cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რომაული ლიტერატურა
გვიანდელი პერიოდი
იმპერიის დაცემამდე უმეტესად იწერებოდა გრამატიკაზე და რიტორიკაზე, მიუხედავად ლიტერატურის, კულტურის და მთლიანად სახელმწიფოს დაკნინებისა განათლებაზე მოთხოვნა მაინც რჩებოდა. ამ პერიოდში ლათინური პოეზია პრაქტიკულად აღარ არსებობდა. ერთადერთი სახის ლიტერატურა განაგრძობდა განვითარებას ლათინურ ენაზე - ეს იყო ქრისტიანული ლიტერატურა, რომელიც იწერებოდა უკვე ბარბაროსულ დამახინჯებულ ლათინურზე, რომელიც შუა საუკუნეების დროს გავრცელებული იყო ევროპაში, ხოლო ნამდვილი რომაული ლიტერატურა მოკვდა რომის იმპერიის ფორმალურ დაცემამდე.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომაული ლიტერატურა
გენეზისი
გენეზისი (ბერძნ. genesis) — ბერძნული ტერმინი, რომელიც აღნიშნავს წარმოშობას, გაჩენას; უფრო ფართო გაგებით — ჩასახვა და შემდგომი განვითარების პროცესი, რომლის შედეგია გარკვეული მდგომარეობა, მოვლენა. ტერმინი გენეზისი გამოიყენება მეცნიერების სხვადასხვა დარგებში და გამოხატავს რაიმე მოვლენის წარმოშობას.
კაპლიხა
კაპლიხა (Каплиха) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის ხაროვსკის სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, 2002 წლის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
სამხრეთ ანატოლიის რეგიონი
300px|მინი|სამხრეთ ანატოლიის გეოგრაფიული რეგიონი სამხრეთ ანატოლიის რეგიონი (Güneydoğu Anadolu Bölgesi) — თურქეთის ერთ-ერთი გეოგრაფიული რეგიონი, მდებარე ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში.
მახასიათებლები
სამხრეთ ანატოლიის რეგიონი ხასიათდება:
რესურსები ინტენრეტში
კატეგორია:თურქეთის რეგიონები
ლოს-ტაკესის მუნიციპალიტეტი
ლოს-ტაკესის მუნიციპალიტეტი (Municipio Los Taques) — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ფალკონის შტატში. წარმოადგენს ფალკონის შტატის 25 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 231 კმ². 2001 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ლოს-ტაკესის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 28 528 ათასი ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 123,5 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე. მთავარი ქალაქია სანტა-კრუს-დე-ლოს-ტაკესი.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ფალკონის შტატის მუნიციპალიტეტები
სერგო გამდლიშვილი
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1882 კატეგორია:გარდაცვლილი 1910 კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები
ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია
ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია (Πατριαρχεῖο Ἀλεξανδρείας καὶ πάσης Ἀφρικῆς) — ავტოკეფალური, მართლმადიდებლური, სამოციქულო ეკლესია, უკავია მე–2 ადგილი მართლმადიდებელ ეკლესიათა დიპტიქში. დაარსებულია მოციქულების მიერ.
უკანასკნელ პერიოდში ალექსანდრიის საპატრიარქო ატარებს ინტენსიურ მისიონერულ მოღვაწეობას. ეს განსაკუთრებით შესამჩნევია ვიქტორიის ტბის სანაპიროზე – კენიაში, ტანზანიაში და უგანდაში. მაგალითად უგანდის 20 მლნ. მოსახლეობიდან 1,5 მლნ მართლმადიდებელია. კენიაში, კონგოში და კამერუნში ეს ციფრი 1 მილიონს აღწევს. ტანზანიასა და სარ–ში – 40 000, მადაგასკარში – 15 000, განაში – 10 000, ბენინში – 2 000 და სხვა. ამჟამად აფრიკის კონტინენტზე არის 6 მლნ მართლმადიდებელი ქრისტიანი და მათი რიცხვი სწრაფად იზრდება.
აფრიკელი მართლმადიდებლები აქტიურად მონაწილეობენ საეკლესიო ცხოვრებაში, ცდილობენ აწარმოონ ჰუმანიტარული სამუშაოები, მიუხედავად მატერიალური სიდუხჭირისა.
ალექსანდრიის ეკლესია I–VI სს–ში
გადმოცემის მიხედვით ალექსანდრიის ეკლესია დაარსებულია მახარებელ მარკოზის (გ. 63 წელს) მიერ ალექსანდრიაში (ელინისტური ეგვიპტე). კონსტანტინოპოლის აღზევებამდე ალექსანდრია იყო მთავარი ქრისტიანული ცენტრი აღმოსავლეთში, მისი ეპისკოპოსები ატარებდნენ (და დღესაც ატარებენ) „პაპის“ ტიტულს (ალექსანდრიის პატრიარქის სრული წოდებაა: სრულიად აფრიკისა და დიდისა ქალაქის ალექსანდრიის პაპი და პატრიარქი).
V– VI საუკუნეების მიჯნაზე ეკლესია ძალზედ დაასუსტა მონოფიზიტურმა ერესმა. ზოგიერთი ისტორიკოსის შეფასებით VII საუკუნის დასაწყისისათვის 6 მილიონიანი ეგვიპტის მოსახლეობიდან მართლმადიდებელი იყო მხოლოდ 300 000, დანარჩენები კი მისდევდნენ მონოფიზიტობას.
630 წელს ალექსანდრიის პატრიარქის ტახტზე ავიდა ფაზისის (თანამედროვე ფოთი) ყოფილი ეპისკოპოსი კირიოსი (630-642). მან მიიღო დოქტრინა, რომელმაც საფუძველი დაუდო მონოთელიტობას (633 წლის 3 ივნისი). მონოთელიტობის წინააღმდეგ გამოვიდნენ სოფრონ იერუსალიმელი (მომავალი იერუსალიმის პატრიარქი) და მაქსიმე აღმსარებელი.
არაბთა ბატონობა და ჯვაროსნები
VII საუკუნეში არაბთა თავდასხმებთან დაკავშირებით ალექსანდრიის ეკლესია საბოლოოდ დაეცა, რასაც შემდეგში ხელი შეუწყო ოსმალეთის იმპერიის შექმნამ.
642 წლის სექტემბერში ალყაშემორტყმულ ალექსანდრიაში მყოფი ბიზანტიელები დანებდნენ არაბებს. ქრისტიანებმა დაპყრობილ ეგვიპტეში შეინარჩუნეს სარწმუნოების თავისუფლება. პატრიარქ კიროსის მემკვიდრემ პატრიარქმა პეტრემ, ასევე მონოთელიტმა, დატოვა ეგვიპტე ბიზანტიის ჯარებთან ერთად და გარდაიცვალა კონსტანტინოპოლში 654 წელს. მის შემდეგ, მთელი 70 წლის განმავლობაში, ალექსანდრიის პატრიარქის ტახტზე არავინ აღარ ასულა.
ხალიფა ჰიშამის დროს საკმაოდ კეთილგანწყობილად ეპყრობოდნენ არამუსლიმანებს, ეგვიპტის მართლმადიდებლებს ნება ეძლეოდათ აღედგინათ ალექსანდრიის პატრიარქის თანამდებობა. ახლადარჩეულმა პატრიარქმა კოსმამ, მიუხედავად იმისა, რომ გაუწაფავი იყო პოლიტიკაში, შეძლო მართლმადიდებლებისათვის დაებრუნებინა მრავალი ეკლესია, რომელიც მიტაცებული ჰქონდათ მონოფიზიტებს ბიზანტიელების წასვლის შემდეგ.
ხალიფა ალ-მუთავაქილის (847– 861 წწ.) დროს ქრისტიანებს მოუხდათ გადაეტანათ მძიმე დევნა. მუსლიმებმა დაანგრიეს ეკლესიები და აკრძალეს ღვთისმსახურება. IX-X საუკუნეების მიჯნაზე ხალიფატი დაეცა, ეგვიპტე სხვა პროვინციებთან ერთად გამოვიდა ხალიფის დაქვემდებარებიდან და გადაიქცა დამოუკიდებელ სახელმწოფოდ.
969 წელს ეგვიპტე, პალესტინასთან და სამხრეთ სირიასთან ერთად დაიპყრეს ფატიმიდების შიიტურმა დინასტიამ. პირველმა ფატიმიდებმა გამოამჟღავნეს იშვიათი რჯულთშემწყნარებლობა, მაგრამ უკვე 1003 წელს ხალიფა ალ-ჰაკიმ დაიწყო ქრისტიანების სასტიკი დევნა. მისი მმართველობის ყოველი წელი აღინიშნებოდა ეკლესიების მასიური ნგრევით და საფლავების წაბილწვით. 1008 წელს ხალიფამ აკრძალა ქრისტიანებს ეზეიმათ შობა და ნათლისღება. ეგვიპტელი ქრისტიანების უმრავლესობამ მიიღო ისლამი, თუმცა ბევრი ამას აკეთებდა მხოლოდ საკუთარი თავის გადარჩენის მიზნით.
შემდეგმა ხალიფამ ალ-ზაქირმა (1021– 1035 წწ.) მოხსნა ყველა შეზღუდვა, რომელიც არამუსლიმებს ჰქონდათ დადებული. მართლმადიდებლებმა მიიღეს უფლება აერჩიათ ახალი პატრიარქი. ეგვიპტიდან გაქცეული ქრისტიანები უკან ბრუნდებოდნენ, აღადგინეს დანგრეული ტაძრები, ზარ–ზეიმით აღნიშნავდნენ ქრისტიანულ დღესასწაულებს, ისლამმიღებული ქრისტიანები ყოველგვარი დასჯის გარეშე უბრუნდებოდნენ ძირძველ რელიგიას.
ახლო აღმოსავლეთში ჯვაროსნების გამოჩენასთან ერთად ეგვიპტე ორი საუკუნით აღმოჩნდა ბრძოლის წინა ხაზი მუსულმანურ და კათოლიკურ ცივილიზაციებს შორის. ჯვაროსნებმა რამდენიმეჯერ სცადეს დაეპყროთ ეგვიპტე. მათ გააუარესეს ეგვიპტელი ქრისტიანების მდგომარეობა. მართლმადიდებლებს ებრძოდნენ არაბები და მათ „უსჯულოებს“ უწოდებდნენ ასევე ებრძოდნენ ჯვაროსნებიც, რომლებიც მართლმადიდებლებს „ერეტიკოსებს“ უწოდებდნენ. დამიეტის აღების შემდეგ, სადაც მდებარეობდა მართლმადიდებელი მიტროპოლიტის კათედრა, რომის პაპის ლეგატმა დააფუძნა კათოლიკური კათედრა და იგი მიაკუთვნა იერუსალიმის ლათინელ პატრიარქს.
1250 წელს ეგვიპტეში ხელისუფლება ხელთ იგდეს მამლუქებმა, რომელთა პოლიტიკაც ასევე გამოირჩეოდა რელიგიური შეუწყნარებლობით.
თურქების ბატონობის ერა
1517 წელს ეგვიპტე ოსმალეთის იმპერიის ერთ–ერთი შემადგენელი ნაწილი გახდა. მათი მმართველობის პერიოდში ოდნავ გაუმჯობესდა მამლუქების მიერ შევიწროვებული ქრისტიანების მდგომარეობა. ამ პერიოდში საკმაოდ მცირე იყო მრევლის რაოდენობა, სამღვდელოება კი წერა–კითხვის უცოდინარი. ალექსანდრიის ეკლესიას ჰქონდა ერთი ტაძარი (წმინდა საბას მონასტერი) ალექსანდრიაში, ერთი რაქიტიაში, ერთი დამიეტში და ოთხი კაიროში, სადაც განთავსებული იყო პატრიარქის რეზიდენცია. 1657 წელს ეგვიპტე მოინახულა რუსმა ბერმა არსენი სუხანოვმა, მისი მონაცემებით კაიროში ამ დროისათვის ცხოვრობდა 600 მართლმადიდებელი არაბი და ბერძენი.
XIX საუკუნის დასაწყისში ალექსანდრიის საპატრიარქოს ტახტს იკავებს პართენ I პანკოსტასი (1788–1804 წწ.), რომელიც წარმოშობით კუნძულ პატმოსიდან იყო. მას მძიმე პერიოდში მოუხდა პატრიარქობა. ეგვიპტეს ნაპოლეონის ჯარები შეესია. თავის დაცვის მიზნით პართენ I იძულებული გახდა 1804 წელს გაქცეულიყო კუნძულ როდოსზე, სადაც გარდაიცვალა კიდეც 1805 წელს.
ალბანელმა სამხედრო მეთაურმა მუჰამედ ალი-ფაშამ 1805 წელს აღადგინა წესრიგი ქვეყანაში და 1849 წლამდე იყო ეგვიპტის ვიცე–მეფე (ხედივი). იგი მფარველობდა ქრისტიანულ თემებს, რის გამოც ოსმალეთის სამეფოდან ეგვიპტეში გაემართა უამრავი ბერძენი, რომლებიც ყიდულობდნენ მიწის ნაკვეთებს, აშენებდნენ საავადმყოფოებს, საქველმოქმედო დაწესებულებებს და სკოლებს. 1821 წელს ბერძნების აჯანყების შემდეგ ოსმალეთის იმპერიაში დაიწყეს დარბევა ქრისტიანებისა. მუჰამედ ალი–ფაშამ შემოარტყა ალყა ქრისტიანულ კვარტლებს და არ დაუშვა შეტაკებები.
ალთინბაშის უნივერსიტეტი
მინი|ტექნოლოგიების კამპუსი მინი|ალთინბაშის უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა 56 000-ზე მეტი გამოცემით, 1 350 000-ზე მეტი ელექტრონული წიგნითა და ჟურნალით. მინი| ალთინბაშის უნივერსიტეტი (Altınbaş Üniversitesi) — უნივერსიტეტი სტამბოლში (თურქეთი). დაარსდა 2008 წელს როგორც სტამბოლის ქემერბუგაზის უნივერსიტეტი, ამჟამინდელი სახელი მიიღო 2017 წელს. ალთინბაშის უნივერსიტეტს ჰყავს 5000-ზე მეტი საერთაშორისო სტუდენტი 89 ქვეყნიდან. უნივერსიტეტის სტუდენტების დაახლოებით 40% საერთაშორისოა. აქვს 3 კამპუსი, რომლებიც მდებარეობს სტამბოლში, კერძოდ ბაღჯილარის, ბაქირქიოისა და შიშლის რაიონებში. ალთინბაშის უნივერსიტეტი სთავაზობს 30 საბაკალავრო, 34 ასოცირებულ, 28 სამაგისტრო და 6 სადოქტორო პროგრამას.
ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია
თურქების ბატონობის ერა
მუჰამედ ალის სუსტი მემკვიდრეების დროს XIX საუკუნის მეორე ნახევარში ეგვიპტემ სწრაფად დაკარგა ეკონომიკური დამოუკიდებლობა და ფორმალურად რჩებოდა თურქეთის ბატონობის ქვეშ და გახდა ევროპული ზესახელმწიფოების ნახევარკოლონია. ქვეყანაში ჩამოვიდა უამრავი უცხოელი, რამაც გამოიწვია ნაციონალისტური განწყობილების ზრდა, კულმინაცია კი გახდა არაბი-ფაშას აჯანყება 1882 წელს, რომლის დროსაც პატრიარქმა სოფრონ IV–მ (1870–1899) და მართლმადიდებელმა სამღვდელოებამ დატოვეს ეგვიპტე. ალექსანდრიაში და კაიროში დარჩა მხოლოდ ორი მღვდელი, რომელთა ხვედრიც ძალიან მძიმე იყო.
ალთინბაშის უნივერსიტეტი
აკრედიტაცია
ოფიციალურად აღიარებულია თურქეთის უმაღლესი განათლების საბჭოს მიერ (YÖK). არის საშუალო ზომის უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება (8000–8999 ჩასარიცხი ადგილი).
Rhytidoponera abdominalis
Rhytidoponera abdominalis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Rhytidoponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
ალთინბაშის უნივერსიტეტი
აკრედიტაცია
უნივერსიტეტი აკრედიტებულია ევროკავშირისა და ზოგიერთი არაბული ქვეყნების მიერ (ერაყი, ეგვიპტე).
ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია
თურქების ბატონობის ერა
XX საუკუნის დასაწყისში ეგვიპტის მართლმადიდებელი თემი შეადგენდა 100 ათას ადამიანს (63 ათ. ბერძენი, დანარჩენი კი სირიული და ლიბანური წარმოშობის მართლმადიდებელი არაბები). სამღვდელოების რაოდენობა ნელ–ნელა იზრდებოდა. ამ პერიოდისათვის პატრიარქის ხელისუფლების ქვეშ იყო ორი მიტროპოლიტი და 50 კლერიკოსი. მართლმადიდებელი მოსახლეობის ზრდასთან ერთად შენდებოდა ახალი ტაძრებიც.
ალთინბაშის უნივერსიტეტი
სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის უნივერსიტეტები
Rhytidoponera abdominalis
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ალექსანდრიის მართლმადიდებელი ეკლესია
ალექსანდრიის ეკლესია XX საუკუნეში
პატრიარქ სოფრონ IV-ის მემკვიდრე გახდა ფოტი პეროგლუ (1900–1925). მის დროს ალექსანდრიის ეკლესია მოიცავდა შვიდ ეპარქიას კაიროსა და ალექსანდრიის გარდა.
1926–1935 წწ. ეკლესიას მართავდა მელეთი II მეტაკსაკისი, ათენის ყოფილი არქიეპისკოპოსი და კონსტანტინოპოლის ყოფილი პატრიარქი (იქ ეწოდებოდა მელეთი IV). ეგვიპტეში მისი ჩასვლის დროს იყო 8 ტაძარი, 40 მღვდელი და 2 მონასტერი. პატრიარქმა მელეთიმ გააჩაღა აქტიური მოქმედება აფრიკაში მართლმადიდებლობის განვითარებისათვის. მან დააარსა კათედრები იოჰანესბურგში, ბენგაზიში, ტრიპოლიში, ტუნისში, სუდანსა და ეთიოპიაში. მანვე დააარსა წმინდა ათანასეს სასულიერო სასწავლებელი, რომელიც შემდეგ სემინარიად გადაკეთდა.
ლეონდოპოლის მიტროპოლიტი ქრისტეფორე II (1939-1967) პატრიარქის ტახტზე აირჩიეს 1939 წლის 21 ივლისს. მისი პატრიარქობიოს დროს,მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ მოხდა ბერძნული მრევლის შემცირება ეგვიპტეში, რომელიც მანამდე იყო პატრიარქატის დასაყრდენი აფრიკაში. მიუხედავად ამისა პატრიარქი აგრძელებდა ენერგიულ მუშაობას ეკლესიის კეთილდღეობისათვის და თავს ართმევდა წარმოქმნილ სიძნელეებს. მან შეძლო აღმოეფხვრა რეპრესიები და განხეთქილებები ქრისტიანულ თემებს შორის. პატრიარქმა ქრისტეფორე II-მ დაუდო საფუძველი მისიონერულ მოღვაწეობას აფრიკის კონტინენტზე. მისი პირველი ნაბიჯები ამ გზაზე იყო მღვდლობის დაწესება ახლადდაფუძნებულ აკრისა და დარ-ეს-სალამის ეპარქიებში. ძირითადი ბირთვი მისიონერული მოღვაწეობისა გახდა კენია, სადაც შეიქმნა მუდმივად მოქმედი მისიონერული ცენტრი და აკურთხეს მრავალი ახლადაშენებული ტაძარი. პატრიარქის დახმარებით ადგილობრივი მაცხოვრებლების შვილები იგზავნებოდნენ ალექსანდრიის ბერძნულ სკოლებში სასწავლებლად.
1952 წელს მაუ-მაუს აჯანყების შედეგად ბრიტანეთის კოლონიალურმა ხელისუფლებამ კენიაში საგანგებო მდგომარეობა გამოაცხადა. აიკრძალა მართლმადიდებელი ეკლესია, ტაძრები და სკოლები დახურეს (ნაირობის ტაძრის გარდა, რომელიც უშუალოდ ბერძნებს ეკუთვნოდათ).
ამ დროისათვის ალექსანდრიის ეკლესია ითვლის სულ 500 ათას მორწმუნეს,რომლებიც გაერთიანებულნი არიან 5 ეგვიპტურ და 16 აფრიკულ ეპარქიაში, დაახლოებით 300 სამრევლო მღვდელს. ღვთისმსახურება ხდება ძველ ბერძნულ და არაბულ ენებზე. აფრიკულ ეპარქიებში მიმდინარეობს სამუშაოები ღვთისმსახურების სატარგმნად ადგილობრივ ენებზე.
1987–1996 წწ. ეკლესიას მართავდა პართენ III, 1996-2004 წწ. ეკლესიის მეთაურია პეტრე III, ხოლო 2004 წლის ოქტომბრიდან ეკლესიას მართავს 116-ე პატრიარქი თეოდორე II.
რესურსები ინტერნეტში
* კატეგორია:მართლმადიდებელი ეკლესიები
დედოფალი თეოფანია
ნეტარი დედოფალი თეოფანია — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენება ძვ.სტ. - 16 დეკემბერი (ახ. სტ. - 29 დეკემბერი). იგი დიდგვაროვანი მშობლების შვილი იყო. თეოფანია სიყრმიდანვე გამოირჩეოდა გულისხმიერებითა და ღვთისმოშიშებით. ამიტომაც ბიზანტიის იმპერატორმა ბასილი I-მა (867-886 წწ.) თავისი მემკვიდრის - ლეონის მეუღლედ გამოარჩია, შემდგომში ბიზანტიის იმპერატორი ლეონ VI (886-912 წწ.)
ჯვრისწერიდან ცოტა ხანში ბასილი I-ს ბოროტმა ენებმა მიუტანეს ამბავი, თითქოს მისი შვილი მის მოკვლას და ტახტის ხელში ჩაგდებას აპირებდა. იმპერატორმა დაიჯერა ეს ამბავი და თავისი შვილი, მეუღლესთან ერთად, საპყრობილეში ჩააგდო. ნეტარი თეოფანია მოთმინებით, ლოცვითა და მარხვით იტანდა განსაცდელს. სამი წლის მერე იმპერატორს გული მოუბრუნდა შვილზე და ის გაათავისუფლა.
ბასილი I-სგარდაცვალების შემდგომ ტახტზე ლეონ VI ავიდა. თუმცა ნეტარი დედოფალი არ მოხიბლულა ძალაუფლებით. ის ძველებურად ლოცულობდა. ჭამდა მხოლოდ პურსა და გამხმარ მწვანილს. მთელ თავის ქონებას და ძვრფასეულობას ქვრივ-ობლებას და გლახაკებს ურიგებდა. მძიმე ავადმყოფობის შემდეგ ნეტარმა დედოფალმა მშვიდობით შეჰვედრა სული უფალს.
ლიტერატურა
კატეგორია:IX საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:ბიზანტიის დედოფლები
იოანე ევქაიტელი
ცხოვრობდა იმპერატორ კონსტანტინე IX მონომაქოსის დროს, იყო ბიზანტიაში განათლების გავრცელების ხელშემწყობი. დატოვა 77 წერილი, რამდენიმე სიტყვა და რამდენიმე იამბიკური ლექსი: ეპიგრამები, გამოცანები და სხვა. შემორჩენილია ასევე იოანეს ეტიმოლოგიური ლექსიკონი. მისი დაწერილია დღეს მართლმადიდებელ ეკლესიაში გამოყენებული სულის გასვლის ლოცვები.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიელები
იოანე (XII ს. II ნახევარი)
იოანე — XII საუკუნის II ნახევრის ქართველი კალიგრაფი. მოღვაწეობდა კონსტანტინოპოლის ჰრომანის მონასტერში. თამარ მეფის შეკვეთით გადაუწერია ვანის სახარება, რომელიც ბიზანტიელ ოსტატს  მიქაელ კორესელს დაუსურათებია. მორთულობა (კამარები, თავსამკაულები, მინიატურები) წიგნისა და ტავების დასაწყისშია თავმოყრილი. სახარება (29, 1x21 სმ) დაწერილია ძალიან ლამაზი, კალიგრაფიული ნუსხურით, სეპიის მელნით, ორ სვეტად. მორთულობის სიმდიდრითა და შესრულების ხასიათით ვანის სახარება ერთი უპირველესთაგანია "არისტოკრატიულ" ქართულ ხელნაწერთა შორია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი კალიგრაფები
მეჯლისი
მეჯლისი (مجلس მაჯლის — სხდომის ადგილი, საბჭო, პარლამენტი), ირანის პარლამენტის ერთ-ერთი პალატის სახელწოდება. ზოგჯერ თურქეთის პარლამენტს — დიდ ეროვნულ კრებასაც მეჯლისად იხსენიებენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარლამენტი კატეგორია:არაბული სიტყვები და ფრაზები
არმაზის წმინდა გიორგის ეკლესიის წარწერა
არმაზის წმინდა გიორგის ეკლესიის წარწერა — ძველი ქართული ასომთავრული წარწერა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ არმაზის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიის სამხრეთ ფასადზე. დაზიანებული წარწერა აღმოაჩინა გიორგი ჩუბინაშვილის ხელმძღვანელობით ჩატარებულმა ექსპედიციამ 1935 წელს.
წარწერა
წარწერა რვა სტრიქონიანია:
ანუ:
დათარიღება
წარწერა თარიღიანია. ქრონიკონი პ~დ = 84, რასაც ემატება 780. შესაბამისად წარწერა 864 წლით განისაზღვრება. ამ წელს დაუწყიათ ეკლესიის მშენებლობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული წარწერები
პონტე-ვეკიო
thumb|333px|right|პონტე-ვეკიოს ხიდი მდინარე [[არნო (მდინარე)|არნოზე, ფლორენცია]] პონტე-ვეკიო (Ponte vecchio „ძველი ხიდი“) — შუა საუკუნეების დროინდელი ხიდი ქალაქ ფლორენციაში, მდინარე არნოზე. თავდაპირველად ხის ხიდი ამ ადგილას, გადმოცემის თანახმად, რომაელებს აუგიათ, რომელიც შემდგომში 1333 წელს ხანძრის შედეგად დაიწვა. 1345 წელს ხიდი ხელახლა ააგეს, ამჟამად ქვისა. ხიდის უმთავრესი დიზაინი ტადეო გადის ეკუთვნოდა. ხიდი შედგება სამი სეგმენტური თაღისგან, რომელთაგან ცენტრალური 30 მეტრის დიამეტრისაა, განაპირა ორი კი — 27 მეტრის.
ხიდი მთელი ისტორიის მანძილზე ვაჭართა და სოვდაგართა ნავთსაყუდელს წარმოადგენდა. მათი ეს დაინტერესება კი ლეგენდის თანახმად იმით აიხსნება, რომ ხიდზე ვაჭრობა იმ დროს გადასახადებისაგან გათავისუფლებული ყოფილა.
1565 წელს ჯორჯო ვაზარის კოზიმო I დე მედიჩის დაკვეთით ხიდზე „ვაზარის კორიდორად“ წოდებული შენობა დაუშენებია, რათა პალაცო ვეკიოდან პიტის სასახლემდე გზა არქიტექტურულ კონტექსტში ჩაწერილიყო. 1593 წელს ხიდის პრესტიჟის ასამაღლებლად კოზიმო მედიჩიმ ხიდზე ყასბებს ხორცის გაყიდვა აუკრძალა, რის შემდეგაც ხიდი ოქროთი მოვაჭრეებმა დაიკავეს.
ხიდზე ვაჭრებს დახლები ჰქონდათ გაშლილი, რომლებზეც მათი საქონელი ეწყო. თუ კი რომელიმე მოვაჭრე ვალებს ვერ იხდიდა, მას დახლს უმტვრევდნენ და საქონლის გაყიდვას უკრძალავდნენ, ლეგენდის თანახმად სწორედ ამ ფაქტმა წარმოშვა ტერმინი „ბანკროტი“, რაც იტალიურად „გატეხილ სკამს“ (banco rotto) ნიშნავს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფლორენციის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:იტალიის ხიდები
ბანოვანი (მწერალი)
ბანოვანი (დესპინე დავითის ასულ გელოვანის ფსევდონიმი) (დ. 6 დეკემბერი, 1880, სოფ. ლაჯანა, ახლანდელი ცაგერის რაიონი — გ. 6 დეკემბერი, 1934, თბილისი) — ქართველი მწერალი, პუბლიცისტი.
მისი მოთხრობები, ესკიზები, ეთნოგრაფიული წერილები, ლეჩხუმიდან გამოგზავნილი კორესპონდენციები იბეჭდებოდა 1898 წლიდან ქართულ ჟურნალ-გაზეთებში („ივერია“, „ცნობის ფურცელი“, „შრომა“, „მეგობარი“, „ისარი“, „თემი“, „ამირანი“, „სახალხო გაზეთი“). ბანოვანის წერილების უმრავლესობა მიმართული იყო ადგილობრივი მემამულეებისა და მეფის მოხელეთა თვითნებობის წინააღმდეგ. ბანოვანი 1905-1907 რევოლუციის მონაწილე და იმდროინდელი ლეჩხუმის თვალსაჩინო საზოგადო მოღვაწე იყო. აქ მან დააარსა რამდენიმე ბიბლიოთეკა, ხელმძღვანელობდა სცენისმოყვარეთა წრეებს. 1920 წლიდან ბანოვანი თბილისში ცხოვრობდა. 1928 წელს ჟურნალ „მნათობში“ (№ 5-9) გამოაქვეყნა რომანი „სამართალს სისხლით მოვძებნი“. ვრცელ ისტორიულ რომანში „შორეული ლანდები“ (დაიბეჭდა 1959, 1960) ბანოვანი ასახავს XVII საუკუნის საქართველოს სინამდვილეს. დაწერილი აქვს მოთხრობებიც — „ღების ბატონი“, „ქალი“ და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1880 კატეგორია:გარდაცვლილი 1934 კატეგორია:ცაგერის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ჯულიეტ გორდონ ლოუ
ჯულიეტ გორდონ ლოუ (Juliette Gordon Low; დ. 31 ოქტომბერი, 1860 – გ. 17 იანვარი, 1927) — „აშშ-ს სკაუტი გოგონების“ დამფუძნებელი. სკაუტი ბიჭების დამფუძნებლის, ლორდ ბადენ-პაუელის შრომით შთაგონებული, შეუერთდა სკაუტი გოგონების მოძრაობას ინგლისში, სადაც 1911 წელს ჩამოაყალიბა მეგზური გოგონების საკუთარი ჯგუფი.
1912 წელს შტატებში დაბრუნების შემდეგ დააარსა აშშ-ს პირველი სკაუტი გოგონების ჯგუფი, რომლის მთავარი ლიდერიც თავად გახდა. ის გარდაცვალებამდე აქტიური იყო.
მისი დაბადების დღე, 31 ოქტომბერი, აღინიშნება ყოველი გოგო სკაუტის მიერ, როგორც „დამფუძნებლის დღე“.
ადრეული ცხოვრება
ჯულიეტ მეგილ კინზი გორდონი დაიბადა 1860 წლის 31 ოქტომბერს სავანაში, ჯორჯიაში. მას ბებიის, ჯულიეტა ავგუსტა მაგილ კინზის სახელი დაარქვეს, ხოლო ბიძამისმა მეტსახელად დეიზი შეარქვა, რომელიც საკმაოდ გავრცელებული მეტსახელი იყო იმ დროს. იყო ფირმა Tison & Gordon-ის ბროკერის, უილიამ ვაშინგტონ გორდონ II-ის და მწერლის, ელეანორ ლიტლ კინზის მეორე შვილი. ლიტლ კინზის ოჯახმა დიდი როლი ითამაშა ჩიკაგოს დაარსებაში.
როდესაც ის ექვსი თვის იყო, მამამისი შეუერთდა კონფედერაციული შტატების არმიას ამერიკის სამოქალაქო ომში საბრძოლველად. 1864 წელს, ჯარების სავანასთან სიახლოვის გამო, იგი დედასთან და ორ დასთან ერთად საცხოვრებლად გადავიდა სანდერბოლტში, ჯორჯიის შტატში. 1865 წლის მარტში ჩიკაგოში ჩავიდნენ, ჩასვლისთანავე, გორდონ ლოუ დაავადდა ტვინის ცხელებით, თუმცა იგი გამოჯანმრთელდა მძიმე გართულებების გარეშე. რამდენიმე თვის შემდეგ, მას შემდეგ, რაც პრეზიდენტმა ენდრიუ ჯონსონმა ამნისტია გამოაცხადა, გორდონის მამა ოჯახთან დაბრუნდა სავანაში საცხოვრებლად.
გორდონ ლოუ ბავშვობაში ხშირად ავადმყოფობდა. 1886 წელს მას ხელის ორი თითი მოტეხის შედეგად ისე დაუზიანდა, რომ თითების ამპუტაცია გახდა საჭირო. მას ასევე ჰქონდა ხშირი ყურის ტკივილი და მალარიის განმეორებითი შეტევები.
ჰობები
ჯულიეტ ლოუ უფრო მეტ დროს უთმობდა ხელოვნებასა და პოეზიას, ვიდრე სასკოლო დავალებებს. ის წერდა და თამაშობდა თავის დაწერილ პიესებში. ბიძაშვილებთან ერთად გამოუშვა გაზეთი სახელწოდებით The Malbone Bouquet, რომელშიც ქვეყნდებოდა მისი პოეტური ნაშრომები. შექმნა კლუბი თავის ბიძაშვილებთან ერთად, რომლის მიზანიც სხვების დახმარება იყო. Helpful Hands Club-ის წევრებმა ისწავლეს კერვა, ისინი ტანსაცმლის შეკერვას იტალიელი ემიგრანტი ბავშვებისთვის ცდილობდნენ. მას ოჯახმა და მეგობრებმა „გიჟური დეიზი“ შეარქვეს, მისი ექსცენტრიულობის გამო.
განათლება
მშობლებმა ის აღზარდეს ტრადიციული სამხრეთის ღირებულებებით და ბავშვობიდანვე ჩაუნერგეს მოვალეობის, მორჩილების, ლოიალობისა და პატივისცემის მნიშვნელობა. 12 წლის ასაკში დაიწყო სკოლა-ინტერნატში სწავლა. თინეიჯერობის წლებში სწავლობდა რამდენიმე სკოლა-ინტერნატში, მათ შორის იყო: მის ემეტის სკოლა ნიუ-ჯერსიში, ვირჯინიის ქალთა ინსტიტუტი, ედგიჰილის სკოლა და Mesdemoiselles Charbonniers, ფრანგული სკოლა ნიუ-იორკში. 1880 წელს, სწავლის დამთავრების შემდეგ ნიუ-იორკში ხატვის გაკვეთილებზე დადიოდა. მის მასწავლებლებს შორის იყო რობერტ უოლტერ უეირი, გამოჩენილი ლანდშაფტის მხატვარი.
ქორწინება
1880 წელს დის, ელისის გარდაცვალების შემდეგ, ჯულიეტ ლოუ სავანაში ჩავიდა საოჯახო მოვალეობების შესასრულებლად. ამ პერიოდში იგი შეხვდა უილიამ მაკეი ლოუს, ოჯახის მეგობრის შვილს. უილიამ ლოუმ სავანა დატოვა და ოქსოფრდის უნივერსიტეტში დაიწყო სწავლა, ისინი სამი წლის შემდეგ, 1884 წელს შეხვდნენ ერთმანეთს. 1885 წლის ბოლოს უილიამ ლოუმ ქორწინების სურვილი გამოთქვა.
მათი ქორწინილი გაიმართა ლოუს მშობლების ქორწინების წლისთავზე, 1886 წლის 21 დეკემბერს. თაფლობისთვე წმინდა კატერინას კუნძულზე, სავანასთან ახლოს გაატარეს. შემდეგ მათ იჯარით აიღეს ქონება ლონდონსა და შოტლანდიაში, სეზონების უმეტესობას ლონდონში, ხოლო ნადირობის სეზონს შოტლანდიაში ატარებდნენ. მათ ქორწინების პირველი ორი წლის დიდი ნაწილი ცალ-ცალკე გაატარეს, ვინაიდან ჯულიეტს ჯანმრთელობის პრობლემები ჰქონდა, მისი მეუღლე უილიამი კი დროის დიდ ნაწილს სანადირო მოგზაურობებსა და აზარტულ თამაშებში ატარებდა. ხანგრძლივმა განშორებამ მათ ურთიერთობაში დაძაბულობა გამოიწვია.
ჯულიეტ ლოუ დროს ხატვაში ატარებდა, დაეუფლა ხის და ლითონის დამუშავების ხელოვნებას. დააპროექტა და ააგო რკინის ჭიშკარი თავისი სახლისთვის უორვიკშირში. სახლში უამრავ წვეულებასა და ღონისძიებას მასპინძლობდა, ასევე მოინახულა ედუარდ VII, უელსის პრინცი, რომელიც მისი მეუღლის მეგობარი იყო, და რადიარდ კიპლინგი. დიდ დროს ქველმოქმედებას უთმობდა, თუმცა მეუღლე ამის წინააღმდეგი იყო. რეგულარულად ნახულობდა კეთროვან ქალებს, კვებავდა და უვლიდა ღარიბებს ახლომდებარე სოფელში, ასევე შეუერთდა ადგილობრივი ექთნების ასოციაციას.
განშორება
1901 წელს, ანა ბრიჯის ბეიტმანი, სერ ჰიუ ალეინ საშევერელ-ბეიტმანის ქვრივი, სტუმრად დარჩა ლოუს სახლში, შოტლანდიაში. ჯულიეტ ლოუმ აღმოაჩინა, რომ მის ქმარსა და ბეიტმანს რომანი ჰქონდათ რის შემდეგაც მეგობრებთან და ოჯახის წევრებთან გადაწყვიტა დარჩენა. იგი წუხდა, რომ მისი ქმარი განქორწინებას გეგმავდა, ამიტომ მან გაუგზავნა დეპეშა და სთხოვა ერთი წელი, სანამ რაიმე საბოლოო გადაწყვეტილებას მიიღებდა.
1902 წლის ბოლოს ჯულიეტ ლოუმ ქმრისგან პირველად მიიღო ფული ორი წლის განმავლობაში. მან ეს ფული და თავისი დანაზოგი გამოიყენა ლონდონში სახლის დასაქირავებლად. მისმა ქმარმა 1903 წელს ხელი მოაწერა ხელშეკრულებას, რომლის მიხედვითაც, ჯულიეტს წელიწადში 2500 ფუნტ სტერლინგს, სავანაში დაბალ სახლს, აქციებსა და ფასიან ქაღალდებს გადასცემდა. იმავე წლის შემდეგ, მან იყიდა საკუთარი სახლი ლონდონში, მეზობელ სახლთან ერთად, რომელიც შემოსავლისთვის გააქირავა.
მას შემდეგ, რაც მისმა მეუღლემ ინსულტი გადაიტანა, ჯულიეტამ დროებით შეაჩერა განქორწინების პროცედურები. პროცესი განახლდა 1905 წლის იანვარში, როდესაც მისი მდგომარეობა გაუმჯობესდა. უილიამ ლოუ გარდაიცვალა კრუნჩხვით 1905 წლის ივნისში, განქორწინების დასრულებამდე. დაკრძალვის შემდეგ გაირკვა, რომ მან თითქმის ყველაფერი დაუტოვა ბეიტმენს და რომ მან გააუქმა 1903 წელს ჯულიეტთან დადებული ხელშეკრულება. უილიამ ლოუს დებმა გააპროტესტეს ანდერძი. ჯულიეტამ საბოლოოდ მიიღო კუთვნილი თანხა, დაბალი სახლი სავანაში, აქციები და ფასიანი ქაღალდები.
Girl Guides
ქმრის გარდაცვალების შემდეგ, ჯულიეტა მოგზაურობდა, დადიოდა სკულპტურის კურსებზე, ეწეოდა საქველმოქმედო საქმიანობას, ეძებდა პროექტს, რომელზეც შეეძლო თავისი დროისა და უნარების ფოკუსირება. 1911 წლის მაისში იგი შეხვდა სერ რობერტ ბადენ-პაუელს წვეულებაზე და შთაგონებული გახდა სკაუტი ბიჭების პროგრამით. იმ დროს, სკაუტებს ჰყავდათ 40000 წევრი მთელს ევროპასა და შეერთებულ შტატებში. ჯულიეტ ლოუ და ბადენ-პაუელი ახლო მეგობრები გახდნენ და დიდი დრო გაატარეს ერთად მომდევნო წლის განმავლობაში.
სქოლიო
კატეგორია:პრეზიდენტის თავისუფლების მედლის მფლობელები კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 1927 კატეგორია:დაბადებული 31 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 17 იანვარი
ვანუაზის მასივი
1963 წელს ვანუაზის მასივზე შეიქმნა ვანუაზის ეროვნული პარკი.
პრჟემისლ II ოტოკარი
300px|მინიატიურა|პრჟემისლ II ოტოკარი პრჟემისლ II ოტოკარი (Přemysl Otakar II., Ottokar II.; დ. 1233 — გ. 26 აგვისტო, 1278) — ჩეხეთის მეფე 1253–1278 წლებში. პრჟემისლოვიჩების დინასტიის წარმომადგენელი. ვაცლავ I-ის ძე.
პრჟემისლ II მონაწილეობდა ტევტონთა ორდენის ლაშქრობებში პრუსებისა და ლიტველების წინააღმდეგ (1254, 1267 ). იგი საღვთო რომის იმპერიის ტახტს ეცილებოდა რუდოლფ ჰაბსბურგს, ხოლო უკანასკნელის იმპერატორად არჩევის შემდეგ (1273 წ.) უარი განუცხადა სალენო ფიცზე. ამას მოჰყვა ომი ჰაბსბურგებთან და სხვა გერმანელ მთავრებთან, რომელთაც უნგრელი და გერმანელი მაგნატები მიემხრნენ. 1276 წელს პრჟემისლ II-მ ავსტრია, შტირია და კრაინა დათმო. იგი სუხიე-კრუტის ბრძოლაში დაიღუპა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩეხეთის მეფეები კატეგორია:პრჟემისლოვიჩები კატეგორია:დაბადებული 1233 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1278 კატეგორია:ბრძოლის ველზე დაღუპული მონარქები
ალერტკარი
ალერტკარი (2018 წლის 2 თებერვლამდე — „გრიგოლიში“) — სოფელი საქართველოში, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში (თემის ცენტრი). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 220 მეტრი, ზუგდიდიდან 10 კმ. სოფელში დგას XIX საუკუნის ეკლესია. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა.
სახელწოდება
საბჭოთა პერიოდში ეწოდა გრიგოლიში, ანუ მეგრულ ენაზე „გრიგოლის სოფელი“ ბოლშევიკი გრიგოლ როგავას პატივსაცემად. 2018 წელს დაუბრუნდა ძველი სახელწოდება.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 509 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
იოსებ გენესიოსი
იოსებ გენესიოსი (ბერძ. Γενἐσιος) — X საუკუნის ბიზანტიელი ისტორიკოსი, წარჩინებული საგვარეულოდან. იმპერატორ კონსტანტინე VII პორფიროგენეტის დავალებით დაწერა იმპერიის ისტორია (948-969 წლებს შორის) დაწყებული ლეონ V-ს ტახტზე ასვლიდან ბასილი I-ს გარდაცვალებამდე. გამოცემულია ლახმანის მიერ ბონის გამოცემაში – "Corpus scriptorum historiae Byzantinae" (1834).
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიელი ისტორიკოსები
დებარი
დებარი (Дебар; Dibra) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის დასავლეთში, სამხრეთ-დასავლეთ  რეგიონში. დებარის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 14 561 კაცი. მოსახლეობის უმრავლესობას შეადგენენ ალბანელები, ასევე ცხოვრობენ თურქები, ბოშები და მაკედონელები.
ისტორია
ქალაქი პირველად მოიხსენიება პტოლემეს რუკაზე დებორუსის სახელით. ქალაქში დაიბადა იოანე დებარელი, ოჰრიდის საარქიეპისკოპოსოს პირველი ხელმძღვანელი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის ქალაქები
მერეთი
მერეთი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის გორის მუნიციპალიტეტში (თემის ცენტრი), შიდა ქართლის ვაკეზე, მდინარე პატარა ლიახვის ნაპირას. ზღვის დონიდან 850 მ, ქალაქ გორიდან დაახლოებით 30 კმ-ის დაშორებით. სოფელში მდებარეობს მერეთის წმინდა გიორგის ეკლესია.
1921 წლისთვის მერეთი და სოფლები სათიხარი, სნეკვი, ხელჩუა და ჭარები შედიოდა ტყვიავის თემში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 966 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მაუროას მუნიციპალიტეტი
მაუროას მუნიციპალიტეტი (Municipio Mauroa) — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ფალკონის შტატში. წარმოადგენს ფალკონის შტატის 25 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 1 904 კმ². 2001 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით მაუროას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 21 468 ათასი ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 11,3 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე. მთავარი ქალაქია მენე-დე-მაუროა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ფალკონის შტატის მუნიციპალიტეტები
ალბათური განაწილების ფუნქცია
მინი|300პქ|სხვადასხვა პარამეტრების მქონე ნორმალურ განაწილებათა განაწილების ფუნქციები. ალბათობის თეორიაში ალბათური განაწილების ფუნქცია (იგივე განაწილების ფუნქცია ან კუმულატიური განაწილების ფუნქცია) წარმოადგენს ფუნქციას, რომლის მნიშვნელობაც ყოველ x წერტილში არის ალბათობა იმისა, რომ ამ განაწილების ფუნქციის შესაბამისი შემთხვევითი სიდიდე მიიღებს x-ზე ნაკლებ მნიშვნელობას.
განსაზღვრება
ვთქვათ, მოცემულია ალბათური სივრცე მასზე განსაზღვრული შემთხვევით სიდიდით  და განაწილებით. შემთხვევითი სიდიდის განაწილების ფუნქცია ვუწოდოთ ფუნქციას, რომელიც განისაზღვრება შემდეგნაირად: ანუ, განაწილების ფუნქციის მნიშვნელობა წერტილში x წარმოადგენს ალბათობას ხდომილებისა.
აღსანიშნავია, რომ ზოგჯერ განაწილების ფუნქციას განსაზღვრავენ შემდეგნაირად:
თვისობრივი განსხვავება ამ ორ განმარტებას შორის არ არის; მეორენაირად განმარტებული განაწილების ფუნქცია მარცხნიდან უწყვეტია (ნაცვლად მარჯვნიდან უწყვეტისა).
თვისებები
განაწილების ფუნქციას ოთხი ძირითადი თვისება გააჩნია:
შემთხვევითი სიდიდის განაწილება ცალსახად განსაზღვრავს განაწილების ფუნქციას. სამართლიანია შებრუნებულიც: თუ ფუნქცია F(x) აკმაყოფილებს ზემოთ მოყვანილ ოთხ თვისებას, მაშინ არსებობს ალბათური სივრცე და მასზე განსაზღვრული ისეთი შემთხვევითი სიდიდე, რომ F(x) მის განაწილების ფუნქციას წარმოადგენს.
მარჯვნიდან უწყვეტობის თვისების ძალით განაწილების ფუნქციას ყოველთვის გააჩნია მარჯვენა ზღვარი F_X(x+) და ის ემთხვევა F_X(x)-ს ყოველი. არაკლებადობის თვისება კი უზრუნველყოფს F_X(x-) ზღვრის არსებობას, თუმცა არაა აუცილებელი, რომ ეს უკანასკნელი ემთხვეოდეს ფუნქციის მნიშვნელობას x წერტილში. აქედან გამომდინარე, ნებისმიერი წერტილისთვის F_X ან უწყვეტია, ან გააჩნია პირველი გვარის წყვეტა.
კავშირი ალბათობასთან
ალბათობის თვისებებიდან გამომდინარე,, თუ , სამართლიანია შემდეგი ტოლობები:
ლიტერატურა
კატეგორია:ალბათობის თეორია
კარენ ჯოი ფაულერი
კარენ ჯოი ფაულერი (დ. 7 თებერვალი, 1950) — ამერიკელი მწერალი. მისი შემოქმედების ცენტრალური თემებია XIX საუკუნე, ქალების ცხოვრება და ადამიანების გაუცხოება. ფაულერი ცნობილია თავისი ბესტსელერი რომანით „ჯეინ ოსტინის მკითხველთა კლუბი“ (2004), რომლის მიხედვითაც 2007 წელს ამავე სახელწოდების ფილმი გადაიღეს.
სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:ამერიკელი ქალი რომანისტები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები კატეგორია:ამერიკელი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:ფენტეზისა და სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის ქალი მწერლები კატეგორია:ნებულას ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:ამერიკელი ფენტეზი მწერლები კატეგორია:ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები კატეგორია:კალიფორნიელი რომანისტები კატეგორია:ფენტეზის მსოფლიო პრემიის ლაურეატები
არნო (მდინარე)
არნო — მდინარე იტალიაში, ტოსკანის ოლქში. მდინარე სათავეს იღებს აპენინის მთებში, ფალტერონას მთიდან (1654 მ.).
მდინარე არნოზე განლაგებულია ქალაქები: ფლორენცია, ემპოლი, პიზა. ჩაედინება ლიგურიის ზღვაში. სიგრძე 241 კმ.
ფლორენციაში მდინარე არნოზე გადებულია „პონტე ვეკიოს“ და „სანტა ტრინიტას“ ხიდები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიის მდინარეები
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სენეგალში
2016 წლის მონაცემებით სენეგალში იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის 7 ძეგლია. იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 1052 ძეგლია შეტანილი, მათ შორის 0,7 % სენეგალის ძეგლებია.
ცხრილი
ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში დამატების თარიღის მიხედვით.
ციცინო (გვარი)
ციცინო (Ageratum) — ერთ- ან მრავალწლოვანი ბალახების, იშვიათად ნახევრად ბუჩქების გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ცნობილია 40-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან სამხრეთ და ცენტრალური ამერიკის ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. ფოთლები მოპირისპირედაა განლაგებული. ყვავილები შეკრებილია მცირე კალათებად, რომლებიც წარმოქმნის ფარისებრ ან საგველასებრ საერთო ყვავილედებს. ნაყოფი თესლურაა. მეყვავილეობაში განსაკუთრებით პოპულარულია ლამაზად მოყვავილე ერთწლოვანი სახეობა — საკუთრივ ციცინო (A. houstonianum, ან A. mexicanum), რომელიც საქართველოშიც გვხვდება. მრავალრიცხოვანი სწორმდგომი შეფოთლილი ღეროები (სიმაღლე 15–40 სმ) წარმოქმნის კომპაქტურ პატარა ბუჩქებს. ყვავილები წვრილი და ნაირგვარი შეფერილობისაა (ცისფერი, იისფერი, თეთრი, ვარდისფერი და სხვ.). ყვავილედის დიამეტრი 3–8 სმ-ია. უხვად ყვავის ივნისიდან გვიან შემოდგომამდე. სინათლისა და სითბოს მოყვარული მცენარეა.
სქოლიო
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
წმინდა მარინი
წმინდა მოწამე მარინი — ქრისტიანული ეკლესიის წმინდანი. ხსენება ძვ.სტ. - 16 დეკემბერი (ახ. სტ. - 29 დეკემბერი). წმინდა მოწამე მარინი ეწამა რომში დაახლოებით 283 წელს. სხვა ცნობებით 217-218 წლებში. მან უარი განაცხადა წარმართული კერპებისათვის მსხვერპლის შეწირვაზე. შემდეგ ლოცვის ძალით შემუსრა ისინი. რისთვისაც ის უსჯულოებმა სასტიკად აწამეს, შემდეგ კი თავი მოჰკვეთეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:III საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
ტიტუს მაკციუს პლავტუსი
ტიტუს მაკციუს პლავტუსი (ძვ. წ. 254, უმბრია — ძვ. წ. 184 რომი) — რომაელი კომედიანტი. დაწერილი აქვს 130-მდე კომედია, შემორჩა მხოლოდ 20. მისი ნაშრომები დღემდე მოღწეული უძველესი ლათინური ლიტერატურის ნიმუშებია.
სქოლიო
კატეგორია:რომაელი დრამატურგები კატეგორია:ძვ. წ. III საუკუნის რომაელები კატეგორია:ძვ. წ. II საუკუნის რომაელები
Rhytidoponera acanthoponeroides
Rhytidoponera acanthoponeroides — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Rhytidoponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონი
300px|მინი|ანატოლიის გეოგრაფიული რეგიონი
აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონი (Doğu Anadolu Bölgesi) — თურქეთის ერთ-ერთი გეოგრაფიული რეგიონი, მდებარე ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში.
რეგიონის მახასიათებლები
აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონი ხასიათდება:
კატეგორია:თურქეთის რეგიონები
კარპოვსკოე (ხაროვსკის რაიონი)
კარპოვსკოე (Карповское) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის ხაროვსკის სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 10 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
იოანე (ჯორჯაძე)
იოანე (გვარად ჯორჯაძე) (გ. 1763) — ქართველი სასულიერო მოღვაწე, მწიგნობარი, დავითგარეჯის მონასტრის არქიმანდრიტი 1736—1763, ნეკრესელი (ნეკრესის მიტროპოლიტი) 1740—1751, ბოდბელი (ბოდბის ეპისკოპოსი) 1751-1763. მღვდელმთავრობის დროს დავითგარეჯის მონასტერში ცხოვრობდა. 1751 ბოდბეში გადავიდა. მონაწილეობდა ერეკლე II-ის მიერ თბილისში გამართული საეკლესიო კრების (1748) მუშაობაში, რომელმაც მიიღო კანონები მღვდელმსახურებისა და სარწმუნოების ნორმების დაცვის შესახებ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მწიგნობრები კატეგორია:ქართველი არქიმანდრიტები კატეგორია:გარდაცვლილი 1763 კატეგორია:ჯორჯაძეები
კირკიუფედლი
კირკიუფედლი (Kirkjufell) — მთა ისლანდიის დასავლეთ ნაწილში. მდებარეობს სნაიფედლსნესის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, გრიუნდარ-ფიორდის დასავლეთ სანაპიროზე, ქალაქ გრიუნდარფორდიურის სიახლოვეს. სიმაღლე 463 მ.
ძირითადად აგებულია ჰიალოკლასტიტით. ვულკანური წარმოშობისაა. მიეკუთვნება ლისიუსკარდის ძველ ვულკანურ სისტემას, რომლის ცენტრალური ვულკანი განსაკუთრებით აქტიური იყო მილიონზე მეტი წლის წინ. ამჟამინდელი თავისებური ფორმა დაკავშირებულია მყინვარულ ეგზარაციასთან, რომელსაც ადგილი ჰქონდა უკანასკნელი მყინვარული ეპოქის განმავლობაში. მთისძირში აღმოჩენილია ჰოლოცენური ასაკის ლავა.
განვითარებულია ტურიზმი. „კირკიუფედლი“ კირხეს სახურავთან მსგავსების გამო ისლანდიური ენიდან სიტყვასიტყვით ითარგმნება როგორც „საეკლესიო მთა“.
სქოლიო
კატეგორია:ისლანდიის მთები
აპალაჩები
აპალაჩები, აპალაჩის მთები (Appalachian Mountains) — მთათა სისტემა ჩრდილოეთ ამერიკის აღმოსავლეთით. სიგრძე 2600 კმ. უმაღლესი მწვერვალი მიჩელი (2037 მ). აპალაჩები გადაჭიმულია ჩრდილოეთ ამერიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისაკენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აშშ-ის ქედები კატეგორია:კანადის ქედები
აჭარლები
thumb|250px|აჭარელი გლეხები ბაზარში მიდიან. დაახ. 1900-იანები აჭარლები — ქართველთა ეთნოგრაფიული ჯგუფი. ძირითადად ცხოვრობენ აჭარის ტერიტორიაზე, ამავე დროს აჭარელთა კომპაქტური დასახლებები არის გურიაში, ქვემო ქართლში და კახეთში.
დახასიათება
აჭარლები საუბრობენ ქართული ენის აჭარულ დიალექტზე. აჭარაში თურქული მმართველობის შედეგად (მე-16 საუკუნის მეორე ნახევრიდან 1878 წლამდე) მათ მიიღეს ისლამი. ამის მიუხედავად აჭარლებმა შეინარჩუნეს ეროვნული თვითშეგნება, მშობლიური ენა, თვითმყოფადი კულტურის და ყოფა-ცხოვრების ფორმები. დღევანდელი ქვემო აჭარლების უმეტესი ნაწილი მართლმადიდებელი ქრისტიანია. ქრისტიანული სარწმუნოება, განსაკუთრებით სწრაფი ტემპებით, ფეხს ზემო აჭარის ახალგაზრდებშიც იკიდებს. აჭარლები გარეგნულად დასავლეთ საქართველოს ზღვისპირა ტიპის ხალხია. საშუალოზე მაღლები, სწორი აგებულებით, თხელი სახით, სწორი ცხვირით, ღია ფერის თვალებით და ღია ქერა თმით. ამჟამად საქართველოში მცხოვრები დაახლოებით 3.600.000 ქართველიდან დაახლოებით 460.000 ქართველი, აჭარული ეთნოგრაფიული ჯგუფის წარმომადგენელია.
აჭარული სამოსი
აჭარული სამოსის აღწერის პირველი მცდელობა 1897 წელს თედო სახოკიას ეკუთვნის.
მამაკაცის სამოსი
აქაური სამოსის აუცილებელ ატრიბუტს წარნმოადგენდა იარაღი. თოფი, წელს გარშემო სავაზნე, მოვერცხლილი დამბაჩა, საჯაყვე, ტარიანი და ქარქაშში ჩაგებული და ქამარზე დაკიდებული, სატევარი, საქონე, სამოგვის მათარა. სრულ აღჭურვილობას, თოფის გარდა ყველა მამაკაცი ატარებდა.
ქალის სამოსი
აჭარელი ქალის სამოსი მეტად თავისებურია. ზევიდან ეცვათ ქათიბის მსგავსი ხირხა ჩითისა, დაბამბული ან უბამბო, სეზონის მიხედვით; ხირხას ქვემოთ ატარებდნენ კაბას, კაბას ქვემოთ — პერანგს და მის ამხანაგს, ალისფერ ჩითისაგან შეკერილს. პერანგის ამხანაგი მეტად განიერია, მხოლოდ კოჭებთან ვიწროვდება, თავში თეთრი არშია აქვს გადაკერებულიხონჯრისათვის; ფეხებზე ჩუსტები აცვიათ აღმართზე სასიარულოდ, ხოლო ვაკეზე ნალიანით (ხისგან გაკეთებული მაღალქუსლიანი ფეხსაცმელი, ზევიდან ვიწრო სამოგვე აქვს გადაკრული ფეხის შესაყოფად და გასამაგრებლად). თავზე შემოკრული ჰქონდათ თავის ჩითივით იაზმა, იმის ზემოთ თავის გარშემო ლეჩაქი, რომლის ერთი ყური წელზე იყო გადაშვებული, წინ სახეზე შემოკრული ჰქონდათ თხელი მანდილი ფეჩა. ყველაფერი ამის გარეშე მუსულმანი ქალი იფარავდა თეთრ ჩადრს თავის დასამალავად.
აჭარული გვარები
აბაშიძე, აბუთელი, აბულაძე, ავალიანი, აზნაურაშვილი, ალექსიძე, ანანიძე, ასამბაძე, ახველი, მანველიძე, ბაიძე, ბაზანდრიძე, ბალაძე, ბარამიძე, ბასილაძე, ბედინაძე, ბეჟანიძე, ბერიძე, ბოლოძე, ბოლქვაძე, ბროლაძე, გაბლაძე, გათენაძე, გელაძე, გვიანიძე, გზავრიძე, გოგიტიძე, გოგლაძე, გოგრაშვილი, გოგრილაძე, გორაძე, გორდელაძე, დავითაძე, დევაძე, დვალიძე, დიასამიძე, დუმბაძე, ვაშაკიძე, ვაშაყმაძე, ვენაძე, ზანაქიძე, ზაქარაშვილი, ზაქარიძე, ზოიძე, თავდგირიძე, თებიძე, თედიაშვილი, ტეტემაძე, თელიაშვილი, თოდრაძე, თურმანიძე, იაშვილი, ირემაძე, კანტაჭრელი, კარიჭაშვილი, კახაბერიძე, კახიძე, კვირიტაძე, ქიძინიძე, კობალაძე, კონცელიძე, კილაძე, კვირიკაშვილი, კიბორიძე, კოჭობაშვილი, კუზიაშვილი, კურცხალია, ლაზიშვილი, მაკარაშვილი, მამინაიშვილი, მარშანია, მატარაძე, მაჭახელიძე, მასაჩქაძე, მახაჭაძე, მეგრელიძე, მიქელაძე, მორთულაძე, ნათაძე, ნაკაშიძე, ოროშვილი, ოქრიაძე, პაპუნიძე, ფარტენაძე, პარხალიშვილი, პეტრიძე, ჟღენტი, საბძელიშვილი, საითაძე, სალიძე, სანიკიძე, სარაჯიშვილი, სახაშვილი, სერობიძე, სოლოღაშვილი, სურმანიძე, ტაკიძე, ტურიაშვილი, ტრიკაძე, უსტიაშვილი, უჩხაშვილი, ფარსენიძე, ფოცხოველი, ქავთარაძე, ქათამაძე, ქაჯაია, ქინძაძე, ქუჩუკაშვილი, ღორჯომელიძე, ყარაშვილი, ყარაჩიშვილი, შავიშვილი, შავლიშვილი, შავლიძე, შარაბიძე, შარვაშიძე, შაქარიძე, შოთაძე, ჩაქველიშვილი, ჩერქეზიშვილი, ჩიკვაიძე, ჩიკოლაძე, ჩიკუტაძე, ჩხაიძე, ჩხეიძე, ცარიელაშვილი, ცინცაძე, ძველიშვილი, ძიძიშვილი, ძნელაძე, წავიშვილი, წანწალიკიშვილი, წვიტიშვილი, წითელაძე, წითლაძე, წულუკიძე, ჭიანიშვილი, ჭინკაძე, ჭინჭარაძე, ჯაბნიძე, ჯაყელი, ხოხნელი.
თედო სახოკია წიგნში „მუსულმან ქართველობა და მათი სოფლები საქართველოში“ მიუთითებს: აჭარა ზეგნამდის უფრო იმერეთსა ჰგავს ყველაფრით. ზეგნის მკვიდრნი — კი ჯავახელებსა და ქართველებსა ჰგვანან; ლაპარაკის კილოც სხვანაირი აქვთ ზეგნელებს, ვიდრე აჭარლებს. აჭარის მცხოვრებთა გვარები უფრო ძეებით თავდება და ზეგნისაკი — შვილებით. თვით ძველთ აზნაურთა თავადთა გვარებიც-კი ასუ განირჩევა აჭარაში: პირფარეშის – ძენი ანუ დღეს ბეჟანიძეები, შარუაშიძეები, დიასამიძეები, თურმანიძეები, ბერიძეები, მიქელაძეები, თავდგირიძე, ნაკაშიძე, ნიჟარაძე და სხვინი. ზეგანში: ხიმშიაშვილი, შალიკა შვილი, ავალიშვილი, ავალიანი, ბარათაშვილი, ბაგრატოვანი, ჯაყელი, ორბელიანი, ერისთავი და სხვა.
გვარების ღირსებათა შესახებ იმის თქმა შეიძლება მხოლოდ, რომ ოსმალეთის მიერ აჭარის დამორჩილების და აქაურ წეს-წყობილების შეცვლის შემდეგ ჩვენებური „თავადები“ ოსმალურ „ ბეგებად “ იქცნენ. ხოლო ის ბეგები, რომელნიც ჩამომავალნი იყვნენ ადგილობრივი მთავრებისა, მაგ., აბაშიძეები (ქვემო აჭარაში) და ხიმშიაშვილები (ზემო აჭარაში) — სანჯაყ-ბეგებად იწოდებოდნენ. XIX საუკუნის ბოლოს ბეგთა გვარს ეკუთვნოდნენ თავდგირიძეები, ბეჟანიძეები, შარვაშიძეები, ბერიძეები და ხიმშიაშვილები. ჩვენებურ თავადები აღებად იწოდებოდნენ. უბრალო აღებად ითვლებოდნენ აქ ზემო ქართლის ბატონ ათაბაგთა ჩამომავალნი ჯაყელები, რომელნიც ქვემო აჭარაში სოფ. კვაშტაში ცხოვრობდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველები კუთხეების მიხედვით კატეგორია:ეთნოგრაფია კატეგორია:აჭარა
პანტიანი (თელავის მუნიციპალიტეტი)
პანტიანი — სოფელი საქართველოში, თელავის მუნიციპალიტეტში, (თეთრი წყლების თემი). მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1420 მეტრი, თელავიდან 18 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მირანდას მუნიციპალიტეტი (ფალკონი)
მირანდას მუნიციპალიტეტი (Municipio Miranda) — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ფალკონის შტატში. წარმოადგენს ფალკონის შტატის 25 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 1 805 კმ². 2001 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით მირანდას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 173 860 ათასი ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 9,63 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე. მთავარი ქალაქია სანტა-ანა-დე-კორო.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ფალკონის შტატის მუნიციპალიტეტები
შაჰ-თამაზის პირველი ლაშქრობა საქართველოში
შაჰ-თამაზის პირველი ლაშქრობა – ირანის შაჰის, სეფიანთა დინასტიის წარმომადგენლის თამაზ I-ის საქართველოში ლაშქრობების ერთ-ერთი ეტაპი. ლაშქრობა გაიმართა 1541 წელს.
წინაპირობა
ოსმალო და ყიზილბაშ დამპყრობთა წინააღმდეგ ქართლის თავდადებული ბრძოლების მეთაური XVI საუკუნის 40-50-იანი წლებში იყო მეფე ლუარსაბ I (1527-1556 წწ.). ლუარსაბის მეფობის პირველ ხანებში ქართლში შედარებით მშვიდობა სუფევდა, მაგრამ 40-იანი წლებიდან საქართველოს ეს მცირე ქვეყანა ჩაება უთანასწორო და სისხლისმღვრელ ბრძოლებში უძლიერესი აგრესორების წინააღმდეგ. ეს ბრძოლები რამდენადმე უკავშირდება ირან-ოსმალეთის პირველ ომს, რომლის ხანძარი სწორედ ამ ხანებში განსაკუთრებული სიმძაფრით დაენთო. შემტევი მხარე ძირითადად ოსმალეთი იყო, მაგრამ ირანიც აქტიურად იცავდა თავს. ირანის გააქტიურებას ის უწყობდა ხელს, რომ ოსმალეთის სულთნს სულეიმანს (1520-1566 წწ.) ორ ფრონტზე უხდებოდა ბრძოლა. იგი ხან ევროპისკენ წარმართავდა ბრძოლებს, ხან აღმოსავლეთით გადმოისროდა თავის ძალებს. ამიტომ ენერგიული შაჰ-თამაზ I (1524-1576 წწ.), როგორც კი ოსმალეთის მოუცლელობას მოიხელთებდა, დაუყოვნებლივ ცდილობდა განემტკიცებინა პოზიციები ოსმალეთის სასაზღვრო რაიონებში და, ბუნებრივია, ამ მხრივ მის ყურადღებას ამიერკავკასიის ქვეყნები იქცევდა.
მიმდინარეობა
1540 წელს შაჰ-თამაზი დიდი ჯარით ყარაბაღში შემოვიდა. აქ მასთან საჩუქრებით გამოცხადდა კახეთის მეფე ლევანი (1518–1574 წწ.) და მესხეთიდან გამოძევებული ქაიხოსრო. ლუარსაბი ყიზილბაშთა მბრძანებელს არ ეახლა. 1541 წელს შაჰმა თავისი ჯარიდან საგანგებოდ 12 000 მხედარი შეარჩია და თბილისზე თავდასხმა უბრძანა. ყიზილბაშთ მხედრობა თბილისს ღამით მოულოდნელად მოადგა და ქალაქში შეიჭრა.
ნაგომრის კულტურის სახლი
ნაგომრის კულტურის სახლი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაგომარში. აშენებულია 1961 წელს. სიმონ გუგუნავას „პოეზიის სასახლის“ ადგილზე რომელიც გადაწვა რუსეთის იმპერიის სადამსჯელო რაზმმა 1906 წლის თებერვალში. კულტურის სახლი იტევდა 450 მაყურებელს იტევდა. მის ასაშენებლად 70 000 მანეთი იქნა გადახდილი.
არქიტექტურა
კულტურის სახლი T-ებური გეგმარების ორ სართულიანი ნაგებობაა. მთავარი ფასადი სამხრეთ-დასავლეთ მხარეს გადის. მთავარ ფასადზე ცენტრალურ ნაწილში რიზალიტი გადის, რომელიც 4 კაპიტელიან კოლონას ეყრდნობა. კოლონებზე თაღები გადადის, რომელზეც დაყრდნობილია ფრონტონი. რიზალიტის უკან პირველ სართულზე ცენტრალურ ნაწილში მართკუთხა კარია გაჭრილი, ხოლო გვერდებში კი თითო-თითო სარკმელი. ღიობები მორთული პროფილირებული საპირეებით. მეორე სართულზე კი ცენტრალურ ნაწილში თაღიანი კარია, რომელიც რკინის მოაჯირიან აივანზე გადის და მვერდებში ასევე თითო-თითო სარკმელია. რიზალიტის განაპირას ფასადზე, ორივე სართულზე თითო მართკუთხა სარკმელია გაჭრილი, რომლებით პროფილირებულ თაროებზეა დაყდნობილი. პირველი სართული რუსტირებულია. მთავარი ფასადის წინ წრიული ფორმის შადრევანია გამართული, რომლის ცენტრში აღმართულია მცენარეული მოტივით მორთული დეკორატიული საშადრევნე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები გურიის მხარეში
მენჯის აბანოები
მენჯის აბანოები — არქიტექტურული ძეგლი სენაკის მუნიციპალიტეტის სოფელ მენჯში. მენჯის ტერიტორიაზე, მდინარე ცივის მარცხენა სანაპიროზე.
ერთსართულიანი ნაგებობა, ორიენტირებულია ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით განვითარებულ გრძივ ღერძზე. ჩრდილო-აღმოსავლეთის მიწა, ჩრდილო-აღმოსავლეთით მიმართულ მთავარ ფასადში გამოიყოფა ერთი ცენტრალური და ორი განაპირა, მკვეთრად შვერილი მონაკვეთები. მართკუთხა გეგმარების დარბაზში ფრაგმენტულად შემორჩენილია მოზაიკური იატაცი, რომლის ცენტრში წარმოდგენილია მცირე ზომის წრე, ხოლო, მის გარშემო რადიალურად ვითარდება, ფართო და ვიწრო, ტრაპეციისებრი მოზაიკური მონაკვეთები, რომელთაგან იკვრება მეორე, უფრო დიდი წრე. ამათგან, დიდი ზომის ტრაპეციისებრი მონაკვეთები ღია აგურისფრეშია შესრულებული, ხოლო, შიდა წრე და მცირე ზომის ტრაპეციისებრი მონაკვეთები მოშინდისფრო-მოყავისფრო შეფერილობისაა და მოქცეულია, შედარებით ღია ფერის, ვიწრო ზოლით შედგენილ ჩარჩოში. მცირე ზომის ტრაპეციისებრი მონაკვეთების მიმართულება ემთხვევა წრეზე განლაგებული იონური სვეტების მდებარეობას. ამ სვეტების თავზე მიუყვება ანტაბლემენტი, სადაც იერარქიულად მოცემულია საფეხურებიანი, პროფილირებული კარნიზი, ფოთლოვანი ორნამენტით გაფორმებული ფრიზი, დენტიკულების მწკრივი და შეწყვილებული ლილვებით შედგენილი რელიეფური ზოლი. აღნიშნულის ზემოთ გადაყვანილია რკინა-ბეტონით შეკრული, ნახევარსფერული გუმბათი, რომლის ზედაპირი დანაწევრებულია მართკუთხა მოყვანილობის კესონებით, ხოლო ზენიტში გაჭრილია წრიული ღიობი, მის გარშემო კი, კონცენტრულად, საფეხურებიანი ჩარჩო და ორნამენტული ფილებით შედგენილი ფართო ზოლი შემოუყვება. კესონების ნიშისებრ მონაკვეთებში ჩასმულია ჩუქურთმებით გაფორმებული კვადრატული ფილები.