cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გარიგება
ნების გამოვლენა გარიგების განსაზღვრის ფუნდამეტია. სამოქალქო სამართალი ამ ნების გამოვლენას უკავშირებს სამართლებერივ ურთიერთობათა უდიდეს უმრავლესობას. ადამიანთა პირადი ცხოვრებით დაწყებული, ურთულესი ეკონომიკური ურთიერთობებით დამთავრებული, ყველგან ფიგურირებს ნების გამოვლენა, თუმცა ყოველი მათგანი როდი იწვევს სამართლებრივ შედეგს. რადგანაც ნების გამოვლენას სამართალი ასეთ დიდ მნიშვნელობას ანიჭებს, იგი უნდა აკმაყოფილებდეს განსაზღვრულ პირობებს. ერთი მხრივ, დაცული უნდა იყოს მატერიალური, ხოლო მეორე მხრივ, კი ფორმალური წინაპირობები. პირველში იგულისხმება პირის გონებრივი შესაძლებლობა (ასაკი, ჯანმრთელობა), ხოლო მეორეში — ნების გამოხატვის სამართლებრივი ფორმა. ნების გამოვლენის მაგვარ თვისებას, რომ იგი ვარგისია სამართლებრივი ურთიერთობების წარმოშობის, შეცვლის ან შეწყვეტისთვის, კანონი ნების გამოვლენის ნამდვილობას უწოდებს.
მართალია, გარიგების ძირითადი ბირთვი ნების გამოვლენაა, მაგრამ მხოლოდ ნების გამოვლენა არ წარმოშობს სამართლებრივ ურთიერთობებს. ნების გამოვლენის ნამდვილობა მრავალ გარემოებაზეა დამოკიდებული. როგორც წესი, ეს გარემოებები სამოქალაქო კოდექსით ან სხვა კანონებითაა განსაზღვრული და მათ გარიგებათა სამართლებრივ პირობებს უწოდებენ (condictiones iuris).
წარმოშობა და განვითარება
ცნება „გარიგება“ და „ნების გამოვლენა“ პირველად XVIII საუკუნეში წარმოიშვა. მართალია, რომის სამართალი იცნობდა გარიგების თითქმის ყველა ტიპს, რომელიც XIX საუკუნის სამოქალქო სამართლის კოდიფიკაციებში აისახა, მაგრამ გარიგების ერთიანი ცნება მისთვის უცხო იყო. გარიგების ცნების ისტორია მჭიდროდ არის დაკავშირებული სამოქალაქო სამართლის ე.წ. პანდექტური სისტემის წარმოშობასთან. პანდექტური სამართლის ერთ-ერთი დამსახურება იყო იუსტინიანეს დიგესტების ახლებური სისტემატიზაცია. ამ ახალმა სისტემამ კერძო სამართალს შეუქმნდა ზოგადი ნაწილი და ცალკეული ინსტიტუტები, როგორიცაა სანივთო სამართალი, ვალდებულებითი სამართალი, საოჯახო და მემკვიდრეობითი სამართალი. სამოქალაო სამართლის ახალი სისტემის განსაზღვრისას პანდექტური სამართლის ყველაზე დიდ მიღწევად მიიჩნება ზოგადი ნაწილის შექმნა, რომლის ბირთვსაც წარმოადგენს მოძღვრება გარიგებებზე.
„გარიგების“ ცნების წარმოშობა დაკავშირებულია გეტინგენის უნივერსიტეტის პროფესორის, გეორგ არნოლდ ჰაიზელის სახელთან. 1807 წელს გამოცემული შრომის პირველ წიგნში, რომელსაც „ზოგადი მოძღვრებები“ ეწოდება, მან სამოქალაქო სისტემის დახასიათებისას მოიხსენია „მოქმედებანი“, რომელიც ორ პარაგრაფად იყოფა: „ნების გამოვლენა“ და „განსაკუთრებით გარიგებანი“. ეს სისტემა აიტაცა XIX საუკუნის პანდექტურმა სამართალმა.
„გარიგება“ გერმანული წარმოშობის სიტყვაა. მას ორიგინალ ენაზე ეწოდება „სამართლებრივი საქმე“ — Rechtsgeschäft. იგი პირველად მოხსენიებული იყო 1794 წელს წიგნში „მთელი დღევანდელი ცივილური სამართლის სისტემა“.
მოძღვრება გარიგების შესახებ საკანონმდებლო განმტკიცებას პირველად პრუსიულ სამართალში პოულობს. 1794 წლის პრუსიული სამართლის წიგნი იყენებს ტერმინს არა „გარიგებას“, არამედ „ნების გამოვლენას“. მიუხედავად იმისა, რომ XIX საუკუნის დასაწყისში გარიგების ცნება ცნობილი იყო, მაგრამ პირველი კოდიფიკაციები — საფრანგეთისა და ავსტრიის სამოქალაქო კოდექსები მას არ იცნობენ.
გარიგების პირველი ლეგალური გვხვდება საქსონიის 1863 წლის სამოქალქო კოდექსში. მართალია, 1896 წლის გერმანიის სამოქალაქო კოდექსი გარიგების ლეგალურ დეფინიციას არ იძლევა, მაგრამ ზოგადი ნაწილის ერთი თავი მთლიანად მას აქვს დათმობილი. არც ავსტრიის სამოქალქო კოდექსი არ იცნობდა გარიგების ცნებას, მაგრამ 1916 წელს განხორციელებული ცვლილებების საფუძველზე მას დაემატა ახალი თავი სახელწოდებით „ხელშეკრულებებისა და ზოგადი გარიგებების შესახებ“. ანგლოამერიკულ სამართალში გარიგებების შესახებ დებულებები მოცემულია სამართალში „Law of Contract“. მნიშვნელოვანი იყო „ზოგადი ნაწილისა“ და „გარიგებების“ ადგილი და როლი საბჭოთა რუსეთის 1922 წლის სამოქალქო კოდექსში, რომლის გავლენით საქართველოს სსრ-მაც მიიღო სამოქალაქო კოდექსი.
ცალმხრივი გარიგებები
ცალხმრივია გარიგება, რომელთა ნამდვილობისთვის საკმარისია ერთი პირის მიერ ნების გამოვლენა. იმის გამო, რომ ამ ტიპის გარიგებების დროს სამართლებრივი ურთიერთობის წარმოშობა, შეცვლა ან შეწყვეტა დამოკიდებულია ერთი პირის მიერ ნების გამოვლენაზე, კანონი ხშირად განსაზღვრავს ამგვარ გარიგებებსა და მათი განხორციელების სამართლებრივ ჩაროჩოებს. გამოყოფენ ცალმხრივი გარიგებების სამ ჯგუფს :
პირველ ჯგუფს განეკუთვნება ცალმხრივი გარიგებები, რომლეციც მხოლოდ მოქმედ, ე.ი. ნების გამომვლენ პირს ეხებიან. ამის მაგალითია საკუთრების შეძენა ხანდაზმულობით, მაგალითად, როდესაც პირი მოძრავ ნივთს უწყვეტად ფლობს ხუთი წლის განმავლობაში როგორც საკუთარს, მასზე მოიპოვებს საკუთრების უფლებას.
მეორე ჯგუფს შეადგენენ გარიგებები, რომლცებიც, მართალია, იურიდიულ ძალას იძენენ მხოლოდ ერთი პირის მიერ ნების გამოვლენის შედეგად, მაგრამ უფლებრივ, ქონებრივ ან სხვაგვარ უპირატესობას ანიჭებენ მესამე პირებს. ასეთი გარიგების კლასიკური მაგალითებია ანდერძი და მინდობილობის გაცემა. ორივე შემთხვევაში მესამე პირი — მემკვიდრე ან რწმუნებული იღებს უფლებრივ უპირატესობას, რომ მიიღოს სამკვიდრო ან განახორციელოს ესა თუ ის მოქმედება.
მესამე ჯგუფს მიეკუთვნება გარიგებები, რომლის დროსაც გარიგება, მართალია, მესამე პირებს ეხება, მაგრამ შესაძლებელია მან სამართლებრივი ზიანი მოუტანოს მათ. ამიტომ ასეთი გარიგების განხორციელების უფლება პირს სპეციალურად კანონით ან წინასწარ დადებული ხელშეკრულებით მიენიჭება. ამგვარი ცალმხრივი გარიგების მაგალითია ხელშეკრულების ცალმხრივი შეწყვეტა. რადგან ასეთი ნების გამოვლენა ყოველთვის საზიანოდ ეხება მესამე პირთა ინტერესებს, კანონი დაწვრილებით განსაზღვრავს იმ შემთხვევებს, თუ როდის შეუძლიათ პირებს ასეთი მოქმედება.
ხელშეკრულება
ხელშეკრულება ორმხრივი (მრავალმხრივი) გარიგების კლასიკური ფორმაა, რომლის დასადებადაც აუცილებელია სულ მცირე ორი პირის მიერ ნების გამოვლენა. ამასთან, ნების გამოვლინებები ერთმანეთს უნდა ემთხვეოდეს. ამას კონსესუსი ეწოდება. მის გარეშე ხელშეკრულება დადებულად არ ჩაითვლება.
თავის მხრივ, ხელშეკრულება ცალმხრივად და ორმხრივად იყოფა. ცალმხრივია ხელშეკრულება, როდესაც მის მხარეებს მხოლოდ უფლებები ან მხოლოდ მოვალეობები აქვთ. მაგალითად, ჩუქების ხელშეკრულების დროს მჩუქებელს უფლება აქვს აჩუქოს, ხოლო დასაჩუქრებულს უფლება აქვს მიიღოს საჩუქარი. ორმხრივი ხელშეკრულების დროს მის მხარეებს აქვთ როგორც უფლებები, ისე მოვალეობები. ორმხრივი ხელშეკრულების მაგალითია ნასყიდობა, რომლის დროსაც გამყიდველს უფლება აქვს, მიიღოს გაყიდული ქონების ფასი და, ამავე დროს, ვალდებულია გადასცეს ქონება მყიდველს, ხოლო მყიდველს უფლება აქვს, მიიღოს ქონება და, ამავე დროს, ვალდებულია, გადაიხადოს ქონების საფასური.
გადაწყვეტილებები
მრავალმხრივი გარიგების მეტად გავრცელებული ფორმაა გადაწყვეტილებები, რომლებიც პირთა უმრავლესობის მიერ მიიღება. არსებითი, რაც მას ხელშეკრულებისგან განასხვავებს, ესაა კონსესუსის არარსებობა. ხელშეკრულება იდება მხარეთა მიერ ნების გამოვლენის კონსესუსის საფუძველზე, ხოლო გადაწყვეტილება — ხმათა უმრავლესობით.
კაუზალური და აბსტრაქტული გარიგებები
კაუზალურია გარიგება, რომლიდანაც გამომდინარეობს გარიგების მიზანი და რომელსაც აქვს კონკრეტული სამართლებრივი საფუძველი — causa (ლათნური). გარიგების იმ უშუალო ტიპურ საფუძველს (მიზანს), რომელიც გადაცემის სამართლებრივ ხასიათს განსაზღვრავს, ეწოდება სამართლებრივი საფუძველი. კაუზალური გარიგებების განხილვისას ერთმანეთისგან უნდა განვასხვაოთ სამართლებრივი და არასამართლებრივი საფუძვლები. პირველი მათგანი გარიგების შინაარსს განსაზღვრავს, ხოლო მეორე გავლენას არ ახდენს გარიგებაზე.
აბსტრაქტული გარიგების დროს, კაუზალურისგან განსხვავებით, სამართლებრივ საფუძველს მნიშვნელობა არ აქვს და გარიგების ნამდვილობა დამოუკიდებელია ამ სამართლებრივი საფუძვლის ნამდვილობისგან. მაგალითად, მინდობილობის გაცემა. მართალია, მინდობილობა გაიცემა რომელიმე ძირითად ურთიერთობასთან დაკავშირებით (ნასყიდობა, მომსახურება და სხვ.), მაგრამ თვით მინდობილობის გაცემა დამოუკიდებელია ამ ურთიერთობის ხასიათისგან.
გარიგების ფორმა
იმისთვის, რომ გარიგება ნამდვილად ჩაითვალოს, საჭიროა კანონით დადგენილი ფორმის დაცვა. თუ ასეთი ფორმა კანონით არ არის დაწესებული, მაშინ მხარეებს შეუძლიათ თვითონ განსაზღვრონ იგი.
გარიგება შეილება დაიდოს როგორც ზეპირად, ისე წერილობით. გარიგების წერილობითი ფორმის არსებობისას საკმარისია მონაწილე მხარეთა ხელმოწერა; კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში ან მხარეთა შეთანხმებით, გარიგება ან გარიგების ხელმოწერების ნამდვილობა უნდა დაამოწმოს ნოტარიუსმა ან სხვა პირმა.
გარიგების იმ ფორმის მიმართ, რომლის არჩევა გარიგების მონაწილეებს თვითონ შეუძლიათ, კანონი რაიმე განსაკუთრებულ მოთხოვნებს არ ითვალისწინებს, თუმცა აუცილებელია, რომ ნება გამოხატული იყოს მისი მიმღებისთვის ხელმისაწვდომი ფორმით.
თუ გარიგების ფორმა კანონით ან მხარეთა შეთანხმებით არის გათვალისწინებული, ამ ფორმის დაუცველად დადებული გარიგება ჩაითვლება ბათილად.
ბათილი გარიგება
გარიგება მიიჩნევა ბათილად, თუ მას შედეგად არ მოჰყვება დასახული მიზანი იმის გამო, რომ მოქმედი სამართალი განხორციელებულ ქმედებას სამართლებრივად უვარგისად მიიჩნევს.
მართლსაწინაამდეგო და ამორალური გარიგებები
ბათილია გარიგება, რომელიც არღვევს კანონით დადგენილ წესსა და აკრძალვებს, ეწინააღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს.
ძალაუფლების ბოროტად გამოყენება
გარიგება შეიძლება ბათილად ჩაითვალოს, თუ გარიგებით განსაზღვრულ შესრულებასა და ამ შესრულებისათვის გათვალისწინებულ ანაზღაურებას შორის აშკარა შეუსაბამობაა და გარიგება დაიდო მხოლოდ იმის წყალობით, რომ ხელშეკრულების ერთ-ერთმა მხარემ ბოროტად გამოიყენა თავისი საბაზრო ძალაუფლება ან ისარგებლა ხელშეკრულების მეორე მხარის მძიმე მდგომარეობით ან გამოუცდელობით (გულუბრყვილობით).
ბათილია გარიგება, რომელიც დადებულია ერთი მხარის მიერ მეორეზე გავლენის ბოროტად გამოყენებით, როცა მათი ურთიერთობა დაფუძნებულია განსაკუთრებულ ნდობაზე.
მოჩვენებითი და თვალთმაქცური გარიგებები
ბათილია გარიგება, რომელიც დადებულია მხოლოდ მოსაჩვენებლად, იმ განზრახვის გარეშე, რომ მას შესაბამისი იურიდიული შედეგები მოჰყვეს (მოჩვენებითი გარიგება).
თუ მოსაჩვენებლად დადებული გარიგებით მხარეებს სურთ სხვა გარიგების დაფარვა, მაშინ გამოიყენება დაფარული გარიგების მიმართ მოქმედი წესები (თვალთმაქცური გარიგება).
ნების გამოვლენის არასერიოზულობა
ნების მიმღებს უნდა აუნაზღაურდეს ის ზიანი,რომელიც წარმოიშვა იმის გამო, რომ იგი ენდობოდა ნების გამოვლენის სერიოზულობას, თუკი მან არ იცოდა და არც შეიძლებოდა სცოდნოდა არასერიოზულობის შესახებ.
ქმედუუნარობა ან ფსიქიკური აშლილობა
ბათილია მცირეწლოვანის ან სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ აღიარებული პირის ნების გამოვლენა. ბათილად შეიძლება ჩაითვალოს ნების გამოვლენა ცნობიერების დაკარგვის ან დროებითი ფსიქიკური მოშლილობის დროსაც. ბათილია ნების გამოვლენა სულით ავადმყოფის მიერ, როცა ეს არ შეესაბამება რეალური ვითარების სწორად აღქმას, თუნდაც ის არ იყოს სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ აღიარებული.
ფორმის დაუცველობა
ბათილია კანონით ან ხელშეკრულებით გათვალისწინებული აუცილებელი ფორმის დაუცველად დადებული გარიგება, ასევე ნებართვის გარეშე დადებული გარიგება, თუ ამ გარიგებისთვის საჭიროა ნებართვა.
ბათილი გარიგების სახეები
იმის გამო, რომ გარიგების ბათილობის მიზეზი, მოსალოდნელი შედეგი და გამოსწორების შესაძლებლობა სხვადასხვაა, კანონი ერთმანეთისგან განასხვავებს ბათილობის სხვადასხვა ფორმებს.
უცილოდ ბათილი (არარა) გარიგება
ისეთ გარიგებებს, რომლებიც დადებისთანავე ბათილია და მონაწილეთა მიერ დასახულ სამართლებრივ შედეგებს არ წარმოშობს, კანონი უცილოდ ბათილ (არარა) გარიგებას უწოდებს. იგი ბათილი გარიგების ყველაზე მკაცრი და კატეგორიული ფორმაა. ამ გარიგებით გათვალისწინებული სამართლებრივი შედეგი არ დადგება არც მისი მონაწილეების და არც მესამე პირთა მიმართ. ასეთი გარიგება დადებისთანავე ბათილია და მას ნამდვილად ვერ აქცევს ვერც გარიგების შემდგომი მომქედება და ვერც სასამართლოს გადაწყვეტილება.
ნაწილობრივად ბათილი გარიგება
ნაწილობრივად ბათილია გარიგება, რომელიც მთლიანობაში შეიძლება იყოს ნამდვილი, მაგრამ მისი ესა თუ ის ნაწილი სამართლებრივად უვარგისია.
მერყევად ბათილი გარიგება
მერყევად ბათილია გარიგება, რომელიც, მართალია, დადების მომენტში ბათილია, მაგრამ მისი უფლებამოსილი პირის მიერ მოწონების შემთხვევაში ნამდვილად იქცევა. მაგალითად, არასრულწლოვნის მიერ კანონიერი წარმომადგენლის აუცილებელი თანხმობის გარეშე დადებული ორმხრივი გარიგება (ხელშეკრულება) არის მერყევად ბათილი. თუ მისი დადების შემდეგ კანონიერი წარმომადგენელი მას მოიწონებს, იგი ნამდვილი გახდება.
საცილო გარიგება
თუ გარიგება დადების მომენტში ნამდვილია, მაგრამ შეცილების (ე.ი. მისი გაუქმების მოთხოვნის) შემდეგ ძალას კარგავს, ეწოდება საცილო გარიგება. მისი ნამდვილობა დამოკიდებულია იმაზე, გაასაჩივრებს (შეეცილება) თუ არა გარიგების მხარე ან უფლებამოსილი პირი ამ გარიგებას. თუ ეს მოხდა, მაშინ გარიგება დადების მომენტიდანვე ჩაითვლება ბათილად.
პირობითი გარიგებები
პირობითად ითვლება გარიგება, როდესაც იგი დამოკიდებულია უცნობ და სამომავლო მოვლენაზე იმით, რომ ან გარიგების შესრულების გადადება ხდება მის დადგომამდე, ანდა გარიგების შეწყვეტა ამ მომენტის დადგომისთანავე.
ნამ ჯუ ჰიოგი
ნამ ჯუ ჰიოგი ( 남주혁; დაიბადა 1994 წლის 22 თებერვალს) — სამხრეთ კორეელი მოდელი და მსახიობი. მან თავისი კარიერა მოდელის როლში დაიწყო და 2014 წლის სატელევიზიო დებიუტამდე რამდენიმე მუსიკალურ კლიპში გამოჩნდა. ნამის დებიუტი შედგა ფილმით "The Idle Mermaid". პოპულარობა მოიპოვა სატელევიზიო სერიალში "Who Are You: School 2015" შესრულებული როლით და მთავარი გმირის როლით დრამებში: "Weightlifting Fairy Kim Bok-Joo" (2016); "The Bride of Habaek" (2017); "The Light in Your Eyes" (2019); "The School Nurse Files" (2020); "Start Up" (2020) და "Twenty Five Twenty-one" (2022).
2021 წელს ნამი წარმოდგენილი იყო Forbes 30 Under 30-ში მისი წარმატებული სამსახიობო და სამოდელო კარიერის გამო.
ნასროლი ქანდაკებები
250px|მინი|მარჯვნივ|ნასროლი ქანდაკებები
ნამ ჯუ ჰიოგი
2013–2014: YGKPlus-ისა და მუსიკალური ვიდეოების გამოჩენა
ნამის დებიუტი 2013 წელს შედგა, როგორც SONGZIO Homme 2014 S/S -ის კოლექციის მოდელი. 2014 წელს ის გამოჩნდა მუსიკალურ კლიპებში 200% და Give Love of YG Entertainment- ის არტისტის Akdong Musician-ში. მალევე შედგა მისი სამსახიობო დებიუტი, მეორეხარისხოვანი როლით tvN დრამაში — The Idle Mermaid.
ნასროლი ქანდაკებები
ნასროლი ქანდაკებები — ძეგლი, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშაში.
ნამ ჯუ ჰიოგი
2015–2018: მზარდი პოპულარობა და გამოჩენა დიდ ეკრანზე
მინი|190x190პქ| ნამ ჯუ ჰიუკი 2015 წელს. ნამმა თავისი პირველი მთავარი როლი KBS-ის თინეიჯერულ დრამაში Who Are You: School 2015 შეასრულა, სადაც მან განასახიარა საშუალო სკოლის მოსწავლე ჰან ი ანი, რომელიც ისეთ ტკივილს გამოცდის, როგორიც არის სიყვარული და ტრავმა,  რომელიც მის მოცურავის კარიერაზე ახდენს გავლენას. ნამმა თავისი გარეგნობით ყურადღება მიიპყრო და რამდენიმე ჯილდო მოიპოვა, მათს შორის, გაიმარჯვა საუკეთესო ახალი მსახიობის ნომინაციაზე  4th APAN Star Awards-ზე და მიიღოპოპულარობის ჯილდო 2015 KBS Drama Awards- ზე. 2016 წელს ნამმა ითამაშა მეორეხარისხოვანი როლი კოლეჯის რომანტიკულ სერიალში Cheese in the Trap და ისტორიულ დრამაში Moon Lovers: Scarlet Heart Ryeo. იმავე წელს, ნამი გახდა მსახიობი შოუში კვება სამჯერ დღეში. თავისი კარიერის მანძილზე მეორე მთავარი როლი შეასრულა ახალგაზრდულ, სპორტულ დრამაში Weightlifting Fairy Kim Bok-Joo ლი სუნგ-კიუნგთან ერთად, სადაც განასახიერა ნიჭიერი, მაგრამ მხიარული მოცურავე ჯანგ ჯუნ ჰიუნი. სერიალში შესრულებული როლისთვის დადებითი შეფასებები მიიღო და მას უფრო ფართო აღიარება მოუტანა.
ნასროლი ქანდაკებები
1982 წელს ჰეიდარ ალიევის დავალებით ქალაქ შუშაში დაიდგა უზეირ ჰაჯიბეკოვის, ხურშიდბანუ ნათევანისა და ბულბულის ქანდაკება. 1992 წელს ყარაბაღის პირველი ომის დროს ქანდაკებები სომხური ვანდალიზმის შედეგად დაზიანდა. სომხები აპირებდნენ ქანდაკებების სომხეთში გატანას, მათ დადნობასა და იქ გაყიდვას. ამის შესახებ გაიგო ფოლად ბულბულოღლუმ და ჰეიდარ ალიევს მიმართა. გატარებული ღონისძიებების შედეგად ეს ქანდაკებები ბაქოში ჰეიდარ ალიევმა 1993 წელს ჩამოიტანა. 2000 წლიდან შედიოდა აზერბაიჯანში მუზეუმის კოლექციაში.
ნამ ჯუ ჰიოგი
2015–2018: მზარდი პოპულარობა და გამოჩენა დიდ ეკრანზე
2017 წელს შეასრულა მთავრი როლი tvN-ის რომანტიკულ ფენტეზში The Bride of Habaek შინ სე-კიუნგთან ერთად და განასახიერა ნარცისი წყლის ღმერთი, რომელიც თავისი ტახტის დასაკავებლად აუცილებელი ნივთების საძებნელად დედამიწაზე მიემგზავრება. 2018 წელს ითამაშა ისტორიულ ფილმში The Great Battle, და გამოჩნდა დიდ ეკრანზე. ფილმში შესრულებული როლისთვის მოწონება დაიმსახურადა Blue Dragon Awards-ზე საუკეთესო ახალი მსახიობი მამაკაცის ჯილდო მიიღო. მინი|261x261პქ| 2019 წელს 40-ე Blue Dragon Film Awards-ზე.
ნასროლი ქანდაკებები
2020 წლის მეორე ყარაბაღის ომის დროს აზერბაიჯანის შეიარაღებულმა ძალებმა 8 ნოემბერს გაათავისუფლეს ქალაქი შუშა.202 1 წელს, ილჰამ ალიევის ბრძანებით, ქანდაკებები ხელოვნების მუზეუმიდან აიღეს და ქალაქ შუშაში დააბრუნეს.
ნამ ჯუ ჰიოგი
2019–დღემდე: გადასვლა უფრო წამყვან როლებზე
2019 წელს ითამაშა რომანტიკულ ფენტეზში ჰან ჯი მინთან და კიმ ჰიე ჯასთან ერთად The Light In Your Eyes და მიიღო დადებითი შეფასებები შესრულებული როლისთვის.
ნასროლი ქანდაკებები
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ძეგლები
ნამ ჯუ ჰიოგი
2019–დღემდე: გადასვლა უფრო წამყვან როლებზე
2020 წელს ითამაშა Netflix- ის კრიმინალურ დრამაში The School Nurse Files და tvN-ის რომანტიკულ სერიალში Start-Up. იმავე წელს ითამაშა რომანტიკულ ფილმში Josée, 2003 წლის იაპონური ფილმის Josee, the Tiger and the Fish რიმეიკში. The School Nurse Files-ისა და Start- up-ის წარმატებით, 2021 წელს მოხვდა Forbes-ის 30 Under 30 აზიის სიაში კატეგორიით "გართობა და სპორტი".
მოგვიანებით ითამაშა tvN-ის დრამაში Twenty-Five Twenty-One კიმ ტე-რისთან ერთად. სერიალი მოგვითხრობს სიყვარულის ისტორიას მამაკაცსა და ქალს შორის, რომლებიც ერთმანეთს 1998 წელს, სსფ-ის კრიზისის პერიოდში შეხვდნენ, პრემიერა 2022 წლის თებერვალში შედგა და შესრულებული როლს დადებითი შეფასებები მოჰყვა.
ნამ ჯუ ჰიოგი მონაწილეობას გეგმავს ფილმში Remember. 2022 წლის 20 აპრილში გავრცელდა ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ნამი გადაიღეს დრამაში Vigilante- სთვის, რომელიც დაფუძნებულია კიმ გიუსანის მიერ დახატულ ნავერის ამავე სახელწოდების ვებტუნზე სადაც აპირებს განასახიეროს პოლიციის კოლეჯის სტუდენტი.
მოწონებები
2017 წლის ნოემბერში პენშოპმა კონტრაქტი გააფორმა ნამ ჯუ ჰიუკთან, როგორც ტანსაცმლის ბრენდის ახალ მოდელთან.
2019 წლის 17 აპრილს ოფიციალურად გამოცხადდა, რომ ნამი აირჩიეს Dior Men- ის ბრენდის ელჩად აზიაში.
ფილანტროპია
2019 წლის 6 აპრილს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ნამმა დაახლოებით 30 მილიონი ვონი შესწირა კატასტროფების დახმარების ეროვნული ასოციაციის Hope Bridge ასოციაციას სამხრეთ კორეაში განგუონის პროვინციის ტყის ხანძრის შედეგად დაზარალებულთათვის. 2020 წლის თებერვალში მან 50 მილიონი ვონი შესწირა Daegu Social Welfare Community Chest-ს, COVID-19- ის თავიდან ასაცილებლად საჭირო საკარანტინო მარაგებისთვის და სამედიცინო დახმარებისთვის.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1994
ხახვთესლა
ხახვთესლა (Lysimachia verticillata) — ერთწლიანი ბალახოვანი მცენარე. ღერო წამოწეულია, მარტივი ან დატოტვილი, დანაწევრებული ბეწვით მოფენილი. ფოთლები მოპირისპირეა, მომრგვალოკვერცხისებური ან კვერცხისებური, ორივე მხარეზე მოკლედ და გაფანტულად შებუსული. ჯამი თითქმის ძირამდეა განკვეთილი, ლანცეტა ფორმის. გვირგვინი ყვითელია კვერცხისებური ან მოგრძოკვერცხისებური. იზრდება მთის ქვედა სარტელში ტენიან ადგილებში. სარეველა მცენარეა. გვხვდება საქართველოში დასავლეთ ნაწილსა და კახეთში. გავრცელების საერთო არეალი მოიცავს ცენტრალურ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი კატეგორია:ფურისულასებრნი
გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკა
კავშირმა 1952 წლის ეგვიპტის რევოლუციის დროინდელი დროშა შემოიღო, რომელსაც ორი წევრის აღსანიშნავად ორი ვარსკვლავი დაამატა. ეს სიმბოლო ამჟამად სირიის დროშას წარმოადგენს. 1963 წელს მსგავის დროშა მიიღო ერაყმაც, მაგრამ სამი ვარსკვლავით, რაც განასახიერებდა იმის იმედს, რომ კავშირში მასაც მიიღებდნენ. თანამედროვე ეგვიპტის, სუდანისა და იემენის დროშები ასევე ამ დროშას ეფუძნება.
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტის ისტორია კატეგორია:სირიის ისტორია კატეგორია:არაბული ლიგა კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები
აკადემიკოსი
მეცნიერებათა აკადემია, მეცნიერებაში, ხელოვნებასა და ლიტერატურაში შეტანილი შთამბეჭდავი და დამსახურებული ღვაწლისათვის ამა თუ იმ კონკრეტულ მოღვაწეს ანიჭებს საპატიო აკადემიკოსის წოდებას. ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და ზოგ სხვა ქვეყანაში, აკადემიკოსს, რომელმაც დიდი წვლილი შეიტანა მეცნიერების განვითარებაში და რომელიც საბოლოოდ პენსიაზე გავიდა ენიჭება წოდება „emeritus“ (დამსახურებული).
აკადემიკოსების წოდება მრავალ ქვექანაში არსებობს, მ.შ. საქართველოში, სომხეთში, აზერბაიჯანში, თურქეთში, რუსეთში, უკრაინაში, ლატვიაში, ლიეტუვაში, ბულგარეთში, ჩრდილოეთ მაკედონიაში, მოლდოვაში, უნგრეთში, რუმინეთში, ხორვატიაში, ესტონეთში, სერბეთში, სლოვენიაში, ბოსნია და ჰერცეგოვინაში, ტაჯიკეთსა და ჩინეთში.
რევოლუციამდელ რუსეთში აკადემიკოსის წოდება ენიჭებოდათ, პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრების გარდა, სამხედრო-სამედიცინო აკადემიის პროფესორებს, მხატვრებს. საპატიო აკადემიკოსისა - პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის სიტყვაკაზმული მწერლობის განყოფილების წევრებად არჩეულ მწერლებს.
აკადემიკოსებს უწოდებდნენ პლატონის აკადემიის ფილოსოფოსებს.
სქოლიო
Akateemikko
ზღვისქარიყლაპიასებრნი
ზღვისქარიყლაპიასებრნი (Belonidae) — თევზების ოჯახი ზღვისქარიყლაპიასნაირთა რიგისა. აქვთ გრძელი (60 სმ-მდე) სხეული, რომელიც წვრილი ქერცლითაა დაფარული. წაგრელებულ ყბებზე ეშვისმაგვარი კბილებია განლაგებული. ოჯახში 9 გვარის 25 სახეობაა. გავრცელებული არიან ტროპიკულ და ზომიერი სარტყლის წყლებში. საქართველოს შავი ზღვის სანაპიეროებთან ყველგან გვხვდება შავი ზღვის წერი (ქარიყლაპია)  — Belone belone euxini. სარეწაო თევზია, გემრიელი ხორცი აქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:სხივფარფლიანი თევზები
არიფიონი (გაერთიანება)
არიფიონი — ქართველ საბჭოთა მწერალთა ლიტერატურული გაერთიანება (1927–1928).
ქართულმა საბჭოთა ლიტერატურულმა კრიტიკამ აღნიშნა წინააღმდეგობანი „არიფიონის“ დეკლარაციასა და ჟურნალის შინაარსს შორის. დაჯგუფება მალე თვითლიკვიდაციის გზას დაადგა, მით უფრო, რომ 20-იანი წლების დამლევისათვის საბჭოთა ლიტერატურაში უკვე ნიადაგი ეცლებოდა განცალკევებული სამწერლო ჯგუფების არსებობას და იქმნებოდა პირობები საქართველოს მწერლობის ძალების გაერთიანებისათვის.
წევრები
„არიფიონის“ წევრები იყვნენ ვ. გორგაძე, შ. დადიანი, კ. კაპანელი, ბ. მელიქიშვილი, ლ. მეტრეველი, ი. მოსაშვილი, მ. მრევლიშვილი, დ. სულიაშვილი, ი. ტატიშვილი, პ. ქავთარაძე, ლ. ქიაჩელი, გ. ქიქოძე, სანდრო შანშიაშვილი, კ. ჭიჭინაძე, მიხეილ ჯავახიშვილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ლიტერატურული გაერთიანებები
ტეტრაკონქი
ტეტრაკონქი (ტეტრა... და კონქი) — ოთხაფსიდიანი ცენტრული ეკლესია ან სხვა რაიმე შენობა, რომელშიც ნახევრად წრიული აფსიდები სიმეტრიულ-ჯვრისებრ არის განლაგებული ცენტრალური (ჩვეულებრივ, გუმბათქვეშა) სივრცის ირგვლივ. ტეტრაკონქი გავრცელებული იყო ადრინდელ ქრისტიანულ არქიტექტურაში (VI ს.), განსაკუთრებით კი — საქართველოსა და სომხეთში (ავანი, რიფსიმეს ეკლესია, ზვართნოცი). საქართველო ტეტრაკონქს უპირატესად VI-VII საუკუნეებში აშენებდნენ: ძველი გავაზის (ახალსოფელი), მანგლისის, თბილისის ქაშვეთის, ნინოწმინდის ეკლესიები, მცხეთის ჯვრისა და ბანის ტიპის ტაძრები.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქრისტიანული არქიტექტურა
არიშიანი
არიშიანი, საქართველოს სახელმწიფო მოღვაწე XI-XII საუკუნეების მიჯნაზე, ჰერეთის დიდებული აზნაური, დავით აღმაშენებლის თანამებრძოლი საქართველოს გაერთიანების საქმეში. არიშიანი ჰერეთის სხვა დიდებულეებთან ერთად დაეხმარა დავით აღმაშენებელს ჰერეთ-კახეთის შემოერთებაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები
აშშ-ს სომხური ლობი
ამერიკის სომხური ლობი (ԱՄՆ-ի հայկական լոբբի) — ინდივიდთა და ჯგუფთა კოალიცია, რომლებიც ცდილობენ გავლენა იქონიონ ამერიკის შეერთებული შტატების საგარეო პოლიტიკაზე, რათა მხარდაჭერა აღმოუჩინონ სომხეთს, სომხებს და სომხურ პოლიტიკას. ერთ-ერთი უმთავრესი მიზანია, აშშ-ს მიერ სომხების გენოციდის აღიარება.
ორგანიზაცია
სომხური ლობი თითქმის სრულიად ყალიბდება აშშ-ში მოქმედი ორგანიზაციებისგან, როგორიც არის: ამერიკის სომხური ეროვნული კომიტეტი (ANCA) და ამერიკის სომხური ასამბლეა (AAA), რომლებიც ფაქტიურად ლობირების პროცესის მიღმა ტოვებენ სომხეთის მთავრობას. ორივე ორგანიზაციას ლობირების იდენტური მიზნები გააჩნიათ, რაც ძირითადად გულისხმობს სომხეთისთვის დახმარბეის აღმოჩენის მიზნით აშშ-ს სომხეთთან ურთიერთობების გაუმჯობესებას და ამავდროულად თურქეთისა და აზერბაიჯანისადმი ყოველგვარი დახმარების დაბლოკვას და რაც მთავარია სომხების გენოციდის აღიარებას. სომხური საკითხის წინწასაწევად ორივე ჯგუფი სხვადასხვა მეთოდებით მოქმედებს. ANCA ძირითადად ფოკუსირდება მასების ინიციატივებზე, რათა სომხური ელექტორატის ეფექტური მობილიზაცია მოახერერხოს, მეორე მხრივ, AAA ამერიკის გავლენიან სომხებისგან შემოწირულობების საკითხზე მუშაობს. AAA ეფუძნება AIPAC-ის მოდელს, რომელიც ორიენტირებულია საგარეო პოლიტიკაზე გავლენის მოხდენაზე. ორგანიზაციათა შორის წარმოებულმა კონკურენციამ ამერიკაში მცხოვრები სომხური თემის რესურსების უკიდურესად მობილიზაციას შეუწყო ხელი, რასაც ხელს უწყობდა ამ ორ ორგანიზაციათა საერთო მიზნები.
გავლენა სახელმწიფო ორგანოებზე
1995 წელს აშშ-ის კონგრესში სომხურ საკითხებზე შეიქმნა კონგრესმენთა ორპარტიული ჯგუფი სახელწოდებით „სომხური კოკუსი“ (Armenian Caucus). იგი დააარსეს დემოკრატმა ფრენკ პალონმა და რესპუბლიკელმა ედუარდ პორტერმა. შემდგომში, პორტერის ადგილი დაიკავა ჯო კნოლენბერგმა. ჯგუფი მუშაობს წარმომადგენელთა პალატაში, სადაც სომხური საკითხების განხილვის ინიცირებას ახდენს. არსებობს მჭიდრო კორელაცია ჯგუფის წევრობასა და 1992 წელს კენჭისყრაზე 907 ცვლილებისთვის ხმის მიცემასთან, რომელიც აზერბაიჯანისთვის დახმარების გაცემას კრძალავდა.
2002 წლის არჩევნების შემდეგ მასში 125 კონგრესმენი შედიოდა. შემდეგი წლებისთვის მათი რაოდენობა თანდათან შემცირდა. 2007 წლის არჩევნების შედეგების თანახმად, მასში უკვე 113 კონგრესმენი იყო, ხოლო 2014 წლის არჩევნების შედეგების კოკუსი 90 კონგრესმენსა და სენატორს ითვლიდა. სომხური კუკუსის წევრი ჯონ კერი 2013 წელს აშშ-ს სახელმწიფო მდივნად დაინიშნა.
კონგრესის ჯგუფის გარდა, ასევე არსებობს სომხური საბჭოები დემოკრატიულ პარტიასა (Armenian-American Democratic Leadership Council) და რესპუბლიკურ პარტიაში (Armenian-American Republican Council). კაპიტოლიუმის გორკზე არის რამდენიმე ძირითადი სომხური საკითხების ლობისტი, რომელთაგან ყველაზე ცნობილია რობერტ დოული, სენატის საფინანსო კომიტეტის ყოფილი თავმჯდომარე. ის ათწლეულების განმავლობაში განიხილავდა სომხურ საკითხს და ამისთვის 2001 წელს მას ANCA-ს ჯილდოც მიენიჭა. სომხურმა ლობიმ ასევე წარმატებით მოიზიდა სენატორი მიტჩ მაკკონელი, რომელიც თავმჯდომარეობდა საგარეო პოლიტიკის ასიგნებების ქვეკომიტეტს. 5 წლის განმავლობაში, სომხური წარმოშობის ამერიკელებმა 200 ათასი დოლარი შესწირეს მაკკონელს და მისი შტატის რესპუბლიკური პარტიის ორგანიზაციას, ასევე იყო შემოწირულობები კომიტეტში, რომელსაც იგი ხელმძღვანელობდა რესპუბლიკელი სენატორების ხელახალი არჩევისთვის. ამ ჯგუფების ძირითადი ამოცანებია:
სქოლიო
კატეგორია:ლობირება აშშ-ში
ღარიხევი
ღარიხევი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ბაზალეთის თემი). მდებარეობს მდინარე ჩხერიმელის მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 440 მეტრი. ხარაგაულიდან 7 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 130 ადამიანი.
კისკაკულბაში
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 34 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბუზდიაკიდან დაშორებულია 40 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 36 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (51 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბუზდიაკის რაიონის სოფლები
ლიტერატურა და სხვა
„ლიტერატურა და სხვა“ — ქართველი „ფუტურისტ-ლეფელების“ ლიტერატურულ-მხატვრული ჟურნალი. გამოვიდა 1924 წელს თბილისში, გამოიცა ერთი ნომერი. რედაქტორი — ნიკოლოზ ჩაჩავა. ჟურნალში თანამშრომლობდნენ ბ. აბულაძე, შ. ალხაზიშვილი, ა. ბელიაშვილი, ბ. გორდეზიანი, პ. ნოზაძე, დ. შენგელაია, ნ. შენგელაია, ნ. ჩაჩავა, ს. ჩიქოვანი, ბ. ჟღენტი, მხატვარი — კირილ ზდანევიჩი.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:ლიტერატურული ჟურნალები
ჩუქურთმა
ჩუქურთმა — მხატვრული სამკაული, რომლითაც ამშვენებენ არქიტექტურულ ნაგებობათა ფასადებსა და ინტერიერებს, გამოყენებითი ხელოვნების ნიმუშებს ან სხვადასხვა საგანს. შედგება რიტმულად განმეორებული სკულპტურული, გრაფიკული, ფერწერული, ჭედური, ამოტვიფრული, ქარგული, ნაძერწი და ა. შ. ელემენტებისაგან. ეს ან რეალური სამყაროს — ცხოველთა, მცენარეთა და სხვა მკვეთრად სტილიზებული გამოსახულებებია, ან ურთიერთშეუღლებული გეომეტრიული ფიგურები. ჩუქურთმაში თავს იჩენს როგორც სტილისტური თავისებურებები, ასევე ეროვნული კოლორიტი.
ლიტერატურა
კატეგორია:არქიტექტურული ელემენტები
ვალერი მელაძე
მინი|ვალერი მელაძე 2012 წელს
ვალერი შოთას ძე მელაძე (Валерий Шотаевич Меладзе; დ. 23 ივნისი, 1965, ბათუმი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი მომღერალი, რომელიც მოღვაწეობს რუსეთში. მისი ძმაა კომპოზიტორი და პროდიუსერი კონსტანტინე მელაძე, რომელიც ასევე წერს სიმღერებს მისთვის. ის არის რუსეთის დამსახურებული არტისტი (2006) და ჩეჩნეთის სახალხო არტისტი(2008).
ბიოგრაფია
ვალერი მელაძე 1965 წლის 23 ივნისს ბათუმში დაიბადა. ოჯახში, მის გარდა, უფროსი ძმა კონსტანტინე და უმცროსი და ლიანა იზრდებოდნენ. მომღერლობა ბავშვობიდან სურდა, ამისათვის ბათუმის მუსიკალურ სკოლაში ფორტეპიანოს განხრით ჩააბარა. კონსტანტინე კი ვიოლინოსა და ფორტეპიანოს უფრო ვირტუოზულად ფლობდა. სკოლის დამთავრების შემდეგ ძმებმა ნიკოლაევსკის გემთმშენებელ ინსტიტუტში ჩააბარეს. მეორე კურსის სტუდენტი ვალერი ინსტიტუტის ანსამბლის რეპეტიციებზე მოხვდა, სადაც მისი უფროსი ძმა უკვე კლავიშებიან ინსტრუმენტზე უკრავდა. კონსტანტინეს თხოვნით, ვალერი ხმის რეჟისორის დამხმარე ტექნიკოსად აიყვანეს. ნახევარ წელიწადში კი ის უკვე ანსამბლის სოლისტი იყო.
1995 წელს გამოვიდა ალბომი Сэра, რომელიც მომენტალურად ჰიტად იქცა. მას შემდეგ კონსტანტინ მელაძის დაწერილი და ვალერის მიერ შესრულებული ყველა სიმღერა პოპულარული ხდებოდა.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 23 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები
წლის ახალგაზრდა ფეხბურთელი პსა-ის ვერსიით
წლის ახალგაზრდა ფეხბურთელი პროფესიონალური საფეხბურთო ასოციაციის ვერსიით (ხშირად წლის ახალგაზრდა ფეხბურთელი პსა-ის ვერსიით, ან მოკლედ წლის ახალგაზრდა ფეხბურთელი) (Professional Footballers' Association Young Player of the Year) — ყოველწლიური საფეხბურთო ჯილდო, რომელიც გაიცემა ინგლისური ფეხბურთის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა (23 წლამდე) ფეხბურთელზე. გამარჯვებულს ავლენენ ინგლისის ფეხბურთის პროფესიული კავშირის – პროფესიონალური საფეხბურთო ასოციაციის (პსა) წევრები.
პირველად საუკეთესო ფეხბურთელი 1973–74 წლების სეზონის ბოლოს დაჯილდოვდა. გამარჯვებული „იპსვიჩ თაუნის“ ფეხბურთელი კევინ ბიტი იყო. ჯილდო ყველაზე მეტჯერ – 2-ჯერ, ოთხ ფეხბურთელს აქვს მიღებული: რაიან გიგზს, რობი ფაულერს, უეინ რუნის და დელე ალის. ბოლოს ჯილდო ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელმა დელე ალიმ მიიღო.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისის ფეხბურთი კატეგორია:საფეხბურთო ჯილდოები
კლავდიუსი
კლავდიუსი, სრული სახელია ტიბერიუს კლავდიუს კეისარი ავგუსტუს გერმანიკუსი (Tiberius Claudius Caesar Augustus Germanicus; დ. 1 აგვისტო, ძვ. წ. 10 — გ. 13 ოქტომბერი, 54) — რომის იმპერატორი 41-54 წლებში იულიუს-კლავდიუსების დინასტიიდან. ნერონ კლავდიუს დრუზუსისა და ანტონია უმცროსის შვილი. დაიბადა ლუგდუნუმში, გალიაში, რითაც გახდა იტალიის გარეთ დაბადებული პირველი რომაელი იმპერატორი. რადგანაც იგი კოჭლი და ახალგაზრდობაში გადატანილი დაავადების გამო ცოტა ყრუც იყო, მისმა ოჯახმა გარიყა კლავდიუსი და საჯარო ცხოვრებას ჩამოაშორა, რაც 37 წლამდე გაგრძელდა, როდესაც იგი თავის ძმისწულთან, კალიგულასთან ერთად, კონსული გახდა.
კლავდიუსის უძლურებამ, სავარაუდოდ, მისი საკუთარი და კიდევ მრავალი წარჩინებულის სიცოცხლე იხსნა ტიბერიუსისა და კალიგულას ზეობის პერიოდში გახორციელებული წმენდებისას, რამდენადაც პოტენციური მტრები მას სერიოზულ საფრთხედ არ მიიჩნევდნენ. კალიგულას მკვლელობის შემდეგ, კლავდიუსი პრეტორიანელების გვარდიამ იმპერატორად გამოაცხადა. ამ მომენტისათვის, იგი თავის ოჯახში უკანასკნელი მამაკაცი იყო.
ნაგიბ მაჰფუზი
ნაგიბ მაჰფუზი (დ. 11 დეკემბერი, 1911 — გ. 30 აგვისტო, 2006) — ეგვიპტელი მწერალი. 1988 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ლიტერატურაში და პირველი არაბი ნობელიანტი გახდა. იგი თანამედროვე არაბულ ლიტერატურაში ერთ-ერთი პირველი მწერალია, რომელიც ეგზისტენციალურ თემებს იკვლევს. 70 წლიანი მოღვაწეობის მანძილზე მას გამოქვეყნებული აქვს 34 რომანი და 350 მოთხრობა, ამასთანავე უამრავი საგაზეთო სტატია და ფილმის სცენარი, რომელთა მიხედვითაც ეგვიპტური და უცხოური ფილმებია გადაღებული. ქართულ ენაზე თარგმნილია მისი რომანები: „მირამარი“, „როდოპოსი“ და „ჩვენი უბნის შვილები“.
ადრეული ცხოვრება და განათლება
მაჰფუზი საშუალო ფენის მუსლიმურ ოჯახში კაიროში, ჯამალიის კვარტალში დაიბადა. მას ოთხი ძმა და ორი და ჰყავდა, რომელთა შორის ყველაზე უმცროსი იყო. მომავალი მწერლის მამა, აბდელ-აზიზ იბრაჰიმი სამოქალაქო სამსახურში მსახურობდა, ხოლო დედა ალ-ალზარის შეიხის ქალიშვილი იყო.
მაჰფუზის მშობლები ღრმად მორწმუნე მუსლიმები იყვნენ და შვილებს ისლამური წესების მკაცრი დაცვით ზრდიდნენ. ერთ-ერთ ინტერვიუში მაჰფოუზმა ბავშვობის პერიოდის გახსენებისას ოჯახში არსებულ მკაცრ რელიგიურ გარემოზე ისაუბრა და აღნიშნა, რომ „შეუძლებელი იყო იმის წარმოდგენა, რომ ამ ოჯახის წევრი ხელოვანი გახდებოდა.“
მაჰფუზი ბევრს კითხულობდა. მასზე განსაკუთრებული გავლენა მოახდინეს ეგვიპტელმა მწერლებმა, ტაჰა ჰუსეინმა და სალამა მოსამ.
მაჰფუზი 1930-1934 წლებში კაიროს უნივერსიტეტში ფილოსოფიას სწავლობდა. 1936 წელს მან გადაწყვიტა, სწავლა შეეწყვიტა და პროფესიონალი მწერალი გამხდარიყო. მან დაიწყო რედაქტორობა ჟურნალ „al-Risala“-ში, ხოლო ჟურნალებში „Al-Hilal“ და „Al-Ahram“ მოთხრობებს აქვეყნებდა.
კლავდიუსი
სხვა იმპერატორებთან მიმართებაში, კლავდიუსი იყო ავგუსტუსის დისშვილიშვილი, ტიბერიუსის ძმისშვილი, კალიგულას ბიძა და ნერონის პაპის ძმა და მამობილი.
ნაგიბ მაჰფუზი
სამოქალაქო სამსახური
1934 წელს კაიროს უნივერსიტეტის ბაკალავრის ხარისხით დამთავრების შემდეგ მაჰფუზი ეგვიპტის სამოქალაქო სამსახურს შეუერთდა, სადაც 1971 წლამდე სხვადასხვა პოზიციებზე მუშაობდა. თავდაპირველად იგი კაიროს უნივერსიტეტში კანცელარიის მოხელედ დასაქმდა, ხოლო 1938 წლიდან ისლამური შემოსავლების სამინისტროს საპარლამენტო მდივანი იყო. 1950-იან წლებში მაჰფუზს სხვადასხვა დროს ცენზურის კომიტეტის პრეზიდენტის, კინოს ხელშემწყობი ფონდის ხელმძღვანელის და კულტურის მინისტრის მრჩევლის პოზიციები ეკავა.
კლავდიუსი
ოჯახი და ცხოვრების ადრეული წლები
კლავდიუსი დაიბადა ძვ. წ. 10 წლის 1 აგვისტოს ლუგდუნუმში (თანამედროვე ლიონი, საფრანგეთი). ჰყავდა ორი დედმამიშვლი, გერმანიკუსი და ლივილა. დედამისს, ანტონიას, შესაძლოა ორი სხვა შვილიც ჰყოლოდა, რომლებიც მცირეწლოვნები გარდაიცვალნენ.
დედის მხრიდან მისი პაპა-ბებია იყვნენ მარკუს ანტონიუსი და ოქტავია უმცროსი, ავგუსტუსის და. ამდენად, კლავდიუსი იულიუს კეისრის ნათესავიც იყო. მამამისის მშობლები იყვნენ ლივია, ავგუსტუსის მესამე ცოლი და ტიბერიუს კლავდიუს ნერონი. თავისი ზეობისას, კლავდიუსმა გამოიგონა ჭორი, რომ თითქოს მამამისი, დრუზუსი, სინამდვილეში ავგუსტუსის უკანანო შვილი იყო, რაც საქმეს იმგვარად წარმოაჩენდა, რომ ავგუსტუსი პაპამისი იყო.
ნაგიბ მაჰფუზი
სამწერლობო მოღვაწეობა
70 წლიანი მოღვაწეობის მანძილზე მაჰფუზს 34 რომანი, 350 მოთხრობა, 5 პიესა და უამრავი სცენარი აქვს გამოქვეყნებული. მისი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარი „კაიროს ტრილოგიაა“, რომელიც პირველი მსოფლიო ომის პერიოდიდან ეგვიპტის 1952 წლის რევოლუციამდე კაიროში მცხოვრები ოჯახის სამი თაობის წარმომადგენელთა ცხოვრებას ასახავს. დასავლურ სამყაროში მაჰფუზის ნამუშევრები ნობელის პრემიის მიღების შემდეგ გახდა ცნობილი.
კლავდიუსი
ოჯახი და ცხოვრების ადრეული წლები
ძვ. წ. 9 წელს მამამისი, დრუზუსი, მოულოდნელად გარდაიცვალა გერმანიაში კამპანიისას, შესაძლოა დაავადების გამო. კლავდიუსი დედამ აღზარდა, რომელიც მეტჯერ აღარ დაქორწინებულა. როდესაც მისი ფიზიკური ნაკლოვანება აშკარა გახდა, კლავდიუსის ურთიერთობა ოჯახთან ძალიან გაუარესდა. ანტონია მას ურჩხულს უწოდებდა და სისულელის ეტალონად იყენებდა. როგორც ჩანს, მან კლავდიუსი ბებიას, ლივიას გადასცა აღსაზრდელად წლების განმავლობაში.
ლივია ცოტა უფრო კეთილი იყო, თუმცა შვილიშვილს სასაყვედუროდ მაინც ხშირად უგზავნიდა მოკლე, ბრაზით სავსე წერილებს. იგი „ყოფილი მეჯინიბის“ მეურვეობის ქვეშ იყო, რათა დისციპლინას შესჩვეოდა, რადგანაც მიაჩნდათ, რომ მისი მდგომარეობა სიზარმაცითა და უნებისყოფობით იყო გამოწვეული. მოზარდობის ასაკში კლავდიუსის სიმპტომებმა თაბდათანობით იკლო და ოჯახმა მიიღო რამდენიმე შეტყობინება მისი მეცნიერებით დაინტერესების შესახებ.
7 წელს მის ისტორაში განსასწავლად ტიტუს ლივიუსი დაიქირავეს სულპიციუს ფლავუსთან ერთად. ამ უკანასკნელსა და ფილოსოფოს ათენოდორუსთან ერთად კლავდიუსი დიდ დროს ატარებდა. თავისივე წერილის მიხედვით, ავგუსტუსი გაკვირვებული იყო კლავდიუსის მჭერმეტყველებით. გაჩნდა გარკვეული მოლოდინები მის მომავალთან დაკავშირებით.
ნაგიბ მაჰფუზი
სტილი და თემები
მაჰფუზის პროზა მისი იდეების პირდაპირი გამოხატულებაა. მწერლის ნამუშევრები უამრავ თემას შეეხება, მათ შორის ტაბუდადებულ და საკამათო თემებსაც ვხვდებით, როგორიცაა სოციალიზმი, ჰომოსექსუალიზმი, ღმერთი, რაზე წერაც აკრძალული იყო ეგვიტეში.
მაჰფუზის ნამუშევრები XX საუკუნეში ეგვიპტის განვითარებას შეეხება და აღწერს, თუ როგორ აისახებოდა დასავლური და აღმოსავლური სამყაროების კულტურული და ინტელექტუალური გავლენა ეგვიპტელ ხალხზე. მწერალი საზღვარგარეთულ ლიტერატურას ბავშვობიდანვე დიდი ენთუზიაზმით ეცნობოდა. იგი ინტერესით კითხულობდა დასავლურ დეტექტივებს და რუს კლასიკოსებს, აგრეთვე თანამედროვე მწერლებსაც ეცნობოდა, რომელთა შორის იყვნენ მარსელ პრუსტი, ფრანც კაფკა და ჯეიმზ ჯოისი. მაჰფუზის მოთხრობებში მოქმედება თითქმის ყოველთვის კაიროს პოპულარულ უბნებში ხდება, სადაც მისი პერსონაჟები, რომლებიც ძირითადად უბრალო ადამიანები არიან, ცდილობენ ფეხი აუწყონ საზოგადოების მოდერნიზაციას. მწერალი დასავლური ღირებულებების მიმართ მათ დამოკიდებულებას აღწერს.
კლავდიუსი
საჯარო ცხოვრება
მისი, როგორც დამწყები ისტორიკოსის საქმიანობამ ზიანი მიაყენა საჯარო ცხოვრებაში წინსვლის პერსპექტივებს. ვინსენტ სკრამუზასა და სხვების მიხედვით, კლავდიუსმა დაიწყო რომის სამოქალაქო ომების ისტორიაზე მუშაობა, რომელიც ან ძალიან რეალისტური იყო, ან ძალიან კრიტიკული ოქტავიანესთან მიმართებაში, რომელიც მაშინ ავგუსტუს კეისრის სახელით ზეობდა. ნებისმიერ შემთხვევაში, ასეთი ნაშრომის შესაქმნელად ჯერ ძალიან ადრე იყო და როგორც ჩანს, ამ ფაქტმაც მხოლოდ ის შედეგი გამოიღო, რომ ავგუსტუსს შეახსენა კლავდიუსის მარკუს ანტონიუსის შთამომავლობა. დედამისი და ბებიამისი სწრაფად ჩაერივნენ და შეაჩერეს, თუმცა ამან, სავარაუდოდ, ისინი დაარწმუნდა, რომ კლავდიუსი საჯარო თანამდებობისათვის მზად არ იყო. იგი სანდო აღარ იყო, რომ არსებული პოლიტიკური ძალის რიგებს შეერთებოდა.
როდესაც თავისი ცხოვრების მომდევნო პერიოდში თხრობას დაუბრუნდა, მან საერთოდ გამოტოვა მეორე ტრიუმვირატის ომები, თუმცა მან უკვე მიაყენა საკუთარ თავს ზიანი და ოჯახმაც უკანა პლანზე გადასწია. როდესაც ძვ. წ. 8 წელს საიმპერატორო ოჯახის პატივსაცემად ფავიის თაღი აღიმართა, კლავდიუსის სახელი (ტიბერიუს კლავდიუს ნერონ გერმანიკუსი) ნაპირზე წააწერეს, ავგუსტუსის შვილიშვილების, გაიუსისა და ლუციუსის და გერმანიკუსის შვილების სახელების შემდეგ. არსებობს გარკვეული მოსაზრებებიც იმის შესახებ, რომ წარწერა ათწლეულების შემდეგ თავად კლავდიუსმა დაამატა და რომ თავდაპირველად მისი სახელი საერთოდ არ იყო თაღზე.
ნაგიბ მაჰფუზი
სტილი და თემები
1950-იანი წლების ძირითადი ნაშრომი მწერლისთვის „კაიროს ტრილოგიაა“, რომელიც პირველი მსოფლიო ომიდან მეფე ფარუკ I-ის ტახტიდან ჩამოგდებამდე სამი თაობის მანძილზე ეგვიპტური ოჯახის ცხოვრებას აღწერს. ტრილოგიის დასრულების შემდეგ, მაჰფუზი რამდენიმე წლის მანძილზე აღარ წერდა. მან ლიტერატურული მოღვაწეობა 1959 წელს განაახლა.
ასევე პოპულარობით სარგებლობს მაჰფუზის 1966 წლის რომანი „ნილოსის დინება“, რომელიც გამალ ნასერის მმართველობის პერიოდში ეგვიპტური საზოგადოების დეკადანსს აკრიტიკებს. რომანი ეგვიპტის მესამე პრეზიდენტმა, ანვარ ალ-სადათმა პრეზიდენტ ნასერის მხარდამჭერთა მხრიდან პროვოკაციის თავიდან ასარიდებლად აკრძალა. რომანის მიხედვით ეგვიპტელმა რეჟისორმა, ჰუსეინ კამალმა 1971 წელს ფილმი გადაიღო.
კლავდიუსი
საჯარო ცხოვრება
როდესაც 14 წელს ავგუსტუსი გარდაიცვალა, 23 წლის კლავდიუსმა ბიძას, ტიბერიუსს მიმართა, რათა მას საჯარო კარიერის დაწყების ნება მიეცა. ახალმა იმპერატორმა კონსულის მორთულობის ბოძებით უპასუხა. კლავდიუსმა თანამდებობა კიდევ ერთხელ ითხოვა და ამჯერად დატუქსეს კიდევაც. რადგანაც ტიბერიუსი წინამორბედზე გულუხვი არ იყო, კლავდიუსი შეეშვა საჯარო თანამდებობაზე ფიქრს და მეცნიერის კერძო ცხოვრებას დაუბრუნდა.
საიმპერატორო ოჯახის მიერ მისი აბუჩად აგდების მიუხედავად, როგორც ჩანს, ხალხი თავიდანვე პატივს სცემდა კლავდიუსს. ავგუსტუსის გარდაცვალებისას, მხედრებმა, იგივე რაინდებმა, იგი თავიანთი დელეგაციის მეთაურად აირჩიეს. როდესაც კლავდიუსის სახლი დაიწვა, სენატმა მოითხოვა, რომ ის სახელმწიფოს ხარჯზე აღდგენილიყო. სენატორებმა ისიც მოითხოვეს, რომ კლავდიუსს სენატში განხილვებში მონაწილეობის უფლება მისცემოდა. ტიბერიუსმა არ დააკმაყოფილა ეს მოთხოვნები, თუმცა ამგვარი განწყობა კლავდიუსის მიმართ შენარჩუნდა.
ნაგიბ მაჰფუზი
სტილი და თემები
მწერლის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია რომანი „ჩვენი უბნის შვილები“, რომელიც ალეგორიულად კაცობრიობის სულიერ ისტორიას ასახავს. რომანი თავდაპირველად ყოველდღიურ ჟურნალ „Al-Ahram“-ში სერიების სახით იბეჭდებოდა. რელიგიურ ავტორიტეტთა მკაცრი წინააღმდეგობის გამო, რომელთაც რომანი ღვთისგმობად მიიჩნიეს, ეგვიპტეში მისი გამოცემა აიკრძალა. „ჩვენი უბნის შვილები“ სრული სახით პირველად 1967 წელს ლიბანში გამოქვეყნდა, ხოლო ეგვიპტეში – 2006 წელს.
კლავდიუსი
საჯარო ცხოვრება
ტიბერიუსის ვაჟის, დრუზუსის უშუალოდ გარდაცვალების შემდეგ პერიოდში, ზოგიერთმა კლავდიუსი პოტენციურ მემკვიდრედაც კი წამოსწია. ეს კიდევ ერთხელ მიანიშნებს მისი საჯარო ცხოვრებისაგან განდევნის პოლიტიკურ ხასიათზე. თუმცაღა, რადგანაც ეს სწორედ ის პერიოდი იყო, როდესაც პრეტორიანელთა გვარდიის პრეფექტის, სეიანუსის ძალაუფლება და ტერორი ძლიერების მწვერვალზე იყო, კლავდიუსმა ამ შესაძლებლობაზე უარის თქმა არჩია.
ნაგიბ მაჰფუზი
სტილი და თემები
1960-იან წლებში მაჰფუზმა თავის ეგზისტენციალურ რომანებში კიდევ უფრო განავითარა კაცობრიობის ღმერთისგან დაშორების თემა. 1961 წლის რომანი „ქურდი და ძაღლები“ მარქსიზმის მიმდევარი ქურდის ბედისწერაზეა, რომელიც ციხიდან გამოვიდა და შურისძიებას გეგმავს.
კლავდიუსი
საჯარო ცხოვრება
ტიბერიუსის სიკვდილის შემდეგ, ახალმა იმპერატორმა, კალიგულამ (კლავდიუსის ძმის, გერმანიკუსის ვაჟი) აღიარა, რომ იგი რაღაცაში გამოდგებოდა. 37 წელს მან კლავდიუსი თავის თანაკონსულად დანიშნა, რათა ხაზი გაესვა თავისი გარდაცვლილი მამის ხსოვნისათვის. ამის მიუხედავად, კალიგულა საშინლად აწვალებდა ბიძამისს: დგამდა პრაქტიკულ ხუმრობებს, აბარებდა უზარმაზარ თანხებს, ამცირებდა სენატის წინაშე და ა. შ. დიონ კასიუსის მიხედვით, კალიგულას მმართველობის ბოლოსთვის კლავდიუსი ძალიან ავადმყოფური შესახედაობის მქონე და გამხდარი გახდა, ყველაზე უფრო სავარაუდოდ სტრესისაგან. ამ პერიოდის შემორჩენილი კლავდიუსის სავარაუდო პორტრეტიც შესაძლოა სწორედ ამას ამტკიცებდეს.
კალიგულას მკვლელობა
41 წლის 24 იანვარს კალიგულა პრეტორიანელთა პრეფექტის, კასიუს ქერერასა და რამდენიმე სენატორის მიერ მოწყობილი შეთქმულების შედეგად მოკლეს. არ არსებობს რაიმე მტკიცებულება, რომ კლავდიუსი პირდაპირ იყო დაკავშირებული მკვლელობასთან, მაგრამ არსებობს ვარაუდები, რომ მან იცოდა გეგმის შესახებ, რასაც განსაკუთრებით ის ამტკიცებს, რომ მან მოქმედების ადგილი ძმისშვილის მკვლელობამდე მცირე ხნით ადრე დატოვა. თუმცაღა, კალიგულას ცოლისა და ქალიშვილის მკვლელობის შემდეგ, აშკარა გახდა, რომ კასიუსი გადასცდა გეგმას და საიმპერატორო ოჯახის ამოწყვეტას აპირებდა.
ნაგიბ მაჰფუზი
სტილი და თემები
1960-იან და 1970-იან წლებში მაჰფუზმა აქტიურად დაიწყო რომანებში შინაგანი მონოლოგების ჩართვა. 1967 წლის რომანში „მირამარი“ ერთდროულად რამდენიმე მთხრობელს ვხვდებით, სადაც თითოეული პერსონაჟი განსხვავებულ პოლიტიკურ შეხედულებას გამოხატავს. რომანის „სასწაულების ხეივანი“ მიხედვით 1995 წელს მექსიკელმა რეჟისორმა, ხორხე ფონსმა ფილმი გადაიღო, რომელშიც მთავარ როლს სელმა ჰაიეკი ასრულებს.
Leptogenys amazonica
Leptogenys amazonica — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Leptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
ნაგიბ მაჰფუზი
პოლიტიკური გავლენა
მაჰფუზის ნაშრომებში ხშირად გვხვდება პოლიტიკური თემები. მწერალმა აღნიშნა, რომ პოლიტიკას აზროვნების ღერძად მიიჩნევს და ამიტომ, არცერთი მისი ნაშრომი გვერდს არ უვლის ამ თემას.
Leptogenys amazonica
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კლავდიუსი
კალიგულას მკვლელობა
მკვლელობის შემდეგ წარმოქმნილ ქაოსში კლავდიუსი შეესწრო თუ როგორ დახოცა გერმანულმა დაცვამ რამდენიმე უდანაშაულო წარჩინებული, მისი მრავალი მეგობრის ჩათვლით. იგი დასამალად სასახლეში გაიქცა. გადმოცემის თანახმად, პრეტორიანელმა, სახელად გრატუსმა კლავდიუსი ფარდის უკან იპოვა და მოულოდნელად პრინცეპსად გამოაცხადა. შესაძლებელია, პრეტორიანელთა ნაწილი წინასწარვე გეგმავდა კლავდიუსის მოძებნას, შესაძლოა, მისივე თანხმობით. მათ კლავდიუსი დაარწმუნეს, რომ ისინი იმ დანაყოფს არ ეკუთვნოდნენ, რომელსაც შურისძიება ეწადა. იგი პრეტორიანელთა ბანაკში წაიყვანეს და თავიანთი მფარველობის ქვეშ აიყვანეს.
სენატი მალევე შეიკრიბა და მთავრობის შეცვლაზე დაიწყო მსჯელობა, თუმცა ეს განხილვა თანდათანობით იმაზე დავად გადაიქცა, თუ რომელი მათგანი უნდა გამხდარიყო ახალი პრინცეპსი. როდესაც სენატორებმა პრეტორიანელთა განცხადების შესახებ შეიტყვეს, მოითხოვეს, რომ კლავდიუსი დასამტკიცებლად მათ გადასცემოდა, თუმცა ამ უკანასკნელმა უარი თქვა, რადგანაც თანხმობის მიცემის შემთხვევაში მოსალოდნელი საფრთხე იგრძნო. ზოგიერთი ისტორიკოსი, განსაკუთრებით, იოსებ ფლავიუსი, ამტკიცებს, რომ კლავდიუსს ამგვარად სამოქმედოდ იუდეის მეფე ჰეროდე აგრიპა მიუთითებდა, თუმცა მოვლენათა მისივე ადრეული ვერსია ამცრობს აგრიპას როლს. ამდენად, ეს საკითხი გაურკვეველი რჩება. საბოლოოდ, სენატი იძულებული გახდა დანებებულიყო, სანაცვლოდ კლავდიუსმა თითქმის ყველა მკვლელი შეიწყალა.
ნაგიბ მაჰფუზი
პირადი ცხოვრება
მაჰფუზს მტკიცედ სწამდა, რომ ქორწინება ლიტერატურულ კარიერაში ხელს შეუშლიდა, ამიტომ 43 წლის ასაკამდე არ დაქორწინებულა.
კლავდიუსი
იმპერიის ექსპანსია
კლავდიუსის ზეობისას იმპერიამ განიცადა პირველი მნიშვნელოვანი ექსპანსია ავგუსტუსის შემდეგ. მისი მმართველობის განმავლობაში სხვადასხვა გარემოებაში განხორციელდა თრაკიის, ნორიკუმის, პამფილიის, ლიკიისა და იუდეის პროვინციების ანექსირება (ან პირდაპირ მართვაზე აყვანა). კალიგულას დროს დაწყებული მავრეტანიის ანექსია აჯანყებულთა ძალების დამარცხებისა და ყოფილი ვასალი სამეფოს ორ საიმპერატორო პროვინციაში ოფიციალურად გადანაწილებით დასრულდა. ყველაზე შორეული იყო ბრიტანეთის დაპყრობა.
43 წელს კლავდიუსმა ბრიტანეთში (ბრიტანია) აულუს პლავტიუსი გაგზავნა ოთხი ლეგიონით მას შემდეგ, რაც მას გამოძევებულმა მოკავშირე ტომმა მიმართა საჩივრით. თავისი მატერიალური სიმდიდრის, განსაკუთრებით კი სასარგებლო წიაღისეულის საბადოებისა და მონების გამო, ბრიტანეთი რომისათვის მიმზიდველ სამიზნეს წარმოადგენდა. იგი, აგრეთვე, გალი მეამბოხეების თავშესაფარსაც წარმოადგენდა, ამის დიდხანს გაგრძელება კი რომს არ შეეძლო. კლავდიუსმა პირადად იმოგზაურა კუნძულზე თავდაპირველი შეტევების დასრულების შემდეგ და თან დამხმარე ძალა და სპილოები ჩაიყვანა. ამ უკანასკნელთ ბრიტანელებზე შთაბეჭდილება უნდა მოეხდინათ როდესაც ისინი დიდი სატომო ცენტრში, კამულოდუნუმში (თანამედროვე კოლჩესტერი) წარმოადგინეს. კამულოდუნუმთან დაარსდა რომაული კოლონია კოლონია კლავდია ვიქტრიცენზისი, როგორც ახალდაარსებული ბრიტანეთის პროვინციის დედაქალაქი. კლავდიუსის პატივსაცემად აქ დიდი ტაძარი აიგო.
ნაგიბ მაჰფუზი
პირადი ცხოვრება
„მე მეშინოდა ქორწინების... განსაკუთრებით მაშინ, როცა ვხედავდი, თუ როგორი დაკავებულები იყვნენ ჩემი დაოჯახებული დები და ძმები. შთაბეჭდილება მრჩებოდა, რომ ქორწინება მთელ დროსა და თავისუფლებას წამართმევდა.“ მწერალი 1943 წელს დაქორწინდა. წყვილს ორი ქალიშვილი შეეძინა. ოჯახი კაიროში, ნილოსის დასავლეთ სანაპიროზე ცხოვრობდა. მწერალი პირადი ცხოვრების საჯარო გახმაურებას თავს არიდებდა.
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტელი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1911 კატეგორია:გარდაცვლილი 2006 კატეგორია:ეგვიპტელი ნობელის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:ეგვიპტელი რომანისტები კატეგორია:ეგვიპტელი ნაციონალისტები კატეგორია:ეგვიპტელი სოციალისტები კატეგორია:კაიროს უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:XX საუკუნის რომანისტები კატეგორია:ეგვიპტელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით კატეგორია:არაბი რომანისტები
კლავდიუსი
იმპერიის ექსპანსია
48 წელს კლავდიუსმა აღწერა ჩაატარა, რომლის შედეგადაც რომის 5 984 072 მოქალაქე აღირიცხა (რომის მოქალაქეობის მქონე ზრდასრული მამაკაცი; ქალები, ბავშვები, მონები და თავისუფალი ზრდასრული მამაკაცები, რომლებიც რომის მოქალაქეობას არ ფლობდნენ არ აღურიცხავთ), რაც ავგუსტუსის სიკვდილისას ჩატარებული აღწერის შემდეგ თითქმის მილიონიან მატებას ნიშნავდა. კლავდიუსმა ამ რიცხვის გაზრდას რომის კოლნიების დაარსებით შეუწყო ხელი, რომელთაც იგი საერთო მოქალაქეობას ანიჭებდა. რამდენიმე კოლონია ახალ პროვინციებშიც დაარსდა იმპერიის საზღვრებზე, რათა რაც შეიძლება სწრაფად უზრუნველეყოთ რომის მონაპოვრების უსაფრთხოება.
სიკვდილი
ანტიკური პერიოდის ისტორიკოსები თანხმდებიან, რომ კლავდიუსი საწამლავის საშუალებით მოკლეს, რომელიც შესაძლოა, შერეული იყო სოკოში ან ბუმბულში. იმპერატორი 54 წლის 13 ოქტომბრის პირველ საათებში გარდაიცვალა. წყაროები მნიშვნელოვნად განსხვავებულ ინფორმაციას გვაწვდიან: ზოგიერთის თანახმად იგი რომში იმყოფებოდა, სხვები კი ამტკიცებენ, რომ კლავდიუსი სინუესაში იყო.
თითქმის ყველა ბრალდება უკავშირდება მის ბოლო ცოლს, აგრიპინა უმცროსს, როგორც დანაშაულის მოთავეს. აგრიპინასა და კლავდიუსს ამ უკანასკნელის სიკვდილის წინა თვეებში დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდათ. ეს დაიწყო იმ მომენტიდან, როდესაც კლავდიუსმა ღიად დაიჩივლა თავისი ცუდი ცოლების გამო და საუბარი დაიწყო ბრიტანიკუსის მოახლოებულ დავაჟკაცებასა და საიმპერატორო ოჯახში მისი სტატუსის აღდგენაზე. ნერონისათვის მემკვიდრეობის უზრუნველყოფის სახით, სანამ ბრიტანიკუსი ძალაუფლების მოპოვებას შეძლებდა, აგრიპინას მოტივი ჰქონდა.
ზოგი ბრალს სდებს მის დამგემოვნებელ ჰალოტუსს, მის ექიმს, ქსენოფონტეს ან ცუდი სახელის მქონე საწამლავების ოსტატს ლოკუსტას, როგორც სასიკვდილო ნივთიერების დამამზადებელს. ზოგი ამბობს, რომ იგი ხანგრძლივი ტანჯვის შემდეგ გარდაიცვალა, რაც ერთჯერად სადილს მოჰყვა, ზოგი კი ამბობს, რომ იმპერატორი გამომჯობინდა, თუმცა მხოლოდ იმისათვის რომ კიდევ ერთხელ მოეწამლათ. მის თანამედროვე წყაროებს შორის, ლუციუს ანეუს სენეკა კლავდიუსის სიკვდილს ბუნებრივ მიზეზებს მიაწერს, იოსებ ფლავიუსი კი მხოლოდ მისი მოწამვლის ჭორებზე საუბრობს.