cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფრანც შუბერტი
ბავშვობა
ფრანც პიტერ შუბერტი დაიბადა ვენის გარეუბანში, ლიხტენტალის სამრევლო სკოლის მასწავლებლისა და მოყვარული მუსიკოსის ოჯახში. მისი მამა - ფრანც თეოდორ შუბერტი, მეზღვაური გლეხების ოჯახიდან იყო; დედა, ელიზაბეტ შუბერტი (ქალიშვილობაში ფიცი), იყო სილეზიელი მჭედლის ქალიშვილი. მათი 14 შვილიდან 9 გარდაიცვალა ადრეულ ასაკში.ფრანცის ძმებიდან ერთ-ერთმა - ფერდინანდმა ასევე თავი მიუძღვნა მუსიკას. ფრანცმა ძალიან ადრე გამოავლინა მუსიკალური შესაძლებლობები. მუსიკაში პირველი გაკვეთილები მიიღო მამის (ვიოლინო) და უფროსი ძმის იგნაცისაგან (ფორტეპიანო). ექვსი წლიდან ის სწავლობდა ლიხტენტალის სამრევლო სკოლაში. შვიდი წლიდან ის სწავლობდა ორღანზე დაკვრას ლიხტენტალის ეკლესიის კაპელმეისტერთან. სამრევლო სკოლის რეგენტი მ. ჰოლცერი ასწავლიდა სიმღერას. კარგი ხმის წყალობით 1808-იდან სამეფო კარის კაპელაში იყო მგალობლად. იქ მისი მეგობრები გახდნენ იოზეფ ფონ შპაუნი, ალბერტ შტადლერი და ანტონ ხოლცაპფელი. აქ მას 1816-მდე კონტრაპუნქტისა და კომპოზიციას ასწავლიდა ა.სალიერი. 1818–1824 შუბერტი მოღვაწეობდა უნგრეთში. პირველად მისი ნაწარმოები 1821 გამოიცა. მალე კი შუბერტის სიმღერები ფართოდ გავრცელდა. 1823 წელს შუბერტი აირჩიეს შტირიისა და ლინცის მუსიკალურ კავშირთა საპატიო წევრად. 1828 წელს ვენაში წარმატებით შესრულდა მისი ნაწარმოებები. იმავე წლის შემოდგომაზე შუბერტი მუცლის ტიფით გახდა ავად და გარდაიცვალა.
მუსიკის ისტორიაში შუბერტი შევიდა როგორც პირველი რომანტიკოსი. მისი შემოქმედება ვენის კლასიკური სკოლის ტრადიციებს და ამავე დროს პრინციპულად ახალი და ნოვატორულია. შუბერტი ყველა დროის ერთ-ერთი უდიდესი ლირიკოსი კომპოზიტორია. მისი მუსიკა მელოდიური სიმდიდრით თითქმის სწორუპოვარია. დიდი მნიშვნელობა ენიჭება კოლორიტს, ფერადოვნებას (ვლინდება ჰარმონიაში და ორკესტრობაში). შუბერტი არაჩვეულებრივად ნაყოფიერი კომპოზიტორია. მან დაწერა თითქმის ყველა მუსიკალური ჟანრის ნაწარმოებები, მაგრამ განსაკუთრებული მიღწევები აქვს ვოკალური ლირიკისა და სიმფონიის მუსიკის დარგში. მან შექმნა რომანტიკული სიმღერისა და რომანტიკული სიმფონიის პირველი და სრულყოფილი ნიმუშები. შუბერტს დაწერილი აქვს 600-მდე სიმღერა თითქმის 100 პოეტის (ძირითადად გერმანელების) ტექსტებზე. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია გოეთეს (70-მდე სიმღერა, მ. შ. „ტყის მეფე“ და „გრეთხენი ჯარასთან“), შილერის (40-ზე მეტი, მ. შ. „ქალიშვილის ჩივილი“), ჰაინეს (6, მ. შ. „ორეული“), მიულერის (განთქმული ვოკალური ციკლები „მშვენიერი მეწისქვილე ქალი“, 1822 და „ზამთრის გზა“, 1827) ტექსტებზე შექმნილი სიმღერები. სიმღერების დიდი ნაწილი დაწერილია მარტივი სტროფული ფორმით; ამავე დროს შუბერტმა შექმნა ახალი რთული ტიპის სიმღერა გამჭოლი, უწყვეტი განვითარებით, რომელშიც ვოკალურ მელოდიას (ბოლო პერიოდის სიმღერებში იგი გამდიდრებულია რეჩიტატიული ელემენტებით) მხატვრულ-განზოგადებული მნიშვნელობა ენიჭება. საფორტეპიანო თანხლება უაღრესად გამომსახველია, ზოგჯერ ასახვით-ბგერწერითი ხასიათისა.
ნოვატორული მნიშვნელობა ჰქონდა შუბერტის სიმფონიურ შემოქმედებას. მისი 9 სიმფონიიდან გამოირჩევა მე-7, „დაუმთავრებელი“ (1822) და მე-9, ე. წ. „დიდი“ (1828), რომელთა სახით შექმნა რომანტიკული სიმფონიზმის 2 ნაირსახეობა ― ლირიკულ-დრამატული და გმირულ-ეპიკური. სიმღერებისაგან განსახვავებით შუბერტის სიმფონიური შემოქმედება მოგვიანებით გახდა ცნობილი (მე-9 სიმფონია პირველად შესრულდა 1839, მე-7 კი ― 1865). ჭეშმარიტი აღიარება კი მან მხოლოდ XX საუკუნეში იპოვა. მინი|მარჯვნივ|სახლი, სადაც დაიბადა შუბერტი
მაღალი მხატვრული ღირებულებისაა შუბერტის კამერულ-საკრავიერი შემოქმედება, გამოირჩევა სიმებიანი კვინტეტი (1828) და 3 უკანასკნელი სიმებიანი კვარტეტი (1824–1826). შუბერტის შემოქმედების ერთ-ერთი უმთავრესი დარგია საფორტეპიანო მუსიკა (22 საფორტეპიანო სონატა, ფანტაზია „მოხეტიალე“, რომელიც ამზადებს ფ.ლისტის სიმფონიური პოემების სტრუქტურას; 11 „ექსპრომტი“, 1827–1828; „მუსიკალური მომენტი“, 1823–1828; ვალსები; ლენდლერები ― რომანტიკული საფორტეპიანო მინიატურები, რომლებიც ამზადებენ შოპენისა და ლისტის საფორტეპიანო მუსიკის თავისებურებებს; საფორტეპიანო ნაწარმოებები 4 ხელისათვის, მ. შ. ფანტაზია, 1828; უნგრული დივერტისმენტი, 1824; ვარიაციები; მარშები და სხვ.). შუბერტს დაწერილი აქვს აგრეთვე 3 ოპერა, 6 ზინგშპილი, მუსიკა დრამატული პიესებისათვის (მ. შ. „როზამუნდი“), სასულიერო ნაწარმოებები, რომელთა შორის გამოირჩევა 2 მესა (1819, 1828), ვოკალური კვარტეტები, გუნდები, კანტატის და ორატორიის ტიპის ნაწარმოებები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავსტრიელი კომპოზიტორები კატეგორია:დაბადებული 31 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1797 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1828 კატეგორია:სიფილისით გარდაცვლილები
კარლ კნორინგი
განათლება
1758 წელს ძმასთან ბოგდან კნორინგთან ერთად ჩააბარა სანქტ-პეტერბურგის პირველ საკადეტო კორპუსში, რომელიც დაამთავრა 1764 წელს.
სამხედრო სამსახური
აყვანილ იქნა ნიჟეგოროდის მე-17 დრაგუნის პოლკში კორნეტად. მონაწილეობდა 1768–1774 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში, რომლის დროსაც 1771 წელს მიიღო სეკუნდ-მაიორის ჩინი.
მონაწილეობდა 1787–1792 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში და ოჩაკოვოს შტურმით აღებისათვის დააჯილდოვეს წმინდა გიორგის მე-4 ხარისხის ორდენით.
1789 წელს კნორინგი დააწინაურეს პოლკოვნიკამდე და გადაყვანილ იქნა ინგერმანლანდის მე-9 ქვეით პოლკში, 2 წლის შემდგე კი ტავრიჩესკის მე-6 გრენადერთა პოლში.
1797 წლის 27 იანვრიდან გენერალ-მაიორი, 1798 წლის 11 სექტემბრიდან გენერალ-ლეიტენანტი.
1799 წელს დაინიშნა ყაზანის 64-ე ქვეითი პოლკის შეფად (2.03.1799–11.09.1802).
1800 წლის 11 ივნისს გახდა დიდი ჯვრის კავალერი და დაჯილდოვდა წმინდა იოანე იერუსალმელის ორდენით.
მოღვაწეობა კავკასიაში
1799-1802 წლებში იყო ასტრახანის სამხედრო-გუბერნატორი.
1801 წლის 16 თებერვალს აღნიშნული ტექსტი კარლ კნორინგის დავალებით გენერალ-მაიორმა ივანე ლაზარევმა სიონის საკათედრო ტაძარში წაუკითხა საზოგადოებას. თავდაპირველად ის რუსულ და ქართულ ენებზე იკითხებოდა ხოლო შემდეგ სომხური და თათრულ ენაზეც გავრცელდა თბილისში. იმისათვის რომ აღნიშნული მანიფესტი საზოგადოებას უმტკივნეულოდ მიეღოთ, კნორინგს დაევალა რომ თავადაზნაურობა დაეწინაურებინათ, ზოგი ხარისხით, ზოგი მედლით, ზოგი ანაზღაურებით.
1801 წლის გაზაფხულზე იმპერატორ პავლე I-ს მკვლელობის შემდეგ, ტახტზე ასულმა ალექსანდრე I, გამოთქვა უკმაყოფილოება რუსეთის იმპერიაში საქართველოს სტატუსის შესახებ, რადგანაც იმპერატორ პავლეს მიერ ხელმოწერილი მანიფესტი მის მიერ წარმოებულ პოლიტიკაში არ ჯდებოდა.
1801 წლის 24 მაისს თბილისში რუსეთის იმპერატორის დავალებით ჩამოდის ასტრახანის გენერალ-გუბერნატორი კნორინგი, რომელსაც დაევალა ადგილზე გარკვეულიყო იმაში თუ რა სურდა ამჟამინდელ ქართველ ერს, რათა საბოლოო გადაწყვეტილება მიეღო იმპერატორს. თბილისში ჩამოსულმა კნორინგმა დაინახა რა ქავეყანაში არსებული ქაოსი, მასში დავით ბატონიშვილი დაადანაშაულა და წესრიგის აღსადგენად მოითხოვა რომ ყველაფერი დაბრუნებულიყო იმ ვითარებაში როგორიც იყო მანიფესტის გამოცხადების დროს. კნორინგი პეტერბურგში სამი კვირის შემდეგ დაბრუნდა. მისი ჩასვლისთანავე იმართება კრება იმის თაობაზე ღირს თუ არა საქართველოს შემოერთება. აღნიშნულმა კრებამ რომელიც შედგებოდა გრაფ პ. სტროგანივის, გრაფ ვ. კოჩუბის, ნ. ნოვოსილცევის და თავადი ადამ ჩარტორისკისაგან უარყოფითად მიიღო გადაწყვეტილება საქართველოს შემოერთების შესახებ. აღნიშნული ვითარების ფონზე რუსეთის იმპერატორმა დიდი ფიქრის შემდეგ მაინც გადაწყვიტა რომ საქართველო შეეერთებინა რუსეთისათვის, რომლისათვისაც გამოსცა თავისი 1801 წლის 12 სექტემბრის მანიფესტი, რომელიც ეფუძნებოდა იმპერატორ პავლეს I-ის მანიფესტს, მაგრამ შეტანილი იყო რიგი ცვლილებები.
1801 წელის 12 სექტემბერს კნორინგი დანიშნეს საქართველოს მთავარსარდლად და სამოქალაქო საქმეთა მთავარმართებლად.
ალექსანდრე I-ის მანიფესტი საქართველოში 1802 წლის 12 აპრილს გამოცხადდა, ხოლო 8 აპრილს კი საზეიმოდ გაიხსნა საქართველოს უზენაესი მთავრობა კნორინგის მეთაურობით. ამრიგად, ყოფილი ქართლ-კახეთის სამეფოს ტერიტორიაზე წარმოიქმნა რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციული ერთეული — საქართველოს გუბერნია.
იმპერატორი ალექსანდრე I უკმაყოფილო იყო კნორინგის მოღვაწეობით, რადგანაც თვლიდა რომ საქართველოს ტახტისთვის მებრძოლი უკმაყოფილო ბატონიშვილების დასაშოშმინებლად უფრო მკაცრი ზომების გატარება იყო საჭირო. 1802 წლის 11 სექტემბერს კნორინგი გადააყენეს და მის მაგივრად ასტრახანის გენერალ-გუბერნატორი პავლე ციციანოვი დანიშნეს. მიუხედავად გადაყენებისა, ციციანოვმა კნორინგი მხოლოდ 1803 წლის დასაწყისში შეიცვალა.
პეტერბურგში ჩასულმა კარლ კნორინგმა წარადგინა მის მიერ საქართველოში გატარებული რეფორმები, რომელმაც ხელისუფლისაგან ყურადღება არ დაიმსახურა. 1803 წლის 4 თებერვალს მისივე თხოვნით გათავისუფლეს სახელმწიფო სამსახურიდან.
კომენტარები
<references group="კ"/>
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის სამხედრო პირები კატეგორია:დაბადებული 22 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1746 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1820
ჭართალა
ჭართალა — სოფელი საქართველოში, კახეთის მხარის ახმეტის მუნიციპალიტეტში (შახვეტილას თემი). მდებარეობს მდინარე ილტოს ხეობაში. ზღვის დონიდან 800 მეტრი, ახმეტიდან 12 კილომეტრი, თელავიდან 41 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 15 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ლამპრული
„ლამპრული“ — სვანური წრიული ფერხული. ცეკვის დროს ხელში ეჭირათ ანთებული არყის ხის კვარი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ცეკვები კატეგორია:სვანეთი
პანამის გეოგრაფია
მინი|პანამის რუკა პანამა არის ქვეყანა რომელიც მდებარეობს ჩრდილოეთი ამერიკის ცენტრალური ამერიკის რეგიონში. ის ესაზღვრება კარიბის ზღვას და წყნარ ოკეანეს და მდებარეობს კოლუმბიასა და კოსტა რიკას შორის. პანამა მდებარეობს პანამის ყელზე. ეს S-ის ფორმის ყელი მოქცეულია 7° - 10° ჩრდილოეთ განედის და 77° - 83° დასავლეთ გრძედის ფარგლებში. პანამა მოიცავს დაახლოებით 77,082 კვადრატულ კილომეტრს. მისი სიგრძეა 772 კილომეტრი, ხოლო სიგანე მერყეობს 60 - 177 კილომეტრის ფარგლებში.
პოლიტიკური რუკა
ქვეყანა და ყოფილია 9 პროვინციად და ორ ტრადიციულ კომარკა (ესპანურ ენოვანი სახლემწიფოების ტრადიციული ადმინისტრაციული ერთეული), რომლებიც თავის მხრივ პროვინციიების შემადგენლობაში შედიან. პროვინციების საზღვრები 1903 წელს მათი ჩამოყალიბების შემდეგ არ შეცვლილა. პროვინციები დაყოფილია რაიონებად, რომლებიც თავის მხრივ იყოფიან კორეჯიმენტოსებად (corregimientos). კორეჯიმენტოსების კონფიგურაციები იცვლება პერიოდულად, ძირითადად მათი მოსახლეობის ცვალებადობის მიხედვით.
მისი ორი საერთაშორისო საზღვარი კოსტა რიკასა და კოლუმბიასთან არის ასრულად დემარკაციული და არ არის არანაირი სადავო საკითხები.
ლიტერატურა
კატეგორია:პანამის გეოგრაფია
ძვ. წ. XXII საუკუნე
საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოვლენები
საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოღვაწენი
კატეგორია:ძვ. წ. XXII საუკუნე
კლეპტომანია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პათოფსიქოლოგია კატეგორია:ფსიქიატრიული დიაგნოზი
ფილიპ სუპო
ფილიპ სუპო (Philippe Soupault, დ. 2 აგვისტო, 1897,  შავილი —  გ.  12 მარტი, 1990, პარიზი) —  ფრანგი  პოეტი.
ფილიპ სუპო იყო ანდრე ბრეტონისა და ლუი არაგონის მეგობარი, მათთან ერთად ჯერ გაერთიანებული იყო დადაისტურ მიმდინარეობაში, შემდეგ კი სიურრეალიზმის ერთ-ერთ ფუძემდებლად იქცა. თუმცა ამ მიმდინარეობიდან მალე გარიცხულ იქნა.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 1897 კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
სან-რემიხიო (სებუ)
სან-რემიხიო (ოფიციალურად სან-რემიხიოს მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa San Remigio; Bayan ng San Remigio) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი სებუს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 65 744 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 27 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სებუს პროვინციის მუნიციპალიტეტები
ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა
ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა-ტაილანდის ეროვნული ასამბლეის ქვედა პალატა, ტაილანდის მთავრობის საკანონმდებლო შტო. ტაილანდის მმართველობის სისტემა არის კონსტიტუციური მონარქია და საპარლამენტო დემოკრატია. ტაილანდის საკანონმდებლო შტოს სისტემა მოდელირებულია ვესტმინსტერის სისტემის მიხედვით. წარმომადგენელთა პალატას ჰყავს 500 წევრი, რომელთაგან ყველა დემოკრატიულად არჩეულია: 400 წევრი აირჩიეს ერთწევრიან საარჩევნო ოლქში, ხოლო დანარჩენი 100 არჩეულია პარტიული სიებით პარალელური კენჭისყრით. წარმომადგენელთა პალატის როლები და უფლებამოსილებები განისაზღვრა 2017 წლის კონსტიტუციაში, რომელიც 2021 წელს შეიცვალა.
წარმომადგენელთა პალატა დროებით გაუქმდა 2014 წლის ტაილანდის სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად და შეიცვალა ერთპალატიანი ეროვნული საკანონმდებლო ასამბლეით, 250 წევრისაგან შემდგარი ორგანო, რომელიც არჩეულია მშვიდობისა და წესრიგის ეროვნული საბჭოს მიერ. 2017 წლის კონსტიტუციის გამოქვეყნების შემდეგ, წარმომადგენელთა პალატა აღდგა, მაგრამ კონსტიტუციამ საშუალება მისცა სამხედრო ეროვნულ საკანონმდებლო ასამბლეას დარჩენილიყო 2019 წლის საყოველთაო არჩევნების შემდეგ წარმომადგენელთა პალატის ჩამოყალიბებამდე.
კანონპროექტის განხილვა
კანონპროექტი შეიძლება წარადგინოს მინისტრთა კაბინეტმა, არანაკლებ 20 პარლამენტის წევრისა ან 10 000 ამომრჩეველთა პეტიციით. თუმცა, შეიძლება დამტკიცდეს მხოლოდ პრემიერ-მინისტრის დადასტურებით.
ძვ. წ. XXIII საუკუნე
საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოვლენები
ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა
კანონპროექტის განხილვა
როდესაც პალატაში განხილვის პროცესი დასრულდება და კანონპროექტი შეთანხმდება, კანონპროექტი ეგზავნება სენატს შემდგომი განხილვისთვის; საიდანაც პროცესი 60 დღის განმავლობაში უნდა განხორციელდეს. თუ სენატი ვადაში ვერ ახერხებს განხილვას, კანონპროექტი ითვლება სენატის მიერ შეთანხმებულად.
ძვ. წ. XXIII საუკუნე
საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოღვაწენი
ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა
კანონპროექტის განხილვა
თუ კანონპროექტს მთელი ეროვნული ასამბლეა დაეთანხმება, პრემიერ-მინისტრი უნდა დაელოდოს 5 დღე, რათა ხალხს მისცეს შესაძლებლობა გააპროტესტონ კანონპროექტის კონსტიტუციურობა. რის შემდეგაც პრემიერ-მინისტრს 20 დღე აქვს, რათა მონარქს წარუდგინოს კანონპროექტი სამეფო თანხმობისთვის.
ძვ. წ. XXIII საუკუნე
კატეგორია:ძვ. წ. XXIII საუკუნე
ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა
კანონპროექტის განხილვა
კაბინეტის მიერ მიღებული ნებისმიერი გადაუდებელი აქტი უნდა გაიგზავნოს პალატაში განსახილველად დაუყოვნებლად და შესამოწმებლად. თუ პალატა დაამტკიცებს საგანგებო აქტს, ეს ხდება ჩვეულებრივი აქტი. წინააღმდეგ შემთხვევაში, საგანგებო აქტი ძალას კარგავს გადაწყვეტილების მთავრობის გაზეთში გამოქვეყნებიდან ერთი დღის შემდეგ.
ბიუჯეტის განხილვა
2017 წლის ტაილანდის კონსტიტუცია ადგენს, რომ ბიუჯეტი უნდა იყოს დაწერილი აქტის სახით, ხოლო ბიუჯეტის კანონპროექტის შესავალში მთავრობამ უნდა აჩვენოს შემოსავლის წყაროები და შემდგომი შემოსავლის შეფასებები, სტანდარტები და შედეგები, ეროვნული სტრატეგია და სხვა ეროვნული განვითარების გეგმები. ბიუჯეტი ასევე უნდა შეესაბამებოდეს სახელმწიფო ფისკალური და ფინანსური დისციპლინების აქტში მითითებულ მითითებებს. ბიუჯეტის განხილვის პროცესი თითქმის იგივეა, რაც კანონპროექტის განხილვის პროცესი, თუმცა განხილვის ვადა 105 დღემდეა გახანგრძლივებული და სენატს ბიუჯეტში ცვლილებების შეტანა არ შეუძლია და მას 20 დღეში უნდა უყაროს კენჭი.
კვალიფიკაცია
წარმომადგენელთა პალატის კანდიდატის კვალიფიკაცია ასახული იყო 2007 წლის კონსტიტუციის 101-ე ნაწილში, მე-2 ნაწილის მე-6 თავში. კანდიდატი უნდა ყოფილიყო მხოლოდ დაბადებით ტაილანდის მოქალაქე, არჩევნების დღეს ოცდახუთი წლის ან უფროსი ასაკისა და დაბადებული პროვინციაში, სადაც აპირებდნენ კანდიდატად წარდგენას. კანდიდატი უნდა ყოფილიყო ამომრჩეველი და უნდა ყოფილიყო საარჩევნო რეესტრში სულ მცირე ხუთი წლის განმავლობაში უშუალოდ არჩევნებამდე, ასევე უნდა ჰქონოდა სახლი ან უნდა ემუშავა პროვინციაში საჯარო სამსახურში ხუთი წლის განმავლობაში. კანდიდატი ასევე უნდა ყოფილიყო ამ პროვინციის საგანმანათლებლო დაწესებულების წევრი ზედიზედ სულ მცირე ხუთი წლის განმავლობაში. პოლიტიკურად, კანდიდატი არჩევნების დღემდე მინიმუმ ოთხმოცდაათი დღის განმავლობაში უნდა ყოფილიყო ერთი პოლიტიკური პარტიის წევრი, გარდა დაშლის შემთხვევებისა, სადაც ოცდაათი დღე იყო მინიმალური პერიოდი.
კანდიდატებს კონკრეტულად ეკრძალებოდათ: ნარკოტიკებზე დამოკიდებულება, არ უნდა ყოფილიყო გაკოტრებული, ხმის მიცემის უნარის არმქონე, ყოფილი მსჯავრდებული, საჯარო სამსახურიდან მოხსნილი კორუმპირებული ან არაკომპეტენტური პიროვნება, ქონება ჩამორთმეული გაფლანგვის გამო და ბოლოს, პირი არ უნდა ყოფილიყო მთავრობის ან საჯარო სამსახურის, სენატის, ადგილობრივი ადმინისტრაციის, სასამართლო სისტემის ან სხვა დამოუკიდებელი უწყების წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:ტაილანდის წარმომადგენელთა პალატა კატეგორია:წარმომადგენელთა პალატა კატეგორია:აზიის ქვეყნების წარმომადგენელთა პალატები
Formica militaris
Formica militaris — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Geologist
ბრაიან როს ვეიტცი (Brian Ross Weitz, ცნობილი მეტსახელით Geologist; დ. 26 მარტი, 1979) — ამერიკელი მუსიკოსი, ჯგუფ Animal Collective-ის წევრი. ის დაკავებულია ხმის ელექტრონული მანიპულაციებით და სემპლებით.
ვეიტცი გაიზარდა ფილადელფიასა და ბალტიმორში, ამჟამად ის ვაშინგტონში ცხოვრობს.
მეტსახელი Geologist შეარქვეს თავზე დამაგრებული ფარნის გამო, რომელსაც ის კონცერტების დროს ატარებს, რათა თავისი ელექტრონული ინსტრუმენტები დაინახოს.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ელექტრონული მუსიკოსები კატეგორია:ამერიკელი მუსიკოსები კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:Animal Collective-ის წევრები
ჭართალი (არსიანის ქედი)
ლიტერატურა
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მთები
ბიჟბულიაკი
ბიჟბულიაკი (Бишбүләк; Бижбуляк) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბიჟბულიაკის რაიონში. ბიჟბულიაკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 6446 ადამიანი. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 40 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ჩუვაშები (42,1 %) და თათრები (28,5 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ბიჟბულიაკის რაიონის სოფლები
Tetragrammaton Records
Tetragrammaton Records — ხმისჩამწერი კომპანია, რომელიც 1960-იან წლებში როი სილვერმა, მარვინ დინმა, ბრიუს პოსტ კემბელმა და ბილ კოსბიმ დააარსეს. კომპანიის სახელწოდება უკავშირდება ღმერთის სახელს იუდაიზმში. ტეტრაგრამატონმა ჩაწერა როკ-ჯგუფ Deep Purple-ის პირველი ალბომი, ასევე ჯონ ლენონის ალბომი „Two Virgins“.
მიუხედავად იმისა, რომ ტეტრაგრამატონი რამდენიმე ცნობილი შემსრულებლის სახე იყო, 1970-იანი წლების დასაწყისში კომპანია გაკოტრდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მუსიკალური ლეიბლები
ძვ. წ. XXIV საუკუნე
საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოღვაწენი
კატეგორია:ძვ. წ. XXIV საუკუნე
ანდრე ბრეტონი
ანდრე ბრეტონი (დ. 19 თებერვალი, 1896, ტინშებრეი, ორნი, — გ. 28 სექტემბერი, 1966, პარიზი) — ფრანგი მწერალი და პოეტი, სიურრეალიზმის თეორეტიკოსი.₫
ბიოგრაფია
ბრეტონი დაიბადა 1896 წლის 19 თებერვალს, ნორმანდიის ქალაქ ტინშებრეიში, ბურჟუაზიულ ოჯახში. მამა ჟანდარმერიის კანცელარიაში მუშაობდა, თუმცა სახელმწიფო სექტორში დიდხანს არ დარჩენილა და კერძო კანტორაში გადავიდა. ანდრეს არ ჰყავდა და-ძმები, ამიტომ არ არის გასაკვირი, რომ მშობლები ყველანაირად ცდილობდნენ მიეცათ თავიანთი ერთადერთი შვილისთვის უმაღლესი კლასიკური განათლება, რომელიც მას გაუკვლევდა გზას პრესტიჟულ და მომგებიანი მომავლისკენ. ბრეტონმა დაამთავრდა საეკლესიო სკოლა, შემდეგ სწავლობდა ერთ-ერთ ფრანგულ კოლეჯში, რომლის დამთავრების შემდეგ გაემგზავრა სორბონში და გახდა სამედიცინო ფაკულტეტის სტუდენტი.
პირველი მსოფლიო ომის დროს ანდრე მსახურობდა სანიტრად, როდესაც მან გაიცნო პოეტი გიიომ აპოლინერი. ეს შეხვედრა საბედისწერო აღმოჩნდა დამწყები ფსიქოლოგისთვის. აპოლინერმა იგი წარუდგინა ფილიპ სუპოს, რომელიც მისი თანამებრძოლი გახდა. ლუი არაგონმა კი ბრეტონს ლოტრეამონის შემოქმედება გააცნო.
1919 წელს ერთ-ერთ ჟურნალში გამოქვეყნებულ იქნა ანდრე ბრეტონისა და ფილიპ სუპოს მოთხრობა მაგნიტური ველები, დაწერილი ახალი შემოქმედებითი მეთოდის - ავტომატური წერის- საშუალებით. სწორედ ეს ნამუშევარი იქცა სიურრეალიზმის სათავედ. ბრეტონის გარშემო თავი მოიყარეს ისეთმა შემოქმედებმა, როგორებიცაა: ლუი არაგონი, პოლ ელუარი და ტრისტან ცარა. 1920 წლიდან მათ დაიწყეს შოკისმომგვრელი პრეზენტაციების მოწყობა: რეგულარული ჩხუბები ბანკეტებზე, სკანდალები. ბურჟუაზიული საზოგადოება შიშით ადევნებდა თვალს ახალგაზრდა პოეტების თავგადასავლებს. ბრენტონი მშვენივრად ხვდებოდა, რომ პერმანენტული ალიაქოთი ვერ გახდებოდა ახალი მხატვრული პლატფორმა. 1924 წელს პირველი სიურრეალისტური მანიფესტის გამოქვეყნების შემდეგ სიურრეალისტურმა მოძრაობამ ნათელი პროგრამა მიიღო. მათი წინამძღვარი გახდა ანდრე ბრეტონი, რომელთაც ისინი „ფრანგულ ლიტერატურაში უკანასკნელ მოხუცს“ ეძახდნენ. ბრეტონის ლიდერობა უფრო და უფრო იძენდა ავტორიტარულ ხასიათს: სკანდალები მოედო სიურრეალისტურ წრეს. ჯგუფი დატოვეს ბრეტონის უახლოესმა თანამებრძოლებმა როჟე ფიტკარმა და ფილიპ სუპომ. თუმცა შემოქმედებითად უფრო პროდუქტიული იყო: გამოიცემოდა სულ უფრო მეტი სიურრეალისტური ჟურნალები. არაგონისა და სუპოს ადგილი დაიკავეს ბუნიუელმა და დალიმ.
ბრეტონი მონაწილეობას იღებდა პოლიტიკურ ცხოვრებაშიც. 1920-იან წლებში იგი სიურრეალისტებს კომუნისტურ პარტიაში შესვლისკენ მოუწოდებს. 1930 წელს ხვდება ლევ ტროცკის მექსიკაში. მთელ მსოფლიოში აწყობს სურრეალისტურ გამოფენებს, ამათგან, ყველაზე წარმატებული აღმოჩნდა აშშ-ში ჩატარებული გამოფენა. ბევრი ხელოვნებათმცოდნე ამტკიცებს, რომ პოპარტი აღმოცენდა მარცვლისგან, რომელიც ჩაგდებულ იქნა სიურრეალისტების გამოფენის შედეგად 1942 წელს.
ანდრე ბრეტონი დაიღუპა 1966 წლის 28 სექტემბერს, სასუნთქი გზების დაავადების გამწვავების შედეგად.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი მწერლები კატეგორია:ფრანგი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 1896 კატეგორია:გარდაცვლილი 1966 კატეგორია:ფრანგი ანარქისტები კატეგორია:ფრანგი ათეისტები კატეგორია:მარქსისტი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი რომანისტები კატეგორია:მოდერნისტი მწერლები კატეგორია:ფრანგი მარქსისტი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნსი ფრანგი პოეტები კატეგორია:XX საუკუნის მამაკაცი მწერლები
Formica minuta
Formica minuta — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კოთელია
კოთელია — სოფელი ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, ახალქალაქის პლატოზე, ბაკურიან-ახალქალაქის საავტომობილო გზაზე. ზღვის დონიდან 1680 მეტრი, ახალქალაქიდან დაშორებულია 15 კმ-ით.
ვასილ აბაევი
ვასილ ივანეს ძე აბაევი (Абайты Иваны фырт Васо; დ. 15 დეკემბერი, სოფ. კობი, ახლანდელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 მარტი, 2001, მოსკოვი) — საბჭოთა ენათმეცნიერი, ლექსიკოგრაფი, ფოლკლორისტი და ეთნოგრაფი. ეროვნებით ოსი. ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1963), პროფესორი (1969), ჩრდილოეთ ოსეთის ასსრ მეცნიერების მოღვაწე (1957).
კოთელია
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 441 ადამიანი.
ვასილ აბაევი
ბიოგრაფია
დაამთავრა ლენინგრადის უნივერსიტეტი (1925). მუშაობდა მოსკოვში, სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ენათმეცნიერებათა ინსტიტუტში. 1928-1930 მოღვაწეობდა თბილისში, სსრკ მეცნიერებათა აკადადემიის კავკასიის ისტორიისა და არქეოლოგიის ინსტიტუტში, დიდი სამამულო ომის წლებში — სამხრეთ ოსეთისა და ჩრდილოეთ ოსეთის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტებში. აბაევის მთავარ შრომებს „ნართების ეპოსი“ (1945), „ოსური ენა და ფოლკლორი“ (1949), „ოსური ენის ისტორიულ-ეტიმოლოგიური ლექსიკონი“ (ტ. 1-2, 1958-1973) დიდი მნიშვნელობა აქვს ირანულ ენათა კვლევისათვის, ქართულ-კავკასიური და ირანულ ენათა კონტაქტების შესწავლისათვის, აგრეთვე კავკასიის ხალხთა ეთნოგრაფიის და ფოლკლორის საერთო ელემენტების კვლევის თვალსაზრისით. საყურადღებოა მისი „არმაზის ბილინგვის გარშემო“ (საქართველოს სსრ. მეცნიერებათა აკადემიის მოამბე, 1944, ტ. 5, № 8), „შოთა რუსთაველის პოემის „ვეფხისტყაოსნის“ ფოლკლორული საფუძვლის შესახებ“ (Известия АН СССР, 1966, т. 25 в 4), „პოემა „ვეფხისტყაოსნის“ ირგვლივ“ (თსუ შრომები, 1967, ტ. 118, სერია 6, რუს. ენაზე).
კოთელია
ეკლესია
სოფელ კოთელიაში დგას შუა საუკუნეების დარბაზული ტიპის ეკლესია. იგი ახალქალაქიდან 15 კილომეტრითაა დაშორებული. ზღვის დონიდან 1680 მეტრზე. ეკლესიის სახურავის დასავლეთ კეხზე დადგმულია სამრეკლო. ეკლესიის ფასადები მოპირკეთებულია მოწითალო ფერის ანდეზიტის კვადრებით. სამხრეთისა და დასავლეთის ფასადზე გვხვდება მოკვეთილი ჯვრები. სამხრეთ შესასვლელი ამჟამად ამოქოლილია. სამხრეთისავე ფასადზე ჩადგმულია ნაცრისფერი ქვა, რომელზეც მხედრული წარწერაა. წარწერაში მოხსენიებულია აღმშენებელი ქიშვად ავალიშვილი. ნიკო ბერძენიშვილი ამ წარწერას ასე კითხულობს: ხელწერის მიხედვით იგი წარწერას XV-XVI საუკუნეებით ათარიღებს. XIX საუკუნეში ეკლესიაზე ოთხსვეტიანი სამრეკლო დაუშენებიათ.
სქოლიო
კატეგორია:ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვასილ აბაევი
სქოლიო
კატეგორია:ოსი ენათმეცნიერები კატეგორია:დაბადებული 3 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2001 კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოში დაბადებული ოსები
მალტის სამზარეულო
მალტის სამზარეულოზე მალტის ისტორიამ მოახდინა გავლენა, ისევე როგორც განსაკუთრებით იტალიის, ასევე ესპანეთის, საფრანგეთის, პროვანსის, ბრიტანეთის და სხვა სამზარეულოებმა. საკვების უმეტესობის სხვა ქვეყნებიდან შემოტანისა და მნიშვნელოვან სავაჭრო გზებზე მდებარეობის გამო, მალტური სამზარეულო უცხოური ზეგავლენების ცენტრში მოექცა. ტრადიციული მალტური ჩაშუშული კურდღლის ხორცი ფენეკი, ხშირად ეროვნულ კერძადაა მიჩნეული.
სამზარეულო და იდენტურობა
არსებობს მოსაზრებები, რომ მალტური სამზარეულოს განვითარება იდენტობის საკითხებთან იყო დაკავშირებული. ამის ყველაზე მნიშვნელოვანი მაგალითია ტრადიციული მალტური სტუფათ თალ-ფენეკი (კურდღლის ჩაშუშული), რომელიც ხშირად ეროვნულ კერძადაა მიჩნეული. ეს კერძი შესაძლოა მას შემდეგ შეიქმნა, რაც ჰოსპიტალიერებმა ნადირობაზე შეზღუდვები დააწესეს, მალტელებმა კი სიმბოლური წინააღმდეგობით უპასუხეს და ფენეკის მომზადება დაიწყეს. კერძი მეტად პოპულარული მე-18 საუკუნის ბოლოს, ნადირობაზე შეზღუდვების მოხსნის შემდეგ გახდა. ამ დროისთვის კურდღლის ადგილობრივი ჯიში გამრავლებული, ხოლო ფასები დაცემული იყო. კურდღლების მოშინაურების მეთოდს, რომელიც საფრანგეთიდან შემოვიდა, მალტელები ფრანგ რაინდებს (ჰოსპიტალიერებს) უნდა უმადლოდნენ.
ღორის ხორცის პოპულარობა და მისი მრავალ კერძში გამოყენება, შესაძლოა მალტის ქრისტიანული სამყაროს განაპირა მდებარეობის გამო იყოს. ისეთი საკვების მოხმარება, რომელიც მუსულმანურ კულინარიულ კულტურაში ტაბუდადებულია, შესაძლებელია ერთგვარი გზა ყოფილიყო საკუთარი იდენტობის განსაზღვრისა და მათგან განსხვავებულობის ხაზგასმისთვის.
სქოლიო
კატეგორია:მალტის სამზარეულო
იმიასი
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 20 959 ადამიანს შეადგენდა. 524 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 40 ადამიანი კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ქალაქები
კარლო ორაგველიძე
კარლო ორაგველიძე (დ. 1902, სოფ. შუხუთი, ლანჩხუთის რაიონი, რუსეთის იმპერია — გ. 11 ოქტომბერი, 1937) — ქართველი ისტორიკოსი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1902 წელს სოფელ შუხუთში (ლანჩხუთის რაიონი), გლეხის ოჯახში. სწავლობდა სოფლის სკოლაში, შემდეგ — გიმნაზიაში. უმაღლესი განათლება მიიღო მოსკოვში, სვერდლოვსკის სახელობის უნივერსიტეტში (უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ მას მიენიჭა წითელი პროფესორის სამეცნიერო წოდება).
საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ კარლო ორაგველიძე საქართველოს კპ (ბ) ცენტრალური კომიტეტის კულტურისა და პროპაგანდის განყოფილებას განაგებდა. 1935 წლის ივნისიდან 1937 წლის ივნისამდე თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორად იყო დანიშნული.
1936 წლის 23 მარტს თსუ-ის ისტორიის ფაკულტეტის სამეცნიერო საბჭოს სხდომაზე წაიკითხა მოხსენება „საქართველოს ისტორიის საკითხისათვის“, რომლის უმთავრესი მიზანი უნივერსიტეტის დამაარსებლის ივანე ჯავახიშვილის, როგორც ისტორიკოსის განქიქება და განადგურება იყო. კარლო ორაგველიძემ ივანე ჯავახიშვილის დამსახურება ქართული ისტორიოგრაფიის წინაშე მარტოოდენ ემპირიული მასალების, ფაქტების შეგროვებასა და მათ ერთგვარ სისტემატიტზაციამდე დაიყვანა. იმავე წელს მან თავისი მოხსენება თსუ-ის „შრომებშიც“ დაბეჭდა (1936, V, პირველი სერია: საზოგადოებათმეცნიერებანი).
კარლო ორაგველიძეს ეკუთვნის ნაშრომები მარქსისტულ-ლენინური თეორიისა და პარტიის ისტორიის სხვადასხვა საკითხზე.
დახვრიტეს 1937 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ტიხონოვკა (ბაშკირეთი)
ტიხონოვკა (Тихоновка; Тихоновка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის მელეუზის რაიონში.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (54%).
სქოლიო
კატეგორია:მელეუზის რაიონის სოფლები
საქართველოს ეპარქიები
300 პქ|მინი|მარჯვნივ| საქართველოს სამოციქულო ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიის ეპარქიების რუკა 2010 წლის მდგომარეობით საქართველოს ეპარქიები — საქართველოს მართლმადიდებელი სამოციქულო ეკლესიის ძირითადი რელიგიური დანაყოფი.
სანტა-ფე (სებუ)
სანტა-ფე (ოფიციალურად სანტა-ფეს მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Santa Fe; Bayan ng Santa Fe) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სებუს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 471 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 10 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სებუს პროვინციის მუნიციპალიტეტები
ხულოს მუნიციპალიტეტის გერბი
ხულოს მუნიციპალიტეტის გერბი — ხულოს მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო დროშასთან ერთად. მიღებულია ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ.
აღწერილობა
გერბის ფარი გაკვეთილია და იყოფა მწვანე და მეწამულ ველებად. გერბის ფარის ზედა ნაწილს კვეთს კუთხოვანი ვერცხლის სარტყელი, ხოლო ქვემოთ მოთავსებულია ოქროს გორაზე შემომდგარი ერთ კოშკიანი ოქროს ციხე-სიმაგრე, რომლის ქონგურებზე, კოშკის ორივე მხარეს აღმართულია 2 დროშა — მარჯვენა დროშა ტარით მარცხნივ, მარცხენა დროშა ტარით მარჯვნივ. მარჯვენა დროშაზე ჰოროზონტალურადაა გამოსახული მეწამული მახვილი თანმხლები ორი მეწამული ვარსკვლავით ვერცხლის ველზე. მეწამული მახვილის პირი მიმართულია მარჯვნივ; მარცხენა დროშაზე — სამი ვერცხლის სარტყელი ლურჯ ველზე.
გერბის ფარს ზემოთ მოთავსებულია საქალაქო ვერცხლის გვირგვინი — სამკოშკიანი ქონგურებიანი გალავანი (ციხე-სიმაგრის ფორმის) ნახევრად ღია ჭიშკრით.
ფარს ქვემოთ მოთავსებულია გერბის დევიზის ვერცხლ-მეწამული ბაფთა, რომლის ვერცხლის ველზე შავად ჩაწერილია გერბის დევიზი — „ხულო“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს მუნიციპალური გერბები კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტი
ჭართალი (ალევის ქედი)
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
ჰობიტი
ჰობიტები — გამოგონილი არსებები ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში, „ჰობიტის“, „ბეჭდების მბრძანებლის“, „დაუსრულებელი მოთხრობების“, ისევე, როგორც „შუახმელეთის ისტორიის“ პერსონაჟები. მათ გადამწყვეტი როლი შეასრულეს შუახმელეთის მესამე ეპოქაში, ბეჭდის ომის დროს. გამოჩნდნენ, როგორც თვლიან, მაშინ, როდესაც არიენმა გაანათა მსოფლიო და გაჩნდნენ პირველი ადამიანები.
მეოთხე ეპოქაში მაზრა კვლავ გაერთიანებულ სამეფოს ექვემდებარებოდა. მეფე არაგორნ II ჰობიტებს მშვიდობას შეჰპირდა, რომელიც დიდხანს გაგრძელდა მაზრაში და მთელს შუახმელეთში.
წარმოშობა
მინი|მარჯვნივ|ჰობიტების საცხოვრებელი [[ჰობიტონი|ჰობიტონში - ისეთი, როგორიც იგი წარმოდგენილია პიტერ ჯექსონის კინოტრილოგიაში „ბეჭდების მბრძანებელი“.]]
მესამე ეპოქის 1050 წლამდე ჰობიტებზე არავინ არაფერი იცოდა, მაგრამ ამ დროიდან წყაროებში ჩნდება მათი ხსენება - თურმე ჰობიტები ცხოვრობდნენ ჩრდილოელებთან ერთად, ანდუინის ჩრდილო ტერიტორიაზე, ნისლიან მთებსა და ტყემწვანეს შორის. ბოროტმა ძალებმა შეაღწიეს და სულ მალე მას უკვე ბნელტევრის სახელით იცნობდნენ. ვარაუდობენ, რომ ჰობიტებმა სწორედ ამიტომ მიატოვეს საკუთარი მიწები და შემდეგ ასწლეულებში გადაინაცვლეს ნისლიანი მთების დასავლეთით, ერიადორში, სადაც ელფები და ადამიანები გაიცნეს. ჰობიტური წელთაღრიცხვა იწყება 1601 წლიდან. ამ დროისთვის ერიადორული ჰობიტების უმრავლესობა სერის ირგვლივ დასახლდა. შემდეგ ისინი გადავიდნენ ბრენდივაინის მდინარის მიღმა და სწორედ იქ დაფუძნდა მაზრა, რომელიც იქცა ჰობიტების სამშობლოდ.
მესამე ეპოქის 1600 წელს ართედაინის მეფემ, არგელებ II-მ დაუთმო ჰობიტებს მიწები, რადგან დიდმა ჭირმა ეს მიდამოები მთლიანად გააუკაცრიელა. ამ გაუკაცრიელებაში ანგმარის გრძნეულთა სამეფომაც მიიღო მონაწილეობა და მთლიანად გაანადგურა სამეფო არნორი.
გარეგნობა, ცხოვრების წესი და ტრადიციები
ჰობიტები აღწერილები არიან, როგორც მაზრის მშვიდობიანი მოსახლეები. მათ არც ომი უყვართ და არც ჩხუბი. ისინი არაჩვეულებრივად მორიდებულები არიან და ნებისმიერ ჰობიტს აფასებდნენ მხოლოდ მისი მაზრაში თუ მის შემოგარენში ცხოვრების წესის მიხედვით. ამის იქით სასაუბრო თემები მათ არ აქვთ - თუკი საქმე ეხება სხვა ჰობიტის განხილვას. დაპყრობა, კაცისკვლა და ძალაუფლებისკენ ლტოლვა ჰობიტებისთვის უცხოა.
ჰობიტები საერთოდ ერიდებოდნენ საკუთარ ცხოვრებაში ზედმეტ ელემენტებს და, თუკი ამას შეიძლება ზედმეტი ეწოდოს, ზედმეტობა გამოიხატებოდა მხოლოდ მათ ტანსაცმელში. ტანსაცმელი კი ძირითადად ნათელ ფერებში იყო. მოსწონდათ მწვანე ფერის ხავერდის ბრიჯები, წითელი ან ყვითელი ფერის ჟილეტები; ყავისფერი ან მწვანე ქურთუკები; ოქროს ან თითბერის ღილები; მუქი მწვანე ფერის კაპიუშონიანი მოსასხამი (რომლებსაც ძირითადად ჯუჯები ატარებდნენ) ამასთან, იყო კიდევ ერთი ფაქტორი, რომელიც სხვა საზოგადოებაში ზედმეტად მიიჩნევა – დღეში ექვსჯერ კვება, ან უფრო მეტიც – ვინ როგორ ისურვებს. ქეიფის მოყვარული ჰობიტები ღრეობაზე არასოდეს იტყოდნენ უარს.
ტოლკინი წერს, რომ სტუმართმოყვარე და გულღია ჰობიტებს ძალიან უყვარდათ წვეულებების გამართვა და საჩუქრების მიღება, თუმცა არც გაჩუქებაზე ძუნწობდნენ. ძველ და უვარგის ნივთებს უწოდებდნენ „მათომებს“ (mathom). სწორედ მათ არიგებდნენ საკუთარ დაბადების დღეებზე ან ინახავდნენ საცავში, რომელსაც მათომ-სახლი ერქვა.
ჰობიტები არ ცხოვრობდნენ სახლებში, ისინი გორებში სოროებს თხრიდნენ, რომლებიც სიმყუდროვით გამოირჩეოდა. ასეთ სახლს „სმიალი“ ეწოდებოდა.
მაზრაში არსებობდა თაინის, ერთგვარი მერის თანამდებობა. თაინები ყოველთვის ტუკების საგვარეულოდან იყვნენ. ფეოდალიზმს ჰობოტები არ სცნობენ, ისინი მერს ირჩევენ, რომელიც თორმეტ წესრიგის დამცველს განაგებს. მესაზღვრეებს ჰობიტები თვითონ ირჩევენ. აგრეთვე ცნობილია, რომ დუნედაინები იცავდნენ მაზრას, მაგრამ ჰობიტებს მაინც არ სურდათ სხვა ერებთან კავშირში შესვლა.
ენა
საკუთარ თავს ჰობიტები ვესტრონულად „კუდუკს“ უწოდებენ. ადამიანები მათ უწოდებენ ნახევარკაცებს, ელფები კი სინდარულად პერიანათებს (Perianath).
ჰობიტები საუბრობდნენ ვესტრონულად, თუმცა ჰქონდათ საკუთარი დიალექტი. ამ დიალექტიდან მომდინარეობს სიტყვა ჰობიტი.
კალენდარი და წელთაღრიცხვა
ჰობიტები იყენებდნენ მაზრის კალენდარს. მისი ყოველი წელი იწყებოდა შაბათს და მთავრდებოდა პარასკევს. თორმეტი თვიდან ყოველი გრძელდებოდა 30 დღეს. არსებობდა ისეთი დღეებიც, რომლებიც არ ეკუთვნოდა ამა თუ იმ თვეს - იულე 1 და 2 (ახალი წლის წინა დღე და თავად ახალი წლის დღე) და შუაწლის დღე. შუაწლის დღე ყოველი თვის ზაფხულის მზებუდობას ემთხვეოდა. შუაწლის დღის წინა ლითეს, პირველი ლითე, ხოლო მომდევნოს მეორე ლითე ეწოდებოდა. იულეს, წლის ბოლოს, პირველი იულე, ხოლო წლის დასაწყისში მეორე იულე ეწოდებოდა.
საჩიბუხე მცენარის კულტურა
საჩიბუხე მცენარე, რომელსაც განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს ტოლკინი, ჰობიტების კულტურის შემადგენელი ნაწილია. ჩიბუხი და საჩიბუხე მცენარე არის ჰობიტის საყვარელი საქმე თავისუფალ წამს. იგი ერთი შეხედვით თუთუნს უფრო ჰგავს, მაგრამ აღწერილია, როგორც განსაკუთრებული სურნელოვანი ბალახი. „ბეჭდების მბრძანებლის“ პროლოგში დეტალურად არის მოთხრობილი ჰობიტების მის მიმართ განსაკუთრებულ სიყვარულზე.
სქოლიო
კატეგორია:ბეჭდების მბრძანებელი
ლეო დუბუა
ლეო მიშელ ჟოზეფ კლოდ დუბუა (დ. 14 სექტემბერი, 1994) — ფრანგი ფეხბურთელი. ფრანგული „ლიონისა“ და საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მარჯვენა მცველი. იყო ნაკრების წევრი 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე. ნათამაშები აქვს საფრანგეთის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 14 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები კატეგორია:ნანტის ფეხბურთელები კატეგორია:ლიონის ოლიმპიკის ფეხბურთელები კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
სტეფანი ბარნსი
სტეფანი ბარნსი (დ. 24 იანვარი, 1955, ტორინგტონი) — ამერიკელი ქიმიკოსი და ბიზნესმენი, რომელიც იკავებდა „Dow Corning-ის“ პრეზიდენტისა და აღმასრულებელი დირექტორის თანამდებობას 2003-2011 წლებში. ბარნსი იყო ინდუსტრიული ქიმიის საზოგადოების პრეზიდენტიც.
ადრეული ცხოვრება და განათლება
ბარნსი დაიბადა ტორინგტონში. მამამისი იყო ინგლისურისა და ისტორიის პროფესორი, დედა კი — უძრავი ქონების აგენტი. ბაკალავრის ხარისხით დაასრულა ფლორიდის საერთაშორისო უნივერსიტეტი მაიამიში, ორგანული ქიმიის დოქტორანტურა კი აიოვას შტატის უნივერსიტეტში მანამ, სანამ საფრანგეთის მონტპელიერის უნივერსიტეტში პოსტ-დოქტორულ სწავლას დაიწყებდა.
კარიერა
ბარნსი საფრნგეთში „Dow Corning-ს“ 1982 წელს შეუერთდა როგორც მკვლევარი და ორგანოსილიციუმის შემსწავლელი ქიმიის სპეციალისტი, სადაც ის ნახშირბადისა და სილიციუმის ურთიერთქმედებას იკვლევდა. მან ამ საკითხში არაერთი რამ აღმოაჩინა, მათ შორისაა სითბოგამძლე რეზინის შექმნის ახალი გზები. 1997 წელს გადავიდა ბრიუსელში მას შემდეგ, რაც ევროპის მეცნიერებისა ტექნოლოგიების დირექტორი გახდა. 200 წელს ამერიკის შეერთებულ შტატებში დაბრუნების შემდეგ, დაინიშნა ფირმის აღმასრულებელ ვიცე-პრეზიდენტად, 3 წლის შემდეგ კი მისი პირველი ქალი პრეზიდენტი გახდა. ბარნსი „Dow Corning-ის“ აღმასრულებელი დირექტორისა და პრეზიდენტის თანამდებობას 2003 წლიდან 2011 წლის 31 დეკემბრამდე იკავებდა.
სქოლიო
კატეგორია:ქიმიკოსი ქალები
თრიალეთი (ტელეკომპანია)
თრიალეთი — შიდა ქართლის ტელეკომპანია, რომელმაც მაუწყებლობა 1990 წლის ივნისში დაიწყო. „თრიალეთს“ აქვს დღეში ხუთი საინფორმაციო გამოშვება პირდაპირ ეთერში, აქვს არაერთი თოქ-შოუ, საყმაწვილო, საბავშვო, რელიგიური და შემეცნებითი სახის გადაცემები. დაარსების შემდეგ მას არასოდეს შეუწყვეტია მაუწყებლობა და დროთა განმავლობაში იმაღლებდა მატერიალურ- ტექნიკურ შესაძლებლობებს. ტელეკომპანიას წინსვლაში ხელს სხვადასხვა პროექტში გამარჯვება უწყობდა. არხის გადაცემათა უმრავლესობა გადის პირდაპირ ეთერში, არის სატელეფონო ზარები, ინტერაქტიული გამოკითხვის აპარატურა და ზოგიერთ პროგრამაში არის მორბენალი სტრიქონის სახით გასული მოკლე ტექსტური შეტყობინებები, რომელსაც მაყურებელი გზავნის და ღიად აფიქსირებს საკუთარ შეხედულებებს.
ისტორია
ტელეკომპანიამ განვითარება ნელ-ნელა დაიწყო და დღესდღეობით, საერთაშორისო სტანდარტებით აღჭურვილი ერთ-ერთი ტელეკომპანიაა საქართველოში, რომელსაც რეგიონის მოსახლეობის 88 პროცენტი უყურებს. საქართველოს დამოუკიდებელ ტელევიზიებს შორის, ტელერადიო კომპანია „თრიალეთი“ ერთ-ერთი პირველი დაარსდა. „თრიალეთი“ ეთერში გადის გორის ტელეანძიდან და გადაცემებს იღებს მთელი შიდა ქართლი. არხის მაუწყებლობა გორის, ქარელის, ხაშურის, კასპის, ცხინვალის რაიონებს მოიცავს და მთლიანად, დაახლოებით 450 ათასი ადამიანი უყურებს.
თავდაპირველად ტელევიზია სულ ერთი ვიდეო კამერით, სამონტაჟო აპარატით იყო აღჭურვილი და დაახლოებით ხუთი თანამშრომელი იყო დასაქმებული. მაუწყებლობა ჯერ მხოლოდ ქარელის რაიონზე ვრცელდებოდა, შემდეგ კი მთელი რეგიონი მოიცვა.
2010 წლიდან „თრიალეთი“-ს გადაცემები ინტერნეტის საშუალებითაც ვრცელდება.
არხს აქვს საინფორმაციო პროგრამა „ანარეკლი“, რომელიც ტელეკომპანიის არსებობის მანძილზე შეუფერხებლად გადის პირდაპირ ეთერში. მიუხედავად დიდი სირთულეებისა და წინააღმდეგობისა საინფორმაციომ ობიექტურობა შეინარჩუნა მაშინაც კი, როცა მართალი სიტყვის თქმა რისკთან იყო დაკავშირებული, დამოუკიდებელ ტელევიზიას ებრძოდნენ ღიად და მასზე არაერთი ზეწოლის ფაქტიც იყო, როგორც რევოლუციამდელ ისე პოსტრევოლუციურ საქართველოში.
რადიო
გარდა ტელევიზიისა, 2004 წლიდან რეგიონის მასშტაბით მაუწყებლობა დაიწყო რადიო „თრიალეთმა“, სიხშირეზე FM 104.9. რადიო „თრიალეთმა“ თანამშრომლობის ხელშეკრულება გააფორმა რადიო „თავისუფლებასთან“.
2010 წლის გაზაფხულიდან რადიო „თრიალეთი“-ს მოსმენა ინტერნეტის საშუალებითაც არის შესაძლებელი.
გაზეთი
2001 წლიდან ყოველკვირეული პერიოდულობით გამოდის გაზეთი „თრიალეთი“, რომელიც არა მხოლოდ რეგიონის, არამედ ქვეყნის მასშტაბით ვრცელდება და ობიექტურად ასახავს რეგიონში მიმდინარე მოვლენებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს ტელეკომპანიები კატეგორია:სატელევიზიო არხები კატეგორია:რეგიონული მედია
მარიეტა ბლაუ
მარიეტა ბლაუ (Marietta Blau; დ. 29 აპრილი, 1894 — გ. 27 იანვარი, 1970) — ავსტრიელი ფიზიკოსი.
ბიოგრაფია
მარიეტა ბლაუ დაიბადა 1894 წლის 29 აპრილს, საშუალო კლასის ებრაულ ოჯახში. მისი მშობლები, სასამართლოს ადვოკატი — მაიერ (მარკუს) ბლაუ და მისი მეუღლე, ფლორენტინა გლოდცვეიგი იყვნენ. გოგონათა უმაღლეს სკოლაში განათლების ზოგადი მოწმობის მიღების შემდეგ, რომელსაც ქალების გახანგრძლივებული განათლების ასოციაცია ხელმძღვანელობდა, მან 1914-1918 წლებში, ვენის უნივერსიტეტის ფიზიკისა და მათემატიკის ფაკულტეტებზე განაგრძო სწავლა. 1919 წელს, ბლაუმ დოქტორის ხარისხი მოიპოვა. მისი სახელი, ფოტოგრაფიული ბირთვული ემულსიის განვითარებასთან ასოცირდება. ამასთან დამატებით, მან ჩამოაყალიბა მეთოდი, რომლითაც სიზუსტით შეისწავლიდა კოსმიური სხივების მოვლენით გამოწვეულ რეაქციებს. მისმა ბირთვულმა ემულსიამ, მრავალმნიშვნელოვნად განავითარა იმ დროის ელემენტარული ნაწილაკების ფიზიკა. 1950 წელს, ერვინ შრედინგერთან ერთად, ბლაუ ნობელის პრემიაზე იყო წარდგენილი.
მეორე მსოფლიო ომამდე
1919-1923 წლებში, ბლაუს სხვადასხვა თანამდებობები ეკავა ავსტრიის და გერმანიის ინდუსტრიულ და საუნივერსიტეტო კვლევით ინსტიტუტებში. 1921 წელს, იგი ბერლინში გადავიდა, სადაც, რენტგენის მილების დამამზადებლად მუშაობდა. აღნიშნული თანამდებობა მან იმის გამო დატოვა, რომ ფრანკფურტის იოჰან ვოლფგანგ ფონ გოეთეს სახელობის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფიზიკის ინსტიტუტის ასისტენტი გამხდარიყო. 1923 წლიდან, მარიეტა ბლაუ ვენაში მდებარე ავსტრიის მეცნიერებათა აკადემიის რადიუმის კვლევით ინსტიტუტში მეცნიერად მუშაობდა, ანაზღაურების გარეშე. ავსტრიის საუნივერსიტეტო ქალების ასოციაციის დაფინანსებით, მას გეტინგენსა და პარიზში კვლევების ჩატარების შესაძლებლობა მიეცა (1932/1933).
ვენაში მოღვაწეობის პერიოდში, მარიეტა ბლაუს მთავარ ინტერესს, ნაწილაკების გამოვლენის ფოტოგრაფიული მეთოდის განვითარება წარმოადგენდა. მეთოდური მიზნები, რომელთაც იგი ისახავდა, მოიცავდა ნაწილაკების, კერძოდ, ალფა-ნაწილაკების და პროტონების გამოვლენას და ამასთანავე, მათი ენერგიის განსაზღვრას ემულსიებში დარჩენილი ნაწილის თვისებებზე დაყრდნობით. ბლაუმ განავითარა ფოტოგრაფიული ემულსიის ტექნიკა, რომელიც კოსმიური სხივების შესწავლაში გამოიყენა და გახდა პირველი მეცნიერი, რომელმაც ნეიტრონების გამოვლენის მიზნით, ბირთვული ემულსია გამოიყენა. აღნიშნული სამუშაოსთვის, 1937 წელს, მას და მის ყოფილ სტუდენტს, ჰერთა ვამბახერს, ავსტრიის მეცნიერებათა აკადემიის ლიბენის პრემია მიენიჭათ.
ებრაული წარმოშობის გამო, 1938 წელს, ნაცისტური გერმანიის მიერ ქვეყნის ანექსირების შემდეგ, ბლაუს ავსტრიის დატოვება მოუხდა, რამაც მისი სამეცნიერო კარიერის სერიოზული შეფერხება გამოიწვია. თავდაპირველად, იგი ოსლოში გადავიდა. შემდეგ, ალბერტ აინშტაინის მხარდაჭერით, მან მეხიკოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში მასწავლებლის თანამდებობა დაიკავა. თუმცა, მას შემდეგ, რაც მექსიკაში არსებულმა მდგომარეობამ კვლევითი პროცესები საკმაოდ რთული გახადა მისთვის, ბლაუმ გამოიყენა შესაძლებლობა და 1944 წელს, ამერიკის შეერთებულ შტატებში გაემგზავრა.
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ
ამერიკის შეერთებულ შტატებში, 1948 წლამდე, ბლაუ ინდუსტრიის დარგში მუშაობდა, შემდეგ კი — 1960 წლამდე, კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ბრუკჰეივენის ეროვნულ ლაბორატორიაში და მაიამის უნივერსიტეტში მუშაობდა. ამ საგანმანათლებლო დაწესებულებებში, იგი პასუხისმგებელი იყო ნაწილაკების დამაჩქარებელში განხორციელებულ მაღალი ენერგიის ექსპერიმენტებში ნაწილაკების გამოვლენისთვის საჭირო ფოტოგრაფიული მეთოდის გამოყენებაზე.
1960 წელს, მარიეტა ბლაუ ავსტრიაში დაბრუნდა და 1964 წლამდე, კვლავ ანაზღაურების გარეშე აწარმოებდა სამეცნიერო სამუშაოებს რადიუმის კვლევით ინსტიტუტში. 1962 წელს, მან ავსტრიის მეცნიერებათა აკადემიის ერვინ შრედინგერის პრემია მიიღო, თუმცა, ბლაუს აკადემიაში გაწევრიანების მცდელობა, წარუმატებელი აღმოჩნდა.
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიელი ფიზიკოსები
ძვ. წ. XXV საუკუნე
გამოგონებები და აღმოჩენები
კატეგორია:ძვ. წ. XXV საუკუნე
კორხი
კორხი — სოფელი ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, არაგვის თემში, ახალქალაქის პლატოზე, ზღვის დონიდან 1660 მეტრი, ახალქალაქიდან დაშორებულია 9 კმ–ით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 446 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მარინეტი (უისკონსინი)
მარინეტი (Marinette) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის მარინეტის ოლქის შემადგენლობაში. 2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 10 968 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 620,0 კაცი/კმ². ფართობი 21.06 კმ².
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 21.06 კმ²-ს შეადგენდა. აქედან ხმელეთს 17,69 კმ², წყალს კი 3,37 კმ² უჭირავს.
სქოლიო
კატეგორია:მარინეტის ოლქის ქალაქები
ხულოს მუნიციპალიტეტის დროშა
ხულოს მუნიციპალიტეტის დროშა — ხულოს მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო გერბთან ერთად. მიღებულია ხულოს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ.
აღწერილობა
დროშა ვერტიკალურად არის გაყოფილი მწვანე და მეწამულ ველებად. დროშის ცენტრში გამოსახულია ჰერალდიკური ფარი, რომელიც გაკვეთილია და იყოფა ვერცხლის და ლურჯ ველებად. ვერცხლის ველზე გამოსახულია მეწამული პირით ზემოთ აღმართული მახვილი, თანმხლები ორი მეწამული ვარსკვლავით. ლურჯ ველს კვეთს სამი ვერცხლის სარტყელი.
დროშის პროპორციაა 2:3.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს მუნიციპალური დროშები კატეგორია:ხულოს მუნიციპალიტეტი
პილკომაიოს ეროვნული პარკი
მდინარე პილკომაიოს ეროვნული პარკი (Parque Nacional Río Pilcomayo) — ეროვნული პარკი ჩრდილოეთ არგენტინაში, პარაგვაის საზღვართან, ფორმოსის პროვინციაში, ქალაქ ლაგუნა-ბლანკადან 5 კმ-ში. შეიქმნა 1951 წლის 29 სექტემბერს. პარკი გაწევრიანებულია რამსარის კონვენციაში.
ვეგეტაცია ძირითადად სავანის ტიპისაა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არგენტინის ეროვნული პარკები კატეგორია:რამსარის ძეგლები არგენტინაში კატეგორია:1951 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:ჰუმიდური ჩაკო კატეგორია:ფორმოსის პროვინციის დაცული ტერიტორიები
Formica moki
Formica moki — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სანქტ-პეტერბურგის გეოგრაფია
ჰიდროგრაფია
სანქტ-პეტერბურგის მდინარეებისა და წყლის არხების საერთო სიგრძე 282 კმ-ს აღწევს, წყალი ქალაქის ფართობის 7%-ს შეადგენს. ქალაქის განვითარებასთან ერთად იცვლებოდა მისი ჰიდროგრაფიული ქსელი. პეტერბურგი აშენებულია ჭაობიან ადგილას, ამიტომ მისი ფართობის გაზრდასთან ერთად, საჭირო გახდა ამ ჭაობიანი ადგილების დაშრობა, ახალი არხების გაყვანა, რათა ჭაობის წყლისთვის დინება მიეცათ. XIX საუკუნისთვის ნევის დელტა 48 მდინარისა და არხისგან შედგებოდა, დელტას შექმნილი ჰქონდა 101 კუნძული. ბოლო ორი საუკუნის განმავლობაში განხორციელებული ჰიდროგრაფიული ცვლილებების გამო კი ნევის დელტაში კუნძულების რაოდენობა 42-მდე შემცირდა.
Formica moki
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სანქტ-პეტერბურგის გეოგრაფია
ჰიდროგრაფია
ქალაქის მთავარი მდინარეა ნევა, რომელიც ჩაედინება ფინეთის ყურეში და უკავშირდება ბალტიის ზღვას. ნევის დელტაში წარმოქმნილი მდინარეებია: დიდი ნევა, პატარა ნევა, დიდი, საშუალო და პატარა ნევკა, ფონტანკა, მოიკა, ეკატერინგოფკა, კრესტოვკა, კარპოვკა, ჟდანოვკა, სმოლენკა, პრიაჟკა, კრონვერსკის სრუტე. ნევის დელტაში წარმოქმნილი კუნძულებია: ვასილის კუნძული, პეტროგრადის კუნძული, კრესტოვსკის კუნძული, დეკაბრისტთა კუნძული. ფინეთის ყურეში მდებარე დიდი კუნძულია: კოტლინი. ქალაქის ტერიტორიაზე მდინარეებსა და არხებზე გადებულია დაახ. 800 ხიდი, მათგან 218 ხიდი საფეხმავლოა, ხოლო 22 ასაწევი. ქალაქში არსებული ხიდებიდან ყველაზე გრძელია დიდი ობუხოვსკის ხიდი, რომელიც გადებულია მდინარე ნევაზე და მისი საერთო სიგრძე 2824 მეტრია. ყველაზე ფართო ხიდია ლურჯი ხიდი, რომლის სიგანე 99,5 მეტრია.
ქალაქის ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი (ნევის დელტის კუნძულები, ფინეთის ყურის სანაპირო ზოლსა და ბალტიისპირეთის სარკინიგზო მონაკვეთს შორის არსებული ტერიტორია, მდ. ფონტანკას მარცხენა სანაპირო ზოლი) ზღვის დონიდან 1,2-3 მეტრზეა. ქალაქის ეს ნაწილი წყალდიდობის საფრთხის ქვეშაა, თუმცა ამ საფრთხის თავიდან ასაცილებლად ფინეთის ყურეში აგებულია სპეციალური დამცავი კომპლექსი. ქალაქის ამ ნაწილში სერიოზული წყალდიდობები მოხდა 1824 წლის 7 (19 ნოემბერს, მაშინ წყლის დონის ორდინარმა 4,21 მეტრი შეადგინა. მეორე სერიოზული წყალდიდობა 1924 წლის 23 სექტემბერს მოხდა, ამ წყალდიდობის დროს ქალაქის ტერიტორიის 70 კმ² დაიტბორა. ქალაქში, მისი 300 წლიანი ისტორიის განმავლობაში, სხვადასხვა წყაროების მიხედვით დაახლოებით 300 წყალდიდობაა მომხდარი. ფინეთის ყურეში არსებული დამცავი კომპლექსის მშენებლობა, რომელიც ქალაქს წყალდიდობისგან იცავს 2011 წელს დასრულდა. ამ დამცავი კომპლექსის საშუალებით 2011 წლის 28 დეკემბერს თავიდან აიცილეს წყალდიდობა, სწორედ ამ დროს მოხდა დამცავი კომპლექსის სრულად დატვირთვა, რათა აეცილებინათ სანქტ-პეტერბურგის დატბორვა.
კლიმატი
მზის ენერგიის საერთო ჯამური მაჩვენებელი ქალაქის ტერიტორიაზე 1,5-ჯერ მეტია ვიდრე უკრაინის სამხრეთით და ორჯერ ნაკლები შუა აზიასთან შედარებით. წლის განმავლობაში სანქტ-პეტერბურგში საშუალოდ 62 მზიანი დღეა. დღეები უმეტესად, მოღრუბლული და ნაწილობრივ მზიანია. დღის ხანგრძლივობა იცვლება 5 საათი და 51 წუთიდან (22 დეკემბერი) 18 საათსა და 50 წუთამდე (22 ივნისი). ქალაქში არის „თეთრი ღამეები“, რომელიც 25-26 მაისს იწყება და 16-17 ივლისამდე გრძელდება. ამ პერიოდში მზის დახრილობა, დაახ. 9°-ია. ეს „თეთრი ღამეები“ გრძელდება 50 დღეზე მეტი.
ქალაქში ხშირია ჰაერის მასების ცვალებადობა, ზაფხულში ქრის დასავლეთის და ჩრდილო-დასავლეთის ქარები, ხოლო ზამთრობით — დასავლეთის და სამხრეთ-დასავლეთის ქარები. სანქტ-პეტერბურგში რადიოსადგურები 1722 წლიდან არის განლაგებული. ყველაზე მაღალი ტემპერატურა ქალაქში დაფიქსირებულია +37, ხოლო ყველაზე დაბალი ტემპერატურა დაფიქსირებულია −35,9.