cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რევაზ ყიფიანი
1952 წელს დაამთავრა მოსკოვის იურიდიული ინსტიტუტი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ტყიბულის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ზესტაფონში დაბადებულები რ
პუნტალიანა
პუნტალიანა (Puntallana) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს პროვინციის შემადგენლობაში. მდებარეობს კუნძულ პალმაზე. ფართობი — 35 კმ². მოსახლეობა — 2547 კაცი (2022 წ.).
ნოვონიკოლსკი (ბაშკირეთი)
ნოვონიკოლსკი (Яңы Никольск; Новоникольский) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 21 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 52 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 32 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (100%).
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
სკოპოლია
გვარში 4—6 სახეობაა. გავრცელებულია ევრაზიის ზომიერ სარტყელში. საქართველოში მხოლოდ 1 სახეობა გვხვდება, კარნიოლიის ანუ კავკასიური სკოპოლია (Scopolia caucasica). იგი საქართველოში (აჭარა, აფხაზეთი) იზრდება მთის შუა სარტყლამდე, ტენიან და დაჩრდილულ ტყეებში.
მისი ყველა ნაწილი, განსაკუთრებით ფესვი და ფესურა შეიცავს ალკალოიდებს ჰიოსციამინს და სკოპოლამინს; სკოპოლიის 2 სხვა სახეობა შეიცავს ატროპინს. სამივე მცენარე სამკურნალოა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძაღლყურძენასებრნი
ბროწეული
ბროწეული (Punica granatum) — ბუჩქი ან ტანდაბალი ხე (სიმაღლით 5 მ-მდეა) ბროწეულისებრთა ოჯახისა. ფოთოლმცვივანი ეკლიანი მცენარე.
ბროწეული ნიადაგისადმი ნაკლებმომთხოვნია, კარგად ხარობს ორგანული ნივთიერებებით მდიდარ ღრმა თიხნარ ნიადაგებზე. ყინვაგამძლეა (იტანს — 160C), ველურად იზრდება მცირე აზიის, ჩრდილო-დასავლეთ ინდოეთის, ირანის, ამიერკავკასიის მთიან რაიონებში; საქართველოში — ივრის, ალაზნისა და მტკვრის ნაპირებზე და დასავლეთის ზოგიერთ რაიონებში. კულტივირებულია სუბტროპიკულ ზონაში. ბროწეულის ნაყოფს ნედლად იყენებენ. წვნისაგან, რომელიც 8-19% შაქარს, 0,3-9% ლიმონის მჟავას, ტანინსა და C ვიტამინს შეიცავს, ამზადებენ სიროფს, სასმელებს („გრენადინი“, „მაშარაბი“ და სხვა), სანელებელს.
ბროწეულის ღეროს, ტოტებსა და ფესვების ალკალოიდებით მდიდარ გამხმარი ქერქის ნახარშსა და ექსტრატს სამკურნალოდ იყენებენ. ნაყოფს კანით ზოგჯერ კოლიტს მკურნალობენ. ფოთოლი, ფესვისა და ღეროს ქერქი, ნაყოფის კანი დიდი რაოდენობით (32%-მდე) შეიცავს მთრიმლავ ნივთიერებებს, რომლებიც იხმარება ტყავის წარმოებაში და საღებრების დასამზადებლად. წითელი, ყვითელი ან თეთრი ბითხუზაყვავილებიანი ბროწეული გამოყენებულია დეკორატიულ მებაღეობაში.
საქართველოში ბროწეული გაშენებულია უმთავრესად კახეთში, ქართლში, იმერეთსა და აჭარაში. ნარგაობის საერთო ფართობი საბჭოთა დროს იყო 400,17 ჰა. დარაიონებული ჯიშებია: „ვარდისფერი გულოშა“, „ყირმიზი-ყაბუხი“, „ვარდისფერი გულოშა“, „შაჰ-ნარი“, „სალავათური“. ბროწეულს აზიანებს ნაყოფჭამია, ბუგრი, ტკიპა; ავადდება ფომოფსისით (ტოტების კიბო), ბრძოლის ღონისძიებანი: გამხმარი ტოტებისა და მკვდარი ფესვების მოცილება და დაწვა; გაზაფხულზე 1%-იანი ბორდოს სითხის, შემოდგომაზე 5%-იანი სპილენძის აჯასპის შესხურება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბროწეულისებრნი კატეგორია:ხილი
Leptogenys crassicornis
Leptogenys crassicornis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Leptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Introspective
Introspective — ინგლისური სინთპოპ-დუეტ Pet Shop Boys-ის მესამე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1988 წელს. ეს არის დუეტის რიგით მეორე ყველაზე გაყიდვადი დისკი, რომელიც მთლიანად 4.5 მილიონი ასლის ოდენობით იქნა შეძენილი.
2001 წელს გამოვიდა დისკის ახალი გამოცემა, დამატებითი სიმღერებით, სათაურით Introspective/Further Listening  (სერიიდან Further Listening, რომლის ფარგლებშიც ასევე გამოვიდა Pet Shop Boys-ის სხვა ალბომებიც).
ბონიფაციუს II
მინი|მარჯვნივ|ბონიფაციუს II ბონიფაციუს II (Bonifatius PP. II; დ. უცნობია — გ. 17 ოქტომბერი, 532) — რომის პაპი 530–532  წლებში, ეროვნებით ოსტგუთი.
უპირისპირდებოდა არიანელობას გერმანელებს შორის და სწორედ ამიტომ ფელიქს IV-ის სურვილისამებრ დაინიშნა პაპად არჩევნების გარეშე, რამაც დიდი უკმაყოფილება გამოიწვია რომში. ფელიქს IV გარდაცვალების შემდეგ ბიზანტიურმა პარტიამ პაპად აირჩია ბერძენი დიოსკორუსი (ანტიპაპი), მაგრამ იგი ოქტომბერში მოულოდნელად გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 532
ბურიდანის ვირი
მინი|მარჯვნივ|დაახ. [[1900 წელს შექმნილი პოლიტიკური კარიკატურა, რომელზეც გამოსახულია აშშ-ის კონგრესი, ბურიდანის ვირის როლში, რომელიც ყოყმანობს პანამასა და ნიკარაგუას შორის. ამ ორი ქვეყნიდან ერთ-ერთში მომავალში უნდა გაეყვანათ ოკეანეთაშორისი არხი]] ბურიდანის ვირი (Asinus Buridani inter duo prata — ბურიდანის ვირი თივის ორ ზვინს შორის) — ფილოსოფიური პარადოქსი, რომელსაც სახელი ეწოდა ფრანგი ფილოსოფოსის ჟან ბურიდანის მიხედვით, მიუხედავად იმისა, რომ ის ცნობილი იყო ჯერ კიდევ არისტოტელეს ნაშრომებიდან, თუმცა ამ უკანასკნელში ადამიანი იდგა წყალსა და საჭმელს შორის, თანაბრად მშიერი და მწყურვალი. ამ პარადოქსის მიხედვით, ვირს ორ ერთნაირ თივის ბულულს შორის ვერ აურჩევია, რომელი შეჭამოს და ამის გამო შიმშილით სიკვდილი ელის.
სქოლიო
კატეგორია:პარადოქსები
ლეტიმერ როუდი (მეტროსადგური)
ლეტიმერ როუდი (Latimer Road) — ლონდონის მეტროპოლიტენის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც ჩრდილოეთ კენსინგტონში მდებარეობს.
გაუქმებული ტრანსპორტი
კატეგორია:ჰამერსმით-ენდ-სიტის ხაზის სადგურები
პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი
thumb|230px|პარიზის ნოტრ-დამი, დასავლეთის ფასადი thumb|230px|სამხრეთის ფანჯრის ხედი შიგნიდან პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი (Notre Dame de Paris), აგრეთვე ცნობილი როგორც ნოტრ-დამი — შუა საუკუნის კათოლიკური საკათედრო ტაძარი, რომელიც მდებარეობს სენაზე არსებულ კუნძულ სიტეზე (Ile de la Cite), პარიზის მეოთხე რაიონში. საკათედრო ტაძარი, რომელიც ქალწულ მარიამს მიეძღვნა, ფრანგული გოთიკური არქიტექტურის ერთ-ერთ ყველაზე ჩინებულ ნიმუშს წარმოადგენს. ტაძრის შენება ჯერ კიდევ 1163 წელს ეპისკოპოს მორი დე სალის (Maurice de Sully) ხელმძღვანელობით დაიწყო და საბოლოოდ დასრულებულ იქნა 1260 წლისათვის, თუმცა კი მრავალჯერ გადაკეთდა მომდევნო საუკუნეებში. 1790-იან წლებში, ფრანგული რევოლუციის დროს, ტაძარმა ძალზედ ფართო პროფანაცია განიცადა (სიწმინდის შებღალვა); ტაძარში წარმოდგენილ ფრესკათა უმეტესობა დაზიანდა ან მთლიანად განადგურდა. მე-19 საუკუნეში, ნაპოლეონისა თუ საფრანგეთის რესპუბლიკის მრავალი პრეზიდენტის კორონაცია, სწორედ ამ ტაძარში გაიმართა.
1831 წელს ვიქტორ ჰიუგოს წიგნის - „პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი“ - გამოსვლამ გამოიწვია ცხოველი ინტერესი ტაძრისადმი, რაც ერთგვარი საფუძველი აღმოჩნდა 1844-1864 წელს განხორციელებული რესტავრაციისა, რომელსაც ევგენ ვიოლე-ლე-დუკი (Eugène Viollet-le-Duc) ზედამხედველობდა. 1944 წლის 26 აგვისტოს, საფრანგეთის გერმანული ოკუპაციისაგან განთავისუფლება აღნიშნულ იქნა ამავ ტაძარში, ღვთისმშობლის სადიდებლის გალობით. 1963 წლის დასაწყისში მოხდა ტაძრის ფასადის დასუფთავება, რათა იგი განეწმინდათ საუკუნეების მანძილზე დაგროვილი ღრმად  ჩამჯდარი ჭუჭყისა და ჭვარტლისაგან. კიდევ ერთ დასუფთავების პროცესს ადგილი ქონდა 1991-2000 წლებში.
საკათედრო ტაძარი მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ ცნობადი სიმბოლოა პარიზისა და ზოგადად ფრანგული ნაციისა. 1805 წელს ტაძარს ბაზილიკის საპატიო სტატუსი მიენიჭა. როგორც პარიზის არქიეპისკოპოსის ეპარქიის ტაძარი, პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი მოიცავს პარიზის არქიეპისკოპოსის კათედრას.
ოცდამეერთე საუკუნის დასაწყისში, თითქმის თორმეტმა მილიონმა ადამიანმა მოინახულა ტაძარი, რითაც იგი ყველაზე ნახვადი მონუმენტი გახდა პარიზში. საკათედრო ტაძარი ძალზედ ცნობილია მისი დიდი მარხვის ქადაგებებით, რომლის ტრადიციაც 1830-იან წლებში შემოღებულ იქნა დომინიკელი ბერის, ჟან-ბატისტ ანრი ლაკორდერის მიერ. დღესდღეისობით, ქადაგებები ნაქადაგებ არს ძირითადად ცნობილ სახალხო ფიგურათა ან მთავრობაში დასაქმებულ აკადემიკოსთა მიერ.
ისტორია
პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი კათედრალური ეკლესიაა და აღმართულია კუნძულ სიტეზე, რომელსაც პარიზის შუაგულში ქმნის მდინარე სენას ორი ტოტი. ტაძრის მშენებლობას საფუძველი ჩაეყარა 1163 წელს. მშენებლობა დაიწყო პატრონიკეთი, რომელიც დამთავრდა 1182 წელს, მთავარი კორპუსი კი - 1196 წელს. დასავლეთის პორტალებიანი ფასადი ძირითადად დამთავრდა 1208 წელს, ცალკეული ნაწილების მშენებლობა კი XIII საუკუნის შუა წლებამდე გაგრძელდა. ძეგლმა მრავალნაირი გადაკეთება განიცადა. განახლდა XIX საუკუნის შუა წლებშიც კი. ძირითადად იგი იგებოდა ლაონის კათედრალის (XII ს.) ნიმუშით, რომელსაც ადრეული გოტიკის განვითარების ისტორიაში დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა. თუმცა პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარს არ აქვს მისი სიმსუბუქე და სინარნარე. ვერც შემდეგი დროის (XIII ს. შუა წლებში) არქიტექტურებმა შეძლეს დაეძლიათ მისი მასიური სიმძიმე, როდესაც მის წინახედს ამთავრებდნენ. როგორც იქნა, ჟან დე შელმა და პიერ დე მონტერიელმა შეძლეს XIII საუკუნის მეორე ნახევარში თავიანთი დროის შესაფერისად მიეღწიათ განივი ნავის ფასადის გოტიკური სიმსუბიქისათვის.
მშენებლობა
ფრანგი ისტორიკოსი ჟან დე სენტ-ვიქტორი საკუთარ Memorial Hiatoriarum -ში წერდა, რომ პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის მშენებლობა 1163 წლის 24 მარტსა და 25 აპრილს შორის დაიწყო ქვაკუთხედთა დაგებით, რომელსაც მეფე ლუი VII და პაპი ალექსანდრე III ესწრებოდნენ. მშენებლობის ოთხი ეტაპი განხორციელებულ იქნა მორი დე სალისა და ევდეს დე სალის დროს, იმ ოსტატთა მიხედვით, რომელთა სახელებიც დაკარგულია. 2019 წლის ხანძრის დროს ჩამოცვენილ სარდაფის ქვათა ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ეს ქვები მოპოვებულ იქნენ ვექსინში,  პარიზის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე საგრაფოში, ხოლო სენამდე მოტანილი იქნენ ბორანის დახმარებით.
პირველი ეტაპი დაიწყო საეკლესიო გუნდის ადგილსამყოფელისა და მათთვის ამბულატორიების მშენებლობით. რობერტ ტორინიელის ცნობით, სივრცე საეკლესიო გუნდისათვის დამთავრებულ იქნა 1177 წელს და საკურთხეველი კურთხეულ იქნა 1182 წელს კარდინალ ანრი დე შატო-მერსის, პარიზში მყოფი პაპის ლეგატისა და მორი დე სალის მიერ. მეორე ფაზა (1182-1190 წლები) მოიცავდა ნეფის ოთხი სეგმენტის მშენებლობას საეკლესიო გუნდის სივრცის უკანა მხარს და სამრეკლოს ამაღლებას ზენიტურ ფარანამდე. ეს პროცესი გუნდის ადგილსამყოფლის აშენებისთანავე დაიწყო, თუმცა მანამ დამთავრდა, სანამ ნეფის ცალკე გამოყოფილი სეგმენტი აშენდებოდა. 1190 წლის დასაწყისში პირველადი სახე ფასადისა და პირველი განივები დასრულებული იყო. ჰერაკლიუს კესარიელმა მოუწოდა მესამე ჯვაროსნულ ლაშქრობაში მონაწილეთ, ჯერ კიდევ დაუსრულებელი საკათედრო ტაძრიდან, 1185 წელს.
ლუი IX-ის მეფობისას, სამლოცველოს მშენებლობის დროს, ტაძარში შეიტანეს ქრისტეს ვნების სიწმინდენი, მათ შორის ეკლის გვირგვინი, ლურსმანი და ჯვრის ნატეხი, რომელიც მან დიდი ხარჯის სანაცვლოდ შეიძინა ლათინთა იმპერატორ ბალდუინ II -ისგან. შიგა პერანგი, რომელიც, სავარაუდოდ, ლუი IX-ს ეკუთვნოდა, სიწმინდეთა ნუსხას მეფის გარდაცვალების შემდეგ მიემატა.
მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება, რომ დაემატებინათ ტრანსეპტები გუნდის სამყოფელში, სადაც საკურთხეველი მდებარეობდა, რათა ტაძრის ცენტრში უფრო მეტ სინათლეს ქონოდა შემოღწევის საშუალება. უფრო მარტივი ოთხნაწილიანი წაწვეტებული თაღის მაგივრად, ექვსნაწილიანის გამოყენება ნიშნავდა იმას, რომ სახურავები იქნებოდა უფრო მყარი და შესაძლოა უფრო მაღალიც. 1196 წელს, არქიეპისკოპოს მორი დე სალის გარდაცვალების შემდეგ, მისმა მემკვიდრემ ევდეს დე სალმა ზედამხედველობა გაუწია ტრანსეპტთა დასრულებას და განაგრძო მუშაობა ნეფზე, რომელიც ახლოს იყო დასრულებასთან საკუთრივ ევდეს დე სალის გარდაცვალების დროს, 1208 წელს. ამ დროისათვის, დასავლეთ ფასადის დიდი ნაწილი აშენებული იყო, თუმცა იგი ბოლომდე არ დასრულებულა 1240-იანი წლების შუა ხანებამდე. 1225-1250 წლებში აშენდა ნეფის ზედა  დერეფანი, დასავლეთ ფასადის ორ კოშკთან ერთად.
კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ცვლილება მოხდა მე-13 საუკუნის შუა ხანებში, როდესაც ტრანსეპტები გადაკეთდა უახლესი სხივისებრი სტილის მიხედვით. 1240-იანი წლების მიწურულს ჟან დე ჩელესმა ჩრდილოეთის ტრანსეპტზე დაამატა წაწვეტებული პორტალი,  რომლის თავზეც განთავსებული იყო წარმტაცი ვარდის ფორმის ფანჯარა. ცოტა ხნის შემდეგ (1258 წლიდან) პიერ დე მონტრეიმ განახორციელა მსგავსი სქემა სამხრეთის ტრანსეპტზე. ორივე ტრანსეპტის პორტალი უხვად იყო მორთული ქანდაკებებით. სამხრეთ პორტალზე წარმოდგენილი სცენები წმინდა სტეფანისა და სხვადასხვა ადგილობრივ წმინდანთა ცხოვრებიდან, ხოლო ჩრდილოეთ პორტალზე წარმოდგენილი იყო ქრისტეს ჩვილობა და თეოფილეს ისტორია ტიმპანში, ასევე  ქანდაკება ქალწულისა და ყმის, რომელიც გამოქანდაკებულია ცენტრალურ საყრდენ სვეტზე. ოსტატმა მშენებლებმა პიერ დე ჩელსმა, ჟან რავიმ, ჟან კე ბუტელერმა და რაიმონ დი ტემპლიმ ჩაანაცვლეს დე ჩელე და დე მონტრეუილი და შემდეგ ერთმანეთი ტაძრის მშენებლობაში. რავიმ დაასრულა დე ჩელეს მიერ წამოწყებული ჯვარცმის სცენა და საკურთხევლის სამლოცველონი, შემდეგ კი წამოიწყო 15 მეტრიან, ჰაერში ატაცებულ საყრდენთა მშენებლობა. ჟან ლე ბუტელერმა, რავის ძმისშვილმა, ჩაანაცვლა იგი 1344 წელს და  გარდაცვალების შემდეგ 1363 წელს, თავადაც ჩანაცვლებულ იქნა მისი მოადგილის, რაიმონ დუ ტემპლის მიერ.
ფილიპე სამართლიანმა 1302 წელს საკათედრო ტაძარში გახსნა გენერალური შტატები.
მე-13 საუკუნეში მნიშვნელოვანი სიახლე იყო ცაში ატაცებულ საყრდენთა შემოღება. საყრდენებამდე, სახურავის მთელი სიმძიმე აწვებოდა კედლის გარე და ქვედა ნაწილს, რომელიც გამაგრებული იყო განაპირა მილებით. საყრდენთა დახმარებით,  სიმძიმე, რომელიც აწვებოდა თაღის ძგიდეებს გადატანილ იქნა მთლიანად სტრუქტურის გარეთ, დამხმარე საყრდენებზე, რომელნიც შემოსილნი იყვნენ შპილით, რაც მათ უფრო მეტ წონას ანიჭებდა. საყრდენების არსებობა ნიშნავდა, რომ კედლები შესაძლებელია ყოფილიყო უფრო მაღალი და თხელი და ჰქონოდა უფრო დიდი ფანჯრები. პირევლ საყრდენთა დამონტაჟების ზუსტი თარიღი არ არის ცნობილი, თუმცა ამ თარიღად მეცამეტე საუკუნე ივარაუდება. თუმცა ხელოვნების ისტორიკოსის ენდრიუ ტალონის თქმით, სტრუქტურის დეტალური ლაზერული ანალიზის საფუძველზე მტკიცდება, რომ საყრდენები თავდაპირველი სტრუქტურის ნაწილი იყო. ტალონის თქმით, სკანირება მიუთითებს, რომ „ შენობის ზედა ნაწილი მცირეოდენითაც კი არ განძრეულა 800 წლის განმავლობაში“, რაც მოხდებოდა თუ საყრდენები იმ დროს იქნებოდა დამატებული, როდესაც ამას ვარაუდობენ. ამგვარად, ტალონმა დაასკვნა, რომ საყრდენები თავიდანვე წარმოადგენდა შენობის ნაწილს. პირევლადი საყრდენები შეცვლილ იქნა უფრო დიდი და ძლიერი საყრდენებით მე-14 საუკუნეში, რომელთაც კედელთან 50 მეტრიანი დაშორება ჰქონდათ.
იოანე ჯანდუნელმა(Jean de Jandun) ცნო ტაძარი, როგორც პარიზის სამ ყველაზე მნიშვნელოვან ნაგებობათაგან ერთ-ერთი და 1323 წელს, საკუთარ ტრაქტატში „დიდება პარიზისა“  წერდა:
' ყველაზე დიდებული ტაძარი, რომელიც ეძღვნება ყველაზე დიდებულ ქალწულს, დამსახურებულად ანათებს, როგორადაც მზე ვარსკვლავთა შორის. და მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთმა მომხსენებლმა, საკუთარი ნებით თავისუფალი განსჯისა, მხოლოდ იმიტომ, რომ მათ ძალუძთ მცირეოდენთ აზიარონ თვალნი, შესაძლოა თქვან, რომ არსებობენ სხვა უფრო ლამაზი ქმნილებანიც, ვიდრე პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარია, მე მჯერა, დიდი პატივისცემისდა მიუხედავად, რომ თუ  გულმოდგინედ დააკვირდებიან, როგორც მთლიან შენობას, ასევე მის დეტალთ, ისინი მსწრაფლ უარჰყოფენ ამ მოსაზრებას. მართლაც, მე მიჩნდება კითხვა, სად იპოვიან ისინი ასეთ დიდებულსა და სრულყოფილ ორ კოშკს, ასეთ მაღალს, ასეთ დიდს, ასეთ მტკიცეს, რომელნიც შემოსილნი არიან ორნამენტთა ასეთი მრავალფეროვნებით? სად იპოვიან ისინი იმ დერეფანთა ამდაგვარ მოწყობას, რომელნიც ზოლად მიჰყვებიან ტაძრის ზემო და ქვემო ნაწილს? კითხვა მიჩნდება, სად იპოვიან ასეთ სინათლით გაჟღენთილ სილამაზეს, რომლის ნათელ განსხეულებადაც მიიჩნევა მრავალი მიმდებარე სამლოცველო? ამას გარდა, მითხრან, რომელ ტაძარში ძალმიძს ამხელა ჯვრის ნახვა, რომლის ერთი განშტოება კაპელას ადგილსამყოფელს ნეფისაგან განაცალკევებს. და ბოლოს, სიამოვნებით გავიგებდი, სად მდებარეობს ორი ამდაგვარი წრე, ერთურთის მოპირდაპირედ სწორხაზოვნად განლაგებული, რომელთა სახელიც ლათინური ანბანის ხმოვანთაგან მეოთხე ხმოვნის სახელწოდებით მონათლეს (O); მათ შორის საოცარი ოსტატობით განლაგებული სფეროები და წრეები, ისე, რომ მათ შორის ზოგნი წრიულად არიან მოწყობილნი, ზოგნიც მოკუთხებულნი, ალისფერი ფანჯრები გარშემორტყმულნი  ღვთიური ფერებითა და ულამაზესი, უდახვეწილესი ფიგურებით. სინამდვილეში, მე მჯერა, რომ ტაძარი გვთავაზობს აღფრთოვანების ისეთ მიზეზს, რომ მის დათვალიერებას რთულად ძალუძს სულის დაშოშმინება. '
იოანე ჯანდუნელი, Tractatus de laudibus Parisius (ტრაქტატი პარიზის დიდებაზე)
15-18 საუკუნეები
1431 წლის 16 დეკემბერს ინგლისის მეფე ანრი VI  ინგლისელი, 10 წლის ასაკში, საფრანგეთის მეფედ აკურთხეს, სწორედაც პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარში.
რენესანსის დროს, გოთიკური სტილი მოდიდან გადავიდა, ამიტომაც ტაძრის შიდა სვეტები და კედლები გობელენებით დაფარეს.
1548 წელს აჯანყებულმა ჰუგენოტებმა დააზიანეს პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის ზოგიერთი ქანდაკება, რამეთუ ისინი ამ ყოველივეს კერპთაყვანისმცემლობად მიიჩნევდნენ.
შადრევანი ტაძარს 1625 წელს დაემატა, რათა ახლომცხოვრები პარიზელები წყლით მოემარაგებინათ.
1449 წლიდან პარიზის ოქრომჭედელთა გილდია რეგულარულად ახორციელებდა შემოწირულობებს საკათედრო ტაძრისათვის. 1630 წელს გადაწყდა, რომ გილდიას ყოველი წლის მაისის პირველ დღეს დიდი შემოწირულობა უნდა გაეღო ტაძრისათვის. ეს პროცესი ისტორიაში შევიდა „გრანდიოზული მაისის“ სახელწოდებით. ძალზედ პრესტიჟული კომისია ჯერ გამოჩენილ მხატვრებს, ხოლო 1648 წლის შემდგომ, სამეფო აკადემიის წევრებს გადაეცათ.
სამოცდათექვსმეტი ნახატი შემოწირულობის სახით გადაეცა ტაძარს 1708 წლისათვის, როდესაც ეს ტრადიცია ფინანსურ მიზეზთა გამო შეწყდა. ეს ნამუშევრები 1793 წელს ჩამორთემულ იქნა და მათი უმრაველესობა შემდგომ მიმოიფანტა საფრანგეთის რეგიონალურ მუზეუმებში. დარჩენილი ნამუშევრები მე-19 საუკუნის რესტავრატორებმა ამოირეს ან შენობაში გადაიტანეს.
რესტავრაცია მე-19 საუკუნეში
ნაპოლეონის ომების შემდეგ ათწლეულების განმავლობაში ტაძარი ისეთ მდგომარეობაში ჩავარდა, რომ ოფიციალურმა პირებმა მისი დანგრევა განიხილეს. ვიქტორ ჰიუგო, რომელიც დიდად აფასებდა ამ ტაძარს, 1831 წელს მის გადასარჩენად რომანი დაწერა შემდეგი სახელწოდებით: „პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი“. წიგნს უზარმაზარი წარმატება ხვდა წილად, რამაც აამაღლა საზოგადოების ცნობიერება ტაძრის უსუსური მდგომარეობის შესახებ. იმავ წელს, როდესაც ჰიუგო რომანი გამოქვეყნდა, ანტილეგიტიმისტებ,ა გაძარცვეს ღვთისმშობლის ტაძარი. 1844 წელს მეფე ლუი ფილიპმა ბრძანა ეკლესიის აღდგენა.
არქიტექტორი, რომელიც აქამდე ხელმძღვანელობდა ღვთისმშობლის ტაძრის მოვლა-პატონობას, ეტიენ-იპოლიტ გოდე, სამსახურიდან გაათავისუფლეს. მის ნაცვლად 1844 წელს დაინიშნენ ჟან-ბატისტ ლასუსი და ეჯენ ვიოლე-ლე-დიუკი, რომელთაც თავი გამოიჩინეს ახლო მდებარე სამლოცველოს აღდგენით, იმავ 1844 წელს. მომდევნო წელს, ვიოლე-ლე-დუკმა წარადგინა ბიუჯეტი 3 888 500 ფრანკის ოდენობით, რომელიც შემცირებულ იქნა 2 650 000 ფრანკამდე, პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის აღდგენისა და ახალი სადიაკვნე შენობის ასაშენებლად. ეს ბიუჯეტი 1850 წელს ამოიწურა და მუშაობა შეჩერდა იმ წამს, რა წამსაც ვიოლე-ლე-დიუკმა წინადადება წარადგინა უფრო მეტი თანხის მიღებსთან დაკავშირებით. საბოლოო ჯამში, ტაძრის აღდგენა 12 მილიონ ფრანკზე მეტი დაჯდა. განსაკუთრებით ძვირი ღირდა საეკლესიო სალაროს მშენებლობა. მყარი საძირკვლის უზრუნველსაყოფაად, ვიოლე-ლე-დიუკის მუშებს მოუწიათ გაეთხარათ 9 მეტრის სიღრმეზე. მინის ოსტატებმა ზედმიწვენიტ გადააკოპირეს მე-13 საუკუნის სტილი, როგორადაც აღწერილი ქონდათ ანტუან ლუსოსნსა და ადოლფ ნაპოლეონ დიდრონს.
1871 წლის მარტ-მაისში პარიზის კომუნის დროს საკათედრო ტაძარი და სხვა ეკლესიები დაიხურა და ორასამდე მღვდელი და პარიზის მთავარეპისკოპოსი მძევლად აიყვანეს. მაისში „სისხლიანი კვირის“ დროს, როდესაც ჯარმა დაიბრუნა ქალაქი, კომუნარდებმა იერიში მიიტანეს საკათედრო ტაძარზე, ტიულრის სასახლესა და სხვა ღირსშენსანიშნაობებზე, რათა ისინი გაენადგურებინათ. კომუნარდები ერთმანეთზე აწყობდნენ ავეჯს, რათა ტაძარი დაეწვათ. ცეცხლი აღარ წაუკიდებიათ, რამეთუ კომუნარდტა მთავრობამ გაანალიზა, რომ ხანძარი გაანადგურებდა მეზობელ ჰოტელ-დიეს (Hotel-Dieu) საავადმყოფოს, რომელიც სავსე იყო ასობით პაციენტით.
აღწერილობა
პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარს აქვს 130 მეტრი სიგრძე, 50 მეტრი სიგანე და 34 მეტრი სიმაღლე. იგი ხუთნავიანი კათედრალური ტაძარია; მთავარი ნავის კვადრატული უჯრდებით, მასიური სვეტებით და მძიმე კედლებით ჯერ კიდევ რომანულ სტილზეა ჩაფიქრებული; აქვს 37 კაპელა-ეკვდერი და მდიდრულად მოჩუქურთმებული პატრონიკე. დიდებულ ფასადს ამშვენებს სამი შიგნით შეღრმავებული ისრულკამარიანი მთავარკარი, ზემოთ - ოცდარვა სამეფო წალოს - ნიშის მოქარგული და დაკბილული არშია; მის ზემოთ შუაში დატანებულია უზარმაზარი მრგვალი სარკმელი - ვარდული, მარცხნივ და მარჯვნივ ორი სარკმელია; კიდევ უფრო მაღლა, სარკმლების თავზე, არის მაღალი და ნარნარი, სამყურას ფორმის ჩუქურთმებით მორთული კამაროვანი გალერეა, რომლის წვრილ და ფაქიზ სვეტებზე დამყარებულია მძიმე ბაქანი; ბოლოს, ამ ბაქანზე აღმართულია და მთელ ფასადს აგვირგვინებს ორი დაუმთავრებელი, მაღალი, მასიური კოშკი (68 მ). ამ ორ კოშკს შორის დატოვებული სივრცე კიდევ უფრო დიდ შტაბეჭდილებას ახდენს. ხოლო მათ შორის უკან შუაჯვარედინზე აღმართული მოჩანს წვრილი შპილი (წვეტი). პატრონიკე და სიგრძივი ნავი ერთ მთლიანობად არის შეკრული და განივი ნავიც კი ეკლესიის შინამოში არის შეტანილი. ამით ტაძრის შიგნით სივრცე ერთიანი ხდება. ეკვდერები კედლის ბურჯ გოდლედებს (კონტრფორსებს) შორის ხუთნავიან სიგრძივ ნავთან და პატრონიკესთან ერთად ერთ მთლიან მონუმენტს ქმნის. თაღის სივრცის სიმაღლე აღწევს 32.5 მეტრს.
ხანძარი
2019 წლის 15 აპრილს, ადგილობრივი დროით 18:50 საათზე ხანძარი გააჩნდა პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის სახურავის სივრცეში.
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის ტაძრები კატეგორია:პარიზის არქიტექტურა კატეგორია:ქრისტიანული ტაძრები კატეგორია:გოტიკური არქიტექტურა კატეგორია:პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი
ბრტყელი ჭიები
მინი|Pseudobiceros bedfordi ბრტყელი ჭიები (Plathelminthes) — პარაზიტი ან თავისუფალი მცხოვრები უხერხემლო ცხოველების ტიპი. სიგრძე 0,1 მმ-იდან რამდენიმე მ აღწევს. სხეული ფოთლის ან ლენტისმაგვარია. ორგანოებს შორის არსებული შუალედები ამოვსებულია პარენქიმით, რის გამოც მათ პარენქიმულ ჭიებს უწოდებენ. ბრტყელ ჭიებს სხეულის ღრუ არა აქვთ, არც სისხლის მიმოქცევისა და სუნთწვის ორგანოები გააჩნიათ. გამოყოფის ორგანოები პროტონეფრიდიებია. ნერვული სისტემა განგლიური ტიპისაა. უმრავლეს შემთხვევაში ჰერმაფროდიტები არიან. პარაზიტული ფორმების განვითარების ციკლი მეტად რთულია და შუამავალი მასპინძლის მონაწილეობით მიმდინარეობს. თავისუფლად მცხოვრები ფორმები კი (წამწამიანი ჭიები) პირდაპირ ან მეტამორფოზით ვითარდებიან. ამ შემთხვევაში ჩნდება თავისუფლად მცურავი მიულერის ლარვა. ბრტყელ ჭიებს განეკუთვნება ოთხი კლასი: წამწამიანი ჭიები, დიგენეზური მწოველები, მონოგენეზური მწოველები, თასმისებური ჭიები. წამწამიანი ჭიები, ზოგი გამონაკლისის გარდა, თავისუფლად მცხოვრები ფორმებია, ხოლო დანარჩენი — ადამიანისა და ცხოველების პარაზიტები. საქართველოში ცნობილია სავეტერინარო და სამედიცინო მნიშვნელობის ბრტყელი ჭიები. ღვიძლის პეპელა, ღორის სოლიტერი, ხარის სოლიტერი, ექინოკოკი და სხვა.
ლიტერატურა
*
ასურბანიფალი
ასურბანიფალი — ასურეთის მეფე ძვ. წ. 669 - დაახლოებით ძვ. წ. 633. თავისი მამისაგან, ასარხადონისაგან, მემკვიდრეობით მიიღო დიდი იმპერია, რომლის მთლიანობის შენარჩუნებისათვის თავგამოდებით იბრძოდა მთელი თავისი მეფობის მანძილზე. ერთხანს ხელმეორედ დაიმორჩილა გამდგარი ეგვიპტე, თუმცა ეს ქვეყანა ძვ. წ. 655 წელს საბოლოოდ ჩამოსცილდა ასურეთს. კვლავ დაიპყრო ქალაქები ტვიროსი (ფინიკიაში) და არვადი (სირიაში). ასურბანიფალი ებრძოდა სკვითებს, კიმერიელებს, სპარსელებსა და მიდიელებს. მშვიდობიანი ურთიერთობა ჰქონდა ურარტუსთან, რომელიც ასევე შევიწროვებული იყო გარეშე მტრებისგან. ასურბანიფალს დიდი ბრძოლა მოუხდა მის წინააღმდეგ შექმნილ კოალიციასთან, რომელშიც შედიოდნენ ბაბილონელები, ელამელები, არამეელები, ქალდეელები და სხვ. მათ სათავეში ედგა ასურბანიფალის ძმა, ბაბილონეთის მმართველი შამაშშუმუქინი. ასურბანიფალმა დაამარცხა ჯერ ბაბილონეთი (ძვ. წ. 648), შემდეგ ელამი (ძვ. წ. 639) და სხვა მისი მოკავშირეები. ასურბანიფალის შემდეგ ასურეთი დიდმა ანარქიამ მოიცვა და მალე სრულიად გაანადგურეს მეზობლებმა (ძვ. წ. 605).
საქვეყნოდ ცნობილია „ასურბანიფალის ბიბლიოთეკა“, რომელიც აღმოჩნდა ასურეთის ერთ-ერთი დედაქალაქის ნინევიის 1849 - 1854 გათხრების დროს (ახლანდელი კუიუნჯიკის გორაკზე). ეს იყო ლურსმულით ნაწერი ათეულათასობით თიხის ფირფიტისაგან შემდგარი არქივი, რომელიც შეიცავდა სხვადასხვა დროის აურულ და ბაბილონურ ისტორიას, რელიგიას, მაგიურ და სამეცნიერო ტექსტებს. კერძოდ, აქ იპოვეს პირველად გილგამეშის, ძველი ბაბილ. ეპოსის, ტექსტი და სხვა პირველხარისხოვანი ძეგლები, რომლებიც დედნებისა თუ ასლების სახით შეუკრებიათ ასურბანიფალის განკარგულებით; ასურბანიფალი თავდაპირველად ქურუმობისათვის ემზადებოდა და კარგად იცოდა ლურსმული დამწერლობა. მკვლევარნი, ჩვეულებრივ, ასურბანიფალის განსწავლულობასა და ინტერესს მიაწერენ ასეთი გრანდიოზული „ბიბლიოთეკის“ შექმნას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ასურეთის მეფეები
გოქჩაი (მრავალმნიშვნელოვანი)
გოქჩაი შეიძლება აღნიშნავდეს:
სხალთის ტაძარი
სხალთა, ყინჭაური — XII საუკუნის ეკლესია, სხალთის ეპარქიის ცენტრი. მდებარეობს ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ყინჩაურში.
გრიგოლ წულუკიძე
გრიგოლ წულუკიძე (დ. 17 აპრილი, 1889, ქუთაისი, საქართველო —   გ. 22 დეკემბერი, 1950) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, სამთო სამეცნიერო სკოლის ფუძემდებელი საქართველოში.
ბიოგრაფია
გრიგოლ წულუკიძემ დაამთავრა ავსტრიის ქალაქ ლეობენის უმაღლესი სამთო სასწავლებელი 1911 წელს და ქალაქ ეკატერინოსლავის (ახლადნელი დნეპროპეტროვსკი) სამთო ინსტიტუტი 1914 წელს.
სხალთის ტაძარი
ძეგლის აღწერა
ეკლესიის ინტერიერში მოხატულობის ფრაგმენტებია. გარშემო გვიანდელი შუა საუკუნეების სამეურნეო დანიშნულების ნაგებობებია, მათ შორის მარანი და სხვა. მდინარე სხალთაზე შუა საუკუნის ხიდია.
გრიგოლ წულუკიძე
ბიოგრაფია
1914-1918 წლებში მუშაობდა ხელმძღვანელ თანამდებობებზე ჩრდილოეთ კავკასიის ნავთობის სარეწებზე. 1918-1922 წლებში ტყიბულის მაღაროებში. 1923-1928 წლებში გრიგოლ წულუკიძე იყო საქართველოს სახალხო მეურნეობის უმაღლესი საბჭოს სამთო კომიტეტის თავმჯდომარე, ამავე პერიოდში კითხულობდა ლექციებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პოლიტექნიკურ ფაკულტეტზე, ხოლო 1928 წლიდან საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში.
სხალთის ტაძარი
ისტორია
ძეგლის ასაკის განსაზღვრა მრავალმა მკვლევარმა სცადა (დ. ბაქრაძე, თ. კლუგე, ნ. სევეროვი, რ. მეფისაშვილი). ზოგი მათგანი X-XII საუკუნეების ძეგლად მიიჩნევდა, ზოგიერთიც XI საუკუნისად თვლიდა, სხვა კიდევ მას XIII საუკუნის შუახანებით ათარიღებდა.
გრიგოლ წულუკიძე
ბიოგრაფია
გრიგოლ წულუკიძე 1930-1950 წლებში იყო მადნეულ საბადოთა დამუშავების კათედრის გამგე. იგი აგრეთვე ითვლება საქართველოში სამთოელთა სამეცნიერო სკოლის ფუძემდებლად. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ მანვე მეცნიერულად დაასაბუთა ტყიბულის შახტებში ნამუშევარი სივრცის ჰიდრავლიკური ამოვსების პერსპექტიულობაც.
სხალთის ტაძარი
ისტორია
ტაძარი XII საუკუნის ძეგლია. ტაძრის ხუროთმოძღვრულ თავისებურებებთან ერთად (თაღედის აღნაგობისა და კამარისა და კონქის ქუსლს გავლებული სარტყლის თავისებურებანი) ამას ადასტურებს მის მშენებელ ერისთავთ-აბუსერისძეთა იმდროინდელი სოციალურ-პოლიტიკური მდგომარეობის ანალიზი.
გრიგოლ წულუკიძე
ბიოგრაფია
მეცნიერის მონაწილეობით შეიქმნა ქიმიის, გამოყენებითი მინერალოგიის, გეოლოგიის, ლითონისა და სამთო საქმის ინსტიტუტები. 1959 წლიდან მის სახელს ატარებს სამთო მექანიკის ინსტიტუტი.
გრიგოლ წულუკიძის შრომები ეხება მადნეულ საბადოთა მიწისქვეშა დამუშავების მეთოდებს და აგრეთვე ამ მეთოდების დამშავების კლასიფიკაციას. არის არაერთი ორიგინალური სახელმძღვანელოს ავტორი, მანვე ჩაუყარა საფუძველი ქართულ სამთო ტექნოლოგიურ ტერმინოლოგიას.
სხალთის ტაძარი
ისტორია
აბუსერიძენი სწორედ ამ დროს იდგნენ ასეთი ტაძრის აგებულების აუცილებლობის წინაშე. ადრე, როცა მათ ვრცელი სამფლობელოები და ტბეთის ტაძარი ჰქონდათ, მაშინ აჭარაში სხალთის ტაძრის მსგავსი არ სჭირდებოდათ. ასე რომ X-XI საუკუნეებში ამ ხეობაში ასეთი ტაძრის აგებაზე ლაპარაკი უსაფუძვლოა. არც XIII საუკუნის შუა წლებში ედგათ აბსერისძეებს სხალთაში ტაძრის მშენებლობის აროსი. ხვარაზმელთა თარეშობით შეწუხებულ და ეკონომიკურ-პოლიტიკურად დაკნინებულ აბუსერისძეებს ამ დროს სხალთის ასაშენებლად აუცილებელი ეკონომიკური ძალა არ გააჩნდათ.
გრიგოლ წულუკიძე
ბიოგრაფია
მეცნიერს მიღებული აქვს არაერთი მნიშვნელოვანი, სახელმწიფო ჯილდო. გრიგოლ წულუკიძე გარდაიცვალა 1950 წლის 22 დეკემბერს.
სხალთის ტაძარი
ისტორია
სხალთის შესახებძალიან მცირე ცნობები მოგვეპოვება. ერთადერთი უძველესი საბუთი, რომელიც ეს ძეგლია მოხსენებული, ეკუთვნის ალექსანდრე I-ს.
გრიგოლ წულუკიძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები კატეგორია:დაბადებული 17 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1889 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1950
სხალთის ტაძარი
ისტორია
ცნობილია ერთი ასომთავრული წარწერა ტაძრის აღმოსავლეთი ფასადიდან:
სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
ჰუილა (საფეხბურთო კლუბი)
ჰუილა — ანგოლის საფეხბურთო კლუბი ქ. ლუბანგოში, ჰუილას პროვინციაში. დაარსდა 1955 წელს. კლუბი საშინაო თამაშებს ატარებს Estádio de Militar Huíla-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანგოლის საფეხბურთო კლუბები კატეგორია:ანგოლის ფეხბურთი
ბატიური
ბატიური — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში, (ზღუდერის თემში). მდებარეობს საცხენისის ქედის (თრიალეთის ქედი) ჩრდილოეთ კალთაზე. მდინარე ორბოძალისწყლის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 1120 მეტრი. ქარელიდან 17 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში
ამერიკული კინოაკადემიის ჯილდო საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში — ერთ-ერთი ჯილდო ოსკარის ფინოფესტივალზე, რომელიც იმართება ყოველწლიურად ამერიკის შეერთებულ შტატებში. ჯილდოს ამერიკის კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემია გადასცემს კინემატოგრაფიაში მომუშავე ხალხს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოსკარი
ბრუნვა (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბრუნვა შეიძლება აღნიშნავდეს:
არმაზისხევის აბანო
thumb|250px|აბაზანის ნანგრევი, ტეპიდარიუმი არმაზისხევის აბანო — II-III საუკუნეების აბანო არმაზისხევში (მცხეთა), ერისთავთა სამყოფელ-განსასვენებლის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. გაითხარა 1937-1938 წლებში (ხელმძღვანელი ა. კალანდაძე).
არმაზისხევის აბანო, ჯერჯერობით, უძველესია საქართველოს ტერიტორიაზე. შედგება ხუთი განყოფილებისაგან: გასახდელი დარბაზი, საცეცხლფარეშო და 3 საბანაო განყოფილება — ცხელი (კალდარიუმი), თბილი (ტეპიდარიუმი), ცივი (ფრიგიდარიუმი). ნაგებობა ორსართულიანია. ქვედა სართულში გასათბობი განყოფილებაა (კალორიფერუ ანუ ჰიპოქაუსტი), ზევით — ცხელი და თბილი აბანოები. შენობის სიგრძეა 22 მ, ხოლო უდიდესი სიგანე — 8,80 მ. ცივ აბანოს ორივე სართული უკავია.
არმაზისხევის აბანო განეკუთვნება რომაულ აბანოთა ჯგუფს, რომლის აღწერას პირველად ვიტრუვიუსთან ვხვდებით. მსგავსი აბანოები გავრცელებული იყო მცირე აზიაში, სირიაში. საქართველოს ტერიტორიაზე გვხვდება, აგრეთვე, არმაზციხეში, ბიჭვინთაში, შუხუთში, ნოქალაქევში. ასეთი აბანო აღმოჩენილია სომხეთშიც (გარნისი). უბნების მიხედვით აბანოების განლაგება მცხეთაში გვიანდელი ანტიკური საქართველოს ქალაქური ცხოვრების, კერძოდ, სანიტარული კომუნალური კულტურის მაღალ დონეზე მიუთითებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტი კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
სან-ანდრეს-ი-საუსესი
სქოლიო
კატეგორია:სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები
Leptogenys crassinoda
Leptogenys crassinoda — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Leptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჯურღაის ფარი
ჯურღაის ფარი — 1944 წლის ქართული მხატვრული ფილმი, რომლის დამდგმელი რეჟისორებია: სიკო დოლიძე და დავით რონდელი. 1950 წელს ფილმს მიენიჭა სახელმწიფო პრემია.
სიუჟეტი
მეორე მსოფლიო ომის თემას ლეიტმოტივად გასდევს ლეგენდა სამშობლოსათვის თავდადებული გმირის, ჯურღაის ფარზე, რომელიც მტრის გამოჩენსთანავე ზარისებრ ხმას გამოსცემს და საბრძოლველად აღაფრთოვანებს მეომრებს. მოხუცის ნაამბობი ლეგენდა მაყურებლის თვალწინ ცოცხლდება და მათ გარდასულ ეპოქის გმირულ ფურცლებზე მოუთხრობს.
სქოლიო
კატეგორია:1944 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:სიმონ დოლიძის ფილმები კატეგორია:დავით რონდელის ფილმები კატეგორია:კინოსტუდია ქართული ფილმი
ხონი (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი)
ხონი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (წყალაფორეთის თემი). მდებარეობს მდინარეების ძირულისა და საკრაულის (ხანისწყლის მარჯვენა შენაკადი) წყალგამყოფის ჩრდილოეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 420 მეტრი. ხარაგაულიდან 19 კილომეტრი. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში. სოფელში დგას გვიანდელი შუა საუკუნეების ციხე.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 89 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გურამ ოდიშარია
მისი ნაწარმოებები 20-ზე მეტ ენაზეა თარგმნილი. ის ცნობილია, როგორც ომების მოწინააღმდეგე, ქართულ-აფხაზური, ქართულ-ოსური, კავკასიური, ევროპული შეხვედრების აქტიური მონაწილე, ნებისმიერი უმწვავესი, მათ შორის, უპირველესად, პოლიტიკური პრობლემების მხოლოდ დიალოგის, მშვიდობიანი მოლაპარაკებების გზით გადაწყვეტის პოპულარიზატორი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1951 წლის 24 სექტემბერს სოხუმში. 1975 წელს დაამთავრა სოხუმის პედაგოგიური ინსტიტუტის  ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტი.
სხვადასხვა დროს მუშაობდა სოხუმის რადიომაუწყებლობის კორესპონდენტად, აფხაზეთის საოლქო გაზეთის კორესპონდენტად, აფხაზეთის მწერალთა კავშირის ლიტერატურულ კონსულტანტად, ჟურნალ „რიწის" მთავარ რედაქტორად (1987-1994 წწ.), გამომცემლობა „მერანის" აფხაზეთის ფილიალის დირექტორად. 1969 წელს დაიბეჭდა მისი პირველი ლექსი.
2012 წლის 21 ოქტომბრიდან  7 ნოემბრამდე  იყო  საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2012-2014 წლებში — საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრი. 2014 წელს, როგორც მინისტრმა, ბერლინში ხელი მოაწერა დოკუმენტს, რომლის მიხედვითაც 2018 წელს საქართველო გახდა ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის „საპატიო სტუმარი.“
აფხაზეთში მიმდინარე ომის (1992-1993 წწ.) შემდეგ ცხოვრობს და მოღვაწეობს თბილისში. 1993 წლის ოქტომბრის დასაწყისში, ომის დასრულებისას, მან გადაიარა საკენ-ჭუბერის უღელტეხილი, სადაც ასობით ადამიანი დაიღუპა. ის დღეები მან აღწერა თავის ცნობილ ნაწარმოებში „დევნილთა უღელტეხილი.“
როგორც კონფლიქტოლოგი 60-ზე მეტი ქართულ-აფხაზური, ქართულ-ოსური, კავკასიური და საერთაშორისო კონფერენციებისა თუ შეხვდრების მონაწილეა.
ჰყავს მეუღლე და ქალიშვილი.
შემოქმედება
გურამ ოდიშარიას პირველი ლექსები და ნახატები ჯერ კიდევ მისი სკოლაში სწავლისას იბეჭდებოდა. იგი 10 პოეტური წიგნის ავტორია. ცნობილია მისი რომანები „შავი ზღვის ოკეანე“ (2000), „სოხუმში დაბრუნება“ (1995) და „პრეზიდენტის კატა“ (2007; აღნიშნული რომანი მსოფლიოს 15 ენაზე ითარგმნა), ასევე მისი პიესა „ზღვა, რომელიც შორია“, რომელიც დადგა რეჟისორმა თემურ ჩხეიძემ. მისი ნაწარმოები თარგმნილია ინგლისურ, რუსულ, უკრაინულ, აფხაზურ, თურქულ, სომხურ და იტალიურ ენებზე.
აფხაზეთში წარმართული შეიარაღებული კონფლიქტის შემდეგ, თბილისში ცხოვრებისას, მან მოთხრობების, პუბლიცისტური წერილების რამდენიმე კრებული და 5 რომანი გამოსცა.
მისი რომანებისა და მოთხრობების მთავარი თემაა: სსრკ-ს ნგრევის შემდგომი პერიოდის თავისებურებები საქართველოსა და კავკასიაში; ომისა და მშვიდობის, სიყვარულისა და სიძულვილის არსი XX საუკუნის დასასრულსა და XXI საუკუნის დასაწყისში (საქართველოს მაგალითზე); მწერლის მშობლიური ქალაქის მცხოვრებლების ომამდელი, ომისდროინდელი და ომისშემდგომი მხიარული თუ ტრაგიკული ამბები; ურთულეს და ექსტრემალურ სიტუაციაში დაპირისპირებულ მხარეს მყოფი ადამიანების მიერ ერთმანეთის სიკვდილს გადარჩენისა და თანაგრძნობის ისტორიები; შეიარაღებული კონფლიქტის შედეგად დევნილების ომამდელი თანაცხოვრების ნოსტალგია და მათი იმედები; შავი ზღვა, როგორც მწერლის პროზაული ნაწარმოებების მთავარი გმირი და საზოგადოებების მულტიკულტურული კვეთის ფენომენი; იმ ახალი ხედვების ძიება, რომელიც გზას ახალი ჰორიზონტებისაკენ ხსნის და ხელს უწყობს ომის მიზეზით დაპირისპირებულ მხარეთა ურთიერთობების აღდგენისა და განვითარების პროცესს.
გურამ ოდიშარიას ახალი რომანი „შენთან უშენოდ“ 2019 წელს გამოიცა.
ჯილდოები
ასევე, ჩეხოვის ოქროს მედლითა და ჟურნალისტთა საერთაშორისო ასოციაციის პრემიით „ოქროს ფრთა“, ალექსანდრე დოვჟენკოს სახ. მედალი (2016, უკრაინა, კიევი) 2012 წელს გახდა ყველაზე ტოლერანტული ადამიანი. 2017 წელს კი მიენიჭა „ტოლერანტობის ქომაგის“ ტიტული
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1951 კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:სოხუმში დაბადებულები კატეგორია:სოხუმის პედაგოგიური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები გურამ
პიერ-შარლ დე ვილნევი
მინი|220პქ|პიერ-შარლ დე ვილნევი. უცნობი ავტორი პიერ–შარლ ჟან ბატისტ სილვესტრ დე ვილნევი (Pierre-Charles-Jean-Baptiste-Silvestre de Villeneuve; დ. 31 დეკემბერი, 1763 — გ. 22 აპრილი, 1806) — ფრანგი ვიცე-ადმირალი. აბუკირის და ტრაფალგარის ბრძოლების მონაწილე. ამ უკანასკნელ ბრძოლაში ტყვედ ჩავარდა, თუმცა შემდეგ გაათავისუფლეს. ნაპოლეონმა ის დაადანაშაულა სიმხდალესა და არაკომპეტენტურობაში. დაიღუპა უცნაურ ვითარებაში რენის სასტუმროს ნომერში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრანგი ვიცე-ადმირალები კატეგორია:დაბადებული 31 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1763 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1806
ნასიმის ძეგლი
სახელწოდება ნასიმის ძეგლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
თიბვა
თიბვა, ცელვა — ბუნებრივი და ნათელი ბალახის მოსავლის აღების საწყისი სტადია. ბალახს თიბავენ თვითმავალი, ტრაქტორზე კიდული და მისაბმელი სათიბელებით, ხოლო სადაც სათიბელას გამოყენება შეუძლებელია — ცელით. თიბვის სამუშაოს ხარისხის შეფასებისას ყურადღება ექცევა ბალახის დროზე და საჭირო სიმაღლეზე უხარვეზოდ მოჭრას, ღვარეულების სწორად დაწყობას. პარკოსანი ბალახები დაკოკრებისა, ხოლო მარცვლოვანები — დათავტავების ფაზაში მაქსიმალურად შემჭიდროებულ ვადებში (5-7 დღე). ბალახის ფქვილის დადასამზადებლას ბალახი აღნიშნული ფაზების დაწყების წინ უნდა გაითიბოს ელევატორიანი სათიბ-დაქუცმაცებელი მანქანით, რომელიც მოთიბულ და დაკუწულ მასას ტრანსპორტზე ტვირთავს. სარწყავ და ტენიან ბუნებრივ და ნათეს სათიბებზე პირველი თიბვის დროულად ჩატარება ბალახის განმეორებითი გათიბვის საშუალებას იძლევა. პირველი თიბვა უნდა ჩატარდეს ნიადაგის ზედაპირიდან 3-4, ხოლო მეორე — 5-6 სმ-ზე. ნათესი ბალახების უკანასკნელი თიბვა ხდება 7-9 სმ-ზე. მაღალი და მსხვილღეროიანი ბალახი (ძიძო, ლერწამი და სხვა) უნდა გაითიბოს 12-15 სმ-ზე. აქვიტის თიბვა უნდა შეწყდეს შემოდგომის ყინვების დაწყებამდე 20-25 დღით ადრე.
ლიტერატურა
კატეგორია:სოფლის მეურნეობა
ვუდ ლეინი (მეტროსადგური, ჰამერსმით-ენდ-სიტის ხაზი)
ვუდ ლეინი (Wood Lane) — ლონდონის მეტროპოლიტენის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც ვუდ ლეინში მდებარეობს და გაიხსნა 2008 წლის 12 ოქტომბერს. ვუდ ლეინის სადგური განთვსებულია ლეტიმერ როუდსა და ცენტრალურ ხაზს შორის.
ეროვნული ლიგა 2023
ეროვნული ლიგა 2023 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 35-ე გათამაშება.
ფორმატი
ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს.
ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს I შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს უეფას კონფერენციების ლიგაზე I შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, უეფას კონფერენციების ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის IV-ადგილოსან გუნდს.
შედეგები
ყველა გუნდი თამაშობს 18 საშინაო და 18 გასვლით თამაშს (თითო გუნდს ეთამაშება 4ჯერ), ჯამში 36 თამაშს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეროვნული ლიგის სეზონები კატეგორია:უმაღლესი ლიგის სეზონები
მედვედევი-შპონჰოიერი-კარნიკის სკალა
მედვედევი-შპონჰოიერი-კარნიკის სკალა (MSK-64) — მიწისძვრის ინტენსიურობის 12 ბალიანი სკალა. პირველად შემოგვთავაზეს სერგეი მედვედევმა (სსრკ), ვილჰელმ შპონჰოიერმა (გდრ) და ვიტ კარნიკმა (ჩეხოსლოვაკია) 1964 წელს. ფართოდ გავრცელდა ევროპასა და სსრკ-ში. 1996 წლიდან ევროკავშირის ქვეყნებში მიღებულია უფრო თანამედროვე ევროპის მაკროსეისმური სკალა (EMS).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სეისმური სკალები
ანანტაპურის ოლქი
ანანტაპურის ოლქი (అనంతపురం జిల్లా, Anantapur) — ინდოეთის შტატის ანდჰრა-პრადეშის ფართობით უდიდესი ოლქი. შეიქმნა 1882 წელს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ანანტაპური. ფართობი — 19 130 კმ². მოსახლეობა 2001 წლის მდგომარეობით 3 640 478 ადამიანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანდჰრა-პრადეშის ოლქები
სანტა-კრუს-დე-ლა-პალმა
სანტა-კრუს-დე-ლა-პალმა (Santa Cruz de La Palma) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს პროვინციის შემადგენლობაში. მდებარეობს კუნძულ პალმაზე. ფართობი — 43,38 კმ². მოსახლეობა — 15 361 კაცი (2022 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეს მუნიციპალიტეტები
მაქს ვებერი
მაქსიმილიან კარლ ემილ ვებერი (Max Weber; დ. 21 აპრილი 1864 — გ. 14 ივნისი 1920) — გერმანელი სოციოლოგი, ფილოსოფოსი. დიდი გავლენა მოახდინა სოციოლოგიურ თეორიაზე, სოციოლოგიურ კვლევასა და საკუთრივ სოციოლოგიის დისციპლინაზე. ხშირად ემილ დიურკემთან და კარლ მარქსთან ერთად მოიხსენიება როგორც სოციოლოგიის ძირითადი ფუძემდებელი. ბერლინში, ფრაიბურგში, ჰაიდელბერგსა და მიუნხენში იყო პროფესორი. მაქს ვებერის სამეცნიერო მოღვაწეობის დიაპაზონი მეტად ფართო იყო. იგი არის დისციპლინათა შორისი მიდგომის მამამთავარი. მრავალი შრომის ავტორია. მისი შრომები შეეხება მეურნეობისა და სოციალური ფორმების ისტორიას, რელიგიასა და საზოგადოების სოციალურ-ეკონომიკურ სტრუქტურას, საზოგადოებრივ მეცნიერებათა ლოგიკასა და მეთოდოლოგიას. მისმა შეხედულებებმა დიდი გავლენა მოახდინა XX საუკუნის სოციოლოგიაზე, ფილოსოფიასა და ისტორიოგრაფიაზე. იყო ეკონომისტის და სოციოლოგის — ალფრედ ვებერის უფროსი ძმა.
მაქს ვებერის მამა იყო სახელმწიფო მოღვაწე და ეროვნულ-ლიბერალური პარტიის წევრი. 1868 წელს დაიბადა მისი ძმა — ალფრედ ვებერი, რომელიც აგრეთვე ცნობილი სოციოლოგი და ეკონომისტი იყო. 1869 წელს ვებერების ოჯახი საცხოვრებლად გადავიდა ბერლინის გარეუბან შარლოტენბურგში. 4 წლის ასაკში მენინგიტი გადაიტანა. 13 წლის ასაკში კითხულობდა არტურ შოპენჰაუერის, იმანუელ კანტისა და სხვათა ნაშრომებს. იგი თავის მეუღლესთან ერთად, რომელიც ფემინისტი იყო, მიეკუთვნებოდა გერმანიის ინტელექტუალურ წრეს. ვებერები რეგულარულად მართავდნენ საკვირაო სემინარებს საკუთარ სახლში. მაქს ვებერი გარდაიცვალა 1920 წლის 14 ივნისს, პანდემიური გრიპისაგან.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:გერმანელი სოციოლოგები კატეგორია:გერმანელი ეკონომისტები კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი 1920 კატეგორია:XIX საუკუნის გერმანელი მწერლები კატეგორია:მაქს ვებერი კატეგორია:XIX საუკუნის გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:XIX საუკნის გერმანელი არამხატვრული მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი მწერლები კატეგორია:კონტინენტური ფილოსოფოსები კატეგორია:კულტურის ფილოსოფოსები კატეგორია:გერმანელი ნაციონალისტები კატეგორია:ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ბერლინის ჰუმბოლდტის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ერფურტელი მწერლები კატეგორია:ეკონომიკის ფილოსოფოსები კატეგორია:ისტორიის ფილოსოფოსები კატეგორია:სოციალური ფილოსოფოსები კატეგორია:რელიგიის სოციოლოგები კატეგორია:გეტინგენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორრია:სოციალური კრიტიკოსები
Leptogenys crudelis
Leptogenys crudelis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Leptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი
ისტორია
მუნიციპალიტეტის ტერიტორია 1917 წლამდე ტფილისის გუბერნიის ახალქალაქის მაზრაში შედიოდა, 1917-1930 წლებში — ახალქალაქის მაზრაში, 1930 წლიდან გამოეყო ახალქალაქის მაზრას „გორელოვსკის რაიონის“ სახელწოდებით. 1933 წლის 14 ივლისიდან ეწოდა „ბოგდანოვკის რაიონი“. 1991 წლიდან „ნინოწმინდის რაიონია“, ხოლო 2006 წლიდან — „ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი“.
ბუნება
ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიის ფართობი 1353,9 კმ²-ს შეადგენს. იგი მდებარეობს სამხრეთ საქართველოში, ჯავახეთის ვულკანურ ზეგანზე, ახალქალაქის პლატოს უკიდურეს სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ხანჩალის ტბის აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 1950-2200 მ სიმაღლეზე. მისი უდაბლესი წერტილია 1800 მ (ფარავნის ტბა), უმაღლესი — 3189 მ (მთა გოდორები).
ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი 3 მთის მასივისგან შედგება (აღბაბა, თრიალეთის ქედი და სამსრის ქედი). რელიეფი ნამარხი ვულკანებით და სიმაღლეებით ხასიათდება. მუნიციპალიტეტი 7-8 ბალიან სეისმურ ზონაში მდებარეობს.
ჰავა
ჰიპსომეტრიული განვითარების მნიშვნელოვანი დიაპაზონის გამო ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში ზეგნის სხვადასხვაგვარი კონტინენტური ჰავაა. ზამთარი ცივი, მცირეთოვლიანია, ზაფხული — გრილი. იანვრის საშუალო ტემპერატურა მინუს 10,6 °C, აგვისტოს პლიუს 13,1 °C (ზამთარში ტემპერატურა მინუს 38 °C აღწევს). ნალექები 733 მმ-ია წელიწადში, მაქსიმალური ივნისში — 116 მმ, მინიმალური დეკემბერში - 30 მმ. თოვლის საბურველის ხანგრძლივობაა 100 დღე. მზის ნათების ხანგრძლივობა წელიწადში 2479 სთ. აღწევს.
ფლორა და ფაუნა
ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის ფლორა შედგება ძირითადად ალპური ზონის მახასიათებლებით. უმეტესი ნაწილი უტყეოა, დაფარულია მთის და მდელო-ველის მცენარეულობით. ტბების ირგვლივ დაჭაობებულ ტაფობებში გავრცელებულია წყლისა და ჭაობის მცენარეულობა. 2200 მეტრზე მაღლა იწყება სუბალპური და ალპური მდელოები. ნინოწმინდაში გავრცელებულია სამკურნალო თვისებების მქონე მცენარეები: ჭინჭარი, პიტნა, გვირილა, ჟოლო, ასკილი და კრაზანა.
ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში ბინადრობენ მთიანი ზონისთვის დამახასიათებელი ცხოველები და მღრღნელები: მელა, მგელი, კურდღელი, ზღარბი, მაჩვი, თრითინა, წავი, ტურა, თაგვი, ზაზუნა, თხუნელა, ვირთხა, ნუტრია და სკუნსი. იმის გამო, რომ ჯავახეთის ზეგანი მდიდარია ტბებით, წყალმცურავი ფრინველების სამყარო მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. აქ 200-მდე სახეობის ფრინველი იყრის თავს, მათ შორის მიგრანტები, ზაფხულის ბინადრები, ბუდის მკეთებელი, აგრეთვე წყლის ფრინველები.
წიაღისეული
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე არის პემზისა (დილიფი), ვულკანური წიდის (გორელოვკა), კირქვის, ბაზალტის, პერლიტის, თიხის საბადოები, მოდის მინერალური წყლები (დილიფი).
ადგილობრივი თვითმმართველობა
thumb|[[ნინოწმინდის დროშა|ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის დროშა]]
ადმინისტრაციული ერთეულები
ადგილობრივი თვითმმართველობის უმაღლესი ორგანოა მუნიციპალიტეტის საკრებულო. საკრებულოში არის შემდეგი კომისიები: სამანდატო, საპროცედურო საკითხთა და ეთიკის კომისია, საფინანსო-საბიუჯეტო კომისია, სივრცითი-ტერიტორიული დაგეგმარებისა და ინფრასტრუქტურის კომისია, ქონების მართვისა და ბუნებრივი რესურსების საკითხების კომისია, სოციალურ საკითხთა კომისია.
სოფლის მეურნეობა
მეცხოველეობაში გავრცელებული საქმიანობაა რძისა და ყველის წარმოებაა. მოქმედებს 30-მდე რძის გადამამუშავებელი საწარმო და ყველის ქარხანაა, ასევე ორი ხორცკომბინატი. ასევე მისდევენ თევზის (კალმახი) ხელოვნურ მოშენებას.
მრეწველობა
მრეწველობა სუსტადაა განვითარებული. მოქმედებს ბაზალტის ქვის გადამამუშავებელი და მსუბუქი კედლების ბეტონის ბლოკის საამქროები. ნინოწმინდის ელექტროენერგიით მომარაგება წუნდას ელექტროგადამცემი ხაზებით ხორციელდება, რომელთა სიმძლავრე 35 კილოვატს შეადგენს.
ტრანსპორტი
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გადის ახალი მარაბდა-ახალქალაქის რკინიგზა. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მომავალში გაივლის ბაქო-ყარსის რკინიგზის ხაზი. ნინოწმინდიდან რეგულარული საავტომობილო მიმოსვლაა ახალციხეში, წალკაში და ერევანში. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გადის საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს11.
კულტურა
მუნიციპალიტეტის ყველა სოფელში ივლისის მესამე კვირას აღინიშნება სასულიერო დღესასწაული „ვარდავარი“. „ვარდავარი“ სიხარულის, გართობის, სიყვარულის და მოსავლის სიუხვის სიმბოლოა. გასათხოვარი გოგოები „ვარდავარს“ უკავშირებენ თავიანთი ბედნიერების პოვნას. ისინი შვიდი წყაროდან იღებენ წყალს და ახალგაზრდა ბიჭებს სთავაზობენ.
ღირსშესანიშნაობები
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე არის როგორც მართლმადიდებლური, ასევე სომხური ეკლესიები ფოკაში, განძანში, სათხეში, როდიონოვკაში, დიდ გონდრიოში, თორიასა და საღამოში.
საერო ხასიათის ისტორიული ძეგლებიდან აღსანიშნავია XII საუკუნის ხიდი სოფელ ყაურმაში, სათხესა და თორიას ციკლოპური ციხეები, „ქოროღლის“ ციხის ნანგრევები ასფარაში.
სქოლიო
*
მეგობრობა (ფილმი)
სიუჟეტი
ფილმი ნათელი ფერებით მოგვითხრობს ქართველ და უკრაინელ კოლმეურნეთა შორის გაშლილ სოციალისტურ შეჯიბრებაზე, რაც გულითად მეგობრობასა და დიდ შრომით აღმავლობაში გადაიზრდება. ამ საზეიმო ვითარებაში აღინიშნება ქართველი ჭაბუკისა და უკრაინელი გოგონას შეუღლებაც, რომელთაც დიდი ხანია მოსწონთ ერთმანეთი.
სქოლიო
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1940 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:სიმონ დოლიძის ფილმები
ველისციხე (ქარელის მუნიციპალიტეტი)
ველისციხე — ნასოფლარი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში (ზღუდერის თემი), მდებარეობს საცხენისის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1500 მეტრი. ქარელიდან 21 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები