cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
უნგრეთის კომუნისტური პარტია
დაპატიმრებები მიმდინარეობდა უკიდურესი სისასტიკით. შედეგად, საზოგადოებრივი სიმპათია გადაიხარა კომუნისტური პარტიის მხარეს. 1 მარტს მოიხსნა აკრძალვა კომუნისტური პარტიის გაზეთზე და გაიხსნა პარტიის ოფისები. მიუხედავად იმისა, რომ ლიდერები პატიმრობაში რჩებოდნენ, მთელი რიგი შეზღუდვები მოეხსნათ, რის გამოც მიეცათ საშუალება - დაბრუნებოდნენ აქტიურ საზოგადოებრივ ცხოვრებას.
ხელისუფლებაში მოსვლა
ვიქსის ულტიმატუმის შემდეგ – უნგრეთის სასაზღვრო რაიონებიდან უნგრეთის ჯარების ევაკუაციის მოთხოვნით (მათ შორის, დებრეცენსა და სეგედში) – უნგრეთის პრეზიდენტმა მიხაი კაროიიმ გადააყენა დენეშ ბერინკეის მთავრობა და  სოციალ–დემოკრატებს დაავალა ახალი მტავრობის შექმნა. ეს უკანასკნელნი სტაბილური კოალიციური მთავრობის შექმნია მიზნით, მაშინვე შეუდგნენ უნგრეთის კომუნისტურ პარტიასთან მოლაპარაკებას, რომლის ლიდერები იყვნენ დაპატიმრებული. მოლაპარაკებების შედეგად მიღწეულ იქმა შეთანხმება ორივე პარტიის ერთ – უნგრეთის სოციალისტურ პარტიად გაერთიანების შესახებ. კაროიი მოლაპარაკების მსვლელობაზე ინფორმირებული არ იყო.
ლენინის მიერ აპრობირებული ხელისუფლების მოდელის მიხედვით, ბელა კუნმა ოფიციალურად დაიკავა საგარეო საქმეთა კომისრის. მან შექმნა მთავრობა, სახელწოდებით "რევოლუციური მმართველი საბჭო", რომელიც სატავეში ჩაუდგა. უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკას. პრეზიდენტი მიხაი კაროიი გადადგა.
თავდაპირველად, მთავრობა წარმოადგენდა სოციალისტებისა და კომუნისტების კოალიციას, რომელსაც ხელმძღვანელობდა შანდორ გარბაი. რამდენიმე დღის შემდეგ, კომუნისტებმა გაიყვანეს მისი რიგებიდან ბოლო სოციალისტები. ახალმა კომუნისტურმა ხელისუფლებამ გამოაცხადა გაუქმა ყველა არისტოკრატიული ტიტული და პრივილეგია, გამოყო ერთმანეთისაგან სახელმწიფო და ეკლესია, უზრუნველყო სიტყვისა და შეკრების თავისუფლება, უფასო განათლება, ენობრივი და კულტურული უფლებები ეთნიკური უმცირესობებისათვის.
კომუნისტებმა, ასევე, მოახდინეს სამრეწველო და კომერციული საწარმოების, საცხოვრებლების, ტრანსპორტიის, საბანკო სფეროს, მედიცინის, კულტურული დაწესებულებების და ყველა მიწისზედა ქონების ნაციონალიზაცია.
წითელი გვარდია და წითელი არმია
რესპუბლიკის უშიშროების უზრუნველსაყოფად, დაიწყო წითელი გვარდიის ჩამოყალიბება, რომელსაც სათავეში ედგა მიკლოშ რაკოში. გვარდია მოგვიანებით რეორგანიზებულ იქნა და წითელი არმიის სახე მიიღო. ამის გარდა, წარმოიქმნა რაზმი 200-მდე შეიარაღებული ადამიანისაგან, რომელსაც სათავეში ჩაუდგა იოჟეფ ჩერნი. რაზმელები თავიანთ თავს „ლენინელებს“ უწოდებდნენ. რაზმი მოქმედებდა იმ არეალში, სადაც კონტრრევოლუციური განწყობა სუფევდა. ლენინელები და სხვა მსგავსი ჯგუფები განწყობილნი იყვნენ რადიკალურ ანტიკლერიკალურად, რაც კონსერვატიულად განწყობილი სოფლის მოსახლეობის მკვეთრად არაკეთილგანწყობას იწვევდა. გარდა ამისა, მიწების ნაცონალიზაცია და რეკვიზიცია იწვევდა დიდი რაოდენობით სოფლის გლეხთა წინააღმდეგობას უნგრეთის ხელისუფლების მიმართ.
შედეგად წარმოიქმნა რეგულარული კონფლიქტები, რომელიც ხშირად გადაიზრდებოდა ხოლმე გლეხთა და სამთავრობო ჯარების სისხლიან შეტაკებაში. და კიდევ ერთი ფაქტორი, რომელიც აქვეითებდა საბჭოთა მთავრობის პოპულარობას ხალხში ის იყო, რომ თითქმის ყველა მისი წევრი იყო ებრაელი იმ დროს, როცა ებრალები უნგრეთის მოსახლეობის მცირე ნაწილს (ა920 წლისათვის სულ 473.000 ადამიანს, დაახლოებით, მოსახლეობის 6%) შეადგენდა.
იმავე დროს, ანტანტის მიერ ოკუპირებულ ტერიტორიებზე შეიქმნა კონტრრევოლუციური მთავრობა დიულა კაროის ხელმძღვანელობით. მთავრობამ ჩამოაყალიბა ეროვნული არმია მიკლოშ ჰორტის ხელმძღვანელობით.
საზღვრების დადგენა
ბელა კუნი აქტიურად მოქმედებდა კომუნიზმის გავრცელებისათვის მეზობელ ტერიტორიებზე, რომლებიც ადრე უნგრეთს ეკუთვნოდა. მას შემდეგ, რაც უნგრეთის არმიამ გაიმარჯვა ჩეხოსლოვაკიის არმიაზე, აშშ-ს პრეზიდენტმა უილსონმა უნგრეთი მიიწვია პარიზში მოლაპარაკებებზე საზღვრების დასადგენად. კუნი ელოდებოდა საბჭოთა რუსეთის მხრიდან „მეგობრულ“ ინტერვენციას, რომელიც მისი რეჟიმოს არსებობის გარანტიას იძლეოდა, რაც სრულიად მსოფლიოს სოციალისტური რევოლუციის დასაწყისი უნდა გამხდარიყო. ამ პროცესის გამოვლინებად შეიძლება ჩავთვალოთ სლოვაკეთის საბჭოთა რესპუბლიკის წარმოქმნა 16 ივნისს სლოვაკეთის სამხრეთ და აღმოსავლეთ რეგიონებში.
წითელი ტერორი
24 ივლისის სოციალ-დემოკრატების მისერ მოწყობილი აჯანყების ჩაცხრობის შემდეგ, სიტუაცია შეიცვალა. ახალი კომუნისტური ხელისუფლების მიერ, რომელსაც სათავეში ედგა ანატოლი დოვშაკი, დაიწყო მასობრივი რეპრესიები: ჩამოხრჩობილი იქნა აჯანყების 590 მონაწილე. ქვეყანაში გაჩაღდა ე.წ. ”წითელი ტერორი”. მოსახლეობის მხარდაჭერამ ხელისუფლების მიმართ კრახი განიცადა.
ანტანტა
საბჭოთა უნგრეთი აღმოჩნდა გარედან შემოჭრილი დიდი საფრთხის წინაშე. მისი არმიის გადაადგილება ჩრდილოეთისაკენ შეჩერებულ იქნა. იმავე პერიოდში ანტანტის მხარდაჭერით რუმინეთი შეიჭრა უნგრეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, რომლის ჯარები სწრაფად გადაადგილდებოდა ქვეყნის სიღრმეში და მალე დედაქალაქისაკენ მიმავალი ყველა გზა გადაკეტეს. უნგრეთის საბჭოთა არმია იძულებული გახდა ბრძოლა გაემართა ბუდაპეშტის მისადგომებთან. ბრძოლა წააგეს წითლებმა. 1 აგვისტოს ბელა კუნი და უნგრეთის მთავრობის წევრთა უმრავლესობა ავსტრიაში გაიქცა. დარჩენილი მცირე ნაწილით, რომელსაც ხელმძღვანელობდა კულტურის ყოფილი კომისარი გეორგ ლუკაჩი შეუდგა კომუნისტური პარტიის იატაკქვეშა ორგანიზებას. ბუდაპეშტის მშრომელთა დეპუტატების საბჭოებმა ახალი მთავრობა აირჩია, რომელსაც სათავეში ჩაუდგა გიულა პეიდლი. მან მხოლოდ რამდენიმე დღე იარსება. 6 აგვისტოს ქალაქში შემოვიდა რუმინეთის ჯარი, რომელმაც წერტილი დაუსვა უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკის ისტორიას.
თარგმანნი საამო საკითხავთა თხზულებათა
„თარგმანნი საამო საკითხავთა თხზულებათა” — 1872 წელს თბილისში დაბეჭდილი ლიტერატურული კრებული. გამოსცა „ქართველ ქალთა ამხანაგობამ” (ელენე ყიფიანი, ეკატერინე გაბაშვილი, ეკატერინე მელიქიშვილი), რომელიც მიზნად ისახავდა უცხოელ ავტორთა თარგმნასა და გამოცემას. კრებულში შესულია „პარიჟელი ბიჭი” (ნაწყვეტი ვიქტორ ჰიუგოს რომანიდან „საბრალონი”), „ამერიკელი ქალები XVIII საუკუნისა”, „ჟულ ტარრო” და „უკანასკნელი დღენი ნათანიელ როსსელისა”. კრებულის გამოცემას დადებითი საზოგადოებრივი გამოხმაურება მოჰყვა, რამაც ბიძგი მისცა ქართველ ქალთა გააქტიურებას საზოგადოებრივ და სალიტერატურო ასპარეზზე.
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
თეთრი ტერორი
220px|მინიატიურა|მარცხნივ|თეთრი [[ტერორის მსხვერპლი უნგრეთში. 1919 წ.]]
უნგრეთში საბჭოთა რესპუბლიკის დამხობისა და რუმინეთის ოკუპაციის შედეგად წარმოქმნილ პოლიტიკურ ვაკუუმში, სწრაფად მოიპოვეს ხელისუფლება კონსერვატორებმა იშტვან ბეტლენმა და მიკლოშ ჰორტმა, რომელთაც აღადგინეს კონტროლი დასავლეთ უნგრეთზე. ეს ტერიტორია ჯერ კიდევ არ ჰქონდა ოკუპირებული რუმინეთს. ნახევრადდამოუკიდებელი შეიარაღებული ჯგუფებისაგან შემდგარმა ეროვნულმა არმიამ, რომელსაც სათავეში ედგა მიკლოშ ჰორტი, დაიწყო კომუნისტებისა და მემარცხენეებისაგან ქვეყნის წმენდა. ეს ისტორიული მოვლენა ცნობილი გახდა სახელწოდებით "თეთრი ტერორი". განსაკუთრებული სისასტიკით გამოირჩეოდა პალა პრონაის რაზმი.
თარგმანნი საამო საკითხავთა თხზულებათა
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ლიტერატურული კრებულები კატეგორია:1872
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
თეთრი ტერორი
საბჭოთა რესპუბლიკის მრავალი გულშემატკივარი დახვრიტეს სასამართლოს გარეშე, მნიშვნელოვანი ნაწილი დააპატიმრეს ე.წ. "კომისართა პროცესების" შედეგად. საბოლოოდ, ამ პატიმრთა უმრავლესობა შემდგომში გაცვალეს საბჭოთა რუსეთს და ჰორტისტულ უნგრეთსს შორის 1921 წელს დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე (ამ შეთანხმების თანახმად რუსეთს გადაეცა 415 უნგრელი პატიმარი).
სახელმწიფო მოწყობა
სახელმწიფო ხელისუფლების უმაღლესი ორგანოა - საბჭოების სახელმწიფო ასამბლეა (Tanácsok ORSZÁGOS Gyűlése) ან საბჭოების ფედერალური სახელმწიფო ასამბლეა (Szövetséges Tanácsok ORSZÁGOS Gyűlése).
ხელისუფლების ეს ორგანოები აირჩეოდა კომიტატთა და რეგიონალური ქალაქების უფლების მქონე მუშურ-გლეხური საბჭოებისაგან.
ასამბლეებს შორის პერიოდში ქვეყანას ხელმძღვანელობდა - ფედერალური ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის ( Szövetséges Központi Intéző Bizottság), რომელიც აირჩეოდა საბჭოების სახელმწიფო ასამბლეის მიერ.
აღმასრულებელი ორგანო - რევოლუციური მთავრობის საბჭო (Forradalmi Kormányzótanács), ასევე, აირჩეოდა საბჭოების სახელმწიფო ასამბლეის მიერ.
გიორგი მიქაუტაძე
გიორგი მიქაუტაძე (დ. 6 სექტემბერი, 1982, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი იურისტი, იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრი.
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
ადმინისტრაციული დაყოფა
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკის ტერიტორია იყოფოდა კომიტატებად (vármegye) და რეგიონალურ ქალაქებად (törvényhatósági jogú város),  ქალაქის (varosi) და თემის (საზოგადოების) (községi) კომიტატებად, რეგიონის ქალაქები რაიონებად  (kerületi).
გიორგი მიქაუტაძე
ბიოგრაფია
გიორგი მიქაუტაძე დაიბადა 1982 წლის 6 სექტემბერს, თბილისში; 1999 წელს დაამთავრა თბილისის იპოკრატე შევარდნაძის სახელობის მრავალდარგობრივი ლიცეუმი; 2004 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი; 2010-2011 წლებში იყო იუსტიციის უმაღლესი სკოლის მსმენელი;
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
ადმინისტრაციული დაყოფა
კომიტატთა უმაღლესი ორგანო იყო კომიტატთა მუშურ-გლეხურ-ჯარისკაცული საბჭოები (Vármegyei munkás-, paraszt- és katonatanácsának), რომელიც აირჩეოდა მოსახლეობის მიერ.
გიორგი მიქაუტაძე
სამუშაო გამოცდილება
გიორგი მიქაუტაძე 2006 წელს მუშაობდა თბილისის ისანი-სამგორის რაიონული პროკურატურის სტაჟიორად; 2006-2010 წლებში მუშაობდა თბილისის ისანი-სამგორის რაიონული პროკურატურის პროკურორად; 2010 წელს მუშაობდა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის სამდივნოს უფროსად; 2012 წლიდან არის თბილისის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლე; 2015-2017 წლებში იყო თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის თავმჯდომარე; 2016-2017 წლებში იყო თბილისის საქალაქო სასამართლოს თავმჯდომარე; 2017 წლის 8 აპრილს საქართველოს მოსამართლეთა კონფერენციის მიერ არჩეულ იქნა საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრად; 2017 წლის 24 ივნისს საქართველოს მოსამართლეთა კონფერენციის მიერ არჩეულ იქნა საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს მდივნად.
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
ადმინისტრაციული დაყოფა
აღმასრულებელი ორგანო იყო კომიტატის აღმასრულებელი ორგანო (Vármegyei intéző bizottság), რომელიც აირჩეოდა მოსახლეობის მიერ არჩეული საბჭოებიდან.
გიორგი მიქაუტაძე
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრები კატეგორია:დაბადებული 6 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1982
უნგრეთის საბჭოთა რესპუბლიკა
ადმინისტრაციული დაყოფა
თემის (საზოგადოების) უმაღლესი ორგანო - მუშურ-გლეხურ-ჯარისკაცული საზოგადოების საბჭოები (Községi munkás-paraszt- és katonatanács) რომელიც, ასევე, აირჩეოდა მოსახლეობის მიერ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროპის ისტორიული სახელმწიფოები კატეგორია:ომებსშორისი პერიოდის ყოფილი სახელმწიფოები კატეგორია:ყოფილი სოციალისტური რესპუბლიკები
ქოიავა
საკუთარი სახელი ქოიავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კულია
კულია  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების კასტელიონის პროვინციის ალტო-მაესტრასგოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 116,3 კმ². მოსახლეობა — 481 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასტელიონის მუნიციპალიტეტები
ჯოვანი დი ბიჩი დე’ მედიჩი
ჯოვანი დი ბიჩი დე’ მედიჩი (Giovanni di Bicci de' Medici; დ. 1360 — გ. 20 თებერვალი, 1429) — მედიჩების დინასტიის ფუძემდებელი. იტალიელი ბანკირი და მედიჩის ბანკის დამაარსებელი. თავისი ბიზნესით მოპოვებული დიდძალი სიმდიდრისა და გავლენის წყალობით, იგი უბრალო ვაჭრიდან მონარქამდე ამაღლდა. მისი შთამომავლები იყვნენ ტოსკანის დიდი საჰერცოგოს დამაარსებელი კოზიმო I მედიჩი, ასევე საფრანგეთის ორი დედოფალი: ეკატერინე და მარია მედიჩები, ასევე ოთხი რომის პაპი: ლეო X, კლემენტ VII, პიუს IV და ლეო XI.
ბიოგრაფია
ჯოვანი დაიბადა 1360 წელს ფლორენციაში, ფლორენციის რესპუბლიკაში. იგი იყო ადგილობრივი მაცხოვრებლის, არც თუ ისე მდიდარი ავერარდო მედიჩისა და მისი ცოლის, ჯაკოპა სპინის ვაჟი. მისი გაჩენიდან მალევე ავერარდო დაიღუპა, თავის ქვრივსა და ხუთ შვილს კი მხოლოდ მცირე მემკვიდრეობა დაუტოვა.
თავდაპირველად, თავის სარჩენად ჯოვანი ბეწვეულის მრეცხავად მუშაობდა, საიდანაც შემოსავლის დანაზოგით გარკვეული თანხის დაგროვება და შემდგომში მისი გაპროცენტება დაიწყო. სულ რამდენიმე წელიწადში მან საკუთარი მედიჩის ბანკი დააფუძნა, რომელიც მალევე გახდა მთელს ევროპაში ცნობილი. მის ბანკში ანაბარი თვით რომის პაპსა და ევროპელ მონარქებს ჰქონდათ გახსნილი. მან ამით იმდენად დიდი თანხების დაგროვება მოახერხა, რომ მალე პოლიტიკური ინტერესები და ამბიციებიც გაუჩნდა. ჯოვანი მალევე მოხვდა ფლორენციის რესპუბლიკის სამმართველო საბჭოში, სადაც ისარგებლა მიმდინარე კონფლიქტებით და მის სათავეში მოვიდა.
სწორედ ამ პერიოდში ჩნდება ჯოვანისა და ზოგადად მედიჩების უდიდესი მტრები — ალბიცების დინასტია, რომლებიც აქამდე მართავდნენ ფლორენციას. მიუხედავად ამიას, მედიჩებმა მარტივად მოახერხეს ალბიცების დაჯაბნა, მიუხედავად მათი ინტრიგებისა. მედიჩის ბანკის წყალობით, ფლორენცია მალევე გადაიქცა სხვა სახელმწიფოების კომერციული ინტერესის მთავარ სფეროდ, რამაც მისი ეკონომიკის გაფურჩქვნას შეუწყო ხელი.
1410 წლიდან იგი აღარ კმაყოფილდება მხოლოდ ფლორენციით და რომში მიმდინარე პროცესებში აქტიურად ერთვება. ამ წელს იგი ცდილობდა თავისი მოკავშირე კარდინალი ბალთაზარ დე კოსა რომის პაპად აერჩიათ, რის სანაცვლოდაც იგი არ თაკილობდა არც დაშინებას და არც მოსყიდვას, თუმცა ამაოდ. მიუხედავად ამისა, რომის პაპი იოანე XXIII გახდა, რომელმაც პაპების მთავარ ბანკირებად მედიჩები აქცია. ასევე ჯოვანიმ მიიღო გადასახადების აკრეფვის პრივილეგიაც, რომლიდანაც დიდძალი ფული შედიოდა მის ბანკში. იგი გარდაიცვალა 1429 წლის 20 თებერვალს, 69 წლის ასაკში. ითვლება, რომ იგი მისმა მოსისხლე მტერმა ალბიციმ ყურძნით მოწამლა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1360 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1429 კატეგორია:მედიჩები კატეგორია:ბანკირები
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2006: ჯგუფი C — მუნდიალი 2006-ის ერთ-ერთი ჯგუფი. თამაშები დასრულდა 21 ივნისს. ეს ჯგუფი შეფასებული იყო „სიკვდილის ჯგუფად“.
თბილისის ბოლშევიკების ლიტერატურული ბიურო
თბილისის ბოლშევიკების ლიტერატურული ბიურო (Литературное бюро большевиков) — ბოლშევიკური პარტიული ორგანიზაციული ცენტრი, რომელიც თბილისში მოქმედებდა 1907 წლის დამდეგიდან 1909 წლამდე. ზოგჯერ „რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის თბილისის მეუმრავლესეების სალიტერატურო ბიუროსაც” უწოდებდნენ. 1908 წელს გამოსცემდა არალეგალურ გაზეთ „ბრძოლას”.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბოლშევიკები კატეგორია:თბილისის ისტორია
წაბლნარი
წაბლნარი — წაბლის ტყე. საქართველოში წაბლის ტყის მასივებია დასავლეთ საქართველოში, აჭარა-იმერეთის ქედების კალთებზე, ზღვის დონიდან 200-1100 მეტრზე. აღმოსავლეთ საქართველოში ლიხის ქედზე, ბორჯომის ხეობაში, კახეთის კავკასიონზე მეტწილად მუხნართან, რცხილნართან და წიფლნართან შერეული კორომებია. წაბლნარი განვითარებულია ყველა ექსპოზიციის საშუალო და ძლიერ დაქანებულ ფერდობებზე, მეტწილად საშუალო სიღრმის ტყის ყომრალ ნიადაგებზე. საქართველოს წაბლნარები ტიპოლოგიურად მრავალფეროვანია. გაბატონებულია ასოციაციაციებია წყავიანი, შქერიანი, იელიანი, მთისწივანიანი წაბლნარები. შედარებით იშვიათად, მომცრო ნაკვეთების სახით არსებობს თხილიანი, კავკასიურმოცვიანი, მეჩხერბალახიანი, ტრაქისტემონიანი, გვიმრიანი წაბლნარები. მთის კალთებზე წაბლნარი ნიადაგდაცვით და წყალშენახვით ფუნქციებს ასრულებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:წიფლისებრნი
მაი-ნდომბეს პროვინცია
მაი-ნდომბეს პროვინცია (Mai-Ndombe) — კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინცია, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთში.
გეოგრაფია
2005 წლის საკონსტიტუციო რეფორმამდე მაი-ნდომბეს პროვინცია იყო ყოფილი ბანდუნდუს პროვინციის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ინონგო. პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს მაი-ნდომბეს ტბა.
მოსახლეობა
პროვინციის მოსახლეობა — 1 768 327 ადამიანი (2005 წელი).
სქოლიო
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პროვინციები
გამბურცევის მთები
გამბურცევის მთები — ყინულქვეშა მთები აღმოსავლეთ ანტარქტიდის ცენტრალურ ნაწილში. მთები გავრცელებულია 1200-1300 კილომეტრზე. სიგანე 200-500 კილომეტრი, ცნობილი ყველაზე დიდი სიმაღლეებია 2990 მეტრი და 3390 მეტრი. მათ ზემოთ ყინულის სისქე 600 მეტრს აღწევს. აღმოაჩინა რუსეთის ექსპედიციამ 1958 წელს. სახელი ეწოდა გრიგოლ გამბურცევის პატივსაცემად, რადგანაც აღმოჩენილ იქნა მის მიერ შემუშავებული სიღრმული ზონდერების სეისმური მეთოდით.
ჰერმან IV (ბადენის მარკგრაფი)
ჰერმან IV (Hermann IV.; დ. 1135 — გ. 13 სექტემბერი, 1190) — ბადენის მარკგრაფი და ვერონის სახელოვანი მარკგრაფი 1160 წლიდან. ჰერმან III-ისა და ბერტა ჰოჰენშტაუფენის, გერმანიის მეფის, კონრად III-ის ქალიშვილის შვილი.
1189 წელს, მარკგრაფი ჰერმან ბადენელი გაემგზავრა მესამე ჯვაროსნულ ლაშქრობაში და გარდაიცვალა წმინდა მიწაზე, ანტიოქიაში.
ოჯახი და შვილები
დაახლოებით 1162 წელს, ჰერმან IV დაქორწინდა ბერტაზე (გარდ. 1169 წლის 24 თებერვალს), საქსონიის პფალცგრაფ, ლუდვიგ ფონ ტიუბინჰენის ქალიშვილზე, რომელთანაც ჰერმანს შეეძინა შვილები:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობის მონაწილეები კატეგორია:ბადენის მარკგრაფები კატეგორია:XII საუკუნის ევროპის მმართველები კატეგორია:დაბადებული 1135 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1190
მეგდეჩეშტი
მეგდეჩეშტი (Măgdăceşti) — სოფელი მოლდოვაში, კრიულენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 110 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 601 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კრიულენის რაიონის სოფლები
ჰიდროელექტროსადგურები აზერბაიჯანში
ჰიდროელექტროსადგურები აზერბაიჯანში — წარმოადგენს ერთ-ერთ ელექტროენერგიის წყაროს აზერბაიჯანისთვის. აზერბაიჯანში მდინარეების ელექტროენერგიის წარმოების პოტენციალი შეფასებულია 40 მილიარდ კილოვატად საათში, ხოლო შესაძლო პოტენციალი შეადგენს 16 მილიარდ კილოვატს საათში. მცირე მასშტაბის ჰესებს გააჩნია განვითარების მნიშვნელოვანი პოტენციალი აზერბაიჯანში. კერძოდ, მდინარე მტკვარზე, არაქსზე და სხვა მდინარეებზე განლაგებულებს, რომლებიც ჩაედინებიან კასპიის ზღვაში. ამჟამად, ჰიდროენერგეტიკა, სადაც დომინირებს ფართომასშტაბიანი კაშხლები, აზერბაიჯანის ელექტროენერგიის 11.4% უზრუნველყოფს. .
ჰიდროელექტრული პოტენციალი
წყალი არის მთავარი განახლებადი რესურსი, რომელიც აზერბაიჯანში ენერგიის მომარაგებას უწყობს ხელს და 2010 წელს ელექტროენერგიის წარმოების 18%-ს შეადგენდა. აზერბაიჯანს აქვს დაახლოებით 1000 მგვტ სიმძლავრის მოქმედი ჰიდროენერგეტიკა და კიდევ დამატებით 62 მგვტ სიმძლავრე. უმსხვილესი ჰიდროელექტროსადგური არის მინგეჩაური, მას აქვს 402 მეგავატი სიმძლავრე და მდებარეობს მდინარე მტკვარზე. გარდა ამისა, დღეისათვის აზერბაიჯანში კიდევ სამი ჰიდროელექტროსადგურია სიმძლავრით 100 მგვტ-ზე მეტი, ყველა მათგანი მდებარეობს მდინარე მტკვარზე. ჰესების მშენებლობა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს წყალდიდობის კონტროლის საკითხებში, ელექტროენერგიის წარმოებასა და ახალი სარწყავი სისტემების შექმნაში. უახლოეს მომავალში დაგეგმილია 61 მცირე ჰესის მშენებლობა. მცირე ჰესები ხშირად განლაგებულია დასახლებებში. 2013 წლის ბოლოსთვის გეგმაში იყო, რომ მთავრობას დაეფინანსებინა 20 მცირე ჰესის მშენებლობა, ამ გეგმიდან ორი პროექტი უკვე დაიწყო.
კონსტანცის რაიონი
კონსტანცის რაიონი (Landkreis Konstanz) — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი კონსტანცი. რაიონი შედის ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში. ექვემდებარება ფრაიბურგის ადმინისტრაციულ ოლქს. იკავებს 817,97 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 274 557 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 336 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 08 3 35.
ჰიდროელექტროსადგურები აზერბაიჯანში
ჰიდროელექტრული პოტენციალი
ასევე არსებობს პროექტები სარწყავ არხებზეც. გაეროს განვითარების პროგრამამ (UNDP) ხელი შეუწყო ჰიდროენერგიის განვითარებას აზერბაიჯანში, 2007–2012 წლების პროგრამის ფარგლებში, რომელსაც ჰქონდა ნორვეგიის მიერ გაცემული 1,5 მილიონი დოლარის ბიუჯეტი.
კონსტანცის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის რაიონები
ჰიდროელექტროსადგურები აზერბაიჯანში
ისტორია
მინგეჩაურის წყალსაცავის, სამხრეთ კავკასიაში ყველაზე დიდი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობა დაიწყო 1945 წელს, პირველი ჰიდრო აგრეგატი ექსპლუატაციაში შევიდა 1953 წელს. 1955 წელს სადგურმა სრული სიმძლავრით დაიწყო მუშაობა. საბჭოთა პერიოდის განმავლობაში აზერბაიჯანმა 1970–80-იან წლებში კიდევ რამდენიმე მასშტაბური პროექტი დაიწყო. იმისათვის, რომ ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ელექტროენერგიის მოთხოვნის გარკვეული ნაწილი შიდა რესურსებით უზრუნველყოფილი ყოფილიყო, არაქსის 22 მგვტ სიმძლავრის მქონე ჰიდროელექტროსადგური აშენდა მდინარე არაქსზე 1971 წელს.
თბილისის მოდელური ფეხსაცმლის ფაბრიკა
თბილისის მოდელური ფეხსაცმლის ფაბრიკა — მსუბუქი მრეწველობის საწარმო თბილისში (კახეთის გზატკეცილი №65). ამუშავდა 1972 წელს. სპეციალიზებული იყო მამაკაცისა და ბავშვის ფეხსაცმლის წარმოებაზე. საწარმოო სიმძლავრე შეადგენდა 500 ათას წყვილ ფეხსაცმელს წელიწადში. მუშაობდა როგორც ადგილობრივ, ისე შემოტანილ ნედლეულზე. მზა პროდუქციის რეალიზაცია ხდებოდა ქვეყნის შიგნით, აგრეთვე საბჭოთა კავშირის სხვა რესპუბლიკებში. 1996 წელს ჩამოყალიბდა ამავე სახელწოდები სააქციო საზოგადოებად. 2003 წლიდან საწარმო პროფილით აღარ ფუნქციონირებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თბილისის ეკონომიკა
ესლიდა
ესლიდა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების კასტელიონის პროვინციის პლანა-ბახის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 18,1 კმ². მოსახლეობა — 725 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასტელიონის მუნიციპალიტეტები
ვილა-ველია
ვილა-ველია (Vila Velha) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ესპირიტუ-სანტუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 4 მეტრზე. მიეკუთვნება ესპირიტუ-სანტუს შტატის ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვიტორიის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 414 586 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1 973 კმ²-ზე. ფართობი 210 067 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესპირიტუ-სანტუს შტატის მუნიციპალიტეტები
კონილის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ლუიის პროვინციის რაიონები
ზაკ დე ლა როჩა
ზაკ (ზაქარიოს) დე ლა როჩა (დ. 12 იანვარი, 1970, ლონგ-ბიჩი, კალიფორნია) — მექსიკური წარმოშობის ამერიკელი რეპერი, სიმღერების ავტორი და საზოგადო მოღვაწე. მან პოპულარობა მიიღო როგორც ჯგუფ Rage Against The Machine-ს სოლისტმა. ჯგუფის დაშლის შემდეგ, 2000 წელს მან დაიწყო კარიერა, როგორც სოლო მომღერალმა, ხოლო ჯგუფის გაერთიანების შემდეგ იგი კვლავ დაბრუნდა 2007 წელს.
ზაკი ცნობილია მისი პოლიტიკური შეხედულებებით; კერძოდ, თავის სიმღერებში იგი იცავდა აშშ-ს შეიარაღებულ მოქმედებებს ერაყში. ასევე დე ლა როჩა ცნობილი ვეგეტერიანელი და ცხოველთა უფლებების დამცველია.
2006 წელს იგი მოხვდა გამომცემლობა Hit Parader-ის ყველა დროის საუკეთესო მომღერლების ასეულში, სადაც 38 ადგილი დაიკავა. ხოლო 2009 წელს მან 26-ე ადგილი დაიკავა Roadrunner Records-ის საუკეთესო ჰევი-მეტალ ფრონტმენების ასეულში.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი რეპერები კატეგორია:დაბადებული 1970 კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი
სოსო ქოიავა
მინი|სოსო ქოიავა სახელოსნოში. 1975 წლის აგვისტო. იოსებ (სოსო) დანიელის ძე ქოიავა (დ. 14 თებერვალი, 1933, აბაშა) — ქართველი მოქანდაკე, საქართველოს დამსახურებული მხატვარი. მის სახელთანაა დაკავშირებული ძველი ქართული ჭედურობის აღორძინება თანამედროვე ხელოვნებაში და ლითონმქანდაკებლობის დარგის ტრადიციის გაგრძელება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 14 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1933 კატეგორია:აბაშის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოქანდაკეები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული მხატვრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის კურსდამთავრებულები
ზურაბ ფორჩხიძე
ზურაბ ფორჩხიძე (დ. 19 ივლისი, 1934 — გ. 24 ივნისი, 1993) — ქართველი მხატვარი, გრაფიკოსი, ილუსტრატორი, კარიკატურისტი, საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1980).
ბიოგრაფია
მინი|ბერიკა 1 მინი|მხატვარი ზურაბ ფორჩხიძე, 1966 ზურაბ ფორჩხიძე დაიბადა ქუთაისში, 1934 წელს. 1956-1962 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის სახვითი ხელოვნების გრაფიკის ფაკულტეტზე (წიგნის ილუსტრაციის სახელოსნო, ხელმძღვანელი პროფესორი თეიმურაზ ყუბანეიშვილი). აქვე 1967-1970 წლებში სწავლობდა დაზგური გრაფიკის კათედრის ასპირანტურაში (ხელმძღვანელი პროფესორი ვლადიმერ კეშელავა).
1962 წლიდან დაწყებული მხატვარ-ილუსტრატორად თანამშრომლობდა რესპუბლიკურ ჟურნალებში „დილა“, „პიონერი“, „ნიანგი“. გაფორმებული აქვს ასზე მეტი მხატვრულ-ლიტერატურული, სამეცნიერო-პოპულარული და სახელმძღვანელო წიგნი და გამოცემა. მუშაობდა გამომცემოლობა „ლიტერატურა და ხელოვნებაში“ მხატვრულ რედაქტორად.
შემოქმედება
1988 წელს თბილისის ეროვნულ გალერეაში მოეწყო ზურაბ ფორჩხიძის და მისი სიდედრის, საქართველოს დამსახურებული მხატვრის ცისია შანშიაშვილის პერსონალური გამოფენა, რომლის კატალოგს მწერალმა ემზარ კვიტაიშვილმა წაუმძღვარა შემდეგი წინასიტყვაობა:
ზურაბ ფორჩხიძემ დაასურათა არჩილ სულაკაურის ზღაპრები — „სალამურას თავგადასავალი“ და „ჯადოსნური კაბა“.
იგი ღრმად ჩასწვდა მსოფლიოს სხვადასხვა ხალხთა ზღაპრების სულს, თავისებურებებს; ამათგან საგანგებოდ უნდა გამოვყოთ იაპონური ზღაპრების ილუსტრაციები, სადაც ზურაბ ფორჩხიძის ოსტატობა და წარმოსახვის უნარი სანიმუშო სრულყოფას აღწევს. დიდი წარმატება ხვდა წილად აგრეთვე XVIII საუკუნის იაპონელი დრამატურგის მონძაემონ ჩიკამაცუს პიესის „შეყვარებულთა თვითმკვლელობა ციურ ბადეთა კუნძულზე“ ილუსტრაციებს. იაპონური ლიტერატურა მხტვრის უბრალო გატაცების საგანი არ არის და ამაზე ისიც მეტყველებს, რომ ზურაბ ფორჩხიძემ ასევე დაასურათა რიუნოსკე აკუტაგავას და იასუნარი კავაბატას ნაწარმოებები. იგი დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა ამა თუ იმ ხალხის ყოფას, ჩაცმულობას, კულტურას, ბუნებას, სადაც ამ ადამიანებს უწევდათ ცხოვრება.
ზურაბ ფორჩხიძის თვალსაწიერის სიფართოვეს, შემოქმედებით სითამამეს, ადასტურებს მის მიერ ნატიფი გემოვნებით დასურათებული ჰიუგოს სახელგანთქმული რომანი „პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარი“. ზურაბ ფორჩხიძის ნახატები გარდა იმისა რომ ავსებენ და ამდიდრებენ ნაწარმოებთა ცალკეულ ეპიზოდებსა და მწერლის ფანტაზიას, ამავე დროს დამოუკიდებელ ღირებულებასაც წარმოადგენენ. ზურაბ ფორჩხიძე, გულგრილი არც პოეზიის მიმართ დარჩენილა. მისმა ხელმა თანამედროვე ქართველ პოეტთა (და არა მარტო პოეტთა) მრავალი წიგნი დაამშვენა, კიდევ უფრო მიმზიდველი და სასიამოვნო გახადა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1934 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1993 კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:ქართველი გრაფიკოსები კატეგორია:ქართველი კარიკატურისტები
რიჟანოვო
რიჟანოვო (Р'жаново) — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, კავადარცის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 309 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 0 ადამიანს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:კავადარცის თემის სოფლები
ტიფი
ტიფი (typhos — კვამლი, ბურუსი, ცნობიერების დაბინდვა) — ინფექციური გადამდები დაავადება, რომელსაც ახასიათებს ძლიერი ცხელება და ცნობიერების მოშლა. ამ ტერმინს იყენებენ მთელი რიგი მწვავე ინფექციების აღსანიშნავად, რომლებსაც აქვთ ზოგიერთი მსგავსი გამოვლინება, მაგრამ განსხვავებული ეტიოლოგია. ასეთებია:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაავადებები
სალხინოს ოჯალეში
სალხინოს ოჯალეში — ადგილწარმოშობის დასახელების წითელი მშრალი ღვინო. მზადდება ოჯალეშის ჯიშის ყურძნისგან.
წარმოების გეოგრაფიული არეალი და ზონები
სალხინოს მიკროზონა მდებარეობს მარტვილის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში, მდინარე ტეხურის მარცხენა სანაპიროდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით ქვიბიის მთების კალთებამდე. სამხრეთ-აღმოსავლეთით მას ეკვრის სოფლები გაჭედილი და ბალდა, ხოლო ჩრდილო­ე­თით – ნობულევი. სამხრეთ-დასავლეთით დიდი ჭყონისა და ტალერისაგან ჰყოფს მდინარე ტეხური. ზღვის დონიდან სიმაღლე შეადგენს 250 მეტრს.
ყურძნის მოსავალი და ღვინის გამოსავალი
ყურძნის მოსავალი 1 ჰექტარ ვენახზე არ უნდა აღემატებოდეს 8 ტონას. ღვინის გამოსავალი არ უნდა აღემატებოდეს:
ყურძნის გადამუშავება, ღვინის დამზადება და ჩამოსხმა
„სალხინოს ოჯალეშის“ წარმოებისათვის განკუთვნილი ყურძენი მოწეული უნდა იყოს სალხინოს გაშენებული ვენახებიდან. ყურძნის გადამუშავება და ღვინის დამზადება დასა­შვებია მხოლოდ სალხინოს მიკროზონის ფარგლებში
ღვინო „სალხინოს ოჯალეში“ მზადდება დურდოს სრული ალკოჰოლური დუღილის გზით.
ღვინო „სალხინოს ოჯალეშის“ სამომხმარებლო ბაზარზე გატანა დასაშვებია მხოლოდ სამომხმარებლო ტარაში დაფასოებული სახით.
ღვინის წარმოებისას დასაშვებია მხოლოდ იმ ოპერაციების, მასალებისა და ნივთიერებების გამოყენება, რომლებიც ნებადართულია საქართველოს კანონმდებლობით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ადგილწარმოშობის დასახელების ღვინოები საქართველოში კატეგორია:ქართული ღვინო
ფანსარა
ფანსარა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების კასტელიონის პროვინციის ალტო-მიხარესის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 35 კმ². მოსახლეობა — 273 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასტელიონის მუნიციპალიტეტები
აგლონის ბაზილიკა
1993 წლის 9 სექტემბერს აგლონას ეწვია რომის პაპი იოანე-პავლე II, მოედანზე მან ჩაატარა მესა, რომელსაც ესწრებოდა 380 000 პილიგრიმი.
ტაძრის უმთავრესი დღესასწაულია 15 აგვისტო, ღვთისმშობლის მიძინების დღე, რომლის დროსაც ყოველწლიურად 150 000 კათოლიკე პილიგრიმი სტუმრობს აგლონას.
თბილისის ნავთობის საბადოები
თბილისის ნავთობის საბადოები ცნობილი იყო ძველთაგანვე. ეს ასახულია თბილისის ერთ-ერთი გარეუბნის ნავთლუღის სახელწოდებაში. ვახუშტი ბატონიშვილის „აღწერა სამეფოსა საქართველოსას”: „ტფილისის სამხრაღმოსავლით არს ნავთლუხი. მუნ დის ნავთი კიდესა მტკურისასა, არამედ წყლის სიახლოვით მრავალი არ აიღების”.
ნავთობის გეოლოგიური კვლევა თბილისში დაიწყო XIX საუკუნის 60-იანი წლებიდან, კავკასიის სამთო სამმართველოს დაარსების შემდეგ. 1881 წელს სამთო ინჟინერმა გრიგოლ წულუკიძემ ძებნა-ძიებითი სამუშაოები ჩაატარა ნავთლუღის მიდამოებში. XX საუკუნის 30-იანი წლებიდან გეგმაზომიერ და სისტემატურ გეოლოლოგიურ-საძიებო სამუშაოებს ატარებდა ტრესტი „საქნავთობი”. თბილისის მიდამოებსა და მიმდებარე ტერიტორიაზე ჩატარებული კვლევის შედეგად აღმოჩენილი და შესწავლილია რამდენიმე საბადო. თბილისის საბადოების წილად მოდის საქართველოში 1930 წლის შემდეგ მთლიანად მოპოვებული ნავთობის უდიდესი ნაწილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:თბილისის ეკონომიკა კატეგორია:საქართველოს გეოლოგია
ლერახის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის რაიონები
ინგილპატის რაიონი
ინგილპატის რაიონი (Distrito de Inguilpata) — რაიონი პერუში, ამასონასის რეგიონის ლუიის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.400 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 694 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.88 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 118.04 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ლუიის პროვინციის რაიონები
რიგის წმინდა იაკობის საკათედრო ტაძარი
250px|მინიატიურა რიგის წმინდა იაკობის საკათედრო ტაძარი (Svēta Jēkaba katedrāle, Jakobskirche) — აგურის გოთიკის სტილის ეკლესია რიგაში. სიდიდით მეოთხე უდიდესი ტაძარი, მთავარი კათოლიკური მონასტერი ლატვიაში, რიგის საარქიეპისკოპოსოს ცენტრი. საუკუნეების განმავლობაში ტაძარი ლუთერანული იყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლატვიის კათოლიკური ეკლესიები
სახლში (ფილმი)
სახლში (Dans la maison) — ფრანსუა ოზონის 2012 წლის ფილმი.
ლევან ანჯაფარიძე (მრავალმნიშვნელოვანი)
ლევან ანჯაფარიძე შეიძლება აღნიშნავდეს:
სახლში (ფილმი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგულენოვანი ფილმები კატეგორია:ფრანგული ფილმები კატეგორია:2012 წლის ფილმები კატეგორია:ფილმები სკოლის შესახებ კატეგორია:პიესებზე დაფუძნებული ფილმები კატეგორია:ფრანსუა ოზონის ფილმები
იოჰან ოისტახ ფონ ვესტერნახი
thumb|იოჰან ოისტახ ფონ ვესტერნახი იოჰან ოისტახ ფონ ვესტერნახი (Johann Eustach von Westernach; დ. 16 დეკემბერი, 1545 — გ. 26 ოქტომბერი, 1627) — ტევტონთა ორდენის 44-ე დიდი მაგისტრი 1625-1627 წლებში.
ვესტერნახების საგვარეული მიუკუთვნებოდა იმპერიის შვაბთა სამეფო დინასტიას. სახელწოდება წარმოიშვა ვესტერნახის ადგილიდან ,რომელიც დღეს ბავარიის ქალაქ მინდელჰაიმს ეკუთვნის.
იოჰან ოისტახ ფონ ვესტერნახი ელინგელში, ბად მერგენტხაიმში და ფრანკფურტში უძღვებოდა ორდენს. 1585 წლიდან იყო ფრანკონიის ბალეის ორდენის დანდკომტურომი. ის გახდა კარლ ავსტრიელის კოადიუტორი და 1625 წლის 19 მარტს არჩეულ იქნდა მის მემკვიდრედ. იოჰან ოისტახ ფონ ვესტერნახი დაკრძალულია მერგენტხაიმის საორდენო ეკლესიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტევტონთა ორდენის დიდი მაგისტრები კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1545 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1627
ინგა გრიგოლია
ინგა გრიგოლია (დ. 8 მარტი, 1971, თბილისი) — ქართველი ჟურნალისტი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1971 წლის 8 მარტს. დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. მუშაობდა ტელევიზიებში: „რუსთავი 2“, „მზე“, „იმედი“. იყო ტელეგადაცემების – „პირველების“, „რეაქციისა“ და თოქ-შოუ  „იმედის კვირის“ ავტორი და წამყვანი. ამჟამად არის „TV პირველის“ გენერალური პროდიუსერი. 2016 წლიდან ამავე ტელეკომპანიის გადაცემა „დღის ამბები“-სა და გადაცემა „რეაქციის“ წამყვანი. დაჯილდოებულია თამარ მეფის ორდენით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:დაბადებული 8 მარტი კატეგორია:ქართველი ქალი ჟურნალისტები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თამარ მეფის ორდენის მფლობელები
მელეიეშტი-ნოი
მელეიეშტი-ნოი (Mălăieştii Noi) — სოფელი მოლდოვაში, კრიულენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 113 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 011 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კრიულენის რაიონის სოფლები
ფრთიანი ჰუსარები
250პქ|მინი|ჰუსარების იერიში ფრთიანი ჰუსარები, ან უბრალოდ ჰუსარები (husaria) — პოლონეთისა და რეჩ პოსპოლიტის ელიტური კავალერია. ბრძოლის ველზე იბრძოდნენ XVI საუკუნის დასაწყისიდან XVIII საუკუნის შუა წლებამდე. სპეციალიზებული იყვნენ მოწინააღმდეგის ცხენოსანთა ან ქვეითთა საბრძოლო რიგების გარღვევაზე შუბიანი კავალერიული დარტყმით. ჰუსარები შეიქმნენ XV–XVI საუკუნეების მიჯნაზე და წარმოადგენდნენ მძიმე კავალერიის რაზმს სპეციფიკური საბრძოლო ტაქტიკით, შეიარაღებით, დაკომპლექტებით და იყენებდნენ ადვილად ამოსაცნობ გამორჩეულ ატრიბუტებს — ფრთებს (სხვადასხვა ხერხით იყო მიმაგრებული მებრძოლის ზურგზე), ძალიან გრძელ შუბებს წვერში ფლუგერით (პატარა ალამი) და მხეცების ტყავებს. ფრთიანი ჰუსარები მრავალი ათწლეულის განმავლობაში იყვნენ რეჩ პოსპოლიტის მთავარი დამრტყმელი ძალა ჩვეულებრივი ჰუსარებისაგან განსხვავებით, რომლებიც მსუბუქ კავალერიასა და დამხმარე ქვედანაყოფს წარმოადგენდნენ.
ჰუსარები იყვნენ სახალხო ავტორამენტის — პოლონეთის საბრძოლო ტრადიციის დაქირავებული მეომრების ქვედანაყოფი. პოლონეთ-ლიტვის სამხედრო ძალების ყველაზე მრავალრიცხოვანი და ბრძოლისუნარიანი ნაწილი იყო კავალერია, რომელშიც ჰუსარებს უდიდესი ნაწილი ეკავათ. მეომართა დანარჩენი ძალები მათ დამხმარეების როლს თამაშობდნენ, ქვეითების, არტილერიისა და კავალერიის თანამოქმედება ციდად მოწესრიგებული იყო. აქედან გამომდინარე, კავალერია და განსაკუთრებით მისი ყველაზე ბრძოლისუნარიანი ნაწილი — ჰუსარები იყვნენ რეჩ პოსპოლიტის მთავარი სამხედრო ძალა. დიდი ხნის განმავლობაში მთელ ევროპაში არ არსებობდა მათი თანასწორი, დამპირისპირებელი ძალა, რამაც მრავალჯერ მიიყვანა პოლონეთის სამეფო და ლიტვის დიდი სამთავრო გამარჯვებამდე.
სქოლიო
კატეგორია:კავალერია
ოვეტა კალპ ჰობი
ოვეტა კალპ ჰობი (Oveta Culp Hobby; დ. 19 იანვარი, 1905, კილინი, ტეხასი, აშშ — გ. 16 აგვისტო, 1995, ჰიუსტონი, ტეხასი, აშშ) — ამერიკელი სახელმწიფო მოღვაწე, აშშ-ის ჯანმრთელობის დაცვის, განათლებისა და სოციალური უზრუნველყოფის მდივანი (1953—1955 წწ.).
ბიოგრაფია
ოვეტა კალპი დაიბადა 1905 წლის 19 იანვარს ტეხასი შტატის ქალაქ კიპლინში, აიზეკ უილიამ კალპისა და ემა ელიზაბეთ ჰუვერის ოჯახში. სწავლობდა დამოუკიდებლად, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში სწავლობდა მერი ჰარდინ ბეილორის ქალთა კოლეჯში, მაგრამ არ დაუსრულებია. ასევე სწავლობდა სამხრეთ ტეხასის იურიდიულ სკოლაში, მაგრამ დიპლომი არც იქ აუღია.
21 წლის ასაკში მან დაიწყო თავისი პოლიტიკური კარიერა, რამდენიმე წლის განმავლობაში იყო ტეხასის წარმომადგენელთა პალატის წევრი იყო. 1931 წელს, იგი დაოჯახდა ტეხასის ყოფილ გუბერნატორზე და „ჰიუსტონ პოსტის“ გამომცემელ უილიამ ჰობზე. ამის მერე ძალიან მალე იგი გაზეთის რედაქტორი გახდა. მოგვიანებით აღმასრულებელი ვიცე-პრეზიდენტი, პრეზიდენტი და გაზეთის გამომცემელი.
მეორე მსოფლიო ომის დროს ხელმძღვანელობდა თავდაცვის სამინისტროს ქალთა დეპარტამენტს. შემდეგ იგი დაინიშნა ქალთა დამხმარე არმიის კორპუსის დირექტორად, აღნიშნული კორპუსი შეიქმნა ქალების სამხედრო სამსახურში მონაწილეობის უზრუნველსაყოფად. თუკი აქამდე ჯარში ერთდერთი ქალი მედდა იყო, კორპუსის შექმნამ სიტუაცია რადიკალურად შეცვალა. ომის დროს თავად ჰობმა მიაღწია პოლკოვნიკის წოდებას და მიენიჭა მედალი „გამოჩენილი დამსახურებისათვის“, გახდა აშშ-ის ისტორიაში პირველი ქალი, რომელმაც მიიღო ეს ჯილდო. 1953 წელს პრეზიდენტმა დუაიტ ეიზენჰაუერმა იგი დანიშნა უსაფრთხოების ფედერალური სააგენტოს მეთაურად, თუმცა სააგენტო რამდენიმე თვის შემდეგ გაუქმდა.
1953-1955 წლებში იყო ახლადშექმნილი აშშ-ის ჯანმრთელობის დაცვის, განათლებისა და სოციალური უზრუნველყოფის სამდივნოს პირველი ხელმძღვანელი. 1955 წელს გადადგა თანამდებობიდან და დაბრუნდა ჰიუსტონში. დაახლოებით ამავე დროს, იგი გახდა ერთ-ერთი ფიგურა კატერის ლაბორატორიის გარშემო მომხდარ სკანდალში. ჰიუსტონში, იგი კვლავ გახდა „ჰიუსტონ პოსტის“ პრეზიდენტი და რედაქტორი; აქტიურად თანამშრომლობდა საზოგადოებრივ მოძრაობებთან და სხვადასხვა მეწარმეებთან მთელი ქვეყნის მასშტაბით.
მისი გაწეული საქმიანობებისთვის, 17-მა კოლეჯმა და უნივერსიტეტმა, მათ შორის კოლუმბიის უნივერსიტეტმა და პენსილვანიის უნივერსიტეტმა, დააჯილდოვა საპატიო დოქტორის ხარისხით. ასევე, ტეხასის რამდენიმე სამეცნიერო და საგანმანათლებლო დაწესებულებას ეწოდა მისი სახელი.
მის შვილს უილიამ პეტუს ჰობი უმცროსს მრავალი წლის განმავლობაში (1973-1991 წწ.) ეკავა ტეხასის შტატის ვიცე-გუბერნატორის თანამდებობა. ქალიშვილი ჯესიკა ცოლად გაჰყვა დიდ ბრიტანეთში აშშ-ის მომავალ ელჩს ჰენრი კლატო უმცროსს. ჯესიკა არის დემოკრატიული პარტიის ეკოლოგიური მოძრაობების აქტივისტი.
გარდაიცვალა ჰიუსტონში, 1995 წლის 16 აგვისტოს 90 წლის ასაკში, დაკრძალულია გლენვუდის სასაფლაოზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 19 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1995 კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:აშშ-ის ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალური უზრუნველყოფის მდივნები კატეგორია:აშშ-ის რესპუბლიკური პარტიის წევრები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ბიზნესმენები
თბილისის საპნის ქარხანა
თბილისის საპნის ქარხანა — კვების მრეწველობის ერთ-ერთი უძველესი საწარმო თბილისში. დაარსდა 1886 წელს ფრანგი მეწარმის ტოლეს მიერ. თავდაპირველად საწარმო კუსტარული იყო, ხელით შრომაზე დაფუძნებული. 1930-35 წლებში ჩატარდა ქარხნის რეკონსტრუქცია, ხოლო 1965-66 წლებში მოხდა მისი სრული გადაიარაღება, რის შედეგადაც საწარმოს წლიურმა სიმძლავრემ 14000 ტ მიაღწია. იგი საპნის პროდუქციის ერთადერთი მწარმოებელი იყო საქართველოში და აღნიშნულ პროდუქციაზე მოსახლეობის მოთხოვნას 60–65%-ით აკმაყოფილებდა. 1996 წელს მოხდა ქარხნის პრივატიზება და გარდაიქმნა შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებად. 1998 წლიდან საწარმო აღარ ფუნქციონირებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:თბილისის ეკონომიკა კატეგორია:თბილისის ისტორია
ესპადილია
ესპადილია (Espadilla, Espadella) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების კასტელიონის პროვინციის ალტო-მიხარესის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 12 კმ². მოსახლეობა — 69 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასტელიონის მუნიციპალიტეტები
სოპოტი (კავადარცის თემი)
სოპოტი (Сопот) — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, კავადარცის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 195 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 866 ადამიანს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:კავადარცის თემის სოფლები
ორუ-ვერდი (სანტა-კატარინა)
ორუ-ვერდი (Ouro Verde) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, სანტა-კატარინას შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 758 მეტრზე. მიეკუთვნება სანტა-კატარინას შტატის დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შანშერეს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 271 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12 კმ²-ზე. ფართობი 189 224 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტა-კატარინას მუნიციპალიტეტები
152მმ თვითმავალი საარტილერიო დანადგარი DANA
Dělo Automobilní Nabíjené Automaticky (თვითმავალი, ავტოდამტენი, ქვემეხი) ცნობილია ასევე, როგორც Samohybná Kanónová Húfnica vzor 77 (ShKH-77) (თვითმავალი ჰაუბიცა) — პირველი 152-მმიანი თვითმავალი საარტილერიო დანადგარი, რომელიც იდგა ბორბლებზე, ამის გამო იგი ძალიან მანევრული გამოდგა. შექმნილია ქალაქ ტრენცინში, რომელიც დღესდღეობით სლოვაკეთშია.
თვლები საარტილერიო დანადგარს მატებს მობილურობას, ასევე უფრო იაფი და ადვილი არის მისი შეკეთება, გარდა ამისა, მანქანა კარგი იყო, როგორც სწორ, ისევე უსწორმასწორო გზებზე სასიარულოდ. ეკიპაჟი შედგება 5 კაცისგან, ესენია: მძღოლი, მეთაური, მსროლელი და ორი დამტენი.
შექმნის ისტორია
მანქანა შექმნილია 1970-იან წლებში. შექმნის მიზეზი საბჭოთა 152-მმ 2S3 Akatsiya-ს ყიდვისგან თავის არიდება იყო. 152-მმიანი ქვემეხი დაყენებულია მაღალი გამმავლობის 8x8 Tatra T815 ტიპის მანქანაზე, შეიარაღებაში 1981 წელს მიიღეს და 1994 წლამდე იწარმოებოდა. სულ გამოუშევს 750-მდე მსგავსი მანქანა. DANA თავის დროზე გამორჩეული იყო იმით, რომ ის იყო ერთადერთი საარტილერიო დანადგარი, რომლის გადატენვა შეიძლებოდა მაშინ, როცა ქვემეხი მაღლა იყო აწეული, დღესდღეობით კი ეს ჩვეულებრივი მოვლენაა.
საარტილერიო დანადგარი ინტენსიურად გამოიყენებოდა საქართველოს მხრიდან რუსეთ საქართველოს ომში. სულ ომში საქართველომ დაკარგა 4 საარტილერიო დანადგარი, ამათგან 2 ნაალაფარად წაიღეს, ხოლო ორი ბაზაზე დაწვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არტილერია
ლუდვიგსბურგის რაიონი
ლუდვიგსბურგის რაიონი (Landkreis Ludwigsburg) — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი ლუდვიგსბურგი. რაიონი შედის ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში. ექვემდებარება შტუტგარტის ადმინისტრაციულ ოლქს. იკავებს 686,82 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 513 819 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 748 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 08 1 18.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის რაიონები
თეა ადეიშვილი
თეა ადეიშვილი (დ. 22 იანვარი, 1974) — ქართველი ჟურნალისტი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1974 წლის 22 იანვარს. 1991-1996 წლებში სწავლობდა ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტზე. 1996-1998 წლებში სწავლობდა საქართველოს დიპლომატიური აკადემიაში, საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტზე. მიღებული აქვს ფონდ „ინტერნიუსის“ სერთიფიკატები ადამიანის უფლებების და არჩევნების გაშუქების სფეროში. 1999-2003 წლებში მუშაობდა „პირველ არხზე“. იყო გადაცემების „აუდიენციისა“ და „ალიონის“ კორესპონდენტი. 2003-2007 წლებში იყო ტელეკომპანია „იმედი“-ს გადაცემა „დროება“-ს კორესპონდენტი. 1996-1998 წლებში მუშაობდა საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საერთაშორისო ურთიერთობების დეპარტამენტში. ამჟამად მუშაობს ტელეკომპანია „მთავარ არხზე“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:დაბადებული 22 იანვარი კატეგორია:ქართველი ქალი ჟურნალისტები
ლახასი (მრავალმნიშვნელოვანი)
სახელი ლახასი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ცხელება Q
ცხელება Q — Q რიკეტსიოზი, ავსტრალიური დაავადება, შუააზიური ცხელება, მწვავე ინფექციური დაავადება, რომელსაც ახასიათებს ცხელება და ფილტვების დაზიანება. იწვევს ბერნეტის რიკეტსია, რომელიც ბერნეტმა აღმოაჩინა 1937 წელს. ბუნებაში გამომწვევის მატარებლები არიან ჩანთოსნები, მღრღნელები, ძაღლები და სხვა. გადამტანია ტკიპის მრავალი სახეობა. ცხელება Q ცხოველებიდან ადამიანზე გადადის ინფიცირებული რძით ან სხვა პროდუქტებით, აგრეთვე დასნებოვნებულ მატყლზე, ბეწვეულზე, ჩალაზე მუშაობისას წარმოქმნილი მტვრის საშუალებით. ინკუბაციური პერიოდი 2 — 5 დღე გრძელდება. იწყება მწვავედ, ტემპერატურის მომატებით, შემცივნებით. აღსანიშნავია თავის და კუნთების ტკივილი, უძილობა, ფილტვების ანთება. მე-12 მე-15 დღეს იწყება გამოჯანმრთელება; შესაძლებელია დაავადების რეციდივები.
პროფილაქტიკა: ავადმყოფ ცხოველთა გამოვლენა, ჰიგიენის დაცვა, ვაქცინაცია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაავადებები
რიგის შობის ტაძარი
250px|მინიატიურა შობის საკათედრო ტაძარი (Kristus Piedzimšanas pareizticīgo katedrāle) — ლატვიის მართლმადიდებელი ეკლესიის საკათედრო ტაძარი. მდებარეობს რიგაში, თავისუფლების ქანდაკებასთან ახლოს. ტაძარი აგებულია ნეობიზანტიურ სტილში.
ეგვიპტის აჯანყებები 1919, 1921
მინი|საად ზაღლული ეგვიპტის აჯანყებები 1919, 1921 — ეგვიპტელთა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი აჯანყებები ინგლისელი კოლონიზატორების წინააღმდეგ. 1919 წლის აჯანყებას წინ უძღოდა „ვაფდის“ პარტიის ხელმძღვანელის საად ზაღლულის დაპატიმრების გამო 9 მარტს კაიროში გამართული მასობრივი დემონსტრაცია. 10 მარტს გაიფიცნენ კაიროს მუშები. გაფიცულთა და დემონსტრანტთა დახვრეტამ (1919 წლის 11 მარტი) გამოიწვია აჯანყება, რომელმაც 12 მარტს თითქმის მთელი ეგვიპტე მოიცვა. 18 მარტისათვის ზემო ეგვიპტეში მყოფი ინგლისური გარნიზონის ნაწილი გააძევეს, ნაწილს კი ალყა შემოარტყეს. ქვემო ეგვიპტეში აჯანყებულებმა გაათავისუფლეს რაიონების მნიშვნელოვანი ნაწილი, მრავალ ქალაქსა და სოფელში შეიქმნა რევოლუციური ხელისუფლების ორგანოები. ინგლისელებმა ეგვიპტეში თავი მოუყარეს დიდ არმიას და აჯანყება ჩაახშეს. ცალკეული ბრძოლები აპრილის ბოლომდე გრძელდებოდა, ხოლო 1919 წლის სექტემბერ-ნოემბერში დიდი რევოლუციური ბრძოლები გაიმართა კაიროსა და ალექსანდრიაში. 1921 წლის 23 დეკემბერს იფეთქა ახალმა ანტიინგლისურმა აჯანყებამ, რომელიც 1922 წლის დასაწყისამდე გაგრძელდა. მიუხედავად დამარცხებისა, ამ აჯანყებებმა სერიოზული დარტყმა მიაყენა ინგლისელთა ბატონობას ეგვიპტეში. 1922 წლის თებერვალში დიდმა ბრიტანეთმა უარი თქვა ეგვიპტის პროტექტორატზე და ფორმალურად ცნო მისი დამოუკიდებლობა.
რიგის შობის ტაძარი
ტაძრის საფუძველი აკურთხეს და მშენებლობა დაიწყო 1876 წლის 3 ივლისს. მშენებლობა დასრულდა 1884 წელს.
ეგვიპტის აჯანყებები 1919, 1921
ლიტერატურა
კატეგორია:ეგვიპტის ისტორია
ფორკალი
სქოლიო
კატეგორია:კასტელიონის მუნიციპალიტეტები
ბორის გუჯეჯიანი
ბორის ივანეს ძე გუჯეჯიანი (დ. 20 აგვისტო, 1909, სოფ. ჭოლაში, ახლანდ. მესტიის მუნიციპალიტეტი, — გ. 13 აპრილი, 1993, თბილისი) — ქართველი ინჟინერ-გეოლოგი, ქვანახშირის მრეწველობის ორგანიზატორი საქართველოში. III რანგის სამთო გენერალი (1945), საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი (1969).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1909 კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 13 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1993 კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:ქართველი გეოლოგები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს   დეპუტატები‎ კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს  დეპუტატები‎ ბ
არტაბაზე II
არტაბაზე II — აქემენიანთა იმპერიის არმიის სარდალი არტაქსერქსე II-ის დროს. იყო მცირე აზიის სატრაპი. არტაქსერქსე III-ის გამეფების შემდეგ ბერძენთა დახმარებით რამდენჯერმე აჯანყდა. მარცხის და ტყვეობიდან გათავისუფლების შემდეგ გაიქცა ფილიპე II მაკედონელთან. შემდეგ ისევ სპარსეთში დაბრუნდა და დარიოს III-ის ერთგული გახდა. დარიოსის დაღუპვის შემდეგ დამორჩილდა ალექსანდრე მაკედონელს, რომელმაც ის ბაქტრიის მმართველად დანიშნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:აქემენიანთა იმპერიის სატრაპები
არტაბაზე I
არტაბაზე I — აქემენიანთა იმპერიის არმიის სარდალი ქსერქსე I-ის დროს. იყო ბერძენ-სპარსელთა ომების მონაწილე. ძვ. წ. 480 წელს სალამინთან ბრძოლაში დამარცხების შემდეგ გაქცეული ქსერქსე აზიამდე მიაცილა, შემდეგ საბერძნეთში მიბრუნდა და აიღო ქალაქი ოლინთოსი, ხოლო ქალაქ პოტიდეის უშედეგო ალყის შემდეგ გადავიდა ბეოტიაში, სადაც ძვ. წ. 479 წელს მონაწილეობა მიიღო პლატეის ბრძოლაში. აქ სპარსელთა მარცხის შემდეგ უკან დაიხია და 40 ათას მეომართან ერთად თავი შეაფარა ბიზანტიონს.
ლიტერატურა
კატეგორია:აქემენიანთა იმპერიის სატრაპები
მელეიეშტი (კრიულენის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კრიულენის რაიონის სოფლები
ერაყის აჯანყება
ერაყის აჯანყება — ეროვნულ-განმათავისუფლებელი აჯანყება ერაყში ინგლისელთა ბატონობის წინააღმდეგ 1920 წელს. აჯანყების უშუალო მიზეზი გახდა სან-რემოს კონფერენციის (1920 წლის აპრილი) გადაწყვეტილება არაბული ქვეყნების გაყოფის შესახებ დიდ ბრიტანეთსა და საფრანგეთს შორის. აჯანყება დაიწყო 30 ივნისს ქალაქ ელ-რუმაითაში, აგვისტოსათვის გავრცელდა არაბებით დასახლებულ ყველა სამიწათმოქმედო რაიონსა და ნაწილობრივ ქურთულ ოლქებშიც. ინგლისური ადმინისტრაციის ხელში რჩებოდა ბაღდადი, მოსული, ბასრა და შუა ტიგრის რაიონი. აჯანყების მთავარი მამოძრავებელი ძალა იყო გლეხობა, განსაკუთრებით ევფრატის შუა წელზე დასახლებული ნახევრად ბინადარი ტომები. აჯანყებას ხელმძღვანელობდნენ ტომის შეიხები და შიიტი ღვთისმეტყველები.
განთავისუფლებულ რაიონებში აჯანყებულებმა შექმნეს რევოლუციური ხელისუფლების ორგანოები, მაგრამ ცალკეული რაიონები ერთმანეთისაგან გათიშული იყო. ინგლისელებმა ისარგებლეს აჯანყების სტიქიურობით და 1920 წლის ოქტომბერში 65 000-იანი არმიით გაანადგურეს აჯანყებულთა ძირითადი ძალები. ერაყის აჯანყებამ დიდი გავლენა მოახდინა ქვეყნის შემდგომ განვითარებაზე. დიდი ბრიტანეთი იძულებული გახდა უარი ეთქვა ერაყში აშკარა კოლონიალისტური რეჟიმის დამყარებაზე. 1920 წლის აჯანყებას ერაყელი ხალხი „უკვდავ ეროვნულ რევოლუციას“ უწოდებს.
ლიტერატურა
კატეგორია: ერაყის ისტორია
ბესიკ ლეკიაშვილი
ბესიკ ლეკიაშვილი (დ.  უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი). შეზღუდულ შესაძლებლობათა მქონე პირთა შორის ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედლის მფლობელი ( 2019, ლატრაკი, საბერძნეთი). შშმ პირთა შორის ევროპის ჩემპიონატის ვერცხლის მედლის პრიზიორი (2018, სოფია, ბულგარეთი).