cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კრეიგ ბელამი
კარიერის განმავლობაში, ბელამიმ მოიგო შოტლანდიის თასი და ასოციაციის თასი. ბელამიმ დააარსა საფეხბურთო აკადემია სიერა-ლეონეში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 13 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:უელსელი ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ლივერპულის ფეხბურთელები კატეგორია:ვესტ ჰემ იუნაიტედის ფეხბურთელები კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები კატეგორია:ნიუკასლ იუნაიტედის ფეხბურთელები
ალისფერი ღორი
ალისფერი ღორი (紅の豚), იაპონიის ფარგლებს გარეთ ცნობილი როგორც პორკო როსო — რეჟისორ ჰაიაო მიაძაკის სრულმეტრაჟიანი ანიმე, რომელიც იაპონიაში გამოვიდა 1992 წელს. სიუჟეტის მთავარი გმირია იტალიელი, პირველი მსოფლიო ომის ვეტერანი, მფრინავი. იგი თავისუფლად მოძრაობს ადრიატიკის ზღვის მიდამოებში, ებრძვის ავიამეკობრეებს და ა.შ. ერთ დროს იგი დაწყევლილი იქნა და ამიტომ ატარებს ღორის სახეს. იტალიურ ენაზე „პორკო როსო“ აღნიშნავს „ალისფერ ღორს“,
ანიმაციური ეპიზოდები ნაწილობრივ ეფუძნება მიაძაკის მანგას „მფრინავი ხომალდის ხანა“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანიმე:ფილმები კატეგორია:იაპონური ფილმები კატეგორია:1992 წლის ანიმაციური ფილმები კატეგორია:ჰაიაო მიაძაკის ფილმები
მატრონა მოსკოველი
thumb|250px|right|thumb|250px|right|ნეტარი მატრონა
ბავშვობა
ნეტარი მატრონა დაიბადა რუსეთში, ტულის გუბერნიის სოფელ სებინოში. გოგონა დაბადებიდანვე ბრმა იყო. 8 წლის მატრონას უქვე ჰქონდა კურნების და ნათელმხილველობის სასწაულებრივი ნიჭი. ნიკონოვების პატარა სახლში უამრავმა ხალხმა დაიწყო სიარული; ჯერ ახლომახლო სოფლებიდან, შემდგომ კი სხვადასხვა გუბერნიებიდანაც. ავადმყოფები ურმებითაც კი მოყავდათ სასწაულთმოქმედ გოგონასთან. მატრონა გულმხურვალე ლოცვებით ხალხს სასწაულებრივად კურნავდა. ადგილობრივი მემამულის ქალიშვილს ლიდია იანკოვას მატრონა სხვადასხვა მონასტრების მოსალოცად დაყავდა. მათ მოილოცეს კიევ-პეჩერის ლავრა, წმინდა სამების სერგიევის ლავრა და ა.შ. 14 წლის იყო მატრონა, როდესაც ლიდიამ ქ. კრონშტანდტში წაიყვანა. ამ დროს ანდრეევის ტაძარში წირვას ატარებდა რუსეთის ერთ-ერთი უდიდესი წმინდანი იოანე კრონშტანდტელი. როდესაც წმ. იოანე ტაძრის ეზოში ხალხის საკურთხებლად გამოვიდა - მატრონა დაინახა და ხმამაღლა დაიძახა: ”გაიწიეთ ხალხო, გაიწიეთ”. წმ. იოანემ სიყვარულით მიმართა უსინათლო გოგონას: ”მატრონუშკა, მოდი ჩემთან! აი მოდის ჩემი შემცვლელი - რუსეთის მერვე სვეტი!”. ამ სიტყვების მნიშვნელობა მატრონას არავისთვის არ გაუმხელია, მაგრამ ყველა ხვდებოდა, რომ გოგონას უდიდესი ღვაწლი ექნებოდა რუსი ერისთვის. 1915 წელს მატრონამ შეკვეთით დააწერინა ღვთისმშობლის ხატი სახელწოდებით ”დაღუპულთა მომძიებელი”. მატრონა ამ ხატს არასდროს არ განშორებია და ყველგან თან დაქონდა. ნათელმხილველი გოგონა გრძნობდა რევოლუციის მოახლოებას და უამრავი ხალხის დაღუპვას წინასწარ განიცდიდა. უსინათლო მატრონას 16 წლის ასაკში ფეხებიც წაერთვა და მას შემდეგ აღარასდროს უვლია. 1925 წ. მატრონა მოსკოვში გადავიდა, სადაც გარდაცვალებამდე ცხოვრობდა. ავადმყოფობათაგან განსაკურნებლად და სულიერი რჩევების მისაღებად მატრონას მოსკოვშიც მრავალი ადამიანი აკითხავდა. ნეტარი მატრონა ყველას ეუბნებიდა, რომ თვითონ კი არ იყო მკურნალი, არამედი მისი ლოცვებით და შუამდგომლობით თავად უფალი ქრისტე კურნავდა ადამიანებს. ნეტარი მატრონა ყველას მოუწოდებდა, რომ ერწმუნათ ღმერთი და ცოდვებს განშორებოდნენ. ზოგიერთს აინტერესებდა წმინდანის ცხოვრების დეტალები და უთვალთვალებდნენ, თუ რას აკეთებდა იგი ღამით: ნეტარი მატრონა მთელი ღამე ლოცულობდა და მეტანიებს ასრულებდა.
დევნა
საბჭოთა მილიცია მატრონას დაპატიმრებას რამდენიმეჯერ ცდილობდა, მაგრამ უშედეგოდ. ბევრი მისი ახლობელი დააპატიმრეს და გაასამართლეს (მათ შორის ზინაიდა ჟდანოვა). მილიციის მოსვლას მატრონა წინასწარ გრძნობდა და ყოველთვის დროულად გადადიოდა სხვა ბინაში. ნეტარმა მატრონამ დევნის პერიოდში მრავალი საცხოვრებელი ადგილი გამოიცვალა. ნეტარი მატრონას დევნა გრძელდებოდა მეორე მსოფლიო ომამდე. გადმოცემის თანახმად, ომის დროს მასთან რჩევის მისაღებად მივიდა თვით სტალინიც.
ცხოვრების ბოლო წლები
1940 წ. წმ. მატრონამ იწინასწარმეტყველა მომავალი სამამულო ომი; ყველას ურჩევდა არ დაეტოვებინათ მოსკოვი და დაბეჯითებით ამბობდა: ”მოსკოვში მტერი ვერ შემოვა”. სიცოცხლის ბოლო წლები მატრონამ შორეული ნათესავის სახლში, სადგურ სხოდნაიას მახლობლად (კურგანოვის ქ. № 23) გაატარა. ნეტარ მატრონას აქაც უამრავი ხალხი აკითხავდა. სიცოცხლის ბოლო დღეებშიც კი, ძლიერ დასუსტებული და უკვე მომაკვდავი მატრონა მაინც აგრძელებდა მნახველთა მიღებას; მას არ შეეძლო უარი ეთქვა მასთან მოსულ ადამიანებისთვის დახმარებაზე. ნეტარი მატრონა ბოლო ზიარების შემდეგ მალევე გარდაიცვალა. თავისი სიკვდილი მან 3 დღით ადრე იწინასწარმეტყველა. ნეტარი მატრონა დაასაფლავეს დანილოვის სასაფლაოზე, მოსკოვში. 1998 წ. წმინდა ნაწილები გადაასვენეს პოკროვის მონასტერში. კანონიზირებულია 1999 წ. სახელწოდებით: ნეტარი მატრონა მოსკოველი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსი ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:რუსი წინასწარმეტყველები კატეგორია:დაბადებული 1881 კატეგორია:გარდაცვლილი 1952
ბერლინერი (ფუნთუშა)
მინი|ბერლინერი ბერლინერი (სრული სახელი: ბერლინერი პფაკუხენი; Berliner Pfannkuchen) - არის ტრადიციული გერმანული საკონდიტრო ნაწარმი. მას ბევრი მსგავსება აქვს დონატთან, მაგრამ ბერლინერს არ გააჩნია ხვრელი შუაში. მზადდება ტკბილი, საფუარიანი ცომის ცხიმში ან ზეთში შეწვით, ივსება მარმელადის ან მურაბის შიგთვსით და ხშირად ზედაპირზე დაფქვილი/ჩვეულებრივი შაქრით მიირთმევენ. ზოგიერთი ვერსიის მიხედვით, ამატებენ შოკოლადს, შამპანურს, კრემს, მოქას, ან საერთოდ არ უმატებენ შიგთავსს.
მომზადება
მარცხნივ|მინი|ბერლინერი კრემით საფუარიან ცომს ემატება საკმაოდ დიდი რაოდენობით კვერცხი, რძე და კარაქი. ბერლინში წარმოებული კლასიკური Pfannkuchen-ისთვის ცომს ჯერ ამრგვალებენ, შემდეგ კი ღრმად წვავენ ცხიმში/ზეთში. შედეგად, ბერლინერის ცომის ერთი ნაწილი ღია ფერს მიიღებს და ამოსუქდება, მას ცხიმიდან იღებენ და მურაბით ან სხვა ინგრედიენტებით ავსებენ. სხვადასხვა შიგთავსს შესაბამის ინგრედიენტებს ურთავენ გარედენ, მაგალითად: ქლიავის შიგთავსის მქონე ბერლინერს, ზემოდან დაფქვილ შაქარს აყრიან; ჟოლოთი, მარწყვით და ალუბლით დამზადებულ ბერლინერს უბრალოდ შაქარს; ყველა სხვა შიგთავსს კი შაქარწყალს უხამებენ, ხშირად რომის არომატით. დღეს, ჩვეულებრივ, ბერლინერში შიგთავსი დიდი საკონდიტრო ნემსით შეყავთ, ცომის შეწვის შემდეგ.
დღეს ბერლინელების შეძენა მთელი წლის განმავლობაში შეიძლება, თუმცა მათ ტრადიციულად მიირთმევდნენ საახალწლოდ და საკარნავალო დღესასწაულების აღსანიშნავად (Rosenmontag და Fat Tuesday). გავრცელებული გერმანული პრაქტიკული ხუმრობაა ზოგიერთი ბერლინერის ფარულად მდოგვით შევსება, ჩვეულებრივ ბერლინერებთან ერთად და მათი მიტანა გაფრთხილების გარეშე.
სახელწოდება
მინი|პორტუგალიური ბერლინერი გერმანიის სხვადასხვა რაიონში ამ ცომეულს სხვადასხვაგვარად უწოდებენ. ჩრდილოეთ და დასავლეთ გერმანიაში და შვეიცარიაში მას Berliner Ballen ან უბრალოდ ბერლინერ ეწოდება, თავად ბერლინში ან ბრანდენბურგში მაცხოვრებლები მას Pfannkuchen-ს ეძახიან, რაც სიტყვასიტყვით ნიშნავს "ბლინებს", ხოლო გერმანიის დანარჩენ ნაწილში მა მოიხსენიებენ როგორც Palatschinke (ან Eierkuchen, რომელიც ნიშნავს "კვერცხის ნამცხვრებს").
სლოვენიაში მას (Trojanski) krof-ს უწოდებენ; პორტუგალიაში - Bola de Berlim (ბერლინის ბურთი); ხორვატიაში - krafni; ხოლო ბოსნიასა და სერბეთში მას krofne ჰქვია. პოლონეთში ისინი ცნობილია როგორც pączki, უკრაინაში როგორც pampushky; ჩეხეთში, როგორც kobliha. უნგრეთში მას უწოდებენ bécsi fánk, რაც ნიშნავს ვენის დონატს. hillomunkki/berliininmunkki ფინეთში, berlinerbolle ნორვეგიაში, Berlinarbollur ისლანდიაში, šiška სლოვაკეთში და gogoși რუმინეთში.
ჯონ კენედის ლეგენდა
ჯონ კენედის სიტყვები ”Ich bin ein Berliner” სტანდარტული გერმანულის მიხედვით ნიშნავს ”მე ვარ ბერლინელი”. ურბანული ლეგენდის მიხედვით, პრეზიდენტმა განუსაზღვრელი არტიკლის, ein-ის გამოყენების გამო, შეცვალა წინდადების შინაარსი "მე ვარ ფუნთუშა" გახდა, ამ სასაცილო შეცდომას კი ბერლინის მოსახლეობა დიდი ხნის განმავლობაში იხსენებდა. მიუხედავად იმისა, რომ სტანდარტულ გერმანულში განუსაზღვრელ არტიკლს არ იყენებენ წარმომავლობის დასახასიათებლად, ეს წინადადების მნიშვნელობას თითქმის არ ცვლის და ისევ იდეალურად გასაგებია, შესაბამისად, ეს ლეგენდა მცდარია.
ამასთან, კენედიმ აქ განუსაზღვრელი არტიკლი გამოიყენა ბერლინთან მისი კავშირის ხაზგასასმელად. გარდა ამისა, ბერლინში სიტყვა ბერლინერის ნაცვლად Pfannkuchen-ს იყენებენ ამ ფუნთუშის სახელწოდებად, შესაბამისად, არცერთი ბერლინელი ბერლინერს (ქალაქს) და ბერლინერს (ფუნთუშას) ერთმანეთში არ აურევდა.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანული სამზარეულო კატეგორია:გერმანული დესერტები კატეგორია:ახალი ინგლისის სამზარეულო კატეგორია:პორტუგალიური სამზარეულო
ბიარმია
ბიარმია (Биармия) — ქვეყანა (მხარე) რუსეთის ევროპული ნაწილის უკიდურეს ჩრდილო-აღმოსავლეთში, განთქმული იყო ბეწვეულით, ვერცხლითა და მამონტის ძვლით. ცნობილია IX–XIII საუკუნეების სკანდინავიური და რუსული თქმულებების მიხედვით. ზოგიერთი მკლევარი ფიქრობს, რომ ბიარმია ანუ ბიარმალანდი (Bjarmeland) თეთრი ზღვის სანაპიროს, დვინის მიწის სკანდინავიური სახელწოდებაა. სხვანი ბიარმიას „დიდ პერმთან“ აიგივებენ.
სქოლიო
კატეგორია:სკანდინავიის ისტორია კატეგორია:რუსეთის ისტორიული მხარეები
დვინის საეკლესიო კრება
დვინის საეკლესიო კრება — სომხეთის საკათალიკოსო რეზიდენციაში ქალაქ დვინში 506 წელს, ბიზანტიის ინიციატივით მოწვეული ქართლის, სომხეთისა და ალბანეთის ეკლესიების საერთო კრება. ქართული ეკლესიის დელეგაცია შედგებოდა 24 ეპისკოპოსისაგან, ხელმძღვანელობდა ქართლის კათალიკოსი გაბრიელი. სომხეთის დელეგაციას სათავეში ედგა ბაბგენ კათალიკოსი. დვინის საეკლესიო კრებამ დაგმო ნესტორიანელობა და მიიღო ზენონ კეისრის დიოფიზიტ-მონოფიზიტთა შემარიგებელი „ჰენოტიკონი“. აქტები შედგა ქართულ, სომხურ, ალბანურ და ბერძნულ ენებზე.
დვინის საეკლესიო კრების მონაწილე ეკლესიებმა ირანის ქვეშევრდომ ქვეყნებში მცხოვრებ მართლმადიდებლებთან თავიანთ ენაზე შედგენილი ეპისტოლეები გაატანეს ნესტორიანელებისაგან თავის დასაცავად ირანიდან ჩამოსულ დელეგაციას. ეპისტოლეებში გადმოცემული იყო ამიერკავკასიის ეკლესიების მრწამსი და მათი რელიგიური პოლიტიკა. ჩვენამდე მოაღწია სომხური დელეგაციის ეპისტოლემ, რომელიც შესულია „ეპისტოლეთა წიგნისა“ (სრულად) და „სარწმუნოების ბეჭდის“ (ფრაგმენტი) სახელით ცნობილ კრებულებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:საეკლესიო კრებები
გეგის ჩანჩქერის მღვიმე
გეგის ჩანჩქერის მღვიმე — კარსტული მღვიმე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გაგრის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს არაბიკის კირქვულ მასივზე, ზღვის დონიდან 650 მ სიმაღლეზე. გამომუშავებულია ზედაიურულ კირქვებში, ჩრდილო-დასავლეთი მიმართულების ტექტონიკური ნაპრალის გასწვრივ. მღვიმის შესასვლელიდან ეშვება 50 მ სიმაღლის გეგის ჩანჩქერი. მღვიმეში გაედინება ნაკადი, რომელიც გზადაგზა აჩენს ტბებსა და სიფონებს. მღვიმურ ტალანს მეტწილად ოვალური კვეთი აქვს. მისი საშუალო სიგანე და სიმაღლე 6–7 მ შეადგენს. ფსკერი სიღრმეში თანდათან მაღლდება თითქმის 100 მ-დე. შესასვლელიდან 50 მ დაშორებით პირველი სიფონია, მე-100 მ-ზე — მეორე, რომლის მაქსიმალური სიღრმე 20 მ აღწევს. მღვიმის გამოკვლეული ნაწილის ჯამური სიგრძეა 315 მ, საპროექტო სიგრძე 300 მ, ფართობი 2180 მ², მოცულობა 3100 მ³. გეგის ჩანჩქერი და მღვიმე მრავალრიცხოვან ტურისტს იზიდავს. გეგის ჩანჩქერის მღვიმე გამოიკვლია ციმბირის სპელეოლოგიურმა ექსპედიციამ ვალერი ბობრინის ხელმძღვანელობით 1984 წელს. შემდგომში სიფონი გაიარეს კრასნოიარსკელმა სპელეოლოგებმა. სპორტული კლასიფიკაციით მღვიმე მიეკუთვნება კატეგორიას 3А.
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მღვიმეები
ხანტაის ტბა
ხანტაის ტბა (Хантайское озеро) — ტბა რუსეთში, კრასნოიარსკის მხარის ტაიმირის რაიონში. მდებარეობს პუტორანის პლატოს სამხრეთ-დასავლეთ კიდეზე, ვიწრო ტექტონიკურ ქვაბულში, ზღვის დონიდან 65,8 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 822 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 420 მ-მდე. ხანტაის ტბა სიღრმით მესამეა რუსეთში ბაიკალის ტბისა და კასპიის ზღვის შემდეგ. განიერი და მოკლე ნაკადით უერთდება პატარა ხანტაის ტბას (ფართობი 58 კმ²), საიდანაც გამოდის მდინარე ხანტაიკა (ენისეის შენაკადი), რომელზედაც აგებულია უსტ-ხანტაის ჰესი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კრასნოიარსკის მხარის ტბები
ივლიტა (ახალციხის მუნიციპალიტეტი)
ივლიტა — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში (სხვილისის თემი), მდებარეობს მდინარე ფოცხოვისწყლის მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 960 მეტრი, ახალციხიდან 3 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 227 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახალციხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
საქართველოს საფეხბურთო თასი 2011-2012
საქართველოს თასი 2011-2012 — საქართველოს თასის ოცდამეორე გათამაშება ფეხბურთში. გამარჯვებული გახდა გორის „დილა“, რომელმაც ფინალში „ზესტაფონი“ დაამარცხა, ანგარიშით 4–1.
ფორმატი და წილისყრა
მეთექვსმეტედფინალური ეტაპის წილისყრამდე მონაწილე გუნდები ტერიოტორიული პრინციპით ორ ზონად დაიყო – აღმოსავლეთი და დასავლეთი. წილისყრა, საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციაში, 2011 წლის 11 აგვისტოს გაიმართა. მასში მონაწილეობა მიიღო 8 უმაღლესი და 16 პირველი ლიგის კლუბმა. ევროტურნირებში მონაწილე ოთხი გუნდი, „დინამო“, „ზესტაფონი“, „მეტალურგი“ და „გაგრა“, გათამაშებაში მერვედფინალური ეტაპიდან ჩაებნენ.
მერვედფინალური ეტაპის წილისყრა 2011 წლის 22 სექტემბერს გაიმართა, მეოთხედფინალური ეტაპისა 2011 წლის 8 ნოემბერს, ხოლო ნახევარფინალურისა – 2012 წლის 7 მარტს.
მერვედფინალი
პირველი შეხვედრები გაიმართა 2011 წლის 28 სექტემბერს, საპასუხო – 2 ნოემბერს.
მეოთხედფინალი
პირველი შეხვედრები გაიმართა 2011 წლის 24 ნოემბერს, საპასუხო – 7 დეკემბერს.
ნახევარფინალი
პირველი შეხვედრები გაიმართა 2012 წლის 10 აპრილს, საპასუხო გაიმართება – 18 აპრილს.
ფინალი
„დილა“: სკენდერი, ბეჭვაია, თოთაძე, ინწკირველი, სალუქვაძე (კ), კაშია, არზიანი, ხოჯავა (ახალკაცი 80'), კახელიშვილი, გურული (ილურიძე 61'), ვაწაძე (ბარაბაძე 88')
„ზესტაფონი“: კვასხვაძე, ღონღაძე, საჯაია, კობახიძე (ოვონიკოკო 68'), ელიავა, გორგიაშვილი (შარიქაძე 58'), მენთეშაშვილი, აფციაური (კ), გრიგალაშვილი, მუჯირი (ონიანი 46'), დვალი
სქოლიო
2011-2012
ნოვუ-ლინიუ
ნოვუ-ლინიუ (Novo Lino) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ალაგოასის შტატში. მიეკუთვნება აგრესტი-ალგოანუს მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 12 069 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 182 288 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 66.21 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალაგოასის შტატის მუნიციპალიტეტები
დონგჰოი
დონგჰოი (Đồng Hới) — ქალაქი ვიეტნამში. 2009 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 108 000 კაცს. ქალაქიდან ჩრდილოეთით 6 კილომეტრში მდებარეობს დონგჰოის აეროპორტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიეტნამის ქალაქები
თავზარაშვილი
საკუთარი სახელი თავზარაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
რემე
რემე (Rømø; Röm) — დანიის კუნძული ვატოვის ზღვაში. მიეკუთვნება ტენდერის მუნიციპალიტეტს. 2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 650 ადამიანს შეადგენს და მოიცავს 129 კმ² ტერიტორიას. რემე და მისი პლაჟები ყოველწლიურად უამრავ ტურისტს იზიდავს.
ამჟამად, რემე ვატოვის ზღვაში მდებარე დანიის უკიდურესი სამხრეთის კუნძულია (მანამდე მიიჩნეოდა კუნძული იორსანდი, რომელიც 1999 წელს ჩაიძირა). კონტინენტურ დანიას უკავშირდება ზღვაში გაკეთებული დამბის გზით. მისგან 3 კმ-ში მდებარეობს გერმანიის კუნძული ზილტი, რომელსაც ბორნით უკავშირდება.
1864—1920 წლებში რემე გერმანიას მიეკუთვნებოდა და პრუსიის პროვინცია შლეზვიგ-ჰოლშტაინში შედიოდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დანიის კუნძულები
მაღრაანის ღვთისმშობლის ელესია
მაღრაანის ღვთისმშობლის ელესია — არქიტექტურული ძეგლი ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ მაღრაანში. აგებულია XVI-XVIII საუკუნეებში.
ეკლესია დარბაზული ნაგებობაა მისი ზომებია (9,5×6,4 მ). ნაგებია რიყის ქვის ჰორიზონტული წყობით. პილასტრები, საბჯენი თაღები, კამარა და კარ-სარკმლები აგურითაა გამოყვანილი. შესასვლელი დასავლეთიდან და სამხრეთიდან აქვს. დასავლეთის კარი თაღოვანია და სწორკუთხა ჩაღრმავებაშია ჩასმული, რომელიც ხერხულა თავსართით სრულდება. სამხრეთის კარი აღდგენის დროს გაგანიერებული და ჰორიზონტალურად გადახურულია. ყველა კედელში თითო სარკმელია გაჭრილი. კედლები დასრულებულია აგურის სამსაფეხურიანი ლავგარდნით. ეკლესია გადახურულია კრამიტით. აღმოსავლეთით ნალისებრი აფსიდაა, რომლის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია. სარკმლის ორივე მხარეს თაღოვანი ნიშებია. სამხრეთი თაღის თავზე სწორკუთხა სამალავია, ჩრდილოეთი ნიშის გვერდით კი სათოფური. საკურთხეველში აგურით ნაგები ტრაპეზი დგას. აფსიდა დასრულებულია შეისრული კონქით, რომელიც პილასტრზე გადასულ ასეთივე ფორმის თაღს ეყრდნობა. საკურთხეველი ერთი საფეხურითაა ამაღლებული. დარბაზის გრძივ და დასავლეთის კედლის კუთხეებში წყვილი პილასტრია, რომელთა კაპიტლებზე დარბაზის შეისრული კამარის საბჯენი ასეთივე ფორმის თაღები გადადის. ჩრდილოეთის და სამხრეთის კედლების აღმოსავლეთ ნაწილში, სარკმლების ქვეშ სწორკუთხა ნიშია. კედლებში ჩართულია სათოფურები. იატაკი აგურფენილია. ინტერიერი შელესილი და შეთეთრებულია. ტაძრის აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედელზე, სარკმლის ზემოთ აგურის შეღრმავებით კვარცხლბეკზე აღმართული ჯვარია გამოყვანილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ხერტე
ხერტე (Jerte) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის ვალიე-დელ-ხერტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 59 კმ². მოსახლეობა — 1260 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
სინგლი
მუსიკაში სინგლი არის ერთი ან მეტი განსხვავებული სიმღერის მცირე მოცულობის ჩანაწერი. ის თავისუფალ გაყიდვაში მრავალ სხვადასხვა ფორმატში შეიძლება გამოვიდეს.
სქოლიო
კატეგორია:სინგლები
ზეითუნის ზეთი
ზეითუნის ზეთი — მცენარეული ზეთი; მიიღება ზეთისხილის ნაყოფის რბილობისაგან. შეიცავს ოლეინმჟავას გლიცერიდებს (დაახლოებით 80%), ლინოლმჟავას (დაახლოებით 7%) და ნაჯერი მჟავების გლიცერიდების (დაახლოებით 10%). იყენებენ საკონსერვო წარმოებაში, კულინარიაში, კოსმეტიკასა და მედიცინაში (ვიტამინებისა და საინიექციო პრეპარატების ხსნარების მოსამზადებლად).
ლიტერატურა
კატეგორია:საკვები ზეთები
მტკვრის ესპარცეტი
მტკვრის ესპარცეტი (Onobrychis cyri) — 30-60 სმ-მდე სიმაღლის მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარეა. მიტკეცილგაფანტულბეწვიანი. ღერო მრავალია, სწორად მდგომი, ძირიდანვე დატოტვილი. ფოთოლაკებიოვალურია, მოგრძო ოვალური ან ლანცეტახაზური, მობლაგვო ან წვეტიანი, ზედა მხარე შიშველი, ქვედა – მოკლე და გაფანტულბეწვიანი. ყვავილედი 5-8 სმ-მდე სიგრძის, აყვავებამდე -ქოჩრიანი. გვირგვინი მუქი ვარდისფერია. იზრდება მთის ქვედა სარტყელში მშრალ, ქვიან ფერდობებზე. გავრცელებულია თბილისის მიდამოებში, თრიალეთის ქედზე და კახეთში. კავკასიის ენდემია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი კატეგორია:პარკოსნები
იაკშიმბეტოვო (კუიურგაზის რაიონი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 835 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ერმოლაევოდან დაშორებულია 27 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ერმოლაევო, რომელიც დაშორებულია 27 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:კუიურგაზის რაიონის სოფლები
საფი ბეის სახლი
საფი ბეის სახლი (Səfi bəyin evi) XVIII საუკუნის დასაწყისის ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლია, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშაში.
წაგრძელებული სწორკუთხა ფორმის სახლის ცენტრში გვერდებზე ქედებით შემოსაზღვრული ორსართულიანი ლოჯი მდებარეობს. პირველ სართულზე, მომსახურების ოთახების გარდა, დერეფნებში განთავსებულია ორი საცხოვრებელი ოთახი. მეორე სართულის ცენტრში განლაგებულია დიდი მისაღები ოთახი, რომელიც ფასადში ჩაშენებული ქვის კიბის საშუალებით პირველ სართულს უკავშირდება, გვერდით მაღლობებზე კი ორი ოთახი. ორივე ოთახს აქვს პირდაპირი კავშირი ცენტრალურ დარბაზთან. დარბაზის ჭერი და ლოჯი, ასევე კარების ირგვლივ შემკულია ლამაზი ორნამენტებით. სახლის ფასადები დაყოფილია სამ ნაწილად.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის არქიტექტურა კატეგორია:სახლები შუშაში
თანიაშვილი
საკუთარი სახელი თანიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
სიგილარიასებრნი
სიგილარიასებრნი, სიგილარიასნაირნი (Sigillariaceae, Sigillariales) — ნამარხ მცენარეთა ოჯახი და რიგი, ლიკოპოდიუმისნაირი ხისებრი მცენარეები. ცხოვრობდნენ კარბონულსა და პერმულ პერიოდებში.
ჰქონდათ დაუტოტავი ან წვერში დიქოტომიურად დატოტვილი ღერო, რომლის სიმაღლე 10-12 მ აღწევდა, სუსტად განვითარებული მერქანი და სქელი ქერქი, რომელზეც ჩამოცვენილი ფოთლების ნაჭდევები რჩებოდა. სტრობილები განლაგებული იყო ღეროს ზედა ნაწილში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ლიკოპოდიუმები კატეგორია:ნამარხი მცენარეები
ფაფრიანი მგელი
ფაფრიანი მგელი (Chrysocyon brachyurus) — ძუძუმწოვარი ცხოველი ძაღლისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 115-125 სმ აღწევს, კუდისა დაახლოებით — 30 სმ. სიმაღლე მინდაოში 75 სმ. გავრცელებულია სამხრეთ ამერიკაში. გვხვდება ბრაზილიაში, პარაგვაიში, არგენტინაში, ბოლივიასა და პერუში. მეტად იშვიათად ურუგვაიში. მოშავო ფერის დინგი აქვს. უპირატესობას ანიჭებს ღია ბალახოვან და ბუჩქნარ პამპასებს, ტყის პირებსა და ჭაობის ნაპირებს. მთებსა და წვიმის ტყეებში არ გვხვდება. მონოგამიური ცხოველია. მაკეობა გრძელდება 62-66 დღე. სქესობრივ სიმწიფეს აღწევს 1 წლისა. ტყვეობაში ცოცხლობს 12-15 წელს. საფრთხესთან ახლოს მყოფი სახეობაა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფაფრიანი მგლები
ებრაული ენის აკადემია
ებრაული ენის აკადემია (הָאֲקָדֶמְיָה לַלָּשׁוֹן הָעִבְרִית, ჰა-აკადემია ლა-ლაშონ ჰა-ივრით) — უმაღლესი სამეცნიერო დაწესებულება ისრაელში. აკადემიის მიზანია ებრაული ენის ისტორიის შესწავლა და ნორმათა დადგენა. დაარსდა 1953 წელს ქნესეთის გადაწყვეტილებით. იგი მემკვიდრეა 1890 წელს დაარსებული ებრაული ენის კომიტეტისა (וַעַד הַלָּשׁוֹן הָעִבְרִית, ვაად ჰა-ლაშონ ჰა-ივრით). 1994 წელს ებრაული ენის აკადემიის ფარგლებში დაარსდა ებრაული ენის ისტორიის შესწავლისა და აღორძინების ინსტიტუტი.
აკადემია მდებარეობს იერუსალიმში. ისრაელის ყველა მოქალაქეს აქვს უფლება მიმართოს აკადემიას და მიიღოს ებრაულ ენასთან დაკავშირებულ მისთვის საინტერესო საკითხებზე ოფიციალური ინფორმაცია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ებრაული ენა კატეგორია:ისრაელის სამეცნიერო ორგანიზაციები
რკო შავი
რკო შავი — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში იმერეთიდან.
იმერეთში „მთის ვენახსაც“ უწოდებენ, რადგანაც მთიან სოფლებში ჩრდილიან და სხვა ჯიშებისთვის შეუფერებელ ადგილებში აშენებენ.
ბოტანიკური აღწერა
რკო შავი სუსტი ზრდა-განვითარებისა და მაღალმოსავლიანია. სავეგეტაციო პერიოდი 164-174 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის შუა რიცხვებში შედის. მტევნის წონა 125-150 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 8.5-15.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.4-20.8%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6.5-8.5 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად. ღვინო მუქი ვარდისფერია, დამახასიათებელი არომატით, თხელი და დაბალექსტრქატული.
ლიტერატურა
კატეგორია:იმერეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
პორტუ-კალვუ
პორტუ-კალვუ (Porto Calvo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ალაგოასის შტატში. მიეკუთვნება აგრესტი-ალგოანუს მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 25 708 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 260 158 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 98.82 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალაგოასის შტატის მუნიციპალიტეტები
რაპა-ნუის ეროვნული პარკი
რაპა-ნუის ეროვნული პარკი (Parque Nacional Rapa Nui) — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი ჩილეში, აღდგომის კუნძულზე.
პარკი შედგება 7 ნაწილისაგან:
ეროვნული პარკი დაარსდა 1935 წელს, მისი ფართობია 71,3 კმ². 1995 წლიდან დაცულია იუნესკოს მიერ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ჩილეში კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები კატეგორია:აღდგომის კუნძული კატეგორია:ჩილეს არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:აღდგომის კუნძულის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:1935 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:ვალპარაისოს რეგიონის დაცული ტერიტორიები
ჯოზეფ ჰელერი
ჯოზეფ ჰელერი (Joseph Heller; დ. 1 მაისი, 1923, ნიუ-იორკი — გ. 13 დეკემბერი, 1999, იქვე) — ამერიკელი პროზაიკოსი, რომანისტი. მკითხველთათვის ძირითადად ცნობილია სატირული ანტისომარი რომანით „ხაფანგი 22“ (Catch-22). ავტორია ცნობილი რომანების — „რაღაც მოხდა“ (Something Happened, 1974), „კარგია როგორც ოქრო“ (Good as Gold, 1979), „ღმერთმა იცის“ (God Knows, 1984), „წარმოიდგინე“ (Picture This, 1988 წ.), „ეს არ არის ხუმრობა“ (No Laughing Matter, 1986), „Portrait of an Artist as an Old Man“ (გამოქვეყნდა 2000 წელს ავტორის სიკვდილის შემდეგ, ის წარმოადგენს ჯოისის ნაწარმოების ანტაგონიზმს).
ბიოგრაფია
ჯოზეფ ჰელერი დაიბადა ბრუკლინში, რუსული წარმოშობის ღარიბ ებრაულ ოჯახში და წერა ბავშვობაში დაიწყო. 1941 წელს აბრაამ ლინკოლნის სახელობის სკოლის დამთავრების შემდეგ, ჰელერმა ერთი წლის განმავლობაში რამდენიმე სამუშაო გამოიცვალა. ის იყო მჭედლის თანაშემწე, კურიერი, კლერკი. 1942 წელს (19 წლის ასაკში) ამერიკის საჰაერო ძალების რიგებს შეუერთდა. ორი წლის შემდეგ იგი იტალიაში გაგზავნეს, სადაც მან B-25 ბომბდამშენით 60 სამხედრო ფრენა განახორციელა.
1949 წელს ხელოვნების მაგისტრი წოდება მიიღო კოლუმბიის უნივერსიტეტში. 1949-1950 წლებში ფულბრაიტის სტიპენდიის პროგრამის ფარგლებში ჩაატარა სამეცნიერო მუშაობა ოქსფორდში. ლექციებს კითხულობდა პენსილვანიის უნივერსიტეტში (1950-1952), წერდა სარეკლამო ტექსტებს ჟურნალებისთვის ტაიმი და Esquire (1952-1958), იყო ჟურნალის „მაკ-კოლსის“ სარეკლამო აგენტი. 1961 წელს მიატოვა ეს სამუშაო, რათა ჩაეტარებინა სემინარები იელისა და პენსილვანიის უნივერსიტეტებში პროზაული და დრამატურგიული შემოქმედებითი ხელოვნების დარგში. მისი პირველი მოთხრობები ჯერ კიდევ სტუდენტობის პერიოდში გამოჩნდა „Atlantic Munsley“-სა და „Esquire“-ში.
ალექსანდრე I (კახეთის მეფე)
ცხოვრება და მოღვაწეობა
მის დროს დადგინდა ახლად ჩამოყალიბებული კახეთის სამეფოს საზღვრები. ალექსანდრე I ცდილობდა მშვიდობიანი ურთიერთობა ჰქონოდა საქართველოს სხვა სამეფო-სამთავროებსა და მეზობელ ქვეყნებთან. მან საფუძველი ჩაუყარა კახეთის მეფეთა ტრადიციულ საგარეო პოლიტიკას — ყოველგვარი საშუალებით (მოხერხებული დიპლომატია, ზოგჯერ დათმობა, ფორმალური ყმობა, მცირე ხარკი და სხვ.) უზრუნველყოთ ქვეყნის მშვიდობიანი განვითარება.
ჯოზეფ ჰელერი
ბიოგრაფია
1953 წელს მუშაობა დაიწყო რომანზე „ხაფანგი-22“. წიგნი ომის საწინააღმდეგო რომანების ჟანრში კლასიკადაა მიჩნეული და ისეთ რომანებთან ერთად მოიხსენიებენ, როგორიცაა თომას პინჩონის „გრავიტაციის ცისარტყელა“ და კურტ ვონეგუტის (მასთან ჰელერი 1968 წლიდან მოყოლებული მეგობრობდა) „სასაკლაო-5, ან ბავშვთა ჯვაროსნული ლაშქრობა“. ჰელერთან ბოროტმოქმედები არიან არა გერმანელები და იაპონელები, არამედ აშშ-ს მაღალი რანგის სამხედროები — პოლიტიკური მაღალჩინოსნები, რომლებიც ომისგან სარგებელს ეძებენ და სადისტები, რომლებიც ძალადობით ტკბებიან. რომანის მიხედვით ფილმი გადაიღო მაიკ ნიკოლსმა 1970 წელს. გამოთქმა „ხაფანგი 22“ შევიდა ამერიკელთა ლექსიკონში, მთავარი გმირის სახელიც ასევე გახდა განზოგადებული სახელი. 1994 წელს გამოვიდა რომანის გაგრძელება სათაურით „Closing Time“. მოქმედება ვითარდება ომიდან 50 წლის შემდეგ, მთავარ პერსონაჟებს შორის რამდენიმე ახალია, მაგრამ შევხვდებით ასევე ძველ პერსონაჟებსაც, მაგალითად იოსარიანი და სხვები.
ალექსანდრე I (კახეთის მეფე)
ცხოვრება და მოღვაწეობა
კახეთის სამეფოს საგარეო საფრთხე თითქოს არ ემუქრებოდა, თუმცა სამაგიეროდ მეფესა და მის უფოს ვაჟს, გიორგის შორის იყო დაძაბული ურთიერთობა. 1511 წელს გიორგიმ მოკლა ალექსანდრე და თავი მეფედ გამოაცხადა.
გაერთიანებული საქართველოს სამეფოს უკანასკნელი მეფის გიორგის ძის ალექსანდრე მეფის ასულები: მარიამი, ეკატერინე და სოფიო დაკრძალული იყო დარიის მონასტერში.
სქოლიო
კატეგორია:კახეთის მეფეები კატეგორია:გარდაცვლილი 1511 კატეგორია:კახეთის სამეფოს ბაგრატიონები კატეგორია:მოკლული მონარქები კატეგორია:მოკლული ქართველები
ჯოზეფ ჰელერი
სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:ამერიკელი აგნოსტიკოსები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები კატეგორია:ამერიკელი სატირისტები კატეგორია:კოლუმბიის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი დრამატურგები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი დრამატურგები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი არამხატვრული მწერლები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი არამხატვრული მწერლები
გიორგი ჩახავა
ბიოგრაფია
1941 წელს დაამთავრა თბილისის 25-ე საშუალო სკოლა, არმიაში სამსახურის შემდეგ ჩააბარა და 1949 წელს დაამთავრა  საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. წარმოადგენს არქიტექტურული ხელოვნების მკვეთრად გამორჩეულ მიმდინარეობას. მისი პროექტები განხორციელებულია, როგორც საქართველოში, ასევე მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნებში - უკრაინაში, უზბეკეთში, ტაჯიკეთში, ავღანეთში და ლიბანში. მისი ხელოვნების მთავარი მუზა — მისი ქვეყნის განუმეორებელი ბუნებაა, რომელიც გამორჩეულია სხვადასხვა კუთხის და რეგიონის ბუნებრივი ნიშნებით, მთის სოფლებით.
აღნიშნავს გ. ჩახავა. არქიტექტორის განხორციელებული ნამუშევრები ამ ხედვის პირდაპირი, სივრცული (ძეგლით) დადასტურებაა. გ. ჩახავა ხშირად მიდის და თმობს მოცულობას, რომელშიც შესაძლოა შენობის დამატებითი, სასარგებლო ფართობი ყოფილიყო. ეს დათმობა რეალიზდება როგორც შიგნიდან ასევე გარედან ხედების გაუმჯობესების მიზნით.
1991 წელს არჩეულია აღმოსავლეთის ქვეყნების არქიტექტურის საერთაშორისო აკადემიის საპატიო წევრად. საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის მიერ დაჯილდოვდა მედლით ”განსაკუთრებული დამსახურებისთვის არქიტექტურაში”. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1998). დაჯილდოებულია მედლებით, 1941-1945 წლებში დიდ სამამულო ომში მონაწილეობისთვის. იყო სსრკ არქიტექტორთა კავშირის საპატიო სიგელების მფლობელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები კატეგორია:დაბადებული 14 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1923 კატეგორია:გარდაცვლილი 2007 კატეგორია: საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1949) კატეგორია:თბილისში დაბადებულები გ
აუდის თასი 2011
აუდის თასი 2011 — ოთხთა საფეხბურთო ტურნირის აუდის თასის მეორე გათამაშება, გაიმართა 2011 წლის 26-27 ივლისს გერმანიაში, მიუნხენის ალიანც არენაზე. ტურნირი ჩატარდა აუდის ორგანიზებით.
ტურნირში მონაწილეობდნენ მასპინძელი „ბაიერნი“, 2010 წლის ლიბერტადორესის თასის გამარჯვებული „ინტერნასიონალი“, 2010-2011 წლების უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული „ბარსელონა“ და 2007 წლის მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატის გამარჯვებული „მილანი“.
გათამაშების ფორმატი
პირველ დღეს ორი ნახეფარფინალი ჩატარდა, რომელთა გამარჯვებულებიც მეორე დღეს ერთმანეთს ფინალში შეხვდნენ, ხოლო დამარცხებულები ერთმანეთს მატჩში მესამე საპრიზო ადგილისათვის დაუპირისპირდნენ.
პუტორანის პლატო
პუტორანის პლატო — უმაღლესი მასივი შუა ციმბირის ზეგანზე, რუსეთის ფედერაციის კრასნოიარსკის მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, მდინარეების პიასინის, ხეტის სათავეებში და ქვემო ტუნგუსკის მარჯვენა შენაკადების აუზებში. სიმაღლე 1701 მეტრი. განვითარებულია მოსწორებული პლატოები, შთენილი მაგიდა მთები და ღრმა (500-800 მეტრამდე) ხეობები, რომელთა ძირი ტბებს უკავია. პუტორანის პლატო შემოსილია წიწვოვანი ტყით, ბუჩქოვანი და მღიერიანი ტუნდრით. პლატოს ტერიტორიაზე მდებარეობს პუტორანის სახელმწიფო ნაკრძალი. 2010 წელს პლატო შეიყვანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები რუსეთში კატეგორია:რუსეთის პლატოები
ზეთოვანი მცენარეები
ზეთოვანი მცენარეები — მცენარეები, რომლებიც მოჰყავთ ცხიმოვანი ზეთის მისაღებად. მათ განეკუთვნება ერთ- და მრავალწლოვან მცენარეთა სხვადასხვა ოჯახი რთულყვავილოვანებიდან — მზესუმზირა, ალისარჩული; პარკოსნებიდან — სოია, არაქისი; ზეთისხილისებრთაგან — ზეთისხილი; ჯვაროსნებიდან — რაფსი, მდოგვი, წიწმატასელი; რძილისებრთაგან — აბუსალათინი და სხვა. ზოგიერთი მათგანი (ქოქოსისა და ზეთოვანი პალმები, კაკაო და ტუნგი) ხეა, ზოგი — ბალახოვანი მცენარე (სოია, მზესუმზირა,რაფსი, სელი ზეთოვანი და სხვა).
ზეთოვანი მცენარეთა უმეტესობა ცხიმოვან ზეთს აგროვებს თესლსა და ნაყოფში, ზოგი — გორგალში. ცხიმოვან ზეთს შეიცავს აგრეთვე სართავი კულტურების (ბამბა, სელი სართავი, კანაფი) თესლი, ზოგიერთი ეთერზეთოვანი მცენარე (ქინძი, კვლიავი, ანისული), კაკლოვანების ნაყოფი (კაკალი, ნუში). ცხიმოვან ზეთს იღებენ აგრეთვე სიმინდისა და ხორბლის თესლის ჩანასახისაგან, ატმისა და გარგარის თესლისაგან და სხვა. ზეთოვანი მცენარეები ზეთს შეიცავს შემდეგი რაოდენობით (%-ით აბსოლუტურ მშრალ ნივთიერებაზე): მზესუმზირა — 29-57, სოია — 15-26, მდოგვი — 20-45, სელი ზეთოვანი — 35-52, არაქისი — 41-57, რაფსი— 45-50, ზეთისხილი — 25-67, აბუსალათინი — 48-55 და სხვა.
ლევან ხიდაშელი (ფილმი)
ლევან ხიდაშელი — ვახტანგ ტაბლიაშვილის 1973 წლის ფილმი, რომელიც გადაღებულია გურამ ფანჯიკიძის რომანის — „მეშვიდე ცის“ მიხედვით.
სიუჟეტი
ფილმი 1970-იანი წლების თბილისელი ახალგაზრდების და მეტალურგიული ქარხნის მუშების ცხოვრებას ეხება. რუსთავის მეტალურგიულ ქარხანაში ახლადმოსული ნიჭიერი ინჟინერი ლევან ხიდაშელი საქმისადმი თავდადებით გამოირჩევა და სწრაფად მიიწევს სამსახურეობრივ კიბეზე, მაგრამ თავის კარიერისტულ გეგმებს მეგობრობას და სიყვარულს თან გადააყოლებს. ცხოვრება ამას არ აპატიებს და მას საშინელი სიმარტოვის გრძნობა ეუფლება.
სქოლიო
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1973 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები კატეგორია:ვახტანგ ტაბლიაშვილის ფილმები
დონ ხუან სპარსელი
დონ ხუან სპარსელი ურუჯ-ბეგი (დ. 1560 — გ. 1604) — შაჰ-აბასის მიერ 1599 წელს ესპანეთში გაგზავნილი ელჩობის მონაწილე. წარმოშობით ყიზილბაშური ტომიდან იყო. ესპანეთში მიიღო ქრისტიანობა და საბოლოოდ იქ დარჩენის სურვილი გამოთქვა. იგი კარგად იცნობდა ირანის პოლიტიკურ ვითარებას. შეადგინა ირანის აღწერილობა ევროპელთათვის. დონ ხუან სპარსელის თხზულებაში არის ცნობები საქართველოსა და ირანში მოღვაწე ქართველების, კერძოდ, ალავერდი-ხან უნდილაძის შესახებ.
გიორგი პაპუნაშვილი
გიორგი პაპუნაშვილი (დ. 2 სექტემბერი, 1995, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი, „რეალ სარაგოსას“ და საქართველოს ეროვნული ნაკრების ნახევარმცველი.
საკლუბო კარიერა
გიორგი თბილისის „დინამოს“ აკადემიის აღზრდილია. საკლუბო დონეზე იგი „დინამოს“ მეორე გუნდში გამოჩნდა. 2013 წელს მალხაზ ჟვანიას, „დინამოს“ მთავარ გუნდში გადაყავს, სადაც მიმდინარე ჩემპიონატის უმაღლეს ლიგაში ჩატარებულ 15 მატჩში 3 გოლის გატანას ახერხებს. პირველად „დინამოს“ შემადგენლობაში იმავე წლის 30 ნოემბერს, საქართველოს ეროვნული ჩემპიონატის კალენდარულ მატჩში „ცხინვალის“ წინააღმდეგ გამოდის მოედანზე. შეხვედრას მიხეილ მესხის სტადიონი მასპინძლობს და მას 200 ფეხბურთის ადგილობრივი გულშემატკივარი ესწრება. „დინამოელები“ თამაშს ასეთი შემადგენლობით იწყებენ: ლორია, სეთურიძე, კვირკველია, კვარაცხელია, გლიშიჩი, გველესიანი, გოგა, ძარია, პაპავა, მუნიოსი და ვუო. პაპუნაშვილი მატჩის 83-ე წუთზე, დარკო გლიშიჩის ნაცვლად ერთვება თამაშში. დაპირისპირება „დინამოელთა“ გამარჯვებით, ანგარიშით 4–0 მთავრდება.
მთავარ გუნდში გატარებული ნახევარი სეზონის შემდეგ გიორგი საფეხბურთო კარიერაში თავის პირველ ტიტულს იგებს, როდესაც გუნდთან ერთად ქვეყნის ეროვნული პირველობის გამარჯვებული ხდება. ასევე ითამაშა საქართველოს თასის ფინალურ მატჩში, სადაც „დინამომ“ საჩხერის „ჩიხურა“ დაამარცხა (2–1).
2017 წლის ივნისში, ოთხწლიან კონტრაქტს აფორმებს „რეალ სარაგოსასთან“. პირველად ახალი კლუბის რიგებში იმავე წლის 28 აგვისტოს „გრანადას“ წინააღმდეგ გამოდის მოედანზე.
სანაკრებო კარიერა
იგი იყო 17 წლამდელთა ნაკრების იმ გუნდის ერთ-ერთი წამყვანი ფეხბურთელი, რომელმაც შეძლო ევროპის ჩემპიონატზე გასვლა. 2012 წლის 28 მარტს, ინგლისელი თანატოლების წინააღდეგ სწორედ გიორგიმ შეძლო ბოლო წუთზე გადამწყვეტი გოლის გატანა (1–0). ნახევარფინალში ნიდერლანდელ თანატოლებთან დამარცხდნენ, ის მატჩი ქართველებმა 80 წუთი 10 კაცით ჩაატარეს. ამის შემდეგ 18 წლის ასაკში 19 წლამდელთა ნაკრებთან ერთად შეძლო ევროპის ჩემპიონატის ელიტ-რაუნდში გასვლა.
2014 წლიდან საქართველოს ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს. პირველად ნაკრების მაისურით 2014 წლის 3 ივნისს, არაბთა გაერთიანებული საამიროების ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში გამოდის მინდორზე.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 1995 კატეგორია:დაბადებული 2 სექტემბერი კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:გერმანიის მესამე ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის სეგუნდა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:რეალ სარაგოსას ფეხბურთელები
კულიაშ ბაისეითოვა
ბიოგრაფია
კულიაშ ბაისეითოვა (ქალიშვილობის გვარი ბეისოვა) დაიბადა 1912 წლის 19 აპრილს (2 მაისს) (სხვა წყაროების მიხედვით - 12 იანვარი) სარი-არკის სტეპებში, სემიპალატინსკის ოლქის კარკარალინსკის რაიონის სოფელ ჟანაორტალიკში ( ამჟამად   ყაზახეთის ყარაღანდის რეგიონის აქტოგაის რაიონში). გოგონა თორმეტი წლის ასაკში ჩაიყვანეს ალმათში და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში  პანსიონში ცხოვრობდა. იგი წარმომავლობით  არგინის ტომის ტობიქტის გვარის დადანის ქვე გვარიდანაა. მისმა ბუნებრივმა მუსიკალურმა ნიჭმა ადრეულად იჩინა თავი. გოგონამ დაიმახსოვრა და შეასრულა  მამის—ჟასინისგან მოსმენილი სიმღერები.
1925-1928 წლებში სწავლობდა განათლების ინსტიტუტის ალმათის პედაგოგიურ კოლეჯში, მონაწილეობდა სამოყვარულო მუსიკალურ სპექტაკლებში.
1930 წელს იგი შევიდა ყიზილორდას სტუდიაში, რომელიც 1926 წელს შეიქმნა, ხოლო 1929 წელს გადავიდა ალმათის დრამატულ თეატრში (ამჟამად მ.ო. აუეზოვის სახელობის ყაზახეთის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი). მსახიობობისა და მუსიკალური ხელოვნების შესწავლის დროს, მან ითამაშა მცირე ეპიზოდური როლები თეატრში და მალე მთავარიც.1933 წელს იგი გახდა მუსიკალური თეატრის დასის წევრი (ახლანდელი აბაის სახელობის  ყაზახეთის ოპერისა და ბალეტის თეატრი), სადაც იგი სიცოცხლის ბოლომდე გამოდიოდა. სწავლობდა სიმღერას თეატრის საგანმანათლებლო სტუდიაში კ. ა. დიანტისთან და ვ. ა. სმისლოვსკაიასთან.
მომღერლის მუსიკალური და სასცენო ნიჭი აშკარად გამოიხატა აიმანის როლის შესრულებისას  მუსიკალური კომედიაში ”აიმან - შოლპანი” მ. ო. აუეზოვის ლიბრეტოზე, მუსიკა ი. ვ. კოციკი. მომღერალმა წარმატებით შექმნა შუგას სახე მუსიკალური დრამაში "შუგა",( ბ. მაილინისა და ი. კოციკის), ჟიბეკის როლმა (ე.გ. ბრუსილოვსკის "კიზ-ჟიბეკი") მომღერალს  საშუალება მისცა კლასიკური საოპერო ხელოვნების მწვერვალს მიახლოებოდა.
იგი ასევე გამოდიოდა როგორც საკონცერტო მომღერალი: მღეროდა ხალხურ სიმღერებს სხვადასხვა ენაზე (ყაზახურად "იელიგაი", "შილი ოზენი", რუსული "ზარი", პოლონურად "გოგონა დადიოდა", ჩეხურად "მწყემსი", სომხურად "მერცხალი" და ა.შ.), ასრულებდა რუსი, საბჭოთა და დასავლეთ ევროპელი კომპოზიტორების ნაწარმოებებს.
ომის დროს იგი საკონცერტო ბრიგადის შემადგენლობაში წავიდა ფრონტზე.
1944 წელს მან ითამაშა მუსიკალურ ფილმში "ხუთი რესპუბლიკის კონცერტი".
1949 წლიდან —  საბჭოთა კავშირის მშვიდობის კომიტეტის წევრი. იყო ყაზახეთის თეატრალური საზოგადოების ორგანიზატორი და მუდმივი ხელმძღვანელი. მონაწილეობდა მშვიდობის მომხრეთა II მსოფლიო კონგრესში.
1943 წლიდან — სკკპ წევრი. ყაზახეთის სსრ უმაღლესი საბჭოს მოადგილე 1-ლი და მე -3 მოწვევებიდან.
1957 წლის ივნისში იგი კონცერტზე გაემგზავრა მოსკოვში. კონცერტის დასრულების შემდეგ, თავის ტკივილის გამო, მომღერალი დაბრუნდა სასტუმროში. 6 ივნისს, დილით, მოახლემ აბაზანაში  მისი უსიცოცხლო სხეული იპოვა. მოგვიანებით ექიმებმა მომღერლის გარდაცვალების მიზეზად   ინსულტი დაასახელეს.
ხსოვნა
ალმათიში, ტალდიკორგანში, ნურ-სულთანში, ბალხაშში, თემირთაუში არის მომღერლის სახელობის ქუჩები. მის სახელს ატარებს ყაზახეთის ოპერისა და ბალეტის ეროვნული თეატრში ნურ-სულთანში
ალმათში მუსიკალურ სკოლას კულიაშ ბაისეითოვას სახელი ეწოდა. 1948 წლიდან ამ სკოლაში 20 ათასზე მეტმა კურსდამთავრებულმა მიიღო განათლება.
დაწესდა ყაზახეთის სსრ სახელმწიფო პრემია, რომელიც ი. კ. ბაისეითოვას სახელობისაა.
ყოველწლიურად ყაზახეთში ტარდება კ. ბაისეითოვას სახელობის ვოკალისტების კონკურსი.
2011 წლის 15 სექტემბერს ალმათში,  მომღერლის 100 წლის იუბილის აღსანიშნავად მისი სახელობის სამუსიკო სკოლასთან ახლოს, პარკში ბრინჯაოს ძეგლი დადგეს.
2004 წელს კინოსტუდიამ "ყაზახფილმმა" გამოუშვა მუსიკალური ფილმი "აულ კულიაში" (რეჟ. მურატ მუსინი).
2012 წელს ყაზახურმა ტელეარხმა მადენიეთ ("კულტურა") გადაიღო ფილმი "ლეგენდები და ოპერის მითები. კულიაშ ბაისეითოვა "(ფესტივალის სპეციალური პრიზი" TEFI- თანამეგობრობა "-2012)
2013 წელს გამოვიდა ყაზახური სატელევიზიო სერიალი მომღერლის —"კულიაშის" შესახებ.
ნიკოლას პეპასი
ნიკოლას (ნიკოლაოს) '''ა. პეპასი''' (Νικόλαος Α. Πέππας; დ. 25 აგვისტო, 1948, ათენი, საბერძნეთი) — ბიოსამედიცინო ინჟინერ-ქიმიკოსი.
განათლება და სამსახური
ნიკოლას პეპასმა განათლება მიიღო ათენის ეროვნულ-ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტში ქიმიური ინჟინერიის განხრით. 1971 მიიღო ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი. 1973 წელს ბიოსამედიცინო ინჟინერიის პიონერის ედვარდ ვ.მერილის ხელმძღვანელობით დაამთავრა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი. შემდგომში კლარკ კ. კოლტონის, კენეტ ა. სმიტის და რობერტ ს. ლისის ხელმძღვანელობით გახდა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის ათეროსკლეროზის ცენტრის პოსტდოქტორანტი
2002 წლამდე პერდიუს უნივერსიტეტში ბიოსამედიცინო ინჟინერიისა და ქიმიური ინჟინერიის პროფესორი იყო.
2002 წლის დეკემბრიდან მუშაობს ოსტინში ტეხასის უნივერსიტეტში. იკავებს ბიომასალების, წამლების მიწოდების და რეგენერაციული მედიცინის ინსტიტუტის დირექტორის, ასევე  ტეხასის უნივერსიტეტის ფარმაციის კოლეჯის ქიმიური ინჟინერიის დეპარტამენტის  ბიომასალების ლაბორატორიის, წამლების მიწოდებისა და ბიონანოტექნოლოგიის ლაბორატორიის დირექტორის პოსტებს. პეპასმა წამოაყენა თეორიები და გამოიყვანა განტოლებები, რამაც ხელი შეუწყო ორგანიზმში ფარმაცევტული ნაერთების ტრანსპორტირების ახალი სისტემების ფართო სპექტრის შემუშავებას.
ბიოსამედიცინო ინჟინერიის პრინციპებისა და ბიოსამედიცინო ტრანსპორტირების ახალი თეორიების გამოყენებით, პეპასმა შეიმუშავა განტოლებები, რომლებიც აღწერს წამლების, პეპტიდების და ცილების ფიკის და ფიკის გარეშე დიფუზიას კონტროლირებადი გამოშვების მოწყობილობებში. "პეპას განტოლება" გახდა ფარმაცევტული ფორმულირებების ან სისტემების ანალიზის სტანდარტული მეთოდი. მისმა ადრეულმა ნამუშევრებმა ასევე განაპირობა შეშუპებით კონტროლირებადი განთავისუფლების მოწყობილობების შემუშავება მცირე მოლეკულური პრეპარატების გასათავისუფლებლად. ფაზური ეროზიის და მდგომარეობის ეროზიის მსგავსების მოდელირების გამოყენებით, მან შეიმუშავა ერთიანი მოდელი ორგანიზმში  ფარმაცევტული ნაერთების ყველა  სისტემის  ტრანსპორტირებისთვის.ამავდროულად, შეიმუშავა თეორიული საფუძველი ნაერთების ტრანსპორტირების ანალიზისთვის ბიომასალების საშუალებით   (პეპას-რაინჰარტის თეორია),  იონური ჰიდროგელების საშუალებით (ბრანონ-პეპას თეორია) და კაბელების მეშვეობით გელისებრი  ქსოვილების ურთიერთქმედების (ხუან -პეპას თეორია და სახლინ-პეპას განტოლება).
სამეცნიერო საზოგადოების აზრით, მისი თეორიებისა და მათემატიკური მოდელების გამოყენებამ დიდი გავლენა მოახდინა ბიომედიცინის სფეროში. პეპასმა და მისმა სტუდენტებმა შექმნეს ახალი მუკო და ბიოადჰეზიური სისტემები, რომლებიც მოლეკულურად ურთიერთქმედებენ ლორწოსა და ქსოვილთან და უნარი აქვთ გააფართოვონ ცილების და პეპტიდების ბიოშეღწევადობა სისხლში. მისი მუშაობის შედეგად ამოქმედდა არაერთი ბიოსამედიცინო პოლიმერი და  მიწოდების კომერციული მოწყობილობა. 1975 წელს პეპასმა შექმნა ახალი არატოქსიკური ჰიდროგელები (პოლივინილის სპირტი) გაყინვა-დათბობის მეთოდის გამოყენებით. ეს გელები ძალიან წარმატებით გამოიყენება სახსრების ხრტილოვან ქსოვილებში. 1978 წელს მან შეიმუშავა იგივე სისტემები ხმის იოგების შეცვლისთვის in situ.
1979 წელს მისმა ჯგუფმა პირველად გამოიყენა ჰიდროგელები ორგანიზმში ნაერთების ტრანსპორტირებისთვის, მათ შორის ეპიდერმული ბიოადჰეზიური სისტემები, სისტემები თეოფილინის, პროქსიფილინის, დილთიაზემის და ოქსპრენოლოლის გამოთავისუფლებისთვის.
პეპპასმა შეიმუშავა პერორალური სისტემების  ახალი ტექნოლოგიები ინსულინისა და სხვა ცილების მიწოდებისთვის. ეს მოწყობილობები ათავისუფლებს ინსულინს პერორალურად, "იცავს" ინსულინს კუჭში, წვრილ ნაწლავში და საბოლოოდ სისხლში მოძრაობისას, დიაბეტით დაავადებულების მოთხოვნილების გვერდის ავლით მრავალჯერადი ყოველდღიური ინექციების დროს.
გარდა ამისა, ტექნოლოგია გამოიყენებოდა  კალციტონინის  (ოსტეოპოროზის სამკურნალოდ   პოსტმენოპაუზურ პერიოდში მყოფი ქალებისთვის) და ინტერფერონ-ალფას (სისმივნის თერაპიისთვის) ტრანსმუკოზური (პერორალური, ბუკალური) მიწოდებისთვის. მიმდინარეობს გამოკვლევა ინტერფერონ--ბეტას გამოყოფისთვის  სკლეროზით დაავადებულ პაციენტებში.
ჯილდოები
ნიკოლას პეპასი არაერთი ჯილდოს და პრემიის მფლობელია. ამერიკის ქიმიკოს ინჟინერთა ინსტიტუტმა 2008 წელს დაასახელა  თანამედროვე ეპოქის 100 ინჟინერს შორის. 2013 წელს General Electric Senior Research Award-ის მიერ დაჯილდოვდა, როგორც ამერიკის შეერთებული შტატების საუკეთესო ინჟინერი მკვლევარი.
პირადი ცხოვრება
ნიკოლას პეპასმა მომავალი მეუღლე — ლიზა ბრენონი გაიცნო პერდიუს უნივერსიტეტში, სადაც ლიზა დოქტორანტურაში სწავლობდა ქიმიური ინჟინერიის განხრით. წყვილს ორი შვილი შეეძინა: ქეთრინი და ალექსანდრე. ისინი ცხოვრობენ ოსტინში, ტეხასის შტატში. პეპასი თავისუფალ დროს დაკავებულია  სტატიების წერით  ქიმიური ინჟინერიის ისტორიაზე, ოპერაზე, ისტორიაზე და სხვა საკითხებზე. გამოქვეყნებული აქვს წიგნები და  სტატიები. პეპასი ასევე არის ჩანაწერების მოყვარული კოლექციონერი, ოპერის შესახებ  ბიოგრაფიებისა და მონოგრაფიების ავტორი. 2008 წელს გამოიცა მისი წიგნი ცნობილი ბერძენი ტენორის ვასო არგირისის შესახებ. ნიკოლას პეპასს ეკუთვნის არაერთი  ბიოგრაფია საოპერო მომღერლების შესახებ, მათ შორის ლა სკალას ტენორ ნიკოლა ფილაკურიდისზე, პარიზის ოპერის სოპრანო ელენე დოსიაზე, ბერძენ ტენორ მაიკლ თეოდორზე, ლირიკულ ტენორ ანტონიოს დელენდასზე, ბერძენ სოპრანო რენ გარიფალაკისზე, პეტროს ჰოიდასზე, ტენორ პეტროს ბაქსევანოსზე, ტენორ ნიკოლოუზე და სხვ.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ქიმიკოსები კატეგორია:ამერიკელი ფარმაკოლოგები
ნავაკონსეხო
ნავაკონსეხო (Navaconcejo) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის ვალიე-დელ-ხერტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 51,4 კმ². მოსახლეობა — 2024 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
ლიუსილ ბოლი
ლიუსილ დიზაირ ბოლი (Lucille Desiree Ball; დ. 6 აგვისტო, 1911 — გ. 26 აპრილი, 1989) — ამერიკელი მსახიობი, კომიკოსი, მომღერალი, მოდელი და პროდიუსერი. იყო სიტკომების: „მე მიყვარს ლუსი“, „ლუსის შოუ“, „აქ არის ლუსი“-ს ვარსკვლავი და პროდიუსერი.
ბოლის კარიერა 1929 წელს მოდელობით იწყება. იგი სამსახიობო კარიერას ბროდვეის თეატრში, სცენის სახელით, დაიანა ბელმონტით იწყებს. 1930-იან და 1940-იან წლებში, RKO Radio Pictures-ის ფილმებში გამოჩნდა რამდენიმე მინორული როლით. ამ დროს მსახიობი შეხვდა მის მომავალ მეუღლეს, კუბელ-ამერიკელ მსახიობს დისი არნაზს, რომელზეც 1940 წლის ნოემბერში იქორწინა. მოგვიანებით, მან ტელევიზიაში მუშაობა დაიწყო. 1951 წელს ბოლიმ მეუღლესთან, დისი არნაზთან ერთად შექმნა სიტკომი, „მე მიყვარს ლუსი“, რომელიც ტელევიზიის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე დასამახსოვრებელი და ყველასთვის საყვარელი შოუა. 1951 წელს წყვილს შეეძინა ქალიშვილი ლუსი, ხოლო 1953 წელს ვაჟი, დისი არნაზი. ბოლი და არნაზი 1960 წელს განქორწინდნენ. 1961 წელს მსახიობი დაქორწინდა ამერიკელ კომიკოსზე, გერი მორტონზე.
ამ პერიოდში მსახიობი გახდა ბროდვეის მიუზიკლის, „გარეული კატის“ პროდიუსერი, 1960 წლიდან 1961 წლამდე იყო მიუზიკლის ვარსკვლავი. შოუმ თბილი შეფასებები მოიპოვა, თუმცა მსახიობი ავად გახდა, რის შედეგადაც მიუზიკლი დაიხურა. მიუზიკლის, „გარეულის კატის“ შემდეგ, ლიუსი მაყურებელს დაუბრუნდა „ლუსის შოუთი“, სადაც მასთან ერთად მონაწილეობას იღებდა ამერიკელი მსახიობი ვივიან ვანსი. ვივიანმა შოუ 1965 წელს დატოვა, 1968 წლამდე ბოლისთან ერთად შოუში მონაწილეობდა მისი მეგობარი, გეილ გორდონი. მოგვიანებით, მსახიობმა მოულოდნელად დაიწყო ახალ შოუში, „აქ არის ლუსი“-ში მონაწილეობის მიღება, ეს პროგრამა 1974 წლამდე არსებობდა.
1962 წელს ბოლი გახდა პირველი ქალი, რომელიც ერთ-ერთ მთავარ სატელევიზიო სტუდიოს, „Desilu Productions“-ს მართავდა. 1985 წელს მან დრამატული როლი ითამაშა ტელეფილმში, „ქვის ბალიში“. შემდეგ წელს, იგი გადაიღეს მორიგ შოუში, სახელად: „ცხოვრება ლუსისთან ერთად“, რომელმაც პოპულარობა ვერ მოიპოვა და სამი თვის შემდეგ დაიხურა. მან ფილმებში და სატელევიზიო პროგრამებში მონაწილეობა გარდაცვალებამდე გააგრძელა. მსახიობი მუცლის აორტის ანევრიზმით 1989 წელს, 77 წლის ასაკში გარდაიცვალა.
ბოლი 13 ჯერ იყო ნომინირებული პრაიმტაიმ ემი ჯილდოდზე, აქედან 4 ჯერ მოიგო. 1960 წელს ჰოლივუდის დიდების ხეივანზე მოიპოვა ორი ვარსკვლავი. 1977 წელს გახდა პირველი ქალი, რომელმაც Crystal-ის ჯილდო მოიპოვა.
ადრეული ცხოვრება
ცნობილი ამერიკელი მსახიობი ლიუსილ ბოლი დაიბადა 1911 წლის 6 აგვისტოს, ჯეიმზთაუნში, ნიუ-იორკში, აშშ-ში. იყო ჰენრი დარელ ბოლის (1887–1915) და ეველინ ბოლის (1892–1977) ქალიშვილი. მისი წინაპრები ძირითადად იყვნენ ინგლისელები, თუმცა რამდენიმე იყო შოტლანდიელი, ირლანდიელი და ფრანგი. ბავშვობაში, მამის სამსახურის გამო, ოჯახს ხშირად უწევდა საცხოვრებელი ადგილის შეცვლა. ოჯახი ჯერ ჯეიმზთაუნიდან ანაკონდაში გადავიდა საცხოვრებლად, შემდეგ კი ტრენტონში, ნიუ-ჯერსიში. 1915 წლის თებერვალში, მიჩიგანში ცხოვრების დროს, მსახიობის მამა ტიფის ციებ-ცხელებით 27 წლის ასაკში გარდაიცვალა, ამ დროს ლიუსილი 3 წლის იყო. მამის გარდაცვალებისას, დედამისი მეორე შვილზე, ფრედ ჰენრი ბოლზე (1915–2007) იყო ფეხმძიმედ.
ბოლის დედა ნიუ-იორკში დედ-მამასთან გადავიდა საცხოვრებლად, რომლებიც მას პატარა ლიუსილის და მისი ძმის, ფრედის აღზრდაში დაეხმარნენ. მამის გარდაცვალებიდან ოთხი წლის შემდეგ, ბოლის დედა დაქორწინდა ედუარდ პეტერსონზე. მიუხედავად იმისა, რომ დედა და მამინაცვალი სხვა ქალაქში ეძებდნენ სამუშაოს, პეტერსონის მშობლები ზრუნავდნენ მასზე და მის ძმაზე.
ერთხელ როდესაც ბოლი Shriners-ის ორგანიზაციისთვის სცენაზე თამაშობდა, მან გააცნობიერა, რომ მსახიობობა დიდების მოსაპოვებლად შესანიშნავი გზა იყო. ამ პერიოდში, ფინანსური პრობლემების გამო ოჯახს ჯეიმსთაუნში, პატარა ბინაში მოუწია გადასვლა.
1925 წელს, როდესაც ბოლი მხოლოდ 14 წლის იყო, მას სასიყვარულო ურთიერთობა ჰქონდა 21 წლის ბიჭთან, ჯონი დევიტასთან. დედამისი უკმაყოფილო იყო ამ ურთიერთობით და იმედოვნებდა რომ რომანტიკა მომავალ მსახიობზე დიდ გავლენას არ მოახდენდა. დაახლოებით ერთი წლის შემდეგ, დედამისმა მათი დაშორებისთვის ლიუსი ნიუ-იორკში, „ჯონი მური ანდერსონის“ დრამატული ხელოვნების სკოლაში შეიყვანა.