cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მარადისობის აღსასრული (რომანი)
შინაარსი
მთელი ამ პერიპეტიების მანძილზე ჰარლანს ჯიუტად სდევნის აზრი რომ ეს არაა ყველაფერი. ჯერ ყველაფერი არაა ამოხსნილი და გარკვეული. კიდევ უფრო გრანდიოზული ჩანაფიქრი დგას ამის უკან და აი 1932 წელში გადასროლილნი იგი აცნობიერებს ამას, აცნობიერებს რომ ნოისი სხვა არავინაა თუ არა თუ არა ზეადამიანი, რომელიც სწორედ ისე განაგებს მარადისობას, როგორც მარადისობა კაცობრიობას. მეტიც, მას დავალებული აქვს თავისი ცივილიზაციისგან რომ გაანადგუროს მარადისობა, როგორც სოციალური სიმახინჯე, როგორც სოციალური ბოროტება დაა გაათავისუფლოს კაცობრიობა მისი მარწუხებისგან. მართალია ამის შედეგად დაიღუპება თავად მისი ცივილიზაციაც, მაგრამ მთავარია მარადისობის მოსპობა. მთავარია გათავისუფლება და საკუთარი არჩევანის გაკეთება. თავზარდაცემული ჰარლანი ცდილობს გადააბიჯოს თავის სიყვარულს და მოკლას ლამბენთი, რათა გადაარჩინოს მარადისობა, მაგრამ გულის სიღრმეში იგი ხვდება რომ ნოისი არ ცრუობს. ზეადამიანებმა იციან, ის რაც არ იცის მარადისობამ-რატომ არის ფარული ასწლეულები ფარული-კაცობრიობა გადაშენდა. მარადისობის ზრუნვამ კაცობრიობა იმდენად გაასათუთა, რომ მათ კონკურენცია ვერ გაუწიეს ექსტრატერესტრიალურ სიცოცხლეს და შეგნებამ იმისა, რომ დედამიწა არა მათ სახლად, არამედ ციხედ იქცა, ადამიანის რეპროდუქციული სისტემა მოშალა, რასაც გადაშენება მოჰყვა. ამ კრახის მიღება არ შეიძლება, იგი უნდა შეიცვალოს და აი ნოის ლამბენთი, ქალი რომლის ენდრიუსამდი ლტოლვა თავდაპირველად თითქოსდა მოჩვენებითი იყო, ჭეშმარიტად ენდრიუს შეყვარებულია იქამდეც კი, სანამ თავად მას შეხვდებოდა და ენდრიუ გაიგებდა მის არსებობას. ენდრიუ ჰარლანი და ნოის ლამბენთი, ადამიანები რომელთაც ერთმანეთისგან ფიზიკური არამცთუ სასაცილო ასწლეულები, თვით ათიათასწლეულებიც კი არა, არამედ გრანდიოზული ასიათასწლეულები აშორებთ, კაცობრიობის ახალი პატრიარქი და მატრიარქი გახდებიან. წრე იკვრება:
ნოისის მსჯელობა აბსოლუტურად ლოგიკურია და ამ დროს აცნობიერებს ჰარლანი რომ ნოისი მართალია. ყველაფერი რაც ნოისმა ისაუბრა მარადისობაზე, ისედაც იცოდა მარადისობამ-დაწყებული თავად ლაბან თვისელიდან, დამთავრებული უკანასკნელი მუშით. მათ იცოდნენ თავიანთი ამაზრზენი ბუნება, იცოდნენ როგორ ანადგურებდნენ კაცობრიობის მომავალს, იცოდნენ როგორ ტანჯავდნენ ცივილიზაციას და არა და არ შეეძლოთ ამის აღიარება. მაგრამ ერთხელაც დადგა დრო თვალი გავუსწოროთ სინამდვილეს. დროა მარადისობა განადგურდეს:
სოციალური და ტექნოლოგიური ფონი
მარადისობა აკონტროლებს დროს 27 საუკუნიდან, მისი დაბადებიდან 70 000 წლამდე-ფარული ასწლეულების დასაწყისამდე. 70 000 წლიდან 150 000 წლამდე ვრცელდება ფარეული ასწლეულები, ზონა სადაც მარადისობა ვერ ახერხებს ჩვეულებრივ დროში შეღწევას. თავად ტემპორალური ველი, მალანსონის მიგნება ოცდამეოთხე საუკუნით თარიღდება. დროში მოგზაურობას უზარმაზარი ენერგია სჭირდება-მარადისობა ამ ენერგიას, ე.წ. „ნოვასოლს“ იღებს მომავლიდან, მზის აფეთქებით შექმნილ ზეახალი ვარსკვლავიდან. სპეციალური ხელსაწყოს, მასის დუბლიკატორის საშუალებით მარადისობა ჰქმნის ზუსტად იდენტურ სექტორებს ნებისმიერ დროში ჩვეულებრივი სივრცე-დროითი კონტინუუმის გარეთ ოცდამეშვიდე საუკუნიდან მარადისობამდე უსასრულოდ-სადაც ცხოვრობენ მარადიულები და მათ ჩვეულებრივ დროში შეღწევა შეუძლიათ, გარდა ფარული ასწლეულებისა; თუმცა მარადისობის სექტორები აქაც არსებობს. სექტორებში მიედინება „ბიოდრო“ (ორიგინალში Physiotime), რომლის კონტროლი მარადისობას არ შეუძლია. ყოველდღიურ ცხოვრებაში მარადიულები ბიოდროს და ასწლეულის დროს შორის განსხვავებას არ იცავენ, მაგრამ ეს სხვაობა მეტად მნიშვნელოვანია. ვინაიდან „წარსულის“ და „მომავლის“ ცნებები აზრს კარგავს, გამოიყენება სპეციფიკური ტერმინოლოგია upwhen, downwhen, somewhen და anywhen. თუმცა ქართულ თარგმანში ეს პრინციპი დაცული არაა.
რეალობის ცვლილება აღიწერება ტერმინით მაზ-ი; მინიმალურად აუცილებელი ზემოქმედება. (ორიგინალში Minimum Necessary Change), ხოლო ეფექტი, რომლის მიღწევა სასურველია რეალობის ცვილებისას ტერმინით მმრ-ა; მაქსიმალურად მოსალოდნელი რეაქცია. (ორიგინალში Maximum Desired Response).
ნებისმიერ ცვლილებას რეალობის შესაცვლელად და ნეგატიური მომენტების ასარიდებლად ყოველთვის თან სდევს გვერდითი ეფექტების, ე.წ. „ჩანგლების“ სერია და ერთ-ერთი ასეთი „ჩანგალი“ ყოველთვის კოსმოსური ფრენების ტექნოლოგიის ლიკვიდირებაა. მარადისობა ვერ ხსნის ამ ფენომენს და ჯიუტი დუმილით უვლის გვერდს.
ასევე ჯიუტი დუმილით უვლის გვერდს მარადისობა შემდეგ ფენომენს-რეალობის ნებისმიერ ცვლილებას, რომელიც გადასწვდება ასწლეულებს და და მისი კვალი თეორიულად მილიონი წლის შემდეგაც კი ისინჯება, ყოველთვის მივყავართ კოსმოსური ფრენების ტექნოლოგიების წარმოშობამდე. ნებისმიერი ცვლილება, იქნება ეს მონათვაჭრობის აკრძალვა, თამბაქოს მოყვანის გაუქმება თუ სხვ. საბოლოოდ ამ შედეგამდე მიდის ჯიუტად და უსასრულოდ. ეს კი სწორედ ერთ-ერთი საშიში ფენომენია და მარადისობა მას თავდაუზოგავად ებრძვის. მარადისობის დაბადებიდან, ოცდამეშვიდე საუკუნიდან კაცობრიობის ისტორია აღარ არსებობს, რადგან მარადისობა განუწყვეტლივ ცვლის მას-თუმცა ამის შესახებ დროელებს იოტისოდენა ეჭვიც არ აქვთ (ზეადამაინების გარდა). უცვლელია მხოლოდ პირველყოფილი ისტორია ოცდამეშვიდე საუკუნემდე-მარადისობის დაბადებამდე. თუმცა ჰარლანის ამბოხი პირველყოფილ ისტორიასაც ემუქრება შეცვლით-პირველი ატომური აფეთქება მოხდება არა ოცდამეათე, არამედ მეოცე საუკუნეში და ამით პირველყოფილი ისტორიაც შეიცვლება.
რეალობის ეს განუწყვეტელი ცვლა ნამდვილი შოკია იმ ნიჭიერი დროელებისთვის, რომელთაც მარადისობა თავის რიგებში იწვევს. ისინი, ჯერ კიდევ მოზარდები და ბავშვები მარადისობის სკოლაში სწავლისას აღმოაჩენენ რა რომ რეალობა, რომელშიც ისინი ცხოვრობდნენ სხვა არაფერია თუ არა, ფუყე მირაჟი, ტიკინა სათამაშო და მარიონეტი მარადისობის ხელში, რომ რაღაც აზრით მათ აღარ ჰყავთ და არც არასდროს ჰყოლიათ მშობლები; და ის, ვისაც სახლში დედას უწოდებენ რეალობის შემდეგი ცვლილებისას შეიძლება ან საერთოდ უცხო გახდეს მათთვის, ანდაც საერთოდ, წაიშალოს რეალობიდან; ფსიქიკის მოშლის საფრთხის წინაშე დგებიან. ზოგი მართლაც ვერ უძლებს ამ სასტიკ დარტყმას...
მარადისობაში არსებობს მკაცრი სოციალური იერარქია. მარადისობის ნებისმიერი წევრი დაცულია ყველანაირი უბედურებისგან და მათ გააჩნიათ ფუფუნების ყველა დეტალი, ისინი ჰედონიზმში ცხოვრობენ. თუმცა მკაცრად ისჯება ნებისმიერი თვითშემოქმედება და იერარქიის დაუცველობა. (გააფთრებული თვისელი თავდაუზოგავად ლანძღავს ჰარლანს იმის გამო რომ მან ინსტრუქცია დაარღვია-ცენტრალური საბჭოს ნებართვის გარეშე მოსწავლე კუპერი დროში ამოგზაურა ერთი ასწლეულიდან მეორემდე და ემუქრება რომ მსგავსი ინციდენტის განმეორების შემთხვევაში კანალიზაციის შემკეთებელ მუშად ამუშავებს სიცოცხლის ბოლომდე). ამასთან, მარადიულებს ქორწინების უფლება არ აქვთ. მარადისობაში ძალიან ცოტა ქალია რადგან მათი წაშლა რეალობიდან შეუდარებლად უფრო რთულია, ვიდრე მამაკაცების. სქესობრივი ინსტიქტების დასაკმაყოფილებლად სპეციალური ნებართვით მარადიულებს შეუძიათ დროში გასვლა მხოლოდ ამ მიზნით და მიუხედავად იმისა რომ ასეთი ქმედება დასაშვებია, რეკომენდებული არ არის. ყოფილი მარადიულები არ არსებობენ-ისინი ცხოვრების ბოლომდე, საკუთარი ბიოდორის გასვლამდე რჩებიან მარადისობაში. (გამონაკლისია მოწაფე კუპერი). მარადიული არ ნიშნავს უკვდავს, ისინიც ისეთივე მოკვდავები არიან როგორც ჩვეულებრივი დროელები. ამ შემთხვევაში მარადიული მარადისობის მკვიდრს აღნიშნავს. მარადისობის შევსება კი ჩვეულებრივი სივრცე-დროითი კონტინუუმიდან აყვანილ ნიჭიერი დროელებით ხდება. მარადიულად არ იბადებიან.
დროელობიდან მარადიულობამდე ადამიანები გადიან სამ ეტაპს-მოწაფე, დამკვირვებელი, სპეციალისტი. მოწაფეობა საკმაოდ ხანგრძლივად გრძელდება. ჰრალანი მაგალითად ათი წელი იყო მოწაფე. დამკვირვებელი მარადისობის თვალია, ისინი სხვადასხვა დროში ახდენენ რეალობაზე დაკვირვებებს და შედეგებს წარუდგენენ უშუალოდ მარადისობის ცენტრალურ ორგანოს-გამომთვლელთა საბჭოს. ბოლო საფეხური დროელისა, როდესაც იგი ნამდვილი მარადიული ხდება გამოსაშვები გამოცდების ჩაბარების შემდეგ-სპეციალისტია. ჩაჭრის შემთხვევაში დროელი მაინც რჩება მარადიულად-მისი უკან დაბრუნება შეუძლებელია-მან მეტისმეტად ბევრი იცის, ამიტომ არა მხოლოდ იგი, არამედ მთელი მისი რეალობა უნდა წაიშალოს, რაც მარადისობას მეტისმეტად აუბურდავდა საქმეებს. ამიტომ ჩაჭრილი დროელი მაინც რჩება მარადისობაში, მაგრამ ამჯერად უკვე ჭიანჭველის როლში. ესაა მდგომარეობა უბრალო მუშების, მარადისობის ცოცხალი ინსტრუმენტებისა, რომელთა არსებობას ვერავინ ამჩნევს, თუმცა რეალურად მარადისობის მთელ ფიზიკურ ფუნქციონირებას სწორედ ისინი უზრუნველჰყოფენ. ჰარლანი აცნობიერებს ამ მძიმე უსამართლო სოციალურ სისტემას და მზადაა მუშების დასაცავად იბრძლოს.
ადმინისტრატორები აწესრიგებენ მარადისობის საორგანიზაციო-ადმინისტრაციულ საკითხებს. კურირებენ მუშებს.
სტატისტიკოსები ამუშავებენ და აწესრიგებენ დამკვირვებლების მიერ მოწოდებულ პირველად, ნედლ მონაცემებს.
სოციოლოგები ჰქმნიან საზოგადოების სასურველი, ფსიქოსოციალური სტრუქტურის მოდელს, რომლის მიხედვითაც უნდა შეიცვალოს რეალობა.
ტექნიკოსები მარადისობის ყველასთვის საძულველი, ყველასგან იზოლირებული კლასია. მეტიც, თავად ტექნიკოსებიც კი ერიდებიან ერთმანეთს. მთავარი გმირი, ენდრიუ ჰარლანი სწორედ ტექნიკოსია. ყველა დაგეგმილ თუ განსახორციელებელ ცვლილებას სწორედ ისინი ასრულებენ. სწორედ ამიტომ, მთელი მარადისობის რისხვა, გამოწვეული საკუთარი დანაშაულის ყრუ ქვეცნობიერი შეგრძნებით ტექნიკოსებს ატყდებათ თავს და მათ გარიყვაში ჰპოვებს გამოხატულებას.
რომანში ნახსენებია ექსტრატერესტრიალური სიცოცხლე, მაგრამ მხოლოდ გაკვრით. მის შესახებ დეტალური ცნობები არ არის. მოქმედება მიმდინარეობს ძირითადად ადამიანების წრეში, ერთადერთი გამონაკლისია ნოის ლამბენთი, რომელიც ზეადამიანია. თუმცა როგორც ჩანს, ანატომიურად ზეადამიანი მაინცადამაინც არ განირჩევა ადამიანისგან. ასევე სავარაუდოდ, ადამიანს და ზეადამიანს შორის გარდამავალი საფეხურია ლაბან თვისელი, რომელიც ინტელექტით ჯერ კვლავ ადამიანია, თუმცა ანატომიური აგებულებით აშკარად ზეადამიანისკენ მიმავალ გზას ადგას.
პერსონაჟები
ნოის ლამბენთი მთავარი გმირი, ქალი-ზეადამიანი, მარადიული, დროელი. გამომთვლელ გობი ფინჯის მდივანი. ერთ-ერთი უიშვიათესი ქალბატონი მარადისობაში. რეალურად ზეადამიანი 111 394 ასწლეულიდან-სპეციალურად ჩანერგილი მარადისობაში მისი განადგურების და ხელახლა წარმოქმნის ალბათობის მინიმუმამდე დაყვანის მიზნით. ენდრიუს შეყვარებული იქამდე, სანამ თავად მას შეხვდებოდა. თავი მოაქვს 482 ასწლეულის მკვიდრად, სადაც გაგზავნილია ჰარლანი ამ ასწლეულის რეალობის შესაცვლელად. თავშესაფრად სთავაზობს საკუთარ ბინას. იგებს რა ჰარლანი რომ ასწლეულის რეალობის ცვლილება შეეხება ლამბენთსაც, იდენს გაუგონარ დანაშაულს, იტაცებს მას 482-ე ასწლეულიდან და ფარულ ასწლეულებში გადასამალად მიჰყავს. ფარულის ასწლეულებისკენ გადაადგილებისას ნოისი უეცრად აჩერებს კაფსულას 111 394-ე ასწლეულზე და ენდრიუს განუმარტავს რომ კაფსულამ იმიტომ გააჩერა რომ დიდმა რიცხვებმა შეაშინა. სინამდვილეში ეს ასწლეული მისი მშობლიური საუკუნეა. ენდრიუ თავდაპირველად ამ ფაქტს ყურადღებას არ აქცევს, მალავს რა ნოისს ამ ასწლეულში, თუმცა მოგვიანებით იხსენებს თუ როგორ უშეცდომოდ გააჩერა ლამბენთმა კაფსულმა, როცა მისი მართვა არც კი იცოდა წესით და აქედან იბადება ენდრიუს ეჭვები ნოისის ვინაობის და ჭეშმარიტი დანიშნულების შესახებ. მოგვიანებით სიმართლის აღიარებისას ენდრიუ მის მკვლელობას ცდილობს, მაგრამ საბოლოოდ, როგორც ზემოთ ითქვა, ყველაფერი მარადისობის აღსასრულით სრულდება.
ლაბან თვისელი მესამე გმირი, მამაკაცი ნახევრად ზეადამიანი-მიუხედავად იმისა რომ თავიდან ამას საერთოდ ვერ აცნობიერებს, ბოლოსკენ ეჭვობს მისი ზეადამიანობის შესახებ. ცენტრალური ორგანოს-გამომთვლელთა საბჭოს მეთაური და ამდენად მარადისობის ერთპიროვნული, თუმცა საკმაოდ ლიბერალური დიქტატორი. მას ვერავინ უბედავს შეპასუხებას თავად ჰარლანის გარდა. ამავდროულად ყველა პატივისცემით ეპყრობა. საოცრად ჯიუტი და ახირებული, მაგრამ ამავდროულად კეთილი მოხუცი. თავგადაკლული მწეველი. (უიშვიათესი გამონაკლისი მარადიულებიდან-ისინი როგორც წესი, არ ეწევიან). მარადისობის წესების დამრღვევი-ჰყავს რა ინვალიდი დროელი ვაჟიშვილი გარდაცვლილი დროელი მეუღლისგან. ეს ტრაგედია სწორედ მის მიერ გამოთვლილი რეალობის ცვლილების შედეგია და იგი ამ მძიმე ტვირთს უაზიარებს ჰარლანს, რომელიც გაოგნებით უსმენს თვისელს-უფროს გამომთვლელს, რომელიც წესით მარადისობის წესრიგის იდეალური დამცველი უნდა ყოფილიყო, მაგრამ მისი ყველაზე დიდი დამრღვევი და მსხვერპლია.
ვიკორ მალანსონი მამაკაცი, ადამიანი, დროელი. მარადისობის ლეგენდარული და მითური დამფუძნებელი, ტემპორალური ველის-მარადისობის საფუძვლის აღმომჩენი ოცდამეოთხე საუკუნეში. სწორედ მან განსაზღვრა მარადისობის რაობა (რეალობის ცვლილებათა გარდა). რეალურად ვიკორ მალანსონს არაფერი შეუქმნია და იგი ტემპორალური ველის აღმოჩენამდე დიდი ხნით ადრე დაიღუპა.
ბრინსლ შერიდან კუპერი მამაკაცი, ადამიანი, დროელი, მარადიული.ჰარლანი მას ასწავლის პირველყოფილ ისტორიას, ე.ი. ისტორიას ოცდამეშვიდე საუკუნემდე, ხოლო თვისელი ტემპორალური ველის მათემატიკას. თავიდან ჰარლანი ფირობს რომ კუპერის დანიშნულებაა ოცდამეოთხე საუკუნეში ვიკორ მალანსონისთვის ტემპორალური ველის არსებობის გაზიარება, მოგვიანებით კი ირკვევა რომ სწორედ კუპერი არის მალანსონი. (ჰარლანს მოგვიანებით ახსენდება მისი 23 წლის მოწაფის სახეზე უშნო ახალწამოზრდილი ულვაშები-იქამდე მოწაფე წვერს იპარსავდა. მოგვიანებით იგი აცნობიერებს რომ ეს ულვაშები სხვა არაფერია თუ არა ვიკორ მალანსონის ცნობილი ულვაშები მის ერთადერთ ცუდი ხარისხის ფოტოზე, რომელსაც მარადიულთა უმეტესობა სცდილობს მიბაძოს. ჰარლანმა კუპერის საქციელი თავიდან სწორედ ამ მიბაძვით ახსნა, თუმცა ფოტოზე დაკვირვების შემდეგ მიხვდა რომ საქმე მიბაძვასთან კი არ გვაქვს, არამედ ეს ნამდვილად მალანსონის ულვაშებია). ნამდვილი მალანსონის გარდაცვალების შემდეგ, კუპერი იძულებული გახდა თავი მალანსონად გაესაღებინა და თავად მას შეექმნა მარადისობა წრეზე და წრეზე უსასრულოდ. ოცდამეოთხე საუკუნეში გადასროლილი კუპერი სიკვდილის პირას, მარადისობაში დაბრუნებაზე მეოცნებე, აცნობიერებს რომ მალანსონის ბიოგრაფია, რაც მან სკოლაში ისწავლა, დეტალებით, ერთი-ერთზე ემთხვევა მის საკუთარ ცხოვრებას ოცდამეოთხე საუკუნის რეალობაში მალანსონად თავის გასაღებისას. სწორედ ამ მიზნით შექმნა მან „მალანსონის მემუარები“, რათა მის ანალოგს მომავალში გაადვილებოდა ამ საქმის გაკეთება უსასრულო წრეზე. თუმცა მარადისობაში მოწაფედ ყოფნისას მალანსონის მემუარებზე ხელი მხოლოდ უფროს გამომთვლელს მიუწვდებოდა და ისიც ცხადია საგულდაგულოდ უმალავდა მას კუპერს. სწორედ მემუარები გახდა საფუძველი მარადისობაში ჯერ თვისელის, შემდეგ ჰარლანის და ბოლოს კუპერის აყვანის-ანუ ეს ყველაფერი წინასწარგანსაზღვრული მოქმედება იყო, რათა იგი კვლავ განმეორებულიყო უსასრულოდ და უსასრულოდ-რათა მარადისობას განუწყვეტლივ შეექმნა საკუთარი თავი.
ავგუსტ სენორი მამაკაცი, ადამიანი, მარადიული. გამომთვლელი. დროითი პარადოქსების თეორეტიკოსი. მთლიანად მოკლებულია მთელ სხეულზე თმიან საფარველს, რადგან მის მშობლიურ ასწლეულში ეს სიმახინჯედ ითვლებოდა. აინტერესებს დროელების კოსმოსური მოგზაურობების თემა, ამავდროულად მიიჩნევს რომ ეს მოგზაურობები არა მხოლოდ უნაყოფო, არამედ საშიშია და სასტიკად ებრძვის მათ.
გობი ფინჯი მამაკაცი, ადამიანი, მარადიული. გამომთვლელი. თვისელის და ჰარლანის მტერი. თვისელის ზურგსუკან ინტრიგების მხლართველი ცენტრალურ საბჭოში. სწორედ მის დავალებაზე 482 ასწლეულში მყოფი ჰარლანი შეხვდა ლამბენთს. მათი ურთიერთსიძულვილი პროფესიული კუთხის გარდა გენერირებულია პირადი, მამაკაცური ინტერესთა კონფლიქტით ნოის ლამბენთის მიმართ. მიუხედავად იმისა რომ ერთი შეხედვით, გარეგნულად ჰგავს თოვლის ბაბუას თუ სანტა კლასუსს (ჰარლანს თავი მოაქვს პირველყოფილი ისტორიის სიყვარულიდან მიღებული ამ ძველი პერსონაჟების ცოდნით), სინამდვილეში მსგავსება მაცდური და სახიფათოა. ფინჯი საკმაოდ საშიში ადამიანია. დამახასიათებელია მისი შემპარავი სიარულის მანერა, რადგან ე.წ. ენერგეტიკულ საუკუნეში დაიბადა, სადაც ნივთიერება უცხო, უხეში და ბარბაროსულია.
ქენთორ ვოი მამაკაცი, ადამიანი, მარადიული. სოციოლოგი. მის ანგარიშში შეცდომის აღმოჩენის შემდეგ ჰარლანმა სთხოვა ვოის დახმარებოდა ნოისის ბედის გამოთვლაში, საპასუხოდ კი მის შეცდომა დამალა ცენტრალური საბჭოსგან.
ფარუკ ნერონი მამაკაცი, ადამიანი, მარადიული. ბედის გამომთვლელი. ქენთორ ვოისთან ერთად გამოთვალა ნოისის ბედი და სწორედ მან დაადგინა რომ ლამბენთის არსებობა 482 ასწლეულის რეალობაში ყველა წესს, ლოგიკას, რეალობის ცვლილებას თუ სოციოლოგიურ ანალიზს ეწინააღმდეგება და არ აიხსნება.
ასწლეულები
ყველა ასწლეულს გააჩნია საკუთარი სექტორი, საიდანაც მარადისობა კურირებს მოცემულ ასწლეულს. მიუხედავად იმისა, რომ მარადიულისთვის მთელ მარადისობაში თავისუფალი მოძრაობა დასაშვებია, როგორც ჩანს, ერთმანეთისგან ძალზე დიდი დროით დაშორებული სექტორები ნაკლებად თანამშრომლობენ. კანონი მკაცრად არეგულირებს რომ არცერთ მარადიულს არ შეუძლია მუშაობა იმ ასწლეულთან ორი ასწლეულით ადრე ან გვიან, სადაც თავად დაიბადა. ხოლო მშობლიურ ასწლეულში მუშაობა ცხადია საერთოდ გამორიცხულია. ჩვეულებრივ მარადიული მუშაობს ასწლეულში, რომელიც ყველაზე მეტად განსხვავდება მისი მშობლიურისგან. თუ შემჩნეულ იქნა რომ მარადიული მეტისმეტად მიეწება და ადაპტირდა რომელიმე ასწლეულთან, იგი სასწრაფოდ გადაჰყავთ რაც შეიძლება შორ სხვა ასწლეულში.
არსებობს საკმაოდ იშვიათი „ენერგეტიკული ასწლეულები“, სადაც სამშენებლო მასალად ძალური ველები გამოიყენება, ხოლო ნივთიერება უხეში და ბარბაროსულია. ასეთია მაგალითად გამომთვლელ ფინჯის მშობლიური ასწლეული.
20 ასწლეული ასწლეული სადაც ჰარლანის ამბოხის შედეგად შეცდომით, 24-ე ასწლეულის ნაცვლად გადაისროლება კუპერი. სწორედ ამ ასწლეულში მიემგზავრებიან ჰარლანი და ლამბენთი მის მოსაძებნად, კერძოდ 1932 წელს. ამ საუკუნეში იცვლება პირველყოფილი ისტორია. ნოისი უგზავნის წერილს ერთ-ერთ იტალიელ ფიზიკოსს და პირველი ბირთვული აფეთქება ხდება არა 30, არამედ ამ ასწლეულში 19.4-ის სიზუსტით. ამ ასწლეულშივე იღუპება მარადისობა.
24 ასწლეული ამ ასწლეულში ცდილობს ვიკორ მალანსონი ტემპორალური ველის აღმოჩენას და ამ ასწლეულში მიემგზავრება კუპერი ვითომცდა მის დასახმარებლად, რეალურად კი მისდა ჩასანაცვლებად-თუმცა იგი ამას არც კი ეჭვობს თავიდან.
27 ასწლეული მარადისობის დაბადება. ამ ასწლეულში მთავრდება პირველყოფილი ისტორია.
30 ასწლეული ამ ასწლეულში მარადისობა იწყებს რეალობის ცვლილების პრაქტიკას. აქამდე იგი მხოლოდ დროთაშორისი ვაჭრობით იყო დაკავებული. ასწლეული, სადაც მოხდა პირველი ატომური აფეთქება იქამდე, სანამ ლამბენთი წერილს გააგზავნიდა მეოცე ასწლეულში იტალიელ ფიზიკოსთან. თუმცა ატომური რეაქტორები ამ ასწლეულამდეც არსებობდა.
72 ასწლეული თვისელის მტკიცებით ერთადერთი ასწლეული, სადაც კარგ სიგარებს ამზადებენ.
78 ასწლეული კუპერის მშობლიური ასწლეული.
95 ასწლეული ჰარლანის მშობლიური რურალურ-პასტორალური ასწლეული. ატომური ენერგია აკრძალულია. ერთადერთი სამშენებლო მასალა ხეა. (ენდრიუს მარადისობაში აქვს ხის თაროები თავისი უძველესი ჟურნალებისთვის-წესების კიდევ ერთი უხეში დარღვევა). ყველა დროში ექსპორტირდება სასმელები, იმპორტირდება სამყურას თესლი.
123 ასწლეული უსასტიკესად აკრძალულია მოწევა. შესაბამისად, თვისელი დასანახავად ვერ იტანს ამ ასწლეულს. (საინტერესოა რომ თვისელი ვერ ახერხებს შეცვალოს ეს რეალობა, რადგან 123-ე ასწლეულში მოწევის დაშვება მომდევნო ასწლეულებში გამოიწვევს მონათმფლობელობის წარმოშობას და ატომურ ომს).
223 ასწლეული განახორციელა რა თავისი პირველი მაზ-ი ამ ასწლეულში ჰარლანმა, შედეგად 224-ე ასწლეულში მმრ-ს სახით ომი იქნა აცილებული თავიდან.
300 ასწლეული ერთ-ერთი იშვიათ „ენერგეტიკულ ასწლეულებთაგან.“
482 ასწლეული სკოლის დამთავრების შემდეგ, ჰარლანის მუშაობის დაწყების დრო. აქ შეხვდა იგი ნოის ლამბენთს. ამ ასწლეულის მობინადრედ აჩვენებს თავს ლამბენთი. უხეში, მატერიალისტური და ჰედონისტური მატრიარქატი. მორალი თითქმის არ არსებობს. ქორწინება არალეგალურია. ერთადერთი ასწლეული, სადაც მასიურად მიმართავენ ექტოგენზს, ევგენიკურ მეთოდს ბავშვის გასაჩენად სპერმატოზოიდის გარეშე, მხოლოდ კვერცხუჯრედით. ასეთი შემთხვევების წილი დაბადების 40%-ზე მეტია. გავრცელებულია მსახური-რობოტები. კლასობრივი დიფერენცია აღწევს მაქსიმალურ ზღვარს, სადაც მარადისობის მოთმინება იწურება და წარმოიქმნება ჩარევის მოთხოვნა.
575 ასწლეული მიუხედავად იმისა რომ თვისელი მთელ მარადისობას მეთაურობს, ეს ასწლეული წარმოადგენს მის უშუალო სამსახურებრივ ადგილს. სწორედ აქ მიმდინარეობს რომანის თხრობის უმეტესი ნაწილი. უყვართ კაშკაშა, თეთრი და პასტელის ტონის ფერები. ამჯობინებენ შუშის და ფაიფურის გარემოს.
600 ასწლეული ერთ-ერთი იშვიათ „ენერგეტიკულ ასწლეულებთაგან.“ ფინჯის მშობლიური ასწლეული.
803 ასწლული ჰედონისტური ასწლეული. ფართოდ მიმართავენ დეპილაციას მოზარდ ასაკში. დროელები ამ ასწლეულიდან უიშვიათესად ხვდებიან მარადისობაში. ისტორიაში მხოლოდ ერთი დროელი გახდა ცენტრალური საბჭოს წევრი ამ ასწლეულიდან-ავგუსტ სენორი. შესაბამისად, სენორის მშობლიური ასწლეული.
1174 ასწლეული ეს ასწლეული იტანჯება ტყეების დეფიციტით.
2456 ასწლეული ფინჯის სამუშაო ასწლეული. ფართოდ იყენებენ „მოლეკულურ აფსკებს,“ რომელიც ნებისმიერ ზედაპირს სარკისებრად არეკლავს.
2481 ასწლეული ელექტროგრავიტაციული ტექნოლოგიების (მორიგი) დაბადება. კოსმოსური გაფრენების (მორიგი) მცდელობა. ნარკოტიკების ძალიან ფართო მოხმარება.
30 000 ასწლეული თვისელის მშობლიური ასწლეული. ყველა ნიშნით, სავარაუდოდ, როგორც ჩანს ადამიანიდან ზეადამიანის ევოლუცია დაწყებულია მცირე ანატომური და მეტაბოლური ცვლილებებით.
111 394 ასწლეული ნოისის მშობლიური დრო. დრო, სადაც ჰარლანი მალავს ლამბენთს მარადისობიდან.
150 000 ასწლეული ფარული ასწლეულების დასასრული. მარადისობის რეგენტობის გამო კაცობრიობა გადაშენებულია. სწორედ ამ ტრაგიკული ფინალის შეცვლისთვის იბრძვნიან ზეადამიანები-უპირისპირდებიან რა მარადისობას.
თარგმანი
თარგმნილია 26 ენაზე, მათ შორის ქართულად ნორა ქართველიშვილის მიერ და გამოცემულია გამომცემლობა „ნაკადულის მიერ“ 1998 წელს აზიმოვის სხვა ნაწარმოებ „მე, რობოტთან“ ერთად კრებულში.
გავლენა
რომანს ამერიკულ პრესაში თავის დროზე უაღრესად აღრთოვანებული და გულთბილი რეცენზიები მოჰყვა. კრიტიკოსები ერთხმად აღნიშნავდნენ თხრობის ნატიფ სტილს, ინტრიგას ყოველ გვერდზე და სიუჟეტის გრანდიოზულ შეკვრას. ითვლება რომ რომანმა უდიდესი ზეგავლენა მოახდინა მოდევნო პერიოდის ფანტასტიკოსებზე და დღესაც, ნებისმიერი სამეცნიერო-ფანტასტიკა დროში მოგზაურობის შესახებ მარადისობის აღსასრულის ფუძემდებლურ პრინციპებს ითვალისწინებს.
ეკრანიზაციები
„მარადისობის აღსასრული“ (Конец вечности) რეჟ. ანდრეი ერმაში. სსრკ-1987. ფილმის ფინალი განსხვავდება რომანისგან. ნაცვლად 1932 წლის ლოს-ანჟელესისა, ფინალი ვითარდება 1980-იანი წლების გერმანიაში, ნოისი არ იძლევა სრულყოფილ განმარტებას რატომ უნდა მარადისობის დანგრევა, თუმცა ფილმის შუაში, სანამ მისი ნამდვილი ვინაობა გამოაშკარავდება, მოცემულია მოკლე განმარტება. ჰარლანი უყვირის ნოისს რომ იგი მას ყოველთვის უბრალო პაიკად იყენებდა და იქმნება შთაბეჭდილება რომ ისინი საბოლოოდ შორდებიან ერთმანეთს. შემდგომ ჩანს სცენა, სადაც ჰარლანი აკვირდება, თუ როგორ ჯდებიან ერთად თვისელი და ფინჯი 1980-იანი წლების სამოსში გამოწყობილნი როლს-როისში და სადღაც მიემართებიან. ნათელი ხდება, რომ ისინი ჰარლანს იყენებენ საკუთარი მატერიალური ინტერესებისთვის. ფილმი იდეალურად მიჰყვება პიროვნების ბურჟუაზიისგან მანიპულირების საბჭოთა პროპაგანდას. ფილმი მთავრდება გზატკეცილზე მიმავალი ჰარლინის ხანგრძივი კადრით.
,,უკვდავების სიკვდილი" (A halhatatlanság halála) რეჟ. ანდრაშ რაინაი. მთავარი გმირი იაცინტ იუჰაში. უნგრეთი-1976
2011 წლის ფილმში ,,შენაცვლებადი რეალობები" გამოყენებულია რომანის ზოგიერთი იდეა.
2009 წელს სტუდია ,,New Regency"-მ რეჟისორ ქევინ მაკდონალდთან თანამშრომლობით შეიძინა უფლება ,,მარადისობის აღსასრულის" მომავალ შესაძლო ეკრანიზაციაზე.
კატეგორია:1955 წლის რომანები კატეგორია:სამეცნიერო ფანტასტიკური რომანები
პრივილია
პრივილია (Привілля) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 7643 კაცს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ლუჰანსკის ოლქის ქალაქები
არიგნა
არიგნა (Arigna; An Airgnigh) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. არიგნასთან ახლოს მდებარეობს ლოხ-ალენი. სოფელთან ახლოს 400 წლის განმავლობაში მოიპოვებდნენ ქვანახშირს, სანამ 1990 წელს მაღარო არ დაიკეტა. 2009 წელს არიგნაში ჩატარდა ირლანდიური მუსიკის ფესტივალი „Scars On the Mountain“.
სქოლიო
კატეგორია:როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ჰენრი კარტერ ადამსი
ჰენრი კარტერ ადამსი (Henry Carter Adams, დ. 31 დეკემბერი, 1851, დავენპორტი, აიოვა — გ. 11 აგვისტო, 1921, ან-არბორი) — ამერიკელი ეკონომისტი, ინსტიტუციონალიზმის წარმომადგენელი. ამერიკის ეკონომიკური ასოციაციიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი და პრეზიდენტი 1896-1897 წლებში.
ბიოგრაფია
ჰენრი ადამსი დასავლეთ აშშ-ის კოლონიზაციისას ახალი ინგლისიდან აიოვაში გადასახლებული მისიონერის შვილი იყო. იზრდებოდა რელიგიურად პროტესტანტულ ოჯახში, სწორედ ამან ჩამოაყალიბა მისი დამოკიდებულება საზოგადოებისა და სახელმწიფოს მიმართ. ადამსი გარკვეული დროის განმავლობაში სასულიერო სემინარიაში სწავლობდა, თუმცა შემდეგ გრინელ-კოლეჯის ფიოლოგიურ ფაკულტეტზე გადავიდა და იგი 1874 წელს დაასრულა. 1878 წელს დაასრულა ჯონს ჰოპკინზის უნივერსიტეტის პოლიტიკური ეკონომიის მიმართულება და ორი წელი სტაჟირებას გადიოდა გერმანიაში.
1880-1881 წლებში პედაგოგიურ საქმიანობას ეწეოდა ჯონს ჰოპკინზის უნივერსიტეტში. 1887 წლიდან იყო მიჩიგანის უნივერსიტეტის პროფესორი. სიცოცხლის ბოლო წლებში იყო მიჩიგანის უნივერსიტეტის ახალი განყოფილების ორგანიზატორი (თანამედროვე ბიზნესის ფაკულტეტის).
ოჯახი
მისი ვაჟი — ჰენრი კარტერ ადამსი, ინჟინერ-მშენებელი, მიჩიგანის უნივერსიტეტის პროფილური კათედრის დამფუძნებელი.
ბიბლიოგრაფია
Trusts, 1904
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ეკონომისტები კატეგორია:ამერიკის ეკონომიკური ასოციაციის პრეზიდენტები
მორეილანდია
მორეილანდია (Moreilândia) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პერნამბუკუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 502 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არარიპინის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 132 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 27.6 კმ²-ზე. ფართობი 403 392 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
კოტე მესხის ქუჩა
კოტე მესხის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (მთაწმინდა); დიმიტრი ყიფიანის ქუჩიდან რიწის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. თბილისის 1867 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც მთის II ქუჩა. 1900 წელს თავშესაფრის ქუჩა დაერქვა. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. 30-იან წლებში დაერქვა კოტე მესხის სახელი. დატანილია თბილისის 1934 წლის გეგმაზე (გრძელდებოდა ალექსანდრე ჭავჭავაძის ქუჩამდე, ხოლო ქუჩის ბოლო მონაკვეთი, ალექსანდრე ჭავჭავაძის ქუჩიდან რიწის ქუჩამდე, დატანილია როგორც გრაკალის შესახვევი). აქვს ორი აღმართი და ერთი ჩიხი.
ლიტერატურა
მესხი
იაფის ბრძოლა
იაფის ბრძოლა — უკანასკნელი ბრძოლა მესამე ჯვაროსნულ ლაშქრობაში. მოხდა სულთან სალადინისა (სალაჰ ად-დინ იუსუფ იბნ აიუბი) და რიჩარდ I-ის (ლომგული) არმიებს შორის. იაფის ბრძოლის შემდეგ მოხერხდა ზავის დადება სალადინსა და რიჩარდს შორის. ჯვაროსნებს დარჩათ ტერიტორიები ბეირუთიდან იაფამდე, პილიგრიმებს კი შეეძლოთ თავისუფლად მოელოცად იერუსალიმი.
წინარე ისტორია
1191 წლის 7 სექტემბერს, არსუფის ბრძოლის შემდეგ, ჯვაროსნები გაემართნენ იაფასკენ, რომელიც ჯვაროსნებმა აიღეს და გაამაგრეს. ისინი იმედოვნებდნენ, რომ იაფა იქნებოდა საყრდენი პუნქტი იერუსალიმის გზაზე. როცა 1191-1192 წლის ზამთარი მოვიდა დაიწყო მოლაპარაკება რიჩარდ ლომგულსა და სალადინს შორის, თუმცა მოლაპარაკებამ უშედეგოდ ჩაიარა.
1191 წლის ნოემბერში ჯვაროსნები დაიძრნენ იერუსალიმისკენ. 12 დეკემბერს სალადინმა ამირებისგან ზეწოლით დაითხოვა არმიის უდიდესი ნაწილი. რიჩარდმა არმია წინ წაწია და შობა ლათრუნში გაატარა. შემდეგ კი არმია გაემართა ბეით ნუბისკენ, მხოლოდ 12 კილომეტრი იერუსალიმიდან. მუსლიმთა მორალი ქალაქში იმდენად დაბალი იყო, რომ ჯვაროსანთა მოსვლის შემდეგ ისინი ფიქრობდნენ, ქალაქი სწრაფად დაეცემოდა. თუმცა ამინდი იმდენად ცუდი იყო, რომ თუ ალყას შემოარტყავდნენ ქალაქს, შეიძლებოდა მუსლიმთა დამხმარე ძალას ხაფანგში მოექცია ისინი. ამიტომაც სანაპიროსკენ დახევა ამჯობინეს. ზამთრის თვეებში რიჩარდის ჯარმა დაიკავა ასკალონი, რომლის საფორტიფიკაცია ნაგებობები მიწასთან გაასწორა სალადინმა.
1192 წლის გაზაფხულზე გაგრძელდა მოლაპარაკებები და შეჯახებები მათ არმიებს შორის. ჯვაროსანთა არმია კიდევ ერთხელ გაემართა იერუსალიმისკენ, თუმცა ლორდების უთანხმოების გამო უკან დაიხიეს. რიჩარდმა მიიღო შემაშფოთებელი ცნობები, მისი ძმის და ფილიპ ავგუსტის საქმიანობის შესახებ. ცხადი გახდა, რომ რიჩარდი მალე უნდა დაბრუნებულიყო შინ.
სალადინის მიერ იაფას აღება
1192 წლის 5 ივლისიდან რიჩარდმა დაიწყო წმინდა მიწის დატოვება. იგი მიხვდა, რომ თუ იერუსალიმს აიღებდა, ვეღარ შეძლებდა მის დაცვას. როდესაც ეს შეიტყო სალადინმა, მაშინვე დაიწყო მზადება რევანშისთვის და 27 ივლისს ალყა შემოარტყა იაფას. სალადინის ჯარისკაცები წარმატებით შეიჭრნენ ქალაქში და სამდღიანი შეტაკებების შემდეგ,  მხოლოდ იაფას ციტადელი გადარჩა და დარჩენილმა ჯვაროსნებმა მოახერხეს წერილის გაგზავნა საკუთარი მდგომარობის შესახებ.
რიჩარდ ლომგულის მიერ იაფას დაბრუნება
რიჩარდმა ეს რომ გაიგო, უკვე ზღვაში აპირებდა გასვლას. მაშინვე გადმოხტა გემიდან და იაფასკენ წაიყვანა 54 რაინდი,რამდენიმე ასეული ქვეითი და 2000 პიზელი და გენუელი მეარბალეტე. მუსლიმთა არმიაში პანიკამ იფეთქა. ისინი შიშობდნენ რომ გაცილებით დიდი არმია მოვიდოდა იაფას გასათავისუფლებლად. ინგლისის მეფე პირადად იბრძოდა და სალადინის ჯარი უკუგდებულ იქნა. ისინი უწესრიგოდ გაიქცნენ. რიჩარდმა იაფა დაიბრუნა.
იაფას ბრძოლა
როდესაც სალსდინმა შეიტყო რომ ფრანკები მოდიოდნენ კესარიიდან, გადაწყვიტა კოტრშეტევა განეხორციელებინა და დაებრუნებინა იაფა სანამ დამატებითი ძალები არ ჩამოვიდოდნენ. 4 აგვისტოს, გამთენიისას მუსლიმთა ჯარი შეიკრიბა ქალაქთან ახლოს და ჩასაფრდნენ მინდვრებში. ისინი მომდევნო დღეს გამთენიისას აპირებდნენ თავდასხმას. გამთენიისას გენუელებმა დაინახეს არეკლილი სხივები დამალული მტრის აბჯრიდან, ასევე გაიგონეს ცხენების ჭიხვინი. ჯვაროსნები მიხვდნენ სალადინის განზრახვას. მაშინვე ატყდა განგაში, მოაწყვეს თავდაცვითი შუბებუს ზღუდე, გაამზადეს ფარები, მშვილდები და შუბისპირები მიმართეს მათი ოპონენტისკენ. არბალეტები დამცავი კედლის უკან იდგნენ. ისინი ისროდნენ წყვილში: ერთი ისროდა, მეორე იცდიდა. წინ იდგნენ ქვეითები, ასევე იყო ამოთხრილი სანგრები კავალერიის წინააღმდეგ.მცირე რაინდთა ჯგუფი კი რეზერვად ჰყავდათ. მსუბუქად დაჯავშნული თურქული,ეგვიპტური და ბედუინთა კავალერიამ არაერთხელ შეუტია, თუმცა ჯვაროსნებმა რიგები არ დაარღვიეს. დიდ დანაკარგს აყენებდა არბალეტთა ისრები მუსლიმებს. ჯვაროსანთა აბჯარმა დაამტკიცა, რომ შეუძლია გაუძლოს უკეთესად სარკინოზთა ისრებს, ვიდრე მუსულმანურ აბჯარს არბალეტთა ისრებს. რამდენიმე საათში ორივე არმია დაიღალა. სალადინმა მნიშვნელოვანი ზარალი განიცადა. მისი მხედრები დემორალიზებულები იყვნენ, ბევრი იყო დაჭრილი. ჯვაროსანთა დანაკარგები კი მცირე იყო. მიუხედავად იმისა რომ ბრძოლა მძვინვარებდა, მუსლიმთა რაზმმა მოახერხა ქალაქში შეღწევა. გენუალმა ჯარისკაცებმა, რომელთაც ევალებოდათ კარიბჭის დაცვა, მცირე წინააღმდეგობა გაუწიეს მათ. თუმცა რიჩარდი თავად შეიჭრა ქალაქში და გაანადგურა მუსლიმები. საღამოხანს ცხადი გახდა, რომ სალადინის ჯარი სასტიკად დამარცხდა. სალადინის დანაკარგი იყო 700 გარდაცვლილი, დაკარგული 1500 ცხენი; ჯვაროსანთა დანაკარგი იყო 2 გარდაცვლილი, თუმცა ბევრი დაიჭრა.
ლიტერატურა
კატეგორია:XII საუკუნის ბრძოლები კატეგორია:მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობის ბრძოლები
Smiley (მომღერალი)
thumb|257px|სმაილი კონცერტის დროს ანდრეი ტიბერიუ მარია (დ. 27 ივლისი, 1983, პიტეშტი, არჯეში, რუმინეთი) — რუმინელი მომღერალი, კომპოზიტორი, პროდიუსერი რომელიც პუბლიკისთვის ცნობილის მისი სასცენო სახელით Smiley (სმაილი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:რუმინელი მომღერლები
ალექსი ქიტიაშვილი
ალექსი ქიტიაშვილი (დ. 27 ივლისი, 1997, რუსთავი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2015, 70 კგ).
ესა
ესა (Yesa) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის სანგუესის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 22,22 კმ². მოსახლეობა — 285 კაცი (2020 წ.).
ალექსი ქიტიაშვილი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1997 კატეგორია:რუსთავში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები
შჩასტია
სქოლიო
კატეგორია:ლუჰანსკის ოლქის ქალაქები
რელიგია აზერბაიჯანში
მინი|299x299პქ|ჯუმა მეჩეთი შემახაში. აშენებული აბუ-მუსლიმის მიერ 743 წელს რელიგია აზერბაიჯანში (Azərbaycanda din) — მოქმედი კონსტიტუციის თანახმად, აზერბაიჯანი საერო ქვეყანაა. აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში რელიგია განცალკევებულია სახელმწიფოსგან და წარმოდგენილია სხვადასხვა რელიგიური მოძრაობისა და კონფენსიების ერთობლიობით, რომლებიც ცხოვრობენ აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე.
რელიგიური მრავალფეროვნება აზერბაიჯანში
აზერბაიჯანი მრავალეროვნული და მრავალრელიგიური ქვეყანაა. სხვადასხვადროს, კერპთაყვანისმცემლობა, ზოროასტრიზმი, იუდაიზმი, ქრისტიანობა, ისლამი და მრავალი სხვა რწმენა გავრცელდა მთელს ქვეყანაში და გავლენა მოახდინა ქვეყნის ცხოვრობაზე. დღეს აზერბაიჯანში მრავალი ისტორიულად გავრცელებული რელიგია არსებობს, ამავე დროს მოქმედებს და ვრცელდება ახალი რელიგიური მოძრაობები მთელ ქვეყანაში. მინი|300x300პქ|ათეშგიაჰი მიუხედავად იმისა, რომ აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე სხვადასხვა კონფესიებია, ისლამი მათ შორის დომინანტურ პოზიციას იკავებს. მიახლოებული შეფასებით, აზერბაიჯანის მოსახლეობის 96% მუსლიმია, 4% არის სხვა რელიგიების წარმომადგენლები (იუდაიზმი, ქრისტიანობა და ა.შ.), ათეისტები და აგნოსტიკები. ქვეყანაში მუსლიმთა დაახლოებით 60-65% შიიტური ტენდენციის წარმომადგენლები არიან, ხოლო 35-40% - სუნიტები. ქრისტიანულ აღმსარებლობათა შორის, აზერბაიჯანში ცხოვრობენ მართლმადიდებლობის, კათოლიციზმის, ლუთერანიზმის და პროტესტანტიზმის, ”სულიერი ქრისტიანობის” (მოლოკანები) წარმომადგენლები და ისტორიული ალბანური ეკლესიის წარმომადგენლები. აზერბაიჯანში ასევე არსებობს სხვა პროტესტანტული მოძრაობების წარმომადგენლები - ადვენტისტები, ბაპტისტები, სულთმოფენობები, იეჰოვას მოწმეები. მთიელ ებრაელთა საზოგადოებასთან ერთად, რომლებიც უძველესი დროიდან დასახლდნენ, ქვეყანაში ასევე ცხოვრობენ ქართველი და ევროპელი ებრაელების (აშქენაზები) თემები. დღეისათვის აზერბაიჯანში სულ 2,246 მეჩეთი, 13 ეკლესია და 7 სინაგოგაა. თაყვანისცემის სახლების გარდა, რესპუბლიკაში მოქმედებს ისლამური, ქრისტიანული და იუდეული საგანმანათლებლო დაწესებულებები, მათ შორისაა ბაქოს ისლამური უნივერსიტეტი და ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის რელიგიური კვლევების განყოფილება. ნახიჩევანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტზე სტუდენტებს უტარებენ ლექციებს რელიგიური სწავლების შესახებ. ასევე არის 10 ისლამური კოლეჯი, საკვირაო სკოლები, რომლებიც თან ერთვის მართლმადიდებლურ ეკლესიებს, პროტესტანტული თემებისთვის ბიბლიის კურსებს, ებრაული ენის კურსებს, ებრაული რელიგიისა და კულტურის კურსებს და ა.შ.
სახელმწიფო-რელიგიური ურთიერთობების რეგულირება და სამართლებრივი ჩარჩო
სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ (1991 წლის 18 ოქტომბერი), აზერბაიჯანში სინდისისა და მოქალაქეების აღმსარებლობისთავის უფლება უზრუნველყოფილ იქნა. ამ სფეროში განხორციელებული საკანონმდებლო აქტები შესაბამისობაში მოვიდა საერთაშორისო სამართალთან. 1995 წელს მიღებული კონსტიტუცია მოიცავდა სახელმწიფო - რელიგიურ ურთიერთობებს და რელიგიის თავისუფლების მარეგულირებელ პუნქტებს.
ქვეყნის კონსტიტუციის მე -18 მუხლის თანახმად, ''”აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში რელიგია განცალკევებულია სახელმწიფოსგან. კანონის წინაშე ყველა რწმენა თანაბარია. აკრძალულია რელიგიების (რელიგიური მოძრაობების) გავრცელება და პროპაგანდა, რომლებიც პიროვნების ღირსებას აკნინებს ან ეწინააღმდეგება კაცობრიობის პრინციპებს. სახელმწიფო განათლების სისტემა არის საერო”. გარდა ამისა, კონსტიტუციის 48-ემუხლის შესაბამისად, რომელიც ითვალისწინებს სინდისის თავისუფლებას, ”ყველას აქვს უფლება თავისუფლად განსაზღვროს თავისი დამოკიდებულება რელიგიისადმი, ინდივიდუალურად ან სხვებთან ერთად სწამდეს რაიმე რელიგია, ან არ სწამდეს არცერთი, გამოხატოს და გაავრცელოს საკუთარი რწმენა რელიგიასთან მიმართებაში. რელიგიური რიტუალების შესრულება თავისუფალია, თუ იგი არ არღვევს საზოგადოებრივ წესრიგს ან არ ეწინააღმდეგება საზოგადოებრივ ზნეობას“ .''
აზერბაიჯანის რესპუბლიკა იმ მთავრობათა შორისაა, რომლებმაც ხელი მოაწერეს ევროპის კონვენციას ადამიანის უფლებათა და ძირითადი თავისუფლებების შესახებ. ამ კონვენციის „აზრის, სინდისისა და რელიგიის თავისუფლების შესახებ“ მე -9 მუხლის თანახმად, ''„ყველას აქვს აზრის, სინდისისა და რელიგიის თავისუფლება. რელიგიის ან რწმენის პრაქტიკაში თავისუფლება ექვემდებარება მხოლოდ იმ შეზღუდვებს, რომლებიც კანონით არის დადგენილი და აუცილებელია დემოკრატიულ საზოგადოებაში საზოგადოებრივი უსაფრთხოების ინტერესებისთვის, დაიცვას საზოგადოებრივი წესრიგი, ჯანმრთელობა ან ზნეობა, ან დაიცვას სხვათა უფლებები და თავისუფლებები”.''
კანონი „რელიგიის თავისუფლების შესახებ“, რომელიც მიღებულ იქნა 1992 წელს, ქმნის გარანტიებს რელიგიური თავისუფლების განხორციელების შესახებ აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციისა და საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესაბამისად, რომელთა მონაწილეა აზერბაიჯანის რესპუბლიკა, აყალიბებს რელიგიური ერთეულების სტატუსს, მათ უფლებებსა და მოვალეობებს და არეგულირებს ურთიერთობებს, რომლებიც წარმოიშვა რელიგიური ერთეულების საქმიანობასთან ურთიერთობაში.
ამასთან, კანონი „რელიგიური თავისუფლების შესახებ“ არეგულირებს რელიგიური ცენტრებისა და განყოფილებების, რელიგიური და საგანმანათლებლო დაწესებულებების საქმიანობას, განსაზღვრავს სახელმწიფო რეგისტრაციისა და რელიგიური პირების გაუქმების წესებს. მინი|რელიგიურ ორგანიზაციებთან მუშაობის სახელმწიფო კომიტეტი
რელიგიურ ორგანიზაციებთან მუშაობის სახელმწიფო კომიტეტი
რელიგიურ ორგანიზაციებთან მუშაობის სახელმწიფო კომიტეტი არის ცენტრალური აღმასრულებელი ორგანო, რომელიც უზრუნველყოფს აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში რელიგიის სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის განხორციელებას. სახელმწიფო კომიტეტი შეიქმნა 2001 წლის 21 ივნისს. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის 48-ე მუხლის შესაბამისად, კომიტეტის ძირითადი ამოცანებია რელიგიური თავისუფლების განხორციელებისთვის ხელსაყრელი პირობების შექმნა, რელიგიური თავისუფლების საკითხებთან დაკავშირებული კანონების დაცვაზე კონტროლი და რელიგიური პირების სახელმწიფო რეგისტრაციით უზრუნველყოფა.
რელიგიური ექსპერტიზა
სახელმწიფო კომიტეტი, თავისი კომპეტენციის ფარგლებში, უზრუნველყოფს რელიგიური ლიტერატურის და რელიგიური შინაარსის სხვა ინფორმაციული მასალების შემოწმებას, აკონტროლებს მათ წარმოებას, იმპორტსა და განაწილებას და თანახმაა შექმნას სპეციალიზირებული საცალო მაღაზიები მათ გასაყიდად. ამ პროცესის განხორციელებას ზედამხედველობს რელიგიური ურთიერთობების სახელმწიფო კომიტეტის რელიგიური კვლევების განყოფილება. რელიგიურ კვლევებს ახორციელებენ კომიტეტის კვალიფიციური რელიგიური მეცნიერები. მინი|სახელმწიფო და რელიგია
საგანმანათლებლო მუშაობის ორგანიზება
მარცხნივ|მინი|336x336პქ|საზოგადოება და რელიგია კომიტეტი იღებს თანმიმდევრულ ზომებს ქვეყნის ტოლერანტული გარემოსა და მულტიკულტურული ფასეულობების დასაცავად, რადიკალიზმისა და რელიგიური დისკრიმინაციის შედეგების შესახებ საგანმანათლებლო მუშაობის წარმართვაში, სახელმწიფო-რელიგიური ურთიერთობების რეგულირების მიმართულებით. კომიტეტი ასრულებს საგანმანათლებლო მუშაობას სამეცნიერო ჟურნალის ”სახელმწიფო და რელიგია” და გაზეთი ”საზოგადოება და რელიგიას” მეშვეობით, რომლებიც წარმოადგენენ პრესის ორგანოს, ასევე საავტორო გადაცემებს სხვადასხვა სატელევიზიო არხებზე. სამეცნიერო ჟურნალი, რომელიც გამოიცემა 2006 წლიდან, აქვეყნებს სამეცნიერო ჟურნალისტურ სტატიებს რელიგიების ისტორიის შესახებ, რელიგიურ ძეგლებზე, სახელმწიფო - რელიგიურ ურთიერთობებზე, მულტიკულტურალიზმე და სხვ. გაზეთის გამოცემა დაიწყო 2009 წელს. ძირითადად შუქდება კომიტეტის საქმიანობა, მოსახლეობა ეცნობა რელიგიურ რადიკალიზმს, ექსტრემიზმისა და სექტანტობის შედეგებს, და ხელს უწყობს ტოლერანტობას. ორივე პუბლიკაციის ელექტრონული ვერსია ხელმისაწვდომია PDF ფორმატით კომიტეტის ოფიციალურ ვებსაიტზე (scwra.gov.az).
რელიგიური გაერთიანებები
მინი|271x271პქ|ბაქოს ისლამური უნივერსიტეტი რელიგიური პირები აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში რეგისტრირებულია კანონით დადგენილი წესით, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო კომიტეტში რელიგიურ პირებთან მუშაობისთვის. კანონის თანახმად, აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში რელიგია და რელიგიური გაერთიანებები განცალკევებულნი არიან სახელმწიფოსგან. სახელმწიფო არ ენდობა რომელიმე სახელმწიფო ფუნქციის შესრულებას რელიგიურ პირებს და არ ერევა მათ საქმიანობაში. რელიგიური პირები არ მონაწილეობენ პოლიტიკური პარტიების საქმიანობაში და არ უწევენ მათ ფინანსურ დახმარებას. ქვეყანაში გავრცელებული ყველა რელიგია და რელიგიური მოძრაობების წარმომადგენლები დამოუკიდებლები არიან თავიანთი რელიგიური განათლების შექმნისთვის ნებისმიერ რეგიონში. ჩვენს ქვეყანაში, სადაც უმრავლესობა ზეციური რელიგიების მიმდევარია (იუდაიზმი, ქრისტიანობა, ისლამი), რელიგიური მოძრაობების, წევრთა მცირე რაოდენობით, და რომლებიც არატრადიციულია აზერბაიჯანული გარემოსთვის, (ბაპტისტები, მეშვიდე დღის ადვენტისტები, იეჰოვას მოწმეები და ა.შ.) ყოველგვარი შეფერხების გარეშე, თავისუფლად მოქმედებენ. რელიგიური კონფესიები, რომლებიც ისტორიულად მოქმედებენ ქვეყანაში ქვევითაა მოყვანილი.
საკუთრივი მნიშვნელობა
წრფივ ალგებრაში, რაიმე A კვადრატული მატრიცის საკუთრივი ვექტორი ეწოდება ისეთ არა-ნულოვან x ვექტორს, რომლის A მატრიცაზე გამრავლებით მიიღება x-ის კოლინეარული ვექტორი, ანუ იგივე ვექტორი, ოღონდ გამრავლებული რაიმე სკალარზე \lambda:
რელიგია აზერბაიჯანში
კავკასიის მუსლიმთა სამმართველო
მინი|274x274პქ|[[ალაჰშუქიურ ფაშაზადე ვლადიმერ პუტინთან ერთად. 2001 წელი]] კავკასიის მუსლიმთა სამმართველო შეიქმნა ამიერკავკასიის მუსლიმთა სასულიერო პირთა ოფისის საფუძველზე. იგი არის მისი ვალდებულებების მატარებელი და მემკვიდრე, ქვეყნის ისლამური რელიგიური თემების ისტორიული ცენტრი. „რელიგიური თავისუფლების შესახებ“ კანონის თანახმად, აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში ისლამური რელიგიური თემები ექვემდებარება კავკასიის მუსულმანთა სამმართველოს კონტროლს ორგანიზაციულ საკითხებში. სამმართველო ნიშნავს ისლამის რელიგიის მიმდევრების ხელმძღვანელებს სხვადასხვა რეგიონებში. ადმინისტრაციას ხელმძღვანელობს შეიხ-ულ-ისლამი, რომელიც ირჩევა კენჭისყრით. თავისი საქმიანობით, სამმართველო არ უშვებს რელიგიურ დისკრიმინაციას. შეიხ-ულ-ისლამის პირველი მოადგილე ითვლება მუფთად, რომელიც არეგულირებს სუნიტური რელიგიის მუსლიმთა რელიგიურ საქმეებს.
საკუთრივი მნიშვნელობა
აღნიშნულ სკალარს ეწოდება საკუთრივი მნიშვნელობა.
რელიგია აზერბაიჯანში
ქრისტიანობა
აზერბაიჯანში ქრისტიანობის ისტორია 2 ათასი წლით თარიღდება. თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე ქრისტიანობის გაჩენა განუყოფლად არის დაკავშირებული იესო ქრისტეს ერთ – ერთი თორმეტი მოწაფის - მოციქული ბართლომეოსის სახელთან. ის იყო, ვინც პირველად გამოაცხადა სახარების ქადაგება ამ უძველეს ქვეყანაში. საეკლესიო ტრადიცია მოწმობს, რომ წმინდა ბართლომე გარდაიცვალა ქრისტესთვის ბაქოში, 71 წელს ქალაქის ცენტრში, ქალწულის კოშკის ძირში, არის მემორიალური ადგილი, სადაც მოციქულის სისხლი დაიღვარა. 1936 წლამდე ამ ადგილას იყო სამლოცველო, მემორიალური დაფა, რომელიც ამის შესახებ იტყობინებოდა. I ათასწლეულში ქრისტიანობა ფართოდ გავრცელდა კავკასიის ალბანეთში, რომლის ტერიტორიაზე მდებარეობს თანამედროვე აზერბაიჯანი, ხოლო მე -4 საუკუნეში აქ მოეწყო დამოუკიდებელი ალბანური ეკლესია, რომელიც არსებობდა XIX საუკუნის დასაწყისამდე.
საკუთრივი მნიშვნელობა
მიმოხილვა
უმრავლესობა ვექტორებისა იცვლის მიმართულებას, როცა მათ რაიმე მატრიცაზე ამრავლებენ. თუმცა, მოცემული მატრიცისთვის შესაძლებელია მოძებნილ იქნას ისეთი ვექტორები, რომელთა მიმართულება ამ მატრიცაზე გამრავლებით არ შეიცვლება და გაიზრდება/შემცირდება მხოლოდ მასშტაბი. მაგალითისთვის განვიხილოთ შემდეგი მატრიცა: ამ მატრიცის გამრავლებით ვექტორზე მიიღება ვექტორი რომელიც მასშტაბით "სამჯერ მეტია" x-ზე: Ax = b = 3x. მაშასადამე, x წარმოადგენს A მატრიცის საკუთრივ ვექტორს, ხოლო 3-იანი კი A მატრიცის საკუთრივი მნიშვნელობაა.
რელიგია აზერბაიჯანში
იუდაიზმი
მინი|292x292პქ|მეჰრიბან ალიევა ებრაულ თემთან ერთად ისლამთან და ქრისტიანობასთან ერთად აზერბაიჯანში იუდაიზმის მიმდევრებიცაა. იუდაიზმის ისტორია აზერბაიჯანში დაახლოებით 1300 წელს ითვლის. იუდაიზმის ყველაზე ადრეული ცნობები აღმოაჩინეს 1990 წელს ბაქოს მხარეში არქეოლოგიური გათხრების დროს რ. გეიუშოვის ხელმძღვანელობით. გათხრების დროს აღმოაჩინეს ებრაული კვარტალი და შაბრანის სინაგოგის ნაშთები, რომელიც დათარიღებულია ახ.წ. VII საუკუნემდე. აზერბაიჯანში სამი ებრაული საზოგადოებაა: მთიელი ებრაელები, აშქენაზი ებრაელები და ქართველი ებრაელები. იუდეველთა საერთო რაოდენობა 16 ათასი ადამიანია.
ალბანურ-უდინური ქრისტიანული თემი
აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, ალბანურ-უდინურმა ქრისტიანულმა რელიგიურმა საზოგადოებამ გაიარა სახელმწიფო რეგისტრაცია. ამის შემდეგ სახელმწიფომ დაიწყო მუშაობა ეკლესიის აღდგენაზე და ღვთიური მსახურების შესრულებაზე. ამის ფარგლებში, 2003 წელს, კავკასიის ერთ-ერთი უძველესი ეკლესია, ტაძარი სოფელ კიშში აღადგინეს, ხოლო 2006 წელს, გაბალას რაიონის სოფელ ნიჟში მდებარე ელიზას სახელობის ჩოტარის ეკლესია აღადგინეს და საზოგადოებას გადაეცა გამოსაყენებლად.
რუსული მართლმადიდებლური ეკლესიის ბაქო-აზერბაიჯანის ეპარქია
მინი|რუსული მართლმადიდებლური ეკლესია მართლმადიდებლობა აზერბაიჯანში არის სიდიდით მეორე რელიგიური ჯგუფი აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში (ისლამის შემდეგ).ბაქოს მართლმადიდებლურ ეკლესიაშიშედის ოთხი სალოცავი: ქალთა წმიდა ქალთა საკათედრო ტაძარი, ნეტარი ღვთისმშობლის შობის სახელობის ტაძარი, მიხაილო-არხანგელსკის ეკლესია და კეთილშობილური და დიდებული ალექსანდრე ნევსკის სახელობის ეკლესია (მდებარეობს აზერბაიჯანში რუსეთის საელჩოს ტერიტორიაზე).
საკუთრივი მნიშვნელობა
საკუთრივი მნიშვნელობების თვისებები
დადებითად განსაზღვრული მატრიცის საკუთრივი მნიშვნელობები დადებითია.
რელიგია აზერბაიჯანში
კათოლიციზმი
კათოლიციზმი, რომელიც ქრისტიანობის სამი ძირითადი მიმდევრობებიდან ერთ – ერთია, თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე გავრცელდა XIV საუკუნის დასაწყისიდან დომინიკელთა, ფრანცისკელთა, ავგუსტინელთა და კარმელიტების ორდენების მისიონერების მიერ. 2011 წელს ხელი მოეწერა "ხელშეკრულებას აზერბაიჯანის კათოლიკური ეკლესიის იურიდიული სტატუსის შესახებ აზერბაიჯანის რესპუბლიკასა და წმინდა სასახლეს შორის". აზერბაიჯანის კათოლიკეები გაერთიანებულია აზერბაიჯანის სამოციქულო პრეფექტურაში, რომელსაც მღვდელი ხელმძღვანელობს. ამჟამად ბაქოს კათოლიკურ ეკლესიას აქვს სამი რელიგიური ინსტიტუტი: მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესია, ქრისტეს სამლოცველო და უსახლკაროთა თავშესაფარი. 2002 წელს, პაპი იოანე პავლე II- ის ბაქოში ოფიციალური ვიზიტის დროს, ჰეიდარ ალიევის ბრძანებით, ბაქოს ცენტრში მიწის ნაკვეთი გამოიყო კათოლიკური ეკლესიის მშენებლობისთვის. 2008 წლის 7 მარტს ბაქოში შედგა მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესიის ოფიციალური გახსნის ცერემონია.
საკუთრივი მნიშვნელობა
საკუთრივი მნიშვნელობების თვისებები
მატრიცის ახარისხებისას მისი საკუთრივი ვექტორები უცვლელი რჩება, ხოლო საკუთრივი მნიშვნელობები კი ახარისხდება.
რელიგია აზერბაიჯანში
სხვა რელიგიური თემები
მინი|პროტესტანტული ეკლესიის შენობა 2009 წელს, „რელიგიური თავისუფლების შესახებ“ კანონში ცვლილებებისა და დამატებების შემდეგ, 750-ზე მეტმა რელიგიურმა საზოგადოებამ გაიარა სახელმწიფო რეგისტრაცია რელიგიურ ორგანიზაციებთან მუშაობის სახელმწიფო კომიტეტში. აქედან 27 არ არის ისლამური: 17 მათგანი ქრისტიანია, 7 მათგანი ებრაული რელიგიური საზოგადოებებია, 2 ბაჰაია და ერთი კრიშნას ცნობიერების საზოგადოება.
საკუთრივი მნიშვნელობა
საკუთრივი მნიშვნელობებისა და ვექტორების გამოთვლა
გვაქვს, რომ
რელიგია აზერბაიჯანში
სხვა რელიგიური თემები
ქალაქ ბაქოს რელიგიურმა საზოგადოებამ "იეჰოვას მოწმეები", რომელიც ნაწილდება მთელ რესპუბლიკაში, ასევე გაიარა სახელმწიფო რეგისტრაცია. „რელიგიური თავისუფლების შესახებ“ კანონის თანახმად, არამუსლიმურ რელიგიურ საზოგადოებებს უფლება აქვთ დაქვემდებარდნენ უცხოეთში მოქმედ რელიგიურ ცენტრებს. აგრეთვე, ისლამისტური რელიგიური პირები, რომელთა ორგანიზაციული ცენტრებიც საზღვარგარეთ მდებარეობს, აღნიშნული ცენტრების წესდებებით შეიძლება იხელმძღვანელონ იმ შემთხვევებში,თუ ისინი არ ეწინააღმდეგებიან აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კანონმდებლობას.
საკუთრივი მნიშვნელობა
საკუთრივი მნიშვნელობებისა და ვექტორების გამოთვლა
საიდანაც, თუ ამონახსნი x \neq 0, მატრიცა შეუქცევადია და მისი დეტერმინანტი
რელიგია აზერბაიჯანში
ტოლერანტული გარემოს შენარჩუნება და პოპულარიზაცია
აზერბაიჯანის მთავრობის საქმიანობა ტოლერანტული და მულტიკულტურული ფასეულობების პოპულარიზაციის მხრივ ორი მიმართულება იკვეთება: შიდასახელმწიფოებრივი და საერთაშორისო.
ელ-ტარა
ელ-ტარა (El Tarra) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 925 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 687 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
რელიგია აზერბაიჯანში
ტოლერანტული გარემოს შენარჩუნება და პოპულარიზაცია
ტოლერანტობის პოპულარიზაცია, რელიგიური ძეგლების აღდგენა და ახლის აშენება, რელიგიური ერთეულების საქმიანობის მხარდაჭერა, რელიგიური ექსტრემიზმისა და რადიკალიზმის წინააღმდეგ ბრძოლა - ესაა შიდასახელმწიფოებრივი მიმართულებაა.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ეროვნული პოლიტიკა ემყარება სხვადასხვა ეროვნების, ეთნიკური ჯგუფებისა და რელიგიური უმცირესობების თანაარსებობისა და ტოლერანტობის პრინციპებს.