cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
საფრანგეთის რევოლუცია
„დიდი ტერორი“
1794 წლისთვის რობესპიერისა და მისი უახლოესი გარემოცვის დიქტატურას შეუტიეს როგორც მარცხნიდან – ებერტის გარშემო გაერთიანებულმა „ულტრარევოლუციონერ“ იაკობინელთა ჯგუფმა, ისე მარჯვნიდან – დანტონმა და მისმა თანამოაზრე „ზომიერებმა“. ებერტისტები დიქტატურისა და ტერორის გამკაცრებას მოითხოვდნენ, დანტონისტები კი პირიქით, რობესპიერს პოლიტიკის შერბილებისა და ზომიერებისაკენ მოუწოდებდნენ.
ამ შემოტევების პასუხად დიქტატურამ 1794 წლის მარტსა და აპრილში გილიოტინაზე აიყვანა ჯერ ებერტი და ებერტისტები, ორი კვირის შემდეგ კი დანტონი და მისი „ზომიერები“. 1794 წლის ივნისში სიკვდილით დასჯის პროცედურის დასაჩქარებლად რობესპიერმა შეიმუშავა და გამოსცა კანონი რევოლუციური ტრიბუნალის რეორგანიზაციის შესახებ. კანონით უქმდებოდა ბრალდებულთა წინასწარი დაკითხვა და დამცველის ინსტიტუტი. იაკობინელების ტერორს ბოლო არ უჩანდა.
კონვენტის კულუარებში „ჭაობი“ რობესპიერის ტირანიაზე ალაპარაკდა და რობესპიერისა და მისი ჯგუფის მოწინააღმდეგეთა იმ ნაწილთან ერთად, რომელიც ტერორს გადაურჩა, გადაწყვიტა წერტილი დაესვა ტირანიისათვის. 1794 წლის 27 ივლისს (9 თერმიდორს) დააპატიმრეს რობესპიერი და მისი მომხრეები. მეორე დღეს მათ გილიოტინაზე დაასრულეს სიცოცხლე. შურისძიება სასტიკი იყო. გილიოტინირებულ იქნა რობესპიერის ჯგუფის ორი წევრის, რობესპიერის უმცროსი ძმისა და ლებას ცხედრებიც კი (ორივემ დაპატიმრებისას მოიკლა თავი).
იაკობინელები დაისაჯნენ მათ მიერვე ერთი თვით ადრე დაკანონებული წესით – გამოძიებისა და გასამართლების გარეშე.
საფრანგეთის დირექტორია
left|thumb|200px|[[ნაპოლეონ ბონაპარტი]]
რობესპიერის დიქტატურის აღსასრულის შემდეგ ძალაუფლება კონვენტის „ცენტრის“ ზომიერი პოლიტიკური ძალების ხელში გადავიდა. ამჯერად კანონმდებლობას საკუთრივ უმრავლესობა განსაზღვრავდა და არა იაკობინელებისა თუ ჟირონდისტების ცალკეული ფრაქციები, რომლებიც საკანონმდებლო ორგანოში რეალურად უმცირესობას წარმოადგენდნენ.
1795 წელს ზომიერმა „ცენტრმა“ ახალი კონსტიტუცია შეიმუშავა. კანონი უბრუნდებოდა საარჩევნო უფლების ცენზით (ასაკობრივი, ქონებრივი) შეზღუდვას, მაგრამ ამავე დროს, ითვალისწინებდა ხალხის პოლიტიკური ნების გამოხატვის ფორმას, როგორიცაა პლებისციტი. კონსტიტუციის თანახმად, საკანონმდებლო ორგანო ორპალატიანი იყო. აღმასრულებელი ხელისუფლება კონცენტრირებული იყო ხუთკაციანი „დირექტორიის“ ხელში, რომელსაც საკანონმდებლო ორგანოს ზედა პალატა – „უხუცესთა საბჭო“ ირჩევდა.
უახლოესი რევოლუციური წარსულის გამოცდილებიდან გამომდინარე, განსაკუთრებით სანკიულოტების ძალადობისა და იაკობინელთა ტერორის გათვალისწინებით, კონსტიტუცია პირველად, მოქალაქეთა უფლებებთან ერთად, მათ მოვალეობებსაც განსაზღვრავდა, კანონისა და საკუთრების ხელშეუხებლობის პატივისცემას მოითხოვდა.
თერმიდორიანული (რობესპიერის დიქტატურა ახალი კალენდრით 9 თერმიდორს (27 ივლისი) დაემხო, ამიტომ ახალი შემადგენლობის მქონე კონვენტს თერმიდორიანული ეწოდა) კონვენტისა და დირექტორიის მმართველობის დროს, რომლებმაც უარი თქვეს სახელმწიფოს მხრიდან მეურნეობის რეგულირებაზე და გააუქმეს რობესპიერისეული „დიდი მაქსიმუმი“, დამძიმდა ქვეყნის ეკონომიკური მდგომარეობა. პურის ფასი მკვეთრად გაიზარდა, ასიგნატები საბოლოოდ გაუფასურდა. 1795 წლის ზაფხულამდე მშიერთა არაერთი ამბოხება მოხდა. სანკიულოტები „პურსა და 1793 წლის კონსტიტუციას“ მოითხოვდნენ.
თერმიდორიანელთა ხელისუფლებას სხვადასხვა მხრიდან უტევდნენ. 1795 წლის შემოდგომაზე სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობა ჰქონდათ მონარქისტებს, 1796 წლის მაისში კი, შეთქმულება მოაწყვეს უკიდურესად მემარცხენე ეგალიტარისტ ბაბეფის მომხრეებმა.
1795–1796 წლების შემოტევებისაგან რესპუბლიკიდან ხსნა თერმიდორიანელთა ხელისუფლებამ მხოლოდ და მხოლოდ რევოლუციური არმიის დახმარებით შეძლო. საშინაო პრობლემების გადაჭრაში არმიის მონაწილეობამ, მის მიერ რევოლუციის გარე მტრებთან ფრონტზე მოპოვებულ წარმატებებთან ერთად, განსაკუთრებული პოლიტიკური მნიშვნელობა შესძინა არმიას. სამოქალაქო სულისკვეთებას თანდათანობით „დიდი ერის“ სამხედრო გამარჯვებების სულისკვეთება ცვლიდან.
სამოქალაქო ხელისუფლება სულ უფრო მეტად დამოკიდებული ხდებოდა სამხედრო ძალაზე სხვადასხვა სფეროებში, მათ შორის ფინანსური კრიზისის დაძლევის საკითხებში. ქაღალდის ფულის სრული გაუფასურების პირობებში, დირექტორიას ოქროსა და ვერცხლის ფული და სხვა მატერიალური რესურსები ესაჭიროებოდა. ხაზინის შევსების მნიშვნელოვანი წყარო სამხედრო კონტრიბუციები შეიძლება გამხდარიყო. მათი მოპოვება მხოლოდ არმიას შეეძლო.
დირექტორია, მისი მერყევი პოლიტიკით, ვერ უმკლავდებოდა ქვეყანაში შექმნილ მძიმე ვითარებას. ყოფილი „ჭაობის“ შიგნით მწიფდებოდა აზრი რევოლუციისათვის წერტილის დასმისა და მყარი, ქმედითი ხელისუფლების დამყარების შესახებ. „საჭიროა ერთი თავი და ერთი მახვილი, რომელიც ამ თავს დაემორჩილება“ – ასე გამოხატა „ჭაობის“ ერთ-ერთმა ლიდერმა და დირექტორიის წევრმა სიეიესმა თერმიდორიანელთა ერთი ნაწილის ახალი მისწრაფება.
რადგან ლეგალურად კონსტიტუციის გადასინჯვა მხოლოდ შვიდი წლის შემდეგ შეიძლებოდა, ძლიერი და სტაბილური მმართველობის სისტემის შექმნის მომხრეებმა დაიწყეს მზადება სახელმწიფო გადატრიალებისათვის. შეირჩა „ერთი მახვილის“ როლის შემსრულებელიც. არჩევანი შეჩერდა ახალგაზრდა კორსიკელ არტილერიის გენერალზე ნაპოლეონ ბონაპარტზე. სწორედ მისი წყალობით შეძლო თავის დროზე დირექტორიამ მონარქისტული სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობის ალაგმვა. გაწეული სამსახურისათვის ჯილდოდ ნაპოლეონმა იტალიაში მოქმედი ფრანგული არმიის მთავარსარდლობა მიიღო.
მისმა პირველმა დამოუკიდებელმა კამპანიამ ნაპოლეონს მნიშვნელოვანი სამხედრო წარმატება მოუტანა და სახელი გაუთქვა. მცირე ძალებით (სულ 38 ათასი ჯარისკაცი, რაც რიცხობრივად თითქმის ორჯერ ნაკლები იყო მოწინააღმდეგე ავსტრიისა და პიემონტის ჯარზე) მან შეძლო საფრანგეთის რესპუბლიკის წინააღმდეგ შეკრული კოალიციის ერთ-ერთი მთავარი მონაწილის – ავსტრიის ჯარების დამარცხება და აიძულა ავსტრიის იმპერატორი ფრანც II, ზავი დაედო მასთან (კამპოფორმიოს ზავი, 1799). ავსტრია კარგავდა ტერიტორიებს იტალიაში (ვენეციის გარდა) და აღიარებდა იქ შექმნილ ფრანგული რესპუბლიკის „შვილობილ რესპუბლიკებს“.
მაგრამ წარუმატებლად დასრულდა ნაპოლეონის ეგვიპტის კამპანია, რომელიც დირექტორიამ წამოიწყო კიდევ ერთი მოწინააღმდეგის – ინგლისისათვის დარტყმის მისაყენებლად. ეგვიპტის დაკავებით საფრანგეთის მთავრობა ხმელთაშუა ზღვაზე კონტროლის დაწესებას, ინგლისისათვის კოლონიებისაკენ მიმავალი გზის მოჭრას და საკუთარი კოლონიური სამფლობელოების გაფართოებას ვარაუდობდა.
ნაპოლეონის არმიამ, მართალია, გაიმარჯვა ხმელეთზე (1798 წლის 21 ივლისს ნაპოლეონის ჯარმა გაანადგურა მამლუქები პირამიდებთან ბრძოლაში და დაიკავა კაირო), მაგრამ დამარცხდა ინგლისელებთან საზღვაო ბრძოლაში აბუკირთან (1798 წლის 1 აგვისტოს ინგლისის საზღვაო ესკადრამ ადმირალ ნელსონის მეთაურობით გაანადგურა ფრანგული სამხედრო ხომალდები).
18 ბრიუმერის გადატრიალება
right|thumb|18 ბრიუმერის გადატრიალება
1799 წლის ოქტომბერში ნაპოლეონმა მოულოდნელად მიატოვა თავისი არმია ეგვიპტეში და დაბრუნდა პარიზში, სადაც ჩაერთო დაგეგმილი სახელმწიფო გადატრიალების პროცესში. 1799 წლის 9 ნოემბერს (18 ბრიუმერი) გეგმა განხორციელდა. ძალაუფლება ფორმალურად სამი კონსულის, ფაქტობრივად კი „პირველი კონსულის“ – ნაპოლეონ ბონაპარტის ხელში გადავიდა.
ახალმა კონსტიტუციამ პირველი კონსული თითქმის შეუზღუდავი ძალაუფლებით აღჭურვა. ხელისუფლების სათავეში მოსვლისას, ყოფილმა იაკობინელმა, რევოლუციონერმა და რესპუბლიკელმა პირველმა კონსულმა განაცხადა: „მოქალაქენო, რევოლუცია დასრულდა!“. საკანონმდებლო ხელისუფლების ფუნქცია მთავრობის კანონპროექტების დამტკიცებით შემოიფარგლა. თვით წარმომადგენლობითი ორგანოს შემადგენლობასაც პრაქტიკულად ნაპოლეონი ადგენდა (ახალი საარჩევნო წესის თანახმად, ხალხის მიერ არჩეულ ამომრჩევლებს მხოლოდ დეპუტატობის კანდიდატების წარდგენის უფლება ჰქონდათ. წარდგენილი კანდიდატებიდან დეპუტატებს სენატი ირჩევდა. სენატი, თავის მხრივ, სამუდამოდ დანიშნული პირებისაგან შედგებოდა). მოსამართლეებს, მოხელეებსა და ოფიცრებს ასევე პირადად პირველი კონსული ნიშნავდა. მაგრამ ნაპოლეონისთვის, როგორც ყოფილი იაკობინელისთვის, მაინც მნიშვნელოვანი იყო ხალხის უშუალო მხარდაჭერა. ამიტომ შენარჩუნდა პლებისციტის ინსტიტუტი. სწორედ ამ სახალხო რეფერენდუმმა 1802 წელს თითქმის ერთხმად დაუჭირა მხარი ნაპოლეონის „სამუდამო პირველ კონსულად“ დანიშვნას, ორი წლის შემდეგ კი „ფრანგების იმპერატორად“ კურთხევას.
ლიტერატურა
ინგლისურენოვანი:
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის ისტორია
9 აპრილის ბაღი
thumb|350px|[[ლადო გუდიაშვილი|ლ. გუდიაშვილის ძეგლი 9 აპრილის სახელობის ბაღში (მოქანდაკე ჯ. მიქატაძე, 2003)]] 9 აპრილის სახელობის ბაღი, ყოფ. ალექსანდრეს ბაღის ზედა ნაწილი, კომუნარების ბაღი, ბაღი თბილისის ცენტრალურ ნაწილში; ქალაქის პირველი საზოგადოებრივი დასვენების პარკი. გაშლილია დამრეცი რელიეფის ორ დონეზე, რუსთაველის გამზირის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მტკვრის მარჯვენა სანაპიროს მიმართულებით. ამჟამად ბაღს ორ ნაწილად ჰყოფს რ. თაბუკაშვილის ქუჩა, ქვედა ნაწილი გიორგი ლეონიძის სახელს ატარებს.
ისტორია
დღევანდელი ბაღის ქვედა ბაქანზე ძველად მოწყობილი იყო ყაბახი (ასპარეზი), რომელიც დატანილია თბილისის ტურნეფორისეულ (1701), ვახუშტისეულ (1735) და 1800 წ. გეგმებზე. ზედა ბაქანზე, ქაშუეთის ეკლესიასა და გ. ჭანტურიას (ყოფ. ჯორჯიაშვილის) ქუჩას შორის, გვიან შუა საუკუნეებში ქართული სასაფლაო იყო. დაახლოებით ახლანდ. თაბუკაშვილის ქუჩის გასწვრივ კი განლაგებული იყო აგურის მცირე საწარმოების (აგურხანების) რიგები. ისინი შემდეგ კავკასიის მთავარმმართებლის ალექსანდრე ერმოლოვის ბრძანებით მოშალეს, რადგან გზას აზიანებდა.
XIX ს. შუა ხანებში ძველი ყაბახის ტერიტორიაზე რუსულმა ადმინისტრაციამ მოაწყო სამხედრო პლაცი, რომელსაც იმპერატორ ალექსანდრე II-ის სახელი ეწოდა („ალექსანდრეს პლაცი“). 1859 წ. საფუძველი ჩაეყარა ფერდობზე გაშლილ საზოგადოებრივ ბაღს, რომელიც საზეიმოდ 1865 წ. გაიხსნა და ალექსანდრეს სახელი შეუნარჩუნდა.
ალექსანდრეს ბაღი, ასევე მასში განლაგებული საგამოფენო პავილიონები, მებაღის სახლი, კაფე-რესტორანი, შადრევნები და ქაშუეთის ახალი გალავანი დააპროექტა თბილისში მოღვაწე არქიტექტორმა ოტო სიმონსონმა (1832—1914). საბჭოთა პერიოდში ბაღს კომუნარების სახელი უწოდეს. 1981 წ. ჩატარდა მისი ქვემო ნაწილის რეკონსტრუქცია. 1991 წ. პარკს 1989 წ. მოვლენების აღსანიშნავად ეწოდა 9 აპრილის ბაღი. ბაღის ტერიტორია დაზიადნა 1991-1992 წწ. სამხედრო გადატრიალების დროს. 2007-2009 წწ. მოხდა ბაღის ტერიტორიის განახლება და კეთილმოწყობა.
არქიტექტურა
დღეს ბაღის ტერიტორიაზე რუსთაველის გამზირზე გამავალი ორი შენობა დგას — ქაშუეთის წმ. გიორგის ეკლესია და ეროვნული გალერეა, რომელიც 1885 წ. აშენდა როგორც სამხედრო-ისტორიული მუზეუმი „დიდების ტაძარი“.
სკულპტურული ძეგლები
ბაღის ზედა ნაწილში 1904 წ. დადგეს მოქანდაკე ფ. ხოდოროვიჩის მიერ შესრულებული ნ. გოგოლის ძეგლი, რომელიც 1990-იან წწ. დაიკარგა. 1922 წ. ჭანტურიას ქუჩისა და რუსთაველის გამზირის გადაკვეთასთან გაიხსნა ი. ნიკოლაძის მიერ შექმნილი ეგნატე ნინოშვილის ბიუსტი. საბჭოთა პერიოდში ბაღის საწინააღმდეგო მხარეს ა. ჯორჯაძის ქუჩის მხრიდან იდგა სოც.-დემოკრ. რევოლუციონერის ლადო კეცხოველის ძეგლი (მოქანდაკე ვ. თოფურიძე, 1936), ხოლო ბაღის ქვედა ტერასაზე — კომკავშირის ლიდერის ბორის ძნელაძის ძეგლი (მოქანდაკეები რ. თავაძე და კ. მერაბიშვილი, 1929).
2003 წ. გაიხსნა ლადო გუდიაშვილის ძეგლი (მოქანდაკე ჯ. მიქატაძე), ხოლო 2004 წ. ანატოლი სობჩაკის ბიუსტი. ბაღის ტერიტორიაზეა ასევე სკულპტურული კომპოზიცია „რევოლუციის ქარიშხალი“ (მოქანდაკე გ.შხვაცაბაია, 1985) და გ. ლეონიძის ძეგლი (მოქანდაკე თ. ღვინიაშვილი, 1998-1991).
თბილისში, 9 აპრილის ბაღში, საქართველოს სახალხო არტისტის, ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი დაიდგა, რომელიც 16 იანვარს, საზეიმოდ გაიხსნა. 9 აპრილის ბაღში გამოჩენილი მსახიობის ძეგლის გახსნას საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრი მიხეილ გიორგაძე, თბილისის მერი დავით ნარმანია, თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის კულტურის საქალაქო სამსახურის უფროსი და თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე, ოთარ მეღვინეთუხუცესის ოჯახის წევრები, მეგობრები და მისი თაობის გამოჩენილი მსახიობები დაესწრნენ.
2015 წლის 16 იანვარს საზეიმოდ გაიხსნა ოთარ მეღვინეთუხუცესის ძეგლი.
სქოლიო
კატეგორია:ძველი თბილისი კატეგორია:თბილისის ბაღები და პარკები
ზბიგნევი
ზბიგნევი (Zbigniew; 1070—1112) — პოლონეთის მთავრის ვლადისლავ I ჰემანის ვაჟი.
1095 წ. ზბიგნევი ჯართან ერთად გამოჩნდა ვროცლავთან და აიძულა მამამისი დაენიშნა ის სილეზიის მმართველად. ვოევოდ სეცეხთან წარმოქმნილ მტრობის შედეგად მან დაკარგა მემკვიდრეობა და მამის თანხმობით ჩასვეს ციხეში. ეპისკოპოსების და ზოგი არისტოკრატის შუამდგომლობით განთავისეფლებულ იქნა ციხიდან, ზბიგნევი თავის ძმასთან ბოლესლავ III-სთან შეიკრა; ორივემ ალყაში მოაქციეს მამა პლოცკში, აიძულეს გაეძევებინა სეცეხი, და მეფეს დაუტოვეს მაზოვია, ხოლო დანარჩენი ქვეყანა გაიყვეს ერთმანეთში. ვლადისლავის სიკვდილის შემდეგ (1102) ზბიგნევი, ბოლესლავის პოპულარობის და უპირატესობის შურით ყოველთვის ცდილობდა, მის წინააღმდეგ აემხედრებინა გარე ძალები — გერმანიის იმპერატორი ჰაინრიხ V და ჩეხები — და ხშირად მათთან ერთად თავს ესხმოდა ქვეყანას. ასე გრძელდებოდა 1111 წლამდე, როდესაც ბოლესლავმა გასცა ბრძანება, დაეპატიმრებინათ ზბიგნევი და იქ დაებრმავებინათ. ამ დროიდან ზბიგნევი ისტორიულ წყაროებში არ მოიხსენიება.
ბავშვობა
ვლადისლავ I ჰერმანი 1070 წელს ძველი წარმართული სლავური წესებით დაქორწინდა პოლონელ ქალზე, ყოველგვარი რელიგიური ცერემონიების გარეშე. ზოგი მედიავისტი ამტკიცებს რომ მიუხედავად იმისა რომ ქორწინება ძველი წესებით მოხდა ის მაინც კანონიურია და აქვს იურიდიული ძალა. მეთორმეტე საუკუნის ბოლოსათვის პაპის ლეგატმა პეტრე კაპუამ, რომელიც პოლონეთის სამთავროში ცხოვრობდა (1197), ბრძანა მოეყვანათ ყველა ქორწინება საეკლესიო კანონების - (ლათ.) matrimonium in facie ecclesie contrahere შესაბამისად. ზბიგნევს საკმაოფ აწუხებდა თავისი მდგომარეობა, რადგან ზოგი მას მიიჩნევდა ჰერმანის უკანონო შვილად, რომელსაც არ შეეძლო მემკვიდრეობაზე ფიქრიც კი. ზბიგნევის დაბადების თარიღი ზუსტად არაა ცნობილი და სპეციალისტები 1070-1073-ს ასახელებენ. ბოლესლავის დაბადების შემდეგ 1086, ზბიგნევისათვის სიტუაცია მკვეთრად შეიცვალა. ზბიგნევი მისცეს სასწავლებლად კრაკოვის საკათედრო ტაძართან არსებულ სკოლაში 1086, სადაც ის სწავლობდა ქვრივ მთავრის ქალის დობრონეგას მეურვეობის ქვეშ.
1087 წელს ზბიგნევის მამა მეუღლის იუდიტ ჩეხის გარდაცვალების შემდეგ, დაქორწინდა იუდით მარიაზე. იუდიტ მარიას ურთიერთობა ზბიგნევთან ძალიან ცივი იყო.
სეცეხის უზურპაცია
ზბიგნევის კვედლინბურგის მონასტერში ყოფნის დროს მამამისი ჰერმანი მოექცა ვოევოდ სეცეხის გავლენის ქვეშ. ის ალბათ მის მოვალედ თვლიდა თავს ტახტზე ასვლის გამო. სეცეხი იყო პატარა ბოლესლავის პირველი მეურვე. სეცეხის ქმედებებზე დიდი გავლენა მოახდინა მისმა: ამბიციამ, ძალაუფლების სიყვარულმა, გამდიდრების სურვილმა. თავისი მიზნების მისაღწევად ის მზად იყო ძალაც გამოეყენებინა. 1090 სეცეხმა, პოლონელი რაინდების გამოყენებით, მზად იყო შემოერთებია პომერანია. იმ დროს პოლონეთის სამთავროს პოლიტიკა კონცენტრირებული იყო რუსეთის საქმეებზე. როშჩისლავოვიჩები არ აღიარებდნენ პოლონეთის სუვერენიტეტს, აწარმოებდნენ მტრულ პოლიტიკას (განსაკუთრებით ვასილკო პოლოვცებთან კავშირში) - ისინი შემოიჭრნენ ჰერმანის სახელმწიფოში. რამაც მეტად გაართულა სიტუაცია პოლონეთში. სეცეხის რეპრესიების შემდეგ (მონობაში გაყიდვა, თანამდებობიდან გადაყენება, სასამართლოები, გაძევება ), იყო მასიური პოლიტიკური ემიგრაცია პოლონეთიდან ჩეხეთში.
ლეგიტიმიზაციის აქტი
სეცეხის ქმედებების გამო, ორგანიზებულ იქნა ოპოზიციონერთა ბანაკი მის წინააღმდეგ. ოპოზიციამ (სილეზიის თავად-აზნაურობა) 1093 წელს დააბრუნა ზბიგნევი სამშობლოში. ვლადისლავმა ეს მიიღო როგორც აჯანყება. რაინდები რომლებიც ზბიგნევის მხარეს იყვნენ გამოიწვია მოლაპარაკებების შეწყვეტა ჰერმანთან და სეცეხთან. უნგრელი წარჩინებულების არალოიალურმა მოქმედებამ, პალატინისა და მთავარ ვლადისლავის ვაჟის - ბოლესლავის მძევლად აყვანამ, პოლონეთის მთავარი იძულებული შეიქმნა ეცნო, ზბიგნევის კანონიერი მემკვიდრეობა.
1093 წელს გამოცემული ლეგიტიმაციის აქტი აღიარებდა უფროსი ვაჟის წარმომავლობით უფლებებს ტახტზე. სეცეხისა და ბოლესლავის გამოქცევის შემდეგ მძევლობიდან, რომელიც სილეზიელებისა და კუიავიელების მიერ ორგანიზებული, მოითხოვეს ლეგიტიმიზაციის აქტის გაუქმება. 1096 წ. გოპლემთან ბრძოლაში პომორიელების დახმარებით მთავარმა გაიმარჯვა და დაატყვევეს ზბიგნევი. ეპისკოპოსების შუამდგომლობით 1097 ან 1099 წელს გამოუშვეს ციხიდან. მან ასევე აღიდგინა უფლებები.
მმართველობა
თავის ძმასთან ბოლისლავთან ერთად მთავრისგან მოითხოვეს სამთავროების გაყოფა რაზეც ვლადისლავი იძულებული იყო დათანხმებულიყო. ზბიგნევმა მიიღო დიდი პოლონეთი (ველიკოპოლსკი, გნეზნოს ჩათვლით), კუიავია, ლეჩიცკის და სერაძის მიწები, მოზავია (პლოცკი). ბოლესლავმა მიიღი მცირე პოლონეთი (მალოპოლსკი), სილიზია, ლუბუშის რეგიონი, დასავლეთ პომერანია, სანდომირი და ლუბლინი (მიახლოებით ბრესტამდე ბუგზე). ჰერმანს დარჩა მაზოვია ცენტრით პლოცკში. საბოლოოდ სეცეხი გაძევებული იქნა პოლონეთიდან. ჰერმანის სიკვდილის შემდეგ პოლონეთის დაყოფამ შექმნა კონფლიქტების წინაპირობები. იყო ორი დამოუკიდებელი სამთავრო რომლების სათავეში იყვნენ მთავრები ზბიგნევი და ბოლესლავი რომლებიც აწარმოებდნენ თვითმმართველობას. ისინი ატარებდნენ ორ ცალკე საშინაო და საგარეო პოლიტიკას. ძმების ირგვლივ ოკრიბებიან ადგილობრივი წარჩინებულები. წარჩინებულნი მთავრების ირგვლივ იკრიბებოდნენ იმ იმედით რომ, მომავალში დაიკავებდნენ დომინირებულ მდგომარეობას სამთავროში. საგარეო პოლიტიკის საკითხებში ორივენი ცალ-ცალკე ეძებდნენ მოკავშირეებს. სადავო გახდა პომერანიის საკითხი. ზბიგნევი იყო სასტიკად წინააღმდეგი ბოლესლავის კონცეფციის წინააღმდეგ, რითაც სურდა შეენარჩუნებინა ჩრდილოეთის მეზობელთან კარგი ეკონომიკური და პოლიტიკური ურთირთობა. ზბიგნევი მეტად მტკივნეულად განიცდიდა მისი უმცროსი ძმის პოპულარობას და წარმატებებს შურით უყურებდა.
1107 წელს ზბიგნევმა ორგანიზება გაუკეთა თავისი უმცროსი ძმის წინააღმდეგ აჯანყებას. 1107/1108 წ. ზამთარში რუსინულ-უნგრულ ჯართან ერთად ბოლესლავმა საბოლოოდ გადაწყვიტა მისი უფროსი ძმის განადგურება. მაზოვიაზე თავდასხმისას ზბიგნევი იძულებული იქნა დანებებულიყო, რამაც გამოიწვია მისი ქვეყნიდან გაძევება. ამის შემდეგ ბოლესლავი გახდა ერთპიროვნული მმართველი პოლონეთის ტერიტორიებზე. ფაქტობრივად ძალაუფლების გადაცემა მოხდა ერთი წლით ადრე (1107), როდესაც ზბიგნევი ჯერ კიდევ მაზოვიაში ფეოდალურ მამულში იყო სადაც უმცროსს დაუთმო ხელისუფლება. ზბიგნევი თავის მომხრეებთან ერთად გაიქცა პრაღაში. მან მხარდაჭერა ჰპოვა ჩეხეთის მთავარ სვიატოპოლკთან. ზბიგნევი თავიდანვე ცდილობდა ბოლესლავის წინააღმდეგ განეწყო გერმანია და ჩეხეთი. 1110 წელს ბოლისლავმა წარუმატებელი შეტაკება ჰქონდა ჩეხებთან რის შემდეგ დაზავდნენ და ზბიგნევი დაბრუნდა პოლონეთში ხოლო სობიესლავი ჩეხეთში. ზბიგნევი დაბრუნდა მოსამსახურეებთან ერთად, მანამ სანამ მასზე ხმალი არ აღმართეს, დააპატიმრეს და შემდეგ დააბრმავეს. რის გამოც ბოლესლავმა ეკლესიისაგან შეჩვენება მიიღო არქიეპისკოპოს მარტინის სახით. ბოლესლავმა ამ მოქმედებისათვის საზოგადოებისაგანაც უკმაყოფილება და პიასტების მმართველობის კრიზისი გამოიწვია. ისტორიოგრაფიაში ზუსტად არაა მონაცემები იმის შესახებ, ბოლესლავი მთლიანად იყო თუ არა მოწყვეტილი ეკლესიას. ბოლესლავმა მიიღო გადაწყვეტილება საჯაროდ მოენანიებინა თავისი ქმედება ზბიგნევის დაბრმავების გამო რაც საზოგადოებაში დიდ უკმაყოფილებას იწვევდა. ამ ქმედებით მას სურდა განემტკიცებინა თავისი ავტორიტეტი და სურდა ზბიგნევის მომხრეთა გულის მოლბობას. გალ ანონიმის მიხედვით კი ბოლესლავმა თითქოს ზბიგნევისაგან მიიღო პატიება. მიდის დავა მისი სიკვდილის თარიღის გამო. თუმცა ტინეცის მონასტრის ნეკროლოგში ნახსენებია 1113 წლის 8 ივლისი.
ლიტერატურა
კატეგორია:პიასტები კატეგორია:პოლონეთის მეფეები კატეგორია:დაბადებული 1070 კატეგორია:გარდაცვლილი 1112
წითელი ფარნების კვარტალი
thumb|250px|წითელი ფარანების კვარტალი, [[ამსტერდამი]] წითელი ფარნების კვარტალი — ქალაქის ის რაიონი, სადაც განვითარებულია პროსტიტუცია ან სხვადასხვა სახეობების სექს-ინდუსტრია.
სათაური წარმოიშვა წითელი ფარნებისგან, რომლებიც საროსკიპოში დგას.
სქოლიო
კატეგორია:ქალაქი კატეგორია:პროსტიტუცია
ლიბიდო
ლიბიდო, იგივე სქესობრივი ლტოლვა — ადამიანის ბუნებრივი ლტოლვა სექსისადმი. ფსიქოანალიტიკურ თეორიაში ლიბიდო არის ფსიქიკური სწრაფვა ან ენერგია, რომელიც განსაკუთრებით დაკავშირებულია სექსუალურ ინსტინქტთან, თუმცა ასევე გამოიხატება სხვა ინსტინქტურ სურვილებსა და სწრაფვებში.
ლიბიდოზე მოქმედებს ბიოლოგიური, ფსიქოლოგიური და სოციალური ფაქტორები. ბიოლოგიურად, ადამიანებში ლიბიდოს სასქესო ჰორმონები და ნეიროტრანსმიტერები არეგულირებენ — მეტწილად ტესტოსტერონი და დოფამინი, შესაბამისად. სოციალური ფაქტორები, მაგალითად, სამსახური და ოჯახი, და შინაგანი ფსიქოლოგიური ფაქტორები, მაგალითად, პიროვნების ხასიათი და სტრესი, ასევე ზემოქმედებს ლიბიდოზე. გარდა ამისა, სქესობრივ ლტოლვაზე შეიძლება იმოქმედოს ჯანმრთელობის პრობლემებმა, მედიკამენტებმა, ცხოვრების სტილმა, ასაკმა (მაგალითად, სქესობრივმა მომწიფებამ) და ურთიერთობაში არსებულმა პრობლემებმა.
შენიშვნები
კატეგორია:ლიბიდო კატეგორია:ტესტოსტერონი კატეგორია:ფსიქოანალიტიკური თეორია კატეგორია:სექსუალობა
შონური
ჯიშის სახელწოდება „სვანურს“ ნიშნავს. აფხაზეთში კი ამ ჯიშს „აშვანუაჟს“ ანუ „სვანურ ყურძენს“ ეძახიან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი დიდი ზომისაა, მომრგვალო, სამნაკვთიანი, თითქმის მთლიანი. ფოთლის ქვედა მხარე საშუალოდაა შებუსული აბლაბუდისებრ-ჯაგრისებრისად. მტევანი მცირე და საშუალო ზომისაა, კონუსური ფორმის. თხელია ან საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, მუქი ლურჯი. კანი სქელი და მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი წვნიანია. წიპწები გარსშია მოქცეული. წვენი — შეფერილია, გემო — სასიამოვნო.
გამოიყენება სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელოს ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა
მინი|მარჯვნივ|200პქ|ოფიციალური სახალხო აღწერები აფხაზეთის რეგიონში აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა (Аԥснытәи Автономтә Ареспублика) — ავტონომიური რესპუბლიკა საქართველოს შემადგენლობაში, შავი ზღვის სანაპიროზე. რეგიონის საერთაშორისო კოდია — GE-AB. იგი მოიცავს ისტორიულ-გეოგრაფიული პროვინციების აფხაზეთისა და სამეგრელოს (ნაწილობრივ) ტერიტორიას.
ისტორია
აფხაზეთის ტერიტორია 1864 წელს ანექსირებულ იქნა რუსეთის იმპერიის მიერ, რომელმაც გააუქმა აფხაზეთის სამთავრო და მას სოხუმის ოკრუგი უწოდა. 1918-1921 წლებში აფხაზეთი საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შემადგენლობაშია. 1921 წლის 4 მარტს შეიქმნა აფხაზეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა (სსრ), რომელიც სამოკავშირეო ხელშეკრულებით დაუკავშირდა საქართველოს სსრ-ს. 1931 წელს იგი გარდაიქმნა აფხაზეთის ავტონომიურ საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკად. 1991 წლის 29 სექტემბერს ჩატარდა აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესის საბჭოს არჩევნები. 1992-1993 წლების კონფლიქტის შემდეგ ფაქტობრივად ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ და დე ფაქტო იმართება სეპარატისტული რეჟიმის მიერ.
1994 წლის 10 მარტს საქართველოს პარლამენტმა დაითხოვა აფხაზეთის ასსრ უმაღლესი საბჭო.
აფხაზეთის ასს რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს იმ დეპუტატებმა, რომლებიც რეალურად გამოხატავენ აფხაზეთის მრავალეროვანი მოსახლეობის უდიდესი ნაწილის ინტერესებს, ჯერ კიდევ შეიარაღებული კონფლიქტის დაწყებამდე შეაჩერეს საქმიანობა ხელისუფლების უმაღლეს ორგანოში გუდაუთის სეპარატისტული დაჯგუფების ანტიკონსტიტუციური საქმიანობისადმი პროტესტის ნიშნად.
1995 წლის 24 თებერვალს „სახელმწიფო ხელისუფლების შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის მე-7 მუხლის მე-3 აბზაცის შესაბამისად, საქართველოს პარლამენტმა დაადგინა შემდეგი:
1995 წლის 14 ივნისს საქართველოს პარლამენტის დადგენილებით, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში საგანგებო მდგომარეობის გამო, აფხაზეთის უმაღლესი საბჭოს შემადგენლობაში კოოპტაციის წესით შეყვანილ იქნენ აფხაზეთიდან არჩეული საქართველოს პარლამენტის წევრები.
2000 წლის 8 დეკემბრის აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს დადგენილებით მიღებულ იქნა აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის კონსტიტუცია (ძირითადი კანონი) აფხაზეთის ასსრ 1978 წლის 6 ივნისის კონსტიტუციაში შეტანილი ცვლილებებითა და ახალი რედაქციით.
ადმინისტრაციული დაყოფა
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა ადმინისტრაციულად იყოფა 7 მუნიციპალიტეტად:
1994 წელს სეპარატისტულმა ხელისუფლებამ განახორციელა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული „რეფორმა“, რის შედეგადაც ოჩამჩირისა და გალის რაიონების ტერიტორიების ნაწილის ხარჯზე შექმნა ტყვარჩელის რაიონი.
ზოგადი ცნობები
thumb|350px|აფხაზეთის მხარის ფიზიკური რუკა ავტონომიური რესპუბლიკის ფართობი შეადგენს 8700 კვ.კმ-ს, მოსახლეობა — დაახლოებით 100-120 ათასს. ავტონომიის დედაქალაქია ქალაქი სოხუმი. ავტონომიის ტერიტორიაზე 526 დასახლებული პუნქტია, მათ შორის:
ადგილობრივი მმართველობა
დევნილობაში მყოფი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ხელისუფლების ორგანოებს წარმოადგენენ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭო (საკანონმდებლო ორგანო) და აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭო (აღმასრულებელი ორგანო), რომლებიც 1993 წლიდან ქალაქ თბილისშია განთავსებული.
2008 წლის აგვისტოს ომამდე, საქართველოს ცენტრალური ხელისუფლების იურისდიქციის ქვეშ იყო გულრიფშის მუნიციპალიტეტის აჟარის სასოფლო თემის ტერიტორია (23 სოფელი), ე.წ. კოდორის ხეობა. ამ ტერიტორიაზე 1998-2004 წლებში მოქმედებდა საქართველოს პრეზიდენტის რწმუნებულის მმართველობა.
ამჟამად, ამ ტერიტორიებს სრულად აკონტროლებს სეპარატისტული რეჟიმი და რუსეთი.
არაოფიციალური დროშა და გერბი
არსებობს საქართველოს ჰერალდიკის სახლემწიფო საბჭოს მიერ შემუშავებული აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის სიმბოლიკის პროექტი. დღესდღეობით არსებული ჰერალდიკური სიმბოლიკის პროექტი ოფიციალურად არ არის მიღებული და შესაბამისად აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკას ოფიციალურად თავისი ჰერალდიკური ნიშნები არ გააჩნია.
სეპარატისტული რეჟიმი
მინი|300პქ|სოხუმი დღეს 1992 წლიდან აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე დამყარებულია სეპარატისტული რეჟიმი, რომელმაც 1992 წლის 23 ივლისიდან გამოაცხადა ე.წ. „აფხაზეთის რესპუბლიკის“ დამოუკიდებლობა. მისი დამოუკიდებლობა აღიარეს მხოლოდ რუსეთმა, ნიკარაგუამ, ვენესუელამ, ნაურუმ, ტუვალუმ და ორმა თვითგამოცხადებულმა რესპუბლიკამ, ე.წ. „სამხრეთი ოსეთის რესპუბლიკამ“ და ე.წ. „დნესტრისპირეთის რესპუბლიკამ“. გარდა ამისა, 2011 წლის 31 მაისს სოხუმის სეპარატისტული მთავრობის მიერ გაკეთდა განცხადება, რომ აფხაზეთის დამოუკიდებლობა ვანუატუმაც ცნო, თუმცა ეს ინფორმაცია მოგვიანებით ვანუატუმ უარყო. დანარჩენი სახელმწიფოები არ აღიარებენ მის დამოუკიდებლობას და იურიუდიულად განიხილავენ საქართველოს განუყოფელ ნაწილად.
ეკონომიკა
რეგიონის ხელსაყრელი მდებარეობის გამო, რომელიც უშუალოდ ესაზღვრება რუსეთის ფედერაციას, ჩვეულებრივ პირობებში შეიძლებოდა ყოფილიყო ერთ–ერთი ყველაზე განვითარებული მხარე. მაგრამ კონფლიქტის შედეგად თითქმის მთლიანად განადგურდა მისი სამრეწველო და სასოფლო–სამეურნეო ინფრასტრუქტურა. ამჟამად ფუნქციონირებს რამდენიმე მცირე საწარმო, რომლებიც ძირითადად ნედლეულის (ხე–ტყე, ქვანახშირი) რუსეთსა და თურქეთში გატანით არიან დაკავებულნი.
ღირსშესანიშნაობები
ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბუნების, არქიტექტურისა და კულტურის მრავალი ძეგლი, მათ შორის უმნიშვნელოვანესია:
აფხაზეთში კონფლიქტის პოლიტიკური შეფასება
2006 წლის ანგარიშგებაში საქართველოს პარლამენტის წინაშე ეროვნული ხელისუფლების დამხობის შემდგომ პირველად მიეცა ობიექტური შეფასება აფხაზეთსა და ცხინვალის რეგიონში 1991-1992 წლებიდან მომდინარე კონფლიქტს.
სააკაშვილის ანგარიშგებაში აღნიშნულია, რომ „არავითარი ეთნიკური კონფლიქტები საქართველოს აფხაზეთთან და სამხრეთ ოსეთთან არ აქვს, არამედ მიმდინარეობს "ტერიტორიული კონფლიქტი პოსტიმპერიული ტერიტორიების დანაწილებისათვის"“. სააკაშვილის ეს განცხადება სავსებით და სრულად ეთანხმება დევნილი ეროვნული ხელისუფლების მოსაზრებებს ცხინვალის რეგიონსა და აფხაზეთში კონფლიქტების არსის შესახებ.
სააკაშვილის ეს სახელმწიფო პოლიტიკის დონის განცხადება ამავე დროს ამხელს 1991-1992 წლებიდან ქართველი და უცხოელი ანტიქართული, პროიმპერიული „პოლიტოლოგების“ მიერ ფართოდ დამკვიდრებულ დეზინფორმაციას აფხაზეთსა და ცხინვალის რეგიონებში მომხდარი კონფლიქტების შესახებ - რომ თითქოს ეს იყო ეთნიკური კონფლიქტები, რომლის საფუძველი გახდა „ქართული ნაციონალიზმი და ფაშიზმი“. მხილება განსაკუთრებით ეხება პროიმპერიულ „დისიდენტ“ სახაროვს - რომელმაც აფხაზეთისა და ცხინვალის ზონების რუსეთის მიერ ანექსიას თეორიული საფუძველი ჩაუყარა ცნებისა და ტერმინის „საქართველო - მცირე იმპერია“ შემოღებითა და საერთაშორისო მასშტაბით დანერგვით.
პრეზიდენტ მ. სააკაშვილის შეფასებით "აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის კონფლიქტები - ეთნოკონფლიქტები არ არის. მე ვკრძალავ ისეთი ფრაზების გამოყენებას, როგორებიცაა "ქართულ-აფხაზური კონფლიქტი" ან "ქართულ-ოსური კონფლიქტი", რადგან ეს ტერიტორიული კონფლიქტებია, რომლებიც პოსტიმპერიული სივრცის ტერიტორიების გაყოფასთანაა დაკავშირებული"...
Plagiolepis simoni
Plagiolepis simoni — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გია გოგუა
1990 წლიდან 2008 წლამდე „მერცხალში“ თამაშობდა. ფეხბურთიდან წავიდა 2008 წელს, თუმცა „მერცხალში“ დარჩა როგორც სამწრვთნელო შტაბის წევრი. 2016 წელს წვრთნიდა ლანჩხუთის „გურიას“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1970 კატეგორია:დაბადებული 5 აპრილი კატეგორია:გოგუები კატეგორია:ოზურგეთში დაბადებულები
თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანობის კომიტეტი
თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანობის კომიტეტი (House Un-American Activities Committee) — აშშ-ის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატის კომისია, რომელიც 1934-75 წლებში მოქმედებდა და რომლის მიზანი ანტიამერიკული საქმიანობის გამოაშკარავება და პროპაგანდასთან ბრძოლა იყო.
1938 წელს კომიტეტმა დროებითი კომისიის სტატუსი მიიღო, 1946 წელს კი უკვე მუდმივი კომისია გახდა. 1969 წელს მას გადაერქვა "კომისია საშინაო უსაფრთხოებაზე". იურიდიული თვალსაზრისით სიტყვა "არაამერიკული" (un-american) ნიშნავდა საქმიანობას, რომლის ფინანსური წყაროები საზღვარგარეთ იყო.
კომიტეტმა სახელი გაითქვა სენატორი ჯოზეფ მაკარტის პერიოდში. მაკარტის განცხადებით, მას ჰქონდა სახელმწიფო დეპარტამენტის 205 არასაიმედო თანამშრომლის სია. შემდგომში ეს სია შეივსო კიდევ სამი ათასი ამერიკელი ჩინოვნიკის სახელით. სიაში, კომუნიზმისა და საბჭოთა კავშირის მიმართ ლოიალურად განწყობილ პირებთან ერთად, იყვნენ ჰომოსექსუალისტებიც. სიაში მოხვედრილ ადამიანთა დიდი ნაწილი სამსახურიდან დაითხოვეს. საზოგადოებრივი ბიბლიოთეკების წიგნების ფონდების კარტოთეკების შემოწმების შემდეგ ამოღებულ იქნა 30.000-მდე პროკომუნისტური მიმართულების პუბლიკაცია.
დევნას განიცდიდნენ მრავალი ცნობილი ადამიანებიც, მაგ. ჩარლი ჩაპლინი, ბერტოლტ ბრეხტი, პოლ რობსონი და სხვები. 1947 წელს კომისიამ დაიწყო ჰოლივუდის მოღვაწეთა დევნა. რიგ კინემატოგრაფებს მოუვიდათ უწყება საზოგადოებრივ მოსმენებზე დასასწრებად.
1953 წელს გამოვიდა ამერიკელი დრამატურგი ართურ მილერის პიესა „მკაცრი გამოცდა“ სალემის ჯადოქრების სასამართლო პროცესზე, რომელიც ერთგვარი მინიშნება იყო კომისიის საქმიანობაზე. 1956 წელს მილერი კომისიაში გამოიძახეს და კონგრესისადმი უპატივცემლობა დასწამეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აშშ-ის ისტორია
14 იანვარი
14 იანვარი — გრიგორიანული კალენდრის მე-14 დღე. წლის ბოლომდე დარჩენილია 351 დღე (ნაკიან წელში - 352).
იხილეთ აგრეთვე
0114
ლაყუჩფეხიანები
ლაყუჩფეხიანები (Anostraca) — უხერხემლო ცხოველების რიგი კიბოსნაირთა კლასისა. მათი სხეულის სიგრძე 5 მმ - 3 სმ, ზოგჯერ 10 სმ აღწევს. აქვთ მოგრძო, ნახევრადგამჭვირვალე სხეული, რომელსაც ხშირად ნარინჯისფერი ელფერი დაკრავს. ლაყუჩფეხიანები ბინადრობენ გაზაფხულის თოვლისეულ გუბურებში. ცურვის დროს მუცლის მხარე ზემოთ აქვთ ამობრუნებული. ლაყუჩფეხიანების კვერცხები დაფარულია მკვრივი გარსით, რაც იცავს მათ გამოშრობისა და გაყინვისაგან. განვითარება მეტამორფოზით მიმდინარეობს. ზოგი ლაყუჩფეხიანი პართენოგენეზურად მრავლდება.
ლიტერატურა
*
მაჰაბალიპურამი
მაჰაბალიპურამი(ჰინდი மகாபலிபுர) — ქალაქი კორომანდელის სანაპიროზე ინდოეთის შტატ ტამილნადუში. მოსახლეობა შეადგენს 12,000 ადამიანს(2001).
ქალაქი წარმოიშვა ძვ. წ. VII საუკუნეში, როგორც მთავარი პორტი პალავას სამეფოსი. პალავას სამეფოს ეპოქიდან შემონახულია მრავალფეროვანი მონუმენტური ქანდაკებები და არქიტექტურული ძეგლები მდიდარი ბუდისტური მოტივებით: ყველა ეს ზემოთაღნიშნული ძეგლები შედის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
კირილიცა
მინი|260პქ|კირილიცის გავრცელების არე კირილიცა (ასევე ტრადიციული სახელი პირველი ორი ასო-ნიშნის, „აზისა“ და „ბუკის“, მიხედვით — აზბუკა — aзбука) — არაერთი სლავური და არასლავური ენის (მაგ.; ჩუვაშური, ბურიატული, თათრულ-ბაშკირული, უდმურტული, აფხაზური, ოსური) დამწერლობა ევროპასა და აზიაში.
ივნისი 2005
2005 წლის მოვლენები:
კირილიცა
ისტორია
ქრისტიანობის გავრცელების შემდეგ საჭირო შეიქმნა ანბანის შემოღება სლავური ენის ფიქსაციისათვის. 863 წელს თესალონიკელმა ძმებმა კირილემ და მეთოდემ შეადგინეს სლავური ენის ანბანი — გლაგოლიცა. 863-866 წლებში მათ ბერძნულიდან თარგმნეს სახარება, სამოციქულო წიგნი, დავითნი და სხვა. კირილესა (869) და მეფოდეს (885) სიკვდილის შემდეგ სლავური დამწერლობის ცენტრმა აღმოსავლეთში — ბულგარეთში გადაინაცვლა. ბულგარულ ენაზე ითარგმნა დიდძალი რელიგიური და საერო ხასიათის ლიტერატურული ნაწარმოებები, საფუძველი ჩაეყარა ეროვნულ ორიგინალურ ლიტერატურას. ღვთისმსახურება მხოლოდ სლავურ ენაზე ტარდებოდა. ამ პერიოდში ბულგარეთში შეიქმნა გლაგოლიცაზე უფრო ზუსტი და სრულყოფილი ანბანი — კირილიცა. ვარაუდოვენ, რომ კირილიცას ავტორია კირილესა და მეთოდეს მოწაფე კლიმენტი. კირილიცას საფუძვლად დაედო ბერძნული უნციალური ანბანი (22 ასო), ხოლო დანარჩენი ასოები (Б, Ѕ, Ж, Ш, Ц, Ч, Ѱ, Ы, Ъ, Ь, Ѣ, Ꙗ, Ю, Ѥ, Ѧ, Ѫ, Ѩ, Ѭ) გადმოიტანეს სხვა ენების ანბანებიდან (ებრაული და სხვა) ან შეადგინეს ასოების კომბინაციით.
ივნისი 2005
იანვარი | თებერვალი | მარტი | აპრილი | მაისი | ივნისი | ივლისი | აგვისტო | სექტემბერი | ოქტომბერი | ნოემბერი | დეკემბერი
კირილიცა
ისტორია
კირილიცაზე წერენ ყოფილი იუგოსლავიის ზოგიერთ ქვეყანაში (სერბეთი, ბოსნია და ჰერცეგოვინა) და იქ მას „ჩირილიცას“ უწოდებენ.
ივნისი 2005
უცხოეთი
....
Duran Duran (1993 წლის ალბომი)
Duran Duran — ინგლისური როკ-ჯგუფ Duran Duran-ის 1993 წლის სტუდიური ალბომი. იგი აგრეთვე ცნობილია სათაურით The Wedding Album. ალბომი ცნობილი გახდა სინგლებით Ordinary World, Come Undone და Too Much Information.
ივნისი 2005
ვიკიპედიის სიახლენი
*2005-06
Duran Duran (1993 წლის ალბომი)
სქოლიო
კატეგორია:1993 წლის ალბომები კატეგორია:Duran Duran-ის ალბომები
კოპტური დამწერლობა
კოპტური დამწერლობა — დამწერლობა, რომელიც გამოიყენება კოპტურ ენაში. ეფუძნება ბერძნულ ანბანს და შეიცავს ეგვიპტური დამწერლობის ელემენტებს. კოპტური ანბანი რამდენიმეა, ამიტომ კოპტური დამწერლობის სტილიც კოპტურ ენის დიალექტებსა და ქვედიალექტებში განსხვავდება.
Plagiolepis singularis
Plagiolepis singularis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
საფრანგეთ-ვიეტნამის მეორე ომი
საფრანგეთ-ვიეტნამის მეორე ომი,  — საფრანგეთის  ბრძოლა ვიეტნამის დაპყრობისათვის. მიმდინარეობდა 1883-1884 წლებში. ამ ომით დამთავრდა ფრანგების მიერ ვიეტნამის დაპყრობა. 1883 წლის 19 აგვისტოს ფრანგულმა საექსპედიციო კორპუსმა დაიპყრო მდინარე ჰონგჰის (წითელი) დელტაში მდებარე ქალაქი ჰაიზიონგი. შემდგომ ფრანგებმა დაიკავეს მდინარე ჰიუეს შესართავში მდებარე თუენანის ფორტები, რომლებიც დედაქალაქის ავანპოსტებს წარმოადგენდნენ. ფრანგებს თითქმის ერთი წელი დასჭირდათ, რომ ჩრდილოეთ ვიეტნამის შუა რაიონისა და მდინარე ჰონგჰის დელტის ძირითად ცენტრებს დაპატრონებოდნენ. 1884 წლის 6 ივნისს ვიეტნამის სამეფო კარმა დადო საზავო ხელშეკრულება (ჰიუეს ზავი), რომლის თანახმად, ვიეტნამი ცნობდა საფრანგეთის პროტექტორატს, რაც არსებითად მთელი ვიეტნამის საფრანგეთის კოლონიად გადაქცევას ნიშნავდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:XIX საუკუნის ომები კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია კატეგორია:ვიეტნამის ისტორია
No Doubt
No Doubt — ამერიკული როკ-ჯგუფი ანაჰაიმიდან (კალიფორნია), ჩამოყალიბებული 1986 წელს. მათი პირველი ალბომი No Doubt (1992) დიდი წარმატებით არ სარგებლობდა, მაგრამ ჯგუფი დაბრუნდა 1990-იან წლებში, დისკით Tragic Kingdom და სინგლით „Don't Speak“, რამაც მას დიდი პოპულარობა მოუტანა. შემდეგი ალბომი იყო Return of Saturn. მიუხედავად ნაკლებად შთამბეჭდავი წარმატებისა, კოლექტივი განაგრძნობდა მუშაობას, ჩაწერა ალბომი Rock Steady, ცნობილი სინგლით „Hey Baby“.
მოგვიანებით გამოვიდა No Doubt-ის კრებულები The Singles 1992–2003 და Boom Box, რასაც თან ახლდა ჯგუფის Talk Talk სიმღერის „It's My Life“ ქავერ-ვერსია. წლების მანძილზე გვენ სტეფანი დაკავებული იყო სოლო-კარიერით, მაგრამ 2009 წელს No Doubt აღდგა და ჩაატარა საკონცერტო ტურნე. 2012 წელს გამოვიდა მისი ალბომი Push and Shove. ამჟამად კოლექტივი ახალ ალბომზე მუშაობს
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გვენ სტეფანი კატეგორია:ამერიკული როკ-ჯგუფები კატეგორია:1980-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:2000-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:2010-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:No Doubt
შიო დედაბრიშვილი
შიო შოთას ძე დედაბრიშვილი (დ. 30 ივლისი, 1932, ქ. ბორჯომი, — გ. 15 ოქტომბერი, 1977, თბილისი) — ქართველი არქეოლოგი. ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1970). მწერალ შიო არაგვისპირელის შვილიშვილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1932 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1977 კატეგორია:ბორჯომში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი არქეოლოგები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
ირემასოკო
ირემასოკო (Sarcodon imbricatus) — სოკოს სახეობა ბანკერასებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკას.
საშუალო ხარისხის საჭმელ სოკოდ ითვლება. იხმარება ნორჩობაში, ახალი. იზრდება წიწვოვან ტყეებში ერთეულებად ან ჯგუფებად, ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
სოკო პირველად აღწერა შვედმა ბუნებისმეტყველმა კარლ ლინემ 1753 წელს როგორც Hydnum imbricatum. მიმდინარე ბინომინალური სახელწოდება მიანიჭა ფინელმა მიკოლოგმა პიტერ ადოლფ კარსტენმა 1881 წელს.
სამეცნიერო სინონიმები:
აღწერა
ნაყოფსხეული — ხორციანი, დიდი ზომის. ქუდის დიამეტრი — 5-10 (20) სმ-მდე, მშრალი და უხეში, ბრტყლად-ამოზნექილი, მოგვიანებით ცენტრში ფართოდჩაზნექილი, ზოგჯერ ძაბრის ფორმის. კიდეები ტალღოვანი, ნორჩობაში აწეული, სიმწიფეში ოდნავ შემოკეცილი, დაფარულია მსხვილი ამობურცული აწეული ქერცლებით, რომლებიც განლაგებულია კონცენტრული წრეებით და კრამიტს მოგვაგონებს; აქედან მოდის სოკოს სახეობის ლათინური სახელწოდება — imbricatus, რაც ნიშნავს „კრამიტისმაგვარს“. ქუდის ფერი — მომურო ან მონაცრისფრო-მურა, ქერცლები მუქი ფერის. ნორჩობაში ზედაპირი ხავერდოვანია, მაგრამ დროთა განმავლობაში ქერცლები ზომაში იზრდება და უხეშდება და იღებს უფრო მუქ შეფერილობას. მოგვიანებით დამწიფებასთან ერთად ქერცლები ნაწილობრივ ცვივა და ქუდი უფრო გლუვი ხდება.
რბილობი — მოთეთრო, მოგვიანებით ჭუჭყისფერ-ნაცრისფერი; ნორჩობაში მკვრივი და წვნიანი, სიმწიფეში — მშრალი და მაგარი. ახასიათებს სპეციფიკური მძაფრი სუნი და მომწარო გემო. სიბერეში სუნი უფრო მძაფრი და არასასიამოვნოა. ხშირად ჭიანდება.
ფეხი — მშრალი, სქელი და მკვრივი, არათანაბრად ცილინდრული, როგორც წესი ძირში გაგანიერებული (თითქმის გორგლისმაგვარ ფორმას იღებს); ნორჩობაში მთლიანი, სიმწიფეში ფუყე; სიგრძე — 2-5 (8) სმ, სიგანე — 1-1,5 (3) სმ, ფეხი ექსცენტრულ მდგომარეობაშია ქუდთან. ფეხის ზედაპირი გლუვი და ოდნავ ბოჭკოვანია. ზედა მხარე მონაცრისფროა, ქუდის ფერი, ძირისკენ — მომურო. არსებობს იისფერ ფეხიანი ეგზემპლარები.
სპორების ფხვნილი — მომურო. სპორები — 7-8×5-5,5 მკმ, ელიფსისებური ან თითქმის მომრგვალო, ხორკლიანი, მომურო.
ეკოლოგია და გავრცელება
მიკორიზას ქმნის წიწვოვან ხეებთან. იზრდება მშრალ ნიადაგზე წიწვოვან, იშვიათად შერეულ ტყეებში. უპირატესობას ანიჭებს ქვიშიან ნიადაგს. გვხვდება ერთეულებად ან ჯგუფებად (3-5 ეგზემპლარად). ზოგჯერ ქმნის „ქაჯის წრეს“.
გავრცელების არეალი მოიცავს აზიას (ჩინეთი, იაპონია, დასავლეთი პაკისტანი და ციმბირი), ჩრდილოეთ ამერიკასა (აშშ და მექსიკა) და ევროპის თითქმის მთელ ტერიტორიას. ირემასოკო შეტანილია პოლონეთის გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში.
გამოყენება
საშუალო ხარისხის პორობითად საჭმელი სოკოა. ნორჩობაში გამოიყენება ყველანაირი სახით, მათ შორის დამარილებული, დამარინადებული და გახმარი. ახასიათებს მომწარო გემო, რომელიც რადენიმე წუთიანი ხარშვის შემდეგ ქვრება.
მძაფრი სფეციფიკური არომატის წყალობით მცირე რაოდენობით სუნელადაც იყენებენ.
გადაბერებული ეგზემპლარები საკვებად არ გამოიყენება, რადგან მაგრდება და მწარდება. გავრცელებული ინფორმაციით ნედლი ირემასოკო შესაძლოა შხამიანი იყოს.
სქოლიო
კატეგორია:ბაზიდიუმიანი სოკოები კატეგორია:საჭმელი სოკოები
რადიო პროგრესი
რადიო „პროგრესი“ 97.5 FM — ქართული რადიოსადგური. იგი დაარსდა 2009 წლის დეკემბერში. დამფუძნებლები არიან შპს „რადიო არტი +“–ის მფლობელი ნატალია კვანტალიანი და აღმასრულებელი დირექტორი მიხეილ მინდაძე.
რადიოსადგურმა საცდელი მაუწყებლობა დაიწყო 2010 წლის ნოემბერში, ხოლო სრული სამაუწყებლო ბადე წარდგენილ იქნა 2011 წლის 12 აპრილს.
რადიოსადგურის საეთერო სივრცე წარმოდგენილია შემდეგი ფორმატით: Hot AC (ევროპასა და აშშ-ში პოპულარული ფორმატი). კვლევების შედეგად, არსებული ფორმატი გაფართოვდა და დაინერგა საქართველოში.
რადიოს ეთერში ყურადღება გამახვილებულია თანამედროვე, რიტმულ მუსიკაზე. რადიოს მუსიკალური ბაზა წარმოდგენილია Hot AC — პროგრესული AC და კონსერვატიული CHR მელოდიებით: RM Hot AC.
მუსიკის გარდა, რადიოსადგურის ეთერში აპოლიტიკური ინფორმაცია გადაიცემა. რადიომსმენელი აქტიურად მონაწილეობს სხვადასხვა სახის პროექტებსა თუ მუსიკალური პროგრამის შედგენაში.
რადიოს მაუწყებლობა ვრცელდება თბილისში, აღმოსავლეთ საქართველოს ნაწილსა და შიდა და ქვემო ქართლის ტერიტორიის ნაწილზე FM დიაპაზონის 97.5 სიხშირის ტალღაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს რადიოსადგურები
ლაშა გიორგის დროინდელი მატიანე
ლაშა გიორგის დროინდელი მატიანე — ქართული ისტორიოგრაფიაში დამკვიდრებულია სახელწოდება ანასეულ „ქართლის ცხოვრებაში“ შესული ისტორიული ნაშრომისა, რომელიც დაწერილია უცნობი ქართველი ავტორის მიერ 1222-1223 წლებში. მატიანე იწყება 1125 (დავით IV აღმაშენებლის გარდაცვალება და დემეტრე I-ის გამეფება) და მთავრდება 1222-1223 წლების ამბებით (ლაშა გიორგის გარდაცვალება და რუსუდანის გამეფება). შედგება შემდეგი ნაწილებისაგან: „ცხოვრება დემეტრე მეფისა“ (დემეტრე I), „ცხოვრება გიორგი მეფისა“ (გიორგი III), „ცხოვრება დიდისა მეფეთ-მეფისა თამარისი“ და „ცხოვრება გიორგი მეფისა, თამარის ძისა“ (გიორგი IV ლაშა). ეს მცირე მოცულობის თხზულება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მასში დაცული უხვი და ზუსტი ქრონოლოგიური ცნობებით. აღსანიშნავია, რომ მატიანეში თამარ მეფის გარდაცვალების თარიღად დასახელებულია 427 ქორონიკონი (ე. ი. 1207 წელი), რაც დასტურდება სხვა ქართული და უცხოური წყაროებითაც და ამჟამად გაზიარებულია ბევრი ისტორიკოსის მიერ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ცხოვრება
ქირონი
thumb|ქირონი ასწავლის აქილევსს ლირაზე დაკვრას ქირონი (Χείρων) — ძველ ბერძნულ თესალიურ მითოლოგიაში — კენტავრი, კრონოსისა და ფილირას შვილი, თავიდანვე უკვდავი. ჰესიოდეს მიაკუთვნებდნენ პოემას „ქირონის შეგონებანი“. მისი ცოლი იყო ქარიკლო, ხოლო ქალიშვილი გიპა.
სხვა დანარჩენ კენტავრებთან შედარებით, რომლებიც იყვნენ შფოთიანები, სმის მოყვარულნი და ადამიანისადმი მტრულად განწყობილნი, ქირონი იყო კეთილი და ბრძენი. ის ცხოვრობდა პელიონის მთაზე. იყო აპოლონისა და არტემოდეს მოსწავლე. თავის მხრივ, იყო ბევრი გმირის მასწავლებელი — იასონის (რომლის მოგზაურობისათვის დაამზადა პირველი ზეციური გლობუსი), ასევე დიოსკურების, აქილევსის (რომელიც ითვლებოდა მის შთამომავლად), რომელსაც ლომის ხორცით კვებავდა, შესაძლებელია, ორფეოსის და სხვების. ასკლეპიოსს ასწავლიდა მედიცინის ხელოვნებას. დიონისეს ახლდა ინდოეთში. აჩუქა პელევსს იფანის შუბი.
იყო ჰერაკლეს მეგობარი. სიყვარულით შეპყრობილი, მასთან მივიდა ჰერაკლე და ცხოვრობდა გამოქვაბულში. შემთხვევით იყო სასიკვდილოდ დაჭრილი ჰერაკლეს მიერ მოწამლული ისრით. საშინელი წვალების შემდეგ, უარი თქვა თავის უკვდავებაზე და გადასცა ის პრომეთეს. მოთავსებულ იქნა ზეცაზე კენტავრის თანავარსკვლავედის ან მშვილდოსნის თანავარსკვლავედის სახით.
სქოლიო
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
ლაშე (მრავალმნიშვნელოვანი)
ლაშე შეიძლება აღნიშნავდეს:
შხუჩეში
შხუჩეში — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში სამეგრელოდან.
„შხუ“ მეგრულად მსხვილს ნიშნავს, „ჩეში“ კი თეთრს ანუ „მსხვილი თეთრი“.
ერთეული ძირებია შემორჩენილი მაღლარის ფორმით წალენჯიხისა და ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტებში.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ქეჩისებრად სქლადაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული, იშვიათად ცილინდრულ-კონუსური ფორმის. თხელია ან საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან განივოვალური, თეთრი ფერის. თხელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით ოდნავ დაფარული. რბილობი წვნიანი და ტკბილია.
გამოიყენება სუფრის მსუბუქი და ჩალისფერი თეთრი, მშრალი ღვინის დასამზადებლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელოს ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
П
П, п (IPA გამოთქმა — „პ“; ; ; ) — კირილური დამწერლობის ასო. ის თანხმოვანია და შეესატყვისება ქართულ „პ“-ს.
დამატებითი ინფორმაცია
მისი ძველი სლავური სახელია „პოკოი“. ძველ სლავურ სათვალავში ჰქონდა რიცხვითი მნიშვნელობა - 80 (ოთხმოცი).
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
აზერბაიჯანის ეროვნული აეროკოსმოსური სააგენტო
აზერბაიჯანის ეროვნული აეროკოსმოსური სააგენტო (MAKA; Azərbaycan Milli Aerokosmik Agentliyi) — სამთავრობო ორგანო, რომელიც კოორდინაციას უწევს აზერბაიჯანის ყველა კოსმოსური კვლევის პროგრამას, სამეცნიერო და კომერციულ მიზნებში. მაკა დაარსდა 1992 წელს, აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის კასპიის სამეცნიერო კვლევითი ცენტრის ნაცვლად.
ისტორია
2006 წელს, სააგენტო გადაეცა აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტროს. 2009 წელს, ილჰამ ალიევის ბრძანებით, აზერბაიჯანის კოსმოსური ინდუსტრია გადაიქცა ახალ სააგენტოდ, რომელიც შეიქმნა სახელმწიფო კოსმოსური განვითარების პროგრამის ფარგლებში. პროგრამის ფარგლებში, 2013 წელს აზერბაიჯანმა კოსმოსში თავის პირველი თანამგზავრი გაგზავნა.
სქოლიო
კატეგორია:კოსმოსური სააგენტოები კატეგორია:აზერბაიჯანის ორგანიზაციები კატეგორია:აზერბაიჯანის კვლევითი ინსტიტუტები
ტალსა
ტალსა (Tulsa) — მოსახლეობის მიხედვით მეორე ქალაქი ოკლაჰომის შტატში და 45-ე მთელს აშშ-ში. 2007 წლის მანაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 382,872 კაცს.
ინტერნეტ-რესურსები
კატეგორია:აშშ-ის ქალაქები კატეგორია:ოკლაჰომა
სპენსერ ტრეისი
სპენსერ ტრეისი (Spencer Tracy; დ. 5 აპრილი, 1900 — გ. 10 ივნისი, 1967) — ამერიკელი მსახიობი, ჰოლივუდის ოქროს ხანის ვარსკვლავი. მიღებული აქვს ოსკარის რეკორდული 9 ნომინაცია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინომსახიობები კატეგორია:დაბადებული 5 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1967
ბეერ-შევა
ბეერ-შევა (ივრ. שֶׁבַע‎ בְּאֵר არაბ. السبع‎ بئر ) — ქალაქი ისრაელის სამხრეთში, ნეგევის უდაბნოში. მას ასევე მოიხსენიებენ როგორც ნეგევის დედაქალაქს. ბეერ-შევა ქვეყანაში სიდიდით მეშვიდე ქალაქია და წარმოადგენს ისრაელის სამხრეთ რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრს.
ბეერ-შევა ჯერ კიდევ ბიბლიაშია მოხსენიებული, თუმცა ბიბლიური ეპოქის შემდეგ, როგორც ქალაქი იგი კვლავ მხოლოდ XIX საუკუნეში აღორძინდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ისრაელში კატეგორია:ისრაელის ქალაქები
დედაციხე (კასპის მუნიციპალიტეტი)
დედაციხე — ადრინდელი შუა საუკუნეების ხანის ციხესიმაგრე აღმოსავლეთ საქართველოში, კასპის მუნიციპალიტეტში, ისტორიულ თეძმის ხევში, მდინარე თეძმის მარჯვენა სანაპიროზე.
ციხე აღმართულია მაღალ, კლდოვან მწვერვალზე. ოთხკუთხა გალავნის შიგნით არის კოშკი, თონე, წყალსაცავები, ციხის ძირში კი — ნასოფლარი და დარბაზული საყდრის ნანგრევი. VII საუკუნის სომხურ გეოგრაფიაში თანამიმდევრულადაა ჩამოთვლილი საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები, მ. შ. იხსენიება ტანის ხევი (თეძამ-ატენის ხეობები), რომლის სათავეშია „დევციხე“ (ქართულ წყაროებში დევციხე არ არის მოხსენიებული). XVIII საუკუნის გეოგრაფი ვახუშტი ბატონიშვილი ამ ადგილას ასახელებს დედაციხეს. დედაციხის ასეთი მნიშვნელობა განპირობებული უნდა იყოს თეძმისა და ატენის ხეობებით, ქართლიდან თრიალეთში მიმავალი გზებით, რომლებიც სწორედ აქ გადიოდა. მათ როლზე მეტყველებს ნახიდურები თეძამზე და იქაური ტოპონიმები: „სავანეთი", „ნადარბაზევი", „ბოგირი". IX საუკუნეში, კლდეკარის ციხის აგების შემდეგ, დედაციხის მნიშვნელობა ეცემა — აქ სხვა სააღმშენებლო ფენა აღარ ჩანს.
1934
ნობელის პრემიის ლაურეატები
*
სრისთი სრესთა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1989 კატეგორია:ნეპალელი მოდელები კატეგორია:ნეპალელი მსახიობები