cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მუჰამედ ვანილიში
ბიოგრაფია
მინი|მუჰამედ ვანილიში, ალი თანდილავა, „ლაზეთი“, თბილისი, 1964 წ. ვანილიში დაიბადა 1908 წელს სოფელ სარფში. მამა იყო სოფელ მარადიდის მულა. რადგან იმჟამად სოფელში ქართულ ენაზე სკოლა არ არსებობდა, დაწყებითი განათლება მიიღო სარფის თურქულენოვან სკოლაში, მოგვიანებით სწავლობდა ხოფის საშუალო სკოლაში, რომელიც დაასრულა 1927 წელს. 1928–1932 წლებში მუშაობდა ბათუმის მუშფაკში. ვანილიშმა სამწერლო კარიერა დაიწყო მოთხრობით „ზექიე“, ასევე გამოქვეყნებული აქვს პიესები „ცუდ სიზმრებს ხედავენ“ და „მურადის ლოთობა“. ფლობდა თურქულ, არაბულ და რუსულ ენებს. 1929 წელს იგი გახდა პირველი ლაზურენოვანი გაზეთის „მჭითა მურუცხის“ (წითელი ვარსკვლავის) ერთ-ერთი რედაქტორი. მას ევალებოდა გაზეთის თურქეთში გავრცელება. 1937 წელს ვანილიშს თურქეთის მთავრობამ პროპაგანდის გავრცელებისათვის სიკვდილით დასჯა მიუსაჯა. ვანილიში არ იზიარებდა იმავე გაზეთის მთავარი რედაქტორის ისკანდერ ციტაშის ანტი-ქართულ იდეებს. 1944 წელს ლავრენტი ბერიას წერილით მიმართა, რათა შუა აზიაში გადასახლებული ლაზების რეპატრიაცია განეხორციელებინა. მისი მოთხოვნა დაკმაყოფილდა და ლაზებს საშუალება მიეცათ სამშობლოში დაბრუნებულიყვნენ. ვანილიშის ბერიასთან ურთიერთობა ჯერ კიდევ მაშინ დაიწყო, როცა ის ბერიას პირად თარჯიმნად მუშაობდა. პატივისცემის ნიშნად ბერიამ ვანილიშს 1930-იან წლებში იარაღიც აჩუქა. მოგვიანებით ის ბერიამ უკანონო საქმიანობისთვის გააფრთხილა და მოუწოდა, რომ აფხაზეთში კონტრაბანდულ საქმიანობაში არ ჩართულიყო. 1936 წლიდან მუშაობდა აჭარის ასსრ-ის განათლების სახალხო კომისრის მოადგილედ, ხოლო შემდეგ ხელოვნების საქმეთა სამმართველოს უფროსად და სამხედრო საშეფო კომისიის თავმჯდომარედ, რელიგიის საქმეთა საბჭოს რწმუნებულად, აჭარის ადვოკატთა კოლეგიის პრეზიდიუმის თავჯდომარედ, მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის დირექტორად, აჭარის კულტურის სამინისტროს სალექციო ბიუროს დირექტორად, ბათუმის პედაგოგიური ინსტიტუტის ბიბლიოთეკის გამგედ. 1944–1953 წლამდე, თურქეთისადმი საბჭოთა კავშირის ტერიტორიული პრეტენზიების ფარგლებში, ის მოიაზრებოდა შესაძლო ლაზისტანის ა.ს.ს.რ-ის ხელმძღვანელად. 1950-იან წლებში, ალი თანდილავასთან ერთად, დაიწყო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული ნარკვევის „ლაზეთის“ შედგენა. წიგნი, რომელიც 1964 წელს გამოიცა, 1992 წელს ჰაირი ჰაირიოღლუმ თურქულად თარგმნა სახელწოდებით „ლაზების ისტორია“. სიცოცხლის უკანასკნელი წლები აჭარაში გაატარა. 1990-იან წლებში დაიწყო მემუარების წერა. გარდაიცვალა 1997 წელს. დაკრძალულია სოფელ სარფში, ჰასან ჰელიმიშის საფლავთან.
48
თარიღი უცნობია
*
40er
კვებეკის სახვითი ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი
დაწესებულება გაიხსნა 1933 წელს, როგორც კვბეკის პროვინციის მუზეუმი. მუზეუმი 1962 წლამდე იყო არქივის, ხელოვნებისა და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების მუზეუმი, თუმცა შემდეგ საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების კოლექცია ამოიღეს. მომდევნო წელს მუზეუმს დაერქვა კვბეკის მუზეუმი. მუზეუმში დაცული საარქივო მასალა მუზეუმიდან 1979 წელს გადაიტანეს, ხოლო მუზეუმი გახდა მთლიანად სახვითი ხელოვნების მუზეუმი. 2002 წელს, მუზეუმს ეწოდა კვებეკის სახვითი ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი.
კოლექცია მოიცავს 40 000-ზე მეტ ნამუშევარს. კოლექცია უპირველეს ყოვლისა მოიცავს ნამუშევრებს, რომლებიც შექმნილია კვებეკში, ან დახატულია კვებეკელი მხატვრების მიერ, თუმცა აქ ასევე დაცულია მხატვრული ნამუშევრები როგორც კანადიდან, ასევე მსოფლიოს სხვა ქვეყნებიდან. მუზეუმი დაკავშირებულია კანადის მუზეუმების ასოციაციასთან, კანადის მემკვიდრეობის საინფორმაციო ქსელთან და კანადის ვირტუალურ მუზეუმთან.
ისტორია
მინი| მშენებლობა პიერ ლასონდის პავილიონისთვის [[2014 წელს]] კვებეკის პრემიერმა, ლომერ გუინმა, პირველად გამოიჩინა ხელოვნების და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების პროვინციული კოლექციის შექმნის ინიციატივა. თუმცა, კოლექციები ძირითადად შეიქმნა და დაორგანიზდა მისი მემკვიდრის, ლუი-ალექსანდრე ტაშეროს მეთაურობით. კოლექციის შეგროვება ოფიციალურად დაიწყო 1920 წლის მარტში, როდესაც მინისტრმა ათანასე დავითმა გამოაცხადა რომ კვებეკი მხარს უჭერდა პროვინციის მხატვრებს, და შეიძენდნენ მათ ნამუშევრებს. თავდაპირველად, კოლექციისთვის ხუთკაციანი ჟიური არჩევდა ნახატებს, ნახატებს რომლებიც არ ჩამორჩებოდნენ ინოვაციური ხელოვნების ტენდეციებს.
1922 წელს კვებეკის საკანონმდებლო ორგანომ დააფინანსა მუზეუმის მშენებლობა. თუმცა, ჟერარ-მორისეტის პავილიონის მშენებლობა არ დაწყებულა 1928 წლამდე; მუზეუმი საზოგადოებისთვის საბოლოოდ გაიხსნა 1933 წლის ივნისში. თავდაპირველად, დაწესებულება იყო ხელოვნების და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების მუზეუმი, სადაც ასევე დაცული იყო კვებეკის არქივი.
1962 წელს ბუნების ისტორიის კოლექცია ამოიღეს მუზეუმიდან და მომდევნო წელს დაწესებულებას დაერქვა კვებეკის მუზეუმი. 1979 წელს, პროვინციული არქივი მუზეუმიდან გადაიტანეს ლავალის უნივერსიტეტში, რის გამოც დაწესებულებაში დარჩა მხოლოდ ხელოვნების კოლექცია.
1989 წლიდან 1991 წლამდე მუზეუმმა განაახლა თავისი ორიგინალური შენობა და გააფართოვა შენობა-ნაგებობების კომპლექსი ჩარლზ ბაილერის პავილიონის შეძენით. ყოფილი ციხის შენობის შეძენით და განახლებით გაორმაგდა მუზეუმის ფართობი. ციხის შემოერთების და განახლების შემდეგ, მუზეუმს დაემატა 12 საგამოფენო სივრცე, გალერეა, აუდიტორია, საჩუქრების მაღაზია, რესტორანი, სათავსო და სახელოსნო. მუზეუმის სკულპტურული ბაღის გაშენება დასრულდა 1993 წელს შარლ ბაილერჟინეს პავილიონის გახსნისთანავე.
ჟერარ-მორისეტის პავილიონი
ჟერარ-მორისეტის პავილიონი იყო პირველი შენობა, რომელიც აშენდა მუზეუმისთვის. შენობაზე მუშაობა დაიწყო 1928 წლის მაისში და დასრულდა 1931 წლის დასაწყისში. ვილფრიდ ლაკრუამ შენობა გააფორმა ბოზ-არტის სტილში, ხოლო ჯოზეფ-ემილ ბრუნეტმა ფასადზე რელიეფები გამოძერწა. შენობა საზოგადოებისთვის გაიხსნა 1933 წლის ივნისში. შენობას აქვს თეთრი მარმარილო, ვიქტორიანული სტილის ფართო საფეხურები და მოჩუქურთმებული ჭერი. 2018 წელს ჟერარ-მორისეტის პავილიონის განახლება დამთავრა.
ჩარლზ ბაილერის პავილიონი
მარცხნივ|მინი| ჩარლზ ბაილერჟეს პავილიონი ადრე იყო ციხე, რომელიც მოგვიანებით მუზეუმმა შეიერთა ჩარლზ ბაილერჟეს პავილიონი მეორე შენობაა, რომელიც მუზეუმმა დაიკავა. მუზეუმის სხვა შენობებთან შედარებით, უფრო ადრე აშენდა. შარლ ბაილერჟემ 1867 წელს შეიმუშავა პავილიონის გეგმა. დიზაინი შეიმუშავეს ობურნში, ნიუ იორკში. შენობაში 1970 წლამდე პატიმრები ცხოვრობდნენ.
ქონების შეძენიდან მალევე, 1989 წელს, დაიწყო ახლა უკვე ორ პავილიონიანი შენობის განახლება. განახლების შემდეგ მუზეუმს დაემატა ოთხი საგამოფენო სივრცე. რემონტის დიზაინი შეიმუშავა ჩარლზ დორვალიმ და ლუი ფორტინმა. შენობასთან ერთად, დორვალმა და ფორტინმა ასევე შეიმუშავეს მიწისქვეშა გასასვლელი, რომელიც აკავშირებდა ჟერარ მორისეტის პავილიონს შარლ ბაილერჟეს პავილიონთან. მუზეუმმა პავილიონი საზოგადოებისთვის გახსნა 1991 წლის მაისში.
პიერ ლასონდის პავილიონი
მინი| პიერ ლასონდის პავილიონი [[2016 წელს, გახსნიდან სამი წლის შემდეგ]] პიერ ლასონდის პავილიონის მშენებლობა დაიწყო 2013 წელს, შენობა საზოგადოებისთვის გაიხსნა 2016 წლის ივნისში. შენობის მშენებლობისას განახლდა მუზეუმის გვირაბის სისტემაც. პავილიონი მეტწილად აშენებულია მინისა და ფოლადისგან. შენობა სენ-დომინიკის ეკლესიის მიმდებარეა.
სქოლიო
კატეგორია:კანადის არქიტექტურა კატეგორია:კანადის მუზეუმები კატეგორია:XX საუკუნის მუზეუმები კატეგორია:კანადის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:სახვითი ხელოვნების მუზეუმები კატეგორია:მუზეუმები დაარსებული 1933 წელს კატეგორია:მუზეუმები დაარსების წლის მიხედვით
ფინეთი
ფინეთი (Suomi, Finland; ოფიციალური სახელი ფინეთის რესპუბლიკა, Suomen tasavalta, Republiken Finland ) — სახელმწიფო სკანდინავიაში, ფენოსკანდინავიის რეგიონში, ჩრდილოეთი ევროპა. ფინეთს დასავლეთიდან ესაზღვრება შვედეთი, ჩრდილოეთიდან ნორვეგია, აღმოსავლეთიდან რუსეთი, ხოლო ესტონეთი მდებარეობს ფინეთის ყურის მეორე მხარეს. ამიტომ ამ ორ სახელმწიფოს საზღვაო გზებით მნიშვნელოვანი კავშირები აქვთ.
ფინეთის მოსახლეობა 5,536,146 ადამიანია, რომელთა ძირითადი ნაწილი ქვეყნის სამხრეთ რაიონებში ცხოვრობს. ფართობის მხრივ, ქვეყანას მერვე ადგილი უკავია ევროპაში. ფინეთი ევროკავშირში ყველაზე მეჩხერად დასახლებული ქვეყანაა. ფინეთი საპარლამენტო რესპუბლიკაა, 2010 წლის 1 აინვრამდე, ქვეყანა იყოფოდა ექვს პროვინციად, მაგრამ რეფორმის შედეგად, ფინეთი ადმინისტრაციული დაყოფის ახალ სისტემაზე გადავიდა და შეიქმნა ექვსი ახალი, რეგიონული სახელმწიფო ადმინისტრაციული სააგენტო, რომლებიც თავის მხრივ 20 რეგიონად იყოფა, რეგიონები კი მუნიციპალიტეტებისგან შედგება, სულ 342 მუნიციპალიტეტია. დაახლოებით ერთი მილიონი ადამიანი ცხოვრობს ჰელსინკის აგლომერაციაში, რომელიც წარმოადგენს დიდ ჰელსინკის. ქვეყნის სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქებია: ტამპერე, ტურკუ, ოულუ, იოვიასკიოლია, კუოპიო და ლაჰტი.
ფინეთი მრავალი საუკნის განმავლობაში შვედეთის ნაწილად ითვლებოდა, 1809 წელს ფინეთის დიდი სამთავრო შევიდა რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში. ქვეყანამ დამოუკიდებლობა 1917 წელს მოიპოვა, ამას მოჰყვა სამოქალაქო ომი და ომები საბჭოთა კავშირთან და ნაცისტურ გერმანიასთან, ცივი ომის დროს ქვეყანას ოფიციალური ნეიტრალიტეტი ჰქონდა გამოცხადებული. ქვეყანა შეუერთდა გაერთიანებული ერების ორგანიზაციას 1955 წელს, OECD-ს 1969 წელს, ევროკავშირს 1995 წელს, ფინეთი არის ევროზონის ერთ-ერთი დამაარსებელი სახელმწიფო.
ისტორია
არქეოლოგიურ მონაცემებზე დაყრდნობით, დღევანდელი ფინეთის ტერიტორია ჩვ. წ. აღ-მდე დაახლოებით 8500-იანი წლების ფარგლებში დასახლდა. აღმოჩენილი არტეფაქტების მიხედვით, შეგვიძლია დავასკვნათ, რომ ფინეთის დასახლების პერიოდი ემთხვევა ესტონეთის, რუსეთის ნაწილისა და ჩრდილონორვეგიის დასახლების პერიოდს. პირველი მოსახლები მონადირე-შემგროვებლები უნდა ყოფილიყვნენ. ისინი ქვის იარაღებს იყენებდნენ. პირველი მეთუნეობა ჩვ. წ. აღ-მდე 3000 წელს ჩაისახა, როდესაც აღმოსავლეთიდან მისულმა ხალხმა თიხის ჭურჭელი გააცნო ადგილობრივ მოსახლეობას. დაახლოებით 4500 წლის წინ, ფინელთა წინაპრებმა სოფლის მეურნეობასაც მიჰყვეს ხელი. ამის მიუხედავად, ქვეყნის ჩრდილოეთში მეთევზეობა და ნადირობა ეკონომიკის წამყვან დარგებად რჩებოდა. ბრინჯაოს და რკინის ხანა ფენოსკანდინავიურ და ბალტიურ რეგიონებთან მჭიდრო კონტაქტებით აღინიშნა.
მეცნიერთა ჯგუფი დღემდე ვერ თანხმდება თუნდაც მიახლოებით თარიღზე, თუ როდის დაიწყო ფინეთის ტერიტორიაზე ფინურ-უგრული ან ინდოევროპული ენების გამოყენება.
პირველი წერილობითი დოკუმენტი XII საუკუნეს განეკუთვნება.
მეორე მსოფლიო ომი
thumb|230px|საბჭოთა კავშირის მიერ მიტაცებული ტერიტორიები თებერვლის რევოლუციის მიერ რუსეთის სამეფო ტახტის დამხობის შემდეგ, 1917 წლის 6 დეკემბერს ფინეთის პარლამენტმა ქვეყნის დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. 1918 წლის იანვარში მათი დამოუკიდებლობა ბოლშევიკურმა რუსეთმა და მსოფლიოს მრავალმა ქვეყანამ აღიარა.
1919 წელს ფინეთმა რესპუბლიკური კონსტიტუცია მიიღო. 1920 წელს საბჭოთა რუსეთთან მშვიდობისა და საზღვრების აღიარების ხელშეკრულება დაიდო, რომლის თანახმადაც ფინეთის საზღვრი ადრინდელი დიდი საჰერცეგოს საზღვრების მიხედვით განისაზღვრა.
1939 წელს მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტით ფინეთი საბჭოთა კავშირის ინტერესეთა სფეროში შევიდა. რასაც 1939 წლის 30 ნოემბერს საბჭოთა კავშირის ფინეთის ტერიტორიაზე შეჭრა და ზამთრის ომი მოყვა. მრავალი წარმატებული თავდაცვითი ბრძოლების მიუხედავად, ფინეთმა დამოუკიდებლობა შეინარჩუნა, მაგრამ ტერიტორიები დაკარგა. ომი 1940 წლის 13 მარტს მოსკოვთან მშვიდობის ხელშეკრულების დადებით დამთავრდა.
გეოგრაფია
მინი|მარცხნივ|250პქ|ფინეთის რუკა
ფინეთი გეოგრაფიულად განსხვადება სკანდინავიის სხვა ქვეყნებისაგან. ქვეყანა მდებარეობს ევროპის კონტინენტის უკიდურეს ჩრდილოეთში, შემოსაზღვრულია ბალტიის ზღვითა და ბოტნიისა და ფინეთის ყურეებით, სახმელეთო მეზობლები კი არიან შვედეთი, ნორვეგია და რუსეთი. რეგიონის სხვა ქვეყნების მსაგვსად ფინეთის ტერიტორია მოქცეულია ჩრდილოეთის 60° პარალელის ჩრდილოეთით. ხმელეთის ფართობის დაახლოებით მეოთხედი და მთლიანი ფართობის მესამედი არქტიკული წრის ჩრდილოეთით მდებარეობს.
კლიმატი
კლიმატი ფინეთის ჩრდილოეთ ნაწილში სუბარქტიკულია, ხოლო სამხრეთში – ნახევრად კონტინენტური. საერთო ჯამში, ჰავა ნესტიანი და გრილია და ხასიათდება თბილი ზაფხულითა და ძალიან ცივი ზამთრით. ქვეყნის კლიმატს ასევე განაპირობებს როგორც მისი ჩრდილოეთით მდებარეობა, ასევე მისი ზღვისპირა მდებარეობა.
ზამთარი სამხრეთ ფინეთში გრძელდება 4 თვე. ყველაზე ცივი ზამთრის პერიოდში, ქვეყნის ამ ნაწილში, ტემპერატურა-20 °C-ის ქვევითაა, ყველაზე თბილი ზაფხულის დღეებში კი შეიძლება 30 °C-ს გადააჭარბოს. ზაფხული სამხრეთ ფინეთში გრძელდება 4 თვე. რაც შეეხება ჩრდილოეთ ფინეთს, იგი ხასიათდება ძალიან ცივი, 7-თვიანი ზამთრით და თბილი, მაგრამ ხანმოკლე, 2-თვიანი ზაფხულით.
ქვეყნის კლიმატზე უმნიშვნელოვანეს გავლენას ახდენს გოლფსტრიმის თბილი დინება.
სახელმწიფო
thumb|230px|პრეზიდენტის რეზიდენცია
დემოგრაფია
ფინეთის მოსახლეობა შეადგენს 5,5 მლნ ადამიანს, საშუალო სიმჭიდროვე ყოველ კვადრატულ კილომეტრზე 17-ს. შედეგად, ფინეთი ევროპაში მესამე ყველაზე მეჩხერად დასახლებული სახელმწიფოა ისლანდიისა და ნორვეგიის შემდეგ. მოსახლეობის გადანაწილება საკმაოდ არათანაბარია: უდიდესი ნაწილი თავმოყრილია სამხრეთ-დასავლეთის პატარა სანაპირო ზოლში. ურბანიზაციის დონე 64 %-ს შეადგენს, მათ შორის, მხოლოდ ჰელსინკის მეტროპოლიაში 1 მილიონი ადამიანი ცხოვრობს. არქტიკულ ლაპლანდიაში კი კვადრატულ კილომეტრზე 2 ადამიანი მოდის.
ეკონომიკა
ფინეთი განვითარებული ქვეყანაა, ე.ე.პ. მოცულობით (127 მლრდ $) მსოფლიოში 32-ე ადგილი უკავია.
მემკვიდრეობა
thumb|[[ჰელსინკის ლუთერანული კათედრალი]]
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის ქვეყნები კატეგორია:ბალტიის ზღვის ქვეყნები კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები
კორნეტ-დე-ბიზი
კორნეტ-დე-ბიზი (Cornettes de Bise) — მთა შაბლეს ალპებში. გადაჰყურებს ჟენევის ტბას. ზღვის დონიდან 2 432 მეტრი სიმაღლით, იგი პას-დე-მორჟენის უღელტეხილიდან ჟენევის ტბამდე გადაჭიმული ქედის უმაღლესი მწვერვალია. მდებარეობს შვეიცარია-საფრანგეთის საზღვარზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები კატეგორია:საფრანგეთის მთები
Meranoplus minimus
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გაგიდის ტბა
გაგიდის ტბა — ტბა საქართველოში, გალის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს შავი ზღვის ნაპირზე. ტბის სარკის ფართობია 0,03 კმ², აუზის ფართობი 3,2 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 2 მ. საზრდოობს წვიმის წყლით. ერთვის სამი პატარა ნაკადი. ნაპირები ლელქაშიანია. მდიდარია თევზით (კობრი, ლოქო და სხვა).
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ტბები
მარჯ-აიუნის ბრძოლა
მარჯ-აიუნის ბრძოლა — სამხედრო კონფლიქტი ჯვაროსნებსა და აიუბიდებს შორის. გაიმართა 1179 წლის 10 ივნისს. მუსლიმებმა სალადინის მეთაურობით დაამარცხეს იერუსალიმის სამეფოს ჯარები. მეფე ბალდუინი, რომელიც კეთრით იყო დაავადებული, საგულდაგულოდ დაუძვრა მუსლიმებს არეულობის დროს, სანამ დაატყვევებდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:მეორე ჯვაროსნული ლაშქრობის შემდგომი პერიოდი კატეგორია:XII საუკუნის ბრძოლები
ლეპატარავე
ლეპატარავე — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მარტვილის მუნიციპალიტეტში. ბანძის თემი (სოფლები: ბანძა, ლევახანე, ლეკეკელე, ლეპატარავე). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, მდინარე აბაშის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 100 მ, მარტვილიდან 12 კმ, აბაშიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 25 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 177 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ლ’არჟანტინი
ლ’არჟანტინი (L'Argentine) — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ვოს კანტონში. აღმართულია გრიონის მუნიციპალიტეტის თავზე. მთამსვლელთათვის იგი ცნობილია ჩრდილო-დასავლეთ კალთით, რომელიც „სარკესავით“ გლუვია. მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 2 422 მეტრია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ვილნიუსის საპრეზიდენტო რეზიდენცია
საპრეზიდენტო სასახლე (Prezidentūra) — ლიეტუვის პრეზიდენტის ოფიციალური რეზიდენცია ვილნიუსის ძველ ქალაქში. სასახლის ისტორია XIV საუკუნეში იწყება და არსებობის განმავლობაში მრავალჯერადი რეკონსტრუქცია განიცადა, რომელთაც გამოჩენილი არქიტექტორები ხელმძღვანელობდნენ, მათ შორის ლაურინას გუცევიჩიუსი და ვასილი სტასოვი. 1997 წელს სასახლე ლიეტუვის პრეზიდენტის ოფიციალური რეზიდენცია გახდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საპრეზიდენტო რეზიდენციები კატეგორია:ლიეტუვის შენობა-ნაგებობები
.nr
.nr — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) ნაურუსთვის.
რესურსები ინტერნეტში
nr კატეგორია:კომუნიკაციები ნაურუში
ავპეხი
გორული მწვანეს ერთ-ერთი ვარიაციაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
Imagine (არმინ ვან ბიურენის ალბომი)
Imagine — ნიდერლანდელი დიჯეი არმინ ვან ბიურენის ალბომი. გამოვიდა 2008 წლის 19 აპრილს. გამოსცა ლეიბლმა Armada Music.
სქოლიო
კატეგორია:არმინ ვან ბიურენის ალბომები კატეგორია:2008 წლის ალბომები კატეგორია:Armada Music-ის ალბომები
კურტ კობეინი
კობეინმა ნირვანა 1987 წელს, კრისტ ნოვოსელიჩთან ერთად დააარსა. 1991 წელს გამოვიდა ნირვანას ყველაზე წარმატებული ალბომი Nevermind, რომელიც 1990-იანი წლების ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებულ ალბომად იქცა. 1994 წლის 8 აპრილს, კობეინი საკუთარ სახლში გარდაცვლილი იპოვეს, სიეტლში. მან სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა. მას თავში ნასროლი ჰქონდა საფანტის იარაღი.
ადრეული ცხოვრება
კურტ დონალდ კობეინი დაიბადა 1967 წლის 20 თებერვალს ვაშინგტონის შტატის ქალაქ აბერდინში, ვენდი და დონალდ კობეინების ოჯახში. ვენდი ოფიციანტად მუშაობდა, ხოლო დონალდი — ავტომექანიკოსად. ისინი დაქორწინდნენ 1965 წლის 13 ივლისს შტატი აიდაჰოს ქალაქ კორ-დ’ალენში. კობეინების საგვარეულოს აქვს ირლანდიური, ინგლისური, შოტლანდიური და გერმანული ფესვები. კობეინების ირლანდიელი წინაპრები 1875 ჩრდილოეთით ირლანდიიდან კანადაში, ონტარიოს პროვინციაში გადასახლდნენ, შემდეგ კი გადავიდნენ ვაშინგტონში. თავად კურტს, სჯეროდა, რომ მისი წინაპრები კორკის საგრაფოდან იყვნენ. კურტის დაბადებიდან სამი წლის შემდეგ (1970 წლის 24 აპრილს) დაიბადა მისი უმცროსი და, კიმბერლი.
კობეინი მუსიკალურ ოჯახში იზრდებოდა, მისი ბიძა, ჩაკ ფრადენბურგი უკრავდა ბენდში The Beachcombers. დეიდა, მერი ერლი უკრავდა გიტარაზე სხვადასხვა ადგილობრივ ანსამბლებში. მისი ბაბუის ძმა, დელბერგი ირლანდიელი ტენორი იყო; იგი გადაღებულია 1930 წლის ფილმში „ჯაზის მეფე“.
კურტს მუსიკისადმი ინტერესი პატარა ასაკიდანვე გაუჩნდა. ორი წლის ასაკში დაიწყო სიმღერა. უკვე ოთხი წლის ასაკში უკრავდა პიანინოზე. კურტი უსმენდა არტისტებს, როგორებიც იყვნენ Ramones, Elecric Light Orchestra, მღეროდა სიმღერებს: Motorcycle Song, Hey Jude, Seasons in the sun.
როცა კურტი ცხრა წლის იყო, მისი მშობლები ერთმანეთს გაეყარნენ, რამაც ბიჭზე დიდი ზეგავლენა იქონია. კურტი სევდიანი და ჩაკეტილი გახდა. 1993 წელს, ერთ-ერთ ინტერვიუში იგი ამაზე ყვება:
მე მრცხვენოდა ჩემი მშობლების გამო. ამის გამო არ შემეძლო ნორმალურად მეურთიერთა სკოლაში ჩემს მეგობრებთან. საშინლად მსურდა მყოლოდა კლასიკური ტიპური უჯახი: დედა, მამა. მათი დაცვა მჭირდებოდა. ამის გამო მშობლებზე რამდენიმე წელი გაბრაზებული ვიყავი.
მშობლების განშორების შემდეგ კურტი თავიდან მამასთან, დონთან ცხოვრობდა. დონი შეპირდა კურტს რომ არ დაქორწინდებოდა, მაგრამ მალევე ცოლად შეირთო ჯენი ვესტები. კურტი, მამამისი, ჯენი და მისი ორი შვილი, მინდი და ჯეიმსი საცხოვრებლად ახალ სახლში გადავიდნენ. კურტს მოსწონდა ჯენი, რომელიც მას დედობრივ მზრუნველობას უწევდა. 1979 წლის იანვარში დონალდს და ჯენის ეყოლად ვაჟი, ჩედ კობეინი, კურტის ნახევარძმა. განახლებულ ოჯახში, კურტს ვეღარ აქცევდნენ ძველებურ ყურადღებას, რის გამოც მან დაიწყო დედინაცვლის მიმართ უკმაყოფილების გამოხატვა. კურტი ჯერ გადავიდა ბებიასთან და ბაბუასთან, მამის მშობლებთან, შემდეგ დედის ნათესავებთან.
ნირვანა
1985 წელს კურტმა შექმნა ჯგუფი, რომელიც „Fecal Matter“-ის სახელით იყო ცნობილი. ჯგუფი შემდგარი იყო ბას-გიტარისტ დეილ კროვერისგან, დრამერი გრეგ ხოკანსონიგან და თვითონ კობეინისგან, რომელიც ჯგუფში ვოკალისტი და გიტარისტი იყო. დაახლოებით, ერთი წლის განმავლობაში, ჯგუფი ჩამოყალიბდა ისე, რომ მათი ერთი დისკიც კი არ გამოსულა. ამის შემდეგ კურტმა გაავრცელა ნაცნობებში ჯგუფი „Fecal Matter“-ის დემო ჩანაწერები — მას სურდა შეექმნა ახალი ჯგუფი. ერთ-ერთი კასეტა მიეცა კრის ნოვოსელიჩს, მის მეგობარს. რამდენიმე ხანი, მან თითქოს-და დაივიწყა ამ ჩანაწერზე, მაგრამ ცოტახანში, მან უთხრა კურტს, რომ კარგი იქნებოდა თუ კურტი დაგეგმავდა ჯგუფის ორგანიზებას (მან მოისმინა ჩანაწერი და მასალა ძალიან მოეწონა). წარმოუდგენელმა ჯგუფმა (რომელშიც მალევე გაჩნდა მესამე მონაწილე — დასარტყამ ინსტრუმენტებზე დამკვრელი აარონ ბურკჰარდი) ჯგუფის დასახელება რამდენიმეჯერ შეცვალა: „Skid Row“, „Ted Ed Fred“, „Bliss“, „Pen Cap Chew“, — საბოლოოდ კი დატოვეს დასახელება „Nirvana“. „მე ვეძებდი დასახელებას, რომელიც იქნებოდა ლამაზი ან სასიამოვნო“ — ახსნა კურტმა. 1988 წ. გამოვიდა ჯგუფის პირველი სინგლი — „Love Buzz/Big Cheese“-ს, ხოლო შემდეგ წელს გაყიდვაში გამოვიდა ნირვანას დებიუტი ალბომი „Bleach“.
1991 წელს გამოვიდა ნირვანას მეორე ალბომი Nevermind, რომელმაც დიდი პოპულარობა მოიპოვა. სიმღერები „Smells Like Teen Spirit“, „Lithium“, „Come As You Are“ გახდა ჰიტი MTV-ზე. კურტი აღშფოთებული იყო უეცარი ალბომის წარმატებისგან: „მე რა თქმა უნდა არ მივცემ ნებას ჩემს თავს ვთქვა საკუთარ ჯგუფზე მხოლოდ კარგი. თავს სულელურად ვგრძნობდი იმის გამო, რომ სცენაზე არის უამრავი ჯგუფი, რომლებიც ჩვენსავით კარგად მღერიან, ან ჩვენზე კარგად, მაგრამ რატომღაც მხოლოდ ჩვენ ვიპყრობთ ყურადღებას“. ასევე მან აღნიშნა, რომ ცოტათი არ არის კმაყოფილი დისკისგან გამოცემული ხმისგან, რადგან ის ისმის რაღაც „ნაზად“ და „პაპსურად“. მაგრამ როგორც არ უნდა ყოფილიყო, სწორედ ალბომ Nevermin'-ის გამოშვების შემდეგ, ეწვია ნირვანას დიდი პოპულარობა და წარმატება, ხოლო კურტი აღიარეს „თაობის ხმა“-დ.
სქოლიო
კატეგორია:ნირვანა (ჯგუფი) კატეგორია:ამერიკელი როკ-მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი როკ-გიტარისტები კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1967 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1994 კატეგორია:ირლანდიელი ამერიკელები
გრიგოლ XI
მინი|მარჯვნივ|200პქ|გრიგოლი XI გრიგოლი XI (Gregorius PP. XI; ერისკაცობაში პიერ როჟე დე ბოფორი; დ. ? — გ. 27 მარტი, 1378) — ფრანგი რომის პაპი 1370–1378 წლებში. პაპობა მოუწია ავინიონის ტყვეობის პერიოდში (1309–1377). ეკატერინე სიენელის ზეგავლენით ავინიონიდან პაპის ტახტი ისევ რომში დააბრუნა, რითაც დასრულდა 70-წლიანი ავინიონის ტყვეობა.
დალი ჩხეიძე
მინი|დალი (თინათინ) ჩხეიძე. დალი (თინათინ) დავითის ასული ჩხეიძე (დ. 26 დეკემბერი, 1927, თბილისი — გ. 27 დეკემბერი, 1993) — ქართველი კომპოზიტორი და პედაგოგი. საბჭოთა კავშირის კომპოზიტორთა კავშირი, წევრი (1950), საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე.
გრიგოლ XI
გრიგოლი XI იყო კლემენტ VI-ის ძმისშვილი. სწავლობდა ანჟერის უნივერსიტეტში, შემდეგ სწავლობდა სამართალს პერუჯაში.
დალი ჩხეიძე
ბიოგრაფია
დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია 1949 წელს (საკომპოზიციო), 1951 წელს (საფორტეპიანო).
გრიგოლ XI
მას ჰყავდა 5 და, 5 ძმა და ასევე 3 ნახევარძმა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1378 კატეგორია:ფრანგი პაპები
დალი ჩხეიძე
ბიოგრაფია
1949-1959 წლებში იყო ილუსტრატორი და ფორტეპიანოს პედაგოგი თბილისის I მუსიკალურ სკოლასა და I სამუსიკო სასწავლებელში; 1951 წლიდან ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კონცერტმეისტერი, 1959 წლიდან პედაგოგი, 1972 წლიდან დოცენტი, ფორტეპიანოს კათედრის პროფესორი; მთავარი ყურადღება მის შემოქმედებაში ენიჭება საფორტეპიანო ნაწარმოებებს; ავტორია: სამი საფორტეპიანო კონცერტის, რვანაწილიანი კანტატის(1967), სავიოლინო კონცერტინოსი(1962), ერთნაწილიანი კონცერტი ორი არფისათვის(1963), კონცერტი–ფანტაზია ალტისა და ორკესტრისათვის(1969), კამერულ–ინსტრუმენტული პიესები, ვოკალურ–სიმფონიური ნაწარმოებები, ნაწარმოებები ორკესტრისათვის, კამერულ–ინსტრუმენტული ნაწარმოებები, საგუნდო ნაწარმოებები, რომანსები, გუნდები, გუნდები ა კაპელა, სიმღერები, საბავშვო სიმღერები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1993 კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები დალი
მუხათგვერდის ძმათა სასაფლაო
thumb|250px|მუხათგვერდის ძმათა სასაფლაო, გამარჯვებული პროექტის ვიზუალიზაცია მუხათგვერდის ძმათა სასაფლაო — საქართველოში 2008 წლის აგვისტოში რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის წინააღმდეგ ბრძოლაში დაღუპულ მეომართა ძმათა სასაფლაო მუხათგვერდში, თბილისი. სასაფლაო შეიქმნა საქართველოს მთავრობის ინიციატივით, რომელიც ამავდროულად ტერიტორიული მთლიანობისთვის დაღუპულ გმირთა მემორიალიცაა. მთავრობის შესაბამისი დადგენილების საფუძველზე, საქართველოს კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის სამინისტრომ და საქართველოს თავდაცვის სამინისტრომ 2009 წლის 21 იანვარს გამოაცხადეს კონკურსი ძმათა სასაფლაოს მოწყობის კონცეფციისა და საფლავის ტიპური ფორმის პროექტზე. , რომელშიც გამარჯვებული 25 თებერვალს გამოვლინდა, გაიმარჯვა არქიტექტორების მამა-შვილი ხმალაძეების პროექტმა. კონკურსში მონაწილეობის სურვილი თავიდან 38 პირმა გამოთქვა, ნამუშევარი კი მხოლოდ 24-მა კონკურსანტმა წარმოადგინა.
thumb|250px|მემორიალის გახსნა, 2009. thumb|250px|ტერიტორიული ადგილმდებარეობა, 2009.
სასაფლაო მემორიალით გაიხსნა 2009 წლის 26 მაისს, საქართველოს დამოუკიდებლობის დღის აღსანიშნავად. ცერემონიალს საქართველოს პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილთან ერთად ესწრებოდნენ თავდაცვის სამინისტროსა და შეიარაღებული ძალების მაღალჩინოსნები, ასევე რუსეთ-საქართველოს ომის დროს დაღუპული ჯარისკაცების მშობლები და ახლობლები.
2010 წლის 4 აგვისტოს სასაფლაოს მიმდებარედ გაიხსნა აგვისტოს ომის მსხვერპლთა სახელზე აგებული ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:ძმათა სასაფლაოები კატეგორია:თბილისის სასაფლაოები
დავით ბებუთოვი
250px|thumb|დავით ბებუთოვი დავით იოსების ძე ბებუთოვი (ბებუთაშვილი) (დ. 1793, თბილისი ―  გ.   1867, ვარშავა), გენერალ-ლეიტენანტი.
ბიოგრაფია
1811 წელს ხერსონის პოლკში ჩაირიცხა იუნკრად. 1814 წელს მონაწილეობდა რუსეთის არმიის საზღვარგარეთის ლაშქრობაში. 1829 წლიდან კავკასიაში მსახურობდა. 1832 წელს მონაწილეობა მიიღო ჩაჩნეთის სამხედრო ექსპედიციაში. 1834 წელს ფელდ-მარშალ თ. პასკევიჩის ხელქვეით მყოფი კავკასიის პოლკების ნაკრებთან ერთად პოლონეთში გაემგზავრა. 1838 წელს პოლკოვნიკობა მიიღო. 1853-1856 წლებში მონაწილეობდა ყირიმის ომში. შემდეგ პოლონეთში მსახურობდა. აქვე მიიღო გენერალ-მაიორის, შემდეგ გენერალ-ლეიტენანტის წოდება. სიცოცხლის ბოლო წლებში ქ. ვარშავის სამხედრო კომენდანტი იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 1793 კატეგორია:გარდაცვლილი 1867
Meranoplus minor
Meranoplus minor — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Meranoplus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სტაროთავლაროვო
სტაროთავლაროვო (Иҫке Таулар; Старотавларово) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბუზდიაკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 737 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბუზდიაკიდან დაშორებულია 45 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 45 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბუზდიაკის რაიონის სოფლები
DELAG
მინი|ZeppelinLZ127a DELAG (Deutsche Luftschiffahrts-Aktiengesellschaft — „გერმანული საჰაერო მგზავრობის კორპორაცია“) — მსოფლიოს პირველი ავიაკომპანია, რომელიც ცეპელინის თვითმფრინავს იყენებდა. კომპანია დაარსდა 1909 წლის 16 ნოემბერს მთავრობის დახმარებით და ცეპელინ კორპორაციის მიერ აწყობილ საჰაერო მანქანებს უწევდა ექსპლუატაციას. კომპანიის შტაბ-ბინა ფრანკფურტში მდებარეობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავიაკომპანიები კატეგორია:ავიაციის ისტორია
კაცხის სვეტი
კაცხის სვეტი — კირქვის სვეტისებრი დენუდაციური „მოწმე“ — შთენილი კლდე იმერეთის მხარეში ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ კაცხში, მდინარეების კაცხურისა (ყვირილის მარჯვენა შენაკადი) და ღვითორის (ბუჯის მარცხენა შენაკადი) წყალგამყოფზე.
კაცხის სვეტის არქიტექტურული ძეგლები 1944 წელს ალექსანდრე ჯაფარიძის ხელმძღვანელობით მთასვლელთა ჯგუფმა ინახულა. ბოლო პერიოდამდე კაცხის სვეტზე ასვლა, ალპინისტური აღჭურვილობის გარეშე, შეუძლებელი იყო.
2007 წლიდან კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის და გადარჩენის ფონდის დაფინანსებით დაიწყო სვეტზე არსებული ნაგებობების სარეაბილიტაციო სამუშაოები. კაცხის სვეტზე ასვლა აკრძალულია. გამონაკლის შემთხვევებში, ადგილობრივი ბერების ლოცვა-კურთხევით, სვეტზე მხოლოდ მამაკაცების ასვლაა შესაძლებელი. აღდგენილია სვეტის ძირში და თავზე არსებული სამლოცველოები, რაც სვეტზე ამჟამად მოღვაწე ბერი მაქსიმეს დამსახურებაა.
2007 წელს კაცხის სვეტზე არსებულ ნანგრევებში მამა მაქსიმემ აღმოაჩინა კირქვის მცირე ქვათლილი (ზომები 41X21 სმ), რომელზეც ათსტრიქონიანი ქართული ასომთავრული წარწერაა ამოკაწრული. წარწერა პალეოგრაფიული ნიშნებით XIII საუკუნით თარიღდება. წარწერაში მოხსენიებულია ვინმე ფრიად ცოდვილი გიორგი, რომელსაც „სამი სახლაკი“ აუშენებია „ძელი ცხოვრებაზე“ — ანუ სვეტის თავზე დამკვიდრებულ დაყუდებულთათვის.
ვახუშტი ბატონიშვილი მის შესახებ წერდა:
2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
სქოლიო
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ბუნების ძეგლები კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
მეგან რაპინოუ
მეგან ანა რაპინოუ (Megan Anna Rapinoe, დ. 7 ივლისი, 1985) — ამერიკელი პროფესიონალი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს OL რეინში, ამერიკის შეერთებული შტატების ქალთა ეროვნულ ლიგაში, უმაღლეს დივიზიონში. ის ასევე არის ამერიკის შეერთებული შტატების ეროვნული ნაკრების წევრი. რაპინოუ 2019 წელს ფიფას საუკეთესო ქალ მოთამაშედ დასახელდა. მან მოიგო ოქროს მედალი 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, ფიფას 2015 წლის მსოფლიო ჩემპიონატსა და ფიფას 2011 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე. 2011 წლის მსოლფიო ჩემპიონატზე მან ამერიკის გუნდთან ერთად მეორე ადგილი დაიკავა. ის იყო მერიკის შეერთებული შტატების ქალთა ეროვნული გუნდის თანაკაპიტანი კარლი ლოიდსა და ალექს მორგანთან ერთად 2018 - 2020 წლებში. წარსულში ის თამაშობდა ჩიკაგო რედ სტარსში, ფილადელფია ინდეფენდენსში და მეჯიქჯეკში, ამერიკის ქალთა ფეხბუთის უმაღლეს დივიზიონში. ის ასევე თამშობდა ლიონის ოლიმპიკში, საფრანგეთის უმაღლეს დივიზიონში.
ადრეული წლები
რაპინოუ დაიბადა რედინგში, კალიფორნიაში 1985 წლის 7 ივლისს დენიზ და ჯიმ რაპინოუების ოჯახში. მას ხუთი დედმამიშვილი ჰყავს, რომელთა შორისაა მისი ტყუპისცალი, რეიჩელ რაპინოუ, რომელიც წარსულში ფეხბურთს თამაშობდა. დენისს, მეგანის დედას ჰყავს ვაჟი და ქალიშვილი, მაიკლი და ჯენი, წინა ქორწინებიდან; ჯიმი, ბაბუის, ჯეკის მსგავსად ჯარში მსახურობდა. მეგანს აქვს იტალიური და ირლანდიული ფესვები. მან მაგალითი უფროსი ძმისგან, ბრაიანისგან აიღო და ფეხბურთის თამაში სამი წლის ასაკიდან დაიწყო. მაგრამ ბრაიანმა ნარკოტიკების გამოყენება მაშინ დაიწყო, როდესაც გოგონები მეორე კლასში იყვნენ. მაშინ, როდესაც მეგანი ათი წლის იყო, თხუთმეტი წლის ბრაიანი არასრულწლოვანთა ციხეში გადაიყვანეს და ამის შემდეგ ბევრი ციხე გამოიცვალა, მათ შორისაა პელიკანის ყურის სახელმწიფო სასჯელაღსრულების დაწესებულება. მას შემდეგ, რაც ბრაიანმა თავისი დის წარმატება ნახა მან ნარკოტიკებზე უარი თქვა და ოჯახთან ერთად ყოფნა გადაწყვიტა. როგორც რეიჩელის, ასევე მეგანისთვის, ფეხბურთი იყო ნარკოტიკებისგან თავის დაღწევის საშუალება, რადგან კალიფორნიის ნაკლებად დასახლებულ ადგილებში ეს პრობლემა კვლავ ძალიან მწვავეა.
ჯილდოები და აღიარება
2011 წლის ფიფას ქალთა მსოფლიო თასის შემდეგ, რაპინოუს მშობლიურმა ქალაქმა, რედინგმა მეგანს მსოფლიო ჩემპიონატში მონაწილეობა აღლუმით მიულოცა და 10 სექტემბერი „მეგან რაპინოუს დღედ“ დაასახელა. მან მიიღო ჰარი გლიკმანის წლის პროფესიონალი სპორტსმენის ჯილდო ორეგონის მე-60 ყოველწლიურ სპორტულ დაჯილდოებაზე, რომელიც ჩატარდა 2012 წლის 12 თებერვალს. 2012 წლის 25 ოქტომბერს რაპინოუ მოხვდა ათ ფეხბუთელ ქალს შორის, რომელიც ფიფა-ს საუკეთესო ფეხბურთელი ქალის ნომინაციაზე იყო წარდგენილი. იმავე წელს იგი დასახელდა Sports Illustrated–ის 2012 წლის ყველაზე ინსპირაციული შემსრულებლების ფინალისტებს შორის. 2012 წლის 10 ნოემბერს ლოს ანჯელესის ლგბტ ცენტრის მიერ რაპინოუს მიენიჭა დირექტორთა საბჭოს ჯილდო, ლგბტ ადამიანების მიერ სპორტში მიღწეული წარმატებებისთვის.
2013 წლის მარტში, რაპინოუ დასახელდა ტურნირის მოთამაშედ 2013 წლის ალგარვეს თასზე, რომელშიც ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა გაიმარჯვა. მან ორ თამაშში ერთი გოლი და ერთი საგოლე გადაცემა მიითვალა. 2014 წლის დეკემბერში, მეგანი შეიყვანეს შასტას ოლქის დიდების დარბაზში ამავე ოლქის სხვა სპორტსმენებთან ერთად, როგორებიცაა რაიან ო'კალაგანი და რიკი რეი. 2015 წელს იგი შეიყვანეს ლგბტ სპორტსმენების დიდების დარბაზში. 2019 წელს რაპინოუმ მოიგო ოქროს ბუცი (ის მეორე ამერიკელია მიშელ აკერსის შემდეგ) და ოქროს ბურთი ქალთა მსოფლიო თასზე საფრანგეთში. ამავე წელს ის დასახელდა ფიფა-ს საუკეთესო ფეხბურთელ ქალად.
პირადი ცხოვრება
კოლეჯის პირველი კურსიდან რაპინოუ საკუთარ თავს ლესბოსელად თვლის. ის საჯაროდ გამოვიდა 2012 წლის ივლისში ჟურნალ Out-ში, სადაც აღნიშნა, რომ 2009 წლიდან ურთიერთობა ჰქონდა ავსტრალიელ ფეხბურთელ სარა უოლშთან. თითქმის ხუთწლიანი თანაცხოვრების შემდეგ რაპიბოუ და უოლში 2013 წელს დაშორდნენ. მოგვიანებით ცნობილი გახდა, რომ მეგანი ურთიერთობაში იყო ამერიკელ მომღერალ სერა კაჰოუნთან. 2015 წლის აგვისტოში წყვილმა ნიშნობის შესახებ განაცხადა. 2017 წლის იანვარში რაპინომ თქვა, რომ მათი ქორწილის გეგმები გაუქმდა. მოგვიანებით ცნობილი გახდა, რომ 2016 წლის ბოლოდან მეგანი კალათბურთელ სუზან ბირდს ხვდებოდა. წყვილმა ნიშნობის შესახებ 2020 წლის 30 ოქტომბერს განაცხადა.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1985 კატეგორია:დაბადებული 5 ივლისი კატეგორია:ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალოსნები კატეგორია:ლგბტ ადამიანები კატეგორია:კალიფორნიელი ფეხბურთელები
ბრიზენი
ბრიზენი (Brisen) — მთა ურნერის ალპებში. მდებარეობს ცენტრალურ შვეიცარიაში, ნიდვალდენისა და ურის კანტონების საზღვარზე, ოდნავ მაღალ მწვერვალ ჰოჰ-ბრიზენის გვერდით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
49
თარიღი უცნობია
*
40er
სოჯუ
სოჯუ ( კორ. 소주  [so.dʑu]) — კორეული წარმოშობის სუფთა, უფერო გამოხდილი სასმელი. როგორც წესი, იგი არ შეიცავს მინარევებს და მისი ალკოჰოლის შემცველობა დაახლოებით 16,8% -დან 53%-მდე მერყეობს. სოჯუს ბრენდების უმეტესობა სამხრეთ კორეაში მზადდება. მიუხედავად იმისა, რომ სოჯუ ტრადიციულად მზადდება ბრინჯის, ხორბლის ან ქერისგან, თანამედროვე მწარმოებლები ხშირად ბრინჯს ანაცვლებენ კარტოფილით და ბატატით.
ეტიმოლოგია
სოჯუ ( 소주 ) ნიშნავს „დამწვარ სასმელს“, რაც გულისხმობს მაღალ ტემპერატურაზე დისტილაციას. 2008 წელს „სოჯუ“ შეიტანეს მერიამ-ვებსტერის ლექსიკონიში. მერიამ-ვებსტერი ამ სიტყვის გამოჩენას ამერიკულ ინგლისურ ლექსიკონში 1951 წელს მის გამოჩენას უკავშირებს. 2016 წელს ეს სიტყვა შეიტანეს ოქსფორდის ინგლისურ ლექსიკონში. ჩინური შაოჯიუ, უფრო ხშირად ცნობილი როგორც ბაიჯიუ და იაპონური შოჩუ. სოჯუს კიდევ ერთი სახელია ნოჯუ.
ისტორია და წარმოება
მინი|სოჯუ სოჯუს წარმოშობა თარიღდება XIII საუკუნით. კორიო ითვლება წარმოშობის ადგილად, სადაც ლევანტური სამზარეულოდან გამოხდის ტექნიკა გააცნეს კორეელებს კორეის ნახევარკუნძულზე მონღოლთა შემოსევების დროს (1231-1259). იუანის დინასტიამ შეიძინა ტექნიკა სპარსული არაკის გამოსახდელად სპარსეთის შემოსევების დროს. დისტილაციის ცენტრი შეიქმნა ქალაქ კესონი ირგვლივ. კესონის მიმდებარე ტერიტორიებზე სოჯუს კვლავ არაკ-ჯუ-ს უწოდებენ. ანდონის სოჯუ სახლში ანადუღარი სასმელი იყო ქალაქ ანდონში, სადაც  იყო განთავსებული იმ ეპოქაში არსებული  იუანის დინასტიის მონღოლთა ლოგისტიკური ბაზა.
სოჯუს ტრადიციულად ამზადებენ დადუღებული მარცვლებიდან ალკოჰოლის გამოხდით. გამოხდილი სოჯუსთვის ბრინჯის ღვინოს ჩვეულებრივ ადუღებენ დაახლოებით 15 დღის განმავლობაში, ხოლო დისტილაციის პროცესში გაფილტრულ, მომწიფებულ ბრინჯის ღვინოს ადუღებენ სოტში (ქვაბი), რომელსაც ასხამენ სოჯუ გორით (ორსართულიანი გამოხდის მოწყობილობა მილით). 1920-იან წლებში კორეის ნახევარკუნძულზე 3200-ზე მეტი სოჯუს სახარში არსებობდა.
1965 წლამდე სოჯუ შეიცვადა 35% ალკოჰოლს, შემდეგ კი სამხრეთ კორეის მთავრობამ აკრძალა 30 %-ზე მეტის წარმოება ბრინჯის დეფიციტის გამო. ამის ნაცვლად, სოჯუს ამზადებდნენ ტკბილი კარტოფილისა და ბატატისგან ძლიერად გამოხდილი ეთანოლის (95% ალკოჰოლის დონე) გამოყენებით, რომელიც გაზავებული იყო არომატიზატორებით, ტკბილეულებით და წყლით.
განზავებულ სოჯუში ალკოჰოლის დონე შემცირდა. 30% ალკოჰოლის შემცველობა 1973 წლისთვის 25% -მდე დაეცა, 1998 წლისთვის კი 23%. ამჟამად, სოჯუ 17% –ზე ნაკლები ალკოჰოლის შემცველობით ფართოდ არის ხელმისაწვდომი. 2017 წელს ტიპური 375 მლ. ბოთლი დაახლოებით $ 1.69 ღირს სუპერმარკეტებში და დაახლოებით $ 3.99 - 4.98 რესტორნებში.
2000-იან წლებში სოჯუმ დაიწყო დომინირება მსოფლიო ბაზარზე. ჯინრო სოჯუ ათწლეულზე მეტია რაც ყველაზე გაყიდვადი სპირტია მსოფლიოში. სოჯუს ორი სხვა ბრენდი, ჩუმ ჩურუმი და გუდ დეი მოწინავე 10-ეულში მოხვდნენ და კიდევ სოჯუს სამი ბრენდი წარმოდგენილია 2016 წლის საუკეთესო 100 გლობალური სპირტის ბრენდში. ხილის სოჯუ მზადდება 2015 წლიდან. როდესაც კოქტეილი პირველად შემოვიდა კორეაში, მას პირველად სოჯუ დაუმატეს. ამის შემდეგ სოჯუ საყოველთაოდ პოპულარული გახდა.
სქოლიო
კატეგორია:ალკოჰოლური სასმელები კატეგორია:სასმელები
.nu
.nu — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) ნიუესთვის.
რესურსები ინტერნეტში
nu კატეგორია:კომუნიკაციები ნიუეში
ათინაური
ათინაური — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური ფორმის, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე დაფარულია ხშირი აბლაბუდისებრი და ჯაგრისებრი შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ოდნავ ოვალური ფორმის, ფრთიანი, საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, ოდნავ ოვალური ფორმის ან მომრგვალო, ღია მწვანე ფერის. რბილობი წვნიანია.
ათინაური ძლიერი ზრდისა და უხვმოსავლიანია. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის მეორე ნახევარში შედის. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19.6-20.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.0-9.5 გ/ლ-ს.
მიიღება სუფრის თეთრი მშრალი ღვინო.
Meranoplus mjobergi
Meranoplus mjobergi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Meranoplus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
აჯაფსანდალი
მინი|მარჯვნივ|200 პქ|აჯაფსანდალი აჯაფსანდალი (əcəbsəndəl) — კავკასიური სამზარეულოს კერძი (ქართული, სომხური, აზერბაიჯანული). მზადდება ბადრიჯნით, კარტოფილით, პომიდვრით, პილპილითა და სანელებლებით.
არსებობს ვარაუდი, რომ ამ კერძის დასახელება გამომდინარეობს თურქული ენიდან და ნიშნავს „რა მშვენიერი ხარ“. თუმცა, ამ ჰიპოთეზის დამადასტურებელი მტკიცებულებები არ არსებობს.
რეცეფტები
აჯაფსანდალი მზადდება აუცილებელი შემადგენლებისგან: ბადრიჯანი, პომიდორი, ბულგარული წიწაკა, ხახვი, ნიორი, ქინძი, ზეთი და მარილი გემოვნების მიხედვით. ზოგჯერ ამატებენ კარტოფილს და ცხარე წიწაკას.
ეს კერძი სხვადასხვა დასახელებით არსებობს ყველა კავკასიურ და თურქულენოვან ხალხებში. ამ კერძის ევროპული ანალოგია — ბოსტნეულის სოტე. ყოველ შემთხვევაში ამ კერძის დასამზადებლად საჭიროა ბადრიჯანი და სხვა აჯაფსანდალისათვის დამახასიათებელი პროდუქტები.
ათი ყველაზე დიდხანს მმართველი პაპის სია
აქ წარმოდგენილია რომის კათოლიკური ეკლესიის 10 ყველაზე დიდხანს მმართველი პაპის სია.
იხილეთ აგრეთვე
*
List of popes by length of reign es:Anexo:Papas por tiempo de pontificado Liste des dix règnes pontificaux les plus longs Daftar 10 Paus dengan masa jabatan terlama Papa Lista celor mai lungi 10 pontificate Список 10 самых длинных понтификатов Deci puntificati cchiù longhi List of popes by length of reign
ასტრო ბიჭი
ასტრო ბიჭი, იგივე ძლევამოსილი ატომი (鉄腕アトム) — იაპონური მანგას სერია, დაწერილი და ილუსტრირებული ოსამუ ტეზუკას მიერ. იგი 1952-1968 წლებში გამოიცემოდა. სიუჟეტი აღწერს რობოტ ასტრო ბიჭის და სხვა პერსონაჟების თავგადასავლებს.
მანგას შთაგონებით შეიქმნა ანიმე ტელესერიალი „ასტრო ბიჭი“. მისი წარმატების შემდეგ 1980-იანებში გამოვიდა გაგრძელება. კიდევ ერთი სერიალი 2003 წელს გამოუშვეს. 2009 წელს გამოვიდა სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმი. 2015 წელს ცნობილი გახდა, რომ მომზადდებოდა კიდევ ერთი ანიმაციური ტელესერიალი.
სქოლიო
კატეგორია:მანგას სერიები კატეგორია:1951 წლის მანგა
გაგრიფში
გაგრიფში — მდინარე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გაგრის მუნიციპალიტეტში. იწყება არაბიკის მასივის სამხრეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 1725 მ სიმაღლეზე. ერთვის შავ ზღვას ქალაქ გაგრის ჩრდილო-დასავლეთით. სიგრძე 9,5 კმ. საზრდოობს ძირითადად წვიმისა და მიწისქვეშა წყლებით.
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მდინარეები კატეგორია:შავ ზღვაში ჩამდინარე მდინარეები
ლეონარდო ბონუჩი
ლეონარდო ბონუჩი (Leonardo Bonucci; დ. 1 მაისი, 1987) — იტალიელი ფეხბურთელი, იტალიის სერია A-ს კლუბ „იუვენტუსისა“ და იტალიის ეროვნული ნაკრების ცენტრალური მცველი.
საკლუბო კარიერა
ბონუჩის დებიუტი სერია A-ში შედგა 2005–2006 წლების სეზონის ბოლო მატჩში „კალიარისთან“ მატჩში. სეზონის ბოლოს „ინტერმა“ შეიძინა ბონუჩის სატრანსფერო უფლებები.
2010 წლის ზაფხულში 8 მილიონი ევროს სანაცვლოდ ბონუჩი „იუვენტუსმა“ შეიძინა „ბარისგან“.
2012 წლის 2 აპრილს „იუვენტუსმა“ განაცხადა, რომ ბონუჩისთან გააფორმა ახალი, ხუთწლიანი კონტრაქტი.
2017 წლის 14 ივლისს ოფიციალურად დადასტურდა ბონუჩის გადასვლა „მილანში“. არსებული ინფორმაციით ტრანსფერის ღირებულებამ 42 მილიონი ევრო შეადგინა. ბონუჩის „იუვენტუსიდან“ წასვლას უკავშირებენ მასსა და გუნდის მწვრთნელს, მასიმილიანო ალეგრის შორის შექმნილ უთანხმოებას. მედიის ცნობით, კონფლიქტი ჯერ კიდევ თებერვალში დაიწყო, როდესაც „პალერმოსთან“ მატჩის შემდეგ მწვრთნელი და მოთამაშე ერთმანეთს წაეკიდნენ. მაშინ დაძაბულობა ჩაცხრა, თუმცა მდგომარეობა ხელმეორედ ჩემპიონთა ლიგის ფინალში მადრიდის „რეალის“ წინააღმდეგ მატჩისას დაიძაბა. La Stampa-ს ცნობით, შესვენებაზე გუნდელებს შორის მდგომარეობა უკიდურესად დაიძაბა. ერთ მხარეს იყვნენ დანი ალვესი და ბონუჩი, რომლებიც უკმაყოფილოები იყვნენ პაოლო დიბალას ცუდი თამაშით, მეორეზე კი — დანარჩენი მოთამაშეები და თვითონ ალეგრი. სეზონის ბოლოს კი როგორც დანი ალვესმა, ასევე ბონუჩიმ „იუვენტუსი“ დატოვეს.
სანაკრებო კარიერა
იტალიის ეროვნულ ნაკრებში მისი დებიუტი შედგა 2010 წლის 3 მარტს კამერუნის ნაკრებთან მატჩში, მონაკოში.
ბონუჩი ნაკრების განაცხადში იყო 2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე. პირველი გოლი ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში გაიტანა 2010 წლის 3 ივნისს მექსიკის ნაკრებთან 1-2 წაგებულ ამხანაგურ შეხვედრაში. მსოფლიო ჩემპიონატზე მას არ უთამაშია არცერთ მატჩში.
ინდივიდუალური
1 იტალიის ფეხბურთის ფედერაციის მიერ, 2005-06 სეზონის სკუდეტო, ჩამოერთვა იუვენტუსს და გადაეცა მილანის ინტერს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:სერია B-ს ფეხბურთელები კატეგორია:ტრევიზოს ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები კატეგორია:პიზის ფეხბურთელები კატეგორია:ბარის ფეხბურთელები კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2012 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2013 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები
იაკოვ მილატოვიჩი
ბიოგრაფია
იაკოვ მილატოვიჩი დაიბადა 1986 წელს ჩერნოგორიის სოციალისტური რესპუბლიკის დედაქალაქ ტიტოგრადში. დაწყებითი და საშუალო განათლება მიიღო გიმნაზია „სლობოდან შკეროვიჩში“. დაამთავრა მონტენეგროს უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი ბაკალავრის ხარისხით, ხოლო მაგისტრატურა გაიარა 2013 წელს ოქსფორდში. იგი იყო ჩივენინგისა და კონრად ადენაუერის ფონდის სტიპენდიების მფლობელი. საუბრობს ინგლისურ, იტალიურ და ესპანურ ენებზე.
2020 წლის 4 დეკემბრიდან 2022 წლის 28 აპრილამდე ზდრავკო კრივოკაპიჩის მთავრობის ეკონომიკის მინისტრია.
2023 წელს გამართულ საპრეზიდენტო არჩევნებში დამარცხა მოქმედი პრეზიდენტი მილო ჯუკანოვიჩი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1986 კატეგორია:მონტენეგროს პრეზიდენტები
პოლ ბარასი
thumb|პოლ ბარასი პოლ ფრანსუა ჟან ნიკოლა ვიკონტ დე ბარასი (Paul François Jean Nicolas, vicomte de Barras; დ. 30 ივნისი, 1755 — გ. 29 იანვარი, 1829) — საფრანგეთის რევოლუციის მოღვაწე, კონვენტის კომისარი, დირექტორიის წევრი და მისი ფაქტობრივი ხელმძღვანელი 1795–1799 წლებში. 1799 წლის 18 ბრიუმერის გადატრიალების შემდეგ პოლიტიკურ ცხოვრებას ჩამოშორდა.
ბარასმა ხელი შეუწყო 1796 წლის 9 მარტს მისი ყოფილი საყვარლის, ჟოზეფინ ბოარნესა და ნაპოლეონ ბონაპარტის დაქორწინებას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი პოლიტიკოსები კატეგორია:საფრანგეთის რევოლუციის ფიგურები კატეგორია:დაბადებული 30 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1755 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1829
ვიქტორ სანეევი
{{ინფოდაფა სპორტსმენი {{დროშა|საქართველო|1991}} {{დროშა|ავსტრალია}} {{მედალი ქვეყანა|{{დროშა|საბჭოთა კავშირი}}}} {{მედალიშეჯიბრი |ოლიმპიადა}} {{ოქროს მედალი |მეხიკო 1968 | სამხტომი}} {{ოქროს მედალი |მიუნხენი 1972 | სამხტომი}} {{ოქროს მედალი |მონრეალი 1976 | სამხტომი}} {{ვერცხლის მედალი |მოსკოვი 1980 | სამხტომი}} {{მედალიშეჯიბრი |ევროპის ჩემპიონატი}} {{ოქროს მედალი |ათენი 1969 | სამხტომი}} {{ოქროს მედალი |რომი 1974 | სამხტომი}} }}
ბიოგრაფია
ვიქტორ სანეევი დაიბადა 1945 წლის 3 ოქტომბერს ქალაქ სოხუმში. მძლეოსნობაში ვარჯიში 1956 წელს სოხუმშივე, განთიადის სკოლაში დაიწყო, ცნობილი მწვრთნელის აკოფ ქერსელიანის მეთვალყურეობის ქვეშ. თავიდან ვარჯიშობდა სიმაღლეზე ხტომაში, თუმცა 6 წლის შემდეგ ქერსელიანის რჩევით, სამხტომში ვარჯიში დაიწყო. პირველი ჯილდო მალევე, 1963 წელს მოიგო, როცა მოსწავლეთა საკავშირო სპარტაკიადაზე მესამე ადგილი დაიკავა. დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის ორდენით 1969 წელს, ლენინის ორდენით 1972 წელს, ხალხთა მეგობრობის ორდენით 1976 წელს. 2005 წელს დაჯილდოებულ იქნა ათლეტთა ფედერაციების საერთაშორისო ასოციაციის (IAAF) ვერცხლის მედლით სპორტული მიღწევებისა და სპორტის განვითარებაში შეტანილი წვლილისთვის.
სპორტული კარიერა
საბჭოთა კავშირის პირველობაზე გამარჯვებამ მას მექსიკის 1968 წლის ზაფხულის ოლიმპიადაზე წასვლის საშუალება მისცა, სადაც სანეევმა პირველი ოლიმპიური ოქრო მოიგო. აქ, 1968 წლის 17 ოქტომბერს, სანეევმა ორჯერ დაამყარა მსოფლიოს რეკორდი, გადახტა რა ჯერ 17.23, ხოლო შემდეგ 17.39 მეტრზე.
ოთხი წლის შემდეგ, კვლავაც 17 ოქტომბერს, სანეევმა კიდევ ერთხელ გააუმჯობესა საკუთარი რეკორდი, გადახტა რა 17.44 მეტრზე.
მექსიკის ზაფხულის ოლიმპიადის გარდა სანეევმა ოქროს მედლები მიუნხენის (1972) და მონრეალის (1976) წლების ოლიმპიადებზეც მოიგო, რითაც დააფიქსირა მსოფლიო სპორტში უნიკალური მიღწევა - ვიქტორ სანეევი ერთადერთი მძლეოსანია, რომელმაც ზედიზედ სამჯერ შეძლო სამხტომში ოლიმპიური ოქროს მოგება.
ძალიან ახლოს იყო ოქროს მედლის მოგებასთან ვიქტორ სანეევი 1980 წლის მოსკოვის ოლიმპიადაზეც, სადაც მან ვერცხლის მედალი მოიპოვა, დათმო რა დუელი ესტონელ მძლეოსან იააკ უუდმიაესთან.
1968, 1972 და 1976 წლებში დასახელდა საქართველოს წლის საუკეთესო სპორტსმენად.
საბჭოთა კავშირის და ოლიმპიური ოქროს მედლების გარდა სანეევს მოგებული აქვს ათენის (1969) და რომის (1974) ევროპის ჩემპიონატები. საქართველოს XX საუკუნის საუკეთესო სპორტსმენი (ოქროს პრიზი).
ლაჩინის დერეფანი
მინი|300პქ|ლაჩინის დერეფნის 2020–2022 წლების რუკა 2020 წლის [[მთიან ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება|მთიანი ყარაბაღის ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების შემდეგ.]] მინი|300პქ|ლაჩინის გამშვები პუნქტი 2017 წელს ლაჩინის დერეფანი (Լաչինի միջանցք; Laçın dəhlizi ან Laçın koridoru; Лачи́нский коридо́р) — მთის გზა, რომელიც აკავშირებს სომხეთსა და მთიან ყარაბაღს. როგორც ამ ორ ტერიტორიას შორის ერთადერთ გზას, მას ხშირად უწოდებდნენ მთიანი ყარაბაღის მოსახლეობის „მხსნელ გზას“. კორიდორი იურიდიულად შედის აზერბაიჯანის ლაჩინის რაიონში, მაგრამ იმყოფება რუსეთის სამშვიდობო ძალების კონტროლის ქვეშ, როგორც ეს გათვალისწინებულია 2020 წლის ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების თანახმად. დერეფნის ტერიტორია 2022 წლამდე მოიცავდა სოფლებს ზაბუხს, სუსს და თავად ქალაქ ლაჩინს. 2022 წლის 26 აგვისტოს ეს დასახლებები აზერბაიჯანის კონტროლის ქვეშ გადავიდა. ოთხი დღის შემდეგ, გაიხსნა ახალი ალტერნატიული მარშრუტი სამხრეთისაკენ, რომელიც გვერდს უვლის ზაბუხს, სუსსა და ლაჩინს და სამაგიეროდ გადის სოფლებზე ბოიუქ-ყალადარასი და ქიჩიქ-ყალადარასი.
ვიქტორ სანეევი
სპორტული კარიერა
სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი. საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის, ვახტანგ გორგასლის I და II ხარისხის ორდენების, ღირსების ორდენის და ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენის კავალერი (2018). საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის ორდენის მფლობელი.
1992 წლიდან ცხოვრობდა ავსტრალიაში და იყო ამ ქვეყნის მოქალაქე. სიდნეის ოლიმპიადაზე (2000) იყო საქართველოს ოლიმპიური ატაშე.
ლაჩინის დერეფანი
2022 წლის 12 დეკემბრიდან აზერბაიჯანის მოქალაქეების ჯგუფმა, რომლებიც თავს ეკოაქტივისტებს უწოდებენ, გადაკეტეს ლაჩინის დერეფანი, რის შედეგადაც 1100 ადამიანი, მათ შორის 270 ბავშვი ვერ ახერხებს სახლში დაბრუნებას. შედეგად აზერბაიჯანმა სომხეთიდან მთიანი ყარაბაღის მიმართულებით გაზის მიწოდება შეწყვიტა, რამაც მთიანი ყარაბაღის 120 000 სომეხი მაცხოვრებელი ჰუმანიტარული კრიზისის საფრთხის წინაშე დააყენა. სამი დღის შემდეგ გაზმომარაგება აღდგა.
ისტორია
მთიანი ყარაბაღის პირველი ომის დროს ლაჩინის დერეფანი აზერბაიჯანული ძალების მიერ ოთხი წლის განმავლობაში, 1988 წლის აგვისტოდან 1992 წლის მაისამდე იყო ბლოკირებული. 1992 წლის ივნისში დერეფანი არცახის თავდაცვის არმიის კონტროლის ქვეშ მოექცა. ადმინისტრაციულად შედიოდა არცახის რესპუბლიკის ქაშათაგის რაიონის შემადგენლობაში. მთიანი ყარაბაღის მეორე ომის შემდეგ, რომელიც დასრულდა რუსეთის შუამავლობით შედგენილი ზავით, ლაჩინის დერეფანი გახდა ერთადერთი დამაკავშირებელი გზა სომხეთსა და მთიან ყარაბაღს შორის.
აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის განცხადებით, რეგიონში ახალი დერეფანი აშენდება, რადგან ამჟამინდელი დერეფანი ქალაქ ლაჩინზე გადის, როდესაც ეს ახალი დერეფანი დასრულდება, ქალაქი დაუბრუნდება აზერბაიჯანის ადმინისტრაციას. ცეცხლის შეწყვეტის შემდეგ ლაჩინის დერეფანში 200-მდე სომეხი დარჩა, მათგან 30 სოფელ სუსში, 100-დან 120-მდე ლაჩინში და 40-ზე მეტი ზაბუხში.