cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დევინის ციხესიმაგრე
პირველი საფორტფიკაციო ნაგებობა დევინის ადგილზე გამოჩნდა ჯერ კიდევ რომაულ პერიოდში და იგი წარმოადგენდა ლიმესის შემადგენელ ნაწილს. ციხესიმაგრე პირველად მოიხსენიება 864 წელს „ფულდის ანალებში“ დოვინის სახელწოდებით. ციხესიმაგრე თამაშობდა მთავარ როლს მორავიის ფრანკებისაგან დაცვის საქმეში. დიდი მორავიის დაცემის შემდეგ ციხესიმაგრემ დაკარგა თავისი მნიშვნელობა, მაგრამ XIII საუკუნიდან კვლავ მნიშვნელოვან როლს თამაშობს რეგიონის ისტორიაში. XV საუკუნეში ციხესიმაგრე გააფართოვეს. XVI საუკუნეში ბატორების ოჯახმა ციხესიმაგრე მნიშვნელოვნად გაამაგრა. XVIII საუკუნეში ოსმალეთის შემოჭრის შემდეგ ციხესიმაგრემ დაკარგა მნიშვნელობა და დაანგრიეს. 1809 წელს ნაპოლეონის არმიამ ციხესიმაგრე ააფეთქა.
ტურისტებისათვის ღიაა მთელი წელი დეკემბერ-მარტის გარდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვაკეთის ციხესიმაგრეები
უკანაუბნის ციხე
უკანაუბნის ციხე — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარ უკანუბანში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში. ისტორიულ წყაროებში უკანაუბნის ციხის შესახებ ვერაფერს ვპოულობთ. როგორც ცნობილია, „ძეგლი ერისთავთას“ ავტორი ქსნის ერისთავთა ისტორიას იუსტინიანე კეისრის დროიდან იწყებს და იქვე რამდენჯერმე ახსენებს ცხრაზმის ხევის ციხეს. „ძეგლი ერისთავთას“ მიხედვით, როდესაც ერისთავი როსტომი დამკვიდრდა ქსნის ცხრაზმის ხეობაში, „მაშინ იწყებსშენება ციხისა და სახლების ადიდ-დიდებისა“. ციხეს მნიშვნელობა დიდხანს არ დაუკარგავს. იმავე მატიანეში „ძეგლი ერისთავთა“, უკან უბნის ციხე იხსენიება 1400 წ. თემურ ლენგის შემოსევასთან დაკავშირებით. როგორც ირკვევა, თემურ ლენგის ლაშქრობას ქსნის საერისთავოში გადაურჩა რამდენიმე ციხე, მათ შორის, უკანა უბნისაც. ქსნის ხეობის მარცხენა შენაკადის, ცრაზმის წყლის სათავეში მდებარეობს სოფ. უკანუბანი, რომლის ტერიტორიაზე დღემდე შემორჩენილია ციხე-სიმაგრე კოშკით და ეკლესიით. ციხე ხეობის ჩამკეტი ყოფილა. ამ ადგილას თავდაპირველად ორი კოშკი აუგიათ. შემდეგ იქვე აუშენებიათ მცირე ზომის ეკლესია, ბოლოს კი მათ ირგვლივ ციხე გაშენებულა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ლორინ ჰილი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:ლორინ ჰილი კატეგორია:ამერიკელი რეპერები კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:Fugees-ის წევრები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
ანინიონი
ანინიონი (Aniñón, Aninyón) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კომუნიდად-დე-კალატაიუდის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 52,455764 კმ². მოსახლეობა — 684 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
მურმან პაპაშვილი
მურმან პაპაშვილი (დ. 1955) — ქართველი ისტორიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.
ბიოგრაფია
1977 წელს დაამთავრა გორის ნ. ბარათაშვილის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტი, ისტორიის ფაკულტეტი.
1984-2004 წლებში იყო ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ- თანამშრომელი, მეცნიერ- თანამშრომელი, უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი და წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი. 2000-2005 წლები კი გორის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზუგდიდის ფილიალის მსოფლიო ისტორიის კათედრის გამგე 1998-2005 წლებში. ასევე 2005-2007 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზუგდიდის ფილიალის დირექტორი. 2004-2005 წლებში კი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. 2006-2013 წლებში მუშაობდა როგორც საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სრული პროფესორი და 2003- 2006 წლებში უკვე საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. 2013 წლიდან იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი, ევროპისმცოდნეობის საბაკალავრო პროგრამის ხელმძღვანელი. თუმდა ასევე 2013 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის პროფესორი. საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ევროინტეგრაციის სამეცნიერო კვლევითი ცენტრის დირექტორის მოადგილე იყო 2011 წლიდან. 2003 წლიდან - ჟურნალ "საისტორიო ვერტიკალების" რედაქტორის მოადგილე და 2011 წლიდან საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის პერიოდული კრებულის - "ევროპული კვლევები" სარედაქციო კოლეგიის წევრი. იგი არის 97 სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი, მათ შორის, 84 სამეცნიერო სტატია, 3 მონოგრაფია, 1 სახელმძღვანელო, 5 სახელმძღვანელოს თანაავტორი, 1 თარგმანი, 3 თარგმანის თანაავტორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 1955 კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
ქირაბინი
ქირაბინი (Kirabin) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლერიქის რაიონის სოფლები
ქურთის ეკლესია
ეკლესია მდებარეობს ნასოფლარ მეტეხთან, რომელიც სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვითა და ფიქალითაა ნაგები. გეგმით კვადრატს წარმოადგენს, სწორკუთხა საკურთხეველში წყვილი სწორკუთხა ნიშაა მოთავსებული. ასეთივე ნიშაა ჩრდილოეთ კედელშიც. არქიტრავული შესასვლელი დასავლეთ კედელშია გაჭრილი. გადახურვა ჩამოქცეულია. ადგილობრივ მოსახლეობას ძეგლი თუნუქით გადაუხურავს. შესაძლებელია ეს იყო კოშკი, რომელიც ეკლესიად გადააკეთეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კარაპატეირა
კარაპატეირა (Carrapateira) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 372 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კაჟაზეირასის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 378 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 43.61 კმ²-ზე. ფართობი 54 524 კმ²-ია.
ბალუანი
ბალუანი (Baluan) — კუნძული წყნარ ოკეანეში, შედის საადმირალოს კუნძულების შემადგენლობაში, ეკუთვნის პაპუა-ახალ გვინეას. კუნძულის ფართობი შეადგენს 16 კმ²-ს. 1981 წლის აღწერის მონაცემებით, კუნძულის მოსახლეობამ 300 კაცი შეადგინა. სიმჭიდროვე — 18 კაცი/კმ². ადმინისტრაციულად შედის აილენდსის რეგიონის მანუსის პროვინციაში.
გეოგრაფია
ბალუანი მდებარეობს არქიპელაგის სამხრეთ ნაწილში. კუნძულ მანუსიდან დაშორებულია 38 კილომეტრით. უახლოესი კუნძულებია — პაკი, რომელიც მდებარეობს ბალუანიდან 4 კმ-ში, ასევე ლოუ, რომელიც მდებარეობს 10 კმ-ში ჩრდილოეთით.
კუნძულს აქვს ოვალური ფორმა, მისი მაქსიმალური სიგრძე შეადგენს 5 კილომეტრს. გეოლოგიური თვალსაზრისით, კუნძული წარმოადგენს პლეისტოცენის პერიოდის ჩამქრალ ვულკანს, რომლის სიმაღლე აღწევს 254 მეტრს. ვულკან ბალუანის ცენტრში მდებარეობს ოვალური ფორმის ფართე ვულკანური კრატერი, რომლის ზომები შეადგენს 0,5 კმ 1 კმ-ზე. მეზობელი კუნძულებისგან განსხვავებით, ბალუანზე ვულკანის ამოფრქვევის დროს უპირატესად ამოდიოდა ბაზალტური და არა ლიპარიტული სამთო ქანები.
კუნძულის ნიადაგი საკმაოდ ნაყოფიერია, რის გამოც ადგილობრივი ფლორა განსხვავდება დიდი მრავალფეროვნებით, ხოლო თვითონ კუნძული დაფარულია ხშირი ტროპიკული ტყეებით. სანაპირო რაიონებში გვხვდება გეოთერმალური აქტივობა.
ისტორია
საადმირალოს კუნძულების, რომლის შემადგენლობაშიც შედის ბალუანის კუნძული, პირველ ევროპელ აღმომჩენად ითვლება ნიდერლანდელი მოგზაური ვილემ სხაუტენი, რომელმაც შეამჩნია კუნძულები 1616 წელს. 1884 წელს ბალუანი გახდა გერმანიის პროტექტორატის ნაწილი ოკეანეთში. 1914 წელს ბალუანი გადავიდა ავსტრალიის ხელში, და 1921 წლიდან საადმირალოს კუნძულები იმყოფება ავსტრალიის მმართველობის ქვეშ ჯერ ერთა ლიგის, ხოლო მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ — გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მანდატის საფუძველზე. 1975 წლიდან ბალუანი დამოუკიდებელი სახელმწიფო პაპუა-ახალი გვინეის ნაწილია.
მოსახლეობა
ადგილობრივი მაცხოვრებლები ქრისტიანები არიან. მათი უმრავლესობა ბალუანის ძირძველი ქრისტიანული გაერთიანებული ეკლესიის (Baluan Native Christian United Church) წევრები არიან, რომელიც დაარსებულია 1951 წელს პალიაუ მალოატომის მიერ. მისი იდეოლოგიის საფუძველში დევს იმის წარმოდგენა, რომ იესო ქრისტე გაასამართლა ავსტრალიელმა, ხოლო ყველა ქვეყნები, რომლებიც ცუდად ეპყრობოდნენ ახალი გვინეის მაცხოვრებლებს ადრე თუ გვიან წარდგებიან საღვთო სასამართლოს წინაშე. ამიტომ, თუ ავსტრალია არ შეცვლის თავის ურთიერთობას პაპუასებთან, ის გაიმეორებს მესამე რაიხის და იაპონიის იმპერიის გზას, რომლებმაც მარცხი განიცადეს მეორე მსოფლიო ომის დროს. მანამდე აშშ ღმერთის სახელით გამოდის გამანთავისუფლებლად. ფაქტობრივად ამ რელიგიური მოძრაობის გამოჩენა გახდა პასუხი კუნძულელთა შევიწროვებაზე კოლონიალური ადმინისტრაციის მხრიდან ავსტრალიის სახით.
ნიკოლოზ გეგეჭკორი
ნიკოლოზ გიორგის ძე გეგეჭკორი (დ. 1891, მარტვილი — გ. 1937) — ქართველი თერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი.
ბიოგრაფია
1914 წელს დაამთავრა სანქტ-პეტერბურგის სამხედრო-სამედიცინო აკადემია. 1923 წელს მუშაობდა პეტროგრადის, 1925-1927 წლებში კი ბერლინისა და პარიზის თერაპიულ კლინიკაში. 1933-1937 წლებში განაგებდა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის შინაგან სნეულებათა დიაგნოსტიკის კათედრას. იკვლევდა ღვედკეცას, აგრეთვე მინერალური წყლების სქურისა და ლუგელას სამკურნალო თვისებებსა. საბჭოთა რეპრესიების მსხვერპლი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი თერაპევტები კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:დაბადებული 1891 კატეგორია:გარდაცვლილი 1971 კატეგორია:მარტვილში დაბადებულები ნ კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ჩიგოიანის აკლდამები
ჩიგოიანის აკლდამები — არქიტექტურული ძეგლი, ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიგოიანში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ნასოფლარ ქვემო ბაგინიში, ძველი სასაფლაოს ტერიტორიაზე ყურადღებას იპყრობს ხევის პირზე ერთმწკრივად განლაგებული აკლდამების მრავალფეროვნება. შესასვლელი ღიობები ყველას ხევის მხარეს, ანუ სამხრეთით აქვს. სასაფლაოზე საინტერესო ქანდაკებებია, რომელთაგან განსაკუთრეულ ყურადღებას იქცევს წითელი ქვის ბუნი და ქვაშივე ჩასმული ჯვარი. ბუნზე აღმოსავლეთით ქალის და მამაკაცის ხელიხელჩაკიდებული ფიგურებია ამოკვეთილი. ჯვარზე მხედრული წარწერაა. არის სხვა ბუნის ქვებიც - ოთხი ცალი ერთრიგად ჩამწკრივებული, ასევე ვერტიკალურად ჩასმული ქვის თხელი ფილები და ბრტყელი საფლავის ქვები. როგორც წარწერიდან ჩანს, სოფელში ძირითადად ძებისაშვილებს უცხოვრიათ.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კონტროლის ხაზი
250პქ|მინი|მარჯვნივ|მწვანე ფერში აღნიშნულია პაკისტანის, ხოლო ნარინჯისფერში ინდოეთის კონტროლირებადი ტერიტორია კონტროლის ხაზი (Line of Control, LOC) — სადემარკაციო ხაზი ინდოეთსა და პაკისტანს შორის, გავლებულია ყოფილ სამთავრო ჯამუ და ქაშმირში. იურიდიულად არაღიარებულია, მაგრამ წარმოადგენს დე ფაქტო საზღვარს ამ ორ ქვეყანას შორის. თავდაპირველად „ცეცხლის შეწყვეტის ხაზი“ ერქვა, თუმცა 1972 წლის 3 ივლისის სიმლის შეთანხმებით სახელწოდება შეეცვალა და დღევანდელი სახელი მიიღო. ინდური მხარის ტერიტორიაზე ჯამუს და ქაშმირის შტატია განლაგებული. პაკისტანში ჩამოყალიბდა გილგიტ-ბალტისტანი და აზად-ქაშმირი. ხაზის ჩრდილოეთ წერტილს NJ9842 ეწოდება.
აგრეთვე არსებობს ფაქტობრივი კონტროლის ხაზი (LAC), რომელიც ითვალისწინებს ჩინეთის პრეტენზიებს აქსაი-ჩინზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯამუს და ქაშმირის ისტორია
ზაჰმათაბადი (ბილიასუვარი)
ზაჰმათაბადი  (Zəhmətabad) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბილიასუვარის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 3 006 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბილიასუვარის რაიონის სოფლები
არაბი (მრავალმნიშვნელოვანი)
არაბი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ლარგვისის ხატის ნანგრევი
ლარგვისის ხატის ნანგრევი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელი ლარგვისში. აგებულია შუა საუკუნეებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დარუ (კუნძული)
დარუ (Daru Island) — კუნძული ტორესის სრუტეში. შედის პაპუა-ახალი გვინეის შემადგენლობაში.
კუნძულის ფართობი შეადგენს 14,7 კმ²-ს. 2000 წლის აღწერის მონაცემებით, კუნძულის მოსახლეობამ 12 879 კაცი შეადგინა, რომელთა უმრავლეოსობა ცხოვრობს ქალაქ დარუში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეის კუნძულები
გიორგი ოთხმეზური
გიორგი ოთხმეზური (დ. 14 აგვისტო, 1954, თბილისი — გ. 20 იანვარი, 2021, იქვე) — ქართველი ისტორიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის ასოცირებული პროფესორი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი.
1976 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. მისი კვლევის ძირითადი მიმართულებებია საქართველოს ისტორია და წყაროთმცოდნეობა, ქართული ეპიგრაფიკა და პალეოგრაფია.
იყო მარიკა ლორთქიფანიძის შვილი. გარდაიცვალა 2021 წლის 20 იანვარს.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ოთხმეზურები
ანიონ-დე-მონკაიო
ანიონ-დე-მონკაიო (Añón de Moncayo, Anyón de Moncayo) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის ტარასონა-ი-ელ-მონკაიოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 64,190553 კმ². მოსახლეობა — 222 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
კამბისე I
კამბისე I (ძვ. სპარს. Kambūjiya — კამბუჯია, Kambujiyah, Καμβύσης; დ. დაახლ. ძვ. წ. 600 — გ. ძვ. წ. 559) — სპარსეთის მეფე მიდიელთა მმართველობის პერიოდში. აქემენიდების დინასტიის წარმომადგენელი, კიროს II დიდის მამა.
კამბისე I არის კიროს I ანშანელის შვილი და თეისპესის შვილიშვილია. როგორც ყველა მისი წინამორბედი ისიც ანშანელის ზედსახელს ატარებდა. კამბისე დაქორწინებული იყო მიდიის მეფე ასტიაგეს ქალიშვილ მანდანეზე. მასთან შეეძIნა შვილი, რომელიც კიროს II დიდის სახელითაა ცნობილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აქემენიდები
იოსებ რატილი
იოსებ ივანეს ძე რატილი (Ratili; ნამდვილი გვარი ნავრატილი Josef Navrátil; დ. 27 თებერვალი, 1840, პარდუბიცე — გ. 17 თებერვალი, 1912, თბილისი) — ჩეხი მომღერალი (ტენორი), ლოტბარი.
ბიოგრაფია
მუსიკალური განათლება მიიღო პრაღის კონსერვატორიაში, რომლის დამთავრების შემდეგ მღეროდა პრაღისა და სხვა ოპერის თეატრებში. 1878 წლიდან გამოდიოდა ჰელსინკის ოპერის თეატრში. გასტროლები გამართა რუსეთის იმპერიის სხვადასხვა ქალაქში.
რატილი საქართველოში
1879 წლიდან ცხოვრობდა თბილისში. 1880 წლიდან იყო თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტი. აქ დაუახლოვდა ქართველ მუსიკოსებს ანდრია ბენაშვილს, ანდრია ბალანჩივაძეს, ია კარგარეთელს, კ. მაღრაძეს, ხ. სავანელს, ფილიმონ ქორიძეს, ზაქარია ჩხიკვაძეს. გაეცნო ქართული მუსიკის ფოლკლორს, მოიხიბლა თვითმყოფი, მდიდარი, მრავალხმიანი სიმღერებით.
ქართული ფოლკლორით მოხიბლული რატილი ჩაერთო ქართული საგალობლების ნოტებზე გადატანის საქმეში. მან პირველმა ჩაწერა და დაამუშავა 30-ზე მეტი ქართული ხალხური სიმღერა, რითაც გადაარჩინა დაღუპვას. მათ შორის იყო: „დიამბეგო“, „ალილო“, "კახური სუფრული", "გურული ოდელია" "ცანგალა და გოგონა" და სხვ.
იყო საქართველოს მუსიკალური საზოგადოების საპატიო თავმჯდომარე. იოსებ რატილი გარდაიცვალა 1912 წლის 17 თებერვალს. დაკრძალულია კუკიის სასაფლაოზე, კათოლიკეთა უბანში. ერის სახელით მირთმეულ გვირგვინზე ეწერა: „ქართველი ერის პატიოსან და მოჭირნახულე მეგობრის იოსებ ივანეს ძე რატილის ხსოვნას“. მისი შთამომავლობა ამჟამად ცხოვრობს თბილისში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩეხი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1840 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1912
ვა-ბანკი (გადაცემა)
ვა-ბანკი — ქართული აზარტული ტელეგადაცემა, რომელიც რუსთავი 2-ის ეთერში გადიოდა 2008 წლის 11 ნოემბრიდან 2009 წლის 23 ივნისამდე და წარმოადგენდა ამერიკული გადაცემა Deal or No Deal-ის ქართულ ვერსიას. გადაცემას მიშა მშვილდაძე უძღვებოდა.
„ვა-ბანკში“ გამოყენებული მუსიკა, ისევე როგორც სხვა ატრიბუტები, ამერიკული ანალოგის მსგავსია. გადაცემაში წარმოდგენილია 26 მოდელი; თითოეულ მათგანს უჭირავს პორტფელი, რომელშიც დევს პრიზები 0.01 ლარიდან – 50 000 ლარამდე.
2009 წლის 3 თებერვალს ფეხბურთელებმა, რეზო და არჩილ არველაძეებმა მოიგეს პორტფელში არსებული უმაღლესი პრიზი.
პორტფელების ღირებულება
კატეგორია:ქართული ტელეგადაცემები
აშანტის იმპერია
აშანტი ან აშანტის ფედერაცია (ასევე, ასანტე, ეჯისუ) — ადრეფეოდალური სახელმწიფო, აკანების ხალხის იმპერია (1701–1957), რომელიც დღევანდელი განას ტერიტორიაზე, აფრიკაში მდებარეობდა XVII—XIX სს. იგი მოიცავდა დასავლეთ აფრიკის ტერიტორიას — აშანტების და აკანების ენაზე მოლაპარაკე ხალხებს, რომლების მის სახელმწიფოს ტერიტორიაზე ცხოვრობდნენ.
დაარსება
აშანტის სახელმწიფო წარმოიქმნა როგორც სამხედრო კავშირი, კონფედერაცია. თვით სიტყვა „ასანტე“, „აშანტი“ ნიშნავს „ომისათვის გაერთიანებულ ხალხს“. მისი პირველი მმართველი იყო ოსეი-ტუტუ I (დაახლ. 1670—1717) და მნიშვნელოვანი მოვლენა 1701 წლის ფეიასეს ბრძოლა.
თუმცა ბრიტანეთის კონსული ჯოზეფ დიუპიუ ამტკიცებდა, რომ ის, როგორც სამხედრო თვალსაზრისით მძლავრი სახელმწიფო - რომელსაც შეეძლო საჭირო შემთხვევაში 60 ათასი მეომარი შეეიარაღებინა ისრებით და ნაწილი მუშკეტებითაც კი, არსებობდა ჯერ კიდევ 1640 წელს. ამ პერიოდში ხდებოდა აკანების ჯგუფის სამხედრო ექსპანსია და მასობრივი გადასახლება კვამანხენე ოტი აკენტენას მეთაურობით (დაახლ. 1631—1662) რეგიონ კვამანში, რომელსაც მოგვიანებით ეწოდა აშანტების ქვეყანა.
სტრუქტურა და ეკონომიკა
ქვეყნის ეკონომიკაში დიდი ადგილი ეკავა მიწათმოქმედებასა და საოჯახო ხელოსნობას. მაგ: ხეზე კვეთა, ფეიქრობა, ლითონის დამუშავება და სხვ. ფართოდ მიმდინარეობდა მონებითა და ოქროთი ვაჭრობა.
სახელმწიფოს სათავეში იდგა უმაღლესი ბელადი — „აშანტიხენე“ (ასანტიხენე). მისი რეზიდენცია მდებარეობდა ქალაქ კუმასში. უმაღლესი ბელადის თანამმართველი იყო აშანტიხემა (დედა-დედოფალი) და აგრეთვე, უხუცესთა საბჭო, რომელშიც შედიოდნენ ცალკეულ ტერიტორიათა ბელადები (ომანხენე) და სამხედრო ბელადები (აშაფოხენე). ცალკეულ ოლქებს სწორედ ადგილობრივი ბელადები, სწორედ ომანხენეები განაგებენ.
კონფედერაცია იყოფოდა ომანებად და დედაქალაქის ოლქად კუმასი - მსხვილ ტერიტორიულ ერთეულებად. ხოლო მისი მმართველების საერთო რაოდენობა იცვლებოდა 8-დან 10-მდე.
ისტორია
XVIII საუკუნის მანძილზე აშანტის ფედერაცია ფაქტობრივად ებრძოდა მეზობლებს ვაჭრობასა და სავაჭრო გზებზე კონტროლისათვის. ეს ხდებოდა სამხრეთით გვინეის ყურის სანაპიროსთან და ჩრდილოეთით - დასავლეთ სუდანის ქვეყნებთან. ოსეია-ტუტუ I-ის გარდაცვალების შემდეგ, მის სამხედრო-პოლიტიკურ ექსპანსიას აგრძელებდა ოპოკუ-ვარე (1720—1745). შემდგომმა მეფემ ოსეი-კოჯომ (1764—1777) წამოიწყო მასშტაბური რეფორმები აშანტის სახელმწიფოს ცენტრალიზაციის მიმართულებით. მის რეფორმებს აგრძელებდნენ მისი მემკვიდრეები ოსეი-კვამე (1777—1798) და ოსეი-ბონსუ (1800—1823).
XIX ს. დასაწყისისსათვის აშანტის კონფედერაცია ჩამოყალიბდა მძლავრ სახელმწიფოდ, რომლის კონტროლს ექვემდებარებოდა დაახლოებით თანამედროვე განას შესატყვისი ტერიტორია 2—3 მილიონი მოსახლეობით. ძლიერ ჯარზე დაყრდნობით აშანტი იქვემდებარებდა მათთან ახლონათესაურ და მეზობლად მცხოვრებ ტომებს.
აშანტის ექსპანსიური პოლიტიკის განხორციელებას ხელი შეუშალა ბრიტანეთის გამოჩენამ და მსმა კოლონიალისტურმა მოქმედებებმა. აშანტის წინააღმდეგ ბრიტანელები იყენებდნენ ოკეანის სანაპიროზე მცხოვრებ სხვადასხვა მოკავშირეებს, მაგ: ფანტებს, გას და სხვ. აშანტისა და ბრიტანეთს შორის მოხდა 7 ანგლო-აშანტური ომი. პირველი 5 აშანტის წარმატებით დასრულდა. (1806, 1811, 1814—1815, 1823—1826 და 1863 წწ.). დიდმა ბრიტანეთმა სცნო აშანტის დამოუკიდებლობა. 1831 წლის შეთანხმებით განისაზღვრა აშანტისა და ინგლისის კოლონიურ მიწებს შორის საზღვარი.
მეექვსე ომის დროს (1873—1874 წწ.) ინგლისელებმა შეაღწიეს ქვეყნის სიღრმეში, გადაწვეს და გაძარცვეს აშანტის დედაქალაქი კუმასი. დაანგრიეს დედაქალაქის სამხედრო ნაგებობები და სამეფო სასახლეც, მაგრამ ინგლისელებმა ვერ მოახერხეს კუმასში გამაგრება. აშანტის სამეფომ ფორმალურად შეინარჩუნა დამოუკიდებლობა. თუმცა შეთანხმებით მათ დიდი ბრიტანეთისათვის უნდა ეძლიათ ხარკი 50 ათასი ოქროს უნცია და უარი ეთქვათ ციხესიმაგრე ელმინასთან ვაჭრობის უფლებაზე. ასევე აეკრძალათ ელმინას ტერიტორიაზე დასახლების უფლება, რომლის უფლებაც აშანტიმ 1872 წელს ნიდერლანდებისგან შეიძინა. ამრიგად, აშანტიმ დაკარგა ოქროს ნაპირის ზედა რაიონებიდან ევროპელებთან ვაჭრობის მონოპოლია. ინგლისელებს თავისუფალი ვაჭრობის და გადაადგილების უფლება მიეცათ ქვეყნის მთელ ტერიტორიაზე. დედაქალაქ კუმასში მივლენილ იქნა ბრიტანელი ჩინოვნიკი ხელშეკრულების პირობების დაცვის მეთვალყურეობისათვის.
მეექვსე ომში დამარცხებამ ფაქტობრივად წერტილი დაუსვა აშანტის დამოუკიდებელ განვითარებას. კონფედერაციამ ნელ-ნელა ჩამოშლა დაიწყო, მრავალი ადგილობრივი ბელადი აცხადებდა კუმასისაგან დამოუკიდებლობას. დაიწყო დეზინტეგრაციის და დაცემის პერიოდი. ომში დამარცხების გამო ასანტეხენე კოფი კარიკარი (1867—1874) გადაყენებულ იქნა. იგი შეცვალა მისმა ძმამ მენსუ ბონსუმ (1874—1883), მაგრამ ამან ვერ შეაჩერა ქვეყნის დაშლა.
მეშვიდე ომის შედეგად 1895—1896 წწ. ინგლისმა მთლიანად გაანადგურა აშანტი. დაიპყრო მისი ტერიტორიები და გააფორმა აშანტის ფედერაციაში შემავალ ცალკეულ ტომებთან ხელშეკრულებები პროტექტორატის შესახებ, რის შედეგადაც ფედერაციამ არსებობა შეწყვიტა. 1900 წელს აშანტი დედა-დედოფალ იაა ასანტევას მეთაურობით უკანასკნელად შეეცადა დამოუკიდებლობის შენარჩუნებას, თუმცა აჯანყება დამარცხდა. ეს ბრძოლა ცნობილია როგორც, ბრძოლა ოქროს ტახტისათვის. ბრიტანელებმა აიღეს ქალაქი კუმასი და სამეფო ტახტი. აჯანყების დამარცხების შემდეგ 1901 წელს ინგლისელებმა აშანტის მთელი ტერიტორია გააერთიანეს ოქროს სანაპიროს კოლონიაში.
სქოლიო
კატეგორია:აფრიკის ყოფილი ქვეყნები კატეგორია:აფრიკა კატეგორია:განის ისტორია კატეგორია:განა
ლევან ქარდავა
ლევან ქარდავა (დ. 7 მარტი, 1980, ქ. ჯვარი, წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1980 წლის 7 მარტს. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, სამართალმცოდნეობის სპეციალობებით, აგრეთვე კემბრიჯის უნივერსიტეტი, კონტინენტური სამართლის სპეციალობით. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (წალენჯიხის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 7 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1980 კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ჯვარში დაბადებულები ლევან
სასუნი
სასუნი (Սանասունք, Սանասուն ან Սասուն) — ისტორიული ოლქი ძველ სომხეთში, მდებარეობდა ვანის ტბის სამხრეთ-დასავლეთით. მოსახლეობა მისდევდა მესაქონლეობას, მიწათმოქმედებას და ნადირობას. მათი ბრძოლა IX საუკუნეში არაბთა წინააღმდეგ საფუძვლად დაედო სომხურ საგმირო ეპოსს „დავით სასუნცს“. X–XIV საუკუნეებში, თემურლენგის შემოსევებამდე, სამთავრო იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:სომხეთის ისტორიული მხარეები
პავლიანთკარის კოშკის ნანგრევი
პავლიანთკარის კოშკის ნანგრევი — არქიტექტურული ძეგლი ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ პავლიანთკარში. დათარიღებულია შუა საუკუნეებით.
ლომისას ხევში, ელოშვილების უბანში, შემაღლებულ ბორცვზე შემორჩენილია მრგვალი კოშკის ნანგრევი, რომლის გარშემო მიწის დონე ისეა ამოწეული, რომ ის თითქმის არ ჩანს.
კოშკი გეგმით ოვალურია. ნაგებია დიდი ზომის ფლეთილი ქვით. ძეგლი ამოვსებულია ჩამონაშალი ქვით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
კოკასის რაიონი
კოკასის რაიონი (Distrito de Cocas) — რაიონი პერუში, უანკაველიკის რეგიონის კასტროვირეინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 246 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 923 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 10 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 87.95 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:კასტროვირეინის პროვინციის რაიონები
SEPIA (NGO)
SEPIA (სტუდენტთა და აბიტურიენტთა ხელშეწყობის საერთაშორისო ასოციაცია — სახსა, Students and Entrants Promotion International Association, დაარსდა 2014 წლის 12 ნოემბერს, ქ. თბილისში) — ქართული არასამთავრობო ორგანიზაცია, რომლის მისიას წარმოადგენს სტუდენტთა და აბიტურიენტთა ხელშეწყობა (STUDENTS PROMOTION), მათი მოტივაციის გაზრდა წარმატების მისაღწევად, ასევე მათი დახმარება მომავალი პროფესიის არჩევასა და დასაქმებაში. SEPIA-ს სლოგანია - „უფრო მეტი, ვიდრე იცი“.
რესურსები ინტერნეტში:
კატეგორია:საქართველოს ორგანიზაციები
არანდა-დე-მონკაიო
არანდა-დე-მონკაიო  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის არანდის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 91,204767 კმ². მოსახლეობა — 145 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ვალერი ჭანტურია
ვალერი ჭანტურია (დაბადების თარიღი: 24 მაისი, 1942 წელი, სოფელი ჯვარი, წალენჯიხის რაიონი. გარდაცვალების თარიღი: 26 თებერვალი, 2021 წელი.) — ქართველი პოლიტიკოსი.
1966 წელს, წარჩინებით დაამთავრა მოსკოვის საავტომობილო-საგზაო ინსტიტუტი, მოგვიანებით ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.
1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი (წალენჯიხის მაჟორიტარი). 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (წალენჯიხის მაჟორიტარი), მიწის კადასტრისა და მიწის რესურსების ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე, ფრაქცია „აფხაზეთის“ მდივანი.
სხვადასხვა დროს, ვალერი ჭანტურია მუშაობდა პარტიის წალენჯიხის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს მთავარ ინჟინრად, ავტოსატრანსპორტო საწარმოოს დირექტორად, საქალაქო საბჭოს თავმჯდომარედ და რაიონული საბჭოს აღმასრულებელი კომიტეტის თავმჯდომარედ. 1980-იან წლებში, იგი იკავებდა წალენჯიხის ჩაის საბჭოთა მეურნეობის დირექტორის და წალენჯიხის რაიონული კომიტეტის პირველი მდივნის თანამდებობებს; ასევე, გახლდათ კომუნისტური  პარტიის საკავშირო ყრილობის დელეგატი. 1995-99 წლებში, ვალერი ჭანტურია იყო სამეგრელო-ზემო სვანეთში პრეზიდენტის სახელმწიფო რწმუნებულის მოადგილე ეკონომიკის დარგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1942 კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
სანიტარია
სანიტარია (<sanitas — ჯანმრთელობა), სანიტარული საქმე — ტერმინი, რომელიც იხმარებოდა ჯანმრთელობის დაცვის იმ დარგის აღსანიშნავად, რომელიც პრაქტიკულად ამუშავებს და ატარებს სანიტარულ-ჰიგიენურ და ეპიდსაწინააღმდეგო ღონისძიებებს. თანამედროვე გაგებით (1960 წლიდან) ამ პრობლემათა სამეცნიერო დამუშავება ევალება ჰიგიენას, ხოლო სანიტარულ-ჰიგიენური და ეპიდსაწინააღმდეგო ღონისძიებების ორგანიზაცია და ცხოვრებაში გატარება — სანიტარულ-ეპიდემიოლოგიურ სამსახურს.
ლიტერატურა
* კატეგორია:ჰიგიენა კატეგორია:კანალიზაცია
Utopia (ბიორკის ალბომი)
ბიორკმა განაცხადა, რომ დისკი იქნებოდა Vulnicura-სგან განსხვავებული.
ალბომიდან ოფიციალურად გამოიცა სიმღერები „The Gate“ და „Blissing Me“.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ტექსტის ავტორი – ბიორკი.
სქოლიო
კატეგორია:ბიორკის ალბომები კატეგორია:2017 წლის ალბომები კატეგორია:One Little Indian Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები არკას პროდიუსერობით
უკანუბნის კოშკი
უკანუბნის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარ უკანუბანში. აგებულია VI საუკუნეში.
ციხეში ჩართული დიდი, მასიური კოშკი ზურგიანია. ექვსსართულიან კოშკს ორი-სამი მეტრის სისქის კედლები აქვს. კოშკის ექვსივე სართული შიგნითა მოცულობა გარეთა ფორმებს იმეორებს. მისი ქვედა ნაწილი ყრუა, ერთადერთი კარი მოთავსებულია პირველ სართულზე ოთხი მეტრის სიმაღლეზე. ასე მაღლა მოწყობილ კარზე მიდგმული იყო ხის გადასატანი კიბე. კოშკი სამი მხრიდან ყრუა. სარკმლები და კარი განლაგებულია მდინარისაკენ მიქცეულ სწორ კედელში. არც კოშკის ხის სართულშუა ბანური გადახურვა შემორჩენილა. კოშკს თავდაცვითი ელემენტები არ გააჩნია. შესაძლოა, იგი მშვიდობიან დროს საცხოვრებლად იყო გამოყენებული, ან მხოლოდ მტრის შემოსევის დროს შედიოდნენ შიგ. ამ უკანასკნელ შემთხვევაში წყალსა და სანოვაგეს, ალბათ, პირველი სართულის იატაკ ქვეშ უჯრედებად დაყოფილ სარდაფში ინახავდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
არაბი (აღდაში)
არაბი (Ərəb) — სოფელი აზერბაიჯანში, აღდაშის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 	1 395 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აღდაშის რაიონის სოფლები
დიდი ელჩობა
დიდი ელჩობა — რუსეთის სამეფოს დიპლომატიური მისია ევროპაში 1697-1698 წლებში, რომლის ინიციატორი და ხელმძღვანელი იყო პეტრე I დიდი. მისიის მთავარი მიზანი იყო ანტიოსმალური კოალიციის შექმნა, დასავლეთ ევროპის ტექნიკური და სამეცნიერო მიღწევების გაცნობა, სამხედრო მასალის და იარაღის შეძენა. მისია სამი თვით ეწვია ინგლისსაც, სადაც გაეცნო გემთმშენებლობას და საარტილერიო საქმეს, მაგრამ მოსკოვში მეთოფეთა აჯანყების გამო მისია შეწყვიტა და რუსეთში დაბრუნდა.
დიდმა ელჩობამ მიზანს ვერ მიაღწია. პეტრე I დარწმუნდა, რომ ვერ შექმნიდა ანტიოსმალურ კოალიციას, რადგან ევროპის ქვეყნები დაკავებულნი იყვნენ ესპანური მემკვიდრეობისათვის ომის სამზადისით. პეტრემ შეცვალა საგარეო პოლიტიკური მიმართულება და ყურადღება გადაიტანა ბალტიისპირეთზე, მოელაპარაკა პოლონეთის მეფე ავგუსტ II-ს და შეკრა ანტიშვედური კავშირი. დიდი ელჩობის საშუალებით რუსული დიპლომატია უშუალოდ გაეცნო დასავლეთ ევროპის საერთაშორისო მდგომარეობას. დიდ ელჩობაში მონაწილეობდა ქართველი ბატონიშვილი ალექსანდრე ბაგრატიონი.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის საგარეო პოლიტიკა კატეგორია:რუსეთის ისტორია
ფშაველის ციხე-გალავნის კომპლექსი
ფშაველის ციხე-გალავნის კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი სოფელ ფშაველის შუაგულში, თარიღდება XVIII საუკუნის II ნახევრით. ციხის შესახებ ისტორიულ წყაროებში ცნობები არ შემონახულა. იგი ე. წ. ციხე-გალავნების ტიპს მიეკუთვნება და მათ შორის მცირე ზომებითაა გამორჩეული.
ციხე მთლიანად რიყის ქვითა ნაგები. მისი გეგმა კვადრატს მიახლოებული სწორკუთხედია, რომლის ყოველ კუთხეში ცილინდრული კოშკია დადგმული ისე, რომ ისინი, თითქმის მთლიანად, გალავნის ფარგლებს გარეთ არის მოქცეული. ციხის კედლები ძლიერ დაზიანებულია. მათი სიმაღლე ოთხ მეტრს არ აღემატება. კედლები ორიარუსიანი. ქვედა ნაწილი, ჩვეულებისამებრ, აქაც ყრუა, ზედა კი — საბრძოლო და ორრიგად განლაგებული, ცალმაგი სათოფურებითაა აღჭურვილი. შიგნიდან კედლის ზედა ნაწილი ქვედასთან შედარებით, ოდნავ უფრო თხელია, რომლის მეშვეობით მათ საზღვარზე ხის, საბრძოლო ბილიკი იყო მოწყობილი. ქვედა რიგში განლაგებული სათოფურები მაღალია და მიწისკენაა დახრილი, ზედა რიგის სათოფურები თითქმის კვადრატულია — ჰორიზონტალური კედლები ქონგურების გარეშეა და თავი გადამრგვალებული აქვს. ციხეს ერთადერთი, ნახევარწრიულთაღოვანი შესასვლელი შემორჩა, იგი დასავლეთ კედლის შუაშია მოწყობილი. კოშკები მეტ-ნაკლებად დაზიანებულია. ყველა მათგანს ზედა ნაწილი მონგრეული აქვს, რის გამოც მათი სართულიანობა არ ირკვევა.
კოშკები დაახლოებით ორი სართულის სიმაღლეზეა შემორჩენილი და არქიტექტურული გადაწყვეტით ერთმანეთის მსგავსია. პირველ და მეორე სართულებს, ეზოს მხრიდან, ცალ-ცალკე შესასვლელი აქვს. პირველი სართულის კედელი ყრუა, მეორე სართულის კედელში კი ცალმაგი და ორმაგი სათოფურებია მოწყობილი. მათი ნაწილი დახრილია ნაწილი _ პირდაპირი შესასვლელები ხის ძელებით თარაზულად იყო გადახურული. ციხის ტერიტორიაზე თავდაპირველად ნაგებობების კვალი არ ჩანს. XIX საუკუნეში, ეზოს შუა ნაწილში, აუგიათ წმინდა ესტატეს სახელობის ეკლესია მომდევნო ხანებში კი, მისთვის დასავლეთიდან სამსართულიანი სამრეკლო უდგავთ. ეკლესია დარბაზული ტიპისაა, შვერილი, ნახევარწრიული მოხაზულობის აფსიდით, რომლის კედელი ძირითადი კორპუსის გრძივი კედლების ხაზზეა და მათგან, ჩვეულებისამებრ, მხრებით არ გამოიყოფა საშენი მასალა ორგვარია რიყის ქვა და კვადრატული აგური. შენობის გარეთა კედლები რიყის ქვის ერთი და აგურის ორი რიგის მონაცვლეობითაა ნაწყობი. აგურის შრეები მკვეთრად გამოირჩევა რუხ ფონზე და სიმაღლეზე ზედაპირს. სამრეკლო მთლიანად აგურისაა. ერთადერთი შესასვლელი ეკლესიის დასავლეთ კედლის შუაშია მოწყობილი. კარი ბრტყელი თაღითაა გადახურული. ეკლესიის შიდა სივრცე ვრცელია. განათებულია ექვსი, ნახევარწრიულთაღოვანი სარკმლით, რომელთა შორის თითო-თითო — აღმოსავლეთით და დასავლეთითაა, ხოლო ორ-ორი, ერთმანეთის მოპირდაპირედ — სამხრეთით და ჩრდილოეთით გრძივ კედლებზე სამ-სამი, მარტივი პილასტრია, რომლებზეც კამარის საბჯენი თაღებია გადაყვანილი. მათ შორის დასავლეთ წყვილი, დანარჩენ ორზე, რამდენადმე უფრო განიერია. მათ დასავლეთ კედლის მიმდებარე საბჯენი თაღის ქუსლებთან გამოყოფილია მაღალი, სწორხაზოვანი პროფილის იმპოსტები. საბჯენი თაღებიც და კამარაც ოდნავ შეისრულია. პილასტრების აღმოსავლეთ წყვილი, შესაბამისს საბჯენ თაღთან ერთად, საკურთხევლის სივრცის დარბაზისგან გამოყოფს თვით საკურთხეველი დარბაზის იატაკის მიმართ ორი, დაბალი საფეხურითაა შემაღლებული. აფსიდის გვერდებში, სიმეტრიულად, თითო, განიერი, ნახევარწრიულთაღიანი ნიშაა. თითო, მსგავსი ნიშა დარბაზის გრძივი კედლების აღმოსავლეთ ბოლოებშიცაა. აფსიდში, ჩრდილოეთ ნიშასთან ახლოს, ერთი პატარა, ასრულთაღოვანი ნიშაა. აფსიდი გადახურული წესიერი ფორმის კონქით. გარედან ეკლესიის კედლების ბათქაშით გასწორებული ზედაპირი კირით იყო შეთეთრებული. შეთეთრებული იყო სამრეკლოც. ფასადები სადაა, მოკლებულია ყოველგვარ დეკორატიულ სამკაულს. დასავლეთ სარკმლის გარდა, ყველა სარკმელი საფეხურით შეღრმავებულ არეშია ჩასმული. გრძივ ფასადებზე, დასავლეთ კიდესთან ახლოს, თითო, სწორკუთხა, ზემოთკენ შევიწროვებული კონტრფორსია მიშენებული.
2007-2008 წლებში საქართველო ისტორიულ ძეგლთა დაცვისა და გადარჩენის ფონდის დაფინანსებით ეკლესიას ჩაუტარდა სარეაბილიტაციო სამუშაოები: აღდგა კედლების ზედა ნაწილები და ლავგარდანი. გაკეთდა აგურის კანკელი — სამი თაღოვანი კარით. აღდგა აგრეთვე სამრეკვლოს ფანჩატურის ზედა ნაწილი და იგი თუნუქით შემოლესილი, პირამიდისებრი სახურავით გადაიხურა, ეკლესია კი — ღარისებრი კრამიტით.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
დემოკრატიული მოქმედების პარტია
დემოკრატიული მოქმედების პარტია (Stranka demokratske akcije; შემოკლებით SDA) პოლიტიკური პარტია ბოსნიასა და ჰერცეგოვინაში, რომელიც უმეტესაც ბოსნიური ეთნიკური ჯგუფის ინტერესებს გამოხატავს.
დაარსება
დემოკრატიული მოქმედების პარტია დაარსდა სარაევოში 1990 წლის 26 მაისს. ის ალია იზეთბეგოვიჩის იდეების განხორციელება იყო, რომელსაც ბოსნიაში ისლამური რელიგიურ-ნაციონალური პარტიის დაარსება სურდა, მაგრამ კომუნისტური, ერთპარტიული სისტემის გამო ეს არ შეეძლო. პარტია, თუმცა ოფიციალურად ყოველგვარი რელიგიურ-ნაციონალური რიტორიკისგან დაცლილი იყო, უმეტესად მუსლიმი ბოსნიელებისგან შედგებოდა და ბოსნიის ისლამური თემის ბევრმა გამოჩენილმა მოღვაწემ მიიღო მონაწილეობა პარტიისა და მისი ბეჭდვითი ორგანოს, გაზეთ ლილიანის (Ljiljan; შროშანა) დაფუძნებაში.
პარტიის ფესვები იუგოსლავიის მუსლიმთა ორგანიზაციაში მდებარეობდა, რომელიც იუგოსლავიის სამეფოს პერიოდში არსებობდა. პირველივე, 1990 წლის არჩევნებზე პარტიას დიდი წარმატება ხვდა წილად და დღემდე რჩება ბოსნიელთა ეთნიკური ჯგუფის უძლიერეს პოლიტიკურ პარტიად, ასევე აქვს შტოები ხორვატიასა და სერბეთში (სანჯაყში). მონტენეგროში პარტიის ადგილობრივმა შტომ შეადგინა ბოსნიელთა პარტია სხვა სლავური წარმოშობის მუსლიმებთან კოალიციაში.
საერთაშორისო კავშირები
ევროპის სახალხო პარტიის დამკვირვებელი წევრია.
2014 წლის არჩევნები
2014 წელს ბოსნიაში ჩატარებული არჩევნების შემდეგ დემოკრატიული მოქმედების პარტია პირველ ადგილზე გავიდა და ხუთი ბოსნიური ადგილიდან სამი მოიპოვა წარმომადგენელთა პალატაში.
სქოლიო
კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინა კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინის ისტორია
დიდი ველი
დიდი ველი — გასწვრივი დადაბლება აშშ-ში, სამხრეთ აპალაჩებში. სიგრძე 950 კმ, სიგანე 40-60 კმ. დასავლეთით ესაზღვრება აპალაჩის პლატო, აღმოსავლეთით ცისფერი ქედი. შედგება მრავალი ეროზიული გასწვრივი ხეობისგან, რომლებიც 1500 მეტრამდე სიმაღლის მოგლუვებული ქედებთაა გაყოფილი. დრენირებულია მრავალი მდინარით. დიდი ველი აშშ-ის მდიდარი სასოფლო-სამეურნეო რაიონია, მასზე გადის სამხრეთ და ჩრდილოეთ შტატეის დამაკავშირებელი მნიშვნელოვანი ავტომაგისტრალები.
ახალგორის წმინდა გიორგის ეკლესია
ახალგორის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტში, ახალგორში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ძეგლი მდებარეობს ახალგორის აღმოსავლეთით 2,5-3 კმ. ნასოფლარ „ფიჭვნარის“ თავზე, ტყეში. ეკლესია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითაა ნაგები. წყობა ქვედა რიგებში ქაოსურია, ჭარბობს დიდი ზომის ქვა. ძეგლი წარმოადგენს მცირე ზომის ცალნავიან დარბაზულ ეკლესიას. აბსიდის მოხაზულობა ასიმეტრიულია და კოლოფისებრს უახლოვდება. აბსიდში ორი სიმეტრიული ნიშაა, ხოლო შუაში გაჭრილია სარკმელი. დარბაზი საკურთხევლისაგან გამოყოფილია მცირე მხრებით. სატრიუმფო თაღი შეისრული ფორმისაა. ჩრდილოეთის კედელში შეიმჩნევა კანკელის ჰორიზონტალური ძელის ბუდე. შესასვლელი სამხრეთიდან ყოფილა. ფასადებზე საპირე ქვები ნაწილობრივ ჩამოცვენილია. ეკლესია გარშემოვლებულია დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ წაგრძელებული, ოვალური გეგმის გალავნით, რომელიც რიყის ლოდებითაა ნაგები. გალავნის დასავლეთ ნაწილში შეიმჩნევა სათავსების კვალი, რომელთა გეგმა ამჟამად არ იკითხება. ძეგლი დაზიანებულია. ჩრდილოეთის კედელი და კამარა ჩამოქცეულია, შემორჩენილია საკურთხევლის ნაწილი კონქითურთ, მორღვეულია აღმოსავლეთის სარკმლის საპირე ქვა.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
იან დრდა
იან დრდა (Jan Drda; დ. 4 აპრილი, 1915, ავსტრია-უნგრეთი — გ. 28 ნოემბერი, 1970, დობრიჟიში, ჩეხოსლოვაკია) — ჩეხი პროზაიკოსი, დრამატურგი, რედაქტორი, სცენარისტი, საზოგადო მოღვაწე.
1915 წლის 4 აპრილს დაიბადა ჩეხეთში (მაშინ ავსტრია-უნგრეთი) მუშის ოჯახში. გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ, 1934–1938 წლებში, სწავლობდა ფილოსოფიის ფაკულტეტზე პრაღის უნივერსიტეტში, რომელიც არ დაუმთავრებია. 1937 წლიდან დაიწყო ჟურნალისტური მოღვაწეობა — წერდა რეპორტაჟებს, ფელეტონებსა და სკეჩებს. 1948–1952 წლებში გაზეთის მთავარი რედაქტორი იყო. დაწერა რამდენიმე კინოსცენარი. 1945 წელს მონაწილეობდა ჩეხოსლოვაკიის წინააღმდეგობის მოძრაობასა და პრაღის აჯანყებაში. 1949–1956 წლებში ჩეხოსლოვაკიის მწერალთა კავშირის მდივანი იყო, 1968 წელს კი ღიად გამოვიდა ჩეხოსლოვაკიაში საბჭოთა არმიის შეჭრის წინააღმდეგ, რის გამოც მოხსნეს რედაქტორის თანამდებობიდან. ორი წლის შემდეგ, 1970 წლის 28 ნოემბერს, გარდაიცვალა დობრჟიშში. მწერალი ხშირად ეხებოდა სამოქალაქო პასუხისმგებლობის საკითხს. მოთხრობა „უმაღლესი პრინციპიც“ პიროვნების პრინციპების დაცვასა და ღირსების საკითხებს ეხება ექსტრემალურ ვითარებაში, როცა ჩეხოსლოვაკიაში გერმანელი ნაცისტები ბატონობდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეხი მწერლები
უაიკლეფ ჟანი
უაიკლეფ ჟანელ ჟანი ( დ. 17 ოქტომბერი, 1979) — ჰაიტიელი ჰიპ-ჰოპ შემსრულებელი, მუსიკოსი, მსახიობი და პოლიტიკოსი. ცხრა წლის ასაკში გადავიდა საცხოვრებლად აშშ-ში ოჯახთან ერთად და იქ გაიზარდა. წარმატება მოიპოვა ჯგუფის Fugees წევრის სახით. ცხოვრების განმავლობაში აქვს მიღებული შვიდი გრემი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1969 კატეგორია:უაიკლეფ ჟანი კატეგორია:ამერიკელი რეპერები კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი მუსიკალური პროდიუსერები კატეგორია:ჰაიტიელი რეპერები კატეგორია:ჰაიტიელი მომღერლები კატეგორია:ჰაიტიელი მუსიკალური პროდიუსერები კატეგორია:Fugees-ის წევრები
დავით ჭელიძე (პოლიტიკოსი)
დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი. 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ეროვნულ–დემოკრატიული პარტია“. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ეროვნულ–დემოკრატიული პარტია“.
ქურთის მეორე ნაეკლესიარი
ქურთის მეორე ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა, ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქურთაში. აგებულია შუა საუკუნეებში.
ნასოფლარ მეტეხის მიდამოებში მდებარე ეკლესიიდან შემორჩენილია მხოლოდ საძირკველი და ჩრდილოეთი კედლის მცირე ნაწილი. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ადგილობრივი წარმოშობის, დიდი ზომის ქვები. გეგმის წაკითხვა სპეციალური გაწმენდის გარეშე შეუძლებელია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ომარ მეგრელიძე
ომარ მეგრელიძე (დ. 10 აგვისტო, 1962, სოფ. ტბეთი, შუახევის რაიონი) — ქართველი პოლიტიკოსი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1962 წლის 10 აგვისტოს. დაამთავრა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი, ქართული ენისა და ლიტერატურის სპეციალობებით. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (შუახევის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 10 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1962 კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ბათუმის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები ომარ
უაჩოსის რაიონი
უაჩოსის რაიონი (Distrito de Huachos) — რაიონი პერუში, უანკაველიკის რეგიონის კასტროვირეინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 737 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 48 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8.6 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 172.01 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:კასტროვირეინის პროვინციის რაიონები
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1 მიიღეს კენჭისყრის გარეშე 1946 წლის 25 იანვარს, რომლის მიხედვითაც გამოაცხადეს, რომ სამხედრო შტაბის კომიტეტის პირველი შეხვედრა გაიმართებოდა ლონდონში 1946 წლის 1 თებერვალს. რეზოლუციის თანახმად კომიტეტი შედგებოდა უშიშროების საბჭოს მუდმივი წევრების არმიის შტაბის უფროსებისაგან. კომიტეტის ფორმირება განსაზღვრული იყო გაეროს წესდების 47-ე მუხლის შესაბამისად.
გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ პირველი რეზოლუცია მიიღო წინა დღეს.
სქოლიო
0001
არაბოჯაღი
არაბოჯაღი (Ərəbocağı) — სოფელი აზერბაიჯანში, აღდაშის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 891 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აღდაშის რაიონის სოფლები
თოხთის ღვთისმშობლის ნაეკლესიარი
თოხთის ღვთისმშობლის ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა  ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ თოხთაში. აგებულია შუა საუკუნეებში.
ნანგრევებად ქცეული ეკლესიიდან შემორჩენილია საძირკვლის ფრაგმენტები. სამშენებლო ქვა ადგილობრივი წარმოშობისაა და ფლეთილია. ნაგებობის ღერძი ვითარდება აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ. ძეგლის დათარიღება და აზომვა გათხრა-გაწმენდის გარეშე შეუძლებელია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
არანდიგა
არანდიგა (Arándiga, Arandiga) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კომუნიდად-დე-კალატაიუდის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 50,220097 კმ². მოსახლეობა — 278 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ქირავუდი
ქირავუდი (Kirəvud) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —  367 კაცი.
აზერბაიჯან-ევროპის კავშირის ურთიერთობები
აზერბაიჯან-ევროპის კავშირის ურთიერთობები მოიცავს აზერბაიჯანსა და ევროკავშირს შორის ორმხრივ დიპლომატიურ ურთიერთობებს. აზერბაიჯანის რესპუბლიკამ და ევროკავშირმა წლების განმავლობაში შეინარჩუნეს პოზიტიური ურთიერთობა და უფრო მჭიდრო კავშირები მათ შორის 1991 წლიდან დამყარდა. ამჟამად აზერბაიჯანი არის ევროპის მეზობლური პოლიტიკის, აღმოსავლეთის პარტნიორობის და ევროპის საბჭოს ნაწილი. ევროკავშირი არის აზერბაიჯანის ყველაზე დიდი უცხოური საგრანტო დონორი და ინვესტორი, როგორც სამთავრობო სექტორში, ისე სამოქალაქო საზოგადოებაშიც, რაც 1992 წლიდან ევროკავშირის მხრიდან 600 მილიონ ევროზე მეტ დახმარებას ითვალისწინებს.
ეკონომიკური ურთიერთობები
ევროკავშირისა და აზერბაიჯანის ეკონომიკური და სავაჭრო ურთიერთობები რეგულირდება პარტნიორობისა და თანამშრომლობის ხელშეკრულებით (PCA). ევროკავშირი არის პირველი სავაჭრო პარტნიორი, რომელიც წარმოადგენს აზერბაიჯანის მთლიანი ვაჭრობის 48,6% -ს. ევროკავშირი აზერბაიჯანითვის არის ყველაზე დიდი ექსპორტ-იმპორტის ბაზარი, შესაბამისად 60,7% და 31,8% წილებით. ევროკავშირის ექსპორტმა აზერბაიჯანში, რომელიც 2016 წელს 1,8 მილიარდი ევროდ შეფასდა, ძირითადად, მანქანებისა და სატრანსპორტო აღჭურვილობისგან შედგებოდა, ხოლო ევროკავშირში იმპორტი აზერბაიჯანიდან, 2016 წელს 7,6 მილიარდ ევროდ შეფასდ და, ძირითადად მოიცავდა ნავთობსა და ბუნებრივ აირს (შეადგენდა მთლიანი იმპორტის 98%). ევროკავშირი არის მნიშვნელოვანი უცხოური ინვესტორი აზერბაიჯანში. 2013 წელს ქვეყანაში მისი პირდაპირი უცხოური ინვესტიცია (FDI) შეადგენდა 4,7 მილიარდ ევროს. „PCA“ ქმნის ეკონომიკურ თანამშრომლობას, რომელიც მიზნად ისახავს ბიზნეს კავშირების გაძლიერებას და საქონლისა და მომსახურების ვაჭრობაზე დაფუძნებული წესების პრაქტიკის შემუშავებას. აზერბაიჯანთან უფრო მჭიდრო ეკონომიკური ინტეგრაციას ასევე მოსდევს ევროპული სამეზობლო პოლიტიკის (ENP) და ევროკავშირის აღმოსავლეთ პარტნიორობის ინიციატივას. აზერბაიჯანი იღებს ევროკავშირისგან ტექნიკურ დახმარებას. ევროკავშირის დახმარება აზერბაიჯანისთვის წლიურად დაახლოებით 30 მილიონ ევროს შეადგენს. დაფინანსებას იღებენ არასამთავრობო ორგანიზაციების პროექტები ადამიანის უფლებების, დემოკრატიისა და არასამთავრობო საბიუჯეტო ხაზებისთვის.
პოლიტიკური ურთიერთობები
ევროკავშირი და აზერბაიჯანი ერთობლივად მუშაობდნენ სხვადასხვა პოლიტიკური ხელშეკრულების გასაფორმებლად, რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია ევროკავშირ-აზერბაიჯანის პარტნიორობისა და თანამშრომლობისთვის. 1999 წლის შეთანხმების თანახმად, რომელსაც შემდგომში ძლიერი ურთიერთობები უნდა დაემყარებინა, მიზნად ისახავდა ვაჭრობის, ინსტიციების, ეკონომიკის, კანონმდებლობისა და კულტურის გაღრმავებას, ევროკავშირის და აზერბაიჯანის პარტნიორობისა და თანამშრომლობის ფარგლებში. აზერბაიჯანი ასევე არის ევროპული სამეზობლო პოლიტიკის (ENP), აღმოსავლეთის პარტნიორობის ინიციატივის ნაწილი და შავი ზღვის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის (BSEC) წევრი.
ევროკავშირსა და აზერბაიჯანს შორის ასევე მიმდინარეობს დისკუსიები ურთიერთობების სამართლებრივი საფუძვლის განახლების შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები
მილკა ტერნინა
200px|მინი|აღბეჭდილი [[1887 წელს]] მილკა ტერნინა (დ. 19 დეკემბერი, 1863 – გ. 18 მაისი, 1941 ) — ხორვატი თეატრალური სოპრანო, რომელიც სარგებლობდა მაღალი რეპუტაციით ამერიკისა და ევროპის ოპერის სახლებში. მას აქებდა, როგორც აუდიტორია, ასევე მუსიკის კრიტიკოსები, რადგან მილკას ბრწყინვალე სიმღერა ელექტროფიცირებას ახდენდა ყველაზე, რაც მის ორივე იტალიურ და გერმანულ ნამუშევრებში ჩანდა. მის კარიერას ბოლო მოეღო 1906 წელს ავადმყოფობის გამო, რომელმაც პარალიზებულ მდგომარეობაში ჩააგდო მისი სახის ნერვები.
კარიერა
წარმოშობით ვეჟისცედან (კრიჟის ნაწილი), ახალგაზრდა ტრნინა (ჩვეულებრივ ინგლისურენოვან დ სხვა დანარჩენ ქვეყნებში უწოდებენ მილკა ტერნინას) სიმღერას სწავლობდა კერძოდ, იდა ვინთერბერგთან ზაგრებში, ხოლო შემდეგ ჯოსეფ გრენსბახერთან კონსერვატორიაში, ვენაში. მისი კლასი მილკამ 1883 წელს დაასრულა ოქროს მედლით. მას საოპერო დებიუტი ჯერ კიდევ სტუდენტობის პერიოდში ჰქონდა ზაგრებში, სიმღერით „ამელია“ ჯუზეპე ვერდის 1882 წლის ნაწარმოებით ბალ მასკარადზე. 200px|მინი|მარცხნივ| მილკა ტ (ე) რნინას სარეკლამო ფოტო ტოსკას როლში, გადარებულია მეტროპოლიტენის პრემიერისთვის ამავე სახელწოდების ოპერისთვის 1901 წელს. 250px|მინი|მარჯვნივ|ხორვატიის სახელმწიფო თეატრის საპატიო წევრობის სერთიფიკატი ტერნინა თავდაპირველად ლაიფციგში სრულ განაკვეთზე პროფესიონალან შემსრულებლად მუშაობდა, ხოლო შემდგომში მიიღო მუდმივი პოციზია საოპერო საზოგადოებაში გრაცში 1884 წელს. მან იქ 2 წელი გაატარა, შეიძინა სასარგებლო ცოდნა სასცენო ხელოვნებასა და დაამტკიცა ოპერისადმი, როგორც სერიოზული ხელოვნების ფორმისადმი ერთგულება.
დირიჟორ ანტონ ზაიდლეზე ტერნინას პოტენციალმა შთაბეჭდილება მოახდინა და შესთავაზა მას ბრემენის საოპერო თეატრში შეეცვალა ერთ-ერთი გახამურებული დრამატული სოპრანო კატარინა კლაფსკი. ბრემენში მან მონაწილეობა მიიღო რიჩარდ ვაგნერის „ბეჭდის ციკლში“ (მისი პირველი). 1890 წელს ის დაკავებული იყო მუნიხის სამეფო ოპერაში, სადაც, მომდევნო რამდენიმე წელში, აიმაღლა რეპუტაცია, როგორც უმაღლესი კლასის მომღერალმა და სახელი მოიხვეჭა, როგორც ვაგნერის მუსიკალური დრამების ცნობილმა შემსრულებელმა. ის ასევე გამორჩეული იყო, როგორც ბეთჰოვენის ლეონორე.
ტერნინას ჩრდილო ამერიკული დებიუტი შედგა ბოსტონში 1896 წელს, როდესაც მან იმღერა Brünnhilde in Die Walküre დამროშის საოპერო კომპანიასთან ერთად. 1898 წელს ის პირველად გამოჩნდა ლონდონის ოპერაში, იზოდლას როლის შესრულებით „ტრისტანი და იზოლდაში“. მან გააგრძელა სამეფო საოპერო თეატრებსა და კოვენტ გარდენში გამოჩენა 1906 წლამდე. ამ ხნის მანძილზე ის გამოჩნდა 98 სხვადასხვა ოპერებში.
ტერნინა გამოჩნდა 1899 წლის ბაიროითის ფესტივალზე, სადაც ასრულებდა კუნდრის როლს პარსიფალში. ოქსფორდის მოკლე საოპერო ლექსიკონის თანახმად, ეს ადასტურებას მის სოლო გამოჩენას ბაიროითში. 1900 წლის 27 იანვარს ტერნინას ჰქონდა დებიუტი ნიუ-იორკის მეტროპოლიტენში, სადაც შეასრულა ელიზაბეტის როლი Tannhäuser-დან. მეტროპოლიტენთან მისი ნაყოფიერი თანამშრომლობის დროს იგი მღეროდა კუნდრის პარსიფალის პირველ ამერიკულ შესრულებაში. რადგან ოპერის ეს შესრლება ვაგნერის ოჯახის მიერ უფლებამოსილი არ იყო, მილკა აღარასდროს მიუწვევიათ ბაიროითის ფესტივალზე, მიუხედავად მისი, როგორც არტისტის დიდი ღირებულებისა. 250px|მინი|მილკა ტერნინას მემორიალი ვერჟისცეში ტერნინამ შესანიშნავად იმღერა მთავარი როლი 1901 წლის ჯაკომო პუჩინის ტოსკას ამერიკულ პრემიერაზე. მან შეასრულა თავისი ნაწილი მეტროპოლიტენში დიდი წარმატებით 18-ჯერ. წინა წელს ის ასევე იყო ლონდონის პირველი ფლორია ტოსკა კომპოზიტორთან ერთად, რომელიც იმ ღამეს კოვენტ გარდენში მაყურებელი იყო, სადაც მან ტერნინას ინეტერპრეტაცია შეაფასა, როგორც „იდეალური“. ამით მილკა გახდა მსოფლიოს ყველაზე ცნობილი ინგლისურენოვანი ინტერპრეტატორი ამ კონკრეტულ პუჩინი ჰეროინეში.
1906 წელს ტერნინამ განიცადა სახის დამბლის შეტევა, რომელმაც გავლენა მოახდინა მისი თვალის არეალზე. ეს სენი მკურნალობას არ ექვემდებარებოდა, ამიტომ ის იძულებული იყო თავისი შესაძლებლობის პიკში დაეტოვებინა სცენა. ერთი წლის განმავლობაში ის ასწავლიდა სიმღერას ნიუ-იორკის მუსიკალური ხელოვნების ინსტიტუტში, რის შემდეგაც წამოვიდა საერთაშორისო მუსიკალური სცენიდან და დაბრუნდა ზაგრებში. ზაგრებში მისი ყველაზე ცნობილი მოსწავლე იყო განთქმული სპინტო სოპრანო და მეტროპოლიტენ ოპერის ვარსკვლავი ზინკა მილანოვი.
ტერნინა გარდაიცვალა 77 წლის ასაკში, ზაგრებში 1941 წელს. მას არ განუხორციელებია არანაირი სარეკლამო ხმის ჩაწერა, მაგრამ მისი სიმღერის ფრაგმენტების გარჩევა შესაძლებელია მეპლესონ ცილინდრების ჩანაწერებში მეტროპოლიტენში, დაახლოებით XX საუკუნის დასაწყისის. ისინი ხელმისაწვდომია სიმპოზიუმის ჩანაწერების მიერ ხელახლა გამოცემულ CD-ზე (კატალოგი ნომერი 1284).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1863 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1941 კატეგორია:ოპერა კატეგორია:საოპერო მომღერლები