cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
სისხლისსამართლებრივი სასჯელი
კონსტიტუციის 36-ე მუხლი კრძალავს „ნებისმიერი საჯარო მოხელის მიერ წამებას და სასტიკი სასჯელის გამოყენებას“. სისხლის სამართლის კოდექსის 195-ე მუხლი ამბობს, რომ საჯარო მოხელეები, რომლებიც ძალადობას ახდენენ ეჭვმიტანილზე, ბრალდებულზე ან სხვაზე სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისას, უნდა დაისაჯონ. ამასთან, იაპონიის ადვოკატთა ასოციაციების, უფლებადამცველი ჯგუფების და ზოგი პატიმრის მიერ გაკეთებულ მოხსენებებში აღნიშნულია ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტები. Amnesty International– ის ცნობით, ფიზიკური ძალის გამოყენება სასჯელაღსრულების სისტემაში არ არის იშვიათი.
აღიარებები
კონსტიტუცია და სისხლის სამართლის კოდექსი შეიცავს გარანტიებს, რომ არ შეიძლება სისხლის სამართლის დანაშაულში ეჭვმიტანილი პირის იძულება აღიარებითი ჩვენების მისაცემად. გარდა ამისა, პოლიციისა და პროკურატურის ზოგიერთი ჩინოვნიკის წინააღმდეგ აღიძრა სამოქალაქო და სისხლის სამართლის სარჩელები დაკითხვისა და დაკავების დროს ძალაუფლების ბოროტად გამოყენების შესახებ. 2003 წელს გაუქმდა ტყავის შემაკავებელი ქამრების გამოყენება. შეიქმნა უფრო რბილი ტყავის ხელბორკილი სხეულის ღვედების გარეშე. Amnesty International–მა იაპონიას პოლიციის დაკითხვის მეთოდების შეცვლისკენ მოუწოდა.
ადამიანი (შუახმელეთი)
ისტორია
ნუმენორში ადამიანთა ყოფა მშვიდობიანი იყო, სანამ დატყვევებულმა საურონმა დუნედაინები და ნუმენორის უკანასკნელი მეფე ვალართა წინააღმდეგ არ განაწყო. ნუმენორელთა წინააღმდეგობას ემატებოდა სხვა მიზეზიც. დასაბამიდან, ელფებსა და ადამიანებს ორი სხვადასხვა სახის ბედისწერა მიანიჭეს. ელფები უკვდავები იყვნენ - სანამ მათზე არ იმოქმედებდა იარაღი, ისინი რჩებოდნენ სამყაროში ბოლომდე. ადამიანები მოკვდავებად შექმნეს. ისინი კვდებოდნენ და ეზიარებოდნენ ვალართა და ელფთა რიგებს. თავდაპირველად ამას საშიშროებად არავინ თვლიდა.ადამიანთა ასეთ ბედისწერას ძღვენსაც უწოდებდნენ.
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
პატიმრების სიკვდილი
არსებობს ცნობები, რომ იაპონიაში რამდენიმე პატიმარი საეჭვო ვითარებაში გარდაიცვალა პატიმრობის დროს.
ადამიანი (შუახმელეთი)
ისტორია
მაგრამ მორგოთის წყვდიადის გამოჩენისას და მთელ შუახმელეთში გავრცელებისას ადამიანები სიკვდილს უკვე ისეთ ფაქტორად განიხილავდნენ, რომელიც შიშს იწვევდა და აუცილებლად მისგან გადარჩენის გზები უნდა მოეძიათ. სწორედ ამიტომ სიკვდილს ადამიანთა ბედისწერა ეწოდა. ნუმენორელთა სიცოცხლეც ხანგრძლივი იყო, მაგრამ მათ ეშინოდათ ბედისწერის, ამიტომ დასაფლავების ტრადიციებიც განსხვავებული ჰქონდათ, გარდაცვლილთა მთელი პატივით დამარხვით, დიდ სამარხებში, ათასი ნივთის თანდაყოლებით. მეფე არ-ფარაზონმა გადაწყვიტა არსებული პრინციპების შელახვა და უკვდავების მოპოვების მიზნით, წახალისებულმა საურონის მიერ, უზარმაზარი ფლოტით ისურვა ვალინორის დალაშქრვა და ვალარების ჩამოგდება, რისთვისაც ადამიანები დაისაჯნენ: მთელი ფლოტი კლდეებში მოყვა, ხოლო ნუმენორი თვით ერუმ ჩაძირა. დარჩენილმა დუნედაინებმა შუახმელეთში გადმოინაცვლეს. აქ მათ მიერ შეიქმნა ორი დიდი სამეფო: არნორი, ჩრდილოეთში და გონდორი - სამხრეთში.
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
სიტყვისა და პრესის თავისუფლება
იაპონიის კონსტიტუცია ითვალისწინებს სიტყვისა და პრესის თავისუფლებას. თეორიულად, დამოუკიდებელი პრესა, ეფექტური სასამართლო სისტემა და მოქმედი დემოკრატიული პოლიტიკური სისტემა გაერთიანებულია სიტყვისა და პრესის თავისუფლების უზრუნველსაყოფად. იაპონიის ექსკლუზიური პრესკლუბების სისტემა გააკრიტიკეს პრესის თავისუფლების ჯგუფებმა. კლუბები ხშირად დიდ მედიასაშუალებებს აძლევენ ექსკლუზიური ახალი ამბების წყაროს შესახებ ინფორმაცია. კლუბები უზრუნველყოფენ პრესის ოფიციალურ პრესკონფერენციებსა და ბრიფინგებს პოლიტიკოსებთან, ადვოკატებთან და ბიზნესლიდერებთან. კრიტიკოსების თქმით, საკლუბო სისტემა ხელისუფლებას საშუალებას აძლევს, ცენზურა დაუწესონ ახალ ამბებს, რომლებიც მათთვის არახელსაყრელია.
ვედენი
ვედენი (Vădeni) — სოფელი მოლდოვაში, სოროკის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 183 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 318 ადამიანს შეადგენდა.
ადამიანი (შუახმელეთი)
ისტორია
მომდევნო ეპოქებში არნორი გრძნეული მეფის მიერ იქნა განადგურებული, ხოლო გონდორმა თავისი ძლიერების ზენიტს მიაღწია, თუმცა მცირე ხნით.
ვედენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოროკის რაიონის სოფლები
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
ინტერნეტის თავისუფლება
Freedom House-მა იაპონიის ინტერნეტი შეაფასა როგორც „თავისუფალი“, ხოლო ქულები 22-ზე დაბალია.
მშვიდობიანი შეკრებისა და გაერთიანების თავისუფლება
კონსტიტუცია ითვალისწინებს შეკრებისა და გაერთიანების თავისუფლებას და მთავრობა ზოგადად პატივს სცემს ამ უფლებებს პრაქტიკულად.
ადამიანი (შუახმელეთი)
ისტორია
ბეჭდის მეორე ომში გონდორი დასუსტებული იყო, მაგრამ საურონის დაცემისა და მორდორის განადგურების შემდეგ იგი განახლდა, აღდგა სამეფო, რომლის მეფე არაგორნ II გახდა. მისი გარდაცვალების შემდეგ მისი ვაჟი, ელდარიონი ავიდა სამეფო ტახტზე. აღმოსავლელებსა და სამხრეთელებს მან აპატია საურონის მხარეს ბრძოლა.
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
რელიგიის თავისუფლება
კონსტიტუცია ითვალისწინებს რელიგიის თავისუფლებას.
ადამიანი (შუახმელეთი)
ისტორია
მესამე ეპოქის შემდეგ, როდესაც ერთი ბეჭედი განადგურდა და დასრულდა ბეჭდის ომი, ელფებმა საბოლოოდ დატოვეს შუახმელეთი. სამი ბეჭედი აღარ მოქმედებდა და ელფთა რასა ქრებოდა. ამ დროისთვის უკვდავ მიწებში უკვე მრავალი ელფი გადავიდა, მაგრამ მათმა მნიშვნელოვანმა ნაწილმა შუახმელეთი სწორედ არაგორნის გამეფების შემდეგ დატოვა. მეოთხე ეპოქაში მათ მიერ მართვადი მიწები ადამიანთა ხელში გადავიდა.
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
რელიგიის თავისუფლება
გამაერთიანებელი ეკლესიის წევრები ირწმუნებიან, რომ პოლიციამ არ უპასუხა ეკლესიის წევრების იძულებითი დეპროგრამირების შესახებ ბრალდებებს. წინა წლებისგან განსხვავებით, იეჰოვას მოწმეებმა განაცხადეს, რომ მთავრობა მათ რელიგიურ უფლებებს პატივს სცემდა.
ადამიანი (შუახმელეთი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გამოგონილი რასები
ადამიანის უფლებები იაპონიაში
ქალთა მიმართ ძალადობა
ქალთა მიმართ ძალადობა, განსაკუთრებით ოჯახში ძალადობა, ხშირად არ ჟღერდება სოციალური და კულტურული შეშფოთების გამო, ოჯახის შერცხვენის ან მეუღლის ან შვილების რეპუტაციის საფრთხის გამო, მაგრამ არსებობს ქალთა მიმართ ოჯახური ძალადობა.
გაუპატიურება
სტატისტიკამ 2003 წელს დაადასტურა 2,472 გაუპატიურების ფაქტი. ქმრების მიმართ დევნა დაიწყო მეუღლეების გაუპატიურების გამო. 2003 წელს რამდენიმე გახმაურებული ჯგუფური გაუპატიურების ფონზე, ვასედას უნივერსიტეტის კოლეჯის სტუდენტების მონაწილეობით, ზემო პალატამ დეკემბერში მიიღო კანონპროექტი, რომლის თანახმადაც ჯგუფური გაუპატიურება ისჯება 4 წლით თავისუფლების აღკვეთით. 2004 წლის ნოემბერში ყოფილ სტუდენტს 14 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს „სუპერ თავისუფალ“ წვეულებაზე ორი ქალის გაუპატიურებისათვის, მესამე ქალი 2001 წელს გააუპატიურა. 2018 წლის მონაცემებით, ქალები კვლავ თავს იკავებდნენ და არ აცხადებდნენ გაუპატიურებისა და სექსუალური ძალადობის შესახებ.
ბავშვების უფლებები
ბიჭებსა და გოგონებს თანაბრად აქვთ წვდომა ჯანდაცვასა და სხვა საჯარო სერვისებზე. განათლება ძირითადად უფასოა და სავალდებულოა საშუალო საფეხურის ჩათვლით. საზოგადოება უკიდურესად დიდ მნიშვნელობას ანიჭებს განათლებას.
უმცირესობები
ბურაკუმინი, კორეელები, ჩინელები და უცხოელი მუშები განიცდიდნენ სხვადასხვა დონის საზოგადოებრივ დისკრიმინაციას. ზოგი მათგანი მწვავე და ხანგრძლივი იყო. დაახლოებით 3 მილიონი ბურაკუმინი (ფეოდალური ეპოქის „განდევნილთა“ შთამომავლები) ხშირად ხდებოდნენ დამკვიდრებული საზოგადოებრივი დისკრიმინაციის მსხვერპლნი, მათ შორის, საცხოვრებლის შეზღუდვისა და დასაქმების შესაძლებლობების ჩათვლით.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონია კატეგორია:ადამიანის უფლებები კატეგორია:ადამიანის უფლებები ქვეყნის მიხედვით
მირზა ალექპერ საბირის ძეგლი
მირზა ალექპერ საბირის ძეგლი — დაიდგა ბაქოში ისტიგლალიათის ქუჩაზე 1958 წელს შენობა „ისმაილიას“ მახლობლად არსებულ ბაღში. სკულპტორი - დ. გარიაგდი, არქიტექტორები - გ.ალიზადე და ა.ისმაილოვი.
ისტორია
ძეგლი დადგმულია აზერბაიჯანელი პოეტის მირზა ალექპერ საბირის პატივსაცემად. პირველი ძეგლი დაიდგა 1922 წელს პოეტის გარდაცვალების 10 წლისთავთან დაკავშირებით. ეს ძეგლი შესრულებული იქნა სკულპტორ იაკოვ კეილიჰესის და არქიტექტორ ია. სირიშჩევის მიერ. რკინაბეტონის სკულპტურის კვარცხლბეკის სიმაღლე შეადგენდა 3,75 მეტრს, ხოლო თვითონ პოეტის სკულპტურა შესრულებული იყო მისი სიმაღლის შესაბამისად. კვარცხლბეკი შესრულებული იყო ეროვნული ხუროთმოძღვრობის ტრადიციების შესაბამისად ოთხკუთხა საფუძველით, რომელიც დამუშავებული იყო  სტალაქტიტებით და მასში გაკეთებული ჭრილებით. ეს იყო პირველი სკულპტურული ძეგლი, რომელიც დაიდგა ბაქოში.
გარკვეული დროის შემდეგ, იმის გათვალისწინებით, რომ ძეგლს გააჩნდა რამდენიმე ნაკლი, გადაწყდა მონუმენტის შეცვლა ახლით. 1958 წლის 30 აპრილს გაიხსნა პოეტ მირზა ალექპერ საბირის ახალი ძეგლი იმავე ადგილას სადაც იდგა ძველი. ახალი ბრინჯაოს ძეგლი, რომელიც შეასრულა სკულპტორმა ჯალალ გარიაგდიმ და არქიტექტორებმა გ.ალიზადემ და ა. ისმაილოვმა აღმართულ იქნა შავ პოლირებულ გრანიტის- ლაბრადორის კვარცხლბეკზე.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
ფრიდონ სიხარულიძე
ბიოგრაფია
1956-1961 წლებში სწავლობდა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტში; 1963-1965 წლებში იყო ივანე ჯავახიშვილის თბილისის სახელობის უნივერსიტეტში ისტორიის არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ისტორიის ასპირანტი; ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1969); ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1990); პროფესორი (1993).
1972 წელს მუშაობდა საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში; 1972-1986 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ხალხთა მეგობრობის მუზეუმის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი; 1987-2000 წლებში ეროვნულ ურთიერთობათა კვლევის ცენტრის მეცნიერ-თანამშრომელი; 2000-2006 წლებში პოლიტოლოგიის წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი.
ფრიდონ სიხარულიძე მრავალი წლის განმავლობაში მუშაობდა რუსეთის არქივებში, მათ შორის საბჭოთა კავშირის სხვადასხვა არქივებში და ეძებდა ქართველთა კვალს. მისი მონაწილეობით გაითხარა დონის მონასტერის ქართული საფლავები.
ბიბლიოგრაფია
გამოქვეყნებული აქვს 73 სამეცნიერო ნაშრომი და არაერთი წიგნი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 9 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1937 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2010 ფრიდონ კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორები
Windows 10
Windows 10 — ოპერაციული სისტემა პერსონალური კომპიუტერებისთვის. იგი შემუშავებულია კომპანია Microsoft-ის მიერ, როგორც Windows NT სერიის ოპერაციული სისტემა. მისი, როგორც Windows 8.1-ის გაგრძელების გამოსვლის შესახებ ცნობილი გახდა 2014 წლის 30 სექტემბერს. სისტემის სრული ვერსია გამოვიდა 2015 წლის 29 ივლისს.
Windows 10-ში პირველად არის წარმოდგენილია ე.წ. „უნივერსალური პროგრამები“, Metro-ს სტილის პროგრამების ახალი ვერსიები, რომლებიც Microsoft-ის სხვადასხვა ტიპის პროდუქციაში არის ხელმისაწვდომი - პერსონალურ კომპიუტერებზე, პლანშეტებზე, სმარტფონებზე, ჩასმულ პროგრამებში, Xbox One-ზე, Surface Hub-ში და Mixed Reality-ში. Windows-ის მომხმარებლის ინტერფეის გადამუშავდა ისე, რომ ზოგიერთ მოწყობილობაზე გადართვა მაუსს და სათითურს შორის მარტივად ხდება. ყველა ინტერფეისს ახლავს განახლებული დაწყების მენიუ, რომელშიც შეთავსებულია Windows 7-ის ტრადიციული დაწყების მენიუ და Windows 8-ის მოზაიკა. Windows 10-ის პირველ ვერსიაში აგრეთვე წარმოდგენილია ვირტუალური სამუშაო დაფა, ხელების ანაბეჭდების იდენტიფიცირების მხარდაჭერა და სახის ამოცნობა, კორპორატიული გარემოების უსაფრთხოების ელემენტები და DirectX 12 / WDDM 2.0-ის მხარდაჭერა, რათა შესაძლებელი იყოს ახალი ვიდეო თამაშების მხარდაჭერა.
კორონეიშენის კუნძული
კორონეიშენის კუნძული (Coronation Island) — სამხრეთი ორკნეის კუნძულების ყველაზე დიდი კუნძული.
გეოგრაფია
კუნძულის სიგრძეა — 40 კმ, ხოლო სიგანე 5 კმ-დან 13 კმ-მდეა (საშუალოდ 9 კმ). მისი ფართობი შეადგენს — 457 კმ²-ს. კუნძული საერთო მიმართულებით გადაჭიმულია აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ, რომელიც ძირითადად დაფარულია ყინულით და შედგება მრავალი უბეებისაგან, მყინვარებისაგან და პიკებისაგან, რომელთაგან ყველაზე მაღალი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1266 მეტრზე.
ისტორია
კუნძული აღმოჩენილი იქნა 1821 წლის დეკემბერში ორი მეზღვაურის — ამერიკელი ნათანიელ პალმერის და ბრიტანელი ჯორჯ პაუელის ერთობლივი ცურვის დროს. პაუელმა ყველაზე დიდ კუნძულს დაარქვა — კორონაციის კუნძული, რადგანაც აღმოჩენა მოხდა მეფე ჯორჯ IV-ის კორონაციის წელს, რომელიც გახდა გაერთიანებული სამეფოს მეფე 1820 წელს.
კატეგორია:სამხრეთი ორკნეის კუნძულები
მითრიდატე II (პონტო)
მითრიდატე II — პონტოს სამეფოს მეფე. მითრიდატე II სამეფო ტახტზე არიობარზანის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 225 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 220 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე მითრიდატე III ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პონტოს მეფეები
𐤈
𐤈 (ტეთ) — ფინიკიური დამწერლობის მეცხრე ასო. სიმბოლურად გამოხატავს ბორბალს. ქართული შესატყვისია თ, ებრაული ט, არაბული ظ და ط, ბერძნული Θ, კირილური Ѳ და სხვ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფინიკიური ასოები
სეიანუსი
სეიანუსი, ლუციუს ელიუს სეიანუსი (Lucius Aelius Seianus დ.  ძვ. წ. 20 — გ. 18 ოქტომბერი, 31) — პრეტორიელების გვარდიის სარდალი. იყო ტიბერიუსთან დაახლოებული, მის დროს განდიდებული და გამდიდრებული ადამიანი. ახალი წელთაღრიცხვით 23 წელს, რომის სენატზე და ტიბერიუსზე გავლენას იძენს, დრუსუსის გარდაცვალების შემდეგ. 31 წელს დაიჭირეს იმპერატორის წინააღმდეგ შეთქმულებისთვის და სიკვდილით დასაჯეს და მისი ოჯახი აიკლეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომაელები კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 20 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 31
ჩუგაჩის მთები
ჩუგაჩის მთები, ჩუგაჩი (Chugach Mountains) — ქედი აშშ-ის ალასკის შტატში. ჩრდილოეთით შემოზღუდულია მდინარეების მატანუსკისა და კოპერის ხეობებით. სიგრძე დაახლოებით 400 კმ. მაქსიმალური სიმაღლე 4016 მ (მწვერვალი მარკუს-ბეიკერი). არის მყინვარები, რომელთაგან აღსანიშნავია მყინვარი კოლუმბია, რომელიც ზღვის დონეს აღწევს. მნიშვნელოვანია აგრეთვე ბერინგის მყინვარი, რომლის სიგრძეა 190 კმ. გამყინვარების საერთო ფართობი 21,6 ათ. კმ²-ს აღწევს. ბევრია ტბა და მდინარე. გეოლოგიური თვალსაზრისით მიეკუთვნება წყნარი ოკეანის კორდილიერებს. ფერდობები 600 მ სიმაღლემდე შემოსილია წიწვოვანი ტყით, უფრო მაღლა — ალპური მდელოა. ჩუგაჩის მთების სამხრეთით მდებარეობს ქალაქი ანკორიჯი. ჩუგაჩის მთები ჩუგაჩის საშტატო პარკისა და ჩუგაჩის ეროვნული ტყის ნაწილია. პოპულარულია თხილამურებით სრიალი, საფეხმავლო ტურიზმი, ველოსიპედით სიარული.
მთები
ქვემოთ მოცემულია ჩუგაჩის მთების ყველაზე მაღალი მწვერვალების სია:
ენვერ ხაბაძე
ენვერ ხაბაძე (დ. 12 დეკემბერი, 1923, ბათუმი, საქართველოს სსრ, ასფსრ, სსრკ — გ. 27 ივნისი, 2001) — ქართველი მოცეკვავე და ქორეოგრაფი, საქართველოს სახალხო არტისტი (1985), ახალგაზრდობისა და სტუდენტთა VI მსოფლიო ფესტივალის (მოსკოვი) ლაურეატი (1957).
ბიოგრაფია
1939 წელს დაამთავრა ბათუმის ქორეოგრაფიული სასწავლებლი.
1938–1944 წლებში იყო აჭარის ასსრ სიმღერისა და ცეკვის ანსამბლის (1939 წლამდე აჭარის ეთნოგრაფიული გუნდი) სოლისტი, 1944 წლიდან სოლისტი და ქორეოგრაფი, 1974 წლიდან სამხატვრო ხელმძღვანელი და მთავარი ქორეოგრაფი. 1948 წელს დააარსა აჭარის ასსრ ფილარმონიის „კავკასიური ცეკვის ანსამბლი“ (პირველი ქორეოგრაფიული ანსამბლი აჭარაში). 1967 წელს დააარსა ანსამბლი „სალაღობო“. დადგა 100–ზე მეტი ცეკვა. პირველად დადგა სცენაზე და ქორეოგრაფიულ სამყაროს გააცნო აჭარული სატრფიალო ცეკვა, სახელიც თავადვე უწოდა — „განდაგანა“. ენვერ ხაბაძე ქართულ რეპერტუარში შემოიტანა ცეკვები „გადახვეული ხორუმი“ და „ოჰოი ნანა“; აგრეთვე: „ქართული“, „ფერხული“, ქორეოგრაფიული კომპოზიცია „ქაჯეთის ციხის აღება“ (ვეფხისტყაოსნის მიხედვით). 1948 წელს ნინო რამიშვილისა და ილიკო სუხიშვილის მიწვევით საქართველოს ცეკვის სახელმწიფო აკადემიურ ანსამბლში დადგა „გადახვეული ხორუმი“ და „ლაზური“, 1966 წელს კი აქვე განახორციელა „ხორუმის“ დადგმა. პირველმა შემოიტანა ქორეოგრაფიის მუსიკალურ ნაწილში ჭიბონის ხმოვანება. დგამდა ცეკვებს დრამატული თეატრებისთვის. მონაწილეობდა მრავალ დოკუმენტურ ფილმში ქართული ცეკვის შესახებ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მოცეკვავეები კატეგორია:ქართველი ქორეოგრაფები კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1923 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2001 კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები ე
შოთა ლუტიძე
შოთა ლუტიძე (დ. 24 მაისი, 1927, ზედა ალისუბანი — გ. 7 აპრილი, 2010) — ქართველი ინჟინერი.
ლიტერატურა
შოთა ლუტიძე // საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სათავეებთან, 1922-2012 : ეძღვნება საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის 90-ე წლისთავს. - თბ., 2012. გვ. 169-171
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:დაბადებული 24 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:გარდაცვლილი 7 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 2010
სუხბაატარინ იანჟმაა
სუხბაატარინ იანჟმაა (Сүхбаатарын Янжмаа; დ. 15 თებერვალი, 1894 — გ. 1 მაისი, 1962, ულან-ბატორი) — მონღოლეთის სახალხო რესპუბლიკის სახელმწიფო და პარტიული მოღვაწე, მონღოლეთის რევოლუციის ბელადის დამდინ სუხე-ბატორის მეუღლე, მონღოლეთის სახალხო რესპუბლიკის დიდი ხურალის პრეზიდიუმის თავმჯდომარე 1953-1954 წწ.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1894 წლის 15 თებერვალს ღარიბი მესაქონლის ოჯახში. მუშაობდა თავისი ქმრის დამდინ სუხე-ბატორის რევოლუციურ ჯგუფში. მონღოლეთის რევოლუციის შემდეგ 1921 წელს გახდა მონღოლეთის რევოლუციური კავშირის ახალგაზრდული ფრთის წევრი.
1923 წელს სუხე-ბატორის გარდაცვალების შემდეგ გახდა მონღოლეთის სახალხო პარტიის წევრი. ქმრის პატივისცემის ნიშნად გამოიცვალა თავისი მამის სახელი ნემენდეენი და დაირქვა სუხბაატარინი. მინი|მარცხნივ|სუხბატაარინ იანჟმაა და მისი მეუღლე დამდინ სუხე-ბატორი სუხბაატარინ იანჟმაა იყო მონღოლეთის სახალხო-რევოლუციური პარტიის ყველა 14-ვე ყრილობის დელეგატი. 1924 წელს წარმოადგენდა მონღოლეთის დელეგაციას კომინტერნის მე-5 კონგრესზე და მესამე კომუნისტ ქალთა საერთაშორისო კონფერენციაზე. 1925 წელს მონაწილეობდა მონღოლეთში პირველი პროფკავშირის შექმნაში. 1927-1930 წლებში სწავლობდა აღმოსავლეთის მუშათა კომუნისტურ უნივერსიტეტში, მოსკოვში. 1933 წელს სათავეში ჩაუდგა ამავე წელს დაარსებულ მონღოლეთის ქალთა კომიტეტს.
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ორგანიზებას უწევდა მონღოლეთში საბჭოთა ჯარისკაცებისათვის სახსრების შეგროვებას, რის გამოც 1946 წელს დააჯილდოეს შრომის წითელი დროშის ორდენით.
1945 წელს იანჟმაა აირჩიეს ქალთა საერთშორის დემოკრატიული ფედერაციის საბჭოს წევრად.
1953 წლის 7 ოქტომბრიდან 1954 წლის 7 ივლისამდე იყო დიდი სახალხო ხურალის თავმჯდომარის მოვალეობის შემსრულებელი. შედეგად, ხერტეკ ანჩიმაა-ტოკას (ტუვის სახალხო რესპუბლიკის მცირე ხურალის თავმჯდომარე) შემდეგ გახდა მსოფლიოს ისტორიაში მეორე ქალი, რომელსაც ეკავა პარლამენტის თავმჯდომარის თანამდებობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:მონღოლი პოლიტიკოსები კატეგორია:მონღოლი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:დაბადებული 1894 კატეგორია:გარდაცვლილი 1962 კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1 მაისი
დიეგო ველასკეს დე კუელარი
დიეგო ველასკეს დე კუელარი (Diego Velázquez de Cuéllar; დ. 1465 — გ. 1524) — ესპანელი კონკისტადორი. დაიპყრო და მართავდა კუბას ესპანეთის სახელით, გადაიტანა ჰავანა დასავლეთ კუბის სამხრეთ სანაპიროდან ჩრდილოეთ სანაპიროზე და დააწესა იგი ესპანეთის სავაჭრო პორტად.
ადრეული ცხოვრება
ცოტა რამ არის ცნობილი დიეგო ველასკესის ადრეული ცხოვრების შესახებ. დაიბადა 1465 წელს კუელარში, ესპანეთის სეგოვიას რეგიონში. დიეგო ველასკესი ესპანურ არმიაში იყო, მსახურობდა ნეაპოლში, შემდეგ კი ესპანეთში დაბრუნდა და განაგრძო სამსახური სევილიაში.
ველასკესი დასახლდა ესპანოლას კუნძულზე, სადაც იგი დაუმეგობრდა ბართოლომეო კოლუმბს, ქრისტეფორე კოლუმბის უმცროს ძმას. ველასკესმა კოლუმბის მოწონება დაიმსახურა და როდესაც კოლუმბს კუნძული უნდა დაეტოვებინა, გარკვეული პერიოდით, ველასკესს ინდიელთა გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლად ტოვებდა. ველასკესმა 1503 წელს ჩაახშო ინდიელთა აჯანყება კუნძულის ნაწილში, როდესაც ის წავიდა და დაატყვევა აჯანყებულ ინდიელთა მეფე. ინდიელთა გუბერნატორი ამ დროს იყო ნიკოლას დე ოვანდო კასერესი, რომელმაც აჯანყების შემდეგ გადაწყვიტა ხუთი ახალი ქალაქის აშენება. ველასკესი დაეხმარა სამი მათგანის აშენებაში: სალვატიერა დე ლა ზაბანა, იაკიმო და სან ხუან დე ლა მაგუანა.
მან ცოლად შეირთო კრისტობალ კუელარის ქალიშვილი, რომელიც მალევე გარდაიცვალა. იგი მეტად აღარ დაქორწინებულა.
კუბის დაპყრობა
იგი დაასახელეს 1511 წელს კუბის დაპყრობის ექსპედიციის ხელმძღვანელად, რომელშიც 300 კაცი შედიოდა. იგი მოქმედებდა ახლად აღდგენილი ინდიელთა ვიცე-მეფის დიეგო კოლუმბის ბრძანებით. კუნძულზე დააარსა მრავალი, ახალი ესპანური დასახლება და ქალაქი, პირველი იყო ბარაკოა 1511 წელს, შემდეგ სანტიაგო დე კუბა 1514 წელს და ჰავანა 1515 წელს. ველასკესი დაინიშნა კუბის გუბერნატორად. ახალმოსახლეებს არ სურდათ დიეგო კოლუმბის პირადი უფლებამოსილების ქვეშ მოქცევა, ამიტომ ველასკესმა მოიწვია კაბილდო ( ადგილობრივი სამთავრობო საბჭო), რომელსაც სათანადო უფლებამოსილება ჰქონდა გარიგებოდა, უშუალოდ, ესპანეთს, ამრიგად  ველასკესი და დამპყრობლები კოლუმბის მმართველობის ქვეშ აღარ იქნებოდნენ.
მექსიკის დაპყრობა
იგი უფლებამოსილი იყო სხვადასხვა ექსპედიციებით შეესწავლა დასავლეთით მდებარე ტერიტორიები, მათ შორის 1517 წლის ფრანსისკო ერნანდეს დე კორდობას ექსპედიცია იუკატანში და ხუან დე გრიხალვას 1518 წლის ექსპედიცია. მან შექმნა კუბის პირველი ადელანტადო. ველასკესმა, თავდაპირველად, მხარი დაუჭირა ერნან კორტესის ექსპედიციას მექსიკაში,   მაგრამ უკან დაიხია, ვიდრე ექსპედიციას დაიწყებდნენ. კორტესი არ დაემორჩილა ველასკესის ბრძანებებს, დაეშალა მისი ექსპედიციური ძალები, და მაინც გაემგზავრა მექსიკაში.
უკანასკნელი წლები
ველასკესმა დაკარგა კუბის მმართველის პოზიცია 1521 წელს, მკვიდრი მოსახლეობის შრომის ბოროტად გამოყენების გამო, მაგრამ ის კვლავ დაბრუნდა 1523 წელს. მისი მოულოდნელი გარდაცვალებისას, 1524 წელს, 59 წლის ასაკში, იგი იყო "ყველაზე მდიდარი ესპანელი ამერიკაში", მიუხედავად ფინანსური ზარალისა ფრანსისკო ერნანდეს დე კორდობასა და ერნან კორტესის ექსპედიციებისას. მან კუბის დაპყრობა წარმატებით განახორციელა, დააარსა ქალაქები, რომლებიც კვლავ მნიშვნელოვანია და კუბა ეკონომიკურად გააძლიერა.
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1524 კატეგორია:დაბადებული 1465 კატეგორია:ქალაქების დამაარსებლები კატეგორია:კონკისტადორები
მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის თავდაცვის არმია
მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის თავდაცვის არმია (Արցախի Հանրապետության պաշտպանության բանակ) — ოფიციალური თავდაცვთ ძალა, მთიანი ყარაბაღის დე ფაქტო რესპუბლიკაში. დაარსდა 1992 წელს, და აერთიანებდა ადრე დეზორგანიზებულ თვითმმართველურ ერთეულებს, რომლებიც ჩამოყალიბდა 90-იანი წლების დასაწყისში. მისი ჩამოყალიბების მთავარი მიზეზე იყო ის, რომ რეგიონში დაცული ყოფილიყო ეთნიკური სომეხი მოსახლეობა, საბჭოთა და აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების თავდასხმებისგან. მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის არმია ამჟამად შედგება დაახლოებით 20 000 კარგად გაწვრთნილი და აღჭურვილი ოფიცრისა და ჯარისკაცისგან და ინარჩუნებს „მუდმივ მზადყოფნას, ასევე ისინი უფრო სერიოზულ საბრძოლო მომზადებასა და ოპერაციულ სავარჯიშოებს გადიან, ვიდრე სხვა ყოფილი საბჭოთა არმები“. აზერბაიჯანის ამჟამინდელმა პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა განაცხადა, რომ მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის არმიის ჯარისკაცების 80%, ფაქტობრივად, სომხეთის მოქალაქეა.
ისტორია
მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის არმია დაარსდა 1992 წლის 9 მაისს. მან შექმნა „საკუთარი ცენტრალური სარდლობა და სამხედრო სტრუქტურა, რომელიც განსხვავდება სომხური არმიისაგან“. მის დამფუძნებლებში შედიოდნენ: რობერტ ქოჩარიანი (სომხეთის ყოფილი პრეზიდენტი, იგი იყო არმიის პირველი მთავარსარდალი); სერჟ სარგსიანი (ყოფილი პრემიერ მინისტრი და პრეზიდენტი); ვაზგენ სარქისიანი (სომხეთის თავდაცვის მინისტრი 1992-1993 წლებში, სახელმწიფო მინისტრი თავდაცვის საქმეში 1993-1995, სომხეთის პრემიერ მინისტრი 1998-1999); მონტე მელქონიანი ( პასუხისმგებელია მარტუნის პროვინციაზე); სამველ ბაბაიანი (მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის მინისტრი 1994 წლიდან 2000 წლამდე) და სხვები. ბევრი ადამიანი, ვინც მსახურობდა თავის რიგებში ყარაბაღის ომის დროს, საბჭოთა სამხედროების ვეტერანებად ითვლებოდნენ და განსხვავებულად იბრძოდნენ საბჭოთა-ავღანეთის ომში..
1994 წელს მთიანი ყარაბაღის ომის დასრულების შემდეგ მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის არმიის მთავარ როლს წარმოადგენს საგარეო და საშინაო საფრთხეებისგან რეგიონის დაცვა. მიუხედავად იმისა, რომ ომი დასრულდა სომხეთთან, მთიანი ყარაბაღსა და აზერბაიჯანს შორის ცეცხლის შეწყვეტის შეთანდმებით, ასევე ყარაბაღის დე ფაქტო დამოუკიდებლობა, აზერბაიჯანის ხელმძღვანელობა არაერთხელ იმუქრებოდა რეგიონის დასაბრუნებლად საომარი მოქმედებების დაწყების შესახებ. ცეცხლის შეწყვეტის დარღვევები კონტაქტის ხაზთან საკმაოდ ხშირია და ხშირად თითქმის ყოველწლიურად ხდება რამდენიმე ჯარისკაცსაი და მშვიდობიანი მოქალაქის დაღუპვა. ცეცხლის შეწყვეტის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი დარღვევა მოხდა ქალაქ მარტაკეტში, 2008 წლის 8 მარტს, როდესაც დაიღუპა თექვსმეტი ჯარისკაცი. ორივე მხარე ერთმანეთს ადანაშაულებს ბრძოლის დაწყებაში. 2010 წლის ივნისში ხაზზე, სომეხ და აზერბაიჯანულ ჯარებს შორის ახალი შეტაკებები მოხდა, რის შედეგადაც ოთხი სომეხი სამხედრო დაიღუპა. 2014 წლის ზაფხულში შეტაკებებმა ექვსი სომეხი და ცამეტი აზერბაიჯანული სამხედრო მოსამსახურე შეიწირა. 2014 წლის 12 ნოემბერს მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის არმიის Mi-24 თავდასხმის ვერტმფრენმა, რომელიც მონაწილეობდა 2014 წლის ერთკვირიან სამხედრო წვრთნებში, აზერბაიჯანელმა სამხედროებმა ჩამოაგდეს და დაიღუპა ეკიპაჟის სამივე წევრი. 2016 წლის 1 აპრილს დაიწყო ომის მსგავსი შეტაკებები; რამდენიმე წყაროს თანახმად, ეს ყველაზე უარესი იყო 1994 წლიდან მოყოლებული.
სქოლიო
კატეგორია:მთიანი ყარაბაღი კატეგორია:კავკასია
ფარაქარი
ფარაქარი (Փարաքար) — სოფელი სომხეთში, არმავირის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 681 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 186 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 7.32 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არმავირის პროვინციის სოფლები
კელი კარლსონი
კელი კარლსონი (დ. 17 თებერვალი, 1976) — ამერიკელი მსახიობი და მოდელი. იგი ცნობილია კიმბერ ჰენრის როლით „Nip / Tuck“- ში. მან ითამაშა მოტოციკლეტის დაჯგუფების წევრი ფილმში „3000 Miles to Graceland“,
ადრეული წლები
კარლსონი მინესოტაში, მინეაპოლისში დაიბადა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1976 კატეგორია:ამერიკელი კინომსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობები კატეგორია:დაბადებული 17 თებერვალი კატეგორია:ამერიკელი მოდელები
𐤉
𐤉 (იოდ) — ფინიკიური დამწერლობის მეათე ასო. სიმბოლურად გამოხატავს ხელს. ქართული შესატყვისია ჲ, ებრაული י, არაბული ي, ბერძნული Ι, ლათინური I და J, კირილური І, Ї და Ј და სხვ.
კატაკის რაიონი
კატაკის რაიონი (Distrito de Catac) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის რეკუაის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3566 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 036 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.96 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1 018.27 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანკაშის რეგიონის რაიონები კატეგორია:რეკუაის პროვინციის რაიონები
ჯუმა-მეჩეთი (ბაქო)
ჯუმა-მეჩეთი (Cümə məscidi) — შიიტური ჯუმა-მეჩეთი, განლაგებული აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში, მის ისტორიულ ნაწილ იჩერი შეჰერში, ასაფ ზეინალის ქუჩა 49-ში. თავისი არსებობის განმავლობაში მეჩეთი არაერთხელ რადიკალურად გადაკეთდა. მეჩეთს ახლავს XV საუკუნის მინარეთი.
მეჩეთი განლაგებულია მჭიდროდ ათვისებულ ნაკვეთზე, ტრადიციებით ნაკურთხ ადგილზე. ზოგიერთი მეცნიერი გამოთქვამს აზრს, რომ ამ ადგილზე ადრე წარმართული ცეცხლის ტაძარი იდგა.
XX საუკუნის დასაწყისში ერთ-ერთი მდიდარი მორწმუნეს – ბაქოელი ჰაჯი შეიჰ დადაშევის – მიერ მეჩეთი გადაკეთდა და ასეთ მდგომარეობაში მოაღწია ჩვენამდე.
სქოლიო
კატეგორია:შიიტური მეჩეთები კატეგორია:ბაქოს მეჩეთები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობა ანბანის მიხედვით
შიმშილის თამაშები: კაჭკაჭჯაფარა — ნაწილი 1
„შიმშილის თამაშები: კაჭკაჭჯაფარა — ნაწილი 1“ (The Hunger Games: Mockingjay – Part 1) — 2014 წლის ანტიუტოპიური სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმი, რომლის რეჟისორია ფრენსის ლოურენსი, სცენარის ავტორები — დენი სტრონგი და პიტერ კრეიგი, ხოლო პროდიუსერები — ნინა ჯეიკობსონი და ჯონ კილიკი. ეს არის სიუზენ კოლინზის რომანის „კაჭკაჭჯაფარას“ მოტივებზე გადაღებული ორი ფილმიდან პირველი და „შიმშილის თამაშების“ სერიიდან რიგით მესამე. ფილმში მონაწილეობენ: ჯენიფერ ლოურენსი, ჯოშ ჰატჩერსონი, ლიამ ჰემსვორთი, ვუდი ჰარელსონი, ელიზაბედ ბენკსი, ჯულიანა მური, ფილიპ სეიმურ ჰოფმანი, ჯეფრი რაიტი, სტენლი ტუჩი, დონალდ საზერლენდი და მაჰერშალა ალი. გადაღებები დაიწყო 2013 წლის 23 სექტემბერს ატლანტაში და გაგრძელდა პარიზში, ხოლო შემდეგ ბერლინში.
სიუჟეტი კვლავ კეტნის ევერდინის გარშემო მიმდინარეობს, რომელიც ორჯერ გადაურჩა „შიმშილის თამაშებს“. კეტნისი აღმოჩნდება მეცამეტე რაიონში. პრეზიდენტ კოინის ხელმძღვანელობითა და მისი სანდო მეგობრების რჩევით ხდება მასობრივი ამბოხების სიმბოლო კაპიტოლიუმის წინააღმდეგ. ფილმი არის მისი წინამორბედის „შიმშილის თამაშები: ცეცხლის ალში“ პირდაპირი გაგრძელება. 2015 წელს გამოვიდა დასკვნითი ნაწილი „შიმშილის თამაშები: კაჭკაჭჯაფარა — ნაწილი 2“
„კაჭკაჭჯაფარა — ნაწილი 1“ გამოვიდა 2014 წლის 21 ნოემბერს აშშ-ში. წინა ნაწილის მსგავსად, იგი კომერციულად წარმატებული აღმოჩნდა, რომლის ბიუჯეტმა 55 მილიონი, ხოლო შემოსავალმა 755.4 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა, რითაც გახდა 2014 წლის მეხუთე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი და მეორე ყველაზე შემოსავლიანი „შიმშილის თამაშების“ სერიაში.
იგი დადებითად მიიღეს კინოკრიტიკოსებმა. მათ ძირითადად შეაქეს მსახიობთა ოსტატობა, მუსიკა და პოლიტიკური ქვეტექსტები. თუმცა დაიმსახურა, აგრეთვე კრიტიკაც. მიმოხილვების აგრეგატორ Rotten Tomatoes-ზე ფლობს 68% (271 მიმოხილვაზე დაყრდნობით). ფილმი ნომინირებული იყო სატურნის ჯილდოზე. რაც შეეხება ჯენიფერ ლოურენსს, ნომინირებული იყო სატურნსა და Critics' Choice Awards-ზე, ხოლო სიმღერა „Yellow Flicker Beat“ — ოქროს გლობუსზე.
სქოლიო
კატეგორია:2014 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:შიმშილის თამაშები (ფილმების სერია) კატეგორია:2010-იანი წლების სათავგადასავლო ფილმები კატეგორია:2010-იანი წლების სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები კატეგორია:2010-იანი წლების თრილერი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური თრილერი ფილმები კატეგორია:ფრენსის ლოურენსის ფილმები კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური სათავგადასავლო ფილმები კატეგორია:ანტიუტოპიური ფილმები კატეგორია:Babelsberg Studio-ს ფილმები კატეგორია:Lions Gate Entertainment-ის ფილმები
ნოდარ ჯობავა
ნოდარ ჯობავა (დ. 20 მაისი, 1938, სოფ. დიდინეძი, ახლანდ. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 ივნისი, 1991) — ქართველი ინჟინერი. მინიჭებული აქვს საქართველოს რესპუბლიკის დამსახურებული მშენებელ-ინჟინრის საპატიო წოდება.
ბიოგრაფია
გარდაიცვალა 1991 წლის 18 ივნისს; დაკრძალულია ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ ცაიშში, ყოვლადწმინდა ღმრთისმშობლის მიძინების ტაძრის ეზოში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:გარდაცვლილი 1991 კატეგორია:დაბადებული 20 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ივნისი
მანუე
ისტორია
მანუე ლურჯ სამოსს ატარებდა და ცისფერი თვალები ჰქონდა. აგრეთვე ატარებდა ნოლდორთა მიერ მისთვის ნაჩუქარ საფირონის კვერთხს.
მანუე დანიშნული იყო ვალართა მბრძანებლად. მისი მეწყვილე იყო ვარდა ელენტარი. მანუე იყო მელკორის (მორგოთის) ძმა და არდის მეფე. ცხოვრობდა ტანიქუეტილის ილმარინის დარბაზებში, მთის მწვერვალზე, რომელიც იყო სამყაროს უმაღლესი წერტილი. მას ემსახურებოდნენ ჰაერი და ქარები, ასევე დიდი არწივები.
მანუე და მელკორი ითვლებოდნენ აინურთა შორის ყველაზე ძლიერ არსებებად. „სილმარილიონის“ მიხედვით, სამყაროს შექმნამდე, სწორედ ისინი მიხვდნენ ერუს ჩანაფიქრს. როდესაც მელკორმა აინურთა მუსიკაში დისონანსი შეიტანა, მანუემ საკუთარ თავზე აიღო სიმღერის მართვა. არდის ჩამოყალიბების შემდეგ მანუე დანიშნული იქნა მის მმართველად. იგი კეთილი მმართველი იყო, რომელიც საკუთარი ძალაუფლების ზედმეტად გამოყენებას ერიდებოდა. ელფებიდან ყველაზე ძლიერ უყვარდა ვანიარები, რომლებიც მასთან ერთად ცხოვრობდნენ. მაგრამ მას არ ესმოდა ბოროტების და სწორედ მისი ინიციატივით მოხდა მანდოსის მიერ დატყვევებული მელკორის გათავისუფლება. ამას მოჰყვა ფეანორის ამბავი, ორი ხის განადგურება, ფინუეს მოკვლა, სილმარილთა მოპარვა და ნოლდორთა დიდი აჯანყება.
ელდართა გასამხნევებლად მანუემ აულეს შეაქმნევინა ჭურჭელი, რომლითაც ცის კაბადონზე მზე და მთვარე იყო გამაგრებული. მანუემ იცოდა, რომ ატანთა (ადამიანთა) გამოჩენის ჟამი მალე დადგებოდა და მისი დავალებით თორონდორი და სხვა არწივები მათ თვალს ადევნებდნენ. რისხვის ბრძოლაში მორგოთის დაცემის შემდეგ მანუემ ძმა სიცარიელეში გადაისროლა. ამბობენ, რომ უკანასკნელ ბრძოლაში (წინასწარმეტყველება) მანუე და მორგოთი/საურონი ვალინორში ერთმანეთს შეერკინებიან, მაგრამ ერთმანეთს ვერ მოკლავენ, ვინაიდან მორგოთი ტურინ ტურამბარის მიერ იქნება განადგურებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სილმარილიონის პერსონაჟები კატეგორია:შუახმელეთის ვალარები
სერგეი ფედორჩუკი (მოჭადრაკე)
სერგეი ფედორჩუკი ((Сергій Федорчук), (Sergey Fedorchuk) დ. 14 მარტი, 1981, ვინიცია, უკრაინის სსრ, სსრკ) ― უკრაინელი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (2002), უკრაინის ვიცე-ჩემპიონი 2002 წელს.
ბიოგრაფია
სერგეი ფედორჩუკი 1981 წლის 14 მარტს ვინიცასში დაიბადა. ჭადრაკის თამაში ადრეულ ასაკში ისწავლა და უკრაინის ასაკობრივ ჩემპიონატებზე არაერთი მედალიც მოიგო. 1995 წელს ვერდუნში ევროპის 14 წლამდელებში ჩემპიონი გახდა. იმავე წელს უკრაინის ახალგაზრდულ ნაკრებში მოსწავლეთა ოლიმპიადაზე პირველ დაფაზე იასპარეზა, თუმც გუნდურ მეცხრე ადგილს დასჯერდა. 1998 წელს ერევანში მსოფლიოს ახალგაზრდულ ჩემპიონატზე მეხუთე ადგილზე გავიდა.
2002 წელს ალუშტაში უკრაინის პირველობაზე ვერცხლის მედალს დაეუფლა. ფედორჩუკმა 6 მოიგო, 1 წააგო, 2 ყაიმით დაასრულა და ორ სხვა მოჭადრაკის მსგავსად 7 ქულა დააგროვა. 2006 წელს ბანოლესში სწრაფი ჭადრაკის ტურნირი მოიგო, 9 პარტიიდან 7 იმარჯვა, 2 კი ყაიმით დაასრულა. დუბაის ტურნირზე გაბრიელ სარგსიანთან და ტიგრან პეტროსიანთან ერთად პირველ-მესამე ადგილზე გავიდა. 9 პარტიიდან შვიდი ქულით 2008 წელს პირველი-მერვე ადგილები გაინაწილა საფრანგეთში კაპელ-ლა-გრანდის ტურნირზე.
2009 წლის ნოემბერ-დეკემბერში ხანტი-მანსიისკში ფიდეს მსოფლიოს თასზე გამოვიდა, სადაც 128 მონაწილეს შორის რეიტინგით 78-ე იყო. პირველ შეხვედრაში ივან სოკოლოვი დაამარცხა 2:0, თუმც მეორეში ალეკსეი შიროვთან დამარცხდა 1:4. იმავე წლის სექტემბერში პარიზის ღია ჩემპიონატზე მურთაზ კაჟგალეევთან ერთად პირველ-მეორეზე გავიდა. პარიზის ჩემპიონი კიდევ ორჯერ 2012 და 2014 წლებშიც გახდა.
2010 წლის მარტში ნანტის ტურნირი მოიგო, ხოლო 2011 წელს ესპანეთში როკეტას-დე-მარეში იმარჯვა. პირველი-მერვე ადგილები გაიყო 2013-ში კაპელ-ლა-გრანდის ტურნირზე. მაისში ლეგნიცაში ევროპის ინდივიდუალურ ჩემპიონატზე 22-ე ადგილზე გავიდა, რითაც ფიდეს მსოფლიოს თასის საგზური მიიღო. მსოფლიოს თასის გათამაშებას ტრომსემ აგვისტო-სექტემბერში უმასპინძლა და 128 მონაწილეს შორის ფედორჩუკი რეიტინგით 54-ე იყო. სამწუხაროდ იგი პირველივე ტურში დანილ დუბოვთან უშანსოდ 0:2 დამარცხდა და ასპარეზობას გამოეთიშა. ნოემბერში უკრაინის ნაკრების შემადგენლობაში ვარშავაში ევროპის გუნდურ ჩემპიონატზე გამოვიდა. იგი სარეზერვო დაფაზე თამაშობდა, 6 პარტიაში 2 მოიგო, 1 წააგო და სამი დაასრულა ყაიმით. ამ შედეგით სარეზერვო მოთამაშეებში მეექვსე იყო, ხოლო ნაკრები 38 მონაწილეს შორის მე-9 ადგილზე გავიდა. 2014 წლის თებერვალში მინსკში დევიდ ბრონშტეინის მემორიალზე ბაადურ ჯობავასთან და მიხაილო ოლეკსიენკოსთან ერთად პირველზე გავიდა, თუმც ტაი-ბრეიკში მეორე ადგილზე ჩამოვიდა. მალევე იურმალაში ვლადიმირ პეტროვის მემორიალზე, სწრაფი ჭადრაკის ტურნირი მოიგო.
ოჯახი
ჰყავს ფრანგი მეუღლე კამილა და გოგონა.
სქოლიო
კატეგორია:მოჭადრაკეები კატეგორია:ჭადრაკი კატეგორია:უკრაინელი მოჭადრაკეები კატეგორია:ჭადრაკის დიდოსტატები კატეგორია:14 მარტი კატეგორია:1981 წელი სპორტში კატეგორია:უკრაინელი სპორტსმენები
დიშა პატანი
ალტ=დიშა პატანი|მინი|დიშა პატანი दिशा पटानी დიშა პატანი (ჰინდი दिशा पटानी, ინგლ. Disha Patani; 13 ივნისი, 1992, ბარეილი, უტარ-პრადეში, ინდოეთი) - ინდოელი მსახიობი და ფოტომოდელი.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი მინი დიშა დაიბადა უტარ- პრადეშის შტატის ქალაქ, ბარეiლში. მისი მამა ახლაც იქ ცხოვრობს. მსახიობობის კარიერის დაწყებამდე მან მოახერხა გამხდარიყო ფოტომოდელი და მონაწილეობა მიეღო ზოგიერთ სარეკლამო რგოლში, ასევე გახდა კონკურსის Femina Miss Diva მეორე ადგილის მფლობ  2015 წელს მან დებიუტი შედგა ტელუგურ ენაზე გადაღებულ  ფილმში Loafer,. მიუხედავად იმისა, რომ ენა არ იცოდა, მის მიერ შესრულებულმა როლმა  კრიტიკოსთა მოწონება დაიმსახურა, თუმცა ფილმი ჩავარდა გაქირავებაში.
ერთი წლის შემდეგ, მისი დებიუტი შედგა ბოლივუდის  ფილმში MS Dhoni: The Untold Story, სადაც  ითამაშა მთავარი გმირის ყოფილი შეყვარებულის როლი, ფილმმა კომერციულ წარმატებას მიაღწია და კრიტიკოსების პოზიტიური შეფასება მიიღო, ხოლო მსახიობმა მოიგო რამდენიმე ჯილდო საუკეთესო დებიუტისთვის, მათ შორის ეკრანის პრემია და პრემია Stardust Award.
2017 წელს დიშა პატანის საერთაშორისო დებიუტი შედგა ფილმში Armour of God: In Search of Treasure. მანმთავარი როლი შეასრულა   ჯეკი ჩანთან ერთად. მთავარ როლში.დიშა პატანის გმირი აშმიტა ეროვნული მუზეუმის ინსტიტუტის ახალგაზრდა პროფესორია, რომელიც ფილმის გმირს განძის პოვნაში ეხმარება. მსახიობმა მონაწილეობა მიიღო ინდოეთში ფილმის სარეკლამო კამპანიაში. თავად ფილმმა დიდი კომერციული წარმატება მოიპოვა მარცხნივ|მინი|დიშა პატანი [[სპაიდერმენი|სპაიდერმენის ჩვენებაზე]] 2018 წელს გამოვიდა ფილმი მეამბოხე 2, რომელშიც მან ითამაშა პირველი სრულფასოვანი როლი ბოლივუდში და  მისი პარტნიორი იყო თაიგერ შროფი. კრიტიკოსების უარყოფითი შეფასებების მიუხედავად, ფილმმა  გაქირავებაში წარმატება მოიპოვა.
2019 წლის ივნისში დიშა პატანი გამოჩნდა  ფილმში ბჰარატი, სადაც  პარტნიორობა გაუწია ცნობილ მსახიობ სალმან ხანს. 2020 წელი   ადიტა როი კაპურთან ერთად ინდური რომანტიკური ტრილერის -მალანგის  თებერვლის რელიზით დაიწყო.
2020 წლის მარტში მონაწილეობა მიიღო სიმღერის კლიპის გადაღებაში, რომელიც შეიქმნა ფილმისათვის  Baaghi 3 (Baaghi 2-ის გაგრძელება). კლიპში დიშა პატანთან ერთად  მონაწილეობდნენ   თაიგერ შროფი და შრადჰა კაპური.
2020 წელს  დიშა პატანი  ბოლივუდის რამდენიმე მსახიობთან ერთად გააკრიტიკეს ინსტაგრამის პოსტების გამოქვეყნების გამო, სადაც ისინი სოლიდარობას უცხადებდნენ  მოძრაობას Black Lives Matter.
ამჟამად დაასრულა მძაფრსიუჟეტიანი ფილმ Radhe-ს გადაღებები, სადაც დიშას პარტნიორობას  კვლავ სალმან კჰანი უწევდა. მსახიობი ასევე მთავარ როლს ასრულებს ეკტა კაპურის დადგმაში «KTina».
დიშა ემზადება ტამილური ფილმის Sangamithra გადაღებისთვის, რომელშიც ის შეცვლის შრუტი ჰასანს. ფილმი მსახიობის დებიუტი  იქნება კოლივუდში.
სქოლიო
კატეგორია:მსახიობები კონტინენტის მიხედვით კატეგორია:მსახიობები ეროვნების მიხედვით კატეგორია:ინდოელი მსახიობები
ვერენკეუ (სოროკის რაიონი)
ვერენკეუ (Vărăncău) — სოფელი მოლდოვაში, სოროკის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 66 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 714 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოროკის რაიონის სოფლები
ოსმალეთის ბოსნია და ჰერცეგოვინა
thumb|[[ოსმალეთი|ოსმალური სამფლობელოები ბალკანეთში, 1827 წ.]] ოსმალეთის ბოსნია და ჰერცეგოვინა იყო სხვადასხვა ადმინისტრაციული ერთეულების ნაკრები, რომლებიც დღევანდელი ბოსნია და ჰერცეგოვინის ტერიტორიაზე არსებობდა ოსმალური მმართველობის პერიოდში 1463 წლიდან 1878 წლამდე.
ბოსნიის სამეფო
შუა საუკუნეების ბალკანეთში საკმაოდ ძლიერი მონარქია იყო ბოსნიის სამეფო. ფორმალურად უნგრეთის სამეფოს ვასალი რეალურად ჰეგემონი იყო ბალკანეთში სერბეთის იმპერიის დაშლის შემდეგ. ოსმალური ექსპანსია პირდაპირ დაემუქრა მას კონსტანტინოპოლის დაცემის შემდეგ. 1459 წელს ბოსნიელებმა სერბეთის დესპოტად თავისი მეფის ვაჟი – სტეპან ტომაშევიჩი დააყენეს, მაგრამ ამ სვლით უკმაყოფილო ოსმალებმა სამ თვეში დაიკავეს ტომაშევიჩის მთელი სამფლობელო, რადგან კათოლიკე მონარქის მმართველობით უკმაყოფილო სერბებმა დიდი წინააღმდეგობა არ გაუწიეს ოსმალებს და 1459 წლის ივნისში სმედერევოს ციხესიმაგრის კარიბჭის გასაღებები მეჰმედს მიართვეს. ოსმალებმა სერბეთის დესპოტატის ანექსია მოახდინეს სმედერევოს სანჯაყის სახელით. მოგვიანებით ტომაშევიჩი ბოსნიაში გამეფდა და კავშირი შეკრა უნგრეთსა და პაპთან. 1463 წელს მოკავშირეებით დაიმედებულმა ტომაშევიჩმა ოსმალებს ხარკი შეუწყვიტა. ოსმალეთის არმიამ ველი მაჰმუდ-ფაშას სარდლობით ბობოვაცს ალყა შემოარტყა 19 მაისს, მეორე დღეს კი მას თავად მეჰმედიც შეუერთდა. ბობოვაცი მალევე დაეცა და მეფემ გადაწყვიტა თავშესაფარი ეძია დალმაციაში ან ხორვატიაში. მან დედინაცვალი კატარინა რომში გაგზავნა, ცოლი მარია კი რაგუზაში. თავად ტომაშევიჩს ფეხდაფეხ მისდევდა მაჰმუდ-ფაშა და ბოლოს კლუჩში მოახერხა მისი ალყაში მოქცევა. რესურსების სიმცირის გამო ტომაშევიჩი მიხვდა, რომ ალყას ვერ გაუძლებდა და დანებდა. იგი მეჰმედის წინაშე წარადგინეს 25 მაისს, რის შემდეგაც სიკვდილით დასაჯეს. მისი დატყვევებული ნათესავები კონსტანტინოპოლში გაგზავნეს, სადაც მათმა ნაწილმა ისლამი მიიღო, მათ შორის მათ შორის სტეპან ტომაშევიჩის უმცროსმა ძმამ, სიგიზმუნდმა (ისჰაყ-ბეგ კრალოღლუმ). ბოსნიის სამეფო ოსმალეთმა შეიერთა – შეიქმნა ბოსნიის სანჯაყი რუმელიის ეიალეთის დაქვემდებარებაში.
ჰერცეგოვინა
1483 წელს ოსმალებმა დაიკავეს ჰერცეგოვინა, რომელიც ვუკჩიჩ კოსაჩას გვარის სამფლობელო იყო. გვარის მემკვიდრემ,სტეპან ვუკჩიჩ კოსაჩას ვაჟმა, კატარინას ძმამ, სტეპანმა (აჰმად-ფაშა ჰერსექლიმ) ისლამი მიიღო. თუმცა ბოსნიისგან განსხვავებით, ისლამიზაცია ჰერცეგოვინაში უფრო ნელა მიმდინარეობდა, რადგან კათოლიციზმი აქ ძლიერად იყო დამკვიდრებული.
ოსმალეთის ექსპანსია დასავლეთით
1541 წელს ოსმალებმა დაიპყრეს სლავონია და უნგრეთის დიდი ნაწილი. შემდეგი საუკუნენახევრის განმავლობაში ბოსნია შიდა პროვინცია იყო და შედარებით სტაბილურ გარემოში არსებობდა. თუმცა მოგვიანებით ოსმალეთი დამარცხდა ქრისტიანულ ლიგასთან და 1697 წელს დათმო სლავონია და უნგრეთი, რითაც ბოსნია კვლავ სასაზღვრო პროვინციად იქცა. ამ ომის დროს ბოსნია გააჩანაგა ევგენი სავოიელის ლაშქარმა, რომლებმაც თითქმის მთელი სარაევო გადაწვეს.
1716 წელს ავსტრიამ დაიკავა ჩრდილო ბოსნია და ჩრდილო სერბია, მაგრამ 1739 წელს ტერიტორია ისევ ოსმალეთს დაუბრუნდა. ამ საზღვრებმა კიდევ საუკუნენახევარი გასტანა, თუმცა ომები გრძელდებოდა საზღვრების გასწვრივ.
ამ ომებმა ბოსნია გააღარიბა და ხელი შეუწყო მიგრაციულ პროცესებს, თუმცა არა მხოლოდ უარყოფითი სალდოთი. სლავონიისა და უნგრეთის მუსლიმებმა ბოსნიას შეაფარეს თავი, ხოლო ბოსნიის ქრისტიანები ავსტრიაში გადასახლდნენ ავსტრიის იმპერატორის მიწვევით.
გრადაშჩევიჩის აჯანყების პირდაპირი შედეგი იყო ჰერცეგოვინის ვილაიათის შექმნა, რომლითაც სულტანმა 'ალი-ფაშა რიზვანბეგოვიჩი დააჯილდოვა გამოჩენილი ერთგულებისთვის, თუმცა იგი 1851 წელს, რიზვანბეგოვიჩის სიკვდილის შემდეგ გააუქმეს.
ოსმალების ოთხასწლიანი მმართველობა დასრულდა 1878 წელს, როდესაც ბოსნია და ჰერცეგოვინის ოკუპაცია ავსტრია-უნგრეთის იმპერიამ მოახდინა. 1908 წელს კი მოხდა ბოსნიის ანექსია ავსტრიის მიერ, რამაც ბოსნიის კრიზისი და დაპირისპირების ახალი კერა გამოიწვია – მაგრამ არა ოსმალეთსა და ავსტრიას, არამედ სერბეთსა და ავსტრიას შორის.
სამოქალაქო ცხოვრება
ოსმალური მმართველობის პერიოდში ბოსნიაში მრავალი არქიტექტურული ძეგლი აიგო. დაარსდა ქალაქები, მათ შორის სარაევო და მოსტარი. ბოსნიელებს მფარველობდა სულტანი მათ შორის ისლამის გავრცელების გამო და ცდილობდა ბოსნიის განვითარებას. მრავალმა ბოსნიელმა მოიპოვა მაღალი თანამდებობა სულტნის კარზე.
ადმინისტრაცია
დღევანდელი ბოსნია და ჰერცეგოვინის ტერიტორია თავდაპირველად რუმელიის ეიალეთს შეუერთდა სამი სანჯაყის – ბოსნიის (بوسنه), ჰერცეგოვინისა (هرسك) და ზვორნიკის (إزورنيك) – სახით. 1580 წელს ოსმალებმა შექმნეს ბოსნიის ეიალეთი და ოსმალური ფეოდალური სისტემაც შეიტანეს ბოსნიაში. მოგვიანებით, თანზიმათის რეფორმების დროს ბოსნიის ეიალეთის ნაცვლად ბოსნიის ვილაიეთი გაჩნდა, რომელმაც 1851 წელს ჰერცეგოვინის ვილაიეთიც შეიერთა. ამ ორი ვილაიეთის ტერიტორია მოიცავდა დღევანდელი ბოსნია და ჰერცეგოვინისა და დამატებით სანჯაყის ტერიტორიას.
რელიგია
ბოსნიის ეკლესიის მიმდევართა დიდმა ნაწილმა ისლამი მიიღო – ბოსნიის ეკლესიას ორივე ოფიციალური ქრისტიანული ეკლესია ერეტიკულად თვლიდა და სასტიკად სდევნიდა, მის მიმდევრებს შორის ყოფით დონეზე საკმაოდ ბევრი მსგავსება იყო, ამიტომაც ისინი მასიურად იღებდნენ ისლამს. ასევე გავრცელდა მრავალი სუფი სწავლება და სექტა. მეთექვსმეტე საუკუნეში ბოსნიელმა დერვიშმა, ჰამზა ორლოვიჩმა დააარსა სინკრეტული სწავლება, რომელშიც ქრისტიანობის, ისლამისა და ბოგომილობის ელემენტები შეიტანა. ეს სწავლება ჰამზავიას ტარიყას სახელით გახდა ცნობილი და საკმაოდ დიდი გავრცელებაც ჰპოვა ბოსნიაში, ვიდრე ოსმალებმა არ შენიშნეს ამ სექტის არსებობა და ჰამზა სტამბოლში დაიბარეს. 1573 წლის 6 ივნისს დიდმა ვეზირმა, ბოსნიური წარმოშობის მეჰმედმა საიდუმლოდ მოაკვლევინა ჰამზა, რომელიც 1579 წლის 11 ოქტომბერს მოკლა დერვიშმა, რომელიც გადმოცემით ჰამზას მიურიდი ყოფილა. (თუმცა სხვადასხვა გადმოცემები ასევე დერვიშის ფსიქიკურ ავადმყოფობაზე, სასახლის კარის ინტრიგებზე და მსგავს ვერსიებზეც საუბრობენ)
ოსმალურმა მმართველობამ ბოსნია და ჰერცეგოვინის ეთნორელიგიური კომპოზიცია შეცვალა – ბევრი კათოლიკე გადასახლდა ხორვატიასა და დალმაციაში, რომლებსაც კათოლიკური ავსტრია და ვენეცია აკონტროლებდნენ. დარჩენილი კათოლიკეები თავს მეტად და მეტად აიგივებდნენ ხორვატებთან, თუმცა ამ პროცესმა მეოცე საუკუნის დასაწყისამდე გასტანა (მეცხრამეტე საუკუნის კათოლიკე მწერალი ივან ფრანო იუკიჩი, თუმცა კათოლიკე იყო, თავს ბოსნიელად თვლიდა და არა ხორვატად ) მართლმადიდებელი მოსახლეობა სერბული თვითიდენტიფიკაციისკენ გადაიხარა. ოსმალურ პერიოდში გაჩნდა ასევე იუდეური თემი – ევროპაში დევნილი იუდევლები თავს ოსმალეთსა და მაღრიბს აფარებდნენ, სადაც მათ დაცული პერსონის სტატუსი ჰქონდათ. სარაევოს პირველი სინაგოგა 1581 წელს აიგო.
გადასახადები
ოსმალები ქრისტიანი და იუდეველი ჯანსაღი მამაკაცებისგან აგროვებდნენ სულად გადასახადს – ჯიზიას (جزية; جزيه; Glavarina), რის სანაცვლოდაც მათ სამხედრო სამსახურიდან ათავისუფლებდნენ.
მეორე გადასახადი, რაც ქრისტიანებს ეკისრათ, იყო დევშირმე (دوشيرمه; Danak u krvi) - ქრისტიანული ოჯახებიდან მიჰყავდათ ბავშვები, რომლებსაც შესაბამის სასწავლებლებში აბარებდნენ, საიდანაც ისინი იანიჩართა კორპუსში ხვდებოდნენ. თავდაპირველად ბავშვებს იძულებით აგროვებდნენ, მოგვიანებით კი ოჯახები მოხელეების მოსყიდვასაც კი მიმართავდნენ, რომ ბავშვი წაეყვანათ, რადგან იანიჩარი ოჯახის წევრი ოჯახისთვის ძალიან მომგებიანი იყო, ხოლო იანიჩრებს დიდი პერსპექტივები ჰქონდათ – მრავალი მათგანი წინაურდებოდა სულტნის კარზე.
სქოლიო
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერია კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინის ისტორია
მითრიდატე III (პონტო)
მითრიდატე III — პონტოს სამეფოს მეფე. მითრიდატე III სამეფო ტახტზე მითრიდატე II-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო 220 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 185 წელს, მის შემდეგ პონტოს სამეფო ტახტზე ფარნაკე I ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პონტოს მეფეები
მირზაყიშლაყი
სქოლიო
კატეგორია:ყუბის რაიონის სოფლები
𐤊
𐤊 (კაფ) — ფინიკიური დამწერლობის მეთერთმეტე ასო. სიმბოლურად გამოხატავს ხილისგულს. ქართული შესატყვისია კ, ებრაული ך, არაბული ﻙ, ბერძნული Κ, ლათინური K, კირილური К და სხვ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფინიკიური ასოები
ფშატავანი
ფშატავანი (Փշատավան) — სოფელი სომხეთში, არმავირის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 827 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 347 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 8.15 კმ²-ია.
ფარნაკე I
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პონტოს მეფეები
გრიგორეუკა (სოროკის რაიონი)
გრიგორეუკა (Grigorăuca) — სოფელი მოლდოვაში, სოროკის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 215 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 153 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოროკის რაიონის სოფლები
რეინალდო გარსია საპატა
რეინალდო გარსია საპატა (Reinado García Zapata, დ. 9 მარტი, 1968) — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ამჟამინდელი გუბერნატორი. გარსია საპატა ქალაქ / პროვინცია ჰავანის გუბერნატორად 2020 წლის 18 იანვარს აირჩიეს. მანამდე ის იკავებდა ჰავანის სახალხო ძალაუფლების პროვინციული ასამბლეის პრეზიდენტის (მერის) პოზიციას.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:კუბელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი
კრისტიან ალბერტი (ჰოლშტაინ-გოტორპის ჰერცოგი)
კრისტიან ალბერტ ჰოლშტაინ-გოტორპელი (Christian Albrecht af Holsten-Gottorp; დ. 3 თებერვალი, 1641 — გ. 6 იანვარი, 1695) — ოლდენბურგების დინასტიის წარმომადგენელი. ჰოლშტაინ-გოტორპის ჰერცოგ ფრედერიკ III-ისა და მარია ელიზაბეთ საქსონიელის ვაჟი. ჰოლშტაინ-გოტორპის ჰერცოგი 1659-95 წლებში.
ბიოგრაფია
კრისტიან ალბერტი დაიბადა 1641 წლის 3 თებერვალს, გოტორპში. იგი იყო ჰოლშტაინ-გოტორპის ჰერცოგ ფრედერიკ III-ისა და მისი ცოლის, მარია ელიზაბეთ საქსონიელის ვაჟი. იგი 1659 წელს ჰერცოგი გახდა, მას შემდეგ, რაც დანიის მეფე კრისტიან V-მ მამამისი მოაკვლევინა. იგი იძულებული გახდა დანიის მხარეზე გადასულიყო. მოგვიანებით, დანიასა და ჰოლშტაინ-გოტორპს შორის მშვიდობის დასამყარებლად, მან ცოლად მეფის ასული ფრედერიკა ამალია დანიელი შეირთო ცოლად, თუმცა ძველი მტრობა კვლავ გრძელდებოდა.
მინი|მარცხნივ|კრისტიან ალბერტი და მისი ცოლი, ფრედერიკა ამალია მამის მსგავსად, თავის დასაცავად კრისტიან ალბერტიც პრო-შვედურ პოლიტიკას ატარებდა, რასაც განსაკუთრებით ის ფაქტი აიოლებდა, რომ მისი და, ჰედვიგ ელეონორა ჰოლშტაინ-გოტორპელი შვედეთის დედოფალი იყო. სწორედ ამან გამოიწვია შვედეთის ჩრდილოეთისა და რამდენიმე სხვა დანიის ომში ჩაბმა. 1675-89 წლებში კრისტიან ალბერტი ცოლ-შვილთან ერთად ჰამბურგში ცხოვრობდა. საბოლოოდ მან საღვთო რომის იმპერატორისა და სხვა ევროპელი მოკავშირეების დახმარებით, მოახერხა და დანიის მეფეს მისი უკან დაბრუნების ნებართვა გამოაცემინა.
კრისტიან ალბერტმა, თავისი მცირე წვლილი შეიტანა დანიის კულტურულ და განმანათლებლურ განვითარებაში. 1655 წელს დააარსა კილის უნივერსიტეტი. 1678 წელს დააარსა ჰამბურგის ოპერა. ასევე მფარველობდა არაერთ მხატვარს. იგი გარდაიცვალა 1695 წლის 6 იანვარს, 53 წლის ასაკში.
ქორწინება და შვილები
1667 წლის 24 ოქტომბერს, კრისტიან ალბერტმა ცოლად შეირთო დანიისა და ნორვეგიის მეფე ფრედერიკ III-ისა და დედოფალ სოფია ამალია ბრაუნშვაიგ-ლიუნებურგელის ასული ფრედერიკა ამალია დანიელი, რომელთანაც შეეძინა ოთხი შვილი:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 3 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1641 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1695 კატეგორია:ჰოლშტაინ-გოტორპები