cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დედამიწის გეოლოგიური ისტორია
სამი გრძელი ერა
thumb|250px|[[დორსეტი|დორსეტში მდებარე ,,Durdle Door". ქანებზე ასეთი ფორმის მისანიჭებალდ მილიონობით წელი სჭირდება]] ფარენოზოული ქანები უამრავ ნაკვალევს შეიცავს, ამიტომ ისინი სამ გრძელ ერად იყოფა: პალეოზოური (უძველესი), მეზოზოური (შუა) და კაინოზოური (ახალი) ერები. ყოველი მათგანი პერიოდულად არის დაყოფილი. პალეოზური ერის პირველი პერიოდია კამბრიული. თანამედროვე გეოლოგები კამბრიულ პერიოდამდე (პროტეროზოული და არქეოზოული) ჩამოყალიბებულ ქანებს პრე-კამბრიულ, ანუ კამბრიულისწინა პერიოდს მიაკუთვნებენ.
ზოგიერთი პერიოდის სახელი ასახავს იმ ადგილის სახელწოდებას, სადაც ამ პერიოდის ქანები იქნა შესწავლილი. მაგალითად, კამბრიული პერიოდი კამბრიის (უელსი ლათინურად) სახელწოდებიდან მომდინარეობს, ხოლო პერმული პერიოდი პერმს — რუსეთის მხარის სახელს ატარებს. მეორე მხრივ, ორდოვიკულ და სილურულ პერიოდებს სახელწოდებები ანტიკური ბრიტანული ტომების სახელწოდებებიდან ერგოთ.
კარბონული და ცარცული პერიოდები უკავშირდება ამავე სახელწოდების მქონე ქანებს, ნახშირს (კარბონი) და ცარცს. ამერიკელმა გეოლოგებმა კარბონული პერიოდი ორ ნაწილად დაყვეს: მისისიპურ (ქვედა) და პენსილვანიურ (ზედა) პერიოდებად.
სისტემები
thumb|180px|დედამიწაზე ხმელეთის ერთმანეთისგან გამოყოფა. კაინოზური ერა ორ პერიოდად იყოფა: მესამეულ და მეოთხეულ პერიოდებად. ეს სახელები ძველი კლასიფიკაციის გადმონაშთია, რომლის მიხედვითაც ქანები ოთხ ძირითად სისტემად ჯგუფდებოდა: პირველადი, მეორეული, მესამეული და მეოთხეული.
მესამეული და მეოთხეული პერიოდის განმავლობაში ფორმირებულ ქანებში იმდენი ნაკვალევია აღმოჩენილი, რომ ისინი კიდევ დაიყო შედარებით მოკლე პერიოდებად - ეპოქებად. ეპოქა შესაძლოა კიდევ შემცირდეს ხანად. მაგალითად, გამყინვარების ხანა, რომელსაც ადგილი ჰქონდა პლეისტოცენურ ეპოქაში - მეოთხეული პერიოდის პირველი ეპოქა. გეოლოგიური სვეტი აჩვენებდა ქანების გეოქრონოლოგიას და ასახელებდა ერებს, პერიოდებს და ეპოქებს. მაგრამ გეოლოგები ადგენენ, რამდენი ხანი გრძელდებოდა თითოეული ეპოქა, პერიოდი თუ ერა.
ნაშთების კვალდაკვალ
thumb|180px|[[ლორდი კელვინი (1824-1907)]] სერიოზული მცდელობა ქანების ასაკის დასადგენად XIX საუკუნის დასასრულს დაიწყო. ჩარლზ დარვინის მეგობარი და დიდი გეოლოგი ჩარლზ ლაიელი შეეცადა ქანების ასაკის გამოთვლას მათზე არსებულ ნაკვალევზე ნაჩვენები ევოლუციური საფეხურების რაოდენობის მიხედვით. ამის საფუძველზე მან გამოთვალა, რომ კამბრიულ და თანამედროვე პერიოდებს შორის ხანგრძლივობა, დაახლოებით, 240 მილიონი წელიწადია, თუმცა მისი გამოთვლა არაზუსტი და ნაკლებად ღირებული იყო.
დიდმა ბრიტანელმა ფიზიკოსმა, ლორდ კელვინმა (1824-1907) დედამიწის ასაკის დადგენა რამდენიმე მეთოდის გამოყენებით სცადა. ერთი მოიცავდა დედამიწის როტაციის დონისა და მზისგან მომდინარე სიცხის რაოდენობაზე დაკვირვებას. მეორე მეთოდი ეყრდნობოდა მოსაზრებას, რომ დედამიწა აფეთქების შედეგად იყო შექმნილი. შემდეგ გამოთვალეს, რამდენი დრო დასჭირდებოდა მასზე ტემპერატურის დავარდნას. ამ გამოთვლით დედამიწა, დაახლოებით, 100 მილიონი წლის აღმოჩნდა, რაც სიმართლეს არ შეესაბამებოდა.
დათარიღება
კელვინის გამოთვლა არასწორად მიიჩნიეს 1896 წლის რადიოაქტივობის აღმოჩენის შემდეგ. ზოგიერთ ქანში აღმოჩნდა რადიოაქტიური ნივთიერებები, რომლებიც დიდ ენერგიას, ნაწილაკებს და სხივებს გამოყოფდნენ, შემდეგ კი იშლებოდნენ. მაგალითად, რადიოაქტიური ელემენტი ურანი იშლებოდა და საბოლოოდ რჩებოდა ტყვიის პროდუქტი. ურანის ასაკი შეიძლება გამოითვალოს ტყვიის რაოდენობით.
რადიოაქტიურმა დათარიღებამ გეოლოგებს შესაძლებლობა მისცა ზუსტად დაედგინათ ქანების ასაკი, ერების, პერიოდებისა და ეპოქების დასაწყისი და მათი გაგრძელების ხანგრძლივობა. მაგრამ ეს ციფრები ყოველთვის უნდა გადაიხედოს, რადგანაც ახალი რადიოაქტიური ქანების ნიმუშები კვლავ აღმოჩნდება ხოლმე. რადიოაქტიურმა მეთოდმა ცხადყო, რომ დედამიწის ასაკი მილიონი წლით კი არ უნდა გაიზომოს, არამედ ათასობით მილიონი წლით.
დავით კერესელიძე (პოლიტიკოსი)
1988 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ვაჭრობის ეკონომიკისა და საქონელმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი.
ფილიპინების კუნძულების კუნძულოვანი მთავრობა
ფილიპინების კუნძულების კუნძულოვანი მთავრობა-შეერთებული შტატების არაინკორპორირებული ტერიტორია, რომელიც დაარსდა 1902 წელს და რეორგანიზაცია მოხდა 1935 წელს შემდგომი დამოუკიდებლობისთვის მომზადებისთვის. კუნძულოვან მთავრობას წინ უძღოდა შეერთებული შტატების ფილიპინების კუნძულების სამხედრო მთავრობა და მოჰყვა ფილიპინების თანამეგობრობა. 1898 წელს ესპანეთ-ამერიკის ომის შემდეგ შეერთებულმა შტატებმა ფილიპინები იყიდა ესპანეთისგან.წინააღმდეგობამ გამოიწვია ფილიპინე-ამერიკის ომი, რომელშიც შეერთებულმა შტატებმა ჩაახშო პირველი ფილიპინების რესპუბლიკა. 1902 წელს შეერთებული შტატების კონგრესმა მიიღო ფილიპინების ორგანული აქტი, რომელიც ხელსაყრელი იყო მთავრობისთვის და ემსახურებოდა მის ძირითად კანონს. ეს აქტი ითვალისწინებდა შეერთებული შტატების პრეზიდენტის მიერ დანიშნული გენერალური გუბერნატორის, აგრეთვე ფილიპინების ორპალატიანი საკანონმდებლო ორგანოს დანიშნულ ფილიპინების კომისიას, როგორც ზედა პალატას და სრულად არჩეულ ფილიპინელთა ქვედა პალატას, ფილიპინების ასამბლეას. 1904 წლის შინაგანი შემოსავლების კანონი ითვალისწინებდა ზოგად შიდა საშემოსავლო გადასახადებს, დოკუმენტურ გადასახადებს და პირუტყვის გადაცემას. შემოსავლის მარკების მრავალფეროვნება გამოიცა ნომინაციებში ერთი ცენტავიდან 20000 პესომდე.
ტერმინი „კუნძულოვანი“ აღნიშნავს იმ ფაქტს, რომ მთავრობა მოქმედებდა აშშ-ს კუნძულების საქმეთა ბიუროს უფლებამოსილების ქვეშ. ამ დროს პუერტო რიკოსა და გუამსაც ჰქონდათ კუნძულოვანი მთავრობები. 1901 წლიდან 1922 წლამდე აშშ-ის უზენაესი სასამართლო ებრძოდა ამ მთავრობების კონსტიტუციურ სტატუსს. საქმეში დორი შეერთებული შტატების წინააღმდეგ (1904) სასამართლომ დაადგინა, რომ ფილიპინელებს არ ჰქონდათ ნაფიც მსაჯულთა მიერ სასამართლო პროცესის კონსტიტუციური უფლება. თავად ფილიპინებში ტერმინი "კუნძულოვანი" შეზღუდული იყო. ბანკნოტებზე, საფოსტო მარკებსა და გერბზე მთავრობა თავის თავს უბრალოდ „ფილიპინების კუნძულებს“ უწოდებდა. 1902 ფილიპინების ორგანული აქტი 1916 წელს შეიცვალა ჯონსის კანონით, რომელმაც დაასრულა ფილიპინების კომისია და ითვალისწინებდა ფილიპინების საკანონმდებლო ორგანოს ორივე პალატის არჩევას. 1935 წელს კუნძულოვანი მთავრობა შეცვალა თანამეგობრობამ. თანამეგობრობის სტატუსი გამიზნული იყო ათი წლის განმავლობაში, რომლის განმავლობაშიც ქვეყანა მზად იქნებოდა დამოუკიდებლობისთვის.
ისტორია
კუნძულოვანი მთავრობა წარმოიშვა ტაფტის კომისიიდან, რომელიც დაინიშნა 1900 წლის 16 მარტს. ამ ჯგუფს ხელმძღვანელობდა უილიამ ჰოვარდ ტაფტი და მას საკანონმდებლო უფლებამოსილებები მიანიჭა პრეზიდენტმა უილიამ მაკ-კინლიმ 1900 წლის სექტემბერში. კომისიამ შექმნა სასამართლო სისტემა. საგანმანათლებლო სისტემა, საჯარო სამსახური და სამართლებრივი კოდექსი. ამ ქმედებების კანონიერება სადავო იყო 1901 წელს კანონში შესწორების მიღებამდე, რომელმაც აშშ-ს პრეზიდენტს მიანიჭა ფილიპინების მართვის უფლებამოსილებას.
კუნძულის მთავრობამ დაინახა თავისი მისია, როგორც მეურვეობა, ფილიპინების მომზადება საბოლოო დამოუკიდებლობისთვის. 1901 წლის 4 ივლისს ტაფტი დაინიშნა „სამოქალაქო გუბერნატორად“. 1902 წლის 4 ივლისს სამხედრო გუბერნატორის თანამდებობა გაუქმდა და ტაფტი გახდა აშშ-ს პირველი გენერალური გუბერნატორი ფილიპინების კუნძულებზე.
ფილიპინების ორგანულმა აქტმა დაშალა კათოლიკური ეკლესია, როგორც სახელმწიფო რელიგია. კუნძულოვანმა მთავრობამ ვერ გამოიძია ბერების მიწის ტიტულები და არ დაუბრუნა ისინი ფილიპინელების სამკვიდროს. შემდეგ კუნძულის მთავრობამ დააწესა ამ მიწებისთვის მიწის დასაკუთრების სისტემა, მაგრამ მცირე ამზომველი პერსონალის გამო, მიწის ბევრი ნაკვეთი დაუსახელებელი დარჩა.
აღწერის დასრულებიდან და გამოქვეყნებიდან ორი წლის შემდეგ, სახალხო კრების დელეგატების ასარჩევად საყოველთაო არჩევნები ჩატარდა. არჩეული ფილიპინების ასამბლეა მოიწვიეს 1907 წელს, როგორც ორპალატიანი საკანონმდებლო ორგანოს ქვედა პალატა, ფილიპინების კომისია, როგორც ზედა პალატა. 1909 წლის აშშ-ის პეინ-ოლდრიჩის სატარიფო აქტი ითვალისწინებდა თავისუფალ ვაჭრობას ფილიპინებთან.1907 წლიდან ყოველწლიურად ფილიპინების ასამბლეა იღებდა რეზოლუციებს, რომლებიც გამოხატავდა ფილიპინების დამოუკიდებლობის სურვილს.
გუბერნატორი ჰარისონი
ფრენსის ბარტონ ჰარისონი იყო გენერალური გუბერნატორი 1913 წლიდან 1921 წლამდე პრეზიდენტ ვუდრო ვილსონის დროს, დემოკრატი. იგი მხარს უჭერდა და აკონტროლებდა ფილიპინების პროცესს, ფილიპინელებისთვის უფლებამოსილების გადაცემას შეერთებული შტატების ტერიტორიის კუნძულოვან მთავრობაში. გენერალ-გუბერნატორის თანამდებობის ხანგრძლივობის მიუხედავად, მან ვეტო დადო მხოლოდ ხუთ კანონპროექტს, რაც ყველაზე მცირე იყო ფილიპინებში ამერიკელი გენერალური გუბერნატორის მიერ.
მისი ადმინისტრაციის პირობებში, გენერალ-გუბერნატორის ესპანური ეპოქის სასახლე, სახელად მალაკანანის სასახლე, გაფართოვდა აღმასრულებელი შენობის აშენებით. როდესაც მან დატოვა ფილიპინები, ჰარისონი ცხოვრობდა შოტლანდიაში, სანამ არ გაიწვიეს ფილიპინებზე 1934 წელს, შეერთებული შტატების არაინკორპორირებული ტერიტორიიდან ფილიპინების თანამეგობრობაში გადასვლის პერიოდში.
1921 წელს რესპუბლიკელმა პრეზიდენტმა უორენ ჰარდინგმა გაგზავნა უილიამ კამერონ ფორბსი და ლეონარდ ვუდი ფილიპინების პირობების გამოსაკვლევად. კომისიამ დაასკვნა, რომ ფილიპინელები ჯერ კიდევ არ იყვნენ მზად შეერთებული შტატებისგან დამოუკიდებლობისთვის. დასკვნა გააკრიტიკეს ფილიპინებში.
1935 წლის 15 ნოემბერს თანამეგობრობის მთავრობის ინაუგურაცია გაიმართა. ფილიპინების პრეზიდენტის ოფისი შეიქმნა გენერალ-გუბერნატორის შესაცვლელად. ამერიკელი გენერალური გუბერნატორი შემდეგ გახდა ცნობილი, როგორც ფილიპინების უმაღლესი კომისარი.
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინების კუნძულების კუნძულოვანი მთავრობა კატეგორია:ფილიპინები მთავრობა
სავანეთი
სავანეთი (ყოფ. იმირასანი) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, ტალავერის თემში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1412 ადამიანი.
ანტიგუა და ბარბუდა 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ანტიგუა და ბარბუდამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ 1992 წელს, ესპანეთის ქალაქ ბარსელონაში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლის მოპოვება ვერ შეძლეს.
პიტიაკოვო
პიტიაკოვო (Питяков; Питяково) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბირსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 615 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბირსკიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 117 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (67 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბირსკის რაიონის სოფლები
ბინდი (2008 წლის ფილმი)
ბინდი (Twilight) — 2008 წლის ამერიკული რომანტიკული ფილმი. მისი რეჟისორია კეტრინ ჰარდვიკი. ფილმი ეფუძნება რომანს „ბინდი“, რომლის ავტორია სტეფანი მეიერი. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ კრისტენ სტიუარტი და რობერტ პეტინსონი.
ფილმის სლოგანია „when you can live forever, what do you live for?“ (ქართულად „თუკი სამუდამოდ ცხოვრება შეგიძლია, რისთვის ცხოვრობ?“)
სიუჟეტი
17 წლის ბელა მამამისთან (ჩარლი) პატარა ქალაქ ფორქსში ჩამოდის, იმიტომ რომ დედის (რენე) ახალი ქმარი (ფილი) ბეისბოლისტია და ხშირი მოგზაურობა უწევს. ფორკსში ის გაიცნობს საიდუმლოებებით აღსავსე ოჯახს - კალენებს. ბელა შეიტყობს რომ კალენები ვამპირები არიან. მათ ადამიანის სისხლზე უარი თქვეს და ცხოველების სისხლით იკვებებიან. ბელას და ედვარდს ერთმანეთი შეუყვარდებათ. ედვარდი ბელას ოჯახის წევრებს გააცნობს. მას გოგონა ბეისბოლზე მიჰყავს, სადაც შეხვდებიან სამ ვამპირს. ერთ-ერთი მათგანი, ჯეიმზი ბელაზე ნადირობას იწყებს. კალენების ოჯახი იცავს ბელას და საიმედოდ გადამალავს მას ჯექსონვილში. ჯეიმზი მაინც გაიგებს ბელას ადგილსამყოფელს და მის მოსაკლავად მიდის. ის დააშინებს ბელას დედის მოკვლით და აიძულებს საბალეტო სტუდიაში შეხვედრას. ედვარდი მოკლავს ჯეიმზს და გადაარჩენს ბელას. ბოლოს, როცა ბელა და ედვარდი სკოლის დასრულების აღსანიშნავ წვეულებაზე ცეკვავენ, ვიქტორია (ჯეიმზის შეყვარებული) მათ ფანჯრიდან უყურებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2008 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ბინდი (ფილმების სერია)
მიხეილ თამარაშვილი
მიხეილ თამარაშვილი, ერისკაცობაში ალექსანდრე პეტრეს ძე თამარაშვილი (იტალიაში ცნობილი იყო, როგორც მიქელ თამარათი) (დ. სექტემბერი, 1858, ახალციხე — გ. 16 სექტემბერი, 1911, სოფ. სანტა-მარინელა, იტალია) — ქართველი მეცნიერი და საზოგადო მოღვაწე, რომის კათოლიკური ეკლესიის აბატი, თეოლოგიის დოქტორი, პროფესორი.
წარმომავლობა
თამარაშვილების (ასევე – თამარაძეები) სამკვიდრო თავიდანვე მესხეთი ყოფილა. გადმოცემით, რაბათელი თამარაშვილები ჯავახეთის სოფელ თოკიდან, თამარაძეების გვარიდან გამოსულან და ახალციხის რაბათში დასახლებულან, სადაც კათოლიკე მისიონერებს ისინი კათოლიკურ სარწმუნოებაზე მოუქცევიათ.
მიხეილ თამარაშვილის პაპის მამა სოლომონი, ისევე როგორც მისი წინაპრები, საღვინე რუმბების მოკუპრვა–დამზადებით ირჩენდა თავს. XVIII საუკუნეში სამცხე-ჯავახეთის მოსახლეობის მასიური გამაჰმადიანების გამო მხარეში მეღვინეობა დაეცა, შედეგად რუმბების საჭიროებამაც იკლო. მხარის სხვა ვაჭარ–ხელოსანთა ჯგუფთან ერთად სოლომონ თამარაშვილი იმერეთის მეფე სოლომონ II-ს ეახლა და იმერეთში ვაჭრობის უფლება მოიპოვა. ამის შემდეგ სოლომონი ახალციხეში დამზადებულ ტიკებს ბაღდათის ბაზარზე ყიდდა.
წინაპრების საქმიანობას აგრძელებდა მიხეილის მამაც, პეტრე თამარაშვილი. მისი დამზადებული რუმბები, ძირითადად, დასავლეთ საქართველოში იყიდებოდა. ამიტომ მას ქუთაისში ბინაც კი შეუძენია და მთელი ოჯახით გადასახლებაც კი დააპირა, მაგრამ საბოლოოდ, ახალციხეში მშობლიური სახლი ვერ მიუტოვებია.
მიხელის დედა გაიანე ბათმანაშვილი სოფ. არლიდან იყო. იგი ქართული წერა-კითხვის შენანიშნავი მცოდნე ყოფილა, ზეპირად სცოდნია ხალხური ვეფხისტყაოსანი და კატეხიზმო, შვილებს საქართველოს და ქართული ენის სიყვარულით ზრდიდა.
ადრეული წლები
დაიბადა 1858 წელს ახალციხეში, რაბათის უბანში, ქართველ კათოლიკეთა მრავალშვილიან ოჯახში. მის მშობლებს 10 შვილი ჰყავდათ, ორი ქალიშვილი და რვა ვაჟი, რომელთაგან ალექსანდრე (შემდგომში – მიხეილი) მეცხრე ყოფილა. დაწყებითი სასულიერო განათლება მ. თამარაშვილმა მიიღო ახალციხეში, „ქვემო ეკლესიის" სამრევლო სკოლაში, სადაც მას მეურვეობდა პედაგოგი ივანე გვარამაძე.
განათლება და სასულიერო კარიერა
ახალციხეში დაბრუნებული თამარაშვილი ივანე გვარამაძის რჩევით, 1878 წელს სტამბოლში გაემგზავრა პეტრე ხარისჭირაშვილის]მიერ დაარსებულ ქართველ კათოლიკეთა ფერიქოის ეკლესიის სამრევლო სასწავლებელში. თამარაშვილი სტამბოლში აღიკვეცა ბერად. სწავლობდა ქართულს, ლათინურსა და ფრანგულ ენებს. იქიდან ქართველ კათოლიკეთა ძმობის დაფინანსებით გაემგზავრა ესპანეთში, სადაც სასულიერო სემინარიაში დაჰყო სამი წელიწადი. შემდეგ დაბრუნდა სტამბოლში, სადაც მღვდლად ეკურთხა. სტამბოლიდან იგი გაემგზავრა პარიზში, სადაც 1888 წელს დაამთავრა წმინდა ლაზარეს სასულიერო სასწავლებელი, გაეცნო პარიზის სამეცნიერო ცხოვრებას, მუშაობდა წიგნსაცავებში, არქივებსა და მუზეუმებში.
სამეცნიერო და პედაგოგიური მოღვაწეობა
1888 წელს მიხეილ თამარაშვილი ისევ სტამბოლში ჩავიდა, მალე კი თბილისში, სადაც კათოლიკეთა მიძინების ტაძრის მღვდლად იქნა გამწესებული. მისი პროქართული ქადაგებები მიუღებელი იყო თბილისის კათოლიკური უწყების ხელმძღვანელი პრელატი ორლოვსკისთვის. თამარაშვილი იძულებული გახდა თბილისიდან ახალციხეში გადასულიყო, მალე კი ქვეყნიდან წავიდა. 1889 წელს თამარაშვილი კვლავ ჩავიდა სტამბოლში. 1891 წელს ერთ-ერთ ფრანგულ გაზეთში გამოაქვეყნა ვრცელი წერილი ქართველ კათოლიკეთა შევიწროების შესახებ. 1891 წელს იგი გაემგზავრა რომში და სწავლა განაგრძო სასულიერო აკადემიაში, რომელიც წარმატებით დაამთავრა 1894 წელს და ღვთისმეტყველების დოქტორის წოდება მოიპოვა. მალე დაინიშნა ამავე აკადემიის პროფესორად. ამ ხნის განმავლობაში აქვეყნებდა წერილებს საქართველოს ისტორიის საკითხებზე, ვატიკანის, საფრანგეთის, იტალიის, თურქეთის, ალექსანდრიის, მოსკოვისა და ლონდონის არქივებში თამარაშვილმა გამოავლინა საქართველოს ისტორიის ამსახველი დიდძალი დოკუმენტური მასალა. აქედან თამარაშვილმა მოასწრო საქართველო-ევროპის ურთიერთობის და, კერძოდ, საქართველოში კათოლიკური სარწმუნოების გავრცელებასთან დაკავშირებული მასალების დამუშავება და გამოცემა „ისტორია კათოლიკობისა ქართველთა შორის“ (1902, თბილისი), „პასუხად სომხის მწერლებს, რომელნიც უარყოფენ ქართველთა კათოლიკობას“ (თბ., 1904), ხოლო მისმა წიგნმა „საქართველოს ეკლესიის ისტორია“ (1910, რომი; 1995, თბილისი) ფრანგულ ენაზე დიდი გამოხმაურება პოვა ევროპის სამეცნიერო წრეებში. ამ გამოცემას ვატიკანის სპეციალური პრემია მიენიჭა. ორივე მონოგრაფია, რომლებიც შედგება ევროპის არქივებში ავტორის მიერ მოძიებული და ზედმიწევნით შესწავლილი უაღრესად საყურადღებო პირველწყაროებისგან, დღემდე წარმოადგენს სამაგიდო წიგნებს მკვლევართათვის.
გარდაცვალება
1911 წლის 16 სექტემბერს იტალიის სოფელ სანტა-მარინელასთან სახელოვანი მეცნიერი დაიღუპა სხვისი სიცოცხლის გადარჩენის მცდელობისას, 53 წლის ასაკში. დაკრძალულ იქნა 18 სექტემბერს სანტა-მარინელას ეკლესიაში, თუმცა დღემდე უცნობი მიზეზების გამო, მალევე მისი ცხედარი ქ. ჩივიტავეკიას წმინდა მარინის პანსიონში გადაასვენეს. 1978 წელს იტალიის ქ. ჩივიტავეკიადან მიხეილ თამარაშვილის ნეშტი გადმოსვენებულ იქნა თბილისში, დაკრძალეს საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
თამარაშვილის მეცნიერული მემკვიდრეობის დიდი ნაწილი ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში ინახება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1858 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1911 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:ქართველი თეოლოგები კატეგორია:ქართველი საეკლესიო მოღვაწეები კატეგორია:რომის კათოლიკური ეკლესიის რელიგიური მოღვაწეები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
ნადირ-შაჰი
ბიოგრაფია
1726 წელს სამსახური დაიწყო შაჰ-თამაზ II-თან. ნადირ-შაჰ წარმატებით ხელმძღვანელობდა ირანელი ხალხის ბრძოლას ავღანელებისა და ოსმალების წინააღმდეგ, რამაც ძალზე გაზარდა მისი ავტორიტეტი. მან 1732 წელს ტახტიდან ჩამოაგდო თამაზ II, შაჰად გამოაცხადა მისი მცირეწლოვანი შვილი აბას III, თვითონ ჯერ რეგენტი გახდა, 1736 წელს კი — ირანის შაჰი. 1735 წელს დაამყარა ყიზილბაშობა ქართლის სამეფოში, რამაც 1747 წლამდე გასტანა. 1737—1738 წლებში დალაშქრა დიდ მოგოლთა იმპერია, 1739 წელს აიღო და გაძარცვა დელი. 1740 წელს დაიპყრო ბუხარის სახანო, რომელიც ვასალურ ქვეყნას აქცია, ხოლო მდინარე ამუდარიის სამხრეთით მდებარე მიწები წაართვა. ამ დროისთვის მან ძლიერების პიკს მიაღწია.
შემდეგი წლებიდან დაიწყო ნადირ-შაჰის დასუსტება. 1741 წელს დიდძალი არმიით გაილაშქრა დაღესტანზე, იოლად მიაღწია დარუბანდს, მაგრამ ვეღარ გაუმკლავდა ლეკების პარტიზანულ შეტევებს, ამას დაემატა ეპიდემია, დეზერტირობა და ნადირ-შაჰი წარუმატებლად დაბრუნდა ისპაჰანში. ამის შემდეგ ნადირ-შაჰმა რამდენიმე ბრძლამოიგო ოსმალეთის წინააღმდეგ, მაგრამ ხელშესახებ შედეგებს ვერ მიაღწია.
ნადირ-შაჰი ცდილობდა სხვადასხვა რელიგიის აღმსარებელთა შორის მშვიდობის ჩამოგდებას. სპარსულ ენაზე ათარგმნინა სახარება, მოციქულთა წიგნები, თალმუდი, ცდილობდა შიიტური ფანატიზმის განეიტრალებას, ჩამოართვა ქონება მეჩეთებსა და მოლებს და აქცია ის სახელმწიფო საკუთრებად. ზრუნავდა ვაჭრობის და მანუფაქტურის განვითარებაზე. ინდოეთიდან წამოასხა დიდი რაოდენობით ხელოსნები, ცდილობდა კასპიის ზღვასა და სპარსეთის ყურეში კომერციული ფლოტების დაარსებას, ალაგმა ქარავნების მძარცველი ავაზაკები. მიუხედავად ამ მცდელობებისა, დიდი სამხედრო კამპანიები და დანახარჯები აფერხებდა სამოქალაქო მშენებლობებს. გარდა ამისა, კასპიის ზღვაზე ვაჭრობაში ნადირ-შაჰს ეცილებოდა რუსეთის იმპერია, ხოლო სპარსეთის ყურეში ინგლისი. მძიმე საგადასახადო პოლიტიკა იწვევდა დაპყრობილი ხალხების უკმაყოფილებას, მათ შორის იყვნენ თეიმურაზ II და ერეკლე II, რომლებიც თავდაპირველად ნადირ-შაჰის მხარდაჭერით დაწინაურდნენ აღმოსავლეთ საქართველოში.
სახალხო აჯანყებებმა შეარყია ნადირ-შაჰის სახელმწიფოს საფუძვლები. სიცოცხლის ბოლო წლებში შეპრყრობილი იყო პარანოიით. დააბრმავებინა საკუთარი ვაჟი, ხოლო შემდეგ დააბრმავებინა ის კარისკაცები, რომლებმაც ხელი არ შეუშალეს ვაჟის დაბრმავებაში. ნადირ-შაჰი მოკლეს შეტქმულმა ჯარისკაცებმა ხორასანში, საკუთარ საწოლ ოთახში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 22 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1688 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1747 კატეგორია:სპარსეთის მოკლული მონარქები კატეგორია:აფშარიდების დინასტია
И
დამატებითი ინფორმაცია
კირილიცაში მისი სახელწოდებაა „იჟე“, ხოლო რიცხვითი მნიშვნელობა — რვა (8).
მომდინარეობს ბერძნულ ასო ალფადან. ძველ სლავურად და რუსულ საეკლეისო ენაზე „აზ“ ნიშნავს „მე“-ს. კირილიცაში ის გამოიყურება როგორც 30px, ხოლო გლაგოლიცაში როგორც — 13px, 13px და 13px.
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
Opisthopsis maurus
Opisthopsis maurus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Opisthopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ამერი (საფეხბურთო კლუბი)
ამერი — ქართული საფეხბურთო კლუბი, დაარსდა 2002 წელს თბილისში. 2003 წლიდან ჩაერთო საქართველოს ჩემპიონატის პირველ ლიგაში სადაც დაიკავა რეგიონული ლიგის აღმოსავლეთ ზონის ჩემპიონის ”ნორჩი დინამოელის” ადგილი. 2008-09 წლების სეზონის დასრულების შემდეგ კლუბი დაიშალა.
ისტორია
კლუბი დაარსდა 2002 წელს თბილისში. ქართულ ჩემპიონატში „ამერის“ პირველი გამოსვლა იყო 2003-04 წლების სეზონში, 16 გუნდიან პირველ ლიგაში დაიკავა მე-12 ადგილი და წესით უნდა გავარდნილიყო, მაგრამ პირველი ლიგის რესტრუქტურიზაციამ კლუბი რეგიონულ ლიგაში გავარდნისგან იხსნა. 2004-05 წლების სეზონში გახდა პირველი ლიგის ჩემპიონი და აღზევდა უმაღლეს ლიგაში. შემდეგი სეზონიდან „ამერი“ ზედიზედ 2-ჯერ (2005-06, 2006-07) გახდა საქართველოს თასის გამარჯვებული, ორივე შემთხვევაში ფინალში დაამარცხეს „ზესტაფონი“. 2007-08 წლების სეზონში კი ფინალში დამარცხდა იმავე „ზესტაფონთან“.
2005-06 წლების სეზონში უმაღლეს ლიგაში დაიკავა მე-7 ადგილი, დავით ყიფიანის სახელობის თასის მოგების შემდეგ „ამერს“ უფლება მიეცა მონაწილეობა მიეღო უეფა-ს თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე. პირველ ეტაპზე ერევნის „ბანანცის“ (0-1, 2-1) დამარცხების შემდეგ, ბერლინის „ჰერტასთან“ ღირსეულად ითამაშა და 2 მატჩის ჯამში 2-3 დამარცდა.
2006-07 წლების სეზონში საქართველოს უმაღლეს ლიგაში დაიკავა მე-3 ადგილი, თასის მეორედ მოგების შემდეგ კიდევ ერთხელ გავიდნენ უეფა-ს თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე, სადაც პირველივე დაპირისპირებაში პოლონეთის „ბელხატოვთან“ 2 მატჩიანი დაძაბული ბრძოლის შედეგად (0-2, 2-0) თამაში მიხელ მესხის სტადიონზე პენალტების სერიამდე მივიდა, სადაც თბილისური კლუბი 2:4 დამარცხდა. 2006 წლის მიწურულს პირველად მოიგეს საქართველოს სუპერთასი, ქვეყნის ჩემპიონის, ბოლნისის „სიონის“ ძლევით (1-0).
უმაღლესი ლიგის 2007-08 წლების სეზონში „ამერმა“ დაიკავა მე-5 ადგილი, თუმცა შემდეგ სეზონში ფინანსური პრობლემების გამო უარი თქვა უმაღლეს ლიგაში გამოსვლაზე და ასპარეზობა პირველ ლიგაში გააგრძელა, სადაც 2008-09 წლების სეზონში პირველი ადგილის დაკავება შეძლო. კლუბს სპონსორი არც შემდეგ გამოუჩნდა, რის შედეგადაც 2009 წელს კლუბი დაიშალა.
სეზონები
! სეზონი ! ლიგა ! ადგ. ! თ ! მ ! ფ ! წ ! გტ ! გშ ! ქ ! თასი ! ევროპა ! შენიშვნა ! მწვრთნელი
მესამე გუნდი
! სეზონი ! ლიგა ! ადგ. ! თ ! მ ! ფ ! წ ! გტ ! გშ ! ქ ! შენიშვნა ! მწვრთნელი
სქოლიო
კატეგორია:ამერი (საფეხბურთო კლუბი) კატეგორია:საქართველოს საფეხბურთო კლუბები
დნიპრო
დნიპრო, დნეპრი (Дніпро; 1926-2016 წლებში — დნეპროპეტროვსკი Дніпропетро́вськ ) — უკრაინის მესამე უდიდესი ქალაქი 1,1 მილიონი მოსახლეობით (2011). იგი არის დნიპროპეტროვსკის ოლქის დედაქალაქი. ქალაქი მდებარეობს უკრაინის დედაქალაქ კიევის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე დნეპრზე.
სქოლიო
კატეგორია:დნიპროპეტროვსკის ოლქის ქალაქები კატეგორია:უკრაინის ადმინისტრაციული ცენტრები
პოპოვკა (ბაშკირეთი)
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 33 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბირსკიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 113 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (98 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბირსკის რაიონის სოფლები
ამბავი აფხაზი ჭაბუკისა
სიუჟეტი
ფილმი ეძღვნება საბჭოთა კავშირის გმირის ვლადიმერ ხარაზიას ხსოვნას. ავტორების თვითმიზანი არ ყოფილა თავისი გმირის ბიოგრაფიული ამბის მთელი სიზუსტით ასახვა. ფილმში რომანტიკული ფორმით არის გადმოცემული მეორე მსოფლიო ომში ახალგაზრდა აფხაზი ჭაბუკის მიერ ჩადენილი გმირობა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1977 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1977 წლის ფილმები
ვიტი
მდინარეზე მდებარეობენ ქალაქები: ტეტევენი, პლევენი. დოლნი დაბნიკი, დოლნა პიტროპოლია და გულიანცი.
მდინარის სახელი მოდის თრაკიული უტუსიდან, რაც ნიშნავს წყალს.
ვინსენსო-ა.-საგუნი
ვინსენსო-ა.-საგუნი (ოფიციალურად ვინსენსო-ა.-საგუნის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Vincenzo A. Sagun; Bayan ng Vincenzo A. Sagun) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ზამბოანგის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 24 852 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 14 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ზამბოანგის მუნიციპალიტეტები
ფერბენკსი
ფერბენკსი (Fairbanks) — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს ალასკის ცენტრალურ ნაწილში. სიდიდით მეორე ქალაქი ალასკაზე ანკორიჯის შემდეგ. 2010 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქის მოსახლეობა 31 535 კაცს შეადგენდა. ქალაქში მდებარეობს ალასკა ფერბენკსის უნივერსიტეტი, რომელიც უძველესია ალასკაზე.
ფერბენკსი დაარსდა XX საუკუნის დასაწყისში ალასკის ოქროს ციებ-ცხელებასთან დაკავშირებით და სახელი ეწოდა რესპუბლიკელი სენატორის ინდიანადან და შემდგომში აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტის ჩარლზ ფერბენკსის პატივსაცემად.
სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის ქალაქები კატეგორია:ალასკა
ცესარ-ბორის ღვთისმშობლის ხატი
ცესარ–ბორის ღვთისმშობლის ხატი – უძველესი დროიდან სასწაულმოქმედად ითვლებოდა. ამ ხატის გამოჩენის შესახებ ცნობები არ არსებობს, მაგრამ გადმოცემის მიხედვით ცნობილია, რომ ხატი იპოვეს ვიტებსკის გუბერნიაში, უსვიატში, სასაფლაოს მახლობლად იმ ადგილას, რომელსაც ბორი ერქვა და ამიტომ ეს ხატი ბორის ღვთისმშობლის სახელით არის ცნობილი. ცესარისა ეწოდება მას, რადგან წარმოადგენს ზუსტ და უძველეს ასლს ცესარის ხატისა, რომელიც 792 წელს სასწაულთმოქმედებით განდიდდა და რომლის ხსენება 22 აპრილს აღესრულება. სასაფლაოს ეკლესიიდან ხატი უსვიატში გადააბრძანეს, სადაც დღემდე მაცხოვრის ფერისცვალების ტაძარში იმყოფება. ხატის მიერ აღსრულებული სასწაულებისა და ნიშების შესახებ მრავალი ზეპირი და წერილობითი მოწმობა არსებობს. 1859 წელს უსვიატსა და მის შემოგარენში გავრცელდა ძლიერი ქოლერა, რომლითაც ყოველდღიურად ბევრი ავადდებოდა და კვდებოდა. როდესაც კაცთა შემწეობის ყოველგვარი იმედი დაკარგეს, ადამიანებმა დახმარებისათვის ზეციურ დედოფალს მიმართეს და ღრმა სარწმუნოებით აღვსილმა უბედურებაში ჩავარდნილი ყოველი კუთხე ღვთისმშობლის ხატთან ერთად ლიტანიით შემოიარეს, მხურმალე და ერთსულოვან ლოცვას სწირავდნენ მას.ყველას გასახარად ქოლერა შენელდა.მეორე დღეს ლოტანია კვლავ აღესრულა. მასში მთელი მოსახლეობა მონაწილეობდა და ეპიდემიაც შეწყდა. იმავე 1859 წელს უსვიატის მცხოვრებთა საერთო თხოვნით, წმინდა სინოდმა ცესარ–ბორის ღვთისმშობლის ხატის დღესასწაული 11 ივნისს დაადგინა. ცესარ–ბორის ხატი შემკულია ვერცხლის მოჭედილობითა და მოოქროვილი გვირგვინით, ამშვენებს ძვირფასი ქვები. მოოქროვილ პატარა დაფაზე არის წარწერა, რომელიც ღვთისმშობლის შემწეობისადმი უსვიატის მოსახლეობის საერთო მადლიერებას ადასტურებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ღვთისმშობლის ხატები
მიხეილ თარხნიშვილი
მიხეილ თარხნიშვილი (დ. 12 იანვარი, 1897, ახალციხე — გ. 15 ოქტომბერი, 1958, რომი) — ქართველი თეოლოგი, კათოლიკე სასულიერო პირი, საქართველოს ეკლესიის ისტორიისა და საეკლესიო ლიტერატურის მკვლევარი.
ბიოგრაფია
მიხეილ თარხნიშვილი დაიბადა ახალციხელი კათოლიკეების, სტეფანე თარხნიშვილისა და სალომე სეფიძის ოჯახში. ოჯახი ჯერ სოფელ ხიზაბავრაში, ხოლო 1911 წლიდან კი სკრაში დასახლდა. თარხნიშვილმა დაწყებითი სამწლიანი განათლება სკრას სახალხო სკოლაში მიიღო. 1913 წლის სექტემბერში ქართველმა კათოლიკე ბერებმა სტამბოლში არსებულ ფერი-ქოას სამონასტრო სკოლაში სასწავლებლად წაიყვანეს. სტამბოლში თარხნიშვილი 4 წლის განმავლობაში სწავლობდა. 1917 წლის 12 თებერვალს თარხნიშვილი ქალაქ ეტალში (სამხრეთ ბაიერნი, გარმიშ-პარტენკირხენთან) ბენედიქტინელთა სააბატოში იქნა გაგზავნილი სწავლის გასაგრძელებლად. თარხნიშვილი კარგად სწავლობდა, განსაკუთრებულ წარმატებას მიაღწია გერმანულ ენაში. გერმანიაში ქართველ სტუდენტთა მფარველი იყო ჰუგო გაიზერი.
1919 წლის სექტემბერში მცირე ხნით იმყოფებოდა თბილისში, რაც სამშობლოში მისი უკანასკნელი ვიზიტი აღმოჩნდა. 1919 წლის დეკემბერში დაბრუნდა კვლავ სტამბოლში. იქ შევიდა კაპუცინების კოლეჯში, რომელიც 1923 წელს დაამთავრა. 1923 წლის სექტემბრიდან 124 წლის ივლისამდე სწავლობდა ქართულ მონასტერში ფილოსოფიას პეტრე ტატალაშვილთან. 1924 წლის ოქტომბერში სამ სხვა სტუდენტთან ერეთად, რომელთა შორის იყო შიო ბათმანიშვილიც, გაემგზავრა ვენაში, სადაც გაიარა წმ. გაბრიელის საღვთო სიტყვის საზოგადოებაში ფილოლოგიისა და ფილოსოფიის კურსი. 1925 წლის სექტემბერში შეუდგა თეოლოგიის შესწავლას, რასაც სწავლობდა 1928 წლის ზაფხულამდე. სტამბოლში დაბრუნებაზე უარი განაცხადა, ამიტომ გაგზავნეს რომში, სადაც ჯერ ბერძნული კოლეჯის თავისუფალი მსმენელი იყო, ხოლო 1930–1933 წლებში სწავლობდა რომის აღმოსავლეთის პონტიფიკალური ინსტიტუტში, რომელიც 1933 წლის 7 დეკემბერს თეოლოგიის დოქტორის ხარისხით დაასრულა. სადისერტაციო ნაშრომი დაიცვა თემაზე „თეატინელთა სამოციქულო ღვაწლი საქართველოში მეჩვიდმეტე საუკუნეში“.
მიხეილ თარხნიშვილი 1931 წლის 6 აგვისტოს რომის მახლობლად, გროტაფერატაში აკურთხეს მღვდლად. 1934–1936 წლებში მიხეილ თარხნიშვილი სასულიერო მოღვაწეობას ეწეოდა ქართველ კათოლიკე ემიგრანტთა შორის ბელგიაში, გერმანიასა და საფრანგეთში. 1936–1942 წლებში იმყოფებოდა ბენედიქტინელ ბერებთან ბაიერნში, ჯერ დეგენდორფში, შემდეგ მეტენში. 1942 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე დარჩა რომში.
მიხეილ თარხნიშვილის სამეცნიერო დამსახურებებიდან განსაკუთრებით აღსანიშნავია ქართული ლიტურგიული ტექსტების დამუშავება და გამოცემა, იტალიის წიგნთსაცავებში დაცული ქართული წყაროების აღმოჩენა და გამოქვეყნება, ძველი ქართული ლიტერატურის ძეგლების თარგმა და გამოქვეყნება. განსაკუთრებით გამოსაყოფია მისი გამოკვლევა პალესტინაში V საუკუნის სამონასტრო კომპლექსის ქართული წარწერების შესახებ, რომელიც იტალიელმა არქეოლოგმა ვირჯილიო კორბომ აღმოაჩინა და მიხეილ თარხნიშვილი მიიწვია.
1955 წელს მოწაფესთან, იულიუს ასფალგთან ერთად გამოსცა კორნელი კეკელიძის „ქართული ლიტერატურის ისტორიის“ I ტომი. ამავე წელს გამოაქვეყნა ეგვიპტეში, თებეს ნეკროლოგი აღმოჩენილი ქართული წარწერები, შეადგინა ქართულ-ფრანგული ლექსიკონი და სხვა. იულიუს ასფალგმა შეადგინა მიხეილ თარხნიშვილის ბიოგრაფია და მისი შრომების ბიბლიოგრაფია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1897 კატეგორია:ახალციხეში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1958 კატეგორია:დაავადებებით გარდაცვლილები კატეგორია:რომის კათოლიკური ეკლესიის რელიგიური მოღვაწეები კატეგორია:ქართველი საეკლესიო მოღვაწეები კატეგორია:ქართველი თეოლოგები
ტყემლოვანის ეკლესია
ეკლესია საშუალო ზომის დარბაზული ტიპის ძეგლს წარმოადგენს სამხრეთის მინაშენით. ტაძარი ნაშენია ბაზალტის ფერადოვანი ქვით, რაც მნახველზე დიდ შთაბეჭდილებას ახდენს. სამხრეთ ფასადზე, შესასვლელის ზევით ვიწრო თაღოვანი სარკმლის თავსართის ფილას გასდევს ერთსტრიქონიანი დაქარაგმებული მხედრული წარწერა: ქო შლინი კე გი შე წე. ვალერი სილოგავა ამ სავედრებელ წარწერას შემდეგი სახით კითხულობს: ამავე სამხრეთ კედლის ზედა ფილაზე გამოსახულია მცირე ზომის რელიეფური ჯვარი. ეკლესიის აღმოსავლეთ სარკმელის თავსართის ქვები ძირს არის ჩამოვარდნილი. მეორე, სრულიად შემონახულ ფილაზე ორი საერო პირის მიერ ჯვრის აღმართვის სცენაა გამოსახული. კომპოზიციის ცენტრში ფართომკლავებიანი ჯვარია ამართული. ჯვრის მკლავებთან ფრონტალურად ერთმანეთის მსგავსი ფიგურები დგანან. ორივეს ცალი ხელი დოინჯით აქვს წელზე შემოდებული. მეორე ხელით კი ჯვრის ტარი უჭირავთ. დ. ბერძენიშვილი აქ გამოსახულ საერო პირებში სამხრეთ სარკმლის წარწერაში მოხსენიებულ კვირიკესა და გიორგის მოიაზრებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მაია აკიბა
მაია აკიბა — იაპონელი ძიუდოისტი. ასპარეზობს +78 კგ წონით კატეგორიაში. 2021 წელს იაპონიის ნაკრებთან ერთად მოიგო 2021 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონელი ძიუდოისტები
The Singles Collection Volume 4
The Singles Collection Volume 4 — ინგლისური როკ ჯგუფ Queen-ის სინგლების კრებული, გამოცემული 2010 წლის ოქტომბერში. ეს არის რიგით მეოთხე ყუთი, რომელიც შეიცავს ჯგუფის ყველა სინგლს - ამჯერად, გამოცემულს 1989-1999 წლებში. კრებული გამოიცა ლეიბლებზე Parlophone/EMI.
სინგლები
დისკი 1
დისკი 2
დისკი 3
დისკი 4
დისკი 6
დისკი 7
დისკი 8
დისკი 9
დისკი 10
სქოლიო
კატეგორია:2010 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Queen-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:EMI Records-ის კომპილაციური ალბომები
Plagiolepis abyssinica
Plagiolepis abyssinica — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ის გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გელა კვარაცხელია
გელა კვარაცხელია (დ. 30 იანვარი, 1966, სოფ. მერხეული, ახლანდ. გულრიფშის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი პოლიტიკოსი.
1993 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკიდან „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 30 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1966 კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები (1993) კატეგორია:გულრიფშის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები გელა
იპეკო
იპეკო (Cephaelis ipecacuanha) — ბუჩქბალახი ენდროსებრთა ოჯახისა. ველურად იზრდება ბრაზილიის ტენიან ტროპიკულ ტყეებში. კულტივირებულია ორივე ნახევარსფეროს ტროპიკებში. მისი სიმაღლეა 15-40 (60) სმ. აქვს წვრილი ყვავილები. ფესვები შეიცავს აკალოიდებს (ემეთინი, ცეფაელინი და სხვა). მედიცინაში იყენებენ ამოსახველებელ და სასაქმებელ საშუალებად.
ლიტერატურა
კატეგორია:ენდროსებრნი
რეჯეფ თაიფ ერდოღანი
რეჯეფ თაიფ ერდოღანი (Recep Tayyip Erdoğan; დ. 26 თებერვალი, 1954, სტამბოლი, თურქეთი) — თურქეთის პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე. თურქეთის პრემიერ-მინისტრი 2003-2014 წლებში, სამართლიანობისა და განვითარების პარტიის ლიდერი. 1994-1998 წლებში იყო სტამბოლის მერი. თურქეთის პრეზიდენტი, 2014 წლის 28 აგვისტოდან. ერდოღანი არის თურქეთის ევროინტეგრაციის მომხრე.
ბიოგრაფია
ერთ-ერთ ინტერვიუში ერდოღანმა განაცხადა, რომ ბავშვობაში ის ყიდდა ბუბლებს და წყალს, ასევე მასზე მომზადებულ დოკუმენტურ ფილმში „ოსტატის ამბავი“ (Ustanın Hikayesi), მოყვანილია ბავშვობის ის პერიოდი, სადაც მან ზაფხულში აგროვებდა ჩაის და თხილს რიზეში. დაწყებითი განათლება მიიღო ქასიმფაშას „ფიჰალეფაშას დაწყებით სკოლაში“, რომელიც დაამთავრა 1965 წელს, ხოლო ამის შემდეგ სწავლა განაგრძო სტამბოლის ფატიჰის რაიონის „იმამ ჰათიპის უმაღლესი განათლების სკოლაში“, რომელიც 1973 წელს დაამთავრა. სტამბოლის „იმამ ჰათიპის უმაღლესი განათლების სკოლაში“ სწავლის დროს სამოყვარულოდ თამაშობდა ფეხბურთს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:თურქეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:თურქეთის პრეზიდენტები
თეოფილაქტე (რუსანოვი)
მიტროპოლიტი თეოფილაქტე (ერისკაცობაში — ფიოდორ გაბრიელის ძე რუსანოვი; დ. 1765 — გ. 19 ივლისი, 1821, ბოდბის მონასტერი) — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელთმთავარი. საქართველოს ეგზარქოსი 1817-1821 წლებში. იყო ცარიზმის კოლონიური-რუსიფიკატორული პოლიტიკის აქტიური გამტარებელი საქართველოში.
ბაგერჰათის მეჩეთი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბანგლადეშში
თეოფილაქტე (რუსანოვი)
ბიოგრაფია
1817 წლის 14 მაისს მთავარეპისკოპოსი თეოფილაქტე დაინიშნა საქართველოს ეგზარქოსად, 1819 წლის 1 თებერვალს მიტროპოლიტის ხარისხში აიყვანეს. თეოფილაქტემ საქართველოში ჩამოსვლისთანავე, 1817 წლის 9 ნოემბერს, თბილისის სიონის დეკანოზს, იოსებ ფალავანდიშვილს წერილობით აცნობა, რომ ოთხშაბათს, პარასკევსა და შაბათს სიონის ტაძარში წირვა-ლოცვას რუსულ ენაზე ეგზარქოსთან ერთად აღასრულებდა რუსი სამღვდელოება, ხოლო კვირის დარჩენილ დღეებსა და დღესასწაულებზე ქართველ სამღვდელოებას უფლება ეძლეოდა, წირვა ქართულად ჩაეტარებინა. თეოფილაქტემ შეადგინა კომისია ეკლესია-მონასტრების უძრავ-მოძრავი ქონების საბოლოოდ აღსაწერად და სიგელ-გუჯრების რუსულ ენაზე სათარგმნელად. საქართველოში რუსული პოლიტიკური ინტერესების გამტარებელი სამღვდელოების ჩამოყალიბების მიზნით, თეოფილაქტემ მნიშვნელოვანი ყურადღება დაუთმო სასულიერო განათლებას. ამ მიზნით, მისი ინიციატივით, თბილისში, თელავში, გორსა და სიღნაღში გაიხსნა სასულიერო სასწავლებლები. მის დროსვე თბილისში 1817 წელს დაარსდა სასულიერო სემინარია. თეოფილაქტე დიდად დაეხმარა „ოსეთის სასულიერო კომისიას“. მისი ეგზარქოსობის დროს დაახლოებით 47 ათასი მთიელი მოექცა ახალ სარწმუნოებაზე. მას ამ საქმეში ხელს უწყობდა ეპისკოპოსი დოსითეოსი.
ეგზარქოსი თეოფილაქტემ რუსეთიდან ჩამოიყვანა რუსი საერო და სასულიერო პირთა მთელი დასი, რომელნიც სხვადასხვა შემოსავლიან თანამდებობებზე დაინიშნენ. თეოფილაქტემ კანცელარიის მმართველობა ჩააბარა თავის ძმას, რომელმაც მოღვაწეობა იმით დაიწყო, რომ ეგზარქოსის კანცელარიაში გამოაკრა საეკლესიო ღვთისმსახურებისათვის გადასახადი ფულადი თანხის ნიხრი. მანვე ახალდაარსებული სემინარიის რექტორობა უბოძა თავის მეგობარ ბერ ვიტალის. თეოფილაქტემ გადააყენა დავით გარეჯის წინამძღვარი ილარიონ ვაჩნაძე და მის მაგივრად გაამწესა სემინარიის რექტორი ვიტალი, მაგრამ ამ უკანასკნელმა 1818 წლის 26 ოქტომბერს მოუცლელობის გამო უარი განაცხადა შეთავაზებულ თანამდებობაზე. შეიძლება ითქვას, რომ დავით გარეჯის მონასტერი განსაკუთრებული ზეწოლის ქვეშ მოექცა, ვინაიდან იგი ქართული ბერმონაზვნობის ერთგვარი სამჭედლო იყო და ეგზარქოსები ყველაფერს აკეთებდნენ იმისათვის, რომ მონასტერს ეს ფუნქცია დაეკარგა. თბილისის სიონის დეკანოზად დაინიშნა თეოფილაქტეს ახლობელი ალექსანდრე ფედოროვი, რომელიც 1823 წელს, საკუთარი ცოლ-შვილის დახოცვის შემდეგ, ანტონის სახელით ბერად აღიკვეცა და რომელსაც ამავე წელს ეგზარქოსმა იონამ დავით გარეჯის წინამძღოლობა უბოძა. თეოფილაქტეს დროს საეგზარქოსოს ყველა თანამდებობა რუსი მოხელეებით დაკომპლექტდა.
იმპერატორ ალექსანდრე I-ის 1819 წლის 1 თებერვლის ბრძანებით თეოფილაქტეს მიტროპოლიტობა და თეთრ კუნკულ-ბარტყულზე ძვირფასი ქვებით მოჭედილი ჯვრის ტარების უფლება მიანიჭეს. როგორც ბრძანებაშია აღნიშნული, ეს ჯილდო მას გადაეცა საქართველოში სასულიერო სასწავლებლების გახსნის გამო. ასევე იმის გამო, რომ წარმატებით გაართვა თავი საეკლესიო ქონების აღწერას და გაამართლა მისი უდიდებულესობის ნდობა.
ეგზარქოსი თეოფილაქტე კადნიერად ეკიდებოდა საქართველოს ეკლესიის წარსულს. ამის დასტურია თუნდაც ის ფაქტი, რომ მან, გაქურდვის მიზნით, მოინდომა ქართველთა განმანათლებლის წმ. ნინოს საფლავის გახსნა ბოდბის მონასტერში, მაგრამ, გადმოცემით, როგორც კი ბარი შეახო მის საფლავს, იმწამსვე განუტევა სული. ოფიციალური ვერსიით კი ცნობილია, რომ ეგზარქოსი თეოფილაქტე 1821 წლის 19 ივლისს ტიფით გარდაიცვალა, დაკრძალულია ბოდბის წმ. გიორგის ეკლესიაში, მარჯვენა კედლის მხარეს.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ეგზარქოსები კატეგორია:დაბადებული 1765 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1821
ანტიგუა და ბარბუდა 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ანტიგუა და ბარბუდამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეხუთედ 1996 წელს, აშშ-ის ქალაქ ატლანტაში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლის მოპოვება ვერ შეძლეს.
საქართველოს თავდაცვის ძალები
საქართველოს თავდაცვის ძალები (2019 წლამდე საქართველოს შეიარაღებული ძალები) — საქართველოს სამხედრო ძალების ძირითადი და არასაომარ მდგომარეობაში ერთადერთი სამხედრო ორგანიზაცია, რომლის დანიშნულებაა საქართველოს დამოუკიდებლობის, სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის დაცვა, აგრეთვე საქართველოს მიერ ნაკისრ საერთაშორისო ვალდებულებათა შესრულება. სახელმწიფო მართვის ორგანოა საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო, ხოლო ოპერატიული მართვისა — გენერალური შტაბი. საქართველოს თავდაცვის ძალები შედგება სახმელეთო ჯარებისაგან. თავდაცვის ძალების რეზერვს აყალიბებს და ორგანიზაციას უწევს საქართველოს ეროვნული გვარდია.
საქართველოს თავდაცვის ძალების რაოდენობა განისაზღვრება საქართველოს კანონით „საქართველოს სამხედრო ძალების რაოდენობის დამტკიცების შესახებ“. 2010 წლის მონაცემებით ქვეყნის შეიარაღებულ ძალებში ირიცხებოდა 37000-მდე სამხედრო მოსამსახურე. სახმელეთო ჯარები (35000), სამხედრო-საჰაერო ძალები (1300), სამხედრო-საზღვაო ძალები (400). რეზერვში ირიცხებოდა 60000 ადამიანი.
2012 წლისთვის საქართველოს სამხედრო ძალების რაოდენობა (სამხედრო მოსამსახურეთა შტატი) განსაზღვრულია არაუმეტეს 37000 კაცისა.
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ჯარების მთავარსარდლები
thumb|განხორციელებული ოპერაციები 1991 წლიდან
რომანოვკა (ბირსკის რაიონი)
რომანოვკა  (Романовка; Романовка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბირსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 62 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბირსკიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 65 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (88 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბირსკის რაიონის სოფლები
ლეღვა (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი)
ლეღვა — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ლეღვა, სკურა, ცხრაფონა). მდებარეობს მესხეთის ქედის მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 120 მეტრი, ქობულეთიდან 14 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2081 კაცი. სოფელში გადის ქობულეთი-ოზურგეთი-ჩოხატაური-საჯავახოს საავტომობილო გზა. სოფელში გამოვლენილია გოგირდწყალბადიანი ქლორიდულ-ჰიდროკარბონატული და ნატრიუმიან-კალციუმიანი მინერალური წყალი, დებეტი 4000 ლ/დ. საბჭოთა პერიოდში სოფელში განვითარებული იყო მეჩაიეობა და მეციტრუსეობა. ლეღვას სასოფლო საბჭოში შედიოდა ასევე სოფელი ჯიხანჯური.
სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
საუკუნო ზავი (1686)
200px|მინიატიურა|ხელშეკრულების პრეამბულა რუსულ ენაზე. საუკუნო ზავი — რუსეთის ხელშეკრულება პოლონეთთან. დაიდო 1686 წელს, დაამტკიცა 1667 წლის ანდრუსოვოს დაზავების პირობები, სამუდამოდ დაუმკვიდრა რუსეთს მარცხენა ნაპირის უკრაინა. საუკუნო ზავით რუსეთი მონაწილე გახდა ანტიოსმალური კოალიციისა, რომელშიც შედიოდნენ პოლონეთი, საღვთო რომის იმპერია და ვენეცია, ვალდებულება იკისრა დაეწყო ლაშქრობა ყირიმის სახანოს წინააღმდეგ. საუკუნო ზავის დადება იყო რუსული დიპლომატიის გამარჯვება, რითაც დაიწყო გარდატეხა რუსეთ-პოლონეთის ურთიერთობაში და მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა აღმოსავლეთ ევროპელი ხალხების ბრძოლაში თურქ-თათართა აგრესიის წინააღმდეგ.
ლიტერატურა
კატეგორია:XVII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები
ნეპტუნი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ნეპტუნი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ვასაკასებრნი
ვასაკასებრნი (Hylidae) — უკუდო ამფიბიების ოჯახი, მათი სხეულის სიგრძე 2,5 — 13,5 სმ აღწევს. გავრცელებული არიან ყველა კონტინენტზე, მაგრამ ყველაზე მეტი რაოდენობით ბინადრობენ ტროპიკულ ამერიკასა და ავსტრალიაში. უმრავლესობა მეხეურ ცხოვრებასაა შეგუებული. ცნობილია 400-ზე მეტი სახეობა, მ. შ. ფილომედუზა, ჩანთოსანი ვასაკა, რომლებიც სამხრეთ ამერიკაში გვხვდება, თეთრი ვასაკა (გავრცელებულია ავსტრალიაში) და სხვა. 350-მდე სახეობას აერთიანებს ნამდვილი ვასაკას (Hyla) გვარი. მათგან ყველაზე ცნობილია ჩვეულებრივი ვასაკა (Hyla arborea), რომელიც გავრცელებულია ევროპაში, კავკასიაში, მცირე აზიასა და ირანში. საქართველოში თითქმის ყველგან გვხვდება. ცხოვრობს ხეებზე. სხეული მწვანე აქვს, მაგრამ შეიძლება შეიცვალოს გარემოს შეფერილობის მიხედვით. წყალში ჩადის გამრავლების დროს. ყრის 1000-მდე კვერცხს. მეტამორფოზი გრძელდება 90 დღემდე. ანადგურებს მავნე მწერებს, რითაც მნიშვნელოვანი სარგებლობა მოაქვს. ცნობილია, რომ ჩვეულებრივ ვასაკას ტყვეობაში უცხოვრია 22 წელიწადს.
ლიტერატურა
*
სამტრედო
სამტრედო (ყოფ. ჯაფარლო) — სოფელი საქართველოში, ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, რაჭისუბნის თემში. სოფელი მდებარეობს მდინარე მაშავერას ნაპირას, ბოლნისიდან დაშორებულია 14 კილომეტრით. ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVI საუკუნეში. სოფელში არის დაწყებითი სკოლა, საექიმო პუნქტი, სოფელი გაზიფიცირებულია. სოფლის მიდამოებში დგას გვიანი შუასაუკუნეების ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფლები კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
ანტიგუა და ბარბუდა 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ანტიგუა და ბარბუდამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეექვსედ 2000 წელს, ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლის მოპოვება ვერ შეძლეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ანტიგუა და ბარბუდა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ლაფიანხევი
ლაფიანხევი — ღვარცოფული მდინარე საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში, ივრის მარცხენა შენაკადი. სათავე აქვს გომბორის ქედის დასავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1620 მ. სიგრძე 11,5 კმ, აუზის ფართობი 51 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, წყალმცირობა — ზაფხულსა და ზამთარში, წყალმოვარდნები — შემოდგომაზე. საშუალო წლიური ხარჯი 0,5 მ³/წმ.
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის მხარის მდინარეები კატეგორია:ივრის შენაკადები
გი ბორატო
thumb|გი ბორატო, 2008 წ. გი (გილერმო) ბორატო (Gui Boratto; დ. 1974, სან-პაოლო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი კომპოზიტორი, დიჯეი და პროდიუსერი. კარიერა დაიწყო რეკლამის სექტორში 1989 წელს. მისი ალბომი "Chromophobia" მიქსმაგის თვის ალბომის ტიტულით დაჯილდოვდა.
ბეხუკალი
ბეხუკალი (Bejucal) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, მაიაბეკეს პროვინციაში.
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 25 425 ადამიანს შეადგენდა. 120 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 211,9 ადამიანი კმ²-ზე.
გამოჩენილი მაცხოვრებლები
ბეხუკალის ამჟამინდელ თუ წარსულში მაცხოვრებელ გამოჩენილ ადამიანთა შორის არიან:
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ქალაქები
საუკუნო ზავი (1720)
კონსტანტინოპოლის საუკუნო ზავი — რუსეთის ხელშეკრულება ოსმალეთთან. დაიდო 1720 წელს, რომელმაც შეცვალა 1713 წლის ადრიანოპოლის საზავო ხელშეკრულება. მან დაამტკიცა სამშვიდობო ხელშეკრულება რუსეთსა და ოსმალეთს შორის და აღიარა არსებული საზღვრები, დაადგინა სასაზღვრო სადავო საკითხების მშვიდობიანი გადაწყვეტა; რუსეთს ხელახლა (1711 წლის შემდეგ) მიეცა უფლება დიპლომატიური წარმომადგენლები ჰყოლოდა ოსმალეთში. ამ ზავით რუსეთმა უზრუნველყო სამხრეთი ზურგის უსაფრთხოება ჩრდილოეთის ომის დამამთავრებელ ეტაპზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:XVIII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის საერთაშორისო ხელშეკრულებები
Plagiolepis adynata
Plagiolepis adynata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სამოსადკა
სამოსადკა (Айбаш; Айбашево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბირსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 28 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბირსკიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 95 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (91 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბირსკის რაიონის სოფლები
ბუუგი
ბუუგი (ოფიციალურად ბუუგის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Buug; Bayan ng Buug) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ზამბოანგა-სიბუგაის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 38 425 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 27 ბარანგაის.
ზაპორიჟია
ზაპორიჟია, ზაპოროჟიე (Запоріжжя) — ქალაქი სამხრეთ უკრაინაში. ზაპოროჟიეს ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. იგი მდებარეობს დაახლოებით 70 კილომეტრში დნეპროპეტროვსკიდან.
ბუუგი
სქოლიო
კატეგორია:ზამბოანგა-სიბუგაის მუნიციპალიტეტები
ზაპორიჟია
სქოლიო
კატეგორია:ზაპორიჟიის ოლქის ქალაქები კატეგორია:უკრაინის ადმინისტრაციული ცენტრები კატეგორია:ზაპორიჟია
პერილა
პერილა (Perilla) — ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარის გვარი ტუჩოსანთა ოჯახისა. კულტურაში 2 სახეობაა — ზეთის პერილა, სუძა (Perilla ocymoides); სიმაღლე 90-110 სმ აღწევს, აქვს ოვალური, გრძელყუნწიანი ფოთოლი, წვრილი, თეთრი ყვავილი, კაკლუჭა ნაყოფი. სიმწიფეში მცენარეს ლიმონის სუნი აქვს. მოკლე დღის მცენარეა, მრავლდება თესლით.
სამშობლოა აღმოსავლეთი აზია. მოჰყავთ იაპონიაში, ჩინეთში, კორეაში. თესლისაგან იღებენ ზეთს (შეიცავს 46-53%), რომელსაც იყენებენ ძირითადად ტექნიკაში. აგრეთვე საჭმელად, ჩენჩო კონცენტრირებული საკვებია პირუტყვისათვის. ნანკინური პერილას (Perilla nankinensis) სიმაღლე 50 სმ აღწევს. აქვს მუქი მეწამული ფოთოლი. იაპონიასა და ჩინეთში ზეთოვანი, ეთერზეთოვანი და სასალათე კულტურაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ტუჩოსანნი კატეგორია:სანელებლები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრთხის ქვეშ
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრთხის ქვეშ (List of World Heritage Sites in danger, Liste du patrimoine mondial en péril) — სიაში  წარმოდგენილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის  ის ძეგლები, რომლებიც სხვადასხვა მიზეზით დგანან იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიიდან ამორიცხვის საფრთხის წინაშე (2010 წლის აგვისტოს მონაცემები).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის სია კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრთხის ქვეშ
კობალტი
ისტორია
კობალტის ნაერთები ადამიანისათვის უხსოვარი დროიდან იყო ცნობილი, ლურჯი კობალტის მინას, მინანქარს, საღებავებს პოულობენ ეგვიპტის ძველ სამაროვნებში. ტუტანხამონის საფლავში ნაპოვნი იქნა კობალტის მინის ბევრი ნატეხი, არ არის ცნობილი, თვითცნობიერად იყო დამზადებული მინა და საღებავები თუ შემთხვევით. პირველი ლურჯი საღებავები დამზადებული იქნა 1679 წელს.