cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბეტი როს კლარკი
პირადი ცხოვრება
არტურ კოლინზი და ბეტი როს კლარკი 1929 წლის ივლისში დაბრუნდნენ შეერთებულ შტატებში. მან განაახლა კინოკარიერა, პირველ რიგში, ითამაშა რამდენიმე მეორეხარისხოვანი როლები, მაგრამ ასევე გამოჩნდა რამდენიმე არაკრედიტირებულ როლში. მისმა ბანკირმა ქმარმა, რომელზეც უარყოფითად იმოქმედა 1929 წელს, საფონდო ბირჟაზე მომხდარმა უოლ სტრიტის კრახმა, დაიწყო სპექტაკლების და ფილმების წარმოება და რეჟისურა.
ბეტი როს კლარკი გარდაიცვალა 24 იანვარს, 1970 წელს, ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიაში. იგი დაკრძალულია ულფორესტ ლონის მემორიალურ პარკში, გლენდეილში, კალიფორნიაში.
სასცენო კარიერა
კლარკი სცენაზე პირველად გამოჩნდა ჰოიფაქსის საფონდო კომპანიაში. შემდეგ გამოჩნდა სხვა სპექტაკლებშიც, როგორც პიტსბურგში, ასევე ჰავერჰილში, მასაჩუსეტსში და სიუას ქალაქში, აიოვაში. 1916 წელს მან ითამაშასპექტაკლში " სამართლიანი და თბილი". მისი დებიუტი ბროდვეის თეატრში შედგა 1917 წლის 19 სექტემბერს კომედიის თეატრში სპექტაკლში "ოჯახის გასვლა", სადაც ითამაშა ეველინ დე გასკოინის როლი. იგი გამოჩნდა სპექტაკლში True to Form Bramhall Playhouse- ში, 1921 წლის სექტემბერში, ხოლო ლიანას როლი შეასრულა წითელ ყაყაჩოში, გრინვიჩის სოფელში, 1922 წლის დეკემბერში.
1923 წელს მეუღლესთან ინგლისში გადასვლის შემდეგ, კლარკის სასცენო დებიუტი შედგა ლონდონში, 1924 წლის 2 ივნისს, სამეფო თეატრში, ფიფი მორგანის როლში სპექტაკლში ბაკალავრის ქმრები. როლები შესრულებული აქვს სხვა სპექტაკლებშიც, მათ შორისაა: No Man's Land (1924 წლის დეკემბერი, სანტ-მარტინში, ავგუსტას როლში); მაიმუნების საუბრები (1925 წლის სექტემბერში, დორა ლავანდის როლში); და მინის სახლი (1926 წლის იანვარი, უელსის პრინცის თეატრში, მარგარეტ ქეისის როლში). 1926 წელს კლარკი მუშაობა ავსტრალიის კინოთეატრებში, სადაც მან არაერთ სპექტაკლში მიიღო მონაწილეობა, მათ შორისაა: სტორმი, წვიმა, პატარძალი და სხვა.
1929 წელს შეერთებულ შტატებში დაბრუნების შემდეგ, კლარკმა განაგრძო სცენაზე გამოსვლა, და ასევე ხმოვან ფილმებშიც მონაწილეობდა. მან წამყვანი როლი შეასრულა სპექტაკლში სიკვდილი შვებულებას იღებს, რომლის რეჟისორი იყო მისი მეუღლე. მისი ბოლო ფილმის შემდეგ, 1940 წელს, მან განაგრძო პერიოდულად გამოსვლა ადგილობრივ თეატრალურ სპექტაკლებში.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1892 კატეგორია:გარდაცვლილი 1970
არაბეთი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი არაბეთი შესაძლოა აღნიშნავდეს:
სიროკო
thumb|250px|სიროკო სიროკო (იტალ. sirocco < არაბ. შარკ – აღმოსავლეთი) — სამხრეთის ან სამხრეთ-აღმოსავლეთის თბილი, ძლიერი ქარი, რომელიც უმთავრესად ქრის ხმელთაშუა ზღვის აუზში და უბერავს ჩრდილოეთ აფრიკის შიგა რაიონებისა და არაბეთის ნახევარკუნძულის უდაბნოებიდან. ხმელთაშუა ზღვაზე გადასვლის დროს სიროკო იძენს სინოტივეს, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, ევროპის ხმელთაშუაზღვისპირეთის მრავალ ადგილას მაინც აჭკნობს მცენარეებს.
Ark 2
Ark 2 — ჯგუფის Flaming Youth 1969 წლის კონცეპტუალური ალბომი. მასში საუბარია დანგრეული პლანეტიდან ხალხის ევაკუაციაზე. ალბომიდან გამოვიდა ორი სინგლი, თუმცა ვერც სინგლებმა და ვერც ალბომმა პოპულარობა ვერ მოიპოვა და ჯგუფი დაიშალა, ხოლო მისი ერთ-ერთი მუსიკოსი, ფილ კოლინზი, გადავიდა ჯგუფ ჯენესისში.
მიუხედავად ჩავარდნისა, რეზენციები ამ ალბომზე საკმაოდ დადებითი იყო. Melody Maker-ის რეიტინგებში იგი თვის პოპ-ალბომად აღიარეს და დაახასიათეს, როგორც მოზარდების მუსიკა სასიამოვნო ჰარმონიებით. Disc and Music Echo-მ დაწერა, რომ უკვე ამ პირველ ალბომზე ჯგუფის მუსიკა შესანიშნავია.
ყველაფერთან ერთად, ალბომი იქცა რარიტეტად, თუმცა სხვადასხვა ქვეყანაში, ფილ კოლინზის პოპულარობასთან ერთად, იგი არაოფიციალურად გამოსცეს, რადგანაც ბევრ მსმენელს ჯერ კიდევ არ აქვს იგი მოსმენილი.
ალბომიდან გამოიცა ერთადერთი სინგლი, Guide Me Orion.
სქოლიო
კატეგორია:1969 წლის ალბომები კატეგორია:კონცეპტუალური ალბომები კატეგორია:Flaming Youth
Lasioglossum ohei
Lasioglossum ohei — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1966 წელს.
სქოლიო
ohei
ევროლიგა
1958 წელს ფრანგული გაზეთის „ეკიპის“ წინადადებით ფიბა-მ დააწესა ევროპის ქვეყნების ჩემპიონთა თასი, რომლის გამარჯვებულიც ჯილდოვდებოდა პრიზით - „ვერცხლის კალათი“. გათამაშების სისტემა მრავალჯერ შეიცვალა. 1958 - 1965 წლებში გუნდები თამაშობდნენ ოლიმპიური სისტემით, 1966-1976 წლებში მეოთხედფინლიდან იქმნებოდა ჯგუფები, რომლის გამარჯვებულებიც შემდეგ ოლიმპიური სისტემით აგრძელებდნენ ბრძოლას პრიზისათვის. 1977 წლიდან გუნდები პირველ და მეორე ეტაპზე ჯგუფებში ხვდებოდნენ ერთმანეთს და მეორე ეტაპის ორი საუკეთესო გუნდი ერთმანეთში არკვევდა თასის მფლობელს.
2000 წლამდე ტურნირს ხელმძღვანელობდა ფიბა. 2000/2001 წლების სეზონის წინ ფინანსური პრობლემების გამო სტარტი აიღო ორმა ტურნირმა: ფიბას ,, სუპროლიგამ’’ და ახლად შექმნილი ულების (Union des Ligues Européennes de Basket) ,, ევროლიგამ’’. კონფლიქტი კიდევ დიდხანს გაგრძელდა და წაგებული, როგორც ფინანსური, ისე სპორტული თვალსაზრისით ფიბა დარჩა. 2008/2009 წლების სეზონიდან მხარეები შეთანხმდნენ და ევროპის უპირველეს საკლუბო ტურნირს ულები-ევროლიგა დაერქვა. გუნდები ჯერ ორ ეტაპზე ჯგუფებში არკვევენ ოთხ უძლიერესს, რომლებიც შემდგომ ერთ ქალაქში ოლიმპიური სისტემით ათმაშებენ მთავარ პრიზს.
საბჭოთა პერიოდში ამ ტურნირში სამჯერ მონაწილეობდა თბილისის ,,დინამო’’: დინამოელთა შემადგენლობა ფინალურ მატჩში: ლევან მოსეშვილი (3 ქულა), გურამ მინაშვილი (9), ილარიონ ხაზარაძე (2), რევაზ გოგელია, ვალერი ალთაბაევი (17), ანზორ ლეჟავა (16), ლევან ინწკირველი (3), ვლადიმერ უგრეხელიძე (14), ალექსანდრე კილაძე (14), ალექსანდრე პეტროვი (12), ამირან სხიერელი. გუნდს წვრთნიდა - ოთარ ქორქია.
გამარჯვებულები და ფინალისტები
! s! style="background: #ddffdd;"|წელი ! s! style="background: #ddffdd;"|ჩატარების ადგილი ! s! style="background: #ddffdd;"|გამარჯვებული ! s! style="background: #ddffdd;"|ფინალისტი ! s! style="background: #ddffdd;"|შედეგი
შენიშვნა: 1. 2000/2001 სეზონში  ჩატარდა  ორი  ტურნირი. 2. გუნდებს რომლებსაც  უწერიათ  ორი  ქვეყანა (მაგ., ლატვია), პირველი ნიშნავს იმ ქვეყანას რომელსაც წარმოადგენდა გუნდი მოცემულ წელს, ხოლო მეორე - ქვეყანას რომელასაც გუნდი წარმოადგენს დღევანდელ დღეს
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კალათბურთი კატეგორია:საერთაშორისო ტურნირები კალათბურთში კატეგორია:ევროპის საკლუბო ტურნირები კალათბურთში
1307
თარიღი უცნობია
*
კეთრინ ტრემელი
thumb|300px|[[შერონ სტოუნი როგორც კეთრინ ტრემელი ფილმში „ძირითადი ინსტინქტი“]] კეთრინ ტრემელი (Catherine Tramell) — გამოგონილი პერსონაჟი ფილმში „ძირითადი ინსტინქტი“ (1992) და მის სიქველში „ძირითადი ინსტინქტი 2“ (2006), რომელსაც ორივე ფილმში შერონ სტოუნი თამაშობს. „ძირითადი ინსტინქტში“ ტრემელი ანტაგონისტი და დეტექტივ ნიკ კარენის საყვარელია, ხოლო სიქველში კი - პროტაგონისტი.
ერთმა ევროპელმა კრიტიკოსმა კეთრინ ტრემელი დაახასიათა, როგორც „კლასიკურ საბედისწერო ლამაზმანსა და ახალ ფსიქოაქტიურ მკვლელებს შორის შერწყმა, ერთ-ერთი ყველაზე ბოროტი გმირი, რაც კი ოდესმე შექმნილა, ჰანიბალ ლექტერის დონეზე მყოფი“. ის იყო ნომინირებული, რათა ყოფილიყო ამერიკული კინოს ინსტიტუტის „საუკეთესო ბოროტმოქმედების“ სიაში. ის ასევე იყო ერთ-ერთი მათგანი 250 საუკეთესო ფიქტიურ ბოროტმოქმედებში, რაც კი ოდესმე შექმნილა.
გმირის ისტორია
„ძირითად ინსტინქტში“ კეთრინ ტრემელი 1961 წელსაა დაბადებული. „ძირითად ინსტინქტ 2“-ში კი სჩანს, რომ დაბადების წელი წელი შეცვლილია 1968-ით, რადგან 2006 წელს, ფილმის ოფიციალური ვებ-გვერდის მიხედვით, ის 38 წლის იყო.
1979 წელს კეთრინმა თავისი მშობლები სანაოსნო ინციდენტის მოწყობით მოკლა, რის შედეგადაც მას 110 მილიონი დოლარის მემკვიდრეობა დარჩა. მშობლების სიკვდილი პარალელს ავლებს მის ერთ-ერთ რომანთან - „ჩემი პირველი მცდელობა“ („My first time“), რომელიც წლების შემდეგ დაწერა და რომელშიც ბიჭი თავის მშობლებს კლავს, რათა ნახოს „შეძლებს თუ არა ამის გადატანას".
ის ორჯერ სპეციალიზირდა ფსიქოლოგიასა და ლიტერატურაში, კალიფორნიის უნივერსიტეტში და 1983 წელს ლათინური ხარისხებით (magna cum laude) სწავლა განასრულა. კოლეჯში სწავლის წლებში მისი კონსულტანტი პროფესორი ნოა გოლდშტაინი მოკლულ იქნა ყინულის სატეხით, რამაც სავარაუდოდ კეთრინს იდეა მისცა თავისი სხვა რომანისათვის - „სიყვარული სტანჯავს“ (Love Hurts). ამ პერიოდში, მხოლოდ ერთხელ, მას სექსუალური ურთიერთობა ჰქონდა ასევე ფსიქოლოგიის სტუდენტ ლიზა ჰობერმენთან (მოგვიანებით ცნობილი როგორც ელიზაბეთ გარნერი).
ის იყო დანიშნული ბოქსიორ მანუელ (მანი) ვასკესზე, რომელიც 1984 წელს ატლანტიკ სითიში პრიზისათვის ბრძოლის დროს გარდაიცვალა. კეთრინს, რომელიც ღიად ბისექსუალია, ორივე სქესის წარმომადგენლებთან უამრავი ხანმოკლე და არასერიოზული რომანი აქვს, რომლებიც მაშინ მთავრდება, როდესაც ის მათ თავს ანებებს და კლავს.
მან ბესტსელერი კრიმინალური რომანები გამოსცა. მისი მკვლელობების ე.წ. Modus operandi (მუშაობის ჩვევა და მანერა, მოქმედებისა თუ ფუნქციონირების მეთოდი) შეიცავს მისივე რომანების ალიბად გამოყენებას. მას ასევე ჩვევაში აქვს მკვლელებთან დამეგობრება, მაგალითად ხანში შესული ქალი, რომელმაც გაურკვეველი მიზეზის გამო თავისი ქმარი და შვილები სასიკვდილოდ დაჭრა და როქსი - მისი ლეზბოსელი საყვარელი, რომელმაც თინეიჯერობის დროს თავისი ოჯახი ამოწყვიტა.
კეთრინ ტრემელი ჩანს, როგორც შეუდარებელი, ქარიზმატული სოციოპათი, რომელიც ძირითადად საკუთარი თავის გართობისათვის მანიპულირებს ყველა მის გარშემო მყოფით და მოსწონს ხალხის კვლა.
ტრემელის მსხვერპლთა სია „ძირითადი ინსტინქტიდან“
„ძირითად ინსტინქტამდე“ და მისი მსვლელობის დროს შემდეგი ხალხი დაიღუპა ძალადობრივი სიკვდილით, რომელთაგანაც თითქმის ყოველი მათგანი კეთრინის მიერაა მოკლული: მისი პოტენციური მსხვერპლია ნიკ კარენი, რომელიც ფილმის ბოლო სცენებში თითქმის უნდა მოკვდეს. დასასრული ორაზროვანია: ან კეთრინი ემშვიდობება თავის კრიმინალურ კარიერას რაღაც უკეთესობისათვის ან უბრალოდ დროებით გადადო ნიკის მოკვლა. მეორე ფილმში ნიკ კარენი გაუჩინარდა და აღარ ჩანს და როგორც დოქტორ ჩილტონს „კრავთა დუმილიდან“, ჩვენ ვერც მის მკვლელობას ვხედავთ, თუმცა მისი სიკვდილი უფრო მეტია ვიდრე ალბათობა. ესპანეთში ინტერვიუს დროს შერონ სტოუნმა თქვა, რომ „საცოდავი ნიკი მკვდარია“, რაშიც, სწრაფი მოძრაობით, იგულისხმა, რომ მისმა გმირმა ყინულის სატეხი მართლაც გამოიყენა.
ძირითადი ინსტინქტი 2
thumb|300px|[[შერონ სტოუნი როგორც კეთრინ ტრემელი ფილმში „ძირითადი ინსტინქტი 2“]]
სიქველში „ძირითადი ინსტინქტი 2“, როცა მისმა ფსიქიატრმა არასაკმარისი სამხილი წარადგინა სასამართლოს წინაშე, ტრემელი საბოლოოდ გაექცა მართლმსაჯულებას. შემდეგ პოლიციამ განაგრძო მისი რამდენიმე მომდევნო მკვლელობის გამოძიება. ბოლოს ის კიდევ ერთხელ დაუსხლტა მართლმსაჯულებას, როცა ნამდვილი მკვლელი - დოქტორ გლასი დააკავეს მთავარი დეტექტივის - როი უოშბერნის სროლისათვის. ტრემელი ირწმუნება, რომ ის ყველაფრის მიუხედავად, მკვლელი არაა, თუმცა დოქტორ გლასს უბრალოდ აიძულა, რომ ის თავის ძირითად ინსტინქტებს მიჰყოლოდა.
ფსიქოლოგიური დიაგნოზი
„ძირითად ინსტინქტ 2“-ში ტრემელი დიაგნოსტირებულია ექიმ მაიკლ გლასის მიერ, როგორც „რისკისაკენ მიდრეკილებით“ შეპყრობილი. ის ამბობს: „მჯერა შინაგანად ის ირხევა ღმერთის მსგავსად ყოვლისშემძლეობის განცდასა და იმ შეგრძნებას შორის, რომ ის უბრალოდ არ არსებობს, რაც რა თქმა უნდა გაუსაძლისია. მე მჯერა მის ტრემელის ქმედება განსაზღვრულია იმით, რასაც ჩვენ შეიძლება რისკისაკენ მიდრეკილება ვუწოდოთ. დაუძლეველი მოთხოვნილება, იმისა, რომ საკუთარ თავს დაუმტკიცოს, რომ მას შეუძლია რისკზე წასვლა და საფრთხის გადალახვა, რაც სხვა ხალხს არ ძალუძთ. განსაკუთრებით, პოლიციასთან და არსებულ ავტორიტეტულ ძალებთან დაპირისპირებები. რაც უფრო დიდია რისკი, მით უფრო დიდია მისი ყოვლისშემძლეობის დასტური. მართლაც მისი არსებობა. ყოველი მიდრეკილება პროგრესულია, შეპყრობილ პიროვნებას ყოველთვის უფრო და უფრო დიდი რისკი დასჭირდება. ვეჭვობ, რომ მისთვის ერთადერთი ლიმიტი საკუთარი სიკვდილი იქნება“.
გლასი ასევე აღწერს ტრემელს, როგორც „ნარცისი“ და „პათოლოგიური მატყუარა“. „ძირითადი ინსტინქტი 2“-ის მსვლელობაში სხვადასხვა გმირები მას ახასიათებენ, როგორც „ფსიქოპატს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
შრი-ლანკა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
შრი-ლანკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცხრედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:შრი-ლანკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აზიის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
სალპინგოოფორიტი
სალპინგოოფორიტი იგივე (ადნექსიტი) საშვილოსნოს დანამატების (საშვილოსნოს მილისა და საკვერცხეების) ანთებაა. მას უმეტესად არასპეციფიკური ფაქტორები: გადაღლა, გაციება, სტრესი, უარყოფითი ემოცია, ზოგიერთი ექსტრაგენიტალური დაავადება - იწვევს.
სიმპტომები და მიმდინარეობა
ადნექსიტის ყველაზე ხშირი და დამახასიათებელი ნიშანია ტკივილი, რომელიც მუცლის ქვედა არეში ლოკალიზდება და ზოგჯერ წელში ან გავის მიდამოში გადაეცემა. ტკივილი მეტწილად პერიოდულია, იშვიათად - მუდმივი. არის შემთხვევები, როცა ტკივილი ანთებითი რეაქციის ნიშნების გაქრობის შემდეგაც გრძელდება და გაციების, ზოგიერთი დაავადების, ფიზიკური და ემოციური გადაძაბვის დროს ძლიერდება.
ნებაზე მიშვებული ადნექსიტი ქრონიკულ ფორმაში გადაიზრდება, რომელსაც პერიოდული გამწვავება ახასიათებს.
საშვილოსნოს დანამატების ქრონიკული ანთების ერთ-ერთი მთავარი გამოვლინებაა მენსტრუაციული ციკლის დარღვევა. ამ დროს მენსტრუაციას თან სდევს ტკივილი, გამონადენი ჩვეულებრივზე ჭარბი ან მწირია და ზოგჯერ მენსტრუაციამდე ან მის შემდეგაც იჩენს თავს, ავადმყოფი უჩივის ძილის დარღვევას, გაღიზიანებადობას, შრომის უნარის დაქვეითებას, სწრაფად დაღლას. ადნექსიტით დაავადებულთა 60-70%-ს უშვილობა ემუქრება.
მკურნალობა
ადნექსიტის მკურნალობა კომპლექსურია და დაავადების გამომწვევის გამოვლენასა და დათრგუნვას ისახავს მიზნად. ნაცხის აღება, ანტიბიოტიკებისადმი გამომწვევის მგრძნობელობის განსაზღვრა და შესაბამისი პრეპარატის შერჩევა ექიმის პრეროგატივაა.
ადნექსიტის მწვავე ფორმის მკურნალობა ტარდება ფართო სპექტრის ანტიბიოტიკებით, ანთების საწინააღმდეგო და მადესენსიბილიზებელი პრეპარატებით, ტკივილგამაყუჩებლებით.
საშვილოსნოს დანამატების ჩირქოვანი ანთებისას მიმართავენ ლაპაროსკოპიას - იღებენ ჩირქს და ანტიბაქტერიული პრეპარატები უშუალოდ ანთების კერაში შეჰყავთ. ინიშნება წოლითი რეჟიმი, ხოლო მწვავე სტადიის ჩაცხრობის შემდეგ - ფიზიოთერაპია და ბიოსტიმულატორები.
გამწვავებისას ავადმყოფი უჩივის ძლიერ ტკივილს მუცლის ქვედა არეში, მტკივნეულ და ხანგრძლივ მენსტრუაციას.
თუ მკურნალობა ქრონიკულ სტადიაზეც არ ჩატარდა, ჩნდება ნაწიბურები, ირღვევა საშვილოსნოს მილის გამტარობა, იმატებს საშვილოსნოსგარე ორსულობისა და უშვილობის ალბათობა.
სქოლიო
ჟურნალი "ოჯახის მკურნალი" #14 (152) 2007 წ.
კატეგორია:დაავადებები
პლას-სტანისლასი
პლას-სტანისლასი (Place Stanislas) — ფართო, ფეხით მოსიარულეთათვის განკუთვნილი მოედანი საფრანგეთის ქალაქ ნანსიში. 1983 წლიდან იგი მის გარშემო მდებარე არქიტექტურულ ანსამბლთან, ასევე მის გაგრძელებებთან, პლას-დე-ლა-კარერისა და პლას-დ’ალიანსთან ერთად იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიტანა.
პოლონეთის ტატხისთვის გამართული ომის შემდეგ, 1737 წელს, ზემო ლორენის საჰერცოგო, რომლის დედაქალაქიც ნანსი იყო, გადაეცა სტანისლავ ლეშჩინსკის, პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის ყოფილ მეფესა და საფრანგეთის მეფე ლუი XV-ის სიმამრს. ლორენის წინა მმართველს, ჰერცოგ ლეოპოლდს წამოწყებული ჰქონდა ლორენის რეკონსტრუქციის მასშტაბური სამუშაოები, რომლებიც ომების სერიებმა გაანადგურა. მას გარშემო შემოკრებილი ჰყავდა არაერთი ხელოვანი და არქიტექტორი. მოვლის შემდეგ, ლეშჩინსკიმ გამოცდილი, პროფესიონალი ხელოვნებისგან შემდგარი ფონდი ჩამოაყალიბა და ქალაქის შემდგომი დამშვენების მონახაზის გაკეთება დაავალა.
რესურსები ინტერნეტში
upright=3|thumb|მარცხნივ| პლას-სტანისლასის პანორამა 2004–2005 წლის რეკონსტრუქციის შემდეგ
ეგიუი-ვერტი
ეგიუი-ვერტი (Aiguille Verte) — მწვერვალი საფრანგეთის ალპებში, მონბლანის მასივზე. სიმაღლე 4122 მ. ფერდობებზე არის მყინვარები. დასავლეთი კალთებიდან ეშვება ალპების ერთ-ერთი უდიდესი მყინვარი მერ-დე-გლასი, სამხრეთით არის მყინვარი დე-ტალეფრე. ჩრდილოეთით ეშვება მყინვარი არჟენტიერი, რომელსაც გააჩნია გრძელი მყინვარის ენა. ეგიუი-ვერტზე პირველი ასვლა განხორციელდა 1865 წლის 29 ივნისს.
პლას-სტანისლასი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის არქიტექტურა კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში
ეგიუი-ვერტი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის მთები კატეგორია:ალპები
ბალაბაგანი
ბალაბაგანი (ოფიციალურად ბალაბაგანის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Balabagan; Bayan ng Balabagan) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ლანაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 29 863 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 27 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ლანაოს მუნიციპალიტეტები
უჩა ჯაფარიძე
უჩა (ილია) მალაქიას ძე ჯაფარიძე (დ. 17 აგვისტო  [ძვ. სტ. 4 აგვისტო], 1906, სოფ. ღარი, ახლანდ. ონის მუნიციპალიტეტი — გ.  6 ივლისი, 1988, თბილისი) — ქართველი ფერმწერი. საქართველოს სსრ სახალხო მხატვარი (1946), სსრკ-ის სახალხო მხატვარი (1963).
ბიოგრაფია
უჩა ჯაფარიძე დაიბადა 1906 წლის 17 აგვისტოს ონის მახლობლად სოფელ ღარში, მასწავლებლის ოჯახში. მამა — მალაქია ჯაფარიძე, მათემატიკის მასწავლებელი იყო. ონის ზოგადსაგანმანათლებლო სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ იგი გაემგზავრა თბილისში, სადაც 1922-1924 წლებში სწავლობდა მოსე თოიძის სამხატვრო სტუდიაში. 1924 წელს იგი ხდება თბილისის სამხატვრო აკადემიის ფერწერის ფაკულტეტის სტუდენტი,სადაც მისი მასწავლებლები იყვნენ დავით კაკაბაძე, იოსებ შარლემანი, ლადო გუდიაშვილი და ევგენი ლანსერე. 1925 წელს უჩა ჯაფარიძე, მამის გარდაცვალების გამო, იძულებული გახდა მიაეტოვებინა სამხატვრო აკადემია და დაბრუნებულიყო სოფელში — საკუთარ ოჯახში. თბილისის სამხატვრო აკადემიაში სწავლის გაგრძელება მან მხოლოდ 1928 წელს შეძლო. 1931 წელს, თბილისის სამხატვრო აკადემიის წარმატებით დამთავრების შემდეგ, უჩა ჯაფარიძემ მუშაობა დაიწყო საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის ეთნოგრაფიის განყოფილებაში, მაგრამ ამასთანავე განაგრძობდა დამოუკიდებელ შემოქმედებით საქმიანობასაც. მან რამდენიმეჯერ მიიღო მონაწილეობა საქართველოს სხვადასხვა კუთხეებში მოწყობილ ექსპედიციებში, რამაც შესაძლებლობა მისცა მოეგროვებინა მდიდარი მასალა თავისი შემოქმედებისათვის. 1933 წელს უჩა ჯაფარიძე მიემგზავრება მოსკოვში და მუშაობას იწყებს საბჭოთა კავშირის ხალხთა მუზეუმში და ამასთანავე სწავლას განაგრძობდა გამოჩენილი რუსი მხატვრების ხელმძღვანელობით. 1936 წლის ოქტომბრიდან უჩა ჯაფარიძე იწყებს პედაგოგიურ მოღვაწეობას თბილისის სამხატვრო აკადემიაში და 1944 წელს იღებს პროფესორის წოდებას. 1942-1948 წლებში იგი იყო სამხატვრო აკადემიის რექტორი, 1939 წლიდან ფერწერისა და კომპოზიციის კათედრის გამგე, ხოლო 1951, 1955, 1958 და 1972 წლების მხატვართა კავშირის ყრილობებზე არჩეული იყო საქართველოს მხატვართა კავშირის გამგეობის თავმჯდომარედ. უჩა ჯაფარიძეს 1942 წელს მიღებული აქვს სსრკ სახელმწიფო პრემია მონუმენტური ტილოსათვის – „საპირველმაისო დემონსტრაცია თბილისში 1901 წელს“ და შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია — 1987 წელს. იგი იყო აგრეთვე სსრკ მშვიდობის დაცვის კომიტეტის წევრი, საქართველოს მშვიდობის დაცვის კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე, საქართველოს სსრ რამდენიმე მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი, დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით (1958), „შრომის წითელი დროშის“ 3 ორდენით (1946, 1966, 1971) და სხვა ორდენებითა და მედლებით. მინიჭებული ჰქონდა საქართველოსა (1946) და საბჭოთა კავშირის (1963) სახალხო მხატვრის წოდებები, არჩეული იყო სსრკ სამხატვრო აკადემიის ჯერ წევრ-კორესპონდენტად (1954), ხოლო შემდეგ (1958) — ნამდვილ წევრად. იყო თბილისის საპატიო მოქალაქე (1982). უჩა ჯაფარიძე გარდაიცვალა 1988 წელს და იგი დაკრძალულია საბურთალოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო მხატვრები კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 17 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1906 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1988 კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1982) კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის VI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის VII მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის VIII მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის IX  მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები უ კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები
ბარი გიბი
ბარი ალან კრომპტონ გიბი (დ. 1946 წლის 1 სექტემბერს) — ბრიტანეთის იმპერიის ორდენოსანი მომღერალი, სიმღერების ავტორი, პროდიუსერი და ყველაზე უფროსი ძმები გიბებიდან. დაიბადა მენის კუნძულზე, ინგლისელების ოჯახში.
ძმებთან, რობინ და მორის გიბებთან ერთად მან დააარსა ჯგუფი ბი ჯიზი, რომელიც იქცა ყველა დროის ერთ-ერთ წარმატებულ მუსიკალურ კოლექტივად. მათი უმცროსი ძმა, ენდი, ასევე იყო მომღერალი. ტრიომ მოღვაწეობა ავსტრალიაში დაიწყო, მაგრამ წარმატების შემდეგ ინგლისში გადაინაცვლა.
ფალცეტოთი ცნობილი ბარი გიბი, ისევე როგორც ჯონ ლენონი და პოლ მაკ-კარტნი, რეკორდსმენია ბილბორდის ცხელ ასეულში ერთმანეთის თანმიმდევრობით მოხვედრილი სინგლების რაოდენობით. გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნში მას უკავია მეორე ადგილი სიმღერების ყველაზე წარმატებული ავტორების სიაში, პოლ მაკ-კარტნის შემდგომ.
სქოლიო
კატეგორია:ბი ჯიზის წევრები კატეგორია:დაბადებული 1946 კატეგორია:ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის კომანდორები კატეგორია:ინგლისელი პოპ-მომღერლები კატეგორია:ინგლისელი პროდიუსერები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი მომღერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები
ერევნის სურათების გალერეა
მინი|ერევნის სურათების გალერეა ერევნის სურათების გალერეა, სომხეთის სურათების გალერეა (Հայաստանի ազգային պատկերասրահ ჰაისტანი აზგაინ პატკერასრაჰ) — დაარსდა 1921 წელს, როგორც სომხეთის სახელმწიფო მუზეუმის განყოფილება (1931—1935 — სომხეთის კულტურულ-ისტორიული მუზეუმის განყოფილება, 1935—1947 — დამოუკიდებელი სახვითი ხელოვნების მუზეუმი). ერევნის სურათების გალერეის კოლექციაში არის სომხური, რუსული, დასავლეთ ევროპისა და აღმოსავლეთის ქვეყნების სახვითი და დეკორატიულ-გამოყენებითი  ხელოვნების  დაახლოებით 16 ათასი ნიმუში. სომხური ხელოვნების განყოფილებაში დაცულია არუთინ ჰოვნათანიანის, ივანე აივაზოვსკის, გ. ბაშინჯაღიანის, მარტიროს სარიანის, გაბრიელ გიურჯიანის, ს. სტეფანიანის, ა. სარქსიანის, მ. ასლამაზიანის, ე. ისაბეკიანის, ო. ზარდარიანისა და სხვათა ნამუშევრები; რუსული ხელოვნების განყოფილებაში — ს. შჩედრინის, კ. ბრიულოვის, ი. რეპინის, ვ, სეროვის, კ. სომოვის, ა. ბენუას, ს. კონიონკოვის, კ. პეტროვ-ვოდკინის, ვ. კანდინსკის, მ. შაგალის და სხვათა ნამუშევრები; დასავლეთ ევროპის განყოფილებაში — პ. პ. რუბენსის, ფ. დრუეს, ო. ფრაგონარის, გ, კურბეს და სხვათა ნამუშევრები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის მუზეუმები
ხარბინი
ხარბინი — ჩინეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთში მდებარე პროვინცია ხეილუნძიანის დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი. იგი წარმოადგენს ქვეყნის ამ რეგიონის როგორც პოლიტიკურ და ეკონომიკურ ასევე კულტურულ და სამეცნიერო ცენტრს. ჰარბინი ყინულის ქალაქად იწოდება და ცნობილია ზამთრის ტურიზმითა და ყოველწლიური ყინულის სკულპტურების ფესტივალით. მოსახლეობის რაოდენობით ხარბინი ჩინეთის მერვე ქალაქია. მას სუბ-პროვინციული ადმინისტრაციული სტატუსი აქვს და იქვემდებარებს 9 მეტროპოლიურ რაიონს, 2 ქალაქს და 7 საგრაფოს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩინეთის ქალაქები
საკასა (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკასა შეიძლება აღნიშნავდეს:
პიროვნებებს:
კატეგორია:მრავალმნიშვნელოვანი
ადრენოგენიტალური სინდრომი
ადრენოგენიტალურ სინდრომს ახასიათებს თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის ფუნქციის მატება და ანდროგენების (მამაკაცის სასქესო ჰორმონების) გაძლიერებული წარმოქმნა, რაც ორგანიზმის ვირილიზაციას (გამამაკაცურებას) იწვევს.
სიმპტომები და მიმდინარეობა
ადრენოგენიტალური სინდრომის თანდაყოლილი ფორმის დროს ანდროგენები მუცლადყოფნის პერიოდშივე მოქმედებს ნაყოფის განვითარებაზე. შედეგად გოგონა გადიდებული კლიტორით იბადება. სქესობრივი მომწიფება იწყება ადრე (6-7 წლის ასაკში) და მიმდინარეობს ჰეტეროსექსუალური ტიპით: თავს იჩენს მამაკაცის მეორეული სასქესო ნიშნები, არ იზრდება სარძევე ჯირკვლები, არ ყალიბდება მენსტრუაციული ფუნქცია.
ადრენოგენიტალური სინდრომის შეძენილი ფორმის მიზეზად შეიძლება იქცეს თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის ფუნქციის მომატება ან ამავე ორგანოს სიმსივნე. გამოვლინდება ოლიგომენორეით (მენსტრუაციის გაიშვიათებით) ან ამენორეით (მენსტრუაციის უქონლობით), იშვიათად - უნაყოფობით, სარძევე ჯირკვლების ატროფიით. მცირდება საშვილოსნოსა და საკვერცხეების ზომა, აღინიშნება კლიტორის ზომიერი ჰიპერტროფია.
მკურნალობა
მკურნალობა ჰორმონულია (კორტიზოლი, პრედნიზოლონი, დექსამეტაზონი). დოზა ავადმყოფის ასაკსა და სინდრომის გამოვლენის ხარისხზეა დამოკიდებული. თანდაყოლილი ადრენოგენიტალური სინდრომის დროს მიმართავენ ოპერაციულ ჩარევას - კვეთენ კლიტორს და აკეთებენ საშოს ხელოვნურ შესასვლელს.
სქოლიო
ჟურნალი "ოჯახის მკურნალი" #14 (152) 2007 წ.
კატეგორია:სინდრომები კატეგორია:დაავადებები
ბელმონდი
ბელმონდი (Belmond) — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს აიოვის შტატის რაიტის ოლქში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 2376 კაცს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:აიოვის ქალაქები
აუდიო მასტერინგი
მასტერინგი, აუდიოჩანაწერის პოსტ-წარმოების ფორმა — ხმის საბოლოო მიქსის მომზადებისა და მონაცემთა შემნახველ მოწყობილობაზე მისი გადატანის პროცესი. უკანასკნელი წყაროდან შემდგომში ხდება ყველა ასლის შექმნა. უკანასკნელ პერიოდში მსგავსი მატარებლების ფორმატების არჩევანი სხვადასხვა ანალოგური ძირითადი ჩანაწერის საშუალებით გაიზარდა. მაგალითია აუდიოფირები, რომლებიც კვლავ გამოიყენება მათ მიერ, ვინც ანალოგური მასტერინგის გზას ირჩევს.
მასტერინგი მოითხოვს ჩანაწერის ყურადღებით და კრიტიკულად მოსმენას. ამიტომ, მისი მომზადებისას სტუდიაში იმყოფება მასტერინგის ინჟინერი. ამ უკანასკნელი ეტაპის გავლაში ასეთ ტექნიკურ პერსონალს ეხმარება პროგრამული უზრუნველყოფა, მაგრამ შედეგი დამოკიდებულია მოსასმენი მონიტორების მიერ გადმოცემული შედეგების სიზუსტეზე. გარდა ამისა, ყველა სამომხმარებლო მუსიკალურ სისტემაზე ხმის გადმოცემის თანაბარი ხარისხის მისაღებად, მუსიკალური მასტერინგის ინჟინერის მიერ ჩანაწერზე გათანაბრებისა და დინამიკური გაუმჯობესების პროცესი ხორციელდება.
სქოლიო
კატეგორია:აუდიო ინჟინირება
ლოზენეცი
ლოზენეცი (Лозенец) — სოფელი ბულგარეთში. 2010 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 685 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბულგარეთის სოფლები
Lasioglossum okinawa
Lasioglossum okinawa — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1999 წელს.
სქოლიო
okinawa
ისოიოკი
ისოიოკი (Isojoki) — მუნიციპალიტეტი სუუპოჰიის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1 845 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 642.38 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2.87 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა. მეზობელი მუნიციპალიტეტებია: ჰონკაიოკი, კარიიოკი, კაუჰაიოკი, კრისტენსტადი, მერიკარვია და სიიკაინენი. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარეობს ლაუჰანუორვის ეროვნული პარკი.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ოსტრობოტნიის მუნიციპალიტეტები
სამერცხლე კლდე
სამერცხლე კლდე, მრავალფენიაბი ნამოსახლარი მღვიმე სოფელ ზოდსა და სოფელ დარკვეთს შორის, მდინარე ჯრუჭულის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 600 მ. მღვიმე კარსტული წარმოშობისაა, დერეფნისებრი (სიგრძე 450 მ) იწყება სოფელ დარკვეთიდან, კარსტული ჭის სახით, რომლის სიგანეა 8 მ და სიღრმე - 17 მ. როგორც არქეოლოგიური ძეგლი, მიკვლეულია 1962 წელს. გათხარეს 1963-64 წლებში (დ. თუშაბრამიშვილი) და 1966 (მ. ნიორაძე). ფიქსირებულია 3 მ სისქის 7 ლითოლოგიური (3 კულტურული) ფენა. ყველაზე ქვედა ფენა (III კულტურული ფენა) მუსიეს ხანისაა. მასში აღმოჩნდა ქვის მხოლოდ რამდენიმე ნივთი. ზედაპალეოლითურ ფენაში (II) მოპოვებულია კაჟისა (229 ცალი) და ობსიდიანის (49 ცალი) საგნები, სხვადასხვა ტიპის ნუკლეუსი, ანამტვრევები, ანატკეც-ლამელები, საფხეკები, საჭრისები, საყურადღებოა ძვლის ნაკეთობანი. სადგისები, შუბისპირები.
სამერცხლე კლდის ზედა პალეოლითის მასალისათვის დამახასიათებელია ვიწრო, გრძელი (7-12 სმ) ფირფიტების (ლამელების) სიმრავლე. სრულიად არ გვხვდება გეომეტრიული მოყვანილობის მიკროლითები და გრავეტის ტიპის დანები. აღნიშნული ნიშნებით სამერცხლე კლდის ზედაპალეოლითური მასალა საქართველოს სხვა ძეგლებისაგან განცალკევებით დგას. ფაუნა წარმოადგენილია დომბის, ცხენის, კეთილშობილი ირმის, მღვიური დათვისა და სხვა ცხოველთა ძვლებით. ამ ფენის მასალა საქართველოს ხედაპალეოლითური კულტურით შუა (განვითარებული) საფეხურით თარიღდება. სამერცხლე კლდის ზედა ფენა (I კულტურული ფენა) შეიცავს ენეოლით-ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის მასალას. მასში აღმოჩენილია ძირმომრგვალებული, მუცელგაბერილი და სწორყელიანი თიხის ქოთნები, დერგები, რომელთა ზედაპირი ზოგჯერ კარგადაა გაპრიალებული. აქვეა აღმოჩენილი თიხის კვირისტავები, გახეხილ-გაპრიალებული ქვის ცულები, სატეხისებური იარაღი, კაჟისაგან დამზადებული სატევარ-შუბისპირი, სხვადასხვა ტიპის ისრისპირი და სხვა. ამ ფენის არქეოლოგიური მასალა მსგავსებას იჩენს ადრინდელ მაიკოპის კულტურასთან (მეშოკო, სკალა), მაგრამ ქრონოლოგიურად წინ უსწრებს მას. სამერცხლე კლდის მასალა დაცულია აკადემიკოს სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის მღვიმეები
ჩადი 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ჩადმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთერთმეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩადი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
1308
თარიღი უცნობია
*
დაგ ჰამარშელდი
დაგ იალმარ ჰამარშელდი (Dag Hjalmar Agne Carl Hammarskjöld; დ. 29 ივნისი, 1905, იენჩეპინგი — გ. 18 სექტემბერი, 1961, ნდოლა, ჩრდილოეთ როდეზია) — შვედი სახელმწიფო მოღვაწე, ეკონომისტი, შვედეთის აკადემიის წევრი 1954 წლიდან. 1936-1945 წლებში ფინანსთა სამინისტროს სახელმწიფო მდივანი, 1941-1948 წლებში შვედეთის ეროვნული ბანკის გამგეობის თავმჯდომარე, 1949-1951 წლებში შვედეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს გენერალური მდივანი. 1951-1953 წლებში უპორტფელო მინისტრი, 1948-1949 წლებში ევროპის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის ვიცე-თავმჯდომარე. 1953 წლის აპრილიდან გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის გენერალური მდივანი. 1956 წელს ეგვიპტეში გაეროს პირველი სამშვიდობი მისიის ინიციატორი და ორგანიზატორი. დაიღუპა 1961 წელს 18 სექტემბერს (ONUC) ჩრდილოეთ როდეზიაში სამშვიდობო ოპერაციის ჩატარებისას საავიაციო კატასტროფაში, რომლის მიზეზები და გარემოებები დღემდე გაუკრვეველია. 1961 წლის წელს, გარდაცვალების შემდეგ მიენიჭა ნობელის პრემია მშვიდობის დარგში.
ბიოგრაფია
მინი| იენჩეპინგში, ესტრა სტურგატანის ქუჩა, 91. ამ სახლში 1905 წელს დაიბადა დაგ ჰამარშელდი. 2006 წლის ფოტო. მინი|მარცხნივ|200პქ| [[იალმარ ჰამარშელდი, დაგის მამა. ფოტოსურათი გადაღებულია არაუგვიანეს 1936 წლისა. ]]
ახალგაზრდული წლები
დაგ ჰამარშელდი დაიბადა ლილიეჰოლმენის რეგიონში, შვედეთის ცენტრალური ნაწილის სამხრეთით, ვეტერნის ტბის ნაპირზე, ქალაქ იენჩეპინგში, სტოკჰოლმისგან 280 კილომეტრში. მისი მშობლები იყვნენ გამოჩენილი შვედი სახელმწიფო მოღვაწე იალმარ ჰამარშელდი (1862 - 1953) და აგნეს ჰამარშელდი, დაბადებისას ალმკვისტი. იალმარისა და აგნესოს 4 ვაჟს შორის დაგი ყველაზე უმცროსი იყო.
ჰამარშელდთა საგვარეულოს ფუძემდებლად ითვლება პედერ (პერ) მიქაელსონი (მიახ. 1560 – 1646), რომელიც შვედეთის მეფე, კარლ IX-ეს ჯარში მსახურობდა. 1610 წელს მიქაელსონმა მეფისგან თავადობა და ახალი გვარი - ჰამარშელდი (Hammarsköld) მიიღო; მოგვიაბებით იგი დანიშნეს კუნძულ ელანდის ჯარების მთავარსარდლად. საგვარეულოს წარმომადგენელთა შორის ჭარბობდნენ სამხედროები, თუმცა გამონაკლისიც არსებობს - დაგის ბაბუის ძმა, ცნობილი შვედი მწერალი და ლიტერატურის ისტორიკოსი ლორენცო ჰამარშელდი ასევე ამ საგვარეულოს მიეკუთვნებოდა.
დაგის მამა იურისპრუდენციის პროფესორი იყო, შვილის დაბადებისთანავე, 1905 წელს ოჯახთან ერთად დანიის დედაქალაქ კოპენჰაგენში გადასახლდა, სადაც მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი დაიკავა. იალმარ ჰამარშელდის სპეციალიზაცისა საერთაშორისო ურთიერთობები იყო, მან მონაწილეობა საერთაშირუსი სამართლის ჰააგის II კონფერენციაშიც მიიღო (1907 წელი). ყოველივე ამან მნიშვნელოვანი კვალი დატოვა როგორც იალმარზე, ასევე მის შვილიბზე, რომელთა შორის დაგ ჰამარშელდი გაეროს გენერალური მდივანი გახდა, მისმა უფროსმა ძმამ, ბუ ჰამარშელდმა, შვედეთის მთავრობაში მნიშვნელოვანი პოსტი დაიკავა, ხოლო ოკე ჰამარშელდმა სამსახურო გაეროს საერთაშორისო სასამართლოში გააგრძელა.
დაგის დედა, აგნესი, იყო გუსტავ ფრიდოლფ ალმკვისტის (1814 – 1886), შვედეთის სასჯელაღსრულების სამინისტროს გენერალური დირექტორის, ქალიშვილი. სწორედ აგნესთან, რომლის მამა შვედური ლიტერატურის კლასიკოსის, კარლ იუნას ჰამარშელდის ძმა იყო, დაკავშირებულია როგორც თვით დაგის ლიტერატურული მიდრეკილებები, ასევე მისი უფროსი ძმის, სტენ ჰამარშელდის მიდრეკილებები, რომელიც საბოლოოდ მწერალი გახდა.
განათლება
1923 წელს, 18 წლის ასაკში, ჰამარშელდმა გიმნაზია დაასრულა და უპსალას უნივერსიტეტში შევიდა. პირველი წლების განმავლობაში სწავლობდა საფრანგეთის ისტორიასა და ფრანგულ ლიტერატურას, ასევე სოციალურ ფილოსოფიასა და ეკონომიკურ პოლიტიკას, რის შემდეგაც მიიღო ხელოვნების ბაკალავრის ხარისხი. შემდეგი სამი წელი გაატარა ეკონომიკის შესწავლაში, რის შემდეგაც მიიღო ეკონომოკის ფილოსოფიის ლიცენციატის ხარისხი. 1930 წელს, უპსალას უნივერსიტეტში ორწლიანი სწავლის შემდეგ მიიღო ასევე სამართლის ბაკალავრის ხარისხი.
კარიერა
1930-1934 წლებში ჰამარშელდი ხელმძღვანელობდა უმუშევრობის დაძლევის სახელმწიფო კომიტეტს. აღნიშნულ პერიოდში დაგი სტოკჰოლმის უნივერსიტეტში დოქტორანტურაზე სწავლობდა, რომლის დამთავრების შემდეგაც ის აღნიშნულ უნივერსიტეტში ერთი წლის განმავლობაში ასისტენტ პროფესორად მუშაობდა, მაგრამ მისი ოჯახის ისტორიიდან გამომდინარე ჰამარშელდი საკუთარ მომავალს საჯარო სამსახურში ხედავდა, რომელსაც მან საკუთარი კარიერა მიუძღვნა. 31 წლიანი კარიერის განმავლობაში ჰამარშელდი მსახურობდა შვედეთის ფინანსურ, საგარეო და საერთაშორისო უწყებებში. უმუშევრობის დაძლევის სახელმწიფო კომიტეტში წარმატებული მუშაობის შედეგად ჰამარშკოლდმა შვედეთის ეროვნული ბანკის ხელმძღვანელების ყურადღება მიიპყრო, რომლის შედეგადაც 1935 წელს ის ბანკის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან პოზიციაზე დაინიშნა, რასაც მალევე მოჰყვა ფინანსთა მინისტრის მოადგილის თანამდებობა, რომელზეც ის 1936-1945 წლებში მუშაობდა. დაგ ჰამარშელდი 1941-1948 წლებში მსახურობდა შვედეთის ეროვნული ბანკის თავმჯდომარედ, რომელიც ქვეყანაში ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ფინანსურ სტრუქტურად მიიჩნევა.
ჰამარშელდი მიიჩნევა პირველ ადამიანად, რომელმაც გამოიყენა ტერმინი „დაგეგმილი ეკონომიკა“. დაგმა მის ძმასთან ბოსთან ერთად, რომელიც სოციალური კეთილდღეობის მინისტრის მოადგილე იყო მოამზადა კანონპროექტი, რომელმაც შვედეთის, როგორც „კეთილდღეობის სახელმწიფოს“ შექმნას ჩაუყარა საფუძველი. ჰამარშელდის, როგორც სახელმწიფო მოხელის წინსვლა აქტიურად გაგრძელდა, განსაკუთრებით საერთაშორისო დონეზე, სადაც ის შვედეთის მხრიდან მნიშვნელოვან ეკონომიკურ მოლაპარაკებებში იყო ჩართული. ჰამარშელდი ჩართული იყო ბრიტანეთთან მიმდინარე მოლაპარაკებებში, რომლის მიხედვითაც ომის შემდგომი ევროპის რეკონსტრუქცია უნდა მომხდარიყო, ასევე ჰამარშელდი ხელმძღვანელობდა შვედეთის მისიას პარიზში, სადაც  მოლაპარაკებების შედეგად მარშალის გეგმის შემუშავება მოხდა. ჰამარშელდი ასევე აქტიურად იყო ჩართული აშშ- შვედეთის სავაჭრო შეთანხმების მოლაპარაკებებში, რომლის შედეგადაც არსებული შეთანხმების განახლება მოხდა. ჰამარშელდის ლიდერის თვისებები ყველაზე კარგად ევროპის ეკონომიკური თანამშრომლობის და განვითარების ორგანიზაციაში (OECD) (ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია) გამოჩნდა, სადაც ის შვედეთს წარმოადგენდა.
ჰამარშელდის კარიერა შვედეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში 1946 წელს დაიწყო, როდესაც ის საგარეო უწყების ფინასური მრჩეველი გახდა. 1949 წელს კი ის უკვე საგარეო საქმეთა სამინისტროში მნიშვნელოვან პოზიციაზე დაინიშნა, 1951 წელს უფსალელი უკვე საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე და შეთავსებით უპორტფელო მინისტრი გახდა. იმის მიუხედავად, რომ ჰამარშელდი უპორტფელო მინისტრი იყო, ის არასოდეს ყოფილა რომელიმე პარტიის წევრი, მაშინაც კი როდესაც ხელისუფლების შტოების უმეტესობას სოციალ დემოკრატები აკონტროლებდნენ. ჰამარშკოლდმა როგორც უპორტფელო მინისტრმა შვედეთის დიდი ხნის საგარეო პოლიტიკა გააგრძელა, რაც გულისხმობდა საერთაშორისო ეკონომიკური თანამშრომლობის პოლიტიკის გაგრძელებას, ნატოში (ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების ორგანიზაცია) გაწევრიანებაზე უარის თქმის პოლიტიკის შენარჩუნებას, პოლიტიკურ დონეზე ევროპის საბჭოში ურთიერთობების გაძლიერებას და ევროპის ეკონომიკური თანამშრომლობის ფარგლებში კოლაბორაციის წახალისებას.
1951 წელს პარიზში გამართულ გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე ჰამარშელდი შვედური დელეგაციის ვიცე თავმჯდომარე იყო. მოგვიანებით 1952 წელს კი უკვე ის შვედეთის დელეგაციის ხელმძღვანელი გახდა.
წარდგენა და არჩევა
1952 წლის 10 ნოემბერს გაეროს მოქმედმა გენერალურმა მდივანმა ტრიუგვე ლი-მ მისი გადადგომის შესახებ გააკეთა განცხადება. გენერალური მდივნის გადადგომის მომენტიდანვე მალევე დასავლეთსა და საბჭოთა კავშირს (საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი) შორის რამდენიმეთვიანი ინტენსიური მოლაპარაკებების პროცესი დაიწყო, რომლის დასრულების შედეგადაც მხარეებმა შეთანხმებას ვერ მიაღწიეს. 1953 წლის 13 და 19 მარტს უშიშროების საბჭომ (გაეროს უშიშროების საბჭო) კენჭი უყარა 4 კანდიდატს, რომლიდანაც საჭირო ხმების უმრავლესობა მხოლოდ კანადელმა ლესტერ პირსონმა მიიღო, მაგრამ მის კანდიდატურას საბჭოთა კავშირმა ვეტო დაადო. უშიშროების საბჭოს მუდმივმოქმედ წევრებს შორის გამართული კონსულტაციების შედეგად საფრანგეთის ელჩმა ჰენრი ჰოპენოტმა 4 კანდიდატურა წამოაყენა, რომელთა შორისაც ჰამარშელდიც იყო.
ზესახელმწიფოები იმედოვნებდნენ, რომ გენერალური მდივანი აქტიურად არ იქნებოდა ჩართული პოლიტიკურ საკითხებში და ის ძირითადად ადმინისტრაციულ საკითხებზე ორიენტირებული იქნებოდა. ჰამარშელდის გენერალურ მდივნად არჩევას ხელი მნიშვნელოვნად შეუწყო მისმა არსებულმა რეპუტაციამ, რომლის შედეგადაც საბჭოთა კავშირის მუდმივმოქმედმა წარმომადგენელმა ვალერიან ზორინმა ჰამარშელდის კანდიდატურა უსაფრთხოდ მიიჩნია და მხარი დაუჭირა მის კანდიდატურას. ზორინის ნაბიჯი, რომ ჰამარშელდისთვის მხარი დაეჭირა ბევრი დასავლური ქვეყნისთვის მოულოდნელი აღმოჩნდა, განსაკუთრებით ბრიტანეთისთვის და მისი წარმომადგენლისთვის ენტონი იდენისთვის, რომელიც ჰამარშელდის აქტიური მხარდამჭერი იყო. ჰამარშელდის ნომინირებამ აშშ (ამერიკის შეერთებული შტატები)-თვის საკმაოდ მოულოდნელი აღმოჩნდა, მის დაწინაურებას ამერიკელები არც განიხილავდნენ. მას შემდეგ, რაც სახელმწიფო დეპარტამენტმა სრულიად შეისწავლა ჰამარშელდის საქმიანობა, აშშ-მ მიიღო გადაწყვეტილება მისთვის მხარი დაეჭირა. გაეროში აშშ-ს ელჩმა ჰენრი კობოტ ლოჯმა სახელმწიფო დეპარტამენტს განუცხადა: „ის საუკეთესო არჩევანია ჩვენთვის“, აღნიშნული სიტყვების შემდეგ აშშ-მა გადაწყვიტა ჰამარშელდისთვის მხარი დაეჭირა.
1953 წლის 31 მარტს გაეროს უშიშროების საბჭომ ხმების უმრავლესობით მხარი დაუჭირა ჰამარშელდის კანდიდატურას და ის გენერალურ ასამბლეას წარუდგინა. ჰამარშკოლდმა მისი როგორც გენერალურო მდივნის კანდიდატად წარდგენის მოულოდნელი ამბავი ჟურნალისტისგან გაიგო, რომელიც მას თავიდან 1 აპრილის ხუმრობა ეგონა, მაგრამ რამდენიმე ზარის შემდგომ ის დარწმუნდა, რომ ეს ხუმრობა არ იყო. საკუთარ მამასთან და შვედეთის მთავრობასთან კონსულტაციის შემდგომ ჰამარშელდი დათანხმდა გაეროს გენერალური მდივნობას.
1953 წლის 7 აპრილს გენერალურმა ასამბლეამ 57 ხმით მხარი დაუჭირა ჰამარშელდის კანდიდატურას, ხოლო 10 აპრილს ის როგორც გენერალური მდივნი შეუდგა მოვალეობის შესრულებას. 1957 წლის 26 სექტემბერს ჰამარშელდი ხმების უმრავლესობით მეორე ვადით იქნა არჩეული.
მმართველობა
არჩევიდან მალევე ჰამარშკოლდმა მიზნად დაისახა გაეროს ეფექტურობის ზრდა. ჰამარშკოლდმა გადაწყვიტა შეექმნა გენერალური მდივნის პირადი სამდივნო, რომელიც 4000 კაცისგან იქნებოდა შემდგარი, სამდივნოს წევრებს მათი მოვალეობები და მიმართულებები მკაცრად ექნებოდათ განსაზღვრული, აღნიშნული სამდივნო სახელმწიფოებრივი გავლენებისგან დამოუკიდებელი უნდა ყოფილიყო. საინტერესოა ის ფაქტიც, რომ დაგი აქტიურად იყო ჩართული გაეროს სხვა მცირე პროექტებშიც, როგორიცაა „სამედიტაციო ოთახი“, რომელიც გაეროს სათავო ოფისში მდებარეობს და განკუთვნილია ყველასთვის ვისაც სიმშვიდეში სურს განმარტოება. აღნიშნული ფაქტი კარგად მეტყველებს იმაზე თუ რამხელა ყურადღებას აქცევა დაგი გაეროში კარგი სამუშაო გარემოს შექმნას, იმისთვის რო ის მაქსიმალურად ეფექტური ყოფილიყო.
მისი მმართველობის პერიოდში ჰამარშელდი აქტიურად ცდილობდა ისრაელისა და არაბული ქვეყნების ურთიერთობების დალაგებას. ასევე ის აქტიურად იყო ჩართული ამერიკელი სამხედროების განთავისუფლების პროცესში, რომლებიც კორეის ომში იბრძოდნენ და ჩინეთის ტყვეობაში იმყოფებოდნენ. 1956 წელს ჰამარშელდმა ასევე შექმნა გაეროს სწრაფი რეაგირების ძალები (UNEF), რომლებიც პირველად იქნა გამოყენებული სუეცის კრიზისის დროს სიტუაციის განსამუხტად. 1958 წელს იორდანიაში და ლიბანში შექმნილი კრიზისის შედეგად შექმნა გაეროს სადამკვირვებლო მისია, ხოლო 1959 წელს ტაილანდს და კამბოჯას შორის დიპლომატიური ურთიერთობების დაძაბვის დროს მედიატორის როლს ასრულებდა. გაეროს სწრაფი რეაგირების ძალებისა და სადამკვირვებლო მისიის როლები, მათი გამოყენების პროცედურები სწორედ ჰამარშელდის მდივნობის პერიოდში ჩამოყალიბდა. ჰამარშელდის მიერ მოლაპარაკებების წარმატებით განხორციელებასა და ორი მნიშვნელოვანი სამსახურის შექმნას გაეროს გენერალური მდივნის როლის მნიშვნელოვანი ზრდა მოჰყვა.
გაეროს სამშვიდობო ძალების და სადამკვირვებლო მისიის როლის ზრდას ხელს უწყობდა ახალი სახელმწიფოების გაჩენა, რაც ხშირად კონფლიქტების გამომწვევი მიზეზი ხდებოდა. 1960 წლის ივლისში აღნიშნული სამსახურების აქტიური გამოყენება მოხდა კონგოს მიმართვის საფუძველზე. ახალგათავისუფლებული კონგოს შეიარაღებული ძალების ნაწილი ახალი ხელისუფლების წინააღმდეგ აჯანყდა, კანტაგანის რეგიონმა დაიწყო გამოყოფის პროცედურა ხოლო ბელგიის არმია კონგოში შეიჭრა. ჰამარშელდის გადაწყვეტილებით გაერომ კონგოში სამშვიდობო ძალები გააგზავნა, რომელსაც თავად დაგი ხელმძღვანელობდა.
მიუხედავად იმისა, რომ ჰამარშელდი კონგოს კრიზისის გადაჭრაში აქტიურად იყო ჩართული, საბჭოთა კავშირი უკმაყოფილო იყო აფრიკის დეკოლონიზაციის პროცესით და იმით, რომ გაერომ მშვიდობის შესანარჩუნებლად მისი სამშვიდობო ძალები გაგზავნა. ჰამარშელდის მოქმედებებით გაღიზიანებულმა საბჭოთა კავშირმა, მისი გადადგომა და გაეროს მმართველობის სისტემის ცვლილება მოითხოვა.
გარდაცვალება
ჰამარშელდის საბედისწერო ფრენა 1961 წლის 18 სექტემბერს განხორციელდა, ის კონგოში სამშვიდობო მოლაპარაკებებზე მიემართებოდა. დაგის მიზანი გაეროს სამშვიდობო ძალებს და კანტანგეზეს ძალებს შორის ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების მიღწევა იყო. სამწუხაროდ, ჰამარშელდის თვითმფრინავმა დანიშნულების ადგილს ვერ მიაღწია და კატასტროფა ჩრდილოეთ როდეზიაში (დღეს ზამბია) განიცადა. ჰამარშელდთან ერთად თვითმფრინავის თექვსმეტივე მგზავრი ადგილზე დაღუპა, ერთ-ერთი მგზავრი კი მოგვიანებით მიღებული ტრავმებისგან საავადმყოფოში გარდაიცვალა. ჰამარშელდის ავიაკატასტროფაში დაღუპვამ გაერო მნიშვნელოვანი კრიზისის წინაშე დააყენა, კერძოდ მსგავსი კრიზისის შემთხვევაში არ არსებობდა რაიმე პროცედურა, რომლის მიხედვითაც გენერალური მდივნის ჩანაცვლება მოხდებოდა, სწორედ ამიტომ გაერო იძულებული გახდა ახალი მდივანი აერჩია.
გარემოებები, რის გამოც ჰამარშელდის თვითმფრინავმა ავიაკატასტროფა განიცადა, დღემდე დაუდგენელია და ბურუსითაა მოცული. 1962 წელს როდეზიის მიერ ჩატარებულმა გამოძიებამ დაადგინა, რომ სავარაუდო მიზეზი რის გამოც თვითმფრინავმა კატასტროფა განიცადა პილოტის შეცდომა იყო. მიუხედავად იმისა, რომ თვითმფრინავის ჩამოგდებასთან დაკავშირებით გარკვეული მტკიცებულებები არსებობს, გაეროს მიერ ჩატარებული გამოძიების შედეგად ცალსახა მიზეზი ვერ დადგინდა, ხოლო აშშ-ს ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს (CIA) ანგარიშის მიხედვით პასუხისმგებლობა რუსეთის KGB-ს ეკისრებოდა.
1998 წელს სამხრეთ აფრიკის უსაფრთხოების სამსახურმა საჯარო გახადა რამდენიმე დოკუმენტი, რომლის მიხედვითაც სამხრეთ აფრიკული გასამხედროებული ორგანიზაციის მეშვეობით ჰამარშელდის ტრაგიკული დაღუპვის უკან აშშ-ს ცენტრალური სადაზვერვო სამსახური (CIA), დიდი ბრიტანეთის დაზვერვა (MI6) და სავარაუდოდ ბელგიური წიაღისეულის კომპანია იდგნენ. აღნიშნული დოკუმენტი ასევე შეიცავდა სავარაუდო შეთქმულების ინფორმაციასაც, რომლის მიხედვითაც CIA-ის დირექტორს ალან დალესს ჰამარშელდის „მოცილება“ სურდა, ვინაიდან ის პრობლემებს უქმნიდა დალესის გეგმებს. ჰამარშელდის სურვილი, რომ კონგოში მინერალებით მდიდარი რეგიონის კანტანგის კონფლიქტი დაესრულებინა არ შედიოდა ზემოთ ნახსენები ორგანიზაციების ინტერესებში, მაგრამ მოპოვებული დოკუმენტები არ წარმოადგენდა ორიგინალ დოკუმენტებს, რის გამოც შესაბამისი ექპერტიზის ჩატარება და ავთენტურობის დადგენა ვერ მოხერხდა. სწორედ ამიტომ აღიშნულ საკითხზე მსჯელობა შეწყდა.
2013 წელს გამოქვეყნდა სვენ ჰამარბერგის რეპორტი, რომელიც ჰამარშელდის დაღუპვას შეეხებოდა. აღნიშნული რეპორტის თანახმად გამოიკვეთა ორი მთავარი მიზეზი რის გამოც თვითმფრინავმა ავიაკატასტროფა განიცადა:
2014 წელს კიდევ ერთი ახალი დოკუმენტი გასაჯაროვდა, რომელიც მნიშვნელოვან ინფორმაციას შეიცავდა. არსებული დოკუმენტის თანახმად კონგოში აშშ-ს ელჩმა ვაშინგტონს აცნობა, რომ ჰამარშელდის თვითმფრინავი შესაძლოა დაქირავებული მებრძოლის მიერ ყოფილიყო ჩამოგდებული.
იმის გათვალისწინებით, რომ ჰამარშელდის დაღუპვასთან დაკავშირებით გახშირდა მანამდე შეუსწავლელი მასალების გამოჩენა, გაეროს გენერალურმა მდივანმა პან გი მუნმა 2015 წლის 16 მარტს შექმნა დამოუკიდებელი კომისია, რომელმაც ახალი მტკიცებულებები და გარემოებები შეისწავლა. აღნიშნული კომისიის რეპორტით დადგინდა, რომ ჰამარშელდის თვითმფრინავის ჩამოვარდნა გარე ჩარევის შედეგად მოხდა, მაგრამ ინფორმაციის ნაკლებობის გამო მან ვერ დაადგინა თუ ვის შეიძლება აღნიშნული ფაქტი განეხორციელებინა.
პირადი ცხოვრება
ჰამარშელდი არასოდეს ყოფილა დაქორწინებული, არ ჰყოლია შვილები.
დაგ ჰამარშელდი ქართულ ლიტერატურაში
2000-იანი წლების დასაწყისში ცნობილმა ქართველმა მწერალმა და საზოგადო მოღვაწემ, ნაირა გელაშვილმა გამოაქვეყნა თავისი ახალი საბავშვო წიგნი „დიდი დაგის ორდენი“. ზღაპრის მთავარი გმირი გაეროს გენერალური მდივნის პროტოტიპია, რომელიც მსოფლიოს ყველაზე დიდ შემრიგებლად არის მოხსენიებული. ნაწარმოებში დაგისა და მისი მიმდევრების ამოცანა გაუცხოვებულ და გადაგვარებულ ტომთან კავშირის დამყარება და მათი სიკეთის გზაზე დაყენებაა.
სქოლიო
კატეგორია:გაეროს გენერალური მდივნები კატეგორია:შვედი ეკონომისტები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში კატეგორია:დაბადებული 29 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1961
Lasioglossum oleosum
Lasioglossum oleosum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1898 წელს.
სქოლიო
oleosum
კვიდო
კვიდო (Ligustrum) — ფოთოლმცვივანი ან მარადმწვანე ბუჩქების (იშვიათად ხეების) გვარი ზეთისხილისებრთა ოჯახისა.
ცნობილია 40-მდე სახეობა. საქართველოში ბუნებრივად იზრდება 1 — ჩვეულებრივი კვიდო (Ligustrum vulgare). იგი ფოთოლმცვივანი ბუჩქია, რომლის სიმაღლე 2-5 მ აღწევს. სურნელოვანი და თაფლოვანი ყვავილები აქვს. ყვავილობს მაის-ივნისში.
ნაყოფი შავია, მწიფდება სექტემბერ-ოქტომბერში და ხეზე მთელი ზამთარი რჩება. ფართოდაა გავრცელებული მთელს ტყიან საქართველოში. ველურად იზრდება ყირიმსა და კავკასიაში, სამხრეთ და დასავლეთ ევროპაში, ჩრდილოეთ აფრიკასა და მცირე აზიაში. დეკორატიულია. კრეჭას კარგად იტანს, ქმნის მჭიდრო და ლამაზ ცოცხალ ღობეს. იყენებენ მინდორსაცავი ზოლების გასაშენებლად. ნაყოფიდან იღებენ შავ, მწვანე და სხვა ფერის საღებავს.
Fields of Gold
„Fields of Gold“ — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა და ერთ-ერთი პოპულარული სინგლი, რომელიც გამოიცა 1993 წელს. იგი შეტანილია მუსიკოსის მეოთხე სტუდიურ ალბომში „Ten Summoner's Tales“ და მის კომპილაციებში.
სტინგის თქმით, ეს სიმღერა ასახავს მის განწყობას, რომელიც დაეუფლა გარეუბანში დასახლების შემდეგ, როდესაც გადახედა ქერის მინდვრებს.
სქოლიო
კატეგორია:სტინგის სიმღერები კატეგორია:1993 წლის სიმღერები
ევროკავშირის ენები
ევროკავშირში შემავალი სახელმწიფოების ტერიტორიაზე 60-მდე ენა გამოიყენება, მათ შორის ამ ორგანიზაციის მიერ ოფიციალურად აღიარებულია მხოლოდ 20.
ევროკავშირში გავრცელებული ენები
აქ მოტანილი ცხრილი ასახავს ევროკავშირის 5 უდიდესი ენის გავრცელების მაჩვენებლებს ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოების ტერიტორიაზე.
ევროკავშირის ოფიციალური ენები
ყველა გადაწყვეტილება, რომელიც მიიღება ევროკავშირის ოფიციალური ორგანოების მიერ, ითარგმნება ყველა ოფიციალურ ენაზე და ევროკავშირის მოქალაქეები უფლებამისლნი არიან თავის შეკითხვებზე პასუხები მიიღონ ნებისმიერ ოფიციალურ ენაზე. უმაღლესი დონის შეხვედრებზე უზრუნველყოფილია მონაწილეთა გამოსვლების თარგმანი ყველა ოფიციალურ ენაზე (საჭიროების შემთხვევაში). ევროპარლამენტისა და ევროკავშირის საბჭოს სესიები ყოველთვის ტარდება სინქრონული თარგმანის თანხლებით. უნდა აღინიშნოს, რომ ევროკავშირის ინსტიტუტებში ოფიციალური გამოსვლებისა და დოკუმენტების თარგმნის მიზნებისათვის სოლიდური თანხები იხარჯება, კერძოდ, ეს მაჩვენებელი 2004 წელს შეადგენდა 540 მლნ ევროს, ხოლო 2005 წელს - 800 მლნ-ს (დაგეგმილი მაჩვენებელი), რაც ევროკავშირის ბიუჯეტის თითქმის 25%-ს შეადგენს.
მიუხედავად ევროკავშირის ენების დეკლარირებული თანასწორობისა, პრაქტიკაში სხვა პროცესები მიმდინარეობს. შეიმჩნევა ტენდენცია ორენოვნებაზე გადასვლისა, როდესაც ძირითად ენებად გამოიყენება ინგლისური და ფრანგული, ხოლო იშვიათ შემთხვევებში ასევე გერმანულიც.
ევროკავშირის სხვა ენები
მიუხედავად იმისა, რომ ირლანდია ევროკავშირს მიუერთდა 1973 წელს და მისი პირველი ოფიციალური ენა ირლანდიური იყო, იგი არ იქნა აღიარებული ევროკავშირის ოფიციალურ ენად (თუმცა ევროკავშირის შეთანხმებები ქვეყნებოდა ამ ენაზეც). 2005 წლის 13 ივნისს ეს ხარვეზი შეივსო. და იგი 21-ე ოფიციალურ ენად გამოცხადდა.
აღნიშნული ენები სახელმწიფო დონეზე ოფიციალურად არ ითვლება თვით ესპანეთში, მაგრამ ევროპის კავშირის საბჭოს 2005 წლის 13 ივნისის რეზოლუციით ევროკავშირის ინსტიტუტებს უფლება მიეცათ მათი გამოყენებისა. ეს რეზოლუცია არ გულისხმობს მათ გამოცხადებას ევროკავშირის ოფიაციალურ ენებად.