cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პრერაფაელიტები
დაშლა
საძმოს აღორძინების მცდელობები ჰოგარტის კლუბის სახით, რომელმაც 1858 წლიდან 1861 წლამდე იარსება, წარუმეტებელი აღმოჩნდა.
პრერაფაელიტიზმის შემდგომი განვითარება
1856 წელს როსეტი ხვდება უილიამ მორისსა და ედუარდ ბერნ-ჯოუნზს. ბერნ-ჯოუნზი აღფრთოვანებული იყო როსეტის ნახატით „ბეატრიჩეს სიკვდილის პირველი წლისთავი“ (The First Anniversary of the Death of Beatrice). საბოლოოდ, ის და მორისი მისი მოსწავლეები გახდნენ. ბერნ-ჯოუნზი მთელ დღეებს ატარებდა როსეტის სტუდიაში, მორისი კი მათ უქმეებზე უერთდებოდა. ამგვარად იწყება პრერაფაელიტების მოძრაობის განვითარების ახალი ეტაპი, რომლის ძირითადი იდეაც ხდება ესთეტიზმი, ფორმების სტილიზაცია, ეროტიზმი, სილამაზისა და სამხატვრო გენიის კულტი. ყველა ეს ნიშანი მიმდინარეობის თავდაპირველი ლიდერის, როსეტის, შემოქმედებისთვისაა დამახასიათებელი. როგორც მხატვარი ველ პრინსეპი (Val Princep) წერდა მოგვიანებით, როსეტი „იყო პლანეტა, რომლის გარშემოც ჩვენ ვტრიალებდით. ჩვენ მის საუბრის მანერასაც კი ვაკოპირებდით“. თუმცა როსეტის ჯანმრთელობა (მათ შორის ფსიქიკურიც) დროდადრო უარესდება და ლიდერობა ედუარდ ბერნ-ჯოუნზზე გადადის, ვისი ნამუშევრებიც ადრეული პრერაფაელიტების სტილშია შესრულებული. იგი ძალზედ პოპულარული გახდა და დიდი გავლენა იქონია ისეთ ფერმწერებზე, როგორებიც არიან ჯონ უილიამ უოტერჰაუსი, ბაიამ შოუ, კადოგან კუპერი. მისი გავლენა შესამჩნევია აგრეთვე ობრი ბერდსლისა და 1890-იანი წლების სხვა მხატვარი-ილუსტრატორების ნამუშევრებში. 1889 წელს პარიზის საერთაშორისო გამოფენაზე მან მიიღო საპატიო ლეგიონის ორდენი ნახატისთვის „მეფე კოფეტუა და ღარიბი გოგონა“.
გვიანდელ პრერაფაელიტებს შორის ასევე შეგვიძლია გამოვყოთ ისეთი ფერმწერები, როგორებიც არიან სიმეონ სოლომონი (Simeon Solomon) და ეველინ დე მორგანი (Evelyn de Morgan), აგრეთვე ილუსტრატორები ჰენრი ფორდი (Henry Justice Ford) და ეველინ პოლი (Evelyn Paul).
„ხელოვნებები და ხელობები“
უილიამ მორისი XIX საუკუნის დეკორატიული ხელოვნების ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ფიგურად მიიჩნევა. მან დააარსა „ხელოვნებებისა და ხელობების მოძრაობა“ (Arts and Crafts Movement), რომლის მთავარი იდეაც იყო ხელობასთან, როგორც ხელნაკეთი ხელოვნების იდეალთან, დაბრუნება, აგრეთვე ბეჭდვის, ასოთჩამოსხმის, გრავიურების სრულფასოვანი ხელოვნებების რანგში აყვანა. ეს მოძრაობა, რომელიც აიტაცეს უოლტერ კრეინმა, მაკინტოშმა, ნელსონ დოუსონმა, ედვინ ლაჩენსმა, რაიტმა და სხვებმა, მოგვიანებით გამოვლინდა ინგლისურ და ამერიკულ არქიტექტურაში, ინტერიერების დიზაინში, ლანდშაფტურ დიზაინში.
პოეზია
პრერაფაელიტების უმეტესობა პოეზიითაც იყო გატაცებული, თუმცა, მრავალი კრიტიკოსის აზრით, ფასეულობის მატარებელი მხოლოდ პრერაფაელიტიზმის განვითარების გვიანი პერიოდია. დანტე გაბრიელ როსეტიმ, მისმა დამ, კრისტინა როსეტიმ, ჯორჯ მერედიტმა, უილიამ მორისმა და ალჯერნონ სუინბერნმა მნიშვნელოვანი კვალი დატოვეს ინგლისურ ლიტერატურაში, თუმცა ყველაზე დიდი წვლილი როსეტიმ შეიტანა, რომელიც შეპყრობილი იყო იტალიური რენესანსისა და განსაკუთრებით დანტეს ნამუშევრებით. როსეტის მთავარ ლირიკულ მიღწევად ითვლება სონეტების ციკლი „სიცოცხლის სახლი“ (The House of Life). კრისტინა როსეტიც ცნობილი პოეტი იყო. პოეზიით იყო გატაცებული აგრეთვე როსეტის საყვარელი, ელისაბედ სიდალი, რომლის ნაწარმოებებიც მისი სიცოცხლის განმავლობაში გამოუცემელი დარჩა. ერუდიტი უილიამ მორისი არა მხოლოდ ვიტრაჟების აღიარებული ოსტატი იყო, არამედ იგი აქტიურ ლიტერატურულ მოღვაწეობასაც ეწეოდა, მათ შორის უამრავი ლექსი დაწერა. მისი პირველი კრებული „გვინევრას დაცვა და სხვა ლექსები“ გამოქვეყნდა 1858 წელს, როდესაც ავტორი 24 წლის იყო.
პრერაფაელიტების პოეზიის გავლენით ვითარდებოდა 1880-იანი წლების ბრიტანული დეკადენტიზმი: ერნსტ დოუსონი, ლიონელ ჯონსონი, მაიკლ ფილდი, ოსკარ უაილდი. შუა საუკუნეების რომანტიკული მონატრება აირეკლა იეიტსის ადრეულ შემოქმედებაში.
ცნობილი პოეტი ალჯერნონ სუინბერნი (Algernon Swinburne), რომელმაც სახელი გაითქვა გაბედული ექსპერიმენტებით ლექსთ წყობაში, ამავდროულად დრამატურგი და ლიტერატურული კრიტიკოსი იყო. პირველი დრამა „დედა-დედოფალი“ (The Queen Mother and Rosamond), რომელიც 1860 წელს დაიწერა, სუინბერნმა როსეტის მიუძღვნა, რომელთანაც მეგობრული ურთიერთობა აკავშირებდა. თუმცა, მიუხედავად იმისა, რომ სუინბერნი აცხადებდა, რომ პრერაფაელიტიზმის პრინციპებს იცავდა, იგი უდავოდ ამ მიმდინარეობის ფარგლებს გარეთაა.
გამომცემლობითი მოღვაწეობა
1890 წელს უილიამ მორისმა ორგანიზება გაუწია გამომცემლობა „კელმსკოტ-პრესს“ (Kelmscott Press), რომელშიც ბერნ-ჯოუნზთან ერთად გამოსცა რამდენიმე წიგნი. ამ პერიოდს უწოდებენ უილიამ მორისის ცხოვრების კულმინაციას. შუა საუკუნეების გადამწერთა ტრადიციაზე დაყრდნობით, მორისი, ისევე როგორც ინგლისელი გრაფიკოსი უილიამ ბლეიკი, შეეცადა, ეპოვა წიგნის გვერდების, თავფურცლისა და დაკაბადონების გაფორმების ერთიანი სტილი. მორისის საუკეთესო გამოცემა გახდა ჯეფრი ჩოსერის თხზულებები (The Works of Geoffrey Chaucer); ფურცლის ნაპირები მორთულია ტალღოვანი მცენარეებით, ტექსტს აცოცხლებენ მინიატურები და ორნამენტირებული მთავრული ასოები. დუნკან რობინსონი წერდა: თანამედროვე მკითხველს, რომელიც შეეგუა XX საუკუნის მარტივ და ფუნქციურ შრიფტს, კელმსკოტ-პრესის გამოცემები ვიქტორიანული ეპოქის ფუფუნების ქმნილებებად ეჩვენება. მდიდრული ორნამენტი, ფოთლების ფორმის ჩუქურთმები, ილუსტრაციები ხეებზე — ყოველივე ეს XIX საუკუნის დეკორატიული ხელოვნების უმნიშვნელოვანეს ნიმუშებად იქცევა; ყველაფერი იმ ადამიანის ხელითაა გაკეთებული, რომელმაც ამ სფეროში უფრო დიდი წვლილი შეიტანა, ვიდრე ვინმე სხვამ. მორისმა გააფორმა გამომცემლობის მიერ გამოცემული 66-ვე წიგნი, ხოლო ბერნ-ჯოუნზმა ილუსტრაციების უმრავლესობა შეასრულა. გამომცემლობამ იარსება 1898 წლამდე და დიდი გავლენა იქონია XIX საუკუნის მიწურულის ბევრ ილუსტრატორზე, მათ შორის, ობრი ბერდსლეიზე.
ესთეტიკური მოძრაობა
1850-იანი წლების მიწურუსლ, როდესაც რესკინისა და პრერაფაელიტების გზები გაიყარა, იქმნება აუცილებლობა ახალი ესთეტიკური იდეებისა და ახალი თეორეტიკოსების, რომლებიც ამ იდეებს შექმნიან. ამგვარ თეორეტიკოსად იქცა ხელოვნების ისტორიკოსი და ლიტერატურული კრიტიკოსი უოლტერ პატერი (Walter Horatio Pater). უოლტერ პატერი მიიჩნევდა, რომ ხელოვნებაში მთავარი ინდივიდუალური აღქმის უშუალობა, ამიტომ ხელოვნებამ უნდა დაამუშავოს ცხოვრებისეული გამოცდილებების თითოეული მომენტი: „ხელოვნება არაფერს არ გვძენს, გარდა ყოველი წარმავალი მომენტის უმაღლესი ფასეულობის გაცნობიერებისა და თითოეული მათგანის შენახვისა“. თეოფილ გოტიესა და შარლ ბოდლერისგან ნასესხები იდეები დიდწილად სწორედ პატერის მეშვეობით იქცა „ხელოვნება ხელოვნებისთვის“ და ესთეტიზმის კონცეფციად (Aesthetic movement), რომელიც გავრცელდა ინგლისელი მხატვრებისა და პოეტების წრეში: უისლერის, სუინბერნის, როსეტის, უაილდის. ესთეტიკური მოძრაობის განვითარებაზე დიდი გავლენა იქონია ოსკარ უაილდმაც (მათ შორის როსეტის გვიანდელ შემოქმედებაზე), რომელიც პირადად იცნობდა ჰოლმან ჰანტსა და ბერნ-ჯოუნზს. ის, ისევე როგორც ბევრი მისი თანატოლი, კითხულობდა პატერისა და რესკინის წიგნებს, და უიალდის ესთეტიზმი სწორედ პრერაფაელიტიზმიდან აღმოცენდა, რომელიც სილამაზიის პოზიციიდან თანამედროვე საზოგადოების მწვავე კრიტიკის მუხტს ატარებდა. ოსკარ უაილდი წერდა, რომ „ესთეტიკა კრიტიკაზე მაღლა დგას“, რომ იგი ხელოვნებას უმაღლეს რეალობად მიიჩნევს, ცხოვრებას კი — ზღაპრის სახესხვაობად: „მე ვწერ იმიტომ, რომ წერა ჩემთვის უმაღლესი არისტოკრატიული სიამოვნებაა. თუკი ჩემი შემოქმედება მოსწონს რამდენიმე რჩეულს, მე ეს მიხარია. თუ ასე არ არის, მე ეს გულს სულაც არ მწყვეტს“. პრერაფაელიტები აგრეთვე გატაცენულნი იყვნენ ჯონ კიტსის პოეზიით და მთლიანად იზიარებდნენ მის ესთეტიკურ ფორმულას, რომ სილამაზე არის ერთადერთი ჭეშმარიტება.
სიუჟეტები
thumb|210px| „გაღვიძებული სირცხვილი“, [[უილიამ ჰოლმან ჰანტი|უ. ჰ. ჰანტი 1853 წელი, ტეიტი, ლონდონი ]] თავდაპირველად პრერაფაელიტები უპირატესობას ანიჭებდნენ სახარებისეულ სიუჟეტებს, თანაც ფერწერაში გვერდს უვლიდნენ ეკლესიურ ხასიათს და სახარებას მხოლოდ სიმბოლურად ინტერპრეტირებდნენ. ისინი განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებდნენ არა გამოსახული სახარებისეული ეპიზოდების ისტორიულ ერთგულებას, არამედ მათში ჩადებულ ფილოსოფიურ აზრს. ამგვარად, მაგალითად, ჰანტის ნახატში „ქვეყნიერების სინათლე“ მხსნელის სახით, რომელსაც ხელში სანათი უჭირავს, გამოსახულია რწმენის იდუმალი, ღვთიური სინათლე, რომელიც ცდილობს ადამიანთა ჩაკეტილ გულებში შეღწევას ისევე, როგორც ღმერთი აკაკუნებს ადამიანთა საცხოვრებლის კარზე.
პრერაფაელიტები ყურადღებას ამახვილებენ საზოგადოებრივ უთანასწორობაზე ვიქტორიანულ ეპოქაში, ემიგრაციაზე (მედოქს ბრაუნისა და არტურ ჰიუზის შემოქმედება), ქალის დამდაბლებულ მდგომარეობაზე (როსეტი), ჰოლმან ჰანტი პროსტიტუციის თემასაც კი შეეხო თავის ნახატში „გაღვიძებული სირცხვილი“ (The Awakening Conscience, 1853 წელი). ნახატზე გამოსახულია ქალი, რომელიც უეცრად მიხვდა, რომ ცოდვას სჩადის, ამიტომ ივიწყებს თავის საყვარელს და მისგან თავისუფლდება ისე, თითქოს რაღაც ძახილი მოესმა ღია ფანჯრიდან. მამაკაცი ვერ ხვდება მის სულიერ წამოქროლებას და აგრძელებს ფორტეპიანოზე დაკვრას. აქ პრერაფაელიტები არ ყოფილან პიონერები, მათ დაასწრო რიჩარდ რედგრეივმა თავისი ცნობილი ნახატით „აღმზრდელი ქალი“ (1844). მოგვიანებით, 1840-იან წლებში, რედგრეივმა მრავალი მსგავსი ნაწარმოები შექმნა, რომლებიც ქალთა ექსპლუატაციას ეძღვნებოდა.
thumb|left| „[[პროზერპინა (ნახატი)|პროზერპინა“, დ. გ. როსეტი 1874, ტეიტი, ლონდონი ]] პრერაფაელიტები ისტორიულ თემებზეც ხატავდნენ. ისინი უდიდეს სიზუსტეს აღწევდნენ ფაქტობრივი წვრილმანების გამოსახვაში, მიმართავდნენ კლასიკური პოეზიისა და ლიტერატურის ნაწარმოებებს, დანტე ალიგიერის, უილიამ შექსპირის, ჯონ კიტსის შემოქმედებას. მათ გაიდეალიზირებული ჰქონდათ შუა საუკუნეები, უყვარდათ შუასაუკუნეობრივი რომანტიკა და მისტიკა.
ქალთა სახეები
სახვით ხელოვნებაში პრერაფაელიტებმა შექმნეს ქალური სილამაზის ახალი ტიპი — განმარტოებული, მშვიდი, იდუმალი, — რომელსაც მოგვიანებით მოდერნის სტილის მხატვრები განავითარებენ. პრერაფაელიტთა ტილოებზე გამოსახული ქალი იდეალური სილამაზისა და ქალურობის შუასაუკუნებრივი სახეა, მისით აღფრთოვანდებიან და მას ეთაყვანებიან. ეს განსაკუთრებით შესამჩნევია როსეტისთან, რომელსაც აღაფრთოვანებდა სილამაზე და იდუმალება, აგრეთვე არტურ ჰიუზთან, მილესთან, ბერნ-ჯოუნზთან. მისტიკური, დამღუპველი სილამაზე, la femme fatale მოგვიანებით გამოვლინდა უოტერჰაუსთან. ამ მხრივ ორიენტირად შეგვიძლია მივიჩნიოთ ნახატი „ლედი შალოტიდან“ (1888), რომელიც დღემდე ტეიტის გალერეის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ექსპონატია. იგი დაფუძნებულია ალფრედ ტენისონის პოემაზე. მრავალი ფერმწერი (ჰოლმან ჰანტი, როსეტი) ხატავდა ტენისონის ნაწარმოებების ილუსტრაციებს, კერძოდ, „ლედი შალოტისას“. ისტორია მოგვითხრობს გოგონას შესახებ, რომელიც უნდა დარჩეს კოშკში, სამყაროსგან იზოლაციაში, და სწორედ მაშინ, როდესაც გაქცევას გადაწყვეტს, იგი საკუთარ სიკვდილის განაჩენს აწერს ხელს.
ტრაგიკული სიყვარულის სახე მიმზიდველი იყო პრერაფაელიტებისა და მათი მიმდევრებისთვის: XIX საუკუნის მიწურულსა და XX საუკუნის დასაწყისში თემაზე „ლედი შალოტიდან“ შეიქმნა ორმოცდაათზე მეტინახატი, პოემის სახელი კი ფრაზეოლოგიზმად იქცა. პრერაფაელიტები მოხიბლულნი იყვნენ ისეთი თემებით, როგორებიცაა სულიერი სიწმინდე და ტრაგიკული სიყვარული, უპასუხო სიყვარული, მიუღწეველი ქალი, რომელიც კვდება სიყვარულის გამო ან დაღდასმულია სირცხვილითა თუ წყევლით, აგრეთვე შეუდარებელი სილამაზის მქონე დაღუპული ქალი. thumb|190px| პირველი ნახატი სერიიდან „წარსული და აწმყო“, [[ავგუსტ ეგი. 1837 წელი, ლონდონი ]] პრერაფალიტებმა ხელახლა განიხილეს ქალურობის ვიქტორიანული კონცეფცია. მაგალითად, არტურ ჰიუზის „ოფელიაში“ ან ავგუსტ ეგის „წარსულსა და ამწყოში“ (Past and Present, 1837—1860) ქალი ნაჩვენებია როგორც ადამიანი, რომელსაც შეუძლია სექსუალური ლტოლვისა და ვნების განცდა, რომლებსაც, როგორც წესი, იგი უდროო აღსასრულამდე მიყავთ. ავგუსტ ეგმა შექმნა სერია ნამუშევრებისა, რომლებშიც ნაჩვენებია, თუ როგორ ინგრევა ოჯახური კერა მას შემდეგ, როცა ირკვევა დედის ცოლქმრული ღალატი. პირველ ნახატზე ქალი იატაკზე წევს, სახე ხალიჩაში აქვს ჩარგული, სხეულს სრული უიმედობის პოზა მიუღია, ხელზე სამაჯურები კი ბორკილებს მოგვაგონებს. დანტე გაბრიელ როსეტი იყენებს პერსეფონეს ფიგურას ძველბერძნული მითოლოგიიდან: ახალგაზრდა ქალი, რომელიც მოიტაცა პლუტონმა და თავის მიწისქვეშა სამეფოში წაიყვანა, ის კი დედამიწაზე დაბრუნებაზე ოცნებობს. იგი მიირთმევს მხოლოდ ბროწეულის რამდენიმე მარცვალს, თუმცა საკვების მცირეოდენი ნაწილიც საკმარისია საიმისოდ, რომ ადამიანი სამუდამოდ დარჩეს მიწისქვეშა სამყაროში. როსეტის პროზერპინა უბრალოდ ლამაზი ქალი არაა ჩაფიქრებული მზერით, იგი ძალიან ქალური და მგრძნობიარეა, ხოლო ბროწეული მის ხელში წარმოადგენს სიმბოლოს ვნებებისა და ცდუნებებისა, რომელთაც იგი დაემორჩილა.
პრერაფაელიტების შემოქმედებაში ერთ-ერთი უმთავრესი თემაა შეცდენილი ქალი, უპასუხო სიყვარულით განადგურებული, შეყვარებულის ღალატისა და ტრაგიკული სიყვარულის მსხვერპლი. ნახატების უმრავლესობაში აშკარად ან ფარულად ფიგურირებს მამაკაცი, რომელიც პასუხისმგებელია ქალის დაცემაზე. მაგალითისთვის შეგვიძლია მოვიყვანოთ ჰანტის „გაღვიძებული სირცხვილი“ ან მილეს ნახატი „მარიანა“.
ანალოგიური თემატიკა შეინიშნება პოეზიაშიც: უილიამ მორისის „გინევრას დაცვაში“ (The Defence of Guenevere), კრისტინა როსეტის ლექსში „Light Love“ (1856), როსეტის პოემაში „ჯენი“ (1870), სადაც ნაჩვენებია დაცემული ქალბატონი, მეძავი, რომელსაც სრულებით არ ანაღვლებს თავისი მდგომარეობა და ტკბება კიდევაც სექსუალური თავისუფლებით.
პეიზაჟი
thumb|260px| „ინგლისის ნაპირები“, [[უილიამ ჰოლმან ჰანტი|უ. ჰ. ჰანტი 1852 წელი, ტეიტი, ლონდონი ]] ჰოლმან ჰანტი, მილე, მედოქს ბრაუნი ბევრს მუშაობდნენ პეიზაჟის ჟანრში. გარკვეული პოპულარობით სარგებლობდნენ აგრეთვე უილიამ დაისი, თომას სედონი, ჯონ ბრეტი. ამ სკოლის პეიზაჟისტები განსაკუთრებით ცნობილები არიან ღრუბლების გამოსახვით, რაც მათ თავიანთი ცნობილი წინამორბედის, უილიამ ტერნერისგან იანდერძეს. პეიზაჟის აღწერას პრერაფაელიტები მაქსიმალური სიზუსტით ცდილობდნენ. ჰანტმა ასე გამოხატა თავისი აზრები: „მე მინდა, ვტახო პეიზაჟი ისე,.. რომ გამოვსახო თითოეული დეტალი, რომლის დანახვასაც შევძლებ“. ხოლო მილეს ნახატის, შემოდგომის ფოთლების, შესახებ რესკინი ამბობდა: „პირველად მოხდა, რომ ბინდი ამდენად სრულყოფილადაა გამოსახული“.
ფერმწერები აკეთებდნენ ტონების სკრუპულოზურ ეტიუდებს ნატურიდან და ასახავდნენ მათ რაც შეიძლება უფრო ნათლად და გამოკვეთილად. მსგავსი მიკროსკოპული სამუშაო მოითხოვდა უდიდეს მოთმინებასა და შრომას. თავიანთ წერილებსა და დღიურებში პრერაფაელიტები უჩიოდნენ საათობით მცხუნვარე მზის, წვიმის, ქარის ქვეშ დგომის აუცილებლობას, რათა ზოგჯერ ნახატის მარტოოდენ ძალიან მცირე მონაკვეთი დაეხატათ. ამ მიზეზების გამო, პრერაფაელიტურმა პეიზაჟმა ვერ მოიპოვა პოპულარობა, შემდეგ კი იგი ჩანაცვლდა იმპრესიონიზმით.
ფოტოხელოვნება
ჯერ კიდევ რესკინი წერდა, დაგეროტიპიით აღფრთოვანებული: „თითქოს ჯადოქარმა შეამცირა ნივთი,.. რათა მისი თან წაღება ყოფილიყო შესაძლებელი“. ხოლო როდესაც 1850 წელს გამოიგონეს ალბუმინის ფოტოქაღალდი, ფოტოგრაფიის პროცესი გამარტივდა და უფრო ხელმისაწვდომი გახდა.
პრერაფაელიტებმა დიდი წვლილი შეიტანეს ფოტოხელოვნების განვითარებაში. მაგალითად, ისინი იყენებდნენ ფოტოგრაფიას ფერწერის დროს. პრერაფაელიტების ფოტოები გვიჩვენებს იმავე ყურადღებას ნაწარმოების ლიტერატურული კონცეფციისადმი, მოდელის შინაგანი სამყაროს ასახვის იმავე მცდელობებს (რაც იმ წლების ფოტოგრაფიისთვის თითქმის შეუძლებელი ამოცანა იყო), იმავე კომპოზიციურ თავისებურებებს: სივრცის ორგანზომილებიანობა, ყურადღების კონცენტრირება პერსონაჟზე, დეტალების სიყვარული. განსაკუთრებით ცნობილია ჯეინ მორისის ფოტოები, რომლებიც დანტე გაბრიელ როსეტიმ გადაიღო 1865 წლის ივლისში.
პრერაფაელიტების შემოქმედებამ მრავალი ცნობილი ფოტოგრაფი შთააგონა, მაგალითად, ჰენრი პიჩ რობინსონი.
ცხოვრების სტილი
პრერაფაელიტიზმი არის კულტურული სტილი, რომელიც საკუთარი შემქმელების ცხოვრებაში შეიჭრა და გარკვეულწილად განსაზღვრა იგი. პრერაფაელიტები მათ მიერ შექმნილ გარემოში ცხოვრობდნენ და ეს გარემო მეტად მოდურიც გახადეს. როგორც ანდრეა როუზი აღნიშნავს თავის წიგნში, XIX საუკუნის ბოლოს „ბუნებისადმი ერთგულებას ანაცვლებს იმიჯისადმი ერთგულება. იმიჯი ხდება ცნობადი, შესაბამისად, ბაზრისთვის საკმაოდ მზაც“.
1869 წლით დათარიღებულ წერილში ამერიკელი მწერალი ჰენრი ჯეიმსი დას, ალისას, უყვებოდა უილიამ მორისთან თავისი ვიზიტის შესახებ. thumb|194x194px| „მშვენიერი იზოლდა“, [[უილიამ მორისი. აქ გამოსახულია ფერმწერის ცოლი — ჯეინ მორისი 1858 წელი, ტეიტი, ლონდონი ]] გუშინდელი დღე, ჩემო ძვირფასო დაო, — წერს ჯეიმსი, — ჩემთვის ერთგვარი აპოთეოზი იყო, რადგან ამ დღის დიდი ნაწილი ბ-ნი უ. მორისის, პოეტის, სახლში გავატარე. მორისი იმავე სახლში ცხოვრობს, სადაც თავისი მაღაზია გახსნა, ბლუმსბერიში... პოეზია მორისისთვის მეორეხარისხოვანი საქმიანობაა. პირველ ყოვლისა, იგი ვიტრაჟების, ქაშანაურის ფილების, შუა საუკუნეების გობელენებისა და საეკლესიო საკერავის მწარმოებელია, — მოკლედ, ყოველივე პრერაფაელიტურის, ძველის, უჩვეულოსა და, უნდა დავამატო, შეუდარებლის. ცხადია, ეს ყველაფერი მოკრძალებულ მასშტაბებში კეთდება და შეიძლება სახლის გარემოცვაში იწარმოებოდეს. საგნები, რომლებსაც იგი აკეთებს, არაჩვეულებრივად მოხდენილი, ძვირფასი და ძვირადღირებულია (ისინი ფასით ყველაზე დიდი ფუფუნების საგნებსაც კი ჯაბნიან), ამიტომ მის ფაბრიკას არ შეუძლია ჰქონდეს ზედმეტად დიდი მნიშვნელობა. მაგრამ ყველაფერი, რაც მან შექმნა, აღმაფრთოვანებელი და შესანიშნავია... მას აგრეთვე ეხმარება ცოლი და პატარა ქალიშვილები. შემდეგ ჰენრი ჯეიმსი აღწერს უილიამ მორისის ცოლს, ჯეინ მორისს (ქალიშვილობაში ჯეინ ბერდენი), რომელიც მოგვიანებით გახდა დანტე გაბრიელ როსეტის საყვარელი და მოდელი და რომლის ნახვაც ყოველთვისაა შესაძლებელი ამ ფერმწერის ნახატებზე: "ო, ჩემო ძვირფასო, რომ იცოდე, რა ქალია! იგი მშვენიერია ყველაფერში. წარმოიდგინე მაღალი, გამხდარი ქალი დახშული მეწამული ფერის ქსოვილის გრძელ კაბაში, ბუნებრივი მასალისგან უკანასკნელ თასმამდეც კი, შეკრული ხვეული შავი თმებით, რომლებიც მსხვილ ტალღებად ეცემა საფეთქლებს, პატარა და ფერმკრთალი სახე, დიდი მუქი თვალები, ღრმები და სრულიად სუინბერნული, ხშირი შავი მრუდხაზიანი წარბებით... მაღალი ღია ყელი მარგალიტებში და ერთიანობაში — თვით სრულყოფილება. კედელზე როსეტის დახატული მისი პორტრეტი ეკიდა თითქმის ბუნებრივი ზომისა, იმდენად უცნაური და არარეალური, რომ ის რომ დაგენახათ, ავადმყოფურ ხილვად ჩათვლიდით, მაგრამ ნაკვთების არაჩვეულებრივი მსგავსებითა და სანდოობით. სადილის შემდეგ... მორისმა თავისი ერთ-ერთი გამოუცემელი პოემა წაგვიკითხა... მისი ცოლი კი, რომელიც კბილის ტკივილისგან იტანჯებოდა, დივანზე ისვენებდა სახესთან თავსაფრით. მეჩვენებოდა, რომ ამ სცენაში იყო რაღაც ფანტასტიკური და ჩვენი ნამდვილი ცხოვრებისგან მოშორებული: მორისი, რომელიც გლუვი ანტიკური ხმით კითხულობდა ლეგენდას სასწაულებსა და საშინელებებზე (ეს იყო ისტორია ბელეროფონზე), ჩვენ გარშემო ბინის ფერწერული და გაცვეთილი ავეჯი (თითოეული ნივთი — რაღაცის ხატი), და კუთხეში ეს მწუხრის ქალბატონი, ჩუმი და შუასაუკუნოვანი, თავისი შუასაუკუნოვანი კბილის ტკივილით."
პრერაფაელიტებს გარს ეხვივნენ განსხვავებული სოციალური სტატუსის მქონე ქალები, საყვარლები, მოდელები. ერთ-ერთი ჟურნალისტი მათზე ასე წერს: „...ქალები კრინოლინების გარეშე, გაშლილი თმებით... ისეთივე უჩვეულონი, როგორიც ციებ-ცხელების სიზმარია, რომელშიც ნელა მოძრაობენ გასაოცარი და ფანტასტიკური გამოსახულებები“. thumb| „[[მედეა“, ეველინ დე მორგანი 1850—1919 წლები, უილიამსონის სამხატვრო გალერეა და მუზეუმი, მერსისაიდი ]] დანტე გაბრიელ როსეტი ცხოვრობდა დახვეწილ და ბოჰემურ ატმოსფეროში, მისი ექსცენტრული სტილი კი თავისთავად გახდა პრერაფაელიტური ლეგენდის ნაწილი: როსეტისთან ცხოვრობდნენ ერთმანეთისგან სრულიად განსხვავებული ადამიანები, მათ შორის პოეტი ალჯერნონ სუინბერნი და მწერალი ჯორჯ მერედიტი. მოდელები ერთიმეორეს ანაცვლებდნენ, ზოგი მათგანი როსეტის საყვარელი ხდებოდა, განსაკუთრებით ცნობილია ვულგარული და ძუნწი ფანი კორნფორტი. როსეტის სახლი სავსე იყო ანტიკვარული ნივთებით, ძველმოდური ავეჯით, ჩინური ფაიფურით და სხვა იაფფასიანი სამშვენისებით, რომლებსაც იგი მეძველმანეებისგან ყიდულობდა. მის ბაღში ბინადრობდნენ ბუები, ვომბატები, კენგურუები, თუთიყუშები, ფარშავანგები, ერთი პერიოდი იქ ხარიც კი იყო, რომლის თვალებიც როსეტის მისი საყვარლის, ჯეინ მორისის, თვალებს აგონებდა.
პრერაფაელიტიზმის მნიშვნელობა
პრერაფაელიტიზმი, როგორც მხატვრული მიმდინარეობა, ფართოდ იყო ცნობილი და პოპულარული დიდ ბრიტანეთში. მას აგრეთვე უწოდებენ პირველ ბრიტანულ მოძრაობას, რომელმაც მსოფლიო აღიარება მოიპოვა. მიუხედავად ამისა, მკვლევრები სხვადასხვაგვარად აფასებენ მას: დაწყებული რევოლუციით ხელოვნებაში, დამთავრებული ფერწერის ტექნიკაში სრული ნოვატორობით. არსებობს მოსაზრება, რომ მოძრაობა ფერწერის განახლების მცდელობით დაიწყო, შემდეგ კი დიდი გავლენა იქონია როგორც ლიტერატურის, ისე მთელი ინგლისური კულტურის განვითარებაზე. ლიტერატურული ენციკლოპედიის თანახმად, დახვეწილი არისტოკრატიზმის, რეტროსპექტიზმისა და შემოქმედებითობის გამო მათმა შემოქმედებამ მცირე გავლენა იქონია ფართო მასებზე.
მიუხედავად იმისა, რომ, ერთი შეხედვით, პრერაფაელიტები წარსულისკენ იყვნენ მიმართულნი, მათ ხელი შეუწყვეს სახვით ხელოვნებაში მოდერნის სტილის დამკვიდრებას. მეტიც, პრერაფაელიტებს სიმბოლისტების წინამორბედებად მიიჩნევენ, ზოგჯერ კი, სულაც, აიგივებენ მათთან. მაგალითად, გამოფენამ „სიმბოლიზმი ევროპაში“, რომელიც 1975 წლის ნოემბრიდან 1976 წლის ივლისის ჩათვლით როტერდამიდან ბრიუსელისა და ბადენ-ბადენის გავლით პარიზში გადაინაცვლა, სიმბოლიზმის დაწყების თარიღად 1848 წელი მიიჩნია — საძმო დაარსების წელი. პრერაფაელიტების პოეზიამ გავლენა იქონია ფრანგი სიმბოლისტების, პოლ ვერლენისა და სტეფან მალარმეს, შემოქმედებაზე, ხოლო მათმა ფერწერამ — ისეთ მხატვრებზე, როგორებიც არიან ობრი ბერდსლეი, ჯონ უილიამ უოტერჰაუსი, აგრეთვე ნაკლებად ცნობილი ედუარდ ჰიუზი და ფილიპ-ჰერმოგენეს კალდერონი. ზოგის აზრით, პრერაფაელიტების ფერწერას ინგლისელ ჰიპიზეც ჰქონდა გავლენა, ხოლო ბერნ-ჯონსისას — ახალგაზრდა ტოლკინზე. აღსანიშნავია, რომ ყმაწვილობაში ტოლკინმა თავის მეგობრებთან ერთად ორგანიზებული ნახევრადსაიდუმლო საზოგადოება „ჩაის კლუბი“ პრერაფაელიტების საძმოს შეადარა.
მუზეუმები
პრერეფაელიტების ნამუშევრები დიდი ბრიტანეთის შემდეგ მუზეუმებში ინახება:
სქოლიო
* კატეგორია:ხელოვნების მიმდინარეობები
ძვ. წ. 151
სქოლიო
*
ვახტანგ იაკობაშვილი
1953 წელს დაამთავრა ნოვოჩერკასკის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი სამრეწველო და სამოქალაქო მშენებლობის სპეციალობით.
1953-1955 წლებში იყო რუსეთში კემეროვოს ოლქის ქვანახშირის მრეწველობის სამინისტროს სამშენებლო სამმართველოს უბნის უფროსი. 1955-1970 წლებში საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს N2 სამშენებლო ტრესტის გურჯაანის სამშენებლო სამმართველოს სამუშაოთა მწარმოებელი, მთავარი ინჟინერი, იმავე ტრესტის N19 მოძრავ-მექანიზებული კოლონის უფროსი. 1971-1992 წლებში იყო საქართველოს სასოფლო მშენებლობის სამინისტროს N4 სამშენებლო ტრესტის მმართველის მოადგილე, მთავარი ინჟინერი და N11 სამშენებლო ტრესტის მმართველი. მისი მონაწილეობითა და ხელმძღვანელობით კახეთის რეგიონში აშენდა მეცხოველეობის კომპლექსი, მეფრინველეობის ფაბრიკა, კულტურის სახლი (საგარეჯოში), საავადმყოფო და ტურისტული ბაზა (ლაგოდეხში), სასტუმრო, სკოლა-ინტერნატი, პოლიკლინიკა (გურჯაანში), ღვინის ქარხნები (გურჯაანსა და წითელწყაროში) მდინარე იორზე ნაპირსამაგრი ნაგებობები და მრავალი სხვა მნიშვნელოვანი ობიექტი. მიღებული აქვს საქართველოს სასოფლო მშენებლობის სამინისტროს სიგელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1930 კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
ჩხობაძე
საკუთარი სახელი ჩხობაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
Lasioglossum raleighense
Lasioglossum raleighense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1932 წელს.
სქოლიო
raleighense
Stronghold: Crusader
Stronghold: Crusader — 2002 წლის სტრატეგიული ჟანრის თამაში, რომელიც შექმნა კომპანიამ Firefly Studios, გამოუშვა Take 2 Interactive და God Games-მა.
თამაშის შესახებ
სტრატეგიული ჟანრის თამაშის Stronghold: Crusader-ის შემქმნელი ბრიტანული კომპანია FireFly Studios Std გვთავაზობს მივიღოთ მონაწილეობა ახლოაღმოსავლურ კონფლიქტში რომელიც 1000 წლით ადრე ხდებოდა, როცა პალესტინაში შემოიჭრნენ ევროპელი ჯვაროსნები. მაშასადამე Stronghold-ის სერიაში ორი ნათლად გამომხატველი და განსხვავებული, ურთიერთსაწინააღმდეგო ძალებია - ჯვაროსნები და არაბები. თამაში შეიძლება ნებისმიერ კომპანიაში, რომელთა მოქმედებაც მიეკუთვნება XI-XII საუკუნეებს და ასახავს მთელ რიგ რეალურ-ისტორიულ მოვლენებს. ევროპელებს აქვთ დიდი, ძლიერი ციხე-სიმაგრეები უდაბნოს მიწებზე. მათი კოზირია მაღალი, სქელი, ძლიერი კედლები, ცხენოსანი რაინდებისა და ქვეითი ჯარის უძლეველობა, შორსმსროლელი ბრიტანული მშვილდ-ისრები და მტკიცე ფოლადისგან დამზადებული ხმლები. თავის მხრივ არაბთა უპირატესობაა ადგილობრივ პირობებთან ადაპტაცია, მსუბუქი კავალერიისადმი მისწრაფება, მშვილდისა და ხმლის ხმარების ტექნიკის კარგად დაუფლება, ფანატი მკვლელების მოქნილობა და შეუპოვრობა. საერთო სირთულით თამაშში არის 25-ზე მეტი საბრძოლო სახეობა, სხვადასხვა შტურმისთვის გამოსაყენებელი ტექნიკა და განსხვავებული დაცვითი ტექნოლოგია. Stronghold: Crusader-ში სიმპათიური, მაღალდეტალიზირებული გრაფიკაა, კლასიკურ, იზომეტრიულ პროექციაში. კარგად ჩანს არა მარტო მშენებლობები, არამედ ადამიანები, ცხოველები და ფრინველები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2002 წლის ვიდეო თამაშები
კიბო-განდეგილი
კიბო-განდეგილი (Pagurus setosus) — ზღვის ცხოველი კიბოსნაირთა კლასისა. აქვს ასიმეტრიული ფორმის მარწუხები და მკვრივ საფარველს მოკლებული მუცელი, რომელიც ჩამალულია მუცელფეხიანების თავისუფალ ნიჟარაში. ნიჟარას კიბო-განდეგილი თან ატარებს და ზრდასთან ერთად იცვლის. საფრთხის შემთხვევაში კიბო-განდეგილი მთლიანად იმალება და ნიჟარის ბაგეს ხურავს კარგად განვითარებული მარწუხებით. აღნიშნულია ზოგიერთი კიბო-განდეგილის სიმბიოზი მარჯნის პოლიპებთან — აქტინიებთან, რომლებიც კიბოს მიერ დაკავებულ ნიჟარაზე სახლდებიან. სიმბიოზი მყარდება აგრეთვე კიბო-განდეგილსა და ნიჟარაზე დასახლებულ ღრუბლებს შორისაც.
ლიტერატურა
კატეგორია:ათფეხა კიბოები
Men at Work
Men at Work — ავსტრალიური როკ/რეგეი ჯგუფი, რომელიც განსაკუთრებულად ცნობილი გახდა 1980-იან წლებში. ჯგუფის ჟღერადობა გამოირჩევა ჩასაბერი ინსტრუმენტებით და სტვირით.
ეს არის ერთადერთი ავსტრალიელი შემსრულებელი, რომელსაც აშშ-ში ჰქონდა #1 ალბომი და #1 სინგლი (ალბომი Business as Usual და სიმღერა Down Under). ბრიტანეთში ამ ჩანაწერებმა ასევე #1 ადგილი მოიპოვეს. 1983 წელს ჯგუფმა მიიღო გრემი, როგორც საუკეთესო ახალმა შემსრულებელმა. მსოფლიო მასშტაბით გაყიდულია მისი ალბომების 30 მილიონ ასლამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავსტრალიური როკ-ჯგუფები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:1979 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
Чоловіки за роботою
ბულიშხინჯი
ბულიშხინჯი — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გალის მუნიციპალიტეტში (აჩიგვარის თემი), სამურზაყანოს დაბლობზე, მდინარე ოხოჯის შესართავთან, მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 70 მ, გალიდან 10 კმ. 1908 წლის მონაცემებით ცხოვრობდა 265 ადამიანი 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ
სქოლიო
კატეგორია:აჩიგვარის თემის სოფლები
შაიშმელაშვილი
საკუთარი სახელი შაიშმელაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
ძვ. წ. 152
გარდაიცვალნენ
*
მეგრული ცხენი
მეგრული ცხენი — საჯდომ-სასაპალნე ჯიშის ცხენი. უხსოვარი დროიდან არის მოშენებული საქართველოს შავის ზღვის სანაპირო რაიონებში.
ტანად პატარაა, სიმაღლე (სმ-ობით) მინდაოში — 129, ტანის ირიბი სიგრძე — 139,5, გულმკერდი ირგვლივ — 145, ნების ირგვლივ — 16. აქვს კვადრატული ფორმა, საშუალოდ მასიური კორპუსი; ძვალმსხვილია, მშრალი და მაგარი კონსტიტუციისაა, კარგად აქვს განვითარებული კუნთოვანი სისტემა. ფერად წაბლაა, გვხვდება ლურჯა, იშვიათად ყორნისფერი, გამოირჩევა მუშაობის დიდი უნარით. მისი საპალნის მასაა 100-130 კგ — ცოცხალი მასის 35-40%. სელის დროს ფრთხილია, რის გამოც მშვიდად დადის როგორც მთაგორიან, ისე ჭაობიან ადგილებში. მუშაობის კარგი თვისებების, ადგილობრივი ბუნებრივ-კლიმატური პირობებთან შეგუების დიდი უნარის, სხვადასხვა სასოფლო-სამეურნეო სამუშაოზე გამოყენების ფართო შესაძლებლობის გამო საჭიროა მისი ხალასად მოშენება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ცხენის ჯიშები
მზის ქვა
მზის ქვა (Piedra del Sol), ასევე შეცდომით უწოდებენ აცტეკების კალენდარს — მონოლითური ბაზალტის დისკი აცტეკური კოსმოგონიის სიმბოლური და მზის კულტის გამოსახულებებით.
სხვა მხრივ, ნაუატლზე ქვას ეწოდებოდა „ოლინ ტონაიუ“ („ტონატიუს მოძრაობა“ ან „მზის მიმათვა“), რაც მეტყველებს აცტეკების გეოცენტრულ შეხედულებებზე, რომლებიც ახასიათებდა ძველი ხალხების კოსმოლოგიურ სისტემებს. ასევე მოიცავს აცტეკების დროის შესახებ წარმოდგენების პიქტოგრაფიულ გამოსახულებებს.
ისტორია
მზის ქვა — აცტეკური კულტურის ერთ-ერთი უძველესი ძეგლი, თარიღდება, დაახლოებით, 1479 წლით. ის იმყოფებოდა ტემპლო მაიორის ერთ-ერთ ტაძარში და 2006 წელს ტლალტეკუტლის მონოლითის აღმოჩენამდე, მზის ქვა ითვლებოდა ტემპლო მაიორში აღმოჩენილ უდიდეს ძეგლად.
მექსიკის დაპყრობის შემდეგ ქვა მიწაში ჩაიმარხა, სადაც 1790 წლის 17 დეკემბრამდე იმყოფებოდა, სანამ მეხიკოს ცენტრში, სოკალოს მოედანზე არ იპოვეს, იმავე წელს და თითქმის იმავე ადგილას სადაც კოატლიკუეს ქანდაკება. ქვის პირველი მკვლევარი იყო ანტონიო დე ლეონ-ი-გამა, რომელსაც მექსიკური არქეოლოგიის მამას უწოდებდნენ. ამჟამად ქვა ანთროპოლოგიის ეროვნული მუზეუმის აცტეკური დარბაზის მნიშვნელოვან ადგილს იკავებს. მისი გამოსახულება აცტეკური კულტურის ერთ-ერთი სიმბოლო გახდა და ცნობილია მთელ მსოფლიოში.
აღწერა და ახსნა
დისკზე მოკლე სიმბოლურ ფორმაშია წარმოდგენილი აცტეკების კოსმოლოგია. აცტეკების გადასახედიდან, ჩვენს სამყარომდე არსებობდა და დაიღუპა კიდევ ოთხი სამყარო. ახლა ჩვენ ვცხოვრობთ მეხუთე ერაში (ოთხი მიწისძვრა), რომლის უზენაესი მზეა ღმერთი ტონატიუ. მის პატივსაცემად რეგულარულად მიმდინარეობს მსხვერპლთშეწირვები, რათა სამყაროს დასასრული არ დადგეს.
ცენტრალური დისკი
thumb|300px|ცენტრალური დისკი: სახე, ოთხი ერა და ჰორიზონტის მხარე
დისკის ცენტრშია მზის ღმერთ ტონატიუს სახე ორი სამაჯურიანი ხელი-თათით, თვალებითა და წარბებით, რადგანაც ვერავინ ვერ გაექცევა მის მზერას. ორივე ხელში მას ადამიანის გული უჭირავს, მისი ენა გამოსახულია კაჟის დანის სახით, რაც სიმბოლურად გამოხატავს მსხვერპლთშეწირვების აუცილებლობას მზის უწყვეტი მოძრაობისთვის.
ოთხი ერა
ოთხი კვადრატი, რომლებიც ღვთაებასაა გარშემორტყმული, ასახიერებენ ოთხ მზეს — ოთხ ერას, რომლებიც წინ უძღოდნენ თანამედროვე მეხუთე მზეს.
thumb|left|150px|ოლინის, ტეკპატლის, კიაუიტლისა და ჰოჩიტლის ნიშნები (საათის ისრის საწინააღმდეგოდ)
ჰორიზონტის მხარეები
გარდა ამისა, ცენტრალურ დისკზე ერებს შორის გამოსახულია ჰორიზონტის მხარეები: ჩრდილოეთი ნიშნით „ერთი კაჟი“; სამხრეთი ნიშნით „ერთი წვიმა“; აღმოსავლეთი სამეფო გვირგვინით და დასავლეთი ნიშნით „შვიდი მაიმუნი“. აღმოსავლეთით — მზის დაბადების ადგილისკენ — მიმართული გვირგვინი და კაჟის ნიშანი სიმბოლურად გამოხატავს ტენოჩტიტლანის უზენაეს ძალაუფლებასა და უიცილოპოჩტლის, აცტეკების მფარველი ღმერთის, დაბადების თარიღს.
პირველი წრე
შემდეგი წრე გამოხატავს სიმბოლურ გამოსახულებას აცტეკების კალენდრისა, რომელიც შედგება ორი პარალელური წრფისგან: სასულიეროსა და საეროსგან. საათის ისრის საწინააღმდეგოდ განლაგებულია წმინდა კალენდრის ოცი დღის პიქტოგრამები. ეს ოცი დღე ცამეტ რიცხვთან კომბინაციისას გვაძლევდა რიტუალურ 260-დღიან წელიწადს (ტონალპოუალი). ასევე დამატებულია ხუთი წერტილი, რომლებიც გამოხატავენ საერო კალენდრის (ჰიუპოუალი) ხუთ დამატებით დღეს, რომელიც შედგებოდა 18 პერიოდისგან, თითოში 20 დღით. ამგვარად, საბოლოოდ გამოდის 365-დღიანი საერო წელიწადი.
thumb|right|300px|ქვის რეპლიკა დღეების დასახელება (საათის ისრის საწინააღმდეგოდ):
მეორე წრე
მეორე წრე შედგები კვადრატებისგან, რომლებზეც გამოსახულია ხუთი წერტილი, რომლებიც, სავარაუდოდ, გამოხატავენ კვირის ხუთ დღეს. გარდა ამისა, რვა კუთხე ქვას რვა ნაწილად ჰყოფს. ითვლება, რომ ეს მზის სხივებია, რომლებიც ჰორიზონტიის მხარეებს უჩვენებენ.
მესამე წრე
გარე წრეზე ქვას გარს ეხვევა ორი ცეცხლოვანი გველი ჰიუკოატლი ერთმანეთის პირისპირ (ქვემოთ). ერთ-ერთის სახე ნაწილობრივ შავია, მეორესი წითელი, რაც ორობითობას გამოსახავს — დღისა და ღამის მარადიულ ცვლას. გველების თავების უკან არის ბრჭყალებიანი თათები თვალებით, რომლებიც იმეორებენ ცენტრალურ დისკზე გამოსახული ტონატიუს თათებს. მათი სხეულები დაყოფილია მონაკვეთებად, რომლებიც, სავარაუდოდ, გამოსახავენ 52-წლიან ციკლს.
დისკის ზემოთა ნაწილში, გველების კუდებს შორის, არის კვადრატი, რომლის შიგნითაც ამოკვეთილია თარიღი 13 აკატლი (13 ლერწამი). თვლიან, რომ ეს თარიღი შეესაბამება 1479 წელს, როდესაც დამთავრდა მონოლიტზე მუშაობა, უფრო ზუსტად კი აჰაიაკატლის მმართველობის პერიოდს, რომლის ბრძანებითაც მზის ქვა გააკეთეს.
ქვის კიდეებზე ამოკვეთილია ოთხი ჭუჭრუტანა, რომლებიც ერთმანეთისგან თანაბარ მანძილებზეა დაშორებული. შესაძლოა, მზის ქვა მზის საათის როლშიც გამოიყენებოდა: ჭუჭრუტანებში შეიძლებოდა ჯოხების ჩარჭობა, რომელთა ჩრდილიც ეცემოდა დისკის სიმბოლოს და ამგვარად დროის მონაკვეთს ასახავდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აცტეკები კატეგორია:არქეოლოგიური არტეფაქტები კატეგორია:მექსიკური კულტურა კატეგორია:მეხიკო
დეპრესია
thumb|200px დეპრესია (depressio) — ადამიანის ფსიქიკური აშლილობა, რომელსაც ნეგატიური განწყობა, სევდა და დათრგუნულობა ახასიათებს; ასევე გუნებისა და თვითშეფასების გაუარესება, ცხოვრებისადმი ინტერესის დაკარგვა. დეპრესია შეიძლება გამოიწვიოს ბიოლოგიურმა, ფსიქოლოგიურმა, სოციალურმა და ცხოვრების წესთან დაკავშირებულმა ფაქტორებმა. ის მოქმედებს როგორც ადამიანის ფიქრებზე, ისე გრძნობებსა და ქცევებზე.
დეპრესია მძიმე ფსიქიკური დაავადებაა, თუმცა პაციენტების 80% სრულად იკურნება. ძალიან მძიმე სახის დეპრესიამ შეიძლება ადამიანი ისე დააუძლუროს, რომ მან დაკარგოს ინტერესი ყველაფერი იმის მიმართ, რაც აინტერესებდა და მოსწონდა (ანჰედონია). დეპრესიის დიაგნოსტირებას ახდენს ფსიქიატრი ან ფსიქოთერაპევტი. დეპრესიის მკურნალობა მოიცავს როგორც ფსიქოთერაპიას, ისე მედიკამენტურ ან პროცედურულ მკურნალობას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფსიქიატრია კატეგორია:ფსიქიკური მდგომარეობა კატეგორია:ნეიროფსიქოლოგია კატეგორია:ემოციები
კიბო-მავედრელა
კიბო-მავედრელა (Squilla mantis) — უხერხემლო ცხოველი პირფეხიანების რიგისა. ცხოვრობს ხმელთაშუა ზღვაში. მისი სხეულის სიგრძე 20 სმ აღწევს. აქვს გრძელი და ძლიერი მუცელი. თავზე — წყვილი ღეროსებრი მოძრავი ფასეტური თვალი და 2 წყვილი ულვაში. სქესმწიფე კიბო-მავედრელა ზღვის ფსკერზე ცხოვრობს, ხოლო ლარვა პლანქტონურ ცხოვრებას ეწევა. აქვს მცირე სარეწაო მნიშვნელობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:პირფეხიანები
ჭობარეთი (მთა)
ჭობარეთი — მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში. მდებარეობს მდინარეების მტკვრისა და ჭობარეთისწყლის (მდინარე ინჯისწყლის მარჯვენა შენაკადი) წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 1673 მ. აგებულია მიოპლიოცენური დოლერიტების, ბაზალტების, ანდეზიტების, ტუფების, ტუფ-ბრექჩიების ქანებით (ქისათიბის წყება). შემოსილია ბალახოვანი მცენარეებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის მთები
ჩეჩნური სამზარეულო
ჩეჩნური სამზარეულო - ჩრდილოეთ კავკასიაში მცხოვრები ჩეჩენი ხალხის ტრადიციული ხალხური სამზარეულოა.
ჩეჩნური სამზარეულო ფართო და მრავალმხრივია. ჩეჩნური სამზარეულოს საფუძველია: ხორცი, პრასი, ყველი, გოგრა და სიმინდი. ჩეჩნური კერძების ძირითადი კომპონენტებია ცხარე სანელებლები, ხახვი, ველური ნიორი, წიწაკა და მწვანილი.
ჩეჩნური სამზარეულო ცნობილია მდიდარი კერძებით და ასევე, როგორც წესი, მარტივად მოსამზადებელი და ასათვისებელია.
მთავარი კერძები
მინი| ჰინგალში
მინი| ჯიჯიგ-გალნაშ
დესერტები
მინი| დემა ჰოლვა
სქოლიო
კატეგორია:ჩეჩნური კულტურა კატეგორია:ჩეჩნური სამზარეულო
დემეტრე მგალობელი
დემეტრე I მგალობელი — XVII საუკუნის II ნახევრის და XVIII საუკუნის I ნახევრის ქართველი მგალობელი, მწიგნობარი, კალიგრაფი და პედაგოგი.
ჩვენამდე მოღწეულია ავტობიოგრაფიული ხელნაწერი „გულანი“, რომელიც მას 1714-1716 გადაუწერია კახეთში ერეკლე I-ის ასულის მარიამის (ცნობილი პოეტი ქალის, ჰიმნოგრაფის) დახმარებით. ანდერძში ვკითხულობთ: „უფალო, შემიწყალე მე, დემეტრე. მგ [ალობელი]“ (10. V).
Lasioglossum ralunicolum
Lasioglossum ralunicolum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1909 წელს.
დემეტრე მგალობელი
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი კალიგრაფები კატეგორია:ქართველი მგალობლები კატეგორია:ქართველი მწიგნობრები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
Lasioglossum ralunicolum
სქოლიო
ralunicolum
ერ-რიადი
ერ-რიადი (الرياض — „ბაღები“) — საუდის არაბეთის დედაქალაქი. ერ-რიადის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. საუდის არაბეთის 2020 წლის მოსახლეობის აღწერის მონაცემებით, ქალაქში ცხოვრობს 7,231,447 ადამიანი.
ისტორია
დაახლოებით 4 ათასი წლის წინ თანამედროვე ერ-რიადის ტერიტორიაზე მომთაბარე არაბი ტომები ცხოვრობდნენ.
VI—VII საუკუნეებში ერ-რიადი იყო მოკრძალებული დასახლებული პუნქტი, რომელიც სხვებისგან არაფრით არ გამოირჩეოდა. მხოლოდ XVIII საუკუნიდან დაწყებული, როდესაც გაიზარდა ტრადიციული არაბული ბაზარი და როდესაც აქტიურად დაიწყო ახალი რელიგიური ნაგებობების მშენებლობა, ერ-რიადი გახდა მნიშვნელოვანი ქალაქი.
1902 წელს ამირა იბნ საუდმა საკუთარი ჯარით დაიპყრო ერ-რიადი. 1927 წელს საუდელმა ამირებმა შეძლეს სახელმწიფოს ჩამოყალიბება სახელწოდებით ნეჯდი და ჰიჯაზი, რომლის დედაქალაქი ერ-რიადში მდებარეობდა. 1932 წელს თანდათანობითი გაერთიანებების შედეგად შეიქმნა საუდის არაბეთის სამეფო, რომელსაც დღემდე მართავენ ამირები საუდების გვარიდან. 1960 წელს ერ-რიადის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 160 000 ადამიანს. 1960-იანი წლების ბოლოდან ერ-რიადი, როგორც მთელი საუდის არაბეთი, ცხოვრობს ნავთობის მოპოვების ხარჯზე.
ქალაქში ბევრი მუზეუმია, რომელთა ექსპოზიცია წარმოადგენს ისლამის ჩასახვის ისტორიის ეტაპებს, მათ მიეკუთვნება ერ-რიადის მუზეუმი, მეფე ფეისალის სახელობის ისლამის კვლევისა და შესწავლის ცენტრი. არქიტექტურულ ძეგლებს შორის გამოირჩევა ალ-ბატაა, რომელიც არის ცენტრი, სადაც შეიძლება ვნახოთ უძველესი ნაგებობები. კიდევ ასევე არსებობს მასმაკის ციხესიმაგრე, რომელიც აშენდა 1865 წელს. ერ-რიადის თანამედროვე ცხოვრების სიმბოლოა ყველაზე უფრო მაღალი შენობა — სამეფო ცენტრი, რომელშიც მდებარეობენ ოფისები, ძვირფასი ბინები და რესტორნები.
კლიმატი
ქალაქის კლიმატი ტროპიკული და მშრალი უდაბნოსია. ერ-რიადი ითვლება მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე უფრო ცხელ ქალაქად. ქალაქში იანვრის თვის საშუალო ტემპერატურაა +14,4 °C, ხოლო ივლისის +36,6 °C. კლიმატი საკმაოდ მშრალია, წელიწადში მოდის არაუმეტეს 100 მმ ნალექისა, თანაც ყველა — ზამთარში და ადრე გაზაფხულზე. აბსოლუტური მაქსიმუმი +52,0 °C (ივლისი), მინიმუმი −1 °C (იანვარი).
ქალაქის განვითარება
1940-იანი წლებიდან დაწყებული ქალაქი დიდი ტემპით ვითარდება. ერ-რიადის მოსახლეობა განსაკუთრებით სწრაფად იზრდებოდა XX საუკუნის მეორე ნახევარში. თუ 1960 წელს ქალაქში ცხოვრობდა 150 ათასი ადამიანი, უკვე 1980-იანი წლების დასაწყისისთვის მისი მოსახლეობის რაოდენობამ მილიონს გადააჭარბა. ნავთობის მოპოვებისგან მიღებულმა კოლოსალურმა შემოსავლებმა ქალაქი საკმაოდ გაათანამედროვა. როგორც წესი ქალაქის შენობები 8 სართულიანია, მაგრამ გამოირჩევიან ორიგინალური სტილით. ქალაქში ბევრი ცათამბრჯენია, მუშავდება სხვა გრანდიოზული პროექტებიც. ქალაქის, ასევე მთელი სამეფოს, მაღალსართულიანი შენობაა ბურჯ ალ-მამლიაკა.
2009 წლის ნოემბერში დაიწყო მიწისზედა მეტროპოლიტენის მშენებლობა, რომელიც ქვეყანაში მეორეა მექის მეტროპოლიტენის შემდეგ. 2017 წლამდე აშენდება ახალი ხაზი, რომელსაც ექნება ოქროებით მორთული სადგური.
2013 წლის 23 აპრილს მეფე საუდის უნივერსიტეტის კამპუსის ტერიტორიაზე გაიხსნა სატროლეიბუსო ხაზი.
ქალაქი დაყოფილია 15 რაიონად.
სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთის ქალაქები კატეგორია:აზიის დედაქალაქები
რუსეთის იმპერიის III მოწვევის სახელმწიფო სათათბირო
რუსეთის იმპერიის III მოწვევის სახელმწიფო სათათბირო (Государственная дума Российской империи III созыва; 14 ნოემბერი — 21 ივნისი, თავრიდის სასახლე, სანკტ-პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია) — რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო სათათბიროს რიგით მესამე მოწვევა. წარმოადგენდა რუსეთის იმპერიის თვითმპყრობელობიდან საპარლამენტო მონარქიაზე გადასვლის მცდელობას, რომელიც განპირობებული იყო ქვეყანაში გახშირებული საპროტესტო გამოსვლების გასანეიტრალებლად. სახელმწიფო სათათბიროში არჩეული იყო 442 დეპუტატი ყველა საარჩევნო ოლქიდან. III მოწვევის სათათბირომ თავისი არსებობის მანძილზე ჩაატარა 621 სხდომა (5 სესია) და განიხილა 2432 კანონპროექტი.
აღნიშნული მოწვევა იყო ოთხიდან ერთადერთი, რომელმაც გასტანა კანონით გათვალისწინებული ხუთი წელი და არ იქნა დათხოვნილი.
არჩევნები
1907 წლის 3 ივნისს დუმის II მოწვევის დეპუტატების დათხოვნის პარალელურად გამოქვეყნდა ახალი საარჩევნო კანონი. არჩევნები ჩატარდა 1907 წლის შემოდგომაზე. ჯამში არჩეულ იქნა 441 დეპუტატი, მათ შორის: ულტრა მემარჯვენეები — 50, ზომიერად-მემარჯვენე და ნაციონალისტები — 97, ოქტომბრისტები — 154, პროგრესისტები — 28, კადეტები — 54, მშრომელები — 13, სოციალ-დემოკრატები — 19, მუსულმანები — 8, ლიტვა-ბელორუსები — 7, პოლონური კოლო — 11.
1907 წლის 1 ნოემბრიდან — 1912 წლის 9 ივნისამდე ჩატარდა III მოწვევის სახელმწიფო დუმის ხუთი სესია. თავჯდომარეები იყვნენ:
დეპუტატების სია
კავკასია და ამიერკავკასია წამოდგენილი იყო 10 დეპუტატით.
სხდომები
სახელმწიფო სათათბიროს მესამე სესია იყო ერთადერთი მოწვევა, რომელმაც ბოლომდე ამოწურა თავისი მოქმედების ვადა. მისი არსებობის მანძილზე სათათბიროს პრეზიდიუმის შემადგენლობა რამდენიმეჯერ შეიცვალა. პირველ, მეორე და მესამე სესიებს თავჯდომარეობდა ნ. ხამიაკოვი; მესამეს და მეოთხეს — ა. გუჩკოვი, ხოლო მეოთხესა და მეხუთეს — მ. როძიანკო.
I სესია
1907 წლის 1 (14) ნოემბერს სახელმწიფო სათათბიროს პირველი სხდომა გახსნა სტატს-სეკრეტარმა გოლუბევმა. წარმოთქმული სიტყვის შემდეგ სათათბირო შეუდგა პრეზიდიუმის არჩევას. 371 ხმით სათათბიროს თავჯდომარედ არჩეულ იქნა ნ. ხამიაკოვი. მის უფროს ამხანაგად არჩეულ იქნა კნიაზ ვ. ვოლკონსკი, მეორე ამხანაგად — ბარონი ა. მეინდორფი, მდივანი — ი. საზონოვიჩი და მისი ამხანაგები: ნ. ანტონოვი, გ. ზამისლოვსკი, ნ. მელნიკოვი. მ. ისკრიცკი და ვ. სოკოლოვი.
დეპუტატთა მანდატების შემოწმებისა და სხვადახვა კომისიების ფორმირების შემდეგ სათათბირო შეუდგა მუშაობას. დიდი შეხლშემოხლა გამოიწვია სახელმწიფო უშიშროების კომისიის შექმნამ, რომელშიც ვერ შევიდა ოპოზიციის წარმომადგენლები.
დიდი კამათი მოყვა ა. გუჩკოვის სიტყვებს, რომ „ის სახელმწიფო გადატრიალება, რომელიც მონარხის მიერ განხორციელდა, წარმოადგენდა ჩვენს სამშობლოში კონსტიტუციური წესრიგის დამყარების ფორმას“. კამათის დასასრულს მოჰყვა სამთავრობო დეკლარაციის წაკითხვა პ. სტოლიპინის მიერ, რომელსაც ასევე ახლდა დიდი კამათი.
პირველ სესიაზე მოხდა მთავრობასა და სათათბიროს უმრავლესობას შორის დაპირისპირება. პირველად (1908 წლის 2 (15) აპრილი), როცა ხდებოდა გზების სამინისტროს შტატების ასიგნირება. მეორე კონფლიქტი მოჰყვა რკინიგზის საანკეტო კომისიის შექმნის განხილვას.
პირველი სესიის დასაწყისში, 1907 წლის 12 (25) ნოემბერს გლეხობის მიერ იქნა შეტანილი პროექტი, გადაცემულიყო მცირე მიწისა და მიწის არმქონე პირთათვის მიწები, თუმცა სათათბირომ თავისი არსებობის მანძილზე არცერთხელ არ გამოთქვა სურვილი ემსჯელა აღნიშნულ კანონპროექტზე.
1907 წლის 10 (23) დეკემბერს სათათბოროს მიერ გამოიყო 1 მლნ რუბლი რევოლუციის მსხვერპლთა დასახმარებლად.
სახალხო სკოლებისათვის სათათბიროს მიერ გამოყოფილ იქნა 8 მლნ რუბლი.
სესია დაიხურა 1908 წლის 28 ივნისს (11 ივლისს).
II სესია
სესია გაიხსნა 1908 წლის 15 (28) ოქტომბერს. გახსნისთანავე სათათბირო შეუდგა ვლადივასტოკში პორტო-ფრანკოს დახურვის კანონპროექტის განხილვას.
1909 წლის 29 მაისს კონსტიტუციურ-დემოკრატიული ფრაქციის მიერ შეტანილ იქნა კანონპროექტი სახელმწიფო სათათბიროში არჩევნების დებულებაში ცვლილებების შესახებ, თუმცა იგი ასე დარჩა რეაგირების გარეშე სათათბიროს წევრთა მხრიდან. იმავე ფრაქციის მიერ შეტანილ იქნა ასევე სხვა კანონპროექტი სახელწიფო საბჭოს ძირეული რეფორმის თაობაზე.
აღნიშნულ სესიაზე წარმოიქმნა კონფლიქტი სათათბიროსა და სახელმწიფო საბჭოს შორის საზღვაო გენერალური შტაბის შტატთა პროექტის განხილვისას. საბჭომ ჩააგდო სათათბიროს კანონპროექტი. სათათბირომ მეორეჯერ მიიღო აღნიშნული კანონპროექტი განსახილველად და დიდი ძალისხმევის შემდეგ გაიარა სახელმწიფო საბჭოც. მიუხედავად ამისა ის უმაღლესი თანხმობის ღირსი მაინც არ გახდა. გამოიცა სპეციალური რესკრიპტი პ. სტოლიპინის სახელზე, რომელიც მიჯნავდა მთავრობის, სათათბიროსა და საბჭოს კომპეტენციებს სამხედრო და საზღვაო სფეროებში. სათათბიროსა და საბჭოს დარჩა მხოლოდ ასიგნაციის განხილვის უფლება.
სესია დაიხურა 1909 წლის 2 (15) ივნისს.
III სესია
სესია გაიხსნა 1909 წლის 10 (23) ოქტომბერს. სესია დაიწყო სათათბიროსა და მთავრობას შორის კამათით. მიზეზი იყო 1909 წლის 12 ოქტომბერს სოციალ-დემოკრატიული ფრაქციის მიერ წამოყენებული მოთხოვნის „ძირითადი კანონების 96-ე მუხლის დარღვევის“ განხილვა. აღნიშნული მოთხოვნის განხილვა დაიწყო 1910 წლის 26 მარტს. დიდი განხიილვის შემდეგ აღნიშნული მოთხოვნა გაუქმდა სათათბიროს უმრავლესობის წევრთა მიერ.
ოქტომბრის ბოლოს სათათბირო შეუდგა სამთავრობო პროექტის განხილვას ადგილობრივი სასამართლოს რეფორმის თაობაზე. კანონპროექტის საბოლოო ვარიანტი მიღებულ იქნა 1910 წლის 28 მაისს.
14 დეკემბერს მიღებულ იქნა მოთხოვნა აპტეკარსკის კუნძულზე მომხდარი აფეთქების თაობაზე, რომლის დროსაც გარდაიცვალა უსაფრთხოების განყოფილების ხელმძღვანელი კარპოვი. აღნიშნული მოთხოვნა ერთხმად იქნა უარყოფილი უმრავლესობის მიერ.
მესამე სესიაზე მიღებულ იქნა პროექტი არხანგელსის, ვოლოგდის, ტობოლსკის, ტომსკის, აკმოლინსკისა და სემიპალატინსკის გუბერნიებში ნაფიცი მსაჯულების ინსტიტუტის შემოღების თაობაზე, ასევე პროექტი გაუქმებულიყო აკრძალვა ახსნილიყო ნაფიცი მსაჯულებისთვის თუ როგორი განაჩენი ელოდება მსჯავრდებულს. სესიაზე გამკაცრებულ იქნა კანონი ქალებით ვაჭრობაზე. მიღებულ იქნა კანონპროექტები საავტორო უფლებებზე; მემკვიდრეობის განაწილებისას ქალებისთვის უფლებების გათანაბრებაზე და სამოქალაქო საქმეთა პროკურორის დაპატიმრების გაუქმების თაობაზე.
სესიის დასასრულს ოპოზიცია გამოვიდა სიკვდილით დასჯის წინააღმდეგ. კონსტიტუციურ-დემოკრატიული პარტიის ლიდერმა პ. მილიუკოვმა გააკეთა წინადადება, რათა სათათბირო გამოსულიყო სიკვდილით დასჯის წინააღმდეგ, მაგრამ უმრავლესობის მხრიდან დიდი კამათის შემდეგ იქნა უარყოფილი.
აღნიშნულ სესიაზე სათათბირომ დაგეგმილი დახმარების გარდა სახალხო სკოლებისთვის გამოყო 10 მლნ რუბლი.
სესია დაიხურა 1910 წლის 17 (30) ივნისს.
IV სესია
სესია გაიხსნა 1910 წლის 15 (28) ოქტომბერს. სესია დაიწყო დამწყებ სკოლების კანონპროექტის განხილვით, რომელიც საბოლოო სახით 1911 წელს იქნა მიღებული. შემდეგ დაიწყო ზოგადი განათლების ფინანსური გეგმის განხორციელების განხილვა.
8 ნოემბერს სათათბირომ წუთიერი დუმილით პატივი მიაგო ლ. ტოლსტოის ხსოვნას.
ნოემბრის ბოლოს დამტკიცებულ იქნა კანონპროექტი სავაჭრო დაწესებულებებში მომსახურე პერსონალის ნორმალური დასვენების შესახებ.
სესიაზე განხილულ იქნა საზღვაო მინისტრის ვოევოდსკის მოხსენება ხომალდ „სლავას“ ჩაძირვის თაობაზე, რომელმაც განიცადა კატასტროფა პორტსმუნდიდან ალჟირში გადაადგილების დროს.
1911 წლის თებერვლის ბოლოს სათათბირომ განიხილა შინაგან საქმეთა სამინისტროს ხარჯთაღრიცხვა. აღნიშნულს მოჰყვა პოლემიკა მთავრობასა და საბჭოს შორის დასავლეთ გუბერნიებში მიწის კანონპროექტის განხილვისას, რომელიც ჩააგდო სახელმწიფო სათათბირომ. პ. სტოლიპინმა მოითხოვა პალატის 3 დღით დათხოვნა, რასაც მოჰყვა სათათბიროს თავჯდომარის ა. გუკაჩოვის გადადგომა.
სესია დასრულდა ფინეთის კანონპროექტის განხილვით. კანონპროექტი განხილულ იქნა სამ დღეში და სათათბიროს მიერ მიღებულ იქნა 31 მაისს. სათათბირომ ის უცვლელი სახით მიიღო 1911 წლის 17 ივნისს.
სესია დაიხურა 1911 წლის 13 (26) მაისს.
V სესია
1911 წლის 15 (28) ოქტომბერს სესია გახსნა სათათბიროს თავჯდომარემ მ. როძიანკომ. მან გააკეთა განცხადება კიევში მინისტრთა კაბინეტის თავჯდომარის პ. სტოლიპინის მკვლელობის გამო. გამოძიების პროცესში გამოვლინდა პოლიციის რეფორმის აუცილებლობაც.
23 ნოემბერს სათათბირომ დაიწყო პირველი მოსმენა პოლონეთის სამეფოს ქალაქების გარდაქმნის თაობაზე. 1912 წლის 26 აპრილს აღნიშნული პროექტი მიღებულ იქნა სათათბიროს მიერ.
აღნიშნულ სესიაზე დახურულ სხდომებზე განიხილებოდა სამხედრო სამსახურის ახალი წესდება.
სახელმწიფო სათათბიროს მიერ გამოიყო 100 ათასი რუბლი სამი წლის განმავლობაში სამხედრო საჰაერო ფლოტის გასაძლიერებლად.
დასასრულ, სათათბირომ მოისმინა მთავრობის მოსაზრება ლენსკის მოვლენების თაობაზე.
სესია დაიხურა 1912 წლის 9 (22) ივნისს.
სქოლიო
04
ორაგველიძე
საკუთარი სახელი ორაგველიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
მედანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
მედანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
სიმინდის კუნძულების აეროპორტი
სიმინდის კუნძულების აეროპორტი — აეროპორტი ნიკარაგუაში. მდებარეობს სიმინდის კუნძულებზე, ნიკარაგუაში. ემსახურება კუნძულის მაცხოვრებლებს. აშენდა ახალი მიმღები პუნქტი და ასაფრენი ზოლიც გაახლდა. აეროპორტიდან დასახლებულ პუნქტებთან დაკავშირება შესაძლებელია ტაქსებითა და ავტობუსებით.
მოქმედი ავიახაზები
კატეგორია:ნიკარაგუის აეროპორტები
დორიან გრეის პორტრეტი
„დორიან გრეის პორტრეტი“ (The Picture of Dorian Gray) — ოსკარ უაილდის ერთადერთი გამოქვეყნებული რომანი. პირველად 1890 წლის ივნისში გამოიცა ჟურნალში „Lippincott’s Monthly Magazine“, 1891 წელს კი ავტორისეული ჩასწორებებით და ჩამატებებით − ცალკე წიგნის სახით.