cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კრასნოდარის უმაღლესი სამხედრო სკოლა არმიის გენერალ შტემენკოს სახელობის
ისტორია
1999 წელს რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტმა მადლობა გადაუხადა სამხედრო ინსტიტუტის პერსონალს ქვეყნის თავდაცვისუნარიანობის განმტკიცებისა და მაღალკვალიფიციური კადრების მომზადებაში შეტანილი დიდი წვლილისთვის.
სქოლიო
კატეგორია: კავკასიის უნივერისიტეტები კატეგორია: კავკასია კატეგორია: კრასნოდარის უნივერსიტეტები
უინიპეგი
უინიპეგი (Winnipeg) — კანადის პროვინცია მანიტობის დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი.
ლუკიანივკა (კახოვკის რაიონი)
ლუკიანივკა (Лук'янівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 45 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
თრდატ III
ლიტერატურა
კატეგორია:სომხეთის მეფეები
ლუსაკის შეთანხმება
მინიატიურა|მარჯვნივ|[[ქალაქი ლუსაკა]] ლუსაკის შეთანხმება — ხელი მოაწერეს 1974 წლის 7 სექტემბერს ზამბიის დედაქალაქ ლუსაკაში. ხელს აწერდნენ ერთი მხრივ, ფრელიმო და მეორე მხრივ პორტუგალიის ახალი ხელისუფლება, რომელიც მიხაკების რევოლუციის შედეგად მოვიდა ხელისუფლებაში.
ხელშეკრულების თანახმად პორტუგალიამ სცნო მოზამბიკელი ხალხის თვითგამორკვევის უფლება და ფრელიმოსთან შეათანხმა ხელისუფლების გადაცემის პირობები. ხელშეკრულების თანახმად დამოუკიდებლობა უნდა გამოცხადებულიყო გარდამავალი პერიოდის დასრულების შემდეგ. მოზამბიკმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა 1975 წლის 25 ივნისს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მოზამბიკის ისტორია
კაკალი (ნაყოფი)
thumb|[[თხილი]] thumb|[[წაბლი]] კაკალი (nux) — ერთთესლიანი მშრალი თვითუხსნელი ნაყოფი, რომლის ნაყოფსაფარი მეტნაკლებად გახევებულია (მაგ., თხილი). კაკალს ხშირად უმართებულოდ ეძახიან ზოგი ფიჭვის თესლს („კედრის კაკალი“), ჩვეულებრივი კაკლის და ქოქოსის პალმის კურკიანას („ქოქოსის კაკალი“).
ლიტერატურა
კატეგორია:ნაყოფის მორფოლოგია
ლომთევზა
ლომთევზა (Pterois) — თევზების გვარი სკორპენისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 40 სმ-მდეა. ტანი მოგრძო და გვერდებიდან შევიწროებულია. შეფერილი არიან ჭრელად — გასდევთ სხვადასხვა ფერის განივი ზოლები. ზურგის ფარფლი შედგება 22–24 სხივისგან (პირველი 12–13 ეკლიანი და ძლიერ წაგრძელებულია). მკერდის ფარფლის სხივები კუდის ფარფლის ძირამდე აღწევს (ხშირად უფრო გრძელიცაა). ცნობილია 9–12 სახეობა. ბინადრობენ ინდოეთის ოკეანისა და წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილის თავთხელ წყლებში, ქვებს შორის და მარჯნის რიფებში. ხშირად გვხვდება, მაგალითად, (სიგრძე 10 სმ-მდე),  (14 სმ-მდე),  (30 სმ-მდე),  (38 სმ-მდე). ამ უკანასკნელს ყავისფერი და ღია (თეთრი, ჩალისფერი) ზოლები გასდევს. ბინადრობს 10–175 (ჩვეულებრივ 50-მდე) მეტრ სიღრმეზე; ცოცხლობს 14 წლამდე. ნადირობს ჩასაფრებით: იმალება და მცირე თევზებს მერხევი ფარფლებითა და თავზე არსებული წანაზარდებით იზიდავს. ლომთევზები ხშირად ჰყავთ ზღვის აკვარიუმებში. ზურგის ფარფლის ეკლიანი სხივების ნაჩხვლეტი ადამიანისთვის საზიანოა (ზოგჯერ სასიკვდილოც).
სქოლიო
კატეგორია:სკორპენისებრნი
ლიკისის ოლქი
ლიკისის ოლქი (Likisá) —   ოლქი აღმოსავლეთ ტიმორში, მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ფართობი 550 კმ². დედაქალაქი – ლიკისა. ოლქი დაყოფილია 3 რაიონად. ოლქის მოსახლეობა, ოფიციალური ენების გარდა საუბრობს ტოკოდედეს ენაზე.
სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთ ტიმორის ოლქები
გედის თანავარსკვლავედი
thumb|300px|გედი გედის თანავარსკვლავედი (Cygnus) — ცის ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედი, რომლის ყველაზე ბრწყინვალე ვარსკვლავი — დენები 1,3 ვიზუალური ვარსკვლავიერი სიდიდისაა. დამზერის საუკეთესო პირობებია ივლის-აგვისტოში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თანავარსკვლავედები კატეგორია:ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედები
გრიგოლ ვოლსკი
thumb|გრიგოლ ვოლსკი გრიგოლ იოსების ძე ვოლსკი (ფსევდ. გრ. უმწიფარიძე) (დ. 24 იანვარი, 1860, ქუთაისი, — გ. 5 ოქტომბერი, 1909, თბილისი; დაკრძალულია ბათუმში), ქართველი პუბლიცისტი, პოეტი, ექიმი, საზოგადო მოღვაწე; წარმოშობით პოლონელი.
დაიბადა რუსეთის მთავრობის მიერ საქართველოში გადმოსახლებული პოლონელი პატრიოტის ოჯახში. სწავლობდა ქუთაისის გიმნაზიაში, შემდეგ დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო და ფილოლოგიური ფაკულტეტებზე.
1907 წელს ვოლსკის თავს დაესხნენ და მძიმედ დაჭრეს. მოღვაწეობის გაგრძელება მხოლოდ 1908 წლიდან შეძლო – მუშაობდა თბილისის კერძო გიმნაზიაში ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად. გარდაიცვალა თბილისში; დაკრძალულია ბათუმში, თუმცა მისი საფლავი დაკარგულია. ვოლსკის სახელს ატარებს ქუჩა ბათუმში.
ვოლსკის კრიტიკულ-პუბლიცისტური წერილები, ლექსები და თარგმანები 1878 წლიდან იბეჭდებოდა იმდროინდელ ჟურნალ-გაზეთებში. წერდა „გრ. უმწიფარიძის“ ფსევდონიმით. მისთვის პოეზია „ჩაგრულთა ფარია“ („ჩემო მუზავ!“, 1881). ვოლსკის ეკუთვნის პატრიოტული და ლირიკული ლექსები: „მეგობარს“, „სიზმარი“ (1882), „როს საუკუნოდ დავდუმდე“ (1893), ასევე პოპულარულ რომანსად ქცეული „შენ გეტრფი მარად“ (1891, მუსიკა მელიტონ ბალანჩივაძისა), მოთხრობა „თორნიკეს დარდი“ (1888), ჩეხოვის, ანდერსენის ქართული თარგმანები, ილიას, შიო არაგვისპირელის, ეკატერინე გაბაშვილის რუსული თარგმანები და სხვ.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 24 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1909 კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:პოლონელები საქართველოში კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები
ვატიკანის საიდუმლო არქივი
მინი|ვატიკანის გერბი ვატიკანის საიდუმლო არქივი (Archivum Secretum Vaticanum) - ვატიკანის ქალაქ-სახელმწიფოში მდებარე სახელმწიფო დოკუმენტაციის, პაპის ფინანსური წიგნაკების, ვატიკანის საკანონმდებლო დოკუმენტაციის საცავი. საიდუმლო არქივი ვატიკანის ბიბლიოთეკას მე-17 საუკუნეში გამოეყო, პაპი პავლე V-ის ბრძანების თანახმად. გამომდინარე იქიდან, რომ დოკუმენტთა უმრავლესობა კონფიდენციალურია, 1881 წლამდე არქივი მთლიანად მიუწვდომელი იყო მკვლავართათვის. თუმცა 1881 წელს, პაპმა ლეო XIII-მ მკვლევარებს ნებართვა დართო გაცნობოდნენ ვატიკანის საიდუმლო დოკუმენტაციას. დღესდღეობით, ყოველწლიურად ათასზე მეტი მკვლევარი სარგებლობს ვატიკანის არქივის დოკუმენტაციით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვატიკანი კატეგორია:ბიბლიოთეკები კატეგორია:არქივები კატეგორია:საიდუმლო ადგილები
1096
თარიღი უცნობია
*
საქსონიური დინასტია
მინი|საქსონიური დინასტიის აღწერა XIII საუკუნის მანუსკრიპტში - [[Chronica sancti Pantaleonis.]] საქსონიური დინასტია — გერმანელ მეფეთა (919-1024) და  საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორთა (962 წლიდან) დინასტია. მისი ფუძემდებელია ჰაინრიხ I ფრინველმჭერი (მეფე 919-936). მისი მემკვიდრეები იყვნენ: ოტო I (მეფე 936-961, იმპერატორი 962-973), ოტო II (მეფე 961-983), იმპერატორი 973-983), ოტო III (მეფე 983-1002, იმპერატორი 996-1002). ოტო III-ის გარდაცვალების შემდეგ საქსონიური დინასტიის პირდაპირი შტო შეწყდა. მეფე გახდა საქონიური დინასტიის გვერდითი შტოს წარმომადგენელი, ბავარიის ჰერცოგი  ჰაინრიხ II (მეფე 1002-1024), იმპერატორი 1014-1024). საქსონიური დინასტია ფრანკონიულმა დინასტიამ შეცვალა.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანიის ისტორია კატეგორია:დინასტიები
Daphnella tosaensis
Daphnella tosaensis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ალვარო რაფაელ გონსალესი
გონსალესმა კარიერა დაიწყო „დეფენსორ სპორტინგში“, 2003 წელს. კლუბში მან 2007 წლამდე დაჰყო და 122 მატჩში გაიტანა 8 გოლი.
2007 წლის აგვისტოში გადავიდა არგენტინულ „ბოკა ხუნიორსში“.
2009 წელს დაბრუნდა ურუგვაიში, კლუბ „ნასიონალში“.
2010 წლის აგვისტოში სამწლიანი კონტრაქტი გააფორმა იტალიის სერია A-ს კლუბ „ლაციოსთან“.
ურუგვაის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული აქვს 20 მატჩი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1984 კატეგორია:ურუგვაელი ფეხბურთელები კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:ლაციოს ფეხბურთელები კატეგორია:ურუგვაის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:2013 წლის ფიფა-ს კონფედერაციის თასის ფეხბურთელები
ბარგასი
ბარგასი (Bargas) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია-ლა-მანჩის ავტონომიური გაერთიანების ტოლედოს პროვინციის ლა-საგრის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 90 კმ². მოსახლეობა — 10 535 კაცი (2020 წ.).
ლიუბიმო-მარივკა
ლიუბიმო-მარივკა (Любимо-Мар'ївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 92 კაცს შეადგენდა.
ბარგასი
სქოლიო
კატეგორია:ტოლედოს მუნიციპალიტეტები
ლიუბიმო-მარივკა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
Christmas Lights (სიმღერა)
სინგლი მოხვდა ბილბორდის ჩარტის 100-ეულში (#25) და ციფრულ ჩარტში (#12).
მუსიკალური ვიდეო
მინი|მარცხნივ|230პქ
ვიდეოზე საუბრები მის ოფიციალურად გამოშვებამდე ერთი თვით ადრე დაიწყო. თავდაპირველად დაგეგმილი იყო კლიპის ოქსფორდის ქუჩაზე გადაღება, ვინაიდან ეს ადგილი ნახსენებია სიმღერის ტექსტში. ასევე დაგეგმილი იყო The Beatles-ის All You Need Is Love-ის სტილის ვიდეოც შექმნა (ჯგუფისა და მისი მეგობრების სტუდიაში თავმოყრით). მაგრამ Coldplay ახალ ალბომზე მუშაობდა და სტუდიაში ხალხის თავმოყრა ჩანაწერის შექმნის პროცესს დაარღვევდა. ასევე დაგეგმილი იყო უილსდენის მუსიკალური დარბაზის გამოყენება. საბოლოოდ დიზაინერ მისტი ბაკლის დახმარებით არჩეული იქნა საუთ ბენკი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2010 წლის სინგლები კატეგორია:2010 წლის სიმღერები კატეგორია:Coldplay-ს სიმღერები
ხორვატია 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ხორვატიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად იასპარეზა 1992 წელს, ესპანეთის ქალაქ ბარსელონაში. ამ თამაშებზე მათ მხოლოდ ერთი ვერცხლისა და 2 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ხორვატია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ხარტიშო
ხარტიშო — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემი. მდებარეობს ქართლის ქედის დასავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1360 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 36 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 16 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
მინი|ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი — კრასნოდარის უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება. რუსეთის ერთ–ერთი უდიდესი სასოფლო-სამეურნეო უნივერსიტეტი.
ისტორია
1922 წლის 12 მარტს, სსრკ განათლების სახალხო კომისარიატის განკარგულებით, სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტი გადაკეთდა ყუბანის სახელმწიფო სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტად.
90-იან წლებში ქვეყანაში სოციალურ-ეკონომიკური პირობების მკვეთრმა ცვლილებამ განაპირობა ახალი სპეციალობების, ფაკულტეტების გახსნა და, შედეგად, 1991 წელს ყუბანის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის ყუბანის სახელმწიფო აგრარულ უნივერსიტეტად გადაქცევა. ამჟამად უნივერსიტეტს ყოველწლიურად ამთავრებს 3000-ზე მეტი სტუდენტი.
უნივერსიტეტის მთელი ისტორიის განმავლობაში, 140 ათასზე მეტი ადამიანი დაამთავრა, რომელთა შორის 9 ათასზე მეტი აზიის, აფრიკის და ლათინური ამერიკის წარმომადგენლები არიან.
1991 წელს ინსტიტუტი გადაკეთდა ყუბანის სახელმწიფო აგრარულ უნივერსიტეტად.
2015 წლიდან უნივერსიტეტის შემადგენლობაში შეიქმნა ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტის სამხედრო ინსტიტუტი. სამხედრო ინსტიტუტის პირველი ხელმძღვანელი, გენერალ-მაიორი სტოიანი გახდა.
უნივერსიტეტის კედლებიდან თანამედროვე აზროვნების, კომპეტენტური და პასუხისმგებლობის მქონე პროფესიონალების გალაქტიკა გაჩნდა. უნივერსიტეტის მრავალი კურსდამთავრებული მოგვიანებით გახდა ცნობილი მეცნიერი.
უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულთა შორის არის სოციალისტური შრომის 46 გმირი, მათგან ექვსს ეს ჯილდო ორჯერ გადაეცათ.
Pentium Pro
thumb
Pentium Pro-1995 წელს დამუშავდა და 1998 წლამდე ყველაზე მძლავ პროცესორს წარმოადგენდა. იგი ქსელური სერვერებისთვისაა გათვალისწინებული.
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
ყუბანის სახელმწიფო აგრარულ უნივერსიტეტში მოქმედებს შემდეგი ფაკულტეტები და მიმართულებები, ესენია:
Pentium Pro
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინტელის x86 მიკროპროცესორები კატეგორია:კომპიუტერული ტექნოლოგია
სარგის კაკაბაძე
სარგის ნესტორის ძე კაკაბაძე (დ. 19 ოქტომბერი [ ძვ. სტ. 7 ოქტომბერი], 1886, სოფელი კუხი, ახლანდელი ხონის მუნიციპალიტეტი — გ. 2 აპრილი, 1967, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი და ფილოლოგი, პროფესორი (1949).
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
ბიოლოგიური
სარგის კაკაბაძე
ბიოგრაფია
სწავლობდა ვენის უნივერსიტეტში, დაამთავრა პეტერბურგის უნივერსიტეტის აღმოსავლური ენების ფაკულტეტი. 1911–1919 წლებში კითხულობდა ლექციებს თბილისის ქალთა უმაღლეს კურსებზე, ხოლო შემდეგ, 1952 წლამდე, საქართველოს სხვადასხვა უმაღლეს სასწავლებელში. 1918-1932 წლებში იყო სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის კავკასიის ისტორია-არქეოლოგიის ინსტიტუტის თანამშრომელი, 1921–1926 — საქართველოს ისტორიის არქივის გამგე, 1945–1961 — იმავე არქივის ძველი აქტების განყოფილების გამგე. 1924-1934 წლებში ხელმძღვანელობდა სიძველეთა დაცვის კომიტეტს.
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
საინჟინრო
სარგის კაკაბაძე
ბიოგრაფია
გამოქვეყნებული აქვს შრომები საქართველოს სოციალურ-ეკონომიკური და პოლიტიკური ისტორიის, დამხმარე ისტორიის დისციპლინების, ფილოლოგიისა და ტექსტოლოგიის საკითხებზე. შეისწავლა და გამოაქვეყნა მრავალი ისტორიული დოკუმენტი. მისი რედაქტორობით გამოქვეყნდა ვეფხისტყაოსანი ვრცელი გამოკვლევებით (1913, 1927), ჩახრუხაძის „თამარიანი“ (1937), შავთელის „აბდულმესიანი“ (1913, 1937) და „ამირანდარეჯანიანი“ (1939). მუშაობდა ეთნოგენეზის, ისტორიული გეოგრაფიისა და დემოგრაფიის, ადმინისტრაციული დაყოფისა და მმართველობის საკითხებზე. იყო „საისტორიო მოამბის“ (1924–1925, 4 წიგნი), „საისტორიო კრებულის“ (1928–1929, 4 წიგნი) რედაქტორი.
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
ეკონომიკური
პარიზის ქრონიკა
„პარიზის ქრონიკა“, „ცხოვრება საქართველოჲსა“, XVIII საუკუნის I ნახევრის ქართული ანონიმური საისტორიო თხზულება. აღწერილია 1373-1683 წლების ისტორიული მოვლენები. ქრონიკის ერთადერთი არასრული ხელნაწერი ინახება პარიზის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში. პირველად გამოსცა მარი ბროსემ პარიზში 1830 წელს (ლითოგრაფიული გამოცემა).
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
ასევე უნივერსიტეტში მოქმედებს იურიდიული ფაკულტეტი და კიდევ ორი მიმართულება სამხედრო სწავლება და დისტანციური სწავლება.
სარგის კაკაბაძე
ბიოგრაფია
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მის გვერდით დასაფლავებულია მისი მეუღლე — მარიამ ნიკოლოზის ასული ზუმბულიძე (დ. 6 ნოემბერი, 1893, გურჯაანი — გ. 7 სექტემბერი, 1984, თბილისი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:დაბადებული 19 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1886 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1967 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:ხონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები სარგის
პარიზის ქრონიკა
„პარიზის ქრონიკა“ კომპილაციაა. მისი უმთავრესი წყაროებია: რედაქტირებული „ქართლის ცხოვრება“, „მესხური მატიანე“, ფარსადან გორგიჯანიძის „საქართველოს ცხოვრება“, გრიგოლ დოდორქელის „ცხოვრება და წამება ქეთევან დედოფლისა“, იოსებ თბილელის პოემა „დიდმოურავიანი“, როსტომ-ხანის 1648 წლის სიგელი, არჩილ მეფის „გაბაასება თეიმურაზისა და რუსთველისა“. ბევრი წყარო არ არის მოღწეული თავდაპირველი სახით და შემონახულია „პარიზის ქრონიკაში“ ჩართული მათი ზოგიერთი ნაწყვეტი.
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი
სტრუქტურა
ყუბანის სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტი აგრარული განათლების ერთ-ერთი აღიარებული ლიდერია რუსეთში, მეცნიერების, განათლებისა და ინოვაციების უდიდესი ცენტრი სამხრეთ ფედერალურ ოლქში.
უნივერსიტეტში ტრენინგის ხარისხის მნიშვნელოვანი მაჩვენებელია მის კურსდამთავრებულებზე მოთხოვნა, მათი სწრაფი კარიერული ზრდა. რეგიონის აგროსამრეწველო კომპლექსში მომუშავე სპეციალისტთა და მენეჯერთა 80% -ზე მეტი აგრარული უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულია.
ინფრასტრუქტურა
საუნივერსიტეტო კომპლექსი წარმოადგენს თანამედროვე თანამედროვე სტუდენტურ კამპუსს, კარგად განვითარებული ინფრასტრუქტურით.
174 ჰექტარზე განთავსებულია 22 სასწავლო და ლაბორატორიული შენობა, 21 სტუდენტური საერთო საცხოვრებელი 8.5 ათასი ადამიანისთვის, 2 სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი (ბიოტექნოლოგიის კვლევა და კვების პროდუქტების სერტიფიკაცია, გამოყენებითი და ექსპერიმენტული ეკოლოგიის კვლევითი ინსტიტუტი), ბოტანიკური ბაღი, ექსპერიმენტული სადგური, სტუდენტი. კლინიკა, სტუდენტური კვების ცენტრი, დახურული სპორტული კომპლექსი საცურაო აუზით და ასასვლელი კედლით, სტადიონი, ტენისის კორტები, ფეხბურთის მოედანი უეფას სტანდარტების შესაბამისად, სპორტული მოედნების კომპლექსი კამპუსში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ყუბანი კატეგორია: კრასნოდარი კატეგორია: კრასნოდარის უნივერსიტეტები კატეგორია: კავკასიის უნივერსიტეტები
ლიუბიმო-პავლივკა
ლიუბიმო-პავლივკა (Любимо-Павлівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 278 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
ტოგო
ტოგოს რესპუბლიკა — სახელმწიფო დასავლეთ აფრიკაში. 1960 წლიდან დამოუკიდებელი სახელმწიფოა. გაეროს წევრი გახდა 1960 წელს. ტოგო აფრიკული ერთიანობის ორგანიზაციის წევრია.
ქვეყანას დასავლეთიდან ესაზღვრება განა, აღმოსავლეთიდან ბენინი და ჩრდილოეთიდან ბურკინა-ფასო. ქვყენის სამხრეთით მდებარეობს გვინეის ყურე, რომლის სანაპიროზეც მდებარეობს დედაქალაქი ლომე. ქვეყნის ფართობი 57000 კვადრატული კილომეტრია (22,008 კვადრატული მილი), რის გამოც, ის აფრიკაში ერთ-ერთი ყველაზე პატარა სახელმწიფოა. მოსახლეობა 8.6 მილიონია. ტოგო მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ვიწრო ქვეყანაა, რომლის სიგანეც 115 კმ-ზე (71 მ) ნაკლებია.
მე-16 საუკუნიდან მე-18 საუკუნემდე სანაპირო რეგიონი ევროპელებისთვის მთავარი სავაჭრო ცენტრი იყო მონების შესაძენად, რითაც ტოგომ და მიმდებარე რეგიონმა მიიღო სახელწოდება ,,მონათა სანაპირო". 1884 წელს გერმანიამ ტოგო და მისი მიმდებარე ტერიტორია თავის შემადგენლობად გამოაცხდა და ტოგოლენდი უწოდა. პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ ტოგოს მმართველობა საფრანგეთის ხელში გადავიდა. 1960 წელს ტოგომ საფრანგეთისგან დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. 1967 წელს გნასსინგბე ეიადემამ წარმატებული სამხედრო გადატრიალება მოაწყო, რომლის შემდეგაც ის ანტიკომუნისტური, ერთპარტიული სახელმწიფოს პრეზიდენტი გახდა. 1993 წელს ეიადემამ მოაწყო მრავალპარტიული არჩევნები, სადაც გაყალბების შედეგად მესამე ვადით გახდა პრეზიდენტი. მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეიადემა თანამედროვე აფრიკის ისტორიაში ყველაზე დიდხნიანი მმართველის სტატუსი მოიპოვა. ის ტოგოს 38 წლის განმავლობაში მართავდა.  2005 წელს მისი შვილი, ფორ გნასინგბე ტოგოს პრეზიდენტად აირჩიეს.
კოლონიამდელი პერიოდი (-1889)
მონებით ვაჭრობა მე-16 საუკუნეში დაიწყო. შემდეგი ორი საუკუნის განმავლობაში, ქვეყნის სანაპირო ნაწილი ევროპელების მთავარ სავაჭრო ცენტრს წარმოადგენდა, რის გამოც შემდგომში ტოგო და მისი მიმდებარე ტერიტორია ცნობილი იყო სახელით ,,მონათა სანაპირო ''.
კოლონიზაციის პერიოდი (1884-1960)
მარცხნივ|მინი|ტოგოლენდი (რუდოლფ ჰელგრივი, 1908 წელი) 1884 წელს ტოგოვილში გერმანელთა და მეფე მლაპა მე-3-ს შორის დაიდო ხელშეკრულება, რომლის მიხედვიტაც სანაპირო ზოლი გერმანიის შემადგენლობაში გადადიოდა. გერმანიამ დროთა განმავლობაში მეტად მოიკიდა ფეხი ქვეყანაში და თავისი კონტროლი დაამყარა. მოგვიანებით ტოგოს საზღვრები განისაზღვრა გერმანიის მიერ ტერიტორიის დაპყრობის შედეგად და ასევე საფრანგეთსა და ბრიტანეთთან ხელშეკრულების დადების შემდეგ. 1905 წელს ტოგო გერმანიის იმპერიის კოლონია გახდა, რომლის შემადგენლობაშიც ტოგოლენდის სახელწოდებით შევიდა. ადგილობრივი მოსახლეობა იძულებული იყო რომ ემუშავა, დაემუშავებინა ბამბა, ყავა და კაკაო და ასევე გადაეხადა მაღალი გადასახადები. სოფლის მეურნეობის პროდუქციის ექსპორტისთვის აშენდა რკინიგზა და ლომეს პორტი. გერმანელებმა ქვეყანაში შეიტანეს თანამედროვე ტექნიკა ყავის, კაკაოსა და ბამბის კულტივაციისთვის და ასევე განავითარეს ინფრასტრუქტურა.
პირველი მსოფლიო ომის დროს ტოგოლენდში ბრიტანეთი და საფრანგეთი შეიჭრა. 7 დეკემბერს, 1916 წელს ტოგო ბრიტანულ და ფრანგულ ნაწილებად დაიყო. 1922 წლის 20 ივლისს დიდმა ბრიტანეთმა მიიღო ერთა ლიგის მანდატი, რომ ემართა ტოგოს დასავლეთი ნაწილი ხოლო საფრანგეთს აღმოსავლეთ ნაწილი უნდა ემართა. 1945 წელს ქვეყანამ მოიპოვა უფლება, რომ გაეგზავნა სამი წარმომადგენელი საფრანგეთის პარლამენტში.
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ქვეყნის ორივე მანდატი გახდა გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის სამეურვეო ტერიტორია. ბრიტანეთის ტოგოლენდის მოსახლეობამ მიიღო გადაწყვეტილება, რომ შეერთებულიყვნენ ოქროს ნაპირს როგორც ახალი დამოუკიდებელი განის ნაწილი, 1957 წელს. ფრანგული ტოგოლენდი გახდა საფრანგეთის კავშირის ავტონომია 1959 წელს. ამით საფრანგეთმა შეინარჩუნა დაცვის, საგარეო ურთიერთობებისა და ფინანსების კონტროლის უფლება.
დამოუკიდებლობა
ტოგოს რესპუბლიკამ დამოუკიდებლობა 1960 წლის 27 აპრილს მოიპოვა. 1961 წელს ჩატარდა პირველი საპრეზიდენტო არჩევნები, რომლის შედეგადაც სილვანუს ოლიმპიო ტოგოს პირველი პრეზიდენტი გახდა. მან ხმების აბსოლუტური 100% მოიპოვა. 1961 წლის 9 აპრილს მიიღეს ტოგოს კონსტიტუცია, რომლის მიხედვითაც, უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო იყო ტოგოს ეროვნული ასამბლეა.
1961 წლის დეკემბერში ტოგოს ოპოზიციური პარტიების ლიდერები დააპატიმრეს, მათ ბრალი ედებოდათ ანტისამთავრობო შეთქმულების მომზადებაში. გამოიცა ბრძანება ოპოზიციური პარტიების დაშლის შესახებ. ოლიმპიო შეეცადა საფრანგეთისადმი დამოკიდებულების შემცირებას შეერთებულ შტატებთან, გაერთიანებულ სამეფოსთან და დასავლეთ გერმანიასთან თანამშრომლობის დამყარებით. მან ასევე, ალჟირის ბრძოლაში ფრანგებს ხელი შეუშალა ტოგოელთა არმიაში მოხვედრაში.საბოლოოდ ამ ფაქტორებმა განაპირობა სამხედრო გადატრიალება 1963 წლის 13 იანვარს, რომლის დროსაც ოლიმპიო მოკლა ჯარისკაცთა ჯგუფმა სერჟანტი გნასსინგბე ეადემას ხელმძღვანელობით. შედეგად ტოგოში საგანგებო მდგომარეობა გამოცხადდა. მინი|[[სილვანუს ოლიმპიო]] სამხედრო ძალების მმართველობა ნიკოლას გრუნიცკის ხელში გადავიდა. 1963 წლის მაისში, საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგად გრუნიცკი ქვეყნის პრეზიდენტი გახდა. ახალი ხელმძღვანელობა საფრანგეთთან ურთიერთობების გაღრმავების პოლიტიკას ატარებდა. გრუნიცკის მთავარი მიზანი ქვეყნის ჩრდილოეთ და სამხრეთ ნაწილებს შორის განხეთქილების შემცირება იყო. მათ შეიმუშავეს ახალი კონსტიტუცია და დანერგე სმრავალპარტიული სისტემა.
1967 წლის 13 იანვარს, ეიადემა გნასსინგბემ გრიუნცკი უსისხლო გადატრიალებაში დაამარცხა და ის ქვეყნის პრეზიდენტი გახდა. მან აკრძალა სხვა პოლიტიკური პარტიების საქმიანობა და 1969 წლის ნოემბერში ერთპარტიული სისტემა დაამყარა. ის ხელმეორედ აირჩიეს 1979 და 1986 წლების არჩევნებში. 1983 წელს დაიწყო პრივატიზება და 1991 წელს ქვეყანაში სხვა პოლიტიკური პარტიები დაუშვეს. ევროკავშირმა ტოგოსთან ურთიერთობა შეაჩერა გნასსინგბეს 1993, 1998 და 2003 წლებში ხელმეორედ არჩევის გამო. 2004 წელს კი ბრიუსელში მოლაპარაკება გაიმართა ურთიერთობების აღდგენის შესახებ.
2005 წლის 5 თებერვალს ეიადემა გნასსინგბე მოულოდნელად გარდაიცვალა 38 წლიანი მმართველობის შემდეგ. სამხედროებმა მისი ვაჟი, ფაურ გნასსინგბეს პრეზიდენტად დაუყოვნებლივ დააყენეს, რამაც საერთაშორისო გმობა გამოიწვია. გამონაკლისს მხოლოდ საფრანგეთი წარმოადგენდა. დემოკრატიულად არჩეულმა აფრიკული ქვეყნების ზოგიერთმა ლიდერმა, როგორიცაა სენეგალელი აბდულაი ვეიდმა და ნიგერიელი ოლუსეგუნ ობასანჯომ, მხარი დაუჭირეს ამ ნაბიჯს, რითაც შექმნეს აფრიკის კავშირში არეულობა გამოიწვიეს.
გნასინგბემ ხელისუფლება დატოვა და არჩევნები მოაწო, სადაც ისევე თვითონ გაიმარჯვა. ოპოზიციამ არჩევნები გაყალბებულად გამოაცხადა. აღდგა ურთიერთობა ევროკავშირთან. ამასთან, გაეროს მონაცემებით ქვეყანაში 400-მდე ადამიანი დაიღუპა საპრეზიდენტო არჩევნებთან დაკავშირებული ძალადობით.დაახლოებით 40,000 ტოგოელი გაიქცა მეზობელ ქვეყნებში. გნასსინგბე ხელახლა აირჩიეს 2010 და 2015 წლებში.
2020 წლის თებერვალში, საპრეზიდენტო არჩევნებში, ფაურ გნასსინგბემ კიდევ ერთხელ გაიმარჯვა და მეოთხე ვადით გახდა ტოგოს პრეზიდენტი. ოფიციალური მონაცემები სმიხედვიტ მან ხმების 72% მოიპოვა. 2020 წლის 4 მაისს ტოგოლს სამხედრო ბატალიონის მეთაური ბიტალა მადჯულბა გარდაცვლილი იპოვნეს თავის კაბინეტში, მას შემდეგ რაც გნასსინგბე მეოთხე ვადით აირჩიეს. მისი გარდაცვალება ბევრ კითხვებს აჩენს საეთაშორისო საზოგადოებაში. მარცხნივ|მინი|201x201პქ|განასა და ტოგოს ტოპოგრაფიული რუკა
გეოგრაფია
ტოგოს ფართობი 56,785 კვ. კმ-ია (21,925 კვ.მილ.), რითაც ის აფრიკის ერთ-ერთ უმცირეს სახელმწიფოს წარმოადგენს. მას სამხრეთიდან ბენინის ყურე ესაზღვრება. განა მისგან დასავლეთითაა, ბენინი - აღმოსავლეთით, ბუკინა-ფასო - კი ჩრდილოეთით. ის ჩრდილოეთის 6 და 11 გრადუსიან პარალელებსა და ნულოვან და მეორე მერიდიანებს შორისაა მოქცეული.
გვინეის ყურეზე ტოგოს სანაპირო 56 კმ-ია, სადაც ქვიშიანი სანაპიროები მდებარეობს. ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარე ტერიტორია მეტწილად ბორცვებით ხასიათდება, რაც ქვეყნის სხვა ნაწილებისგან გამოარჩევს. სამხრეთ ნაწილებში ხშირია ჭაობები, ტბები და ტყეები.
ტოგოს უმაღლესი მწვერვალი აგოუა, რომლის სიმაღლეც ზღვის დონიდან 986 მეტრია. უგრძესი მდინარე მონოა, რომლის სიგრძეც თითქმის 400 კმ-ია.
ეკონომიკა
მინი|242x242პქ|ტოგოელი მეთევზეები ტოგო პატარა ქვეყანაა, მაგრამ ფოსფატის საბადოები და ძლიერი სოფლის მეურნეობა ქვეყნის ეკონომიკის ჩამოყალიბებას ხელს უწყობს. ბამბის წარმოება ქვეყნის შემოსავლის უმთავრეს წყაროს წარმოადგენს. ნაყოფიერ მიწას ქვეყნის ტერიტორიის 11.3% უკავია. სოფლის მეურნეობის შემდეგ უმნიშვნელოვანესი სექტორებია: საფეიქრო და ლუდსახარში ინდუსტირები. ყველაზე მნიშვნელოვან პრობლემას ელექტროენერგიის არასაკმარისი რაოდენობა წარმოადგენს. ქვეყანა ენერგიის მხოლოდ 1/3-ს აწარმოებს დანარჩენი კი განადან და ნიგერიიდან ექსპორტზეა დამოკიდებული. ტოგოს ძირითადი საექსპორტო საქონლის დაბალი საბაზრო ფასები და 1990-იანი და 2000-იანი წლების არამდგრადი პოლიტიკური ვითარება ქვეყნის ეკონომიკაზე უარყოფით გავლენას ახდენს.
ტოგო ერთ-ერთი ყველაზე ნაკლებად განვითარებული ქვეყანაა; ეკონომიკური მდგომარეობა ჯერ კიდევ საეჭვოა.
ტოგოში იმპორტირებული საქონლის უმეტესობა ტექნიკას, ნავთობპროდუქტებსა და საკვებს წარმოადგენს. მთავარი იმპორტიორი ქვეყნებია: საფრანგეთი (21.1%), ნიდერლანდები (12.1%), კოტ-დ’ივუარი (5.9%),გერმანია (4.6%), იტალია (4.4%), სამხრეთ აფრიკა (4.3%) და ჩინეთი (4.1%). ექსპორტის მთავარ პროდუქტებს წარმოადგენს კაკაო, ყავა, მარცვლეული კულტურები, ფოსფატი და ბამბა. ექსპორტის მთავარ დანიშნულების ქვეყნებს წარმოადგენს: ბურკინა ფასო (16.6%), ჩინეთი (15.4%), ნიდერლანდები (13%), ბენინი (9.6%) და მალი (7,4%).
დემოგრაფია
ქვეყანაში ძირითადად ცხოვრობს გვინეის ენათა ჯგუფის ხალხები. მოსახლეობის 60 % ადგილობრივი ტრადიციული, ანიმისტური რწმენის მიმდევარია. არიან აგრეთვე ქრისტიანები და მუსლიმანები.
2010 წლის ნოემბერში მოსახლეობის აღწერის შედეგად ქვეყანაში 6,191,155 ადამიანი ცხოვრობს, რაც ბოლო აღწერის შედეგებს ორჯერ აღემატება. დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი არის ლომე. ტოგო მსოფლიოში მოსახლეობის მიხედვით 107-ე ქვეყანაა. ტოგოს მოსახლეობა სწრაფად იზრდება.  მინი|325x325პქ|სოკოდე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები კატეგორია:ფრანგულენოვანი ქვეყნები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები
ბელვის-დე-ლა-ხარა
ბელვის-დე-ლა-ხარა (Belvís de la Jara) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია-ლა-მანჩის ავტონომიური გაერთიანების ტოლედოს პროვინციის ლა-ხარის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 114 კმ². მოსახლეობა — 1535 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტოლედოს მუნიციპალიტეტები
Privateering
Privateering — მარკ ნოპფლერის ალბომი, რომელიც გამოიცა 2012 წლის 3 სექტემბერს. იგი გამოვიდა ლეიბლზე Mercury. გამოცემამდე სიმღერა Redbud Tree უფასოდ განთავსდა მუსიკოსის გვერდზე.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორი - მარკ ნოპფლერი, გარდა მითითებულისა.
სქოლიო
კატეგორია:მარკ ნოპფლერის ალბომები კატეგორია:2012 წლის ალბომები კატეგორია:Mercury Records-ის ალბომები
გოთები (სუბკულტურა)
იდეოლოგია
left|70პქყველაზე რთული და საინტერესო გოთურ სუბკულტურაში არის მათი იდეოლოგია. მისი ზუსტი განსაზღვრება მეტად რთულია სხვადასხვა მიზეზის გამო. საზოგადოების ნაწილს მიაჩნია, რომ ისინი მუდამ დეპრესიულები, უჩვეულოდ შეუწყნარებლები, მოძალადეები, თვითმკვლელობისაკენ მიდრეკილები, ვამპირები, სადომაზოხისტები არიან. სატანისტები, მუსიკოსები, მხატვრები თუ სხვა სახის არტისტები, ატარებენ შავს (ზოგი, პირიქით, თეთრს), იღებავენ თმას, იკეთებენ თეთრ მაკიაჟს მთელ სახეზე.
Daphnella varicosa
Daphnella varicosa — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
კონსტანტინე მამაცაშვილი
thumb|გენერალ-მაიორი კონსტანტინე მამაცაშვილი|175px კონსტანტინე ქრისტეფორეს ძე მამაცაშვილი (Мамацев, Константин Христофорович; დ. 25 ნოემბერი, 1818, სოფ. რუისი, ახლანდელი ქარელის მუნიციპალიტეტი — გ. 3 სექტემბერი, 1900, თბილისი) — ქართველი რუსეთის არმიის გენერალი, ლიტერატორი, საზოგადო მოღვაწე. იოსებ მამაცაშვილის უმცროსი ძმა.
Unbreakable (სკორპიონსის ალბომი)
Unbreakable — გერმანული როკ-ჯგუფ სკორპიონსის მეთხუთმეტე სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 2004 წელს. ამ ალბომზე ჯგუფი, მას შემდეგ, რაც 1990-იანებში სხვადასხვა სტილთან ექსპერიმენტებს ატარებდა, დაუბრუნდა თავისი ყველაზე წარმატებული ნამუშევრების სტილს. მიუხედავად კრიტიკოსების მაღალი შეფასებების და ალბომთან დაკავშირებული დიდი ტურნეს გამართვისა, Unbreakable ჩარტებში წარუმატებელი იყო.
კონსტანტინე მამაცაშვილი
ბიოგრაფია
თბილისის კეთილშობილთა სასწავლებლის შემდეგ 1837 წელს დაამთავრა პეტერბურგის კადეტთა კორპუსი ოფიცრის ჩინით და გაამწესეს კავკასიის გრენადერთა საარტილერიო ბრიგადაში. აქედან მოყოლებული მონაწილეობდა კავკასიაში წარმოებულ ყველა ომში.
Unbreakable (სკორპიონსის ალბომი)
სქოლიო
კატეგორია:სკორპიონსის ალბომები კატეგორია:1999 წლის ალბომები კატეგორია:BMG-ის ალბომები
კონსტანტინე მამაცაშვილი
ბიოგრაფია
1840 წელს მიიღო პირველი საბრძოლო ნათლობა ჩეჩნეთში. იმ ხანებში იგი გაეცნო და დაუახლოვდა მიხეილ ლერმონტოვს. მათ ერთად მიიღეს მონაწილეობა სისხლისმღვრელ ბრძლოლაში გეხონის ტყეში. ყირიმის ომის დროს კ. მამაცაშვილი იბრძვის კავკასიის ფრონტზე. კერძოდ მან თავი ისახელა 1854 წლის 4 ივნისს მდინარე ჩოლოქთან გამართულ ბრძოლაში. ოთხიათასიანმა რუსეთის არმიამ თითქმის მთლიანად გაანადგურა 34-ათასიანი თურქთა მომხდური ძალები. გენერალ ანდრონიკაშვილის ცნობით, ეს ბრძოლა უმთავრესად კ. მამაცაშვილის წყალობით იქნა მოგებული, რისთვისაც იგი დააჯილდოვეს წმ. გიორგის IV ხარისხის ორდენით. ამის შემდეგ ახალგაზრდა ოფიცერი დაინიშნა კავკასიის გრენადერთა არტილერიის უფროსად, მონაწილეობა მიიღო კავკასიის დაპყრობისათვის წარმოებულ ომების დამაგვირგვინებელ ფაზაში, რისთვისაც ებოძა ოქროს ხმალი, წმ. ანას II ხარისხის ორდენი, საიმპერატორო გვირგვინი და წმ. ვლადიმერის III ხარისხის ორდენი. 1898 წლიდან კ. მამაცაშვილი კავკასიის სამხედრო ოლქის არტილერიის უფროსის მოადგილეა, 1869 წელს მიიღო გენერალ-ლეიტენანტობა, ხოლო 1877 წლიდან კი განჯის გუბერნატორი და განჯა-ნუხის მიდამოებში განლაგებული ჯარების უფროსი. იმავე წელს დაიწყო ომი თურქეთთან. აქ მას მოუხდა ერთი მოულოდნელი თავდასხმის მოგერიება და მოხერხებულმა სარდალმა შესძლო დაემარცხებინა მომხდური. ამისათვის იგი წმ. ვლადიმერის II ხარისხის ორდენით დააჯილდოვეს. ნუხელებმა კი მიართვეს ვერცხლის თასი და ადრესი, სადაც ეწერა: „გენერალ ლეიტენენტ კ. ქ. მამაცაშვილს მადლიერ მოქალაქეთაგან 1877 წელს ნუხის გადარჩენისათვის“.
1884 წელს კ. მამაცაშვილმა ავადმყოფობის გამო თავი დაანება სამხედრო სამსახურს და აქტიურად ჩაება ქვეყნის კულტურულ-საზოგადოებრივ საქმიანობაში. მისი მეგობრები იყვნენ გრიგოლ და ვახტანგ ორბელიანები, დიმიტრი ყიფიანი, მიხეილ თუმანიშვილი და სხვები. დიმიტრი ყიფიანთან ერთად დიდი ღვაწლი დასდო სათავადაზნაურო ბანკს, ის დიდხანს იყო მისი ზედამხედველი კომიტეტის თავმჯდომარე და ყოველი ღონით ცდილობდა ბანკის საქმეების მყარ ნიადაგზე დაყენებას. კ. მამაცააშვილს დიდი ღვაწლი მიუძღვის აგრეთვე „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების“ საქმიანობაში. იყო მისი დამფუძნებელი წევრი, თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიის ერთ-ერთი დამაარსებელი, აღსანიშნავია მისი განსაკუთრებული ყურადღება მაჰმადიან ქართველებზე. ზოგი მათგანი მან თბილისში ჩამოიყვანა და ასწავლა, დაამთავრებინა გიმნაზია, შემდეგ უმაღლესშიც ჩააბარებინა.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1814 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1900 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:ქართველი ლიტერატორები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერლები კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კ
ხორვატია 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ხორვატიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ იასპარეზა 1996 წელს, აშშ-ის ქალაქ ატლანტაში. ამ თამაშებზე მათ მხოლოდ ერთი ოქროსა და ვერცხლის მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ხორვატია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გეგუთის სასახლე
მინი|300პქ| გეგუთის სასახლის ხედი (ჯაბა ლაბაძის ფოტო). მინი|300პქ გეგუთის სასახლე — ფეოდალური ხანის საქართველოს საერო არქიტექტურის ძეგლი, მდებარეობს წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში, სოფელ გეგუთში, ქუთაისის სამხრეთით, 7 კმ-ზე, რიონის ნაპირას. 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
ისტორია
ყველაზე ადრეული ისტორიული ცნობა გეგუთის სასახლის შესახებ VIII საუკუნეს ეკუთვნის. ჯუანშერის თხზულების „ცხოვრება ვახტანგ გორგასლისა“-ს ერთ–ერთ ნუსხაში ქართლის ერისმთავარი არჩილი ამბობს „...წარვალ და დავეშენები ციხესა გეგუთს და ქუთათისს.“ სასახლის მთავარი ნაგებობა გიორგი III-ს დროინდელია. სწორედ აქ გამოაცხადა გიორგი III-მ თანამოსაყდრედ თამარ მეფე. საქართველოს სამეფოს დაშლის შემდეგ გეგუთის სასახლე იმერეთის მეფეთა რეზიდენციაა (აღნიშნულია — იმერეთის სამეფოს 1737 წლის რუკაზე). სასახლე დაზიანდა XIX საუკუნის პირველ ნახევარში სოლომონ II-ის ბრძოლებისას. რუსეთის იმპერიის მიერ იმერეთის სამეფოს ანექსიის შემდეგ კი გაგრძელდა მისი ნგრევა, სასახლის მასალას იმპერიის მოხელეები იყენებდნენ ქუთაისში შენობების ასაშენებლად. გეგუთის კომპლექსის პირველმა მკვლევარმა, შვეიცარიელმა დიუბუა დე მონპერემ 1833 წელს შეადგინა სასახლის გადარჩენილი ნაწილის გეგმა და განსაზღვრა ცალკეული სათავსების ფუნქცია.
არქიტექტურა
thumb|300px|left|[[ვახტანგ ცინცაძე|ვახტანგ ცინცაძის რეკონსტრუქციის ესკიზი.]] ნანგრევებს 2000 მ² მეტი ფართობი უჭირავს. 1937 წლის არქეოლოგიური კამპანიის შედეგად (პროფ. ლევან მუსხელიშვილი, არქიტექტორი ვ. წილოსანი, ფოტოგრაფი გილგენდორფი) ნაწილობრივ გაიწმინდა რამდენიმე სათავსი და დაზუსტდა არსებული გეგმის დეტალები. გათხრებისას აღმოჩენული სხვადასხვა დროის 60–მდე არტეფაქტი დაცულია საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში. 1954 – 1962 წლებში კომპლექსი გაიწმინდა და ჩატარდა საკონსერვაციო სამუშაოები (პროფ. ვახტანგ ცინცაძე).
სქოლიო
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები იმერეთის მხარეში კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები კატეგორია:სამეფო რეზიდენციები კატეგორია:საქართველოს სასახლეები
სერგეი მესხი
სერგეი სიმონის ძე მესხი (დ. 24 ოქტომბერი [ძვ. სტ. 12 ოქტომბერი], 1845, რიონი, ახლანდელი წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი — გ. 2 აგვისტო [ძვ. სტ. 21 ივლისი] , 1883, აბასთუმანი, დაკრძალულია რიონში) — ქართველი პუბლიცისტი, ჟურნალისტი, მწერალი და საზოგადო მოღვაწე.
ბიოგრაფია
1856-1863 წლებში სწავლობდა ქუთაისის გიმნაზიაში, 1863–1867 წლებში პეტერბურგის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე. 1867 სამშობლოში დაბრუნდა. 1868 წლიდან რედაქტორობდა გაზეთ „დროებას“. იყო „ახალი ახალგაზრდობის“ ლიტერატურული ჯგუფის წევრი, „მამებისა“ და „შვილების“ ბრძოლის აქტიური მონაწილე. მისი წერილები ეხებოდა კრიტიკის თეორიას და პრაქტიკას, ფოლკლორისტიკას, თეატრს, დრამატურგიას, სალიტერატურო ენის სიწმინდეს და სხვ. თარგმნა ვიქტორ ჰიუგოს, ალფონს დოდეს და სხვათა ნაწარმოებები. დიდი წვლილი შეიტანა ახალი ქართული სალიტერატურო ენის, კრიტიკის, ჟურნალისტიკისა და ქართული თეატრის განვითარების საქმეში.
მალოკახოვკა
მალოკახოვკა (Малокаховка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის კახოვკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 3297 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახოვკის რაიონის სოფლები
ბიზანტიის იმპერია
ბიზანტიის იმპერია, ასევე აღმოსავლეთ რომის იმპერია ან უბრალოდ ბიზანტია — რომის იმპერიის ტერიტორიის აღმოსავლეთ ნაწილში არსებული ძირითადად ბერძნულენოვანი სახელმწიფო, რომელიც არსებობდა გვიანი ანტიკურ ხანისა და შუა საუკუნეების პერიოდში. მისი დედაქალაქი იყო კონსტანტინოპოლი (დღევანდელი სტამბოლი ), რომელიც თავდაპირველად დაარსდა, როგორც ბერძნული კოლონია ბიზანტიონი. ქვეყანა გადაურჩა დასავლეთ რომის იმპერიის დაშლასა და დაცემას V საუკუნეში და განაგრძობდა არსებობას კიდევ ათასი წლის განმავლობაში, 1453 წელს ოსმალეთის იმპერიის მიერ მის დაპყრობამდე. მისი არსებობის განმავლობაში იმპერია წარმოადგენდა ყველაზე ძლიერ პოლიტიკურ, ეკონომიკურ, კულტურულ და სამხედრო ძალას ევროპაში. როგორც „ბიზანტიის იმპერია“, ისე „აღმოსავლეთ რომის იმპერია“ წარმოადგენს ისტორიოგრაფიულ ტერმინს იმპერიის აღსანიშნავად მისი განადგურების შემდეგ. თავად მისი მაცხოვრებლები სახელმწიფოს უწოდებდნენ რომის იმპერიას (ძველ ბერძნ. Βασιλεία Ῥωμαίων, ლათ. Imperium Romanum) ან რომანიას (ძველ ბერძნ. Ῥωμανία), ხოლო საკუთარ თავს „რომაელებს“.
ბიზანტიის იმპერიის ჩამოყალიბება ერთბაშად არ მომხდარა. IV-დან VI საუკუნემდე განხორციელებულმა რამდენიმე ღონისძიებამ საბოლოოდ რომის იმპერიის დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილებად გაყოფა გამოიწვია. 284 წელს იმპერატორმა დიოკლეტიანემ (284-305 წწ.) რომის იმპერიის მმართველობა დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილებად დაყო. 330 წლისათვის კონსტანტინე I-მა (306–337 წწ.) დედაქალაქი რომიდან ბიზანტიონში გადაიტანა, რომელსაც მოგვიანებით კონსტანტინოპოლი („კონსტანტინეს ქალაქი“) და Nova Roma („ახალი რომი“) ეწოდა. თეოდოსიუს I-ის (379-395 წწ.) მმართველობისას ქრისტიანობა სახელმწიფო რელიგიად გამოცხადდა, ხოლო სხვები, მაგ. რომაული პოლითეისტური რელიგია აიკრძალა. ბიზანტიის იმპერიის ჩამოყალიბების პროცესი არსებითად დასრულდა იმპერატორ ჰერაკლეს (610-641 წწ.) მმართველობისას, როდესაც მოხდა იმპერიის მმართველობისა და არმიის რესტრუქტურიზაცია და ოფიციალურ ენად დამტკიცდა ბერძნული ლათინურის ნაცვლად. ამიტომ, მიუხედავად იმისა, რომ ბიზანტიის იმპერია წარმოადგენდა რომის იმპერიის მემკვიდრესა და სახელმწიფოებრივი ტრადიციების გამგრძელებელს, თანამედროვე ისტორიკოსები ბიზანტიას გამოარჩევენ ანტიკური რომისაგან, რადგან ის ლათინურის ნაცვლად ბერძნული კულტურის მატარებელი იყო, ხოლო სახელმწიფო რელიგიას რომაული პოლითეიზმის მაგივრად მართლმადიდებელი ქრისტიანობა წარმოადგენდა.
ბიზანტიის იმპერიის საზღვრები მისი არსებობის განმავლობაში გამუდმებით იცვლებოდა. იმპერიამ შემცირებისა და შემდეგ კვლავ გაფართოების რამდენიმე ეტაპი გაიარა. იმპერატორ იუსტინიანე I-ის (527-565 წწ.) მმართველობისას იმპერიის ტერიტორიამ მაქსიმუმს მიაღწია. ამ დროს მის შემადგენლობაში შედიოდა რომის იმპერიის მრავალი ყოფილი პროვინცია დასავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთში, ჩრდილოეთ აფრიკასა და იტალიაში თვით რომის ჩათვლით, რომელსაც ბიზანტია ორ საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში ფლობდა. იმპერატორ მავრიკიოსის მმართველობისას იმპერიის აღმოსავლეთი საზღვარი გაფართოვდა, ჩრდილოეთი კი დასტაბილურდა, თუმცა მისმა მკვლელობამ ქვეყანა სასანურ ირანთან ოცწლიან ომში ჩაითრია, რამაც იმპერიის რესურსები გამოფიტა, ამან კი მაჰმადიან დამპყრობლებს მისი ტერიტორიების დაპყრობა გაუადვილა. VII საუკუნეში არაბებმა იმპერიას სხვებთან ერთად ყველაზე მდიდარი პროვინციები — ეგვიპტე და სირია წაართვეს.
არაბთა სახალიფოს დასუსტების შემდეგ მაკედონელთა დინასტიის მმართველობის პერიოდში (X-XI სს) იმპერია კვლავ გაფართოვდა და მთელს ხმელთაშუაზღვისპირეთში დომინანტ ძალად იქცა. ეს იყო მისი აღორძინების ორსაუკუნოვანი ეპოქა, რომელიც 1071 წელს მანასკერტის ბრძოლაში თურქ-სელჩუკებთან დამარცხებით დასრულდა, რის შედეგადაც ბიზანტიამ სამუდამოდ დაკარგა ანატოლიის უდიდესი ნაწილი, რომელიც თურქების ახალ „სამშობლოდ“ იქცა. უკვე მოგვიანებით ქვეყნის სათავეში ექცევა კომნენოსთა დინასტია. კომნენოსებმა შეძლეს იმპერიის ერთიანობის შენარჩუნება, თუმცა იმპერატორ ანდრონიკე I კომნენოსის გარდაცვალების შემდეგ ქვეყანაში სიტუაცია მნიშვნელოვნად შეიცვალა.
იმპერიის არსებობის ბოლო საუკუნეების განმავლობაში ზოგად ტენდენციას წარმოადგენდა ტერიტორიის შემცირება და დასუსტება. მთელი XII საუკუნის განმავლობაში ბიზანტია განუწყვეტლად იბრძოდა თურქების წინააღმდეგ, თუმცა „სასიკვდილო დარტყმა“ მას არა მაჰმადიანებმა, არამედ ევროპელმა ჯვაროსნებმა მიაყენეს, რომლებმაც მეოთხე ჯვაროსნული ლაშქრობის დროს (1204 წელს) იერუსალიმის ნაცვლად აიღეს და სასტიკად გაძარცვეს კონსტანტინოპოლი. ბიზანტიის ტერიტორია ლათინურ (ლათინთა იმპერია) და ბერძნულ (ნიკეის იმპერია, ტრაპიზონის იმპერია და ეპირის დესპოტატი) ერთმანეთთან დაპირისპირებულ სამეფოებად დაიშალა. მიუხედავად იმისა, რომ 1261 წელს ბიზანტიელებმა კონსტანტინოპოლის დაბრუნება შეძლეს, იმპერიას მხოლოდ დედაქალაქი და რამდენიმე მცირე პროვინციაღა შერჩა. მისი დანარჩენი ტერიტორიები თანდათანობით დაიპყრეს ოსმალებმა, რომლებმაც 1453 წლის 29 მაისს კონსტანტინოპოლის აღებით წერტილი დაუსვეს ბიზანტიის იმპერიის არსებობას.
სახელის ეტიმოლოგია
ტერმინი „ბიზანტია“ რომის იმპერიის გვიანდელი წლების აღსანიშნად პირველად გერმანელმა ისტორიკოსმა, ჰიერონიმუს ვოლფმა 1557 წელს გამოიყენა თავის ნამუშევარში Corpus Historiæ Byzantinæ, რომელიც ისტორიული წყაროების კრებულს წარმოადგენდა. ტერმინი მომდინარეობს კონსტანტინოპოლის ძველი სახელიდან, „ბიზანტიონიდან“ (Βυζάντιον, Byzantium), რომელიც ქალაქს დედაქალაქად გამოცხადებამდე ერქვა. 1648 წელს გამოქვეყნებული ნაშრომის, „Byzantine du Louvre (Corpus Scriptorum Historiae Byzantinae)“-ისა და მოგვიანებით, 1680 წელს შარლ დიუკანჟის მიერ გამოცემული „ბიზანტიის ისტორიის“ („Historia Byzantina“) წყალობით, ტერმინი „ბიზანტია“ ფართოდ გავრცელდა მონტესკიესა და სხვა ფრანგ ავტორებში. მიუხედავად ამისა, XIX საუკუნის შუა ხანებამდე დასავლურ სამყაროში ტერმინი არსებითად ვერ დამკვიდრდა. რაც შეეხება ინგლისურ ისტორიოგრაფიას, აქ ტერმინი „ბიზანტიის იმპერია“ პირველად ჯორჯ ფინლაიმ გამოიყენა თავის ნაშრომში „ბიზანტიის იმპერიის ისტორია 716-დან 1057 წლამდე“ (History of the Byzantine Empire from 716 to 1057).
ადრეული ისტორია
რომის იმპერიამ შეძლო მთელი ხმელთაშუაზღვისპირეთის დაპყრობა. ამ ტერიტორიებზე მრავალი ერი სახლობდა, რომლებსაც კულტურულად ერთმანეთთან საერთო არაფერი ჰქონდათ. ისინი განვითარების მიხედვითაც განსხვავდებოდნენ ერთმანეთისგან. განვითარების საკმაოდ მაღალ საფეხურზე იყო იმპერიის აღმოსავლეთი პროვინციები, აქ მოსახლეობის საკმაოდ დიდი რაოდენობა ცხოვრობდა. აღმოსავლეთის განვითარებას თავისი მიზეზები ჰქონდა, აქ იყო უძველესი ბერძნული კულტურა, მოგვიანებით ამავე ტერიტორიაზევე არსებობდა მაკედონიის იმპერიაც.
III საუკუნეში არასტაბილური მდგომარეობა დასავლეთისათვის უფრო საგრძნობი და პრობლემური აღმოჩნდა, ვიდრე აღმოსავლეთისათვის. განსხვავება ელინიზებულ აღმოსავლეთსა და შედარებით ახალგაზრდა ლათინიზებულ დასავლეთს შორის მომდევნო საუკუნეების განმავლობაში კიდევ უფრო აშკარა და არსებითი გახდა, რამაც, საბოლოოდ, ამ ორი სამყაროს გაუცხოება და კულტურული, შემდეგ კი პოლიტიკური გაყოფა გამოიწვია.
რომის იმპერიის გაყოფა
კონსტანტინე I დიდის დროს ქვეყანაში მნიშვნელოვანი ცვლილებები განხორციელდა, სწორედ ამ დროს ხდება რომის იმპერიის ორად გაყოფა. ამ პერიოდში ქრისტიანული რელიგია თანდათანობით პრივილეგირებული ხდება, თუმცა კონსტანტინეს დროს ის სახელმწიფო რელიგიად არ ცხადდება. 325 წელს ნიკეაში გაიმართა პირველი საეკლესიო კრება. კონსტანტინე დიდმა იმპერიის დედაქალაქი 330 წელს ბოსფორის სრუტის სანაპიროზე გადაიტანა, ამ ადგილს სტრატეგიულად ხელსაყრელი პირობები ჰქონდა, აქ გადიოდა მთავარი სავაჭრო გზები. ახალი დედაქალაქის ადგილზე ადრეც მდებარეობდა ბერძნული დასახლებული პუნქტი ბიზანტიონი.
ბიზანტიის განვითარებას ხელს უწყობდა დაპყრობილი ტერიტორიებიდან აკრეფილი თანხები. თეოდოსიუს I-ის (379-395) მმართველობის დროს დაიწყო კონსტანტინოპოლის დიდი გალავნის მშენებლობა, ეს გალავანი 1204 წლამდე არცერთ დამპყრობელს არ გადაულახავს.
სწორედ ამ პერიოდში იწყება აღმოსავლეთიდან ჰუნების გამოჩენა. ბიზანტიაზე შემოსევების თავიდან ასაცილებლად იმპერატორმა ჰუნებს ხარკის მიცემა დაუწყო (სავარაუდოდ, 300 კგ ოქრო). 453 წელს გარდაიცვალა ჰუნების ბელადი ატილა, რის შემდეგაც ჰუნების იმპერია დაიშალა.
აღმოსავლეთ რომის იმპერიაში დროებითი სიმშვიდე დამყარდა. დასავლეთში კი კვლავ გრძელდებოდა შიდა არეულობა და ბარბაროსთა შემოსევები. 476 წელს ბარბაროსმა ოდოაკრმა რომი აიღო. დასავლეთ რომის იმპერია დაემხო.
კონსტანტინე დიდი
მინი|კონსტანტინე დიდი მოზაიკა აია-სოფიას ტაძარში რომის იმპერატორები, რომლებიც თავს ღმერთებს უტოლებდნენ, სამას წელზე მეტხანს დევნიდნენ ქრისტიანებს. ქრისტიანების დევნის შეწყვეტა იმპერატორ კონსტანტინე დიდის (306-337) სახელთან არის დაკავშირებული. ახალი სარწმუნოებით კონსტანტინე დიდი ნგრევის პირას მისული რომის იმპერიის ერთიანობის შენარჩუნებასა და განახლებას ცდილობდა. ქრისტიანობა, მისი აზრით, მრავალეროვანი იმპერიის სიმტკიცის საფუძველი უნდა გამხდარიყო. კონსტანტინე I-მა 313 წელს გამოსცა რჯულშემწყნარებლობის აქტი — მილანის ედიქტი, რომლითაც ქრისტიანებს სხვა რელიგიური მიმდინარეობების გვერდით თანაბარი უფლებები მიანიჭა. მაშინ, როდესაც რომის იმპერია დაღუპვის პირას იყო, დაიწყო ეკლესიის პოლიტიკურ ძალად გარდაქმნის პროცესი. ეს ძალიან თამამი ნაბიჯი იყო, რომელსაც დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა არა მარტო გვიანდელი რომის იმპერიისთვის, არამედ მთელი შუა საუკუნეებისთვის. კონსტანტინე დიდმა ბრძანება გასცა, დაებრუნებინათ ქრისტიანებისათვის ის ქონება, რომელიც მათ დევნის დროს ჩამოართვეს.
კონსტანტინოპოლი
მინი|მარცხნივ|400px|[[კონსტანტინოპოლი ბიზანტიის ეპოქაში.]] რომის იმპერია, მიუხედავად სირთულეებისა, არსებობას განაგრძობდა, თუმცა სიმძიმის ცენტრმა იმპერიის უფრო მდიდარ აღმოსავლურ პროვინციებში გადაინაცვლა. კონსტანტინე დიდმა 330 წელს იმპერიის ახალი დედაქალაქი — კონსტანტინოპოლი, ბოსფორის სრუტის სანაპიროზე, კარგად დაცული ძველბერძნული პოლისის ბიზანტიონის ადგილას დააარსა (აქედან მოდის სახელმწიფოს სახელწოდებაც, რომელიც რენესანსის მოღვაწეებმა იმპერიის დაცემის შემდეგ შემოიღეს). ბიზანტიელები საკუთარ ქვეყანას რომის იმპერიას უწოდებდნენ, თავს რომაელებად, ღვთის რჩეულ ხალხად, ხოლო იმპერატორს სრულიად საქრისტიანოს მეთაურად თვლიდნენ.
ბიზანტიის იმპერია მეხუთე საუკუნის დასასრულსა და მეექვსე საუკუნის დამდეგს
იმპერატორების — ზენონისა (471-491 წწ.) და ანასტასიოს I-ის (491-518 წწ.) დროისათვის ყალიბდება წარმოდგენა ტიპურ აღმოსავლურ იმპერიაზე. 476 წელს დაემხო დასავლეთ რომის იმპერია, რის შემდეგაც ბიზანტია რომის ერთადერთ იმპერიად რჩება. ის მოიცავდა ბალკანეთის მთელ ნახევარკუნძულს, მისი ჩრდილო-დასავლეთი ნაწილის გამოკლებით, მცირე აზიას სომხეთის მთებამდე, სირიას ევფრატის მარცხენა სანაპირომდე, ეგვიპტესა და კირენაიკას. ეს ტერიტორია იყოფოდა 64 პროვინციად, ანუ ეპარქიად, რომლებიც პრეტორიის ორი პრეფექტურის შემადგენლობაში შედიოდნენ: აღმოსავლეთისა (თრაკიის, აზიის, პონტოს, აღმოსავლეთისა და ეგვიპტის დიოცეზები) და ილირიისა (მაკედონიის დიოცეზა). მართალია, იმპერიის მართვა-გამგებლობა კვლავინდებურად რომაული ყაიდის მიხედვით იყო ორგანიზებული და სამოქალაქო და სამხედრო ფუნქციების გამიჯვნაზე დაფუძნებული, მაგრამ იმპერატორის ძალაუფლება აქ სულ უფრო და უფრო აბსოლუტური ხდებოდა, აღმოსავლური მონარქიების მსგავსად; ხოლო 450 წლიდან მოყოლებული, კურთხევის ცერემონიალმა ღვთიური კეთილმოწყალების სტატუსიც შესძინა მას. მინიატიურა|მარჯვნივ|[[სოლიდუსი ანასტასიოს I-ის გამოსახულებით.]] იმპერატორ ანასტასიოს I-ის მცდელობამ უზრუნველყო აღმოსავლეთ იმპერიის საზღვრების დაცვა, განამტკიცა მისი ფინანსური მდგომარეობა და მოაწესრიგა მმართველობის სისტემა. პოლიტიკური ალღო იმპერატორებს კარნახობდა მიეღწიათ იმპერიის მორალური ერთიანობისათვის და თუნდაც რომთან განხეთქილების ფასად, შემოერიგებინათ განდგომილი მონოფიზიტები. ეს იყო 482 წელს ზენონის მიერ გამოქვეყნებული ერთობის ედიქტის (ჰენოტიკონ) მიზანი. ამ ედიქტს უშუალო შედეგად მოჰყვა განხეთქილება რომსა და ბიზანტიას შორის. ოცდაათ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში (484-518 წწ) პაპები და იმპერატორები, უპირატესად — ანასტასიოსი, მტკიცე მონოფიზიტი, გააფთრებით ებრძოდნენ ერთმანეთს. ამ არეულობის დროს აღმოსავლეთ რომის იმპერია საბოლოოდ ჩამოყალიბდა დამოუკიდებელ სახელმწიფოებრივ ორგანიზმად. 502 წლიდან აღმოსავლეთში კვლავ განაახლეს ბრძოლა სპარსელებმა. ევროპაში, დუნაის სამხრეთით, დაიწყო სლავებისა და დუნაის ავარების შემოსევა. შინააშლილობამ უკიდურეს ზღვარს მიაღწია. დედაქალაქს აშფოთებდა ცირკის პარტიების — მწვანეებისა და ლურჯების მეტოქეობა. ომით გაჩანაგებული, ხარკის სიმძიმით წელში გაწყვეტილი და უკმაყოფილო პროვინციები ნებისმიერ საბაბს ეძებდნენ, რათა იმპერიისათვის თავიანთი მოთხოვნები წაეყენებინათ. ხელისუფლებას ხალხის მხარდაჭერა აკლდა. ძლიერი მართლმადიდებლური ოპოზიცია, რომელიც თავისი პოლიტიკის განხორციელებისათვის იბრძოდა, პატივმოყვარე ავანტურისტებს ნაირ-ნაირ საბაბს სთავაზობდა ასამბოხებლად. განსაკუთრებით საშიში იყო ვიტალიანეს ამბოხება (514 წ.). ამ არამყარი მდგომარეობიდან თავის დასაღწევად საჭირო იყო ძლიერი ხელი, მკაფიოდ ჩამოყალიბებული და მკაცრად მიზანდასახული პოლიტიკა. ამგვარი პოლიტიკის განმახორციელებლად იმპერიას იუსტინიანე მოევლინა.
იუსტინიანეს მმართველობა და ბიზანტიის იმპერია მეექვსე საუკუნეში
მინიატიურა|მარცხნივ|[[იუსტინიანე I. ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული მმართველი ბიზანტიის ისტორიაში. მის დროს იმპერიამ თავისი სიძლიერის პიკს მიაღწია. სან-ვიტალეს ბაზილიკის მოზაიკა. რავენა, იტალია]] იმპერატორ იუსტინიანე I-ის მმართველობა ბიზანტიის იმპერიის ისტორიის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პერიოდია. ამ დროს იმპერია წარმატებით იბრძვის დასავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთის ტერიტორიების შემოერთებისათვის და აღმოსავლეთით სასანური ირანის წინააღმდეგ. იმპერატორი იღებს აბსოლუტურ ძალაუფლებას.