cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ოქროსქედი (მთისპირის თემი)
ეკლესია
სოფლის ნაპირას, გორაკზე დგას ფერისცვალების სახელობის დარბაზული ტიპის ეკლესია. გადმოცემის თანახმად ეკლესიაში უცხოვრია ვინმე მონაზონ მარიამს, რის გამოც გორაკს „მარიამის გორს“ ეძახიან. ტაძარი თავდაპირველად მთავარანგელოზის სახელობის იყო. ის 1930-იანი წლების დასაწყისში დაშალეს და მისი ფიცრები გამოიყენეს მთისპირის სკოლის მშენებლობისთვის. 2004 წელს ძველ საძირკველზე ახალი ეკლესია დააშენეს. ეკლესია დარბაზული ტიპისაა. ახალი ეკლესია აშენებულია მომცრო ზომის რიყის ქვით, ხოლო კუთხეები გამოყვანილია თლილი მომწვანო ფერის ქვებით. ეკლესიის ძველი წყობიდან შემორჩენილია სამხრეთის შესასვლელი, ხოლო დასავლეთის შესასვლელი ახალია. ეკლესიას სარკმლები დასავლეთისა და აღმოსავლეთის ფასადებზე აქვს. ამჟამად ეკლესია მოქმედია და დედათა მონასტერი ფუნქციონირებს.
ცნობილი ადამიანები
სოფელში დაიბადა ხალხური სიმღერების შემსრულებელი და ლოტბარი სამუელ ჩავლეიშვილი.
სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ალირზალი
ალირზალი  (Əlirzalı) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —  	 	1 006  კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
სან-ხოსე-დე-ბუენავისტა
სქოლიო
კატეგორია:ანტიკეს მუნიციპალიტეტები
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი
კორნელი კეკელიძის სახელობის საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი (ყოფილი ხელნაწერთა ინსტიტუტი) — ძველი ხელნაწერი წიგნების, ისტორიული დოკუმენტებისა და გამოჩენილ მოღვაწეთა პირადი არქივების საცავი საქართველოში. დაარსდა 1958 წლის 30 ივნისს საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის ხელნაწერთა განყოფილების ბაზაზე. მისი დამაარსებელი და პირველი დირექტორი იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი, პროფესორი ილია აბულაძე. ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის კოლექცია მოიცავს სხვადასხვაენოვან ხელნაწერ წიგნებს, ისტორიულ საბუთებს, საზოგადო მოღვაწეთა პირად არქივებს, ძველნაბეჭდ წიგნებს, რარიტეტულ გამოცემებსა და მემორიალურ ნივთებს. ახორციელებს სამეცნიერო-კვლევით, საგამოფენო და სარესტავრაციო პროექტებს. სამეცნიერო-კვლევითი მუშაობის ფარგლებში ცენტრში ხდება აქ დაცული მასალის აღწერა, სისტემატიზაცია, შესწავლა, პუბლიკაცია და მონაცემთა ბაზების შექმნა. ცენტრს გააჩნია აგრეთვე მდიდარი სამეცნიერო ბიბლიოთეკა. ფუნქციონირებს კორნელი კეკელიძის, ივანე ჯავახიშვილის, ილია აბულაძის, ნიკო ბერძენიშვილის, ელენე მეტრეველის, შალვა ამირანაშვილის მემორიალური კაბინეტები.
ისტორია
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი „საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტის“ სახელწოდებით ილია აბულაძის ინიციატივით დაარსდა საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის ხელნაწერთა განყოფილების ბაზაზე. ილია აბულაძევე გახდა ინსტიტუტის პირველი დირექტორი. 1962 წელს ინსტიტუტს აკადემიკოს კორნელი კეკელიძის სახელი მიენიჭა. 1968 წლიდან 1989 წლამდე ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი ელენე მეტრეველი იყო, 1989—2006 წლებში — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი, პროფესორი ზაზა ალექსიძე. 2006–2015 წლებში — ისტორიის დოქტორი ბუბა კუდავა.
2006 წელს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტი გაუქმდა და მის ნაცვლად კორნელი კეკელიძის ხელნაწერთა ინსტიტუტი დაარსდა საჯარო სამართლის იურიდიული პირის სტატუსით. 2007 წლის 23 მაისიდან ინსტიტუტს სახელი შეეცვალა და ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი ეწოდა; სახელის შეცვლის ინიციატივა, რომელიც თავად ინსტიტუტის კოლექტივს ეკუთვნოდა, განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს წარდგინებით, განიხილა და დააკმაყოფილა მთავრობის სხდომამ. 2015 წლიდან კი კორნელი კეკელიძის სახელობის საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი ეწოდა.
2015 წლიდან კორნელი კეკელიძის სახელობის საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის დირექტორია ისტორიის დოქტორი ზაალ აბაშიძე.
სტრუქტურა
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საორგანიზაციო და ადმინისტრაციულ საქმიანობას დირექტორი განსაზღვრავს, სამეცნიერო მართვისა და განვითარების საკითხებს კი ცენტრის სამეცნიერო საბჭო განიხილავს და წყვეტს. გარდა ამისა, ცენტრის სტრუქტურული ერთეულებია დეპარტამენტები და ლაბორატორიები. ამჟამად ფუნქციონირებს რვა დეპარტამენტი (კოდიკოლოგიის, წყაროთმცოდნეობისა და დიპლომატიკის, არქივთმცოდნეობის, ფონდების მართვის, გამოფენის, განათლების, ბიბლიოთეკის, ხელოვნების ისტორიის) და ორი ლაბორატორია (რესტავრაცია-კონსერვაციისა და დიგიტალიზაციის).
დირექტორი
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის დირექტორი ხელმძღვანელობს ორგანიზაციულ და ადმინისტრაციულ საქმიანობას. იგი ცენტრის ოფიციალურ წარმომადგენელია მესამე პირებთან ურთიერთობისას და აკისრია პასუხისმგებლობა ცენტრის საქმიანობაზე — მის კანონიერებაზე, მიზანშეწონილობასა და ეფექტიანობაზე.
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის წესდების თანახმად, დირექტორი ოთხი წლის ვადით აირჩევა სამეცნიერო საბჭოს მიერ; აუცილებელი მოთხოვნაა უმაღლესი განათლება და მუშაობის არანაკლებ ხუთწლიანი სტაჟი.
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის დირექტორს ჰყავს მოადგილე, რომელიც დირექტორის არყოფნის შემთხვევაში მის მოვალეობას ასრულებს. ამჟამად ცენტრის დირექტორია ზაალ აბაშიძე, ხოლო მოადგილე — გია ახალაძე
სამეცნიერო საბჭო
სამეცნიერო საბჭოს წევრებს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის მეცნიერთა საერთო კრება ირჩევს ხუთი წლის ვადით. სამეცნიერო საბჭოს წევრთა რაოდენობა სტრუქტურული ერთეულების (დეპარტამენტები, ლაბორატორიები) რაოდენობაზეა დამოკიდებული; ყოველ ერთეულს საბჭოში ერთი ან ორი (თუ ერთეულში ათზე მეტი მეცნიერი თანამშრომელია) მეცნიერი წარმოადგენს.
სამეცნიერო საბჭოს ხელმძღვანელობს მისივე წევრების მიერ ხუთი წლის ვადით არჩეული საბჭოს თავმჯდომარე. იგი იწვევს საბჭოს სხდომებს, ორგანიზებას უწევს მის მუშაობას და მეთვალყურეობს გადაწყვეტილებათა შესრულებას. ამჟამად სამეცნიერო საბჭოს თავმჯდომარეა შალვა გლოველი.
კოდიკოლოგიის დეპარტამენტი
კოდიკოლოგიის დეპარტამენტი ორი ძირითადი მიმართულებით მუშაობს; ამზადებს ძველი ქართული მწერლობის როგორც ნათარგმნ, ისე ორიგინალურ ძეგლებს თანდართული ფილოლოგიურ-ტექსტოლოგიური, ლიტერატურათმცოდნეობითი და ისტორიული ხასიათის გამოკვლევითა და სხვადასხვა ტიპის ლექსიკონ-საძიებლით. გარდა ამისა, კოდიკოლოგიის დეპარტამენტი აღწერს საქართველოსა და უცხოეთის სხვადასხვა საცავებში, მათ შორის იერუსალიმში, სინის მთაზე, ათონზე, პარიზში, პეტერბურგში დაცული ქართულ და უცხოენოვან ხელნაწერებს, ქმნის კატალოგებსა და მონაცემთა ბაზას.
წყაროთმცოდნეობისა და დიპლომატიკის დეპარტამენტი
წყაროთმცოდნეობისა და დიპლომატიკის დეპარტამენტი ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში დაარსების დღიდან არსებობს. იგი საქართველოს ისტორიის ამსახველი წერილობითი წყაროების ცენტრის მდიდარ ბაზაზე მუშაობს. ამ მასალას წყაროთმცოდნეობისა და დიპლომატიკის დეპარტამენტი აღნუსხავს, აღწერს, ქმნის და სრულყოფს საძიებო სისტემებს, საქართველოს ისტორიის წყაროთმცოდნეობით ბაზას. გარდა ქართულისა, დიდი ადგილი ეთმობა იმ აღმოსავლური — სომხური, არაბული, სპარსული, თურქული წყაროების კვლევასა და პუბლიკაციას, რომლებიც საქართველოს ისტორიის მნიშვნელოვან საკითხებს შეიცავენ.
არქივთმცოდნეობის დეპარტამენტი
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის არქივთმცოდნეობის დეპარტამენტი 2007 წელს შეიქმნა მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა იმ პირად არქივთა ბაზაზე, რომლებიც ცენტრშია დაცული. დეპარტამენტი სხვადასხვა მიმართულებით მუშაობს:
ფონდების მართვის დეპარტამენტი
მინიატიურა|ფონდები ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ფონდების მართვის დეპარტამენტი მართავს ხელნაწერი წიგნების, საისტორიო დოკუმენტების, პირადი არქივების ფონდებს და ფონდების მართვის დეპარტამენტის სტრუქტურაში შექმნილ სხვა ფონდებს; განსაზღვრავს ამ ფონდებთან დაკავშირებულ საკითხებს. საბიბლიოთეკო წიგნად ფონდებს, მემორიალური კაბინეტების და მემორიალურ ნივთთა ფონდებს, კარტოგრაფიის ფონდებს (ასევე სხვა ფონდებს რომლებიც ინახება საბიბლიოთეკო დეპარტამენტში) მართავს და აკონტროლებს საბიბლიოთეკო დეპარტამენტი, მაგრამ ფონდის შექმნის, ფონდების ინტეგრირების ან გაყოფის შემთხვევაში საკითხს ათანხმებს ფონდების მართვის დეპარტამენტთან.
გამოფენის დეპარტამენტი
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის გამოფენის დეპარტამენტი ახორციელებს საგამოფენო პროექტებს, რითაც პოპულარიზაციას უწევს ცენტრში დაცულ კულტურულ მემკვიდრეობას. დეპარტამენტი აწყობს როგორც სტაციონალურ, ისე მოძრავ გამოფენებს საქართველოსა და მის ფარგლებს გარეთ. გარდა ამისა, გამოფენის დეპარტამენტი ხელს უწყობს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საგამოფენო სისტემის განვითარებასა და საერთაშორისო საგამოფენო სტანდარტებთან დაახლოებას.
განათლების დეპარტამენტი
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის განათლების დეპარტამენტი საგამოფენო და საგანმანათლებლო პროექტების, პროგრამებისა და სერვისების შეთავაზებით ახორციელებს ცენტრში დაცული კულტურული და ინტელექტუალური მემკვიდრეობის საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ინტეგრაციას. ამ მემკვიდრეობასთან თანაზიარებითა და ინტერაქციით დეპარტამენტი ხელს უწყობს საზოგადოების წევრების, ჯგუფების თვითრეალიზაციასა და შესაძლებლობების განვითარებას.
ბიბლიოთეკის დეპარტამენტი
მინიატიურა|ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ბიბლიოთეკის სამკითხველო დარბაზი ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრს მდიდარი ბიბლიოთეკა გააჩნია; მის ფონდში დაცულია 10935 ქართულენოვანი, 11654 რუსულენოვანი და 6496 სხვა უცხოენოვანი წიგნი, აგრეთვე 3096 ქართულენოვანი, 7285 რუსულენოვანი და დაახლოებით 4000 სხვა უცხოენოვანი პერიოდული გამოცემა.
ბიბლიოთეკის კუთვნილი მასალის დიდი ნაწილი საცავებში ინახება, ენციკლოპედიები, ლექსიკონები და საცნობარო ლიტერატურა კი — ბიბლიოთეკის სამკითხველო დარბაზში. ბიბლიოთეკის გაერთიანებული კატალოგი ძირითადი ფონდების კატალოგების გარდა, მემორიალურ კაბინეტებში დაცულ წიგნებსა და პერიოდულ გამოცემებსაც მოიცავს.
ხელოვნების ისტორიის დეპარტამენტი
ხელოვნების ისტორიის დეპარტამენტი ხელნაწერი წიგნის ხელოვნების საკითხებს იკვლევს, მუშაობს ხელნაწერებში ჩართული მინიატიურების კორპუსის შედგენასა და გამოცემაზე. ხელნაწერის გაფორმების კვლევა ხდება ქრონოლოგიური, სივრცული და თემატური კუთხით, რაც სხვადასხვა სკრიპტორიუმისათვის, ეპოქისათვის ან თემატიკისათვის დამახასიათებელი მხატვრული სტილის დადგენას გულისხმობს. დეპარტამენტი ხელნაწერებს პიროვნულ ჭრილშიც შეისწავლის და იკვლევს საკითხებს გადამწერებთან, მხატვრებთან და შემმოსველებთან დაკავშირებით.
დიგიტალიზაციის ლაბორატორია
მინიატიურა|მარცხნივ|120პქ|ხელნაწერი წიგნის დიგიტალიზაციის პროცესი ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში არსებობს დიგიტალიზაციის ლაბორატორია, რომელიც ახდენს ცენტრის მასალების სკანირებას, ახარისხებს მათ და კომპიუტერულ ფორმატში გადაჰყავს. ხელნაწერების, მინიატიურების, დოკუმენტებისა და ფოტომასალის დიგიტალიზებით ცენტრი ხელს უწყობს მათ ფიქსაციასა და სამეცნიერო ბრუნვაში შემოტანას. დიგიტალიზაცია წარმოადგენს არსებული მასალის დაცვის საშუალებასაც — იმ მასალის აღდგენა, რომელიც დროთა განმავლობაში ზიანდება, შესაძლებელია დიგიტალური ასლის დახმარებით მოხდეს.
კოლექცია
მინიატიურა|[[მოქვის ოთხთავი ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ქართულ ხელნაწერთა ფონდიდან]] მინიატიურა|[[ვეფხისტყაოსანი|ვეფხისტყაოსნის ბეგთაბეგისეული ნუსხა ცენტრის ქართულ ხელნაწერთა ფონდიდან]]
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის კოლექცია მოიცავს ხელნაწერებს, ისტორიულ დოკუმენტებსა და საარქივო ფონდს. ხელნაწერებისა და ისტორიული დოკუმენტების ფონდები ენების მიხედვით დაყოფილია ქვეფონდებად, საარქივო ფონდში კი ქართველ და უცხოელ მოღვაწეთა, აგრეთვე ორგანიზაციების არქივებია თავმოყრილი.
ხელნაწერები
ხელნაწერთა ფონდი იყოფა ქართულ, აღმოსავლურ, ბერძნულ, რუსულ და უცხოენოვან ხელნაწერთა ფონდებად. ამათგან ყველაზე დიდია ქართულ ხელნაწერთა ფონდი, რომელიც V—XIX საუკუნეებით დათარიღებულ ათასობით ხელნაწერს მოიცავს, მათ შორის უძველეს პალიმფსესტებსაც.
ქართულ ხელნაწერთა ფონდი დაყოფილია A, H , Q და S ქვეფონდებად, რომლებშიც თავმოყრილია როგორც საეკლესიო, ისე საერო ლიტერატურის ძეგლებიც. ეროვნული საეკლესიო მწერლობიდან აღსანიშნავია „შუშანიკის წამების“, „ევსტათი მცხეთელის წამების“, „აბო თბილელის წამების“ ხელნაწერები. გარდა ქართული თხზულებებისა, ამავე ფონდშია დაცული ექვთიმე მთაწმიდელის, გიორგი მთაწმიდელის, ეფრემ მცირის, არსენ იყალთოელისა და სხვა ქართველ მოღვაწეთა მიერ ნათარგმნი საეკლესიო მწერლობის ბიზანტიური ძეგლები. საერო მწერლობიდან აღსანიშნავია ვეფხისტყაოსნის არაერთი ნუსხა, აგრეთვე ასტროლოგიური, გეოგრაფიული, სამედიცინო, მათემატიკური, სამხედრო შინაარსის ხელნაწერები.
აღმოსავლური ხელნაწერების ფონდი ძირითადად არაბულ, სპარსულ და თურქულენოვანი ხელნაწერებისაგან შედგება, დაცულია აგრეთვე სამასამდე სომხური, ებრაული, სირიული და ერთადერთი ეთიოპიური ხელნაწერი.
ბერძნული ხელნაწერების ფონდში თავმოყრილია ძველ და ახალ ბერძნულ ენაზე შესრულებული 51 ხელნაწერი, რომლებიც IX-XVIII საუკუნეებით თარიღდება. საწერ მასალად გამოყენებულია როგორც ქაღალდი, ისე ეტრატი. შინაარსობრივად ძირითადად სასულიერო თემატიკის ძეგლებია წარმოდგენილი, მათ შორის საღვთისმეტყველო თხზულებები, ფსალმუნები, საგალობლები და სხვა, აგრეთვე სამკურნალო ხასიათის ხელნაწერები.
რუსული ხელნაწერების ფონდში წარმოდგენილია ხუთასზე მეტი ხელნაწერი. მათი უმეტესობა გვიანდელია და XVI-დან XIX საუკუნემდე პერიოდს განეკუთვნება. ფონდში დაცულია ქართველი მეფეების, მთავრებისა და მათი ოჯახის წევრთა მიმოწერის რუსულ ენაზე ნათარგმნი პირები, ლევ ტოლსტოისა და კომპოზიტორ პეტრე ჩაიკოვსკის ავტოგრაფები, სასულიერო თემატიკის ხელნაწერები და სხვა.
გარდა ამ ფონდებისა, არსებობს უცხოურ ხელნაწერთა ფონდი, რომელიც შერეულია და მოიცავს XV-XX საუკუნეებში გადაწერილ სხვადასხვა ევროპულ ენაზე შესრულებულ ნიმუშებს, მათ შორის ძველ გერმანულ, იტალიურ, პოლონურ, ფრანგულენოვან ხელნაწერებს.
ისტორიული დოკუმენტები
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ისტორიული დოკუმენტების ფონდი მოიცავს ქართულ, არაბულ, ოსმალურ, სომხურ და სპარსულ დოკუმენტებს. მათი რაოდენობა საერთო ჯამში 30 000-ს აღემატება და X-XIX საუკუნეებით თარიღდება. ქართულ ხელნაწერ დოკუმენტთა ფონდში თავმოყრილია როგორც საეკლესიო, ისე საერო ხასიათის დოკუმენტები.
არაბული დოკუმენტები დაღესტნური წარმომავლობისაა და მათში დოკუმენტურად აღწერილია XVIII-XIX საუკუნის ადგილობრივ კავკასიელ ხალხთა ყოფა-ცხოვრება; ერთ-ერთ საბუთში დაცულია ცნობები იმამ შამილის მოძრაობის შესახებ. კოლექცია მოიცავს საქართველოსა და დაღესტნის ურთიერთობათა ამსახველ რამდენიმე ისტორიულ დოკუმენტსაც.
კოლექციაში თავმოყრილია ორასამდე სომხურენოვანი ისტორიული საბუთი, რომლებიც აგრეთვე XVIII-XIX საუკუნეებითაა დათარიღებული. სომხურ დოკუმენტები სხვადასხვა სახის ოქმებს, ნასყიდობისა და ვალის წიგნებს, სომეხ სამღვდელო პირთა ოფიციალურ მიმოწერასა და სხვაგვარ საბუთებს მოიცავს.
განსაკუთრებით აღსანიშნავია ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში დაცული სპარსული და თურქული (ოსმალური) დოკუმენტები, მათ შორის შაჰის ფირმანები, ოქმები, არზები, ნასყიდობის წიგნები და სხვა. ეს დოკუმენტები საქართველოსა და კავკასიის სხვა ქვეყნების პოლიტიკურ, სოციალურ და ეკონომიკურ ცხოვრებას ასახავს, აგრეთვე კავკასიის რეგიონში რუსეთისა და სპარსეთის დაპირისპირებას. მათი ნაწილი მნიშვნელოვანია მოხატულობის თვალსაზრისითაც; სპარსული ხელნაწერი დოკუმენტები სპარსული ილუმინაციის ტრადიციების დაცვით, სინატიფითა და ფერადოვნებით ხასიათდება.
საარქივო ფონდი
ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის საარქივო ფონდში თავმოყრილია ქართველი და უცხოელი მეცნიერების, მწერლების, პოეტების და საზოგადო მოღვაწეების, მხატვრების, პოლიტიკური, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწეების, ემიგრაციის მოღვაწეების, სასულიერო პირების, აგრეთვე საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების და სინოდის კანცელარიის არქივები. ჯამში საარქივო ფონდების რაოდენობა 179-ია; აქედან, დღეისათვის უკვე დამუშავებულია 111 ფონდი. დანარჩენი 68 საარქივო ფონდი დამუშავების პროცესშია.
დანარჩენ ფონდებში დაცულია XIX-XX საუკუნეების ქართველი და უცხოელი საზოგადო მოღვაწეების ცხოვრება-შემოქმედებასთან დაკავშირებული ქართული, ლათინური, ფრანგული, ინგლისური, იტალიური, რუსული, აზერბაიჯანული, სომხური და სხვა უცხოენოვანი ორიგინალური საბუთები; მდიდარი ეპისტოლარული მემკვიდრეობა; მრავალრიცხოვანი ფოლკლორული ჩანაწერები; უნიკალური ფოტონამუშევრები; სამხრეთ კავკასიის ახალი და უახლესი ისტორიის ამსახველი მასალა პოლიტიკის, ეკონომიკის, საეკლესიო ცხოვრების, ჟურნალისტიკის, თეატრის, მუსიკისა და სხვა სფეროებიდან.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სამეცნიერო ორგანიზაციები კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი კატეგორია:1958 წელს დაარსებული ორგანიზაციები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერება კატეგორია:კვლევითი დაწესებულებები საქართველოში
ძვ. წ. 983
— 983 წელი ქრისტეშობამდე. ძვ. წ. 983 წლის წინამორბედია ძვ. წ. 984 წელი ხოლო მის შემდეგ მოდის ძვ. წ. 982 წელი.
გარდაიცვალნენ
*
სოლვეს კონფერენცია
სოლვეს კონფერენცია (Conseil Solvay) იყო ლეგენდარული პირველი მოწვევის მსოფლიო უდიდეს ფიზიკოს მეცნიერთა ყრილობა 1911 წელს ორგანიზებული სოლვეს ფიზიკისა და ქიმიის საერთაშორისო ინსტიტუტების მიერ. ინსტიტუტები მდებარეობს ბრიუსელში და დაფუძნებულია ბელგიელი ინდუსტრიალისტის ერნესტ სოლვეს მიერ 1912 წელს.
1911 წლის წარმატების შემდეგ სოლვეს კონფერენციები ეძღვნება უმნიშვნელოვანეს ღია პრობლემებს ფიზიკასა და ქიმიაში. ღონისძიება ყოველ სამ წელიწადს ტარდება. 23-ე სოლვეს კონფერენცია ჩატარდა ბრიუსელში 2005 წლის 1-3 დეკემბერს თემაზე: „სივრცისა და დროის კვანტური სტრუქტურა“.
პირველი კონფერენცია
1911 წლის შემოდგომაზე ჩატარებულ პირველ კონფერენციას თავმჯდომარეობდა ჰენდრიკ ლორენცი. განხილვის თემა იყო გამოსხივება და სინათლის კვანტი. კონფერენცია პრობლემას იხილავდა ორი მიდგომის თვალსაზრისით — კლასიკური ფიზიკისა და კვანტური თეორიის. ალბერტ აინშტაინი იყო ყველაზე ახალგაზრდა ფიზიკოსი დამსწრეთა შორის. სხვა განთქმულ მეცნიერთა შორის იყვნენ მარი სკლოდოვსკა-კიური და ჟიულ ანრი პუანკარე.
მეხუთე კონფერენცია
შესაძლოა ყველაზე განთქმული ამ კონფერენციათაგან იყოს 1927 წლის ოქტომბერში ჩატარებული მეხუთე მოწვევა თემაზე: ელექტრონები და ფოტონები, სადაც მსოფლიოს ყველაზე ღვაწლმოსილი ფიზიკოსები შეიკრიბნენ რათა განეხილათ ახლად ჩამოყალიბებული კვანტური თეორია. წამყვანი ფიგურები იყვნენ ალბერტ აინშტაინი და ნილს ბორი. აინშტაინს, რომელიც გაღიზიანებული იყო ვერნერ ჰაიზენბერგის განუსაზღვრელობის პრინციპით, უთქვამს „ღმერთი კამათელს არ თამაშობსო“, რაზეც ბორს უპასუხია: „შეწყვიტე ღმერთისთვის კარნახი, თუ რა უნდა გააკეთოსო“. 29 დამსწრე მეცნიერიდან 17 მოგვიანებით ნობელის პრემიის ლაურეატი გახდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფიზიკა კატეგორია:ქიმია
Missoni
სქოლიო
კატეგორია:1953 წელს დაარსებული კომპანიები კატეგორია:იტალიის კომპანიები კატეგორია:იტალიური ბრენდები კატეგორია:ტანსაცმლის ბრენდები
იმერული მუხა
იმერული მუხა (Quercus imeretina, Quercus robur subsp. imeretina) — ზაფხულმწვანე ხე წიფლისებრთა ოჯახისა. საქართველოს ენდემი. სიმაღლე 30 მ აღწევს. მოკლეყუნწიანი ფოთლები და გრძელყუნწიანი, ვიწრო ცილინდრული ნაყოფი აქვს. გავრცელებულია კოლხეთში. სხვა ფართოფოთლოვან ხეებთან (ჰართვისის მუხა, ძელქვა, ლაფანი, მურყანი, იფანი, რცხილა) ერთად დაბლობებსა და მთისწინეთის ტერასებზე ზღვის დონიდან 300 მ-მდე ქმნის შერეულფოთლოვან ტყეებს, ჩრდილის ამტანი და ტენის მოყვარული ჯიშია. ძლიერი ფესვები აქვს და ამიტომ ქარგამძლეა. იზრდება ღრმა თიხიან და წითელმიწა გაეწრებულ ნიადაგებზე. იმერული მუხის მასივები უფრო მეტად შემონახულია ქუთაისისა და ბაღდათის რაიონებში; ძელქვასთან იგი დაცულია აჯამეთის ნაკრძალში. დეკორატიულ მცენარედ აშენებენ ბოტანიკურ ბაღებში. გამოსადეგია დასავლეთ საქართველოში ტყის გასაშენებლად.
რუდოლფ ფონ ერლახი
მინი|ლაუპენის ომის ილუსტრაცია რუდოლფ ფონ ერლახი (Rudolf von Erlach; დ. 1299, ბერნი — გ. 1360, რაიხენბახის სასახლე (ცოლიკჰოფენი), შვეიცარია) — ცნობილი ბერნელი სარდალი და რაინდი.
რუდოლფ ფონ ერლახის პატივსაცემად ბერნში აგებულ იქნა ერლახის ძეგლი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვეიცარიელი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 1299 კატეგორია:გარდაცვლილი 1360
ჩარმასანი (ბელებეის რაიონი)
ჩარმასანი  (Сәрмәсән; Чермасан) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელებეის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 19 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელებეიდან დაშორებულია 32 კილომეტრით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (90%).
სქოლიო
კატეგორია:ბელებეის რაიონის სოფლები
არშაკ კარაპეტიანი
არშაკ კარაპეტიანი (Արշակ Կարապետյան; დ. 6 თებერვალი, 1967) — სომეხი გენერალ-მაიორი. სომხეთის თავდაცვის მინისტრი 2021 წლის 2 აგვისტოდან 2021 წლის 15 ნოემრამდე. არ არის არცერთი პოლიტიკური პარტიის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის თავდაცვის მინისტრები
Formica acuminata
Formica acuminata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მშვილდოსანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
მშვილდოსანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ძვ. წ. 893
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
მაჯურო
მაჯურო (Majuro ) — მარშალის კუნძულების დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი. მოსახლეობა — 27 797 ადამიანი (2011 აღწერით). ქალაქი აგებულია ამავე სახელწოდების ატოლზე, რომელიც შედგება 64 მცირე კუნძულისაგან. მაჯუროს აქვს პორტი, სავაჭრო უბნები და საერთაშორისო აეროპორტი. მოსახლეობა ძირითადად ცხოვრობს დ-უ-დ-ის რაიონში (ჩამოთვლილი რაიონები ჩრდილოეთიდან სამხრეთით მდებარეობს): ულიგაში არის მთავარი ბიზნეს ცენტრი. აქ სულ უფრო ვითარდება ტურიზმი, ქვეყანაში არსებობს ამავე სახელწოდების უნივერსიტეტი, სკოლა და დაწყებითი სასწავლებელი. სახელმწიფო დაწესებულებები და სამთავრობო შენობები მდებარეობს დალაპის რაიონში, აქვეა რამდენიმე დიდი მაღაზიაც. ქალაქის მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი ცხოვრობს დარიტის რაიონში, აქვე მდებარეობს მაჯურის საშუალო სკოლების უმრავლესობა. დასავლეთით ატოლზე მდებარეობს ლაურას დასახლებული უბანი, სადაც გადის დ-უ-დ-ის მთავარი მაგისტრალი. ლაურას ატოლზე მდებარეობს მაჯუროს უმაღლესი წერტილი.
ატოლის ფართობი შეადგენს 9,71 კმ²-ს, მაგრამ თუ ამ ტერიტორიას დავუმატებთ ქალაქის გარშემო არსებულ ლაგუნის ტერიტორიას, მაშინ მაჯუროს ფართობი იქნება 295 კმ². მაჯურო არის ქვეყნის მთავარი საექსპორტო ცენტრი, აქედან ხორციელდება მარშალის კუნძულების ერთ-ერთი მთავარი პროდუქციის ქოქოსის ზეთის ექსპორტი.
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში მაჯურო იაპონელების ხელში იყო. 1944 წლის 30 იანვარს მარშალის კუნძულების დედაქალაქში ამერიკის შეერთებული შტატების შეიარაღებული ძალები შევიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარშალის კუნძულების ქალაქები კატეგორია:ოკეანეთის დედაქალაქები
ტონდელა
ტონდელა (Tondela) — ქალაქი პორტუგალიაში. ქალაქის მოსახლეობა 2011 წლის აღწერით შეადგენდა 28,946 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები
Formica adamsi
Formica adamsi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბენარათერიუმი
ბენარათერიუმი (Benaratherium) — გიგანტური ურქო მარტორქების გვარი ინდრიკოთერიუმების ამომწყდარი ჯგუფის გვარი. გავრცელებული იყო ამიერკავკასიის ტერიტორიაზე ოლიგოცენში (დაახლოებით 25 მლნ. წლის წინათ). სხვა ინდრიკოთერიუმებისაგან განსხვავდებოდნენ შედარებით ნაკლები სიდიდით და კიდურების მეტი მოხდენილობით. ცნობილია მხოლოდ მისი ტიპობრივი სახეობა Benaratherium callistrati, რომელიც ნაპოვნია სოფელ ბენარის (საქართველო, ადიგენის რაიონი) მიდამოებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გადაშენებული ძუძუმწოვრები
ელვაზლუ
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
ჯამის მინარეთი
left|175px
ჯამის მინარეთი — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი ავღანეთში. მთლიანად შემოფარგლულია მაღალი მთებით. მინარეთის სიმაღლე 65 მეტრია და აშენებულია 1190 წელს. აგებულია გამომწვარი აგურით. გამოირჩევა მობათქაშებული და მოჭიქული კრამიტის დეკორაციებით, ასევე შეიცავს გეომეტრიულ ფიგურებს და წაწერილ ყურანის სტროფრბს.
ოთხი საუკუნის განმავლობაში, მინარეთი ყველასაგან დავიწყებული იყო, სანამ ის 1886 წელს ხელახლა არ აღმოაჩინა ინგლისელმა გეოგრაფმა თომას ჰოლდიჩმა, რომელიც ავრანეთის საზღვრების კომისიაში მუშაობდა. მაგრამ მინარეთმა მსოფლიოს ყურადღება მაინც ვერ მიიქცია, სანამ 1957 წელს ფრანგმა არქეოლოგებმა აქ გათხრები არ ჩაატარეს, რის შესახებაც 1970 იან წლებში მათ მოხსენება გამოაქვეყნეს, თუმცა 1979 წელს, საბჭოთა კავშირის ავრანეთში შეჭრის შემდეგ, ძეგლი კვლავ მოწყდა გარესამყაროს.
2002 წელს, მინარეთი ავღანეთის პირველი ძეგლი გახდა, რომელიც იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შევიდა, თუმცა ის ამჟამად საფრთხის ქვეშ მყოფ ძეგლების სიაშია, რისი მიზეზიც მთავრობის მერე არასწორი რესტავრაცია და ყაჩაღების მხრიდან გაძარცვაა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ავღანეთში კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრთხის ქვეშ
დელაპი
დელაპი (Delap) — დასახლებული პუნქტი მარშალის კუნძულებზე. იგი მდებარეობს მაჯუროს ატოლის აღმოსავლეთ ნაწილში. დელაპი, დარიტი და ულიგა ერთად წარმოქმნიან, დ-უ-დ რაიონს, რომელიც მოსახლეობით ყველაზე დიდია მთელს მარშალის კუნძულებზე — 6339 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მარშალის კუნძულების ქალაქები
ქვემო აში
ქვემო აში — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ჭონქაძის თემში. მდებარეობს ალევის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე. მდინარე ფოტეხევის ხეობაში. ზღვის დონიდან 900 მ. დუშეთიდან 3 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 24 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Push the Sky Away
Push the Sky Away — ჯგუფ Nick Cave and the Bad Seeds-ის მე-15 სტუდიური ალბომი. გამოიცა 2013 წლის 18 თებერვალს. დისკი გამოსცა ჯგუფის საკუთარმა ლეიბლმა Bad Seed Ltd.
გარეკანი
ალბომის გარეკანზე ნიკ კეივის შიშველი მეუღლე, სიუზი ბიკია, გამოსახული. იგი ჟურნალისათვის საკუთარ საძინებელში პოზიორობდა, ფოტო კი მაშინაა გადაღებული, როდესაც ნიკი ფანჯარას აღებდა.
სქოლიო
კატეგორია:ნიკ კეივის ალბომები კატეგორია:2013 წლის ალბომები კატეგორია:Bad Seed Ltd.-ის ალბომები
კუბის მუნიციპალიტეტები
კუბის პროვინციები 169 მუნიციპალიტეტად (municipios) იყოფა. დაყოფა განისაზღვრა 1976 წლის 3 ივლისის კანონი №1304-ით.
არტემისის პროვინცია
მარჯვნივ|250პქ პროვინცია შედგება 11 მუნიციპალიტეტისგან:
სიენფუეგოსის პროვინცია
პროვინცია შედგება 8 მუნიციპალიტეტისგან: 250პქ|მარჯვნივ
გრანმის პროვინცია
პროვინცია 13 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
იანვარი
იანვარი (Ianuarius) — გრიგორიანული კალენდრის პირველი თვე. იანვარში 31 დღეა.
კუბის მუნიციპალიტეტები
გუანტანამოს პროვინცია
პროვინცია 10 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
იანვარი
ასე უწოდეს მას იანუსის, შესასვლელთა და გამოსასვლელთა, ყოველგვარი საწყისის რომაული ღმერთის მიხედვით. იანვარი და თებერვალი არიან კალენდრის ბოლო დამატებული თვეები, ვინაიდან რომაელები ზამთარს თვლიდნენ პერიოდად თვეების გარეშე. რადგან, ტრადიციულად, კონსულებს იანვარში ირჩევდნენ, ეს თვე გახდა წლის პირველი თვე, შეცვალა ამ მიმართებით მარტი. იანვრის ძველქართული სახელწოდებაა აპანი, აპნისი.
აპნისი
კორნელი კეკელიძე აპნისს 4 დეკემბერი — 2 იანვრით საზღვრავდა.
კუბის მუნიციპალიტეტები
ლას-ტუნასის პროვინცია
პროვინცია 8 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
იანვარი
აპნისი
კ. კეკელიძის აზრით „აპნისი“ არის ნათესაობითი ბრუნვა (თთუე აპნისი, აპნისაჲ), სახელობითი ბრუნვა იქნება „აპანი“, რაც იგივე ავესტური აპამ, ფალაური ავან ან ახალ-სპარსული აბან არის (აქედან გამოყავთ ებრაული აბ-იც). ეს სახელი თუ მის ეტიმოლოგიას მივაქცევთ ყურადღებას (ძველ ირანულში მდინარისა და წყლის სახელთანაა დაკავშირებული ), უნდა მივიჩნიოთ იმ თვის სახელთა დუბლიკაციად, რომლესაც სურწყანი ეწოდება.
იანვრის მნიშვნელოვანი მოვლენები
right|100px
კუბის მუნიციპალიტეტები
მატანსასის პროვინცია
პროვინცია 13 მუნიციპალიტეტისგან შედგება. 250პქ|მარჯვნივ
მაიაბეკეს პროვინცია
პროვინცია 11 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
პინარ-დელ-რიოს პროვინცია
პროვინცია 11 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
სანქტი-სპირიტუსის პროვინცია
პროვინცია 8 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
ვილია-კლარას პროვინცია
პროვინცია 13 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: 250პქ|მარჯვნივ
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ადმინისტრაციული დაყოფა
Moschino
მოსკინო (Moschino) — იტალიური მოდის ბრენდი, რომელიც ქალის, მამაკაცის და ბავშვების ტანსაცმელს აწარმოებს. იგი 1983 წელს, აწგარდაცვლილი ფრანკო მოსკინოს მიერაა დაარსებული. ამჟამინდელი დიზაინის განყოფილების ხელმძღვანელია როსელა ჟარდინი, რომელმაც ფრანკოს იუმორს და სტილს ალღო აუღო და დღევანდელობას მიუსადაგა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1983 წელს დაარსებული კომპანიები კატეგორია:1983 წელს დაარსებულები იტალიაში კატეგორია:იტალიის კომპანიები კატეგორია:იტალიური ბრენდები კატეგორია:ტანსაცმლის ბრენდები
სან-რემიხიო (ანტიკე)
სან-რემიხიო (ოფიციალურად სან-რემიხიოს მუნიციპალიტეტი; Bayan ng San Remigio) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ანტიკეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 045 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 45 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ანტიკეს მუნიციპალიტეტები
სალაჰ ად-დინ ბიტარი
სალაჰ ად-დინ ბიტარი (არაბ. صلاح الدين البيطار; 1912 დამასკო, ოსმალეთის იმპერია — 21 ივლისი, 1980, პარიზი, საფრანგეთი) — სირიის სახელმწიფო მოღვაწე, ბაასის პარტიის წევრი, სირიის პრემიერ მინისტრი (1963, 1964, 1966).
ბიოგრაფია
დაიბადა მდიდარი   სუნიტი მუსლიმის, მარცვლეულით  მოვაჭრის რელიგიურ ოჯახში.
1929-1934 წლებში სწავლობდა სორბონის უნივერსიტეტში. ამ დროს ის სოციალისტური იდეებით იყო გამსჭვალული. თუმცა, 1936 წელს  კომუნისტების საფრანგეთის მთავრობაში შესვლის შემდეგ,  მემარცხენე იდეები მიმართ იმედგაცრუებული დარჩა, კოლონიალურ საკითხზე ფრანგი კომუნისტების ზომიერი პოზიციის გამო.
1945 წელს გახდა არაბთა სოციალისტური აღორძინების პარტი - ბაასის  ბიუროს წევრი. 1947 წელს, პარტიის პირველ ყრილობაზე, იგი აირჩიეს გენერალურ მდივნად.
1954 წელს მან მონაწილეობა მიიღო პრეზიდენტ ადიბ ალ-შიშაქლის დამხობაში.
1956-1958 —სირიის საგარეო საქმეთა მინისტრი. იგი აქტიურად ემხრობოდა სირიის ეგვიპტესთან გაერთიანებას და გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკის შექმნას.
1958 წელს, გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკის შექმნის  შემდეგ, სალაჰ ად-დინ ბიტარი გახდა საქმეთა წარმოების  მინისტრი. ამასთან, სირიელი პოლიტიკოსების გამაერთიანებელი იდეის მრავალი მიმდევრის მსგავსად, იგი მალე იმედგაცრუებული დარჩა და 1959 წელს გადადგა.
სირიის თექვსმეტი გამოჩენილი პოლიტიკური ფიგურიდან სალაჰ ად-დინ ბიტარი ერთ-ერთი იყო, ვინც ხელი მოაწერა  გაერთიანებული არაბული რესპუბლიკიდან გამოსვლის მხარდამჭერ დეკლარაციას, თუმცა შემდეგ უკან წაიღო თავისი ხელმოწერა.
1963 წელს სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ იგი დაინიშნა კოალიციური მთავრობის პრემიერ მინისტრად. ბაასის პარტიის მეექვსე კონგრესის შემდეგ, პრემიერ მინისტრის სავარძელი დაუთმო ამინ ალ-ჰაფეზს.
ამასთან, 1964 წელს, ჰამაში მომხდარი არეულობების შემდეგ, ის კვლავ გახდა ქვეყნის პრემიერ მინისტრი.
1969 წელს სალაჰ ად-დინ ბიტარს, სირიის დამხობილი მთავრობის სხვა წარმომადგენლებთან ერთად, სპეციალურმა სამხედრო სასამართლომ დაუსწრებლად გამოუტანა სასიკვდილო განაჩენი. მარცხნივ|მინი|[[კაირო|კაიროს აეროპორტში გამალ აბდელ ნასერთან ერთად ]] მიუხედავად იმისა, რომ იგი შეიწყალა პრეზიდენტმა ჰაფეზ ასადმა 1978 წელს და შეხვდა კიდეც,  მათ შორის შერიგება არ შედგა და სალაჰ ად-დინ  ბიტარმა გადასახლებული მთავრობის სახელით   სირიის მმართველი გუნდის  წინააღმდეგ წამოიწყო საინფორმაციო კამპანია.
1980 წლის 21 ივლისს სალაჰ ად-დინ ბიტარი პარიზში მოკლეს. მკვლელობის დილას, მას ტელეფონით დაუკავშირდა გაზეთ „ალ-იჰია ალ-არაბიას“ (არაბული აღორძინება) ჟურნალისტი და შეუთანხმდა შეხვედრაზე. როდესაც ბიტარი ლიფტიდან გამოვიდა და თავის კაბინეტში შედიოდა, უკნიდან ორი ტყვია დაახალეს თავში.
მისი მკვლელის ვინაობა ვერ გაირკვა, მაგრამ გავრცელდა ინფორმაცია რომ მისი მკვლელობა ჰაფეზ  ასადმა შეუკვეთა. ბიტარმა მკვლელობამდე ცოტა ხნით ადრე   საფრანგეთის ადგილობრივ ხელისუფლებას  შეატყობინა, რომ მისი სიცოცხლე საფრთხეში იყო,  ემუქრებოდნენ ფოსტით და ტელეფონით. მან მიმართა პირადი უსაფრთხოების ზომებს, შეზღუდა გადაადგილება.
მოგვიანებით იგი დაკრძალეს ბაღდადში.
წიგნები
სალაჰ ად-დინ ბიტარის მიერ გამოქვეყნებული წიგნები :
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1912 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1980 კატეგორია:სირიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:სირიის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:ბაასის პარტიის წევრები
ბაუნტის კუნძულები
ბაუნტის კუნძულები (Bounty Islands) — 13 დაუსახლებელი, გრანიტით აგებული მომცრო კუნძულებისა და მრავალრიცხოვანი კლდეებისაგან შემდგარი არქიპელაგი წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში, ახალი ზელანდიის შემადგენლობაში. განლაგებულია სამხრეთ კუნძულისგან 670 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ჩატემის კუნძულებისგან კი 530 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით. შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
ეს კუნძულთა ჯგუფი ადმინისტრაციულად ეკუთვნის ახალი ზელანდიის გარე კუნძულებს. ისინი არ არიან რომელიმე რეგიონის ან ოლქის ნაწილი, მაგრამ იმყოფებიან სპეციალური ორგანოს — Area Outside Territorial Authority უშუალო მმართველობის ქვეშ.
გეოგრაფია
thumb|right|300px|ბაუნტის კუნძულების რუკა კუნძულები მდებარეობენ 179° 02' — 179° 07' ს. გ. და 47° 40' — 47° 45' ა. გ. შორის.
კუნძულების მთლიანი ფართობი შეადგენს 1,35 კმ²-ს. არქიპელაგის ყველაზე მაღალი წერტილია — 90 მეტრი ზღვის დონედან.
კუნძულებზე ბინადრობენ პინგვინების, ალბატროსების და სელაპების დიდი პოპულაცია. ამ მიზეზით არქიპელაგი XIX — XX საუკუნის დასაწყისში პოპულარული იყო მონადირეებს შორის.
კუნძულების კლიმატი მკაცრი და თანაბარ ქარიანია. ყველაზე ცივი თვის ტემპერატურა (აგვისტო) — +5,5 °C, ყველაზე თბილი — იანვარი-თებერვალი — +11 °C. ბაუნტის კუნძულები ხშირად წარმოუდგენიათ ტროპიკულ კუნძულებად, პიტკერნის კუნძულების (5,5 ათასი კმ ჩრდილო-აღმოსავლეთით) გამო, სადაც გადავიდა იმავე დასახელების გემის აჯანყებულთა ეკიპაჟი, ასევე ქოქოსიანი შოკოლადის — «ბაუნტის» სარეკლამო რგოლების გამო.
ისტორია
ბაუნტის კუნძულები 1788 წლის სექტემბერში კაპიტანმა უილიამ ბლაიმ აღმოაჩინა და სახელი გემ HMS Bounty-ის პატივსაცემად უწოდა, ბაუნტის ცნობილ აჯანყებამდე რამდენიმე თვით ადრე.
მოსახლეობა
კუნძულები დაუსახლებელია, მუდმივი მოსახლეობა არ არსებობს, დროებით მცხოვრები სამეცნიერო ექსპედიციის თანამშრომლების გარდა.
სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის კუნძულები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ახალ ზელანდიაში
ძვ. წ. 984
— 984 წელი ქრისტეშობამდე. ძვ. წ. 984 წლის წინამორბედია ძვ. წ. 985 წელი ხოლო მის შემდეგ მოდის ძვ. წ. 983 წელი.
გარდაიცვალნენ
*
ლოგიკური პოზიტივიზმი
ალტ=პლატონი,კანტი,ნიცშე,ბუდა,კონფუცი,იბნ რუშდი|მინი|[[პლატონი, კანტი, ნიცშე, ბუდა, კონფუცი, იბნ რუშდი]] ლოგიკური პოზიტივიზმი, იგივე ლოგიკური ემპირიზმი — ფილოსოფიური მიმდინარეობა, ნეოპოზიტივიზმის ნაირსახეობა, რომელიც მის საფუძველსაც წარმოადგენს. მისი მიხედვით, ცოდნა ეფუძნება ლოგიკურ მსჯელობასა და ემპირულ გამოცდილებას. ლოგიკური პოზიტივიზმის მიხედვით, მეცნიერული ცოდნა არის ფაქტობრივი ცოდნის ერთადერთი ფორმა. უწოდებს რა არა მცდარს არამედ უაზროს, ლოგიკური პოზიტივიზმი უარყოფს მეტაფიზიკურ დოქტრინას. რადგან მასში რჩება პასუხგაუცემელი კითხვები, მიზეზობრიობასთან, ღმერთთან, სუბსტანციასთან დაკავშირებით. ლოგიკური პოზიტივიზმის მიხედვით, ეს კითხვები არა არის ნამდვილი.
ლოგიკური პოზიტივიზმი განსხვავდება ემპირიზმისა და პოზიტივიზმის ადრეული ფორმებისაგან და ცოდნის საბოლოო საფუძვლად, ექსპერიმენტულ დადასტურებას მიიჩნევს. მისი მიხედვით საჭიროა მეცნიერული ცოდნის აღნაგობის ლოგიკური ანალიზის გაკეთება, რომლის მიზანია მეცნიერული ცოდნისა და მისი სხვადასხვა მიმართულებების რეორგანიზაცია და ამ სამყაროს ერთიანი სახის მოცემა. ამასთან, ლოგიკა და მათემატიკა განიხილება, როგორც ფორმალური მიმდინარეობები, რომლებიც წარმოადგენენ ანალიზური მტკიცებების ერთობლიობას.
ისტორია
ლოგიკური პოზიტივიზმი ჩამოყალიბდა XX საუკუნის 20-იან წლებში, ე.წ. ვენის წრეში. 1930-იან წლებში ლოგიკური პოზიტივიზმის წარმომადგენლები, აშშ-ში ემიგრაციაში წავიდნენ და ამერიკულ ფილოსოფიაზე დიდი გავლენა მოახდინეს. 1950-წლამდე ლოგიკური პოზიტივიზმი იყო მეცნიერების წამყვანი ფილოსოფია. დღეს მისი გავლენა შენარჩუნებულია, მეცნიერული აზროვნების ანალიზზე და ფორმალური ლოგიკისა და ალბათობის თეორიაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დასავლური ფილოსოფია კატეგორია:მეცნიერების ფილოსოფია კატეგორია:პოზიტივიზმი კატეგორია:ემპირიზმი
ძვ. წ. 894
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
უილქსის მიწა
[[ფაილი:Subdivisions of Wilkes Land, Australian Antarctic Territory.svg|მინი|300პქ|უილქსის მიწის დაყოფა
]] უილქსის მიწა (Wilkes Land) — აღმოსავლეთ ანტარქტიდის ტერიტორიის ნაწილი. განლაგებულია ადელის მიწასა და დედოფალ მერის მიწის სანაპიროს შორის (ა. გ. 100° და 142° შორის). წარმოადგენს 3000 მეტრზე მეტი სისქის მყინვარულ საფარს. მყინვარის ზედაპირის სიმაღლე 1000–2500 მ. სანაპიროებთან გვხვდება ყინულისაგან თავისუფალი მონაკვეთები (ბანგერისა და გრირსონის ოაზისები). ზოგიერთ ადგილას არის შელფური მყინვარები. უილქსის მიწა ავსტრალიისა (სამეცნიერო სადგური კეისი) და რუსეთის კვლევების რაიონია. აღმოჩენილია ჩარლზ უილქსის ექსპედიციის მიერ 1840 წელს. სახელი ეწოდა მის პატივსაცემად 1911–1914 წლების ავსტრალიური ექსპედიციის დროს.
სქოლიო
კატეგორია:ანტარქტიდის მიწები
Formica adelungi
Formica adelungi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ამერიკული ლიტერატურა
аამერიკული ლიტერატურა — სათავეს იღებს XVII საუკუნის პრიველ ინგლისელ მოგზაურთა და კოლონიზატორთა აღწერებში, რომლებშიც ხშირად ჩართულია ინდიელებთან ბრძოლების ფანტასტიკური ეპიზოდები, ინდიელთა თქმულებები და ძველი ქვეყნიდან მოტანილი ტრადიციული ფოლკლორი. მხატვრული ლიტერატურის განვითარებას აყოვნებდა კოლონიზატორთა წმინდა პრაქტიკული ინტერესები, დაუსახლებელი მიწების ათვისების პროცესი. შეერთებულმა შტატებმა მსოფლიო ლიტერატურას მისცა ისეთი კლასიკოსები, როგორიცაა მარკ ტვენი, ედგარ პო, ერნესტ ჰემინგუეი, რეი ბრედბერი და მრავალი სხვა. XXI საუკუნის დასაწყისში აშშ – ში ყოველწლიურად იბეჭდება და იყიდება მეტი წიგნი, ვიდრე მსოფლიოს სხვა ქვეყნებში.
კოლონიზაციის ეპოქა
ჩრდილოეთ ამერიკის ლიტერატურის პირველი პერიოდი 1607-დან 1765 წლამდე გრძელდება. ეს არის კოლონიზაციის, პურიტანული იდეალების, პატრიარქალური ღვთისმოსაობის ზნეობის ეპოქა, ასე რომ, ადრეული ამერიკული ლიტერატურა შემოიფარგლება თეოლოგიურ ნაწარმოებებითა და საეკლესიო საგალობლებით. მოგვიანებით კი აქტიურად იქმნება ისტორიული და პოლიტიკური ხასიათის ნაწარმოებები: გამოიცა "Bay Psalm Book" (1640). იწერებოდა ძირითადად პატრიოტული ხასიათის პოემები და ლექსები: (ანა ბრედსტრიტის "The tenth muse, lately sprung up in America", ელეგია ნათანიელ ბეკონის სიკვდილზე, ვ. ვუდის, ჯ. ნორტონის, ურიანა ოკას ლექსები, ნაციონალური სიმღერები "Lovewells' fight","The song of Bradoec men" და სხვა).
რევოლუციის ხანა
ჩრდილოეთ ამერიკის ლიტერატურის მეორე პერიოდი, 1760-დან 1790 წლამდე, მოიცავს რევოლუციის ეპოქას და გამოირჩევა ჟურნალისტიკისა და პოლიტიკური ლიტერატურის განვითარებით. ამ დროის მთავარი პოლიტიკური მწერლები ასევე იკავდებდნენ მაღალ თანამდებობებს: სამუელ ადამსი, პატრიკ ჰენრი, ტომას ჯეფერსონი, ჯონ ქვინსი ადამსი, ჯ. მატისონი, ალექსანდრე ჰამილტონი, ჯ. სტრეი, თომას პეინი. ისტორიკოსები: თომან გეჩინსონი - ბრიტანელების მხარდამჭერი, იერემია ბელკნაფი, და უილიამ ჰენრი დრიტონი, რევოლუციის მომხრენი. თეოლოგები და მორალისტები: სამუელ ჰოპკინსი, უილიამ უაიტი, ჯ. მიურეი.
XIX საუკუნე
ფილიპ ფრენოტმა (1752 - 1832) პირველმა შემოიტანა ჩრდილოეთ ამერიკის ლიტერატურაში ბუნებისადმი სიყვარული, თავის პატრიოტული ხასიათის ლექსები ასევე აღწერს ამერიკულთა და ინდიელთა ცხოვრებას. პეტები თამას დანი (Thomas Dunn English, 1819—1902), ფიც გრინ ჰალეკი (Fitz-Greene Halleck, 1790—1867), ჯონ პიერპონტი (John Pierpont, 1785—1866), ნათანიელ უილისი (1806—1867) არიან წინამორბედნი დიდი ამერიკელი პოეტისა უილიამ კალენ ბრაიანტისა (1794 - 1878), რომელმაც აღმოაჩინა ამერიკული ლანდშაფტის მშვენიერება. მისი ნაშრომები შინაარსზე იგრძნობა ინგლისელი პოეტების უილიამ ვორდსვორტისა და სამუელ კოლრიჯის ძლიერი გავლენა. დიდი ამერიკელი პოეტების პლეადაში აღსანიშნავიაჰენრი ლონგფელოუც (1807 - 1882), რომელიც განთქმულია მარტივი მელოდიური ლექსებით, იგი განსაკუთრებით შთაგონებული იყო ძველი სკანდინავიური პოეზიით.
რალფ უალდო ემერსონი (1802 - 1882) იყო ფილოსოფოსი-მორალისტი და ამავე დროს პანთეისტური განწყობების პოეტი. ჯონ გრინლიფ უიტერი(1807 - 1892), კვაკერი, აქებდა ბუნებას, პატრიარქალურ ჩვეულებებს, რელიგიურ განწყობებს; იყო გამოჩენილი ფიგურა იყო შავკანიანთა განთავისუფლებისთვის ბრძოლაში. ჯეიმზ რასელ ლოუელი (1819 - 1891), ავტორი ცნობილი Biglow Papers, ის აღმოაჩენს ნამდვილი იანკის იუმორს და ქადაგებს ფხიზელ ხედვას ცხოვრებაზე. ოლივერ ვენდელ ჰოლმსი, უფროსი (1809 - 1894) - რომანისტი და პოეტი. სიდნეი ლანიერი (1842 - 1881) დიდი პოპულარობით სარგებლობს ამერიკაში, განსაკუთრებით მის მშობლიურ შტატში, ბალტიმორში, მიუხედავად ლექსების ლირიკული ხაისათისა, სტედმანი ასევე ავტორია საომარი პატრიოტული სიმღერების.
ყველაზე ცნობილი ქალი-პოეტებია ემილი დიკინსონი (1830 - 1886), ემა ლაზარუსი (1849 - 1887), ჰელენ ჯექსონი (Helen Maria Hunt Jackson, 1830 - 1885) ედნა პროქტორი ( 1829 - 1923). სხვებისგან სრულიად განცალკევებით დგანან ედგარ ალან პო (1809 - 1849) და უოლტ უიტმენი (1819 - 1898). ედგარ ალან პო იყო ღრმა მისტიკოსი, რომელსაც უყვარდა ყველაფერი იდუმალი და ამავე დროს იყო ლექსის დიდი ვირტუოზი. ის ბუნებით სულაც არ არის ამერიკელი, მას აკლია ამერიკული სიფხიზლე და ეფექტურობა. მის ნამუშევრებს მკვეთრად ინდივიდუალური ანაბეჭდი აქვს. უოლტ უიტმენი კი არის ამერიკული დემოკრატიის განსახიერება. მის ნაშრომში "ბალახის ფოთლები" (ინგლ. Leaves of Grass) ის წერს თავისუფლებასა და სიცოცხლის სიხალისეზე. იგი თავისუფალი ლექსი პიონერად ითვლება.
ჩეგანლი (ბაშკირეთი)
ჩეგანლი  (Сағанлы; Чеганлы) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელებეის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 148 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელებეიდან დაშორებულია 18 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია აქსაკოვო, რომელიც დაშორებულია 28 კმ-ით.
ამერიკული ლიტერატურა
XIX საუკუნე
პროზაულ ლიტერატურაში წინა პლანზე დგანან რომანისტები, ასევე ესეისტები - ვაშინგტონი, ირვინგი, ოლივერ ჰოლმსი, რალფ ემერსონი, ჯეიმზ ლოუელი. რომანისტები ასახავენ როგორც კოლონისტების ენერგიულ, ავანტიურისტულ ბუნებას, ასევე თანამედროვე იანკების ყოფას, რომლებაც ცხოვრებას შრომაში ატარებენ. სათავგადასავლო ლიტერატურის ჟანრი სწრაფად ვითარდება: მისი წყაროებია ამერიკის ისტორია, ომი სამხრეთ და ჩრდილოეთის შტატებს შორის და ინდიელებთან პერმანენტული კონფლიქტები. ამ ტენდენციის თვალსაჩინო წარმომადგენლები არიან: ჯეიმზ ფენიმორ კუპერი, რომელმაც ევროპელ საზოგადოებას გააცნო წითელკანიანთა ცხოვრება, ამერიკელი კოლონისტების ცხოვრების საფრთხეები და სირთულეები, მაინ რიდი, ავტორი მოთხრობებისა მექსიკისა და სამხრეთ-დასავლეთის ხალხთა ცხოვრებაზე, ჯეკ ლონდონი, რომელიც წერდა პირველი კოლონისტების სიმამაცეზე და აღწერდა ამერიკის, კანადისა და ალასკის ბუნებას.
ჩეგანლი (ბაშკირეთი)
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ (76%).
ამერიკული ლიტერატურა
XIX საუკუნე
ამ ეპოქის ამერიკელ მწერლებს შორის ბევრი იყო იუმორისტი და სატირიკოსი, რომლებიც დასცინოდნენ თავიანთი თანამემამულეების ექსცენტრიულობას. მე -19 საუკუნის ამერიკული ლიტერატურის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ფიგურა - მარკ ტვენი, სატირიკოსი, ოსტატი როგორც რეალისტური (" ტომ სოიერის თავგადასავალი"," ჰეკლბერი ფინის თავგადასავალი") და ფანტასტიკური (" კონექტიკუტელი იანკი ართურ მეფის კარზე") პროზისა. ჰარიეტ ბიჩერ-სტოუმ დაწერა რეალისტური რომანი ბიძია თომას ქოხი, და ამით შავკანიანების გათავისუფლებაში თავისი წვლილი შეიტანა. ნათანიელ ჰოთორნი (1804 - 1864), რომელიც აღწერს XVII საუკუნის ამერიკელი პურიტანების ჩვეულებებს («The Scarlet Letter», «The house of the seven gables» და სხვა.). ნოველისტებიდან, რომლებიც იმდროინდელ ამერიკას აღწერენ, ყველაზე გამორჩეულები არიან უილიამ ჰოტორნი (ნათანაელის ვაჟი), ლუიზა ალკოტი ( პატარა ქალები ), ჰენრი ჯეიმზი, ათერტონი.
XX და XXI საუკუნეები
პარალელურად ვითარდებოდა საბავშვო ლიტერატურაც. ამ ჟანრის კლასიკოსები არიან ლ. ფრენკ ბაუმი -ავტორი წიგნების სერიისა ოზის საოცარი ჯადოქარი. მასობრივი ლიტერატურის ავტორებს შორის არიან მაგარი დეტექტივის წარმომადგენლები დაშილ ჰამეტი, რაიმონდ ჩენდლერი, ჯეიმზ კეინი, რომლებიც ფართოდ გახდნენ ცნობილი. მე-20 საუკუნის პირველ ნახერის ერთ-ერთი უდიდესი მწერალი იყო უილიამ ფოლკნერი, რომელმაც ნობელის პრემია მიიღო 1949 წელს. მე -20 საუკუნის ამერიკული პროზის ცნობილი ოსტატები არიან კეტრინ ენ პორტერი და ეუდორა უელტი. ჯერომ სელინჯერის მიერ დაწერილ თამაში ჭვავის ყანაში ან კლდის პირზე, ჭვავის ყანაში (ინგლ. The Catcher in the Rye) განსაკუთრებული ადგილი უკავია 1950-იანი წლების ლიტერატურაში. ეს ნამუშევარი, რომელიც 1951 წელს გამოიცა, საკულტოდ იქცა (განსაკუთრებით ახალგაზრდებს შორის). წიგნებში დაიწყო ადრე აკრძალული თემების წარმოჩენა. ცნობილი პოეტი ელიზაბეთ ბიშოპი არ მალავდა ქალებისადმი სიყვარულს. ამ დროის მწერლებს შორის გამორჩეულია ასევე ტრუმენ კაპოტე. 1950-იანი წლების ამერიკულ დრამატურგში გამოირჩევა არტურ მილერისა და ტენესის უილიამსის პიესები. 60-იან წლებში ედვარდ ოლბის პიესები გახდა ცნობილი (The Zoo Story (1959), The Death of Bessie Smith (1960), Who's Afraid of Virginia Woolf? (1962)).
ამერიკული ლიტერატურის მრავალფეროვნება არასოდეს აძლევს საშუალებას ერთ მოძრაობას სრულად ჩაანაცვლოს სხვები. 50-იანი და 60-იანი წლების ბიტნიკების შემდეგ(ჯეკ კერუაკ), ლოურენს ფერლინგეტი, გრეგორი კორსო, ალენ გინსბერგი), ყველაზე თვალშისაცემი ტენდენცია იყო - და არის - პოსტმოდერნიზმი (მაგალითად, პოლ ოსტერი, თომას პინჩონი).
ფართოდ განვითარდა სამეცნიერო ფანტასტიკისა და საშინელებათა ლიტერატურა, ხოლო მე -20 საუკუნის მეორე ნახევარში დიდი პოპულარობა მოიპოვა ფანტაზიამ. ამერიკული საი-ფაის პირველი ტალღა, რომელშიც შედიოდნენ ედგარ რაისი ბეროუზი, მურეი ლეინსტერი, ედმონდ ჰამილტონი, ჰენრი კუტნერი, ძირითადად გასართობ ხასიათს ატარებდა და თავის მხრივ განავითარა კოსმოსური ოპერის ქვეჟანრი, რომელშიც აღწერილი იყო კოსმოსური პიონერების თავგადასავალი. მე- 20 საუკუნის შუა პერიოდიდან მეტად რთულმა ფანტასტიკამ მოიკიდა ფეხი. სამეცნიერო ფანტასტიკის ცნობილი წარმომადგენლებია: რეი ბრედბერი, რობერტ ჰაინლაინი, ფრენკ ჰერბერტი, ისააკ ასიმოვი, ანდრე ნორტონი, კლიფორდ სიმაკი, რობერტ შეკლი. ამ ავტორების ლიტერატურა გამოირჩევა რთული სოციალური და ფსიქოლოგიური საკითხებისადმი მიმართვით და ალეგორიურობით. შეერთებულ შტატებში დაიბადა სამეცნიერო ფანტასტიკის ისეთი ქვეჟანრი, როგორიცაა კიბერპანკი ( ფილიპ კ. დიკი, უილიამ გიბსონი, ბრიუს სტერლინგი ), რომელშიც აღწერილია მაღალი ტექნოლოგიებით შეცვლილი და დეჰუმანიზებული მომავალი. XXI საუკუნეშიც აშშ მხატვრული ლიტერატურის ერთ – ერთ მთავარ ცენტრად რჩება, ისეთი ავტორების წყალობით, როგორებიც არიან დენ სიმონსი, ორსონ სკოტ კარდი, ლოის ბუიოლდი, დევიდ ვებერი, ნილ სტივენსონი, სკოტ ვესტერფელდი და სხვები.
მე -20 საუკუნის საშინელებათა ჟანრის მწერლებს შორის უმეტესობა ამერიკელია. საუკუნის პირველი ნახევრის საშინელებათა ლიტერატურის კლასიკოსი იყო ჰოვარდ ლავკრაფტი, ავტორი ქთულჰუს მითოსისა. მისი შემოქმედება თავის თავში მოიაზრებს ამერიკული გოთიკის მამად წოდებულ ედგარ ალან პოს მემკვიდრეობას. საუკუნის მეორე ნახევარში საშინელებათა ჟანრი დაიხვეწა ისეთი ავტორების მიერ, როგორებიც არიან სტივენ კინგი, დინ კონცი, ჯონ უინდემი. ამერიკული ფენტეზის აყვავების პერიოდი 1930-იან წლებში დაიწყო რობან ჰოვარდით - "კონანის" მოთხრობების სერიის ავტორით, რომელიც ამერიკული და ინგლისური სათავგადასავლო ჟანრის ტრადიციის გამგრძელებლად ითვლება. მე -20 საუკუნის მეორე ნახევარში ფენტეზის ჟანრი განავითარეს ისეთმა ავტორებმა, როგორებიც არიან როჯერ ჟელიაზნი, პოლ უილიამ ანდერსონი, ურსულა ლე გუინი. 21-ე საუკუნის ფენტეზის ჟანრის ყველაზე პოპულარული ამერიკელი მწერალია ჯორჯ რ. რ. მარტინი - ავტორი ეპიკური ფენტეზი რომანების სერიისა „ყინულისა და ცეცხლის სიმღერა“. ამ პერიოდის მწერლებს შორის აღსანიშნავია ასევე რობერტ ჯორდანი, ტედ უილიამსი და გლენ კუკი.
ემიგრანტების ლიტერატურა
ემიგრანტებმა დიდი როლი ითამაშეს მეოცე საუკუნის ამერიკულ ლიტერატურაში. ძალიან შესამჩნევი ნიშაა ამერიკული ებრაული ლიტერატურა, ხშირად იუმორისტული: ზინგერი, ბელოუ, როთი, მალამუდი. ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი შავკანიანი მწერალი იყო ბოლდუინი. წარმატება ხვდათ ასევე ბერძენ ევგენიდისსა და ჩინელ ქალ მწერალ ემი თანს. ხუთი ყველაზე მნიშვნელოვანი სინო-ამერიკელი მწერალი ქალია: ედიტ მოდ იტონი, დიანა ჩანგი, მაქსინე ჰონგ კინგსტონი, ემი თან და გიჩე ჯენი.
კანადური წარმოშვების ამერიკელ მწერალ სოლ ბელოუს 1976 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში. იტალიელ-ამერიკელი ავტორების (მარიო პუზო, ჯანინა ბრაშკი, ჯონ ფანტე, დონ დელილო) ნამუშევრები დიდი წარმატებით სარგებლობს.
სქოლიო
*
ტორეშ-ნოვაში
ტორეშ-ნოვაში (Torres Novas) — ქალაქი პორტუგალიაში. ქალაქის მოსახლეობა 2011 წლის აღწერით შეადგენდა 36,717 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები
ოქროსქედი (ბახვის თემი)
ოქროსქედი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, ბახვის თემში (სოფლები: ზედა ბახვი, ქვედა ბახვი, მშვიდობაური, ოქროსქედი). მდებარეობს მდინარე ბახვისწყლის ხეობაში, ზღვის დონიდან 140 მ., ოზურგეთიდან 13 კმ., ზედა ბახვიდან 3 კმ.
ისტორია
ადრე ოქროსქედი დიდ სოფელს წარმოადგენდა. მისი ტერიტორია მოიცავდა საკუთრივ სოფელ ოქროსქედს, მთისპირის თემის სოფელ ოქროსქედსა და სოფელ მშვიდობაურს, რომლის ისტორიული სახელიც ასევე ოქროსქედია. საბჭოთა პერიოდში სოფელში განვითარებული იყო მეჩაიეობა, მოქმედებდა ჩაის ფაბრიკა.
ცნობილი ადამიანები
სოფელში დაიბადა კომპოზიტორი არტემ კვაჭანტირაძე.
სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები