cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კაკაბეთის ღვთისმშობლის პირველი ეკლესია
ეკლესიის გარეთა მორთულობა ძუნწია. ფასადების დამუშავების ძირითადი საშუალებებია საფეხურით შეღრმავებული, სწორკუთხა არეები. გრძივი ფასადების გაფორმება ერთგვაროვანია, ჰორიზონტალურად მიმართულ ორივე ფასადს აბზაცებად ჰყოფს სამ-სამი შეღრმავებული არე. სამხრეთ ფასადზე, ყოველ მათგანში სარკმელია გაჭრილი. ჩრდილოეთ ფასადზე, შუა არეში შესასვლელია, დანარჩენ ორ არეში კი სარკმლებია გაჭრილი. ყოველი სარკმელი შერილ საპირეშია ჩასმული, რომელსაც ძირი გახსნილი აქვს. საპირის თაღის გარემოხაზურობა ნახევარწრიულია, შიგნითა მხრიდან კი წვერი კალისებრად აქვს შემაღლებული.
საკურთხევლის შვერილის სიბრტყე, აგურით ნაწყობი ჰორიზონტალური შრეებით, რითმულადაა დანაწევრებული. სარკმლის ორივე მხარეს თითო „ცრუ“ სარკმელია.
დასავლეთ ფასადის უმეტესი ნაწილი საფეხურით შეღრმავებულ არეს უჭირავს, რომლის შუაშიც მცირე სიღრმის თაღოვან არეშე შესასვლელია ჩასმული. შესასვლელის ასწვრივ, ფრონტონის ფარგლებში, აგურის ამოღრმავებული წყობით ჯვარია გამოსახული.
კედლები დასრულებულია ლეკალური აგურით ნაწყობი ლავგარდანით. მსგავსი ლავგარდნითაა დასრულებული საკურთხევლის შვერილიც, რომელსაც დამოუკიდებელი, კონისისებრი სახურავი ხურავს.
ეკლესიასთან ახლოს სამი საფლავის ქვაა, რომელთაგანაც უძველესი 1884 წლით თარიღდება.
2007 წელს სოფელს ეკლესია გაურემონტებია. რემონტის დროს დროს კედლების მომტვრეული ადგილების ნაწილი კი ხელშეუხებლად დაუტოვებიათ. სარკმლის ღიობებში ჩაუსვამთ ხის, შემინული ალათები, შესასვლელებში კი ხის, ორფრთიანი კარები.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დერბენტის სიმაგრეები
დერბენტის სიმაგრეები (ხშირად შემოკლებულია როგორც დარბანდი) — ერთ – ერთი გამაგრებული თავდაცვითი ნაგებობა, რომელიც სპარსეთის სასანიანთა იმპერიამ ააშენა კავკასიონის მთების აღმოსავლეთ გადასასვლელის დასაცავად („კასპიის კარიბჭე“) პონტო – კასპიის სტეპის მომთაბარე ხალხების თავდასხმებისგან. ის აშენდა მე-6 საუკუნეში სპარსეთის იმპერატორ ხოსრო I-ის დროს და შენარჩუნებულია არაბული, თურქული და სპარსული გვიანდელი რეჟიმების გამო. სიმაგრითი ნაგებობები მოიცავს სამ განსხვავებულ ელემენტს: ნარინ-კალას ციხესიმაგრე დერბენტში, ტყუპების გრძელი კედლები, რომლებიც მას კასპიასთან აკავშირებს აღმოსავლეთით ზღვა და დაღ-ბარის „მთის კედელი“, რომელიც დერბენტიდან დასავლეთით კავკასიონის მთისწინეთში გადის. უზარმაზარი კედელი, რომლის სიმაღლე ოცი მეტრია და სისქე დაახლოებით 10 ფუტი (3 მეტრი), გადაჭიმული იყო ორმოცი კილომეტრის მანძილზე კასპიის ზღვასა და კავკასიონის მთებს შორის, ოცდაათი კილომეტრიანი კოშკი გადაჭიმული იყო კასპიის ზღვასა და კავკასიონს შორის, რაც ეფექტურად ბლოკავს მთლიანად გადასასვლელს. სიმაგრითი ნაგებობების კომპლექსი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი 2003 წელს გახდა.
წარმოშობა და პირველი გამაგრებები დერბენტში
უკვე კლასიკურ ანტიკურ ხანაში დერბენტის დასახლება და მისი უფრო ფართო რეგიონი („კასპიის კარიბჭე“) ცნობილი იყო თავისი სტრატეგიული მდებარეობით კასპიის ზღვასა და კავკასიის მთების აღმოსავლეთ მთისწინეთში. ის დასახლებული იყო ჩრდილოეთით პონტოს – კასპიის სტეპზე დომინირებული ხალხებით. არქეოლოგიური მტკიცებულებები მიანიშნებს დერბენტის გორაზე გამაგრებული დასახლების დაარსებაზე ჯერ კიდევ ძვ.წ. VIII საუკუნის ბოლოს, სავარაუდოდ სკვითების დარბევის შემდეგ. ამ დასახლებამ თავდაპირველად მოიცვა მხოლოდ გორაკის უფრო დაცული ჩრდილო – აღმოსავლეთი მხარე (დაახლოებით 4–5 ჰექტარი), მაგრამ ძვ. წ. მე–6 – მე–4 საუკუნეების განმავლობაში გაფართოვდა და მთლიანი ზედაპირი დაფარა (15 ჰექტარი) ამ დასახლების კედლები იყო დაახლოებით 2 მეტრი (6.6 ფუტი) სიმაღლე და მაქსიმუმ 7 მეტრი (23 ფუტი) სისქე, რაც მისი განადგურების ფაქტს და ხელმეორედ აშენებას ამტკიცებს.
IV საუკუნიდან დასახლებამ დაიწყო გაფართოება გორაკის ციხის მიღმა, რომელიც გადაიქცა ქალაქად. I საუკუნეში დერბენტი გაწევრიანდა კავკასიის ალბანეთის სამეფოში, როგორც ჩრილოეთის მიწა. დერბენტმა განიცადა მნიშვნელოვანი აღმავლობის პერიოდი პირველი ეპოქის პირველი საუკუნის განმავლობაში, მაგრამ IV საუკუნეში მომთაბარეების დარბევის განახლებით (ალანები და მოგვიანებით ჰუნები), იგი სწრაფად დაუბრუნდა თავის პირვანდელ, თავდაცვით სახეს, სასაზღვრო პუნქტს და „სიმბოლური საზღვარი მომთაბარე და აგრარულ ცხოვრების წესს შორის“. V საუკუნის ბოლოს ალბანეთი სასანური გავლენისა და კონტროლის ქვეშ გავიდა; V საუკუნეში ეს იყო სასანიანთა სასაზღვრო ციხესიმაგრე და ლაშქრობის მცველის (მარზბანის) ადგილი.
სასანიანთა თავდაცვითი ნაგებობების შექმნა
ხოსროვ მეფის დროს აშენდა ციხე. ასევე არსებობს შუა სპარსული (ფაჰლავის) სხვადასხვა წარწერები ციხის კედლებზე და ჩრდილოეთ / სამხრეთ კედლებზე ქალაქის შიგნით. არაბთა მიერ სპარსეთის დაპყრობის შემდეგ კედლებზე გაკეთდა არაბული სხვადასხვა წარწერებიც.
გვიანი ისტორია
დერბენტის გამაგრებები ერთ – ერთი ყველაზე პოპულარული ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა ქალაქ დერბენტში და დაღესტნის რესპუბლიკაში. მყარმა ისლამურმა ჯგუფებმა ტურისტები 2015 წელს დახვრიტეს. შედეგად გარდაიცვალა 1 ადამიანი და 12 დაშავდა.
სქოლიო
კატეგორია:ციხესიმაგრეები კატეგორია:ციხესიმაგრეები რუსეთში
ვილი ისიანი (კალათბურთელი)
ვილი ისიანი (დ. 11 აგვისტო, 1997, თბილისი, საქართველო) — ქართველი პროფესიონალი კალათბურთელი, რომელიც ამჟამად იმყოფება ACB-ის C.B. Gran Canaria -ში.
ბიოგრაფია
ვილი ისიანი დაიბადა 1997 წლის 11 აგვისტოს, თბილისში. შვიდი წლიდან ფეხბურთს თამაშობდა, "საბურთალოს საფეხბურთო სკოლაში". მეკარეობა აირჩია, სხვათა შორის საკმაოდ კარგადაც გამოსდიოდა. რვა წლის ასაკში ორი წლით დიდებში თამაშობდა, მისი ძმის გუნდში. ალბათ ვილი გაარძელებდა მეკარეობას, რომ არა ერთი საბედისწერო შემთხვევა. გუნდში მოვიდა ვილიზე ორი წლით უფროსი მეკარე და მწვრთნელმაც ის არჩია ვილის. ამის გამო დაანება ვილი ისიანმა ფეხბურთის თამაშს თავი და ცხოვრების წლები კალათბურთს დაუთმო.
კალათბურთის თამაში 12 წლისას დაიწყო. ისიანის პირველი გუნდი "სამედიცინო უნივერსიტეტი" იყო, სადაც მისი პირველი მწვრთნელი სერგო იშხნელი იყო. ამის შემდეგ 13 წლის ისიანი "დინამო თბილისში" გადადის, სადაც მისი აღზრდა მთლიანად არჩილ ჯღენტმა ითავა. პარალელურად თამაშობა, "საკალათბურთო აკადემიაში" ვასილ სომხიშვილისა და გია კაზანჯიანის გუნდში. 14 წლის ასაკში ისიანი "შ.ს.ს. საკალთბურთო აკადემიაში" გადაჰყვა არჩილ ჟღენტს და პარალელურად ვასილ სომხიშვილი ავარჯიშებდა ინდივიდუალურად. ამ წელს ვილი, გია კაზანჯიანმა გამოიძახა საქართველოს 16 წლამდელთა ნაკრებში. ვილი ისიანის კალათბურთელად ჩამოყალიბებაში, ერთ-ერთი დიდი როლი ითამაშა კალათბურთელის ბებიამ, ია ახრახაძემ. იგი თავის დროზე ს.ს.რ.კ საკალათბურთო ნაკრების წევრი იყო და საკმაოდ წარმეტებული მოღვაწეობის წლები ჰქონდა.
2012 წელს 15 წლის ისიანი 127 ქულიან აბსოლუტურ რეკორდს ხსნის საქართველოს და ევროპის მასშტაბით. 2013 წელს მეორე ევროპის ჩემპიონატზე ისიანი კვლავ 16-წლამდელთა სახელით გამოდიოდა. რეკორდსმენი ერთ-ერთი საუკეთესო იყო მოხსნებში და მეორე ადგილზე გავიდა, რაც არ გამორჩენიათ ესპანელ სკაუტებს და დეკემბერში გრან კანარიას შემადგენლობაში გამოიძახეს, ოთხთა ტურნირში. ისიანმა თავი გამოიჩინა და 31 დეკემბერს კონტრაქტს მოაწერა ხელი ესპანურ გრანდთან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი კალათბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1997 კატეგორია:დაბადებული 11 აგვისტო
ნოვოკოჩკილდინო
ნოვოკოჩკილდინო (Яңы Күскилде) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ასკინოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 330 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკინოდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 132 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასკინოს რაიონის სოფლები
ვოვი
ვოვი (Vov) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 334 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ლერიქის რაიონის სოფლები
სახე
სახე (Facies, facia) — ადამიანის თავის წინა ნაწილი, რომილიც მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ემოციის გამოსახატავად. სახე ერთ-ერთი ყველაზე კარგი საშუალებაა ადამიანის იდენტიფიკაციისათვის.
სტრუქტურა
ადამიანის თავის წინა ნაწილი რამდენიმე გამოკვეთილ არეალს. მათ შორის:
ემოციის გამოხატვა
სახე აუცილებელია, რათა ადამიანმა საკუთარი ემოცია გამოხატოს. შუბლის შეკვრა ნიშნავს უკმაყოფილებას, ღიმილი კი, როგორც, წესი დადებით ემოციას გამოხატავს. ადამიანს შეუძლია „წაიკითხოს“ ემოცია სხვის სახეზე. ერთი კვლევის დროს შეიქმნა მულტიმოდალური გრძნობების ამოცნობის ტესტი, რითაც შეეცადა ეპოვა საშუალება, რათა „გაეზომა“ გრძნობები. კვლევის პერიოდში მკვლევრები ყოველდღიურად აკვირდებოდნენ ადამიანთა სახეებს და „კითხულობდნენ“ მათ ემოციებს.
ადამიანის იდენტიფიკაცია
ადამიანის იდენტიფიკაციისათვის უდიდეს როლს სახე თამაშობს. ყველა ადამიანის სახე განსხვავებულია (იშვიათი გამონაკლისების გარდა), ამის გამო სახე უმნიშვნელოვანესი ნაწილია პიროვნების ამოცნობის პროცესში.
სქოლიო
კატეგორია:სახე კატეგორია:თავი
უკანაფშავის ნამოსახლარი
უკანაფშავის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ უკანაფშავის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ადგილ „ნაღრანტთან“, ხევის ფლატეზე. განეკუთვნება ძველი წელთაღრიცხვით მესამე ათასწლეულის დასასრულს. 1986 წელს, ძეგლზე სადაზვერვო სამუშაოები ჩაატარა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ინსტიტუტის არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი რ. რამიშვილი). 0,6 მეტრი სიმაღლის კულტურულ ფენაში აღმოჩნდა მტკვარ-არაქსის კულტურის ხანის თიხის ჭურჭლის ნატეხები. მასალა ინახება არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის დუშეთის არქეოლოგიურ ბაზაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
მინდია ლილუაშვილი
მინდია ლილუაშვილი (დ. 23 აპრილი, 1990, ზესტაფონი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო, ძიუდო), საერთაშორისო ტურნირი პრეზიდენტის თასის (2016, მინსკი, ბელარუსი, 68 კგ), არჩილ ჩოხელის მემორიალის (2018, თბილისი, საქართველო, 68 კგ), ევროპის ჩემპიონატის (2019, ხიხონი, ესპანეთი, 70 კგ) გამარჯვებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1990-იანები კატეგორია:ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები
ცხრასაყდარი
კომპლექსის ნაგებობებიდან ყველაზე ადრეულია დარბაზული ეკლესია მინაშენით, რომელიც სავარაუდოდ IX-X საუკუნეებს განეკუთვნება. ეკლესიის გეგმის გარეგან სწორკუთხედში (10,8x9 მეტრი) ჩაწერილია ორი სადგომი. ორივე აფსიდიანია: ისინი გამიჯნულია კედლით და კირით უკავშირდება ერთმანეთს.
შენობა ნაგებია სწორხაზოვან რიგებად დაწყობილი თანაბარი ზომის რიყის ქვით, კუთხეებში შერჩეული კუთხოვანი ქვებია ნახმარი, კონსტრუქციულ ნაწილებში და კარ–სარკმლებში გამოყენებულია აგური, ნახმარია აგრეთვე სხვადასხვა ზომის შირიმის ქვაც.
ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: ერთი დარბაზის დასავლეთ კედელშია გაჭრილი, ხოლო მეორე სამხრეთ მინაშენის სამხრეთი კედლის დასავლეთ კიდესთან. მინაშენიდან ეკლესიაში შესასვლელი ამ კარის პირდაპირაა. დასავლეთ შესასვლელი (მოგვიანებით დაუვიწროებიათ) შიგნით და გარეთ თაღოვანია, გამოყვანილია კვადრატული აგურით (22x22x5 სანტიმეტრი, 20x20x4 სანტიმეტრი). გარედან, შესასვლელის ზემოთ, დაბალი და მოგრძო სწორკუთხა შეღრმავებაა. სამხრეთი კარი გარედან თაღოვანია, შიგნით – სწორკუთხა (შემორჩენილია ხის ზღუდარის ბუდეები). ეკლესიისა და მინაშენის დამაკავშირებელი კარი ორივე მხრიდან სწორკუთხაა.
მთავარი ნავის აფსიდში შიგნიდან და გარედან თაღოვანი მაღალი სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშაა, ხოლო ქვემოთ – კედელზე მიდგმული ოთხწახნაგა ტრაპეზია, რომელსაც თითო მართკუთხა ნიშა აქვს გვერდით წახნაგებში. აფსიდს მთელ პერიმეტრზე საფეხური (სიმაღლე 30 სანტიმეტრი) შემოუყვება, რომელიც გრძივ კედლებზეც გადადის პილასტრებამდე. საკურთხეველი დარბაზისგან გამიჯნულია აგურით ნაშენი კედლით, მის გვერდებზე კი – ორ–ორი თაღოვანი ღიობი. თაღები ეყრდნობა ლეკალური აგურით ამოყვანილ მრგვალ სვეტებს. საკურთხევლის სარკლის გარდა, ინტერიერს კიდევ სამი სარკმელი აშუქებს. მათგან ერთი დასავლეთითაა, ორი – ჩრდილოეთით. ყველა სარკმელი აგურის წყობითაა გამოყვანილი, ღიობები გარეთკენ შევიწროებულია და რიყის ქვის საფეხურიანი რაფები აქვთ.
ეკლესიის დარბაზი გადახურულია ნახევარწრიული კამარით, რომელიც ეყრდნობა აგურით ნაწყობ საბჯენ თაღს, თაღი – ერთსაფეხურიან პილასტრებს.
სამხრეთი მინაშენი ეკლესიასთან შედარებით უფრო ვიწროა და დაბალი. მათგან ერთი აფსიდშია გაჭრილი, ორი – სამხრეთ კედელში. აფსიდის სამხრეთ ნაწილში პატარა სწორკუთხა ნიშაა.
ეკლესიას ჩრდილოეთიდან, კედლის აღმოსავლეთ ნაწილზე მიდგმული აქვს XII-XIV საუკუნეების პატარა სამლოცველო. იგი დარბაზულია (6x4 მეტრი), ნაგებია რიყის ქვით, გამოყენებულია ნატეხი ქვა და აგური. შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. კარი აგურითაა გამოყვანილი და გარედან გადახურულია ოდნავ შეისრული თაღით, რომელიც სწორკუთხა შეღრმავებაშია ჩასმული. შიგნიდან კარი სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია – თაღოვანი სარკმლით, რომლის ქვემოთ კედელზე, მიბჯენილია კუბური ტრაპეზი. კონქი აგურის კარგი წყობითაა გამოყვანილი. კამარა ცილინდრულია.
შიგნით სამლოცველოს შესასველთან, იატაკზე, კრიპტაში ჩასასვლელი ხვრელია, რომელსაც ოთხკუთხა სარქველი ჰქონია. კრიპტი დაბალია (სიმაღლე დაახლოებით – 1,7 მეტრი), აქვს რიყის ქვით ნაშენი კედლები და ტლანქად სხმული კამარა. ჩრდილოეთ ნაწილში გამოყოფილია სარკოფაგის ადგილი.
თავდაპირველად ეკლესიაზე დასავლეთიდან მიშენებულია სამლოცველოს თანადროული, რიყის ქვით ნაშენი ეკლესია, რომლის სამხრეთი ფასადი თავდაპირველი ეკლესიის სამხრეთ ნავის სამხრეთ ფასადთან ერთ სიბრტყეშია. იგი ძლიერაა დაზიანებული, ჩამონგრეულია კამარა და კონქი, ჩამონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები.
ეკლესია დარბაზულია (8,9x5,8 მეტრი), შესასვლელი ჩრდილოეთდან აქვს. კარი გარედან ოდნავ შეისრული თაღითაა გადახურული, შიგნით – სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით უსარკმლო, ოდნავ ნალისებრი აფსიდია, რომლის ჩრდილოეთ ნაწილში პატარა სწორკუთხა ნიშაა. აფსიდი გადახურული იყო წესიერი ფორმის კონქით, ხოლო დარბაზი – კამარით (შემორჩენილია კონქის ჩრდილოეთ ნაწილი და კამარის ქუსლის წყობა ჩრდილოეთ კედელზე). დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედლებში აგურით გამოყვანილი და ბრტყლად გადახურული თითო სარკმელია, ჩრდილოეთ სარკმლის ღიობი ზემოთკენ ოდნავ შევიწროებულია. მსგავსი სარკმელი სამხრეთ კედელშიც ყოფილა (შემორჩენილია ქვედა ნახევარი).
ეკლესიას სამხრეთიდან ეკვროდა დარბაზული ეკლესია, რომელიც მთლიანადაა დანგრეული. ნანგრევების გროვა ეკალ–ბარდებითაა დაფარული.
ჩრდილოეთით მდგარი ეკლესიაც დარბაზულია (გარეთა ზომები: 9,25x6,3 მეტრი). აღმოსავლეთით იგი დასრულებულია ნახევარწრიული შვერილი აფსიდით, რომლისგანაც სამხრეთი გვერდის მცირე ნაწილიღაა დარჩენილი. ეკლესიის კედლებიდან მთელ სიმაღლეზე მხოლოდ დასავლეთ კედელიღა დგას. ნანგრევებზე ეკალ–ბარდებია ამოსული.
დასავლეთ კედლის ღერძზე გაჭრილია შეისრულთაღოვანი კარი, რომელიც გარედან სწორკუთხა შეღრმავებაშია ჩასმული. კარის ზემოთ, ფრონტონის არეში, სწორკუთხა სარკმელია.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კორორი (ქალაქი)
კორორი (Koror) — ყველაზე დიდი ქალაქი (2006 წლის 7 ოქტომბრამდე იყო პალაუს დედაქალაქი) აშშ-თან თავისუფლად ასოცირებულ კუნძულოვან სახელმწიფო პალაუში. კორორის შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი.
გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს კუნძულ კორორზე (ან ორეორი), რომელიც შედის კაროლინის კუნძულების შემადგენლობაში. კორორის პორტი მდებარეობს მეზობელ კუნძულ მალაკალზე.
მოსახლეობა
მოსახლეობა — დაახლოებით 10 500 ადამიანი (2007 წლის შეფასება). ძირითადი ეთნიკური ჯგუფებია — მიკრონეზიელები (80 %) და ფილიპინელები (19 %).
ენები
ოფიციალური ენებია: ინგლისური და ბელაუ (პალაუ). მაგრამ ქალაქის ზოგიერთი მოსახლე ლაპარაკობს იაპონურად და ტობის ენაზე.
ეკონომიკა
კუნძულზე განვითარებულია ტურისტული ინდუსტრია — ქალაქში მდებარეობს 22 ოტელი და 8 მოტელი.
კატეგორია:პალაუს ქალაქები
როშკის ნასოფლარი
როშკის ნასოფლარი — არქეოლოგიური ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ როშკის აღმოსავლეთით, 1,5 კილომეტრზე, მდინარე როშკისწყლის მარცხენა ნაპირზე, მაღალი მთის ფერდობზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ძეგლი შედგება ნატეხი ქვით ნაგები რამდენიმე ნამოსახლარისაგან. თითოეულში ორი ან სამი სათავსის ნაშთია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
Gentle Giant
Gentle Giant — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფი, აქტიური 1970-1980 წლებში. ცნობილია მუსიკის კომპლექსურობით. ჯგუფის ყველა წევრი მულტიინსტრუმენტალისტი იყო (გარდა მალკოლმ მორტიმორისა). მიუხედავად იმისა, რომ იგი კომერციულად წარმატებული არ ყოფილა, მსმენელებს შორის პოპულარულობა და საკულტო ჯგუფად იქცა.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფები კატეგორია:1970 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები კატეგორია:1980 წელს დაშლილი ჯგუფები კატეგორია:Vertigo Records-ის შემსრულებლები
GamePro
GamePro იყო ამერიკული მრავალპლატფორმული ვიდეო თამაშების ჟურნალი, რომელიც გამოსცემდა ონლაინ და ბეჭდვით კონტენტს და მოიცავდა ვიდეო თამაშებსა და ვიდეო თამაშების აპარატულ და პროგრამულ უზრუნველყოფას. იგი ასევე მოიცავდა სხვადასხვა სათამაშო კონსოლებს PC კომპიუტერებიდან დაწყებული მობილური თამაშებით დამთავრებული. GamePro Media საკუთრებაში შედიოდა, როგორც GamePro-ს ჟურნალი, ასევე - საიტი. GamePro Media იყო International Data Group-ის შვილობილი კომპანია.
პირველი ნომერი გამოიცა 1989 წელს. ჟურნალი აქვეყნებდა სიახლეებს, მიმოხილვებსა და პრევიუებს ვიდეო თამაშების შესახებ.გამოიცემოდა ყველთვიურად. უკანასკნელი ნომერი გამოქვეყნდა 2011 წლის ოქტომბერს.
ტავრუსი
ტავრუსი (Տավրուս) — სოფელი სომხეთში, სიუნიქის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 320 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 89 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 24 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.76 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სიუნიქის პროვინციის სოფლები
ნოვიე-ბაგაზი
ნოვიე-ბაგაზი (Яңы Бағаҙы) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ასკინოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 277 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკინოდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 126 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასკინოს რაიონის სოფლები
კალობნის ღვთისმშობლის ეკლესია
კალობნის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ თოხლიაურსა და მანავს შორის, ტყით დაფარულ მთაზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
2013 წელს ეკლესიას ჩაუტარდა რემონტი, რის გამოც ძეგლმა დაკარგა ისტორიული ღირებულებები. ეკლესია დარბაზულია, 4,5 მეტრი 3,2 მეტრზე, ეკლესიას არ გააჩნია აფსიდი. ეკლესია ნაგებია ქვიშაქვის ნატეხითა და რიყის ქვით. გარეთა კედლების წყობაში აქა-იქ ჩატანებულია დაუმუშავებელი მოზრდილი ქვები. ქვების წყობა ქაოსურია.
ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთიდან ჰქონდა. აღმოავლეთ და დასავლეთ კედლებში კი თითო, სწორკუთხა სარკმლები იყო გაჭრილი. რემონტის დროს აღმოსავლეთ კედლის სარკმელი, მრგვალ სარკმლად გადააკეთეს, დასაცლეთ სარკმელი კი დაუდევრად დაადაბლეს. შენობა გადახურულია ხის ნივნივებზე დალაგებული ღარისერი კრამიტით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
შავუოთი
შავუოთი (שבעות) — ერთ-ერთი ყველაზე მთავარი ებრაული დღესასწაული. შედის წლის განმავლობაში სამ მთავარ ებრაულ დღესასწაულში. შავუოთი, ანუ კვირეული, იმართება ფესახიდან შვიდი კვირის თავზე სივანის თვეში. ტრადიციულად, იგი ეძღვნება პურის მკის დასაწყისს. ამავე დროს ის უკავშრდება რჯულის მიღებას სინის მთაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ებრაული დღესასწაულები
ჯებელ-შამარის საამირო
ჯებელ-შამარების საამირო, ასევე ალ რაშიდების საამირო دولة آل رشيد — სახელმწიფო რომელიც არსებობდა არაბეთის ნახევარკუნძულზე დაახლოებით დღევანდელი ნეჯდის რეგიონში. საამირო არსებობდა 1836 - 1921 წლებში. ჯებელ-შამარი (جبل شمر) ითარგმნება როგორც შამარების მთიანეთი. მისი დედაქალაქი იყო ჰაილი. საამიროს მართავდა ალ რაშიდების დინასტია. მისი ტერიტორიები დღეს შედის საუდის არაბეთის, ერაყის და იორდანიის საზღვრებში.
საამირო ცნობილი იყო იონჯის წარმოებით.
ისტორია
საამირო შეიქმნა 1836 წელს და არსებობის მანძილზე იმართებოდა ალ რაშიდების მიერ. რაშიდებმა შეძლეს 1891 წელს მულაიდის ბრძოლაში გამარჯვებით საუდების ერ-რიადიდან გაყრა. რითიც გაუქმდა ნეჯდის საამირო და მისი ტერიტორიებიც ჯებელ-შამარების საამიროს შეუერთდა.
საუდების ქუვეითში გადახვეწის შემდეგ რაშიდებმა დაამყარეს კავშირი ოსმალეთის იმპერიასთან, მაგრამ ეს წაგებიანი კავშირი გამოდგა. ოსმალები რეგიონში გავლენას თანდათან კარგავდნენ.
1902 წელს იბნ საუდმა შეძლო ერ-რიადის განთავისუფლებას და დაიწყო სამხედრო კამპანია რეგიონის დასაბრუნებლად. ოთხ წლიანი საუდი-რაშიდების ომის შედეგად რაშიდები დამარცხდნენ ხოლო მათი ემირი აბდულ-აზიზ იბნ მიტაბი დაიღუპა.
პირველ მსოფლიო ომში საუდებს ბრიტანეთის იმპერიის მხარე ეჭირათ, ხოლო რაშიდებთ ოსმალების. შედეგად I მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ ჯებელ-შამარების საამირო კიდევ უფრო დასუსტებული იყო, ხოლო საუდები გაძლიერებული.
საამიროს ბოლო მოუღო საუდების 1921 წლის სამხედრო კამპანიამ. საამირო საუდებს 1921 წლის 2 ნოემბერს დანებდა და შეუერთდა ნეჯდის სასულთნოს.
სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთის ისტორია
ესტონეთის თავდაცვის ლიგა
ესტონეთის თავდაცვის ლიგა – კაიცელიტი (Eesti Kaitseliit) — ესტონური პარამილიტარისტული ორგანიზაციების გაერთიანება. თავდაცვის ლიგის მიზანია ქვეყნის დამოუკიდებლობის, ტერიტორიული მთლიანობისა და კონსტიტუციის  დაცვა.
თავდაცვის ლიგა ფლობს იარაღს და მონაწილეობს სამხედრო წვრთვნებში. ორგანიზაცია დაყოფილია 15 რეგიონალურ რაზმად, რომელსაც მალევი (ესტ. Malev) ეწოდება. მალევი წარმოადგენს დანაყოფს, რომელიც ზომით დიდია ბატალიონზე, თუმცა პატარაა დივიზიაზე. მის შემადგენლობაში 2000-მდე სამხედროა. რაზმების ძირითადი ნაწილი გაშლილია ესტონეთის მაზრების (ესტ. maakond) ტერიტორიაზე.
მისია
მარჯვნივ|მინი|გენერალი ერნსტ პოდერი – ესტონური თავდაცვის ლიგის პირველი მეთაური თავდაცვის ლიგა წარმოადგენს ნებაყოფლობით სამხედრო თავდაცვით ორგანიზაციას, რომელიც ესტონეთის თავდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაშია. ლიგა ფლობს შეიარაღებას და მონაწილეობს წვრთნებში.
თავდაცვის ლიგა თამაშობს უდიდს როლს სამოქალაქო ცხოვრებაში. მისი წევრები მონაწილეობენ ტყეში გაჩენილი უეცარი ხანძრების ჩაქრობაში, ნებაყოფლობით ხდებიან პოლიციელთა დამხმარეები, უზრუნველყოფენ სხვადასხვა ღონისძიების უსაფრთხოებას. ლიგის წევრები ასევე მონაწილეობენ საერთაშორისო მშვიდობის მისიებში. ლიგას კავშირები აქვს პარტნიორ ორგანიზაციებთან როგორც სკანდინავიურ ქვეყნებში, ისე ამერიკის შეერთებულ შტატებში და გაერთიანებულ სამეფოში.
ისტორია
მარჯვნივ|მინი|ესტონური თავდაცვის ლიგის დანაყოფები აღლუმზე 1918 წელი – ესტონური თავდაცვის ლიგის წინაპარი მოქალაქეთა თავდაცვის ორგანიზაცია  (ომაკაიცე, ესტ. Omakaitse) იყო, რომელიც რუსული რევოლუციის შემდეგ შეიქმნა. 1918 წლის 11 ნოემბერი – მოქალაქეთა თავდაცვის ორგანიზაციას გადაერქვა სახელი და ესტონეთის თავდაცვის ლიგა ეწოდა, რომელიც ასრულებდა ეროვნული გვარდიის დავალებებს განმანთავისუფლებელ ომში. 1924 – წარუმატებელი კომუნისტური გადატრიალების შემდეგ ნათელი გახდა თავდაცვის ლიგის არსებობის საჭიროება. ეროვნული გვარდიის ამოცანების შესრულებისთვის თავდაცვის ლიგის განვითარება დაიწყო.
1925 – ოქტომბერში, თავდაცვის ლიგის გაზეთი "Kaitse Kodu!" (ქართ. დაიცავი შენი სამშბოლო) დაარსდა.
1926 – 19-20 ნოემბერს თავდაცვის ლიგის ორგანიზებით პირველი ფესტივალი გაიმართა ტალინში. 1940 წლამდე ასეთი 6 ჩატარდა.
1927 2 სექტემბერი – თავდაცვის ლიგის განვითარებისთვის და მისთვის ოჯახური ღირებულების გასაზრდელად დაარსდა ქალთა ორგანიზაცია (ესტ. Naiskodukaitse).
1928 – ორგანიზაციის უხუცესებმა გადაწყვიტეს, რომ ვაჟთა ახალგაზრდული ორგანიზაცია "ახალგაზრდა არწივები" (ესტ. Noored Kotkad) მოეწვიათ და გააერთიანებინათ ლიგაში
1931 – მთავრობამ დაამტკიცა თავდაცვის ლიგის სტატუტები (კანონები), რომლებიც დღემდე ძალაშია
1932 – თავდაცვის ლიგის ქალთა კორპუსში ჩამოყალიბდა გოგონათა ახალგაზრდული ორგანიზაცია – სამშობლოს ქალიშვილები (ესტ. Kodutütred).
1990 17 თებერვალი – იარვარკანდში, ესტონეთის სახელმწიფოებრივობის დასაცავად ლიგა ხელახლა დაარსდა.
1991 4 სექტემბერი – ესტონეთის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმმა ლიგას უფლებამოსილება აღუდგინა.
1992 28 აპრილი – თავდაცვის ლიგა შეიარაღებული ძალების დაქვემდებარებაში გადავიდა, როგორც ეროვნული თავდაცვის ორგანიზაცია.
1999 წელს ესტონეთის პარლამენტმა მიიღო კანონი, რომელმაც განსაზღვრა კაიცელიტის პოზიცია ეროვნული თავდაცვის სფეროში, ასევე ძირითადი მიზნები, სტრუქტურა და ოპერაციებში მონაწილეობის კონტროლის მექანიზმები.
ზოგადი ინფორმაცია
თავდაცვის ლიგა 15 რეგიონალურ რაზმად, მალევად (ესტ. Malev), ხოლო ისინი  მალევკონდებად იყოფა (ესტ. Malevkond). მათ სამოქმედო არეალს ძირითადად ესტონეთის მაზრების (ესტ. maakond) საზღვრები წარმოადგენს. კაიცელიტი რეგულარულად იღებს მონაწილეობს საერთო სამხედრო და საერთაშორისო სწავლებებში, ატარებს საკუთარ სწავლებებს და თითქმის ყველა სამხედრო მიმართულებით ამზადებს პროფესიონალ კადრებს. ორგანიზაციის წევრობა გარდა ესტონეთის მოქალაქეებისა, შეუძლიათ სხვა ქვეყნის მოქალაქეებსაც. წევრები იყოფიან სამ ჯგუფად: მოქმედი წევრები, დამხმარეები და ვეტერანები.
ტალინის რაზმი
ტალინის რაზმის შტაბი მდებარეობს კადრიორგში. რაზმის განკარგულებაშია ორი ტირი, ასევე სასწავლო კომპლექსი ნიმეში, რომელიც ადრე სახანძრო–სამხედრო ნაწილს წარმოადგენდა. რაზმი მოქმედებს დედაქალაქის ტერიტორიაზე. 1939 ბოლოს, რაზმში 8000-ხე მეტი, ხოლო დღევანდელი მონაცემებით 2000 ადამიანია. ტალინის რაზმში 11 ქვედანაყოფია:
რაპლას რაზმი
რაპლას რაზმი მოქმედებს რაპლამაას ტერიტორიაზე.
ალუტაგუზეს რაზმი
მოქმედებს იდა-ვირუმაას ტერიტორიაზე. იყოფა 4 ქვედანაყოფად:
ვირუს რაზმი
მოქმედებს ლიაენე-ვირუმაას ტერიტორიაზე. იყოფა სამ ცაკლეულ ასეულად:
იიგევას რაზმი
მოქმედებს იიგევამაას ტერიტორიაზე.
იარვას რაზმი
მოქმდებს იარვამაას ტერიტორიაზე
პიარნუმაას რაზმი
მოქმედებს პიარნუმაას ტერიტორიაზე. შედგება სამი მალევკონდისაგან:
ლიაანეს რაზმი
მოქმედებს ლიაენემაას და კუნძულ ჰიიუმაას ტერიტორიაზე. ჰიიუმაზე განთავსებულია ჰიიუმაას მალევკონდი, ხოლო ლიაენემაას მაზრაში მოქმედებს რისტისა და რიდალას მალევკონდები.
საარემაას რაზმი
მოქმედებს კუნძულ საარემაას ტერიტორიაზე
ტარტუს რაზმი
მოქმედებს ქალაქ ტარტუს და ტარტუმაას მაზრის ტერიტორიაზე. იყოფა 4 ქვედანაყოფად:
საკალას რაზმი
მოქმედებს ვილიანდიმაას ტერიტორიაზე
ვალგამაას რაზმი
მოქმედებს ვალგამაას ტერიტორიაზე.
ვირუმაას რაზმი
მოქმედებს ვირუმაას ტერიტორიაზე.
პილვას რაზმი
მოქმედებს პილვამაას ტერიტორიაზე.
თავდაცვის ლიგის ქალთა კორპუსი
ქალთა საშინაო თავდაცვა,ნაისკოდუკაიცე (ესტ. Naiskodukaitse) – კაიცელიტის დამხმარე ორგანიზაცა.ჩამოყალიბდა 1927 წლის რ სექტემბერს. აღადგინეს 1991 წლის 20 სექტემბერს.შედგება დაახლოებით 1700 მოხალისე ქალისგან. ორგანიზაციის ძირითად მოვალეობებში შედის კაიცელიტის ზუგში მოქმედება და მხარდაჭერა ესტონეთის დამოუკიდებლობის დაცვაში, სამედიცინო დახმარების უზრუნველყოფა, თავდაცვის ლიგის სამოქალაქო აქტივობებეის ორგანიზება.
თავდაცვის ლიგის გოგონათა კორპუსი – "სამშობლოს ქალიშვილები"
თავდაცვის ლიგის გოგონათა კორპუსი – კოდუტიუტრედი (ესტ.Kodutütred) შეიქმნა, რათა გაეზარდათ პატრიოტული განწყობა და თავდაცვისათვის მზაობა ესტონელ გოგონებში.
თავდაცვის ლიგის ვაჟთა კორპუსი – "ახალგაზრდა არწივები"
თავდაცვის ლიგის ვაჟთა კორპუსი – ნოორედ კოტკადის (ესტ. Noored kotkad) მთავარ ამოცანას წარმოადგენს ვაჟების აღზრდა კარგ მოქალაქეებად ჯანსაღი სხეულითა და აზროვნებით. ორგანიზაციის წევრები ვარჯიშობენ სროლაში, ბუნებაში ორიენტაციაში, ასევე პარაშუტით ხტომაში, პარაპლანით ფრენაში და ა.შ. ვაჟთა კორპუსი ასევე მონაწილეობს სხვადასხვა საინტერესო ღონისძიებებში, რომელთაგან ეყველაზე პოპულარული და ასევე რთული, "მინი–ერნაა", რომელიც 35 კმ სიგრძის სადაზვერვო შეჯიბრს წარმოადგენს.
მმართველობა
კაიცელიტის მეთაური წარმოადგენს უმაღლეს წოდებას თავდაცვით ლიგაში,თუმცა ადამიანი რომელიც ამ წოდებას ატარებს შესაძლოა სულაც არ იყოს უფროსი რანგის ოფიცერი. მეთაური პასუხისმგებელია მის ხალხზე, მათ მომზადებაზე, შეიარაღებასა და ორგანიზაციის განვითარებაზე. მეთაურს ესტონეთის შეიარაღებული ძალების მეთაური ნიშნავს. ორგანიზაციის ამჟამინდელი მეთაურია ბრიგადის გენერალი მიილის კიილი, რომელიც 2012 წელს დაინიშნა.
რანგები და განმასხვავებელი ნიშნები
თავდაცვის ლიგის რანგობრივი სტრუქტურა ესტონეთის შეიარაღებული ძალების მსგავსია, თუმცა შტაბის წევრები ზოგჯერ განსხვავებულ განმასხავევებელი ნიშნებს იყენებენ..
უნიფორმა
ესტონეთის შეიარაღებული ძალების სტანდარტულ ფორმას ESTDCU (ციფრული კამუფლიაჟის ესტონური ვერსია) წარმოადგენს. სადღესასწაულო შემთხვევში (მაგალითად აღლუმზე) თეთრ ხელსახვევებს ატარებენ, რომლებზეც იმ მაზრის  გერბია გამოსახული, რომლის ტერიტორიულ ქვედანაყოფშიც ირიცხებიან. სხვადასხვა ცერემონიებზე და აღლუმებზე ქალები სამოქლაქო უნიფორმას ატარებენ. მინი| ესტონური კამუფლიაჟი პირველი მსოფლიო ომის დროს და 1990-იან წლებში თავდაცვის ლიგის წევრები სამოქალაქო ტანსაცმელზეც იკეთებდნენ ხელსახვევებს, რადგან ორგანიზაციას ყველა წევრის სამხედრო ფორმით უზრუნველყოფა სახსრების უქონლობის გამო არ შეეძლო.
აღჭურვილობა
კაიცელიტის ძირითად საბრძოლო იარაღს ებრაული Galil-ი და გერმანული H&K G3-ი წარმოადგენს. ესტონელი ჩუბინები მოდერნიზებულ M14 ტიპის შაშხანებს იყენებენ.
სექციის და ასეულის დონეზე მხარდამჭერ ცეცხლს უზრუნვეყლოფს გერმანული ხელის ტყვიამფრქვევი MG3. ბატალიონების დონეზე გამოიყენება 40 მმ-იანი ტანსკსაწინააღმდგო ყუმბარმტყორცნი M-69, 82 მმ-იანი ყუმბარმტყორცნი B-300 და 81 მმ-იანი ნაღმმტყორცნი B455.
კაიცელიტის შეიარაღებაშია ასევე 84 მმ-იანი უუკუცემო ქვემეხი Carl Gustav-ი და 90 მმ-იანი უუკუცემო ქვემეხი Pvpj 1110. თავდაცვის ლიგის შემადგელობაშია მცირე რაოდენობით ჯავშანტრანსპორტიორები, მაგალითად BTR-80, ასევე მცირე რაოდენობით შვედური ჯავშანმანქანები .
სქოლიო
კატეგორია:ესტონეთის ორგანიზაციები
გაგი ლიჩელი
გაგი ლიჩელი (დ. 1 დეკემბერი, 1998, ქარელი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო), ჭაბუკებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის მფლობელი (2016, ბუქარესტი, რუმინეთი, 70 კგ ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1998 კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი
წითელი ტელეფონი
წითელი ტელეფონი ან ცხელი ხაზი ვაშინგტონი-მოსკოვი — პირდაპირი კავშირის ხაზი აშშ-ს პრეზიდენტსა და სსრკ-ის ხელმძღვანელობას შორის. შეიქმნა 1963 წელს, კარიბის კრიზისის დროს, მას შემდეგ, რაც ვითარება უკიდურესად დაიძაბა ცივი ომის ორ უდიდეს დაპირისპირებულ ქვეყანას აშშ-სა და სსრკ-ს შორის. კარიბის კრიზისის პერიოდში ამერიკელებს დასჭირდათ მთელი 12 საათი, რათა გაეშიფრათ 3 000 სიტყვისაგან შედგენილი ნიკიტა ხრუშჩოვის გზავნილი ჯონ კენედისადმი. ამასთან დაკავშირებით 1963 წლის 20 ივნისს ჟენევაში, ხელი მოაწერეს მემორანდუმს, რომლის ძალითაც დამყარდა პირდაპირი სატელეფონო კავშირი ორი ქვეყნის მეთაურებს შორის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ცივი ომი
სომხეთის ეროვნული კრება
სომხეთის ეროვნული კრება (Հայաստանի Ազգային Ժողով) — სომხეთის უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის პოლიტიკა
აგიოს-კონსტანტინოსი (კვიპროსი)
აგიოს-კონსტანტინოსი (Άγιος Κωνσταντίνος) — სოფელი კვიპროსში. მდებარეობს ლიმასოლის რაიონში. 2001 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 164 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ლიმასოლის რაიონის სოფლები
ლაშა მათიაშვილი
ლაშა მათიაშვილი (დ. 1 იანვარი, 1999, საგარეჯო) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო), ჭაბუკებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატების ვერცხლის  (2016, 75 კგ) და ბრინჯაოს  პრიზიორი (2017, 81 კგ), ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, 81 კგ).
Ӭ́
Ӭ́, ӭ́ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „Э“-სა და დიაკრიტიკული ნიშნების ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, გრაფემის, „Э“-სა და დიაკრიტიკული ნიშნების კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება: ან
კატეგორია:კირილური ასოები
სემიონოვის ხიდი
მდებარეობა
სემიონოვის ხიდი მდებარეობს გოროხვაიის ქუჩის გაყოლებაზე.
დინების ზემოთში მდებარეობს ლეშტუკოვის ხიდი, ხოლო ქვემოთ — გორსტკინის ხიდი.
უახლოესი მეტროსადგურებია „ზვენიგოროდსკაია“, „სადოვაია“, „სენის მოედანი“, „სპასკაია“.
სახელწოდება
თავისი სახელწოდება ხიდმა მიიღო ლეიბ-გვარდიის ყაზარმის სემიონოვის პოლკისაგან, რომელიც ხიდთან იყო განთავსებული.
ისტორია
1717 წლის გეგმაში აღნიშნულია ხის ხიდი, რომელიც მდებარეობს თანამედროვე გორსტკინის ხიდის სიახლოვეს. 1738 წელს მას უკვე თანამედროვე სახე ჰქონდა.
1856-1857 წლებში მოძველებული ხიდი გადააკეთეს ინჟნერ ფიოდორ ენროლდის პროექტის მიხედვით.
1949 წელს ინჟნერ პავლე ბაჟენოვისა და არქიტექტორ ლევ ნოსკოვის პროექტის მიხედით წარიმართა ხიდის კაპიტალური რემონტი. მალების დეტალები შეცვალეს მეტალით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ნოვიე-კაზანჩი
ნოვიე-კაზანჩი (Яңы Ҡаҙансы) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ასკინოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 443 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკინოდან დაშორებულია 53 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ჩერნუშკა, რომელიც დაშორებულია 67 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასკინოს რაიონის სოფლები
ოფელია ვინტერი
ოფელია ვინტერი (Ophélie Winter; დ. 20 თებერვალი 1974, ბულონ-ბიიანკური, ო-დე-სენა, საფრანგეთი) — ფრანგი მომღერალი, მსახიობი და ტელეწამყვანი.
მამამისი დავიდ ალექსანდრ ვინტერი გასული საუკუნის ცნობილი მომღერალია, ხოლო დედამისი ყოფილი მოდელი, ამჟამად ოფელიას აგენტია. ჰყავს ძმა, რომელიც აგრეთვე მსახიობი და ტელეწამყვანია. როდესაც ოფელია ორი წლისა იყო მისი მშობლები ერთმანეთს გაშორდნენ და იგი მამამისთან ერთად აშშ-ში წავიდა საცხოვრებლად, სადაც დაეფლა ქორეოგრაფიას, ვოკალს, მუსიკასა და სამსახიობო ოსტატობას.
17 წლის ასაკაში ქალაქ პარიზში დაბინავდა დედამისთან და ძმასთან ერთად. 3 წლის განმავლობაში იყო სააგენტო „შანზ-ელიზეს“ მოდელი. 2000 წელს მონაწილეობა მიიღო ფილმში „მეექვსე ელემენტი“, 2001 წელს როლი მიიღო ფილმში „საყვარელი პატარა“, ხოლო 2003 წელს ითამაშა ფილმში „ცუდი ხასიათი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი მსახიობები კატეგორია:ფრანგი მოდელები კატეგორია:ფრანგი ტელეწამყვანები კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი
სომხეთის საპარლამენტო არჩევნები (1999)
სომხეთის საპარლამენტო არჩევნები 1999 — მეორე საპარლამენტო არჩევნები სომხეთში, რომელიც გაიმართა 1999 წლის 30 მაისს. არჩევნებზე 75 ადგილი მაჟორიტარული სისტემით აირჩეოდა, ხოლო 56 პროპორციულით. არჩევნებში გამარჯვება ბლოკმა ერთობამ მოიპოვა. მათ 131-დან 62 ადგილი მოიპოვეს. არჩევნებზე ამომრჩეველთა აქტივობამ 51.7% შეადგინა.
შედეგები
* ბლოკი ერთობა იყო სახალხო პარტიისა და რესპუბლიკური პარტიის ალიანსი.
სქოლიო
კატეგორია:1999 წლის არჩევნები კატეგორია:სომხეთის არჩევნები
სანტიაგო სანტამარია
სანტიაგო სანტამარია (Santiago Santamaría; დ. 22 აგვისტო, 1952, სან-ნიკოლას-დე-ლოს-აროიოსი, არგენტინა — გ. 27 ივლისი, 2013, კორდოვა, არგენტინა) — არგენტინელი ფეხბურთელი, ნახევარმცველი. იცავდა „ნიუელს ოლდ ბოისის“, „სტად დე რეიმსისა“ და არგენტინის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. 1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მონაწილე არგენტინის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.
საკლუბო კარიერა
სანტიაგო სანტამარია „ნიუელს ოლდ ბოისის“ შემადგენლობაში გატანილი 90 გოლით ვიქტორ რამოსის (Víctor Rogelio Ramos) შემდეგ (104 გოლი) კლუბის ყველა დროის მეორე საუკეთესო ბომბარდირის ადგილს იკავებს, ხოლო ჩატარებული მატჩების რაოდენობით (293 მატჩი) — მერვე ადგილს. მის შემადგენლობაში 1974 წელს მეტროპოლიტანოს ტურნირს იგებს. ამას გარდა, ორჯერ ხდება არგენტინის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1980, 1981)
1974–1979 წლებში ფრანგული „სტად დე რეიმსის“ ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 148 მატჩს ატარებს და 41 გოლი გააქვს. კლუბთან ერთად საფრანგეთის საფეხბურთო თასის 1976–77 წლების გათამაშების ფინალშიც გადის, სადაც 1977 წლის 18 ივნისს „პარკ დე პრენსზე“ აღმავლობის გზაზე მყოფ „სენტ-ეტიენთან“ გამართულ გადამწყვეტ შეხვედრაში ანგარიშით 1–2 მარცხდება. 1978–79 წლების საფრანგეთის ჩემპიონატის გათამაშებაში მისი კლუბი ბოლო ადგილს იკავებს და საფრანგეთის მეორე დივიზიონში ქვეითდება. შედეგად სანტამარია ფრანგულ კლუბს ტოვებს და „ნიუელს ოლდ ბოისში“ ბრუნდება. საფეხბურთო კარიერას, ამავე კლუბში 1985 წელს ასრულებს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1952 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2013 კატეგორია:არგენტინელი ფეხბურთელები კატეგორია:არგენტინის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:ნიუელს ოლდ ბოისის ფეხბურთელები კატეგორია:ველეს სარსფილდის ფეხბურთელები კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები კატეგორია:არგენტინის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
სან-პაბლო (ნარინიო)
სან-პაბლო (San Pablo) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნარინიოს დეპარტამენტში.
შირაკავანი (ძველი ქალაქი)
შირაკავანი (Երազգավորս; თავდაპირველად ერაზგავორსი და მოგვიანებით, ერაზგავორკი) — შუა საუკუნეების სომხური ქალაქი და ერთ-ერთი სომხეთის ისტორიულ დედაქალაქთაგან. შირაკავანი ბაგრატუნთა სომხეთის სამეფოს დედაქალაქი იყო 890-929 წლებში.
სან-პაბლო (ნარინიო)
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 932 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 143 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნარინიოს დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
შირაკავანი (ძველი ქალაქი)
ქალაქი მდებარეობდა მდინარე ახურიანის მარჯვენა ნაპირზე, ანისიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით. შეესაბამება თანამედროვე სოფელი ჩეთინდურაქი აკაიაკის რაიონში, ყარსის პროვინციაში, თურქეთის ტერიტორიაზე.
ისტორია
შირაკავანი, როგორც დასახლება პირველად მოიხსენიება, როგორც ერაზგავორსი, VII საუკუნეში, სომეხი ისტორიკოსის, სებეოსის მიერ. სებეოსი ერაზგავორსს აღწერს, როგორც სოფელს შირაკში, დიდი სომხეთის აირარატის პროვინციაში. მოგვიანებით, 890 წელს, მეფე სმბატ I-მა ანისის სამეფოს დედაქალაქი ბაგარანიდან ერაზგავორსში გადაიტანა და მას შირაკავანი უწოდა.
ქალაქი ინარჩუნებდა დედაქალაქის სტატუსს 929 წლამდე, როდესაც აბას I-მა ახალ დედაქალაქად ყარსი აირჩია.
XI-XII საუკუნეების ისტორიკოსების, სტეფანოს ტარონეცისა და სამუელ ანეცის მიხედვით, შირაკავანს ჰქონდა ცენტრალური ციხესიმაგრე და სქელი თავდაცვითი ქალაქის კედლები.
სურფ ფრკიჩის (წმინდა მაცხოვრის) ტაძარი ქალაქის მთავარ ღირსშესანიშნაობას წარმოადგენდა. ის 897 წელს სმბატ I-მა ააგო და მოგვიანებით აქვე ეკურთხა კიდევაც მეფედ კათოლიკოს გევორგ II-ის მიერ.
მოგვიანებით ქალაქი ბიზანტიელებმა დაიპყრეს. 1064 წელს კი ქალაქ ანისთან ერთად გაანადგურა თურქ-სელჩუკების დიდმა არმიამ, რომელსაც სულთანი ალფ-არსლანი მეთაურობდა.
1914 წელს, სომხების გენოციდამდე, შირაკავანი საკმაოდ მოზრდილი სომხური დასახლება იყო, რომლის მოსახლეობაც 1 220 კაცს შეადგენდა. 1920 წლის სომხეთ-ოსმალეთის ომის შემდეგ, დასახლება მიატოვეს და სომხური მოსახლეობა აღმოსავლეთ სომხეთში გადავიდა, სადაც ახლადდაარსებულ სოფელ ერაზგავორსში დასახლდა. მოგვიანებით, 1921 წელს, ყარსის ტერიტორია, შირაკავანის ჩათვლით, ოფიციალურად გადაეცა თურქეთს ყარსის ხელშეკრულების მიხედვით.
სურფ ფრკიჩის ეკლესია XX საუკუნის დასაწყისისათვის ნაწილობრივ დანგრეული იყო. იგი 1954 წელს თურქებმა თურქული არმიის რეგულარული წვრთნის დროს ააფეთქეს. აფეთქებას მხოლოდ ტაძრის დასავლეთი კედლები გადაურჩა. ძველი შირაკავანის სხვა ნაწილები მდინარე ახურიანზე კაშხლის აგების შემდეგ დაიტბორა.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის ყოფილი დედაქალაქები
ვეჯინის ნამოსახლარი
ვეჯინის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვეჯინის დასავლეთით 1,5 კილომეტრზე, ტყიანი მთის ფერდობზე. განეკუთვნება XII-XIII საუკუნეებს. ძეგლი 2008 წელს აღმოაჩინა გურჯაანის მუნიციპალიტეტის ძეგლთა დაცვის სამსახურმა.
ნამოსახლარს საკმაოდ დიდი ფართობი უკავია. ზედაპირულად შეგროვდა: სხვადასხვაფრად მოჭიქული და მოუჭიქავი წითელკეციანი კერამიკის (ჯამების, ლანგრების, დოქების, ხელადების, ქოთნების, ქვაბ–ქოთნების, სამარილეების, ჭრაქების და სხვების) ფრაგმენტები; ბრტყელი და ღარისებრი კრამიტის ნატეხები; მინის სამაჯურები და სხვები. მრგვალი კერამიკული სოლების, კავების და ნახევარფაბრიკატების (მ. შ. წუნდებულის) აღმოჩენა ამ ტერიტორიაზე მძლავრი სამეთუნეო ქურის არსებობაზე მიუთითებს.
მასალა ინახება საქართველოს ეროვნული მუზეუმის გურჯაანის ისტორიულ ეთნოგრაფიულ საცავში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ფონტენბლოს ხელშეკრულება
ტერმინი ფონტენბლოს ხელშეკრულება შეიძლება აღნიშნავდეს:
დავით ართმელაძე
დავით ადამის ძე ართმელაძე (დ. 1 თებერვალი, 1865, ქვიანი, ოზურგეთის მაზრა — 1938) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთის საიმპერატორო არმიის პოლკოვნიკი, რუსეთის რესპუბლიკის გენერალ-მაიორი, პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე, ოთხი ორდენის კავალერი და საბრძოლო დიდების ხმლის მფლობელი. რევოლუციის შემდეგ მსახურობდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის არმიაში.
ბიოგრაფია
დავით ართმელაძე დაიბადა 1865 წელს, სოფელ ქვიანში, გურული აზნაურის, ადამ ართმელაძის ოჯახში. ჰყავა ძმა — ტიტე ართმელაძე, შემდგომში პოლკოვნიკი და პუბლიცისტი. დავით ართმელაძემ დაწყებითი განათლება მიიღო ოზურგეთის საქალაქო სკოლაში. ართმელაძემ სამხედრო სამსახური დაიწყო 1885 წლის 7 ნოემბერს. დაამთავრა ტფილისის ქვეით იუნკერთა სასწავლებელი (პირველი თანრიგით), რის შემდეგაც გაიგზავნა ელიზავეტპოლის 156-ე ქვეით პოლკში. 1888 წლის 1 სექტემბერს მიიღო პოდპორუჩიკის წოდება, ხოლო 1892 წლის 1 სექტემბერს გახდა პორუჩიკი; 1900 წლის 6 მაისი — შტაბის კაპიტანი; 1901 წლის 6 მაისი — კაპიტანი; 1908 წელს მან იქორწინა სოფიო წულუკიძეზე, რომელთანაც 1909 წელს ეყოლა ქალიშვილი ნინა, ხოლო 1911 წელს — ვაჟი ილია (შემდგომში საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს მუდმივი წარმომადგენელი სსრკ მინისტრთა საბჭოში).
პირველი მსოფლიო ომის წინ პოდპოლკოვნიკია. ომის დროს გადაყვანილ იქნა 23-ე თურქესტანის ქვეით პოლკში ბატალიონის მეთაურად. 1915 წლის 19 ივლისს ართმელაძეს მიენიჭა პოლკოვნიკობა. 1917 წლის იანვარში დაინიშნა მე-16 თურქესტანის პოლკის უფროსად. იმავე წლის ოქტომბერში 127-ე ქვეითი დივიზიის მეთაურად. 1917 წლის 10 ოქტომბერს მიენიჭა გენერალ-მაიორის წოდება და დათხოვნილი იქნა თადარიგში ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო.
ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ის აქტიურად ჩაება ქართული არმიის ფორმირებაში. 1918 წლიდან ქართულ არმიაშია. 1920-1921 წლებში სარდლობდა პირველ ბრიგადას, რომლის შტაბიც სოხუმში იყო და იცავდა აფხაზეთის მიმართულებას. 1921 წლის თებერვალ-მარტში მეთაურობდა გაგრის მხრიდან შემოჭრილი მე-9 წითელი არმიის წინააღმდეგ მებრძოლთა შენაერთებს. 1921 წლის მარტში ართმელაძე 1500 კაციანი მოხალისეთა ჯგუფით შეუერთდა გენერალ მაზნიშვილს და განდევნა თურქები ბათუმიდან. გენერალი მაზნიაშვილი წერს, „მოველაპარაკე გენერლებს წულუკიძესა და ართმელაძეს და ციხის რაიონი გავყავი ორ მებრძოლ უბნად. ნაწილი ქალაქისა, ბარცხანა და კახაბერის ფორტები დავუქვემდებარე გენერალ წულუკიძეს, ხოლო ქალაქის მეორე ნაწილი, სტეფანოვკა და ანარიის ფორტები გენერალ ართმელაძეს“. როგორც თავად მაზნიაშვილი წერდა, ამ ბრძოლაში დაიღუპა მხოლოდ და მხოლოდ 84 ქართველი.
საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ, ართმელაძე და სხვა ქართველი გენერლები მონაწილეობდნენ საქართველოში წითელი არმიის ფორმირებასა და სამხედრო სასწავლებლის შექმნაში. ის ასევე ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. დაკრძალულია სოფელ ქვიანის ეკლესიის სასაფლაოზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1865 კატეგორია:გარდაცვლილი 1938 კატეგორია:ქართველი გენერლები კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ტრევის შადრევანი
სასახლის მთელი ფასადი და შადრევანი მიღებულია, როგორც ერთი მთლიანობა, ამიტომაა, რომ შადრევანი გრანდიოზულად გვეჩვენება. სასახლის ცენტრალური ნიშიდან ამოდის ზღვის ნიჟარაზე მჯდომი ოკეანე, რომელსაც ექაჩებიან ტრიტონები და ჰიპოკამპუსები. მარჯვენა ბარელიეფზე ახალგაზრდა გოგონა რომაელ ჯარისკაცებს მიუთითებს წყაროზე. აღნიშნულ წყაროზე მოათავსეს აკვედუკი, რომლის მეშვეობითაც რომს წყალი მიეწოდებოდა. აკვედუკმაც და წყარომაც მიიღეს სახელწოდება Acqua Vergine (Acqua — წყალი, Vergine — ქალწული).
არსებობს ლეგენდა, რომ თუ შადრევანში ჩააგდებ ერთ მონეტას აუცილებლად დაბრუნდები რომში, ორი მონეტა — სასიყვარულო შეხვედრაა, სამი — ქორწილი, ოთხი — სიმდიდრე, ხუთი კი — განშორება. ყოველი წლის ბოლოს შადრევნიდან, დაახლოებით, 700 000 ევროს იღებენ.
ტრევის შადრევანს ბევრ ცნობილ ფილმში წავაწყდებით. მაგ: „რომაული არდადეგები“, „ტკბილი ცხოვრება“, სადაც შადრევანი მესამე მთავარ გმირად გვევლინება ანიტა ეკბერგთან და მარჩელო მასტროიანისთან ერთად და ა.შ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის შადრევნები
ოთარ ბურჯანაძე
ოთარ იროდიონის ძე ბურჯანაძე (დ. 26 აგვისტო, 1923, ჭიათურა — გ. 25 სექტემბერი, 1975, თბილისი) — ქართველი ექიმი, ქირურგი, პროფესორი (1973), მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1966), საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1990), სტალინის სახელობის სტიპენდიატი, საქართველოს ქირურგიული სამეცნიერო საზოგადოების წევრი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი 1946 წელს. იმავე წლიდან ამავე ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტის ქირურგიულ კლინიკის უფროსი ლაბორანტი, შემდეგ ორდინატორი, პარალელურად აქვე კითხულობს ლექციებს ქირურგიაში. 1949 წლიდან საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიისა და ჰემატოლოგიის ინსტიტუტის უფროსი ლაბორანტი; 1956 წლიდან ამავე ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი;
1953 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე: „მაობლიტერებელი ენდარტერიიტის საკითხისათვის“, 1966 წელს სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: „ბრონქიალური ფისტულების პროფილაქტიკა და მკურნალობა ფილტვის ნაწილობრივი რეზექციის დროს“. 1950-იან წლებში საქართველოში ოთარ ბურჯანაძის საკანდიდატო დისერტაცია პირველ ფუნდამენტალურ კვლევას წარმოადგენდა სისხლძარღვთა ქირურგიაში.
1955-1956 წლებში ჯანმრთელობის დაცვის სამინისტროს მე-4 სამმართველოს საავადმყოფოს ქირურგიულ განყოფილებაში ორდინატორი; 1962 წელს მივლინებით გააგზავნეს ბრატისლავის კომენსკის სახელობის მე-2 ქირურგიულ კლინიკაში აკადემიკოს კოროლ შიშკასთან, სადაც სრულყოფილად აითვისა ექსტრაკორპორალური სისხლის მიმოქცევის პირობებში გულზე ოპერაციების წარმოების მეთოდები და ხელოვნური სისხლის მიმოქცევის აპარატის მუშაობის პრინციპები; 1966 წლიდან გარდაცვალებამდე იყო ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის გულმკერდის ქირურგიის განყოფილების გამგე, 1959 წელს აირჩეს უფროსი მეცნიერ თანამშრომლის სამეცნიერო წოდებაში.
იგი არის 7 საკანდიდატო და 2 სადოქტორო დისერტაციის სამეცნიერო ხელმძღვანელი, აგრეთვე 100-მდე სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის 4 სახელმძღვანელო და 6 მონორგაფიის ავტოროი — ეხება თანამედროვე ქირურგიის სხვადასხვა სფეროს: გულის, მუცლის ღრუს, სისხლძარღვთა, ფილტვის ქირურგიას, ჰიპოთერმიას, გაუტკივარებას, გამოგონებებს, ექსპერიმენტებს და მრავალ სხვას. ოთარ ბურჯანაძე პირველი იყო საქართველოში, რომელმაც შეისწავლა მეზენტერიალურ სისხლძარღვთა მწვავე გაუვალობის კლინიკის, მათი დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის საკითხები; ადრეულ წლებში მოგვაწოდა მაობლიტერებელი ენდარტერიიტის წარმოშობის მიზეზები და მისი მკურნალობის მეთოდები; 1950-იან წლებში თანაავტორებთან ერთად წარმოადგინა სისხლის ხელოვნური მიმოქცევის და გამაციებელ-გამათბობელი ორიგინალური აპარატები; 1960 წელს პირველმა საქართველოში შეისწავლა მიოკარდიუმის მორფოლოგიური ცვლილებები გულის სიცივით გაჩერებისას (სხვადასხვა ნივთიერებებით, მათ შორის ქლორეთილით), აგრეთვე მისი ცხოველმოქმედების აღდგენისას ექსტრაკორპორალური სისხლის მიმოქცევის პირობებში, რაც მნიშვნელოვანია გულზე რეკონსტრუქციული ოპერაციების წარმოებისას.
ოთარ ბურჯანაძე გარდაიცვალა 1975 წლის 25 სექტემბერს თბილისში. დაკრძალულია საბურთალოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:ქართველი ქირურგები კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ჭიათურაში დაბადებულები ო
ალ-მუჰთადი
ალ-მუჰთადი (المهتدي‎; დ. უცნობია — გ. 21 ივნისი, 870) — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა 869-870 წლებში, „სამარის ანარქიის” დროს.
ალ-მუთაზის გარდაცვალების შემდეგ თურქებმა ახალ ხალიფად აირჩიეს მისი ბიძაშვილი, ალ-მუჰთადი, ხალიფა ალ-ვასიკის ვაჟი. ალ-მუჰთადს აღმოაჩნდა მრავალი დადებითი და სახელმწიფოს სამართავად აუცილებელი თვისება, რითიც გამოირჩეოდა მის წინამორბედ ხალიფებში. მისი ადრე გამეფების შემთხვევაში, შესაძლოა, მას სახალიფოსათვის ძველი დიდება დაებრუნებინა, თუმცა მისი მმართველობისათვის თურქებს უკვე მასზე მეტი ძალაუფლება ჰქონდათ.
მისი ხანმოკლე მმართველობის პერიოდში, რომელიც წელიწადზე ნაკლებ ხანს გაგრძელდა, ალ-მუჰთადმა რამდენიმე სასიკეთო ცვლილების განხორციელება მოასწრო, თუმცა 870 წლის 21 ივნისს თურქებთან დაპირისპირების გამო მოკლეს. არაბი მწერლები ქებით მოიხსენიებენ ალ-მუჰთადს და ხაზს უსვამენ მის სამართლიანობას. რომ არა მისი ასეთი ხანმოკლე მმართველობა, შესაძლოა იგი საუკეთესო აბასიან ხალიფებს შორისაც მოხვედრილიყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:აბასიანთა ხალიფები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 21 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 870 კატეგორია:IX საუკუნის ხალიფები
მიშა გელერი
მაიკლ ლაზარეს ძე „მიშა“ გელერი (Михаил Ла́заревич Геллер; დ. 23 ივლისი, 1937, მოსკოვი — 17 დეკემბერი, 2007, ვიუგტი) — რუსი „მევიოლე“ და კომპოზიტორი.