cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ეგზისტენციალიზმი
ათეისტური ეგზისტენციალიზმი
ღმერთის დაკარგვით გამოწვეული ერთგვარი ტკივილი გასდევს XX საუკუნის ათეისტი ეგზისტენციალისტების ნაშრომებსაც. ჟან-პოლ სარტრი „ეგზისტენციალიზმი ჰუმანიზმიაში“ წერს, ''„ეგზისტენციალისტები წუხან ღმერთის არარსებობის გამო, რადგან ღმერთთან ერთად იკარგება რაიმე ღირებულის პოვნის ყოველგვარი შესაძლებლობა ინტელიგიბელურ საზოგადოებაში. შეუძლებელია რაიმე აპრიორის არსებობა, რადგან არ არსებობს უსასრულო და სრულყოფილი გონება, რომელიც მას მოიაზრებდა“''. სარტრის ნოველა „გულისრევა“ ათეისტური ეგზისტენციალიზმის ნიმუშად ითვლება. სარტრის გმირი აცნობიერებს, რომ სამყარო და ყველა საგანი, მის მიმართ და მისი მტანჯველი არსებობის მიმართ ინდეფერენტულია. მინიატიურა|მარცხნივ|[[ჟან-პოლ სარტრი: „ადამიანს მისჯილი აქვს იყოს თავისუფალი. მისჯილი აქვს, რადგან თვითონ არ შეუქმნია თავისი თავი და მაინც თავისუფალია. რადგან სამყაროში ერთხელ გადაგდებული პასუხს აგებს ყველაფერზე, რასაც აკეთებს“.]] XX საუკუნის ეგზისტენციალისტების, ჟან-პოლ სარტრისა და ალბერ კამიუს, ათეისტური ეგზისტენციალიზმის ფილოსოფიის საწყისი წერტილია ფიოდორ დოსოტევსკის  ერთ-ერთი პერსონაჟის ივან კარამაზოვის ფრაზა: „თუკი ღმერთი არ არსებობს, ყველაფერი ნებადართულია“. სარტრის აზრით, ადამიანს მისჯილი აქვს თავისუფლება, არ არსებობს რაიმე ტრასცედენტული სუბსტანცია, აბსოლუტური გონი თუ რელიგიური მრწამსი, რომელსაც შეიძლება ადამიანი დაეყრდნოს. ''„თუ ღმერთი არ არსებობს, მართლაც ყველაფერი ნებადართულია. ამიტომაა ადამიანი გადაგდებული, მას არაფერი აქვს დასაყრდენი არც თავის თავში და არც გარეთ. უპირველეს ყოვლისა, მას არ აქვს გამართლება“''. კამიუს ნაშრომები არის დუალიზმი ბედნიერებასა და უბედურებას, სიცოცხლესა და სიკვდილს შორის. „სიზიფეს მითში“ ეს დუალიზმი პარადოქსული ხდება, რადგან ადამიანები ერთი მხრივ, აცნობიერებენ აბსურდულობას, და მეორე მხრივ, ემორჩილებიან მორალს. ისევე როგორც სარტრი, კამიუც ადამიანის თავისუფლებას პასუხისმგებლობასთან ერთად განიხილავს და მიიჩნევს, რომ სრული თავისუფლება არ გულისხმობს ყველაფრის კეთებას, მორალის სრულ უგულებელყოფას: ''„ყველაფერი ნებადართულია“ შესძახებს ივან კარამაზოვი. აბსურდი ამ სიტყვებშიც იგრძნობა, ოღონდ ეს ვულგარულად არ უნდა გავიგოთ. არ ვიცი შეამჩნიეს თუ არა: საქმე შვებით და სიხარულით გამოწვეულ შეძახილს კი არ ეხება, არამედ მწარე დასკვნას. იმ ღმერთის რწმენა, რომელიც სიცოცხლეს აზრს მიანიჭებდა ბევრად აღემატება ბოროტმოქმედების დაუსჯელ ძალაუფლებას. აბსურდი არ ათავისუფლებს. ის ბოჭავს. ის ყველაფრის ჩადენის უფლებას არ იძლევა. ყველაფერი ნებადართულია არ ნიშნავს, რომ არაფერია აკრძალული“''.
ასევე, ათეისტი ეგზისტენციალისტები არიან: სიმონა დე ბოვუარი, მალარო, მერლო-პონტი, მარტინ ჰაიდეგერი.
ფილოსოფია
განასხვავებენ რელიგიურ და ათეისტურ ეგზისტენციალიზმს. თუმცა, შეიძლება გამოიყოს ზოგიერთი არსებითი ნიშანი, რომელიც საერთოა ეგზისტენციალიზმის წარმომადგენლებისთვის: მინიატიურა|ზევიდან მარცხნივ: [[სიორენ კირკეგორი, ფრიდრიხ ნიცშე, ფიოდორ დოსტოევსკი, ფრანც კაფკა.]]
ეგზისტენციალიზმი და ნიჰილიზმი
მიუხედავად იმისა, რომ ეგზისტენციალიზმი და ნიჰილიზმი სხვადასხვა ფილოსოფიური მიმართულებებია, მათ ხშირად აიგივებენ ერთმანეთთან. უმთავრესი მიზეზი, რის გამოც ამ ორ ფილოსოფიას აერთიანებენ, არის ის, რომ ფრიდრიხ ნიცშე ორივე ფილოსოფიურ  მიმდინარეობის მნიშვნელოვან ფიგურას წარმოადგენს. ეგზისტენციალიზმის უმთავრესი მახასიათებელია სამყაროს აბსურდულობის გააზრება. ეგზისტენციალური ნიჰილიზმი ადამიანს განიხილავს მარტო მყოფ იზოლირებულ არსებად, რომელიც ამქვეყნად საკუთარი სურვილის გარეშე იბადება და არ იცი თუ რატომ არსებობს. ის იძულებულია თავად შექმნას საკუთარი არებობის საზრისი. ასევე, ეგზისტენციალისტი ფილოსოფოსები განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევენ შიშს, რომელიც გამორიცხავს ყოველგვარ ობიექტურ ქმედებებს და რომელიც მცირდება მორალური და ეგზისტენციალისტური ნიჰილიზმით. თუმცა, ნიჰილიზმისგან განსხვავებით, ეგზისტენციალიზმის მთავარი ღერძი ეყრდნობა მდგრადობას ცხოვრების აბსურდულობის წინაშე, როგორც ეს ნაჩვენებია ალბერ კამიუს „სიზიფეს მითში“ („უნდა წარმოიდგინო სიზიფეს ბედნიერება“). ასევე, ეგზისტენციალიზმი იშვიათად უარყოფს მორალს ან ადამიანის მიერ შექმნილ საზრისს: კირკეგორი მორალურობას რელიგიიდან იღებდა, სარტრის ბოლო სიტყვები კი „ყოფნა და არარაობაში“ არის: ''„ყველა ის საკითხი, რომელიც ჩვენთვის არის პირველადი და არა მეორეხარისხოვნი, თავიანთი დასაყრდენი მხოლოდ ეთიკაში უნდა ეძებონ. ჩვენ მას უნდა მივუძღვნათ ჩვენი მომავალი საქმე“''.
სიორენ კირკეგორი და ფრიდრიხ ნიცშე
მინიატიურა|[[ედვარდ მუნკის ნახატი „ფრიდრიხ ნიცშე“.]] სიორენ კირკეგორი და ფრიდრიხ ნიცშე მიჩნეულნი არიან ეგზისტენციალიზმის ფუძემდებელ პირველ ფილოსოფოსებად, თუმცა არც ერთს არ გამოუყენებია ტერმინი „ეგზისტენცილიზმი“. სადავოა, გაიზიარებდნენ თუ არა ისინი XX საუკუნის ეგზისტენციალურ შეხედულებებს. კირკეგორი და ნიცშე ადამიანის სუბიექტურ გამოცდილებას მეტ მნიშვნელობას ანიჭებდნენ, ვიდრე ობიექტურ მათემატიკურ და მეცნიერულ ჭეშმარიტებებს, რადგან ფიქრობდნენ, რომ ეს ჭეშმარიტებანი ზედმეტად რთულნი და განკერძოებულნი იყვნენ, რათა  ადამიანურ გამოცდილებას შეთვისებოდნენ. პასკალის მსგავსად, ისინი დაინტერესებულნი იყვნენ ადამიანების ფარული ბრძოლით სამყაროში, სადაც არსებობა აზრს მოკლებულია და ცდილობდნენ, მოწყენილობისგან თავის დახსნას. პასკალისგან განსხვავებით, ნიცშე და კირკეგორი ადამიანის არჩევანის თავისუფლებას მნიშვნელოვან როლს ანიჭებდნენ. ამასთან, აინტერესებდათ, ფუნდამენტალური ღირებულებებისა და რწმენის გათვალისწინებით, ადამიანის მიერ მიღებული თავისუფალი არჩევანი რამდენად ახდენდა გავლენას პიროვნების იდენტურობასა და ბუნებაზე. კირკეგორის „რწმენის რაინდი“ და ნიცშეს „ზეკაცი“ არიან თავისუფალი ნების გამომხატველი ადამიანები. ისინი თავიანთი თავისუფალი არჩევნით განსაზღვრავენ საკუთარ არსებობას. ნიცშეს გაიდეალებული ინდივიდი თავად აწესებს საკუთარ ღირებულებებს. კირკეგორი დაუპირისპირდა ჰეგელის აბსტრაქციონისტურ ხედვას და მიუხედავად მისი შემწყნარებლური დამოკიდებულებისა (განსხვავებით ნიცშესგან) ქრისტიანობის მიმართ, გამოთქვა შეხედულება, რომ რელიგიის ობიექტური ჭეშმარიტებების არსებობა არათუ შეუძლებელია, არამედ დაფუძნებულია ლოგიკურ პარადოქსებზე. თუმცა, კირკეგორი პიროვნულ მრწამსს დიდ მნიშვნელობას სძენდა და მიიჩნევდა, რომ ის ინდივიდისთვის არსებობის ყველაზე მაღალი საფეხური იყო, რომელიც მოიცავდა ესთეტიურ და ეთიკურ ღირებულებებსაც. კირკეგორი ფიქრობდა, რომ ადამიანებს მხოლოდ საკუთარი შეხედულებებიდან გამომდინარე უნდა ეცხოვრათ. ნიცშე და კირკეგორი სხვადასხვა ინტელექტუალური მიმდინარეობების წინამორბედნი იყვნენ, მათ შორის პოსტმოდერნიზმისა და უამრავი ფსიქოლოგიური სკოლის.
ფიოდორ დოსტოევსკი
მინიატიურა|მარცხნივ|[[ფიოდორ დოსტოევსკი: „ყველა ჩვენგანი, ყველაფრის გამო, ყველას წინაშე დამნაშავეა.“]] პირველი მნიშვნელოვანი ეგზისტენციალისტი მწერალი იყო ფიოდორ დოსტოევსკი. დოსტოევსკი თავის წიგნში „ჩანაწერები მიწისქვეშეთიდან“ აღწერს ლიტერატურულ პერსონაჟს, რომელიც ვერ პოულობს საკუთარ ადგილს საზოგადოებაში და უკმაყოფილოა თავისი თავით. მთავარი გმირის ეგზისტენციალურ კრიზისსა და სულიერ სიცარიელეს მწერალი შემდეგნაირად აღწერს: ''„უკანასკნელ ზღვართან რომ ხარ მიმდგარი, იმის შეგრძნება, ეს სისაძაგლე რომ არის, მაგრამ არც შეიძლება სხვაგვარად რომ იყოს, საშველი რომ არ გაქვს, სხვა ადამიანად ვერასდროს რომ ვერ გადაიქცევი, თუნდაც დრო ჯერ კიდევ გქონდეს და რწმენაც გაგაჩნდეს, სხვა რაიმედ გადაქცევა რომ ძალგიძდეს. მაგრამ, ამას თავად მაინც არ ისურვებდი, მაინც არაფერს მოიმოქმედებდი, რამეთუ სინამდვილეში ვერაფრადაც ვერ გადაიქცეოდი“''. დოსტოევსკი მიიჩნევს, რომ უპირველესი ფაქტორი, რამაც ადამიანთა ქმედება უნდა განსაზღვროს ეს პიროვნების  ნების თავისუფლება და მისი პირადი არჩევანია, თუნდაც ეს ნება სრულიად არარაციონალური და საზიანო იყოს პიროვნებისთვის, ვინაიდან „ის უპირველეს ყოვლისა გვინარჩუნებს უმთავრესსა და უძვირფასესს, ანუ ჩვენს პიროვნებას და ჩვენს ინდივიდუალობას“. ჟან-პოლ სარტრი თავის წიგნში „ეგზისტენციალიზმი ჰუმანიზმია“ ეგზისტენციალური კრიზისის დასახასიათებლად იყენებს ამონარიდებს დოსტოევსკის რომანიდან „ძმები კარამაზოვები“. სარტრი ციტირებს ივან კარამაზოვის ფრაზას „თუკი ღმერთი არ არსებობს, ყველაფერი ნებადართულია“, რასაც ფილოსოფოსი თავად მწერლის მოსაზრებად მიიჩნევს. ასევე, დოსტოევსკის რომანში „დანაშაული და სასჯელი“ ასახულია მთავარი გმირის ეგზისტენციალური კრიზისი. რასკოლნიკოვი კრიზისიდან თავის დასახსნელად მართლმადიდებლურ რელიგიურ შეხედულებებს მიმართავს და ამ გზით ცდილობს, საკუთარ არსებობას გარკვეული აზრი მიანიჭოს.
XX საუკუნის ადრეული წლები
მინიატიურა|[[მიგელ დე უნამუნო: „შემეცნება შეცოდების გარეშე არარაციონალურია“.]] XX საუკუნის პირველ ათწლეულში მოღვაწე არაერთმა ფილოსოფოსმა  და მწერლმა  შეისწავლა და განავითარა ეგზისტენციალიზმის იდეები. ესპანელი ფილოსოფოსი, ესეისტი, რომანისტი, პოეტი და დრამატურგი მიგელ დე უნამუნო ეგზისტენციალიზმის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელია. თავის წიგნში „ცხოვრების ტრაგიკული გრძნობის შესახებ ადამიანებსა და ხალხებში“, უნამუნო დაუპირისპირდა აბსტრაქტულ რაციონალიზმს. ის უარყოფდა სისტემურ ფილოსოფიას და უპირატესობას ანიჭებდა რწმენისკენ მიმავალი ინდივიდუალური გზის ძიებას. მისი ცხოვრებისეული ხედვა ძიებისა გამოხატავდა ტრაგიკულ, უფრო მეტიც, აბსურდულ გრძნობას, რისი სიმბოლოც მისთვის იყო სერვანტესის პერსონაჟი დონ კიხოტი. უნამუნოს ერთ-ერთი გამორჩეული ეგზისტენციალისტური  ნაწარმოებია  პატარა მოთხრობა „წმინდა მანუელ წამებული“, რომელიც მღვდლის  სარწმუნოებრივ კრიზისს ასახავს. „ქრისტიანობის აგონიაში“ (1924) ფილოსოფოსს „აგონიის“ ცნება შემოაქვს, როგორც ცხოვრების განსაკუთრებით ტრაგიკული აღქმა, რაც გონისა და რწმენის შეურიგებელი დუალიზმით არის გამოწვეული. კიდევ ერთი ესპანელი მოაზროვნე, ხოსე ორტეგა ი გასეტი, თავის წიგნში „მე ვარ მე და ჩემი გარემოება“ (1914) გამოთქვამს აზრს, რომ ადამიანური არსებობა უნდა განისაზღვროს  ინდივიდის  კონკრეტულ  გარემოსთან დამოკიდებულების გათვალისწინებით. მის მსგავსად, ჟან-პოლ სარტრიც მიიჩნევდა, რომ ადამიანის არსებობა არ არის რაღაც აბსტრაქტული არსი, არამედ ის ყოვლთვის განპირობებულია სიტუაციით. ასევე, ხოსე ორიეტას პიესები მიჩნეულია აბსურდულ ნაწარმოებებად.
მარტინ ბუბერი ავსტრიელ-ებრაელი ეგზისტენციალური ფილოსოფიის წარმომადგენელია. მან თავისი მთავარი ნაშრომები დაწერა გერმანიაში, ის სწავლობდა და ასწავლიდა ბერლინისა და ფრანკფურტის უნივერსიტეტებში. თუმცა, ბუბერი შორს დგას გერმანული ფილოსოფიური მიმდინარეობებისგან. ის 1878 წელს დაიბადა ებრაულ ოჯახში ვენაში. ის იყო ებრაული კულტურის მცოდნე და სხვადასხვა დროს  სიონიზმისა  და  ჰასიდიზმის მიმდევარი. 1938 წელს ბუბერი იერუსალიმში გადასახლდა. მისი ყველაზე კარგად ცნობილი ფილოსოფიური ნაშრომია „მე და შენ“, რომელიც 1922 წელს გამოქვეყნდა. ბუბერისთვის ადამიანის არსებობის ფუნდამენტალურ ფაქტს განისაზღვრავდა „ადამიანი ადამიანთან“.
ორი უკრაინელი-რუსი მოაზროვნე, ლევ შესტოვი და ნიკოლაი ბერდიაევი ცნობილი ეგზისტენციალისტი მოაზროვნეები გახდნენ პარიზში პოსტ-რევოლუციური გადასახლების დროს. შესტოვი დაიბადა უკრაინულ-ებრაულ ოჯახში კიევში. 1905 წელს დაწერილ აფორიზმების წიგნში „ყველაფერი შესაძლებელია“, ის დაუპირისპირდა რაციონალიზმს და სისტემურ ფილოსოფიას. ბერდიაევიც უკრაინელი მოაზროვნეა, თუმცა ის განიცდიდა აღმოსავლეთ მართლმადებლური ეკლესიის გავლენას. მან მკვეთრი ზღვარი გაავლო სულიერ სამყაროსა და ყოველდღიურ ობიექტურ რეალობას შორის. ბერდიაევი მიიჩნევდა, რომ ადამიანის თავისუფლების საფუძველი ინდივიდის სულის სამეფო იყო, რომელიც მეცნიერული კაუზუალურ შეხედულებებისა და კანონზომიერებებისგან დამოუკიდებლად არსებობდა. იმდენად, რამდენადაც ადამიანები ცხოვრობენ ობიექტურ სამყაროში, გაუცხოებულნი არიან ჭეშმარიტ სულიერ თავისუფლებას. ადამიანი არ შეიძლება წარმოდგენილი იყოს ნატურალისტური ხედვით, არამედ იგი უნდა აღიქმებოდეს როგორც ღვთის ხატად ქმნილი, თავისუფლებისა და შემოქმედებითობის სიმბოლო. ბერდიაევი თავის შეხედულებებს ამ საკითხებთან დაკავშირებით გამოთქვამს თავის წიგნში „ადამიანის ბედისწერა“ (1931).
ფრანგმა დრამატურგმა და ფილოსოფოსმა გაბრიელ მარსელმა, ტერმინი „ეგზისტენციალიზმის“ დამკვიდრებამდე ბევრად ადრე, 1925 წელს გამოქვეყნებულ ესეში „არსებობა და ობიექტურობა“ და „მეტაფიზიკური გაზეთი“ (1927) წამოაყენა მნიშვნელოვანი ეგზისტენციალისტური საკითხები. მარსელი საკუთარი ფილოსოფიური შეხედულებების საწყის წერტილად მიიჩნევდა მდგომარეობას, როდესაც ადამიანი განიცდის მეტაფიზიკურ გაუცხოებას და ცდილობს ჰარმონიის პოვნას სამყაროში, სადაც ყოველივე წარმავალია. მარსელის აზრით, ჰარმონია მიიღწევა „მეორადი ანარეკლის“ დახმარებით, რომელიც შეიძლება დახასიათდეს როგორც „გაკვირვება და განცვიფრება“. ეს არის გახსნილობა სხვა ადამიანთა ეგზისტენციის მიმართ და ღმერთის გაგება არა მხოლოდ „ინფორმაციულობის“ დონზე. მისი ფილოსოფია არ არის კველევა ყოფნის შესახებ არამედ ყოფნის ძიებაა, რომელიც ადამიანებმა ურთიერთდახმარებითა და ერთმანეთზე ზრუნვით უნდა გახადონ შესაძლებელი.
მარსელი „მეორად ანარეკლს“ უპირისპირებდა სამეცნიერო-ტექნიკურ „პირველად ანარეკლს“, რომელსაც უკავშირებდა დეკარტისეულ აბსტრაქტულ ეგოს. მარსელისთვის ფილოსოფია იყო კონკრეტული საქმიანობა, რომელიც ადამიანს განიხილავდა გრძნობიერ არსებად ინკარნირებულს კონკრეტულ ობიექტურ რეალობაში. მიუხედავად იმისა, რომ სარტრმა საკუთარ ფილოსოფიაში ტერმინი ეგზისტენციალიზმი 1940 წელს გამოიყენა, მიჩნეულია რომ მარსელის ეგზისტენციალისტური გაგება დიამეტრულად უპირისპირდება სარტრის ეგზისტენციალიზმს. სარტრისგან განსხვავებით, მარსელი იყო ქრისტიანი, 1929 წელს ის კათოლიციზმის მიმდევარი გახდა.
გერმანელი ფსიქოლოგისა და ფილოსოფოსის კარლ იასპერსის ფილოსოფიაზე გავლენა მოახდინა კირკეგორისა და ნიცშეს ნაშრომებმა. ის ეგზისტენციალიზმს განმარტავდა, როგორც საზოგადოების მიერ შემნილ „მოჩვენებას“ და საკუთარ ფილოსოფიას ეგზისტენცფილოსოფიას უწოდებდა. კარლ იასპერსისთვის ''„ეგზისტენცფილოსოფია არის აზროვნების მიმართულება, რომელის საშუალებითაც ადამიანი ქმნის საკუთარ თავს. ის არ ცდილობს ობიექტის არსის გაგებას, არამედ ხსნის და განსაზღვრავს მოაზროვნის ყოფნას“''.
იასპერსი, რომელიც იყო ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტის პროფესორი, იცნობდა მარტინ ჰაიდეგერს. ჰაიდეგერს პროფესორის თანამდებობა ეკავა მალბურგში, სანამ ჰარსელის თანამდებობას დაიკავებდა ფრაიბურგში 1928 წელს. ისინი განიხილავდნენ და მსჯელობდნენ ბევრ ფილოსოფიურ საკითხებზე, თუმცა მოგივანებით ჰაიდეგერის ნაციონალ-სოციალისტურმა ხედვამ მათ შორის უთანხმოება წარმოშვა. ჰაიდეგერი და იასპერსი იზიარებდნენ კირგეგორის ფილოსოფიურ ხედვას. 1930-იან წლებში ჰაიდეგერი ლექციებს კითხულობდა ნიცშეს ფილოსოფიაზე. მიუხედავად ამისა, საკამათოა უნდა იქნეს თუ არა ჰაიდეგერი მიჩნეული ეგზისტენციალისტ მოაზროვნედ. თავის წიგნში „ყოფიერება და დრო“ მან წარმოადგინა ძირეული მეთოდი, რომელის მეშვეობითაც ადამიანური არსებობის ფილოსოფიური ახსნა ეგზისტენციალისტური კატეგორიების მიხედვით უნდა ყოფილიყო გაანალიზებული. ამის გამო ის ბევრი კრიტიკოსისა და მოაზროვნის მიერ მიჩნეულია ეგზისტენციალისტური მოძრაობის მნიშვნელოვან  ფიგურად.
მეორე მსოფლიო ომის შემდგომი პერიოდი
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ეგზისტენციალიზმი იქცა ცნობილ და მნიშვნელოვან ფილოსოფიურ და კულტურულ მოძრაობად, რაშიც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ორმა ფრანგმა მწერლმა და ფილოსოფოსმა, ალბერ კამიუმ და ჟან-პოლ სარტრმა. მათი ნოველები და პიესები ყველაზე გაყიდვადი წიგნები იყო საფრანგეთში, ისინი ასევე წერდნენ სტატიებს ცნობილ ჟურნალებში და თეორეტიკულ ტექსტებს. ამ პერიოდისთვის ჰაიდეგერის წიგნმა „ყოფიერება და დრო“ სახელი სახელი გაითქვა გერმანიის ფარგლებს გარეთ. მინიატიურა|მარცხნივ|[[ჟან-პოლ სარტრი და სიმონა დე ბოვუარი]] სარტრმა ეგზისტენციალისტური საკითხები წამოაყენა 1938 წელს გამოქვეყნებულ ნოველაში „გულისრევა“ (Nausea) და 1939 წლის მოკლე მოთხრობების წიგნში „კედელი“. 1943 წელს კი გამოაქვეყნა ტრაქტატი ეგზისტენციალიზმზე „არსებობა და არარაობა“. თუმცა, მხოლოდ ორი წლის შემდეგ, როდესაც პარიზი გათავისუფლდა და გერმანიის ოკუპაციურმა ძალებმა დატოვეს საფრანგეთი, სარტრი და მისი კოლეგები - ალბერ კამიუ, სიმონა დე ბოვუარი, მერლო-პონტი და სხვები, ეგზისტენციალისტური ფილოსოფიის ცნობილი ფიგურებად გახდნენ. ძალიან მოკლე დროში, კამიუ და სარტრი ომის შემდგომი პერიოდის წამყვან ინტელექტუალურ ფიგურებად იქცნენ და 1945 წლის ბოლოს მოიპოვეს „სახალხო დიდება“. კამიუ იყო ყველაზე პოპულარული მემარცხენე გაზეთის „ბრძოლის“ რედაქტორი. თავის მხრივ, სარტრმაც დააფუძნა საკუთარი მემარცხენე ჟურნალი „Les Temps Modernes“ და ორი კვირის მერე ჩაატარა ფართოდ ცნობილი ლექცია ეგზისტენციალიზმზე და სეკულარულ ჰუმანიზმზე. როგორც ბოვუარმა დაწერა, „ერთ კვირასაც კი არ ჩაუვლია ისე, რომ გაზეთებში ჩვენი განხილვის შესახებ სტატია არ გამოქვეყნებულიყო“. გზისტენციალიზმი იქცა „ომისშემდგომი ერის პირველ მედია სიგიჟედ“.
1947 წლის ბოლოს, კამიუს ადრეული ნაწარმოებები და პიესები თავიდან დაიბეჭდა. მისი პიესა „კალიგულა“ თეატრში დაიდგა და გამოქვეყნდა მისი რომანი „შავი ჭირი“. ასევე, დაიბეჭდა სარტრის „თავისუფლების გზების“ ტრილოგიის პირველი ორ წიგნი და ბოვუარის „სხვების სისხლი“. კამიუსა და სარტრის ნაშომები გამოქვეყნდა უცხოურ გამოცემებშიც. პარიზში დაფუძნებულმა ეგზისტენციალიზმმა არნახული პოპულარობა მოიხვეჭა.
ჰაიდეგერი გაეცნო სარტრის ნაშრომებს, რამაც მასზე ძლიერი შთაბეჭდილება მოახდინა, და შემდეგი კომენტარით გამოეხმაურა: ''„პირველად გავეცანი თავისუფალ მოაზროვენს, რომელიც იზიარებს ჩემს შეხედულებებს. თქვენი ნაშრომები აჩვენებს ჩემი ფილოსოფიის ისეთ ხედვას, როგორსაც აქამდე არასდროს გავცნობივარ“''. თუმცა, მოგვიანებით, მისი ფრანგი მოსწავლის მიერ დასულ შეკითხვაზე, რომელიც სარტრსა და მის ფილოსოფიას ეხებოდა, ჰაიდეგერმა თავის სტატიაში „წერილი ჰუმანიზმს“ უპასუხა და  გამიჯნა საკუთარი შეხედულებები სარტრის პოზიციისგან და ზოგადად ეგზისტენციალიზმისგან. 1950-იან და 60-იან წლებში ჰაიდეგერის რეპუტაცია თანდათან იზრდებოდა საფრანგეთში. 1960 წელს თავის ნაშრომში „დიალექტიკური მიზეზის კრიტიკა“ სარტრი შეეცადა, რომ კარლ მარქსის თეორიები ეგზისტენციალიზმისთვის მოერგო. მისი ნაშრომების მთავარი თემები ეხებოდა თავისუფლებასა და პასუხისმგებლობას. მინიატიურა|[[ალბერ კამიუ: „სიკვდილი ყველას ხვედრია, მაგრამ ყოველი ჩვენთაგანი საკუთარი სიკვდილით კვდება“.]] კამიუ და სარტრი მეგობრები იყვნენ, სანამ მათ შორის უთანხმოება მოხდებოდა. კამიუმ დაწერა რამდენიმე რომანი ეგზისტენციალისტურ თემატიკაზე, მათ შორისაა „აჯანყება“, „ზაფხული ალჟირში“, „სიზიფეს მითი“, და „უცხო“. კამიუს რომანი „უცხო“ მიჩნეულია ეგზისტენციალიზმის სანიმუშო ნოველად. თუმცა, ეს შეფასება თავად კამიუს აღიზიანებდა. კამიუ, ისე როგორც არა ერთი მოაზროვნე,  საკუთარ თავს არ მიიჩნევდა ეგზისტენციალისტად  და ის თავის წიგნებს აბსურდულ ნაწარმოებებად განიხილავდა. კამიუს ყველაზე ფართოდ ცნობილი ნაშრომია „სიზიფეს მითი“, სადაც ის აბსურდის ფილოსოფიურ საკითხებს განიხილავს და ეგზისტენციალურ შეხედულებებზე მსჯელობს. ადამიანის არსებობის ამაოებას კამიუ ბერძნული მითოლოგიური გმირის სიზიფეს ანალოგში წარმოაჩენს. მითში ასახულია სიზიფეს სასჯელი, რომელიც მას ღმერთებმა მიუსაჯეს. სიზიფეს მისჯილი აქვს მუდმივად ზიდოს ლოდი მთაზე. როდესაც ლოდი მთის წვერს მიუახლოვდება, ის უკან ვარდება და ასე მეორდება მუდმივად. კამიუს მიაჩნია, რომ სიზიფეს არსებობა უაზროა, თუმცა ის პოულობს აზრს და მიზანს თავის სასჯელში, ის საკუთარ თავს აგულიანებს. წიგნის პირველ ნაწილში კამიუ მსჯელობს კირკეგორის, იასპერსის, შესტოვის და ჰაიდეგრგის ფილოსოფიაზე და ეგზისტენციალიზმზე.
პაულ ტილიხი მნიშვნელოვანი ეგზისტენციალისტი თეოლოგია, იგი კირკეგორისა და კარლ ბარტის ფილოსოფიის მიმდევარი იყო. მან ეგზისტენციალისტური ცნებები ქრისტიანულ თეოლოგიას მიუსადაგა და საზოგადოებას ეგზისტენციალისტური თეოლოგიის სახით წარუდგინა. თავის ნაშრომში „არსებობის სიმამაცე“, ის ეთანხმება კირგეკორის ანალიზს შიშზე და ცხოვრების აბსურდულობაზე. მაგრამ, აყენებს თეზისს, რომ თანამედროვე ადამიანმა ცხოვრების აბსურდულობის მიუხედავად, ღმერთის დახმარებით უნდა შეიძინოს საზრისი არსებობაში და შექმნას საკუთარი თავი. ასევე, ფილოსოფოსი რუდოლფ ბულტმანი კირკეგორისა და ჰაიდგერის არსებობის ფილოსოფიას იყენებს ქრისტიანობის მითოლოგიური ანალიზისთვის. ის ქრისტიანობის ინტერპრეტირებას ახდენს მითოლოგიური კონცეფციებით, რომელიც ეგზისტენციურ ცნებებს ეფუძნება.
ინგლისელმა მწერალმა კოლინ ვილსონმა 1956 წელს გამოაქვეყნა თავისი კრიტიკული ნაშრომი „აუტსაიდერი“. მას თავის ნაშრომებში წარმოდგენილი აქვს პესიმისტური ფილოსოფიის ანალიზი.
ფილმი და ტელევიზია
ფრანგი რეჟისორის ჟან ჟენეს 1950 წელს გადაღებული ფანტაზიურ-ეროტიკული ფილმი „სიყვარულის სიმღერა“ აღწერს ორი პატიმრის ცხოვრებას, რომლებიც განცალკევებით საკნებში მარტონი არიან ჩამწყვდეულნი და ერთადერთი საშუალება, რითაც ისინი ეკონტაქტებიან ერთმანეთს არის საკნის კედლის ხვრელი. ისინი მუდმივად ციხის ზედამხედველის მეთვალყურეობის ქვეშ არიან. ფილმის მიმომხილველი ჯეიმზ ტრავერსი ფილმს უწოდებს „ჰომოსექსუალური სურვილის ვიზუალურ პოემას და ეგზისტენციალურ ტანჯვას, რომელიც აიძულებთ მათ  გალიონ თავიანთი უფერული არსებობა უღმერთო სამყაროში აუტანელი ტანჯვით“. მისი აზრით, ფილმი არის „ალბათ ყველაზე ეფექტიანი ნაზავი ეგზისტენციალიალური ფილოსოფიისა და კინოსი“. მინიატიურა|ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ეგზისტენციალისტური ფილმი „[[ვიღაცამ გუგულის ბუდეს გადაუფრინა“.]] სტენლი კუბრიკის 1957 წლის ფილმი „დიდების ბილიკები“ არის „ეგზისტენციალიზმის ილუსტრაცია, უფრო მეტიც, ნათელყოფა“, სადაც წარმოჩენილია „ადამიანის ცხოვრების გარდაუვალი აბსურდულობა” და „ომის საშინელება“. ფილმში მოთხრობილია პირველი მსოფლიო ომის დროს, საფრანგეთის სამხედრო ძალების მიერ გერმანაზე თავდასხმა. წარუმატებელი იერიშის შემდეგ, ირჩევენ სამ ჯარისკაცს და წარადგენენ მათ სამხედრო სასამართლოს წინაშე, რომელსაც „კენგურუს სასამართლო“ ეწოდება და მიუსჯიან სასიკვდილო განაჩენს, დახვრეტას. ფილმი იხილავს ეგზისტენციალურ ეთიკას, როგორიცაა „ჭეშმარიტების პრობლემა“.
„ევანგელიონი“ არის იაპონური სამეცნიერო-ფანტასტიკური ანიმე-სერიალი. მისი რეჟისურა და სცენარი ეკუთვნის ჰიედიეკი ანოს. ეგზისტენციალური თემატიკები ინდივიდუალობაზე, ცნობიერებაზე, თავისუფლებაზე, არჩევანზე და პასუხისმგებლობაზე ყველა სერიას გასდევს, ძირითადი თემები პრაქტიკულად ეხება ჟან-პოლ სარტრისა და სიორენ კირკეგორის ფილოსოფიას. მე-16 ეპიზოდის სახელწოდება „სნეულება სიკვდილის წინაშე“ ნასესხებია კირკეგორის წიგნის სათაურიდან „სნეულება სიკვდილის წინაშე“.
მონტი პაითონი ბრიტანული კომედიური ჯგუფი, ეგზისტენციალური თემებს განიხილავს თავის გავლენიანი სატელევიზიო შოუში „მონტი პაითონის მფრინავი ცირკი“, 1983 წლის ფილმში „მონტი პაითონის ცხოვრების აზრი“.
თანამედროვე ეგზისტენციალური ფილმებია „მებრძოლთა კლუბი“, „გულების მტეხველნი (ფილმი)“, „გაღვიძებული ცხოვრება“, „მატრიცა (ფილმი)“, „ჩვეულებრივი ხალხი“ და „ცხოვრება ერთ დღეში“. ასევე, XX საუკუნის ფილმები „მეშვიდე ბეჭედი“, „ცხოვრება“, „ტაქსის მძღოლი (ფილმი)“, „სათამაშოების ისტორია“, „მოჩვენება ნიჟარაში“, „ჰაროლდი და მოდი“, „ზუსტად შუადღეს“, „ვიღაცამ გუგულის ბუდეს გადაუფრინა“, „მექანიკური ფორთოხალი (ფილმი)“, „თხუნელას დღე“, „აპოკალიფსი ახლა“, „უნაყოფო ნიადაგი“ და „სამართებელზე მორბენალი“.
„მატრიცას” ადარებენ „ბნელ ქალაქს“, სადაც პიროვნულობისა და რეალობის საკითხებია გაშლილი. „ბნელ ქალაქში“ მაცხოვრებლები დემიურგის კონტროლის ქვეშ არიან, როგორც ტყვეები პლატონის გამოქვაბულში, სადაც პატიმრები ხედავენ მხოლოდ სამყაროს, რომელიც ჩრდილების ანარეკლში აისახება გამოქვაბულის კედელზე და ვერ აღიქვამენ სინამდვილეს.
მნიშვნელოვანი რეჟისორები, რომელთა ფილმებიც ეგზისტენციალური თემატკისაა, არიან: ინგმარ ბერგმანი, ფრანსუა ტრიუფო, ჟან-ლიუკ გოდარი, მიქელანჯელო ანტონიონი, აკირა კუროსავა, ტერენს მალიკი, სტენლი კუბრიკი, ანდრეი ტარკოვსკი, ჰიდეაკი ანო, უეს ანდერსონი, ვუდი ალენი და კრისტოფერ ნოლანი. ჩარლი კაუფმანის ფილმი „ნიუ-იორკ, ნიუ-იორკი“ აღწერს მთავარი გმირის მიერ ეგზისტენციალური საზრისის ძიებას. ასევე, აკირა კუროსავას ფილმში „წითელწვერა“ ასახულია მთავარი გმირის ეგზისტენციალური კრიზისი. ის სტაჟირებას გადის იაპონიის სოფლის კლინიკაში, სადაც ის აწყდება ცხოვრების აბსურდულობას და საკუთარი არსებობაზე უჩნდება კითხვები, რაც ეხმარება მას იმაში,  რომ ადამიანური არსი უკეთ შეიცნოს.
მიშელ გონდრის გადაღებული ფრანგული ფილმი „მუქი ლურჯი მთვარე“ ეგგზისტენციალიზმის ბევრ დეტალს შეიცავს.
ლიტერატურა
1922 წლიდან ეგზისტენციალური თემატიკის მრავალფეროვანი ლიტერატურული ნაწარმოებები შეიქმნა. ლუი ფერდინან სელინის  „მოგზაურობა ღამის დასალიერში“ (1932), აღიარებული სარტრისა და ბოვუარის მიერ, შეიცავს გვიანდელი ეგზისტენციალური ლიტერატურის ბევრ თემას და გარკვეულწილად პროტო ეგზისტენციალურ ნოველას წარმოადგენს. ჟან-პოლ სარტრის 19338 წლის ნოველა „გულისრევა“  არის  „ეგზისტენციალურ იდეებში შებიჯება“ და ყველაზე ადვილი გზა მისი ფილოსოფიური პოზიციის გასაგებად. 1910-1960 წლებში მწერლების, ალბერ კამიუს, ფრანც კაფკამ, რენე მარია რილკეს, ტომას სტენზ ელიოტის, ჰერმან ჰესეს და ჯეკ კერუაკის  პროზა თუ პოეზია წარმოადგენს ეგზისტენციალურ ან პროტოეგზისტენციალური აზროვნების პროდუქტს.
XX საუკუნის დასაწყისში ეგზისტენციალურმა ფილოსოფიამ გავლენა მოახდინა ფანტასტიკის ჟანრზეც, ფილიპ ლავკრაფტის შემოქმედებაში აღწერილია ეგზისტენციალური უთანასწორობა, რაც გამოწვეული ადამიანის მიერ საკუთარი ბედის განკარგვის უუნარობით. 1960-იანი წლებიდან ლიტერატურული შემოქმედება შეიცავს როგორც  პოსტომდერნისტულ, ასევე  ეგზისტენციალურ ელემენტებს. ისეთი წიგნები როგორიცაა ფილიპ დიკის „ოცნებობენ ანდროიდები ელექტრო ცხვრებზე“ (1968) (მის მიხედვით შექმნილია ფილმი „სამართებელზე მორბენალი“), კურტ ვონეგუტის „ცივსისხლიანი ბრძოლა- ხუთი“ და ჩაკ პალანიკის „მებრძოლთა კლუბი“ წარმოადგენს რეალობასა და ხედვას შორის გავლებული ზღვარის წაშლის მცდელობასა და ამავდროულად შლის ეგზისტენციალურ თემებს. ეგზისტენციალისტი მწერლებისა და ფილოსოფოსები ფიოდორ დოსტოევსკის, მიშელ ფუკოს, ფრანც კაფკას, ფრიდრიხ ნიცშეს, სიორენ კირკეგორის, ჰერბერტ მარკუზეს, ჟილ დელეზის, არტურ შოპენჰაუერის და ედუარდ ჰარტმანის  ნაშრომებმა დიდი გავლენა მოახდინა  თანამედროვე მწერლებზე, ჩაკ პალანიკი, კრისპინ გლოვერი,  ენდრიუ ჰუსი,  დევიდ ფოსტერ უოლესი და  ჩარლზ ბუკოვსკი, რომლეთა ნაშრომებშიც დაცულია ბალანსი უსიამოვნებასა და მშვენიერებას შორის.
თეატრი
ჟან-პოლ სარტრმა 1944 წელს დაწერა ეგზსიტენციალური პიესა „გასასვლელი არ არის”. პიესის თავდაპირველი სახელწოდება ფრანგულ ენაზე იყო („დაკეტილი კარების უკან“), საიდანაც მომდინარეობს ცნობილი ფრაზა „ჯოჯოხეთი სხვა ადამიანები არიან”. პიესა იწყება მოსამსახურის მიერ კაცის ოთახში შეყვანის სცენით, მალე მაყურებელი აანალიზებს, რომ ეს ჯოჯოხეთია. საბოლოოდ, კაცს ორი ქალი უერთდება. მათი შემოსვლის შემდეგ, მოსამსახურე გადის და კარები იხურება და იკეტება. სამივე ელოდება, რომ უნდა დაიტანჯონ, მაგრამ ტანჯვა არ მოდის. ისინი აცნობიერებენ, რომ ისინი ერთად იმიტომ არიან, რომ ერთმანეთი აწამონ, რასაც თავს წარმატებით ართმევენ ერთმანეთის ცოდვების, სურვილებისა და უსიამოვნო მოგონებების კვლევით. მინიატიურა|მარცხნივ|[[სემიუელ ბეკეტი: „იქ, სადაც ერთდროულად გვაქვს სიბნელე და სინათლე, ყოველთვის აუხსნელი დაგვრჩება ბევრი რამ. სწორედ იმიტომ, რომ არსებობს სინათლე და სიბნელე ერთდროულად (მხოლოდ სიბნელე რომ ყოფილიყო, ყველაფერი ცხადი იქნებოდა). ჩვენი სიტუაცია აუხსნელია“.]] ეგზისტენციალური თემეტიკის პიესები იდგმება „აბსურდის თეატრში“. ამ კუთხით, მნიშვნელოვანი პიესაა სემიუელ ბეკეტის „გოდოს მოლოდინში“, სადაც ორი პერსონაჟი თავს ირთობს იმით, რომ ელოდება ვიღაცას სახელად გოდოს, რომელიც არ მოდის. ისინი ირწმუნებიან, რომ გოდო მათი ნაცნობია, მაგრამ ცუდად იცნობენ და რომ ნახონ, ვერც იცნობენ. ერთხელ, სემუელ ბეკეტს კითხეს ვინ ან რა იყო გოდო, რაზეც მან უპასუხა: „რომ მცოდნოდა, პიესაში დავწერდი“. პერსონაჟების ყოველდღიურ საქმიანობას წარმოადგენს ჭამა, ძილი, საუბარი, კამათი, სიმღერა, თამაში, ვარჯიში, ქუდების გაცვლა და თვითმკვლელობაზე ფიქრი- ყველაფერი, რასაც შეუძლია „საშინელი სიჩუმის შესაჩერება ხეობაში“. პიესაში გამოყენებულია „რამდენიმე არქეტიპული ფორმა და სიტუაცია, რომელიც მათ აყენებს ერთდროულად კომედიურ და პათოსურ მდგომარეობაში“. პიესა ასევე წარმოაჩენს ადამიანის გამოცდილებას დედამიწაზე- სიმძაფრე, ჩაგვრა, მეგობრული სულისკვეთება, იმედი, გარყვნილება და ადამიანური გამოცდილების უსარგებლობა, რომელიც მხოლოდ გონებაში და აბსურდის ხელოვნებაში იძენს აზრს. პიესა განიხილავს ისეთ საკიტხებს როგორიცაა სიკვდილი, ადამიანური არსებობის საზრისი და ღმერთის ადგილი ადამიანების ცხოვრებაში.
ტომ სტოპარდის „როზენსკრაცი და გილდერნსტენი არიან მკვდრები“ არის აბსურდული ტრაგიკომედია, რომელიც პირველად დაიდგა ედინბურგიდ ფესტივალზე 1966 წელს. პიესის სცენარი გაშლილია შექსპირის „ჰამლეტის“ ორი მთავარი პერსონაჟის გარშემო. გარკვეული პარალელების გავლება შეიძლება სემუელ ბეკეტის გოდოს მოლოდინის“ პიესასთან, ორი ცენტრალური პერსონაჟი, რომელიც წარმოდგენილია როგორც ერთი პერსონაჟის ორი ნახევარი. არსებობს სიუჟეტური მსგავსებაც: პერსონაჟებს დრო გაჰყავთ კითხვების დასმით, სხვა პერსონაჟების განსახიერებით და ერთმანეთის გაღიზიანებით ან დიდი ხნის განმავლობაში ჩუმად ყოფნით. ორი პერსონაჟი განსახიერებულია, როგორც ორი კლოუნი ან სულელი იმ სამყაროში, რომელიც მათი ცნობიერების მიღმაა. ისინი იხლართებიან ფილოსოფიურ არგუმენტებში, რომლის მნიშვნელობაც არ იციან და მიჰყვებიან სამყაროს არარაციონალურობასა და შემთხვევითობას.
ჯან ანუის „ანტიგონე“ წარმოაჩენს ეგზისტენციალური თემატიკის არგუმენტებს. ის ბერძნული მითის მიხედვითაა შექმნილი და იმავე სახელწოდების პიესა (სოფოკლეს „ანტიგონე“, შექმნილია ქრისტეს შობამდე ძვ.წ. V საუკუნეში). ინგლისურ ენაში, ხშირად განასხვავებენ ორიგინალ და თანამედროვე სახელწოდებას. ფრანგულად ანტიგონე გამოითქმის, როგორც „Ante-GŌN“. პიესა პირველად დაიდგა პარიზში 1944 წლის 6 თებერვალს, იმ პერიოდში როდესაც საფრანგეთი ნაცისტური ძალენ~ბის მიერ იყო ოკუპირებული. იქიდან გამომდინარე, რომ პიესაზე გავლენა მოახდინა ნაცისტურმა ცენზურამ, ის ორაზროვანია. ერთი მხრივ, ავტორიტეტის უარყოააა ასახული (ანტიგონე), ხოლო მეორე მხრივ, მისი მიღება (კრეონი). პიესაში პარალელი იყო გავლებული ფარიზუს წინააღმდეგობასა და ნაცისტურ ოკუპაციას შორის. ანტიგონე არ მიიჩნევს, რომ სამყარო სრულიად აბსურდულია, მაგრამ ფიქრობს, რომ ადამიანებს არ აქვთ ღირსეული სიკვდილის არჩევის შესაძლებლობა. პიესა მიმოიხილავს გრძელ დიალოგს ბუნების ძალის, ბედის, არჩევანის შესახებ, რომლის დროსაც ანტიგონე ამბობს, რომ მას „სძულს დაპირება ერთფეროვან ბედნიერებაზე“. ის აცხადებს, რომ მას ურჩევნია მოკვდეს ვიდრე მდარე არსებობის განვლოს სიცოცხლე.
კრიტიკოსი მარტინ ესლინი თავის წიგნში „აბსურდის თეატრი“ აღნიშნავს, რომ ბევრი თანამედროვე მწერალი, როგორიცაა სემიუელ ბეკეტი, ეჟენ იონესკო, ჟან ჟენე და არტურ ადამოვი თავიანთ პიესებში აღწერენ ეგზისტენციალურ რწმენას იმის შესახებ, რომ ჩვენ ვართ აბსურდული ადამიანები სამყაროში, სადაც ყოველივე უაზროა. ესლინი შენიშნავს, რომ ბევრმა ასეთმა მწერალმა და პიესის ავტორმა ფილოსოფია უკეთესად წარმოადგინა, ვიდრე სარტრისა და კამიუს პიესებმა. მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი ასეთი მწერალს „აბსურდისტის“ იარლიყი მიაკრეს, უარყოფდნენ ეგზისტენციალიზმის ფილოსოფიასთან მათ გაიგივებას და ხშირად ანტი-ფილოსოფიური ხედვა ჰქონდათ (მაგალითად, იონესკო ხშირად აცხადებდა, რომ ის უფრო პატაფიზიკას და სურეალიზმს ეკუთვნოდა, ვიდრე ეგზისტენციალიზმს). ესლინის კვლევის მიხედვით, პიესები ხშირად დაკავშირებულია ეგზისტენციალურ თემებთან.
ფსიქოანალიზი და ფსიქოთერაპია
ეგზისტენციალური ფილოსოფიის მთავარი განშტოებაა ეგზისტენციალური ფსიქოანალიზი და ფსიქოთერაპია, რომელიც პირველად ჩამოაყალიბა თავის ნაშრომში ოტო რანკმა, რომელიც იყო ფროიდის უახლოესი კოლეგა ოცი წლის განმავლობაში. ლუდვიგ ბინსვაგერი, წარმოადგენს ასევე ეგზისტენციალისტ ფილოსოფოსს, ის არ იცნობდა რანკის ნაშრომებს და მასზე გავლენა მოახდინა ფროიდის, ედმუნდ ჰურსელის, მარტინ ჰაიდეგერის, და ჟან-პოლ სარტრის ნაშრომებმა. მინიატიურა|[[ედვარდ მუნკის ეგზისტენციალისტური ნახატი.]] ეგზისტენციალური ფილოსოფიის გვიანდელი წარმომადგენელია ვიქტორ ფრანკლი, რომელიც კარლ იუნგის მოსწავლე იყო და ასევე, ხვდებოდა ფროიდსაც. მის მიერ შემუშავებული ლოგოთერაპია, შეიძლება მიჩნეულ იქნეს ეგზისტენციალური თერაპიის ფორმად. ეგზისტენციალისტებმა გავლენა მოახდინეს სოციალურ ფსიქოლოგიაზე, ანტიპოზიტივისტურ მიკრო სოციოლოგიაზე, სიმბოლურ ინტერაქტიონიზმზე და პოსტსტრუქტურალიზმზე, ისეთი მოაზროვნეების დახმარებით, როგორიცაა გეორგ ზიმელი და მიშელ ფუკო. ფუკო გატაცებით კითხულობდა კირკეგორს, თუმცა თავად მას ეს ფილოსოფოსი არასდროს უხსენებია, მიუხედავად ამისა, კირკეგორმა გადამწყვეტი როლი ითამაშა მისი ნაშრომების შექმნაში.
ეგზისტენციალური ფილოსოფიის ადრეული წარმომადგენელია ამერიკელი როლო მეი, რომელზეც გავლენა მოახდინეს კირკეგორმა და ოტო რანკმა. ერთ-ერთი ყველაზე ნაყოფიერი მწერალი ტექნიკურ და თეორიულ ეგზისტენციალურ ფილოსოფიაში არის ამერიკელი ფსიქოლოგი ილვინ დევიდ იალომი. იალომი აცხადებს, რომ მიუხედავად ეგზისტენციალისტების  მძაფრი რეაქციისა ფროიდის მექნისტური, დეტერმინისტული ცნობიერების მოდელისა და ფენომენოლოგიური თერაპიის წინააღმდეგ, ეგზისტენციალისტ თერაპევტებს ცოტა რამ აქვთ საერთო არასდროს ყოფილა ეგზისტენციალური ფსიქოლოგიური სკოლა ერთიან, სისტემურ  იდეოლოგიურ სკოლად მიჩნეული. მოაზროვნეები-ლუდვიგ ბინსვანგერი, მედარდ ბოსი, ევგენი მინკოვსკი, გებსატელი, როლანდ კუნი, გ.კარუსო, ბუიტენდიკი, გ.ბალი და ვიქტორ ფრანკლი, სრულიად უცნობნი იყვნენ ამერიკელი ფსიქოთერაპევტებისთვის 1985 წლამდე, როდესაც როლო მაიმ დაწერა ყველაზე გავლენიანი წიგნი „არსებობა“, განსაკუთერბით კი მისი წინათქმა ესე, რომელმაც ცნობადი გახადა ეგზისტენციალისტი ფსიქოლოგების ნაშრომები  ამერიკაში.
ევროპული ეგზისტენციალური ფსიქოთერაპიის ყველაზე თანამედროვე წარმომადგენელია ბრიტანელი ემი ვან დეურზენი.
ასევე, გერდ აჩენბახმა განაახლა სოკრატესეული მიდგომა თავის ფილოსოფიურ კონსულტაციებში. ასევე მოიქცა მიშელ ვებერიც თავის ქრომატულ ცენტრში ბელგიაში.
ზოგადი კრიტიკა
მინიატიურა|მარცხნივ|[[მარტინ ჰაიდეგერი]] ვალტერ კაუფმანმა გააკრიტიკა „ძირეულად არაჯანსაღი მეთოდები და საშიში ზიზღი გონების მიმართ, რაც ეგზისტენციალიზმის მნიშვნელოვანი ასპექტია“. ლოგიკური პოზიტივისტი ფილოსოფოსები, რუდოლფ კარნაფი და ალფრედ აიერი, ამტკიცებენ, რომ ეგზისტენციალისტები ხშირად ურევენ თავიანთ ანალიზში ზმნა ყოფნას (To be) და ყოფიერებას (being). ისინი ფიქრობენ, რომ ზმნა არის გარდამავალი და შეთავსებულია შემასმენელთან. (მაგალითად, ვაშლი არის წითელი). შემასმენლის გარეშე წინადადება უაზრო გამოდის. ეგზისტენციალისტები ხშირად არასწორი ფორმით იყენებენ ტერმინს.
სარტრის ფილოსოფია
ბევრი ფილოსოფოსი მიიჩნევს, რომ სარტრის ფილოსოფია არიის წინააღმდეგობრივი. ისინი ფიქრობენ, რომ სარტრი აყენებს მეტაფიზიკურ არგუმენტებს, მიუხედავად იმისა, რომ ის ამტკიცებს, რომ მისი ფილოსოფია მეტაფიზიკას უარყოფს. ჰერბერტ მარკუსმა გააკრიტიკა სარტრის „ყოფიერება და არარაობა“ (1943). სარტრი მოიაზრებს შიშსა და უაზრობას, როგორც არსებობის ბუნებას: იმდენად რამდენადაც ეგზისტენციალიზმი არის ფილოსოფიური დოქტრინა, ის ინარჩუნებს იდეალისტურ დოქტრინას. ის ეფუძნება სუბიექტურ აბსტრაქტივიზმს ადამიანური არსებობის სპეციფიურ ისტორიულ პირობებში და მოიცავს ონტოლოგიურ და მეტაფიზიკურ მახასიათებლებს. აქედან გამომდინარე, ეგზისტენციალიზმი იმ იდეოლოგიას ეკუთვნის, რომელსაც ის თავად ესხმის თავს და მისი რადიკალიზმი ილუზიორულია.
„წერილი ეგზისტენციალიზმში“ მარტინ ჰაიდეგერი აკრიტიკებს სარტრს: ეგზისტენციალიზმი ამბობს, რომ არსებობა წინ უსწრებს არსებას. ამ დებულებაში, ის იყენებს არსებობას და არსებას მეტაფიზიკური მნიშვნელობით, რომელსაც პლატონის დროში შემდეგი სახით გამოთქვამდნენ - „არსება წინ უსწრებს არსებობას“. სარტრი უცვლის ადგილებს სიტყვებს და საპირისპირო მნიშვნელობით იყენებს. თუმცა, შეცვლილი მეტაფიზიკური დებულება, რჩება მეტაფიზიკურ მტკიცებად. ამით ის რჩება მეტაფიზიკასთან.
სქოლიო
კატეგორია:ლიტერატურული მიმდინარეობები კატეგორია:ფილოსოფიური მიმდინარეობები კატეგორია:მოდერნიზმი
ევგენი III
მინი|მარჯვნივ|200px|ევგენი III ევგენი III (Eugenius PP. III; ერისკაცობაში ბერნარდო პიზელი; დ. 1080 — გ. 8 ივლისი, 1153) — რომის პაპი 1145–1153  წლებში.
ევგენი III პაპად აირჩიეს 1145 წლის 15 თებერვალს და რომის პაპი იყო გარდაცვალებამდე, 1153 წლის 8 ივლისამდე. ევგენი III-ს გარდაცვალების შემდეგ მოიხსენიებენ, როგორც ნეტარი ევგენი III.
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:დაბადებული 1080 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1153
ეფრემი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი  ეფრემ შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ადოლფ ტიერი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი ისტორიკოსები კატეგორია:საფრანგეთის პრეზიდენტები კატეგორია:საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 1797 კატეგორია:გარდაცვლილი 1877
მარია ბლანკი
მინი|მარია ბლანკი (ულიანოვა) მარია ალექსანდრეს ასული ულიანოვა (Мари́я Алекса́ндровна Улья́нова; ქალიშვილობის გვარი — ბლანკი, დ. 6 მარტი, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია — გ. 25 ივლისი, პეტროგრადი) — ილია ულიანოვის მეუღლე და რევოლუციონერების ვლადიმერ ლენინისა და ალექსანდრე ულიანოვის დედა.
ბიოგრაფია
მარია ალექსანდრეს ასული ბლანკი დაიბადა პეტერბურგში 1835 წლის 6 მარტს, ექიმის, საიმპერატორო სამედიცინო ქირურგიული აკადემიის კურსდამთავრებულის ალექსანდრე დიმიტრის ძე ბლანკის ოჯახში. მარიამ დაწყებითი განათლება ოჯახში მიიღო. სახლშივე შეისწავლა მეცნიერების საფუძლები და სამი ევროპული ენა: გერმანული, ფრანგული და ინგლისური. მარიამ ყველასაგან დახმარების გარეშე ექსტერნად ჩააბარა გამოცდები სამარის ვაჟთა გიმნაზიაში, მიიღო მსაწავლებლის დიპლომი და უფლება.
1863 წელს მარია ბლანკი დაოჯახდა, გაჰყვა პედაგოგს, ფიზიკის მასწავლებელს ილია ნიკოლოზის ძე ულიანოვს. მეუღლესთან თააცხოვრების პერიოდში შეეძინათ შვილები: ანა, ალექსანდრე, ოლღა, ვლადიმერი, დიმიტრი და მარია. 1886 წლის 12 იანვარს მარიას მეუღლე ილია ულიანოვი 55 წლის ასაკში გარდაეცვალა.
1887 წლის მარტის პირველ რიცხვებში თავის დასთან ანასთან ერთად დააპატიმრეს მარია ბლანკის უფროსი ვაჟი ალექსანდრე, რუსეთის იმპერატორის ალექსანდრე III-ზე თავდასხმაში მონაწილეობისაათვის. მიუხედავად მარიას არაერთგზის მცდელობისა შვილის — ალექსანდრეს გადარჩენა ვერ მოახერხა. 1887 წლის 8 მაისს, 21 წლის ალექსანდრე ულიანოვი სიკვდილით დასაჯეს შლისელბურგის ციხეში. ალექსანდრეს სიკვდილით დასჯის ოთხი წლის შემდეგ პეტერბურგში მუცლის ტიფისაგან გარდაიცვალა მარიას ქალიშვილი — ოლღა.
მარია ულიანოვი გარდაიცვალა 82 წლის ასაკში 1916 წელს. დაკრძალულია პეტროგრადში, გოლკოვის სასაფლაოზე, მისი ქალიშვილის ოლღას საფლავის გვერდით.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 6 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1835 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1916
Hemilienardia
Hemilienardia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ჰექსაკოსიოიჰექსეკონტაჰექსაფობია
thumb|200px|right|666-ის [[ციფრებით წერის ისტორია|ბერძნული ციფრების აღნიშვნა ]] ჰექსაკოსიოიჰექსეკონტაჰექსაფობია (ბერძნულად ნიშნავს „რიცხვ ექვსას სამოცდაექვსის შიში“) არის შიში, რომელიც წარმოიშვა ბიბლიის წიგნ გამოცხადებიდან, თავი 13:18, რომელიც მიუთითებს, რომ რიცხვი ექვსას სამოცდაექვსი სატანის ან ანტიქრისტეს რიცხვია.
ქრისტიანული სამყაროს გარეთ, ეს ფობია ძირითადად საშინელებათა ფილმებიდან გავრცელდა.
სქოლიო
კატეგორია:ფობიები
ვამეყ (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი  ვამეყ შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
პიც-ელა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
გრეინჯვილი
გრეინჯვილი (Grangeville) — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს აიდაჰოს შტატში, აიდაჰოს ოლქში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 3141 კაცს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:აიდაჰოს ქალაქები
პატრის მაკ-მაჰონი
thumb|პატრის მაკ-მაჰონი მარი ედმ პატრის მორის დე მაკ-მაჰონი (ფრანგ. Marie Edme Patrice Maurice de Mac-Mahon) (დ. 13 ივნისი, 1808 — გ. 17 ოქტომბერი, 1893) — ფრანგი გენერალი და პოლიტიკოსი, მაჯენტას პირველი ჰერცოგი, საფრანგეთის სახელმწიფოს მეთაური 1873 წლიდან 1875 წლამდე და საფრანგეთის პრეზიდენტი 1875-1879 წლებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:საფრანგეთის პრეზიდენტები კატეგორია:საფრანგეთის მარშლები კატეგორია:დაბადებული 1808 კატეგორია:გარდაცვლილი 1893
ყაზანის საკათედრო ტაძარი (სტავროპოლი)
ყაზანის საკათედრო ტაძარი — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის სტავროპოლისა და ნევინომისკის ეპარქიის საკათედრო ტაძარი.
ვარაზი
საკუთარი სახელი  ვარაზ შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ყაზანის საკათედრო ტაძარი (სტავროპოლი)
იგი თავდაპირველად აშენდა 1843-1847 წლებში, მაგრამ განადგურდა 1930-იან წლებში. გადაკეთდა 2004-2012 წლებში ძველ საძირკველზე.
აშენდა სტავროპოლის ყველაზე მაღალ წერტილზე. ტაძრის სიმაღლე გუმბათთან ერთად 76 მეტრი. ეს არის ყველაზე მაღალი შენობა სტავროპოლის მხარეში.
ისტორია
1843 წლის 22 ივნისს, გოსტინი რიადსა და კომისარიატის შენობებს შორის, ციხის მთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ადგილი დაეთმო ახალი ეკლესიის დასაარსებლად; 1843 წლის 8 ივლისს, უამრავი ხალხით, გაიმართა ეკლესიის საძირკვლის ჩაყრის საზეიმო ცერემონია, რომელიც აკურთხა კავკასიისა და შავი ზღვის ეპისკოპოსმა იერემიამ (სოლოვიოვმა).
1847 წელს დასრულდა ტაძრის მშენებლობა, წმინდა სინოდის განკარგულებით მას ტაძრის სტატუსი მიენიჭა, ხოლო 22 ოქტომბერს აკურთხეს.
მიუხედავად იმისა, რომ ყაზანის ტაძარი და სამრეკლო ექვემდებარებოდა დაცვას, როგორც ანტიკურ ხუროთმოძღვრულ ღირებულებას, XX საუკუნის 30-იან წლებში ტაძარი განადგურდა. სამრეკლოდან ჯერ გააკეთეს რადიო ანძა, შემდეგ კი პარაშუტის კოშკი. ერთ დროს მათ სურდათ მისი აღდგენა, გააკეთეს ძეგლი სამოქალაქო ომის გმირებისთვის, მაგრამ 1943 წლის მაისში იგი ააფეთქეს გერმანიის საჰაერო თავდასხმებისგან დაცვის საბაბით.
გადაწყდა ტაძრის კომპლექსის აღდგენა XX საუკუნის ბოლოს. სტავროპოლის სახალხო დეპუტატების საკრებულოს პრეზიდიუმის 1991 წლის 31 იანვრის განკარგულებით, ახლანდელი ციხის მთის ტერიტორია გამოცხადდა ნაკრძალად. განადგურებული საკათედრო ტაძრის ადგილზე ჩატარდა არქეოლოგიური გათხრები, რის შედეგადაც დადგინდა მისი ზუსტი ადგილმდებარეობა.
1992 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება ყაზანის საკათედრო ტაძრისა და საკათედრო ტაძრის სამრეკლოს ხელახლა შექმნის აუცილებლობის შესახებ.
2004 წლის დასაწყისში სტავროპოლის ეპისკოპოს თეოფანეს (აშურკოვის) კურთხევით დაიწყო მოსამზადებელი სამუშაოები ყაზანის საკათედრო ტაძრის კომპლექსის რეკონსტრუქციაზე. 2010 წლის 4 აპრილს, აღდგომის დღეს, პირველი წირვა ჩატარდა ყაზანის საკათედრო ტაძარში.
2012 წლის 13 დეკემბერს მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქმა კირილმა აღასრულა ყაზანის საკათედრო ტაძრის დიდი კურთხევის რიტუალი და ახლად ნაკურთხ ტაძარში საღმრთო ლიტურგია. ლიტურგიის ბოლოს პატრიარქმა გამოაცხადა საკათედრო ტაძრისთვის საკათედრო სტატუსის მინიჭების შესახებ.
2015 წლის ივლისში, ტახტზე ასვლის 190 წლისთავის საპატივცემულოდ, ტაძრის გვერდით დაიდგა ნიკოლოზ I-ის ბრინჯაოს ძეგლი. ავტორია რუსი მოქანდაკე პოლონოვი.
2019 წლის 25 აპრილს დასრულდა ტაძრის სამრეკლოს მშენებლობა. შენობის სიმაღლე ჯვართან ერთად 78 მეტრია.
სქოლიო
კატეგორია: სტავროპოლის მხარე კატეგორია: სტავროპოლის ღირსშესანიშნაობები
ვიტორია-გასტეისი
ვიტორია-გასტეისი (Vitoria-Gasteiz) — ქალაქი ჩრდილოეთ ესპანეთში. ბასკეთის ავტონომიური რეგიონისა და ალავის პროვინციის დედაქალაქი. სიდიდით მეორე ქალაქი ბასკეთში ბილბაოს შემდეგ. თანამედროვე ესპანეთში იგი ცნობილია ესპანური და ბასკური "კომბინირებული" სახელწოდებით Vitoria-Gasteiz.
დაძმობილებული ქალაქები
კატეგორია:ესპანეთის ქალაქები კატეგორია:ალავის მუნიციპალიტეტები
შვედეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
შვედეთის ადინისტრაციული დაყოფა აღწერს შვედეთის სამეფოს დაყოფას ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებად. შვედეთის დაყოფილია 21 ლენად (län. თავის მხრივ ლენები დაყოფილია 290 კომუნად
ყოველ ლენს აქვს თავისი მმართველობა (sv:länsstyrelse), რომელსაც ნიშნავს შვედეთის მთავრობა. ლენის მმართველობა წარმოადგენს შვედეთის მთავრობასა და პარლამენტს, რიქსდაგს ადგილობრივ დონეზე. ლენის მმართველობის ამოცანაა ადგილობრივი თავისებურებებისა და მოთხოვნების გათვალისწინებით მმართველობის კოორდინირება მთვრობისა და რიქსდაგის პოლიტიკის შესაბამისად.
ამას გარდა, ყოველ ლენში არის არჩეული ორგანო ლანდსტინგი (sv:landsting), რომლის ერთ-ერთ მთავარ ამოცანას წარმოადგენს ლენში სოციალური და სამედიცინო მომსახურების უზრუნველყოფა.
ლენების სია
ყოველი ლენი თავის მხრივ შედგება მენიციპალიტეტებისაგან ან კომუნებისაგან (kommun), რომლებიც ამჟამად 290 ერთეულს შეადგენენ.
ისტორია
ქვეყნის დაყოფა ლენებად შემოღებული იქნა 1634 წელს გრაფ აქსელ ოქსენშერნის ინიციატივით მართვის სისტემის მოდერნიზაციის მიზნით. ლენებით დაყოფამ შეცვალა პროვინციებად დაყოფა. შვედეთის 1808—1809 წ. ომში რუსეთთან დამარცხების შედეგად და 1809 წ. დადებული ფრიდრიხსგამის სამშვიდობო შეთანხმების საფუძველზე ქვეყანა იძულებული გახდა რუსეთისათვის გადაეცა თავისი აღმოსავლეთი ტერიტორიები — ახლანდელი ფინეთი და ალანდის კუნძულები. ამასთან ერთად ქვეყნის ლენებად დაყოფამ  ძლიერი ცვლილებები განიცადა, თუმცა თვითონ მოდელი დღევანდელობამდე იქნა შენარჩუნებულ. ფინეთში თავდაპირველი ლენების სისტემა 1997 წლამდე იყო შემონახული, სანამ მათ შესამცირებლად რეფორმა არ გატარდა.
მოძველებური დაყოფა
პროვინციების სია :
ბევერლი კრაშერი
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|[[ჯეკ კრაშერი]] ბევერლი კრაშერი დაიბადა 2324 წლის 13 ოქტომბერს მთვარეზე. მშობლების დაღუპვის შემდეგ იგი ცხოვრობდა ბებიასთან, ფელისა გოვარდთან არვადა III_ზე. მისი ბებია იყო მკურნალი. როცა ბუნებრივი კატასტროფის გამო მოხდა მოსახლეობის ევაკუაცია იგი სხვადასხვა მცენარეული წამლებით ეხმარებოდა დაზარალებულებს. ყოველივე ამან გადააწყვეტინა ბევერლის გამხდარიყო ექიმი. არვადა III_დან ევაკუაციის შემდეგ ბევერლი ბებიასთან ერთად ცხოვრობდა ქალდოს II_ზე.
2342-2350 წლებში ბევერლი სწავლობდა ვარსკვლავური ფლოტის აკადემიაში. მან დაამთავრა სამედიცინო სკოლა. სწავლის დროს მან გაიცნო ჯეკ კრაშერი, 2348 წელს ისინი დაქორწინდნენ. 23 509 წელს ბევერლიმ დაიწყო სტაჟირება დოქტორ დალენ ქვაისთან. ერთი წლის შემდეგ დაიბადა მათი შვილი, უესლი. უესლი 5 წლის იყო როცა ჯეკი დაიღუპა. ბევერლი და ჟან-ლუკ პიკარი იცნობდნენ ერთმანეთს ჯერ კიდევ ჯეკის სიცოცხლეში, ჯეკი და პიკარი მეგობრობდნენ. ჯეკის დაღუპვის შემდეგ მათ ერთმანეთი აღარ უნახავთ სანამ ენტერპრაიზზე არ შეხვდნენ ერთმანეთს.
მინი|ბევერლი კრაშერი შვილთან, [[უესლი კრაშერი|უესლისთან ერთად]] 2364 წელს ბევერლი კრაშერი დაინიშნა მთავარ ექიმად ხომალდზე ენტერპრაიზ D (ვარსკვლავური თარიღი: 41154). 2365 წელს ბევერლი გადაიყვანეს სხვა სამიშაოზე. ენტერპრაიზზე მის მაგივრად დაინიშნა [[კათრინ პულასკი, თუმცა შემდეგ წელს ბევერლი კრაშერი კვლავ დაბრუნდა ხომალდზე.
ბიბლიოფილია
ბიბლიოფილია ან ბიბლიოფილიზმი — წიგნებისადმი სიყვარული. ბიბლიოფილი - ინდივიდი, ვისაც წიგნები უყვარს, ხშირად იხმარება ტერმინი წიგნის ჭია. ბიბლიოფილებს წიგნები უყვართ ან შემცველობის ან კითხვის გამო. ზოგჯერ ტერმინ ბიბლიოფილია-ს შეცდომად მიიჩნევენ და ბიბლიოფილიზმ-ს უფრო ზუსტად თვლიან.
პროფილი
ბიბლიოფილი არის პიროვნება, რომელსაც უყვარს ან აგროვებს წიგნებს, ხშირად აქვთ დიდი და განსაკუთრებული კოლექციები. ბიბლიოფილებისთვის აუცილებელი არაა იმ წიგნების ფლობა, რაც უყვართ; მათ ძველ ბიბლიოთეკებში ინახულებენ.
ტერმინის გამოყენება
ბიბლიოფილია არ უნდა აირიოს ბიბლიომანიაში, შეპყრობით-დაუძლეველ აშლილობაში, რომელიც იწვევს წიგნების შეგროვებას, როდესაც სოციალური ურთიერთობები ან ჯანმრთელობა დაზიანებულია ან ბევრი სხვა მიზეზების გამო.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ფილია
ალიქომექთეფე
ალიქომექთეფე (Əliköməktəpə) — ენეოლოთის ეპოქის დროინდელი დასახლება, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანში, ჯალილაბადის რაიონში, სოფელ უჩთეფესთან.
ფ. რ. მაჰმუდოვის კვლევების თანახმად, გათხრებისას ნაპოვნი მრავალრიცხოვანი თიხის ჭურჭელი მეორე დიდი აღმოჩენაა აღნიშნული ძეგლის ტერიტორიაზე. გათხრების დროს საღებავით დაფარული 300-ზე მეტი თიხის ჭურჭლის ნიმუში იპოვეს. ეს ნაკეთობები მონოქრონული ნახატებით იყო დაფარული. ყავისფერი და წითელი ნახატების უმრავლესობა წარმოადგენს სამკუთხედებს, რომბებს, სწორ და მრუდ ხაზებს. მრავალი ნაკეთობა ადგილობრივი წარმოებისაა.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის არქეოლოგიური ძეგლები
საქართველოს შაქრის კომბინატი
საქართველოს შაქრის კომბინატი — რესპუბლიკის კვების მრეწველობის მსხვილი საწარმო ქარელის მუნიციპალიტეტის დაბა აგარაში (თბილისიდან დაშორებულია 100 კმ-ით). საწარმოს მახლობლად ჩამოყალიბდა მეჭარხლეობის საბჭოთა მეურნეობა, რომელსაც დაეთმო 3185 ჰა მიწის ფართობი. კომბინატი ძირითადად შეიარაღებულია სამამულო მანქანადანადგარებით. 1933 წელს გადაამუშავეს 4440 ტ შაქრის ჭარხალი და მიიღეს 329,9 ტ თეთრი შაქარი. შემდგომ წლებში საქართველოს შაქრის კომბინატი ყოველწლიურად ზრდიდა  წარმოების მოცულობას.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს საწარმოები კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტი
Hemilienardia malletti
Hemilienardia malletti — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სტივ ჰეკეტის დისკოგრაფია
აქ წარმოდგენილია ინგლისელი გიტარისტ და სიმღერების ავტორ სტივ ჰეკეტის დისკოგრაფია.
საუნდტრეკები
შენიშვნა: ეს საუნდტრეკი ალბომის სახით არ გამოცემულა. იგი წარმოადგენს სამ ინსტრუმენტულ კომპოზიციას, რომლებიც შეტანილია Metamorpheus-ში.
სქოლიო
კატეგორია:სტივ ჰეკეტი კატეგორია:ბრიტანელი შემსრულებლების დისკოგრაფიები
Meet The Beatles!
Meet The Beatles! — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის მეორე ამერიკული გრამფირფიტა, რომელიც გამოვიდა 1964 წლის 20 იანვარს.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები - ლენონი/მაკ-კარტნი, გარდა მითითებულისა.
სქოლიო
კატეგორია:The Beatles-ის ალბომები კატეგორია:1964 წლის ალბომები კატეგორია:ალბომები ჯორჯ მარტინის პროდიუსერობით კატეგორია:Capitol Records-ის ალბომები
ლუციუს II
მინი|მარჯვნივ|200px|ლუციუს II ლუციუს II (Lucius PP. II; ერისკაცობაში ჟერარდო კაჩიანემიჩ დალ ორსო; დ. ? — გ. 15 თებერვალი, 1155) — რომის პაპი 1144–1145 წლებში.
წარმოშობით იტალიელი, დაიბადა ბოლონიაში. ლუციუს II პაპად აირჩიეს 1144 წლის 9 მარტს და რომის პაპი იყო გარდაცვალებამდე, 1145 წლის 15 თებერვლამდე.
ჩააქრო რესპუბლიკელ რომაელთა ამბოხება, რამაც თვით გველფებისა და გვიბელინების მტრული პარტიები შეაკავშირა. ღარიბთა ლაშქარი კაპიტოლიუმზე იერიშით მივიდა. პაპს ქვა მოხვდა თავში და გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 15 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1145
კაპარი
კაპარი ( Capparis) — მცენარეთა გვარი კაპარისებრთა ოჯახისა. ხეები, ბუჩქები, ბუჩქბალახები და მრავალწლოვანი ბალახებია. 300-მდე სახეობა უმთავრესად გავრცელებულია ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. ეკლიანი კაპარი (Capparis spinosa) ბუჩქბალახია. აქვს გრძელი გართხმული ღეროები და თეთრი ან მოთეთრო-ვარდისფერი გრძელყუნწა ყვავილები. გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთში, წინა და ცენტრალურ აზიაში, ინდოეთში, სამხრეთ ყირიმში, კავკასიასა და შუა აზიაში. ჩვენში აღმოსავლეთ საქართველოში გვხვდება.