ჩრდილო-დასავლეთიდან სიერა-ლეონე, ჩრდილოეთიდან გვინეა ხოლო სამხრეთ-დასავლეთიდან კოტ-დ’ივუარი.
ლიბერიის ფართობი შეადგენს 110,000 კვ. კილომეტრს. საიდანაც 15.000 კვ. კილომეტრი წყალს წარმოადგენს.
ლიბერიის საზღვრის სრული სიგრძე წარმოადგენს 1,587 კილომეტრს.
ლიბერიის ტერიტორია ძირითადად მთიანი რელიეფისგან შედგება. ქვეყნის უმაღლეს წერტილს მთა ვუტევე წარმოადგენს, რომლის სიმაღლეც ზღვის დნიდან 1380 მეტრია.
ლიბერიაში მოიპოვება შემდეგი ბუნებრივი რესურსები: რკინის მადანი, ხე-ტყის მასალა, ალმასი, ოქრო და წლის რესურსი.
მიწის გამოყენება და სოფლის მეურნეობა
სამეურნეო მიწები: 4.04% მუდმივი კულტურები: 1.62% სხვა: 94.34% (2011)
სარწყავი მიწა
2003 წლის მონაცემებით ლიბერიის ტერიტორიის 21,000 კვ. კილომეტრი ირწყვება.
ბუნებრივი კატასტროფები
ყველაზე ხშირ კატასტროფას წარმოადგენს ჰარმატანი, რომელიც დეკემბერი-მარტის შუალედში საჰარიდან უბერავს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიბერიის გეოგრაფია კატეგორია:ლიბერია
ცამაქასარი
ცამაქასარი (Ցամաքասար) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 610 მეტრზე. 2009 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 452 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 27 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 16.6 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
ჟოკა-მარკისი
ჟოკა-მარკისი (Joca Marques) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 24 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 100 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30.64 კმ²-ზე. ფართობი 166 443 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიაუის შტატის მუნიციპალიტეტები
კაბანის ტბები
კაბანის ტბები (თათრ. Kaban kule) — უდიდესი ტბების სისტემა თათრეთის ტერიტორიაზე, რომელიც მდებარეობს ქალაქ ყაზანის მიდამოებში. იგი შედგება სამი ნაწილისგან: ახლო (ქვედა) კაბანი, შორეული (შუა) კაბანი და ზედა (ბორისკოვი) კაბანი. გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ (ქალაქის ცენტრიდან სამხრეთით) და დაკავშირებულია არხებით.
ძირითადი მახასიათებლები
ტბები ნამდინარევის სახით გაჩნდა მდინარე ვოლგის ყოფილ დიდ მოსახვევში, კარსტული ძაბრის გართულებების შედეგად.
გადაჭიმულია ჩრდილოეთით და სამხრეთით ვოლგის მაღალი ტერასის შვერილზე. წყლის გაცვლა ხდება ქვედა (ახლო) და შორეულ (შუა) ტბებს შორის  ბოტანიკური არხისკენ (სიგრძე - 750 მ, სიგანე - 100-120 მ, სიღრმე - 2-3 მ), ყაზანის ზოოპარკისა და ბოტანიკური ბაღის გასწვრივ. ქვედა (ახლო) კაბანი ბუნებრივი ბულაკის არხისგან გამოყოფილია ხიდით, რომლის საშუალებითაც ტბიდან პერიოდულად  წყალს ტუმბავენ არხის დონის რეგულირების მიზნით. შორეული (შუა)  კაბანი უკავშირდება ვოლგას. მისი სამხრეთ ნაწილიდან გადის მონასტრის დინება, რომელიც აკავშირებს ტბას ვოლგის პოდუვალიეს ყურესთან.
სოფელ ოტარის მიდამოში არხი გადაკეტილია კაშხლით, საიდანაც წყალს ქაჩავენ  ტუმბოების დახმარებით კუიბიშევის წყალსაცავში.
ზემო (ბორისკოვსკი) კაბანი— დახურული წყალსატევია, რომელსაც არ აქვს ჰიდროლოგიური კავშირის სისტემა სხვა ტბებთან. წყლის დონე მასში დაახლოებით 2 მ-ით მეტია, ვიდრე ქვემო (ახლო) და შორეულ (შუა) ტბებში. მარცხნივ|მინი|ქვემო კაბანი ტბის სისტემის საერთო ფართობი 186 ჰექტარია. არხით დაკავშირებული  ქვედა (ახლო) და შორეული (შუა) ტბების სიგრძე  5575 მ-ია, ზემო (ბორისკოვსკის)— 1030 მ, უდიდესი სიღრმე —19,0 მ (შუა კაბანი). წყლის საერთო მოცულობა  11,8 მილიონი კუბური მეტრია.
კუიბიშევის წყალსაცავის აშენებამდე და შევსებამდე ტბები არხებით უკავშირდებოდა მდინარეებს ვოლგას და კაზანკას. წყალსაცავის შევსების შედეგად ტბებში წყლის დონის მომატების თავიდან ასაცილებლად, არხები დაბლოკილი იყო კაშხლებით. დღესდღეობით, კაბანი მიეკუთვნება ნაწილობრივ რეგულირებულ წყლის ობიექტებს, მისი დონის რეჟიმი ძირითადად შენარჩუნებულია 51.5 მ-ის სიმაღლეზე. წყლის ზედმეტი რაოდენობის გადაქაჩვა მდინარე ვოლგაში  სატუმბი სადგურების საშუალებით ხდება.
ეკოლოგიური მდგომარეობა
მინი|კაბანის ტბა-[[ყაზანი]] ათასწლეულების განმავლობაში ტბების სისტემა ბუნებრივ სიწმინდეს ინარჩუნებდა. მასში მრავლადა იყო თევზი.
სქოლიო
კატეგორია:ყაზანი კატეგორია:თათრეთის ტბები კატეგორია:თათრეთის გეოგრაფია
ჭრელი ქამა
ჭრელი ქამა (Agaricus placomyces) — ქამასოკოს გვარის შხამიანი სოკო ფირფიტოსანთა ოჯახისა.
ქამასოკოს გვარის ერთ-ერთი ყველაზე შხამიანი წარმომადგენელია, რომელიც ჰაერზე ინტენსიურად ყვითლდება და ამასთანავე ახასიათებს მძაფრი მელნის სუნი.
სამეცნიერო სინონიმები;
აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 2,5-7,5 სმ-მდე აღწევს, ახალგაზრდა სოკოებს კონუსური ფორმა აქვთ, შემდგომში — ამოზნექილი, ბრტყელი შუაგულით. ზედაპირი — თეთრი, დაფარულია მონაცრისფრო ან ნაცრისფერ-ყავისფერი ქერცლებით, ცენტრში ნაცრისფერ-ყავისფერია.
ფირფიტები — თავისუფალი, ახალგაზრდობაში თეთრია, შემდგომში — ვარდისფერი და შოკოლადისფერ-ყავისფერი.
რბილობი თეთრია, ჰაერზე ყვითლდება, მძაფრი სუნი აქვს, შედარებულია მელნის, კრეოზოტისა და ფენოლის სუნთან.
ფეხის სიგრძე — 3,5-10, სიგანე — 0,6-1,3, ცილინდრული, ძირში ბოლქვისებრია, ხშირად მოღუნული, განიერი საყელოთი, ხშირად ყავისფერი ლაქებით.
სპორების ფხვნილი მუქი ყავისფერია, სპორის ზომა 5-7x3-4 მკმ, გლუვი და ელიფსური.
გავრცელება
საპროტროფია. იზრდება ერთეულებად ან დიდ ჯგუფებად როგორც ფოთლოვან, ასევე წიწვოვან ტყეებში, პარკებსა და ბაღებში.
გავრცელების არეალი მოიცავს ჩრდილოეთ ამერიკას, ცენტრალურ ამერიკას, ევროპას, აზიასა და ავსტრალიას. სოკოს შესულია პოლონეთის, გერმანიის, დანიისა და ფინეთის გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში.
სეზონი — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
შხამიანობა
შხამიანი სოკოა. ფენოლის მქონე ქამასოკოს გვარის სხვა სახეობების მსგავსად იწვევს საჭმლის მომნელებელი სისტემის მოშლას, მძიმე შემთხვევაში შესაძლოა გამოიწვიოს მხედველობის დაქვეითება. ზოგიერთი ადამიანის შემთხვევაში მოწამვლის სიმპტომები არ ვლინდება.
სქოლიო
კატეგორია:ქამასოკო კატეგორია:შხამიანი სოკოები
პედრეგერი
პედრეგერი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ალიკანტეს პროვინციის მარინა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 29,57 კმ². მოსახლეობა — 7881 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალიკანტეს მუნიციპალიტეტები
უზუნგიოლი
უზუნგიოლი (Uzungöl — „გრძელი ტბა“) — ტბა თურქეთში, ტრაპიზონის პროვინციაში, ქალაქ ტრაპიზონიდან სამხრეთით 99 კმ-ში. მდებარეობს მაღალ მთებს შორის, ზღვის დონიდან 1090 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,2 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 15 მ. მეწყრული წარმოშობისაა. უზუნგიოლის წყლის დონე და ფართობი სეზონისა და წლის მიხედვით მერყეობს. ტბის წყალი მტკნარია. მის სანაპიროზე არის ამავე სახელწოდების სოფელი. პოპულარული ტურისტული ობიექტია. 2008 წელს თურქეთის მთავრობამ ტბის სანაპიროს გასწვრივ ააშენა ბეტონის ბარიერი, რაც აფერხებს ტბის ირგვლივ არსებული გზების დასველებას. ამას მოჰყვა ადგილობრივთა და ეკოლოგთა პროტესტი, რომელთა თქმით, უზუნგიოლი გიგანტურ ხელოვნურ აუზს დაემსგავსა, რასაც შესაძლოა გარემოს დეგრადაცია მოჰყვეს.
სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ტბები
სპილენძის(I, II) სულფიტი დიჰიდრატი
სპილენძის(I, II) სულფიტი დიჰიდრატი — სპილენძის მარილი ქიმიური ფორმულით Cu2SO3•CuSO3•2H2O ან (Cu3(SO3)2•2H2O)). ნაეთი შეიცავს განსხვავებული ჟანგვის ხარისხის მქონე სპილენძის ატომებს. არის წყალში უხსნადი, ჰაერზე მოხვედრისას სტაბილური მყარი ნივთიერება.
სინთეზი
მიიღება სპილენძის სულფატისა და კალიუმის მეტაბისულფატის წყალხსნარების შერევით. ლურჯი ფერი მყისიერად იცვლება მწვანედ, ხოლო ამ ხსნარის გახურებით გამოილექება ყავისფერი ფერის მყარი სპილენძ (I, II) სულფიტის დიჰიდრატი:
მიღების სხვა მეთოდს წარმოადგენს სპილენძის სულფატისა და გოგირდის დიოქსიდის რეაქცია, რომელიც მიმდინარეობს 70° C-ზე:
სქოლიო
კატეგორია:სულფიტები კატეგორია:სპილენძის ნაერთები
კრაკოვის აჯანყება
ტერმინი კრაკოვის აჯანყება შეიძლება აღნიშნავდეს:
წილქარი
წილქარი (Ծիլքար) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 150 მეტრზე. 2009 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 560 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 39 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 14.21 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
დუელი (ფილმი)
დუელი (Duel) — ამერიკული ტელეფილმი. მთავარ როლში დენის უივერი. რიჩარდ მეთისონის ამავე სახელის მოთხრობის ეკრანიზაცია. ეს იყო სტივენ სპილბერგის პირველი სრულმეტრაჟიანი ფილმი და ამ ფილმის წარმატებებმა განაპირობა მისი შემდგომი კარიერა კინორეჟისურაში.
სიუჟეტი
დევიდ მანი თავისი „პლიმუთით“ მიდის  კალიფორნიის გზებზე. როცა ის გაუსწრებს სატვირთო მანქანას, მაშინ სატვირთოს მძღოლი ამას მიიღებს პირად გამოწვევად. თავიდან ის რამდენიმეჯერ გაუსწრებს დევიდს და ამუხრუჭებს; შემდეგ დევიდს ფსიქოლოგიურ თამაშს უწყებს. ამასთანავე სატვირთოს მძღოლი ცდილობს მის გზიდან გადაგდებას. ჯერჯერობით დევიდი არ იმჩნევს, მაგრამ შემდეგ იღებს ამ გამოწვევას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1971 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:სტივენ სპილბერგის ფილმები კატეგორია:რიჩარდ მეთისონის ნაწარმოებების ეკრანიზაცია კატეგორია:კინორეჟისორთა სადებიუტო ფილმები
პეგო
პეგო  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ალიკანტეს პროვინციის მარინა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 52,85 კმ². მოსახლეობა — 10 133 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალიკანტეს მუნიციპალიტეტები
სლიმა
სლიმა (Tas-Sliema, Sliema) — ქალაქი მალტაში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ სანაპირზე. ეკონომიკის, ვაჭრობისა და დასვენების მთავარი ცენტრი.
ცნობილი სლიმელები
სლიმაში დაიბადნენ: მოქმედი პრემიერ-მინისტრი რობერტ აბელა, ბრიტანელი ჟურნალისტი პიტერ ჰიტჩენსი, შვეიცარიული ბენდის Krokus-ის წევრი მარკ სტორასი, მალტელი მომღერალი, 2002 და 2016 წლებში ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე მალტის წარმომადგენელი ირა ლოსკო.
სქოლიო
კატეგორია:მალტის ქალაქები
ჯედკარა II
მინი|[[აბიდოსის მეფეთა სია (ფრაგმენტი). ჯედკარა II]] ჯედკარა II — ძველი ეგვიპტის ფარაონი VIII დინასტიიდან. ქვეყანას მართავდა ძვ. წ. XXII საუკუნეში.
ფარაონი ცნობილია მხოლოდ აბიდოსის მეფეთა სიის მიხედვით. არაა შემონახული არც მისი საფლავი და არც რაიმე ძეგლი მისი მმართველობის პერიოდიდან. მისი მეფობა სავარაუდოდ რამდენიმე წელი უნდა გაგრძელებულიყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეგვიპტის მერვე დინასტიის ფარაონები
მარინე მაისურაძე
მარინე მაისურაძე (დ. 5 სექტემბერი, 1955, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი, მეცნიერი და პედაგოგი.
ბიოგრაფია
1982 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის არქიტექტურის ფაკულტეტი არქიტექტურის სპეციალობით.
1980-1983 წლებში მუშაობდა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის, არქიტექტურული ფაკულტეტის საპროექტო ბიუროში. 1983-1985 წლებში იყო საქართველოს მინისტრტა საბჭოსთან არსებული ძეგლთა დაცვის სამმართველოს უფროსი მეცნიერ-მუშაკი. 1986-1991 წლებში მუშაობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტურული გეგმარების საფუძვლების კათედრაზე ასისტენტად. 1991-1998 წლებში ამავე კათედრაზე უფროს მასწავლებლად. 1998-2006 წლებში იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტურული გეგმარების საფუძვლების კათედრის პედაგოგ-დოცენტის მოვალეობის შემსრულებელი, პარალელურად მუშაობდა შოთა რუსთაველის სახელობის აკადემიური დრამატული თეატრის რეკონსტრუქციის პროექტებზე მომუშავე არქიტექტურულ ჯგუფში არქიტექტორად. 2007-2011 წლებში მუშაობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტურის, ურბანისტიკისა და დიზაინის ფაკულტეტის ხარისხის უზრუნველყოფის სამსახურის უფროსად. 2006-2008 წლებში იყო არქიტექტურულ-საპროექტო ფირმა „გოდაკო“-ს არქიტექტორი. 2011-2017 წლებში მუშაობდა საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს „სსიპ განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნული ცენტრის“ ავტორიზაცია-აკრედიტაციის ექსპერტად, ასევე იყო ამავე ცენტრის პროფესიულ კვალიფიკაციათა განვითარების ხელშეწყობის პროგრამის ექსპერტი, შეთავსებით. 2012-2013 წლებში მუშაობდა არქიტექტურულ კომპანია შპს „მაკოტო“-ს არქიტექტორად, ასევე შეთავსებით. 2006 წლიდან არის საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტორული გეგმარების საფუძვლების კათედრის ასოცირებული პროფესორი. 2016 წლიდან შპს „კავკასიის უნივერსიტეტის“ ტექნოლოგიების სკოლის სრული პროფესორი არქიტექტურის საბაკალავრო საგანმანათლებლო პროგრამის კურსი. მონაწილეობა აქვს მირებული არაერთი საცხოვრებელი სახლისა და საზოგადოებრივი დანიშნულების ობიექტის მშენებლობის პროექტის დამუშავებაში, მათ შორის: მრავალფუნქციური საავადმყოფოს კომპლექსის უზნაძის ქუჩაზე, მრავალპროფილიანი სავაჭრო ცენტრის კომპლექსის „ქალაქის გული“ აბაშიძის ქუჩაზე, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ნაფარეულის ქუჩაზე (ქალაქ თბილისში), ინდივიდუალური სახლების ქალაქ თბილისში, წავკისში, ქალაქ წყალტუბოში და სხვა. მონაწილეობდა მრავალ არქიტექტურულ შემოქმედებით კონკურსებსა და სამეცნიერო კონფერენციებში. ჩატარებული აქვს კვლევები მხატვრულ-ისტორიულ და არქიტექტორულ თემატიკაზე. ავტორია სამეცნიერო პუბლიკაციებისა და წიგნის „მეთოდური მითითებები არქიტექტურაში“. მრავალწლიანი სამეცნიერო-პედაგოგიური და შემოქმედებითი მოღვაწეობისათვის მიღებული აქვს საუწყებო ჯილდოები და საპატიო სიგელები.
რიჩგვიანები
მინიატიურა|მიქაილ ჩეგიანის ფრესკა ადიშის მაცხოვრის ეკლესიიდან რიჩგვიანები, ჩეგიანები — ფეოდალური საგვარეულო შუა საუკუნეების სვანეთში. ქართულ წყაროებში გვარი სხვადასხვა ფორმით (რუჩეგიანი, რუჩაგიანი, როჩაგიანი, რეჩგიანებად და სხვ.) მოიხსენიება.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები კატეგორია:სვანეთის სამთავრო
იმედო ფხაკაძე
იმედო ფხაკაძე (დ. 20 ნოემბერი, 1942, საქართველო) — ქართველი ხელბურთელი. თამაშობდა თბილისის „ბურევესტნიკსა“ (1962–1974) და სსრკ ნაკრებში (1963–1971). მსოფლიოს სტუდენტთა თამაშების ჩემპიონი 1968 წელს, სსრკ-ის ორგზის ჩემპიონი (1962, 1964), სამგზის მეორე (1965, 1966, 1967) და მესამე (1963) პრიზიორი. სსრკ-ის ნაკრებში ჩაატარა 68 მატჩი, გაიტანა 193 გოლი. იყო თბილისის „ბუერვესტნიკის“ მთავარი მწვრთნელი (1974-1978). მისი ხელმძღვანელობით „ბურევესტნიკი“ სსრკ ხალხთა VI სპარტაკიადასა (1975) და სსრკ-ის ჩემპიონატში (1977) მესამე საპრიზო ადგილზე გავიდა. მცირე ხნით ავარჯიშებდა იორდანიის ნაკრებს (1976). არის საქართველოს დამსახურებული მწვრთნელი.
ბრაიკეუ
ბრაიკეუ (Braicău) — სოფელი მოლდოვაში, დონდუშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 231 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 514 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დონდუშენის რაიონის სოფლები
ელენე ჩიჯავაძე
ელენე ჩიჯავაძე (დ. 24 ნოემბერი, 1883 — გ. 20 მარტი, 1969) — პირველი ქართველი მიკრობიოლოგი ქალი.
ელენე დავითის ასული ჩიჯავაძე დაიბადა 1883 წელს სოფელ განჯალაში (ამჟამინდელი ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი). 1913 წელს დაამთავრა პეტერბურგის ქალთა სამედიცინო ინსტიტუტი. აკადემიკოს დ. ზაბალტონის მოწაფე.
ქუთაისში დააარსა ბაქტერიოლოგიური ლაბორატორია, ხოლო თბილისში დააარსა ჰიდრო-ბაქტერიოლოგიური ლაბორატორია, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 1925-1931 წლებში. თბილისის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტის, შემდგომში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის მიკრობიოლოგიის კათედრის ასისტენტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ბიოლოგები კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები ელენე
ევგენი ავილოვი
ევგენი ავილოვი (Евгений Васильевич Авилов; დ. 29 მაისი, 1968) — ტულის ადმინისტრაციის ხელმძღვანელი 2012 წლის 19 დეკემბრიდან 2014 წლის 26 სექტემბრამდე. იმავე წლის 29 ოქტომბერს კვლავ აირჩიეს თანამდებობაზე. არის პარტია „ერთიანი რუსეთის“ წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები კატეგორია:„ერთიანი რუსეთის“ წევრები კატეგორია:დაბადებული 29 მაისი
ლარანჟეირას-დუ-სული
ლარანჟეირას-დუ-სული (Laranjeiras do Sul) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 841 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გუარაპუავის შემადგენლობაში.
ლუზილანდია
ლუზილანდია (Luzilândia) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 30 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
ლარანჟეირას-დუ-სული
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ლუზილანდია
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 721 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 35.1 კმ²-ზე. ფართობი 704 347 კმ²-ია.
ანუკი არეშიძე
ანუკი არეშიძე (დ. 1 ივლისი, 1989 ; დაბადების სახელი: ანა არეშიძე) — ქართველი მოდის დიზაინერი.
ანუკი სწავლობდა „Istituto Marangoni“-სა და „Accademia del Lusso“-ში, მილანში.
ანუკი არის ქართველი ფეხბურთელისა და პოლიტიკოსის, კახა კალაძის მეუღლე. ჰყავთ 4 ვაჟი.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი დიზაინერები კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1989
ელს-პობლეტსი
ელს-პობლეტსი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ალიკანტეს პროვინციის მარინა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 3,62 კმ². მოსახლეობა — 2714 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალიკანტეს მუნიციპალიტეტები
ციმ-შა-ცუი (სადგური)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ცუენ-ვანის ხაზი
მკრთალი ლურჯი წერტილი
thumb|300px|right|6 მილიარდი კილომეტრიდან დანახული დედამიწა პაწაწინა წერტილად (მოცისფრო-თეთრი ლაქა) ჩანს ღრმა კოსმოსის სიბნელის ფონზე. მკრთალი ლურჯი წერტილი — პლანეტა დედამიწის ფოტოსურათი, რომელიც 1990 წელს „ვოიაჯერ 1-ის“ კოსმოსურმა ზონდმა რეკორდული მანძილიდან — 6 მილიარდი კოლომეტრიდან გადაიღო, როგორც მზის სისტემის ოჯახური პორტრეტების სერიები. ამ ფოტოსურათში პიქსელის ზომა (კონკრეტულად 0,12 პიქსელი) დედამიწა უკიდეგანო კოსმოსის ფონზეა ნაჩვენები. „ვოიაჯერ-1-მა“, რომელსაც თავისი მთავარი მისია დასრულებული ჰქონდა და მზის სისტემას ტოვებდა, ნასას ბრძანებით კამერა მოაბრუნა და დედამიწას გადაუღო სურათი. ეს კი კოსმოლოგმა კარლ სეიგანმა მოითხოვა.
შემდგომში, ფოტოსურათის სათაური კარლ სეიგანმა 1994 წელს თავისი წიგნის მთავარ სათაურად გამოიყენა — „მკრთალი ლურჯი წერტილი: ადამიანის მომავლის ხედვა კოსმოსში“.
ფონი
thumb|right|300px|alt=ზონდი „ვოიაჯერ 1“|ზონდი „ვოიაჯერ 1“. კოსმოსური ზონდი „ვოიაჯერ 1“ 722 კილოგრამიანი ამერიკული რობოტული მოწყობილობაა, რომელიც ნასამ 1977 წლის 5 სექტემბერს გაუშვა გარე მზის სისტემის შესასწავლად და ბოლოს ვარსკვლავთშორისი სივრცე შეესწავლა. მისი მუშაობის ხანგრძლივობაა. იგი იღებს ყოველდღიურ ბრძანებებს და მონაცემებს უკან უბრუნებს „ღრმა კოსმოსის კავშირს“. ის პირველი ზონდია, რომელმაც მზის სისტემა დატოვა და ადამიანის მიერ დამზადებული დედამიწიდან ყველაზე შორს მყოფი ობიექტია.
ზონდი ამჟამად გახანგრძლივებულ მისიაში იმყოფება, რომლის დავალებაა მზის სისტემის საზღვრების ადგილმდებარეობის განსაზღვრა და შესწავლა, კოიპერის სარტყლის, ჰელიოსფეროსა და ვარსკვლავთშორისი სივრცის ჩათვლით. ძირითადი მისია 1980 წლის 20 ნოემბერს დამთავრდა, როცა იგი დაეჯახა იუპიტერის სისტემას 1979-ში და სატურნისას — 1980-ში. „ვოიაჯერ 1“ პირველი კოსმოსური ზონდია, რომელმაც ორი უდიდესი პლანეტის და მათი დიდი მთვარეების დეტალური ფოტოები უზრუნველყო.
თავიდან გათვლილი იყო, რომ ზონდი „ვოიაჯერ 1“ სატურნის შეჯახების შემდეგ აღრ იმუშავებდა. როდესაც მან სატურნს 1981 წელს ჩაუფრინა, სეიგანმა წამოაყენა იდეა, რომ ზონდს შემოებრუნებინა კამერა და დედამიწის უკანასკნელი ფოტო გადაეღო. მან აღნიშნა, რომ ეს სურათი ძირითადად სამეცნიერო არ იქნებოდა, რადგან დედამიწა „ვოიაჯერის“ კამერაში ძალიან პატარა გამოჩნდებოდა, მაგრამ ეს ფოტო იქნებოდა ძალიან გამოყენებადი კოსმოსში ჩვენი ადგილის პერსპექტივაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ნასას „ვოიაჯერის“ პროგრამიდან ბევრი მხარდაჭერი გამოჩნდა, უმეტესობა ფიქრობდა, რომ მზესთან ახლოს მყოფი დედამიწის ფოტოს გადაღება ზონდის ვიდეო სისტემას დააზიანებდა. 1989 წლის დასასრულისთვის ინსტუმენტის კალიბრაციებმა ფოტოების გადაღება უფრო შეაყოვნა. ტექნიკოსები, რომელთაც დაამზადეს მოწყობილობა და გადასცეს რადიო ბრძანებები ვოიაჯერ 1-ს, გაათავისუფლეს ან სხვა სამსახურებში გადაანაწილეს. საბოლოოდ, მაშინდელმა ნასას ადმინისტრატორმა რიჩარდ ტრულიმ მხარი დაუჭირა ფოტოს გადაღებას. მკრთალი ლურჯი წერტილი ვიწრო კუთხიანი ფოტოა. ნასას რეაქტიული მოძრაობის ლაბორატორიამ ასევე გამოაქვეყნა შედგენილი სურათი, რომელიც შეიცავდა ფართო კუთხიანი ფოტოს ნაწილს, სადაც მზე და კოსმოსის ის რეგიონი შედიოდა, რომელშიც დედამიწა და ვენერა ერთ დროს იყო და ჩაემატა ორი ვიწრო კუთხიანი ფოტო.
სურათი
thumb|350px|მარჯვნივ|სეიგანმა თქვა: „ყოველი ადამიანის ისტორია ამ პაწაწინა პიქსელზე მოხდა, რომელიც ჩვენი ერთადერთი სახლია“. 1994 წლის 13 ოქტომბრერს სეიგანი კორნელის უნივერსიტეტში სიტყვით გამოვიდა. მკრთალი ლურჯი წერტილი „ვოიაჯერ 1-ის“ კოსმოსური ხომალდით იქნა გადაღებული, როდესაც მან მზის სისტემის კიდეებს მიაღწია გაშვებიდან 12 წლის შემდეგ და 64 000 კმ/სთ სიჩქარით მოძრაობდა რეკორდულ მანძილზე — 6 მილიარდი კილომეტრიდან. როდესაც ზონდმა 1990 წლის 14 თებერვალს ძირითადი მისია დაასრულა, ნასას ბრძანებით ის შემობრუნდა და მზის სისტემის პლანეტების ფოტო გადაიღო. ბრძანების მიმდევრობის კონსტრუქცია და თითოეული სურათის დაყოვნების დროის გამოთვლა კოსმოლოგებმა ქენდი ჰენსენმა (რეაქტიული მოძრაობის ლაბორატორია) და კაროლინ პორკომ (არიზონის უნივერსიტეტი) უზრუნველყვეს. ნასას გადამღებმა ჯგუფმა პირველად მზის სისტემის გარე პლანეტები გადაიღეს, რადგან ფიქრობდნენ, რომ მზის ახლოს კამერის მიმართვა დააბრმავებდა ზონდის კამერებს და მეტი სურათის გადაღებას ვეღარ შეძლებდნენ. 1990 წლის 14 თებერვალსა და ამავე წლის 6 ივნისს შორის „ვოიაჯერ 1-მა“ 60 კადრი გადმოგზავნა დედამიწაზე, რომლებიც გადაღების შემდეგ ზონდზე არსებულ ჩამწერზე იქნა შენახული. ამ გადმოგზავნილ სურათთაგან ერთ-ერთი დედამიწა იყო, რომელიც მკრთალი ლურჯი წერტილივით მოჩანდა.
მკრთალი ლურჯი წერტილი ფართო კუთხიანი ფოტოს სახით იქნა წარმოდგენილი, რომელიც შეიცავდა მზესა და კოსმოსის იმ რეგიონს, სადაც დედამიწა და ვენერა ერთ დროს იყო. ფართო კუთხიან სურათს ორი ვიწრო კუთხიანი ფოტო დაამატეს, რომლებიც დედამიწასა და ვენერაზე იყო ცენტრირებული. ის გადაიღეს კამერის ყველაზე მუქი ფილტრით და ყველაზე მოკლე დაყოვნებით (5 მილიწამი), რათა თავიდან აეცილებინათ კამერის ვიდიკონის გაჟღენთა გაბნეული მზის შუქით. მზის სისტემის კიდეებში მყოფი „ვოიაჯერიდან“ მზე მცირე ზომის ჩანს ცაზე, მაგრამ ის მაინც 8 მილიონჯერ კაშკაშაა, ვიდრე დედამიწის ღამის ცაზე ყველაზე კაშკაშა ვარსკვლავი სირიუსი. მზის სურათი ბევრად დიდია ამ ფოტოში, ვიდრე მზის დისკოს ნამდვილი განზომილებები. მზის ირგვლივ არსებული სხივები არის კალიბრაციის ნათურის დიფრაქციის მოზაიკა, რომელიც დამონტაჟებულია ფართო კუთხიანი ლინზის წინ. ფოტო 640 000 ინდივიდუალური პიქსელისაგან შედგება. ამ ფოტოში დედამიწა მდებარეობს ერთ-ერთი სინათლის გაფანტული სხივის ცენტრში, რადგან ფოტო გადაღებულია პატარა კუთხით მზესა და დედამიწას შორის. ნასას თქმით, დედამიწის ზომა ერთ პიქსელზე ნაკლებია — სულ რაღაც 0,12 პიქსელი. რადიოსიგნალს, რომელმაც დედამიწამდე მოიტანა სურათი, თითქმის 5 საათი და 30 წუთი დასჭირდა პლანეტამდე მოსაღწევად. მკრთალი ლურჯი წერტილის დეტალურმა ანალიზმა აჩვენა, რომ „ვოიაჯერ 1-მა“ ასევე მთვარეც აღმოაჩინა, თუმცა, ის იმდენად მკრთალია, რომ სპეციალური დამუშავების გარეშე შეუძლებელია დანახვა.
მანძილი
300პქ|მინი|მარჯვნივ|„ვოიაჯერ 1-ის მიახლოებითი ადგილმდებარეობა, როდესაც მან ფოტო გადაიღო ნასას რეაქტიული მოძრაობის ლაბორატორიის HORIZONS-ის ვებ-ინტერფეის სისტემა უზრუნველყოფს ვებზე დაფუძნებულ ლიმიტურებულ ინტერფეისს მის HORIZONS-ის სისტემაზე, რომელიც გამოიყენება მზის სისტემის სხეულებისთვის ეფიმერიდების შესაქმნელად. ამ იარაღის თანახმად, მანძილები „ვოიაჯერსა“ და დედამიწას შორის 1990 წლის 14 თებერვალსა და 9 ივნისს შორის იყო
კარლ სეიგანის აზრი
კარლ სეიგანმა თავის წიგნში „მკრთალი ლურჯი წერტილი: ადამიანის მომავლის ხედვა კოსმოსში“ თავისი მოსაზრებები ამ ფოტოს უფრო ღრმა მნიშვნელობას დაუკავშირა :
სქოლიო
კატეგორია:დედამიწა კატეგორია:NASA
ბრიჩენი (დონდუშენის რაიონი)
ბრიჩენი (Briceni) — სოფელი მოლდოვაში, დონდუშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 235 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 897 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დონდუშენის რაიონის სოფლები
ლოვარდ ტუხაშვილი
ლოვარდ ტუხაშვილი (დ. 25 ოქტომბერი, 1940) — ქართველი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი.
დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1964-1967 წლებში იყო აღნიშნული უნივერსიტეტის ასპირანტი, 1967-1968 წლებში კი იმავე კათედრის უნივერსიტეტის თანამშრომელი, 1968-1973 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის უმცროსი თანამშრომელი. 1989 წლიდან იყო წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი და საპრობლემო განყოფილების ხელმძღვანელი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს ერთიანი კომუნისტური პარტიიდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1940 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
თთუჯური (არაგაწოტნი)
თთუჯური (Թթուջուր) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 910 მეტრზე. 2009 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 380 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 38 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 10.01 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
რაფოლი-დე-ალმუნია
რაფოლი-დე-ალმუნია (Ráfol de Almunia,, El Ràfol d'Almúnia) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ალიკანტეს პროვინციის მარინა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 4,9 კმ². მოსახლეობა — 648 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალიკანტეს მუნიციპალიტეტები
ჯორდანი (სადგური)
ჯორდანი — სადგური ჰონგ-კონგში, ცუენ-ვანის ხაზზე. მდებარეობს კვუნ-ჩუნგში, იაუ-ციმ-მონგის რაიონში. სადგური გაიხსნა 1979 წლის 31 დეკემბერს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ცუენ-ვანის ხაზი
ელენე მეტრეველი
ელენე პავლეს ასული მეტრეველი (დ. 13 დეკემბერი, 1917, ზესტაფონი — გ. 5 მარტი, 2003, თბილისი) — ქართველი ფილოლოგი, ლიტერატურათმცოდნე, საქართველო სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრი, თიუბინგენის უნივერსიტეტის თეოლოგიის ფაკულტეტის საპატიო დოქტორი, ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი 1968-1988 წლებში.
ბიოგრაფია
ელენე მეტრეველი დაიბადა 1917 წლის, 13 დეკემბერს ზესტაფონში, პედაგოგების პავლე მეტრეველისა და ბარბარე მეტრეველის ოჯახში. 1940 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1958 წლიდან არის ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი, 1970 წლიდან — პროფესორი. 1983 წლიდან იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი.
1944-1948 წლებში მუშაობდა გორის პედაგოგიურ ინსტიტუტში, 1946-1958 წლებში საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის ხელნაწერთა განყოფილებაში, ხოლო 1948-1952 წლებში — თბილისის პედაგოგიურ ინსტიტუტში. 1958-1968 წლებში მუშაობდა კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტში (დღევანდელი ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი) არქეოგრაფიული განყოფილების ხელმძღვანელად. 1968-1988 წლებში იყო ამავე ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი. 1988-2003 წლებში იყო ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორის მრჩეველი.
სამეცნიერო მოღვაწეობა
ელენე მეტრეველი ავტორია 130-მდე სამეცნიერო შრომისა, რომელთა შორის 15 მონოგრაფიაა და აგრეთვე იგი არის არაერთი წიგნის რედაქტორიც.ელენე მეტრეველი იყო ფართო დიაპაზონის მკვლევარი. იკვლევდა ქართული ფილოლოგიის, ქართულ-ბიზანტიური,  ლიტერატურული ურთიერთობების, ლიტერატურათმცოდნეობის,  არქეოგრაფიის, კოდიკოლოგიის,  ლექსიკოლოგიის,  ქართული ლიტერატურისა და კულტურის ისტორიის საკითხებს. თავისი მრავალწლოვანი მოღვაწეობით დიდი წვლილი შეიტანა ამ დარგების განვითარებაში. მეტრეველის 1951 წელს გამოცემული ნაშრომით „XI საუკუნის ქართული ორიგინალური ჰიმნოგრაფია“, ფაქტობრივად, საფუძველი დაედო ქართული ორიგინალური ჰიმნოგრაფიის შესწავლას. 1980 წელს ელენე მეტრეველის ხელმძღვანელობით ავტორთა კოლექტივის მიერ (ელენე მეტრეველი, ცაცა ჭანკიევი, ლილი ხევსურიანი) მომზადებული გამოცემა „უძველესი იადგარი“, 1994 წელს საქართველოს სახელმწიფო პრემიით დაჯილდოვდა.
ელენე მეტრეველის ნაშრომები აგრეთვე ეხება კლასიკური პერიოდის ქართულ საერო ლიტერატურის ორიგინალური და ნათარგმნი ძეგლების: „ვეფხისტყაოსანი“, „ამირანდარეჯანიანი“, „აბდულმესიანი“ ანალიზის საკითხებსაც. მეტრეველმა საგანგებოდ შეისწავლა აგრეთვე ტიმოთე გაბაშვილის „მიმოსლვა“ და გიორგი ავალიშვილის „მოგზაურობა“.
ელენე მეტრეველი იკვლევდა VIII-XIX საუკუნეების ქართულ მწერლობას, XVI-XVIII საუკუნეების ლექსიკოლოგიურ, სამართლებრივ, კარტოგრაფიულ ძეგლებს, ცალკეული მწერლების შემოქმედებას. წლების განმავლობაში ელენე მეტრეველი იკვლევდა ძველი ქართული კულტურის საზღვარგარეთულ ლიტერატურულ საგანმანათლებლო ცენტრებს (ათონზე, პალესტინაში, სირიაში, სინაზე) და იქ დაცულ ხელნაწერთა კოლექციებს. სწორედ მის სახელთან არის დაკავშირებული ზოგიერთი უცნობი თუ ნაკლებად უცნობი ქართული სკრიპტორიუმების აღმოჩენა და შესწავლა.
აგრეთვე აღსანიშნავია ისიც, რომ ფილოლოგიის არცერთი სფერო არ დარჩენილა, რომ ელენე მეტრეველს მონაწილეობა არ მიეღოს.
მას ეკუთვნის სტატიები პალეოგრაფიაში, კოდიკოლოგიაში, ლიტერატურის ისტორიაში, ტექსტოლოგიაში.
მინი|დოქტორი სანდერსი და აკადემიკოსი ელენე მეტრეველი
1976 წლიდან ელენე მეტრეველი თანამშრომლობდა ბიზანტიური ცივილიზაციის ისტორიის შემსწავლელ პარიზულ ცენტრთან.
ელენე მეტრეველმა ქართველოლოგია გაიტანა საქართველოს ფარგლებს გარეთ და საერთაშორისო სამეცნიერო საზოგადოებას დაანახა ძველი ქართული მწერლობის და შუა საუკუნეების ქართული კულტურის როლი მსოფლიო ცივილიზაციის ჩამოყალიბებაში.
ხელნაწერთა ინსტიტუტი
ელენე მეტრეველი ხელნაწერთა ინსტიტუტის ერთ-ერთი დამაარსებელია ილია აბულაძესთან ერთად. სწორედ ელენე მეტრეველის დამსახურებაა ის, რომ გასული საუკუნის 80-იანი წლებიდან ხელნაწერთა ინსტიტუტი ჩაერთო საერთაშორისო პროექტში, რომლის მიზანი იყო ადრექრისტიანული სასულიერო მწერლობის ცნობილი ავტორის, გრიგოლ ღვთისმეტყველის თხზულებათა სხვადასხვაენოვანი სრული კორპუსის გამოცემის მომზადება. აღნიშნულ პროექტს ხელმძღვანელობდა, ლუვენის კათოლიკური უნივერსიტეტის ორიენტალისტიკის ინსტიტუტი. ამ პროექტით განახლდა ხელნაწერთა ინსტიტუტის თანამშრომლობა ცნობილი ორიენტალისტის, ჟერარ გარიტის სკოლასთან, მანამდე ხელნაწერთა ინსტიტუტის ყოფილ დირექტორს ილია აბულაძეს ჰქონდა კარგი ურთიერთობა ჟერარდ გარიტთან. ამ პროექტის ფარგლებში, ლუვენში ტექსტების პუბლიკაციასთან ერთად გამოქვეყნებულია ქართული თარგმანების 7 ტომიც.
მისი მონაწილეობით, უცხოელ თანაავტორებთან ერთად გამოქვეყნდა ივირონის ბერძნული აქტების ოთხი ტომი, გამოკვლევითურთ 1985-1995 წლებში.
აგრეთვე ცალკე საკითხია ელენე მეტრეველი და ხელნაწერთა „აღწერილობები“. როგორც ცნობილია, ის უშუალოდ მონაწილეობდა ინსტიტუტის ამ უმთავრეს, უაღრესად მნიშვნელოვან საქმეში – ხელნაწერთა აღწერაში, იყო „აღწერილობათა“ არაერთი ტომის რედაქტორი.
ხელნაწერთა ინსტიტუტში საქმიანობის პერიოდში ელენე მეტრეველი დაინტერესებული იყო ბიბლიოთეკის საქმიანობით, ფონდის გაზრდით და ლიტერატურის მოძიებით. მისი დამსახურებით საზღვარგარეთ ქართველოლოგიურ ცენტრებთან კონტაქტით მრავალი წიგნი იქნა შეკრებილი, ე.წ. გაცვლის წესით.
ელენე მეტრეველის დიდი შრომისა და მონდომების ფასად ხელნაწერთა ინსტიტუტში დაცულია პარიზში მცხოვრები ქართველი ემიგრანტების, და-ძმა ნინო და კალისტრატე სალიების ბიბლიოთეკა, რომლის საშუალებითაც თანამშრომლებს ეძლევათ შესაძლებლობა, გაეცნონ ევროპულ კვლევებს, მეცნიერებაში დამკვიდრებულ საერთაშორისო ნორმებსა და სტანდარტებს. ელენე მეტრეველი იყო ხელნაწერთა ინსტიტუტის პერიოდული ჟურნალის, „მრავალთავის“, და ასევე, სერიის – „ძველი ქართული მწერლობის ძეგლების“ – დამაარსებელი და მთავარი რედაქტორი. აღნიშნული სერია გულისხმობდა ძველი ქართული მწერლობის უმნიშვნელოვანესი ძეგლების პუბლიკაციას.
გარდაცვალება
70–იან წლებში მოსკოვში ერთ-ერთი მივლინებისას მიღებულმა საბედისწერო ტრავმამ სიცოცხლის ბოლო წლებში ბევრი რამ შეცვალა მის ცხოვრებაში. შორს წასულ ჰემატომას ვერ უშველეს ვერც თბილისში, ვერც –  გერმანიასა და საფრანგეთში, სამწუხაროდ მხედველობა თანდათან მთლიანად დაკარგა. ავადმყოფობის მიუხედავად, როგორც მისი ოჯახის წევრები, კოლეგები და მოწაფეები იხსენებენ, არასდროს უწუწუნია და კვლავინდებურად აქტიურად განაგრძობდა მუშაობას. ელენე მეტრეველი გარდაიცვალა 2003 წლის, 5 მარტს, ქალაქ თბილისში. ელენე მეტრეველის პირადი არქივი: მისი მიმოწერა, ბიოგრაფიისა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის ამსახველი, აგრეთვე შემოქმედებითი მასალა დაცულია ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდში. უნიკალურია პირად არქივში დაცული მისი და ხელოვნებათმცოდნე ვახტანგ ჯობაძის მიმოწერა, რომლის სახელსაც უკავშირდება ტაო-კლარჯეთის მეცნიერული კვლევის ისტორია. მათი ეს მიმოწერა, არის ინტერდისციპლინური მუშაობის საუკეთესო ნიმუში.
ინფანტი
მინი|მარჯვნივ|ესპანელი ინფანტის გვირგვინი ინფანტი (infante, infante, infans — ჭაბუკი, ბავშვი) — ესპანეთსა და პორტუგალიაში უფლისწულთა (პრინცების) ტიტული. მეფის ასულს (პრინცესას) ინფანტას (infanta) უწოდებდნენ.
ელენე მეტრეველი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები კატეგორია:დაბადებული 1917 კატეგორია:დაბადებული 13 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2003 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მარტი კატეგორია:ზესტაფონში დაბადებულები ელენე კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები კატეგორია:ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
ინფანტი
XIV საუკუნიდან არაგონის, კასტილიის, ლეონისა და ნავარიის სამეფოებში მხოლოდ ტახტის მემკვიდრეებს ჰქონდათ პრინცისა და პრინცესის ტიტული, ხოლო სამეფოს დანარჩენი ბავშვები ინფანტის ტიტულს ატარებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:წოდებები კატეგორია:ესპანეთის ისტორია
ანიმალისტური ჟანრი
ლიტერატურა
წყრო: ა.გელოვანი.„მითოლოგიური ლექსიკონი“
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჟანრები  ჟანრები კატეგორია:გამონაგონი
მარკინიუ
მარკინიუ (Marquinho) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 841 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გუარაპუავის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 981 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.74 კმ²-ზე. ფართობი 511 148 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ანზორ ექსეულიძე
ანზორ ექსეულიძე (დ. 7 ივნისი, 1939, საქართველო — გ. 1 იანვარი, 2001) — ქართველი ხელბურთელი თამაშობდა  თბილისის ბურევესტნიკსა (1958–1975), იყო სსრკ ნაკრების წევრი (1965–1967). სსრკ ორგზის ჩემპიონი (1962, 1964), სამგზის მეორე (1965, 1966, 1967) და მესამე პრიზიორი (1963). მსოფლიოს ჩემპიონატის მონაწილე (1967). სსრკ ნაკრების შემადგენლობაში ჩაატარა 14 მატჩი და გაიტანა 13 გოლი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ხელბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2001
ორმაგი შევარდენი
ორმაგი შევარდენი — ეგვიპტის ფარაონი წინადინასტიურ პერიოდში. ის მართავდა ქვემო ეგვიპტეს ნაქადა III-ის პერიოდში.შესაძლებელია, ორმაგი შევარდენი ქვეყანას მართავდა ძვ.წ. 32-ე საუკუნეში, მაგრამ რამდენ ხანს - უცნობია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები
ჭენია
ჭენია (Cicindela) — მწერების გვარი ბზუალა ხოჭოების ოჯახისა. მათი სხეულის სიგრძე 1-2 სმ აღწევს. კაშკაშა ფერისაა, ხშირად ღია ლაქები აყრია. აქვთ დიდი თავი, დიდი, ამობურცული თვალები. ბინადრობენ ნიადაგის ზედაპირზე, მატლები — ნიადაგში ამოთხრილ ვერტიკალურ ხვრელებში. მატლი და ხოჭო აქტიური მტაცებლები არიან. ბევრი სახეობა ანადგურებს მავნე მწერებს, რითაც სარგებლობა მოაქვს. ხოჭო კარგად ფრენს, აქტიურია დღის საათებში. საქართველოში ცნობილია 12 სახეობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბზუალა ხოჭოები
მადეირუ (პიაუი)
მადეირუ (Madeiro) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 30 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 816 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 44.12 კმ²-ზე. ფართობი 177 153 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიაუის შტატის მუნიციპალიტეტები