cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
შიფრაცია
შიფრაცია იცავს მონაცემებთა კონფიდენციალურობას, ხოლო მათი მთლიანობისა და აუთენტურობის შემოწმებისათვის დამატებით გამოიყენება კრიპტოგრაფიული ალგორითმები, მაგ. შეტყობინების აუთენტურობის კოდი და ციფრული ხელმოწერა. შიფრაციის პროგრამული და აპარატული გადაწყვეტები ფართოდ და წარმატებით გამოიყენება, თუმცა სრული უსაფრთხოებისათვის აუცილებელია ზომების მიღება მთელი სისტემის მასშტაბით. ბოროტგანმზრახველს ინფორმაციის მოპოვება შეუძლია შიფროტექსტის გატეხვის გარეშეც, ქსელის ტრაფიკის ანალიზით, გადაცემული ინფორმაციის ატრიბუტების ანალიზით, ასევე ე.წ. ტროის ცხენით
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კრიპტოგრაფია
ისრაელის რაიონები
ისრაელში ექვსი ძირითადი ადმინისტრაციული რაიონია, ებრაულად მეხოზოთ (מחוזות; მხოლ.: მახოზ) და თხუთმეტი ქვე-რაიონი ნაფოთ (נפות; მხოლ.: ნაფა). თითოეული ქვე-რაიონი კიდევ იყოფა ბუნებრივ რეგიონებად, რომელთა რიცხვიც 50 შეადგენს. ამ რიცხვში შედის გოლანის ქვე-რაიონიც, 4 ბუნებრივი რეგიონით, თუმცა ის არაა აღიარებული ისრაელის ტერიტორიად გაეროს მიერ.
Sabrina (ალბომი)
Sabrina — იტალიელი მომღერლის საბრინა სალერნოს სადებიუტო ალბომი, გამოცემული 1987 წელს.
ინფორმაცია
ალბომში შეტანილია 9 სიმღერა, რომელთა შორის ოთხი გამოიცა საბრინას პირველი სინგლების სახით. ესენია Sexy Girl, Lady Marmalade, Hot Girl და ყველაზე ცნობილი - Boys (Summertime Love).
სქოლიო
კატეგორია:1987 წლის სადებიუტო ალბომები კატეგორია:საბრინა სალერნოს ალბომები
არგენტინული როკი
არგენტინული როკი (ესპ. Rock Nacional) იქმნება არგენტინული როკ-ჯგუფების ან მუსიკოსების მიერ, ესპანურ ენაზე. დაახლოებით ნახევარი საუკუნის განმავლობაში იგი გახდა ერთ-ერთი წამყვანი პოპულარული ჟანრი და ითვლება არგენტინის პოპულარული მუსიკის ტრადიციის ნაწილად არგენტინული ტანგოსა და არგენტინული ფოლკ-მუსიკის გვერდით.
მომენტი, როდესაც არგენტინულმა როკმა დაიწყო განვითარება ცალკე ჟანრად, შუა 1960-იან წლებშია. ამ დროს რამდენიმე ავტოფარეხის ჯგუფმა და მუსიკოსმა დაიწყო სიმღერებისა და ტექსტების წერა, რომელიც უკავშირდებოდა ადგილობრივ სოციალურ და მუსიკალურ თემებს. თავად როკ-ენ-როლი არგენტინაში თითქმის ერთი დეკადით ადრე განვითარდა. ამ პერიოდში, არგენტინული როკის ჩამოყალიბებამდე, ადგილობრივი ჯგუფები ამუშავებდნენ ინგლისურენოვან როკ-ენ-როლის ჰიტებს. შემდეგ არგენტინულმა როკმა დაიწყო უწყვეტი განვითარება 1970-იანების განმავლობაში, ხოლო 1980-იანებში უკვე საერთაშორისო ჟანრი გახდა. დღეს იგი განიხილება როგორც ესპანურ ენოვანი როკის ყველაზე ნაყოფიერი და წარმატებული ფორმა და როკ-მუსიკის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი არა ინგლისურ ენოვანი ფორმა მსოფლიოში. თავად არგენტინაში ეს ჟანრი ცნობილია როგორც Rock Nacional (/rok.nasjo'nal/), რაც ნიშნავს „ეროვნულ როკს“ (მაგრამ არა პოლიტიკური გაგებით, არამედ როგორც ადგილობრივი მოძრაობა).
არგენტინული როკის თითქმის უნიკალური შტრიხია მისი უკომპრომისო პოზიცია სიმღერების მხოლოდ ესპანურად შესრულების მიმართ. როკ-მუსიკა მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში მრავალ ენაზე იქმნება, მაგრამ, უმეტეს შემთხვევაში, მათ აქვთ შემოქმედებითი საერთო ინგლისურთან. არგენტინული როკი იყო როკის ერთ-ერთი პირველი არა ინგლისური ფორმა, რომელიც კომერციულად წარმატებული იყო მისი საკუთარი ერის გარეთაც. დღეისათვის იშვიათია ისეთი არგენტინული ჯგუფი, რომელიც ესპანურად არ მღერის, როგორც ეს ხდება სხვა ერებსა და ქვეყნებში, ესპანეთისა და ლათინური ამერიკის ზოგიერთი ქვეყნის ჩათვლით. დღეს არგენტინული როკი არის ფართო ტერმინი, რომელიც მოიცავს როკ-მუსიკის მრავალ ჟანრს და ქვე-კულტურას არგენტინის შიგნით.
რესურსები ინტერნეტში
როკი კატეგორია:როკ-მუსიკა ქვეყნის მიხედვით
პედრუ II (პორტუგალია)
პედრუ II მშვიდობისმოყვარე (Pedro II o Pacífico; დ. 26 აპრილი, 1648, ლისაბონი, პორტუგალია — გ. 9 დეკემბერი, 1706, სინტრა, პორტუგალია) —რეგენტი (1668–1683) და შემდეგ პორტუგალიის მეფე ბრაგანსის დინასტიიდან 1683–1709 წლებში. ჟუან IV-ის და ლუიზა დე გუსმანის მეორე ვაჟი.
ოჯახი
იქორწინა ორჯერ 1668 წელს მარია ფრანცისკა სავოიელ-ნემურელზე, რომელთანაც შეეძინა ერთი შვილი და მარია სოფია ნებურგელზე, რომელთანაც შეეძინა 5 შვილი. გარდა ამისა, მას ჰყავდა 3 უკანონო შვილი.
პედრუ II გარდაიცვალა 1706 წლის 9 დეკემბერს, მისი შემმცვლელი გახდა შვილი ჟუან V.
კატეგორია:პორტუგალიის მეფეები კატეგორია:დაბადებული 26 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1648 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1706
ომბოლო
ომბოლო — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, თხილნარის თემში. მდებარეობს მდინარე ჭოროხის მარცხენა მხარეს. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 204 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კეჩუა ვიკიპედია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
შენუდა III
შენუდა III (დ. 3 აგვისტო, 1923, ასიუტი, ეგვიპტე — გ. 17 მარტი, 2012, კაირო, ეგვიპტე) — კოპტური მართლმადიდებელი ეკლესიის 117-ე პაპი და პატრიარქი 1971-2012 წლებში. კოპტურ ეკლესიას სათავეში ედგა 40 წლის მანძილზე. გარდაიცვალა 2012 წლის 17 მარტს.
სქოლიო
კატეგორია:კოპტური მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქები კატეგორია:დაბადებული 3 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1923 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2012
ბუგიური ვიკიპედია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ბაყაყი
ბაყაყი (Rana) — უკუდო ამფიბიების გვარი ბაყაყისებრთა ოჯახისა. აერთიანებს 200-ზე მეტ სახეობას. ამ გვარშია გაერთიანებული ყველაზე პატარა (30 მმ-მდე) და ყველაზე დიდი უკუდო ამფიბია (გოლიათი ბაყაყი 325 მმ სიგრძისაა). საქართველოში გვხვდება ტბის ბაყაყი (Rana ridibunda) ზომით ყველაზე დიდია ჩვენი ფაუნის ამფიბიებს შორის. სხეული ზემოდან მუქი მწვანე აქვს და მუქი ხალები გააჩნია. ზურგის გასწვრივ ხშირად გასდევს ნათელი ზოლი. ბინადრობს ნაირგვარ წყალსატევში. მთაში გვხვდება ზღვის დონიდან 2500 მ-მდე. მთელ ცხოვრებას ატარებს წყალში ან წყლის მახლობლად. აქტიურია დღე-ღამის განმავლობაში. იკვებება უმთავრესად მწერებით, ზოგჯერ პატარ-პატარა ფრინველების ბარტყებით, ბიგებით და ამფიბიების ახალგაზრდა ფორმებით. ზამთრობს წყალსატევების ფსკერზე. დებს 9000-მდე ქვირითს. ტბის ბაყაყის თავკომბლების გროვები არსებით როლს თამაშობს ნივთიერებათა წრებრუნვაში;
მცირე აზიური ბაყაყი (Rana macrocnemis) ზემოდან ღია მურა, წენგოსფერი ან ყავისფერია და მუქი ლაქები აქვს. მუცელი უხალებოა, ვარდისფერი ან მონარინჯისფრო-წითელი. გავრცელებულია მზირე აზიაში, ამიერკავკასიაში და წინაკავკასიაში. ბინადრობს მთის ტყეებში, ტყე-სტეპებში და ალპურ მდელოებზე. ზღვის დონიდან 3000 მ-მდე. წყალს დიდ მანძილზე არ შორდება. იკვებება წვრილი უხერხემლოებით.
2007 წელს ჰიროსიმას მეცნიერებმა შექმნეს გამჭვირვალე ბაყაყი, პირველი ოთხფეხა გამჭვირვალე არსება. როგორც მეცნიერები აცხადებენ, გამჭვირვალე კანიანმა ბაყაყებმა, შესაძლოა, ფართო გამოყენება პოვონ სამეცნიერო კვლევებში, რადგან კარგად ჩანს ამ ამფიბიის სისხლძარღვები, კუჭ–ნაწლავი და გული მისი გაკვეთის გარეშეც.
ახალი გედაგდაღი
ახალი გოდაგდაგი, გედაგდაღი  — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში (ყარაბულაღის თემი), მდებარეობს გომარეთის პლატოს სამხრეთ ნაწილში. ზღვის დონიდან 1450 მეტრზე, დმანისიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 362 კაცი.
ისტორია
1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე დასახლებული პუნქტი სოფლის მიდამოებში არაა დაფიქსირებული.
სქოლიო
კატეგორია:დმანისის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ღორისქადა
ასზე მეტი სახეობა გავრცელებულია ევრაზიასა და აფრიკაში, მცირე რაოდენობა - ამერიკაში. საქართველოში 8 სახეობა იზრდება უდაბნოსა და ნახევრად უდაბნოს ფორმაციებში, დამლაშებულ ნიადაგზე, ტყისპირებზე, ბუჩქნარებში, მშრალ ფერდობებზე, ნათესებში როგორც სარეველა. ზოგიერთი სახეობა შეიცავს რძეწვენს, რომელიც ჰაერზე მაგრდება. მნიშვნელოვანი ბოსტნეული მცენარეა სალათა.
ლიტერატურა
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
კლოდ ფროლო
კლოდ ფროლო ხელში უპყრია ჩვილი კვაზიმოდო. ლუკ-ოლივიე მერსონის მიხედვით|thumb
კლოდ ფროლო — ვიქტორ ჰიუგოს რომანის, პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის, გმირი. იგი არის ნოტრ დამის არქიდიაკონი, პარიზში. თავდაპირველად, იგი გვევლინება, როგორც კეთილი პერსონაჟი, თუმცა თანდათანობით გამოიკვეთება მისი სიბოროტე.
კატეგორია:პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის პერსონაჟები კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
სულატი
სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთ სამარის მუნიციპალიტეტები
მერსინი
მერსინი (Mersin) — ქალაქი სამხრეთ თურქეთში, მერსინის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობის 20 % ქურთია. 2002 წლამდე ერქვა იჩელი.
იუმუქტეფეს ნამოსახლარი
ქალაქში 1937-1939 და 1946-1947 წლებში გათხარეს (ხელმძღვანელი ინგლისელი არქეოლოგი ჯ. გარსტინგი) ძვ. წ. VII-II ათასწლეულის ნამოსახლარი. კულტურული ფენის სიქეა 25 მ. უძველესი ფენები განეკუთვნება კილიკიის ნეოლითური კულტურა|სირია-კილიკიის ნეოლითურ კულტურას. ენეოლითური ხანის მოხატულ კერამიკას ეტყობა მესოპოტამიის კულტურის ძლიერი გავლენა. ძვ. წ. IV ათასწლეულში მერსინში გაბატონებული იყო ანატოლიური კულტურის შავპრიალა კერამიკა. მერსინში აღმოჩენილია ძვ. წ. III ათასწლეულის დასასრულის სირიულ-კლიკიური მოხატული კერამიკის და ძვ. წ. II ათასწლეულის II ნახევრის ანატოლიური კულტურის მასალა.
სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ალექსი მესხიშვილი
ბიოგრაფია
სამოღვაწეო ასპარეზზე მესხიშვილები XVI ს.-ის დასასრულს გამოჩნდნენ და ამ დროიდან მოყოლებული საქართველოსთვის მრავალმხრივ და საინტერესო მოღვაწეობას ეწეოდნენ. ისინი იყვნენ შესანიშნავი კალიგრაფები, ხელნაწერთა მომხატავნი, მთარგმნელები, ხელნაწერთა გამმართავნი, პოეტები და ამავე დროს მდიდარი და საინტერესო წიგნთსაცავის მფლობელნი. მესხიშვილთა გვარმა, ქართულ მწერლობას მისცა მთელი რიგი გამოჩენილ მოღვაწეთა, რომელთაც შექმნეს შესანიშნავი კალიგრაფიული სკოლა და ხელი შეუწყეს ჩვენი ლიტერატურის გამდიდრებას. ალექსი მესხიშვილი ანჩისხატის დეკანოზი იყო, სწორედ ისაა კალიგრაფთა დინასტიის ნამდვილი მეთაური. მის მიერ გადაწერილ წიგნებში არსებულ ანდერძ-მინაწერებში თავის თავს იგი ყოველთვის „მხატვრის ძეს“ უწოდებს, საიდანაც ვიგებთ, როგორც მისი მამის - გრიგოლ მესხიშვილის, ისე დედის - თამარის სახელებს: ,,იესო ტკბილო, უოხე სულსა ჩემსა ფრიად ცოდვილსა მწერალსა ამისსა მხატვრის ძესა ალექსის"; ,,...წერად ხელვყავ ტფილურთა მოქალაქე ქმნილის მხატვრის გრიგოლ მღუდლის, დეკანოზის ძემან... მღდელ-დეკანოზმან ალექსი..."; ,,ხელოან მხატვრის მღვდლის ძე..." და სხვ. ,,მეუფეო ისეო ქრისტე, შეიწყალე მამა ჩემი გრიგოლ მხატვარი და დედა ჩემი თამარი და მე მათი ძე, დიაკონი ალექსი, დავწერე მე წლისა იე." ბოლო ანდერძიდან ვიგებთ, რომ 15 წლის ალექსი, უკვე პროფესიონალი კალიგრაფი იყო. სამწუხაროდ წიგნის გადაწერის თარიღი არ არის მითითებული, რაც დაგვეხმარებოდა ალექსის დაბადების ზუსტი თარიღის დადგენაში; პ. კარბელაშვილის ცნობით, ალექსი ,,მიიცვალა 1766 წ. და დასაფლავდა ანჩისხატის ტაძრის დასავლეთის კარების წინ. იოანე ბატონიშვილის ,,კალმასობაში" მის შესახებ შემდეგია ნათქვამი: ,,ესე იყო მეცნიერი კაცი, მოძღვარი სულიერი ანტონი კათალიკოზისა, მწერალი ხუცურისა და მხედრულისა, რომელიცა ღირს ქებისა არს ნაწერებისაგან. ამან მრავალნი საღმრთო წერილნი და ისტორიანი გარდასწერნა. და ამან კეთილად აღზარდა შვილნი თვისნი გიორგი, სოლომონ და დავით, რომელთაც ასწავლნა სამეცნიერო წერილნი, საღმრთონი და მგალობლობაცა."
კალიგრაფიული ღვაწლი
დეკანოზ ალექსი მესხიშვილის უდიდეს კალიგრაფიულ ღვაწლს, გამოეხმაურნენ და ნაშრომები მიუძღვნეს ჩვენმა თანამედროვე მეცნიერებმა: ბატონმა ვახტანგ ბერიძემ - „ძველი ქართველი ოსტატები“, ბატონმა მიხეილ ქავთარიამ - „დავითგარეჯის ლიტერატურული სკოლა“, ქალბატონმა ია გაჩეჩილაძემ - „ქართულ ხელნაწერთა ამაგდარნი“, ქალბატონმა ლილი ქუთათელაძემ - „სულხან-საბა ორბელიანის პორტრეტის შესახებ“; ასევე სხვა ნაშრომებშიც ვხვდებით მესხიშვილთა დინასტიის კალიგრაფიული სკოლის წარმომადგენელთა სახელებს, მიუხედავად გამოქვეყნებული ლიტერატურისა, ალექსი მსეხიშვილის ღვაწლი ჯერ კიდევ არ არის სრულად შესწავლილი. ხელოვნებათმცოდნე როსტომ კაჭახიძის მიერ, ალექსის გადაწერილი ხელნაწერების მხატვრული გაფორმების საკითხი შესწავლის შედეგად გამოვლინდა, ალექსის მამის, გრიგოლ მესხიშვილის დღემდე უცნობი მხატვრული ხელი. ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ფონდებში ალექსის მიერ გადაწერილ ოცდაათზე მეტ ხელნაწერს ვხვდებით, რომელთა შორის მრავლადაა ტექსიტის სტრიქონების სოლისებურ, ჯვრისებურ, რომბულ და სხვადასხვა ფორმის დაბოლოებებს, ტექსტის შემკობას სადა თავსამკაულებითა და მოხატული საზედაო ასოებით, დაწერილი სვეტების მწვანე და ოქროსფერ ჩარჩოებში მოთავსებას; ეს უკანასკნელი კი, გარდა მხატვრულ-დეკორაციული დატვირთვისა, პრაქტიკულსაც ითავსებდა, რადგან როგორც ვიცით, დეკანოზი ალექსი შესანიშნავი მწიგნობარი და კალიგრაფი იყო, 300px|მინი|ტიპიკონი A-399. ალექსი მესხიშვილის მიერ გადაწერილი ხელნაწერის ფრაგმენტი, 1756 წ. დაცულია ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში მისი ნაწერი გვერდები გამოირჩევა მისსავე თანადროულ კალიგრაფ-ოსტატთა შორის, რაც უკვე თავისთავად საკმაოდ შრომატევადი საქმეა, მაგრამ არ უნდა დაგვავიწყდეს, რომ იგი პირველ რიგში სასულიერო პირი იყო და კარგად იცოდა თუ რა დაბრკოლებები შეიძლება შექმნას ღვთისმსახურების დროს საკითხავმა ლიტურგიკული ხასიათის კრებულებმა. მის მიერ გადაწერილი წიგნების კითხვისას, მკითხველს თვალი არ ეღლება, ალექსი თითოეულ ასოს გამოსახავს „კალმის მძიმე დაჭირებით“, რაც ასოებს უფრო მკვეთრს და ადვილად ამოსაკითხს ხდის. თითქმის არცერთ ხელნაწერში (რომელთა შორის უმეტესი ლიტურგიკული ხასიათისაა: ჟამნი, ოთხთავი, თუენნი, ლოცვანი, ფსალმუნნი, დაუჯდომელი საგალობელნი და სხვ.), ხუცურსა თუ მხედრულში არ გვხვდება ასოთა გადაბმა, ორნამენტებით გადატვირთულ გაფორმება, ამ მხრივ იგი მეტად ზომიერი და წინდახედულია. ალექსი ფიქრობდა არა მარტო ტექსტის შინაარსზე, არამედ შემდგომში მის მკითხველზეც. ტექსტის ჩარჩოებში ჩასმა, ოქრომელნის ჩარჩოებზე გაყოლება, თავსამკაულები და სინგური დასაწყისი ასოები არამარტო წიგნისა და ტექსტის მხატვრული გაფორმების ელემენტებს წარმოადგენს, არამედ ფერთა გარკვეული გრადაციით ტექსტში სიცხადე შემოაქვს და თვალისთვის უფრო ადვილი ამოსაკითხი ხდება, ვიდრე მონოტონურად, ერთ ფერში შესრულებული სტრიქონები. ეს წიგნები კი ღვთისმსახურების დროს საათობით იკითხება, დღე-ღამის სხვადასხვა მონაკვეთში სანთლის ნათების ქვეშ, ხოლო ტექსტში და ტექსტის გარშემო მსგავს მხატვრულ გაფორმებას შეუძლია აირეკლოს სანთლის შუქი და ტექსტი უფრო გაამკვეთროს და გაანათოს, მსგავს თვისებებს ავლენს სინგური ფერიც.
სულხან-საბა ორბელიანის ლექსიკონი, S-4748 მოხატულობა
ალექსის მიერ გადაწერილი რიგით მეორე ხელნაწერი, რომელიც მინიატიურითა და სათაური ასოებითაა შემკული, სულხან-საბა ორბელიანის ლექსიკონია, 300px|მინი|მარცხნივ|სულხან-საბა ორბელიანის პორტრეტი, შესრულებული ალექსი მესხიშვილის მიერ, S-4748, 7v-8r, 1730 წ. გადაწერილია 1730 წ. ფიქრი იმის შესახებ, რომ ალექსი შესაძლოა სულაც არ ყოფილიყო მინიატიურისტი და მის მიერ გადაწერილი ხელნაწერების მომხატველი სხვა ყოფილიყო, გამოირიცხება მისივე ანდერძით, რომელიც სულხან-საბას ლექსიკონს ერთვის: „დაიწერა ხელითა მხატვრის ძის ალექსისითა, მონისა ღვთისა ხელოვანისა, მწერალ-მწიგნობარ-მგალობელისა“, ეს არის ერთადერთი ხელნაწერი სადაც ალექსი თავის თავს ხელოვანსა და მხატვარს უწოდებს. წიგნს დართული აქვს ავტორის - სულხან-საბა ორბელიანის მთლიანი გამოსახულება. საბას ამგვარი გამოსახულება ერთადერთია, დღემდე არსებულ პორტრეტთა შორის. ამ კუთხითაც ფრიად მნიშვნელოვანია ალექსის შემოქმედება, რადგან მან მომავალ თაობას შემოუნახა ისეთი გამოჩენილი მეცნიერის გამოსახულება, როგორიც სულხან-საბა ორბელიანია. ლექსიკონში წარმოდგენილი თითოეულ მხედრულ სათაურ ასოთა გაფორმება საკმაოდ საინტერესოა და უნდა აღინიშნოს, რომ ალექსის მიერ უბადლოდ შესრულებული საბას ლექსიკონის სათაური ასოები, გამხდარა მიბაძვისა და შთაგონების წყაროდ მესხიშვილთა კალიგრაფიული სკოლის წარმომადგენელთათვის; მაგ. მიხეილ მესხიშვილის 1784 წელს ორ ცალად გადაწერილ ლექსიკონში გამოყენებულია ალექსის მიერ შექმნილი სათაური ასოების მოტივები.
წმიდათა ცხოვრება H-2077 მოხატულობა
ხელნაწერი 335 ქაღალდის ფურცლისგან შედგება და ორმოცდაათამდე ქართველი წმიდანის ცხოვრებას მოიცავს. ეს წიგნი ჰაგიოგრაფიული თვალსაზრისით საკმაოდ მნიშვნელოვანი ნაწარმოები ყოფილა, რის შესახებაც კორნელი კეკელიძე უფრო დაწვრილებით ამბობს: „ყველაზე უფრო საყურადღებოა ამ ხანაში კოდიფიკაციური მუშაობა ქართული ჰაგიოგრაფიის დარგში. ეს მუშაობა ვფიქრობთ შთაგონებული იყო ვახტანგ VI-ის საკოდიფიკაციო მუშაობით ... ქართლის ცხოვრების მიხედვით, იწყება ჩვენში შედგენა ქართული ჰაგიოგრაფიის კორპუსისა, ესეიგი ისეთი კრებულისა, რომელშიც თავმოყრილი იქნებოდა ქართველ წმიდანთა „ცხოვრებანი“ და შევსება მისი იმ წმიდანთა თავგადასავლით, რომელთა ცხოვრება მანამდე არ დაწერილა. ამგვარი კრებული XVIII საუკუნემდე არ ყოფილა“ მხატვრულ-მინიატიურული გაფორმება, წიგნის შუაგულში 6 გვერდზე ერთადაა თავმოყრილი 226r-დან 231r ჩათვლით, თითოეული გვერდი ოთხ მოჩარჩოებადაა დაყოფილი და ოთხ-ოთხი წმიდანის გამოსახულება ამშვენებს - სულ 24. 24-ვე წმიდანი ქაღალდის თეთრ ფონზეა გამოსახული და მწვანე ბალახით დაფარულ, პატარა ბორცვებზე დგანან. მათ რიგითობაში გარკვეული იერარქია იკითხება: პირველი სამი გვერდი 12 ასურელი მამის გამოსახულებას ეთმობა (226r-დან-228r-ჩათვლით), მეოთხე გვერდის (229r) მხატვრული თემატიკა ორად იყოფა, ზედა ნაწილი ისევ სასულიერო პირებს - წმიდა ილარიონ ქართველს და პეტრე ქართველს აქვთ დაკავებული, ხოლო ქვედა ნაწილი საერო პირებს - წმიდა მეფეებს არჩილს და ლუარსაბს; მეხუთე გვერდი (230r), წმიდა მოწამეებს - ელიზბარს, შალვას, ბიძინას და აბო თბილელს ეთმობა, წმიდა მოწამეთა გამოსახულებები მეექვსე გვერდის (231r) ზედა მორჩარჩოებამდე გრძელდება, სადაც წმიდა კონსტანტინე და წმიდა დავითია, ხოლო ქვემოთ დედოფალნი - წმიდა შუშანიკი და წმიდა ქეთევანია. ეს მინიატიურები ქართული მართლმადიდებლური ტრადიციისთვის, სრულიად უცხოდაა მოხატული, ოცდაოთხივე წმიდანი ფრონტალურად არის წარმოდგენილი, თითოეული ნახატი ერთმანეთს ტყუპისცალივით ჰგავს, მხოლოდ სამოსის ფერებშია სხვაობები. ყოველ წმიდანს, ძალიან პირობითად, მისი იკონოგრაფიისათვის დამახასიათებელი სამოსი მოსავს და ატრიბუტი უპყრია ხელთ. მხატვრულ-სტილისტური თვალსაზრისით მინიატიურები მკვეთრადაა რუსული ზეგავლენის ქვეშ მოქცეული. ძალზედ საინტერესოა, თუ რა გაგრძელება ჰპოვა ალექსის მიერ მოხატულმა მინიატიურებმა შემდეგ თაობებში. მაგალითისთვის, ალექსის მოხატულ „წმიდანთა ცხოვრებიდან“ პარალელის გავლება, გობრონ (მიხაილ) პავლეს ძე საბინინის (1845-1900 წწ.) წიგნის „საქართველოს სამოთხის“ ილუსტრაციებთან. აშკარაა, რომ საბინინი აბსოლუტურად ევროპული გავლენის მქონე გამოსახულებების ქმნისას დეტალებისთვის ამ და სხვა მსგავსი ხელნაწერებით ხელმძღვანელობდა. დასტურად იმისა, რომ „საქართველოს სამოთხის“ ავტორს ხელთ ჰქონდა ალექსი მესხიშვილის ეს ხელნაწერი H-2077, ამავე ხელნაწერზე არსებული მინაწერები გამოდგება: „წარვიკითხე მე ცოდვილმან გობრონ მ. საბინინმან, აქ მოსკოვს ჩემს ექსორიობას..." საბინინის „საქართველოს სამოთხის“ ილუსტრაციები კი, რომლის მეტი წილი ალექსის „წმიდანთა ცხოვრების“ მაგალითზეა შექმნილი, გამოუყენებიათ თბილისში, მთაწმიდაზე „მამა დავითის“ ტაძრის მოხატულობისათვის, მოხატულობა კი იმეორებს „საქართველოს სამოთხის“ ილუსტრაციის - სქემატურ და მხატვრულ თანმიმდევრობას; ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ალექსი მესხიშვილის შემოქმედებამ მხატვრული თვალსაზრისითაც ჰპოვა გაგრძელება შემდგომ თაობებშიც.
ოთხთავი H-1666, მოხატულობა
ოთხთავი H-1666, ალექსის მიერ გადაწერილ ხელნაწერთა შორის, ყველაზე ძვირფასი და მდიდრულად მორთულად არის მიჩნეული. ტექსტი 170 მაღალ დონეზე დამუშავებულ ეტრატის ფურცელზეა განაწილებული. ოთხივე სახარების ტექსტს წინ უძღვის მახარებელთა: მათეს (4v), მარკოზის (41v), ლუკას (68v) და იოანეს (119v) გამოსახულებანი, ხოლო უშუალოდ ტექსტების დასაწყისს კი ხასხასა ფერებით გადატვირთული მძიმე თავსამკაული გუმბათებივით ადგას. ოთხთავის (H-1666) მხატვრული გაფორმების შეხედვისთანავე თვალს ჯერ მკვეთრი ფერადოვნება ხვდება და შემდეგ იწევს წინ მხატვრულ-ტექნიკური მოდელირების ეფექტები. კარგად დამუშავებული ეტრატი, ფერთა სიმკვეთრე, შუქჩრდილები, შესამოსლების ტალღოვანი დრაპირება, მოძრაობა და თავსამკაულებს დათმობილი გვერდის დიდი ნაწილი მთლიანობაში თითქოს ხავერდოვანი მატერიის შთაბეჭდილებას გვიქმნის, რასაც კიდევ უფრო ამკვეთრებს ეტრატზე მოხვედრილი შუქის მონაცვლეობა. ოთხთავში გამოსახულ მახარებელთაგან, სამი - მათე, მარკოზი და ლუკა გარკვეული ინტერიერის, ხოლო იოანე პეიზაჟის ფონზეა წარმოდგენილი. ოთხივე მახარებელი, თავიანთ ბიბლიურ სიმბოლოებთან ერთად არიან გამოსახულნი: მათე - ანგელოზთან, მარკოზი - ლომთან, ლუკა - ხართან და იოანე - არწივთან ერთად. ასევე მახარებელთა მინიატიურების მოჩარჩოების ქვედა ნაწილში გვხვდება კალიგრაფიულ-ჩახვეული ასომთავრულით შესრულებული წარწერა - „შემამკობელი ამისა ყოვლადსანატრელი პატრიარქი ნიკოლოზ მრავალჟამიერ ყოსა უფალმან“. სტილისტურად ასე გადაწყვეტილი ნახატები, ევროპული ზეგავლენის ქვეშ მოქცეული მხატვრისკენ მიგვითითებს, რომელიც მხატვრულ შემოქმედებაში მრავლად იყენებს დასავლეთ ევროპული ხელოვნების ელემენტებს, ამაში დამემოწმება ბაროკულ-კლასიკური არქიტექტორული ფონი, რომელზეც მახარებელნი არიან გამოსახულნი; ასეთი სტილი საქართველოში ზოგადად ამ ეპოქას ახასიათებს, გამოსახულებებში შემოდის სივრცე და პერსპექტივა, კონკრეტულ ინტერიერში ჩასმული რეალისტური ფორმები, მოძრაობა, შუქ-ჩრდილები მრავალფეროვნება და სხვ. აქ წარმოდგენილ მახარებელთა გამოსახულებებიც ასეა მოდელირებული და თითქოს ლამაზად ნახატი სურათის შთაბეჭდილებას და გარკვეულ ავანგარდს ქმნის. ყურადღებას მახარებელთა შარავანდების უცნაური მოდელირებაც იქცევს, წმიდა მათე, მარკოზი და ლუკა მახარებლები ორ-ორი შარავანდით არის გამოსახული, წრიულ შარავანდებს ზემოდან, მეორე უფრო მცირე ზომის და ოვალური ფორმის შარავანდები გვირგვინებივით ადგას, ხოლო წმიდა იოანე მახარებელი ჩვეულებრივ „უგვირგვინო“ შარავანდითაა გამოსახული; როგორც მახარებელთა ცხოვრებიდან ვიგებთ მათ ამ ქვეყანაზე გარდა მოციქულებრივი ღვაწლისა, მოწამეობრივი აღსასრულიც უტვირთავთ ქრისტესთვის და ასე აღესრულნენ, ვფიქრობ შარავანდების ასეთი იკონოგრაფია გამოსახავს მათ ამქვეყნიურ ორმაგ ღვაწლს - მოციქულებრივს და მოწამეობრივს ერთად. წმიდა იოანე მახარებელი კი ღრმად მოხუცებული გარდაცვლილა, ვინაიდან მას არ უტვირთავს მოწამეობრივი აღსასრული, იგი როგორც მოციქული, ერთი - „უგვირგვინო“ შარავანდით არის გამოსახული.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი კალიგრაფები კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი კატეგორია:ქართველოლოგები კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:XVIII საუკუნის ქართველები კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდი კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის H ფონდი კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის Q ფონდი კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის S ფონდი
მალაია-ივანოვკა (ბაშკირეთი)
მალაია-ივანოვკა (Бәләкәй Ивановка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აურგაზის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 12  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ თოლბაზიდან დაშორებულია 32 კილომეტრით.
სქოლიო
კატეგორია:აურგაზის რაიონის სოფლები
დაგლას ფრეშფილდი
დაგლას უილიამ ფრეშფილდი (Douglas Freshfield; დ. 27 აპრილი, 1845 — გ. 9 თებერვალი, 1934) — ბრიტანელი ადვოკატი, ალპინისტი, გეოგრაფი და მწერალი. 1872-1880 წლებში იყო ჟურნალ „Alpine Journal“-ის რედაქტორი. სამეფო გეოგრაფიული საზოგადოებისა და ალპური კლუბის წევრი და მათი პრეზიდენტი.
დაიბადა ქალაქ ლონდონში, ჰენრი რეი ფრეშფილდისა და მისი მეუღლის ჯეინ კვინტონ კროუფორდის ოჯახში. მამამისი იყო ცნობილი ადვოკატი, ხოლო დედამისი პოლიტიკოსის — უილიამ კროუფორდის შვილი. ფრეშფილდების ოჯახს უყვარდა სხვადასხვა ადგილებში მოგზაურობა. მომდევნო წელს დაგლას ფრეშფილდი ოჯახთან ერთად გაემგზავრა შოტლანდიაში. 1854 წელს ბაზელი-შამონის გავლით იმოგზაურა შოტლანდიის ალპებში. დაგლას ფრეშფილდმა განათლება მიიღო იტონისა და ოქსფორდის საუნივერსიტეტო კოლეჯში, სადაც ხარისხი მიიღო სამოქალაქო სამართალსა და ისტორიაში.
იგი იყო მეტად ენერგიული მოგზაური და ალპინისტი. პატარა ასაკიდანვე დიდ ინტერეს იჩენდა მთების მიმართ, განსაკუთრებით დაინტერესებული იყო ალპებით. 1868 წელს ასვლა სცადა კავკასიონის და საერთოდ ევროპის უმაღლეს მწვერვალ იალბუზზე. იმავე წელსვე ფრეშფილდმა დალაშქრა აღმოსავლეთ კავკასიონის უმაღლესი მწვერვალი მყინვარწვერი. ასვლა განახორციელა ადგილ გერგეტიდან. კავკასიაში ყოფნის დროს ფრეშფილდმა აღწერა აფხაზეთის ტერიტორიაც.
1899 წელს ექსპედიცია მოაწყო ჰიმალაიში, კერძოდ მისი ყურადღება მიიქცია კანჩენჯანგამ, თუმცა ასვლა ვერ მოახერხა. 1905 წელს ასვლა სცადა რუვენზორზე (აფრიკა), თუმცა ცუდი ამინდების გამო მარშრუტი წარუმატებლად დამთავრდა. ფრეშფილდი ბევრს წერდა ალპებში მოგზაურობის შესახებ. 1872-1880 წლებში იყო ჟურნალ „Alpine Journal“-ის რედაქტორი, სამეფო გეოგრაფიული საზოგადოების წევრი, 1881 წელს გახდა მდივნის მოადგილე, ხოლო 1914-1917 წლებში მისი პრეზიდენტი.
1893-1895 წლებში იყო ალპური კლუბის პრეზიდენტი. ოქსფორდისა და ჟენევის უნივერსიტეტებში მიენიჭა სამოქალაქო სამართლის დოქტორის ხარისხი. მისი შრომებიდან აღსანიშნავია: „The Exploration of the Caucasus“ (1896), „Round Kangchenjunga“ (1903), „Italian Alps“ (1875; ხელახლა დაიბეჭდა 1937).
სქოლიო
კატეგორია:ბრიტანელი მთამსვლელები კატეგორია:ბრიტანელი გეოგრაფები კატეგორია:ბრიტანელი მწერლები კატეგორია:ევროპელი მოგზაურები საქართველოში კატეგორია:ოქსფორდის საუნივერსიტეტო კოლეჯის კურსდამთავრებულები
კვიკსილვერი
კვიკსილვერი (პიეტრო ჯანგო მაქსიმოფი) — Marvel Comics-ის გამოგონილი პერსონაჟია. პირველად გამოჩნდა კომიქსში შემზარავი იქს-ადამიანები №4 (1964 წლის მარტი). შექმნილია მწერალი სტენ ლისა და მწერალი/ილუსტრატორი ჯეკ კირბის მიერ. ის არის, ალისფერი ჯადოქრის ძმა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1964 წლის კომიქსების პერსონაჟები კატეგორია:კომიქსების პერსონაჟები კატეგორია:Marvel Comics-ის ბოროტმოქმედები
ტაპაკარის პროვინცია
2001 წლის მონაცემებით, პროვინციის მოსახლეობა 25 919 ადამიანს შეადგენდა.
ტაპაკარის პროვინცია შედგება მხოლოდ ერთი მუნიციპალიტეტისაგან, რომელიც თავის მხრივ 4 კანტონად იყოფა. დედაქალაქია ტაპაკარი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოჩაბამბის დეპარტამენტის პროვინციები
ალექსი ტატუაშვილი
ალექსი ტატუაშვილი (დ. 25 აპრილი, 1948, სოფელი ვარდისუბანი, დმანისის რაიონი) — ქართველი პოლიტიკოსი, ჟურნალისტი.
ლეობენი
ლეობენი (Leoben) — ქალაქი ავსტრიაში, შტირიის ფედერალურ მხარეში, მდინარე მურაზე. 25 000 მცხოვრებით, იგი ადგილობრივი ინდუსტრიული ცენტრია, ასევე ფუნქციონირებს ლეობენის უნივერსიტეტი, რომლის სპეციალიზაციას სამთო საქმიანობაა. 1797 წელს, აქ ხელმოწერილ იქნა ლეობენის ხელშეკრულება, დროებითი ზავი ავსტრიასა და საფრანგეთს შორის, რაც კამპო-ფორმინოს ხელშეკრულების წინამორბედად ითვლება.
ალექსი ტატუაშვილი
1983 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დმანისის მაჟორიტარი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის  პედაგოგიური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ლეობენი
პირველად, დასახლება სახელად ლუპინი ქრონიკებში 904, შემდეგ კი 1261 წლებში იხსენიება. შტირიის ჰერცოგმა და ჩეხეთის მეფე პრჟემსილ ოტოკარ II-მ მას ქალაქის სტატუსი მიანიჭა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
სვიმონ წერეთელი
სვიმონ ზაქარიას ძე წერეთელი (დ. 5 იანვარი, 1870, სოფ. პერევისა, ახლანდ. ჭიათურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 27 დეკემბერი, 1951, ლევილი, საფრანგეთი, დაკრძალულია ლევილის ქართულ სასაფლაოზე) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, პოლკოვნიკი.
დაამთავრა ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელი, შემდეგ სემინარიაში ჩაირიცხა, მაგრამ მოსწავლეების საპროტესტო გამოსვლაში მონაწილეობის გამო გარიცხეს. სწავლა სამხედრო სკოლაში განაგრძო. 1896 წლიდან რუსეთის იმპერიის სამხედრო სამსახურში იყო. მსახურობდა სამეგრელოს გრენადერთა მე-16 პოლკში, შემდეგ ელიზავეტპოლის 156-ე ქვეით პოლკში. კაპიტნის წოდებით მონაწილეობდა I მსოფლიო ომში (1914-1918), განსაკუთრებით გამოიჩინა თავი ერზრუმის აღების დროს. დაჯილდოებული იყო წმ. სტანისლავის II ხარისხის ორდენით (1915). 1918-1921 წლებში მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის ჯარში პოლკოვნიკის წოდებით. 1919 წლის აპრილში აღკვეთა ჩრდილოეთ კავკასიიდან დარიალის ხეობაში ბოლშევიკების შემოღწევის მცდელობა, შემდეგ იყო შტაბის უფროსი სოჭის ფრონტზე (მცირედ ხნით დატყვევებული იყო დენიკინის ჯარების მიერ). 1921 წელს საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ მოღვაწეობდა ოპოზიციურ იატაკქვეშეთში. 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების დროს აჯანყებულებმა დანიშნეს სამხედრო ხელმძღვანელად ჭიათურაში. აჯანყების დამარცხების შემდეგ ტყეში გაიხიზნა და მოახერხა საქართველოს დატოვება. ცხოვრობდა საფრანგეთში, პარიზის ახლოს, სოფ. ლევილში. გარდაიცვალა და დაკრძალულია იქვე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1870 კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 27 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1951 კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:ქართველები საფრანგეთში კატეგორია:დაკრძალულები ლევილის სასაფლაოზე სვიმონ
კანონიერი ქურდი
კანონიერი ქურდი — ყოფილი საბჭოთა კავშირის ქვეყნებისათვის დამახასიათებელი ტერმინი. „კანონიერი ქურდები“ — დანაშაულებრივი გაერთიანება, რომელსაც მსოფლიო პრაქტიკაში ანალოგი არ გააჩნია. ტრადიცია ჩამოყალიბდა 1930-იან წლებში და ახასიათებს კრიმინალური კოდექსების მკაცრი პრინციპების არსებობა, ასევე ჩაკეტილობისა და კონსპირაციის გარკვეული დონე. ძირითადად, „კანონიერი ქურდი“ ითვალისწინებს, რომ ამ ტრადიციების მიმდევარი უნდა იცავდეს გარკვეულ ადათ-წესებსა და პრინციპებს.
ისტორია
კანონიერი ქურდების გამოჩენას მიაწერენ 1930-იან წლებს, როდესაც სტალინის რეჟიმის რეპრესიებით პოლიტიკური ოპოზიციის აქტიურობა დახშული იქნა და გაძლიერდა ბრძოლა ზოგად კრიმინალთან. ამ ბრძოლამ იმატა კოლექტივიზაციასთან და 1932-1933 წლების შიმშილთან დაკავშირებით. დანაშაულებრივი სამყაროს წარმომადგენელთა ძირითად გამაერთიანებელ ძალად იქცა არაპოლიტიკური წინააღმდეგობის და ხელისუფლებისადმი დაუმორჩილების ტენდენცია, ხოლო ერთგვარ ელიტად - კანონიერი ქურდები, რომლებიც თავს რევოლუციამდელი რუსეთის კრიმინალური ტრადიციების მატარებლებს უწოდებდნენ.
კანონიერ ქურდებს აერთიანებდა ქცევის, ტრადიციებისა და ადათ-წესების გამორჩეული კოდექსი. აქ იგულისხმებოდა საზოგადო ნორმებისა და წესების მიუღებლობა, მათ შორის, ოჯახთან დაკავშირებით (კანონიერ ქურდს რომელიმე ქალთან მუდმივი კავშირი არ უნდა ჰქონოდა). მნიშვნელოვანი იყო ასევე სახელმწიფო ორგანოებთან თანამშრომლობის სრული აკრძალვა.
1940-იან წლებში კანონიერი ქურდების დიდი ნაწილი მონაწილეობდა დიდ სამამულო ომში და ტრადიციებმა აქტუალურობა ოდნავ დაკარგეს. ხელისუფლებასთან თანამშრომლობის გამო ასეთ მონაწილეებს „ბოზებს“ (cуки) უწოდებდნენ. გერმანიიდან, დიდი სამამულო ომიდან დაბრუნების შემდეგ ისინი დაბრუნდნენ გულაგში, სადაც მათ და კანონიერ ქურდებს შორის (რომლებმაც საკუთარ პრინციპებზე უარი არ თქვეს) ე.წ. „ბოზური ომი“ (сучья война) დაიწყო, რამაც მნიშვნელოვანი დანაკარგი მოიტანა.
1979 წელს კისლოვოდსკში გაიმართა კრიმინალური ლიდერებისა და არალეგალი მეწარმეების (ე.წ. „ცეხოვიკების“, цеховик) შეხვედრა, ე.წ. „სხოდკა“ (сходка). შედეგად მიღწეული იქნა შეთანხმება - მეწარმეები შემოსავლის 10%-ს გადაიხდიდნენ ქურდების მხრიდან ხელშეუხებლობის სანაცვლოდ.
თანამედროვე კანონიერი ქურდი
ტრადიციულად კანონიერ ქურდად ითვლება ადამიანი, რომელიც ნასამართლევია და წარმოადგენს დანაშაულებრივ სფეროში გარკვეულ ავტორიტეტს, რომლის მიმართ შემდგომში ხორციელდება სპეციალური პროცესი, რის შემდეგაც იგი „მონათლულია“ კანონიერ ქურდად. ქალთა მუდმივი ურთიერთობისა და სახელმწიფო ორგანოებთან თანამშრომლობის აკრძალვა კვლავ ძალაშია, თუმცა დაფიქსირდა შემთხვევები, როდესაც ეს წოდება არანასამართლევი პიროვნებების მიერ იქნა მიღებული — ხოლმე, ფულის სანაცვლოდაც (ასეთ ქურდებს რუსეთში „ფორთოხლებს“ უწოდებენ).
მრავალი სხვა კრიმინალური საზოგადოებისგან განსხვავებით, კანონიერი ქურდების გაერთიანებას ერთი ფუძე არ გააჩნია. მისი ზედა დონე მოქმედებს მონაწილეთა სრული თანასწორობის პრინციპით. მსგავსი გაერთიანებების მართვის ორგანოა „სხოდკა“, რომელზეც საორგანიზაციო საკითხები წყდება, მათ შორის, წერილობითი მიმართვები დანაშაულებრივი სამყაროს მიმართ („ქსივები“, „ქურდული პრაგონები“). კანონიერი ქურდები მიისწრაფიან პატიმრებზე კონტროლის დამყარებისკენ — როგორც მიმართვებით, ასევე მოსყიდვით და დაშინებით.
კანონიერი ქურდების გაერთიანების ფუნქციებში შედის: ცალკეული კრიმინალებისა და მათი ჯგუფების გაერთიანება, კრიმინალური საქმიანობის სხვადასხვა სფეროს კონტროლი, კრიმინალურ სფეროში კონფლიქტების მოგვარება, საერთო დანაშაულებრივი სალაროების („ობშიაკების“) გამოყენების კონტროლი, უცხო ქვეყნების დანაშაულებრივ ორგანიზაციებთან გარე კონტაქტები.
კანონიერი ქურდები ერთიან ჯგუფს არ წარმოადგენენ. მათ შორის მუდმივად მიმდინარეობს ბრძოლა მმართველობისათვის, გამოირჩევა ერთმანეთის მოწინააღმდეგე დაჯგუფებები: „კანონიერები“, „შავები“ და „წითლები“, „სლავები“ და „კავკასიელები“, „აგურები“ და „ყვავები“, თუმცა რუსეთში სწორედ ისინი ასრულებენ კოორდინატორულ ფუნქციას, ახდენენ რა ორგანიზებული დანაშაულებრივი სტრუქტურის სტაბილურობას.
სქოლიო
კატეგორია:კრიმინალები კატეგორია:სუბკულტურები
ზაქარია I მხარგრძელი
ზაქარია I მხარგრძელი — საქართველოს დიდებული დემეტრე I-ის (1125-1156) მეფობის ხანაში. ამირსპასალარ სარგისის მამა. ქვემო ქართლის მემამულე, ორბელთა ვასალი.
გენეალოგიური ხე
მხარგრძელთა გენეალოგია
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები ზ
ჩუვაშური ვიკიპედია
ჩუვაშური ვიკიპედია (Чăваш Википедийĕ) — ვიკიპედიის განყოფილება ჩუვაშურ ენაზე. შეიქმნა 2004 წლის 22 ნოემბერს. თავისუფალი ენციკლოპედია. ფლობს ფონდი ვიკიმედია. 2007 წლის იანვრისთვის მოიცავდა 5000 სტატიას. ჩუვაშურ ვიკიპედიაზე ყველაზე დიდ გავლენას ახდენს რუსული ვიკიპედია. 2014 წლის 1 აგვისტოს მდგომარეობით ჩუვაშურ ვიკიპედიაში იყო დაახლოებით 30 ათასი სტატია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
კლოდ შაბროლი
კლოდ შაბროლი (Claude Chabrol; დ. 24 ივნისი, 1930, პარიზი, საფრანგეთი — გ. 12 სექტემბერი, 2010, იქვე) — ფრანგი კონორეჟისორი. ფრანგული ახალი ტალღის დამფუძნებელი და ყველაზე ცნობილი წარმომადგენელი.
ბიოგრაფია
შაბროლის პირველი ფილმი 1958 წელს გამოვიდა. დიდი წარმატება მოუტანა პირველივე ნაწარმოებმა „ლამაზი სერჟი“. შემდეგ რეჟისორმა კიდევ 60-მდე ფილმი გადაიღო:  „მოღალატე ცოლი“, „ტკბილი საწამლავი“. 1964–1980 წლებში კლოდ შაბროლი ქორწინებაში იმყოფებოდა მსახიობ სტეფანი ოდრანისთან. კლოდ შაბროლი 2010 წლის 12 სექტემბერს გარდაიცვალა 81 წლის ასაკში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1930 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2010 კატეგორია:ფრანგი რეჟისორები
ესტონეთის დემოგრაფია
2013 წლის 1 იანვრის მონაცემებით ესტონეთის მოსახლეობა შეადგენდა 1 286 540 ადამიანს. სახელმწიფო ენა არის მხოლოდ ესტონური, თუმცა ესტონეთში ხშირად გამოიყენება რუსული, ასევე უკრაინული, ინგლისური და სხვა.
მიგრაცია
ესტონეთის სტატისტიკის დეპარტამენტის მიხედვით 2009 წელს ქვეყნიდან წავიდა მეტი ადამიანი ვიდრე მოვიდა; წავიდა 4 647 ადამიანი და მოვიდა 3 643.
შუა კვალითი
შუა კვალითი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში. კვალითის თემის ცენტრი (სოფელი: ქვედა კვალითი). მდებარეობს მდინარე ყვირილის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 260 მეტრი, ზესტაფონიდან 3 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 452 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ზესტაფონის მუნიციპალიტეტის სოფლები
შტვილი
სქოლიო
კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
კლიმენტ ვოროშილოვი
thumb|[[ვიაჩესლავ მოლოტოვი, იოსებ სტალინი და კლიმენტ ვოროშილოვი, 25 ივნისი, 1937]] კლიმენტ ვოროშილოვი (რუს. Климент Ефремович Ворошилов) (დ. 4 თებერვალი, 1881, ვერხნეე (ლუგანსკის ოლქი), უკრაინა — გ. 2 დეკემბერი, 1969, მოსკოვი, რუსეთი) — რუსი სამხედრო, პარტიული და სახელმწიფო მოღვაწე, სამოქალაქო ომის გმირი, საბჭოთა კავშირის მარშალი, სსრკ-ის თავდაცვის სახალხო კომისარი 1925-1940 წლებში, სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარე 1953-1960 წლებში, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი, სოციალისტური შრომის გმირი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის მარშლები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები კატეგორია:დაბადებული 4 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1881 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1969 კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები კატეგორია:დიდი სამამულო ომის ფრონტების სარდლები კატეგორია:საკავშირო კპ-ის (ბ) XVIII ყრილობის დელეგატები კატეგორია:რსდმპ(ბ)-ის VI ყრილობის დელეგატები
ჰუა მულანი
ჰუა მულანი (花木蘭, ფინინი Huā Mùlán) — ჩინური ხალხური პოემის გმირი, რომელიც ომში წავიდა, მიუხედავად იმისა, რომ ჯარში მხოლოდ მამაკაცებს იწვევდნენ. პოემა დაწერილი იყო VI საუკუნეში, თუმცა მისი პირველყოფილი ვერსია არ შენარჩუნდა — ჩვენამდე XII საუკუნის გო მაოციანის კრებული მოვიდა, სადაც შენარჩუნებულია ლეგენდა. ჰყავდა თუ არა ჰუა მულანს რეალური პროტოტიპი, უცნობია.
სახელი
სახელი „მულანი“ ნიშნავს „მაგნოლიას“ («mù» ნიშნავს ხეს, ხოლო «lán» — ორქიდეას). სახელს ხშირად უმატებენ გვარს «Huā», რომელიც ითარგმნება, როგორც „ყვავილი“.
სიუჟეტი
სიუჟეტის მიხედვით, ჩინეთს იპყრობენ ჰუნები და იმპერატორი სუი საერთო მობილიზაციას აცხადებს — ყოველმა ოჯახმა ჯარს უნდა შესწიროს ერთი მამაკაცი. გოგონა მულანი ფარულად მიდის ჯარში, გადაცმული მამაკაცად. მიუხედავად იმისა, რომ მისი საიდუმლო საჯარო ხდება, სწორედ მულანი თამაშობს გადამწყვეტ როლს მტრის გეგმების ჩაშლაში.
პოემაში გვხვდება რამდენიმე ონომატოპეა.
მულანი კულტურაში
1998 წელს Walt Disney-მა გადაიღო ანიმაციური ფილმი „მულანი“.
მულანის შესახებ გადაღებულია 4 მხატვრული ფილმი, ის არის რამდენიმე სერიალის გმირი, ერთ-ერთი მათგანია „ზენა — რაინდთა დედოფალი“.
2009 წელს გადაიღეს ფილმი „ჰუა მულანი Hua Mulan“ (ჩინეთი; აშშ). მთავარ როლს თამაშობს ჩჟაო ვეი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლეგენდები კატეგორია:ჩინური ლიტერატურა
ორთაბათუმი
ორთაბათუმი (ყოფილი ჩაისუბანი, 1948 წლამდე ზედა ორთაბათუმი ) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, მდინარე ყოროლისწყლის ხეობაში, თემის ცენტრი: (სოფლები: ორთაბათუმი, აგარა, კაპრეშუმი, მასაურა, სალიბაური, ქვედა სალიბაური, ყოროლისთავი, წინსვლა). ზღვის დონიდან 160 მ, ხელვაჩაურიდან 17 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 805 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
თამაზ ფარტენაძე
თამაზ ფარტენაძე (დ. 13 თებერვალი, 1940, სოფელი ურეხი, ბათუმის რაიონი - გ. 6 მარტი, 2006) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი.
1967 წელს დაამთავრა საქართველოს  პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სატრანსპორტო ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 13 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1940 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ესპანეთის იმპერია
[[სურათი:Spanish Empire Anachronous 0.PNG|მინი|500პქ|ესპანეთის კოლონიური იმპერია.
]]
ეპანეთის იმპერია ესპანეთის კოლონიური იმპერია; (Imperio colonial español) — ესპანეთის სამფლობელო, რომელიც იქმნებოდა XV საუკუნის დასასრულიდან. იარსება XIX საუკუნის დასაწყისამდე. შედგებოდა კოლონიური სამფლობელობისაგან ამერიკაში, შორეულ აღმოსავლეთსა და აფრიკაში. XV საუკუნეში ესპანეთმა დაიპყრო კანარის კუნძულები და ტერიტორიები აფრიკის ჩრდილოეთ-დასავლეთ სანაპიროზე. კოლუმბის აღმოჩენათა (1492-1504) შემდეგ დაარსდა პირველი ესპანური ახალშენები კ. ესპანიოლაზე (ჰაიტი), საიდანაც ესპანელები ამერიკის მატერიკის სიღრმეში შეიჭრნენ. ვასკო ნუნიეს დე ბალბოას (1513), ერნან კორტესისა და მისი კაპიტნების (1519-1525), ფრანსისკო პისაროს (1532-1534) და სხვ. კონკისტადორთა ექსპედიციების შედეგად ესპანეთი გაბატონდა მექსიკის, კალიფორნიის, ფლორიდის, ცენტრალური და მთელი სამხრეთ ამერიკის (გარდა ბრაზილიისა და გვიანისა) ტერიტორიაზე. ამის შემდეგ ესპანეთმა დაიწყო პორტუგალიის წინააღმდეგ ბრძოლა სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის კუნძულებზე გაბატონებისათვის. ფერნანდო მაგელანის ექსპედიციამ 1521 წელს მიაღწია კუნძულებს, რომელთაც შემდეგში ფილიპინების კუნძულები ეწოდა. 1570-1571 წწ. ესპანელები განმტკიცდნენ ვისაის კუნძულებსა და კ. ლუსონზე, ადგილობრივი მოსახლეობის დიდი წინააღმდეგობის გამო, კ. მინდანაოს დასავლეთი ნაწილი და სულუს არქიპელაგი მათ მხოლოდ XIX საუკუნის შუა წლებში დაიმორჩილეს. XVII საუკუნის ესპანეთმა გააფართოვა თავისი სამფლობელოები წყნარ ოკეანეში, დაეუფლა მარიანასა და კაროლონის კუნძულებს. ესპანეთი სასტიკად ახშობდა აბორიგენთა წინააღმდეგობას, თითქმის ამოწყვიტა ისინი და ამგვარად ეს სამფლობელოები XIX საუკუნემდე შეინარჩუნა. მეფისა და კონკისტადორთა შორის მიღწეული კომპრომისის შედეგად ესპანეთის კოლონიურ სამფლობელოებში დამკვიდრდა ენკომიენდოს სისტემა, ინდიელები მეფის თავისუფალ ვასალებად გამოაცხადესხოლო მათი ექსპლუატაციის უფლება განუსაზღვრელი ვადით და გარკვეული პირობებით კოლონიზატორებს მიეცათ.
ესპანეთის იმპერიაში დიდი გავლენით სარგებლობდა კათოლიკური ეკლესია, რომელიც მონაწილეობდა მმართველობაში. ეკლესიის შემოსავლის დიდი ნაწილი სამეფო ხაზინაში შედიოდა.
მოსახლეობის უსასტიკესი ჩაგვრის გამო ესპანეთის იმპერიაში განსაკუთრებით გამწვავდა ბრძოლა კოლონიზატორთა წინააღმდეგ. XVIII საუკუნეში გატარდა რამდენიმე რეფორმა (დანაწილდა ვიცე-სამეფოები, გაუქმდა ზოგიერთი მონოპოლია, განდევნეს იეზუიტები), მაგრამ ამ რეფორმებს არ შეეძლო კოლონიური რეჟიმის გადარჩენა. 1810-1826 წწ. განმათავისუფლებელი ომის მსვლელობაში ესპანეთის იმპერიის ქვეყნების უმეტესობამ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. განსაკუთრებით მწვავედ მიმდინარეობდა განმათავისუფლებელი მოძრაობა XIX საუკუნის II ნახევარში კუბასა და ფილიპინებზე. 1898 წელს კუბა გათავისუფლთა ესპანელთა ბატონობისაგან. ამავე წელს დასრულდა ფილიპინებზე ესპანელთა ბატონობა. ამჟამად ესპანეთს უმნიშვნელო სამფლობელოები დარჩა.
გურამ ბრეგაძე
გურამ ვაჟას ძე ბრეგაძე (დ. 21 მაისი, 1979, თბილისი) — ქართველი რეჟისორი, მსახიობი.
ბიოგრაფია
რეჟისორი გურამ ბრეგაძე დაიბადა 1979 წლის 21 მაისს, თბილისში. მამა: ვაჟა ბრეგაძე (თეატრმცოდნე); დედა: ნელი შურღაია (თეატრმცოდნე).
1995 წელს დაამთავრა საქართველოს თეატრისა და კინოს სახელმწიფო ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი (შალვა გაწერელიას სახელოსნო), ხოლო 2004 წელს დრამის რეჟისურის ფაკულტეტი (გიზო ჟორდანიას სახელოსნო).
გურამ ბრეგაძის სპექტაკლები ძირითადად ეყრდნობა „ახალი დრამის" ესთეტიკას და ამ მიმართულების დრამატურგების (მაგალითად, მარიუს ფონ მეიენბურგი გერმანიაში) ნაწარმოებებს, რაც განაპირობებს ახალი თეატრალური ენის ძიებას ამ რეჟისორის შემოქმედებაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:საქართველოს თეატრისა და კინოს სახელმწიფო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ავღანეთის დემოგრაფია
2021 წლისთვის ავღანეთის მოსახლეობა 40 მილიონ ადამიანს აღემატება. სახელმწიფო მრავალეთნიკური და მრავალენოვანი საზოგადოებისგან შედგება, რასაც საუკუნეების მანძილზე ცენტრალუ, სამხრეთ და დასავლეთ აზია შორის სავაჭრო და სალაშქრო მარშრუტებზე ქვეყნის მდებარეობამ შეუწყო ხელი. ავღანეთის ეთნიკურ ჯგუფებს შორის არიან: პუშტუნები, ტაჯიკები, უზბეკები, თურქმენები, ბელუჯები, ჰაზარელები, ნურისტანები და ა.შ. აღნიშნული ეთნიკური ჯგუფები წარმოადგენენ თანამედროვე ავღანელებს.
ქვეყნის მოსახლეობის თითქმის 46% 15 წლამდე ასაკისაა. ავღანელების 74% სასოფლო ტერიტორიებზე ცხოვრობს. შობადობის საშუალო მაჩვენებელი ერთ ქალზე ხუთი ბავშვია, რაც შობადობის უმაღლესი მაჩვენებელია აფრიკის მიღმა. ბავშვების 6.8% დაბადებისას ან ჩვილობისას იღუპება. 2019 წელს ავღანეთში სიცოცხლის მოსალოდნელი ხანგრძლივობა 63 წელს უდრიდა. მოსახლეობის მხოლოდ 0.04% აქვს ადამიანის იმუნოდეფიციტური ვირუსი.
ქვეყნის ოფიციალური ენებია დარი და პუშტუ. დარი ეთნიკური ჯგუფების უმრავლესობაში lingua franca-ს სახით ფუნქციონირებს. პოშტუ ფართოდ გამოიყენება ჰინდიყუშის მთების სამხრეთ ნაწილში და მდინარე ინდის ტერიტორიებამდე, პაკისტანის საზღვართან და ავღანეთში ყველაზე მეტი ადამიანისთვისაა მშობლიური ენა. ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში უზბეკურ და თურქმენულ ენებზე საუბრობეn. მრავალენოვნება დამახასიათებელია მთელი ქვყენისთვის, განსაკუთრებით დიდი ქალაქებისთვის.
მოსახლეობის 89.7% სუნიზმის მიმდევარია და ჰანაფის ისლამურ სკოლას მიეკუთვნება. მოსახლეობის დარჩენილი ნაწილი შიიტური ისლამის, ხოლო დაახლოებით 0.3% სიქიზმისა და ინდუიზმის მიმდევარია. მთავარ ქალაქებში ურბანული მოსახლეობის გამოკლებით მოსახლეობა ტომება და წინაპართა ხაზით განსაზღვრულ ჯგუფებადაა ორგანიზებული, რომლებიც თავიანთ ტრადიციულ წეს-ჩვეულებებს მიჰყვებიან.
2018 წლის მონაცემებით ავღანეთში წერა-კითხვის ცოდნის დონე 43%-ს უდრის. აღნიშნული მაჩვენებელი კაცებისთვის 55.5%-ს და ქალებისთვის 29.8%-ს უდრის.
სტატისტიკა
ანატოლ ლივენი კატარის ჯორჯთაუნის უნივერსიტეტიდან წერს: „... შეიძლება აღინიშნოს, რომ თანამედროვე ავღანეთის ისტორიის მანძილზე მოსახლეობის ისეთი აღწერა არ ჩატარებულა, რომელიც მიახლოებით სანდოდ მაინც ჩაითვლება“.
ისტორიული მიმოხილვა
ავღანეთში მოსახლეობის პირველი საყოველთაო აღწერა 1979 წელს ჩატარდა, თუმცა ცალკეულ ქალაქებში მოსახლეობას მანამდეც აღწერდნენ. 1876 წლის აღწერის მიხედვით, ქაბულში 140 700 ადამიანი ცხოვრობდა. 1891 წელს აღწერა ყანდაარში ჩატარდა, რომლის მიხედვითაც ქალაქში 31 514 ადამიანი ცხოვრობდა. მათგან 16 064 კაცი, ხოლო 15 450 ქალი იყო.
1979 წელს ჩატარებული აღწერის მიხედვით, მოსახლეობა 15.5 მილიონ ადამიანს შეადგენდა. 1979 წლიდან 1983 წლის ბოლომდე პაკისტანსა და ირანში თავშესაფრის მისაღებად ქვეყანა 5 მილიონამდე ადამიანმა დატოვა. აღნიშნული მიგრაცია არცერთი მთავრობის მიერ შემოწმებულა. ავღანეთის მთავრობის 1983 წლის მოხსენების მიხედვით, ქვეყნის მოსახლეობა 15.96 მლნ ადამიანს უდრიდა, რომელშიც სავარაუდოდ ქვეყნიდან გასული მოსახლეობაც იყო შეყვანილი.
1979-2001 წლებში ომების დროს 600 000-დან 2 მილიონამდე ავღანელი დაიღუპა. აღნიშნული მონაცემები კითხვის ნიშნის ქვეშაა, რადგანაც კვლევები არ ჩატარებულა და ზუსტი მონაცემები არაა ცნობილი, ნამდვილად დაიღუპნენ თუ მეზობელ ქვეყნებში ემიგრაციაში წავიდნენ.
თანამდროვე სტატისტიკა
2022 წლისთვის ავღანეთის მოსახლეობა 40 მილიონს აჭარბებს. 3 მილიონი ავღანელი პაკისტანსა და ირანში ცხოვრობს. მოსახლეობის 26% ქალაქებში, ხოლო 74% სასოფლო ტერიტორიებზე ცხოვრობს.
უკანასკნელ ათწლეულში სწრაფად იზრდება ურბანული ტერიტორიების მოსახლეობა, რაც ქვეყანაში 5 მილიონი ექსპატრიატის დაბრუნებითაა გამოწვეული. ავღანეთში ერთადერთი ქალაქის, ქაბულის მოსახლეობა აღემატება 1 მილიონ ადამიანს.
ასაკობრივი სტრუქტურა
0–14: 40.62% (კაცი 7,562,703/ქალი 7,321,646)
15-24: 21.26% (კაცი 3,960,044/ქალი 3,828,670)
25-54: 31.44% (კაცი 5,858,675/ქალი 5,661,887)
55-64 : 4.01% (კაცი 724,597/ქალ 744,910)
65 და მეტი: 2.68% (კაცი 451,852/ქალი 528,831) (2020 მიახლ.)
ეთნიკური ჯგუფები
უკანასკნელ წლებში ქვეყნის მასშტაბით ავღანური ელექტრონული საიდენტიფიკაციო ბარათების გავრცელება დაიწყო. აპლიკაციაში ყოველი მოქალაქის ეთნიკური წარმომავლობაცაა განსაზღრული. აღნიშნული პროცესი ქვეყნის მასშტაბით ეთნიკური ჯგუფების შემადგენლობის ზომისა და შემადგენლობის განსაზღვრასაც ისახავს მიზნად. ავღანეთის 1964 წლის კონსტიტუციის მეოთხე პარაგრაფში 14 ეთნიკური ჯგუფია მოხსენიებული, თუმცა ავღანელთა ნაწილი სხვა ჯგუფებს მიეკუთვნება.
ავღანეთის ეთნოლინგვისტური ჯგუფების მიახლოებითი განაწილება ცხრილშია მოცემული:
სქოლიო
კატეგორია:ავღანეთის დემოგრაფია
სან-პოლიკარპო (აღმოსავლეთი სამარი)
სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთ სამარის მუნიციპალიტეტები
ლაცოები
The Latsos (ლაცოები) საფორტეპიანო დუეტი არის - ბევერლი-ჰილზის საერთაშორისო კონკურსზე გამარჯვებული ცნობილი კლასიკური დუეტი, რომელიც შეიქმნა ქართველ-ამერიკელი პიანისტის გიორგი ლაცოს და რუსი პიანისტის ანა ფედოროვა-ლაცოს მიერ.
მიუხედავად იმისა, რომ ისინი თავდაპირველად სოლო კარიერით იყვნენ აქტიურნი, 2013 წელს ისინი დუო-პიანისტებად გაერთიანდნენ და დაიწყეს ყოველწლიური საერთაშორისო ტურები, ორი ფორტეპიანოსა და ორკესტრისათვის ევროპაში, რუსეთში, ამერიკასა და აზიაში. დუეტი, რომელიც შეიქმნა ქალაქ ვენაში 2013 წელს, ყველაზე ცნობილია ფრანც შუბერტის საფორტეპიანო ნაწარმოებების ინტერპრეტაციით ოთხი ხელისთვის, ნათქვამია ბრიტანული ყოველდღიური გაზეთის The Guardian–ში.
thumb|right|250px|The Latsos საფორტეპიანო დუეტი, კონცერტი [[კალიფორნიაში]] thumb|right|250px|The Latsos საფორტეპიანო დუეტი, საქველმოქმედო კონცერტი [[ვენაში]] 2013-2019 წლებში დუეტი ცხოვრობდა ავსტრიაში, სადაც გიორგი ლაცო ვენის კონსერვატორიის ფორტეპიანოს ფაკულტეტის პროფესორი იყო და ამავე დროს როგორც სტუმარ-პროფესორი მართავდა ლექციებს ბარსელონის კონსერვატორია-ლიცეუში. მათი რეპერტუარი მოიცავს ბაროკოს ეპოქიდან 21 – ე საუკუნის კლასიკურ მუსიკას, თუმცა აქცენტი გაკეთებულია ფრანგი, რუსი და გერმანელი კომპოზიტორების მიმართ და მოიცავს ყველა ძირითად ნაწარმოებს ფორტეპიანოზე ოთხი ხელით და ორკესტრის ტრანსკრიფციით. დუეტი ასრულებს საკონცერტო დარბაზებს მთელს ევროპაში, ამერიკასა და აზიაში, მათ შორის მუსიკალურ ცენტრ ლოს-ანჯელესში, ლოს-ანჯელესის საგრაფო ხელოვნების მუზეუმში, ბევერლი ჰილს გრეისტოუნში, იამაჰას ცენტრში ბანგკოკში, საკონცერტო დარბაზებში ვენაში,  ბელგაის ხელოვნების ცენტრ პორტუგალიაში, მოსკოვის საკონცერტო დარბაზებში და ა.შ.
დუეტს გამოშვებული აქვს საფორტეპიანო მუსიკის სამი ალბომი.
მათ აქვთ გაკეთებული ტრანსკრიპციები ოთხი ხელისთვის ამერიკული ფილმებიდან რჩეული კომპოზიტორების მუსიკაზე როგორებიცაა ჯონ უილიამსი, ერიხ ვოლფგანგ კორნგოლდი, ჯონ სოუსა და ა.შ. ევროპულ პრესამ საფორტეპიანო დუეტი აღნიშნა "ჩვენი დროის ერთ -ერთი საუკეთესო ტრანსკრიპციების ინტერპრეტატორები." მათი ერთ– ერთი ბოლო კონცერტის პრეზენტაცია, რომელიც გაიმართა ისტორიულ Doheny Estate & Gardens-ში, ბევერლი ჰილს უორნერის საკაბელო ტელევიზიამ პირდაპირ ეთერში BH10 არხზე გააშუქა. thumb|left|250px|გიორგი და ანა ლაცო იუტას მუსიკის მასწავლებელთა ასოციაციის კონფერენციაზე 2021 წ. [[იუტაში]]
დუეტი ასევე მხარს უჭერს მისიას საქველმოქმედო ყოველწლიური კონცერტების ჩატარებით. ისინი ხშირად ატარებენ კონცერტებს არაკომერციული ორგანიზაციებთვის და დაწესებულებებისათვის, რომლებიც ემსახურებიან სოციალურად დაუცველ თემებს, სპეციალური საჭიროებების მქონე ბავშვებს, საავადმყოფოს პაციენტებს და მოხუცებს.
გიორგი და ანა ლაცოები როგორც პედაგოგები ყოველწლიურად ატარებენ მასტერკლასებს და ლექციებს ევროპის, რუსეთის, აზიის და ამერიკის შეერთებული შტატების მთელ რიგ უნივერსიტეტებში და რეგულარულად არიან მიწვეულნი პრესტიჟულ მუსიკალურ დარბაზებში, სამეცნიერო კონფერენციებზე, სემინარებზე. ასევე არიან სხვადასხვა ეროვნულ-რეგიონალური და საერთაშორისო საფორტეპიანო კონკურსების ჟიურის წევრები.
დუეტს ხშირად იწვევენ ვორქშოფებზე ეროვნული შეერთებული შტატების მასწავლებელთა ასოციაციის სიმპოზიუმებზე, როგორებიც არიან იუტას მუსიკის მასწავლებელთა ასოციაციის სახელმწიფო კონფერენცია, ორეგონის მუსიკის მასწავლებელთა ასოციაციის სახელმწიფო კონფერენცია, და მრავალი სხვა.
ლაცოს დუეტის არანჟირება ფორტეპიანოსათვის 4 ხელში "Stars and Stripes Forever" გამოქვეყნდა 2023 წელს და დაცულია ამერიკის კონგრესის ეროვნული ბიბლიოთეკის საავტორო ოფისის მიერ ვაშინგტონში.