cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აკშაკის მეფეები
აკშაკის მეფეები ძვ. წ. XXV საუკუნეში ჩრდილო შუამდინარეთზე ძალაუფლებას იყოფდნენ კიშის მეფეებთან. კიშის ურუქის მეფის ენ-შაკუშანის მიერ აღების შემდეგ, აკშუკის მმართველმა ზუზუმ მიითვისა „კიშის ლუგალის“ ტიტული, რაც ტრადიციისამებრ ასოცირდებოდა შუმერის ჩრდილო ქალაქებზე ჰეგემონიასთან. მიკლე ხანში ზუზუ დაამარცხა ლაგაშის მმართველმა ეანატუმმა, და იგი დაიღუპა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძველი შუამდინარეთი
კოდალას აკადემია
„კოდალას აკადემია“ მსოფლიოში აღიარებული სალმან ხანის აკადემიის ქართული ანალოგია. ის მოიცავს ვიდეო-გაკვეთილებს სხვადასხვა საგნიდან, განსაკუთრებული ყურადღება საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებს ენიჭება. ვიდეო-გაკვეთილები და ექსპერიმენტების ამსახველი ვიდეოები წარმოდგენილია ქართულ ენაზე.
აღაიანი
აღაიანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მუხრანის ვაკეზე, მდინარე ქსნის მარჯვენა მხარეზე. თემის ცენტრი (სოფლები: საქადაგიანო, ხიდისყური). ზღვის დონიდან 540 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1505 ადამიანი.
764
თარიღი უცნობია
*
Cheungbeia
Cheungbeia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ქაფანახჩი
ქაფანახჩი — სოფელი საქართველოში, მარნეულის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მარნეულის ვაკეზე, მდინარე მტკვრის მარჯვენა ნაპირას, ზღვის დონიდან 290 მ სიმაღლეზე. ქალაქ მარნეულიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. სოფელში მოქმედებს საბავშვო ბაღი.
სქოლიო
კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოზი: დიადი და ძლევამოსილი
ოზი: დიადი და ძლევამოსილი (Oz the Great and Powerful) — 2013 წლის ამერიკული ფენტეზი ჟანრის სათავგადასავლო ფილმი. მისი რეჟისორია სემ რეიმი, პროდიუსერი — ჯო როთი. სცენარის ავტორები არიან დევიდ ლინდსი-ებეიერი და მიტჩელ კეპნერი. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ ჯეიმზ ფრანკო (ოსკარ დიგზი), მილა კუნისი (თეოდორა), რეიჩელ ვაისი (ევანორა) და მიშელ უილიამსი (გლინდა).
ფილმი ეფუძნება ფრენკ ბაუმი „ოზის“ სერიას. იგი არის 1900 წლის წიგნის „ოზის საოცარი ჯადოქარი“ და 1939 წლის ფილმის „ოზის ჯადოქარი“ წინარეისტორია. ფილმი გამოვიდა Walt Disney Pictures-ის დისტრიბუციით, 2013 წლის 8 მარტს, როგორც 2D, ასევე ციფრულ 3D, RealD 3D და IMAX 3D ფორმატებში.
სქოლიო
კატეგორია:სემ რეიმის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ფენტეზი ფილმები
საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების არჩევნები 2014
საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების არჩევნები (2014) — ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების არჩევნები საქართველოში, რომლის პირველი ტური გაიმართა 2014 წლის 15 ივნისს, ხოლო მეორე ტური — 12 ივლისს. ამ არჩევნებს წინ უსწრებდა საპარლამენტო (2012) და საპრეზიდენტო (2013) არჩევნები, რომლებშიც კოალიცია „ქართულმა ოცნებამ“ გაიმარჯვა. არჩევნები გაიმართა 76 მუნიციპალიტეტში. მერები და გამგებლები აირჩიეს პირდაპირი წესით 50%-იანი ბარიერით.
საარჩევნო სუბიექტები
პარტიულ-პროპორციული წესით არჩევნებში მონაწილეობდნენ:
გარდა ამისა, საკრებულოების 2086 წევრის მაჟორიტარულ არჩევნებში მონაწილეობდა 16190 კანდიდატი.
შედეგები
არჩევნებში მონაწილეობდა ამომრჩეველთა 44%. თბილისის მერის არჩევნების პირველ ტურში „ქართული ოცნების“ კანდიდატმა დავით ნარმანიამ მიიღო ხმათა 46,13%, ნიკა მელიამ „ენმ-დან“ — 27,91%. მეორე ტურში გაიმარჯვა ნარმანიამ. ყველა მერისა და გამგებლის არჩევნები მოიგო „ქართულმა ოცნებამ“, მათ შორის 22 მუნიციპალიტეტში მეორე ტურში. ყველა ადგილობრივ საკრებულოში ასევე, „ქართულმა ოცნებამ“ მოიპოვა უმრავლესობა.
მთელი ქვეყნის მასშტაბით „ქართულმა ოცნებამ“ მიიღო ხმათა 50,8%, „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ 22,4%, „ერთიანმა ოპოზიციამ“ 10% და „საქართველოს პატრიოტთა ალიანსმა“ 4,72%.
რესურსები ინტერნეტში
2014 კატეგორია:2014 წლის არჩევნები
We See the Same Sun
We See The Same Sun — გერმანული ევროდენს-ჯგუფ Mr. President-ის მეორე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1996 წლის მაისში.
ალბომში შეტანილია ჯგუფის რამდენიმე, ჰიტად ქცეული სინგლი, მათ შორის - Coco Jamboo, I Give You My Heart და Show Me The Way. დისკზე ასევე ჟღერს გერმანელ მომღერალ ნინო დე ანჯელოსთან ერთად ჩაწერილი Olympic Dreams.
გამოცემის წელს ჯგუფმა მიიღო ტელეარხის Viva ჯილდო Comet, საუკეთესო საცეკვაო ჯგუფის კატეგორიაში. 12 თვის შემდეგ მან მიიღო კიდევ ერთი ჯილდო - Echo, საერთაშორისო წარმატებისათვის ალბომით We See The Same Sun.
წარმატება ჩარტში
სინგლები
სქოლიო
კატეგორია:1996 წლის ალბომები კატეგორია:Mr. President-ის ალბომები
ნაურუ 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ნაურუმ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში იასპარეზა. ქვეყანას მხოლოდ ერთი წარმომადგენელი ჰყავდა, ძალოსანი — იტე დეტენამო, რომელმაც +105კგ წონით კატეგორიაში მე-10 ადგილი დაიკავა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ნაურუ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
თხილამურები
thumb|300px|ელასტიკური თხილამური თხილამურები — თოვლზე, ჭაობიან ადგილზე ან წყალზე გადასაადგილებელი მოწყობილობა. თხილამური ორი სახისაა სასიარულო და სასრიალო. სასიარულო თავის მხრივ ორნაირია თოვლის და ჭაობის. სასრიალო თხილამურებს განეკუთვნება სპორტული (გიგანტის, სუპერგიგანტის და სლალომის), ტურისტული, სანადირო და სპეციალური დანიშნულების თხილამურები. სპორტული თხილამური მზადდება ხის, ლითონისა და სპეციალური ქიმიური პლასტიკატებისაგან. სარბენი თხილამურები მჩატე, ელასტიკური და ამასთან საკმაოდ მაგარიც უნდა იყოს. სპორტულმა თხილამურმა უნდა გაუძლოს მთიდან დიდი სიჩქარით დაშვებას, იმავდროულად ყველანაირ მოხვევას და გაჩერებას, ხოლო ტრამპლინიდან ხტომისას სწრაფ ფრენას და დახტომას. ამ ძირითადი მოთხოვნილების გათვალისწინებით ადგენენ სპორტული ტიპის თხილამურების ზომას, წონას და შესაბამის კონსტრუქციებს.
რუმინეთის ტურიზმი
მინი|250პქ|[[მარამურეშის ლანდშაფტი]] მინი|250პქ|[[დუნაის დელტა]] მინი|250პქ| ქალაქი [[სიბიუ]] ტურიზმი რუმინეთში ფოკუსირდება ქვეყნის ბუნებრივ ლანდშაფტსა და მის მდიდარ ისტორიაზე. ტურისტთა რაოდენობა ყოველწლიურად იზრდება, ტურიზმი კი ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტისთვის მზარდად მნიშვნელოვანი წყარო ხდება. ყოველ წელს რუმინეთს 7-9 მლნ ადამიანი სტუმრობს. რუმინეთის ეკონომიკა ტურიზმისათვის უზარმაზარი პოტენციალით ხასიათდება. ვიზიტორთა რაოდენობა, 2002 წელს 4,8 მლნ იყო, 2008 წელს კი ამ რიცხვმა 8,9 მლნ შეადგინა. შემოსავალი კი 2002 წლიდან 400 მლნ-დან 2004 წლისთვის 607 მლნ-მდე გაიზარდა. 2005 წელს, ტურიზმმა რუმინეთში €880 მლნ ევროს ინვესტიცია მოიზიდა.
თხილამურები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სპორტული ინვენტარი კატეგორია:თხილამურობა
რუმინეთის ტურიზმი
რუმინეთის ეკონომიკაში ტურიზმს მნიშვნელოვანი წვლილი შეაქვს. 1990-იანი წლებიდან, ქვეყნის ხელისუფლებამ რუმინეთის კარპატებში სათხილამურო სპორტის განვითარების აქტიური მხარდაჭერა დაიწყო. ადგილობრივი და საერთაშორისო ტურიზმის წილი ქვეყნის მშპ-ში 4%-ია, მისი წყალობით კი შექმნილია 0,8 მლნ სამუშაო ადგილი. კომერციის შემდეგ, ტურიზმი მეორე უმსხვილესი კომპონენტია რუმინეთის მომსახურების სფეროში. 2006 წელს, ქვეყანაში რეგისტრირებული იქნა 20 მლნ ღამისთევა საერთაშორისო ტურისტების მიერ, რაც წინა წლის მაჩვენებელზე 4%-ით მეტი იყო. ცენტრალური ევროპის სავაჭრო ბაზრების დაახლოებით ორი მესამედი თავს რუმინეთში იყრის, რის გამოც ყოველწლიურად ფიქსირდება 2-3 მლნ ბიზნეს-მოგზაურობა, რომელთაგან 20% უცხოელები არიან.
2006 წელს, რუმინეთში 14 122 798 ტურისტმა დაისვენა. მთლიანმა შემოსავლებმა 4,2 მლრდ აშშ დოლარი შეადგინა; თითოეული ტურისტის მიერ დახარჯულმა თანხამ კი საშუალოდ 679$. დროთა განმავლობაში, რუმინეთი ევროპელ ტურისტთათვის პოპულარულ ტურისტულ დანიშნულებად ჩამოყალიბდა, რომელსაც ხშირად უწევს შეჯიბრება საბერძნეთთან, იტალიასთან და ესპანეთთან.
რუმინეთს მაღალგანვითარებული ტურისტული ინფრასტრუქტურა გააჩნია, რაც მას ტურიზმთან დაკავშირებული აღჭურვილობისა და სერვისისათვის კარგ ბაზრად აქცევს.
სქოლიო
კატეგორია:რუმინეთის ტურიზმი
კარასუნი
კარასუნი — ადრე მდინარე, ახლა კი ტბების გაერთიანება ქალაქ კრასნოდარში. აღნიშნული ტბების გაერთიანების სიგრძე დაახლოებით 45 კილომეტრია.
აღწერა
აღსანიშნავია, რომ დღეისათვის ქალაქში არის სულ თხუთმეტი ტბა, ესენია: პოკროვსკის ორი ტბა (ყუბანის სტადიონის მახლობლად, რომელიც გამოყოფილია დიმიტრიევის კაშხლის ქუჩით). ასევე კალინინსკის ხეობის სამი ტბა (მდებარეობს სელეზნევისა და სტავროპოლის ქუჩებს შორის: ერთი ყუბანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის შენობის მიღმაა, ორი კი კარასუნსკის რაიონის ადმინისტრაციული შენობის მახლობლად, ისინი გამოყოფილია ერთმანეთთან სტაროკუბანსკის ქუჩით) და ასევე ქალაქში არის პაშკოვსკის ათი ტბა (სინამდვილეში - მდინარის კალაპოტები, რომლებიც ტბებად დაშლილია კაშხლებით). სამწუხაროდ, უნდა აღინიშნოს, რომ პაშკოვსკის ტბების ზემოთ არსებული არხი დღეისათვის პრაქტიკულად საერთოდ არ იძებნება.
შემოდგომაზე, ნოვოსიბირსკის რეგიონიდან აფრიკისკენ ფრენის დროს, თოლიები ტბებზე ჩერდებიან.
ისტორია
1870-იან წლებში კაზაკებმა კაშხლები ააშენეს მდინარის იქით, რათა ხმელეთზე გადასულიყვნენ მეორე მხარეს. შედეგად, მდინარე გადაიქცა რამდენიმე ტბად. ძირითადად აღნიშნული ტბები იკვებებოდა მიწისქვეშა წყაროებით. XX საუკუნის დასაწყისში კარასუნის ტბები იყო საკმაოდ დაჭაობებული წყალსაცავების ჯაჭვი.
1960-1970-იან წლებში ტბების საგრძნობლად მნიშვნელოვანი ნაწილი დაიწია და ამოივსო. მათ ადგილას საცხოვრებელი ადგილები აშენდა და გაჩნდა ქალაქის ახალი დასახლებები.
კაშხლები
ერთ დროს კარასუნზე საკმაოდ ბევრი კაშხალი იყო, ზოგი შენარჩუნდა ზოგმა კი სახელი შეიცვალა. ისინი დიდ როლს თამაშობენ ქალაქისა და რეგიონის ენერგეტიკის კუთხით. დღეისათვის კარასუნზე რამდენიმე კაშხალი მდებარეობს, რომლებმაც არ დაკარგეს თავიანთი როლი და ფუნქციონირებენ, ესენია:
სქოლიო
კატეგორია: კრასნოდარის ტბები კატეგორია: კრასნოდარის მხარის წყლის რესურსები
ოთხთავი (A-496)
მოგვიანებით წიგნი განუახლებია და ცხაოტის თავის ღვთისმშობლისათვის შეუწირავს ქსნის ერისთავის მეუღლეს — როდამს. დღეს ხელნაწერი ინახება საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდში (A-496).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული სასულიერო ხელნაწერები კატეგორია:ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის A ფონდი კატეგორია:ქართული ოთხთავები კატეგორია:XIII საუკუნის ხელნაწერები
Cheungbeia mindanensis
Cheungbeia mindanensis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ბიოგრაფია
thumb|left|160px|სახლი, სადაც დაიბადა ვ. მაიაკოვსკი thumb|left|160px|მაიაკოვსკის ოჯახი ვლადიმერ მაიაკოვსკი 19 (ძველის სტილით 7) ივლისს დაიბადა ქუთაისის მაზრის, სოფელ ბაღდათში, ვლადიმერ კონსტანტინეს ძე მაიაკოვსკის (1857—1906) ოჯახში, რომელიც 1889 წლიდან ბაღდათის სატყეო მეურნეობაში მუშაობდა. პოეტის დედა, ალექსანდრა ალექსეევნა (1867-1954) წარმოშობით კაზაკი იყო. 1902 წელს მაიაკოვსკი ქუთაისის გიმნაზიაში შევიდა. 1906 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ მაიაკოვსკი თავის დებთან ერთად დედამ მოსკოვში წაიყვანა საცხოვრებლად და სწავლაც იქვე განაგრძო. 1908 წელს გიმნაზია მიატოვა და რევოლუციური მოღვაწეობა დაიწყო.
1914-1915 წლებში მუშაობს პოემაზე „შარვლიან ღრუბელს“, რომელიც ფუტურიზმის ერთგვარ მანიფესტადაა მიჩნეული.
left|thumb|ვლადიმერ მაიაკოვსკი და ლილია ბრიკი 1915 წელს დაწერილი „ფლეიტა-ხერხემალი“, მაიაკოვსკის ლირიზმის მწვერვალად ითვლება და ეძღვნება პოეტის საყვარელ ქალს, ლილია ბრიკს (ელზა ტრიოლეს და), რომელიც, საუბედუროდ, მისივე გამომცემლის, ოსიპ ბრიკის მეუღლე იყო.
ამავე პერიოდში იქმნება ომის საწინააღმდეგო ლირიკა: „დედა და გერმანელების მიერ მოკლული საღამო“, „მე და ნაპოლეონი“, პოემა „ომი და მშვიდობა“. სატირული ნაწარმოებები: „ჰიმნების“ ციკლი.
1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ იგი თავის ტალანტს ხელისუფლების სამსახურში აყენებს, წერს პოემას, „ლენინი“, 1918 წელს იდგმება „მისტერია-ბუფი“, რომელიც ეძღვნება რევოლუციის წლისთავს.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
მობილური კავშირის ოპერატორი — კომპანია, რომელიც უზრუნველყოფს საკუთარი აბონენტების ფიჭური კავშირგაბმულობით სარგებლობას.
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ბიოგრაფია
1918-1919 წლებში პეტროგრადიდან გადადის მოსკოვში, წერს პოემას „150 000 000“, რომელშიც ავითარებს მსოფლიო რევოლუციის თემას.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
ევროპის მობილური კავშირის მთავარი ოპერატორების სია მოცემულია ქვემოთ.
[[ფაილი:Europe mobile phone penetration map.png|მინი|მარჯვნივ|350პქ|მობილური კავშირის ოპერატორების შეღწევადობა ევროპაში
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ბიოგრაფია
1923 წელს ჩამოაყალიბა ჯგუფი „ლეფი“ Леф (Левый фронт, მარცხენა ფრონტი) და იმავე სახელწოდების ჟურნალი. 1927-28 წლებში გამოიცა ჟურნალი „ნოვი ლეფი“ (რუს. „Новый леф“), რომლის 24 ნომერი გამოვიდა. 1928 წელს მაიაკოვსკი იმედგაცრუებული ტოვებს ორგანიზაციას და ჟურნალს.
1930 წლის 14 აპრილს, დილის 10:15 საათზე, მოსკოვში, საკუთარ ბინაში მაიაკოვსკიმ თავი მოიკლა რევოლვერით. ეს ყოველივე თვითმკველობას ჰგავდა, თუმცა არსებობს მკვლელობის ვერსიებიც.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
]]
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ბიოგრაფია
ვლადიმერ მაიაკოვსკი დაკრძალულია მოსკოვში, ნოვოდევიჩის სასაფლაოზე.
შემოქმედება
მაიაკოვსკის შემოქმედებაზე გადამწყვეტი გავლენა იქონია უოლტ უიტმენის პოეზიამ, კერძოდ მისმა ვერლიბრმა, რომელიც ხშირად გვხვდება მაიაკოვსკის პოეზიაში. თუმცა ეს უკანასკნელი თავისი ფორმით მაინც უნიკალურადაა მიჩნეული.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
ანდორა
ანდორაში არის სულ 0.071 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 100% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2007)
ავსტრია
ავსტრიაში არის სულ 9.4 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 113% მთელი მოსახლეობის RTR Telecom Monitor (2nd quarter 2007).
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
შემოქმედება
მიუხედავად იმისა, რომ 1917 წლის რევოლუციით აღფრთოვანებულმა მაიაკოვსკიმ ჭეშმარიტი სოციალისტური მითი შექმნა პოეზიაში, ბევრი მკვლევარი ამტკიცებს, რომ 1920-იან წლებში პოეტს იმედგაცრუება დაეწყო სოციალისტური წყობის რეალურობის მიმართ. თუმცა სიმხნევით აღსავსე, კოლექტივიზაციისა და სოციალისტური იდეალისადმი მიმართული ლექსების წერას სიცოცხლის ბოლომდე განაგრძობდა. პოეტის კიდევ ერთი ორიგინალობა უკავშირდება უნაზესი ლირიზმისა და მწარე სატირის ურთიერთშერწყმას. ყოველივე აქედან გამომდინარე მაიაკოვსკი ზოგისთვის უდიდესი ლირიკოსია, ზოგი კი მას პარტიის ინტერესების გამტარებელ რუპორად მიიჩნევს.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
ბელორუსი
ბელორუსში არის სულ 7.363 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 75.99% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
ბელგია
ბელგიაში არის სულ 10.779 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 101.8% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
ბოსნია ჰერცეგოვინა
ბოსნია და ჰერცეგოვინაში არის სულ 3.62 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 79.5% მთელი მოსახლეობის. (December 2006)
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ხსოვნა
მაიაკოვსკის სახელს ატარებს უამრავი ქუჩა საქართველოს, რუსეთის და სხვა ქვეყნების ქალაქებში. ასევე ბევრ ქალაქში დგას მისი ძეგლი (თბილისი, მოსკოვი, სანქტ-პეტერბურგი, უფა, ეკატერინბურგი და სხვა). მოსკოვის და სანქტ-პეტერბურგის მეტროპოლიტენის სადგურები ატარებს პოეტის სახელს.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
ბულგარეთი
ბულგარეთში არის 10 მილიონზე მეტი მომხმარებელი, იგივე 133.2% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2007)
ხორვატია
ხორვატიაში არის სულ 4.962 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 111.4% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
ხსოვნა
1997 წელს რუსეთში დაწესდა მაიაკოვსკის სახელობის ლიტერატული პრემია.
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
ჩეხეთი
ჩეხეთში არის სულ 13.13 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 126.2% მთელი მოსახლეობის. (მარტი 2008)
კვიპროსი
კვიპროსში არის სულ 0.8699 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 109.5% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2005) {|class="wikitable" width=100% !width="3%"| რიგი !!width="15%"| ოპერატორი !!width="30%"| ტექნოლოგია !!width="20%"| მომხმარებლები (მილიონი) !!width="32%"| მფლობელი
ვლადიმერ მაიაკოვსკი
სქოლიო
კატეგორია:რუსი პოეტები კატეგორია:რუსი დრამატურგები კატეგორია:დაბადებული 1893 კატეგორია:გარდაცვლილი 1930 კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:მარქსისტი მწერლები
ევროპის მობილური კავშირის ოპერატორების სია
დანია
დანიაში არის სულ 7.604 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 138.87% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007) 1 Virtual Mobile Network Operator, using TDC and Sonofon networks.
ესტონეთი
ესტონეთში არის სულ 1.5878 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 120.7% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
ფინეთი
ფინეთში არის სულ 5.854 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 110.2% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
საფრანგეთი
საფრანგეთში არის სულ 55.731 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 90.01% მთელი მოსახლეობის. (მარტი 2008)
გერმანია
გერმანიაში არის სულ 98.372 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 119.6% მთელი მოსახლეობის. (მარტი 2008)
გიბრალტარი
ბრიტანეთის ზღვისიქითა ტერიტორიებზე არის სულ 0.022 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 89% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
საბერძნეთი
საბერძნეთში არის სულ 15.447 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 138.3% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2007)
გერნსი
The British Crown dependency has 0.055 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 95% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
უნგრეთი
უნგრეთში არის სულ 11,232,000 მომხმარებელი, იგივე 111.8% მთელი მოსახლეობის. (მარტი 2008)
ისლანდია
ისლანდიაში არის სულ 0.274 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 99% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
მენი
The British Crown dependency არის სულ ? მილიონი მომხმარებელი, იგივე ?% მთელი მოსახლეობის. []
იტალია
იტალიაში არის სულ 87.351 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 146.1% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2007)
ჯერზი
The British Crown dependency has 0.088 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 98% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
ლატვია
ლატვიაში არის სულ 2.236 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 98.47% მთელი მოსახლეობის. (December 2006)
ლიხტენშტაინი
ლიხტენშტაინში არის სულ 0.032 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 87% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
ლიეტუვა
ლიტვაში არის სულ 5.22 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 144% მთელი მოსახლეობის. (მარტი 2006)
ლუქსემბურგი
ლუქსემბურგში არის სულ 0.759 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 164% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
მაკედონია
მაკედონიაში არის სულ 2.021 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 98.37% მთელი მოსახლეობის. (August 2008)
მალტა
მალტაში არის სულ 0.357 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 88.8% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2007)
მოლდოვა
მოდლოვაში არის სულ 2.169 900 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 63.37% მთელი მოსახლეობის. (სექტემბერი 2008)
The country's telcom regulator is ANRCETI. 1. Fintur Holdings B.V. owners are TeliaSonera 58.55% and Turkcell 41.45%
მონაკო
მონაკოში არის სულ 0.016 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 21% მთელი მოსახლეობის. (December 2005)
მონტენეგრო
მონტენეგროში არის სულ 1,310,928 მომხმარებელი, იგივე 211.39% მთელი მოსახლეობის. (July 2008)
ნიდერლანდები
Netherlands არის სულ 17.941 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 109.3% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
The Telfort radio network was switched off in Q2 2007. The Orange network was sold in Q4 2007.
ნორვეგია
Norway არის სულ 5.2 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 111% მთელი მოსახლეობის. (June 2007)
პოლონეთი
პოლონეთში არის სულ 41.5 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 108.88 % მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
პორტუგალია
პორტუგალიაში არის სულ 14.266 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 134.8% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
რუსეთი
რუსეთის ფედერაციაში არის სულ 163.73 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 111.8% მთელი მოსახლეობის. (August 2007)
სან-მარინო
სან-მარინოში არის სულ 0.025 მომხმარებელი, იგივე ?% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
სერბეთი
სერბეთში არის სულ 9.26 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 123.9% მთელი მოსახლეობის (excluding Kosovo). (July 2008)
სლოვენია
სლოვენიაში არის სულ 2 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 96.4% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
ესპანეთი
ესპანეთში არის სულ 50.7 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 111% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
შვეიცარია
შვეიცარიაში არის სულ a 104.2% მთელი მოსახლეობის. (July 2008)
თურქეთი
თურქეთში არის სულ 62.335 მილიონი მომხმარებელი, იგივეn 88.31% მთელი მოსახლეობის. (დეკემბერი 2007)
უკრაინა
უკრაინაში არის სულ 55.34 მილიონი მომხმარებელი, იგივე 119.3% მთელი მოსახლეობის. (January 2008)
1920
ნობელის პრემიის ლაურეატები
*
აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)
აიაქსი — ნიდერლანდების პროფესიონალური საფეხბურთო კლუბია ქალაქ ამსტერდამიდან. დაარსდა 1900 წლის 18 მარტს ჰან დადეს, ფლორის სტემპელის და კარელ რესერის მიერ. გუნდი ფეიენოორდთან და პსვ-სთან ერთად შედის ქვეყნის უძლიერეს სამეულში, რომლებიც მრავალი წლის განმავლობაში დომინირებენ ეროვნულ ჩემპიონატში.
2011-2013 წლებში აიაქსმა ზედიზედ სამჯერ მოიგო ერედივიზია. აიაქსი არის ერთ-ერთი იმ სამი გუნდიდან რომელთაც მოპოვებული აქვთ ე.წ. საფეხბურთო „დიდი მუზარადი“ — ჩემპიონთა ლიგა ან თასი, უეფას თასი და თასების თასი.
1900 - 1914 ანტიკური აიაქსი
1900 წლის 14 მარტს ვინმე ფლორის სტემპელმა გაუგზავნა თავის მეგობრებს შემდეგი შინაარსის წერილი: „კვირას 9 საათსა და 15 წუთზე გთხოვთ მობრძანდეთ კაფე-ბარ „ოსტ ინდიაში“, რომელიც მდებარეობს კალვესტრატის ქუჩაზე 2 ნომერში, რათა ვიმსჯელოთ ახალი საფეხბურთო კლუბის დაარსებაზე“. ოთხი დღის შემდეგ, 1900 წლის 18 მარტს სტემპელი ოფიციალურად გახდა ამსტერდამის „აიაქსის“ პირველი თავმჯდომარე, ხოლო მისი მეგობრები ჰაან დადე და კარელ რეიზერი შევიდნენ კლუბის მმართველობაში. მაშინ მათ ალბათ წარმოდგენაც არ ჰქონდათ, რომ XX საუკუნის ბოლოს ამსტერდამის „აიაქსი“ გახდებოდა მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ტიტულოვანი გუნდი.
„აიაქსის“ პირველი სათამაშო მოედანი მდებარეობდა ბუიკსლოტერჰამის რაიონში. გუნდში შემდეგი ფეხბურთელები ჩაირიცხნენ: კისტი, ჰარბორდი, დიიქსტრა, ბროკმანი, ხოლსტი, ჰერტელი, პასტენინგი, სტალმანი, გეისლერი, მარტარე და ვან დერ ლაანი. პირველი ოფიციალური შეხვედრა გუნდმა ჩაატარა „DOSB“ - ის წინააღმდეგ და დასრულდა ამსტერდამელთა გამარჯვებით 2:1. გოლები გაიტანეს ჰერტელმა და გეისლერმა. „აიაქსის“ პირველმა სეზონმა მოიტანა მოგება 4 გულდენი და 31 ცენტი.
1902 წელს „აიაქსი“ ამსტერდამის ლიგიდან გადავიდა დასავლეთ ჰოლანდიის რეგიონალურ ლიგაში, ხოლო 1910 წელს მოხვდა უკვე პირველ დასავლეთ ზონაში. სწორედ ამ წელს დაერქვა ოფიციალურად გუნდს „Amsterdamsche Football Club Ajax“ - AFC Ajax. იმავე სეზონში გუნდში გაჩნდა პირველი ოფიციალური მწვრთნელი - ირლანდიელი ჯონ კირვანი.
„აიაქსი“ ძალზედ სწრაფად ჩამოყალიბდა კარგად ორგანიზებულ კლუბად. 1907 წელს გუნდი გადავიდა მიდენვეგში, სადაც 4 წლის შემდეგ აშენებული იქნა პირველი სტადიონი თავისი ტრიბუნებითა და გასახდელებით. ე.წ. „ხის სტადიონზე“ ეტეოდა დაახლოებით 10 000 მაყურებელი. რადიკალური ცვლილებები განიცადა ფორმამაც. საუკუნის პირველ ათწლეულში გუნდი თამაშობდა წითელ და თეთრზოლიან მაისურებში (ანალოგიური ფორმით თამაშობს დღესაც როტერდამის „სპარტა“). საარქივო მასალის მიხედვით ფეხბურთელებს ეცვათ მუქი გეტრები. ხოლო 1911 წელს ამსტერდამული კლუბი უკვე შეიმოსა ყველასათვის ნაცნობი მაისურებით.
1915 - 1949 ჯეკ რეინოლდის ერა
1918 წელს, პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში ქვეყანა უკიდურეს გაჭირვებაში იმყოფებოდა. მიუხედავად ამისა ქვეყნის პირველობა მაინც ტარდებოდა და სწორედ ამ წელს გახდა ამსტერდამის „აიაქსმა“ პირველად ჰოლანდიის ჩემპიონატის გამარჯვებული. ერთი წლის შემდეგ გუნდმა კვლავ გაიმარჯვა შიდა პირველობაში. აღსანიშნავია, რომ ეს სეზონი „აიაქსმა“ ჩაამთავრა წაგების გარეშე. ამაში უდიდესი ღვაწლი მიუძღოდა გუნდის ახალ მწვრთნელს ინგლისელ ჯეკ რეინოლდს. რეინოლდში იყო უნიკალური პიროვნება ჰოლანდიური ფეხბურთის ისტორიაში. ხელმძღვანელობდა ამსტერდამულ გრანდს 27 წლის განმავლობაში და ამ პერიოდში მოაგებინა 8 ჩემპიონატი. თავისი ჰოლანდიური კარიერის განმავლობაში იგი მხოლოდ 3 წელი ედგა სათავეში სხვა გუნდს „ბლაუ ვიტი“ და 5 წელი გაატარა გერმანელების კონცბანაკში მეორე მსოფლიო ომის დროს. ჯეკ რეინოლდსამდე „აიაქსი“ ითვლებოდა ერთ-ერთ ჩვეულებრივ ჰოლანდიურ გუნდად. ხოლო მისი მოსვლის შემდეგ (1915 წელი) „აიაქსი“ გახდა ჰოლანდიური ფეხბურთის მედროშე და აღიარებული ლიდერი. ჯეკ რეინოლდსი გამოირჩეოდა მტკიცე ხასიათი და იყო ძალზედ მომთხოვნი. სწორედ მან აღმოაჩინა და აჩუქა საფეხბურთო სამყაროს შემდგომში ჰოლანდიის ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი და ლეგენდარული მწვრთნელი რინუს მიხელსი. 1919 წელს რეინოლდსი გახდა ჰოლანდიის ნაკრების პირველი ოფიციალური მწვრთნელი.
ჯეკ რეინოლდსი გარკვეულწილად უსწრებდა დროს. მისი საფეხბურთო ფილოსოფია ქმნიდა სწორედ ფუნდამენტს იმისა, რომ ამსტერდამის „აიაქსი“ მომავალში გამხდარიყო უდიდესი გრანდი. „აიაქსის“ ფილოსოფია თავიდანვე მდგომარეობდა შემდეგში: შეტევა, ტექნიკა და სისწრაფე. ჯეკ რეინოლდსი იყო პირველი, ვინც აქტიურად იყენებდა ფლანგის თავდამსხმელებს (ვინგერებს). სწორედ ეს გახდა მომავალში გუნდის სავიზიტო ბარათი და სახელი „აიაქსი“ გახადა შემტევი ფეხბურთის სინონიმად. ჯეკ რეინოლდსი გარდაიცვალა 1962 წელს და „აიაქსის“ სტადიონის „დე მეერი“ ყველაზე დიდ ტრიბუნას დაერქვა უდიდესი მწვრთნელის სახელი.
ძველი პერიოდის „აიაქსში“ და მთელს ჰოლანდიაში ყველაზე ცნობილი ფეხბურთელი იყო ვიმ ანდერსენი, რომელიც გამოდიოდა 1925-1940 წლებში. მან ჩაატარა ეროვნულ ნაკრებში 46 მატჩი. მასთან ერთად გუნდმა დაიმკვიდრა დიდი რეპუტაცია როგორც ქვეყნის შიგნით, ასევე საზღვარგარეთაც. მეორე ცნობილი „აიაქსელი“ იყო პიტ ვან რეინენი. სწორედ იგი ითვლება „აიაქსის“ სკოლის ერთ-ერთ პირველ გამოშვებად. ის იცავდა გუნდის ღირსებას 1929-1942 წლებში. პიტმა „აიაქსის“ რიგებში ჩაატარა 235 მატჩი და გაიტანა 272 გოლი. 1932 წელს ვან რეიენმა „ვეენდამთან“ თამაშში გაიტანა 7 გოლი. მარადიული დაპირისპირება - 1922 წლის 9 ოქტომბერს „აიაქსი“ სათამაშოდ ჩავიდა როტერდამში, სადაც უნდა გამართულიყო ჩემპიონატის კალენდარული მატჩი „ფეინოორდთან“. ამსტერდამელებმა გაიმარჯვეს ანგარიშით 3:2. თუმცა ტამაშის შემდეგ როტერდამელებმა გაასაჩივრეს მატჩის შედეგი. ისინი აპელირებდნენ იმაზე, რომ მესამე გოლი არ უნდა ჩათვლილიყო, ვინაიდან ბურთს კარის ხაზი არ გადაუკვეთავს. ჰოლანდიის ფეხბურთის ასოციაციამ დააკმაყოფილა მათი საჩივარი, გაუუქმა „აიაქსს“ მოგება და დააფიქსირა ფრე 2:2. ამსტერდამელები ძალიან დიდი ხანი არპოტესტებდნენ ამ გადაწყვეტილებას, მაგრამ ამაოდ. განმეორებითი თამაში „აიაქსმა“ 2:0 დაამარცხდა როტერდამელები, მაგრამ იმ წელს ჰოლანდიის ჩემპიონი გახდა „ფეინოორდი“, გაუსწრო რა ამსტერდამელებს სწორედ იმ 1 ქულით, რომელიც დააქკელს 9 ოქტომბერს „აიაქსს“ და მიუმატეს „ფეინოორდს“. სწორედ აქედან იწყება ის მარადიული დაპირისპირება ამ ორ გუნდსა და მათ ფანებს შორის, რომელსაც ალბათ არასოდეს ექნება დასასრული.
1950 - 1965 პროფესიონალიზმი და საერთაშორისო სარბიელი
1950 წლის ზაფხულში, როდესაც კლუბი ზეიმობდა თავის 50 წლის იუბილეს მოხდა მეტად მნიშვნელოვანი რაღაც, რომელმაც საბოლოოდ შეცვალა ხედვა ფეხბურთისადმი მთელს ჰოლანდიაში. გუნდის ერთ-ერთი ლიდერმა კორ ვან დერ ჰაარტმა მოაწერა საფეხბურთო კონტრაქტს ხელი ფრანგულ ლილთან და მას დაუნიშნეს ხელფასი. შემდეგი იყო „აიაქსის“ კაპიტანი იოპ სტოფელენი, რომელიც გადავიდა პარიზულ „რასინგში“. ცოტა ხანში თითქმის მთელი ჰოლანდიის ნაკრები წავიდა საზღვარგარეთ. ჰოლანდიის საფეხბურთო ასოციაცა ხვდებოდა, რომ ეს შეუქცევადი პროცესი დაღუპავდა ჰოლანდიურ ფეხბურთს და სწრაფად უნდა ემოქმედა სიტუაციის გამოსასწორებლად. თუმცა იმ პერიოდში ქვეყანაში არსებული სტერეოტიპების გადამკიდე, ფულის გადახდა იმაში, რომ კვირაობით ადამიანებს ფეხბურთი ეთამაშათ წარმოუდგენელი იყო. დისკუსიები გაიწელა რამდენიმე წლის განმავლობაში და ამან გამოიწვია დიდი რეგრესი ჰოლანდიურ ფეხბურთში. კლუბების დიდი ნაწილი კატეგორიულად მოითხოვდა, რომ ქვეყანაში დაკანონებულიყო პროფესიონალის სტატუსი. „აიაქსი“ მმართველობა თავდაპირველად ეწინააღმდეგებოდა ამას. 1954 წელს კლუბის წევრების სხდომაზე გადაწყდა, რომ აუცილებელი იყო პროფესიონალურ რელსებზე გადასვლა. წინააღმდეგ შემთხვევაში მოსალოდნელი იყო ჰოლანდიური ფეხბურთი ამით ბევრს წააგებდა. ამ პერიოდში KNVB (ჰოლანდიის სამეფოს საფეხბურთო ასოციაცია)-სთან ერთად შეიქმნა NBVB (ჰოლანდიის პროფესიონალური ფეხბურთის ასოციაცია). მათ შორის მოლაპარაკება ჩიხში შევიდა და 1954 წელს სტარტი აიღო ერთდროულად ორმა ჩემპიონატამა. იანვრის ბოლოს როგორც იქნა შედგა შეთანხმება და ორივე ლიგა გაერთიანდა. 1956-1957 წლებში შეიქმნა ახალი საფეხბურთო ლიგა, რომელსა დაერქვა სახელი „საპატიო ლიგა“ (Eredivisie). შეიქმნა ერთიანი სტრუქტურა, რომლის ძირითადი პრინციპები და დებულებები დღემდე უცვლელია.
ამავე წელს დაფიქსირდა ერთი მეტად მნიშვნელოვანი ფაქტი: თავისი საფეხბურთო კარიერა დაიწყო ლეგენდარულმა მარჯვენა ვინგერმა ჟააკ სვარტმა. ის ატარებს ტიტულს „Mister Ajax”. სვარტმა „აიაქსის“ შემადგენლობაში ჩაატარა 603 ოფიციალური შეხვედრა და გაიტანა 228 გოლი. მას შემდეგ რაც პროფესიონალური ფეხბურთი გახდა ნორმალური მოვლენა მთელი ევროპისთვის, გაჩნდა საერთაშორისო ტურნირების იდეა. 1957 წელს ამსტერდამის „აიაქსი“ ქვეყნის ჩემპიონის რანგში პირველად ჩაება ჩემპიონთა თასის გათამაშებაში. პირველ რაუნდში გუნდი შეხვდა კარლ მარქს შტადტის „ვისმუტს“ და დაამარცხა ორივე თამაშში ანგარიშით 3:1, 1:0. მეორე ტურში „აიაქსმა“ ვერაფერი გააწყო ბუდაპეშტის „ვაშაშთან“ და გამოეთიშა ორთაბრძოლას.
60-იანი წლების დასაწყისიდან ამსტერდამის „აიაქსში“ დაიწყო აშკარა რეგრესი. გუნდმა ნელ-ნელა დათმო მოწინავე პოზიციები. 1962-1963 წლების სეზონში კლუბმა მოახერხა და დაიკავა მეორე ადგილი ეროვნულ ჩემპიონატში. შემდეგ წელს „აიაქსი“ გავიდა მეხუთე პოზიციაზე. ხოლო 1964-1965 გუნდის სეზონის შედეგები იყო ყველაზე ცუდი არსებობის ისტორიაში - მეცამეტე ადგილი თქვსმეტგუნდიან ლიგაში და თასიდან გამოვარდნა სამოყვარულო გუნდთან წაგების შემდეგ. ბედის ირონიით ამ ურთულეს პერიოდში „აიაქსში“ მოვიდა 17 წლის გამხდარი ბიჭი, რომელიც ცხოვრობდა სტადიონის პირდაპირ, ხოლო დედამისი მუშაობდა დამლაგებლად „დე მეერზე“. 1964 წლის 24 ოქტომბერს შედგა მისი დებიუტი „GVAV“ - ის წინააღმდეგ. აიაქსმა წააგო ის შეხვედრა ანგარიშით 1:3. ერთადერთი გოლი გაიტანა იოჰან კრუიფმა. იმავე პერიოდში საშინელი შედეგების გამო გუნდიდან გაუშვეს მთავარი მწვრთნელი ბიკ ბაკინგემი. 1965 წლის იანვარში მისი ადგილი დაიკავა „აიაქსის“ ყოფილმა ფეხბურთელმა რინუს მიხელსმა. სათავე დაედო ოქროს „აიაქსის“ მშენებლობას.
1966 - 1970 გზა დიდებისკენ
„ნისლიანი მატჩი“ - უთხარით ეს ორი სიტყვა „აიაქსის“ ნებისმიერ გულშემატკივარს და მასთან იმთავითვე გამონახავთ საერთო ენას. „ნისლიანმა მატჩმა“ გუნდის ფანებს მისცა იმედი და რწმენა. მას შემდეგ მიხვდნენ ამსტერდამელები, რომ მათ ყავთ არა უბრალოდ კარგი გუნდი, არამედ ერთ-ერთი საუკეთესო ევროპაში.
1966 წლის 7 დეკემბერს „აიაქსი“ ჩემპიონთა თასის მეორე რაუნდში ეთამაშება „ლივერპულს“. „ამსტერდამის ოლიმპიურ სტადიონზე“ 55 000 ათასი გულშემატკივარი ესწრება ამ დაპირისპირებას, თუმცა ისინი ვერაფერს ვერ ხედავენ, ვერაფერს ვერ არკვევენ. ჰოლანდიის დედაქალაქში ჩამოწოლილია დიდი ნისლი. იტალიელი მსაჯი სბარდელა ამბობს, რომ ის ხედავს ორივე კარებს. გუნდების ფეხბურთელები უკმაყოფილებას გამოთქვამენ, მაგრამ მსაჯი კატეგორიული წინააღმდეგია თამაშის გადადების. მაყურებელთა მონათხრობიდან მათ ესმოდათ მხოლოდ ფეხბურთელთა ყვირილი და რეაქცია. მხოლოდ ლივერპულის კარების უკან მსხდომი ფანები ამჩნევდნენ ალაგ-ალაგ ბურთს. 90 წუთის შემდეგ ნისლიდან გამოვიდა სრულიად სხვა, ტრანსფორმირებული გუნდი. „აიაქსი“ იყო ბრწყინვალე და მან გაანადგურა „ლივერპული“ ანგარიშით 5:1. განმეორებითი შეხვედრა დასრულდა 2:2. ორივე გოლი გაიტანა იოჰან კრუიფმა. როგორც თვითმხილველები ყვებიან, ამ თამაშის შემდეგ დაისადგურა საყოველთაო რწმენამ, რომ ეს „სხვა“ გუნდი უკვე მზად იყო დაეპყრო ევროპა. ეს თამაში იყო ოქროს „აიაქსის“ პრელუდია.
იოჰან კრუიფი, მარცხენა ვინგერი პიტ კაიზერი, მცველები ბარი ჰულჰოფი, რუუდ კროლი და ვიმ სუურბიერი, ნახევარმცველი ჯერი მიურენი - ყველა მათგანს დებიუტი „აიაქსის“ შემადგენლობაში ჰქონდა 60-იანი წლების ბოლოსკენ. პირველ სამ სეზონში რინუს მიხელსმა სამჯერ მოიგო ეროვნული პირველობა. შემდეგი ნაბიჯი იყო ევროპის ჩემპიონთა თასი. 1969 წელს „აიაქსი“ გავიდა ამ გათამაშების ფინალში. გზად მან ჩამოიცილა „ნიურნბერგი“, „ფენერბახჩე“, „ბენფიკა“ და ტრნავას „სპარტაკი“. თუმცა ფინალში გამოჩნდა, რომ იმ დროინდელი „მილანთან“ ჯერ კიდევ ცოტა უფრო მსხვილი კალიბრის გუნდი იყო. ათასობით ამსტერდამელი შეიკრიბა „სანტიაგო ბერნაბეუზე“ და ........ ნახა საკუთარი გუნდის დამარცხება 1:4. ოდისეა ჩემპიონთა თასზე „აიაქსს“ დაუჯდა ეროვნულ ჩემპიონატში მარცხი. იმ წელს ჩემპიონი გახდა როტერდამის „ფეინოორდი“. შესაბამისად მათ მოიპოვეს უფლებაც შემდეგ წელს ყველაზე დიდი საკლუბო ტურნირზე გასვლისა. 1970 წელს როტერდამელებმა მოიგეს ევროპის ჩემპიონთა თასი. პირველი ჰოლანდიური გუნდი, რომელმაც მოიგო ყველაზე პრესტიჟული თასი ევროპაში შეიქმნა „ფეინოორდი“. ეს იყო დიდი დარტყმა „აიაქსისთვის“, თუმცა სულ უფრო ცოტა დრო რჩებოდა ტრიუმფამდე.
1971 - 1974 ოქროს აიაქსი
1971 წლის 2 ივნისი. „აიაქსის“ წინაშე იდგა უალტერნატივო ამოცანა - „უემბლი“. სასწორზე იდო „აიაქსის“ და ამსტერდამის ღირსება. მეორე ფინალის წაგება და „ფეინოორდის“ დაფიქსირება ერთადერთ ჰოლანდიურ გუნდად, რომელმაც მოიგო ჩემპიონთა თასი იყო დაუშვებელი. გუნდი განიცდიდა ძალიან დიდ ფსიქოლოგიურ ზეწოლას. თუმცა მიუხედავად ყველაფრისა „აიაქსმა“ ბრწყინვალედ შეასრულა დასახული მიზანი და ფინალში დაამარცხა ათენის „პანათინაიკოსი“ ანგარიშით 2:0. თამაშის მეორე დღეს თასი უკვე წარმოდგენილი იყო ლეინდსპლეინზე და მთელი ქალაქი ზეიმობდა ამ უდიდეს წარმატებას. ამ ტრიუმფის შემდეგ „ბარსელონაში“ წავიდა ლეგენდარული რინუს მიხელსი, მაგრამ მის მიერ გაწეულმა შეუფასებელმა სამუშაომ შედეგები მას შემდეგაც გამოიღო. „აიაქსში“ მოვიდა შტეფან კოვაჩი. მას პრინციპში ერთადერთი მისია ჰქონდა - არ შეეშალა ხელი ამ ბრწყინვალე კოლექტივისთვის. შედეგად: ორი ევროპის ჩემპიონთა თასი და ორი ჰოლანდიის ჩემპიონის ტიტული.
1971-1972 წლის სეზონი ითვლება „აიაქსის“ ისტორიაში საუკეთესოდ. ბედის ირონიით ამაში მცირედი წვლილი შეიტანა „დე კუიპმა“. 1972 წლის 15 აპრილს რორედამში განადგურებული იქნა ადგილობრივი ფეინოორდი ანგარიშით 5:1. ეს იყო იმდენად შთამბეჭდავი სპექტაკლი ამსტერდამელთა შესრულებით, რომ „ფეინოორდის“ არსებობის ისტორიაში მხოლოდ ერთხელ წამოდგა ფეხზე „დე კუიპი“ და ადგილობრივმა პუბლიკამ დაუსრულებელი აპლოდისმენტებით გააცილა ამსტერამელები მოდნიდან. ხოლო ერთი თვის შემდეგ გუნდმა მეორედ მოიგო ჩემპიონთა თასი. ფინალი გაიმართა ისევ და ისევ „დე კუიპზე“, თუმცა ამჯერად სტადიონზე როტერდამელები არ იყვნენ. „აიაქსმა“ დაამარცხა მილანის „ინტერი“ ანგარიშით 2:0. ამავე წელს დაფიქსირდა შემდეგი შედეგი „აიაქსი“ – „ვიტესი“ 12:1. ოთხი გოლი გაიტანა იოჰან კრუიფმა და ჰეთ-თრიკი შეასრულა იოჰან ნეესკენმა. ეს არის „აიაქსის“ ყველაზე მსხვილი მოგება ეროვნულ ჩემპიონატში.
ერთი წლის შემდეგ 1:0 ტურინის „იუვენტუსის“ დამარცხება ჩემპიონთა ლიგის ფინალში უკვე ჩვეულებრივ ამბად აღიქმებოდა. ფინალამდე ამსტერდამელებმა ტურნირს გამოთიშეს მიუნხენი „ბაიერნი“, მადრიდის „რეალი“. ამის შემდგომ მოგებულ იქნა ევროპის სუპერთასი. ეს იყო ახლად შემოღებული გათამაშება, რომელშიც „აიაქსმა“ ორ რაუნდიან ბრძოლაში დაამარცხა შოტლანდიური „გლაზგო რეინჯერსი“.
ერთადერთი ტროფეი, რომელიც აკლდა ამსტერდამულ გუნდს, ეს იყო საკონტინტთაშორისო თასი. 1972 წელს პირველი თამაში გაიმართა ბუენოს - აირეში და ევროპელთა მეტოქე იყო „ინდენპენდიენტე“. მატჩი დასრულდა ანგარიშით 1:1. გოლი გაიტანა იოჰან კრუიფმა, ხოლო 20 წუთის შემდეგ იგი დაამტვრიეს. აღსანიშნავია, რომ იმ პერიოდში სამხრეთ ამერიკული გუნდები არ ერიდებოდნენ „ბინძურ თამაშს“. განმეორებითი შეხვედრა „აიაქსმა“ მოიგო 3:0 და დაეუფლა ამ თასს.
ამ ბრწყინვალე სეზონების შემდეგ ნელ-ნელა უკვე აშკარა გახდა, რომ „აიაქსი“ დაკარგავდა თავის ლიდერებს. მდიდარმა ევროპულმა გუნდებმა დაიწყეს ვარსკვლავების გადმობირება. ტრანსფერების სიაში რაღა თქმა პირველ ადგილზე იდგა ლეგენდარული იოჰან კრუიფი. მან ფეხბურთელის რანგში „აიაქსის“ შემადგენლობაში ჩაატარა 240 შეხვედრა და გაიტანა 190 გოლი. 1974 წელს კრუიფი შეუერთდა რინუს მიხელსს „ბარსელონაში“ და უდიდესი წვლილი შეიტანა ამ გუნდის წარმატებებში როგორც ფეხბურთელის, ასევე მწვრთნელი რანგში. „აიაქსი“ ნელ-ნელა დაცარიელდა და კლუბმა სისხლხორციელად შეიგრძნო მწარე რეალობა: „ რაც უფრო მაღლა ადიხარ, მით უფრო მტკივნეულია დაცემა“.
რინუს მიხელსი და ტოტალური ფეხბურთი
ტოტალური ფეხბურთი - 70 - იანი წლების დასაწყისში საფეხბურთო სამყაროში ადგილი ჰქონდა აშკარა კრიზისს. სამხრეთ ამერიკული ფეხბურთმა იმ დროისათვის ამოწურა თავისი რესურსი. ასევე სერიოზული პრობლემები ჰქონდათ ევროპელებსაც. მსოფლიო ფეხბურთს აშკარად სჭირდებოდა რაღაც რევოლუციური ძვრები, რომელიც ახალ პრინციპებსა და ხედვას დანერგავდა. სწორედ ამ პერიოდში რინუს მიხელსის ხელმძღვანელობით ჰოლანდიამ მსოფლიოს შესთავაზა ტოტალური ფეხბურთი, რომელმაც თავდაყირა დააყენა მთელი სტერეოტიპები და ზოგადად უდიდესი გავლენა იქონია მომავლზე. ტოტალურმა ფეხბურთმა სათავე დაუდო ახალ ერას და რინუს მიხელსის საფეხბურთო ფილოსოფიის საფუძვლებზე დღემდე იზრდებიან თანამედროვე ფეხბურთის ბრწყინვალე სპეციალისტები. ტოტალური ფებურთის საფუძვლები აწმყოში და დიდი ლბათობით მომავალშიც არის და იქნება ძირითადი საფეხბურთო სახელმძღვანელო.
ტოტალური ფეხბურთის ძირითადი არსი მდგომარეობდა იმაში, რომ შექმნილიყო კოლექტივი, რომელის ყოველ წევრს შეეძლებოდა ნებისმიერ მომენტში საჭიროებისამებრ გაეცვალა ერთმანეთისთვის ფუნქციონალური როლი მოედანზე. უნივერსალურ მოთამაშეთა ნაკრები, სადაც ყველა ფეხბურთელს შეეძლებოდა როგორც თავდაცვითი, აგრეთვე შეტევითი ფუნქციების შესრულება. თამაშის მიმდინარეობისას თითოეული ფეხბურთელი განუწყვეტლივ იღებს ფაქტობრივ ან არაპირდაპირ მონაწილეობას გუნდის ყოველ მოქმდებაში.
როგორც წესი, შეტევით ოპერაციებში მონაწილეობას იღებდა 8 – 9 ფეხბურთელი. მანევრირება ხდება ძირითადად მაღალ სისწრაფეებზე. შეტევის წარმატებით განხორციელებას უზრუნველყოფდა: დროული გადაცემები, თავისუფალ სივრცეზე გასვლა, თავდამსხმელების სისტემატიური გადაადგილება, რათა გახსნილიყო დერეფნები ნახევარმცველებისა და მცველების შეტევის წინა ხაზზე სწრაფი შეჭრისთვის. ფაქტობრივად შეტევით ოპერაციებში მონაწილეობდა მთელი გუნდი სტოპერიდან დაწყებული ცენტრფორვარდით დამთავრებული. შეტევა იყო როგორც ფეთქებადი ხასიათის, აგრეთვე პოზიციური და გუნდის გადაწყობა ხდებოდა მომენტალურად. გუნდის შეტევის დროს მანძილი ბოლო ფეხბურთელსა და უკიდურესად წინ მყოფ ფეხბურთელს შორის არასოდეს არ აღემატებოდა ნახევარ მოედანს, ხოლო უაღრესად მობილური დაცვის ხარჯზე კონტრშეტევების დიდი უმრავლესობა მთავრდებოდა თამაშგარე მდგომარეობით.
ამსტერდამის „აიაქსის“ ყველა ფეხბურთელი მეკარის გარდა თამაშის ბოლომდე ასწრებდა ეთამაშა თითქმის ყველა პოზიციაზე. პრინციპი მდგომარეობდა შემდეგში: თითოეული ფეხბურთელი მოქმედებს იქ, რა სტატიკურ პოზიციაზეც აღმოჩნდა ბურთის დაუფლების მომენტში. ასეთი სახით წარმოგვიდგა მაშინდელი ჰოლანდია: ტოტალური ფეხბურთი — „ორგანიზებული ქაოსი“.
ასეთი იყო იმდროინდელი „აიაქსი“
1975 - 1985 ბნელი წლები
„აიაქსის“ ყოფილი მარცხენა ვინგერი ია მიულდერი წერდა: „ მე ვიყავი იმ თაობის წევრი, რომელმაც ასწავლა გუნდს წაგება“. ის მოვიდა 1973 წელს — წავიდა კრუიფი, წაყვა ნეესკენსი. გუნდი ფაქტობრივად დაიშალა. თუმცა აქამდე 1974 წელს „მიუნხენის ოლიმპიურ სტადიონზე“ მთელი საფეხბურთე სამყარო ელოდა ამ უბრწყინვალესი თაობის გამარჯვებების გვირგვინს. მაშინდელი ჰოლანდიის ნაკრები ძირითადად სწორედ „აიაქსის“ ფეხბურთელებით იყო დაკომპლექტებული. ნაკრებს სათავეში ედგა რინუს მიხელსი. „ტოტალური ფეხბურთის“ ზეიმი არ შედგა.
„აიაქსის“ ბოლო წარმატება იყო ევროპის სუპერთასი. გუნდმა ფინალში დაამარცხა „მილანი“ ანგარიშით 6:0. თუმცა უკვე ჩანდა, რომ ეს იყო ინერციული სვლა. ზედიზედ სამი წლის განმავლობაში გუნდი შიდა პირველობაზე გადიოდა მესამე ადგილზე, ხოლო ევრო ტურნირებს ძირითადად ასრულებდა ზამთრის შესვენებამდე. „აიაქსის“ განწყობას პირდაპირი მნიშვნელობით ესადაგებოდა იმ დროინდელი პანკების ერთ-ერთი სლოგანი: „ მომავალი არ არის“. ხოლო ჰოლანდიურ ფეხბურთში წინა პლანზე წამოიწია კვლავ როტერდამის „ფეინოორდი“ და „პსვ ეინდჰოვენი“. ამ წლებში ჩემპიონატის მოგება „აზ-67 ალკმაარმაც“ კი მოახერხა. „აიაქსს“ ღრმად ეძინა.
70-იანი წლების მეორე ნახევარში ჰოლანდიურ ფეხბურთში ჩამოყალიბდა და საშიში სახე მიიღო „საფეხბურთო ხულიგნობამ“. ე.წ. „ნიდერლანდელი ულტრასები“ ევროპაში დამკვიდრდნენ როგორ ყველაზე სასტიკი და მძლავრი დაჯგუფებები. პირველი სერიოზული სიგნალი იყო 1976 წლის 24 ოქტომბრის მატჩი. „დე მეერზე“ ათასამდე უტრეხტელი ხულოგანი ჯაჭვებითა და შტირებით დაერია ადგილობრივ მაყურებლებს. სწორედ აქედან დაიწყო „აიაქსის“ და „უტრეხტის“ მტრობა. ამ მხრივ გამოირჩეოდნენ ასევე როტერდამელები. ამ პერიოდიდან მოყოლებული დღემდე სულ უფრო და უფრო იზრდება ფანატთა გავლენა გუნდებზე და მათ ხელმძღვანელობაზე. რაღა თქმა უნდა „აიაქსიც“ არ ჩამორჩა ამ მოძრაობას.
1970-1980-იანი წლების მიჯნაზე „დე მეერზე“ გაჩნდნენ ახალი გმირები. მარჯვენა ვინგერი ტჩუ ლა ლინგი, მარცხენა თავდამსხმელი საიმონ ტაჰამატა. პერიოდულად გუნდი ახერხებდა ეროვნულ ჩემპიონატში გამარჯვებას, თუმცა მთავარი მიზანი - ევროპული თასები მიუღწეველი იყო. რეალურად 1976-1986 წლებში „აიაქსი“ „ხელწამოსაკვრელ“ გუნდად ითვლებოდა ევროპაში. ყველაზე კარგი მიღწევა ამ პერიოდში იყო 1979-1980 წლებში ჩემპიონთა თასის მეოთხედფინალი.
პესიმიზმმა თანდათან გზა დაუთმო ოპტიმიზმს. განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც გუნდში დაბრუნდა იოჰან კრუიფი. „დე მეერზე“ მან ბრწყინვალე გოლი გაუტანა „ჰაარლემს“. მფრინავი ჰოლანდიელის თაოსნობით (იგი იყო გუნდის კაპიტანი) „აიაქსმა“ მოიგო ორი ეროვნული ჩემპიონატი და ორი თასი. ფანები ელოდნენ ტრიუმფს ევროპაშიც, თუმცა გუნდა 1982-1986 წლებში ევროსარბიელზე ვერაფერი მოახერხა. 1983 წელს მოხდა ნამდვილი კატასტროფა გულშემატკივრებისთვის: კლუბის ხელმძღვანელობამ გუნდიდან გაუშვა იოჰან კრუიფი, რომელიც იყო ტრავმირებული იმ პერიოდში და გუნდმა ჩათვალა ზედმეტ ფუფუნებად მისთვის დიდი ხელფასის გადახდა. ამსა მოყვა უმწვავესი რეაქცია ფანების მხრიდან. მხოლოდ პოლიცია ახერხებდა ულტრასების ტრიბუნის („ტრიბუნა F“) დაშოშმინებას. კრუიფი გადავიდა როტერდამის „ფეინოორდში“. დიდი პატივისცემის გამო, მისი ეს ნაბიჯი არ გაუკრიტიკებიათ დიდად, თუმცა „აიაქსიდან“ მოსისხლე მტრის ბანაკში გადასვლა ერთგვარ გაოცებას იწვევდა. მფრინავმა ჰოლანდიელმა როტერდამელთა რიგებში მოიგო ჩემპიონის ტიტული და ამით იძია შური ამსტერდამელთა ხელმძღვანელობასთან. 1984 წელს 37 წლის ასაკში იოჰანი დაასახელეს ჰოლანდიის საუკეთესო ფეხბურთელად.
1984 წლის 3 ოქტომბერს „აიაქსი“ უეფას გათამაშების პირველ ტურში შეხვდა ლუქსემბურგის „რედ ბოიზ დიფერდანჟს“ გასვლაზე. თამაში დასრულდა სკანდალური ანგარიშით 0:0. ფეხბურთელები მოექცნენ კრიტიკის ქარცეცხლში, მაგრამ ეს ლაფსუსი გამოსწორებულ იქნა განმეორებით მატჩში, სადაც დაფიქსირდა „აიაქსის“ ყველაზე დიდი ანგარიშით გამარჯვება ევროტურნირებზე 14:0. ვან ბასტენმა გაიტანა 5 გოლი, ხოლო რონალდ კუმანმა შეასრულა ჰეთ-თრიკი.
1986 - 1988 და კვლავ კრუიფი
იოჰან კრუიფი -ყველაზე არაპროგნოზირებადი ადამიანი მსოფლიოში. „აიაქსი“ კიდევ ერთხელ დარწმუნდა ამაში 1985 წელს, როდესაც კრუიფი დაბრუნდა კლუბში მთავარ მწვრთნელად. „იოპს“ სჯეროდა ამ გუნდის და მისი ახალგაზრდული შემართების. მშრალი ათწლეულის შემდეგ ამსტერდამის სიამაყე ფეხზე უნდა წამომდგარიყო.
თავის პირველ სამწვრთნელო სეზონში კრუიფმა მოიგო ნაციონალური თასი და მოიპოვა უფლება ეასპარეზა ევროპის თასების მფლობელთა თასის გათამასებაში. „აიაქსმა“ შეძლო დიდი ხნის პაუზის შემდეგ ევროტურნირის მოგება, დასრულდა 14 წლიანი ლოდინი. და ეს ყველაფერი ისევ დიდი ჰოლანდიელის თაოსნობით, ამჯერად უკვე მწვრთნელის რანგში. გათამაშების პირველ ეტაპზე „აიაქსმა“ უპრობლემოდ დაძლია თურქული „ბურსასპორის“ და ბერძნული „ოლიმპიაკოსის“ ბარიერები. მეოთხედფინალში დამარცხებული იქნა შვედური მალმიო...... ნახევარფინალი - ამსტერდამელებს უკვე აღარც ახსოვდათ ბოლოს როდის იყვნენ იქ. ამ ეტაპზე მათი მეტოქე იყო ესპანური „სარაგოსა“, რომელიც ორი მატჩის ჯამში დაამარცხეს ანგარიშით 3:2 და 3:0. წინ იყო ფინალი, სადაც „აიაქსმა“ მარკო ვან ბასტენის ერთადერთი გოლით დაამარცხა ლაიპციგის „ლოკომოტივი“. ეს იყო ნამდვილი ტრიუმფი ფანებისთვის. თუმცა ეს ზეიმი ჩაშხამდა ერთი უსიამოვნო ინფორმაციით, მილანმა იყიდა ფინალის გმირი მარკო ვან ბასტენი. გოლეადორი დუბლით დაემშვიდობა ამსტერდამს თავის ბოლო მატჩში „დენ ჰააგასა“ წინააღმდეგ და დაიწყო მისი ტრიუმფალური კარიერა მილანის შემადგენლობაში.
შემდეგ სოზენში „აიაქსი“ თასების მფლობელთა თასის გათამაშებაში ისე გავიდა ფინალში, რომ გოლიც არ გაუშვია. თუმცა უკვე ჩანდა, რომ ვან ბასტენის, სონი სილოის და ფრანკ რეიკაარდის წასვლის შემდეგ გუნდს ძალზედ გაუჭირდებოდა. მაგრამ მთავარი პრობლემა გახდა კრუიფის კონფლიქტი ხელმძღვანელობასთან. იოჰანი ითხოვდა ფულს ახალი ფეხბურთელების შესაძენად, რომელიც მან ვერ მიიღო. შესაბამისად 1988 წლის 4 იანვარს იგი გადადგა. მისმა თანაშემწეებმა: ბარი ჰულსხოფმა, სპიცა კონამ და ბობი ჰარმსმა გუნდი კვლავ გაიყვანეს თასების მფლობელთა თასის გათამაშების ფინალში. მოწინააღმდეგე იყო ბელგიური „მეხელინი“, რომელსაც წვრთნიდა ცნობილი ჰოლანდიელი სპეციალისტი ად დე მოოსი. თამაშის მეათე წუთზე წითელი ბარათი მიიღო დენი ბლინდმა. მიუხედავად ამისა „აიაქსი“ მაინც დომინირებდა მთელი თამაშის განმავლობაში, მაგრამ ბელგიელების ჰოლანდიელმა ფორვარდმ პიტ დენ ბურმა გაიტანა ერთადერთი გოლი და „დე მეერელები“ დამარცხდნენ. ამას თან დაერთო ისიც, რომ ფინალის შემდეგ „მეხელენმა“ „აიაქსს“ დასტყუა ფორვარდი ჯონი ბოსმანი. ამით დასრულდა კიდევ ერთი ბრწყინვალე თაობის მოღვაწეობა ჰოლანდიურ გრანდში.
ამასობაში წინ მიიწევდა „პსვ“. გუნდმა ზედიზედ ხუთჯერ მოიგო ეროვნული პირველობა და ზედ ევროპის ჩემპიონთა თასიც მიაყოლა. ამ დროს მწვრთნელი იყო ჯერ კიდევ უცნობი გუუს ჰიდინკი. სანაკრებო ბატალიებზე ჰოლანდიამ როგორც იქნა გატეხა ნავსი და ბრწყინვალე კოლექტივმა მოიგო 1988 წლის ევროპის ჩემპიონატი. გუნდს სათავეში ედგა კვლავ ლეგენდარული რინუს მიხელსი. ხოლო „მილანის ტრიო“ — ვან ბასტენი, გულიტი, რეიკარდი იყო მართლაც შთამბეჭდავი. ფინალურ მატჩში ვან ბასტენის მიერ გატანილი გოლი სამართლიანად ითვლება საფეხბურთო ისტორიაში ერთ-ერთ საუკეთესოდ. ქვეყანაში უდიდესი ზეიმი იყო, ხოლო ამსტერდამის „აიაქსს“ მორიგი, ყველაზე სერიოზული კრიზისული პერიოდი ეწყებოდა.
1988-1991 ბეწვის ხიდზე
იმის ყურება, თუ როგორ მიდიან სხვაგან კლუბის ტალანტები ძალიან ცუდია, მაგრამ როდესაც მიდიან უფასოდ — ეს გაცილებით მძიმეა ყველასთვის. მარკო ვან ბასტენი „მილანში“ გადავიდა 500 00 დოლარად, ხოლო ფრანკ რეიკარდი სულ უფასოდ წავიდა კლუბიდან. „აიაქსის“ პრეზიდენტი ტონ ჰერსენემი დარჩა არაფრით. არ იყვნენ ფეხბურთელები და არ იყო ფული.... ხოლო დენის ბერგკამპი, დე ბურები, ბრაიან როი ჯერ კიდევ ძალიან ახალგაზრდები იყვნენ. ახალი შენაძენები ვერ აღმოჩნდნენ მოწოდების სიმაღლეზე. მხოლოდ სტეფან პეტერსონმა გაამართლა იმედები.
გერმანელმა მწვრთნელმა კურტ ლინდერმა მიიღო მეტად სარისკო გადაწყვეტილება და გუნდს დააწყებინა 4-4-2 ტატიკით თამაში. ამას მოყვა საშინელი რეაქცია ფანებისგან. „ტრიბუნა“ განრისხებული იყო და ობსტრუქციას უწყობდა გერმანელს. 1988-1989 წლების იყო ყველაზე საშინელი და ამას თან სდევდა უმძიმესი ფინანსური კრიზისი. პირველი შვიდი თამაშიდან გუნდმა წააგო ოთხი. კურტ ლინდერი გაათავისუფლეს დაკავებული თანამდებობიდან, მაგრამ ყველა ხვდებოდა, რომ მთავარი დამნაშავე იყო კლუბის მმართველობა, რომელმაც ვერ გაუძლო წნეხს და დატოვა დაკავებული თანამდებობა. „აიაქსი“ ძალიან ახლოს იყო გაბანკროტებასთან. ფინანსურმა პოლიციამ აღმოაჩინა უამრავი სატრანსფერო დარღვევა და დაპატიმრებულ იქნა ბევრი ადამიანი. კლუბმა განიცადა უმძიმესი დარტყმა. არსებული სიტუაციის ფონზე მართლაც რომ გმირობის ტოლფასი იყო ის, რაც გააკეთებს ამ პატარა ბიჭებმა. გუნდმა მოახერხა ზედიზედ თორმეტი გამარჯვების მოპოვება და გავიდა მეორე ადგილზე.