cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ტანის დინასტია
დაქვეითება
858 წელს დიდი არხის რეგიონში საშინელი წყალდიდობის შედეგად დაიღუპა ათასობით ადამიანი. ჩინელების რწმენა, რომ ისინი ღვთის რჩეული ხალხია, შეირყა და მოსახლეობა ფიქრობდა, რომ დინასტიის წარმომადგენლებმა დაკარგეს ტახტზე ყოფნის უფლება. ამას ტან დაერთო 873 წლის საშინელი მოუსავლიანობა. ათობით ათასი ადამიანი შიმშილობდა.
ტრადიციული ჩინური ისტორიოგრაფიის მიხედვით ტანის დინასტიის დასუსტება გამოიწვია იმპერატორის კარზე საჭურისების გაძლიერებამ.
დინასტიის დასასრული
ტანის დინასტიის მმართველობის ბოლო პერიოდში შესუსტდა ცენტრალური ხელისუფლება და გაძლიერდა პროვინციის სამხედრო გუბერნატორები, რომლებიც ისე იქცეოდნენ, როგორც დამოუკიდებელი მმართველები. იმპერატორების არაკომპეტენტურობამ და თანამდებობის პირების კორუფციამ, ამასთან ერთად გვალვამ და შიმშილობამ გამოიწვია მთელი რიგი აჯანყებები. უკანასკნელი დამანგრეველი აჯანყება იყო ხუან ჩაოს აჯანყება. ამბოხებულებმა ხელში ჩაიგდეს და გაანადგურეს ორივე დედაქალაქი. აჯანყება 10 წელი მიმდინარეობდა და დინასტიას უკვე აღარ შეეძლო ფეხზე დგომა მსგავსი დარტყმების შედეგად. დინასტიის უკანასკნელი იმპერატორი ლი ჯუ დაამხო ტაი-ცზუმ 907 წელს. მან შექმნა ხოუ ლიანის დინასტია. მისი გადატრიალების შედეგად ჩინეთის ისტორიაში დაიწყო 5 მონარქიისა და 10 სამეფოს პერიოდი (907-960 წწ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტანის დინასტია კატეგორია:ჩინეთის დინასტიები
პომაუაკის რაიონი
პომაუაკის რაიონი (Distrito de Pomahuaca) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის ხაენის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 075 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 146 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 12 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 732.8 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ხაენის პროვინციის რაიონები
ლელიანის წმინდა თევდორეს ეკლესია
ლელიანის წმინდა თევდორეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე, სოფელ ლელიანის სამხრეთ-დასავლეთით, უბან ბებურიანში, სასაფლაოზე.
ისტორიული ცნობები ტაძრის შესახებ ფრაგმენტულია: ვიცით მხოლოდ, რომ 1590 წელს რუსეთის მეფის ელჩები კახეთში მეფე ალექსანდრე მეორის მითითებით ჭიაურიდან შილდაში გადასვლისას აქ გაჩერებულან. მათივე აღწერით წმინდა თევდორეს ეკლესია მაშინ მონასტერი ყოფილა, ხოლო თავად შენობა დიდი და ძველი. არჩილ მეფის პოემის „გაბაასება თეიმურაზისა და რუსთაველისა“-ს მიხედვით, 1606 წელს ირანიდან კახეთში მობრუნებულ თეიმურაზ I-ს სოფელ არბუხში ღამე გაუთევია და დილით სოფელში მდებარე წმინდა თევდორეს ეკლესიაში ულოცია. ტაძარს ახსენებს ვახუშტი ბატონიშვილიც, რომელიც მას ძველ და დიდ მონასტრად მოიხსენიებს, თუმცა კი, წმინდა თევდორეს ნაცვლად წმინდა სტეფანეს უწოდებს.
ძეგლი X-XI საუკუნეებში უნდა აგებულიყო. XVI საუკუნის მეორე ნახევარში, კახეთის მეფის ალექსანდრე II დროს ის განახლდა და გადაკეთდა. ეკლესიას გ. ჩუბინაშვილი ეგრედ წოდებულ „სამეკლესიანი ბაზილიკების“ ერთ-ერთი გვიან ნიმუშად მიიჩნევდა, თუმცა, როგორც ჩანს, ის დარბაზული ეკლესიაა სამი მხრიდან მინაშენით. ტაძარი ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით დუღაბზე, ცენტრალური ნაწილის კედლებში გამოყენებულია უფრო დიდი ზომის რიყის ქვა, ხოლო მინაშენებში უფრო წვრილი. განსხვავებულია დუღაბიც. XVI საუკუნის განახლების დროს თაღებში, კამარად, კუთხეებში და ხერხულა კარნიზისთვის აგური გამოუყენებიათ. ცენტრალური ეკლესია მინაშენებთან შედარებით ორჯერ განიერი და მაღალია. შესასვლელი სამია: დასავლეთისა და სამხრეთის გაჭრილია კედლების შუაში, ჩრდილოეთის კარი კი აფსიდის წინაა. ყველა კარი ორივე მხრიდან თაღოვანია. ტაძარს მინაშენების გაკეთებამდე სამხრეთის კედელში ორი, დასავლეთის და ჩრდილოეთის კედლებში კი თითო გარედან თაღოვანი და შიგნიდან სწორკუთხა სარკმელი ქონია. XVI საუკუნის განახლების დროს ჩრდილოეთის და სამხრეთის სარკმლები მინაშენების გამო გაუქმდა, მათ ნაცვლად კი სამხრეთის კედელზე უკვე გაუქმებული სარკმლების თავზე ორი ასეთივე ფორმის სარკმელი გაიჭრა. აღმოსავლეთით ღრმა ნახევარწრიული აფსიდაა, ფართო მხრებით გამოყოფილი დარბაზისგან. აფსიდის ღერძზე შიგნიდან არქიტრავული, გარედან თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი, რომლის ორივე მხარეს, კონქის საფეხურის დონეზე, თითო მაღალი თაღოვანი ნიშია მოწყობილი. აფსიდის ჩრდილოეთ კედელში თაღოვანი ნიშია. ტრაპეზი ახლა საკურთხევლის შუაშია მოწყობილი, ისტორიულად კი სარკმლის ქვეშ, კედელთან ყოფილა მიდგმული. კონქი სფერულია, სატრიუმფო თაღი ქვებით შედგენილი კაპიტელებით დასრულებულ აფსიდის მხრებს ეყრდნობა. სატრიუმფო თაღი აგურის ხერხულა კარნიზითაა დასრულებული, რომლის თავზე შუაში სამალავია მოწყობილი. თაღის გვერდებში რეზონატორებია გაკეთებული. კამარა და მისი საყრდენი ორი შეკიდული თაღი XVI საუკუნისაა და შესაბამისად, ისინი შეისრულია.
XVI საუკუნის მეორე ნახევარში ტაძრის აღდგენის დროს, ტაძარი ქვისა და აგურის თაღოვანი კანკელით შეუმკიათ. ეს კანკელი ტაძარს XX საუკუნის შუა ხანებამდე შემორჩა, შემდეგ კი მოშალეს და მის ნაცვლად რუსულ სტილზე გაწყობილი ხის კანკელი გაუკეთეს. ტაძარს ახლაც ხის კანკელი აქვს. ტაძარს მომდევნო ეტაპზე სამი მხრიდან მინაშენები გაუკეთეს. არის მოსაზრება, რომ ჩრდილოეთის ეკლესია მთელ სიგრძეზე გასდევდა ტაძარს, 1912 წელს კი მხოლოდ აღმოსავლეთი ნაწილი - სამსხვერპლო იქნა აღდგენილი, თუმცა, დანარჩენი მინაშენის კვალი დღეს არსად იკითხება. სათავსი გეგმით სწორკუთხაა, აღმოსავლეთით ნალისებური ფორმის აფსიდით. ის მთავარ ტაძარს ტაძრის ჩრდილოეთის კარით უკავშირდებოდა, რომელიც შემდეგ ამოუშენებიათ. დამოუკიდებელი კარი აქვს დასავლეთის მხრიდან. ის თაღოვანია. ჩრდილოეთ კედელში ორი, ხოლო დასავლეთით ერთი სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი აფსიდის ღერძზეც, რომლის ორივე მხარეს თითო არქიტრავული ნიშია მოწყობილი. კონქი სფერულია, სატრიუმფო თაღი აფსიდის მხრებს ეყრდნობა. სამხრეთის კედლის შუაში პოსტამენტზე აღმართული ფართო პილასტრიდან დეკორატიული თაღებია გადაყვანილი, რომელსაც სამსხვერპლოს კამაროვანი გადახურვა ეყრდნობა. სამხრეთის მინაშენი, რომელიც ჩრდილოეთის მინაშენთან შედარებით უფრო დაბალია, მთელ სიგრძეზე გაუყვება ტაძარს. ის დასავლეთის გარშემოსავლელს კარით უკავშირდება. ნავს ნახევარწრიული აფსიდა აქვს, რომლის ღერძზეც სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშია. ჩრდილოეთ კედელზე ამოყვანილი პილასტრებიდან კედლის გასწვრივ თაღები იშლება, რომლებსაც სხმული ცილინდრული კამარა ეყრდნობა. ნავის სამხრეთი კედელი გახსნილი იყო მრგვალ ბოძებზე გადაყვანილი თაღებით, რომლებიც XVI საუკუნის გადაკეთებააღდგენის დროს ამოაშენეს, ხოლო თავად ნავი სამ ნაწილად გაყვეს. ცენტრალური ნაწილი კარიბჭედ აქციეს, აღმოსავლეთი და დასავლეთი ნაწილები კი დამოუკიდებელ სამლოცველოებად იქცა. დასავლეთის გარშემოსავლელი დასავლეთიდან ორმალიანი თაღითაა გახსნილი. თაღები ფართო სწორკუთხა ბურჯს ეყრდნობა. გარშემოსავლელი ტაძარს და სამხრეთის მინაშენს კარებით უკავშირდება. ტაძრის დასავლეთ კედელზე ორი პილასტრია ამოყვანილი, რომლებზეც კედლის გასწვრივ გარშემოსავლელის სხმული კამარის საყრდენი თაღებია გადაყვანილი. ტაძარს ჩუქურთმა არ გააჩნია. კარნიზი ამოყვანილია აგურის კბილანისებრი წყობით. გადახურულია კრამიტით. სამრეკლო XVI საუკუნის ტაძრის განახლების დროისაა. ის ორსართულიანია და სამხრეთის მინაშენშია ჩართული: პირველი სართული სამხრეთის ნავის გადატიხვრითა და ამაღლებითაა შექმნილი. ის კარიბჭეა. მეორე სართული კი აგურით ამოყვანილი ექვს თაღიანი ფანჩატურია. ნახევარწრიული თაღები დადაბლებულ ჩარჩოშია გამოყვანილი. ფანჩატურში ასასვლელი სამხრეთი მინაშენის დასავლეთის ნაწილის სახურავზეა მოწყობილი. სამრეკლოს აგურის პირამიდული წყობის გუმბათი ქონდა. დღეს კი გადახურულია თუნუქით.
პავლოვის ციხესიმაგრე
პავლოვის ციხესიმაგრე (Павловская крепость) — რუსეთის იმპერიის საფორტიფიკაციო ნაგებობა. სამხედრო საინჟინრო ხელოვნების უნიკალური ნიმუში. ციხესიმაგრის მშენებლობა დაიწყო 1701 წელს მიუსის ლიმანის შესართავთან, სოფელ გაევკის მიდამოებში. მდებარეობს თანამედროვე ქალაქ ტაგანროგიდან 2 კილომეტრში.
ისტორია
პავლოვის ციხესიმაგრე დაარსდა 1697 წლის ივლისში ავსტრიელი ინჟინერის ანტონი ლავალის მიერ აზოვის ზღვის ნაპირზე მდებარე პეტრუშინის ცელაზე, მაგრამ 1698 წლის მარტში მშენებლობა შეწყდა. 1701 წელს კი მშენებლობა დაიწყო ახალ ადგილზე. მიუსის ლიმანის შესართავთან, ზუსტად იმ ადგილზე სადაც დღეს სოფელი გაევკა მდებარეობს.
რუსეთის პირველი სახმელეთო საფორტიფიკაციო ნაგებობა დააპროექტეს ზუსტი საინჟნრო მათემატიკური გათვლების შედეგად. დაგეგმარების მიხედვით ციხესიმაგრე იყო ოთკუთხა ფრომის, რომლის სიგრძე იყო 237, ხოლო სიგანე - 80 მეტრი. ციხესიმაგრეს შემორტყმული ჰქონდა მიწაყრილი. მოგვიანებით ციხის მსგავსი გამაგრება საფუძვლად დაედო რუსეთის სხვა საფორტიფიკაციო ნაგებობებსაც, მათ შორის სანქტ-პეტერბურგის პეტრე-პავლეს ციხესიმაგრესა და დიმიტრი როსტოველის ციხესიმაგრეს, რომელმაც სათავე დაუდო დონის როსტოვის არსებობას.
პავლოვის ციხესიმაგრე კეტავდა პეტროვსკის თავდაცვით ხაზს დასავლეთიდან. ციხესიმაგრის გარნიზონი მოითვლიდა 500 კაცს. შედიოდა სამების ციხესიმაგრის თავდაცვის მეორე ხაზში სტეპის მხრიდან.
მთლიანად დაანგრიეს 1711 წელს ოსმალეთთან დადებული პრუტის სამშვიდობ ხელშეკრულების თანახმად.
ამჟამად ციხესიმაგრის ნანგრევები მდებარეობს სოფელ გაევკის მიდამოებში.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ციხესიმაგრეები კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები
ედუარდ დრინკერ კოუპი
ედუარდ დრინკერ კოუპი (Edward Drinker Соре; დ. 28 ივლისი, 1840 — გ. 12 აპრილი, 1897) — ამერიკელი პალეონტოლოგი და ზოოლოგი, აშშ ნაციონალური მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1872). პენსილვანიის უნივერსიტეტის პროფესორი (1886 წლიდან). ამერიკის ნატურალისტთა საზოგადოების პრეზიდენტი (1895 წლიდან). მისი ძირითადი შრომები ეხება ჩრდილოეთ ამერიკის ცარცული და კაინოზოური პერიოდის დანალექების ნამარხ ხერხემლიანებს. აღწერა 1000-მდე ახალი სახეობა. გამოყო სტეგოცეფალების რიგი. მოგვცა თანამედროვე და ნამარხი თევზების ახალი კლასიფიკაცია. ნეოლამარკიზმის ერთ-ერთი ფუძემდებელია ამერიკულ პალეონტოლოგიაში. ორგანიზმების განვითარების მთავარ ფაქტორად მიიჩნევდა ენერგიის განსაკუთრებულ სახეს, ზრდის ძალას ანუ ბათმიზმს.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი პალეონტოლოგები კატეგორია:ამერიკელი ზოოლოგები
ალმირანტი-ტემანდარე
ალმირანტი-ტემანდარე (Almirante Tamandaré) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 950 მეტრზე. მიეკუთვნება კურიტიბის აგლომერაციის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კურიტიბის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 103 204 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 529.95 კმ²-ზე. ფართობი 194 744 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
უქსუნი
უქსუნი (Уҡҫынны) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აურგაზის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 73 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ თოლბაზიდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბელოე-ოზერო, რომელიც დაშორებულია 34 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:აურგაზის რაიონის სოფლები
მიხეილ ტატიშვილი
მიხეილ ტატიშვილი (დ. 18 იანვარი, 1910, ბაკურიანი — გ. 21 მაისი, 1965) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, პედაგოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.
ბიოგრაფია
1931 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ტოპოგრაფიული ანატომიისა და ოპერატიული ქირურგიის კათედრის ასისტენტი. 1933-1935 წლებში მუშაობდა ორდინატორად ჰოსპიტალურ ქირურგიულ კლინიკაში, ხოლო 1938-19439 წლებში საქართველოს ცენტრალური კლინიკური უნივერსიტეტის უროლოგიურ განყოფილებაში. 1939-1940 წლებში სამედიცინო განყოფილების გამგე პეტროზავოდსკის ჰოსპიტალში. 1941-1943 წლებში ასისტენტი კიროვის სახ. სამხედრო-საექიმო აკადემიის ოპერატიული ქირურგიისა და ტოპოგრაფიული ანატომიის კათედრაზე, 1943-1950 წლებში ამავე კათედრის დოცენტი. 1941-1944 წლებში სამხედრო-საექიმო აკადემიის შემადგენლობასთან ერთად, მოჰყვა ლენინგრადის ბლოკადაში. 1945 წელს მივლინებული იყო ქირურგად ბელორუსიის მე-2 ფრონტის მომქმედი არმიის სანიტარულ ნაწილებში. 1950-1959 წლებში საქ. სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ალ. ნათიშვილის სახ. ექსპერიმენტული მორფოლოგიის უნივერსიტეტის სწავლული მდივანი. 1959-1965 წლებში ამავე უნივერსიტეტის დირექტორის მოადგილე. ავტორია 45 სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის 2 მონოგრაფიის: „შარდსაწვეთების ინერვაციის საკითხისათვის“ (1959), „თირკმლის ორგანოსშიდა აგებულება“ (1962); თანაავტორია 2 სახელმძღვანელოსი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1943 წელს (ლენინგრადი) „შარდსაწვეთების ინერვაცია“. სადოქტორო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1961 წელს ( თბილისი) „თირკმელშიდა საშარდე და სისხლძარღვოვანი სისტემის ურთიერთობა და ჰეპატორენული ვენური კავშირები“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1910 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1965 კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ბაკურიანში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები მ
Volkswagen AG
Volkswagen Aktiengesellschaft — უმსხვილესი გერმანული საავტომობილო კორპორაცია, დაარსებული 1937 წელს ბერლინში, ამჟამად სათავო ოფისი ქვემო საქსონიის ქალაქ ვოლფსბურგში მდებარეობს.
2014 წლის მონაცემებით ფოლკსვაგენ ჯგუფი მსოფლიოში მეორე უმსხვილესი ავტომწარმოებელია და მხოლოდ ტოიოტას ჩამორჩება. 2008 წლის შემდეგ, როდესაც 77 წლიანი პირველობა დათმო ამერიკულმა კონცერნმა General Motors-მა, ფოლკსვაგენ ჯგუფი და ტოიოტა თითქმის თანაბარი რაოდენობით ჩაუდგნენ სიას სათავეში.
ბრენდები
გამორჩეული ბრენდებია: ფოლკსვაგენი, პორშე, აუდი, შკოდა, ლამბორგინი, ბენტლი, ბუგატი, MAN, სეატი, დუკატი, სკანია და სუზუკი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავტომწარმოებელი კომპანიები კატეგორია:გერმანიის კომპანიები
საქართველო-იმერეთის გუბერნია
საქართველო-იმერეთის გუბერნია (Грузино-Имеретинская губерния) — რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული 1841-1846 წლებში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ტფილისი.
ისტორია
შეიქმნა საქართველოს გუბერნიის, სომხეთის ოლქისა და იმერეთის ოლქის გაერთიანების შედეგად ნიკოლოზ I-ის ბრძანებით 1840 წლის 10 აპრილს, ხოლო ძალაში შევიდა 1841 წლის 1 იანვარს. 1841 წელს რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში მყოფი ამიერკავკასიის მხარე შედგებოდა შემდეგი მიწებისაგან: 1) ქართლი; 2) იმერეთი, გურია, სამეგრელო, სვანეთი, აფხაზეთი; 3) სომხეთის ოქი; 4) ჯარ-ბელქანის ოლქი; 5) შირვანის პროვინცია; 6) ყარაბაღის პროვინცია; 7) შაქის პროვინცია; 8) ტალიშის სახანო; 9) ბაქოს პროვინცია; 10) დარუბანდის პროვინცია; 11) ყუბანის პროვინცია; 12) სამურის ოკრუგი; 13) ტარკის საშამხლო; სახანოები: ავარიის, კიურა-კაზი-კუმის, მეხთულინის და ლეზგინთა მიწებისაგან . აღნიშნული ტერიტორია დაიყო საქართველო-იმერეთის გუბერნიად და კასპიის ოლქად.
1841 წელს ახლადშექმნილი საქართველო-იმერეთის გუბერნია დაიყო 11 მაზრად (სამეგრელო, სვანეთი და აფხაზეთი კვლავინდებურად დამოუკიდებელ ერთეულებს წარმოადგენდა):
1842-1843 წლებში თელავის, თბილისის და გორის მაზრებს გამოეყოთ მთიანი რეგიონები და ჩამოყალიბდა შემდეგი ოკრუგები: სამივე უკრუგს ჰყავდა თავთავისი სპეციალური მმართველი, ხოლო ამის გარდა სამივეს ერთად დაენიშნა სპეციალური მეთვალყურე - მთავარი ნაჩალნიკი საქართველო-იმერეთის გუბერნიის მთიელი ტომებისა, რეზიდენციიტ ქვიშეთში.
1842 წელსვე ბელაქანის მაზრას შეეცვალა სახელი ბელაქნის ოკრუგით, ხოლო 1844 წლის აპრილის თვეში საერთოდ ჩამოშორდა საქართველო-იმერეთის გუბერნიას და დაექვემდებარა ჭარ-ბელაქნის ოკრუგის სამხედრო ნაჩალნნიკს, რომელსაც მიენიჭა უფლებები: სამოქალაქო საქმეებში გუბერნატორის, ხოლო სამხედრო სამეებში დივიზიის ნაჩალნიკის.
1844 წლის ნოემბერში თელავის მაზრა დაიყო თელავის და სიღნაღის მაზრებად.
საქართველო-იმერეთის გუბერნია გაუქმდა 1846 წლის 14 დეკემბერს, მის ადგილას ჩამოყალიბდა თბილისის, ქუთაისის, შემახისა და დერბენტის გუბერნიები.
კომენტარები
<references group="კ"/>
უილიამ ჰენრი ფოქს ტალბოტი
უილიამ ჰენრი ფოქს ტალბოტი (William Henry Fox Talbot; დ. 11 თებერვალი, 1800 — გ. 17 სექტემბერი, 1877) — ინგლისელი ფიზიკოსი და ქიმიკოსი, ფოტოგრაფიის ერთ-ერთი გამომგონებელი, მის გამოგონებას ეკუთვნის ე. წ „ანაბეჭდები“, რომელიც პირველად იქნა გამოყენებული ფოტოსურათების მიღებისთვის, პირველად ნეგატივის, შემდეგ კი განუსაზღვრელი რაოდენობის ასლებისთვის.
ბიოგრაფია
1835 წელს ტალბოტმა შექმნა პირველი გამოსახულების მქონე ნეგატივი, რომლისთვისაც გამოიყენა ქაღალდი, რომელიც გაჟღენთილი იყო ვერცხლის ნიტრატის და მარილის ხსნარით. ტალბოტი შიგნიდან ფოტოებს უღებდა თავისი ბიბლიოთეკის ფანჯარას, რისთვისაც იყენებდა 8სმ-იანი სისქის ოპტიკური ლინზის კამერას.
1838 წელს ლონდონის სამეფო საზოგადოებამ ტალბოტი დაჯილდოვა თავისი ერთ-ერთი უმაღლესი ჯილდოთი, როგორიცაა სამეფო მედალი.
1841 წელს ტალბოტმა დაარეგისტრირა ნეგატიურ-პოზიტიური მეთოდით ფოტოსურათების შექმნის პატენტი, ამისთვის იგი იყენებდა ვერცხლის ნიტრატს და ტიოსულფატის ნატრიუმს.
1844 წელს ტალბოტმა გამოაქვეყნა პირველი წიგნი ფოტო-ილუსტრაციებით.
1836 წელს გამოქვეყნებულ ერთ-ერთ ჟურნალში ტალბოტი აღწერს თავის გამოცდილებას, რომელიც მან მიიღო ფერების პერიოდულობით ცვლის დროს დიფრაქციული ბადის გამოსახულებაში, როდესაც მისგან აშორებდა, დაკვირვებისათვის გამოყენებულ ფოკუსირებულ ლინზას. მის შრომებში არ არის მოცემული არც რაოდენობითი გამოთვლები და არც დაკვირვებისათვის გაკეთებული მცდელობების განსაზღვრებები.
სქოლიო
კატეგორია:ბრიტანელი ფოტოგრაფები კატეგორია:ფოტოგრაფიის პიონერები კატეგორია:დაბადებული 1800 კატეგორია:გარდაცვლილი 1877
ცარიგრადი
ცარიგრადი (Ţarigrad) — სოფელი მოლდოვაში, დროკიის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 177 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 655 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დროკიის რაიონის სოფლები
ვაკაიამის პრეფექტურა
ვაკაიამის პრეფექტურა (იაპ. 和歌山県) — იაპონიის პრეფექტურა, რომელიც მდებარეობს კანსაის რეგოინში, კუნძულ ჰონსიუზე. (p1026) ვაკაიამის პრეფექტურის მოსახლეობა 944 320 ადამიანს შეადგენს (2017 წლის 1 ოქტომბრის მონაცემებით) და მას 7 724 კვადრატული კილომეტრის ფართობი უჭირავს. პრეფექტურა ესაზღვრება: ოსაკას პრეფექტურას - ჩრდილოეთით და მიესა და ნარის პრეფექტურა - ჩრდილო-აღმოსავლეთით.
ვაკაიამა არის ვაკაიამას პრეფექტურის დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი. სხვა დიდ ქალაქებს შორისაა: ტანაბე, ჰაშიმოტო და კინოკავა. ვაკაიამას პრეფექტურა მდებარეობს კიის ნახევარკუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე კიის არხზე და აკავშირებს წყნარ ოკეანეს და სეტოს შიდა ზღვას, კუნძულ სიკოკუზე მდებარე ტოკუშიმას პრეფექტურის მოპირდაპირედ.
1953 წლის წყალდიდობა
1953 წლის 17–18 ივლისს კოკისპირული წვიმას ტროტუარების ჩამოშლა, მდინარის ადიდება და მეწყერი მოჰყვა. განადგურდა მრავალი ხიდი და სახლი. იაპონიის მთავრობის ოფიციალური ანგარიშის თანახმად, 1015 ადამიანი გარდაიცვალა, 5 709 დაშავდა, განადგურდა 7115 სახლი.
ქალაქები
ვაკაიამას პრეფექტურაში ცხრა ქალაქია:
არიდა
გობი
ივადე
კაინანი
კინოკავა
შინგუ
ტანაბე
ვაკაიამა (დედაქალაქი)
მცირე ქალაქები და სოფლები
მცირე ქალაქები და სოფლები რაიონების მიხედვით:
არიდას რაიონი
არიდაგავა
ჰიროგავა
იუასა
ჰიდაკას რაიონი
ჰიდაკა
ჰიდაკაგავა
მინაბე
იურა
ჰიგაშიმუროს რაიონი
კიტაიამა
კოზაგავა
კუშიმოტო[[ფაილი:Map_of_Wakayama_Prefecture_Ja.svg|მინი|279x279პქ|ვაკაიამას პრეფექტურის რუკა.
]]
ტაიჯი
იტოს რაიონი
კაცურაგი
ქია
კუდოიამა
კაისის რაიონი
კიმინო
ნიშიმუროს რაიონი
კამითონდა
შირაჰამა
სუსამი
დემოგრაფია
1996 წლიდან ვაკაიამას პრეფექტურის მოსახლეობა იკლებს, ხოლო 2010 წლიდან ის ერთადერთი პრეფექტურაა კანსაის რეგიონში, რომლის მოსახლეობა 1 000 000 კაცზე ნაკლებია. 2017 წლის მონაცემებით ვაკაიამა იაპონიაში მოსახლეობის მიხედვით მე -40 ადგილზეა, სადაც 944,320 ადამიანი ცხოვრობს.
ვაკაიამას გუბერნატორის სია (1947 წლიდან დღემდე)
Masao Ohashi (大橋 正雄) 196 1967 წლის 23 აპრილიდან 1975 წლის 4 ოქტომბრამდე
შირო კარია (仮 谷 志良) 197 1975 წლის 23 ნოემბრიდან 1995 წლის 22 ნოემბრამდე
ისამუ ნიშიგუჩი (西 口 勇) 1995 1995 წლის 23 ნოემბრიდან 2000 წლის 13 ივლისამდე
იოშიკი კიმურა (木村 良 樹) 2000 2000 წლის 3 სექტემბრიდან 2006 წლის 2 დეკემბრამდე
კულტურა
მთა კოია (高野山), რომელიც იტოს რაიონში მდებარეობს იაპონელი ბუდისტების შინგონის სექტის შტაბია. ეს არის იაპონიის ერთ-ერთი პირველი იაპონური სტილის ბუდისტური ტაძარი. ის ძალიან პოპულარულია პილიგრიმებსა და ტურისტებს შორის. კუმანო-კოდო მთელ პრეფექტურაში მილის სიგრძეზე გადაჭიმულია და ის  იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის მე-11 ძეგლს წარმოადგენს იაპონიაში.
ფორთოხალი
ვაკაიამას პრეფექტურა პირველ ადგილზეა იაპონიაში ფორთოხლის წარმოების მხრივ. ვაკაიამას აქვს საკუთარი ბრენდის ფორთოხალი, რომელსაც აწარმოებენ არიდას რაიონში და უწოდებენ ,,არიდა-ფორთოხალს". არიდას რაიონი, სადაც ფორთოხალი 400 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში მზადდებოდა, დღეს ვაკაიამაში ფორთოხლის კულტურის შემოსავლის დაახლოებით ნახევარს იძლევა. გარდა ამისა, არიდა-ფორთოხლის მოსავლიანობა იაპონიის ფორთოხლის შიდა წარმოების დაახლოებით 10 პროცენტს შეადგენს.
იაპონური გარგარი (უმე)
იაპონიის სოფლის მეურნეობის, სატყეო და მეთევზეობის სამინისტროს კვლევის თანახმად, ვაკაიამა პირველია იაპონური გარგარის (高野山) წარმოებით იაპონიაში. 2016 წლის მონაცემებით, ვაკაიამ იაპონური გარგარის შიდა წარმოების 70% შეადგინა.
დაძმობილებული პროვინციები
ვაკაიამას პრეფექტურას აქვს მეგობრული ურთიერთობა და დაძმობილებულია იაპონიის საზღვრებს გარეთ მდებარე ექვს ადგილთან: რიჩმონდი, კანადა ; შანდუნი, ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა ; აღმოსავლეთ პირენეის დეპარტამენტი, საფრანგეთი ; ფლორიდა, აშშ ; სინალოა, მექსიკა ; და გალისია, ესპანეთი.
ტურიზმი
ვაკაიამის პრეფექტურაში მდებარეობს ცხელი წყაროები, როგორიცაა შირაჰამა, კავაიუ და იუნომინე ონსენი.
უნივერსიტეტები
ვაკაიამას უნივერსიტეტი
კოიასანის უნივერსიტეტი
კინკის უნივერსიტეტი
ვაკაიამას სამედიცინო უნივერსიტეტი
სქოლიო
კატეგორია:კანსაის რეგიონის პრეფექტურები
კოტოვო
კოტოვო (Котово) — ქალაქი რუსეთის ვოლგოგრადის ოლქში. კოტოვოს რაიონის ცენტრი. რკინიგზის სადგული ლიფშინსკაიდან 16 კმ. აირგადასამუშავებელი, რკინაბეტონის ნაკეთობა, საბურღი ტექნიკური საკავშირო სამეცნიერო კვლევა. კოტოვოს რაიონში არის ნავთობის და აირის საბადოები. 1966 წლამდე იყო დაბა.
სქოლიო
კატეგორია:ვოლგოგრადის ოლქის ქალაქები
კოტსის მიწა
მინი|კოტსის მიწა კოტსის მიწა (Coats Land) — ანტარქტიდის ტერიტორიის ნაწილი, რომელიც განფენილია დ. გ. 20° და 37°-ს შორის. აღმოსავლეთით ესაზღვრება დედოფალ მოდის მიწას, დასავლეთით გადადის ფილხნერის შელფულ მყინვარში. კოტსის მიწის ზედაპირი თითქმის მთლიანად დაფარულია 1000-2000 მეტრამდე სისქის კონტინენტური მყინვარით. აღმოაჩინა შოტლანდიურმა ექსპედიციამ 1904 წელს. სახელი ეწოდა შოტლანდიელი მეწარმის პატივსაცემად, რომელმაც ექსპედიცია დააფინანსა.
ჩიქავა
საკუთარი სახელი ჩიქავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
პროგრამული უზრუნველყოფა თავისუფალი და ღია საწყისი კოდით
პროგრამული უზრუნველყოფა თავისუფალი და ღია საწყისი კოდით (Free/Libre and Open-Source Software; FLOSS; FOSS) — პროგრამული უზრუნველყოფის კატეგორია, რომელიც შესაძლებელია კლასიფიცირებულ იქნას როგორც თავისუფალი, ასევე ღია საწყისი კოდის მქონე პროგრამულ უზრუნველყოფად. ამ კატეგორიის პროგრამული უზრუნველყოფა ვრცელდება ლიცენზიით, რომლითაც ნებისმიერს ენიჭება თავისუფლება გამოიყენოს, შექმნას ასლი, შეისწავლოს და შეცვალოს პროგრამული უზრუნველყოფა ნებიმიერი სახით, ამასთან, საწყისი კოდი ვრცელდება ღიად, იმგვარად, რომ ადამიანებს შეუძლიათ მოხალისეობრივად შეიტანონ გაუმჯობესებები პროგრამული უზრუნველყოფის პროექტში. მისი არსი საპირისპიროა პროპრიეტარული პროგრამული უზრუნველყოფის, რომელიც ვრცელდება დაცული უფლებების ლიცენზიით და რომლის საწყისი კოდი, როგორც წესი, დახურულია მომხმარებლისთვის.
თავისუფალი და ღია პროგრამული უზრუნველყოფა არ უნდა არ უნდა შეგვეშალოს უფასო პროგრამულ უზრუნველყოფაში (Freeware).
თავისუფალი და ღია პროგრამული უზრუნველყოფა იცავს პროგრამული უზრუნველყოფის მომხმარებლის სამოქალაქო თავისუფლების უფლებებს (იხ. ოთხი ფუძემდებლური უფლება). ასევე, ამ კატეგორიის პროგრამები გამოირჩევიან დაბალი ფასით, გაძლიერებული უსაფრთხოებითა და სტაბილურობით (განსაკუთრებით მავნე პროგრამების წინააღმდეგ), იცავენ კონფიდენციალურობას, მხარს უჭერენ წიგნიერებას და მომხმარებელს საკუთარი ფიზიკურ მოწყობილობის კონტროლის მეტ შესაძლებლობას აძლევენ. თავისუფალი და ღია საწყისი კოდის მქონე ოპერაციული სისტემები, მაგალითად როგორიცაა Linux და BSD-ის შთამომავლები, ფართოდ გამოიყენება მსოფლიოში. მათი მართვის ქვეშ არის მილიონობით სერვერი, პერსონალური კომპიუტერი, სმარტფონი (მაგ. Android), სამრეწველო მანქანა-დანადგარები და გამოთვლითი სისტემის მიერ მართული სხვა მოწყობილობები. თავისუფალი და ღია პროგრამული უზრუნველყოფის ლიცენზიებს იყენებენ პროგრამული უზრუნველყოფის ბევრ პაკეტში, მათ შორის კომერციულ პროექტებში. თავისუფალი პროგრამული უზრუნველყოფის და პროგრამული უზრუნველყოფის ღია კოდის მოძრაობები არიან ონლაინ სოციალური მოძრაობები, რომელიბიც ქმნიან, ავრცელებენ და მოუწოდებენ თავისუფალი და ღია კოდის მქონე პროგრამული უზრუნველყოფის გამოყენებისკენ.
სქოლიო
კატეგორია:უფასო პროგრამები კატეგორია:პროგრამული უზრუნველყოფის ლიცენზიები
მინსკის დრამატული თეატრი
მინსკის დრამატული თეატრი — იანკა კუპალას სახელობის აკადემიური თეატრი, უძველესი დრამატული თეატრი მინსკში, საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირში. შეიქმნა 1920 წელს მინსკში, ეწოდებოდა ბელორუსიის სახელმწიფო თეატრი, (1926 წლიდან ბელორუსიის სახელმწიფო დრამატული თეატრი). 1921-1931 წლებში თეატრს ხელმძღვანელობდა ე. მიროვიჩი. პირველ წლებში თეატრი დგამდა ეროვნულ, ისტორიულ და ფოლკლორულ პიესებს. მნიშვნელოვანი დადგმებია: ე. რომანოვიჩის "ხიდი" (1929 წელი), კ. ჩორნის "მამული" (1932 წელი), ა. ოსტროვსკის "მგლები და ცხვრები" (1936 წელი), ი. კუპალას "პავლინკა" (1944 წელი). პოგოდინის "კრემლის კურანტები" (1956 წელი), და "მესამე პათეტიკური" (1959 წელი) და სხვა. 1940 წელს თეატრი დააჯილდოვეს შრომის წითელი დროშის ორდენით; 1944 წელს მიეკუთვნა იანკა კუპალას სახელი, 1955 წელს მიენიჭა აკადემიური თეატრის წოდება. სხვადასხვა დროს თეატრში მუშაობდნენ: ვ. ვლადიმირსკი. ო. გალინა, გ. გლებოვი, გ. გრიგონისი და სხვა. დასში ირიცხებიან (1979 წლიდან) სსრკ სახელობის არტისტები — პ. მოლჩანოვი, ლ. რახლენკო, ლ. რჟეცკაია, ზ. სტომა; ბელორუსიის საბჭოთა სოციალური რესპუბლიკის სახელობის არტისტები — ზ. ბროვარსკაია, ლ. დავიდოვიჩი, ნ. ერიომენკო და სხვა. მთაარი რეჟისორია რსფსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე ვ. რაევსკი, მთავარი მხატვარი — ბელორუსიის სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე ბ. გერლოვანი.
ლიტერატურა
კატეგორია: თეატრები
იმრე კიში
იმრე კიში (Imre Kiss; დ. 10 აგვისტო 1957, ჰაიდუბესერმენი, უნგრეთი) — უნგრელი ფეხბურთელი, მეკარე. იცავდა ტატაბანიის ამავე სახელწოდების საფეხბურთო კლუბ „ტატაბანიასა“ და უნგრეთის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატის მონაწილე უნგრეთის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.
მსოფლიო ჩემპიონატზე
იმრე კიში იყო უნგრეთის ეროვნული ნაკრების წევრი 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატზე, თუმცა არცერთ შეხვედრაში მონაწილეობა არ მიუღია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:დაბადებული 10 აგვისტო კატეგორია:უნგრელი ფეხბურთელები კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
არაუკარია (პარანა)
არაუკარია (Araucária) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 897 მეტრზე. მიეკუთვნება კურიტიბის აგლომერაციის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კურიტიბის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 119 123 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 253.86 კმ²-ზე. ფართობი 469 240 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
კეპრეშტი
კეპრეშტი (Căpreşti) — სოფელი მოლდოვაში, ფლორეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 117 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 837 ადამიანს შეადგენდა.
სოფელი მდებარეობს მდინარე რეუტის სანაპიროზე, კიშინოვიდან ჩრდილო-დასავლეთით 88 კილომეტრში.
ისტორია
სოფელი კეპრეშტი დაარსდა 1851 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:ფლორეშტის რაიონის სოფლები
ანდრეა პოლი
ანდრეა პოლი (Andrea Poli; დ. 29 სექტემბერი, 1989, ვიტორიო ვენეტო, იტალია) — იტალიელი ფეხბურთელი. ამპლუით ნახევარმცველი, თამაშობს „ბოლონიაში“. 2012 წელს შედგა მისი დებიუტი იტალიის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 29 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1989 კატეგორია:ბოლონიის ფეხბურთელები კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები
ამერიკული დინგნიჩაბა
ამერიკული დინგნიჩაბა (Polyodon spathula) — თევზი დინგნიჩაბასებრთა რიგისა. აქვს წაგრძელებული სხეული, ქვევით განლაგებული პირი ორი ულვაშით, გვერდითი ხაზის არხები თავსა და ტანზე გარშემორტყმულია ფხებით. გავრცელებულია ჩრდილოეთ ამერიკის მდინარეებსა და ტბებში, მდინარე მისისიპის აუზში. სიგრძეში აღწევს 2 მეტრს, მასით — 70 კილოგრამს. დინგი ნიჩაბს წააგავს (აქედან სახელწოდება). პირი წინ არ იწევა, სალაყუჩე ფოთოლაკები გრძელი და მრავალრიცხოვანია. იკვებება ზოოპლანქტონით. შეტანილია ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის წითელ ნუსხაში. ზოგ ქვეყანაში შეყვანილია როგორც აკვაკულტურის ობიექტი; ჰყავთ სათევზე მეურნეობებში, უშვებენ წყალსაცავებში, სადაც წარმატებით იზრდება და შთამომავლობასაც იძლევა.
სქოლიო
კატეგორია:დინგნიჩაბასებრნი
უსმანოვო (ტაშტამაკის სოფსაბჭო)
უსმანოვო (Уҫман) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აურგაზის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 165 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ თოლბაზიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბელოე-ოზერო, რომელიც დაშორებულია 45 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ (89 %).
სქოლიო
კატეგორია:აურგაზის რაიონის სოფლები
2016 წელი აზერბაიჯანში
2016 წელი აზერბაიჯანში აღინიშნა, როგორც ”მულტიკულტურალიზმის წელი”.
ამ სტატიაში აღწერილია 2016 წელს მომხდარი მოვლენები აზერბაიჯანში.
იანვარი
15 იანვარი
ექსპერიმენტული რეისის შედეგად გაიგზავნა კონტეინერი მატარებლით უკრაინა-საქართველო-აზერბაიჯანი-ყაზახეთი-ჩინეთი.
20 იანვარი
ხოჯალის ტრაგედია აღიარებულ იქნა სლოვენიის რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს მიერ.
თებერვალი
11 თებერვალი
ნებრასკის შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.
15 თებერვალს
ჰავაის შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.
მონტანას შტატმა (აშშ) გამოაცხადა "ხოჯალის ხსენების დღე"
26 თებერვალი
ჯორჯიას შტატმა (აშშ) აღიარა ხოჯალის ტრაგედია.
მარტი
29 მარტი
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანება ქვეყნის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს სტრუქტურის გაუმჯობესების შესახებ.
აპრილი
1-5 აპრილი
ბრძოლა აზერბაიჯანისა და სომხეთის შეიარაღებულ ძალებს შორის.
19 აპრილი
ბაქოს ახალი მეტროსადგურებს საფუძვლები ჩაიყარა - „სადგურის მოედნისა“ და „მემარ ეჯემის“.
25-27 აპრილი
გაეროს ცივილიზაციების ალიანსის VII გლობალური ფორუმი.
მაისი
17 მაისი
მიწის ნაკადის ცერემონიალი ტრანს-ადრიატიკური მილსადენის (TAP) სალონიკში (საბერძნეთი).
ივნისი
3-4 ივნისი
მსოფლიო აზერბაიჯანელთა მეოთხე კონგრესი.
15 ივნისს
ამნისტიის აქტის აღსრულების დასაწყისი აზერბაიჯანის სასჯელაღსრულების დაწესებულებების მიერ.
17-19 ივნისი
ევროპული ფორმულა 1 (მსოფლიო თასის მერვე ეტაპი ფორმულა 1).
ივლისი
7 ივლისი
ხელი მოეწერა ოქმს აზერბაიჯანის მონაწილეობის შესახებ ევროკავშირის არაერთ პროგრამაში.
16-30 ივლისი
საერთაშორისო საზაფხულო მუსიკალური ფესტივალი სახელწოდებით " ЖАРА".
აგვისტო
8 აგვისტო
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის (ილჰამ ალიევი), რუსეთის ფედერაციის (ვლადიმერ პუტინი) და ირანის ისლამური რესპუბლიკის (ჰასან რუჰანი) პრეზიდენტების სამიტი.
სექტემბერი
1-14 სექტემბერი
42-ე მსოფლიო საჭადრაკო ოლიმპიადა.
1 სექტემბერი
სტამბოლში (თურქეთი) ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის სამიტის დროს შეიქმნა "საკონტაქტო ჯგუფი აზერბაიჯანის წინააღმდეგ სომეხთა აგრესიის შესახებ".
21 სექტემბერი
მინგეჩაურის სამრეწველო პარკის გახსნის ცერემონია.
26 სექტემბერი
საერთო სახალხო ხმის მიცემა რესპუბლიკის კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (6 მუხლი), აგრეთვე დამატებების (23 მუხლი) შესახებ.
ოქტომბერი
2 ოქტომბერი
ბაქოს ეწვია რომის პაპი ფრანცისკი.
ნოემბერი
16-18 ნოემბერი
დეკემბერი
2 დეკემბერი
აზერბაიჯანული ქალაქი შაქი გამოცხადებულია თურქული სამყაროს კულტურულ დედაქალაქად.
შეიქმნა ახალი ავიაკომპანია სახელწოდებით "Buta Airways".
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანი კატეგორია:2016 წელი აზერბაიჯანში
სამების ციხესიმაგრე
სამების ციხესიმაგრე (Троицкая крепость) — რუსეთის იმპერიის საფორტიფიკაციო ნაგებობა. მდებარეობდა აზოვის ზღვის სანაპიროზე, ტაგან როგის კონცხის დაბოლოებაზე. ციხესიმაგრის მშენებლობა დაიწყო 1698 წელს და ძირითადი სამუშაოები დასრულდა 1709 წელს. სამების ციხესიმაგრის დაარსებიდან სათავეს იღებს ტაგანროგის ისტორიაც.
ისტორია
სამების ციხესიმაგრის მშენებლობა მიმდინარეობდა 1698-1711 წლების პერიოდში. პირველად რუსეთის იმპერიის ქალაქთმშენებლობის ისტორიაში, წინასწარ შემუშავებული გეგმის მიხედვით, გამოიყო ადგილი და დაიწყო ქალაქ ტროიცკის მშენებლობა. ციხესიმაგრე შენდებოდა ინჟინერ ფონ ბორგსდორფის პროექტის მიხედვით, რომლის პროექტიც პეტრე I-ის პირადი ბრძანებით მნიშვნელოვნად შეასწორა რეიონოლდ ტრუზინმა. მშენებლობის ძირითადი სამუშაოები დასრულდა 1709 წლის გაზაფხულზე.
სამების ციხესიმაგრე მდებარეობდა ტაგანროგის კონცხის დასასრულში. ციხის კედლები იყო 8 მეტრის სიმაღლისა და კედლის გარშემო 5 მეტრის სიმაღლის ორმო იყო გარშემოვლებული.
ციხესიმაგრის კედელთან აშენდა ძლიერი თავდაცვითი ხაზი: სამი ბასტიონი, ორი ნახევარბასტიონი, სამი რეაველინი. ციხესიმაგრეს ორი კარი ჰქონდა — ჩრდილოეთისა (მოსკოვის, მთავარანგელოზის) და სამხრეთის (საზღვაო, ნიკოლსკის) — ორივე კარგად დაცული. ალყის შემთხვევაში დამატებითი თავდაცვითი საშუალება იყო 40 მეტრი სიგანისა და 5 მეტრი სიღრმის თავდაცვითი თხრილი, რომელიც გათხრილი იყო კედლის მთელ სიგრძეზე.
ოსმალეთის იმპერიასთან დადებული პრუტის სამშვიდობო ხელშეკრულების მიხედვით სამების ციხესიმაგრე მთლიანად დაანგრიეს 1711-1712 წლებში. მისი კვლავ აღორძინება შესაძლებელი გახდა 1769-1770 წლებში, მაგრამ ყირიმის რუსეთთან შერტების შემდეგ, 1783 წლიდან ციხესიმაგრემ დაკარგა თავისი მნიშვნელობა და გაუქმდა ეკატერინე II-ის ბრძანების საფუძველზე, ხოლო აზოვის ფლოტილიის გემები გაიგზავნა სევასტოპოლში.
მოგვიანებით ტაგანროგი განვითარდა როგორც სავაჭრო პორტი. ციხესიმაგრე გამოიყენებოდა სხვადასხვა დანიშნულებით და საბოლოოდ მოხდა მისი დემონტაჟი. ციხესიმაგრის ერთადერთი ნაგებობა, რომელმაც ჩვენამდე მოაღწია არის პეტრეს ყაზარმები, რომელიც მდებარეობს ციხესიმაგრის პირველი შესახვევის ნომერ 46-ში.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ციხესიმაგრეები კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები
თამაზ ლაფერაშვილი
თამაზ ლაფერაშვილი (დ. 12 აპრილი, 1935, თბილისი — გ. 13 ნოემბერი, 2014) — ქართველი მომღერალი, პედაგოგი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1990).
ბიოგრაფია
დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალის ფაკულტეტი.
თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში სწავლის პერიოდში მონაწილეობდა საოპერო სტუდიის სპექტაკლებში: „მოხუცი ბოშა“ და „ექიმი“. 1961 წლიდან იყო ზ. ფალიაშვილის სახელობის თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის წამყვანი სოლისტი, ლენინგრადის მცირე საოპერო თეატრის სოლისტი 1970-იან წლებში, თბილისის საოპერო თეატრის დირექტორის მოადგილე 1992–2004 წლებში. 2001 წლამდე თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალის პედაგოგი. მისი ქართული რეპერტუარი, ოპერები: აბიო, ცანგალა (ზ. ფალიაშვილი „აბესალომ და ეთერი“, „დაისი“), მაკარი (ვ. დოლიძე „ქეთო და კოტე“), მაცნე, კაც ზვამბაია, ქრისტეფორე, გიორგი, ხუტა, შერგილი (ო. თაქთაქიშვილი „მინდია“, „მთვარის მოტაცება“, „პირველი სიყვარული“, „სამი ნოველა“), მჭედელი (ა. ბუკია „სამი მჭედელი“), მოამბე (ა. შავერზაშვილი „ოიდიპოს მეფე“), მარკიზი (გ. ყანჩელი „…და არს მუსიკა“), მაკარი (ჯ. და ვ. კახიძეები „ბარბალე“). კამერული რეპერტუარები: ს. ნასიძე ვოკალური ციკლი „ქართული ხალხური პოეზიიდან“ პირველი შესრულება, შესრულდა ლენინგრადში, უნგრეთში 1969 წელს, ვ. აზარაშვილი ვოკალური ციკლი შ. ნიშნიანიძის ლექსებზე პირველი შესრულება, შესრულდა მოსკოვში, პეტერბურგში 1976 წელს, სხვა რეპერტუარები: ფილიპე, ფარაონი, ფერნანდო (ვერდი „დონ კარლოსი“, „აიდა“, „ტრუბადური“), დონ პასკუალე (დონიცეტი „დონ პასკუალე“), დონ ბაზილიო (როსინი „სევილიელი დალაქი“), მაზეტო, კომანდორი, ლეპორელო (მოცარტი „დონ ჟუანი“), მეფისტოფელი (გუნო „ფაუსტი“), ბორისი, პიმენი, ვარლაამი (მუსორგსკი „ბორის გოდუნოვი“), ბერტრანი, რენე, გრემინი (ჩაიკოვსკი „იოლანტა“, „ევგენი ონეგინი“), კონჩაკი (ბოროდინი „თავადი იგორი“), მეწისქვილე (დარგომიჟსკი „ალი“), ალეკო, მოხუცი ბოშა, ბარონი, მალატესტა (რახმანინოვი „ალეკო“, „ძუნწი რაინდი“, „ფრანჩესკა და რიმინი“), რუსლანი (გლინკა „რუსლან და ლუდმილა“), პორგი (გერშვინი „პორგი და ბესი“), რემენიუკი, მეფე–ტრეფი (პროკოფიევი „სემიონ კოტკო“, „სამი ფორთოხლის სიყვარული“), ტაპა (ჩალაევი „მთიელები“).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2014 კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
ანექსია
ანექსია (annexio - „შეერთება“) — ერთი სახელმწიფოს მიერ სხვა ქვეყნის ტერიტორიის ან მისი ნაწილის მითვისება ძალით ან მისი გამოყენების მუქარით.
ანექსია წარმოადგენს სახელმწიფოს მიერ თავისი ტერიტორიის მიღმა სხვა ტერიტორიაზე საკუთარი სუვერენიტეტის გავრცელების გამოცხადებას. სეცესიისგან განსხვავებით, როდესაც მოცემული ტერიტორიის გადაცემა ან/და გაყიდვა ხელშეკრულების საფუძველზე ხდება, ანექსია არის სახელმწიფოს მხრიდან ცალმხრივი ქმედება რეალურად მისი კონტროლირებადი ტერიტორიის შეერთების და ამ აქტის სახალხო ლეგიტიმაციით აღიარების ნაბიჯებით.
ჯერ კიდევ XX საუკუნის დასაწყისში ანექსია განიხილებოდა, როგორც გამარჯვებული სახელმწიფოს კანონიერი უფლება. გაეროს წესდებით, ძალის გამოყენებისა და დამუქრების აკრძალვასთან ერთად უკანონოდ გამოცხადდა ანექსიაც. თანამედროვე საერთაშორისო სამართლის ნორმებით, ანექსია, როგორც ტერიტორიის შეძენის ფორმა, უკანონო ქმედებად არის მიჩნეული. იგი აგრესიის ერთ-ერთ სახეს წარმოადგენს.
ანექსია განსხვავდება ოკუპაციისაგან, რადგან ის გულისხმობს ტერიტორიის კუთვნილების საკითხში იურიდიულ ცვლილებებს. მაგ: 1878 წლიდან ბოსნია და ჰერცეგოვინა ოკუპირებული იყო ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის მიერ, მაგრამ მისი ანექსირება ანუ იურიდიული დაკანონება მოხდა მხოლოდ 1908 წელს, მანამდე ის ფორმალურად ითვლებოდა ოსმალეთის იმპერიის ტერიტორიად.
ანექსიამდე შეიძლება არსებობდეს იმგვარი პირობები, რომ ტერიტორიის დაპყრობა და სამხედრო ოკუპაცია არ გახდეს აუცილებელი. მაგალითად, 1910 წელს იაპონიამ მისი პროტექტორატი კორეის ანექსია მხოლოდ ოფიციალური განცხადებით მოახდინა; სანამ 1925 წელს სვალბარდის კუნძულების ანექსიას მოახდენდა, ნორვეგიამ ამ კუნძულების ფლობაში კონკურენტ ძალებთან ხელშეკრულების დადებით ისინი გაანეიტრალა. ასევე, მშვიდობიანი ანექსია იყო XIX საუკუნეში, აშშ-ის მიერ ჰავაის კუნძულების მიერთება. ჰავაის მმართველობა თავის ტერიტორიაზე ამერიკულ ხელისუფლებას დათანხმდა.
ანექსიის პროცესის ფორმალური მხარე საერთაშორისო სამართლით არ არის განსაზღვრული, მას უმეტესწილად ანექსორი ქვეყნის კონსტიტუციური კანონი აწესრიგებს. 1936 წელს, იტალიის მიერ ეთიოპიის ანექსია იტალიის მეფის განკარგულებით განხორციელდა. კონგრესის რეზოლუციებზე დაფუძნებით მოხდა აშშ-ის მიერ 1845 წელს ტეხასის და 1898 წელს ჰავაის ანექსიაც. თუმცა ანექსიის საბოლოო ლეგალიზება ხდება საერთაშორისო ორგანიზაციებისა და აქტორების მხრიდან მისი აღიარებით.
საერთაშორისო სამართლის ევოლუცია
XX საუკუნეში, საერთაშორისო სამართალმა სახელმწიფოს მიერ ძალის გამოყენებასთან მიმართებაში მნიშვნელოვანი ცვლილებები განიცადა. ამის ცხადი მაგალითებია ისეთი შეთნხმებები, როგორიცაა 1907 წლის პორტერის კონვენცია, 1920 წლის ერთა ლიგის შეთანხმება, 1928 წლის ბრიან-კელოგის პაქტი და ბოლოს, გაეროს ქარტიის პირველი ნაწილის მუხლი 2, რომლიც დღევანდელ საერთაშორისო სამართალში მოქმედებს: მას შემდეგ, რაც ძალის გამოყენება სხვა ქვეყნის ტერიტორიის ნაწილის ან სრულად დაპყრობისთვის არალეგალური გახდა, ოკუპირებული ტერიტორიების ანექსია, მათზე სუვერენულობის გავრცელება სამართლის სფეროს დისკუსიის საკითხად იქცა.
მეორე მსოფლიო ომის დროს, ანექსიის გამოყენებამ სახელმწიფოების მთლიან მოსახლეობებს ის უსაფრთხოება წაართვა, რაც მანამდე საერთაშორისო სამართლით ჰქონდათ გარანტირებული. 1949 წლის ჟენევის მეოთხე კონვენციამ გაამყარა 1899 და 1907 წლების ჰააგის კონვენციები მოსახლეობის უფლებების დაცვის შესახებ. ჟენევის მეოთხე კონვენციის ავტორებმა ხაზი გაუსვეს ამ უფლებათა ურღვევობის „აბსოლუტურ ხასიათს“, რითაც კიდევ უფრო გაართულეს ერთი ქვეყნის მიერ გარკვეული ტერიტორიის ანექსია საერთაშორისო სამართლის გვერდის ავლით. კონვენციის მუხლი 47, პირველი პარაგრაფის სექცია III: ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრებ პირებს, არცერთ შემთხვევაში, არ უნდა ჩამოერთვათ ამ კონვენციაში გაწერილი უფლებები რაიმე ტიპის ცვლილებებით, ამ ტერიტორიაზე მოქმედი ხელისუფლების მიერ ან მასსა და ოკუპანტ ძალას შორის გაფორმებული რაიმე შეთანხმების მიხედვით და არც ამ ტერიტორიის ანექსიის შედეგად.“
ჩინეთი
ტიბეტი ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის კონტროლს ქვეშ გადავიდა მას შემდეგ, რაც რეგიონმა წარუმატებლად სცადა საერთაშორისო აღიარების მოპოვება და 1951 წელს ჩინეთის წნეხის შედეგად 17 პუნქტიან შეთანხმებას მოაწერა ხელი. დასავლური აზრით, ჩინეთის მიერ ტიბეტის ინკორპორირება ანექსიას წარმოადგენდა.
ინდოეთი
1954 წელს, ინდოეთში პორტუგალიური ანკლავის, დადრასა და ნაგარ-ჰაველის მოსახლეობამ ნაციონალისტური ძალების მოხალისეთა დახმარებით, პორტუგალიური მმართველობა დაასრულა. 1954-1961 წლებში, რეგიონი დე-ფაქტო დამოუკიდებლობას ფლობდა, თუმცა 1961 წელს რეგიონის ხელისუფლებამ ინდოეთის მთავრობასთან რეგიონის ინდოეთთან შეერთების შეთანხმებას მოაწერა ხელი.
1961 წელს, ინდოეთი და პორტუგალია მცირე სამხედრო კონფლიქტში ჩაერთვნენ პორტიგალიის მიერ კონტროლირებად გოას, დამანისა და დიუს ტერიტორიებისთვის. ინდოეთი ამ ტერიტორიებზე შეიჭრა და 36 საათში დაიკავა, რითაც პორტუგალიელთა 451 წლიანი კოლონიური მმართველობა ამ ტერიტოირებზე დაასრულა. ინდოეთში ეს მოვლენები ისტორიული ინდოეთის გათავისუფლებად შეირაცხა, ხოლო პორტუგალიაში ეროვნულ ტრაგედიად. ინდოეთის ქმედების დაგმობის გაეროს უშიშორების საბჭოს რეზოლუციას საბჭოთა კავშირმა ვეტო დაადო. გოას, დამანისა და დიუს ანექსია შემდგომ უკვე ინდოეთმა განახორციელა.
სიკიმი
ბრიტანეთის კოლონიური მმართველობის პერიოდში სიკიმს გაურკვეველი პოლიტიკური სტატუსი ჰქონდა, ის სამთავროს ან ინდოეთის პროტექტორატს წარმოადგენდა. ინდოეთის დამოუკიდებლობის მოპოვებამდე, ქვეყნის აღმასრულებელი საბჭოს ლიდერმა, ჯავაჰარლალ ნერუმ პირობა დადო, რომ სიკიმი, როგორც ინდოეთის ტერიტორია არ ჩაითვლებოდა. თუმცა დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, ინდოეთის ნაციონალიზმმა სიკიმის ჩოგალის მონარქია წნეხის ქვეშ მოაქცია.
1950 წელს დადებული შეთანხმებით, სიკიმის სიუზერენი ინდოეთი გახდა, რომლის ფუნქციებში გადავიდა სიკიმის საგარეო ურთიერთობები, თავდაცვა და კომუნიკაციები. დროთა განმავლობაში ჩოგალის დინასტია სიკიმში პოპულარობას კარგავდა. შედეგად, 1975 წელს, ინდოეთის პარლამენტმა სიკიმის სტატუსი შეცვლა, რითაც მას რეგიონის ინდოეთთან შეერთების უფლება ეძლეოდა. იმავე წლის აპრილში, ინდური არმია სიკიმში შევიდა და მონარქის სასახლე დაიკავა. რეგიონში რეფერენდუმი ჩატარდა, სადაც ხმის მიმცემთა (59 %) 97.5 %-მა ინდოეთთან ერთიანობას დაუჭირა მხარი. 1975 წლის 16 მაისს, სიკიმი ინდოეთის 22-ე შტატი გახდა და სიკიმის მონარქია გაუქმდა.
როკოლი
1955 წლის 18 სექტემბერს, დიდი ბრიტანეთის იმპერიის უკანასკნელი ტერიტორიული გაფართოება განხორციელდა — ატლანტიკის ოკეანის ჩრდილოეთით მდებარე კუნძულ როკოლის ანექსია მოხდა, მას შემდეგ, რაც მასზე სამეფო ფლოტის ვერტმფრენით ბრიტანელი მაღალჩინიანი სამხედროები გადასხდნენ. მათ კუნძულზე ბრიტანეთის დროშა აღმართეს. თუმცა როგორც საზღვაო სამართლითაა ხმელეთიდან 12 კმ-იანი საზღვაო ტერიტორიის ფლობა აღიარებული, ამ წესს როკოლზე არც ბრიტანეთი აღიარებს, არც კუნძულის მეზობლები, ისლანდია, ირლანდია, ფარერები და დანია.
ერიტრეის ანექსია
1952 წელს, ეთიოპიის იმპერატორმა, ჰაილე სელასიე I-მა ერიტრეასთან ფედერაცია შექმნა. 1962 წელს, მან ფედერაცია დაშალა და ერიტრეის ანექსია გამოაცხადა, რასაც ერიტრეის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლა მოჰყვა.
აღმოსავლეთ ტიმორის ანექსია
1975 წლის ინტერვენციის შემდეგ, ინდონეზიამ აღმოსავლეთ ტიმორის ანექსია მოახდინა, რომელსაც ტიმორ ტიმური ეწოდებოდა. ის ქვეყნის 27-ე პროვინციად ითვლებოდა, თუმცა მას გაერო არ აღიარებდა. აღმოსავლეთ ტიმორელები ინდონეზიის წინააღმდეგ პარტიზანულ ბრძოლაში იყვნენ ჩართულნი.
1999 წელს გაეროს დახმარებით, აღმოსავლეთ ტიმორში რეფერენდუმი ჩატარდა, სადაც ტიმორელებმა უარი განაცხადეს ინდონეზიის შემადგენლობაში ავტონომიურ სტატუსზე. შედეგად, 2002 წელს აღმოსავლეთ ტიმორმა დამოუკიდებლობა მოიპოვა და დღეს მას აღმოსავლეთი ტიმორი ეწოდება.
დასავლეთი საჰარა
1975 წელს, მადრიდის შეთანხმების შედეგად, ესპანეთმა დატოვა დასავლეთ საჰარის ტერიტორია და მისი მმართველობა მაროკოსა და მავრიტანიას გადასცა. ამ მოვლენამ დამოიკდებლობისთვის მებრძოლ პოლისარიოს ფრონტს ბიძგი მისცა, როგორც მაროკოს, ასევე მავრიტანიის წინააღმდეგ ებრძოლა. 1979 წლის სამხედრო პუტჩის შემდეგ, დასავლეთ საჰარა მავრტინიამაც დატოვა და მაროკოს დაუტოვა მისი მმართველობა.
1991 წელს, გაეროს ეგიდით დაიწყო სამშვიდობო მოლაპარაკებები, რომელიც შემდგომ შეჩერდა. 2012 წლის მდგომარეობით, გაერო აგრძელებს პირდაპირ მოლაპარაკებებს მაროკოსა და პოლისარიოს ფრონტს შორის, რათა მიღწეულ იქნეს შეთანხმება. საჰარის არაბთა დემოკრატიული რესპუბლიკა ნახევრად აღიარებული სახელმწიფოა, რომელის 1975 წლიდან არსებობს.
აღმოსავლეთ იერუსალიმის ანექსია ისრაელის მიერ
1967 წლის ექვსდღიანი ომის შედეგად, ისრაელმა დასავლეთ სანაპიროს ნაწილის, აღმოსვალეთ იერუსლიმი დაიკავა. იმავე წელს, ისრაელმა ცალმხრივად მოახდინა აღმოსავლეთ იერუსალიმზე საკუთარი იურისდიქციის გავრცელება. იმ დროისათვის, ისრაელმა გაეროს შეატყობინა, რომ ეს ნაბიჯი მხოლოდ ადმინისტრაციული და მუნიციპალური მმართველობისთვის გადადგა და ის არ წარმოადგენდა ანექსიას. 1980 წელს, ისრაელის ქნესეთმა მიიღო კანონი იერუსალიმის შესახებ, რომლითაც იერუსალიმი გამოცხადდა ისრაელის დედაქალაქად, შესაბამისად მოახდინა მისი ანექსია. აღნიშნული ნაბიჯი გაეროს უშიშროების საბჭომ სხვადასხვა დროს არაერთი რეზოლუციით დაგმო.
ისრაელი — გოლანის ანექსია
1967 წლის ექვსდღიან ომში ისრაელმა სირიის გოლანის მაღლობების 2/3 დაიკავა. 1981 წლის კანონით გოლანის მაღლობების შესახებ, ეს ტერიტორია ისრაელის იურისდიქციის ქვეშ მოექცა. გადაწყვეტილება გაეროს უშიშრეობის საბჭომ რეზოლუცია 497-ით დაგმო. ერთადერთი სახელმწიფო, რომელმაც გოლანის ანექსია მაშინ აღიარა მიკრონეზიის ფედერაციული შტატებია. გოლანის ტერიტორიაზე მცხოვრები დრუზები და მაჯდალ შამსები სირიულ პასპორტს ინარჩუნებდნენ. 1981 წლის ანექსიის შემდეგ, მაჯდალ შამსების 95 %-მა უარი განაცხადა ისრაელის მოქალაქეობაზე და დღემდე ამ პოზიციაზე არიან.
ვიეტნამი
1975 წლის აპრილში, სამხედრო გამარჯვების შემდეგ, ჩრდილოეთ ვიეტნამმა სამხრეთის დე-ფაქტო ანექსია მოახდინა. ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკის კომუნისტურმა რეჟიმმა ქვეყანა ოფიციალურად გააერთიანა.
ერაყი
ირან-ერაყის ომის შემდეგ, 1990 წლის აგვისტოში, ერაყის სადამ ჰუსეინის ხელისუფლება ქუვეითში შეიჭრა და მისი ანექსია მოახდინა. ჰუსეინი ქუვეითს ერაყის პროვინციად მოაზრებდა. ანექსიის შედეგად ქუვეითის მონარქია დაემხო და მის ნაცვლად ერაყელ გუბერნატორს დაევლა ქუვეითის მართვა.
ერაყის ქმედებები აშშ-ის პრეზიდენტმა ჯორჯ ბუშმა უფროსმა დაგმო და ერაყული ძალების შეკავება გადაწყვიტა. გაეროს უშიშროების საბჭოს ნებართვით, ქუვეითში 34 ქვეყნის კოალიცია შევიდა და ქუვეითის საემირო აღადგინა.