cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
უზეირ ჰაჯიბეკოვი
ბიოგრაფია
სწავლობდა მოსკოვის ფილარმონიული საზოგადოების სამუსიკო კურსებზე და პეტერბურგის კონსერვატორიაში (1914). ჰაჯიბეკოვის პირველმა ოპერამ „ლეილა და მეჯნუნი“ (1908) საფუძველი ჩაუყარა მუღამური ოპერის ჟანრს აზერბაიჯანულ მუსიკაში. მასვე ეკუთვნის ოპერები: „ასლი და ქერემი“ (1912), „შაჰ აბასი და ხურშიდ ბანუ“ (1912, ორივე მუღამური), აგრეთვე მისი შემოქმედების მწვერვალი ოპერა „ქოროღლუ“ (1937, სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1941); ოპერეტები: „ცოლი და ქმარი“ (1900),  „ეს თუ არა, ის“ (1910),  „არშინ მალ ალან“ (1913, ამავე სახელმწიფო ფილმისათვის სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1946). ჰაჯიბეკოვი ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას, 1938-1948 იყო აზერბაიჯანის კონსერვატორიის (ჰაჯიბეკოვის სახელობისაა 1949-იდან) პროფესორი და დირექტორი. 1931 ჩამოაყალიბა ხალხურ საკრავთა ორკესტრი, 1936 — სახელმწიფო გუნდი. 1945-იდან ხელმძღვანელობდა აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის ხელოვნების სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტს. ჰაჯიბეკოვს ეკუთვნის აგრეთვე კანტატა „სამშობლო და ფრონტი“, რომანს-ღაზალების ნიზამის ლექსებზე: „სენსიზი“ („უშენოდ“) და  „სევგილი ჯანანი“ („სატრფო“). ჰაჯიბეკოვი ავტორია აზერბაიჯანის სახელმწიფო ჰიმნისა (1945), სსრკ  I და II მოწვევების უმაღლესი საბჭოს  დეპუტატი. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენითა და მედლებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ოპერის კომპოზიტორები კატეგორია:დაბადებული  17 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1885 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1948 კატეგორია:აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები კატეგორია:სსრკ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:სსრკ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
ლონლი პლანეტი
ლონლი პლანეტი (Lonely Planet) — მსოფლიოში უდიდესი სამოგზაურო მეგზურებისა და ციფრული მედიის გამომცემლობა. 2007 წლიდან, კომპანიას აკონტროლებს BBC Worldwide, რომელიც ფლობს წილების 75%-ს, როდესაც დამაარსებლები, მორინ და ტონი ვილერები მხოლოდ დარჩენილ 25%-ს ფლობენ. 2009 წლის ივლისში, ორიგინალი სახელი „ლონლი ფლანეთ ფაბლიქეიშენსი“ (Lonely Planet Publications) კომპანიამ შეცვალა „ლონლი ფლანეთით“ (Lonely Planet). ლეთს გოუ თრაველ გაიდსის (Let's Go Travel Guides) შემდეგ, სამოგზაურო წიგნთა ერთ-ერთი პირველი სერიები იყო ბექპეკერებისა და სხვა იაფად მოგზაურთათვის გათვლილი.
ლონლი პლანეტს აგრეთვე აქვს თავისი ტელეკომპანია, რომელიც უშვებს მრავალ სერიას: Lonely Planet Six Degrees, The Sport Traveller, Going Bush, Vintage New Zealand, Bluelist Australia and Lonely Planet: Roads Less Travelled. ლონლი პლანეტის მთავარი ოფისი მელბურნის გარეუბან - ფუთსკრეიშია (ავსტრალია).
2009 წელს კომპანიამ გაერთიანებული სამეფოში დაიწყო ყოველთვიურ ჟურნალ Lonely Planet Magazine-ის გამოშვება და 2010-დან გამოდის ინდური და არგენტინული გამოცემებიც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მედია კომპანიები
Gnamptogenys kalabit
Gnamptogenys kalabit — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჩეჩნეთ-ინგუშეთის მინისტრთა საბჭოს შენობა
ჩეჩნეთ-ინგუშეთის მინისტრთა საბჭოს შენობა — აშენდა გროზნოს ცენტრში, მდინარე სუნჯას სანაპიროზე, XX საუკუნის დასაწყისში.
ისტორია
თავდაპირველად, შენობაში განთავსდა „გრანდ-სასტუმრო“. 1918 წელს, ასდღიანი ბრძოლის დროს, შენობაში განთავსდა წითელი არმიის ქვედანაყოფების ე.წ. შუა ფრონტის სექტორის შტაბი ფედოროვის მეთაურობით, რომელიც იცავდა ქალაქს ბიჩერახოველებისგან. 1960 წელს შენობის ფასადზე დამონტაჟდა მემორიალური დაფა შემდეგი წარწერით :
„აქ 1918 წელს, ბრძოლის დროს, განთავსებული იყო ფრონტის საშუალო სექტორის შტაბი“.
საბჭოთა პერიოდში შენობაში განთავსდა ჩეჩნეთ-ინგუშეთის ასსრ მინისტრთა საბჭო. 1964 და 1975 წლებში სსრკ-ში გამოიცა შენობის ამსახველი მხატვრული მარკები კონვერტებისთვის.
შენობა განადგურდა 1995 წელს, ჩეჩნეთის პირველი ომის დროს ქალაქის შტურმის დროს. დღეს მის ადგილზე მდებარეობს ჩეჩნეთის გული, მეჩეთის პარკის ტერიტორია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: კავკასია კატეგორია: გროზნო
გორ სუჯიანი
გორ სუჯიანი (Գոռ Սուջյան; დ. 25 ივლისი, 1987) — სომეხი როკ-მომღერალი და როკ-ჯგუფ „Dorians“-ის წევრი. ჯგუფთან ერთად წარადგინა სომხეთი მალმეში, შვედეთში გამართულ ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე, სიმღერით „Lonely Planet“.
ადრრეული ცხოვრება
გორ სუჯიანი დაიბადა 1987 წლის 25 ივლისს ერევანში, სომხეთში. ის გიტარისტის, ჯაზმენის მკრტიჩ სუჯიანის შვილია.
Dorians
17 წლის ასაკში გორმა შექმნა ჯგუფი „Gor & Friends“. ის ასრულებდა პოპულარული როკ სიმღერების ქავერ ვერსიებს. 2008 წლის ივნისიდან წამყვანი მომღერალი და ახალი როკ ჯგუფის „Dorians“-ის მთავარი კომპოზიტორი. 2009 წლის აპრილში „Dorians“-მა მოიგო ჯილდო „საუკეთესო ახალბედა“ ყოველწლიურ Tashir Music Awards-ზე რომელიც მოსკოვში გაიმართა.
2011 წლის 22 დეკემბერს ჯგუფმა „Dorians“-მა გამოუშვა თავისი პირველი ალბომი სახელწოდებით „Fly“. მათი ცნობილი სიმღერებია „Psychic Rain“, „In Fog“, „Fly“, „You And Me“, „Sleepless Nights“, „Yes Kulam“, „Deep Into It“, „In My Hand“, „This is our world“, „Life Is Really Beautiful“, „King“, „Brave“, „Gkrizos Ouranos“ და სხვ.
ევროვიზია
2010 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე გორ სუჯიანი იყო ევა რივასის ერთ-ერთი დამხმარე ბექ-ვოკალისტი „Apricot Stone“-ს შესრულებისას.
2013 წლის 21 იანვარს ARMTV-მ გამოაცხადა, რომ გორი „დორიანსთან“ ერთად წარმოადგენდა სომხეთს 2013 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე, რომელიც გაიმართებოდა მალმეში, შვედეთში. შეასრულა „Lonely Planet“, რომელიც დაწერილია ლეგენდარული ტონი აიომის, ინგლისელი გიტარისტისა და სიმღერების ავტორის, პიონერული მძიმე მეტალის ჯგუფის Black Sabbath-ის დამფუძნებელი წევრის და სომეხი ლირიკოსის ვარდან ზადოიანის მიერ. 16 მაისს მეორე ნახევარფინალში ჯგუფი წარსდგა სიმღერით „Lonely Planet“, 17 კონკურსანტს შორის 69 ქულით დაიკავა მე-7 ადგილი. 12 ქულა მიიღო საფრანგეთისგან. ფინალში ჯგუფმა 41 ქულით მეთვრამეტე ადგილი დაიკავა.
Project LA
2017 წელს გორ სუჯიანმა დაიწყო მუშაობა Project LA-ზე, რომელიც დააარსა ლეონ არშატიანმა. აქ გორი დიდი სომეხი მწერლების შემოქმედების მუსიკალურ ვარიაციებს და მათ შესრულებას გვთავაზობს.
სქოლიო
კატეგორია:სომეხი მომღერლები კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები
ტინაკოს მუნიციპალიტეტი
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:კოხედესის შტატის მუნიციპალიტეტები
თეთრი ვოლტა
თეთრი ვოლტა (Volta Blanche) — მდინარე დასავლეთ აფრიკაში, ბურკინა-ფასოში და განაში. მდინარე ვოლტის ზემო წელი. სიგრძე დაახლოებით 640 კმ, აუზის ფართობი — 400 000 კმ². სათავე მდებარეობს ბურკინა-ფასოში. განის ტერიტორიიდან ერთვის ვოლტის წყალსაცავს. ძირითადი შენაკადებია: შავი ვოლტა და წითელი ვოლტა. მდინარე ცნობილია აგრეთვე ნაკანბეს სახელწოდებით. შავი და თეთრი ვოლტის შუამდინარეთში მდებარეობს ქალაქი უაგადუგუ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბურკინა-ფასოს მდინარეები კატეგორია:განის მდინარეები
წმინდა სერაპიონი
წმინდა სერაპიონი (გ. 205) – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 13 ივლისი, ახალი სტილით - 26 ივლისი.
ცხოვრება
წმინდა მოწამე სერაპიონი იმპერატორ სეპტიმიუს სევერუსის (193-211) ზეობისას მოღვაწეობდა. ქრისტიანთა დევნის დროს წმინდანი შეიპყრეს და მმართველ აკვილას სამსჯავროზე წარადგინეს, სადაც მან გაბედულად აღიარა თავისი სარწმუნოება. ამით გამხეცებულმა წარმართებმა სასტიკად აწამეს, შემდეგ კი საპყრობილეში გამოამწყვდიეს ნეტარი.
მაცხოვარმა სასწაულებრივი გამოცხადებით გაამხნევა და ჭრილობათაგან განკურნა უფლის რჩეული. როცა უღმრთოებმა სამსჯავროზე ხელახლა წარმდგარი სერაპიონი სრულიად უვნებელი იხილეს, განრისხებულება ცეცხლში დაწვა მიუსაჯეს. მარტვილმა კოცონზე შეჰვედრა სული უფალს 205 წელს.
ლიტერატურა
„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი III, თბილისი, 2001 წ.
კატეგორია:III საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:გარდაცვლილი 205
სამარხი ურნების კულტურა
240px|მინი|ქრისტეშობამდე 1200 წელი: სამარხი ურნების კულტურის ცენტრალური ნაწილი (წითელი), სამარხი ურნების ჩრდილოეთის კულტურა (ნარინჯისფერი), [[კნოვიცის კულტურა (რუხი-ცისფერი), ლუჟიცის კულტურა (ვარდისფერი), დუნაის კულტურა (ყავისფერი), ტერამარის კულტურა (ცისფერი), ატლანტიკური ბრინჯაოს ხანა (მწვანე) და სკანდინავიური ბრინჯაოს ხნა (ყვითელი).]]
სამარხი ურნების კულტურა (ძვ. წ. აღ. 1300 – 750) — გვიანი ბრინჯაოს ხანის კულტურა ცენტრალურ ევროპაში. დასახელება მომდინარეობს კრემაციის ჩვეულებიდან. ამ კულტურის წარმომადგენლები გარდაცვლილებს წვავდნენ, შემდეგ მათ ფერფლს ათავსებდნენ ურნებში და მარხავდნენ მინდორში. ის იყო ყორღანების კულტურის მემკვიდრე და ჩაანაცვლა ჰალშტატის კულტურამ.
240px|მინი|მარცხნივ|სამარხი ურნების კულტურის გავრცელების არეალი.
ადიში
ადიში, ჰადიში  — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, იფარის თემი (სოფლები: ადიში, ბოგრეში, ზეგანი, ნაკიფარი). მდებარეობს მდინარე ენგურის შენაკადის, ადიშჭალის მარჯვენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 2040 მ, მესტიიდან 27 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 44 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩაჩუბეთის წმინდა გიორგის ეკლესია
ჩაჩუბეთის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაჩუბეთში, მდინარე თეძმის მარცხენა ნაპირზე, ძველი ნასოფლარის თავზე. ტაძარი მცირე ზომის, დარბაზული ტიპისაა.
ეკლესია აშენებულია რიყის ქვით და ადგილობრივი კლდისგან, კირ-დუღაბზე. კედლებზე ქვის ირეგულარულ წყობას ვხედავთ. თითქმის არ მოიძებნება ორი ერთნაირი ზომის ქვა. მსგავსი წყობით ნაგები ტაძრებისათვის, როგორც წესი, დამახასიათებელია გარკვეული კანონზომიერება-ქვედა რიგებში გამოიყენება უფრო დიდი ქვები, ვიდრე ზედა რიგებში. ზემოაღნიშნულ ტაძარში კი გადანაწილებულია დიდი ზომის ქვები. განსაკუთრებით, აღსანიშნავია, აღმოსავლეთით, ფასადის კედლის წყობაში ალაგ-ალაგ გარეულია დიდი ქვიშაქვის ლოდები. სადა ფასადია, ყოველგვარი მორთულობის და ორნამენტების გარეშე. კარი გაჭრილია სამხრეთით კედლის დასავლეთ ნაწილში. კარის გადახურვა, როგორც გარედან, ისე შიგნიდან თაღოვანია. თაღები გამოყვანილია რადიალურად დალაგებული კლდის ფლეთილი ქვის წყობით. კარის თაღოვანი ღიობის ზედა მონაკვეთში ტიმპანის სახით ჩაშენებულია მასიური ქვის კეცი. ეკლესიის კედლებში გაჭრილია ორი სარკმელი-აღმოსავლეთითა და სამხრეთით. ჩრდილოეთისა და დასავლეთის ფასადები ყრუა. სამხრეთი სარკმელი ნახევარზე დანგრეულია, თუმცა, მაინც ნათლად ჩანს, რომ გარედან ვიწრო ჭრილია, შიგნითკენ კი მკვეთრად ფართოვდება. ნახევარწრიული აფსიდი გარედან სწორკუთხედშია მოქცეული. ეკლესიას აქვს საკმაოდ დარღვეული ფორმები. განსაკუთრებით, აღსანიშნავია, ასიმეტრიული, უსწორმასწორო აფსიდი, რომლის ერთი მხარე, მეორე მხართან შედარებით, მკვეთრადაა გამოწეული. საკურთხეველი დარბაზისაგან გამოყოფილია აფსიდის მხრებით. სარკმელი განთავსებულია აფსიდის ცენტრალურ ღერძზე. სამხრეთის სარკმლის მსგავსად, აქაც სარკმელი შიგნითკენ მკვეთრადაა გაფართოვებული. საკურთხევლის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებზე, ქვედა რეგისტრში, გაჭრილია სხვადასხვა სიმაღლის ორი სწორკუთხა ნიში. მარჯვენა ნიში მარცხენა ნიშთან შედარებით შედარებით დაბლაა განთავსებული. აფსიდის კედლებში გვხვდება ხმის რეზონანსისთვის ჩაყოლებული ქვევრები. კონქში, სადაც ნალესობა სრულადაა ჩამოცვენილი კარგად განირჩევა ქვის წყობა, რომ ამ მეოთხედსფეროს მოყვანილობის შესაქმნელად გამოყენებულია შედარებით მცირე ზომის ჰორიზონტალური წყობით დალაგებული რიყის ქვები. საკურთხევლის მხრები დასრულებულია ბრტყელი ქვის იმპოსტებით, რომლებზეც დაყრდნობილი იყო სატრიუმფო თაღი. დარბაზის სიგრძივი კედლები ერთსაფეხურიანი პილასტრითაა გაყოფილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ყორღანების კულტურა
მინი|ტიპური სამარხი ყორღანი ყორღანების კულტურა ცენტრალურ ევროპაში შუა ბრინჯაოს ხანაში დომინირებდა. (ძვ. წ. აღ. 1600-1200).
ის წარმოიშვა უნეტიკური კულტურიდან. მისი ძირითადი ტერიტორია მოიცავდა ბავარიასა და ვიურტემბერგს. გვიან ბრინჯაოს ხანაში ის ჩაანაცვლა სამარხი ურნების კულტურამ.
მისი დასახელება მომდინარეობა გარდაცვლილის ყორღანში დასაფლავების ტრადიციიდან.
პოლესიეს ეროვნული პარკი
პოლესიეს ეროვნული პარკი (Poleski Park Narodowy) — ეროვნული პარკი პოლონეთის აღმოსავლეთში ლუბლინის სავოევოდოში, ისტორიულ რეგიონ პოლესიეში. პარკი შეიქმნა 1990 წელს და მისი ფართობი 48,13 კმ² შეადგენდა. დღეისათვის კი მისი ფართობი 97.62 კმ²-ია, საიდანაც 47,8 კმ² ტყეებს უკავია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლონეთის ეროვნული პარკები
Gnamptogenys kempfi
Gnamptogenys kempfi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პიკონგი (სამხრეთი ლანაო)
პიკონგი (ოფიციალურად პიკონგის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Picong; Bayan ng Picong) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ლანაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 18 907 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 19 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ლანაოს მუნიციპალიტეტები
უთვირი
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მთები
მილეტის ალყა
მილეტის ალყა (Πολιορκία της Μιλήτου) — ბრძოლა ალექსანდრე დიდსა და აქამენიდების იმპერიის არმიას შორის, რომელიც ქალაქ მილეტში გაიმართა ძვ. წ. 334 წლის ივლისში. ეს იყო ალექსანდრე დიდის პირველი ბრძოლა, რომლის ბედიც საზღვაო მოქმედებებმა განაპირობა. გრანიკოსის ბრძოლის შემდეგ ალექსანდრე თავისი არმიით მცირე აზიის დამორჩილებას შეუდგა. პირველი ქალაქი, რომელმაც მას წინააღმდეგობა გაუწია იყო მილეტი. მართალია გარნიზონის მეთაურმა ჰეგისისტრატუსმა ბრძოლის გარეშე დაუთმო მას ქალაქის გარე კედლები და ქალაქის ჩაბარებასაც აპირებდა, თუმცა როდესაც შეიტყო, რომ სპარსელების ფლოტი მილეტისკენ მოიწევდა, გადაწყვიტა ქალაქის დაცვა. ბერძნული ფლოტის მეთაურმა, ნიკანორმა სპარსელების გამოჩენამდე სამი დღით ადრე შეძლო მილეტის პორტში შესვლა და კუნძულ ლადეს დაკავება, რამაც საბოლოოდ განაპირობა ალყის ბედი. მაკედონიელებმა საალყო დანადგარების მეშვეობით ჩამანგრიეს კედლები, შეცვივდნენ ქალაქში და დესანტირდნენ ნავმისადგომებში. გარნიზონის წინააღმდეგობა ძლიერი არ გამოდგა და მაკედონელებს იქ გაბატონება არ გასჭირვებიათ. ალექსანდრემ გადარჩენილები შეიწყალა და ქალაქში დემოკრატია დაადგინა.
მილეტის ალყის დროს ნათამაშები უმნიშვნელოვანესი როლის მიუხედავად, ალექსანდრემ მის განკარგულებაში მყოფი ბერძნული ფლოტი დაშალა და ისინი, რამდენიმე ტრირემის გამოკლებით სამშობლოში დააბრუნა. ზოგიერთი ისტორიკოსი ამ მოქმედებას მიიჩნევს ერთ-ერთს ალექსანდრეს მცირეოდენი სამხედრო შეცდომებიდან, სხვები კი მას ბრძნულ სტრატეგიულ და ეკონომიკურ სვლად ნათლავენ. მილეტის აღების შემდეგ ალექსანდრემ განაგრძო სპარსეთში ლაშქრობა ჰალიკარნასის ალყით, რის შედეგადად ის ქალაქს და მთელ მცირე აზიას დაეპატრონა.
წინაპირობები
ძვ. წ. 334 წლის მაისში ალექსანდრე მაკედონელმა ჰელესპონტი გადაკვეთა 160 ტრირემით. პლუტარქე გვამცნობს, რომ ალექსანდრეს არმიის რაოდენობა სხვადასხვა წყაროების მიხედვით 34,000-დან 46,000 მეომრამდე მერყეობს.
ალექსანდრემ მცირე აზიაში ბერძნული ქალაქების განთავისუფლება დაიწყო. შეიკრიბა საბჭო საბრძოლო გეგმის შესადგენად ქალაქ ზელეაში, რომელსაც სპარსელი მეთაურები და დაქირავებული ბერძენი, მემნონ როდოსელი ესწრებოდნენ. სპარსელმა მეთაურებმა გადაწყვიტეს ალექსანდრესთან ბრძოლა გაემართათ. ორი არმია ერთმანეთს მდინარე გრანიკოსთან დაუპირისპირდა, სადაც სპარსელებმა და მათმა მოკავშირე ბერძნებმა გამანადგურებელი დამარცხება იწვნიეს. ბრძოლის ველზე დაიღუპა სპარსელთა მეთაურობის უმეტესობა.
გრანიკოსის ბრძოლის შემდეგ ალექსანდრემ ჯერ ფრიგიის სატრაპია დაიმორჩილა, შემდეგ კი ლიდიის სატრაპიის დედაქალაქი სარდისი, რომელიც ციტადელის მეთაურმა მითრინესმა ჩააბარა მაკედონელებს. ალექსანდრე დიდის არმიამ ასევე აიღო დაქირავებული ბერძნების მიერ გამაგრებულები ეფესო.
ალყა
thumb|180px|მილეტის გეგმა [[ძვ.წ. IV საუკუნეში]] მილეტის სპარსული გარნიზონის მეთაურმა ჰეგისისტრატუსმა ბრძოლის გარეშე დაუთმო მოწინააღმდეგეს ქალაქის გარე კედლები და მილეტის ალექსანდრესთვის ჩაბარებასაც აპირებდა, თუმცა შემდეგ, როდესაც შეიტყო, რომ სპარსელების ფლოტმა კარია დატოვა და მილეტისკენ მოიწევდნენ, გადაწყვიტა ქალაქის დაცვა. მეფემ ქალაქთან ახლოს ბანაკი გაშლა და მილეტის კედლებზე ყოველდღიურად მცირე იერიშებს ახორციელებდა. ჰეგისისტრატუსს იმედები გაუცრუვდა, რადგან ბერძნული ფლოტის მეთაურმა, ნიკანორმა სპარსელების გამოჩენამდე სამი დღით ადრე შეძლო მილეტის პორტში შესვლა და კუნძულ ლადეს დაკავება, სადაც გადასხეს თრაკიელები და სხვა 4,000 მეომარი. სპარსელების ფლოტი მიკალეს მთასთან გაჩერდა. მილეტელების დელეგაცია გლაუკიპუსის მეთაურობით ცდილობდა დაერწმუნებინა ალექსანდრე რათა არ განეხორციელებინა ქალაქის შტურმი, და ჰპირდებოდნენ ნეიტრალიტეტს მის ომში სპარსელებთან, ისე რომ ქალაქის ნავსადგომში შესვლა ნებადართული იქნებოდა, როგორც მაკედონელებისთვის ისე სპარსელებისთვის, მაგრამ მეფემ მოითხოვა უსიტყვო კაპიტულაცია. მეორე დღეს მაკედონიელებმა საალყო დანადგარების მეშვეობით ჩამანგრიეს კედლები, შეცვივდნენ ქალაქში და დესანტირდნენ ნავმისადგომებში. ნიკანორის ფლოტი, რომელსაც დაბლოკილი ჰქონდა მილეტის პორტი, არ აძლევდა საშუალებას სპარსელებს, რომ ქალაქში მყოფთ მიშველებოდნენ. გარნიზონის წინააღმდეგობა ძლიერი არ გამოდგა და მაკედონელებს იქ გაბატონება არ გასჭირვებიათ. მოწინააღმდეგეთა დიდი ნაწილი ბრძოლაში დაიღუპა, ზოგმა კი გაქცევით უშველა თავს. მაგალითად სამასმა დაქირავებულმა ბერძენმა მეომარმა, რომლებთაც მილეტის მახლობელ კუნძულზე გადასვლა შეძლეს და იქ გამაგრებულიყვნენ სისხლის ბოლო წვეთამდე საომრად გამზადებულნი. ამით მოხიბლულმა ალექსანდრემ შეიწყნარა ისინი, იმ პირობით, რომ მის მხარეზე იბრძოლებდნენ. მეფემ გადაწყვიტა გამოეჩინა სულგრძელობა, შეიბრალა ისინი ვინც გადარჩა ცოცხალი, და განაცხადა ქალაქში დემოკრატიული წყობის დამტკიცების შესახებ. მართალია მეფემ მილეტელების მიმართ გულმოწყალება გამოიჩინა, თუმცა ყველა სხვა მონად გაყიდა.
საზღვაო მოქმედებები
thumb|left|180px|ბერძნული ტრირემის რეკონსტრუქცია მილეტის გარემოცვის დროს მიუხედავად იმისა, რომ სპარსელთა საზღვაო ძალი, რომელიც 400 გემისგან შედგებოდა მნიშვნელოვნად აღემატებოდა 160 ტრირემს, რომელიც მაკედონელების განკარგულებაში იყო, პარმენიონმა ალექსანდრეს ურჩია, რომ საზღვაო ბრძოლაში დაპირისპირებოდა მოწინააღმდეგეს. ის მიიჩნევდა, რომ გამარჯვების შემთხვევაში, მათ მნიშვნელოვნად გაუადვილდებოდათ დასახული მიზნების შესრულება, დამარცხება კი უმნიშვნელო იქნებოდა. მის თვითდაჯერებულობას ასევე განაპირობებდა წინასწარმეტყეველური მომასწავლებელი ნიშანი, კერძოდ ნაპირზე მჯდომი არწივი, რომელიც ბერძნული გემისკენ იხედებოდა. თუმცა ალექსანდრე მას არ დაეთანხმა, რადგან ის მიიჩნევდა, რომ საკუთარი გამოუცდელი საზღვაო ძალის დაპირისპირება ფინიკიელი და კვიპროსელი დისციპლინირებული მეზღვაურების წინააღმდეგ წინდაუხედავი ნაბიჯი იქნებოდა. ამასთან ის ფიქრობდა, რომ დამარცხება მნიშვნელოვნად ვნებდა მის პოზიციებს, განსაკუთრებით საბერძნეთში, სადაც აჯანყების საშიშროება არსებობდა. ალექსანდრემ წინასწარმომასწავლებელი ნიშნის სხვაგვარი ინტერპრეტაციას წარმოადგინა. მისი აზრით ნაპირზე მჯდომი არწივი ნიშნავდა, რომ ის სპარსულ ფლოტს, სახმელეთო ბრძოლაში გამარჯვებით დაიმორჩილებდა.
thumb|280px|მილეტის მდებარეობა სპარსული ფლოტის გემები ყოველდღე დაცურავდნენ ბერძნული ფლოტისკენ მათ ღია ზღვაში გამოსატყუებლად. ღამეს კი მიკალეს მთასთან ათევდნენ, რაც მოუხერხებელი ადგილი იყო, რადგან წყლის მომარაგება უხდებოდათ მდინარე მეანდრიდან, რომელიც საკმაოდ დაშორებული იყო. მაშინ, როდესაც მილეტის ნავმისადგომს ბერძნულ ფლოტი იცავდა, ალექსანდრემ მიკალესკენ გაგზავნა ფილოტა კავალერიითა და ქვეითთა სამი დანაყოფით, იმისთვის, რომ სპარსელებისთვის იქ დესანტირების საშუალება არ მიეცათ. ამ მოქმედებამ ისინი აიძულა, რომ მარაგის შესავსებათ სამოსში წასულიყვნენ დაშემდეგ ისევ მილეტში დაბრუნებულიყვნენ, სადაც ისევ მაკედონელების ღია ზღვაში გამოტყუებას ცდილობდნენ. ერთხელ, სპარსული ფლოტის ხუთმა ტრირემმა გაცურა რეიდისკენ, ლადესა და ბანაკს შორის, მიუხედავად იმისა, რომ მათი ეკიპაჟის დიდი ნაწილი გემზე არ იმყოფებოდა. შენიშნეს თუ არა ეს მაკედონელებმა, ათმა ბერძნულმა გემმა მათკენ გაცურა, რასაც სპარსეული გემების გაქცევა მოჰყვა. გაქცევისას მხოლოდ ერთი გემი ჩავარდა მაკედონელების ხელში. ამის შემდეგ სპარსელებმა დატოვეს მილეტი.
შემდგომი მოვლენელი
ქალაქის აღების შემდეგ ალექსანდრემ განაგრძო სამხედრო მოქმედებები აქემენიდური სპარსეთის წინააღმდეგ მცირე აზიაში. მათ შორის შემდეგი დაპირისპირება ჰალიკარნასში გაიმართა, რომლის ალყაც მაკედონელების გამარჯვებით დასრულდა. ამ ბრძოლის შემდეგ ნათელი გახდა, რომ ალექსანდრე დიდს მცირე აზიის დამორჩილებაში ხელს ვეღარავინ შეუშლიდა.
სქოლიო
კატეგორია:ალექსანდრეს სპარსეთის კამპანია კატეგორია:ძვ. წ. 334 კატეგორია:ალექსანდრე მაკედონელის ბრძოლები კატეგორია:ძვ. წ. IV საუკუნის ბრძოლები
წმინდა მარკიანე
ცხოვრება
წმინდა მოწამე მარკიანე ლიკაონიის იკონიაში დაიბადა. თავისი მხურვალე ქადაგებით მან სიჭაბუკეშივე ბევრი წარმართი მოაქცია ქრისტეს სჯულზე. ამისთვის კერპმსახურებმა წმინდანი აწამეს, შემდეგ კი კაბადოკიაში გაგზავნეს მმართველ პერენიუსთან. უსჯულო ხელისუფალი ხან ლიქნით, ხან მუქარით ცდილობდა ჭაბუკის გადაცდენას მაცხოვნებელი გზიდან, მაგრამ იგი მედგრად აღიარებდა ქრისტეს და ამხელდა უსულო კერპების მსასოებელი მმართველის უგნურებას. განრისხებულმა პერენიუსმა ბრძანა, სასტიკად ეწამებინათ ნეტარი მარტვილი, მაგრამ სატანჯველებმა ვერ მოდრიკა უფლის რჩეული. ბოლოს 258 წელს უღმრთოებმა მარკიანეს თავის მოკვეთა მიუსაჯეს.
ლიტერატურა
„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი III, თბილისი, 2001 წ.
კატეგორია:III საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:გარდაცვლილი 258
საფრანგეთი 1896 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
საფრანგეთმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად იასპარეზა 1896 წელს, საბერძნეთის დედაქალაქ ათენში. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 11 მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1896 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:საფრანგეთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კიმ ბესინგერი
ადრეული წლები
მამამისი დონ ბესინგერი ორკესტრის მუსიკოსი იყო. დედამისი ანი კი მოდელი, მსახიობი და მოცურავე, რომელიც ესთერ უილიამსის რამდენიმე ფილმში გამოჩნდა. კიმს ორი ძმა, მიქი და სქიფი და ორი და, ეშლი და ბარბარა ჰყავს. ბესინგერს შვედურ-გერმანული წარმოშობა აქვს და მეთოდისტური ეკლესიის მრევლად მიიჩნევა. 16 წლის ასაკში მან თავის პატარა ქალაქ ათენში სილამაზის კონკურსში გაიმარჯვა და ფორდის სააგენტოში მოდელის კარიერა დაიწყო, რისთვისაც ნიუ-იორკში მოუხდა ჩასვლა. იმხანად კიმმა მოდელობისთვის სიმღერისა და მსახიობის კარიერაზე თქვა უარი.
კარიერა
პოდიუმზე გასვლიდან მოკლე ხანში ბესინგერის ფოტოები წამყვანი ჟურნალების გარეკანზე ჩნდება. გასული საუკუნის 70-იან წლებში მისი ფოტოები ასეულობით ჟურნალს ამშვენებდა. ტოპ-მოდელის სტატუსი კიმს 20 წლის ასაკში მიენიჭა, რამაც მას დღიურად 1000 დოლარის შემოსავალი მოუტანა. ამასობაში მან პრესტიჟულ სამსახიობო სკოლა Neighborhood Playhouse-ში  დაიწყო სიარული  მსახიობის ოსტატობის შესასწავლად. 1976 წელს გარეკანის ვარსკვლავმა სამოდელო კარიერის გვერდზე გადადება გადაწყვიტა და ლოს-ანჯელესში ჩავიდა მსახიობის კარიერის დასაწყებად. თავდაპირველად კიმი სატელევიზიო ფილმების ეპიზოდებში ჩნდება: „მაკმილანი და ცოლი“ და „ჩარლის ანგელოზები". მისი პირველი სერიოზული როლი შედგა ფილმში Portrait of a Centerfold (1978), სადაც ის ქეთის თამაშობდა. სცენარის მიხედვით, ქეთი სოფლელი გოგონაა, რომელიც ჰოლივუდის დასაპყრობად მიემგზავრება, პირველივე წარმატების შემდეგ კი ის მამაკაცების ჟურნალების გარეკანზე ხვდება. 1983 წელს მან შონ კონერისთან ერთად მთავარი როლი შეასრულა ფილმში „აღარასოდეს თქვა არასოდეს“. 1984 წელს რობერტ რედფორდთან ერთად გასახიერებული როლისთვის  ფილმში „ბუნებრივი" კიმმა  ოქროს გლობუსის ნომინაცია მიიღო. ფილმის რეჟისორი ბარი ლევინსონია. კინოაკადემიის ჯილდოს მფლობელმა რეჟისორმა რობერტ ბერტონმა ბესინგერი 1987 წელს ფილმ „ნადინში" მიიწვია. ბესინგერის კარიერა კიდევ რამდენიმე კინოსურათს მოიცავს, თუმცა, არც თუ ისე თვალშისაცემს. კიმის იმხანად ყველაზე კაშკაშა კინოსახეებად შეიძლება დასახელდეს  1986 წელს  „9½ კვირასა"  და  1989 წელს „ბეტმენში"  განსახიერებული ქალის მთავარი პერსონაჟები. შემდგომ პერიოდებში ბესინგერს აქტიურად იღებენ თრილერებში, თუმცა, კინოკრიტიკოსთა სიმპათიას ვერ იმსახურებს. 1997 წელს კი ბესინგერი კვლავ აღმოჩენაა ფილმით „ლოს-ანჯელესის საიდუმლოება", ფილმში ვარსკვლავი მთავარ როლს ასრულებს, რისთვისაც ოქროს გლობუსსა და ოსკარს იმსახურებს.
უნდა ითქვას, რომ ბესინგერს მემკვიდრებით არა მხოლოდ სამსახიობო ნიჭი, რამედ, ვოკალური მონაცემებიც გამოჰყვა. 1992 წელს ის საპატიო სტუმრის სტატუსით მიიწვიეს მუსიკალურ ნომერში, სადაც ოზი ოსბორნთან ერთად დაადო ხმა. კომპოზოციამ ბრიტანულ ჩარტებში მოწინავე ადგილი დაიკავა და საუკეთესო ხუთეულშიც მოხვდა.
პირადი ცხოვრება
ბესინგერი ვიზაჟისტ რონ შნაიდერ-ბრითონს გაჰყვა ცოლად 1980 წელს. ისინი ფილმ Hard Country-ის გადაღებებზე შეხვდნენ ერთმანეთს. მათი ერთობლივი ცხოვრება 1988 წელს განქორწინებით დასრულდა. შნაიდერ-ბრითონი მოგვიანებით ყოფილი ცოლის შესახებ დაწერს მემურაებში „სამუდამოზე მეტხანს“ (Longer than Forever) სადაც აღწერილია კიმისა და მსახიობ რიჩარდ გირის ურთიერთობა ფილმ  No Mercy-ზე (1986) და „დასკვნით ანალიზზე"  (1992) მუშაობისას. კიმმა შემდგომ პრინცთან დაიჭირა კავშირი, რაც ერთი წელიც არ გაგრძელებულა. სულ მალე კიმმა თავისი მომავალი მეუღლე ალეკ ბოლდუინი გაიცნო რომანტიკულ კომედია „ქორწინების ჩვეულებაში“ (1991) გადაღებისას. ალექი და კიმი 1993 წლის 19 აგვისტოს დაქორწინდნენ და ერთი წლის თავზე მორიგ ეკრანულ წყვილად მოგვევლინნენ ფილმში  „გაქცევა“. მათ 1998 წელს „სიმფსონების“ ერთ-ერთ ეპიზოდში საკუთარი თავი განასახიერეს, სადაც კიმმა თავისი  გვარი შეუსწორა ჰომერ სიმფსონს და აუხსნა, რომ ბესინ"გ"ერი გამოითქმის და არა ბესინ"ჯ"ერი. კიმსა და ალეკს ერთი ქალიშვილი აირლანდ ელის ბოლდუინი ჰყავთ, რომელიც 1995 წელს დაიბადა. წყვილი ერთმანეთს 2000 წელს დასცილდა, 2002 წელს კი ოფიციალურად განქორწინდნენ.
ბესინგერს აგორაფობია  აწუხებს, რასაც ჰოლივუდში თავისი კარიერის დასაწყისს მიაწერს, როდესაც ფოტო და კინოკამერების წინაშე ბიკინიში გამოჩენას სთხოვდნენ. ასეთი საღამოების შემდეგ კიმი შინ მიდიოდა, პიანინოზე უკრავდა და ხმამაღლა გაჰკიოდა თავი დამანებეთო.
კიმმა ოჯახის წევრების რჩევით 1989 წელს დაბა ბრეიზელთონი შეიძინა 20 მილიონ დოლარად, სადაც კინოქალაქის აშენებას და ფესტივალების გამართვას აპირებდა, თუმცა, ფინანსურ კრიზისში ჩავარდა და 1993 წელს შენაძენი გაყიდა. დაბას ახლა დეველოპერი უეინ მეისონი ფლობს. 1998 წელს ბარბარა უოლთერსთან ინტერვიუსას კიმმა დასძინა, რომ „კარგი არაფერი გამოვიდა ამ წამოწყებიდან და ამიტომაც შევეშვიო". რამდენიმე წლის წინ კიმ ბესინგერს ფინანსური კრიზისი დაუდგა სადავო ფილმ Boxing Helena-ს გამო, სტუდიამ სასამართლოში უჩივლა მსახიობს და კომპენსაციის სახით 8 მილიონი დოლარის გადახდა მოსთხოვა, სწორედ იმდროს კიმმა თავი გაკოტრებულად გამოაცხადა, რაც სასამართლომ გაითვალისწინა და ჯარიმის მცირე ოდენობაზე მოარიგა მხარეები.
Gnamptogenys laevior
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მასაი-მარა
მასაი-მარა – ნაკრძალი აფრიკაში. მდებარეობს სამხრეთ-დასავლეთ კენიაში და წარმოადგენს სერენგეტის ეროვნული პარკის ჩრდილოეთის გაგრძელებას. სახელწოდება მიიღო რეგიონის ტრადიციული მაცხოვრებლების მასაისა და ნაკრძალში გამავალი მდინარის მარას მიხედვით. ნაკრძალის ფართობია 1510 კმ². ნაკრძალის ლანდშაფტი ძირითადად სავანაა. მინი|მარჯვნივ|290px|ანტილოპების და ზებრების მიგრაცია ნაკრძალში ნაკრძალში აქტიურად ხდება ანტილოპა გნუს ყოველწლიური მიგრაცია, რომლის დროსაც გადაადგილდება დაახლოებით 1,3 მლნ გნუ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კენიის ეროვნული პარკები
დიკ ტრეისი (ფილმი)
დიკ ტრეისი (Dick Tracy) — რეჟისორ უორენ ბიტის ფილმი, რომელშიც უორენ ბიტი, ალ პაჩინო, დასტინ ჰოფმანი და მადონა მონაწილეობენ. ფილმი ეკრანებზე 1990 წლის, 15 ივნისს გამოვიდა.
ფილმი ეფუძნება ამავე სახელწოდების კომიქსების სერიას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1990 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები
ხმელნიცკის აჯანყება
მინი|200 პქ|ბერესტეჩკოს ბრძოლა ხმელნიცკის აჯანყება — უკრაინელი კაზაკების ამბოხი 1648-1654 წ.წ. რომელიც იქცა უკრაინელი ერის განმანთავისუფლებელ ბრძოლად პოლონეთის წინააღმდეგ. აჯანყებას ხელმძღვანელობდა ბოგდან ხმელნიცკი, ამბოხში აქტიურ მონაწილეობას იღებდნენ ზაპოროჟიელი კაზაკები, უკრაინელი გლეხები და ყირიმელი თათრები რომლებიც აჯანყებულების მოკავშირეები იყვნენ.
აჯანყების მიზეზები
მინი|მარცხნივ|[[პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა 1648 წელს]] XVI-XVII საუკუნეებში უკრაინა რეჩ პოსპოლიტას შემადგენლობაში შედიოდა, სადაც დომინირებდა პოლონური შლიახტა და კათოლიკური ეკლესია. შესაბამისად პოლონელი მაგნატები ფლობდნენ აუარებელ სიმდიდრეს და მამულებს, რამდენიმე პოლონელი შლიახტიჩის ხელში იყო მოქცეული ასობით ქალაქი და სოფელი უკრაინაში. პოლონელი მაგნატები ამ ტერიტორიებზე მცხოვრები უკრაინელი გლეხების ექსპლუატაციას ეწეოდნენ, რაც გლეხებს შორის უკმაყოფილებას იწვევდა. ამას ემატებოდა რელიგიური დისკრიმინაცია, რომელსაც ეწეოდნენ კათოლიკე ღვთისმსახურები მართლმადიდებელი მოსახლეობის მიმართ, ჩაგვრა რელიგიურ მოტივებზე განსაკუთრებით გაძლიერდა ბრესტის უნიის (1596) დადების შემდეგ. შექმნილი მდგომარეობით ყველაზე დიდ უკმაყოფილებას უკრაინელი კაზაკები გამოთქვამდნენ, მათ 1620-ან 1630-ან წლებში არაერთი აჯანყება მოაწყვეს, თუმცა ყველა მათგანი წარუმატებლად დასრულდა და 1638-1648 წ.წ. უკრაინაში სიმშვიდემ დაისადგურა. აჯანყების დაწყების საბაბად იქცა პოლონელი შლიახტიჩის დანილო ჩაპლინსკის მიერ უკრაინელი თავადისთვის ბოგდან ხმელნიცკისთვის უკანონოდ მამულის წართმევა, მისი გაპარტახება, შვილის მკვლელობა და ცოლის გატაცება. ხმელნიცკიმ სამართლის ძიება პოლონურ სასამართლოში დაიწყო, თუმცა ვერაფერს გახდა ვერც ცოლი დაიბრუნა და ვერც დამნაშავეებს აგებინა პასუხი, პირიქით მას გარკვეული პერიოდის ციხეში გატარებაც კი მოუწია საიდანაც თავი მხოლოდ მეგობრების დახმარებით დაიღწია. ხმელნიცკიმ შურისძიება გადაწყვიტა და აჯანყებისთვის მზადება დაიწყო.
აჯანყების დასაწყისი
მინი|ბოგდან ხმელნიცკი ტუხაი ბეისთან ერთად, [[იან მატეიკო - 1885]] 1648 წლის იანვარში ხმელნიცკი ჩავიდა ზაპოროჟიეს სეჩში, გზადაგზა მას უერთდებოდნენ მომხრეები, რომლებისგანაც მან სერიოზული რაზმი შეადგინა, 24 იანვარს იგი ზაპოროჟიელი კაზაკების ჰეტმანად აირჩიეს. პარალელურად მთელი უკრაინიდან ზაპოროჟიეში თავს იყრიდნენ უკრაინელი გლეხები, რომლებისთვისაც ხმელნიცკიმ სპეციალური სამხედრო კურსები მოაწყო, მათი ბრძოლისუნარიანობის ასამაღლებლად. ამბოხმა სერიოზული ხასიათი მიიღო და შემდგომი მოვლენები ელვისებური სისწრაფით განვითარდა. მიმდინარე მოვლენებს შეშფოთებით ადევნებდნენ თვალს პოლონეთში, სამხედრო მინისტრმა ნიკოლაი პოტოცკიმ უკვე თებერვალში მოახსენა მეფე ვლადისლავს რომ უკრაინაში არ დარჩენილიყო არც ერთი სოფელი და არც ერთი ქალაქი სადაც არ დაწყებულიყო მღელვარება და არ გასმულიყო მოწოდებები პოლონელი შლიახტიჩების და არენდატორების დასახოცად და მათი ქონების ხელში ჩასაგდებად. აჯანყების ჩასახშობად, პოლონელებმა გადაწყვიტეს გაელაშქრათ უკრაინაში და გაენადგურებინათ ამბოხებულები, ლაშქარს სათავეში ნიკოლაი პოტოცკი და მისი მოადგილე მარტინ კალინოვსკი ჩაუდგნენ. თავის მხრივ ხმელნიცკიმაც შეძლო გადაეწყვიტა მისთვის უმნიშნელოვანესი პრობლემა, კერძოდ მას არ ჰყავდა ცხენოსანი ლაშქარი ამიტომ მან დახმარებისთვის ყირიმის ხანს მიმართა, მოლაპარაკებები წარმატებით დასრულდა და ისლამ III გირეიმ უკრაინელებს რამდენიმე ათასი ცხენოსანი გაუგზავნა.
აჯანყების მეორე ეტაპი
დეკემბრის დასაწყისში, რეჩ-პოსპოლიტას მეფე გახდა იან კაზიმირი. ამავდროულად ხმელნიცკი 23 დეკემბერს საზეიმოდ შევიდა კიევში. ახალ მეფეს ხმელნიცკიმ გაუგზავნა ულტიმატუმი და მოთხოვა: ბრესტის უნიის გაუქმება, პოლონური არმიის გადაადგილების შეზღუდვა უკრაინის ტერიტორიაზე, პოლონელი მაგნატებისთვის უკრაინაში საქმიანობის ნაწილობრივი შეზღუდვა და დნეპრის მარცხენა სანაპიროს კაზაკებისთვის გადაცემა. იან კაზიმირი, რა თქმა უნდა ვერ დათანხმდებოდა მსგავს პირობებს, მაგრამ გადაწყვიტა დროის მოსაგებად გაეგრძელებინა მოლაპარაკებები. ხმელნიცკისთან მოსალაპარაკებლად ადამ კისელი გააგზავნა. მოლაპარაკებები უშედეგოდ დასრულდა და ორივე მხარემ ომის ახალი ეტაპისთვის მზადება დაიწყო. 1649 წლის მაისში პოლონელები უკრაინისკენ დაიძრნენ, სამეფო არმიასთან შესახვედრად გაეშურნენ აჯანყებულებიც. მას შემდეგ რაც პოლონელები დარწმუნდნენ ამბოხებულების სიძლიერეში და აშკარა უპირატესობაში უკან დაიხიეს და ზბარაჟის ციხეში გამაგრდნენ. ხმელნიცკიმ ალყა შემოარტყა ზბარაჟს და ციხე-სიმაგრეზე არტილერიის დახმარებით განუწყვეტელი იერიშების მიტანა დაიწყო. გარნიზონი მძიმე მდგომარეობაში აღმოჩნდა და დახმარებისთვის იან-კაზიმირს მიმართა, რომელიც ასევე ემზადებოდა ამბოხებულების წინააღმდეგ სალაშქროდ და საამისოდ არმიას აგროვებდა. თუმცა მას შემდეგ რაც შეიტყო ზბარაჟში შექმნილი მძიმე მდგომარეობის შესახებ, მეფემ არ დაუცადა ლაშქრის სრულად შეგროვებას და ალყაში მოხვედრილი ქვეშევრდომების გადასარჩენად დაიძრა. ხმელნიცკიმ შეიტყო მეფის გადაწყვეტილების შესახებ და ისიც მეფესთან შესახვედრად დაიძრა, მან ლაშქრის ნაწილი ზბარაჟთან დატოვა ნაწილით კი იან-კაზიმირისკენ გაეშურა (მის ლაშქარში იყვნენ აგრეთვე თათრებიც). ალყაშემორტყმულების დასახმარებლად მომავალ მეფეს ზბოროვთან უკრაინელებმა ჩასაფრება მოუწყვეს და ისეთ მდგომარეობაში ჩააყენეს რომ მას უკანდასახევი გზა მოეჭრა. სიტუაცია პოლონელებისთვის კრიტიკული გახდა ისინი სრული განადგურების წინაშე იდგნენ. ამ უმძიმეს მდგომარეობაში მათ მოძებნეს გამოსავალი და ყირიმელი თათრების ხანს დაუკავშირდნენ, აღუთქვეს ყველაფერი ოღონდაც მას რამენაირად ეხსნა სამეფო არმია განადგურებისგან. ხანი დათანხმდა და ხმელნიცკის კატეგორიულად მოთხოვა ზავი დაედო პოლონელებთან, უკრაინელებს სხვა გზა აღარ დარჩენოდათ ზავი უნდა გაეფორმებინათ რადგან წინააღმდეგ შემთხვევაში თათრები პოლონელების მხარეს გადავიდოდნენ. გადაწყდა ზავის გაფორმება, რომელიც თათრების ღალატის მიუხედავად აჯანყებულებისთვის მაინც მომგებიანი იყო. 1649 წლის 8 აგვისტოს დაიდო ზბოროვის საზავო ხელშეკრულება. საზავო პირობები უკრაინელებისთვის მომგებიანი იყო, ხელშეკრულების მიხედვით:
1) უკრაინა იღებდა ავტონომიის სტატუსს პოლონეთის შემადგენლობაში, საჰეტმანოს სახელით.
2) უკრაინის ტერიტორიის ერთადერთ მმართველად ცხადდებოდა არჩეული ჰეტმანი.
4) სათათბირო და აღმასრულებელი უფლებები ასევე წარჩინებული უკრაინელების ხელში გადადიოდა.
6) ავტონომიის დედაქალაქად ჩიგირინი ცხადდებოდა.
7) ებრაელებს ერთმეოდათ უკრაინაში ცხოვრების უფლება.
8) ყველა აჯანყებული რომელიც ოფიციალურ რეესტრში არ გატარდებოდა ჩვეულებრივ ცხოვრებას უნდა დაბრუნებოდა.
9) აჯანყების ყველა მონაწილე თავისუფლდებოდა სასჯელისგან, ცხადდებოდა ამნისტია.
აჯანყების მესამე ეტაპი
ზბოროვის ზავმა ვერც პოლონელები და ვერც უკრაინელები ვერ დააკმაყოფილა, პოლონელებს მნიშვნელოვნად შეეკვეცათ უფლებები უკრაინაში, ხოლო უკრაინელებმა თავის მთავარ მიზანს პოლონეთისგან სრულ გათავისუფლებას ვერ მიაღწიეს. ამიტომ ორივე მხარე მთელი 1650 წლის განმავლობაში ომისთვის გამალებით ემზადებოდა. იმავე წლის დეკემბერში სეიმმა აჯანყებულების წინააღმდეგ ახალი სამხედრო კამპანიის წამოწყებას მხარი დაუჭირა. 1651 წლის იანვარში პოლონელები უკრაინაში შეიჭრნენ და ომიც განახლდა. სამეფო არმიას თავად იან კაზიმირი მეთაურობდა, მას თან ახლდნენ მარტინ კალინოვსკი და იერემია ვიშნევეცკი. უკრაინელებს კი კვლავ ბოგდან ხმელნიცკი მეთაურობდა რომელსაც მოკავშირეებად კვლავ ყირიმელი თათრები ჰყავდა, რომლებსაც ხანი ისლამ III გირეი მეთაურობდა.
გადამწყვეტი ბრძოლა გაიმართა ბერესტეჩკოსთან, ამ ბრძოლისთვის ორივე მხარე განსაკუთრებული მონდომებით მოემზადა, როგორც უკრაინელებმა ისე პოლონელებმა თავი მოუყარეს მაქსიმალური რაოდენობის სამხედრო ძალას. სამეფო არმიის რიცხოვნობა განისაზღვრებოდა 60-63 000 მებრძოლით, ხმელნიცკიმ შეძლო თავი მოეყარა დაახლოებით 100 000 უკრაინელი კაზაკისთვის და გლეხისთვის, ასევე მის არმიაში იყო 40 000 ყირიმელი თათარი და რამდენიმე ათასი თურქი და ვლახი. ბერესტეჩკოს ბრძოლა იყო ყველაზე მასშტაბური სახმელეთო ბრძოლა მთელი XVII საუკუნის განმავლობაში.
ბრძოლა 28 ივნისს დაიწყო და 10 ივლისამდე გაგრძელდა. პოლონელებმა გაიმარჯვეს, თანაც მათი დანაკარგები მინიმალური იყო და მხოლოდ რამდენიმე ასეულს შეადგენდა, იმ დროს როცა უკრაინელებმა კატასტროფული მარცხი იწვნიეს და თავისი არმიის მნიშვნელოვანი ნაწილი დაკარგეს. ბრძოლაში 40-80 000 აჯანყებული და მათი მოკავშირე დაიღუპა. ბერესტეჩკოსთან მარცხს უკრაინელებისთვის წარუმატებლობების სერია მოჰყვა, ამიტომ ხმელნიცკი იძულებული გახდა ბილა ცერკვაში 1651 წლის 28 სექტემბერს დაზავებოდა რეჩ-პოსპოლიტას. საზავო პირობები უკრაინელებს ბევრ იმ უფლებას უკვეცავდა რომელიც მათ ზბოროვის ზავით მოიპოვეს. კერძოდ რეესტრში გატარებული კაზაკების რაოდენობა ნახევრდებოდა და 20 000 შეადგენდა, ხმელნიცკის ეკრძალებოდა საერთაშორისო მოლაპარაკებების გამართვა, ჰეტმანი ვალდებული იყო დაეთხოვა თათრები, ასევე სამეფო და შლიახტიჩების მამულებში ებრაელებს ცხოვრების უფლება ეძლეოდათ. ამავე ხელშეკრულებით პოლონურ ლაშქარს ეკრძალებოდა იმ სავოევოდოშო ყოფნა სადაც რეესტრში გატარებული კაზაკები იქნებოდნენ. ზავი ირღვეოდა როგორც ერთი ისე მეორე მხრიდან რადგან სრულად არც ერთ და არც მეორე მხარეს არ აკმაყოფილებდა, ამან ძალიან მალე 1652 წლის აპრილში ომის განახლება გამოიწვია.
აჯანყების მეოთხე ეტაპი
ომის განახლების ინიციატორებად გამოვიდნენ უკრაინელები რომლებიც განსაკუთრებით უკმაყოფილოები იყვნენ ბილა ცერკვას ზავით. 1652 წლის 1-2 ივნისს უკრაინულ-თათრულ და პოლონურ არმიებს შორის ბატოგთან გაიმართა ბრძოლა, ამ ბრძოლაში აჯანყებულებს აშკარა უპირატესობა ჰქონდათ, მათი ლაშქრის რაოდენობა 45 000 განისაზღვრებოდა, ხოლო პოლონელების მხოლოდ 15 000. პოლონურ არმიას სრული ჰეტმანი მარტინ კალინოვსკი მეთაურობდა ხოლო უკრაინულ-თათრულს ბოგდან ხმელნიცკი და ისლამ გირეი. ბრძოლა ამბოხებულების გამარჯვებით დასრულდა, დაიღუპა სამეფო არმიის მეთაური მარტინ კალინოვსკი, ხოლო პოლონური არმიის დანაკარგი დაახლოებით 8 000 მებრძოლს შეადგენდა. ბატოგის ბრძოლის შემდეგ ომი განახლდა თუმცა მას სრულმასშტაბიანი ხასიათი არ მიუღია და ძირითადად მცირე შეტაკებებით და მეომარი მხარეების კონტროლირებადი ტერიტორიების დარბევით შემოიფარგლებოდა 1653 წლის სექტემბრამდე. სექტემბერში ხმელნიცკიმ ყირიმელ თათრებთან ერთად ჟვანეცთან ალყაში მოაქცია პოლონეთის მეფე იან კაზიმირი. აჯანყებულების ლაშქარი 30-40 000 მებრძოლისგან შედგებოდა, ხოლო სამეფო არმია 30 000 სამხედრო მოსამსახურისგან. ძალების დაახლოებითი თანაფარდობის მიუხედავად, პოლონელები მძიმე მდგომარეობაში აღმოჩნდნენ, მათ არ ჰქონდათ საკმარისი საკვები და ფურაჟი, ასევე მომავალი სიცივეები კიდევ უფრო ართულებდა მათ მდგომარეობას რასაც ემატებოდა დეზერტირობა. პოლონური არმიის ასეთი მდგომარეობის მიუხედავად ხმელნიცკიმ გენერალური ბრძოლის გამართვას მტრისთვის ხანგრძლივი ალყის მოწყობა ამჯობინა. იგი იმედოვნებდა რომ მეფე შექმნილი მდგომარეობის გამო იძულებული გახდებოდა დანებებოდა, ან თუ არ დანებდებოდა რამდენიმეთვიანი ალყით გადაღლილი სამეფო არმია ადვილი დასამარცხებელი იქნებოდა. ამასთანავე ხმელნიცკიმ დასახმარებლად მოსკოვის მეფეს მიმართა, და მისიც ეიმედებოდა. სიტუაცია პოლონელებისთვის გამოუვალი ჩანდა, მაგრამ ამ დროს ყირიმის ხანმა შეიტყო რომ ხმელნიცკიმ დახმარებისთვის მოსკოვს მიამართა, ამით გაწბილებულმა ხანმა უღალატა უკრაინელებს და დეკემბერში ორ თვეზე მეტ ხნიანი ალყა მოხსნა და ხმელნიცკი აიძულა დაზავებოდა იან კაზიმირს. ასეთი ქმდებისკენ ხანს მოსკოვის სამეფოს და უკრაინელი აჯანყებულების განსაკუთრებით გაძლიერების შიშმა უბიძგა, რადგან შესაძლო იყო ეს კოალიცია საბოლოოდ ყირიმის სახანოს წინააღმდეგ შემობრუნებულიყო, თანაც ხანს არ აძლევდა ხელს პოლონელების სრული განადგურება, მას გარკვეული ბალანსი სჭირდებოდა იმისთვის რომ არ დაეშვა რომელიმე მხარის საჭიროზე მეტად გაძლიერება. ჟვანეცის ზავით გაუქმდა ბილა ცერკვას ზავი და აღდგა ზბოროვის საზავო ხელშეკრულება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უკრაინის ისტორია კატეგორია:პოლონეთის ისტორია
ჰაჯი I გირეი
ჰაჯი I გირეი (I Haci Geray, ۱خاجى كراى‎‎; დ. ტრაკაი, ლიეტუვა, 1397 — გ. 1466) ყირიმის ხანი 1441–1466 წლებში, ყირიმის სახანოს დამაარსებელი, გირეის დინასტიის ფუძემდებელი, ჩინგიზ-ყაენის შთამომავალი ჯუჩის შტოდან. 1434 წელს ჰაჯი გირეიმ დაამარცხა გენუელი ვაჭრების ჯარი, მაგრამ შინაბრძოლების შედეგად ყირიმიდან განდევნილი ლიეტუვაში გაიქცა. ლიეტუვის დიდი მთავრის, კაზიმირ IV-ისა და თათარ წარჩინებულთა მხარდაჭერით ჰაჯი-გირეი 1441 წელს ყირიმის ხანად გამოაცხადეს. საგარეო პოლიტიკის საკითხებში ლიეტუვის ორიენტაციისა იყო. ჰაჯი გირეის მმართველობის პერიოდში ყირიმის სახანოში სუფევდა სიმშვიდე, რაც მისი მემკვიდრეების დროს შეუძლებლად ითვლებოდა. გარდაიცვალა 1466 წელს. ჰაჯის შემდეგ ხანი გახდა მისი უფროსი ვაჟი, ნურ-დევლეთ გირეი.
სქოლიო
კატეგორია:გირეის დინასტია კატეგორია:ყირიმის ხანები კატეგორია:ყირიმის სახანო კატეგორია:დაბადებული 1397 კატეგორია:გარდაცვლილი 1466 კატეგორია:დამფუძნებელი მონარქები
რატი ბრეგაძე
რატი ბრეგაძე (დ. 12 დეკემბერი, 1982) — ქართველი პოლიტიკოსი და თანამდებობის პირი. საქართველოს იუსტიციის მინისტრი 2021 წლის 1 აპრილიდან.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1982 წლის 12 დეკემბერს.
2000-2005 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. შემდეგ სწავლობდა გერმანიის სხვადასხვა უნივერსიტეტებში.
2011-2012 წლებში იურიდიული კომპანია „მგალობლიშვილი, ყიფიანი, ძიძიგური“-ს იურისტი, გერმანული მიმართულების ხელმძღვანელი.
2012-2013 წლებში სსიპ ბავშვთა და ახალგაზრდობის ეროვნული ცენტრის უფროსი. 2012-2015 წლებში – სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა მინისტრის მოადგილე. 2015 წელს იყო საქართველოს უნივერსიტეტის სამართლის ფაკულტეტის მოწვეული ლექტორი. 2015-2016 წლებში სსიპ განათლების საერთაშორისო ცენტრის აღმასრულებელი დირექტორის მოადგილე. ამავე წლებში სულხან-საბა ორბელიანის სასწავლო უნივერსიტეტის სამართლის ფაკულტეტის მოწვეული ლექტორი. 2016 წელს იყო დიასპორის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის მოადგილე. 2017-2019 წლებში – საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს დიასპორასთან ურთიერთობის დეპარტამენტის დირექტორი. 2019 წელს კავკასიის უნივერსიტეტის სრული პროფესორი. 2021 წლის 1 აპრილს საქართველოს იუსტიციის მინისტრად. იუსტიციის მინისტრად დანიშვნამდე იყო საქართველოს თავდაცვის მინისტრის მოადგილე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1982 კატეგორია:საქართველოს იუსტიციის მინისტრები
სევერო ოჩოა
სევერო ოჩოა (Severo Ochoa; დ. 24 სექტემბერი, 1905, ლუარკა, ესპანეთი — გ. 1 ნოემბერი, 1993, მადრიდი) — ესპანური წარმოშობის ამერიკელი ბიოქიმიკოსი და მოლეკულური ბიოლოგი. 1956 წელს გახდა აშშ–ის მოქალაქე. 1959 წელს არტურ კორნბერგთან ერთად მიიღო ნობელის პრემია ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:დაბადებული 24 სექტემბერი კატეგორია:ამერიკელი ბიოქიმიკოსები კატეგორია:ესპანელი ბიოქიმიკოსები კატეგორია:გარდაცვლილი 1993 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ნოემბერი კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში
ნევშატელის ტბა
ნევშატელის ტბა (Lac de Neuchâtel; Neuenburgersee) — ტბა დასავლეთ შვეიცარიაში. ტბის დიდი ნაწილი მოქცეულია ნევშატელის კანტონის ტერიტორიაზე, დანარჩენი მცირე მონაკვეთი – ვოს, ფრიბურისა და ბერნის კანტონების ტერიტორიაზე. ნევშატელის ტბა მდებარეობს იურის მთების სამხრეთ-აღმოსავლეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 429 მ სიმაღლეზე. სიგრძე დაახლოებით 40 კმ, სიგანე 8 კმ-მდე. ფართობი 218,3 კმ². უდიდესი სიღრმე 152 მ. ფშანით შეერთებულია ბილის ტბასთან, რომლითაც მდინარე აარეთი უკავშირდება მდინარე რაინს. მოქცეულია მთლიანად შვეიცარიის ტერიტორიაზე, რის გამოც მიჩნეულია ამ ქვეყნის უდიდეს ტბას.
ერთვის რამდენიმე შენაკადი, მათ შორის მნიშვნელოვანია: ორბი, არნონი და სხვა. დასავლეთ ნაპირები მთაგორიანი და ციცაბოა, აღმოსავლეთი — დამრეცი. მკაცრ ზამთარში იყინება. ტბის ჩრდილოეთ ნაპირზე გაშენებულია ქალაქი ნევშატელი, სამხრეთ სანაპიროს სიახლოვეს ქალაქი ივერდონია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვეიცარიის ტბები
ტატრების ეროვნული პარკი (პოლონეთი)
ტატრების ეროვნული პარკი (Tatrzański Park Narodowy; აბრ. TPN) — ეროვნული პარკი პოლონეთის სამხრეთში, სლოვაკეთის საზღვართან. მდებარეობს მალოპოლსკის სავოევოდოში, ტატრებში. პარკი შეიქმნა 1954 წელს და მისი ფართობი 215.56 კმ² იყო. დღეისათვის მისი ფართობი მცირედ შემცირებულია და 211.64 კმ² შეადგენს. პარკის ტერიტორიის ფართობის 151.91 კმ² ტყეებს უკავია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლონეთის ეროვნული პარკები
წმინდა გრაალი
thumb|[[დანტე გაბრიელ როსენტი „წმინდა გრაალი“]] წმინდა გრაალი — იდუმალი ქრისტიანული არტეფაქტი, შეძენილი და დაკარგული. გამოთქმა „წმინდა გრაალი“ ხშირად გადატანითი მნიშვნელობით — რაიმე სანუკვარი, რთულად მიღწევადი ან მიუღწეველი მიზნის აზრითაც გამოიყენება.
წარმოშობა
მიიჩნევა, რომ ლეგენდას საფუძვლად უდევს ქრისტიანული აპოკრიფი იოსებ არიმათიელის ბრიტანეთში ჩასვლის შესახებ. სხვა ვერსიით, ამ ლეგენდას კელტური მითოლოგიის სიღრმეებში მიმავალი ადგილობრივი ფესვები აქვს. ზოგს კი მიაჩნია, რომ თქმულებები გრაალის შესახებ საიდუმლო ოკულტურ საზოგადოებასთან უნდა იყოს დაკავშირებული, რომელიც უხსოვარ დროში დაუარსებიათ. საზოგადოება იდუმალ ცოდნას ფლობდა, რომელიც თაობიდან თაობას გადაეცემოდა და დღემდე შემორჩა.
ბუნება
ლეგენდის თანახმად, გრაალი — ეს ბარძიმია, რომელსაც იესო ქრისტეს მოწაფეები შეეხნენ საიდუმლო სერობის დროს, და რომელშიც მოგვიანებით ჯვარცმული მაცხოვრის რამდენიმე წვეთი სისხლი შეაგროვეს. ბარძიმი და მახვილი, რომლითაც გარდაცვლილი იესოს სხეული განკვეთეს, იოსებ არიმათიელმა გლასტონბერიში ჩაიტანა.
ვინც ამ გრაალიდან დალევს, ცოდვები მიეტევება, ებოძება სამუდამო სიცოცხლე და ა.შ. ზოგიერთი ვერსიით, ბარძიმის ახლომნახველსაც კი დიდი ხნით ეძლევა უკვდავება, სხვადასხვა სახის სიკეთე საკვებისა და სასმლის სახით და სხვ. (ვოლფრამ ფონ ეშენბახის წიგნის — „პარციფალის“ მიხედვით).
ძიება
შუა საუკუნეების რომანებში პერსიფალზე მთავარი გმირი ეძებს და პოულობს მუნსელვეშის სიმაგრეს, სადაც ტამპლიერები გრაალს იცავენ. უეჭველია, რომ ეს წარმოდგენა დღემდე არსებულ ლეგენდებს ემყარება თითქოს გრაალის მცველნი ტამპლიერები არიან.
კონსპიროლოგიური წარმოდგენები გრაალზე
thumb|250px||სერ პერსივალი წმინდა გრაალით ხელში. ა.ჰეკერის ნახატი სიტყვა „გრაალის“ ნამდვილი მნიშვნელობის ძიება არაერთ სპეკულაციას იწვევს; ძირითადი ვარიანტები:
ჯადოსნური ბარძიმები სხვადასხვა მითებში
თუკი კელტურ მითებს გადავხედავთ, ჯადოსნური ბარძიმი - თასი, მათშიც ფიგურირებს, რამაც, სავარაუდოდ, გრაალის სახის შექმნაზე გარკვეული გავლენა იქონია. მითებში ალქაჯის მიერ დანაწევრებული თასიც არის ნახსენები. თასი ერთ-ერთ სიმაგრეშია შენახული, სადაც მოხვედრა მხოლოდ სუფთა ჩანაფიქრების მქონე სრულყოფილ ადამიანებს შეუძლიათ. იგი არც კი ჩანს. ამ ადგილს ანუნი ჰქვია.
„ანუნი“ — იმავდროულად და თავდაპირველად მსოფლიო უფსკრულია, ადგილი, სადაც სიკვდილი სიცოცხლეზე ძლიერია და სადაც ყოველი სულდგმული სიკვდილის მიერ არის დათრგუნული, მაგრამ, სადაც ყველანაირი სიცოცხლე იბადება, და სხვა სამყარო, სადაც ღმერთები იბადებიან და საიდანაც დასავლეთის ზღვებში მდებარე ჯადოსნურ კუნძულ ავალონისკენ მიდის გზა.
იმავე კელტურ გადმოცემებში გრაალის ქვასთან დაკავშირებული სხვა მითიც არის. გრაალი განსაკუთრებული ქვა იყო, რომელმაც ყვირილი იცოდა. ყვირილით ჭეშმარიტ მეფეს ამოიცნობდა, ამიტომ, ირლანდიის დედაქალაქ ტარში დააყენეს.
რესურსები ინტერნეტში
* კატეგორია:ქრისტიანული ტერმინები კატეგორია:ლიტერატურული მოტივები
უთვირის უღელტეხილი
უთვირის უღელტეხილი — უღელტეხილი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სვანეთის კავკასიონის სამხრეთ განშტოების შდავლერის ქედზე. სიმაღლე 2714 მ. აგებულია იურული თიხაფიქლებით, ქვიშაქვებით, მერგელებითა და კირქვებით. მდინარე ნაკრის ხეობას აკავშირებს მდინარე ნენსკრის ხეობასთან საცალფეხო გზით. უღელტეხილის მიდამოები შემოსილია ალპური მდელოებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის უღელტეხილები
პრეზიდენტის სასახლე (გროზნო)
პრეზიდენტის სასახლე — ჩეჩნეთის დედაქალაქ გროზნოში მდებარე შენობა, რომელიც ჩეჩნეთის პირველი ომის დროს განადგურდა.
ისტორია
სსრკ-ს დაშლამდე შენობაში განთავსებული იყო სსრკ-ს ჩეჩნეთ-ინგუშეთის ავტონომიური საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის კომიტეტი, 1991 წელს ჩეჩნეთის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, შენობა იყო განთავსებული ჯოხარ დუდაევის საპრეზიდენტო სასახლე.
დე-ფაქტო დამოუკიდებლობის ხანმოკლე პერიოდში (1991 წლის ნოემბერი-2000 წლის თებერვალი) რუსეთიდან შშეიხ მანსურის საპატივცემულოდ ეწოდა მოედნის შენობა.
საბოლოოდ გენერალმა ჯოხარ დუდაევმა, სეპარატისტული ჩეჩნეთის რესპუბლიკის იჩკერიის პირველმა ლიდერმა, იგი მიიღო როგორც მისი საპრეზიდენტო სასახლე (სინამდვილეში კი, დუდაევის ოფისი შენობის მერვე სართულზე იყო).
გროზნოზე საახალწლო თავდასხმის დროს (ჩეჩნეთის პირველი ომის ადრეული ეტაპი 1994-1995 წლის ზამთარში), სასახლე იყო ფედერალური ჯარების ერთ-ერთი მთავარი სამიზნე. ამ დროს იგი ძლიერ დაზიანდა, სეპარატისტებმა მიატოვეს 1995 წლის 18 იანვარს, სამკვირიანი დაბომბვისა და ორკვირიანი ბრძოლის შემდეგ, ხოლო მეორე დღეს რუსულმა არმიამ მთლიანად აიღო.
რუსული ძალები თითქმის სამი კვირის განმავლობაში ბომბავდა აღნიშნულ შენობას და მის მიმდებარე შენობებს. მასზე მიიტანეს ასობით პირდაპირი საარტილერიო დარტყმა, მათ შორის ნაღმტყორცნებიდან, ცეცხლსასროლი იარაღით  და განსაკუთრებით გამანადგურებელი ზალპური BM-21 რაკეტებით, რამაც მთლიანად გაანადგურა მუნიციპალიტეტის მრავალი შენობა, პრეზიდენტის სასახლის მახლობლად.
1996 წლის 15 თებერვალს ფედერალურმა ძალებმა დანგრეული შენობა დაანგრიეს აფეთქების შედეგად.
ამჟამად ყოფილი სასახლის ადგილზე განთავსებულია ახმად კადიროვის მეჩეთი და პოლიციელების ძეგლი, რომლებიც ტერორისტებისა და ვაჰაბიტების წინააღმდეგ ბრძოლაში დაიღუპნენ.
სქოლიო
კატეგორია: ჩეჩნეთ-ინგუშეთი კატეგორია: კავკასია კატეგორია: გროზნო
Gnamptogenys lanei
Gnamptogenys lanei — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჰაჯი დიმიტრი
ჰაჯი დიმიტრი ბულგ. Хаджи Димитър (ნამდვილი სახელი და გვარი დიმიტრ ნიკოლოვ ასენოვი ბულგ. Димитър Николов Асенов) (დ. 10 მაისი, 1840, სლივენი — გ. 18 ივლისი, 1868, ბუზლუჯის მახლობლად) —ოსმალეთის ბატონობის წინააღმდეგ ბულგარელი ხალხის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მონაწილე. 1867 ბულგარეთის ლეგიაში (სამხედრო შენაერთი) შევიდა. 1868 ს. კარაჯასთან ერთად სათავეში ჩაუდგა პარტიზანულ რაზმს რუმინეთში, რომელიც შეიქმნა ბულგარეთის რევოლუციის ემიგრანტთა სახსრებით. 6 ივლისს ჰაჯი დიმიტრის რაზმმა გადალახა დუნაი, ოსმალეთის ჯართან რამდენიმე შეტაკების შემდეგ რაზმი გაანადგურეს. ჰაჯი დიმიტრი ბრძოლაში დაიღუპა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1840 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1868