cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ნიუკასლი (ირლანდია)
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ დუბლინის საგრაფოს დასახლებები
Camponotus grandidieri atrabilis
Camponotus grandidieri atrabilis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ის გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
აუგსბურგის ლიგა
აუგსბურგის ლიგა – ჰოლანდიის შტატჰალტერის ვილჰელმ III ორანელის ინიციატივით 1686 წელს შექმნილი საიდუმლო თავდაცვითი კავშირი, რომელშიც გაერთიანდნენ ჰოლანდია, საღვთო რომის იმპერია, ესპანეთი, შვედეთი, ბავარია, პფალცი და საქსონია. მიზნად ისახავდა შეეჩერებინა საფრანგეთის მეფე ლუი XIV-ის ტერიტორიული დაპყრობანი დასავლეთ ევროპაში. 1689 წელს ვილჰელმ III-ის ინგლისის მეფედ გამოცხადების შემდეგ, აუგსბურგის ლიგას ინგლისიც შეუერთდა. ლიგასა და საფრანგეთს შორის წარმოებულ სახმელეთო ბრძოლებში (1690-1693) უპირატესობა საფრანგეთმა მოიპოვა, 1692 წელს საზღვაო ბრძოლაში კი ინგლის-ჰოლანდიის გაერთიანებულმა ფლოტმა გაანადგურა საფრანგეთის ფლოტი. ომი დამთავრდა 1697 წელს რიისვიკის ზავით, საფრანგეთმა დათმო დაპყრობილი ტერიტორიების ნაწილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნიდერლანდების ისტორია კატეგორია:გერმანიის ისტორია კატეგორია:ესპანეთის ისტორია კატეგორია:შვედეთის ისტორია კატეგორია:ინგლისის ისტორია
Camponotus grandidieri
Camponotus grandidieri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
Camponotus gouldi
Camponotus gouldi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
Camponotus gouldianus
Camponotus gouldianus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
აუგსბურგის რელიგიური ზავი
მინი|დოკუმენტის თავფურცელი. მაინცი, 1555. აუგსბურგის რელიგიური ზავი — დაიდო 1555 წლის 25 სექტემბერს აუგსბურგის რაიხსტაგში გერმანელ პროტესტანტ მთავრებსა და იმპერატორ კარლ V-ს შორის. ამ ზავით დამთავრდა კათოლიკეთა ომი ლუთერანებთან. აუგსბურგის რელიგიური ზავი სარწმუნოებრივ თავისუფლებას ანიჭებდა მხოლოდ კათოლიკე და ლუთერან მთავრებს, იგი კალვინისტებზე არ ვრცელდებოდა. კათოლიკე და ლუთერანი მთავრების ქვშევრდომები მოვალენი იყვნენ ეღიარებინათ თავიანთი მთავრის რელიგია თანახმად პრინციპისა – „ვისიცაა მბრძანებლობა, მისივეა სარწმუნოება“ („Cujus region, ejus religio“) ან სხვაგან გადასახლბულიყვნენ. აუგსბურგის რელიგიური ზავმა ლუთერანობა კათოლიკობასთან ერთად ოფიციალურ რელიგიად აღიარა, ცნო პასაუს ხელშეკრულებამდე (1552) მომხდარი კათოლიკური ეკლესიის მიწების სეკულარიზაცია; დააჩქარა სამთავრო აბსოლუტიზმის განვითარება.
გერმანიის შინაგანი მდგომარეობა 1555 წლის აუსბურგის საზავო ხელშეკრულების შემდეგ
აუსბურგის საზავო ხელშეკრულება ფაქტობრივად ნიშნავდა გერმანელი მთავრების სრულ გამარჯვებას და, მაშასადამე, გერმანიის პოლიტიკური დაქსაქსულობის განმტკიცებას. აღნიშნულმა ზავმა მთავრები სრულიად დამოუკიდებელი გახადა რელიგიურ საკითხშიც, მათ უფლება მიეცათ თავიანთი ქვეშერმდომებისათვის ის რელიგია მოეხვიათ თვზე, რომელსაც თვითონ მოისურვებდნენ პრინციპის მიხედვით — „ვისი ძალაუფლებაცაა, მისივე უნდა იყოს სარწმუნოებაც“. ამასთან ერთად, ფაქტობრივად, მთავრების კონპენტენციაში გადავიდა ეკონომიური პოლიტიკისა და სასამართლოს წარმოების უფლებაც.
რეფორმავიის გამარჯვების შემდეგ გერმანიის მთავრების ერთი ნაწილი კათოლიკურ ეკლესიას მიემხრო, ხოლო მეორე-პროტესტანტობას. თვით კურფიურისტები, რომლებიც იმპერატორებს ირჩევდნენ, რელიგიური თვალსაზრისით ორ დაჯგუფებად იყოფოდნენ: პროტესტანტები (ბრანდენბურგის, საქსონიისა და პფალცის კურფიურისტები) და კათოლიკენი (ტრირის, კელნის და მაინცის არქიეპისკოპოსები), ხოლო მეშვიდე კურფიურისტი, რომელიც იმპერატორი იყო, ერთდროულად ითვლებოდა ჩეხეთის მეფედ. ამის გამო, XVI საუკუნის მეორე ნახევარში იმპერატორის მიმართ შეიქმნა ძალთა თანაფარდობა პროტესტანტ და კათოლიკე კურფიურისტებს შორის.
აუსბურგის ზავის შემდეგ, პირველ ათეულ წელს მაინც, პროტესტანტები უფრო მეტად გაძლიერდნენ. ამ ხანებში კათოლიკეებს შერჩათ გერმანიის 3/10 ნაწილი. იმპერატორი ფერდინანდ I (1556-1564) და იმპერატორი მაქსიმილიან II (1564-1574) მიუხედავად იმისა, რომ თვითონ კათოლოკენი იყვნენ, ვერ ბედავდნენ პროტესტანტი მთავრების წინააღმდეგ გალაშქრებას და პროტესტანტებსა და კათოლიკეთა შორის მხოლოდ შემრიგებლობის როლში გამოდიოდნენ. 1575 წელს კათოლიკე კურფიურისტებმა მოახერხეს ჩეხეთის მეფის, ხოლო შემდეგ იმპერატორის ტახტზე თავიანთი კანდიდატის - რუდოლფ II-ის სასახლეში და საკმაოდ ფანატიკოსი კათოლიკე გახდა. მან გერმანიაში ხელი შეუწყო კათოლიკურ რეაქციას, რამაც კათოლიკე მთავრების პოზიცია უფრო მეტად განამტკიცა.
პროტესტანტებსა და კათოლიკეთა შორის პირველი ძლიერი შეჯახება მოხდა 1582-1584 წლებში კელნის საარქიეპისკოპოსოს გამო. მისმა არქიეპისკოპოსმა აშკარად მიიღო პროტესტანტობა. კელნის ეპისკოპოსის პოსტზე კათოლიკობის მიმდევრებმა თავიანთი კანდიდატი წამოაყენაეს, იმ დროს, როცა პროტესტანტები თვლიდნენ, რომ ტრუხზესი ეპისკოპოსობიდან სულაც არ იყო გადამდგარი. ორივე მხარე დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა კელნის საეპისკოპოსოს, რადგან კელნის ეპისკოპოსზე იყო დამოკიდებული კათოლიკური ან პროტესტანტული ხმების უმრავლესობა კურფიურისტების კოლეგიაში. ამასთან, კელნს რაინზე გაბატონებული მდგომარეობა ეკავა. ეს გარემოება წყვეტდა საკითხს იმის შესახებ, დაუჭერდა თუ არა მხარს დასავლეთ გერმანია ნიდერლანდების რევოლუციას, რომლის წინააღმდეგ გააფთრებულ ბრზოლას ეწეოდა კათოლიკური ესპანეთი.
რომი, ესპანეთი და ბავარია ცდილობდნენ ყოველგვარი ღონისძიება ეხმარათ იმისათვის, რომ კელნი კათოლიკეთ შეენარჩუნებინათ. ესპანეთის ჯარებმა დაიკავეს კიდევაც ქვეყნის ერთი ნაწილი. ამგვარად, კელნის ოლქში კათოლიკურმა რეაქციამ გაიმარჯვა. ამის შემდეგ ის გავრცელდა ჩრდილო-დასავლეთ გერმანიაშიც. პროტესტანტული თავადაზნაურობა იძულებული გახდა ძალაუფლება და ეკლესსისაგან ჩამორთმეული ქონება კათოლიკე თავადაზნაურებისთვის დაეთმო. ლუთერანები და კალვინისტები ბევრი ადგილიდან განდევნეს. ზოგან ძალაუფლება რამდენჯერმე გადავიდა ხელიდან ხელში. მაგალითად, 1560 წელს აახენში წარმოებული ბრძოლის შედეგად ძალაუფლება პროტესტანტების ხელში გადავიდა, მაგრამ 1598 წელს, რუდოლფ II-ის თანხმობით აახენი კათოლიკობის მომხრეებმა დაიკავეს. 1611 წ. პროტესტანტებმა აახენი ისევ დაიბრუნეს, ხოლო 1614 წელს კათოლიკობამ ესპანელი ჯარების დახმარებით საბოლოო გამარჯვება მოიპოვა პროტესტანტებზე.
კათოლიკეთა შემდგომი წარმატებანი ნაწილობრივ შეჩერებულ იქნა „უძლეველი არმადის“ დაღუპვით და საფრანგეთის სამეფო ტახტზე ანრი IV-ის ასვლით, რომელიც გერმანელი პროტესტანტების მოკავშირედ გამოდიოდა. ანრის წაქეზებით მზადდებოდა პროტესტანტი მთავრების სამხედრო კავშირი. ამის უშუალო საბაბად გადაიქცა პატარა საიმპერიო ქალაქში, დონაუვერტში მომხდარი ამბავი. ეს ქალაქი ჯერ კიდევ XVI საუკუნის პირველ ნახევარში პროტესტანტებს ეკუთვნოდათ. ამით ისარგებლეს კათოლიკური რეაქციის მესვეურებმა და რუდოლფ II-ის სახელით ბავარიის ჰერცოგს მაქსიმილიანეს დაავალეს „დევნილი“ კათოლიკობის დაცვა. ჰერცოგმა დაამარცხა პროტესტანტები და 1607 წელს ქალაქი დონაუვერტი თავის სამფლობელოს შემოუერთა.
ევანგელიკური ეკლესიის დასაპირისპირებლად მაქსიმილიანე ბავარიელის ინიციატივით 1609 წელს ჩამოყალიბდა ასეთივე სამხედრო-პოლიტიკური კავშირი, რომელსაც კათოლიკური ლიგა ეწოდა. მასში შედიოდნენ კათოლიკე სასულიერო და საერო მთავრები. ამ კავშირს დიდი მატერიალური სახსრები გააჩნდა, 1610 წელს იგი დაუყოვნებლივ შეუდგა თავისი ჯარების შეგროვებას გამოცდილი და ნიჭიერი სარდლის ტილის (Tilli) ხელმძღვანელობით (ტილლი წარმოშობით ესპანური ნიდერლანდებიდან იყო. სწავლობდა იეზიტურ სკოლაში. 1610 წელს იგი შევიდა მაქსიმილიანე ბავარიელის სამსახურში). კათოლიკურ ლიგას მხარს უჭერდა ესპანეთი. ამგვარად, ორივე მხარე გაფაციცებით ემზადებოდა ახალი ომისათვის, რომელიც კვლავ გერმანიის ტერიტორიაზე უნდა მომხდარიყო.
სქოლიო
კატეგორია:XVI საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:რეფორმაცია
ადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონი
ადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონი (ACTH, ასევე ადრენოკორტიკოტროპინი, კორტიკოტროპინი) — პოლიპეპტიდური, ტროპიკული ჰორმონი, რომელიც წარმოიქმნება და გამოიყოფა წინა ჰიპოფიზის ჯირკვალში. იგი ასევე გამოიყენება, როგორც სამკურნალო და სადიაგნოსტიკო საშუალება. ACTH არის ჰიპოთალამუს-ჰიპოფიზის-თირკმელზედა ჯირკვლის ღერძის მნიშვნელოვანი კომპონენტი და ხშირად წარმოიქმნება ბიოლოგიური სტრესის საპასუხოდ. მისი ძირითდი ეფექტებია თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის მიერ კორტიზოლის წარმოების გაზრდა და გამოყოფა. ACTH ასვე დაკავშირებულია ცირკადულ რითმთან, ბევრ ორგანიზმში.
სქოლიო
კატეგორია:ჰორმონები
საქართველოს ნორმატიული აქტი
ნორმატიული აქტი უნდა მომზადდეს, გამოიცეს და გამოქვეყნდეს ქართულ ენაზე, ხოლო აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკისა და მის ტერიტორიაზე მდებარე ადგილობრივი თვითმმართველობის ნორმატიული აქტები — აგრეთვე აფხაზურ ენაზე. ნორმატიული აქტი შეიძლება გამოქვეყნდეს არასახელმწიფო ენაზეც, მაგრამ ასეთ ტექსტს არ აქვს ოფიციალური ძალა.
ნორმატიული აქტის სახეები
საქართველოს ნორმატიული აქტები იყოფა საქართველოს საკანონმდებლო და საქართველოს კანონქვემდებარე ნორმატიულ აქტებად, რომლებიც ქმნის საქართველოს კანონმდებლობას. საქართველოს საკანონმდებლო აქტებს განეკუთვნება :
საქართველოს კანონმდებლობა აგრეთვე იცნობს საქართველოს კონსტიტუციურ შეთანხმებასა და საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებასა და შეთანხმებას, რომლებიც ასევე განეკუთვნებიან ნორმატიულ აქტებს.
საქართველოს კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტი გამოიცემა საქართველოს საკანონმდებლო აქტის საფუძველზე და მის შესასრულებლად. მას გამომსცემს შესაბამისი ორგანო ან თანამდებობის პირი, თუ ეს პირდაპირ არის გათვალისწინებული საკანონმდებლო აქტით, რომლის შესასრულებლადაც გამოიცემა იგი. კანონქვემდებარე ნორმატიულ აქტში აუცილებლად უნდა იყოს მითითებული, თუ რომელი საკანონმდებლო აქტის საფუძველზე და რომლის შესასრულებლად იქნა მიღებული (გამოცემული) იგი. საქართველოს საკანონმდებლო აქტებს აქვს უპირატესი იურიდიული ძალა საქართველოს კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტების მიმართ.
საქართველოს კონსტიტიტუცია, საქართველოს კონსტიტუციური კანონი
ყოველ ნორმატიულ აქტს გარკვეული რანგი გააჩნია და მოქმედებს პრინციპი, რომ ნორმატიულ აქტი უნდა შეესაბამებოდეს მის ზემდგომ აქტს. ამ იერარქიული პირამიდის სათავეში დგას საქართველოს კონსტიტუცია — საქართველოს კონსტიტუცია სახელმწიფოს უზენაესი კანონია. მას აქვს უპირატესი იურიდიული ძალა სხვა სამართლებრივი აქტების მიმართ და ყველა სხვა სამართლებრივი აქტი უნდა შეესაბამებოდეს საქართველოს კონსტიტუციას. ამავე საფეხურზე დგას საქართველოს კონსტიტუციური კანონი, რომელიც მიიღება საქართველოს ტერიტორიული სახელმწიფოებრივი მოწყობის განსაზღვრისას და საქართველოს კონსტიტუციის გადასინჯვისას. საქართველოს კონსტიტუციური კანონი საქართველოს კონსტიტუციის განუყოფელი ნაწილია.
საქართველოს კონსტიტუციური შეთანხმება
მეორე საფეხურზეა საქართველოს კონსტიტუციური შეთანხმება, რომელსაც საქართველოს სამოციქულო ავტოკეფალურ მართლმადიდებელ ეკლესიასთან საქართველოს სახელით დებს საქართველოს პრეზიდენტი და მას ამტკიცებს საქართველოს პარლამენტი. საქართველოს კონსტიტუციური შეთანხმება სრულად უნდა შეესაბამებოდეს საერთაშორისო სამართლის საყოველთაოდ აღიარებულ პრინციპებსა და ნორმებს, კერძოდ, ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა სფეროში. საქართველოს კონსტიტუციურ შეთანხმებას, თუ იგი არ ეწინააღმდეგება საქართველოს კონსტიტუციას და კონსტიტუციურ კანონს, აქვს უპირატესი იურიდიული ძალა ყველა სხვა ნორმატიული აქტის მიმართ.
საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულება და შეთანხმება
მესამე საფეხური უკავია საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებასა და შეთანხმებას, რომელიც წარმოადგენს საქართველოს მიერ უცხო სახელმწიფოსთან (სახელმწიფოებთან) ან საერთაშორისო ორგანიზაციასთან (ორგანიზაციებთან) წერილობითი ფორმით დადებული შეთანხმება, რომელიც რეგულირდება საერთაშორისო სამართლის ნორმებით, განურჩევლად იმისა, წარმოდგენილია იგი ერთი, თუ რამდენიმე ერთმანეთთან დაკავშირებული დოკუმენტით და მიუხედავად მისი კონკრეტული სახელწოდებისა. საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებას, თუ იგი არ ეწინააღმდეგება საქართველოს კონსტიტუციას, კონსტიტუციურ კანონსა და კონსტიტუციურ შეთანხმებას, აქვს უპირატესი იურიდიული ძალა შიდასახელმწიფოებრივი ნორმატიული აქტების მიმართ.
საქართველოს ორგანული კანონი
საქართველოს ორგანული კანონი მეოთხე საფეხურს იკავებს. საქართველოს ორგანული კანონი მიიღება მხოლოდ იმ საკითხებზე, რომელთა მოწესრიგებაც საქართველოს კონსტიტუციის თანახმად საქართველოს ორგანული კანონითაა გათვალისწინებული.
საქართველოს კანონი, საქართველოს პრეზიდენტის დეკრეტი, საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტი
საქართველოს კანონი შეიძლება მიღებულ იქნეს საქართველოს გამგებლობაში არსებულ ნებისმიერ საკითხზე, თუ საქართველოს კონსტიტუციით სხვა რამ არ არის დადგენილი. იგი უნდა შეესაბამებოდეს მასზე იერარქიულად მაღლა მდგომ სამართლებრივ აქტებს.
საქართველოს პრეზიდენტის დეკრეტი არის კანონის ძალის მქონე ნორმატიული აქტი, რომელიც გამოიცემა საქართველოს კონსტიტუციით გათვალისწინებულ შემთხვევებში. საქართველოს პრეზიდენტის დეკრეტი არ უნდა ეწინააღმდეგებოდეს საქართველოს კონსტიტუციას, კონსტიტუციურ კანონს, კონსტიტუციურ შეთანხმებას, საერთაშორისო ხელშეკრულებასა და შეთანხმებას, ორგანულ კანონს.
საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტი არის კანონის ძალის მქონე ნორმატიული აქტი, განისაზღვრება პარლამენტის უფლებამოსილება, შინაგანი სტრუქტურა, მუშაობისა და აღმასრულებელ ხელისუფლებასთან ურთიერთობის წესი. საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტი მიიღება საქართველოს კანონის მომზადებისა და მიღებისათვის დადგენილი წესის შესაბამისად, თუმცა, საკანონმდებლო აქტისგან განსხვავებით, მას ხელს აწერს და აქვეყნებს პარლამენტის თავმჯდომარე.
ნორმატიული აქტის მოქმედების სივრცე
ავტონომიური რესპუბლიკის ნორმატიული აქტები (ავტონომიური რესპუბლიკის კონსტიტუცია, ავტონომიური რესპუბლიკის კონსტიტუციური კანონი, ავტონომიური რესპუბლიკის კანონი, ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი წარმომადგენლობითი ორგანოს რეგლამენტი, ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი წარმომადგენლობითი ორგანოს დადგენილება, ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის დადგენილება, ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრის ბრძანება და ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საარჩევნო კომისიის დადგენილება) მოქმედებს ავტონომიური რესპუბლიკის მთელ ტერიტორიაზე, თუ თვით ამ ნორმატიული აქტით სხვა რამ არ არის დადგენილი, და სავალდებულოა შესასრულებლად.
ადგილობრივი თვითმმართველობის ნორმატიული აქტი მოქმედებს და სავალდებულოა შესასრულებლად ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის მთელ ტერიტორიაზე, გარდა კანონით განსაზღვრული შემთხვევებისა.
ნორმატიული აქტი მოქმედებს საქართველოს მოქალაქეების, მოქალაქეობის არმქონე პირებისა და საქართველოში მყოფი უცხოელების მიმართ, თუ საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებით ან შეთანხმებით ან საკანონმდებლო აქტით სხვა რამ არ არის დადგენილი.
ნორმატიული აქტის მიღება
კანონის ან სხვა ნორმატიული აქტის პროექტს ამზადებს, შესაბამისად, საკანონმდებლო ინიციატივის ან ნორმატიული აქტის პროექტის წარდგენის უფლების მქონე სუბიექტი ან თვით ნორმატიული აქტის მიღების (გამოცემის) უფლებამოსილების მქონე ორგანო (თანამდებობის პირი).
საქართველოს პარლამენტი
მოლოდ საქართველოს პარლამენტია უფლებამოსილი, განახორციელოს საკანონმდებლო საქმიანობა. მხოლოდ საქართველოს საკანონმდებლო აქტით შეიძლება განისაზღვროს :
საქართველოს პრეზიდენტი
საქართველოს პრეზიდენტი გამოსცემს ბრძანებულებასა და დეკრეტს. აგრეთვე, როგორც საქართველოს სამხედრო ძალების უმაღლესი მთავარსარდალი — ბრძანებას. პრეზიდენტი ამ სამართლებრივ აქტებს გამოსცემს საქართველოს კონსტიტუციით, ორგანული კანონითა და კანონით მინიჭებული უფლებამოსილების ფარგლებში და მათ საფუძველზე. იგი ბრძანებულებას გამოსცემს იმ შემთხვევაშიც, თუ შესაბამისი საკითხი არ არის მოწესრიგებული საქართველოს საკანონმდებლო აქტით, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც საკითხი განეკუთვნება სხვა ორგანოს უფლებამოსილებას.
საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება ნორმატიული აქტია. აქედან გამონაკლისია ბრძანებულებები, რომლებიც საკადრო და პერსონალურ საკითხებს ეხება. რაც შეეხება ბრძანებას, იგი შეიძლება იყოს როგორც ნორმატიული აქტი, ისე ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი.
საქართველოს მთავრობა
საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტია დადგენილება. იგი მიიღება საქართველოს კონსტიტუციისა და კანონების საფუძველზე და მათ შესასრულებლად. მასში უნდა მიეთითოს, თუ რომელი ნორმატიული აქტის საფუძველზე და რომლის შესასრულებლად იქნა იგი მიღებული.
საქართველოს მინისტრი
საქართველოს მინისტრის გამოსცემს ბრძანებას მხოლოდ საქართველოს საკანონმდებლო აქტით, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულებითა და საქართველოს მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებსა და ფარგლებში. საქართველოს მინისტრის ბრძანებაში მითითებული უნდა იყოს, თუ რომელი ნორმატიული აქტის საფუძველზე და რომლის შესასრულებლად გამოიცა იგი.
ნორმატიული აქტის სტრუქტურა
ნორმატიულ აქტში ზოგადი ნორმები უნდა უსწრებდეს სპეციალურ ნორმებს. ნორმატიული აქტი შეიძლება შეიცავდეს გარდამავალ დებულებებს, თუ განსაზღვრული ვადით დგინდება ძირითადისგან განსხვავებული ნორმები ან თუ ამ ნორმატიული აქტის სრულად ასამოქმედებლად გარკვეული პირობები და დროა საჭირო. ნორმატიული აქტის დასკვნითი დებულებები შეიცავს იმ ნორმატიული აქტების ჩამონათვალს, რომლებიც ძალას კარგავს ამ ნორმატიული აქტის ამოქმედების მომენტიდან, აქტის ძალაში შესვლის დროს და მისი მოქმედების ვადას (თუ იგი განსაზღვრული ვადით არის მიღებული (გამოცემული)).
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს კანონმდებლობა
მალაიზია
მალაიზია — სახელმწიფო სამხრეთ აზიაში; მოიცავს ცამეტ შტატს და სამ ფედერალურ ტერიტორიას, რომელიც გადაჭიმულია 329 825 კმ²-ზე. დედაქალაქი - კუალა-ლუმპური. მთავრობა მეორე ქალაქში - პუტრაჯაიაშია განთავსებული. მალაიზიის მოსახლეობა 28 მილიონს აღწევს. სამხრეთ ჩინეთის ზღვა ქვეყანას 2 რეგიონად ყოფს: ნახევარკუნძულოვანი მალაიზია და მალაიზიის ბორნეო (კუნძულის მალაიზიის კუთვნილი ნაწილი).
მალაიზია ესაზღვრება ტაილანდს, ინდონეზიას და ბრუნეის. ქვეყანა ეკვატორთან ახლოსაა და იქ ტროპიკული კლიმატია. ქვეყანას მართავს არჩეული მონარქი და მთავრობას მეთაურობს პრემიერ-მინისტრი.
1963 წლამდე მალაიზია როგორც ქვეყანა არ არსებობდა.
ჰავა
ჰავა მალაკის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში და კუნძულ კალიმანტანზე ეკვატორულია, ჩრდილოეთში - სუბეკვატორული მუსონური. საშუალო თვიური ტემპერატურებია 25-28 °C (ბარში). ნალექები სანაპიროზე 2000-2500 მმ წელიწადში, მთაში ზოგან 4000 მმ-მდე. კინაბალუს მასივის კალთებზე 5000 მმ-ზე მეტი. მდინარეთა ქსელი ხშირია. მდინარეები შედარებით მოკლე, მაგრამ წყალუხვია. ყველაზე დიდი მდინარეებია რაჯანგი, ბარამი, კინაბატანგანი (კ. კალიმანტანი), პაჰანგი (მალაკის ნ. კ).
ისტორია
მარცხნივ|მინი|250პქ|[[ა ფამოსა, პორტუგალიელების აშენებული საფორტიფიკაციო ნაგებობა მალაკაში.]] პირველი სახელმწიფოები მალაიზიის ტერიტორიაზე (ლანკასუკა, ტამბრალინგა, ტაკოლა, კედაჰი და სხვა) მალაკის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთით — ინდოეთიდან ჩინეთში მიმავალი სავაჭრო გზების გზაჯვარედინებზე წარმოიშვა. XV-XVI საუკუნეებში მალაკის ნახევარკუნძული, არქიპელაგი რიგაუ და კუნძულ სუმატრის აღმოსავლეთი ნაწილი გაერთიანდა და მალაკის სასულთნოს ძალაუფლებას დაექვემდებარა. ამავე პერიოდში აღზევდა კუნძულ კალიმანტანის ჩრდილოეთით ბრუნეი, რომლის სულთნებმაც კუნძულის თითქმის მთელი ჩრდილოეთი ნაწილი დაიმორჩილეს. XVI საუკუნეში ისლამი სახელმწიფო რელიგია გახდა.
1511 წელს პორტუგალიელებმა მიიტაცეს მალაკის სასულთნო. მალაკის დასავლეთ ნაწილში — მალაიაში შეიქმნა რამდენიმე სასულთნო. მათგან ყველაზე ძლიერი იყო ჯოჰორი, რომელიც XVI-XVII საუკუნეებში მალაიის სახელმწიფოს ცენტრი გახდა. 1641 წელს ჯოჰორის სასულთნოსთან შეკავშირებულმა ნიდერლანდელებმა მალაკის მთელი ნახევარკუნძული დაიპყრეს. ნიდერლანდელი კოლონიზატორები, რომლებიც ცდილობდნენ ხელში ჩაეგდოთ კონტროლი ვაჭრობასა და კალის გატანაზე მალაკის სრუტეში, შეეჯახნენ ჯოჰორს. ჯოჰორი XVII საუკუნის დასასრულსა და XVIII საუკუნის დასაწყისში განიცდიდა სერიოზულ საშინაო და საგარეო სიძნელეებს. ჯოჰორთან ორი ომის (1756-1758 და 1783-1787) შედეგად ნიდერლანდელებმა მას თავს მოახვიეს არათანასწორუფლებიანი ხელშეკრულება. XVIII საუკუნის ბოლოს ჯოჰორი რამდენიმე სამფლობელოდ დაიშალა. XVIII საუკუნის დასასრულიდან XX საუკუნის დასაწყისამდე ინგლისელმა კოლონიზატორებმა მიიტაცეს მალაიის ტერიტორია, დააარსეს კოლონიები სტრეიტს-სეტელმენტსი და ბრიტანეთის მალაია. 1888 წელს დამყარდა ინგლისის პროტექტორატი საბაჰსა და სარავაკში.
XX საუკუნის დასაწყისში მალაია, საბაჰი და სარავაკი დიდი ბრიტანეთის აგრარულ-სანედლეულო დანამატად (კაუჩუკისა და კალის მიმწოდებლად) გადაიქცა.
1941 წლის დეკემბრიდან 1945 წლამდე, მეორე მსოფლიო ომის დროს, მალაიზიის ტერიტორია იაპონიის ჯარებმა დაიკავეს. დამყარდა სამხედრო-კოლონიური რეჟიმი. 1943 წელს ქვეყანაში ფართოდ გაიშალა ანტი-იაპონური ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა, რაც იაპონიის ჯარების განადგურებით დასრულდა. 1945 წელს მალაიზიაში ისევ ინგლისელები დაბრუნდნენ. მათ სცადეს ძველი წესების აღდგენა, 1946 და 1948 წლების კონსტიტუციური რეფორმების შედეგად მალაიას გამოეყო სინგაპური. 1946 წელს შეიქმნა ინგლისის კოლონია მალაის კავშირი (1948-იდან მალაის ფედერაცია). 1946 წელს სარავაკი და საბაჰი დიდი ბრიტანეთის კოლონიების სამინისტროს გამგებლობაში გადავიდა. 1948 წლის ივნისში იფეთქა ეროვნულ-განმათავისუფლებელმა მოძრაობამ, რის გამოც ინგლისის ხელისუფლებამ საგანგებო მდგომარეობა შემოიღო. 1957 წლის 31 აგვისტოს ინგლისელი კოლონიზატრორები იძულებულნი გახდნენ მალაის ფედერაცია ეღიარებინათ დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ ბრიტანეთის თანამეგობრობის ფარგლებში. 1957 წელს მიიღეს კონსტიტუცია. ამავე წელს დაიდო ხელშეკრულება თავდაცვისა და ურთიერთდახმარების შესახებ მალაის ფედერაციასა და დიდ ბრიტანეთს შორის, რომლის მიხედვიდაც დიდმა ბრიტანეთმა, ავსტრალიამ და ახალმა ზელანდიამ მალაიის ტერიტორიასა და სინგაპურში შეიარაღებული ძალების განლაგების უფლება მიიღეს.
1957 წელს მალაიზია გაეროს წევრი გახდა. 1963 წლის 16 სექტემბერს შეიქმნა მალაიზიის ფედერაცია ბრიტანეთის თანამეგობრობის ფარგლებში, რომელშიც შევიდნენ მალაიის ფედერაცია, სინგაპური, საბაჰი და სარავაკი. ფედერაციაში ჩრდილოეთ კალიმანტანის შესვლის გამო ინდონეზიამ და ფილიპინებმა მალაიზიასთან სავაჭრო და დიპლომატიური ურთიერთობა გაწყვიტეს.
მოსახლეობა
მალაიზიის მოსახლეობა რთული ეთნიკური შედგენილობისაა. უმეტესობა მალაიურ-პოლინეზიური ოჯახის ენებზე მოლაპარაკე ხალხებია. ცხოვრობენ აგრეთვე ჩინელები, ინდოელები და სხვა. სახელმწიფო რელიგიაა ისლამი. არიან ქრისტიანობის, ბუდიზმისა და კონფუციანელობის მიმდევრებიც. კუნძულ კალიმანტანზე მცხოვრები დაიაკების დიდი ნაწილი ინარჩუნებს ძველ ანიმისტურ რწმენებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნები კატეგორია:აზიის ქვეყნები კატეგორია:კონსტიტუციური მონარქიები კატეგორია:სამეფოები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები
ბნელი კოშკი (2017 წლის ფილმი)
„ბნელი კოშკი“ (The Dark Tower) — 2017 წლის ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური ვესტერნი, რომლის რეჟისორი და თანასცენარისტი ნიკოლა არსელია. იგი არის სტივენ კინგის ამავე სახელწოდების რომანების სერიის გაგრძელება, იდრის ელბას როლანდ დისკეინის როლში მონაწილეობით. როლანდი მსროლელია, რომელმაც უნდა გადაარჩინოს ბნელი კოშკი - მითური სტრუქტურა, რომელზეც დამოკიდებულია ყველა სამყარო. მთავარი უარყოფითი გმირია უოლტერ ო'დიმი (მეთიუ მაკ-კონეჰი), „მამაკაცი შავებში“.
დაგეგმილი იყო, რომ ფილმი იქნებოდა შესავალი ტელესერიალისთვის. მასში გამოყენებულია როგორც „ბნელი კოშკის“ რომანების თემები, ასევე ელემენტები წიგნებიდან „ნათება“ და „დოქტორი ძილი“. მოქმედება მიმდინარეობს თანამედროვე ნიუ-იორკში და როლანდის მშობლიურ შუა-სამყაროში. არსელი ამბობდა, რომ მოყვარულები მიხვდებოდნენ ფილმის კავშირს უფრო ადრეულ მოვლენებთან და რომ იგი არ ეფუძნებოდა რომელიმე წიგნის ერთ სიუჟეტს.
ფილმის პრემიერა გაიმართა ნიუ-იორკის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში, 2917 წლის 31 ივლისს, ხოლო ძირითადი ჩვენებები აშშ-ში 4 აგვისტოს დაიწყო, Columbia Pictures-ის დისტრიბუციით. ნამუშევარმა ძირითადად უარყოფითი შეფასებები მიიღო - „გაუგებარი შინაარსის“, ისევე, როგორც წიგნებისგან შორს მყოფი იდეების და სიმარტივის გამო. ამასთან, ზოგიერთმა კრიტიკოსმა დადებითად შეაფასა ელბას და მაკ-კონეჰის შესრულება. ფილმის შემოსავალმა შეადგინა 110.3 მილიონი აშშ დოლარი.
სიუჟეტი
ჯეიკ ჩემბერზი 11 წლის თავგადასავლების მოყვარულია, რომელიც აღმოაჩენს პარალელური სამყაროს არსებობას. იგი მოხვდება შუა-სამყაროში და ხვდება მსროლელს, როლანდ დისკეინს, რომელიც, თავის მხრივ, ეძებს ბნელ კოშკს, უკანასკნელის გადასარჩენად. ისინი ერთად მოგზაურობენ, მაგრამ მსროლელის გეგმებს ემუქრება რენდელ ფლეგის, იგივე უოლტერ ო'დიმის, შავებში ჩაცმული მამაკაცის ჩარევა.
როლებში
პიროვნებაა და დიდი ხანია, მოსწონდა მისი შესრულება. „იდრისს ვესაუბრე თავგადასავალის და კა-ტეტის ხედვაზე. განვიხილეთ, თუ ვინ იყო ეს პერსონაჟი. რა არის მისი მიზანი? რა არის მისი ფსიქოლოგია? გვაინტერესებდა, ემთხვეოდა თუ არა ჩვენი ხედვები. და ისინი დაემთხვა. როლანდის უნიკალური ხედვა გვქონდა.“ სტივენ კინგი საუბრობდა ელბაზე: „მომწონს. ვფიქრობ, საოცარი მსახიობია, დღეს ერთ-ერთი საუკეთესო.“ „ჩემთვის ეს პერსონაჟი იგივეა. თითქმის სერჯო ლეონეს პერსონაჟი, უსახელო მამაკაცივით. იგი შეიძლება იყოს თეთრი ან შავი, ჩემთვის სულ ერთია. თანმხლები ისტორიისთვის ეს ბევრ საინტერესო ვარიაციას ქმნის.“
სქოლიო
კატეგორია:2017 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ბნელი კოშკი კატეგორია:Columbia Pictures-ის ფილმები კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები კატეგორია:ნიკოლაი არსელის ფილმები
10 000 Hz Legend
10 000 Hz Legend — ჯგუფ Air-ის სტუდიური ალბომი, გამოცემული 2001 წელს. ალბომი გამოირჩევა ხანგრძლივი კომპოზიციებით და უფრო მეტი ელექტრონული ჟღერადობით. ამ ალბომზე მუშაობისას ჯგუფი თანამშრომლობდა ბექთან და Buffalo Daughter-თან.
სქოლიო
კატეგორია:2001 წლის ალბომები კატეგორია:Air-ის ალბომები კატეგორია:Astralwerks-ის ალბომები
ლეოპოლდ კრონეკერი
ლეოპოლდ კრონეკერი (დ. 7 დეკემბერი, 1823, ლიგნიცი,პრუსია (ახლანდელი ლეგნიცა, პოლონეთი) — გ. 29 დეკემბერი, 1891, ბერლინი) — გერმანელი მათემატიკოსი და ლოგიკოსი. ეკუთვნის შრომები რიცხვთა თეორიაში და ალგებრაში. ლეოპოლდ კრონეკერი მიიჩნევდა, რომ მათემატიკური ანალიზისა და არითმეტიკის ბაზისად მთელი რიცხვები უნდა ყოფილიყო აღებული. მას ეკუთვნის გახმაურებული ფრაზა: „ღმერთმა შექმნა ნატურალური რიცხვები, ადამიანმა კი ყოველივე დანარჩენი“.
ლა-ლამა
ლა-ლამა (La Lama, A Lama‎) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების პონტევედრის პროვინციის პონტევედრის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 111,8 კმ². მოსახლეობა — 2397 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:პონტევედრის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:პონტევედრის ქალაქები
აფონინსკაია (ხაროვსკის რაიონი)
აფონინსკაია (Афонинская) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის რაზინსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება რაზინსკის სოფსაბჭოს. მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 7 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 41 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 6 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: დენისოვსკაია, კურიანოვსკაია, პავლოვსკაია.
სქოლიო
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
Camponotus gombaki
Camponotus gombaki — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
იემენი
იემენი (اليمن, ალ-იამან), ოფიციალურად იემენის რესპუბლიკა (الجمهوريّة اليمنية, ალ-ჯუმჰურიიია ალ-იამანიიია) — სახელმწიფო, რომელიც მდებარეობს არაბეთის ნახევარკუნძულის სამხრეთით. არის ახლო აღმოსავლეთის ნაწილი. ესაზღვრება ომანსა და საუდის არაბეთს. ასევე აქვს გასავლელი წითელსა და არაბეთის ზღვებში. კონსტიტუციის მიხედვით იემენის დედაქალაქი სანაა, თუმცა რადგან ის 2015 წლის თებერვლიდან აჯანყებულების კონტროლის ქვეშაა დედაქალაქი დროებით საპორტო ქალაქ ადენშია გადატანილი. იემენის ტერიტორია 200-ზე მეტ კუნძულს მოიცავს, რომელთაგან უდიდესი სოკოტრაა.
იემენი ისტორიული საბის სამეფოს ტერიტორიას წარმოადგენს,   რომელიც ათასწლეულების მანძილზე ვაჭრობის წყალობით ყვაოდა და სავარაუდოდ დღევანდელი ეთიოპიის და ერიტრეის ტერიტორიების ნაწილსაც მოიცავდა. 275 წელს საბის სამეფო მოექცა ებრაული ჰიმიარიტების სამეფოს გავლენის ქვეშ. რეგიონში ქრისტიანობა IV საუკუნეში გავრცელდა, იმ დროისთვის დომინანტი რელიგიები იუდაიზმი და პაგანიზმი იყო. ისლამი სწრაფი ტემპით VII საუკუნიდან გავრცელდა და შემდგომში იემენის ძალები ისლამურ დაპყრობებში აქტიურად მონაწილეობდნენ. IX-XVI საუკუნეებში იემენის მმართველობაში მრავალი დინასტია იცვლებოდა, მათგან ყველაზე ძლიერი რასულიდები იყვნენ. XX საუკუნის დაწაწყისში ქვეყანა ბრიტანეთის და ოსმალეთის იმპერიბს შორის გაიყო. I მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ ჩრდილოეთ იემენში შეიქმნა ზაიდების იემენის მუთავაქილიური სამეფო, რომელიც 1962 წელს იემენის არაბულ რესპუბლიკად გადაკეთდა. სამხრეთი იემენი ბრიტანეთის შემადგენლობაში ადენის პროტექტორატის სახელით 1967 წლამდე რჩებოდა. ორი იემენი 1990 წელს გაერთიანდა.
იემენი 2011 წლიდან პოლიტიკური კრიზისის მდგომარეობაში იმყოფება. კრიზისი საპროტესტო გამოსვლებით დაიწყო, რომელიც მოქმედი პრეზიდენტის სურვილის - კონსტიტუციაში საპრეზიდენტო ვადის ლიმიტი გაეუქმებინა, წინააღმდეგ იყო მიმართული. პრეზიდენტი სალეჰი გადადგა და საპრეზიდენტო უფლებები გადაეცა ვიცე-პრეზიდენტ მანსურს, რომელიც 2012 წლის 21 თებერვალს ფორმალური ერთ-კანდიდატიანი არჩევნებით აირჩიეს. არჩევნებმა ჰუტისების, ისლაჰისტების და ალ-ქაიდას დაჯგუფებებს შორის კონფლიქტი გამოიწვია. 2014 წლის სექტემბერში ჰუტისებმა დედაქალაქ სანაზე კონტროლი დაამყარეს და თავი ქვეყნის მთავრობად გამოაცხადეს. საპასუხოდ ქვეყანაში საუდის არაბეთის ძალები შეიჭრა, თუმცა მშვიდობის დამყარება ვერ მოხერხდა.
კლიმატი
იემენის კლიმატი განსაკუთრებით თბილი და მშრალია. ქვეყანას ესაზღვრება წითელი ზღვა, აქედან გამომდინარე, მასზე ძირითადად ზღვის ჰაერი ვრცელდება.
საკურორტო სეზონი იემენში მთელი წლის განმავლობაში გრძელდება. ზაფხული ხშირ შემთხვევაში ცხელი და აუტანელია, ამ დროს მინიმალური ტემპერატურა 40 °C მაინცაა, ხოლო ზამთარი შედარებით გრილია, თუმცა 32 °C-ზე დაბლა ტემპერატურა იშვიათად ეცემა.
წვიმები უფრო მთიანი რეგიონებისთვისაა დამახასიათებელი, მაგრამ ყოველგვარი ტემპერატურული ცვლილებების გარეშე.
ამსტელი
ამსტელი (Amstel) — მდინარე ნიდერლანდებში. სიგრძე 31 კმ. მდინარეზე გაშენებულია არაერთი ხიდი: მაგერე-ბრიუგი, ბლაუბიუგი, ჰოგე-სლეისი, ბერლაგებრიუგი. ჯებირის აშენების შემდეგ, მდინარის შესართავში არსებული მეთევზეთა სოფელი — ამსტელრედამი სწრაფადვე განვითარდა და 1300 (ან 1301) წლისათვის საქალაქო უფლება მოიპოვა. მდინარის სახელწოდებიდან გამომდინარე დასახლებულ პუნქტს — ამსტერდამი ეწოდა.
იემენი
ადმინისტრაციული დაყოფა
2004 წლის თებერვლის მიხედვით, იემენის ტერიტორია იყოფა საგუბერნატოროებად (მუჰაფაზა) და ერთ მუნიციპალიტეტად. საგუბერნატორებს შორის მოსახლეობით ყველაზე დიდა თაიზი, 2,513,003 მცხოვრებლით. thumb|right|285px|იემენის საგუბერნატოროები
ამსტელი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნიდერლანდების მდინარეები
იემენი
ადმინისტრაციული დაყოფა
საგუბერნატოროები ასევე იყოფიან ოლქებად, იემენში 333 ოლქია (muderiah). 2001 წლის მიხედვით იემენში არის 38 284 სოფელი.
1990 წელს, იემენის გაერთიანების შემდეგ ქვეყნის შემადგენლობაში შევიდა სამხრეთი იემენის ტერიტორიებიც.
რელიგია
იემენი ისლამური ქვეყანაა. ამგვარად სახელმწიფო რელიგიად ისლამია გამოცხადებული. აღსანიშნავია, რომ ქვეყანაში რელიგიის თავისუფლება არაა, მიუხედავად იმისა, იქ 3 ათასამდე ქრისტიანი ცხოვრობს.
ენა
არაბული იემენის ოფიციალური ენაა. იქაური არაბული ენა დიალექტების სიმრავლით გამოირჩევა. ინგლისურ ენაზე მოსაუბრე ძალიან ცოტაა, რომ არაფერი ვთქვათ სხვა ნებისმიერ უცხო ენაზე.
ფული
იემენის ეროვნული ვალუტა რიალია. 1 ამერიკული დოლარი 199,150 რიალის ეკვივალენტია. ამერიკული დოლარით სარგებლობა ჩვეულებრივი მოვლენაა, ამაზე არცერთ რეგიონში პრობლემა არ იქმნება. უფრო მეტიც, მაღალი დონის სასტუმროებსა და რესტორნებში გადახდა დოლარებში ხდება.
ტრანსპორტი
იემენი სამხრეთ–დასავლეთ აზიაში მდებარეობს და იქ მოხვედრა ძნელი არაა. ქვეყანაში 17 აეროპორტია, საერთაშორისო კი დედაქალაქ სანაში მდებარეობს. თვითმფრინავით ძირითადად სხვა კონტიტენტების მცხოვრებნი სარგებლობენ.
იემენში გაცილებით იაფად და კომფორტულად ავტობუსით ან გემით ჩასვლაა შესაძლებელი. მეზობელი ქვეყნებიდან იემენის მიმართულებით ყოველდღე გადიან ავტობუსები. ქვეყანაში საერთოდ არ არის სარკინიგზო სისტემა. ნებისმიერ ქალაქში პორტია განთავსებული, გემით მგზავრობა კი ერთგვარი კრუიზია.
რაც შეეხება ქვეყნის ტერიტორიაზე გადაადგილებას, ეს ნამდვილად არ არის ადვილი იქიდან გამომდინარე, რომ ცუდი და დანგრეული გზებია. ამ თვალსაზრისით ყველაზე ოპტიმალურ ტრანსპორტს მანქანა წარმოადგენს. მანქანის დაქირავება სპეციალურ სააგენტოშია შესაძლებელი.
ავტობუსით მგზავრობა გაცილებით იაფი ჯდება, მაგრამ დანგრეული გზების გამო. გადაადგილებას დიდ დროს ანდომებს ქალაქებს შორის გადასაადგილებლად მოსახერხებელია ე. წ შეარდ ტაქსები, რომლის დაქირავება რამდენიმე კაცს ერთად შეუძლიათ.
კულინარია
იემენის ტრადიციული კერძები ცხვრის ხორცითა და ბოსტნეული კულტურებით მზადდება. ისლამურ ქვეყანაში ღორის ხორცს საერთოდ არ მიირთმევენ. ეროვნულ სამზარეულოზე მეზობელი ქვეყნების გავლენა აშკარაა. საშუალო დონის რესტორნებში 30–40 დოლარად კარგად დანაყრდებით. ისევე, როგორც ადგილობრივებში, ტურისტებშიც ნაციონალური კერძებიდან პირველობას არ თმობს სალტა – ძროხის ხორცისა და ბოსტნეული სოუსი.
ტრადიციული კერძებიდან ასევე აღსანიშნავია ჰამილი – ჩაშუშული ცხვრის ხორცი და კაბსა – ცხვრის ხორცი ბრინჯით. აღსანიშნავია, რომ ადგილობრივები ცხვრისა და ქათმის ხორცს უფრო მიირთმევენ, ვიდრე ძროხისას ან ხბოსი, შეიძლება იმიტომ, რომ ორივე საკმაოდ ძვირია.
იემენი ცნობილია თაფლის მოყვარული ხალხით. ყოველ მეორე ადგილობრივს საკუთარი ფუტკრები ჰყავს.
სასმელებიდან პირველ ადგილზეა რძიანი ჩაი. ალკოჰოლზე შეზღუდვაა და მხოლოდ მაღალი დონის რესტორნებში შეიძლება მისი დალევა.
ღირსშესანიშნაობები
მინი|საფეხმავლო ხიდი [[საჰარას ოლქი, იემენი.]] იემენი დიდი კულტურის მქონე ქვეყანაა. სანა ისტორიული დედაქალაქია, ამავდროულად ის თანამედროვე ქალაქიცაა. მის მთავარ ღირსშესანიშნაობად XVII საუკუნით დათარიღებული ციხესიმაგრე წარმოადგენს. ასევე კარგი სანახავია ეროვნული მუზეუმი. სანა გარშემორტყმულია მთებით. დედაქალაქის სრულყოფილად დასათვალიერებლად 3 დღე მაინცაა საჭირო.
სანას დასავლეთით, მთის წვერზე, გაშენებულია სოფელი კავკაბენი. ერთი შეხედვით, ეს სოფელი ჩიტის ბუდეს წააგავს. წითელის ზღვის ყველაზე პოპულარული კურორტი ქალაქი ადენია. იქ ყველაზე მშრალი და მზიანი კლიმატია. მშვენიერი თეთრი პლაჟების პარალელურად ტურისტების ყურადღებას ულამაზესი ფაუნა იქცევს. ტურისტების მომსახურებაში შედის საექსკურსიო კატერები, წყალქვეშა ნავი და აკვალანგებით ყვინთვა ინსტრუქტორთან ერთად. ქალაქში ნებისმიერი გემოვნებისა და შესაძლებლობის მქონდე ადამიანისთვის მოიძებნება სასტუმროები. მათი ფასი 25 დოლარიდან იწყება.
სქოლიო
კატეგორია:აზიის ქვეყნები კატეგორია:ახლო აღმოსავლეთის ქვეყნები კატეგორია:არაბულენოვანი ქვეყნები
Camponotus goeldii
Camponotus goeldii — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
მეტონის ციკლი
მეტონის ციკლი (6940 დღე-ღამე) — მთვარე-მზისიერი კალენდრის 19 წლიანი ციკლი, რომელიც გამოიყენებოდა მთვარისმიერი თვისა და მზისიერი წელიწადის შესათანხმებლად ძველ ბერძნულ, ებრაულ და სხვა კალენდრებში. შემოღებულ იქნა ათინელი მეცნიერის მეტონის მიერ ძვ. წ. 433 წელს (თუმცა ის ცნობილი იყო ჯერ კიდევ ძველ ჩინეთსა [ძვ. წ. 2260] და ბაბილონში [ძვ. წ. 499] ). მეტონის ციკლი ემყარება გამოთვლებს, რომლის საფუძველზეც 19 მზის (ტროპიკული) წელიწადი უდრის 235 მთვარის (სინოდურ) თვეს.
ისტორია
ადრეულ პერიოდში, როდესაც სხვათა მიზეზთა გამო გაჩნდა კალენდრის წარმოების აუცილებლობა, წელიწადის სიდიდედ მიღებულ იქნა პერიოდი ორ ისეთ მნიშვნელოვან ბუნებრივ მოვლენას შორის, რომელსაც ყოველწლიური ხასიათი ექნებოდა. ასეთ იდეალურ ბუნებრივ მოვლენას წარმოადგენდა, პერიოდი ბუნიობებს შორის. როგორც ცნობილია ბუნიობა დამოკიდებულია მხოლოდ მზისა და დედამიწის ერთმანეთის მიმართ განლაგებაზე და ბუნიობით შესაძლებელია მხოლოდ ერთი მსხვილი ერთეულის — წელიწადის წარმოება.
მთვარე, რომელიც დედამიწიდან ასევე ადვილად ჩანს როგორც მზე, ამ უკანასკნელიდან მთვარეზე ისახება დედამიწის ჩრდილები, რომელიც თავის მხრივ ხასიათდება ციკლურობით. სწორედ მთვარე იქნა გამოყენებული ძველი ასტრონომების მიერ, როგორც წლის უფრო მცირე ერთეულებად დაყოფის საშუალება.
თავდაპირველად ზედაპირული დაკვირვების შედეგად თვედ აღებულ იქნა 29,5 დღიანი პერიოდი, რომელსაც მთვარე ორ სავსემთვარეობას შორის გაივლიდა. ასევე ზედაპირული დაკვირვებით აღმოჩნდა, რომ ერთ წელიწადში გადიოდა მთვარის 12 თვე. ამასთანავე, იმისათვის რომ ყოველ თვე 29 დღის პარალელურად ნახევარდღიანი პერიოდი რომ არ ეთვალათ, გადაწყდა მისი მიღწევა ორი თვის გასაშუალების ხარჯზე. ანუ ორი თვიდან ერთი თვე იყო 29 დღიანი, ხოლო მეორე 30 დღიანი. წლების მანძილზე მკვლევარები მიდიოდნენ იმ დასკვნამდე, რომ ერთი სინოდური თვე არა 29,5 დღე იყო არამედ ოდნავ მეტი სიდიდე. დღესდღობით მეცნიერულად გამოთვლილია მთვარის სინოდური თვის სიდიდე, რომელიც საშუალოდ უდრის 29,53058868 დღეს.
მეტონმა შექმნა ისეთი 19 წლიანი ციკლი, რომელიც შეიცავდა 12-თვიან 12 წელს და 13-თვიან 7 წელს (მეტონიური ციკლის მე-3, მე-6, მე-8, მე-11, მე-14, მე-17 და მე-19 წლებში), სულ — 235 მთვარის თვე. ამასთან, 125 თვე 30 დღე-ღამისაგან (3750) შედგებოდა, 110 კი — 29 დღე-ღამისაგან (3190), სულ — 6940 დღე-ღამე. თვეთა ამდაგვარი კომბინაციით მიიღწეოდა მთვარის საშუალო (სინოდური) თვე, რომელიც დაახლოებით უდრიდა 29,53191 დღე-ღამეს.
მეტონმა თავისი 19 წლიანი ციკლი ათენის ოთხმოცდამეშვიდე ოლიმპიადაზე წარმოადგინა, როგორც უნივერსალური კალენდარი. ის არწმუნებდა ხალხს, რომ მეტი აღარ მოუწევდათ მცდარი კალენდრებით სარგებლობა და ღმერთების მსხვერპლშესაწირად დანიშნული სადღესასწაულო დღეების გადაწევა.
ოლიმპიადაზე საუბრისას მეტონმა ისაუბრა თავის აღმოჩენაზე: „ნებისმიერი ახალი მთვარე და, ზოგადად, ყოველი მთვარის ფაზა ყოველ ცხრამეტ წელიწადში ერთხელ მოდის ვარსკვლავური კალენდრის იმავე თარიღებზე, ანუ მზის წელს. ასეთი დამთხვევები მეორდება ზუსტად 235 მთვარის თვის შემდეგ. თუ თქვენ შეადგენთ ცხრამეტი წლის განმავლობაში ყველა ახალმთვარეობისა და სავსემთვარეობის განრიგს, მიიღებთ მუდმივ კალენდარს“.
მადლიერი მსმენელები მეტონის გზავნილს საერთო სიხარულით შეხვდნენ. ოლიმპიური თამაშების არც ერთ გამარჯვებულს არ მიუღია ასეთი დიდება. მეცხრამეტე წლიან „მთვარის წრეს“ მეტონიური ციკლი ეწოდა. ბერძნებმა არ იცოდნენ, რომ ეს აღმოჩენა სიახლეს არ წარმოადგენდა ჩინელი ასტრონომებისთვის, რომლებმაც 19 წლიანი ციკლი აღმოაჩინეს ათასხუთასი წლით ადრე. თუმცა, მეტონის ციკლი უფრო ზუსტი აღმოჩნდა ვიდრე „ჩინური ცხრამეტი“. ძველ ჩინურ კალენდარში, 235 მთვარის თვედან 114 თვეს ჰქონდა 29 დღე (3306) და 121 თვეს — 30 (3630) დღე, ხოლო სულ ცხრამეტი მზის წელიწადში — 6936 დღე, თითქმის ოთხი დღით ნაკლები, ვიდრე იყო ეს მეტონიური ციკლის მიხედვით — 110 თვე 29 დღის თითოეული (3190) და 125 თვე 30 დღის თითოეული (3750) და მხოლოდ 6940 დღე, ანუ მხოლოდ 0,25 დღით მეტი ვიდრე მოსალოდნელი იყო.
19 წლიანი ციკლი ასევე ცნობილი იყო ბაბილონშიც, სადაც ძვ. წ. 499 წლიდან მოყოლებული იყენებდნენ მთვარე-მზისიერ კალენდარს, რომელიც ასევე 235 თვისაგან შედგებოდა. ვარაუდობენ, რომ მეტონმა ბაბილოვნელებისაგან ისესხა კალენდრის აღნიშნული ტიპი და გაავრცელა საბერძნეთშიც.
ცამეტთვიანი წლები
ჩვენამდე მოღწეული მეტონს 19 წლიანი (6940 დღე) ციკლის მეტად მწირი აღწერილობიდან პირდაპირ არ ჩანს თუ რომელი წლები შეჰყავდა მეტონს ცხრამეტი წლიდან ცამეტთვიანი წლების რიგში. აღნიშნულთან დაკავშირებით არსებობდა რვა ჰიპოთეზა:
საბოლოოდ კვლევის შედეგად უპირატესობა მიენიჭა პეტო-უნგერის ჰიპოთეზის 3, 6, 8, 11, 14, 17 და 19 წლებს.
გაანგარიშებები
მეტონის ციკლი არის დროის უმოკლესი პერიოდი, რომლის დროსაც მთვარის (სინოდური) თვე და მზის (ტროპიკული) წელი უხეშად სინქრონიზირდება, გამოითვლება თითოეულში დღეების რაოდენობის უმცირესი საერთო ჯერადის დადგენით.
მეტონის ცხრილის შესადგენად საჭიროა შემდეგი პრინციპების დაცვა:
იქედან გამომდინარე, რომ ადრინდელ პერიოდში არ არსებობდა სამყაროს მოწყობის სრულფასოვანი შემეცნება, ასევე არ არსებობდა ზუსტი ცნობები სინოდური თვისა და ტროპიკული წლის სიდიდეების შესახებ, ძველ მეცნიერთა გაანგარიშებები არ იყო ზუსტი და მიუხედავად მეტ-ნაკლები სიზუსტისა მაინც შეიცავდა ცდომილებებს, რომლებიც თავს იჩენდნენ საუკუნეთა განმავლობაში. ასე მაგალითად:
დღეთა სხვაობა მეტონის 19 წლიან ციკლსა და ტროპიკულ 19 წელს შორის შეადგენს 6940 - (19 x 365,24219879) = 0.39822299 დღეს (9 საათს, 33 წუთი, 26.46 წამი), ანუ ყოველ 47,71196 წელიწადში ერთი სრული დღით ჩამორჩება.
კალიპეს ციკლი
იქიდან გამომდინარე, რომ მეტონის ციკლის არასრულყოფილება მალევე აღმოაჩინეს, ძველმა ასტრონომებმა დაიწყეს მისი კიდევ უფრო სრულყოფა. ერთ-ერთი ასეთი ასტრონომი იყო კალიპე, რომელმაც ჯერ კიდევ ძვ. წ. III საუკუნეში წარმოადგინა მეტონის 19-წლიანი ციკლის გაუმჯობესებული ვარიანტი. მან უბრალოდ აიღო ოთხი მეტონის 19-წლიანი ციკლი და დააკლო ერთი დღე. შედეგად მიღებულ იქნა კალიპეს 76-წლიანი ციკლი 27759 დღე-ღამით.
სქოლიო
კატეგორია:დროის საზომი ერთეულები
პოიო
პოიო (Poyo, Poio‎) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების პონტევედრის პროვინციის პონტევედრის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 34,16 კმ². მოსახლეობა — 17 073 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:პონტევედრის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:პონტევედრის ქალაქები
Camponotus godmani palliolatus
Camponotus godmani palliolatus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
პაქსაძეები (ხულოს მუნიციპალიტეტი)
პაქსაძეები — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხულოს მუნიციპალიტეტში, დიოკნისის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1100 მ სიმაღლეზე. დაბა ხულოდან დაშორებულია 7 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 484 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
პონტევედრა (ქალაქი)
პონტევედრა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების პონტევედრის პროვინციის პონტევედრის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 118,3 კმ². მოსახლეობა — 83 260კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:პონტევედრის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:პონტევედრის ქალაქები
ბელიაევსკაია (ხაროვსკის რაიონი)
ბელიაევსკაია (Беляевская) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის რაზინსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება რაზინსკის სოფსაბჭოს. მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 17 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 40 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 2 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: იურტინსკაია, ნიკულინსკოე, გრიბცოვსკაია.
სქოლიო
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
Camponotus godmani godmani
Camponotus godmani godmani — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
Camponotus godmani
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ნიუ-პროვიდენსი
260px|მინიატიურა|[[ნასაუს ბრძოლა|ნასაუს ბრძოლის მხატვრული გამოსახულება]] ნიუ-პროვიდენსი (New Providence) — ბაჰამის კუნძულების ყველაზე ხალხმრავალი კუნძული, რომელზეც ქვეყნის მთლიანი მოსახლეობის 70%-ზე მეტი ცხოვრობს. ამავე კუნძულზე მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი ნასაუ. მას შემდეგ, რაც ქრისტეფორე კოლუმბმა ახალი მსოფლიო აღმოაჩინა, კუნძული ესპანეთის მმართველობის ქვეშ იყო, მაგრამ ესპანეთი ნიუ-პროვიდენსის განვითარების ნაკლებ ინტერესს იჩენდა (ისევე როგორც მთლიანად ბაჰამის). უდიდესი ქალაქი ნასაუ წარსულში ჩარლზ-ტაუნის სახლით იყო ცნობილი. 1695 წელს მას სახელი შეუცვალა და ნასაუ უწოდა ყველაზე წარმატებულმა ლორდ-მესაკუთრე ნიკოლას ტროტმა, ორან-ნასაუს დინასტიის პრინცის პატივსაცემად, რომელიც შემდეგ დიდი ბრიტანეთის მეფე უილიამ III გახდა. ამჟამად, ბაჰამის კუნძულების ხელისუფლების სამი შტო — აღმასრულებელი, საკანონმებლო და სასამართლო, სწორედ ნიუ-პროვიდენსზეა განთავსებული. კუნძული ქვეყნის მთავარი კომერციული კვანძია. აქვე ფუნქციონირებს 400-მდე ბანკი და სადაზღვევო კომპანია, მისი პოეტი და სასტუმროები კი თავისუფლად ჰყოფნის იმ ოთხ მილიონ ტურისტს, რომლებიც ყოველწლიურად ბაჰამის კუნძულებს სტუმრობენ. კუნძულის სხვა მნიშვნელოვანი დასახლებებია გრანტს-ტაუნი, ბაინ-ტაუნი, ფოქს-ჰილი, ადელაიდე, იამაკრაუ, საუთ-ბიჩი, კორალ-ჰარბორი, ლი-ფორდ-კეი, პარადაის-აილენდი, სი-ბრიზი, კეიბლ-ბიჩი, დეპორტი, გამიერი და ლავ-ბიჩი.
ეტიმოლოგია
სახელი „ნიუ-პროვიდენსი“ მომდინარეობს XVI საუკუნიდან, როდესაც გემის ჩაძირვისას გადარჩენილმა გუბერნატორმა კუნძულს „ღვთის განგების“ სამადლობლად ეს სახელი უწოდა (Providence - განგება). შემდეგში სახელს მიემატა „ნიუ“, რათა ის გაერჩიათ ბრიტანეთის ჰონდურასის სანაპიროსთან (ამჟამად ბელიზი) მდებარე პატარა კუნძულისგან, რომელიც მეკობრეების განკარგულებაში იყო.
ისტორია
1670 წლის შემდეგ, ბერმუდელი მარილის შემგროვებლები, რომლებიც ზღვის მარილს აგროვებდნენ კუნძულ გრანდ-ტურკსა და ინაგუაზე, ნიუ-პროვიდენსის მუდმივი სტუმრებიც გახდნენ. ევროპელებმა პირველად კუნძულ ელიუთერის ოკუპაცია მოახდინეს, სულ მოკლე ხანში კი ნიუ-პროვიდენსის.
იმის გამო, რომ ნიუ-პროვიდენსის ნავმისადგომი ფლორიდის სრუტესთან ახლოს იყო, სულ მალე ის მეკობრეთათვის მიმზიდველი ადგილი გახდა, რომლებიც თავს ესხმოდნენ ესპანეთისკენ მიმავალ ოქრო-ვერცხლითა და სხვა ავლადიდებით დატვირთულ გემებს. მეკობრეობამ აქ ზენიტს 1715 - 1725 წლებში მიაღწია, რის შემდეგაც ბრიტანეთის ხელისუფლებამ ოფიციალური კოლონია და სამხედრო შტაბი შექმნა, რომელიც ნავმისადგომთან მდებარე პატარა ქალაქ ნასაუში განთავსდა. ოთხთა ალიანსის ომის (1718–1720) დროს, ნასაუზე იერიში მიიტანეს ესპანელთა ძალებმა, თუმცა ქალაქის დაცვა წარმატებით განახორციელა ადგილობრივმა მილიციამ.
1776 წლის თებერვალში, ამერიკელმა ესეკ ჰოპკინზმა ბრიტანეთის კუთვნილ კუნძულზე შვიდი გემისგან შემდგარი ესკადრით რეიდის მოწყობა სცადა. 3 და 4 მარტს მომხდარი მოვლენებისას, რაც ნასაუს ბრძოლის სახელითაა ცნობილი, ჰოპკინზმა განახორციელა პირველი ამფიბუირი იერიში ამერიკის სამხედრო ძალებით, რომელიც 250 მეზღვაურისგან შედგებოდა. ხომალდ USS Providence (1775)-დან და USS Hornet (1775)-დან გახსნილი ყოველმხრივი ცეცხლით თავდამსხმელებმა ფორტ-მონტაგი წალეკეს. ბრიტანელებმა უკან დაიხიეს და სახმელეთო ძალებმა ფარ-ხმალი დაყარეს. ამერიკელებმა მწყობრში მოიყვანეს 88 ზარბაზანი და 15 ნაღმმტყორცნი, მაგრამ თოფის წამლის დიდი ნაწილი გამოელიათ. ჰოპკინზმა ნადავლით დატვირთული გემები სამშობლოსკენ გაგზავნა.
ამერიკის რევოლუციის შემდეგ, ნიუ-პროვიდენსსა და მიმდებარე კუნძულებზე ათასობით ლოიალისტი გადმოსახლდა თავიანთ მონებთან ერთად, იმედოვნებდნენ რა, რომ პლანტაციურ მეურნეობებს გააშნეებდნენ. მშრალმა ნიადგამა და ნალექების მცირე რაოდენობამ მათი ეს გეგმები ჩაშალა და XIX საუკუნის დასაწყისისათვის ბაჰამის არქიპელაგი უკაცრიელად იქცა. მიუხედავად ამისა, კუნძულებზე გრძელდებოდა მარილის შეგროვება, თუმცა ნიუ-პროვიდენსი ერთადერთ კუნძულად რჩებოდა, რომელიც მოკლებული იყო ყპველგვარ განვითარებას, რაც უპირველესად ვრცელი ბრიტანული სამხედრო დაწესებულებით იყო გამოწვეული. ციხესიმაგრე ნელ-ნელა იშლებოდა და 1850 წლისათვის ის საბოლოოდ მიატოვეს. ნიუ-პროვიდენსს ეკონომიკური წარმატების ორი პერიოდი ჰქონდა, ერთი — ამერიკის რევოლუციისას და მეორე — მშრალი კანონის დროს, როდესაც ის კონტრაბანდის ცენტრი იყო.
1960 წლიდან ნიუ-პროვიდენსი ამერიკელთა საყვარელი ადგილი გახდა დასვენების გასატარებლად, მრავალი ტურისტული შესაძლებლობით. მათ შორისაა ღრმა ნავსადგური ხანმოკლე ვიზიტის საკრუიზო გემებისთვის და სასტუმროები აზარტული თამაშების შესაძლებლობით. 300 000 ბაჰამელის ორი მესამედი ნიუ-პროვიდენსზე ცხოვრობს, თუმცა ეს პროპორცია გარკვეულწილად დაირღვა კუნძულ დიდ ბაჰამაზე მდებარე ქალაქ ფრიპორტის განვითარების ხარჯზე.
სქოლიო
კატეგორია:ბაჰამის კუნძულები
ცხოვრება მეფეთ მეფისა დავითისი
„ცხოვრება მეფეთ მეფისა დავითისი“ — საქართველოს მეფის დავით IV აღმაშენებლის (1089-1125 წწ.) ისტორიკოსის თხზულება. დაწერილია დაახლოებით 1130-იან წლებში. შესულია „ქართლის ცხოვრების“ კრებულში. სავარაუდო ავტორია არსენ ბერი (ს.კაკაბაძე, კ.კეკელიძე, კ. გრიგოლია, ჯ. ოდიშელი). თხზულებაში ასახულია 1080-1125 წლების პერიოდი, როდესაც საქართველო წინა აზიის ერთ-ერთ უძლიერეს სახელმწიფოდ ჩამოყალიბდა. ობიექტურადაა აღწერილი დავითის პროგრესული სამხედრო-პოლიტიკური ხასიათის ღონისძიებები; ნაჩვენებია მის მიერ ეკლესიის დემოკრატიზაციისათვის, ქვეყნის საშინაო და საგარეო ძლიერების ამაღლებისათვის გადადგმული კონკრეტული ნაბიჯები, საქართველოში ყივჩაყთა გადმოსახლების საკმაოდ რთული, გონივრულად განხორციელებული, მრავალი ასპექტის მქონე პროცესი.
ცხოვრება მეფეთ მეფისა დავითისი პოლემიკური ნაწარმოებია — ავტორი დავითის პოლიტიკის არა მარტო აღმწერი, არამედ აქტიური დამცველი და თანამდგომია. თხზულება დაწერილია დიდად განათლებული, ნიჭიერი სახელმწიფო და სასულიერო მოღვაწის მიერ, ისტორიული პროცესის ახსნისას იგი პროვინდენციალიზმს ეყრდნობა, იყენებს ისტორიულ-შედარებით მეთოდსაც; წინა პლანზე სწევს ქრისტიანული მორალის ძირითად დოგმებს. ნაწარმოებში ვხვდებით რემინესცენციებს სასულიერო წიგნებიდან. ბიზანტიური სამყაროს გავლენით, საქართველოს სახელმწიფოს და მისი მესვეურის გაძლიერების შესაბამისად, აქ პირველად არის აღიარებული მეფის ღვთისსწორობის იდეა (იზოთეოსი) — დავითი „მესიის ხმალია“, მისი სახლით ღმერთი მოქმედებს.
განსაკუთრებით ნათლად რომ წარმოაჩინოს დავით აღმაშენებლის როლი, ისტორიკოსი ძველი აღმოსავლეთისა და ანტიკური სამყაროს ისტორიის კარგი ცოდნის საფუძველზე საინტერესო პარალელებს ავლებს ერთი მხრივ, დავითსა, და მეორე მხრივ, ალექსანდრე მაკედონელსა და ტროის ომის გმირ აქილევსს შორის. იგი ხაზს უსვამს რომ ალექსანდრე მაკედონელის დიდი სახელი მისი ქვეყნის სიძლიერემ განსაზღვრა მსოფლიო-ისტორიულ პროცესში და რომ პირადი ღირსებებით დავითი ალექსანდრეს სრულიად არ ჩამოუვარდებოდა.