cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ქემალ ქილიჩდაროღლუ
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:თურქი ეკონომისტები კატეგორია:თურქი ბიუროკრატები კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები
ხეა-დე-ალბარასინი
ხეა-დე-ალბარასინი (Gea de Albarracín, Exea d'Albarrazín) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის სიერა-დე-ალბარასინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 57,45 კმ². მოსახლეობა — 370 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
თაჰლა (გორანბოი)
თაჰლა  (Təhlə) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
გიორგი დებეცი
დებეცის შრომები შეეხება უმთავრესად ეთნიკური ანთროპოლოგიის და პალეოანთროპოლოგიის საკითხებს. კავკასიაში მისი უშუალო მონაწილეობით ანთროპოლოგიურად იქნა შესწავლილი საქართველოს (1950–1954), აზერბაიჯანის (1951–1952), დაღესტნის (1954) და ნაწილობრივ სომხეთის თანამედროვე მოსახლეობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1969 კატეგორია:რუსი ანთროპოლოგები
სტოკბრიჯი (უისკონსინის ქალაქი)
სტოკბრიჯი (Stockbridge) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის კალუმეტის ოლქის შემადგენლობაში. 2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 1 383 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 15,9 კაცი/კმ². ფართობი 173,2 კმ².
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 173,2 კმ²-ს შეადგენდა. აქედან ხმელეთს 87.1 კმ², წყალს კი 86.2 კმ² უჭირავს.
სქოლიო
კატეგორია:კალუმეტის ოლქის ქალაქები
ვარდან სვანთა ერისთავი
ვარდან სვანთა ერისთავი — XI საუკუნის II ნახევრის ქართველი დიდი ფეოდალი, რომელიც მეფე გიორგი II-ის დროს მოღვაწეობდა. სხვა დიდ ფეოდალებთან ერთად ისიც განუდგა მეფეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ერისთავები
შოტლანდიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
შოტლანდიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები (Scotland national rugby union team, Sgioba nàiseanta rugbaidh na h-Alba) — ეროვნული ნაკრები, რომელიც ქვეყანას წარმოადგენს რაგბის საერთაშორისო მატჩებში და ტურნირებში. იმართება შოტლანდიის რაგბის კავშირის (Scottish Rugby Union მიერ. მსოფლიო რაგბი მას მიაკუთვნებს ჰაი-პერფომანსის კატეგორიის ნაკრებებს, ანუ მსოფლიოში ყველაზე უფრო ძლიერ ნაკრებებს. ნაკრების საშინაო არენაა — სტადიონი «მარიფილდი» (Murrayfield Stadium) ედინბურგში, რომელიც იტევს 67 ათას მაყურებელზე ცოტათი მეტს.
შოტლანდიის ეროვნული ნაკრები ყოველწლიურად ასპარეზობს ექვსი ერის ჩემპიონატში, სადაც 15 გამარჯვება აქვს მოპოვებული, მათ შორის 1999 წლის ხუთი ერის თასის უკანასკნელი გათამაშება, ხოლო დიდი მუზარადი სამჯერ აქვს მოპოვებული. ოთხ წელიწადში ერთხელ ნაკრები მონაწილეობას იღებს რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატში, სადაც ყველაზე უფრო საუკეთესო შედეგი ნაჩვენები აქვს 1991 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე – მეოთხე ადგილი. 2017 წლის თებერვალში შოტლანდიის ნაკრებმა მსოფლიო რაგბის რეიტინგში დაიკავა მეხუთე ადგილი, რაც მისი საუკეთესო შედეგია 2003 წელს რეიტინგების შექმნის მომენტიდან.
თავისი პირველი მატჩი შოტლანდიის ეროვნულმა ნაკრებმა ჩაატარა 1871 წლის 27 მარტს ინგლისის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ და გაიმარჯვა ანგარიშით 1-0. ეს მატჩი რაგბის ისტორიაში შევიდა, როგორც ნაკრებების პირველი საერთაშორისო მატჩი. დღეისათვის შოტლანდიისა და ინგლისის მორაგბეთა ორთაბრძოლა ითვლება რაგბის ერთ-ერთ კლასიკურ დაპირისპირებად. მათ შორის ექვსი ერის თასის მატჩში გამარჯვებული ხდება კალკუტის თასის მფლობელი. ოთხ წელიწადში ერთხელ შოტლანდიის სახელით მოასპარეზე სპორტსმენები შეიძლება მიწვეულნი იყვნენ «ბრიტანელი და ირლანდიელი ლომების» შემადგენლობაში, რომელიც წარმოადგენს საერთაშორისო გამოსაფენ ნაკრებს, შემდგარს შოტლანდიელი, ინგლისელი, ირლანდიელი და უელსელი მოთამაშეებისაგან. რადგანაც შოტლანდიაში არ არსებობს ოფიციალური ეროვნული ჰიმნი, თამაშის წინ სრულდება პატრიოტული სიმღერა Flower of Scotland.
სქოლიო
კატეგორია:რაგბის ეროვნული ნაკრებები კატეგორია:შოტლანდიის სპორტი
Formica yessensis
Formica yessensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იგნაშკინო (ბიჟბულიაკის რაიონი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 73 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბიჟბულიაკიდან დაშორებულია 31 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 16 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ჩუვაშები შეადგენენ (99 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბიჟბულიაკის რაიონის სოფლები
სერგი მდივანი
სერგი მდივანი (დ. 1903 — გ. 1936) — ქართველი ბიზნესმენი.
ბიოგრაფია
1936 წელს სერგი მდივანმა ცოლად ყოფილი რძალი უმდიდრესი ლუიზა ასტორ ვან ალენი შეირთო. სერგის გარდაცვალების შესახებ სხვადასხვა ვერსიაა. ერთი ვერსიით ქორწინებიდან ერთი თვის თავზე პოლოს თამაშისას, ხოლო ხოლო მეორე ვერსიით ფლორიდაში ფილმის გადაღებისას ცხენიდან ჩამოვარდა და გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:დაბადებული 1903 კატეგორია:გარდაცვლილი 1936 კატეგორია:ქართველი ბიზნესმენები
რუსეთის ჰიმნი
რუსეთის ეროვნული ჰიმნი (Госуда́рственный гимн Росси́йской Федера́ции) თანამედროვე ვარიანტში მოქმედებს 2001 წლიდან, მუსიკა გადმოტანილია საბჭოთა კავშირის ჰიმნიდან (დაწერილი ალექსანდრე ალექსანდროვის მიერ), ტექსტი კი თავიდან დაწერა სერგეი მიხალკოვმა, რომელიც ასევე საბჭოთა ჰიმნის ავტორიც იყო, 2000 წელს და პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინის მიერ იქნა დამტკიცებული.
რუსეთის იმპერიის ჰიმნი
რუსეთის იმპერიის ჰიმნი "ღმერთო, მეფე დაიფარე" (რუს. Боже, Царя храни) მოქმედებდა 1833-1917 წლებში. მუსიკის ავტორი იყო თავადი ალექსეი ლვოვი, სიტყვებისა - ვასილი ჟუკოვსკი.
Боже, царя храни!
Сильный, державный,
Царствуй на славу нам,
Царствуй на страх врагам,
Царь православный.
Боже, Царя храни!
Славному долги дни
Дай на земли!
Гордых смирителю:
Слабых хранителю,
Всех утешителю —
Все ниспошли!
Перводержавную
Русь Православную
ლაგო-არხენტინოს დეპარტამენტი
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2010 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 18 864 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 37 292 კმ²-ია.
რუსეთის ჰიმნი
რუსეთის იმპერიის ჰიმნი
Боже, храни!
ლაგო-არხენტინოს დეპარტამენტი
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ელ-კალაფატე.
რუსეთის ჰიმნი
რუსეთის იმპერიის ჰიმნი
Царство ей стройное,
ლაგო-არხენტინოს დეპარტამენტი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტა-კრუსის პროვინციის დეპარტამენტები
რუსეთის ჰიმნი
რუსეთის იმპერიის ჰიმნი
В силе спокойное, -
Все ж недостойное,
О, провидение,
Благословение
Нам ниспошли!
К благу стремление,
В счастье смирение,
В скорби терпение
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეროვნული ჰიმნები კატეგორია:რუსეთის ეროვნული სიმბოლოები
საქართველოს სსრ კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის გამომცემლობა და სტამბა
საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის გამომცემლობდა და სტამბა —  უდიდესი გამომცემლობა ამიერკავკასიაში (საწარმოს სიმძლავრე, საგაზეთო პროდუქციის ჩაუთვლელად, 315 მლნ. დაყვანილ საღებავ-ანაბეჭდს შეადგენს), დაარსდა თბილისში 1929 წელს. გამომცემლობაში ისტამბებოდა 30 დასახელების ცენტრალური, რესპუბლიკური, საქალაქო და საუწყებო გაზეთი (10 ცენტრალური გაზეთის ჩათვლით). მათი ერთჯერადი ტირაჟი საშუალოდ 3362000 ცალს უდრიდა. საერთო ტირაჟი — 665200000 დაყვანილ ცალს. შეკვეთის წესით ისტამბებოდა აგრეთვე 43 დასახელების ჟურნალი, საქართველოს სხვა გამომცემლობათა წიგნები, ბროშურები, სახვითი ხელოვნების ალბომები და სხვა ქართულ, რუსულ, სომხურ და აზერბაიჯანულ ენებზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს გამომცემლობები კატეგორია:საქართველოს კომუნისტური პარტია
ახალი ზელანდია 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ახალი ზელანდია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
იტალიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
იტალიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები — წარმოადგენს იტალიას რაგბიში. გუნდის მეტსახელია Azzurri ლურჯები. იტალიის ნაკრები რაგბის საერთაშორისო დონეზე თამაშობს 1920 წლიდან და დღეისათვის ის ევროპის საუკეთესო გუნდებს შორისა. 2000 წლიდან ის მონაწილეობას იღებს ექვსი ერის გათამაშებაში. მას ნათამაშები აქვს ყველა მსოფლიო ჩემპიონატზე დაწყებული 1987 წლიდან-დღემდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რაგბის ეროვნული ნაკრებები
მოლავე (სამხრეთი ზამბოანგა)
მოლავე (ოფიციალურად მოლავეს მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Molave; Bayan ng Molave) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ზამბოანგის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 53 140 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 25 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ზამბოანგის მუნიციპალიტეტები
ვინსონის მასივი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვიდი მწვერვალი კატეგორია:ანტარქტიდის ქედები
ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2006
ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის წამყვანები ათენში იყვნენ ცნობილი ბერძენი მომღერალი საკის რუვასი (საბერძნეთის წარმომადგენელი ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე 2003 წელს) და ბერძენ–ამერიკელი ტელეწამყვანი და მსახიობი მარია მენოუნოსი. ნახევარფინალში ორივე წამყვანმა იმღერა. ფინალში ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის 2005 წლის გამარჯვებულმა ელენა პაპარიზუმ შეასრულა "My Number One"–სიმღერა, რომლითაც მან პირველი ადგილი დაიკავა კიევში.
ნახევარფინალი
ნახევარფინალი გაიმართა 2006 წლის 18 მაისს. 23–მა ქვეყანამ იმღერა და 37–მა მისცა ხმა.
ფინალი
ფინალისტები იყვნენ:
ფინალი გაიმართა 2006 წლის 20 მაისს.
გამუქებული ქვეყნები ავტომატურად მოხვდებიან ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2007–ის ფინალში.
ნახევარფინალი
კატეგორია:ევროვიზიის სიმღერის კონკურსები წლების მიხედვით
ოლსტერი
ოლსტერი (Cúige Uladh; Ulster) — ირლანდიის პროვინცია. ამ ისტორიული პროვინციის 6 საგრაფო (ტერიტორიის 57 %) ჩრდილოეთ ირლანდიას ეკუთვნის, ხოლო 3 საგრაფო (ტერიტორიის 43 %) ირლანდიის რესპუბლიკას.
ისტორია
ადრე შუასაუკუნეებში პროვინციას მართავდა ო'ნილების დინასტია. ნორმანთა შემოჭრის შემდეგ ის აღმოჩნდა ნორმანი ბარონების მმართველობის ქვეშ, თავიდან — დე კურსის, ხოლო შემდეგ — დე ლასის. მათ აქ დააარსეს ოლსტერის საგრაფო.
XIX საუკუნეში ოლსტერი იყო ყველაზე მდიდარი და აყვავებული პროვინცია ირლანდიაში, ხოლო ბელფასტმა მოსახლეობის რაოდენობით გაასწრო ქვეყნის დედაქალაქ — დუბლინს.
საგრაფოები
ოლსტერი აერთიანებს 9 საგრაფოს. მათგან 3 (კავანი, დონეგალი, მონაჰანი ) საგრაფო ირლანდიის რესპუბლიკის შემადგენლობაში შედის, ხოლო 6 (ანტრიმი, არმა, დაუნი, ფერმანა, ლონდონდერი, ტირონი) ჩრდილოეთ ირლანდიაში და მათ ოფიციალური სტატუსი არ გააჩნიათ.
უდიდესი დასახლებები
მუქად აღნიშნულ დასახლებებს აქვთ City-ის სტატუსი.
სქოლიო
კატეგორია:ირლანდიის პროვინციები
კანარეიკა (ბიჟბულიაკის რაიონი)
კანარეიკა  (Канарейка; Канарейка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბიჟბულიაკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბიჟბულიაკიდან დაშორებულია 29 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 17 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბიჟბულიაკის რაიონის სოფლები
ხაბალოიასი
ხაბალოიასი (Jabaloyas, Chabaloyas) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის სიერა-დე-ალბარასინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 61,63 კმ². მოსახლეობა — 59 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
თოდანი
თოდანი  (Todan) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —  921 კაცი.
Formica yessenssis
Formica yessenssis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იდენ პარკი
იდენ პარკი (Eden Park) — უდიდესი სპორტული მოედანი ოკლენდში, ახალი ზელანდია. სტადიონი ზამთარში რაგბის მასპინძლობს, ხოლო ზაფხულში კრიკეტს. მოედანი მდებარეობს სამი კილომეტრით სამხრეთ-დასავლეთით ოკლენდის ცენტრალური ბიზნეს რაიონიდან.
სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის სტადიონები კატეგორია:სტადიონები
ძირხვა
ძირხვა, ძიხვა — მთა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, სოხუმის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს აფხაზეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე, მდინარეების კელასურისა და აღმოსავლეთის გუმისთის ზემო დინებათა წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2710,8 მ. აგებულია იურული თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. კალთები ციცაბოა. მთა შემოსილია ალპური ბალახეულით.
გიორგი ვაშაყმაძე
გიორგი ვაშაყმაძე (დ. 14 იანვარი, 1956, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, პოლიტიკოსი, ფიზიკოსი.
1978 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი და 1982 წელს მიხეილ ლომონოსოვის სახელობის მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოფიზიკის კათედრის ასპირანტურა. 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „მრეწველობა გადაარჩენს საქართველოს“.
ქნოღო (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარიუ სახელი ქნოღო შეიძლება აღნიშნავდეს:
ახალი ზელანდია 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ახალმა ზელანდიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთვრამეტედ იასპარეზა 1996 წელს, აშშ-ის ქალაქ ატლანტაში. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 6 მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ახალი ზელანდია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
თამარ აბულაძე
თამარ აბულაძე (დ. 21 მაისი, 1921, სამტრედია) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.
1942–1945 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის თერაპიის კათედრის კლინიკური ორდინატორი. 1945–1963 წლებში ს.ვირსალაძის სახელობის სამედიცინო პარაზიტოლოგიისა და ტროპიკული მედიცინის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1963–1971 წლებში ამავე ინსტიტუტის ბიოქიმიური ლაბორატორიის ხელმძღვანელი. 1971–1978 წლებში დიზენტერიის განყოფილების უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1983 წელს ბიოქიმიური ჯგუფის ხელმძღვანელი. 1983–1989 წლებში კლინიკური განყოფილების უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1989 წლის ოქტომბრიდან პენსიონერია. ავტორია 28 სამეცნიერო ნაშრომის, რომლებიც ეხება ბიოქიმიურ კვლევას ანკილოსტომოზის დროს. არის სამედიცინო პარაზიტოლოგიის სპეციალისტი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი.
1962 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა: „ღვიძლის ზოგიერთი ფუნქციის მდგომარეობა ანკილოსტომიდოზის დროს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 21 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:ქართველი ექიმები
პერუს ვულკანების სია
სტატიაში წარმოდგენილია პერუში მდებარე ვულკანების სია. thumb|ჩაჩანი - ელ-მისტი thumb|კოროპუნა thumb|Sabancaya
ლაგო-ბუენოს-აირესის დეპარტამენტი
ლაგო-ბუენოს-აირესის დეპარტამენტი (Departamento Lago Buenos Aires) — დეპარტამენტი არგენტინაში, სანტა-კრუსის პროვინციაში.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი პერიტო-მორენო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტა-კრუსის პროვინციის დეპარტამენტები
ისიაკაევო (ბიჟბულიაკის რაიონი)
ისიაკაევო  (Иҫәкәй; Исякаево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბიჟბულიაკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 129 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბიჟბულიაკიდან დაშორებულია 35 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 38 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ჩაშკირები შეადგენენ (94 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბიჟბულიაკის რაიონის სოფლები
კარლო საკანდელიძე
კარლო საკანდელიძე (დ. 1 აპრილი, 1928, ზედა ბზვანი, ქუთაისის მაზრა — გ. 29 ოქტომბერი, 2010, თბილისი) — ქართული კინოსა და თეატრის მსახიობი. მოღვაწეობდა შოთა რუსთაველის სახელობის აკადემიური თეატრში. საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი (1974).
ბიოგრაფია
კარლო საკანდელიძე 1928 წლის 1 აპრილს დაიბადა ქუთაისის მაზრის სოფელ ზედა ბზვანში (ამჟამინდელი ვანის მუნიციპალიტეტი). 1944 წელს დაამთავრა თბილისის ვაჟთა 1 საშუალო სკოლა, იმავე წელს სწავლა განაგრძო შოთა რუსთაველის სახელობის საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტზე.
1949 წლიდან შოთა რუსთაველის სახელობის აკადემიური თეატრის მსახიობია. რუსთაველის თეატრის სცენაზე მსახიობმა 61 წელი გაატარა, მას 50-მდე კინოროლი და 80-მდე როლი თეატრში აქვს შესრულებული. მისი მნიშვნელოვანი როლებია: გოგია („ლოსვეს ამბავი“), გიო („ტარიელ გოლუა“), ოსიკო ხარებაძე („შემოდგომის აზნაურები“), კუჩარა („ყვარყვარე თუთაბერი“), ტოშეკი („რა სიყვარული“), ჭინჭრაქა („ჭინჭრაქა“), ბუთხუზა („ძველი ყომარბაზები“), არისტო ქვაშავაძე („სამანიშვილის დედინაცვალი“) გლეხი და ქმარი („კავკასიური ცარცის წრე“), კეტსბი („რიჩარდ III“), სკრუჯი („შობის ღამის სიზმარი“).
კარლო საკანდელიძის პირველი კინოროლი „მაგდანას ლურჯა“ში იყო 1955 წელს, თენგიზ აბულაძისა და რეზო ჩხეიძის ფილმში მან ვანოს როლი შეასრულა. ამ ფილმმა კანის ფესტივალზე ოქროს პალმის რტო დაიმსახურა საუკეთესო მოკლემეტრაჟიანი ფილმისთვის. მეორე მნიშვნელოვანი ფილმი იყო დათა თუთაშხია, სადაც მან ნიკანდრო ქირია განასახიერა.
კარლო საკანდელიძე იყო მკვეთრად სახასიათო და კომიკური ინდივიდუალობის მქონე მსახიობი. მის მიერ შექმნილი სახეები გამოირჩევა დასრულებულობით, მთლიანობით, ეროვნული, სოციალური თუ ასაკობრივი ხასიათების კონკრეტულობით და სიცხადით. სხვადასხვა ტიპის ხასიათების პერსონიფიცირებას მსახიობი დეტალების, ნიუანსების, მხატვრული ხერხების სახოვანძიებებით და გონებამახვილური მიგნებებით აღწევდა. ახასიათებდა შემოქმედებითი აქტიურობა, შინაგანი ექსპრესია, ტემპერამენტი, სასცენო გარდასახვის დიდი უნარი.
1961 წელს მიენიჭა საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტის, ხოლო 1974 წელს საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტის წოდებები. 1998 წელს გახდა  საქართველოს ღირსების ორდენის კავალერი. 2008 წლის 23 აპრილს რუსთაველის თეატრთან კარლო საკანდელიძის სახელობის ვარსკვლავი გაიხსნა.
კარლო საკანდელიძე, 2010 წლის ოქტომბერს, 82 წლის ასაკში გარდაიცვალა თბილისში, ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ. დაკრძალულია დიდუბის საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2010 კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ჯადვარი
ჯადვარი, ორქიდეა (ლათ. Orchis) — მცენარეთა გვარი ჯადვარისებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახებია. თავთავისებრ ყვავილედში თავმოყრილი აქვთ ვარდისფერი, ლილისფერი, სოსანი, მეწამული ან (იშვიათად) მოყვითალო ყვავილები.
ცნობილია 115-მდე სახეობა, რომლებიც გავრცელებულია ევრაზიაში, ჩრდილოეთ აფრიკასა, ჩრდილოეთ ამერიკაში. საქართველოში 20-მდე სახეობაა. იზრდება ტყის შუა სარტლიდან სუბალპურ სარტყლამდე ტყეებში, ტყის პირებზე და ბუჩქნარში, მდელოზე, ტენიან და დაჭაობებულ ადგილებზე. ქართული ჯადვარი (Orchis iberica) ვარდისფერყვავილოანია, კავკასიური ჯადვარი (Orchis caucasica) — მუქი მეწამული. Orchis flavescens — მოყვითალო.
ზოგი სახეობის ფესვისეულ გამომშრალ ტუბერს — სალიხას, მედიცინაში იყენებენ. დეკორატული მცენარეებია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯადვარისებრნი
ელგუჯა ადამია
ელგუჯა ადამია (დ. 1 იანვარი, 1938, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.
სენ-პიერ დე ბოვეს ტაძარი
thumb|right|300px|ბოვეს ტაძარი thumb|right|300px|ტაძრის თაღები სენ-პიერ დე ბოვეს საკათედრო ტაძარი (ფრანგ. Cathédrale Saint-Pierre de Beauvais) — გოტიკური ტაძარი ბოვეში, ჩრდილოეთ საფრანგეთი. ტაძარი ზოგიერთი პარამეტრით გოტიკური არქიტექტურის ყველაზე გაბედული ჩანაფიქრი იყო; შედგება მხოლოდ ტრანსეპტისა და ქორალისგან ერთი აფსითა და შვიდნავიანი კაპელით. შიდა თაღის სიმაღლე ყველაზე მაღალ წერტილში 157.5 ფუტს აღწევს, რაც გაცილებით მეტია იმავე დროს აგებულ ამიენის ღვთისმშობლის ტაძარზე (138 ფტ).
ელგუჯა ადამია
1961 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.
სენ-პიერ დე ბოვეს ტაძარი
ისტორია
მე-10 საუკუნის მცირე რომანული ეკლესია, ცნობილი სახელით ბას-უვრი, ნავის ადგილას იდგა. ეპისკოპოს გიიომ დე გრესის თაოსნობით დაწყებული პროექტით, მას 16 ფუთი დაამატეს სიმაღლეში, რათა ის ევროპაში ყველაზე მაღალი ტაძარი გამხდარიყო: სამუშაოები შეწყდა 1284 წელს ქორალის საბჯენების ჩამონგრევის გამო, რაც არქიტექტურულ გათვლებში ხარვეზად ჩაითვალა. ტაძარს ტრანსეპტი დაემატა 1500-48 წლებში. ამის შემდგომ გრანდიოზული პროექტის განხორიელება ისევ განახლდა და ქორალი ხელახლა აშენდა ჩაფიქრებული სიმაღლით, თუმცა მეტი სვეტის დამატებით.
ელგუჯა ადამია
1961–1964 წლებში მუშაოდა აფხაზეთის ასსრ–ში.1964–1974 წლებში საქართველოს კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის კვლევით ინსტიტუტში. 1974 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის თანამშრომელია. ავტორია 45 სამეცნიერო ნაშრომის გასტრო–ენტეროლოგიურ საკითხებზე. გამოქვეყნებული აქვს მონოგრაფია: „შინაგან დაავადებათა გადაუდებელი დიაგნოსტიკა და თერაპია“ (1985). თერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, პროფესორი.
სენ-პიერ დე ბოვეს ტაძარი
ისტორია
ტაძრის ფასადი, განსაკუთრებით სამხრეთით, გოტიკურ სტილს მთელი სიდიადით წარმოაჩენს. ნაკვეთი ხის კარები ჩრდილო და სამხრეთ პორტალებზე გოტიკური და რენესანსის მოხელეთა შედევრებია. ეკლესიის ღირსშესანიშნაობათა შორისაა განსაკუთრებული ორნამენტული ხელობით გამორჩეული ასტრონომიული საათი (1866), თუმცა მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი განძია მე-13, 14, 16 საუკუნეების მოჭიქული მინის ფანჯრები, რომელთა შორის ულამაზესია ბოვეს მკვიდრი რენესანსის ხელოვანი ენგრან ლე პრინსის ნამუშევარი. მასვე ეკუთვნის ამავე ქალაქში მდებარე სენ-ეტიენის ეკლესიის რამდენიმე მოჭიქული ფანჯარა, რომელიც რომანულიდან გოტიკურ სტილში გარდამავალი ეტაპის საინტერესო ნიმუშია.
კატეგორია:საფრანგეთის ტაძრები კატეგორია:გოტიკური არქიტექტურა კატეგორია:ქრისტიანული ტაძრები
ელგუჯა ადამია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ექიმები
პიტოგო (სამხრეთი ზამბოანგა)
პიტოგო (ოფიციალურად პიტოგოს მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Pitogo; Bayan ng Pitogo) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ზამბოანგის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 27 516 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 15 ბარანგაის.
იან-მაიენი
thumb|left|კუნძულ იან-მაიენის რუკა thumb|left|იან-მაიენის სანაპირო იან-მაიენი (Jan Mayen) — ნორვეგიის კუნძული გრენლანდიის ზღვასა და ნორვეგიის ზღვას შორის. მდებარეობს ისლანდიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ნატოს სამხედრო-საზღვაო ძალების ბაზა.
ისტორია
ამ მიგდებულ კუნძულს ნიდერლანდელი ვეშაპმჭერი კაპიტნის სახელი ეწოდა, რომელმაც კუნძული 1614 წელს აღმოაჩინა (უფრო ადრეული პრეტენზიები ჰენრი ჰუდსონს ჰქონდა (1607 წ.); ჟან ფლორიკს (1612 წ.); მომდევნო საუკუნეებში კუნძულზე მხოლოდ ვეშაპებზე მონადირეები თუ ხვდებოდნენ, ისიც, იშვიათად. კუნძული ნორვეგიის მმართველობის ქვეშ არის 1929 წლიდან. დიდი ხნის მანძილზე მთვლემარე ვულკანმა ბირენბერგმა, რომელიც ზღვის დონიდან 2277 მეტრზე იმყოფება, 1970 წელს მორიგი ამოფრქვევა განახორციელა. ეს არის დედამიწაზე ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე აქტიური ვულკანი.
გეოგრაფია
კლიმატი: პოლარული ზღვაური ხშირი შტორმებითა და მდგრადი ნისლით.
რელიეფი: ვულკანური წარმოშობის კუნძული. ნაწილობრივ ყინულით არის დაფარული. სანაპირო ზოლის სიგრძე: 124,1 კმ. მაქსიმალური სიმაღლე: ბარენბერგი (მეფე ჰოკონ VII-ს მთა) — ზღვის დონიდან 2277,3 მეტრი.
მოსახლეობა
ადგილობრივი მოსახლეობა არ არსებობს. კუნძულზე შორეული ნავიგაციის (Loran-C) სადგურის მომსახურე პერსონალის 18 წევრი ცხოვრობს.
ენა: ნორვეგიული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნორვეგიის კუნძულები კატეგორია:ნორვეგიის ზღვისიქითა ტერიტორიები კატეგორია:ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანის კუნძულები *
გრადიენტი
ვექტორულ აღრიცხვაში რაიმე სკალარული ველის გრადიენტი არის ვექტორული ველი, რომელიც მიმართულია სკალარული ველის მაქსიმალური ზრდის მიმართულების გასწვრივ, ხოლო მისი სიდიდე მაქსიმალური ცვლილების სიდიდის ტოლია.
მაგალითები
განვიხილოთ რაიმე ოთახი, რომელშიდაც ტემპერატურა განისაზღვრება სკალარული ფუნქციით T, ისე რომ ნებისმიერ (x,y,z) წერტილში ტემპერატურა არის T(x,y,z). ოთახის ნებისმიერ წერტილში ტემპერატურის გრადიენტი გვიჩვენებს მიმართულებას, რომლის გასწვრივაც ტემპერატურის ცვლილების ტემპი მაქსიმალურია, ხოლო მისი მნიშვნელობა განსაზღვრავს რამდენად სწრაფად იცვლება ტემპერატურა ამ მიმართულებით.
განვიხილოთ რაიმე ზედაპირი, რომლის სიმაღლე ზღვის დონიდან რაიმე (x, y) წერტილში არის H(x, y). რაიმე წერტილში H ფუნქციის გრადიენტი არის ვექტორი, რომელიც მიმართულია ამ წერტილში ყველაზე ციცაბო დახრის გასწვრივ.
განმარტება
რაიმე სკალარული ფუნქციის გრადიენტი აღინიშნება როგორც \nabla f ან, სადაც \nabla (ლაპლასიანი) აღნიშნავს ვექტორული დიფერენცირების ოპერატორს. გრადიენტის აღსანიშნავად ასევე გამოიყენება აღნიშვნა. f ფუნქციის გრადიენტი განისაზღვრება როგორც ვექტორული ველი, რომლის კომპონენტები არის
გრადიენტი სამგანზომილებიან ორთოგონალურ სისტემებში
გრადიენტის გამოსახულება დამოკიდებულია გამოყენებულ კოორდინატთა სისტემაზე. დეკარტის კოორდინატთა სისტემაში ზემოთ მოყვანილი გამოსახულება იღებს შემდეგ სახეს
რომელიც სტანდარტული ერთეულოვანი ვექტორების  და გამოყენებით ასე ჩაიწერება:
მაგალითი
მაგალითად, დეკარტის კოორდინატებში შემდეგი ფუნქციის
გრადიენტი არის
გრადიენტი სხვა კოორდინატთა სისტემებში
ცილინდრულ კოორდინატთა სისტემში გრდიენეტი მოიცება შემდეგი გამოსახულებით
სადაც \phi არის აზიმუტის კუთხე, z არის აქსიალური კოორდინატი, ხოლო eρ, eφ და ez არიან ღერძების გასწვრივ მიმართული ერთეულოვანი ვექტორები.
სფერულ კოორდინატებში გრადიენტი მოიცემა შემდეგი გამოსახულებით:
სადაც \phi არის აზიმოტს კუთხე და \theta ზენიტის კუთხე.
სქოლიო
კატეგორია:ვექტორები კატეგორია:დიფერენციალური გამოთვლა კატეგორია:ვექტორული აღრიცხვა
Formica yoshiokae
Formica yoshiokae — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
დედაბრიშვილი
საკუთარი სახელი დედაბრიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
მონტერდე-დე-ალბარასინი
მონტერდე-დე-ალბარასინი (Monterde de Albarracín, Monterd d'Albarrazín) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის სიერა-დე-ალბარასინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 45,206093 კმ². მოსახლეობა — 56 კაცი (2020 წ.).
ფსკოვის რესპუბლიკა
მინი| Eastern Europe, 1466 {{legend|#90fd09|ფსკოვის რესპუბლიკა}} {{legend|#b5fcb7|[[მახვილოსანთა ორდენი}} {{legend|#fefd44|ლიტვის დიდი სამთავრო}} {{legend|#fffcc5|პოლონეთის სამეფო}} ]] ფსკოვის რესპუბლიკა (Псковская республика) — შუა საუკუნეების რუსეთის სახელმწიფო ერთეული (XIII საუკუნის II ნახევარი და XVI საუკუნის დასაწყისი). შეიქმნა კიევის რუსეთის დაშლის (XII საუკუნე) შემდეგ. მოიცავდა მდინარე ველიკაიის, ჩუდის, ფსკოვის ტბებისა და მდინარე ნაროვის აუზის ტერიტორიებს. შედიოდა ნოვგოროდის ფეოდალური რესპუბლიკის შემადგენლობაში, მაგრამ ინარჩუნებდა განსაკუთრებულ ავტონომიურ უფლებებს. ლივონიის ორდენთან ბრძოლებში (1240, 1242) გაიზარდა ფსკოვის მნიშვნელობა, ხოლო XIII საუკუნის შუა წლებიდან იგი ფაქტობრივად დამოუკიდებელი გახდა.
ფსკოვში მაღალ განვითარებას მიაღწია ხელოსნობამ, გაფართოვდა დასავლეთთან ვაჭრობა. ფსკოვის რესპუბლიკის სოციალური ურთიერთობანი აისახა ფსკოვის სამართლის სიგელში. საგარეო პირობებმა განსაზღვრეს ფსკოვის რესპუბლიკის სახელმწიფო წყობილების თავისებურებანი: მთავარი ექვემდებარებოდა ვეჩეს; ვეჩეზე დიდ გავლენას ახდენდა ბოიართა საბჭო. XIV-XV საუკუნეებში ფსკოვის  რესპუბლიკაში გამწვავდა კლასობრივი ბრძოლები. 1510 წელს ვასილი III-მ ფსკოვი თავის „მამულად“ გამოაცხადა და მოსკოვის სახელმწიფოს შეუერთა, ფსკოველთა 300 მდიდარი ოჯახი სხვაგან გაასახლა და იქ მოსკოველი მოხელეები ჩაასახლა. ფსკოვის  რესპუბლიკამ არსებობა შეწყვიტა.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის ისტორია კატეგორია:ისტორიული სახელმწიფოები კატეგორია:ყოფილი სლავური სახელმწიფოები
ვუდვილი (კალუმეტის ოლქი)
ვუდვილი (Woodville) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის კალუმეტის ოლქის შემადგენლობაში. 2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 993 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 11,7 კაცი/კმ². ფართობი 85,2 კმ².
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 85,2 კმ²-ს შეადგენდა. აქედან ხმელეთს 85,2 კმ², საერთო ფართობი უჭირავს.
სქოლიო
კატეგორია:კალუმეტის ოლქის ქალაქები
კანდრი-კული (ბიჟბულიაკის რაიონი)
კანდრი-კული (Ҡандракүл; Кандры-Куль) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბიჟბულიაკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 131 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბიჟბულიაკიდან დაშორებულია 2 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 42 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ჩუვაშები შეადგენენ (80 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბიჟბულიაკის რაიონის სოფლები
რეშევიე (მრავალმნიშვნელოვანი)
რეშევიე შეიძლება ნიშნავდეს:
გურამ ვახტანგაშვილი
გურამ ვახტანგაშვილი (დ. 24 თებერვალი, 1954, ცხინვალი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1976 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სატრანსპორტო ფაკულტეტი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლიახვის მაჟორიტარი). 2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლიახვის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკიდან „ახალი საქართველოსთვის“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 24 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1976) კატეგორია:ცხინვალში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები გურამ
ძიშრა
ძიშრა — მთა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გუდაუთისა და სოხუმის მუნიციპალიტეტებში. მდებარეობს ბზიფის ქედზე, მდინარე ბზიფის მარცხენა შენაკადის — რეშევიეს სათავეში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2623 მ. აგებულია ცარცული ასაკის კირქვებითა და დოლომიტებით. კალთები ციცაბოა, შემოსილია ალპური ბალახმცენარეულობით.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
ახალი ზელანდია 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ახალმა ზელანდიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცხრამეტედ იასპარეზა 2000 წელს, ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში. ამ თამაშებზე მათ 1 ოქროსა და 3 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ახალი ზელანდია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
თიურქ-ხოილუ
თიურქ-ხოილუ  (Türk-Xoylu) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
ტუომას ჰოლოპაინენი
ტუომას ლაური იოჰანეს ჰოლოპაინენი (დ. 25 დეკემბერი, 1976, კიტეე, ფინეთი) —  ფინელი კომპოზიტორი, პოეტი, მუსიკოსი და პროდიუსერი — ჯგუფ Nightwish-ის თანადამაარსებელი.ის ცნობილია როგორც სიმფონიურ მეტალ ჯგუფ Nightwish-ის კომპოზიტორი და პიანისტი. Nightwish 1996 წელს დააარსეს ტუომას ჰოლოპაინენმა და მისმა მეგობრებმა,ემპპუ ვუორინენმა და ტარია ტურუნენმა. ჯგუფის პირველი ალბომი იყო Angels Fall First, რომელიც გამოვიდა 1997 წლის 1 ნოემბერს. ის ყველაზე ცნობილი და წარმატებული ჯგუფია ფინეთში და მსოფლიო მასშტაბით 7 მილიონზე მეტი დისკი აქვს გამოცემული; მიღებული აქვს 11 ოქროსა და 11 პლატინის ჯილდო. Nightwish-ის ალბომები მსოფლიოს მასშტაბით გაიყიდა 5,5 მილიონი ასლის ოდენობით.
ბიოგრაფია
ტუომას ლაური იოჰანეს ჰოლოპაინენი დაიბადა 1976 წლის 25 დეკემბერს, შობის დღეს, ფინეთის ქალაქ კიტეეში. 6 წლის ასაკში დედამისმა ტუომასი მიიყვანა კარელიის მუსიკალურ სკოლაში პიანინოს გაკვეთილებზე, რამდენიმე წლის შემდეგ მუსიკალური ცხოვრება გააგრძელა კლარნეტისა და საქსაფონის სწავლით. მუსიკის თეორიის კლასები უკვე დამთავრებული ჰქონდა, როდესაც საბოლოო გამოცდა ჩააბარა ინსტრუმენტებზე და მიიღო დიპლომი 15 წლის ასაკში, იგივე წელს, იგი გადაფრინდა კანსასში ერთი წლით როგორც უცხოელი სტუდენტი.1992 წლის სექტემბერში ტუომასი ოჯახმა წაიყვანა კანსასის ქალაქში, რომ ენახა Metallica–ს და Guns 'N Roses კონცერი, კონცერტმა დიდი ზეგავლენა მოახდინა მის მუსიკალურ და საერთოდ მთელ მის ცხოვრებაზე. შტატებიდან დაბრუნებისას, 93 წელს მეგობრებისაგან შემოთავაზება მიიღო რომ გაწევრიანებულიყო ჯგუფში სახელად "Dismal Silence". შემდეგ ამას მოყვა "Nattvindens Gråt" და "Darkwoods My Betrothed." ამ ჯგუფებში ყოფნიდან რამდენიმე წლის შემდეგ, 1996 წლის ბოლოს გაჩნდა Nightwish–ის შექმნის იდეა. Nightwish–ის გარდა, აქვს რამდენიმე სხვა პროექტი, მაგალითად: "Sethian", "For My Pain", "Kotiteollisuus", "Timo Rautiainen" & "Trio Niskalaukaus", "Silentium" (პროდიუსერი) & "Indica" (პროდიუსერი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1976 კატეგორია:ფინელი კომპოზიტორები კატეგორია:ფინელი პოეტები კატეგორია:Nightwish-ის წევრები კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი
ნიკოლსკი (ბირსკის რაიონი)
ნიკოლსკი (Никольск; Никольский) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბირსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 85 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბირსკის რაიონის სოფლები
მზეთუნახავი და მხე­ცი (1991 წლის ფილმი)
მზეთუნახავი და მხე­ცი (Beauty and the Beast) — Walt Disney Feature Animation-ის 1991 წლის ანიმაციური ფილმი, რომლის დისტრიბუტორია Buena Vista Pictures. ეს არის უოლტ დისნეის სტუდიების რიგით 30-ე სრულმეტრაჟიანი ფილმი. იგი ეფუძნება ჟან-მარი ლეპრინს დე ბომონის ამავე სახელწოდების ფრანგულ ზღაპარს და ჟან კოქტოს მიერ გადაღებულ 1946 წლის ფილმს. ფილმის სიუჟეტით უფლისწული გადაქცეულია მხეცად (რობი ბენსონი) თავისი ქედმაღლობის გამო, ხოლო ბელი (პეიჯ ო'ჰარა ) მის სასახლეში აღმოჩნდება და დროთა განმავლობაში უყვარდება მხეცი. იმისთვის, რომ კვლავ იქცეს ადამიანად, მხეცსაც უნდა შეუყვარდეს გოგონა. ფილმში როლებს აგრეთვე ახმოვანებენ რიჩარდ უაიტი, ჯერი ორბახი, დევიდ ოგდენ სტირსი და ანჯელა ლენსბერი.
მზეთუნახავი და მხე­ცი დაუსრულებელი სახით აჩვენეს ნიუ-იორკის კინოფესტივალის ფარგლებში, 1991 წლის 29 სექტემბერს. დასრულებული ფილმი 13 ნოემბერს გამოვიდა. მას დიდი კომერციული წარმატება ხვდა წილად, მსოფლიო მასშტაბით 425 მილიონი აშშ დოლარის შემოსავლით, 25 მილიონიანი ბიუჯეტით. კრიტიკოსებმაც იგი დადებითად შეაფასეს. ფილმმა მიიღო ოქროს გლობუსი საუკეთესო მიუზიკლის ან კომედიის კატეგორიაში და იქცა პირველ ფილმად, რომელიც ოსკარზე ნომინირებული იყო საუკეთესო ფილმის კატეგორიაში. მან მიიღო ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური მუსიკისთვის და საუკეთესო ორიგინალური სიმღერისთვის („Beauty and the Beast“). 1994 წლის აპრილში მზეთუნახავი და მხე­ცი გახდა დისნეის პირველი ანიმაციური ფილმი, რომელიც ბროდვეის მიუზიკლად გადამუშავდა. წარმატების გამო მას აგრეთვე მოჰყვა ორი ფილმი პირდაპირ ვიდეოზე - „მზეთუნახავი და მხე­ცი: მოჯადოებული შობა“ (1997) და „ბელის ჯადოსნური სამყარო“ (1998). აგრეთვე გამოვიდა ტელესერიალი „Sing Me a Story with Belle“. 2002 წელს გამოვიდა ფილმის ვერსია IMAX-ისთვის, ახალი ხუთწუთიანი სეგმენტით „კვლავ ადამიანი“. „მეფე ლომის“ 3D ფორმატში წარმატების შემდეგ, მზეთუნახავი და მხე­ცი 2012 წელს ასეთივე სახით გამოვიდა. 2002 წელს ფილმების ეროვნულმა რეესტრმა მზეთუნახავი და მხე­ცი აირჩია კონგრესის ბიბლიოთეკაში შესატანად, როგორც „კულტურულად, ისტორიულად ან ესთეტიკურად მნიშვნელოვანი ნამუშევარი“. 2017 წლის 17 მარტს გამოვიდა ანიმაციური ფილმის მხატვრული ფილმის სახით ადაპტირებული ვარიანტი.
სიუჟეტი
thumb|250პქ|left|ცნობილი სცენა ფილმიდან - მხეცისა და ბელის ცეკვა
პროლოგში მოთხრობილია, თუ როგორ შეეცვალათ გარაგნობა პრინცმა და მისმა მოახლეებმა. გადის წლები. გოგონა სახელად ბელი ცხოვრობს პატარა ქალაქში, სადაც მას და მის გამომგონებელ მამას ყველა უცნაურ ადამიანებად თვლის. მაგრამ ქალაქში არის კაცი სახელად გასტონი, რომელიც ოცნებობს მასზე დაქორწინებაზე.
სხვა ქალაქში მგზავრობისას ბელის მამა მორისი მოულოდნელად მოხვდება მოჯადოვებულ სასახლეში, სადაც მოლაპარაკე ნივთებია. მაგრამ მის სტუმრობას ხელს უშლის დიდი მხეცი, რომელიც მას საპყრობილეში აგდებს. გადის დრო და ბელი, მამის ძიებისას, თავად მიაგნებს სასახლეს. მხეცი თანახმაა, გაუშვას მორისი, მაგრამ მხოლოდ ბელის სანაცვლოდ. გოგონა რჩება მასთან. მხეცი მას ძალიან უხეშად ექცევა, მაგრამ ბელის ზრუნვით, იგი იცვლება და უყვარდება გოგონა.
მორისს სოფელში არავინ უჯერებს, მხოლოდ გასტონია დარწმუნებული, რომ მთელი ამ ისტორიიდან შეუძლია სარგებელი ჰპოვოს. მხეცი დროებით უშვებს ბელს შინ, მამის სანახავად. გოგონა მოულოდნელად ბრუნდება, როდესაც მორისს აკითხავენ საგიჟეთიდან. არავის სჯერავს, რომ მხეცი მართლაც არსებობს. მაშინ ბელი ყველას უჩვენებს სარკეს, სადაც მხეცი გამოჩნდება. გასტონი იყენებს ამ საბაბს და მთელ სოფელს ააჯანყებს, რათა სასახლე დაიპყრონ.
სასახლეში დიდი ბრძოლა იმართება, ნივთებსა და ადამიანებს შორის. გასტონი სასიკვდილოდ დაჭრის მხეცს, მაგრამ თავად გადმოვარდება მაღალი კოშკიდან. ბელი სასოწარკვეთაშია. მაგრამ მხეცი უეცრად იქცევა ლამაზ პრინცად. სასახლე ძველ გარეგნობას იბრუნებს, ნივთები კი ადამიანებად იქცევიან.
მუსიკა
ისევე, როგორც დისნეის ბევრ სხვა ანიმაციურ ფილმში, ამ ფილმშიც ბევრი სიმღერა ჟღერს, თუმცა აქ მათი რაოდენობა ფილმს პრაქტიკულად მიუზიკლად გარდაქმნის. ამან შემქმნელებს უბიძგა, ოფიციალური მიუზიკლი ბროდვეის სცენაზეც დაედგათ.
Notoncus capitatus
Notoncus capitatus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Notoncus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მოსკარდონი
მოსკარდონი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის სიერა-დე-ალბარასინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 26,927904 კმ². მოსახლეობა — 55 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
ჰარისონი (უისკონსინის სოფელი)
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, სოფლის ფართობი შეადგენს 12 კმ²-ს. აქედან, ხმელეთს ფართობის მთლიანი ნაწილი უჭირავს.
სქოლიო
კატეგორია:კალუმეტის ოლქის დასახლებები
აფხაზეთის ისტორია
აფხაზეთის ისტორია — საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული კუთხის, აფხაზეთის, ისტორია, საქართველოს ისტორიის განუყოფელი ნაწილი.
ქვის ხანა
აფხაზეთი ტერიტორიაზე ადამიანის ცხოვრების კვალი არქეოლოგიურად დადასტურებულია ქვედა პალეოლითის პერიოდიდან. ამ პერიოდისაა იაშთხვის სადგომი და აღმოსავლეთ გუმისთის დოლმენები. ქვის ხანის ძეგლების მიმართულებით განსაკუთრებით აღსანიშნავია ს. ზამიატნინის, ბ. კუფტინის, ლ. სოლოვიოვის, ა. ლუკინის, ი. ვორონოვის, ვ. ბჟანიას, ნ. ბერძენიშვილის, ალ. კალანდაძის, ლ. წერეთლის, გ. გრიგოლიას, ლ. ქორქიას შრომები. მათ მიუძღვით განსაკუთრებული წვლილი ძეგლთა გამოვლენის, გათხრისა და მეცნიერული განზოგადებისთვის.
რამონ-მაგსაისაი (სამხრეთი ზამბოანგა)
რამონ-მაგსაისაი (ოფიციალურად რამონ-მაგსაისაის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Ramon Magsaysay; Bayan ng Ramon Magsaysay) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ზამბოანგის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 27 280 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 27 ბარანგაის.
აფხაზეთის ისტორია
ქვის ხანა
იაშთხვის სადგომი განფენილია სოხუმის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში იაშთხვის მთის ფერდებსა და ძირში. ნასახლარის მთელი ტერიტორია (ფართობი 70 ჰა) მოფენილია კულტურული ნაშთებით. იარაღისთვის საჭირო ნედლეული, კარგი კლიმატი და მდებარეობა საუკეთესო პირობებს ქმნიდა პირველყოფილი ადამიანის განსახლებისთვის. იაშთხვის ფერდობები მოფენილია საწარმოო ნაშთებით, ანატკეცებით. მათთან ერთად ვხვდებით ნუკლეუსებს, უხეშ ლამელებს, წვეტანისებრ სახოკებს. იშვიათია ხელცული, დამზადებული ბიფასერი ტექნიკით, რომელიც ფართოდაა გავრცელებული ამ პერიოდის ძეგლებზე და ფაქტობრივად ძირითად სამეურნეო და საბრძოლო იარაღს წარმოადგენს. ჩვეულებრივ, იგი მოგრძო ოვალური, ზოგჯერ წაწვეტებული ფორმისაა. მონაპოვარი მასალა აშკარად აშელური ხანისაა, ზოგიერთ ნიმუშს ემჩნევა უფრო არქაული წინააშელური ნიშნები.
ქვედა პალეოლითური ძეგლები კავკასიაში სადღეისოდ საკმაოდ მრავალრიცხოვანია და თითქმის ყველა კლიმატურ ზოლშია ფიქსირებული, მათ შორის იაშთხვაში. ეს პერიოდი ძეგლების განსაკუთრებული სიმრავლით გამოირჩევა. მარტო აფხაზეთის ტერიტორიაზე მუსტიეური იარაღ-ნაკეთობები 100-მდე პუნქტშია მოპოვებული. ისინი განლაგებულია ფაქტობრივად ყველა ვერტიკალურ ზოლში დაბლობიდან დაწყებული მაღალმთიანი ზონის ჩათვლით. მოსახლეობამ იმდენად მოიმატა, რომ საჭირო გახდა ახალი სასიცოცხლო ტერიტორიების ათვისება. გვიან აშელისა და ადრე მუსტიეს ხანაში ჰავა მკვეთრად შეიცვალა და მოსახლეობამ დატოვა მაღალმთიანი ზოლი. გვიანმუსტიეს ხანაში საკმაოდ დათბა და მოსახლეობა კვლავ დაუბრუნდა მთიან რეგიონს. განვითარებული და გვიანმუსტიეს მასალები ჩანს კოდორის ხეობაში სოფელ აჟარის ზემოთ, ფაქტობრივად ალპურ ზონაში მაშინ, როდესაც გალის, ოჩამჩირის, კელასურის, ბზიფის ეხის და სხვა ადრემუსტიეს და მომდევნო ხანის ძეგლები ძირითადად დაბლობ და მთისწინა ზოლშია განფენილი. მუსტიეს ხანის ძეგლები მრავლადაა გამოვლენილი სოჭის რეგიონში. აფხაზეთისგან განსხვავებით, აქ ღია სადგომები არ ჩანს და მუსტიეს კულტურა ფიქსირდება ნავალიშენის, ახშტირის, ვორონცოვის, ხოსტის და სხვა გამოქვაბულებში, რაც, შესაძლოა, კლიმატის გავლენით იყო გამოწვეული.
რამონ-მაგსაისაი (სამხრეთი ზამბოანგა)
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ზამბოანგის მუნიციპალიტეტები
აფხაზეთის ისტორია
ქვის ხანა
აფხაზეთის ძეგლებზე კრანიოლოგიური მასალა ფაქტობრივად არ არის, რაც აძნელებს მსჯელობას ანთროპოგენეზის პროცესებზე. ერთადერთი ხელმოსაჭიდი ამ თვალსაზრისით არის ახშტირის გამოქვაბულში გვიანმუსტიეს ფენაში ნაპოვნი ანთროპოლოგიური ნაშთები. გამოთქმულია მოსაზრება, რომ ახშტირის პალეოანთროპი ახლოს დგას თანამედროვე ადამიანის ტიპთან და განეკუთვნება ეგრეთ წოდებულ პალესტინელ ადამიანებს, რომლებისთვისაც დამახასიათებელია თანამედროვე ადამიანის ზოგიერთი ნიშნები. პრიმიტიული იარაღის არსებობის პირობებში პირველყოფილი ადამიანები პატარა ჯგუფებად ცხოვრობდნენ და საკმაოდ მოძრაობდნენ საკვების მოსაპოვებლად. განვითარებული მუსტიეს პერიოდში კი აშკარად შეინიშნება მოსახლეობის რიცხვის მატება, პირველყოფილი საზოგადოების უადრეს საფეხურს საზოგადოებრივი ურთიერთობის თვალსაზრისით ბზარი უჩნდება და იქმნება გვაროვნული საზოგადოების ჩამოყალიბების წინაპირობა.
აფხაზეთის ტერიტორიაზე ზედაპალეოლითური მასალები ყველაზე სრულად სამ პუნქტშია შესწავლილი – აფიანჩა, სუფინიფშაჰვა (ცივი მღვიმე), ოქუმი. საინტერესო ძეგლები მიკვლეულია, სოჭი-ადლერის მხარის გამოქვაბულებში: ახშთირი, ნოვოლიშენი, ხოსტა, აწი და სხვა. მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ ახშთირის გამოქვაბულის ზედაპალეოლითური ფენა რადიონახშირბადით 19 500±500 წ. არის დათარიღებული (კალიბრირებული მეთოდით თარიღი კიდევ უფრო აძველებს მას). სწორედ ეს ძეგლები ქმნიან ჩრდილო-დასავლეთ კოლხეთის ზედაპალეოლითურ ძეგლთა რეგიონს. აფხაზეთის ძეგლებიდან განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი და სრულად შესწავლილია აფიანჩას გამოქვაბული. კულტურულ ფენათა საერთო სიმძლავრე 16 მეტრს აღწევს. ადამიანი მასში დასახლებულა ზედა პალეოლითის ადრეულ ეტაპზე და ცხოვრობდა ნეოლითის ხანის ჩათვლით. აფიანჩას ზედაპალეოლითურ ფენებში (2 დონე) ყველა ზემოთნახსენები იარაღია მოპოვებული. განსაკუთრებით საყურადღებოა მიკროლითური იარაღების სიმრავლე და ნაირგვარობა. ამ ფენებში ჩნდება ძვლის ნაპრიალევი იარაღები: ნემსები, საკინძები, დანისებრი, ჰარპუნისებრი და სხვა.
მსგავსი მასალები მოპოვებულია მდინარე კოდორის და ამტყელის შესართავთან ცივი მღვიმის ორფენიან ეხში (ხუფინიფშაჰვა). განსაკუთრებით აღსანიშნავია ცხოველთა ძვლების ნაშთები. მათში გამოირჩევა გამოქვაბულის დათვი, კეთილშობილი ირემი, ტახი, ფრინველთა ნაირსახეობა. აშკარაა, რომ მონადირეობა ჯერ კიდევ მეურნეობის ძირითადი სახეობაა. შესაძლოა, გარკვეული წილი უკავია მეთევზეობასაც. ზედაპალეოლითი სოციალურად არ არის ის საზოგადოება, სადაც უკვე უნდა იყოს გამოყოფილი ბელადი ან წინამძღოლი. ეს პირველყოფილი გვაროვნული საზოგადოებაა ყოველგვარი დიფერენციაციის გარეშე.
მეზოლითი აღმოცენებულია ადგილობრივი ზედა პალეოლითის საფუძველზე. ამაზე აშკარად მიუთითებს ის გარემოება, რომ ზემოთხსენებულ რიგ ძეგლებზე (აფიანჩა, თეთრი მღვიმე, რიონყვირილას აუზი) მეზოლითი ზემოდან ადევს ზედა პალეოლითს. მონაპოვარი მასალების ტიპოლოგიური ანალიზი აშკარად მიუთითებს თანდათანობითი განვითარების ევოლუციურ სურათს. ზედა პალეოლითში ჩასახული ქვის დამუშავების მიკროლითური ინდუსტრია თანდათან იხვეწება და სრულყოფილ სახეს ღებულობს. ადამიანი ჯერ კიდევ ძირითადად სახლობს გამოქვაბულში, თუმცა კლიმატის დათბობა შესაძლებლობას აძლევს, ბარისა და მთის რეგიონების ხელახალი ათვისება დაიწყოს. ამის გამო მეზოლითის ხანაში ფაქტობრივად ათვისებულია ყველა ლანდშაფტურ-კლიმატური ზოლი, თუმცა უპირატესობა კვლავ, რიონყვირილას აუზსა და აფხაზეთს უკავია. ამ უკანასკნელის ტერიტორიაზე დაფიქსირებულია და ნაწილობრივ შესწავლილი ისეთი პირველხარისხოვანი ძეგლები, როგორიცაა ქვაჩარა (ქვაბჩარა), ცივი მღვიმე, ჯამპალი, იაშთხვის ღია სადგომი და სხვა. მასალის შესწავლა საშუალებას იძლევა ამ ძეგლებში გამოიყოს ორი პერიოდი: ადრეული ეტაპი და მოგვიანო. დამახასიათებელია ადრეულ ეტაპზე მაკროლითური ტექნიკის შემდგომი აღმავლობა და გეომეტრიული ფორმების გაჩენა (სეგმენტი, ტრაპეცია, სამკუთხედი). ამასთანავე ჩნდება კომბინირებული იარაღები, რომლებსაც ამზადებდნენ ხისგან ან ცხოველის ძვლისგან. სპეციალურ ნაპრალში წებოვანი ნივთიერების გამოყენებით მაგრდებოდა ჩასართები, გეომეტრიული ფორმის მიკროლითები. ჩასართის დაზიანების შემთხვევაში იგი ადვილად იცვლებოდა და იარაღი ახლდებოდა. სავარაუდოა, რომ აღნიშნულ პერიოდში კომბინირებული იარაღი გამოიყენებოდა შემგროვებლურ მეურნეობაში მცენარეული საკვების მოპოვების დროს. არაა გამორიცხული მათი გამოყენება ცხოველური ნაწილების (მაგალითად, ტყავის) დამუშავების დროსაც.
მეზოლითის ადამიანის მეურნეობა მიმთვისებლური ხასიათისაა და დამყარებულია შემგროვებლობა-მონადირეობაზე, რაზეც მიუთითებს ზემოთაღნიშნული ძვლოვანი ნაშთები. მცენარეული საკვების მოპოვებაში, როგორც ჩანს, გამოიყენებოდა ძვლის წვერწამახული და ნამუშევარი თოხისებრი იარაღი. ეს გარემოება შეიძლება ჩაითვალოს მომპოვებელი მეურნეობის პრიმიტიულ, ჩანასახოვან სახედ. ამ თვალსაზრისით აფიანჩას (თანამედროვე გულრიფშის რაიონი) აღმოჩენებს არსებითი და გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭებათ.
გარკვეული ძვრები მეურნეობის ხასიათში იწვევს ცვლილებებს საზოგადოების სოციალურ სფეროში. ამ პერიოდისთვის პირველყოფილ ადამიანთა ჯოგი, როგორც ერთეული, დაშლილი და გამქრალი ჩანს და საფუძველი ეყრება გვაროვნულ წყობილებას, მის უადრეს საფეხურს - ადრემატრიარქალურ გვარს. შესაძლებელია, ამავე პერიოდში ვივარაუდოთ ადრეტომობრივი გაერთიანებებიც. აშკარაა, რომ მოსახლეობა ხანგრძლივადაა დასახლებული ერთ ადგილზე, რაც საკმაოდ ორგანიზებული და მჭიდრო კავშირში მყოფი ერთეულების არსებობის გარეშე შეუძლებელია. პირველი ასეთი ორგანიზაცია კი მხოლოდ მატრიარქალურ პრინციპზე დამყარებული გვაროვნული თემი უნდა ყოფილიყო. ეს თემები ერთიანდებოდა ტომობრივ გაერთიანებებაში, რისი ჩანასახიც უკვე ზედა პალეოლითიდან შეინიშნება. სავარაუდოა ზედა პალეოლითის ხანაში საქართველოს შავიზღვისპირეთში რამდენიმე ტომობრივი გაერთიანების არსებობა. მონათესავე ტომები შემდგომში იფანტებიან მთელი დასავლეთ ამიერკავკასიის ტერიტორიაზე, რამაც გამოიწვია საერთოკავკასიური ერთიანი კულტურული ერთობის დაშლა, რისი ასახვა ლოკალური რეგიონების ჩასახვა უნდა იყოს. მატერიალური კულტურის ძირითადში ერთგვაროვანი ხასიათი თითქოს იმისკენ მიგვანიშნებს, რომ დასავლეთ ამიერკავკასიაში მოსახლე ტომებში საგრძნობი ეთნიკური ცვლილება არ მომხდარა. ფართო ტერიტორიაზე განსახლებას კი უნდა გამოეწვია ენობრივი ერთობის თანდათანობითი დაშლა. ეს პროცესი სწორედ პალეოლითის ბოლო და მეზოლითის ეტაპზე უნდა დაწყებულიყო.
ნეოლითი ანუ ახალი ქვის ხანა (ძვ.წ. IX-VI ათასწლეულები) საზოგადოების განვითარების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პერიოდია. ამ დროს ხდება ძირეული ძვრები მეურნეობის ხასიათში, როდესაც პალეოლითური მითვისებითი მეურნეობა მწარმოებლურ საფუძველზე გადადის. ნეოლითში ხდება წარმოებითი მეურნეობის ძირითადი სახეების – მიწათმოქმედების და მესაქონლეობის ჩასახვა-განვითარება. მეურნეობის ახალი ფორმების ჩამოყალიბებამ გამოიწვია დიდი ძვრები საზოგადოებრივ ურთიერთობათა თითქმის ყველა სფეროში. ადამიანი მკვიდრად უკავშირდება მიწას და მყარად სახლდება მასზე. ჩნდება სოფლის ტიპის დასახლებანი ხელოვნური საცხოვრისით. ჩნდება ახალი ტიპის იარაღები, ახალი ტექნიკური ჩვევები: გახეხვა-გაპრიალება, გახვრეტა, გახეხვა, მაკროლითური ტექნიკა. ამ ტექნიკით არის დამზადებული ნეოლითური ცულები, რომლებიც საკმაოდ ეფექტიანი და პროდუქტიული იარაღია და გვიან საფეხურზე ჩნდება. მწარმოებლური მეურნეობის გაჩენამ საზოგადოებრივი ცხოვრების ყველა სახეობაზე მოახდინა გავლენა. სწორედ ამის გამო ამ მოვლენას „ნეოლითურ რევოლუციას“ უწოდებენ. ეკონომიკური რევოლუცია უნდა მომხდარიყო იქ, სადაც ამისთვის ხელსაყრელი პირობები არსებობდა. ამის გამო ნეოლითური კულტურა ყველგან ერთდროულად არ ჩამოყალიბებულა. ამ თვალსაზრისით ყველაზე მომზადებული წინააზიური რეგიონი აღმოჩნდა, რომელშიც ექცევა დასავლეთ ამიერკავკასია აფხაზეთის ჩათვლით. ნეოლითური კულტურის ფორმირება აქ მოხდა ადგილობრივი მეზოლითის ევოლუციური განვითარების შედეგად, რაც განსაკუთრებით კარგად ჩანს ქვის მიკროლითურ ტექნიკაში.