cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რეზერფორდიუმი
ისტორია
1974 წელს ბირთვული კვლევების გაერთიანებულ ინსტიტუტში რეზერფორდიუმი მიღებულ იქნა ტყვია-208-ის და ტიტანი-50-ის ცივად შერწყმის რეაქციით :
1996 წელს ბერკლიში მიღებულ იქნა რეზერფორდიუმი-262-ის იზოტოპი, პლუტონიუმი-233-ის ნეონი-22-ის იონების დასხივებით მეშვეობით :
1999 წელს აღმოჩენილ იქნა იზოტოპი რეზერფორდიუმი-163.
2000 წელს ფიზიკოსებმა დუბნიდან მიიღეს რეზერფორდიუმი ურანი-238-ის სამიზნის დასხივებით მაგნიუმი-26-ის იონებით :
სახელწოდების წარმოშობა
საბჭოთა მეცნიერებმა, რომლებმაც პირველებმა განაცხადეს ახალი ელემენტის სინთეზირების შესახებ, შესთავაზეს სახელწოდება კურჩატოვიუმი (Kurchatovium, Ku) საბჭოთა მეცნიერის, ფიზიკოსის იგორ კურჩატოვის პატივსაცემად.
ამერიკელებმა განაცხადეს, რომ კომისიის გადაწყვეტილებას პატივს სცემენ, თუმცა კომისია ძალიან დიდ მნიშვნელობას ანიჭებს საბჭოთა მეცნიერების რეზულტატებს. კერძოდ მათ მიანიშნეს რომ 20 წლის განმავლობაში საბჭოთა მეცნიერები რამდენჯერმე ცვლიდნენ თავიანთი განცხადებების დეტალებს ახალი ელემენტის თვისებების შესახებ, რასაც საბჭოთა მეცნიერები არც უარყოფდნენ. ასევე მათ ბრალი დადეს TWG იმაში, რომ ისინი მეტად ენდობიან საბჭოთა მეცნიერების ქიმიურ ცდებს, და რომ კომისიაში არ არის კვალიფიცირებული სპეციალისტები. TWG-მ უპასუხა, რომ ამას მნიშვნელობა არ აქვს და რომ მათ გაითვალისწინეს ყველანაირი წინადანება, რომელიც ამერიკულმა ჯგუფმა წამოაყენეს, და განაცხადეს, რომ ვერ ხედავენ გადახედვის მიზეზს. ბოლოს და ბოლოს, მიიღეს სახელწოდება რომელიც ამერიკელებმა შესთავაზეს, რაც მიანიშნებს რამ მათ რაღაცნაირად, შეცვალეს თავისი გადაწყვეტილება.
1994 წელს თეორიული და გამოყენებითი ქიმიის საერთაშორისო კავშირმა წარმოადგინა სახელწოდება «დუბნიუმი», რადგანაც სახელწოდება «რეზერფორდიუმი» იყო 106-ე ელემენტისათვის განკუთვნილი, და თეორიული და გამოყენებითი ქიმიის საერთაშორისო კავშირი თვლიდა რომ საბჭოთა მეცნიერების ღვაწლი შEსაბამისად უნდა ყოფილიყო დაფასებული. თუმცა დავა 104-107 ელემენტების სახელწოდებების შესახებ ამით არ დამთავრებულა. მხოლოდ 1997 წლისათვის იქნა დისკუსია დასრულებული, და 104-ე ლემენტის სახელწოდებად მიღებულ იქნა «რეზერფორდიუმი», ხოლო 105-ე ელემენტისათვის სახელწოდება — «დუბნიუმი».
სახელწოდება «რეზერფორდიუმი» მიღებულ იქნა ცნობილი ინგლისელი ფიზიკოსის ერნესტ რეზერფორდის პატივსაცემად (ერთ დროს «რეზერფორდიუმს» უწოდებდნენ 106-ე ელემენტს — სიბორგიუმს). ამ სახელის მიღებამდე ელემენტს უწოდებდნენ «უნნილკვადიუმს», აღინიშნებოდა Unq (დაუმტკიცებელი ელემენტების დროებითი სახელწოდების მინიჭების წესების მიხედვით, ლათინურად რიგითი ნომრის ციფრების მიხედვით 1, 0 და 4).
ქიმიური თვისებები
200px|thumb|რეზერფორდიუმის ქლორიდის სტრუქტურა გათვლები აჩვენებდა, რომ რეზერფორდიუმის ელექტრონული შრეების რელატივისტური ეფექტები შეიძლება ძალიან ძლიერი ყოფილიყო, რათა p-ორბიტალებს ქონოდათ ნაკლები ენერგიის დონე, ვიდრე d-ორბიტალებს, რაც გამოიწვევდა მისი ქიმიური თვისებების მსგავსებას ტყვიასთან. მაგრამ უფრო ზუსტმა გაანგარიშებებმა და კვლევებმა ანახეს, რომ მიღებული ნაერთები ავლენდნენ, ისეთ თვისებებს როგორც IV ჯგუფის დანარჩენი ელემენტები.
რეზერფორდიუმის ქიმიური თვისებები განსაზღვრული იქნა ჩეხი ქიმიკოსის ივო ზვარას მიერ, ნივთიერებების ულტრამცირე რაოდენობების გამოყენებით. დადგენილი იქნა, რომ 104-ე ელემენტი ქიმიურად არის ჰაფნიუმის ანალოგი. +4 დაჟანგვის ხარისხით ტემპერატურისას 250—300 °C ის წარმოქმნის მფრინავ  ჰალოგენიდებს RfCl4 и RfBr4. რთული კომპლექსური იონების მონაწილეობით ექსტრაქციული პროცესებისას რეზერფორდიუმის ქცევა მნიშვნელოვნად განსხვავდება 3 ვალენტიანი აქტინოიდების იონების ქმედებებისაგან და რაც ამტკიცებს ამ სისტემებში Rf4+-ის არსებობას, ამიტომაც არის მსგავსება ჰაფნიუმთან.
იზოტოპები
2016 წლის დასაწყისში ცნობილი იყო რეზერფორდიუმის 16 იზოტოპი (ასევე 4 ბირთვული იზომერი) მასური რიცხვით 253-დან 270-მდე და ნახევარდაშლის პერიოდით მიკროწამის წილიდან 1,3-სტ-მდე (267Rf).
სუვოროვის შვეიცარული ლაშქრობა
სუვოროვის შვეიცარული ლაშქრობა — ფელდმარშალ ალექსანდრე სუვოროვის სარდლობით რუსეთის იმპერიის ჯარების მიერ ალპების გადალახვით ლაშქრობა იტალიიდან შვეიცარიაში საფრანგეთის წინააღმდეგ მეორე კოალიციის დროს 1799 წლის 10-27 სექტემბერს. სუვოროვის ლაშქრობისა და უშაკოვის ლაშქრობის შედეგად თითქმის მთელი იტალია გათავისუფლდა საფრანგეთის ჯარებისგან.
ისტორია
ავსტრიამ და გაერთიანებულმა სამეფომ, რომლებსაც ეშინოდათ რუსეთის გაძლიერებისა, შეიმუშავეს და პავლე I-თან შეათანხმეს რუსეთის ჯარების რაინზე ლაშქრობის სტრატეგიული გეგმა, რომლის შედეგადაც რუსეთის ჯარს ემუქრებოდა იზოლაცია და საფრანგეთის ჭარბ ძალებთან ბრძოლა. ავსტრიამ ძირითადი ძალები შვეიცარიისკენ გაიწვია და ა. რიმსკი-კორსაკოვის რუსული კორპუსი (26-27 ათასი კაცი0 პირისპირ დარჩა გენერალ ა. მასენას არმიასთან (37-39 ათასი კაცი). რუსული კორპუსის დასახმარებლად სუვოროვმა გადაწყვიტამასენას არმიის გარემოცვა და განადგურება ლუცერნის მიდამოებში. შეტევა დაგეგმილი იყო 9 სექტემბერს. მთავარი დარტყმა უნდა გაეხორციელებინათ სამხრეთიდან რუსეთის (17 ათასი) და ავსტრიის (4,5 ათასი) ჯარებს, ხოლო ჩრდილოეთიდან რიმსკი-კორსაკოვის კორპუსს და გენერალ ფ. ჰოცეს რაზმს, აღმოსავლეთიდან ლინკენის რაზმს (11 ათასი). 4 სექტემბერს სუვოროვის რაზმმა 6 დღეში გაიარა 150 კილომეტრი და ალპებთან შეჩერდა. 13 სექტემბერს ხელთ იგდო სენ-გოტარდის უღელტეხილი. ამ იერიშის დროს თავი ისახელა პეტრე ბაგრატიონის რაზმმა. 14 სექტემბერს გადალახა ეშმაკის ხიდი და 15 სექტემბერს გავიდა ლუცერნის ტბასთან. 16 სექტემბერს გადალახა როსტოკის ქედი და მუტენის ხეობაში დაეშვა. 14-15 სექტემბერს მასენამ ციურიხთან დაამარცხა რიმსკი-კორსაკოვის კორპუსი და ჰოცეს ავსტიული რაზმი. სუვოროვის მცირერიცხოვანი (20 ათასი) და დაღლილ-დაქანცული რაზმი პირისპირ დარჩა მასენას არმიასთან, თუმცა 19-20 სექტემბერს ბრძოლაში სრულად გაანადგურა იგი.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის ომები კატეგორია:XVIII საუკუნის ბრძოლები კატეგორია:საფრანგეთის ომები კატეგორია:ალექსანდრე სუვოროვი
პორტამნა
პორტამნა (Portumna; Port Omna) — ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს გოლუეის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
2006 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 1 377 ადამიანს შეადგენს.
სქოლიო
კატეგორია:გოლუეის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
მონიკა სანჩესი
ადრეული ცხოვრება
იგი არის მექსიკელი მწერლისა და პოეტის, ფერნანდო სანჩეს-მაიანსის და ანგელა ტორეს ქალიშვილი. სანჩესი საუბრობს ესპანურად, ინგლისურად და იტალიურად. მას უყვარს სპორტი, როგორიცაა ჩოგბურთი და ცხენოსნობა. იგი მსახიობი რომ არ გამხდარიყო, ფსიქოლოგიას სწავლას აპირებდა. მონიკა სწავლობდა კომუნიკაციებს Universidad Iberoamericana-ში, მექსიკაში, ასევე იგი სწავლობდა სახვით ხელოვნებასა. იგი სწავლობდა ხელოვნებას არა მხოლოდ მექსიკაში, არამედ შეერთებულ შტატებსა და ესპანეთში. 1997 წელს "La casa de la Cultura de BC" ბარსელონაში, მონიკა სიმღერისა და ცეკვის კურსებზე დადიოდა. ის ასევე სწავლობდა ჯაზს და ცეკვას როსიტა სეგოვიას სტუდიაში მაიამიში.
გარდა ამისა, მან დაიწყო მსახიობობა და მოდელირება მაიამის სათემო კოლეჯში და The Play House-ში. სწორედ ამ დროს მიხვდა, რომ მისი მთავარი აქცენტი მსახიობობა იქნებოდა, ამიტომ ჩაირიცხა მეხიკოს ტელევიზიაში "Taller Artistico de Sergio Jimenez"-ში. საბოლოოდ, სანჩესმა ჩაატარა აუდიცია CEA-ში (Centro Educativo Artístico de Televisa) და დაიწყო მსახიობობის, სატელევიზიო ტექნიკის, თეატრის, ლიტერატურის, ინგლისურის, ცეკვის, სიმღერის, კულტურისა და მრავალი სხვა ხელოვნების შესწავლა. მან თავისი კარიერა დაიწყო ქასთინგებით, შესაძლებლობების ძიებით, პროდიუსერების ძიებით და მათთან შეხვედრით.
კარიერა
სანჩესის დებიუტი შედგა 1992 წლის ტელენოველაში Ángeles sin paraíso, სადაც მცირე მონაწილეობა მიიღო. შემდეგ სხვა შესაძლებლობები მოჰყვა: Buscando el paraíso, Corazón Salvaje, Caminos cruzados, Alondra, Lazos de Amor, Morir dos veces და Tú y yo. სანჩესმა ითამაშა ანტაგონისტის როლში ტელენოველაში Pueblo chico, infierno grande. სანჩესი ძალიან მალე გახდა პოპულარული და მალე ის მექსიკაში ერთ-ერთი ყველაზე აღფრთოვანებული ქალი ანტაგონისტი გახდა. სიტკბოსა და მაცდურის ნაზავმა, რომელიც აქამდე არავის ენახა ქალი ანტაგონისტში, მის სპექტაკლებს განსაკუთრებულს და მოწონებულს ხდიდა მაყურებლისთვის. მან კვლავ დიდი წარმატებით განაგრძო ანტაგონისტური როლები ტელენოველებში: El diario de Daniela და Laberintos de pasión.
2000 წელს, TVyNovelas Awards-მა აღიარა, როგორც 2000 წლის საუკეთესო ქალი ანტაგონისტი მისი შესანიშნავი ნამუშევრისთვის. 2001 წელს სანჩესმა ითამაშა ტელენოველაში "Salomé ", მყიფე ქალის როლში, რომელიც სიყვარულისთვის კვდება. 2003 წელს მან ითამაშა ტელენოველაში La Otra და Apuesta por un amor, როგორც მთავარი ანტაგონისტი და ისევ "La mariposa", რამაც მას კიდევ ერთი ნომინაცია მისცა, როგორც წლის საუკეთესო ქალი ანტაგონისტი 2005 წელს TVyNovelas Awards-ში და მოჰყვა კიდევ ორი ​​გამოჩენა ტელენოველაში Amar sin límites 2006 წელს და Al diablo con los guapos 2007 წელს. სანჩესი ითვლება ლამაზ და ნიჭიერ მსახიობად. მისი სახე სხვადასხვა გარეკანზე გამოჩნდა და რამდენჯერმე გამოჩნდა მისივე იმიჯით, მაგრამ ახლა ის ეძებს ცვლილებას ამერიკულ ფილმებში, მისცეს ბიძგი მის კარიერას ჰოლივუდში.
ტელენოველებში 4 წლის არყოფნის შემდეგ, იგი კვლავ გამოჩნდა Amores Verdaderos-ში, პროდიუსერი ნიკანდრო დიაზ გონსალესი, კრისტინა ბალვანერა კორონა დე არიაგას როლში, ედუარდო იანესთან, ერიკა ბუენფილთან, სებასტიან რულისთან და მარჯორი დე სოუასთან ერთად. 2013 წელს სანჩესს განსაკუთრებული გამოჩენა ჰქონდა ტელენოველაში Libre para amarte მომღერალ გლორია ტრევისთან, გაბრიელ სოტოსთან და ედუარდო სანტამარინასთან ერთად. 2014 წელს მან ითამაშა Gisela Cienfuegos ტელენოველაში La Gata. მოგვიანებით 2016-2017 წლებში მან ითამაშა Viridrina Betancourt-ში Tres veces Ana-ში.
პირადი ცხოვრება
სანჩესი 2008 წლის სექტემბერში დაქორწინდა ვენესუელელ ბიზნესმენ ოტო სეიასზე. მათ ჰყავთ სამი შვილი: სანტიაგო (დაიბადა 2009 წელს), ანგელა ფერნანდა (დაიბადა 2011 წლის 11 ნოემბერს) და მონიკა კონსტანცა (დაიბადა 2013 წლის 17 ნოემბერს).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:დაბადებული 3 დეკემბერი კატეგორია:მექსიკელი მსახიობები
მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ტაძარი (კრილატსკოე)
მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის ტაძარი (Храм Рождества Пресвятой Богородицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVI საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის დასავლეთის ადმინისტრაციული ოლქის კრილატსკოეს რაიონში.
ტაძარი აგებულია 1862-1877 წლებში. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ღვთისმშობლის შობის სახელზე. ეგვტერები კი ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედისა და ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე.
ისტორია
მოსკოვის ღვთისმშობლის შობის თანამედროვე ტაძარი ააგეს რამდენიმე ძველი ადრე არსებული ეკლესიის ადგილზე, რომლებიც მდებარეობდნენ ყოფილ სოფელ კრილატსკოეში, თუმცა პირველი ოფიციალური დადასტურება ამ მხარეში ტაძრის არსებობის შესახებ მხოლოდ 1554 წელს მიეკუთვნება. წყაროების თანახმად სოფელში ღვთისმშობლის შობის ეკლესიის აგება და კურთეხევა უკავშირდება ივანე მრისხანეს, რომლის სამემკვიდრეო მამულსაც წარმოადგენდა სოფელი კრილატსკოე. 1713 წელს აღნიშნული შენობა დაიწვა. ძალიან მალევე მის ადგილზე ახალი ხის ეკლესია ააგეს, რომელიც იდგა XIX საუკუნის შუა წლებამდე. კრილატსკოესა და ახლომდებარე სოფლების მრევლის შემოწიულობით 1862 წელს დაიწყო ახალი ქვის ტაძრის მშენებლობა ორი ეგვტერით. ძირითადი ტაძარი და სატრაპეზო მზად იყო 1868 წელს. სამრეკლოს მშენებლობა რამდენიმე წლის შემდეგ დაიწყეს დაა დაასრულეს 1877 წელს. ტაძრის არქიტექტორი იყო რ. ვოდო, ხოლო სამრეკლო ააგეს მოსკოველი ხუროთმოძღვრის ანდრეი სტრატილატოვის პროექტის მიხედვით. ქვის ეკლესია ააგეს მღვდელ პეტრე ორლოვის ხელმძღვანელობით, რომელიც აქვე მსახურობდა 1838-1876 წლებში.
1989 წელს ტაძრის შენობა დაუბრუნდა რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას და მალევე მასში აღსდგა ღვთისმსახურება. 1990-იან წლებში აღადგინეს სამრეკლო, კეთილმოეწყო ტაძრის მიმდებარე ტერიტორია და შექმნეს ახალი კანკელი. 2003 წლიდან მიმდინარეობს კედლის მხატვრობის აღდგენითი სამუშაოები. 1990 წლიდან ეკლესიასთან ფუნქციონირებს საკვირაო სკოლა და მართლმადიდებლური ბიბლიოთეკა. 1998 წელს ტაძრის წინამძღვარი გახდა დეკანოზი გიორგი (ბრეევი).
2010 წლის 8 თებერვალს ტაძარს გადაეცა მოწამე ბონიფაციუსის სხეულის ნაწილი.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები მოსკოვში კატეგორია:რუსეთის ტაძრები
აბელის ინტეგრალები
აბელის ინტეგრალები — ინტეგრალები ალგებრული ფუნქციებიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ალგებრული ფუნქციების ინტეგრალები
შვერინი
შვერინი — ქალაქი გერმანიაში. მდებარეობს შვერინერზეეს ტბის ნაპირას, მეკლენბურგის ისტორიულ რეგიონში. მოსახლეობა 95 653 ადამიანი (2019). არის მეკლენბურგ-წინა პომერანიის დედაქალაქი და სიდიდით მეორე ქალაქი. ქალაქში მდებარეობს სამხატვრო მუზეუმი. დამეგობრებულია აშშ-ის ქალაქ მილუოკისთან. გდრ-ის დროს იყო შვერინის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი.
ცნობილი ადამიანები
ქალაქში დაიბადნენ
სქოლიო
კატეგორია:გერმანიის ფედერალური მხარეების დედაქალაქები
ავღანეთის სამეფო
ისტორია
ავღანეთის ამირა ამანულა ხანი ქვეყნის მოდერნიზაციისათვის იბრძოდა და ცდილობდა ავღანეთში დასავლური ფასეულობები დაენერგა, რის გამოც 1926 წელს ავღანეთის საამირო გააუქმა და მის ადგილზე ავღანეთის სამეფოს შექმნის შესახებ გამოაცხადა. იგი თავის ცოლთან, დედოფალ სორაიასთან ერთად ატარებდა არაერთ რეფორმას, რომელიც მიზნად ისახავდა ქალთა უფლებების დაცვასა და ქვეყანაში განათლების დონის აწევას. 1927 წელს, როდესაც მეფე-დედოფალი ევროპაში იმყოფებოდა, ავღანეთში აჯანყებამ იფეთქა. აჯანყება სულ სამ დღეს გაგრძელდა და მას მეფის კონსერვატორი ძმა, ინაითულაჰი მართავდა. იგი ცდილობდა გაეუქმებინა სამეფო წყობა და აღედგინა საამირო, თუმცა ამაოდ.
10 თვის შემდეგ, ამანულა ხანის ომის მინისტრი ღალატის გამო გადასახლებულ იქნა ბრიტანეთის ინდოეთში. ბრიტანეთის დამხმარე ჯარებმა მალევე დაიკავა ქაბული და მეამბოხეებს დანებება აიძულა. მიუხედავად ამისა, ამანულამ ხალხის გულის მოგება ვერ მოახერხა, რის გამოც სამოქალაქო ომის თავიდან ასაცილებლად 1929 წელს ტახტიდან გადადგა თავისი ძმის, ინაითულაჰ ხანის სასარგებლოდ. სულ რამდენიმე დღეში ინაითულაჰი დაამხეს და ტახტზე სრულიად სხვა საგვარეულოს წარმომადგენელი, ჰაბიბულა კალაქანი დასვეს, რომელიც ამავე წლის ოქტომბერში ჩამოაგდეს და ტახტზე გამოჩენილი სამხედრო, მუჰამედ ნადირ-შაჰი დასვეს.
მუჰამედ ნადირ-შაჰმა ავღანეთში მთელი რიგი დემოკრატიული რეფორმები გაატარა. 1931 წელს მიიღეს ავღანეთის პირველი კონსტიტუცია. მიუხედავად იმისა, რომ საერთაშორისო ასპარეზზე ავღანეთს ნეიტრალიტეტი ჰქონდა, ნადირ-შაჰი აშკარად პრობრიტანული პოლიტიკის გამტარებელი იყო. მისმა მკაცრმა მიდგომებმა ქვეყანაში უკმაყოფილოთა რიცხვის ზრდა გამოიწვია, რის გამოც, 1933 წლის 8 ნოემბერს, საზეიმო ცერემონიალზე ნადირ-შაჰი მოკლეს, რის შემდეგაც ტახტი მისმა ვაჟმა, მუჰამედ ზაჰირ-შაჰმა დაიკავა. მისი მმართველობა 39 წელს გაგრძელდა და იგი ავღანეთის ისტორიაში უკანასკნელი მეფე აღმოჩნდა.
1934 წლის 27 სექტემბერს ავღანეთის სამეფო ერთა ლიგაში გაწევრიანდა. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ავღანეთი ნეიტრალიტეტის შენარჩუნებას ყველანაირად ცდილობდა, რის გამოც არათანაბარ პოლიტიკას ატარებდა. თავდაპირველად მას დიპლომატიური ურთიერთობა ჰქონდა ნაცისტურ გერმანიასთან, რომელიც ბრიტანეთ-სსრკ-ს ჯარების ირანში შესვლისთანავე გაწყვიტა. ამის მიზეზი ის იყო, რომ ირანიც გერმანელებს ემხრობოდა და შაჰს შეეშინდა, რომ მოკავშირეები მის სამეფოსაც დაიკავებდნენ. ომის დასრულების შემდეგ, 1946 წლის 29 აგვისტოს ავღანეთი გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში გაწევრიანდა. 1947 წელს, ავღანეთი იყო ის ერთადერთი ქვეყანა, რომელმაც ხმა მისცა პაკისტანის გაეროში გაწევრიანებას. 1955 წელს ქაბულში ზაჰირ-შაჰსა და ნიკიტა ხრუშჩოვს შორის ოფიციალური შეხვედრა შედგა, სადაც ხრუშჩოვმა ავღანეთის მეფეს პუშტუნებთან ბრძოლაში მხარდაჭერა გამოუცხადა. 1961 წელს ავღანეთი გახდა მიუმხრომლობის მოძრაობის წევრიც. ამის შემდეგ ავღანეთში განათლების დონის ასაწევად და ეკონომიკის გამოსაცოცხლებლად უამრავი რეფორმა გატარდა, რაც კონსერვატორულ საზოგადოებაში უკმაყოფილებას იწვევდა. 1973 წელს, ზაჰირ-შაჰის ქვეყანაში არ ყოფნისას, დაუდ-ხანმა სახელმწიფო გადატრიალება მოაწყო. სამოქალაქო ომის თავიდან ასარიდებლად მეფე ტახტიდან გადადგა, რითაც ავღანეთის სამეფომ არსებობა შეწყვიტა და იგი ავღანეთის რესპუბლიკამ შეცვალა.
დემოგრაფია
ავღანეთის სამეფო დასახლებული იყო ისეთი ეთნიკური ჯგუფებით, როგორებიცაა: პუშტუნები, ტაჯიკები, ჰაზარელები, უზბეკები და ა.შ.
აღსანიშნავია, რომ მოსახლეობის თითქმის 99% მუსულმანი იყო. მოსახლეობის 80-85% სუნიტი მუსულმანი იყო, დანარჩენი კი შიიტი.
განსხვავებით ავღანეთის საამიროსგან, ავღანეთის სამეფოში პუშტუსთან ერთად ოფიციალური ენა სპარსულიც იყო. ეს იმით იყო განპირობებული, რომ ბევრი ავღანი ორენოვანი იყო და ორივე ენაზე თავისუფლად შეეძლო საუბარი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ავღანეთის ისტორია კატეგორია:აზიის ყოფილი მონარქიები კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები
რესესი (ირლანდია)
რესესი (Recess; Sraith Salach) — გელტახტი სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს გოლუეის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:გოლუეის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები კატეგორია:გელტახტი ადგილები გოლუეის საგრაფოში
კამიშ-უზიაკი
კამიშ-უზიაკი (Камыш-Узяк; Ҡамышүҙәк) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, ზილაირის რაიონში. მიეკუთვნება მატრაევის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ ზილაირიდან განლაგებულია 64 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სიბაიდან 128 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 3 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ზილაირის რაიონის სოფლები
გივი გზირიშვილი
გივი გზირიშვილი (დ. 29 დეკემბერი, 1927, თბილისი — გ. 5 აპრილი, 2003) — ქართველი ექიმი.
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი 1948 წელს.
1946–1970 წლებში იყო საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი; 1970–1973 წლებში უროლოგიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი; 1973 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის უროლოგიის კათედრის დოცენტი; კათედრის ასპირანტის საკვალიფიციო თემის ხელმძღვანელი. ავტორია 101 სამეცნიერო ნაშრომისა, გამოქვეყნებული აქვს ერთი მონოგრაფია: „კუჭის ექსკრეციული ფუნქციის საკითხისათვის“, 1957 წელს.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „კუჭსა და თირკმელებს შორის ურთიერთ დამოკიდებულების საკითხი“, დაიცვა 1957 წელს.
იყო ევროპის უროლოგთა ასოციაციის წევრი და საქართველოს უროლოგთა საზოგადოების გამგეობის თავმჯდომარე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 2003 კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:ქართველი უროლოგები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები გივი
უმაღლესი ლიგა 2016
უმაღლესი ლიგა 2016 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის ოცდამერვე გათამაშება. გამარჯვებული გახდა „სამტრედია“ მეორე ადგილზე გავიდა საჩხერეს „ჩიხურა“
ფორმატი
2016 წლის 10 ივნისს, საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის აღმასკომის გადაწყვეტილებით, ეროვნული ჩემპიონატის ფორმატი შეიცვალა. 2016 წლის საქართველოს გარდამავალ ჩემპიონატში 16-ის ნაცვლად 14-მა გუნდმა მიიღო მონაწილეობა. კენჭისყრის შედეგად კლუბები ორ, წითელ და თეთრ ქვეჯგუფში გადანაწილდა, თითოეულ ქვეჯგუფში მატჩები 2 წრედ გაიმართა. თეთრ ჯგუფში პირველი ადგილი დაიკავა საჩხერის „ჩიხურამ“, ხოლო წითელი ჯგუფის გამარჯვებული გახდა „სამტრედია“. ჯგუფებში გამოვლენილი პირველი ადგილის მფლობელების ორ მატჩიანი შეხვედრის შედეგად, 2016 წლის გარდამავალი ჩემპიონატის გამარჯვებული საფეხბურთო კლუბი „სამტრედია“ გახდა.
ნახევარფინალები
2–2 ჯამში. გასვლაზე გატანილი გოლებით მოიგო დინამო ბათუმმა.
ჯამში 1-0 მოიგო დინამო თბილისმა.
ფინალი
დინამო ბათუმი გავიდა უეფა-ს ევროპა ლიგა 2017-18-ის პირველი საკვალიფიკაციო ეტაპზე.
გასავარდნი ფლეი-ოფი
დილა გორმა მოიგო ჯამში 2-0 და შეირნარჩუნა ადგილი ეროვნულ ლიგაში.
შუქურა ქობულეთმა მოიგო ჯამში 5–4 და შეირნარჩუნა ადგილი ეროვნულ ლიგაში.
ჩემპიონატის ფინალი
სამტრედიამ მოიგო ჯამში 4-2 და გავიდა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა 2017-18-ის მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპზე.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უმაღლესი ლიგის სეზონები
აბეოკუტა
აბეოკუტა (Abeokuta, Abéòkúta) — ქალაქი სამხრეთ-დასავლეთ ნიგერიაში, მდ. ოგუნზე, რკინიგზით უკავშირდება ლაგოსს. მოსახლეობა (2006) — 451.607. დააარსეს დაახლოებით 1830 წელს ტომებს შორის ომებს გამოქცეულებმა. XIX საუკუნეში იორუბას ტომთა ერთ-ერთი ქვეჯგუფის — ეგბას მთავარი ქალაქი იყო. ხანგრძლივი საქმიანი ურთიერთობა ჰქონდა ბრიტანელებთან. 1851 წელს ბრიტანელების დახმარებით ეგბამ აბეოკუტასთან დაამარცხა დაჰომეის მეფე გეზოს ჯარები. 1914 წელს ქალაქი ბრიტანული ნიგერიის ნაწილი გახდა. დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ აბეოკუტა ნიგერიის ერთ-ერთი აგრარული და საექსპორტო ცენტრია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნიგერიის ქალაქები
მანაურე (ლა-გუახირა)
მანაურე (Manaure) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ლა-გუახირის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 68 578 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 41.74 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1 643 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლა-გუახირის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
კიევის სამთავრო
კიევის სამთავრო (Киевское кънѧжьство, Киевское княжество, Київське князівство) — აღმოსავლელი სლავების შუასაუკუნოვანი სამთავრო, რომელიც უკრაინის ცენტრალურ ნაწილში, კიევის მიადამოებში მდებარეობდა. სამთავრო შეიქმნა XII საუკუნეში კიევის რუსეთის ფრაგმენტაციის შედეგად. ამ პროცესის შედეგად კიევის მმართველების ტერიტორია მნიშვნელოვნად შეიკვეცა და ქალაქის ირგვლივ არსებული მიწებით შეიზღუდა. პოლიტიკური ერთეულის სახით XIV საუკუნის მეორე ნახევრამდე იარსება.
ლიტერატურა
კატეგორია:კიევი
სალმანი (საუდის არაბეთი)
სალმან იბნ აბდულ-აზიზ ალ საუდი (الأمير سلمان بن عبد العزيز آل سعود, დ. 31 დეკემბერი, 1935) — საუდის არაბეთის მეფე, ორი წმინდა მეჩეთის მცველი, საუდების დინასტიის მეთაური. მეფე გახდა 2015 წლის 23 იანვარს, მას შემდეგ რაც გარდაიცვალა მისი ძმა აბდულა.
სალმანი საუდის არაბეთის პირველი მეფის აბდულ-აზიზ იბნ-საუდის შვილია. ტახტზე ასვლამდე, 2011-2015 წლებში იყო თავდაცვის მინისტრი, ხოლო მანამდე 1963-2011 წლებში — ერ-რიადის პროვინციის გუბერნატორი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1935 წლის 31 დეკემბერს და იყო მეფე იბნ საუდის 25-ე შვილი. მისი დედა იყო ჰასა ალ სუდაირი. ექვს ძმასთან ერთად დააარსა დაჯგუფება „სუდაირების შვიდეული“. დაწყებითი განათლება მიიღო ერ-რიადის პრინცების სკოლაში. სალმანმა შეისწავლა რელიგია და თანამედროვე მეცნიერება.
19 წლის ასაკში 1954 წელს მამამისმა დანიშნა ერ-რიადის ემირად, თანამდებობიდან გადადგა 1960 წელს. 1963 წლიდან ერ-რიადის გუბერნატორია, ამ თანამდებობაზე დარჩა 48 წელი, 2011 წლამდე. 2011 წლიდან თავდაცვის მინისტრია. ამ თანამდებობაზე მან შეცვალა თავისი გარდაცვლილი ძმა, ტახტის მემკვიდრე სულთანი.
პირადი ცხოვრება
სალმანი დაქორწინებული იყო სამჯერ. მისი პირველი ცოლი იყო, საკუთარი ბიძაშვილი ბინტ ტურკი ალ სუდაირი, რომელიც გარდაიცვალა 2011 წელს 71 წლის ასაკში. ამ ქორწინებიდან დაიბადა პრინცი ფაჰდი (დ. 1955), პრინცი სულთანი (დ. 1956), პრინცი აჰმედი (დ. 1958), პრინცი აბდულ-აზიზი (დ. 1960), პრინცი ფეისალი (დ. 1970) და პრინცესა ჰასა (დ. 1974).
მეორე ცოლი იყო სარა ბინტ ფეისალ ალ სუბაი-აი, რომელთანაც შეეძინა პრინცი საუდი. მესამე ქორწინებიდან ფავდი ნინტ ფალაჰ იბნ სულტან ალ ჰიტალაინთან დაიბადა  პრინცები: მუჰამედი, ტურკი, ხალიდი, ნაიფი, ბანდარი და რაკანი.
მისი შვილი სულთან იბნ სალმან ალ საუდი გახდა პირველი სამეფო სისხლის მქონე, პირველი არაბი და პირველი მუსლიმი, რომელიც გაფრინდა კოსმოსში. აბდელ-აზიზ იბნ სალმანი ნავთობის მინისტრის მოადგილეა 1995 წლიდან.
სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთის მეფეები კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:საუდები კატეგორია:დაბადებული 31 დეკემბერი
არ-რაშიდი
არ-რაშიდი (الراشد; დ. 1109 — გ. 6 ივნისი, 1138) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 1135-1136 წლებში. ცდილობდა თურქ-სელჩუკებისაგან დამოუკიდებლობა შეენარჩუნებინა. მან უარი განუცხადა და სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენა სულთნის წარმომადგენელს, რომელმაც მას 400 000 დინარის გადახდა მოსთხოვა, რის გადახდასაც მამამისი, ალ-მუსთარშიდი, ტყვეობაში ყოფნისას დასთანხმდა. საპასუხოდ სულთნის ჯარი ბაღდადში შეიჭრა. 1136 წელს არ-რაშიდი გადააყენეს. ახალი ხალიფა მისი ბიძა ალ-მუკთაფი გახდა. არ-რაშიდი ისპაანში გაიქცა, სადაც იგი 1138 წლის 6 ივნისს ასასინებმა მოკლეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები კატეგორია:დაბადებული 1109 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1138
კანანიკოლსკოე
კანანიკოლსკოე (Кананикольское; Ҡананикольский) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, ზილაირის რაიონში. მდებარეობს მდინარე კანეს ნაპირზე. კანანიკოლსკოეს სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. რაიონულ ცენტრ ზილაირიდან განლაგებულია 70 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სიბაიდან 120 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 805 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ზილაირის რაიონის სოფლები
რევაზაშენის ეკლესია
რევაზაშენის ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი საქართველოში, დმანისის მუნიციპალიტეტის გომარეთის თემის სოფელ მამულას ტერიტორიაზე, ნასოფლარ რევაზაშენში. ნაგებობა VIII-IX საუკუნეების დიდი სამნავიანი ბაზილიკაა. შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. ეკლესია ნაგებია დაუმუშავებელი ქვით. კონსტრუქციულად მნიშვნელოვანი ნაწილები თლილი ქვისაა.
ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
სქოლიო
კატეგორია:დმანისის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
შვერინის ოლქი
შვერინის ოლქი — ოლქი ყოფილ გერმანიის დემოკრატიულ რესპუბლიკაში. არსებობდა 1952-1990 წლებში. ოლქის ფართობი შეადგენდა 8,7 ათას კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა 592 ათას ადამიანს. ადმინისტრაციული ცენტრი იყო ქალაქი შვერინი. ოლქის ეკონომიკის მთავარი დარგები იყო კვების მრეწველობა, მსუბუქი მრეწველობა, მანქანათსაშენი და ქიმიური მრეწველობა, განვითარებული იყო მეცხოველეობა, თევზჭერა, ნაოსნობა მდინარე ელბაზე. გერმანიის გაერთიანების შემდეგ ოლქის უდიდესი ნაწილი შევიდა მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში, ხოლო შვერინი გახდა მხარის დედაქალაქი. ოლქის მცირე ნაწილი შევიდა ბრანდენბურგის მხარეში.
მწვანე ჩაი
250პქ|მინი|მარჯვნივ|მწვანე ჩაი მწვანე ჩაი — ჩაის ერთ-ერთი ნაირსახეობა; იძლევა ღია მომწვანო-ყვითელი ფერის, ძლიერი არომატისა და მომწარო-მწკლარტე გემოს მქონე ნაყენს. მწვანე ჩაის დამზადების ტექნოლოგიაში ამოღებულია ღნობისა და ფერმენტაციის პროცესები, რაც განაპირობებს მის დამახასიათებელ თვისებებს. შავ ჩაისთან შედარებით, მწვანე ჩაი იწვევს ადამიანის ორგანიზმის მოქმედების მეტად აღგზნებას. შეიცავს 12-დან 18,6 %-მდე სათრიმლავ ნივთიერებას (ტანიდებს), დაახლ. 1,5 % კოფეინს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მწვანე ჩაი კატეგორია:ჩინური ჩაი კატეგორია:იაპონური ჩაი კატეგორია:კორეული ჩაი
აქ-სუუს რაიონი
აქ-სუუს რაიონი (Ак-суу району) — ყირგიზეთის ისიქ-ქოლის ოლქის ხუთი რაიონიდან ერთ-ერთი. ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი აქ-სუუ.
მოსახლეობა
2009 წლის აღწერის მიხედვით აქ-სუუს რაიონში ცხოვრობს 63 686 ადამიანი, აქედან ყირგიზები შეადგენენ 56 369 ადამიანს ანუ მოსახლეობის 88,5%, რუსები — 2884 ადამიანი (4,5%) ყალმუხები — 2805 (4,4%), ყაზახები — 916 (1,5%), უიღურები — 201 (0,3%), თათრები — 146 (0,2%), უკრაინელები — 125 ადამიანი (0,2%) უზბეკები — 110 ადამიანი ანუ (0,2%).
სქოლიო
კატეგორია:ყირგიზეთის რაიონები კატეგორია:ისიქ-ქოლის ოლქის რაიონები
ბესარიონ ბიბინეიშვილი
ბესარიონ ბიბინეიშვილი (დ. 18 აპრილი, 1964, ბათუმი — გ. 2015, თბილისი) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი.
1990 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1981–1982 წლებში მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის მელიფტედ, 1990 წლიდან ამავე ინსტიტუტის ინტერნატურის ექიმი-ნევროპათოლოგი. საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი: საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა-თავისუფალი საქართველო“, საქართველოს ეროვნულ-ქრისტიანული პარტია, ჰუმანიტარულ და სოციალურ საკითხთა კომისიის წევრი (1990–1991); ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1964 კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 2015 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ზურგჩანთის ამოცანა
მარჯვნივ|მინი|250x250პქ| ზურგჩანთის ამოცანა. ზურგჩანთის მაქსიმუმი: 15 კგ. 4 ნივთი, თითოეულს როგორც წონა, ასევე ღირებულება გააჩნია. ზურგჩანთის ამოცანა — ამოცანა კომბინატორულ ოპტიმიზაციაში. პირობა შემდეგია, მოცემულია ნივთები, თითოეულს აქვს წონა და გარკვეული ღირებულება. უნდა გავარკვიოთ, თუ რა რაოდენობის ნივთი უნდა ავარჩიოთ, რომ მთლიანი წონა არაუმეტესი იყოს მოცემულ x-წონაზე, და აგრეთვე რაც შეიძლება დიდი იყოს ნივთების საერთო ღირებულება. გარკვეულწილად ეს ამოცანა ცხოვრებისეულია, როდესაც ჩანთის ზომა შეზღუდულია, ვცდილობთ რაც შეიძლება ღირებული და მნიშვნელოვანი ნივთები ავარჩიოთ.
ზურგჩანთის ამოცანა საკმაოდ ძველია, მე-19 საუკუნიდან ერთ საუკუნეზე მეტი ის შესწავლის საგანი იყო. „ზურგჩანთის ამოცანის“ სახელი უკავშირდება ამერიკელ მათემატიკოსს ტობიას დანციგს.
ამოხსნა
ამ ამოცანის რამდენიმე ინტერპრეტაცია არსებობს. 0/1 ზურგჩანთის ამოცანა გულისხმობს, რომ ნივთი ან უნდა ავიღოთ, ან არა. ეს ამოცანა დინამიური პროგრამირების საშუალებით იხსნება, საჭიროა ოპტიმიზირებული სრული გადარჩევის შემუშავება.
იმპლემენტაცია C++-ზე: კატეგორია:კრიპტოგრაფია
აბევილის კულტურა
აბევილის კულტურა — ქვედა პალეოლითის კულტურა, გავრცელებულია ევროპის ტერიტორიაზე. სახელწოდება მიიღო ქ. აბევილისაგან (მდ. სომის ხეობა, საფრანგეთი). მას შემდეგ რაც XX საუკუნის 20-30-იან წლებში დაადგინეს, რომ აქ აღმოჩენილი შრომის იარაღები უფრო დამახასიათებელია ევროპის ქვედა პალეოლითისათვის, ვიდრე ქ. შელთან ნაპოვნი ნივთები, ტრადიციული ტერმინის — „შელის კულტურის“ — ნაცვლად ევროპაში ხშირად იხმარება „აბევილის კულტურა“. საბჭოთა არქეოლოგიურ ლიტერატურაში შემორჩა სახელწოდება „შელის კულტურა“.
ლიტერატურა
კატეგორია:ევროპის არქეოლოგიური კულტურები კატეგორია:ევროპის პალეოლითი
როსმუკი
როსმუკი (Rosmuck; Ros Muc) — გელტახტი სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს გოლუეის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:გოლუეის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები კატეგორია:გელტახტი ადგილები გოლუეის საგრაფოში
იტალიური ხიდი
მდებარეობა
მდებარეობს იტალიური ქუჩის გაგრძელებაზე. მდებარეობს მაცხოვრის აღდგომის საკათედრო ტაძარის ახლოს.
დინების ზემოთ მდებარეობს ნოვო-კონიუშენის ხიდი, ქვემოთ კი — ყაზანის ხიდი.
უახლოესი მეტროსადგურებია (300 მ) „ნევის პროსპექტი“ (სადგურის გასასვლელი გრიბოედოვის არხისაკენ).
სახელწოდება
ხიდმა სახელი მიიღო 1910-იან წლებში მის სიახლოვეს მდებარე იტალიური ქუჩის გამო.
ისტორია
1896 წელს სწორედ ამ ადგილზე ინჟნერ ლ. ნ. კოლპიცინის პროექტით ააშენეს ერთმალიანი ხის ხიდი. ხიდის საზეიმო გახსნა გაიმართა 1896 წლის 6 ოქტომბერს. 1902 წელს ხიდი გადააკეთეს არქიტექტორ კარლ ბალდის პროექტის მიხედვით. ასევე მნიშვნელოვნად გადააკეთეს ხიდი 1911-1912 წლებში, ამჟამად გადაკეთების პროექტი შეადგინა ინჟინერმა კონსტანტინ ეფიმოვმა.
1937 წელს მოხდა ხიდის კაპიტალური რემონტი. 1946 წლის მოაცემებით ხიდის სიგრძე იყო 18,4 მეტრი, ხოლო სიგანე 2,07 მეტრი.
1955 წელს ხიდის ავარიულ მდგომარეობასთან დაკავშირებით და გრიბოედოვის არხის კაპიტალური რემონტის გამო ხიდი გადააკეთეს, იგი მეტალისა და ერთმალიანი გახდა. პროექტი შეიმუშავა „Ленгипроинжпроект-ის არქიტექტორმა ვლადიმირ ვასილკოვსკიმ და ინჟინერმა ა. დ. გუტცაიტმა. 1996 წელს გაარემონტეს ხიდის ფანარები და მოაჯირები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
დნეპრის მეტროპოლიტენი
დნეპრის მეტროპოლიტენი (Дніпровський метрополітен) — უკრაინის ქალაქ დნეპრის საქალაქო ტრანსპორტის უმთავრესი სახეობა. დნეპრი მოსახლეობის სიმრავლით უკრაინის მესამე ქალაქია და მისი მეტროპოლიტენიც უკრაინის მეტროებს შორის, კიევისა და ხარკოვის მეტროპოლიტენების შემდეგ მესამე ჩქაროსნული გადამყვანია. 2013 წლის მონაცემებით, დნეპრის მეტროპოლიტენს ყოველდღიურად 20,575 მგზავრი გადაჰყავს. ამავე წლის მონაცემებით მთლიანი წლის განმავლობაში 7.51 მილიონმა ადამიანმა იმგზავრა. მეტრო შედგება ერთი ხაზისა და 6 სადგურისაგან, რომელთა საერთო სიგრძე 7.1 კილომეტრია. გაიხსნა 1995 წლის 29 დეკემბერს.
იხილეთ აგრეთვე
მეტროპოლიტენთა სია
რესურსები ინტერნეტში
მეტროპოლიტენი
როსავილი
როსავილი (Rossaveal; Ros an Mhíl) — გელტახტი სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს გოლუეის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
აბელი (ბიბლია)
აბელი (הבל „აბელი“ — ტირილი) — ბიბლიური პერსონაჟი, ადამის მეორე ვაჟი, მწყემსი. უფროსმა ძმამ კაენმა მოშურნეობით მოკლა, რადგან ღვთისმოსავი ადამი უყვარდა ღმერთს. იუდაისტური და ქრისტიანული ტრადიციის მიხედვით, აბელი თვინიერი და უდანაშაულო მსხვერპლის ზოგადი სახეა.
როსავილი
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:გოლუეის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები კატეგორია:გელტახტი ადგილები გოლუეის საგრაფოში
აბელი (ბიბლია)
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიბლიური პერსონაჟები
შოთა ქველიაშვილი
შოთა ქველიაშვილი (დ. 1 იანვარი, 1938, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ — გ. 25 აპრილი, 2004) — ქართველი სპორტსმენი (სასტენდო და ტყვიის სროლა). 1965 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. სსრკ და ევროპის მრავალგზის რეკორდსმენი, XVIII ოლიმპიური თამაშების (1964, ტოკიო) ვერცხლის პრიზიორი. გაიმარჯვა მრავალ საერთაშორისო შეჯიბრებაში, საერთაშორისო კატეგორიის მსაჯი, ტყვიის სროლის საერთაშორისო ფედერაციის წევრი. 1969–1973 წლებში მუშაობდა სპორტულ-ადმინისტრაციულ ორგანოებში. 1976–1986 წლებში იყო საქართველოს სპორტული კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე და საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემიაში კათედრის გამგე. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.
ტიტულები და ჯილდოები
ზაფხულის XVIII ოლიმპიადის ვერცხლის პრიზიორი (1964, ტოკიო; ნებისმიერი შაშხანა — 3 X 40, 300 მ – 1144 ქულა), ევროპის ჩემპიონი (1959, მილანი, მცირეკალიბრიანი შაშხანა — გუნდური; 1969, პლზენი, ნებისმიერი შაშხანა, წოლელა), ევროპის ვიცე-ჩემპიონი (1969, პლზენი, ნებისმიერი შაშხანა, წოლელა — პირადი და გუნდური), სსრკ ჩემპიონი (1961, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა, ჩოქელა; 1964, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა — 3 X 40 მ; 1968, კიევი, ნებისმიერი შაშხანა, ჩოქელა), სსრკ ვიცე-ჩემპიონი (1961, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა — 3 X 40 მ; 1963, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა — 3 X 40 მ; 1968, კიევი, ნებისმიერი შაშხანა — 3 X 40 მ), სსრკ ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1959, მცირეკალიბრიანი შაშხანა — 3 X 40 მ; 1963, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა, ჩოქელა; 1967, მოსკოვი, ნებისმიერი შაშხანა, ჩოქელა), სსრკ ხალხთა სპარტაკიადის ვიცე-ჩემპიონი (1959, 1963; გუნდური), სსრკ ხალხთა სპარტაკიადის ბრინჯაოს პრიზიორი (1963, 1967), მსოფლიოს ჩემპიონი ახალგაზრდებში (1958) სსრკ საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1964), საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1967), ღირსების ორდენის კავალერი (1997).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 2004 კატეგორია:ქართველი მსროლელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური პრიზიორები
ჩვეულებრივი მწვანულა
ჩვეულებრივი მწვანულა, მწვანულა (Chloris chloris) — ფრინველი მთიულასებრთა ოჯახისა. შეფერილია ზეთისხილისფერ-მწვანედ. გავრცელებულია ევროპის, დასავლეთ აზიისა და ჩრდილო-დასავლეთ აფრიკის ფოთლოვან ტყეებში, საქართველოში ბუდობისას გვხვდება; სამხრეთ რაიონებში მკვიდრად ცხოვრობს, ჩრდილოეთი რაიონებიდან კი ზამთრობით სამხრეთისაკენ მიფრინავს. ბუდეს ხეებზე აკეთებს. 1–2-ჯერ ბუდობს ზაფხულში; დებს 4–6 კვერცხს. იკვებება თესლითა და კენკრით, იშვიათად მწერებით.
სქოლიო
კატეგორია:მწვანულა (ფრინველი)
ოტენიო აბელი
ოტენიო აბელი (Othenio Abel; დ. 20 ივნისი, 1875 — გ. 4 ივლისი, 1946) — ავსტრიელი პალეონტოლოგი. იკვლევდა ნამარხ ხერხემლიანებს, უმთავრესად ძუძუმწოვრებს. დიდ ყურადღებას უთმობდა პალეოეკოლოგიის საკითხებსა და პალეონტოლოგიის ზოგადთეორიულ პრობლემებს. მისი თეორიული გამოკვლევებისათვის დამახასიათებელია მექანიციზმი, რამაც საბოლოოდ ვიტალისტური იდეების აღიარებამდე მიიყვანა.
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი პალეონტოლოგები
მეჰდიხან ვეკილოვი
მეჰდიხან ვეკილოვი (Mehdixan Vəkilov; დ. 15 ივნისი, 1902 — გ. 18 ოქტომბერი, 1975) — აზერბაიჯანელი საზოგადოებრივ-პოლიტიკური აქტივისტი, ისტორიკოსი, მწერალი, განმანათლებელი, აზერბაიჯანის პედაგოგიური ინსტიტუტის რექტორი (1956-1962), სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს მოადგილე 1958-1962 წლებში და საბჭოთა კავშირის უმაღლესი საბჭოთა კავშირის თავმჯდომარის მოადგილე, ისტორიული მეცნიერებების დოქტორი (1969) 1969) 1969). მას მიენიჭა დამსახურებული მეცნიერის საპატიო წოდება (1973), მოწინავე განათლების მუშაკი (1959 და 1973), პირველი კლასის სამამულო ომი (1943), ღირსების ორდენი (1944 და 1961) და სსრ კავშირის სხვადასხვა მედლები. იყო სსრკ აზერბაიჯანის ISS ხელოვნების განყოფილების ხელმძღვანელი, ANAS– ის ისტორიის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, გუბას უბედური შემთხვევების კვლევის განყოფილების ხელმძღვანელი. თქვენ ხართ ბიძა იუსუფ საადოღლუ, ვაგიფ სამედოღლუ და აიბენიზ ვაკილოვა. ჯელალის გამოსახულების პროტოტიპი სამედ ვურღუნი- ის „ერთიანობის ლექსში“.
მეჰდიხან ვეკილოვი აზერბაიჯანის ეროვნული პოეტის სამედ ვურღუნის უფროსი ძმაა. დიპლომატი ჯავანშირ ვეკილოვის მამაა.
ცხოვრება
მეჰდიხან ვეკილოვი დაიბადა 1902 წლის 15 ივნისს გაზეთის ავარიის სოფელ იუხარი სალაჰლში. ოთხკლასიანი სოფლის სკოლის დამთავრების შემდეგ, სამხრეთ კავკასიის მუფთი მოათავსეს თბილისში პანსიონში, რომელიც დაარსდა ჰუსეინ ეფენდი ქეიბზადეს მიერ. იგი შეუერთდა ყაზახეთის მასწავლებელთა სემინარს, რომელიც დაარსდა 1918 წელს ამიერკავკასიის (გორის) მასწავლებელთა სემინარიის ბაზაზე და დაამთავრა 1924 წელს.
დიდი ძალისხმევისთვის, ახალგაზრდა თაობის აღზრდა-აღზრდისთვის, მეჰდიხან ვაკილოვი მუშაობდა განჯას უბედური შემთხვევის სკოლებში ინსპექტორად, გუბას უბედური შემთხვევების სწავლების განყოფილების უფროსად და მასწავლებელთა მომზადების კურსების ხელმძღვანელად შუშაში.
მან სწავლა განაგრძო ლენინის უნივერსიტეტში (მოგვიანებით აზერბაიჯანის პედაგოგიურ ინსტიტუტში) 1926 წლიდან 1931 წლამდე, სადაც მან გააგრძელა საჯარო დისციპლინების სწავლება სურახანის, ბალახანში, მის ქარხანაში. იმ სკოლებში იყო ცნობილი მწერალი მირზა იბრაიამოვი და ცნობილი აღმოსავლური მეცნიერი, მამედგა სულთანოვი.
იყო პედაგოგი გაბალაში 1931-1934 წლებში, ასწავლიდა სოციალურ მეცნიერებებს აზერბაიჯანის სოფლის მეურნეობის ინსტიტუტში, განჯას სასოფლო სკოლაში, 1934-1938 წლებში საზოგადოებრივი განათლების კომისიის ინსპექტორად, 1938-1941 წლებში სახალხო კომისართა საბჭოს ქვეშ არსებულ ხელოვნების ნიმუშებს. მუშაობდა თეატრალური განყოფილების უფროსად და მეცნიერებათა აკადემიის აზერბაიჯანის ისტორიის ინსტიტუტის განყოფილების გამგედ.
მეორე მსოფლიოს ომის წლებში ირანში და სამშობლოში საქმიანობა
მეჰდიხან ვეკილოვი ტაბრიზში გაგზავნეს 1941 წლის სექტემბერში, მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ხოლო 1942 წლის მაისამდე იგი გამოქვეყნდა გაზეთის წითელი არმიის (რედაქტორი მირზა იბრაიამოვი) და ტაბრიზის ინტელექტუალთა „აზერბაიჯანში“ (რედაქტორი ისმაილი). შამსთან თანამშრომლობა), ირანი აქტიურად მოქმედებდა აზერბაიჯანში ანტი-იმპერიალისტური და ანტიფაშისტური პროპაგანდის პოპულარიზაციაში.
მოსკოვი, კრემლი, გრანოვიტას პალატა. აზერბაიჯანელ ინტელიგენციასთან. 1957. პირველი რიგი: შიხალი გურბანოვი მარცხნიდან, მე -3 ალისკატ სუმბატაძე, მე -4 ნაზიმ ჰაჯიევი, მეჰიჰან ვაკილოვი (ცენტრი), მე -6 ლედი შაფიგა ბადალოვა, მე -2 რიგი: მემედ სალიმოვი მარჯვენა მხრიდან.
პარკი, რომელიც მისი ძმის, სამაად ვურგუნის სახელს ატარებს, მისი ინიციატივითა და ხელმძღვანელობით დაარსდა ომის დროს, როდესაც ის მუშაობდა აგტაფაში. ეს პარკი ჯერ კიდევ ექსტაზის ყველაზე სასურველი ნაწილია.
წიგნი ჯავანდირი, რომელიც განასახიერებს აზერბაიჯანელთა დიდებული საბრძოლო ხელოვნებებს, რომლებიც დაწერილი იყო მეჰედიან ვაკილოვის მიერ ომის დროს, ანადილოზის მოთხრობა, მინინი და პოჟარსკი, აზერბაიჯანის კულტურის აყვავება, დიდ როლს ასრულებს ხალხის დაწვაში.
პედაგოგიური და სოციალურ-პოლიტიკური საქმიანობა
პრ. მ.ი.ვაკილოვი ერთ-ერთი წამყვანი მეცნიერი იყო, რომელმაც შეძლო სწავლება დაეცვა სამეცნიერო მოღვაწეობასთან. 1954 წელს დაიცვა თავისი კანდიდატურა და 1969 წელს სადოქტორო დისერტაცია, მ.ი.ვაკილოვი მისი სოციალური და პედაგოგიური საქმიანობა, ისევე როგორც მისი სამეცნიერო შრომები ამტკიცებს, რომ მეჰიჰანი არა მხოლოდ პედაგოგია, არამედ ქვეყანაში საჯარო განათლების ერთ-ერთი პირველი პიონერი და ორგანიზატორია.
მ.ი.ვეკილოვის მომსახურებებმა დიდი მოწონება დაიმსახურა სახელმწიფოს მხრიდან. მას მიენიჭა პირველი კლასის სამამულო ომის ორდენი, საპატიო ნიშნის ორდენები და სსრკ-ს მრავალი მედალი და ორჯერ მიენიჭა რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოთა საპატიო განკარგულება. იგი აირჩიეს აზერბაიჯანის უზენაესი საბჭოთა მოადგილედ და უზენაესი საბჭოთა კავშირის თავმჯდომარის მოადგილედ 1958-1962 წლებში. მას მიენიჭა უმაღლესი საპატიო ტიტულები, როგორებიცაა დამსახურებული მეცნიერი (1973) და მოწინავე აღმზრდელი (1973).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1975 კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები კატეგორია:აზერბაიჯანელი ისტორიკოსები კატეგორია:ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:სამამულო ომის I ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
პროლაქტინი
პროლაქტინი, ასევე ცნობილი, როგორც ლაქტოტროფინი — ცილა რომელიც ძუძუმწოვრებს, ჩვეულებრივ, მდედრებს რძის გამომუშავების საშუალებას აძლევს. სხვადასხვა ხერხემლიანში, მათ შორის ადამიანებში, გავლენას ახდენს 300-ზე მეტ ცალკეულ პროცესზე. პროლაქტინი გამოიყოფა ჰიპოფიზის ჯირკვალიდან ჭამის, შეჯვარების, ესტროგენებით მკურნალობის, ოვულაციისა და ძუძუთი კვების საპასუხოდ. ის ძლიერად გამოიყოფა ამ მოვლენების დროს. პროლაქტინი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მეტაბოლიზმში, იმუნური სისტემის რეგულირებაში და პანკრეასის განვითარებაში.
არაადამიანურ ცხოველებში აღმოჩენილია დაახლოებით 1930 წელს ოსკარ რიდლის მიერ. ადამიანებში დადასტურებულია 1970 წელს ჰენრი ფრიზენის მიერ. პროლაქტინი არის პეპტიდური ჰორმონი, რომელიც კოდირებულია PRL გენით.
სქოლიო
კატეგორია:ჰორმონები
სუდანის შეიარაღებული ძალები
სუდანის შეიარაღებული ძალები (არაბ: القوات المسلحة السودانية) — სუდანის აღმასრულებელი ხელისუფლების სამხედრო სტრუქტურა, რომლებიც ექვემდებარება ქვეყნის პრეზიდენტს და იმართება თავდაცვის სამინისტროს მიერ. შეიარაღებული ძალების მისიაა შეინარჩუნოს ქვეყნის სუვერენიტეტი, დაიცვას მისი სახმელეთო ტერიტორიები, საჰაერო სივრცე და მათი განუყოფელი მთლიანობა. ასევე მისი მოვალეობაა ქვეყანაში კონსტიტუციური წესრიგის დამყარება და საზოგადოებრივი უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. მის შემადგენლობაშია: არმია, საჰაერო ძალები, საზღვაო ძალები, რესპუბლიკური გვარდია, ეროვნული თავდაცვის ძალები.
კანზაფაროვო
კანზაფაროვო (Канзафарово; Ҡәнзәфәр) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, ზილაირის რაიონში. მიეკუთვნება კანზაფაროვოს სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ ზილაირიდან განლაგებულია 25 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სიბაიდან 98 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 45 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ზილაირის რაიონის სოფლები
რიოაჩა
რიოაჩა (Riohacha) — ქალაქი კოლუმბიაში, ლა-გუახირის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 5 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 169 311 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 33.73 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 5 020 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოლუმბიის დეპარტამენტების დედაქალაქები
შალვა კიკნაველიძე
შალვა კიკნაველიძე (დ. 19 მარტი, 1987, ზესტაფონი) — ქართველი იურისტი და პოლიტიკოსი. საქართველოს ორი მოწვევის (2012, 2016) პარლამენტის წევრი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1987 წლის 19 მარტს. 2009 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტი, მოგვიანებით გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტის მაგისტრატურა და დოქტორანტია. 2007-2008 წლებში იყო შპს „ნანსტუდიის“ დირექტორი. 2009-2012 წლებში იყო კავშირი „ახალგაზრდული ფორუმის“ თავმჯდომარე. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ზესტაფონის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 19 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ზესტაფონში დაბადებულები შალვა კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები
რაუნდსტოუნი (ირლანდია)
რაუნდსტოუნი (Roundstone; Cloch na Rón) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს გოლუეის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
2006 წლის მონაცემებით სოფლის მოსახლეობა 207 ადამიანს შეადგენს.
სქოლიო
კატეგორია:გოლუეის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
Smoke House Pictures
Smoke House Pictures — ამერიკული კინოკომპანია, რომელიც დაარსდა 2006 წელს ჯორჯ კლუნისა და გრანტ ჰესლოვის მიერ, მას შემდეგ, რაც დაიხურა კომპანია Section Eight Productioons.
2006 წლის ივლისში, Smoke House Pictures-მა ხელი მოაწერა ხანგრძლივ შეთანხმებას კომპანიებთან, Warner Bros. Pictures-თან და Warner Bros. Television-თან. 2009 წელს ორ წლიანი კონტრაქტი გააფორმა Sony Pictures Entertainment-თან.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული კინოკომპანიები კატეგორია:2006 წელს დაარსებული ამერიკული კომპანიები კატეგორია:2006 წელს დაარსებული გასართობი კომპანიები კატეგორია:აშშ-ის გასართობი კომპანიები
დათო ლორთქიფანიძე
დათო ლორთქიფანიძე (დ. 10 ნოემბერი, 1963, სალხინო, ვანის რაიონი) — ქართველი ეკონომისტი და პოლიტიკოსი. საქართველოს მერვე მოწვევის პარლამენტის წევრი. 2000-2004 წლებში ეროვნული ზარაფხანის გენერალური დირექტორი.
დათო ლორთქიფანიძე 1963 წლის 10 ნოემბერს დაიბადა ვანის რაიონის სოფელ სალხინოში. სკოლის დამთავრების პარალელურად, 1980-1981 წლებში მუშაობდა მუშად ვანის ნებაყოფილობით სახანძრო საბჭოში. 1981 წელს სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტზე და 1986 წელს დაასრულა სპეციალობით — მატერიალურ-ტექნიკური მომარაგების ეკონომიკა და დაგეგმვა.
უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ, 1986-1989 წლებში მუშაობდა შრომის სახალხო კომიტეტის რწმუნებულად ვანისა და მაიაკოვსკის რაიონებში, ვანის რაისაბჭოს აღმასკომში. 1989 წელს დაინიშნა ვანის რაისაბჭოს აღმასკომის შრომისა და სოციალურ საკითხთა კომისიის თავმჯდომარედ. საქართველოს მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ სამსახურს ორჯერ შეეცვალა სახელი 1991 წელს ვანის პრეფექტურის შრომის, სოციალური დაცვისა და დემოგრაფიის განყოფილება, 1992 წელს კი ვანის გამგეობის სოციალური დაცვისა და დემოგრაფიის განყოფილება ეწოდებოდა.
1993 წელს დაინიშნა ვანის რაიონის გამგებლის პირველ მოადგილედ, ერთი წლის შემდეგ კი — საქართველოს მოქალაქეთა კავშირის რეგიონული დეპარტამენტის ინსპექტორად. რის შემდეგაც 1995 წელს დაინიშნა პარლამენტის „მწვანეთა“ ფრაქციის წამყვან სპეციალისტად, 1996 წელს კი ფრაქცია „მოქალაქეთა კავშირის“ აპარატის უფროსად. 1997 წელს სამუშაოდ ისევ ვანის რაიონის გამგებლის პირველ მოადგილედ დაბრუნდა. 1999 წელს დაინიშნა ფინანსთა სამინისტროს ტერიტორიული ერთეულების ბიუჯეტთან მუშაობის დეპარტამენტის დირექტორის მოადგილედ.
2004 წლიდან, ზარაფხანის დირექტორობიდან განთავისუფლების შემდეგ ჩაერთო ოპოზიციურ მოძრაობაში, იყო ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობის წევრი. 2008 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე კენჭი იყარა ვანის ოლქის მაჟორიტარ დეპუტატად, თუმცა ნაციონალური მოძრაობის წევრ ბეჟან ხურციძესთან დამარცხდა. 2009-2012 წლებში იყო საქართველოს პარლამენტის ფრაქცია „ქდმ-ს“ აპარატის უფროსი.
2012 წელს ლორთქიფანიძემ სკანდალურად დატოვა პარტია და ბიზნესმენ ბიძინა ივანიშვილის მიერ ახლახან დაარსებულ პოლიტიკურ პარტიას, ქართული ოცნებას შეუერთდა. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“  და აგრარულ საკითხთა კომიტეტის წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1963 კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები დათო კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები
მღრინავი
მღრინავი, ტიბუარა (Charadrius morinellus) — ფრინველი მეჭვავიასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 25 სმ. შეფერილია ჭრელად — შავად, წითურად და თეთრად; მობუდარს აქვს გრძელი წარბი, შავი მუცელი და მკერდის თეთრი განივი ზოლი, რომლის ზემოდანაც შავი ზოლი გასდევს, არამობუდარის და წლევანდულას ფერები ნაკლებადაა გამოხატული. გავრცელებულია ევროპისა და აზიის ქვიან ტუნდრაში, აგრეთვე ჩრდილოეთ და ცენტრალური ევროპის, ურალისა და ციმბირის მთის ტუნდრაში; საქართველოში გადაფრენისას გვხვდება. გადამფრენი ფრინველია. ზამთრობს აფრიკასა და სამხრეთ-დასავლეთ აზიაში. ბუდობს მიწაზე. დებს ჩვეულებრივ 3 კვერცხს, იშვიათად 2 ან 4-ს. ინკუბაცია 22–25 დღე-ღამე გრძელდება, კრუხობს მხოლოდ მამალი და ბარტყებიც მას დაჰყავს. იკვებება მწერებითა და სხვა უხერხემლოებით, აგრეთვე კეწერას კენკრით.
სქოლიო
კატეგორია:მეჭვავია
ამორიტები
ამორიტები — ანტიკური სემიტური წარმოშობის ხალხი. ძირითადად სახლობდნენ დღევანდელი სირიის ტერიტორიაზე. ძვ.წ. XXI საუკუნიდან ძვ.წ. XVII საუკუნის დასასრულამდე ამორიტებმა დაიპყრეს მესოპოტამიის სამხრეთი ნაწილი, სადაც ხელსაყრელ ტერიტორიებზე რამდენიმე ცნობილი ქალაქ-სახელმწიფო შექმნეს, მათ შორის ბაბილონიც, რომელიც პატარა ადმინისტრაციული ქალაქიდან დამოუკიდებელ სახელმწიფომდე და მთავარ ქალაქამდე აღზევდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:უძველესი ისტორია კატეგორია:ცივილიზაციები კატეგორია:სირიის ისტორია