cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სითბო
მინი|მარჯვნივ| დიდი შინაგანი ენერგიის მქონე [[ლავა ]] სითბო — სხეულის წარმომქნელი ნაწილაკების (ატომები, მოლეკულები) უწესრიგო (სითბური) მოძრაობის ფორმა. სითბოს რაოდენობითი ფორმაა სითბოს რაოდენობა, ესე იგი ენერგიის რაოდენობა, რომელსაც იღებს ან გასცემს სისტემა თბოგადაცემის პროცესში (როდესაც სისტემის მდგომარეობის მახასიეთებელი გარე პარამეტრები: მოცულობა და სხვ. უცვლელი რჩება). მუშაობის მსგავსად სითბოს რაოდენობა სისტემის შინაგანი ენერგიის ცვლილების ზომაა. თბოგადაცემის პროცესში სისტემის შინაგანი ენერგია იცვლება თავისი მოლეკულებისა და გარემომცველ სხეულთა მოლეკულების უშუალო ურთიერთქმედების (დაჯახების) შედეგად.
განსხვავებით U შინაგანი ენერგიისგან, რომელიც მდგომარეობის მახასიეთებელი ცალსახა ფუნქციაა, Q სითბოს რაოდენობა (ფიზიკურ პროცესებში U შინაგანი ენერგიის ცვლილების ერთ-ერთი მდგენელია) არ შეიძლება წარმოდგინდეს როგორც მდგომარეობის პარამეტრების რომელიმე ფუნქციის მნიშვნელობათა სხვაობა. სისტემისათვის გადაცემული Q სითბოს რაოდენობა, ისევე როგორც A მუშაობა, დამოკიდებულია იმაზე, თუ რა გზით გადადის სისტემა საწყისი მდგომარეობიდან საბოლოო მდგომარეობაში.
შექცევადი პროცესებისათვის, თერმოდინამიკის მეორე საწყისის თანახმად, ელემენტარული სითბოს რაოდენობა, სადაც T აბსოლუტური ტემპერატურაა, ხოლო dS — სისტემის ენტროპიის ცვლილება. ამგვარად, სისტემისათვის სითბოს გადაცემა მისთვის გარკვეული რაოდენობის ენტროპიის გადაცემის ეკვივალენტურია. ერთეულთა საერთაშორისო სისტემაში სითბოს ერთეულია ჯოული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თერმოდინამიკა
კუიტო
კუიტო (Kuito) — ქალაქი ანგოლაში. ბიეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. 1975 წლამდე მას ერქვა სილვა-პორტუ. 1993—1994 და 1998—1999 წლებში ქალაქს ალყა შემოარტყეს ანგოლის სრული დამოუკიდებლობისათვის ეროვნული კავშირის მეამბოხეებმა. ამ ალყების შედეგად ბევრი შენობა-ნაგებობა დღემდე საკმაოდ დაზიანებულია.
ქალაქი მდებარეობს ცენტრალური ბენგელის სარკინიგზო ხაზზე.
მოსახლეობის რაოდენობა 2010 წლის მონაცემებით შეადგენს — 185 302 ადამიანს.
ისტორია
1993 წლის 6 იანვარს სამოქალაქო ომის დროს კუიტოს ალყა შემოარტყეს უნიტას აჯანყებულებმა. ალყა გაგრძელდა 9 თვე, 30 ათას ადამიანზე მეტი დაიღუპა შიმშილისგან. მეორე ალყა მოხდა 1998 წელს, ქალაქის დასაპყრობად გამოყენებული იქნა არტილერია და ტანკები.
გეოგრაფია
thumb|275px|გაკვეთილები ქალაქ კუიტოს სკოლაში ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1719 მეტრზე, ბიეს პლატოს აღმოსავლეთ ფერდობზე. ჰაერის წლის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 21,26 °C-ს. ყველაზე უფრო ცივი პერიოდი აღინიშნება მაისიდან აგვისტოს ჩათვლით, როდესაც თითქმის მთლიანად არ არსებობს ნალექი. ყველაზე უფრო ცხელი თვეებია — სექტემბერი და ოქტომბერი. წვიმების სეზონია ნოემბრიდან აპრილის ჩათვლით.
სქოლიო
კატეგორია:ანგოლის ქალაქები
კაპიტული
კაპიტული (გვიანდ. capitulum) — დასავლეთქრისტიანული საეკლესიო პირთა საბჭო:
ლიტერატურა
კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის ორგანიზაცია კატეგორია:ანგლიკანიზმი
ტიროლი (ისტორიული ოლქი)
მინი|ტიროლის მდებარეობა ცენტრალურ ევროპაში ტიროლი (Tirol; Tirolo; Tirolis) — ისტორიული ოლქი ცენტრალურ ევროპაში, ალპების აღმოსავლეთ ნაწილში, მოიცავს ტიროლის ფედერალურ მიწას ავსტრიის შემადგენლობაში და სამხრეთ ტიროლისა და ტრენტინოს ავტონომიურ პროვინციების იტალიაში.
ისტორიული ტიროლის საზღვრებს თითქმის მთლიანად ემთხვევა ტიროლ-სამხრეთი ტიროლ-ტრენტინოს ევრორეგიონის საზღვრები.
ლიტერატურა
კატეგორია:საღვთო რომის იმპერიის სახელმწიფოები კატეგორია:ევროპის ისტორიული მხარეები კატეგორია:ავსტრიის ისტორია
დი დი ბრიჯუოთერი
დი დი ბრიჯუოთერი  (Dee Dee Bridgewater, Denise Eileen Garrett; დ. 27 მაისი, 1950) — ამერიკელი ჯაზ-მომღერალი. სამგზის გრემის მფლობელი, სიმღერების ავტორი და ორგზის ტონის ჯილდოს მფლობელი, თეატრის მსახიობი. 23 წლის განმავლობაში იყო National Public Radio-ის შოუს წამყვანი. არის გაეროს კეთილი ნების ელჩი.
ბიოგრაფია
დენის ელიენ გარედი დაიბადა მემფისში, შტატ ტენესიში. მამა - მეთიუ გარედი, იყო ჯაზ-მესაყვირე და მასწავლებელი მანასას  სკოლაში, რამაც გავლენა იქონია პატარა გოგონას ჯაზისადმი სიყვარულზე. 16 წლის ასაკში გახდა როკისა და R&B ტრიოს წევრი, მღეროდა მიჩიგანის კლუბებში. 1969 წელს, 18 წლის ასაკში, ჯაზ-მუსიკოსების კოლექტივთან ერთად იმოგზაურა და კონცერტები ჩაატარ საბჭოთა კავშირის ქვეყნებში. ერთი წლის შემდეგ შეხვდა თავის მომავალ მეუღლეს, სესილ ბრიჯუოთერს. ქორწინების შემდეგ საცხოვრებლად გადავიდა ნიუ-იორკში, სადაც მისი მეუღლე ჰორას სილვერის ჯგუფში უკრავდა. 1970-იანი წლების დასაწყისში ბრიჯუოთერმა დაიწყო მოღვაწეობა დიდ ჯაზ-ორკესტრში ლიდ-ვოკალისტად, რის შემდეგაც მას მოუწია ბევრ გამოჩენილ ჯაზ მუსიკოსთან (როგორიც იყო დიზი გილესპი, სონი როლინსი და სხვები) სიმღერა. იგი წარსდგა მონტერეის ჯაზ-ფესტივალზე 1973 წელს. 1974 წელს გამოიცა მისი პირველი ალბომი „აფრო ბლუ“ და სწორედ ამ ალბომით წარსგა იგი ბროდვეის თეატრში. 1976 წელს გახდა გრემის პრემიის მფლობელი. 1980-იანი წლების ბოლოსა და 1990-წლების დასაწყისში ბრიჯუოთერმა თანამედროვე პოპ მუსიკიდან გადაინაცვლა ჯაზში. მან მონაწილეობა მიიღო სანრემოსა და მონტრექსის ფესტივალში, ხოლო ოთხი წლის შემდეგ დაიგეგმა კოლაბორაცია ჰორას სილვერთან, რის შემდეგაც მალევე ჩაიწერა ალბომი სახელწოდებით „Love and Peace“. მისმა ერთ-ერთმა ალბომმა „Dear Ella“ მიიღო გრემის ჯილდო, როგორც საუკეთესო ვოკალურმა ალბომმა. 2009 წლის 16 ოქტომბერს მან გახსნა შანხაის ჯაზ ფესტივალი, რომელშიც ასრულებდა დიუკ ელინგტონისა და სხვა ჯაზ-მუსიკოსების სტანდარტებს.
აქტივობა
მიიღო მონაწილეობა 1979 წლის ფილმში „თევზი, რომელმაც გადაარჩინა პიტსბურგი“ და 1984 წლის ფილმში „ძმა სხვა პლანეტიდან“.
პირადი ცხოვრება
დი დი-ს ჰყავს სამი შვილი, თულანი ბრიჯუოთერი (პირველი ქორწინებიდან სესილ ბრიჯუოთერთან), ჩაინა მოუზის (მეორე ქორწინებიდან გილბერტ მოუსისგან, რომელიც იყო თეატრის, ფილმისა და ტელევიზიის დირექტორი), ხოლო უმცროსი შვილი გებრიელ დურანდი უკანასნელი ქორწინებიდან ჯინ-მერიენ დურანდისგან. ტულანი ბრიჯუოთერი სწავლობდა ლოს-ანჯელესში მირმანის ნიჭიერთა სასწავლებელში, ხოლო დღეს ტულანი ხელმძღვანელობს  ბრიჯუოთერის კომპანიას. შუათანა შვილი - ჩაინა მოუზის არის შემდგარი მომღერალი, სიმღერების ავტორი, რადიოწამყვანი.
მიღწევები
ბრიჯუოთერმა ორჯერ მოიპოვა გრემის ჯილდო და 8 ჯერ იყო ნომინირებული.
კვანტური ბიოლოგია
კვანტური ბიოლოგია სამეცნიერო დისციპლინების ინტეგრირებული დარგია და მისი ამოცანაა კვანტური მექანიკისა და თეორიული ქიმიის გამოყენება ბიოლოგიური ობიექტების მუშაობის მექანიზმების შესწავლისთვის. მრავალი ბიოლოგიური პროცესი მოიცავს ენერგიის კვანტური მექანიკის ბუნების გარდაქმნებს ქიმიური ტრანსფორმაციებისათვის გამოყენებად ფორმებში. ასეთი პროცესებია: ქიმიური რექაციები, სინათლის შთანთქმა, შეშფოთებული ელექტრონის მდგომარეობის ფორმირება, ენერგიის გადაცემა, ელექტრონებისა და პროტონების (წყალბადის იონების) გადაცემა ისეთ ქიმიურ პროცესებში როგორებიცაა ფოტოსინთეზი, ყნოსვა და უჯრედული სუნთქვა. კვანტურ ბიოლოგიაში გამოიყენება გამოთვლები კვანტური მექანიკის ეფექტების გათვალისწინებით ბიოლოგიური ურთიერთქმედებების მოდელირებისათვის. კვანტური ბიოლოგიის ამოცანაა რთული ბიოლოგიური პროცესების ახსნა მათი დაყვანით ფუნდამენტურ ფიზიკამდე, რაც მოიცავს მთელ რიგ სირთულეებს კვლევაში და ამიტომ შესაძლოა იყოს სპეკულაციური. ამ დარგის შესწავლა არ გულისხმობს ფიზიკის ახალი პრინციპების აღმოჩენას.
კვანტური ბიოლოგია მეცნიერების ახალი დარგია, კვლევების უმეტესობა თეორიულია და კითხვებზე პასუხის გასაცემად საჭიროებს შემდგომ ექსპერიმენტებს. მიუხედავად იმისა რომ ამ დარგის მიმართ ფართო ინტერესი მხოლოდ ახლახან გაჩნდა, მან მნიშვნელოვანი კონცეპტულაიზაცია განიცადა მე-20 საუკუნეში ფიზიკოსების მიერ. კვანტური ფიზიკის პიონერებმა თავიდანვე გაამახვილეს ყურადღება ბიოლოგიაში კვანტური მექანიკის გამოყენების შესაძლებლობაზე. ერვინ შრედინგერმა თავის წიგნში: „რა არის სიცოცხლე? “ განიხილა კვანტური მექანიკის პერსპექტივები ბიოლოგიაში. შრედინგერმა შემოიტანა „აპერიოდული კრისტალის“ იდეა, რომელიც შეიცავდა გენეტიკურ ინფორმაციას კოვალენტური ქიმიური ბმების კონფიგურაციაში. მან ასევე გამოთქვა ვარაუდი, რომ მუტაციები გამოწვეულია „კვანტური ნახტომებით“. სხვა პიონერებმა, როგორებიც იყვნენ: ნილს ბორი, პასკუალ იორდანი და მაქს დელბრუკი კომპლემენტარულობის კვანტურ იდეას განიხილავდნენ როგორც სიცოცხლის შემსწავლელი მეცნიერებების ფუნდამენტს. 1963 წელს პერ-ულოვ ლუვდინმა გამოაქვეყნა სტატია: „პროტონების ტუნელირება როგორც დნმ-ს მუტაციის სხვა მექანიზმი“. თავის ნაშრომში, მან განაცხადა ახალი დისციპლინის „კვანტური ბიოლოგიის“ შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:კვანტური მექანიკა კატეგორია:ბიოფიზიკა
ლოს-არკოსი
ლოს-არკოსი (Los Arcos) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ესტელია-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 57,67 კმ². მოსახლეობა — 1127 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ნავარის ქალაქები
პონტიფექს მაქსიმუსი
პონტიფექს მაქსიმუსი (Pontifex Maximus; სიტყვასიტყვით: „უდიადესი პონტიფი“ ან „ხიდების უდიადესი მშენებელი“) — ფონტიფიკების კოლეგიის (Collegium Pontificum) უმაღლესი ქურუმი ძველ რომში. წარმოადგენდა ყველაზე მნიშვნელოვან თანამდებობას ძველრომაულ რელიგიაში, რომლის დაკავების უფლებაც ძვ. წ. 254 წლამდე მხოლოდ პატრიციებს ჰქონდათ. თუმცაღა მკაფიოდ გამოკვეთილი რელიგიური თანამდებობა იყო, პონტიფექს მაქსიმუსობა ადრეული იმპერიის პერიოდში თანდათანობით პოლიტიზებული გახდა, რამდენადაც ავგუსტუსიდან მოყოლებული მას იმპერატორები იკავებდნენ. უკანასკნელი იმპერატორი, რომელიც მას ფლობდა იყო გრაციანე (ზეობდა 375-383 წლებში), თუმცა მან მოგვიანებით გადაწყვიტა, რომ სიტყვები „პონტიფექს მაქსიმუსი“ თავისი ტიტულისათვის მოეშორებინა. მიუხედავად იმისა, რომ რომაულ სამღვდელოებაში ყველაზე გავლენიანი თანამდებობა იყო, რომის უმაღლეს ქურუმებს (ordo sacerdotum) შორის მას მხოლოდ მეხუთე ადგილი ეკავა „რექს საკრორუმისა“ და სამი მთავარი ფლამენის შემდეგ.
სიტყვა „პონტიფექსს“, მოგვიანებით, ქრისტიან ეპისკოპოსებთან დაკავშირებით იყენებდნენ, რომის ეპისკოპოსის ჩათვლით. ტიტული „პონტიფექს მაქსიმუსი“ რომის კათოლიკურმა ეკლესიამ მიანიჭა პაპს, როგორც მთავარ ეპისკოპოსს. იგი არ შედის პაპის ოფიციალურ ტიტულატურაში, თუმცა გვხვდება რენესანსისა და თანამედროვე პერიოდის პაპების შენობებზე, მონუმენტებსა და მონეტებზე.
სქოლიო
კატეგორია:ძველი რომის რელიგიური ტიტულები კატეგორია:პაპის ტიტულები
ანისკინე
ანისკინე (Анискине) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ველიკი-ბურლუკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 176 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ველიკი-ბურლუკის რაიონის სოფლები
პერეიასლავ-ხმელნიცკის რაიონი
პერეიასლავ-ხმელნიცკის რაიონი (Переяслав-Хмельницький район) — რაიონი უკრაინაში, კიევის ოლქში. მისი ფართობია 1 470 კმ². 2006 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 36 527 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 25 კაცს კმ²-ზე. პერეიასლავ-ხმელნიცკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი პერეიასლავ-ხმელნიცკი.
სქოლიო
კატეგორია:კიევის ოლქის რაიონები
ალ-მუთაქი
ალ-მუთაქი (المتقي‎‎‎‎; დ. 908 — გ. ივლისი, 968) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა ბაღდადში 940-944 წლებში.
ხალიფა გახდა მისი ძმის, არ-რადის გარდაცვალების შემდეგ. ცხოვრობდა მოკრძალებული ცხოვრების წესით და სახელმწიფოს მმართველობაში მნიშვნელოვან როლს არ თამაშობდა. მის დროს რეალური ძალაუფლება არმიის მეთაურებს გააჩნდათ.
ლიტერატურა
კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები კატეგორია:დაბადებული 908 კატეგორია:გარდაცვლილი 968
სამეფო ოპერის თეატრი, ვალეტა
სამეფო ოპერის თეატრი, ასევე ცნობილი როგორც სამეფო თეატრი (It-Teatru Rjal, Teatro Reale) — ოპერის თეატრი ვალეტაში, მალტა. იგი შეიქმნა ინგლისელი არქიტექტორის ედვარდ მიდლტონ ბარის მიერ და აშენდა 1866 წელს. 1873 წელს მისი ინტერიერი ხანძრისგან საკმაოდ დაზიანდა, მაგრამ საბოლოოდ აღდგა 1877 წელს. მეორე მსოფლიო ომის დროს თეატრმა პირდაპირი დარტყმა მიიღო საჰაერო დაბომბვის შედეგად. განადგურებამდე ის ვალეტაში ერთ-ერთი ულამაზესი და ხატოვანი შენობა იყო. თეატრის აღდგენის რამდენიმე წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ, იტალიელმა არქიტექტორმა რენცო პიანომ შექმნა შენობის აღდგენის ნახაზი და 2013 წელს მან კვლავ დაიწყო ფუნქციონირება სახელწოდებით Pjazza Teatru Rjal.
ისტორია
მარცხნივ|მინი|დაბომბილი თეატრი მინი|ოპერის თეატრი 1935 წელს. შენობის პროექტი კოვენტ გარდენის თეატრის არქიტექტორს ედვარდ მიდლტონ ბარის მიანდეს, ხოლო კლასიკური დიზაინის გეგმა 1861 წელს დასრულდა. თავდაპირველი ნახაზები შეიცვალეს, რადგან თეატრის მხარეს მდებარე ქუჩები არ იყო გათვალისწინებული შენების დროს. ამის შედეგად მალტელი არქიტექტორების მიერ შემუშავებულ ტრასას დაემატა Strada Reale (დღეს რესპუბლიკის ქუჩა).
65 წლის შემდეგ სამეფო ოპერაში კვლავ ტრაგედია დატრიალდა. სამშაბათს, 1942 წლის 7 აპრილს, საღამოს, თეატრი გაანადგურა ლუფტვაფის ბომბდამშენმა. მეორე დილით მკვლევარებმა დაათვალიერეს თატრი და აღმოაჩინეს რომ აუდიტორიის სადგომების დიდი ნაწილი საერთოდ განადგურებული იყო, თუმცა ძლიერად არ იყო დაზიანებული თატრის სამხრეთ ნაწილი.
გადარჩენილი კონსტრუქციები 1950-იანი წლების ბოლოს უსაფრთხოების მიზნით გაამაგრეს. არსებობს მოსაზრება რომ, რომ მალტაში გერმანიის სამხედრო ტყვეებმა შესთავაზეს თეატრის აღდგენა 1946 წელს, თუმცა ამაზე უარი მიიღეს. ოპერის თეატრიდან მხოლოდ ტერასა და სვეტების ნაწილები გადარჩა.
ნანგრევები და რეკონსტრუქციის გეგმები
მინი|განახლებული თეატრი მიუხედავად იმისა, რომ დაბომბილი ადგილი ნანგრევებისა და დარჩენილი ქანდაკებებისგან იყო გაწმენდილი, ომის შემდგომი მთავრობების მიერ რეკონსტრუქცია რამდენჯერმე გადაიდო. 1953 წელს ექვსმა ცნობილმა არქიტექტორმა წარადგინა დიზაინები ახალი თეატრისთვის. კომიტეტმა აირჩია ზაველანი-როსის პროექტი და რეკომენდაცია მისცა მის მიღებას. პროექტი შეჩერდა შრომის ხელახალი არჩევისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ 1955-56 წლების ბიუჯეტში გათვალისწინებული იყო 280,000 ფუნტი თეატრის რეკონსტრუქციისთვის, ეს თანხა არასოდეს ყოფილა გამოყენებული. 1957 წლისთვის პროექტი შეჩერდა და 1961 წლის შემდეგ ქვეყნის განვითარების გეგმებში თეატრის ყველა მითითება გამოტოვებულ იქნა. გასული საუკუნის 80-იან წლებში კონტაქტი დამყარდა არქიტექტორ რენცო პიანოსთან, რათა დაგეგმილიყო შენობის და ქალაქის შესასვლელის რეაბილიტაცია. პიანომ წარმოადგინა გეგმები, რომლებიც მთავრობამ დაამტკიცა 1990 წელს, მაგრამ მშენებლობა არ დაიწყო. საბოლოოდ თეატრის აღდგენა მოხერხდა 2013 წელს დიდი ძალისხმევის შედეგად.
სქოლიო
კატეგორია:ოპერის თეატრები კატეგორია:თეატრები კატეგორია:თეატრები ქალაქის მიხედვით კატეგორია:თეატრები ანბანის მიხედვით კატეგორია:თეატრები ქვეყნების მიხედვით კატეგორია:შენობები კატეგორია:შენობები და ნაგებობები კატეგორია:შენობების და ნაგებობების ტიპები ქვეყნების მიხედვით კატეგორია:შენობები და ნაგებობები ქვეყნებისა და ტიპების მიხედვით კატეგორია:შენობები და ნაგებობები ქალაქების მიხედვით კატეგორია:შენობები და ნაგებობები ადგილმდებარეობის მიხედვით კატეგორია:შენობები და ნაგებობები არქიტექტორების მიხედვით კატეგორია:შენობები და ნაგებობები დიზაინერების მიხედვით კატეგორია:მალტის კულტურა კატეგორია:შენობები მალტაში კატეგორია:თეატრები მალტაში კატეგორია:ოპერის თეატრები მალტაში
ალონსო სანჩეს კოელო
სქოლიო
კატეგორია:პორტუგალიელები კატეგორია:ესპანელი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 1531 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1588
Iamthemorning
iamthemorning — რუსული პროგრესული როკის/ჩემბერ-პოპის ჟანრის ჯგუფი, რომელიც ჩამოყალიბდა სანქტ-პეტერბურგში, 2010 წელს.
ჯგუფში შედიან კლავიშისტი გლებ კოლიადინი და ვოკალისტი მარიანა სემკინა. დუეტი ძირითადად აკუსტიკურად გამოდის, იყენებს სესიურ გიტარისტს, დრამერს, სიმებიან ორკესტრს და სხვა ინსტრუმენტებს. გლებს მიღებული აქვს კლასიკური მუსიკალური განათლება.
ჯგუფის სიმღერებში შეიმჩნევა მეტაფორული ელემენტები — შექსპირის პოეზიის ციტირება, თანამედროვე კულტურის სიმბოლოები. ამავე დროს გამოიყენება პროგრესული როკის ელემენტები, რომლებიც ახლოს არის Porcupine Tree-ს, ფილიპ გლასისა და კეიტ ბუშის მუსიკასთან, როგორც მუსიკალურად, ასევე ტექსტების მხრივ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსული პროგრესული როკ-ჯგუფები კატეგორია:2010 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
Pseudolasius
Pseudolasius — ჭიანჭველათა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან.
გავრცელება
ცნობილია 50-ზე მეტი სახეობა. გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში (სახეობების უმრავლესობა), აფროტროპიკის ოლქში (2 სახეობა), ავსტრალიაში (1 სახეობა).
სქოლიო
კატეგორია:ფორმიცინები
ბერდია გუგავა
ბერდია გუგავა (დ. 17 ივლისი, 1957, დაბა ლენტეხი) — ქართველი ისტორიკოსი, პედაგოგი, პოლიტიკოსი, სპორტსმენი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
თეო ჯეიმსი
მინი|თეო ჯეიმსი თეო ჯეიმსი (ინგ. Theo James. დაბადების თარიღი - 16 დეკემბერი, 1984 წელი) არის ინგლისელი მსახიობი, მუსიკოსი და მოდელი, რომელიც ცნობილია ჯედ ჰარპერის როლით ცნობილ სერიალში "Bedlam" და ასევე CBC - ის კრიმინალურ-დრამატულ სერიალში "Golden Boy". მსახიობმა ფართო პოპულარობა და წარმატება მოიპოვა. თეო ჯეიმსმა მიიღო რამდენიმე ჯილდო ამ როლისთვის და იგი გახდა ჰოლივუდის მსახიობი. თეო ასევე არის ბრიტანული მუსიკალური ჯგუფის მომღერალი. ჯგუფმა ბევრ კონცერტზე მიიღო მონაწილეობა და თაყვანისმცემლების ფავორიტი გახდა, მაგრამ საბოლოოდ დაიშალა 2012 წლის ბოლოს, რადგან ჯგუფის ყველა წევრმა მუსიკალური კარიერის შექმნა დამოუკიდებლად გადაწყვიტა.
ადრეული წლები
თეო ჯეიმსი დაიბადა ინგლისში, ოქსფორდში, 1984 წლის 16 დეკემბერს. ჯეიმსის მშობლები არიან ჯეინი და ფილიპი. დედა - ჯეინი ჯანმრთელობის ეროვნულ სამსახურში მუშაობს, მამა კი წარმატებული ბიზნეს კონსულტანტია. თეოს ოჯახის ხუთი შვილიდან ყველაზე უმცროსია. მას ჰყავს ორი უფროსი ძმა და ორი და. თეო ბავშვობაში წავიდა აილესბურის გრამატიკის სკოლაში, შემდეგ კი ნოტინგემის უნივერსიტეტში წავიდა.
თინეიჯერობის პერიოდში იგი მონაწილეობდა სპექტაკლებიში. იგი საშუალო სკოლაში პოპულარობით სარგებლობდა, როგორც ძალიან ნიჭიერი მსახიობი. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ იგი ჩაირიცხა ბრისტოლის ოლდ ვიკის თეატრალურ სკოლაში.
სამსახიობო კარიერის დაწყებამდე თეო მუშაობდა ჯანმრთელობის ეროვნულ სამსახურში, სადაც იგი მიცვალებულებს უვლიდა და სახლიდან სახლში დადიოდა გარდაცვლილთა სხეულის გასაწმენდად.
პირადი ცხოვრება
თეო ჯეიმსის ცოლი არის რუთ კერნი. ჯეიმსი მსახიობ რუთ კერნისთან მეგობრობდა 2009 წლიდან. ისინი ხშირად ჩნდებიან ერთად წვეულებებზე და დღესასწაულებზე. ისინი ერთმანეთს ბრისტოლის ოლდ ვიკის თეატრის სკოლის სტუდენტობის პერიოდში შეხვდნენ.
თეო ინარჩუნებს კონტაქტს თავის ფანებთან Facebook– ისა და Twitter– ის საშუალებით და აძლევს მათ ინფორმაციას მისი ყოველდღიური საქმიანობის შესახებ. თეოს უყვარს თავისუფალ დროს მოგზაურობა და მუსიკის მოსმენა. მარცხნივ|მინი|229x229პქ|თეო ჯეიმსი თეოს ძალიან უყვარს თავისი ოჯახი და აღფრთოვანებულია მისი მშობლებით, რომლებსაც ხუთი შვილი წარმატებით აღზარდეს. ის მუდმივ კავშირშია მშობლებთან და და-ძმებთან. თავისუფალ დროს იგი ყოველთვის ბრუნდება მშობლიურ ქალაქში, რომ ოჯახის წევრებთან გარკვეული დრო გაატაროს.
კარიერა
2010 წელს გამოვიდა მისი პირველი ფილმი "You will meet Tall Dark Stranger" და შემდეგ წელს, მან ითამაშა ღამის კლუბის წარმომადგენლის როლი, ფლიმში სახელად - "Inbetweeners Movie". არცერთმა ამ ფილმმა არ შეუწყო ხელი მის პოპულარობას ისე, როგორც სერიალებმა.
2011 წელს ის მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა სერიალში "Bedlam", ხოლო 2012 წელს მან ითამაშა ჯეკ უელსის როლი სერიალში - "Room at Top". თეოს კარიერის ყველაზე დიდი როლი იყო გახმაურებულ და წარმატებულ სერიალში - "Underworld".
2012 წელი ჯეიმსისთვის საკმაოდ საინტერესო იყო, რადგან მან ასევე დიდი როლი ითამაშა ITV - ის სერიალში - "Case Sensitive", ოლივია უილიამსთან და დარენ ბოიდთან ერთად.
თეო კიდევ უფრო პოპულარული გახდა მთავარი როლით ფილმში - "Divergent", სადაც მან ითამაშა ტობის როლი. 2014 წლის ფილმმა უდიდესი წარმატება მოიპოვა. 2016 წელს გადაიღეს ფილმის გაგრძელება სახელწოდებით "The Divergent Series: Insurgent".
ჯეიმსმა ჰოლივუდის ყურადღება მიიპყრო თავისი როლებით კრიტიკულად აღიარებულ ფილმებით, როგორიცაა "London Fields" და "Franny", სადაც იგი ჰოლივუდის ლეგენდის, რიჩარდ გირის გვერდით თამაშობდა.
სამსახიობო კარიერის გარდა, ჯეიმსს მუსიკალური კარიერაც ჰქონდა, იგი იყო გიტარისტი ჯგუფში - 'Shere Khan'. ჯგუფი საკმაოდ პოპულარული იყო და რამდენიმე კონცერტიც ჩაატარეს.
რესურსები ინტერნეტში
https://www.thefamouspeople.com/profiles/theo-james-32944.php
https://www.wealthypersons.com/theo-james-net-worth-2020-2021/
https://marriedbiography.com/theo-james-biography/#Who_isTheo_James
https://www.imdb.com/name/nm3772243/bio?ref_=nm_ov_bio_sm
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1984 კატეგორია:ინგლისელი მოდელები კატეგორია:ინგლისელი მუსიკოსები კატეგორია:XX საუკუნის მსახიობები
დამბალოვი
დამბალოვი (Dəmbəlov) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის  მასალის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 82 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:მასალის რაიონის სოფლები
პოლისკეს რაიონი (კიევის ოლქი)
პოლისკეს რაიონი (Поліський район) — რაიონი უკრაინაში, კიევის ოლქში. მისი ფართობია 1 288 კმ². 2006 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 7 572 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 6 კაცს კმ²-ზე. პოლისკეს რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კრასიატიჩი.
სქოლიო
კატეგორია:კიევის ოლქის რაიონები
შკოდრან მუსტაფი
შკორდან მუსტაფი (Shkodran Mustafi; დ. 17 აპრილი, 1992, ბად-ხერსფელდი, გერმანია) — ალბანური წარმოშობის გერმანელი ფეხბურთელი. არის ლონდონის „არსენალის“ და გერმანიის ნაკრების წევრი.
კარიერა
მუსტაფი დაიბადა ბად-ხერსფელდში, გერმანიაში, ალბანურ ოჯახში. 2006 წელს იგი შეუერთდა „ჰამბურგის“ ახალგაზრდულ გუნდს. 2009 წლის მაისში მუსტაფიმ უარყო „მანჩესტერ სიტის“ და „ნიუკასლის“ შეთავაზებები და „ევერტონთან“ გააფორმა სამწლიანი კონტრაქტი. ახალი კლუბის შემადგენლობაში შკორდანმა პირველი და ერთადერთი მატჩი ითამაშა იმავე წლის 16 დეკემბერს ევროპის ლიგის მატჩში ბორისოვის „ბატეს“ წინააღმდეგ.
2012 წლის 4 იანვარს მუსტაფი იტალიურ „სამპდორიას" შეუერთდა თავისუფალი აგენტის სტატუსით. შემდგომში მოთამაშემ განაცხადა, რომ თვითონ სთხოვა გუნდის მაშინდელ მწვრთნელს დეივიდ მოიესს უფლება დაეტოვებინა „ევერტონი“, რადგანაც უნდოდა რომ მეტი სათამაშო დრო მიეღო . ახალ კლუბში გერმანელმა იდებიუტა იმავე წლის 26 მაისს გასვლით მატჩში „ვარეზეს“ წინააღმდეგ სერია B-ში. შემდეგი სეზონი „სამპდორიამ“ სერია A-ში დაიწყო. მუსტაფიმ თავისი კარგით გერმანიის ნაკრების მწვრთნელის, იოჰიმ ლოვის ყურადღება მიიპყრო, რის გამოც მოხვდა გერმანიის ნაკრების განაცხადში 2014 წლის მსოფლიოს ჩემპიონატზე. მანამდე შკორდანმა იდებიუტა გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 13 მაისს პოლონეთის ნაკრების წინააღმდეგ. მსოფლიო ჩემპიონატზე გერმანელმა ტურნირის საწყის ორ მატჩში პორტუგალიის და განას ნაკრებების წინააღმდეგ ცვლილებაზე შემოვიდა მოედანზე, ხოლო მერვედფინალურ მატჩში ალჟირთან თამაში ძირითად შემადგენლობაში დაიწყო, თუმცა 70-ე წუთზე ტრავმა მიიღო, რის შემდეგაც ტურნირის დარჩენილი მატჩები გამოტოვა.2014 წლის 13 ივლისს ფინალში გერმანიამ არგენტინა დაამარცხა 1-0, შესაბამისად შკორდანი 22 წლის ასაკში კარიერაში პირველად მსოფლიოს ჩემპიონი გახდა.
2014 წლის აგვისტოში მუსტაფიმ ხუთწლიანი კონტრაქტი გააფორმა ესპანურ „ვალენსიასთან“.
2016 წლის 12 ივნისს მუსტაფიმ გაიტანა თავისი პირველი გოლი გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 2016 წლის ევროპის ჩემპიონატის ფარგლებში უკრაინის ნაკრების წინააღმდეგ.
2016 წლის 30 აგვისტოს ოფიციალურად დადასტურდა მუსტაფის ტრანსფერი ლონდონის „არსენალში" . პრესის ცნობით, ტრანსფერის ღირებულება გახდა 35 მილიონი ფუნტი.პირველი მატჩი „მეთოფეების“ შემადგენლობაში შკორდანმა ჩაატარა იმავე წლის 10 სექტემბერს „საუთჰემპტონის“ წინააღმდეგ, ხოლო პირველი გოლი გაიტანა 2017 წლის 22 იანვარს „ბარნლისთან“ მატჩში..
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1992 კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:ევერტონის ფეხბურთელები კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები კატეგორია:ვალენსიის ფეხბურთელები კატეგორია:ლონდონის არსენალის ფეხბურთელები კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:სერია B-ს ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 17 აპრილი
მაზარი
მაზარი — შუა აზიასა და ახლო აღმოსავლეთში: მუსლიმანი მმართველების ან წმინდანების მავზოლეუმი, აკლდამა. ეს არის მთავარი პილიგრიმობის ობიექტი, მუსლიმთათვის.
ტერმინი ზიიარა აღნიშნავს, მოციქულების, წმინდანების, შიიტ იმამთა და სხვა წმინდანთა საფლავებისა და რელიკვიების მოლოცვას. თავდაპირველად ისლამი მკაცრად უარყოფდა ყოველგვარ თაყვანისცემის ადგილს შავი ქვის გარდა, რადგანაც მას კერპთაყვანისმცემლობად თვლიდა. თუმცა შემდგომ, უკვე ადრეულ ისლამში პატივს მიაგებდნენ ღვთისმისავ ადამიანებს, ასევე ჭეშმარიტ მორწმუნეებსაც რომელთაც ვალი ეწოდებათ.
სუნიტმა ალიმებმა, რომლებიც ისლამის სიწმინდის დამცველებად გამოვიდნენ ზიარა სიახლედ გამოაცხადეს, ამის მიზეზი კი იყო ის, რომ ეს უკანასკნელი არ არის მოხსენიებული ყურანსა და ასევე არც სუნაში. ასევე ჰადისთა კანონიკურ კრებულში გარდა ამ ყველაფრისა მკარად არის გაკიცხული მიცვალებულთა დატირება, საფლავის მონახულებაც კი. სწორედ ამ დროს გარს უვლიან მოციქულთა საფლავებს და სწირავენ მსხვერპლს, ასევე რთავენ საფლავს ხის ტოტებითა და ფერად-ფერადი ნაწრებით. ასევე კითხულობენ ყურანს და მოიხსენიებენ ალაჰს, სწორედ ამ დროს რიტუალი სრულდება სიმღერისა და დოლის ცემით.
წმინდანთა შორის მამაკაცებთან ერთად თაყვანს სცემდნენ ღვთისმოსავ ქალებსაც, მაგრამ ისლამში წმინდანი ქალები გაცილებით ნაკლებიც იყო, ვიდრე უშუალოდ მამაკაცები. ასევე ჩამოყალიბდა მუჰამადის კულტი, რომელსა მიეწერება არაერთი სასწაული და ზებუნებრივი ძლიერება. გარდა მუჰამადისა, ხალხურ რწმება წარმოდგენებში სხვა კულტებიც შეიქმნა.
აღსანიშნავია, ასე ისიც, რომ თეოლოგები შეეცადნენ წმინდანთა კულტისათვის ისეთი ფორმა მიეცათ, რაც საერთოდ არ იქნებოდა ყურანისა და ისლამის მოძღვრების საწინააღმდეგო.
წმინდანთა საფლავებზე ჩვეულებრივ იყო ასევე მავზოლეუმები, მეჩეთები და ასევე დევრიშთა სადგომებიც, რომელთა მაღალი შემოსავალი ჰქონდათ პილიგრიმებისგან.
უნდა აღინიშნოს, რომ ჯერ კიდევ X საუკუნემდე მოციქულის საფლავი არ წარმოადგენდა მოლოცვის ობიექტს. თუმცა სწორედ X საუკუნის ბოლოდან უკვე სწრაფად განვითარდა წმინდანთა კულტი, რაშიც საკმაოდ დიდი როლი შეასრულა სუფიზმა და სუფიურმა საძმომ. ძირითადად მსგავსი პილიგრიმობა, მოციქულთა საფლავის მოლოცვა ხდება განსვენებულთა დაბადების დღეს. ზიარას დროს კითხულობენ ყურანის ზოგიერთ სურას, განსაკუთრებით კი ფათიჰას.
IX საუკუნის ბოლოს დაფიქსირებულია მავზოლეუმების და მეჩეთების მშენებლობა ასჰაბთა და ასევე ცნობილ მუსლიმ მეცნიერთა საფლავებზე.
აღსანიშნავია ასევე, მუსლიმს, რომელსაც არ შეუძლია იმამთა საფლავების მოსალოცად წასვლა, უნდა წავიდეს უდაბურ ადგილს, ან ავიდეს მაღალი სახლის სახურავზე, ამის შემდგომ მიბრუნდეს სახით მექისაკენ და წარმოთქვას სპეციალური მისალმება ზიარა ნამა.
ლიტერატურა
კატეგორია: ისლამი
სიმონ სტევინი
სიმონ სტევინი (დ. 1548, ბრიუგე, ინგლისი — გ. 1620) — ნიდერლანდელი მათემატიკოსი, ფიზიკოსი და სამხედრო ინჟინერი. სტივენის პირადი ცხოვრების შესახებ ინფორმაცია ისტორიაში ძალიან მცირეა. მის ცხოვრებაზე წარმოდგენას გვიქმნის მხოლოდ მისი მეცნიერული მემკვიდრეობა. ცნობილია რომ იგი 1583 წელს ლეინდენის სუნივერსიტეტის სტუდენტი იყო, ხოლო მოგვიანებით ამავე უნივერსიტეტის მასწავლებელი.
მოღვაწეობა
სტუდენტობის პერიოდში 1585 წელს, გამოქვეყნდა მისი საუცხოო ნაშრომი მათემატიკაში „დესეტინა“, რომლითაც მან ზომა-წონის სისტემაში შემოგვთავაზა ათობითი სისტემა. სწორედ მან შემოიტანა ევროპაში ათწილადი. ასევე სტევინის მნიშვნელოვან შრომათა რიცხვს მიეკუთვნება „სტატიკის საწყისები“ (1586), რომელიც ეხებოდა მყარი და თხევადი სხეულების სტატიკის საკითხებს. ეს ნაშრომი გამორჩეულია თავისი ნათელი გადმოცემით, მკაცრი და ლოგიკური მტკიცებულებებითა და ექსპერიმეტალური მონაცემების სრულიად ახლებური თეორიული დასაბუთებით. სტევინმა ხმარებაში შემოიტანა განტოლებათა უარყოფითი ფესვები, მოცემულ ინტერვალში ფესვის პოვნის ფორმულირების ნიშნები და მისი მიახლოებით განსაზღვრის ხერხები. მანვე ჩამოაყალიბა ჭურჭელში მოთავსებული სხეულებისათვის ჰიდროსატატიკური წნევების კანონი. იგი დიდ ინტერესს იჩენდა მექანიკის საკითხებისადმი და ეს კანონზომიერიც არის, რადგანაც იგი ერთ პერიოდში იყო „ციხე-სიმაგრეების ინსპექტორი“ და “ჰიდროტექნიკურ ნაგებობათა მმართველი“.
თავის დროზე, სტივენის მრავალი მოსაზრება და აღმოჩენა იმდროინდელ მეცნიერთა ყურადღების მიღმა დარჩა, ამიტომ მეცნიერების განვითარებაზე მისმა მიღწევებმა დიდი გავლენა ვერ მოახდინა. თანამედროვე მეცნიერები სამართლიანად აღნიშნავენ, რომ სტატიკამ განვითარების მაღალ დონეს სწორდეს სტევინის ნაშრომებში („სტატიკის საწყისები“, 1587) მიაღწია. სტივენი გვევლინება თავისი დროის ახალი ტიპის, ყოველმხრივ ჩამოყალიბებულ მეცნიერად, რომელიც მარტო მათემატიკური მსჯელობით არ კმაყოფილდებოდა. იგი ყოველთვის პრაქტიკული საქმიანობით, ექსპერიმენტალური მონაცემების მხედველობაში მიღებით ამაგრებდა საკუთარ თეორიულ მსჯელობას. სტივენის შრომები, ისივე როგორც არქიმედესა და ევკლიდეს შრომები ემყარება რიგ საწყის მდგომარეობებს (აქსიომებსა და პოსტულატებს) და არ საჭიროებს მტკიცებებს.
აგრეთვე სტევინმა განავითარა სხეულთა წონასწორობის პირობები. კერძოდ, განიხილა წონასწორობის პირობები დახრილ სიბრტყეზე. აღსანიშნავია სტივენის მიერ ჩამოყალიბებული შედეგი: დახრილ სიბრტყეზე მოთავსებულ სხეულზე მოქმედი ჩამომსრიალებელი ძალა იმდენჯერ ნაკლებია ტვირთის წონაზე, რამდენჯერაც დახრილი სიბრტყის სიმაღლე ნაკლებია დახრილი სიბრტყის სიგრძეზე. სტევინმა ასეთი დასკვნით ფაქტიურად დაასაბუთა მუდმივი ძრავის არსებობის შეუძლებლობა, რაც მისთვის თავიდანვე ნათელი იყო. მან გადაწყვიტა ამოცანა, რომლის ამოხსნა ვერ შეძლო არქიმედემ და სხვებმა. ფაქტიურად სტევინის ეს მტკიცება თავისი მნიშვნელობით წარმოადგენდა მთელ ეპოქას ფიზიკის განვითარების ისტორიაში.
სტევინმა შეიგრძნო ძალის ვექტორული ხასიათი და პირველმა გამოიყენა ძალების შეკრების გეომეტრიული წესი. სამკუთხედზე ჯაჭვის წონასწორობის პირობების განხილვისას იგი იმ დასკვნამდე მივიდა, რომ თუ სამი ძალა მიმართულებით სამკუთხედის გვერდების პარალელურია, ხოლო მათი ზომები ამავე გვერდების სიგრძეების პროპორციული, მაშინ ისინი იქნებიან წონასწორობაში. ამგვარად დადგინდა ძალის შეკრების წესი. სტევინს ეკუთვნის აგრეთვე მითითება იმის შესახებ, რომ ჭოჭონაქებიან მექანიზმებში ძალაში მოგებას თან ახლავს მანძილში წაგება.
სტევინის ნაშრომებმა ჩაუყარა საფუძველი ჰიდროსტატიკას. მასვე ეკუთვნის არქიმედეს კანონის მტკიცება, რაც შესულია ყველა სახელმძღვანელოში: სითხეში ჩაძირულ სხეულზე მოქმედებს ამომგდები ძალა, რომელიც მოცემული სხეულის მოცულობის ტოლი სითხის წონის ტოლია. სტივენისებური მტკიცების ზუსტი თარგმანი შემდეგნაირია:
სტევინის მიერ გამოგონილი „ქარის ავტომობილის“ გრავიურა (1600) მიუნჰენის მუზეუმში ინახება. თანამედროვე ხალხთა გაოცებას იწვევს ცნობა იმის შესახებ, რომ სტევინის ამ ოთხთვალას 28 მგზავრით 34 კმ/სთ სიჩქარის განვითარება შეეძლო და რომ მის უკანა ღერძზე მოწყობილი სპეციალური „საჭით“ ნებისმიერი მიმართულებით მოძრაობის უნარი ჰქონდა.
სქოლიო
კატეგორია:ნიდერლანდელი ფიზიკოსები კატეგორია:ნიდერლანდელი მათემატიკოსები
ანოშკინე
ანოშკინე (Аношкине) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქის ტროიცკეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 346 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტროიცკეს რაიონის სოფლები
ფილოსოფიის დოქტორი
thumb|[[ოქსფორდის უნივერსიტეტის ფილოსოფიის დოქტორი]] ფილოსოფიის დოქტორი (Philosophiæ Doctor, Ph.D., PhD, ჩვეულებრივ, წარმოითქმის როგორც ფი-ეიჩ-დი) — აკადემიური ხარისხი. აშშ-ში არსებობს მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი, რომელიც ფილოსოფიის დოქტორის თანაბარ წოდებად ითვლება.
ზოგიერთ ქვეყანაში (მაგალითად აშშ და კანადა), ეს ხარისხი უმაღლესია, ზოგიერთ ქვეყანაში (მაგალითად, გერმანია და საფრანგეთი) არსებობს უფრო მაღალი ხარისხებიც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სამეცნიერო ხარისხები
ვეძების ეკლესია
ვეძების ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ვეძებში. მდებარეობს სოფლის მახლობლად, ციხეებად წოდებულ ადგილზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. იგი გეგმით სწორკუთხაა (7,6 X 6,2 მ), ნაშენია რიყის ქვით და ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ძეგლი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. შემორჩენილი კედლების სიმაღლე 1,5 მეტრს არ აღემატება.
აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე სარკმლის ძირია შემორჩენილი. აფსიდის ჩრდილოეთ გვერდში გეგმით ოვალური თაღოვანი ნიშია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სამხრეთმინური ვიკიპედია
სამხრეთმინური ვიკიპედია (Bân-lâm-gú) — ვიკიპედიის განყოფილება სამხრეთმინურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2003 წლის აპრილს. 2016 წლის 17 ივნისის მდგომარეობით მოიცავს 148 825 სტატიას. სამხრეთმინურ ვიკიპედიაში პირველი სტატია დაიწერა 2003 წლის აპრილში. 2012 წლის 24 აგვისტოში მასში არსებობდა — 10 000 სტატია, 2015 წლის 10 ოქტომბერს — 50 000 სტატია, ხოლო 2015 წლის 20 დეკემბერს — 100 000 სტატია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ვალერი ვორონინი
ვალერი ვორონინი (Вале́рий Ива́нович Воро́нин; დ. 17 ივლისი, 1939, მოსკოვი, რსფსრ, სსრ კავშირი — გ. 19 მაისი, 1984, იქვე) — რუსი და საბჭოთა ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1964).
ბიოგრაფია
იცავდა მოსკოვის „ტორპედოსა“ და საბჭოთა კავშირის ეროვნული და ოლიმპიური ნაკრების ღირსებას. საბჭოთა კავშირის ორგზის (1960, 1965) ჩემპიონი, ორგზის (1961, 1964) ვიცე-ჩემპიონი და საბჭოთა კავშირის თასის (1960) მფლობელი მოსკოვის „ტორპედოს“ შემადგენლობაში. 1964 წლის ევროპის ვიცე-ჩემპიონი საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1962 წლის ჩილეს და 1966 წლის ინგლისის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე. საყოველთაოდ აღიარებულია ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო რუს და საბჭოთა ფეხბურთელად.
იგი ერთადერთია საბჭოთა და პოსტსაბჭოთა ფეხბურთელთა შორის, ვინც მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლურ ნაკრებში შეიყვანეს (1962). 1964 და 1965 წლებში დაასახელეს საბჭოთა კავშირის წლის საუკეთესო ფეხბურთელად. ექვსჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში. აქედან ოთხჯერ პირველ ნომრად.
სანაკრებო კარიერა
1960–1968 წლებში საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 63 შეხვედრას ატარებს და 5 ბურთი გააქვს.
მსოფლიო ჩემპიონატებზე
ვალერი ვორონინმა მსოფლიო ჩემპიონატების 9 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1984 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 მაისი კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები კატეგორია:რუსი ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:მოსკოვის ტორპედოს ფეხბურთელები კატეგორია:ერთი კლუბის ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:1962 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:1966 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
ვოროტნავანქი
ვოროტნავანქი (Որոտնավանք) — სამონასტრო კომპლექსი სომხეთში. მდებარეობს მდინარე ვოროტანის მახლობლად. სოფლებს ვაღატინსა და ვოროტანს შუა, სიუნიქის პროვინციაში.
კომპლექსი გარშემორტყმულია შემოსევებისაგან თავდაცვის მიზნით აგებული კედლით. მონასტრის ეზოში იდგა სვეტი, რომელიც იყო სიმბოლო იმისა, რომ აქ ბერები ღვთისმსახურებდნენ და აქ ხდებოდა მეფეთა კურთხევა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის მონასტრები
ჰესენის ლანდსაგრაფო
ჰესენის ლანდსაგრაფო (Landgrafschaft Hessen) — ლანდსაგრაფო საღვთო რომის იმპერიის შემადგენლობაში. არსებობდა 1264 წლიდან 1567 წლამდე.
წარმოიქმნა 1264 წელს, როდესაც ჰერცოგ ჰაინრიხ II-ის ცოლმა, სოფია ბრაბანტიელმა, თიურინგიიდან მიიღო ჰესენის ტერიტორია, რომლის მფლობელებმაც დაიწყეს ლანდგრაფის ტიტულის ტარება. პირველი მმართველი გახდა მათი ვაჟი, ჰაინრიხ I. რეზიდენცია ჯერ მდებარეობდა მარბურგსა და გუდენსბურგში, მაგრამ უკვე 1277 წლისთვის გადაადგილდა კასელში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საღვთო რომის იმპერიის საგრაფოები კატეგორია:გერმანიის ისტორია
პოიტინგერის ტაბულა
thumb|right|300px|პოიტინგერის ტაბულა. პოიტინგერის ტაბულა (Tabula Peutingeriana, Peutingeriana Tabula Itineraria) — XIII საუკუნეში, ბერი ელზა კოლმარელის მიერ პერგამენტზე შესრულებული ძველი რომის რუკის ასლი. რუკაზე დატანილია რომის იმპერიაში არსებული გზები და ძირითადი დასახლებული პუნქტები. რუკამ სახელწოდება მიიღო XV-XVI საუკუნეებში მცხოვრები მისი ერთ-ერთი მესაკუთრისაგან — კონრად პოიტინგერისაგან.
2007 წელს პოიტინგერის ტაბულა შევიდა იუნესკოს მსოფლიო მეხსიერების სიაში.
ისტორია
რუკის ორიგინალი შექმნილია ძვ. წ. I-ჩვ. წ. V საუკუნეების პერიოდში. სავარაუდოდ პოიტინგერის ტაბულა სათავეს იღებს მარკ ვისპანი აგრიპას რუკიდან, რომელიც შეიქმნა იმპერატორ ოქტავიან ავგუსტისათვის. შემდეგ რუკაში შეჰქონდათ ცვლილებები. სავარაუდოდ რუკა საბოლოოდ შესწორდა IV საუკუნეში, რადგანაც მასზე აღნიშნულია კონსტანტინოპოლი. ამის გარდა რუკაზე შემორჩენილია რიგი ქალაქები რომლებიც V საუკუნის შემდეგ დაიცალა და გაქრა. ეს იმას ნიშნავს რომ რუკაშეი ცვლილება აღარ შეუტანიათ V საუკუნიდან.
შემონახული მანუსკრიპტი თარიღდება XIII საუკუნით. ის შეიქმნა უცნობი კოლმარელი ბერის მიერ დაახლოებით 1265 წელს.
1494 წელს კონრად ცელტისმა რუკა ვორმსის ბიბლიოთეკაში აღმოაჩინა. 1508 წელს მისი გარდაცვალების შემდეგ რუკა ანდერძით ერგო მის მეგობარს კონრად პოიტინგერს.
1591 წელს რუკა ნაწილობრივ იქნა გამოქვეყნებული ჟან მორეს (Jan Moretus) საგამომცემლო სახლის მიერ სახელწოდებით «Fragmenta tabulæ antiquæ». 1598 წელს კი იმავე საგამომცემლო სახლმა გამოსცა რუკის სრული ვარიანტი, შესრულებული აბრაჰამ ორტელის მიერ.
პოიტინგერტა ოჯახი რუკიტ ფლობდა 1714 წლამდე. შემდეგ მან მეპატრონე არაერტხელ შეიცვალა სანამ არ შეიძინა ევგენი სავოისკიმ ას დუკატად. 1736 წელს რუკა შეიძინა ჰაბსბურგის საიმპერატორო ბიბლიოთეკამ.
დღესდღეობით პოიტინგერის ტაბულა ჰოფბურგში ავსტრიის ნაციონალურ ბიბლიოთეკაში ინახება.
აღწერა
პოიტინგერის ტაბულა გაშლილ მდგომარეობაში 34 სმ. სიგანისა და 6,75 მ. სიგრძისაა. ორიგინალი შედგებოდა პერგამენტის 12 ნაჭრისგან, რომლებიც ბოლოებით ერთმანეთზე იყო მიწებებული. დღეს მათგან 11 ნაჭერია შემორჩენილი. ეს რუკა გვიჩვენებს რომის მსოფლიო იმპერიის ძლევამოსილებას მისი დიდების მწვერვალზე ყოფნის დროს. მაშინ ის დიდი ბრიტანეთიდან ინდოეთამდე იყო გადაჭიმული.
პოიტინგერის ტაბულის შემქმნელმა რუკის მასშტაბები ვერტიკალური მიმართულებით — იმპერიის ჩრდილოეთი და სამხრეთი ნაწილი — შეავიწროვა, ხოლო ჰორიზონტალური მიმართულებით — აღმოსავლეთი და დასავლეთი ნაწილი — საკმაოდ გაზარდა. შედეგად კი, რუკა ძალიან დამახინჯებული გამოვიდა. მაგრამ იგი საკმაოდ პრაქტიკული იყო გასაშლელად, საჭირო ადგილის სანახავად, დასაკეცად და სატარებლად. მოგზაურებს მისი დახმარებით სწრაფად შეეძლოთ ენახათ საუკეთესო გზა ერთი ადგილიდან მეორემდე მისასვლელად. გზაში ყოფნისას კი მათთვის ამის ცოდნა უფრო მნიშვნელოვანი იყო, ვიდრე ის, თუ რუკაზე იტალიას როგორი ფორმა ჰქონდა, შავი ზღვა რა ზომისა იყო ან სინამდვილეში საით მიემართებოდა გზა*.
პოიტინგერის ტაბულაში სხავადასხვა ფერია გამოყენებული. მასში გზები აღნიშნულია წითელი, მთები ყავისფერი, მდინარეები კი მწვანე ფერის ხაზებით. რუკაზე ნაჩვენებია ასობით ქალაქი, რომელთა აღსანიშნავად გამოყენებულია სახლები, გალავნიანი ეზოები და კოშკები. მასში მოცემული სიმბოლოები მგზავრს აჩვენებდა, თუ რა შენობები შეხვდებოდა გზაზე. რუკაზე ასევე ნაჩვენებია, თუ რა მანძილებით იყო ერთმანეთისაგან დაშორებული ქალაქები, სადგურები და ღამის გასათევი ადგილები.
პოიტინგერის ტაბულაზე ასახული რომის იმპერიის გზების სიგრძე ჯამში 200 ათას კმ-ს შეადგენდა. რუკაზე ასევე აღნიშნულია ქალაქები, ზღვები, მდინარეები და მთები. რუკაზე წარმოდგენილია მტელი რომის იმპერია, ახლო აღმოსავლეთი, ინდოეთი და ჩინეთიც.
პოიტინგერის ტაბულაზე აღნიშნულია რამდენიმე ბიბლიური ადგილი და ცნობა ბიბლიაში მოხსენიებულ მოვლენებთან დაკავშირებით. სინას მთის ადგილზე ლათინურად ორი წარწერაა გაკეთებული. პირველი ამბობს: „უდაბნო, სადაც ისრაელის ძენი მოსეს წინამძღოლობით 40 წელი ხეტიალობდნენ“ (იესო ნავეს ძე 5:6). მეორე წარწერა კი გვეუბნება: „ეს არის სინას მთა, რომელზეც მიცემულ იქნა რჯული“ (ლევიანები 27:34).
რუკაზე წარმოდგენილია 555 ქალაქი და დაახლოებით 3500-მდე ღირსშესანიშნავი ადგილი. ქალაქები აღნნიშნულია ორი სახლით, ხოლო უფრო მნიშვნელოვანი ადგილები (მაგალითად, რომი, კონსტანტინოპოლი, ანტიოქია) — მედალიონების მსგავსი სპეციალური პიქტოგრამებით.
მანძილები და ლანდშაფტი რუკაზე არაა წარმოდგენილი ჩვეულებრივი რუკის შესაბამისად. პოიტინგერის ტაბულას შეიძლება უფრო სქემა დაერქვას ვიდრე რუკა. რუკის დანიშნულება იყო განსაზღვრულიყო დანიშნულების ადგილამდე უმოკლესი გზა.
აჰმედლი (მასალი)
სქოლიო
კატეგორია:მასალის რაიონის სოფლები
ქორუბნის ეკლესია
ქორუბნის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ახშნის სამხრეთით 3 კილომეტრზე. ძველი სასაფლაოს ტერიტორიაზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (8 × 5,1 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და კირის დუღაბით. კედლები შიგნით შელესილი ყოფილა. ძეგლი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. შემორჩენილია ნახევარწრიული აფსიდი კონქით და დასავლეთ კედელი. შესასვლელი დასავლეთიდან ქონია (შემორჩენილია წირთხლების მცირე ნაწილი). აფსიდის ღერძზე გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
არონისი
არონისი (Arróniz; Arronitz) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ესტელია-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 55,2 კმ². მოსახლეობა — 1038 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ნავარის ქალაქები
მეგარის სკოლა
მეგარის სკოლა — ევკლიდე მეგარელის მიერ დაარსებული ძველბერძნული ფილოსოფიის ერთ-ერთი სოკრატული სკოლა. არსებობდა ძვ. წ. IV საუკუნემდე. აერთიანებდა სოკრატეს, ელეატებისა და სოფისტების იდეებს. მეგარიკების მთავარ ინტერესს ლოგიკის, ხელოვნების, სიტყვიერი კამათისა და ევრისტიკის მიმართულებები წარმოადგენდა. სკოლის ცნობილი წარმომადგენლები იყვნენ: ევბულიდ მილეთელი, დიოდორ კრონი, სტილპონ მეგარელი, კლიმონახი, ფილონ მეგარელი და სხვა.
ნეაპოლის კონსორტების სია
ნეაპოლის კონსორტების სიაში წარმოდგენილია იმ ქალებისა და მამაკაცების სია, რომლებიც დაქორწინებულნი იყვნენ ნეაპოლის მმართველებზე და ჰქონდათ ჰერცოგინიის, დედოფლის, ან მეფე-კონსორტის წოდება.
მეგარის სკოლა
მოწინააღმდეგეები მეგარის სკოლას ერისტიკულს, ხოლო მის წარმომადგენლებს ერისტიკელებს (მოკამათეებს) უწოდებდნენ. პარმენიდეს სწავლებისა, რომელიც ამტკიცებდა, რომ ერთი ყოფა არსებობს, და სოკრატეს სწავლებისგან, კეთილდღეობის შესახებ, განსხვავებით, ევლკლიდე ამტკიცებდა რომ არსებობს ერთადერთი კეთილდღეობა, რომელიც სხვადასხვა სახელით მოიხსენიება: ზოგჯერ შეგნების, ზოგჯერ ღმერთის, ზოგჯერ კი გონებისა და სხვა დასახელებებით. ევკლიდემ უარყო ანალოგიის მიხედვით დასკვნის დაშვება, რომელსაც სისტემატიურად მიმართავდნენ სოკრატე და პლატონი.
ლიტერატურა
კატეგორია:მეგარის სკოლა კატეგორია:ძველბერძნული ფილოსოფია
ნორვიჩ ტერიერი
ნორვიჩ ტერიერი (Norwich Terrier) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია დიდ ბრიტანეთში XIX საუკუნეში.
ალგანი
„ალგანი“ — დაცვისა და უსაფრთხოების კომპანია საქართველოში; დაარსდა 2004 წელს. საქმიანობს უსაფრთხოების უზრუნველყოფის სფეროში. კომპანია ერთ-ერთი ლიდერია უსაფრთხოების სფეროში ქვეყნის მასშტაბით.
ნორვიჩ ტერიერი
ჯერ კიდევ XIX საუკუნეში, ინგლისში არსებობდა ლამაზბალნიანი პატარა ტერიერები, რომელთა წინაპარი იყო ირლანდიური ტერიერი. ნორვიჩ ტერიერი წარმოიშვა ან ამ ძაღლებისგან, ან დღეს უკვე გადაშენებული თრამპინგთონ-ტერიერისგან. ერთ-ერთი ყველაზე ციცქნა ტერიერი "დაიბადა" აღმოსავლეთ ინგლისში, ას წელზე მეტი ხნის წინ. XIX საუკუნის ბოლოს კემბრიჯის სტუდენტები მას თილისმის სახით იყენებდნენ, მაგრამ ნორვიჩის დებიუტი დამოუკიდებელი ჯიშის სახით 1935 წელს შედგა.
ალგანი
ისტორია
კომპანია „ალგანი“ 2004 წელს დააარსეს ალექსანდრე გაგნიძემ და გრიგოლ ნემსაძემ. მცირე გუნდით დაწყებული საქმიანობა დღეს 1800-ზე მეტ თანამშრომელს ითვლის. ბაზარზე არსებული დიდი კონკურენციის მიუხედავად, მცირე ინვესტიციით შექმნილი პატარა კომპანია დღეს ერთ-ერთ ინოვაციური და ლიდერი ბრენდია. სახიფათო მოვლენების პრევენციისთვის საჭირო ცოდნა და გამოცდილება დაცვის კომპანიამ თანამედროვე ტენდენციებზე მუდმივი დაკვირვების შედეგად შეიძინა. კომპანია „ალგანმა“ 2009 წელს მიიღო კერძო დაცვითი საქმიანობის ლიცენზია N000021. მალევე შეიერთა მსხვილი დაცვის კომპანიები „სეკურიტა“ და „დელტა“, ასევე სხვა რამდენიმე მცირე დაცვის სამსახური, რის შედეგადაც კიდევ უფრო გაფართოვდა და კონკურენტუნარიანი გახდა ქართულ ბაზარზე.
ნორვიჩ ტერიერი
ნორვიჩი ტიპური ტერიერია ძლიერი ხასიათით და საკუთარი განუმეორებლობის მტკიცე რწმენით. მიუხედავად ამისა, ის კარგად ურთიერთობს ბავშვებთან (განსაკუთრებით უფროსი ასაკის) და სწრაფად იხვეჭს ოჯახის წევრების სიყვარულს. ის უფრო ადვილად იწვრთნება, ვიდრე სხვა ტერიერები და სიამოვნებით ასრულებს ყველაზე რთულ ბრძანებებს. ნორვიჩს თითქმის არ აქვს არანაირი მემკვიდრეობითი დაავადებები. ნორვიჩ ტერიერს აქვს ძლიერი უკანა ფეხები, წინა თათები ოდნა შიგნითაა მიბრუნებული, მოკლე, კომპაქქტური სხეული და ფართო მკერდი. ბალანს განსაკუთრებული მოვლა არ სჭირდება. ადვილად ეგუება სიცივეს, ბალნის შეფერილობა შეიძლება იყოს ხორბლისფერი, ჟღალი, ჟღალი შავით, ნაცრისფერი თეთრით.
ალგანი
„ალგანი“ დღეს
ამ დროისთვის დაცვის კომპანია „ალგანის“ მომსახურებით სარგებლობს 5000-მდე მომხმარებელი. მათი რაოდენობა თანდათან იზრდება.
დაარსების დღიდან „ალგანი“ ემსახურება როგორც წამყვან კომპანიებს, ასევე ფიზიკურ პირებს — მცირე და საშუალო ბიზნესის წარმომადგელებს. „ალგანის“ მომხმარებელთა სიაში არიან როგორც ადგილობრივი, ასევე საერთაშორისო კომპანიები.
ფილიალები
დაცვის კომპანია „ალგანი“ წარმოდგენილია საქართველოს ყველა რეგიონში (ქუთაისი, რუსთავი, ბათუმი, ფოთი, ქობულეთი, ზუგდიდი, გორი, ხაშური, თელავი, ყვარელი, მარნეული, ახალციხე, ახალქალაქი და სხვა) და მომსახურების არეალს ყოველწრიულად აფართოებს. კომპანია „ალგანის“ აღჭურვილობა და ტექნიკა წარმოადგენს მაღალი ხარისხის თანამედროვე სერვისებს და უახლეს ტექნიკას, რომლის უშუალო მომწოდებლები არიან:
ჯილდოები
„ნაციონალური ბიზნეს რეიტინგების“ მიხედვით, კომპანია „ალგანი“ დასახელდა დარგის ლიდერად. 2017 წელს მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციის (WTO) პატრონაჟით ჩატარებული კვლევის შედეგად, უმწიკვლო ბიზნესრეპუტაციისთვის კომპანია „ალგანი“ 8 000 კანდიდატს შორის შეირჩა და დაჯილდოვდა სტატუსით „წლის საწარმო“ (enterprise of the year).
მისია
კომპანია „ალგანის“ მისიაა დაამკვიდროს პირადი და კორპორატიული უსაფრთხოების დაცვის საერთაშორისო სტანდარტები საქართველოში.
მიზანი
„ალგანის“ მიზანია კომპანიის განვითარება მართვის თანამედროვე მეთოდებისა და ინოვაციური ტექნოლოგიების გამოყენებით.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს კომპანიები
იულია (უმცროსი)
იულია უმცროსი (Julia minor ) აგრეთვე, იულილა (პატარა იულია) და ვიფსანია იულია აგრიპინა (დ. ძვ. წ. 19 — გ. 29) — წარჩინებული რომაელი ქალბატონი, იულიუს-კლავდიუსების დინასტიის წევრი. მარკუს ვიფსანიუს აგრიპასა და იულია უფროსის პირველი ასული და მეორე შვილი. დასთან, აგრიპინა უფროსთან ერთად, იგი აღზარდეს და განათლება მისცეს თავისმა პაპამ დედის მხრიდან, იმპერატორმა ავგუსტუსმა და მისმა ცოლმა ლივიამ.
დაახლოებით ძვ. წ. 5 ან 6 წელს ავგუსტუსის ინიციატივით, იულია ლუციუს ემილიუს პაულუსზე დაქორწინდა. პაულუსის ოჯახი მისას ენათესავებოდა და თავადაც იულიას ნახევარ-დეიდაშვილი იყო, რამდენადაც, სკრიბონია ორივეს ბებია იყო: იულიას დედა სკრიბონიას ქალიშვილი იყო ავგუსტუსისაგან, პაულუსის დედაც, კორნელია სციპიონი, ასევე, სკრიბონიას ქალიშვილი იყო პუბლიუს კორნელიუს სციპიონ სალვიტოსთან ადრეული ქორწინებიდან.
პაულუსსა და იულიას ჰყავდათ ქალიშვილი, ემილია ლეპიდა და შესაძლოა ვაჟიც, მარკუს ემილიუს ლეპიდუსი (თუმცა, აღსანიშნავია ისიც, რომ ეს უკანასკნელი, შესაძლებელია, მარკუს ემილიუს ლეპიდუსის (კონსული 6 წელს) შვილიც ყოფილიყო. სვეტონიუსის მიხედვით, იულიამ დიდი და გამომწვევი აგარაკი ააშენა, ავგუსტუსმა კი, რომელსაც ზედმეტად დიდებული სასახლები არ მოსწონდა, ის საძირკვლამდე დაანგრევინა. ანტიკური პერიოდის ისტორიკოსების მიხედვით, ახ. წ. 8 წელს ავგუსტუსმა იულია გადაასახლა დეციმუს იუნიუს სილანუსთან, რომაელ სენატორთან ურთიერთობის გამო. იგი ტრიმერუსზე, იტალიის პატარა კუნძულზე გაგზავნეს, სადაც შვილი შეეძინა. ავგუსტუსმა არ მიიღო ახალშობილი და მისი ბედის ანაბარად მიტოვება ბრძანა ან მთებში სასიკვდილოდ მიატოვებინა. სილანუსი ნებაყოფლობით გადაიხვეწა, თუმცა ტიბერიუსის ზეობისას უკან დაბრუნდა.
1-სა და 14 წლებს შორის პერიოდში იულიას ქმარი პაულუსი სიკვდილით დასაჯეს გადატრიალებისათვის შეთქმულებაში მონაწილეობის ბრალდებით. თანამედროვე ისტორიკოსები ვარაუდობენ, რომ იულიას გადასახლება, რეალურად, არა მისი მრუშობის, არამედ პაულუსის შეთქმულებაში მონაწილეობით იყო განპირობებული. ლივიამ გერის ოჯახის წინააღმდეგ ინტრიგები წამოიწყო და ზოგიერთი მათგანის ოჯახიც დაანგრია, რამაც დაცემული ოჯახისადმი ღია თანაგრძნობა გამოიწვია. 29 წელს იულია იმავე კუნძულზე გარდაიცვალა, სადაც იგი ოცი წლის წინ გადაასახლეს. მისი მრუშობის გამო, ავგუსტუსმა თავის ანდერძში განაცხადა, რომ იგი არასოდეს უნდა დაკრძალულიყო რომში. იულიას დარჩა ქალიშვილი, შესაძლოა, ვაჟი და რამდენიმე შვილიშვილი.
სქოლიო
კატეგორია:იულიუს-კლავდიუსების დინასტია კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 19 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 კატეგორია:ძვ. წ. I საუკუნის რომაელები კატეგორია:I საუკუნის რომაელები კატეგორია:ვიფსანიები
მალანჟე (ქალაქი)
მალანჟე (Malanje) — ქალაქი ანგოლაში, მალანჟეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი.
გეოგრაფია
ქალაქი მალანჟე მდებარეობს ანგოლის ჩრდილოეთ ნაწილში, დაახლოებით 380 კმ-ში აღმოსავლეთით ქვეყნის დედაქალაქიდან — ლუანდიდან, ზღვის დონიდან 1155 მეტრ სიმაღლეზე. მალანჟედან 85 კმ-ში მდებარეობს ჩანჩქერი კალანდულა (წყლის ვარდნის სიმაღლე — 105 მეტრი), რომელიც რეგიონის ერთ-ერთი მთავარი ღირსშესანიშნაობაა. კლიმატი ქალაქის შემოგარენში რბილია; წლის განმავლობაში ჰაერის ტემპერატურა მერყეობს 20 °C-სა და 24 °C-ს შორის, ყოველწლიურად აქ მოდის დაახლოებით 900 მმ ნალექი. ქალაქ მალანჟეს შემოგარენი იდეალურია ისეთი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის მოსაყვანად, როგორებიცაა: ბამბა, ყავა, ხილი, სიმინდი.
ისტორია
ქალაქი მალანჟე დააარსეს პორტუგალიელმა გადმოსახლებულებმა XIX საუკუნეში. 1885 წელს აშენდა რკინიგზა, რომელმაც ქალაქი დააკავშირა ანგოლის მთავარ ქალაქთან და საოკეანო პორტთან — ლუანდასთან. 1970 წელს პორტუგალიელმა მალანჟესთან ახლოს გახსნეს კანგანდალას ეროვნული პარკი. კოლონიზატორებმა ქალაქში ასევე ააშენეს აეროპორტი, საავადმყოფოები, კინოთეატრები და სხვა. 1975 წელს ანგოლისათვის დამოუკიდებლობის მინიჭების შემდეგ ათეულწლობით მიმდინარე სამოქალაქო ომმა მალანჟეში და მის შემოგარენში გამოიწვია სამეურნეო საქმიანობის დაცემა.