cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გიორგი ბაგრატიონი
მემკვიდრეობის დავა
ნუგზარმა მოსთხოვა დავითს ხელი მოეწერა წერილობით შეთანხმებისთვის მისი და გრუზინსკების შტოს საქართველოს ტახტისა და ქართველი მეფეების შთამომავლობის ერთადერთ კანონიერ მემკვიდრეებად ასაღიარებლად.
ნათლობა
გიორგი ბაგრატიონის მონათვლა გაიმართა 3 ნოემბერს 2013 წ. სრულიად საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქისა და მთავარეპისკოპოსის, ილია II სვეტიცხოველის ტაძარში, მცხეთაში. მისი ნათლიებია თავად პატრიარქი, მისი ბიძები ირალკი და უგო (გურამ), ლევან ვასაძე, რომელზეც იძახიან, რომ ახლო ურთიერთობა აქვს საქართველოს ყოფილ პრემიერ-მინისტრ ბიძინა ივანიშვილთან და ყოფილ პრეზიდენტ გიორგი მარგველაშვილთან და გიორგი ახვლედიანი, ესპანეთის საპატიო კონსული. საქართველოს მთავრობის მინისტრებიდან ირაკლი ალასანია და ნოდარ ხადური. აგრეთვე ცერემონიას ესწრებოდნენ, ისევე როგორც დანარჩენი სტუმრები, რუსეთიდან, სერბეთიდან, ესპანეთედან, პორტუგალიიდან, ამერიკიდან, ავსტრიიდან და რუმინეთიდან.
საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, ილია II განაცხადა : დღეს არის ბედნიერი დღე და ისტორიული დღე. უფლისწული გიორგი მოინათლა ამ წმინდა ტაძარში, სადაც განსვენებული არიან მისი წინაპრები... ასეთი ნათლობა არ ყოფილა 1801 წლიდან. მისმა უგანათლებულესობამ, ნუგზარ ბაგრატიონ-გრუზინსკიმ შვილიშვილის ნათლობის შემდეგ თქვა: ბატონიშვილი გიორგი არის გაერთიანებული საქართველოს მეფის, გიორგი VIII და ქართლ-კახეთის მეფის გიორგი XII პირადპირი მემკვიდრე დედის ხაზით და ჩვენ გვაქვს დიდი იმედი, რომ დედამისისგან მომავალში მიიღებს სამეფო აღიარებას. გიორგის ნათლიამ ლევან ვასაძემ ნათლობის შემდეგ განცხადა:
სქოლიო
კატეგორია:მუხრანელები კატეგორია:ქართლ-კახეთის სამეფოს ბაგრატიონები კატეგორია:დაბადებული 2011 კატეგორია:დაბადებული 27 სექტემბერი კატეგორია:გრუზინსკები
აჟამპი
აჟამპი — ქართული აბორიგენული ვარდისფერყურძნიანი ვაზის ჯიში აფხაზეთიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის ვარდისფერყურძნიანი ქართული ჯიშები
Myopias hollandi
Myopias hollandi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Myopias-ის გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოება
საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოება დაარსდა 1907 წელს თბილისში, ექვთიმე თაყაიშვილის ინიციატივით, ისტორიის მოყვარულთა წრის ბაზაზე. საზოგადოების წესდება ფართოდ განხილვის შემდეგ 1907 წლის 30 ივნისს დამტკიცდა.
საზოგადოების წევრები იყოფოდნენ კატეგორიებად: მზრუნავნი, საპატიონი, ნამდვილნი, კორესპონდენტნი და დამხმარენი. მზრუნავისა და საპატიო წევრის არჩევა ხდებოდა საზოგადოების კრებაზე ხმების უმრავლესობით. ნამდვილი წევრების არჩევა შეიძლებოდა საზოგადოების 2 წევრის წინადადებით. კორესპონდენტებსა და დამხმარეებს ირცევდა საბჭო. საზოგადოების საქმეებს მართავდა საზოგადოების კრება და საბჭო. საბჭოს შემადგენლობაში შედიოდნენ საზოგადოების თავმჯდომარე, თავმჯდომარის ამხანაგი, მუზეუმისა და ბიბლიოთეკის მცველი, ხაზინადარი, მდივანი და 4 წევრი. საზოგადოებას ჰქონდა განყოფილებები: საისტორიო საარქოლოგიო, საეთნოგრაფიო, საანთროპოლოგიო, სალინგვისტო და სანუმიზმატიკო.
საზოგადოებამ დაარსებისთანავე დიდი თანაგრძნობა მოიპოვა საქართველოს მოსახლეობაში, სხვადასხვა სახის შემოსაწირავები (ფული, წიგნები, ხელნაწერები და სხვა), ამასთან წესდების შესაბამისად საზოგადოების წევრთა მიერ შემოტანილი თანხა (მაგ. მზრუნავი ყოველწლიურად 600 მანეთს იხდიდა) აძლიერებდა საზოგადოებას და საშუალებას აძლევდა ფართო სასარგებლო საზოგადო საქმიანობის გაშლისათვის. საზოგადოების წევრები აგროვებდნენ და ინახავდნენ საქართველოს და მისი მოსაზღვრე ქვეყნების არქეოლოგიის, ანთროპოლოგიის, ლიტერატურის და ეთნოგრაფიის მასალებს.
საზოგადოებამ გამოსცა სამეცნიერო შრომების 2 სერია: „ძველი საქართველო“ და „საქართველოს სიძველენი“. 1914 წელს გამოსცა ვეფხისტყაოსანი, 1916 — „შაჰნამეს“ ქართული თარგმანი (I ტომი).
დიდი ყურადღება ექცეოდა ექსკურსია-ექსპედიციების მოწყობას, რომლებსაც ფართო მეცნიერული ხასიათი ჰქონდათ (გროვდებოდა ძვ. წიგნები, ხელნაწერები, ტარდებოდა არქეოლოგიური გამოკვლევები). მოეწყო სხვადასხვა სახის გამოფენები. მნიშვნელოვანი იყო ძველი ქართული ხუროთმოძღვართა ნამუშევრების გამოფენა (VI—XIX საუკუნეები). საზოგადოება დიდი საგანმანათლებლო საქმიანობას ეწეოდა. ფართო აუდიტორიისათვის სხვადასხვა საკითხებზე კითხულობდნენ ლექციებს საზოგადოების წევრები: ი. ჯავახიშვილი, კორნელი კეკელიძე, მ. ჯანაშვილი, ა. შანიძე, დ. კარიჭაშვილი, პავლე ინგოროყვა.
საზოგადოებამ განსაკუთრებული ყურადღება დაუთმო სალექსიკონო და სალინგვისტო საქმიანობას. სათანადო მასალების შეგროვებაში, კვლევასა და სისტემაშ მოყვანაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს იუსტ. აბულაძემ, ს. გიორგაძემ, გ. იმნაიშვილმა, პ. კარბელაშვილმა, ი. სონღულაშვილმა და სხვებმა. საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოება ქართველოლოგიის ცენტრი იყო რევოლუციამდელ საქართველოში. მის წევრებს დიდი ღვაწლი მიუძღვით თბილისის უნივერსიტეტის დაარსებაში.
საქართველოში საბჭოების დამყარების შემდეგ საზოგადოების საქმიანობა მრავალმხრივი და საინტერესო გახდა. მუზეუმი და წიგნთსაცავი გამდიდრდა ახალი ძვირფასი ისტორიული კოლექციებით. ამ კოლექციათა ერთი ნაწილი მოსკოვიდან და ლენინგრადიდან (ამჟამად სანქტ-პეტერბურგი) დაუბრუნდა რესპუბლიკას. 1923 წელს სიგელ-გუჯრებისა და სხვა საბუთების რაოდენობამ 10000 მიაღწია. 1922 წელს საზოგადოებას სათავეში ჩაუდგა ივანე ჯავახიშვილი. მასთან ერთად საზოგადოების საქმიანობაში აქტიურად მონაწილეობდნენ აკაკი შანიძე, გიორგი ჩუბინაშვილი, არნოლდ ჩიქობავა, სიმონ ჯანაშია, შალვა ამირანაშვილი, გიორგი ჩიტაია, სარგის კაკაბაძე და სხვები. საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოება აკადემიის მიმართულების ერთადერთი დაწესებულება იყო თავისი დროისათვის.
საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების მუშაობა ახალი ძალითა და მასშტაბით გაიშალა 1959 წლიდან, როცა შეიქმნა საქართველოს ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ფოლკლორის სამეცნიერო საზოგადოება.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს საზოგადოებრივი ორგანიზაციები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სამეცნიერო ორგანიზაციები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ორგანიზაციები
ზღვის ვარსკვლავები
ზღვის ვარსკვლავები (Asteroidea) — უხერხემლოთა კლასი კანეკლიანების ტიპისა. მათი ხუთ-, ზოგჯერ მრავალსხივიანი (50-მდე), კაშკაშა სხეულის სიგრძე 1 სმ-იდან 1 მ აღწევს. ფსკერის ცხოველებია, დაცოცავენ ამბულაკრული ფეხებით. უმრავლესობა მტაცებელია. ზოგს შეუძლია გადმოაბრუნოს კუჭი, შემოეხვიოს მსხვერპლს და სხეულის გარეთ მოინელოს. ზღვის ვარსკვლავების უმრავლესობა ცალსქესიანია. განვითარება მეტამორფოზით მიმდინარეობს, ზოგი ცოცხალმშობია. კარგად განვითარებული რეგენერაციის უნარი აქვთ. კლასში 1500-ზე მეტი სახეობაა, რომლებიც გავრცელებულნი არიან ყველა ზღვასა და ოკეანეში. ზღვის ვარსკვლავები იკვებება სარეწაო მოლუსკებით (ხამანწკები, მიტილუსები), აგრეთვე რიფის წარმომქმნელი ნაწლავღრუიანებით, რითაც დიდი ზიანი მოაქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:კანეკლიანები
პაოლო დი კანიო
საფეხბურთო კარიერა
პაოლო დი კანიო რომის ლაციოს სკოლის აღზრდილია, თუმცა დიდ წარმატებას მაინც ვერ მიაღწია რომაულ კლუბში. იგი ყოველთვის იყო ძირითადი ფეხბურთელი კლუბების როგორებიცაა ლაციო, იუვენტუსი, ნაპოლი და მილანი, თუმცა უმეტესად ის მაინც ჩრდილში იყო ისეთი ფეხბურთელების როგორებიცაა ალესანდრო დელ პიერო, რობერტო ბაჯო და ჯანლუკა ვიალი, რის გამოც ის ვერ გაიხსნა ბოლომდე. პაოლო ურო სხვა მხრივ გამოირჩეოდა, ის იზრდებოდა რომის ერთ-ერთ ყველაზე ღარიბ უბანში კვარტიჩოლოში, სადაც უმეტესი წილი რომას ფანებს ეჭირათ, თუმცა იგი როგორც ლაციალედ აღიზარდა და ასევე მას არაერთხელ დაუმალავს რომ ბენიტო მუსოლინის თაყვანისმცემელია, რაც მის მხარზე გაკეთებული სვირინგი DUX მიგვანიშნებს, რაც ლათინურად დუჩეს ნიშნავს.
1996/97 წელს დი კანიო გლაზგო სელტიკის ფეხბურთელი ხდება, სადაც იმავე წელსვე საუკეთესო ფეხბურთელი ხდება. ამის შემდეგ იგი ინგლისში შეფილდ უენსდის უერთდება. პაოლოს ძალიან მძიმე ხასიათი ჰქონდა, რის გამოც იმდროინდელი იტალიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი ჯოვანი ტრაპატონი ხშირად იგნორირებას უკეთებდა პაოლოს. შეფილდის მწვრთნელიც რონ ატკინსონიც ხშირად ადანაშაულებდა პაოლოს იმაში რო მას მომენტებში უბრალოდ ეკიდა თამაში, თუმცა რაღაც პერიოდის შემდეგ საინტერესო ფაქტი მოხდა, ატკინსონმა პაოლო გუნდის კაპიტნად დანიშნა და დიდ წილად მისი დამსახურებით არ გავარდნენ ბუები დაბლა დივიზიონში. 1998 წელს სექტემბერს არსენალის წინააღმდეგ დი კანიომ და მარტიონ კიოუნმა ერთმანეთში წაიკინკლავეს, რაც უფრო მძიმე შეჯახებაში გადაიზარდა და მსაჯმა დი კანიო მოედნიდან გააძევა, თუმცა პაოლომ ამაზე მსაჯს ხელი კრა და უთხრა რომ იგი არასწორი იყო. ეს საქციელი მძიმედ აისახა დი კანიოზე და ბრიტანული პრესაც არაერთხელ სდებდა მას ბრალს როგორც "ბინძური" ფეხბურთელი. 1999 წელს პაოლოს ბევრი შემოთავაზება ჰქონდა იტალიიდან და ესპანეთიდან, თუმცა მან ინგლისში დარჩენა ამჯობინა და ლონდონის ვესტ ჰემს შეუერთდა. იმჟამინდელი მწვრთნელი ჩაქუჩების ჰარი რედნაპი დი კანიოსნაერ ლიდერს ეძებდა გუნდისთვის და მალევე პაოლოც შეუდგა საქმეს. სტატისტიკის მიხედვით რაც ინგლისში დათვლა ძალიან უყვართ პაოლო ყველაზე პროდიქტიული და სასარგებლო ფეხბურთელი ხდება ლიგის.
2000 წელს 16 დეკემბერს ისეთი რამე მოხდა ევერტონთან თამაშში რომ დღემდე და ყოველთვის ემახსოვრებათ ფეხბურთის ფანებს დი კანიოს საქციელი. ვესტ ჰემის ერთმა ფეხბურთელმა ჩააწოდა ბურთი, როდესაც ევერტონის მეკარემ პოლ ჯერარდმა შეჯახების დროს ტრავმა მიიღო, ეს რომ დაინახა პაოლომ ბურთი ხელში და თითით ჯერარდისკენ ანიშნა. ეს კადრები მთელმა მსოფლიომ მოიარეს და ფიფამაც დი კანიოს Fair Play-ს ჯილდო გადასცეს. პაოლომ ვესტ ჰემის ლეგენდა გახდა, თუმცა იგი ჩარლტონში გადავიდა, რის მერეც კი ოცნება აისრულა და ისევ ლაციოში დაბრუნდა, თან ისე რომ ძალიან მცირე ხელფასზე დათანხმდა.
რომშო პაოლოს დიდი ზარ-ზეიმით დახვდნენ ლაციოს ულტრასები და პაოლოც საქმეს შეუდგა გუნდში, თუმცა მისი ფაშისტური გამოხტომები ხშირად ცუდ რეპუტაციას უქმნიდნენ კლუბს და ხელმძღვანელობას, რის გამოც არაერთხელ დააჯარიმეს კლუბიც და თვითონ პაოლოც. ფანებისთვის რა თქმა უნდა ეს არაფერი იყო, განსაკუთრებით პაოლოს მოგებული დერბი რომ ახსენდებათ მით უმეტეს, ეს კაცი იყო ლეგენდა „ლაციოსთვის“ და ყოველთვის მასე იქნება, თუმცა კლაუდიო ლოტიტომ მისი გამოხტომები არ აპატია და გუნდიდან მოკვეთა, რის გამოც პაოლომ იქვე რომის კლუბს ჩისკო რომას მიაკითხა, სადაც არც თუ ისე ურიგოდ გამოდიოდა. გუნდი სერია ც2-ში გამოდიოდა, თუმცა დი კანიოს მოსვლით გუნდმა შეძლო და მე-2 წელს სერია ც1-ში აღზევდა. 2008 წელს მარტში კი დი კანიო დიდი ფეხბურთიდან წავიდა.
სამწვრთნელო კარიერა
პაოლოს UEFA Pro Licence აქვს მწვრთნელობის აღებული, ხოდა 2011 წელს იგი ინგლისური კლუბის სუინდონ თაუნის მთავარ მწვრთნელად ინიშნება, თვითონ გუნდი კი ინგლისის რანგით მე-4 დივიზიონში გამოდის. დი კანიოს მძიმე ხასიათმა არც სუინდონში დატოვეს და მას ჩხუბიც კი მოუვიდა გუნდის ფორვარდთან ლეონ კლარკთან, თუმცა ეს გუნდზე არ აისახა რადგან მისი გუნდი იმ სეზონში რანგით მაღლა დივიზიონში აღზევდა და ყველას იმის იმდი გაუჩნდა რომ პაოლო ამ გუნდს კიდე უფრო მაღლა აიყვანს. ერთი სიტყვით პაოლომ დაიწყო მწვრთნელობა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ლაციოს ფეხბურთელები კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები კატეგორია:ნაპოლის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 9 ივლისი
Inside (Outsider-ის ალბომი)
Inside — ქართული პანკ-როკ ჯგუფ Outsider-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1992 წელს. ჩაიწერა პეტრე მამონოვის სტუდიაში.
ალბომის გარეკანზე გამოტანილია ტომას შიპის და აბრამ სმითის ლინჩის წესით გასამართლების ამსახველი ფოტოსურათი.
სქოლიო
კატეგორია:Outsider-ის ალბომები კატეგორია:1992 წლის სადებიუტო ალბომები
კონდომინიუმი (საერთაშორისო სამართალი)
კონდომინიუმი (con — „ერთად“ და dominium — ფლობა, თანამფლობელობა) — საერთაშორისო სამართალში მიღებული ნორმა, როდესაც ორი ან მეტი სახელმწიფო ერთდროულად ფლობს გარკვეულ ტერიტორიას. იგი ემყარება საერთაშორისო ხელშეკრულებას, სადაც ასახულია მოცემულ ტერიტორიაზე პრეტენზიების მქონე სახელმწიფოების კომპრომისი. როგორც წესი, თანამფლობელობის მონაწილე სახელმწიფოები ერთობლივად ახდენენ დათქმულ ტერიტორიაზე მმართველობის განხორციელებასა და იურისდიქციის გავრცელებას.
მანქანური ენა
მანქანური ენა(ასევე მანქანური კოდი) — დაპროგრამების ენა, რომლის შინაარსი და წესები კომპიუტერის აპარატული საშუალებითაა რეალიზებული. მანქანური ენა პროგრამის დამუშავების ბოლო ეტაპია, ანუ პროცესორი მას პირდაპირ კითხულობს. ყველა მაღალი დონის, საშუალო და დაბალი დონის პროგრამირების ენაში დაწერილი პროგრამა კომპილირდება და ამ დროს ისინი გადადიან მანქანურ კოდში.
მანქანური ენის სიმბოლოებია ორიბითი ციფრები(0 და 1), რომლებიც დაჯგუფებულია კონსტრუქციებად(მორფემებად) — ბრძანებების მისამართებად, ოპერაციების კოდებად და ბრძანებათა ნიშნებად.
კომპიუტერის მიკროპროცესორი კითხულობს გარკვეული რაოდენობის(მაგალითად 32 ბიტს[=4 ბაიტს]) ბიტებს ერთ ჯერზე.
სქოლიო
კატეგორია:მანქანური ენა
ბობ მორლი
ბობ მორლის დედა ფილიპინელია, ხოლო მამა ნახევრად ავსტრალიელი და ირლანდიელი იყო. მორლის ჰყავს ორი და და ერთი ძმა. იგი ოჯახში ყველაზე უმცროსია. ბობი გაიზარდა ფერმაში, ვიქტორიაში მდებარე ერთ-ერთ პატარა ქალაქში.
სხვადასხვა სპექტაკლსა და მოკლემეტრაჟიან ფილმებში მონაწილეობის შემდეგ, 2006 წელს, მონაწილეობა მიიღო ფილმში „შინისაკენ და სამოგზაუროდ“, დრიუ კერტისის როლში, რომლისთვის მიიღო ლოჯის ჯილდო ნომინაცია. 2007 წელს გამოჩნდა შოუში „It Takes Two“. 2008 წელს მონაწილეობდა ტელესერიალ „ზოლში“. 2011 წელს მონაწილეობა მიიღო აიდან ფოსტერის როლში, სერიალში „მეზობლები“, ხოლო 2013 წელს — „თვალისმომჭრელში“. 2014 წლიდან ასრულებს ბელამი ბლეიკის როლს ტელესერიალში „100“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1984 კატეგორია:დაბადებული 20 დეკემბერი კატეგორია:XXI საუკუნის ავსტრალიელი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:ავსტრალიელი მამაკაცი კინომსახიობები კატეგორია:ავსტრალიელი მამაკაცი კინომსახიობები
სლოვაკეთი
სლოვაკეთი (Slovensko), ოფიციალურად სლოვაკეთის რესპუბლიკა (Slovenska Republika) — ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფო ცენტრალურ ევროპაში. ესაზღვრება ჩეხეთს, პოლონეთს, უკრაინას, უნგრეთსა და ავსტრიას. ფართობი დაახლოებით 49 000 კვადრატული კილომეტრია უმეტესად მთიანი რელიეფით. მოსახლეობა 5.4 მილიონს აღემატება, რომლის უმეტეს ნაწილს სლოვაკები შეადგენენ. უდიდესი ქალაქი და დედაქალაქია ბრატისლავა, ხოლო მეორე უდიდესი ქალაქი – კოშიცე. სახელმწიფო ენა სლოვაკურია.
სლოვაკების წინაპარი სლავური ტომები დღევანდელი სლოვაკეთის ტერიტორიაზე V-VI საუკუნეებში გამოჩნდნენ, ხალხთა დიდი გადასახლების დროს. VII საუკუნეში, აქ მცხოვრებმა სლავებმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშეს სამოს მიერ ჩამოყალიბებურ იმპერიაში, რომელიც ისტორიულად პირველი სლავური სახელმწიფო იყო. სამოს იმპერიის ცენტრი დასავლეთ სლოვაკეთში იყო. IX საუკუნეში, სლოვაკთა სლავმა წინაპრებმა დააარსეს ნიტრის სამთავრო, რომელმაც მოგვიანებით მორავიის სამთავროსთან ერთად გახდა დიდი მორავიის ფორმირების საფუძველი.X საუკუნის შემდეგ სლოვაკეთის ტერიტორია თანდათანობით უნგრეთის სამეფოს შეუერთდა, რომელიც XIX საუკუნეში თავის მხრივ ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის შემადგენელ ნაწილად იქცა. პირველი მსოფლიო ომის და ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის დაშლის შემდეგ სლოვაკებმა და ჩეხებმა შექმნეს ერთობლივი სახელმწიფო, — ჩეხოსლოვაკია. მეორე მსოფლიო ომის მიმდინარეობისას, შეიქმნა ნაცისტური გერმანიის სატელიტური სლოვაკეთის რესპუბლიკა, რომელიც ომის დასრულებისას გაუქმდა. სლოვაკეთი დამოუკიდებელი გახდა 1993 წლის 1 იანვარს, ჩეხოსლოვაკიის მშვიდობიანი დაშლის შემდეგ.
ისტორია
ადამიანი სლოვაკეთის ტერიტორიაზე ჯერ კიდევ შუა პალეოლითის დროს ცხოვრობდა. ძვ. წ. V ს-ში დასახლდნენ თრაკიული ტომები, ძვ. წ. III ს-ში კელტები. ახ. წ. I ს-ში სლოვაკეთის ტერიტორიის ნაწილი რომაელებმა დაიპყრეს. ახ. წ. I ათასწლეულის შუა ხანებიდან სლოვაკეთის მთავარი ეთნიკური ელემენტი სლავები იყვნენ. XI საუკუნეში უნგრეთის სამეფოს ნაწილია. 1241-1242 წლებში სლოვაკეთის ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი მონღოლებმა დალაშქრეს. XIII-XIV საუკუნეებში გერმანელთა კოლონიზაციის ობიექტი გახდა. დოჟა დიერდის აჯანყების (1514 წ) შემდეგ მოხდა სლოვაკეთის გლეხობის დაყმევება. XVI საუკუნეში გავრცელდა რეფორმაცია. იმავე საუკუნის შუა წლებში სამხრეთ სლოვაკეთი ოსმალეთის იმპერიამ დაიპყრო, დანარჩენი ტერიტორია კი ჰაბსბურგების მონარქიის შემადგენლობაში შევიდა. XVIII ს-ის დასაწყისში სლოვაკეთში იფეთქა ანტიჰაბსბურგულმა მოძრაობამ. კაპიტალისტურ ურთიერთობათა განვითარებასთან ერთად (XVIII ს-ის დასასრული - XIX ს-ის დასაწყისი) წარმოიშვა ეროვნული მოძრაობა, რომელიც უმთავრესად სლოვაკური ენისა და კულტურის განვითარების მოთხოვნებს აყენებდა. ეროვნული მოძრაობა გააქტიურდა XIX ს-ის 60-იან წლებში. პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში სლოვაკეთში გაძლიერდა ბრძოლა ეროვნული და სოციალური განთავისუფლებისათვის. 1918 წელს ე. წ. მარტინის დეკლარაციით სლოვაკეთი ჩეხოსლოვაკიის ნაწილი გახდა. მეორე მსოფლიო ომის დროს გერმანელების მიერ იყო ოკუპირებული, ომის შემდეგ კი საბჭოთა კავშირმა ჩეხოსლოვაკიაში კომუნისტური მმართველობა დაამყარა და იგი სოციალისტური ბანაკის წევრად აქცია. 1993 წელს ყოფილი ჩეხოსლოვაკია მშვიდობიანად გაიყო ორ დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ - ჩეხეთის რესპუბლიკად და სლოვაკეთის რესპუბლიკად. იმავე წელს სლოვაკეთი გაეროს წევრი გახდა. მეჩიარის მთავრობამ მიიღო რეფორმების პროგრამა და აიღო კურსი ევროკავშირსა და ნატოში ინტეგრაციაზე. გარდამავალი პერიოდი ქვეყნისთვის მძიმე გამოდგა - პრივატიზაციის პროცესმა გაზარდა უმუშევართა რიცხვი, რომელიც ახლაც 20 %-ს შეადგენს. სლოვაკეთში მწვავედ დგას ეთნიკური უმცირესობების საკითხი - უნგრელები პოლიტიკური პრობლემების გადაწყვეტას ითხოვენ, ბოშები - სოციალურისა. 2004 წელს სლოვაკეთი ევროკავშირის წევრი გახდა.
გეოგრაფია
thumb|left სლოვაკეთი მოქცეულია ჩრდილოეთის 47 ° და 50 ° პარალელებსა და აღმოსავლეთის 16 ° და 23 ° მერიდიანებს შორის. უმთავრესად მთიანი ქვეყანაა, რომლის დიდი ნაწილი, კერძოდ, ჩრდილოეთი ნაწილი, უჭირავს დასავლეთ კარპატებს. ამ მთებს შორისაა ფატრა-ტატრების ოლქის მაღალი მწვერვალები (მათ შორის ტატრები, დიდი ფატრა და პატარა ფატრა), სლოვაკეთის მადნიანი მთები, სლოვაკეთის ცენტრალური მთები ან ბესკიდები. ყველაზე დიდი დაბლობია ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთით მდებარე დუნაის დაბლობი; აგრეთვე სამხრეთ-აღმოსავლეთით მდებარე სლოვაკეთის დაბლობი. სლოვაკეთის ხმელეთის 41% ტყეებით არის დაფარული.
ტატრები
ტატრები, რომელშიც შედის 29 ზღვის დონიდან 2,500 მეტრზე მეტი სიმაღლის მწვერვალი, წარმოადგენს კარპატების მთების ყველაზე მაღალ ქედს. ტატრებს უკავია 750 კმ2-ის ტოლი ფართობი, რომელიც 600კმ2 სლოვაკეთის ტერიტორიაშია მოქცეული. იგი რამდენიმე ნაწილად არის დაყოფილი.
ჩრდილოეთით, პოლონეთის საზღვართან ახლოს, ვხვდებით მაღალ ტარტებს, რომლებიც პოპულარული სალაშქრო და სათხილამურო დანიშნულების ადგილია; აქ ვხვდებით მრავალ ტბას და ბეობას, ასევე სლოვაკეთის უმაღლეს წერტილს, 2,655 მეტრის გერლახოვსკი-შტიტის და ქვეყნის უაღრესად სიმბოლურ მთა კრივანს. დასავლეთით ვხვდებით დასავლეთის ტატრებს, რომლის უმეღლესი მწვერვალია 2,248 მეტრი სიმაღლის ბისტრა, ხოლო აღმოსავლეთით – ბალინსკის ტატრებს. აღსანიშნავია დაბალი ტატრებიც, რომლის უმათლესი წერტილია 2,043 მეტრის დიუმბიერი.
ნალექები 500 - 700 მმ წელიწადში (მთაში 1000 მმ-მდე). იანვრის საშუალო ტემპერატურაა -1, -3 °C; ივლისისა კი 19-21 °C. მდინარეები უმთავრესად დუნაის (მიედინება სლოვაკეთის სამხრეთ-დასავლეთ კიდეზე) აუზს განეკუთვნება. მთავარი მდინარეებია ვაგი, ნიტრა, ჰრონი, ონდავა.
ტატრების სამი მთა ასახულია სლოვაკეთის გერბზეც.
ეროვნული პარკები
სლოვაკეთში 9 ეროვნული პარკია, რომელთა საერთო ფართობი 3178 კმ²-ს (6.5%) შეადგენს.
გამოქვაბულები
სლოვაკეთში მთების ქვეშ ვხვდებით მრავალ გამოქვაბულს; მათგარ 30 გამოქვაბული ღიაა საზოგადოებისთვის. გამოქვაბულების უმეტეს ნაწილში ვხვდებით სტალაგმიტებსა და სტალაქტიტებს. გამოქვაბულებიდან ხუთ მათგანს მინიჭებული აქვს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი; ეს გამოქვაბულებია: დობშინას ყინულის გამოქვაბული, დომიკას გამოქვაბული, გომბასეკის გამოქვაბული, იასოვსკას გამოქვაბული და ოჩტინსკა-არაგონიტის გამოქვაბული.
მდინარეები
მდინარეების უმეტესი ნაწილი სლოვაკეთის მთებიდან მოედინება. ზოგი ქვეყნის შუა ნაწილში მიედინება, ზოგი კი ქვეყნის ბუნებრივ საზღვარს ქმნის მიმდებარე სახელმწიფოებთან. მაგალითად, ჩრდილოეთით საზღვარს ქმნის დუნაეცი (17 კმ), სამხრეთით საზღვარს დუნაი (172 კმ), ხოლო დასავლეთით საზღვარს მორავა (119 კმ) ქმნის. სლოვაკეთის მდინარეების მთლიანი სიგრძეა 49,774 კმ.
სლოვაკეთის მდინარეები ყველაზე უხვწყლიანები გაზაფხულზე, თოვლის დნობის პერიოდში, პერიოდში არიან. ერთადერთი გამონაკლისია დუნაი, რომელიც შედარებით უხვწყლიანი ზაფხულშია, რადგან ამ პერიოდში დნება თოვლი ალპებში. სლოვაკეთში გამავალ მდინარეებს შორის უდიდესი დუნაია.
კლიმატი
სლოვაკეთის კლიმატი ზომიერისა და კონტინენტურს შორის არის მოქცეული, რომელიც ხასიათდება თბილი ზაფხულითა და ცივი, ღრუბლიანი, ტენიანი ზამთრით. ტემპერატურა მერყეობს −41-სა და 40.3 °C-ს შორის, თუმცა –20 °C-ზე დაბალი ტემპერატურა ქვეყანაში ძალიან იშვიათია. მთიანი ჩრდილოეთისა და სამხრეთ დაბლობის ამინდები ერთმანეთისგან მკაფიოდ განსხვავდებიან.
ყველაზე თბილი რეგიონი ბრატისლავა და სამხრეთ სლოვაკეთია, სადაც ტემპერატურა ზაფხულის განმავლობაში 30 °C-ს აღწევს; ზოგჯერ ჰურბანოვოში 39 °C ტემპერატურაც ფიქსირდება. ღამით ტემპერატურა 20 °C-მდე ეცემა. ზამთარში საშუალო ტემპერატურა –5 °C-დან 10 °C-მდე მერყეობს. ზამთარში ღამით უმეტესწლად ვხვდებით ყინვას, თუმცა ტემპერატურა –10 °C-ზე დაბლა იშვიათად ეცემა.
გაზაფხული ჩვეულებრივ იწყება 21 მარტს და ხასიათდება ცივი ამინდით; პირველ კვირაში საშუალო ტემპერატურა 9 °C-ია, მაისში – 14 °C, ხოლო ივნისში – 17 °C. სლოვაკეთში გაზაფხულზე ამინდი და კლიმატი ძალიან არასტაბილურია.
ზაფხული ჩვეულებრივ 22 ივნისს იწყება და ხასიათდება ცხელი ამინდით. საშუალო ტემპერატურა არის 30 °C. ყველაზე ცხელი თვე ივლისია, როცა ტემპერატურა დაახლოებით 37-40 °C აღწევს. ივლისი განსაკუთრებით ცხელია სლოვაკეთის სამხრეთ რეგიონებში – კომარნოში, ჰურბანოვსა და სტუროვოში. ზაფხული ჩრდილოეთ სლოვაკეთში, ჩვეულებრივ, ზომიერი ტემპერატურით (25 °C-ს გარშემო) ხასიათდება (მთებში ნაკლები).
შემოდგომა ქვეყანაში 23 სექტემბერს იწყება და უმეტესად ხასიათდება ნალექიანი და ქარიანი ამინდით (პირველი კვირა შეიძლება იყოს ძალიან ცხელი და მზიანი). სექტემბერში საშუალო ტემპერატურა 14 °C-ია, ნოემბერში – 3 °C. გვიანი სექტემბერი და ოქტომბრის დასაწყისი არის წლის ყველაზე მშრალი და მზიანი პერიოდი (ე.წ. ინდური ზაფხული).
უნგრეთი
უნგრეთი (Magyarország) — ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფო ცენტრალურ ევროპაში. მას ჩრდილოეთით სლოვაკეთი, აღმოსავლეთით - უკრაინა და რუმინეთი, სამხრეთით - სერბეთი და ხორვატია, სამხრეთ-დასავლეთით - სლოვენია, ხოლო დასავლეთით ავსტრია ესაზღვრება. ქვეყნის დედაქალაქია ბუდაპეშტი. უნგრეთი არის ევროკავშირის, ნატოს, ეთგოს, შენგენის შეთანხმებისა და ვიშეგრადული ჯგუფის წევრი. ქვეყნის ოფიციალური ენა უნგრულია, აგრეთვე ცნობილი როგორც Magyar. იგი არის ფინურ-უნგრული ენათა ოჯახის ნაწილი და წარმოადგენს ევროპაში ყველაზე გავრცელებულ არაინდოევროპულ ენას.
სლოვაკეთი
კლიმატი
ხოლო ზამთარი ჩვეულებრივ 21 დეკემბერს იწყება. საშუალო ტემპერატურა −5 °C და −10 °C შორის მერყეობს. დეკემბერი და იანვარი, ჩვეულებრივ, თოვლიანია; აღნიშნული თვეები ქვეყნის ყველაზე ცივი თვეებია. მაღალმთიან ადგილებში ზამთარი შედარებით ცივია; აქ თოვლის საფარი მარტამდე, შესაძლოა აპრილამდეც შენარჩუნდეს, ხოლო ღამით ტემპერატურამ შეიძლება –20 °C მიაღწიოს.
უნგრეთი
ისტორია
მონარქიის დამხობის შემდეგ 1918 წელს გამოცხადდა რესპუბლიკა. 1949 წლიდან უნგრეთი სოციალისტური ორიენტაციის სახალხო რესპუბლიკაა. 1956 წელს სსრ კავშირმა შეიყვანა ჯარი სახალხო მღელვარების ჩასაქრობად. 1989-1990 წლებში სახელმწიფო კურსის მშვიდობიანი შეცვლა მოხდა. უნგრეთი აღმოსავლეთ ევროპის პირველი ქვეყანა იყო, რომელიც საბაზრო ეკონომიკაზე გადავიდა. ეს მოხდა ჯერ კიდევ კომუნისტური მმართველობის პერიოდში, როდესაც განხორციელდა ეკონომიკის შეზღუდული დეცენტრალიზაცია. 1999 წელს ნატოში შევიდა, 2004 წელს კი - ევროკავშირის წევრი გახდა. თანამედროვე უნგრეთისთვის სერიოზულად დგას ეკოლოგიის და ბოშათა უმცირესობის საკითხი, აგრეთვე მოსაზღვრე ქვეყნებში (რუმინეთი, სლოვაკეთი) მცხოვრები ეთნიკური უნგრელების პრობლემა.
სლოვაკეთი
დემოგრაფია
2018 წელს სლოვაკეთის მოსახლეობის საშუალო ასაკი იყო 41 წელი.
სლოვაკთა ემიგრაციის ყველაზე დიდი ტალღები XIX საუკუნესა და XX საუკუნის დასაწყისში დაფიქსირდა. აშშ-ის 1990-იანებში ჩატარებული აღწერის მიხედვით, აშშ-ში დაახლოებით 1.8 მილიონი სლოვაკური წარმოშობის ადამიანი ცხოვრობდა.
უნგრეთი
გეოგრაფია
thumb|250px|left ქვეყანა მდებარეობს აღმოსავლეთ ევროპაში. მისი მოსაზღვრე სახელმწიფოებია: ავსტრია, სლოვაკეთი, უკრაინა, რუმინეთი, სერბეთი, ხორვატია, სლოვენია. გეოგრაფიული რაიონები - ალპების მთიანეთი, დიდი ალფელდის დაბლობი. უმაღლესი მწვერვალი - კეკეში (1014 მ).
სლოვაკეთი
რელიგია
სლოვაკეთის კონსტიტუცია უზრუნველყოფს რელიგიური აღმსარებლობის თავისუფლებას. 2011 წლის გამოკითხვით მოსახლეობის 62 % კათოლიკეა; 8,9 % - პროტესტანტი; 3,8 % - ბერძენი კათოლიკე; 0,9 % - მართლმადიდებელი; 13,4 % - ათეისტი; 10,6 %-მა კი პასუხისაგან თავი შეიკავა. 2004 წელს ეკლესიის წევრთა დაახლოებით მესამედი რეგულარულად ესწრებოდა საეკლესიო მსახურებებს. მეორე მსოფლიო ომამდე სლოვაკეთში დაახლოებით 90,000 ებრაელი ცხოვრობდა (მოსახლეობის 1.6%), თუმცა უმეტესი მათგანი ჰოლოკოსტის დროს სიკვდილის დასაჯეს. ომისშემდგომის ემიგრაციისა და ასიმილაციის გამო, დღესდღეობით ქვეყანაში მხოლოდ დაახლოებით 2,300 ებრაელი ცხოვრობს (მთლიანი მოსახლეობის 0.04%).
უნგრეთი
ადმინისტრაციული დაყოფა
thumb|250პქ|უნგრეთი [[რუბიკის კუბის სამშობლოა]] უნგრეთი დაყოფილია 7 რეგიონად, რომელიც თავის მხრივ დაყოფილია მედიებად (ოლქი). მედიების რაოდენობა ცხრამეტს შეადგენს. თითოეულ მედიას აქვს თავისი ადმინისტრაციული ცენტრი, რომლის დასახელება როგორც წესი არ ემთხვევა მედიის დასახელებას.
სლოვაკეთი
სპორტი
სპორტული აქტივობები მთელი ქვეყნის მაშტაბით ფართოდ არის გავრცელებული; უმეტესი მათგანი ასულია პროფესიონალურ დონეზე. ტრადიციულად, სლოვაკეთის ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობებია ფეხბურთი და ყინულის ჰოკეი, თუმცა დიდი პოპულარობით სარგებლობს ჩოგბურთი, ხელბურთი, კალათბურთი, ფრენბურთი, ჯომარდობა, ველოსნობა და მძლეოსნობა.
ყინულის ჰოკეი
ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა სლოვაკეთში ყინულის ჰოკეია. სლოვაკეთი ყინულის ჰოკეის საერთაშორისო ფედერაციის წევრი 1993 წლის 2 თებერვალს გახდა და მას შემდეგ ყინულის ჰოკეის მსოფლიო ჩემპიონატებზე ოთხი მედალი მოიგო (ერთი ოქრო, ორი ვერცხლი და ერთი ბრინჯაო). ნაკრებმა უახლეს წარმატებას ჰელსინკში გამართულ 2012 წლის მსოფლიო ჩემპიონატში მიაღწია, როცა მათ ვერცხლის მედალი მოიპოვეს. სლოვაკეთის ჰოკეის ეროვნულმა ნაკრებმა ოლიმპიურ თამაშებში ხუთჯერ მიიღო მონაწილეობა; მათგან ყველაზე წარმატებული ვანკუვერში გამართული 2010 წლის ოლიმპიადა აღმოჩნდა, როცა გუნდმა ტურნირი მე-4 ადგილით დაასრულა. ამჟამად, სლოვაკეთში რეგისტრირებულია ყინულის ჰოკეის 8,280 მოთამაშე, რაც IIHF მსოფლიო რეიტინგის მიხედვით მე-7 უმაღლესი შედეგია. 2012 წლამდე, სლოვაკეთის გუნდმა HC Slovan Bratislava იასპარეზა კონტინენტური ჰოკეის ლიგაში, რომელიც ევროპაში ჰოკეის უძლიერეს ლიგად, ხოლო მსოფლიოში მეორე საუკეთესო ჰოკეის ჩემპიონატად მიიჩნევა.
უნგრეთი
ღირსშესანიშნაობები
thumb|250px|უნგრეთის პარლამენტის შენობა
სლოვაკეთი
ყინულის ჰოკეი
სლოვაკეთმა უმასპინძლა 2011 წლის IIHF მსოფლიო ჩემპიონატს, რომელიც ფინეთმა მოიგო, და 2019 IIHF მსოფლიო ჩემპიონატს, რომელიც აგრეთვე ფინეთმა მოიგო. ორივე მათგანი ბრატისლავასა და კოშიცეში ჩატარდა.
ფეხბურთი
სლოვაკეთში ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა ფეხბურთია რეგისტრირებული 400,000-ზე მეტი მოთამაშით. 1993 წლის შემდეგ, სლოვაკეთის ეროვნულმა საფეხბურთო ნაკრებმა ფიფას მსოფლიოს ჩემპიონატში საკვალიფიკაზიო ეტაპზე მოხვედრა ერთხელ, 2010 წელს შეძლო. ნაკრებმა 16 საუკეთესო გუნდში მოხვედრა შეძლო, თუმცა შემდეგ ნიდერლანდებთან დამარცხდა. ყველაზე დასამახსოვრებელი მომენტი იყო იტალიის დამარცხება ანგარიშით 3–2. 2016 წელს, სლოვაკეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები, მთავარი მწვრთნელი იან კოზაკის ხელმძღვანელობით, ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე მოხვდა. აღნიშნული წარმატება დაეხმარა გუნდს, რათა ფიფას რეიტინგში საუკეთესო შედეგი, მე-14 ადგილი დაეფიქსირებინათ.
უნგრეთი
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის ქვეყნები კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:ნატოს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფოები
სლოვაკეთი
ფეხბურთი
კლუბურ ჩემპიონატებში, სლოვაკეთის მხოლოდ სამმა კლუბმა შეძლო ჩემპიონათა ლიგის ჯგუფურ ეტაპში მოხვედრა: 1997-1998 წლების სეზონში MFK კიოსიცემ, 2005-2006 წლების სეზონში FC არდემიდა ბრატისლავამ და 2010-2011 წლების სეზონში MSK ზილინამ. მათგან ყველაზე წარმატებული FC არდემიდა ბრატისლავას ასპარეზობა აღმოჩნდა, რომელმაც ჯგუფური ეტაპი მესამე ადგილით დაასრულა. აღნიშნული გუნდი რჩება ერთადერთ ლუბად, რომელმაც ჩემპიონათა ლიგაზე თამაშის მოგება შეძლო.
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის ქვეყნები კატეგორია:სლავური ქვეყნები კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:ნატოს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფოები
Myopias julivora
Myopias julivora — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Myopias-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სომხური დამწერლობა
სომხური დამწერლობა (Հայոց գրեր ან Հայոց այբուբեն; აღმოსავლეთ სომხური: ; დასავლეთ სომხური: ) — ანბანური დამწერლობის ორიგინალური სისტემა, რომელიც შექმნილია ფონეტიკურ პრინციპზე. იწერება მარცხნიდან მარჯვნივ. გამოიყენება სომხურ ენაში. სომხური ტრადიციის თანახმად იგი 405 წელს შექმნა სომეხმა სასულიერო და საზოგადო მოღვაწემ მესროპ მაშტოცმა. მესროპისეული ანბანი 36 ასოსაგან შედგებოდა, მოგვიანებით მას დაემატა კიდევ სამი ასო. დღესდღეობით თანამედროვე სომხურ ანბანში 39 ასოა, ამათგან 7 ხმოვანია, დანარჩენი კი თანხმოვანი. სომხურად სიტყვა „ანბანი“ არის այբուբեն (აიბუბენ), სომხური ანბანის პირველი ორის ასოს მიხედვით.
ისტორია
საერთო აზრი არ არსებობს არც სომხური დამწერლობის წარმომავლობის საკითხში. უმთავრესი არგუმენტირებული შეხედულებებით მას საფუძვლად დაედო: ყველა შემთხვევაში სპეციალისტები ხაზს უსვამენ ბერძნული სისტემის გავლენას. სომხური დამწერლობის თარიღიანი წარწერები დადასტურებულია VII საუკუნიდან.
ქართულ-სომხური პრაქტიკული ტრანსკრიფცია (სომხურად Վրաց - հայերեն տառադարձություն).
ლიგატურები
ძველ სომხურ ხელნაწერებში გვხვდება არაერთი ლიგატურა. მათ შორის ხშირად გამოიყენებოდა შემდეგი: մն (մ+ն), մե (մ+ե), մի  (մ+ի), վն  (վ+ն), մխ (մ+խ), և (ե+ւ) და სხვა.
უნიკოდი
ბლოკი სომხური ენის ლიგატურებისათვის:
კლავიატურა
სომხურ დამწერლობისათვის განასხვავებენ აღმოსავლური და დასავლური სომხური ენების კლავიატურას.
ლირიკული გმირი
ლირიკული გმირი — ლირიკული „მე“, ის პირი, ვისი აზრი და განცდაც არის გამოხატული ნაწარმოებში. ტერმინი ეკუთვნის იური ტინიანოვს. ეს პირი უმთავრესად თვით პოეტია, მაგრამ არ შეიძლება ლირიკული გმირის გაიგივება პოეტთან. პოეტი ლექსებში გადმოგვცემს არა მარტო საკუთარ ბიოგრაფიასა და განწყობიებებს, არამედ მიმართავს მხატვრულ გამონაგონსაც. ლირიკული გმირის ცნება მოიცავს პოეტის მთელ შემოქმედებას და წარმოდგენას გვაძლევს მის მიერ შექმნილ ლირიკული ხასიათის თავისებურებებზე. ქართულ ლიტერატურაში ამ თვალსაზრისით აღსანიშნავია ნიკოლოზ ბარათაშვილის, ვაჟა-ფშაველას, გალაკტიონ ტაბიძის და სხვათა ლირიკული გმირები.
ლიტერატურა
კატეგორია:პოეზია კატეგორია:ლიტერატურული ტერმინები
ლელა ოჩიაური
ბიოგრაფია
ლელა ოჩიაური დაიბადა 1957 წლის 21 მაისს, თბილისში. დაამთავრა სამხატვრო აკადემიის სახვითი ხელოვნებისა და ხუროთმოძღვრების ფაკულტეტი მკვლევრის განხრით. 1980-1981 წლებში გაიარა სტაჟირება მოსკოვის კინოს ისტორიისა და თეორიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტში. 2005 წელს ხელოვნებათმცოდნეობის კანდიდატის სამეცნიერო წოდების მოსაპოვებლად დაიცვა დისერტაცია თემაზე — „პოეტური ტენდენციები თანემდროვე ხასიათის ძირების საძიებლად“.
პედაგოგიური გამოცდილება
1982–2006 წლებში შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის კინოს სამეცნიერო–კვლევითი სექტორის წამყვანი მეცნიერ თანამშრომლია. პარალელურად კითხულობს ლექციებს ქართულ და მსოფლიო კინოს ისტორიაში, კინოკრიტიკის თეორიაში, ჟურნალისტიკაში. 2005-2006 წლებში დაინიშნა კინოს ისტორიისა და თეორიის ფაკულტეტის კათედრის გამგედ. 2006 წლიდან შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის სრული პროფესორია. სალექციო კურსები: კინოკრიტიკის ოსტატობა, ტელერეპორტიორის ოსტატობა.
მუშაობდა
1981–1982 წლებში საქართველოს თეატრისა და მუსიკის სახელმწიფო მუზეუმში, უმცროს მეცნიერ თანამშრომლად. 1991-1992 წლებში საქართველოს ტელე-რადიო კორპორაციის მეორე არხზე მთავარი რედაქტორის თანამდებობაზე. 1991–1992 წლებში „არიან – ქართლის“ მთავარი რედაქტორად. 1991-1992 წლებში სატელევიზიო პროგრამა „ტელე-სინე-ვიდეოს“ თანაავტორად და წამყვანად; 1993-1994 წლებში ამავე პროგრამის კონსულტანტად და სხვა.
ქართულ ჟურნალ-გაზეთებში: „ომეგა“, „ამარტა“, „კარნავალი“, „სახეები“, „ეპოქა“, "ევროპა“, „ქართული გაზეთი“, „ეს კვირა“, „დილის გაზეთი“, „ჯორჯიან თაიმსი“, „მთავარი გაზეთი კვირას“ და სხვა აქვეყნებდა წერილებს, ინტერვიუებს და ანალიტიკურ სტატიებს ქართული კულტურის, საზოგადოებისა და განათლების შესახებ.
1996 წლიდან დღემდე გაზეთ „რეზონანსის“ კულტურის მიმომხილველია. 1999 წლიდან ბათუმის შოთა რუსთაველის უნივერსიტეტის მიწვეული პროფესორი. პირადად დააფუძნა არაერთი არასამთავრობო ორგანიზაცია, არის რამდენიმე არასამთავრობო ორგანიზაციის თანადამფუძნებელი, ასევე არაერთხელ ყოფილა სხვადასხვა კონკურსების და კინოფესტივალების ჟიურის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ხელოვნებათმცოდნეები კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:დაბადებული 21 მაისი კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ლ
ალკენი
ფიზიკური თვისებები
ალკენები უფერული ნივთიერებებია. ჰომოლოგიური რიგის პირველი სამი წევრი აირია, C16H32–მდე სითხეები, უმაღლესი წევრები – მყარი ნივთიერებები. აირად და მყარ ალკენებს სუნი არ აქვთ, ხოლო თხევადს აქვს ნავთის სუნი. ალკენების დუღილის ტემპერატურა შესაბამისი ალკანების დუღილის ტემპერატურაზე მაღალია.
ალკენების მიღება
არსებობს ალკენების მიღების სხვადასხვა ხერხი, მაგალითად:
ნომენკლატურა
ალკენების კლასის პირველი ათი წარმომადგენელი:
ქიმიური თვისებები
ალკენებს ახასიათებთ მიერთების რეაქცია:
მარკოვნიკოვის წესის თანახმად ჰიდროჰალოგენირების დროს წყალბადი მიუერთდება ნახშირბადატომს, რომელიც უფრო მეტ წყალბადთან არის დაკავშირებული.
სქოლიო
კატეგორია:ნახშირწყალბადები კატეგორია:ორგანული ქიმია
ზღვის დრაკონი
ზღვის დრაკონი (Trachinus) — ზღვის თევზების გვარი ქორჭილასნაირთა რიგისა. მათი სიგრძე 40 სმ აღწევს. გვერდებიდან შებრტყელებული სხეული წაგრძელებულია, ზურგის პირველ ფარფლზე აქვთ წვეტიანი ქიცვები. თითო ქიცვი აქვთ აგრეთვე სალაყუჩე კოლოფის სახურავებზე. ქიცვების ფუძესთან შხამიანი ჯირკვლებია. ჩხვლეტა მეტად მტკივნეულია, ზოგჯერ ადამიანის მომაკვდიმებელიც. გვარში 4-5 სახეობაა. გავრცელებული არიან ხმელთაშუა ზღვასა და ატლანტის ოკეანის აღმოსავლეთ ნაწილში. შავ ზღვაში ერთი სახეობაა — ზღვის დრაკონი (Trachinus draco). ადგილობრივი რეწვის ობიექტია.
ფიზიკური გარეგნობა
ზღვის დრაკონი არის მოგრძო და გვერდით გაბრტყელებული თევზი მაღლა აღმართული თვალებით და მკაფიო ზედა პირით. ქვედა ყბა ზედა ყბაზე გრძელია. თავი კომპაქტური ბრტყელი და შედარებით დიდია და თვალები კი თავს ზემოთ აქვს.⁠ თვალის ზედა კიდს აქვს ორი-სამი პატარა წვეტი, თითოეული თვალის წინ. ზურგზე აქვს ხუთი - შვიდი ფარფლი და ეკლები თითოეულ ასევე ნაღვლის საფარზე შხამიანი ჯირკვლები აქვთ.
სხეულის ზომები
ზღვის დრაკონის სხეულის ზომები ძალიან განსხვავებულად არის აღწერილი სხვადასხვა ავტორის მიერ, როგორც ჩანს, განსხვავდება გეოგრაფიული მდებარეობიდან გამომდინარე, სადაც კვლევა ჩატარდა. აღმოსავლეთ შავიზღვისპირეთში მოწიფული თევზის სიგრძის გავრცელება მერყეობს 10 სმ-დან მაქსიმუმ 25,8 სმ-მდე მდედრებისთვის და 9,5 სმ-დან 22,5 სმ-მდე მამრებში. წონა მერყეობს 6,96 გრამიდან 131,76 გ-მდე მდედრებისთვის და 5,34 გ-დან 75,84 გ-მდე მამაკაცებისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ აღმოსავლეთ შავ ზღვაში დაფიქსირებული ყველაზე დიდი მდედრი 25,8 სმ სიგრძისა იყო, სხვა კვლევების შედეგები ვარაუდობს, რომ ზღვის დრაკონს აქვს ბევრად უფრო დიდი დიაპაზონი, ვიდრე ამ კვლევაში. სამხრეთ პორტუგალიის ალგარვეს სანაპიროზე ყველაზე დიდი მდედრი ზღვის დრაკონი იპოვეს სანტოსმა და სხვებმა. ჰქონდა საერთო მაქსიმალური სიგრძე 39,6 სმ. მაგრამ ასევე შავ ზღვაში დაფიქსირდა ნიმუშები, რომლებიც აღემატება Ak & Genç-ის მიერ 2013 წელს ნაპოვნი ყველაზე დიდ მდედრს. ყველაზე დიდი მდედრი იპოვა Ak et al. შავ ზღვას ჰქონდა საერთო მაქსიმალური სიგრძე 35 სმ. Ak & Genç-ისთვის, როგორც ჩანს, ცხადია, რომ მრავალი ფაქტორი ხელს უწყობს ზღვის დრაკონის ცვალებად ზომას, როგორიცაა „ტემპერატურა, მარილიანობა, საკვები (რაოდენობა, ხარისხი და ზომა). ), სქესი, წელიწადის დრო და სიმწიფის ეტაპი.
ეკოლოგია და ქცევა
ზღვის დრაკონი არის ეგრეთ წოდებული ჩასაფრებული მტაცებელი, რომელიც დღის განმავლობაში იმალება წვრილ ქვიშაში მხოლოდ თვალებით და ზურგის ფარფლის წვერით ღია. და უეცარი მანერა. ითვლება, რომ ღამის განმავლობაში უფრო თავისუფლად ცურავს. ამ თეზისს ირიბად ადასტურებს ის ფაქტიც როცა ზღვის დრაკონი დაიჭირეს საკვები დხისით მუცელში უკვე ძირითადად მონელებული იყო. ზღვის დრაკონის შკვების აქტივობა, როგორც ჩანს, უფრო მაღალია ღამის საათებში. ზღვის დრაკონი არის მტაცებელი, რომელიც ძირითადად იკვებება დეკაპოდებით, ძვლის თევზებით და ოპოსუმის კრევეტებით, როგორც იჭერს აღმოსავლეთში.. მათი დიეტა უფრო მცირე რაოდენობით შეიცავს აგრეთვე იზოპოდას, ამფიპოდას, ცეფალოპოდს და ნაჭუჭებს (ბივალვია). ზოგადად, პირველები შეადგენენ ფარდობითი მნიშვნელობის მთლიანი ინდექსის (IRI) 90%-ზე მეტს. ყველაზე გავრცელებული მტაცებელი, რომლის იდენტიფიცირებაც შესაძლებელი იყო სახეობების მიხედვით, იყო დეკაპოდები, კერძოდ Liocarcinus depurator და Galathea strigosa და mysids, კერძოდ, Anchialina agilis. მაგრამ დიეტის ნაერთები მნიშვნელოვნად იცვლებოდა თევზის ზომასთან ერთად. მიუხედავად იმისა, რომ შედარებით პატარა მისიდები იყო ყველაზე გავრცელებული მტაცებელი ზღვის დრაკონი ნიმუშებისთვის 20 სმ ზომით, მათი მნიშვნელობა დიეტის შემადგენლობაში ზომასთან ერთად მცირდებოდა, ისევე როგორც ამფიპოდების მნიშვნელობა. მეორე მხრივ, ცეფალოპოდებისა და თევზების წილი გაიზარდა თევზის ზომასთან ერთად. ზღვის დრაკონის კვების ჩვევა აღმოსავლეთ ადრიატიკის ზღვაში ძალიან მცირედ განსხვავდება წლის განმავლობაში და დეკაპოდები იყვნენ ყველაზე გავრცელებული მტაცებელი ყველა სეზონის განმავლობაში, მაგრამ პიკს მიაღწიეს ზაფხულში და შემოდგომაზე, ხოლო ტელეოსტეის მოხმარება პიკს ზამთარში.
გამრავლება და ქვირითობის ქცევა
ზღვის დრაკონს გამრავლების პერიოდი, ივნისიდან ოქტომბრამდე გრძელდება. ეს ძალიან ფართო დიაპაზონი შემოიფარგლება ოლე ბაგეს (2004) დაკვირვებით, რომელიც აცხადებს, რომ მისი აღმოჩენები მტკიცედ მიუთითებს, რომ ზღვის დრაკონის ქვირითობის დრო არის შემოიფარგლება ივნისიდან აგვისტომდე პერიოდით, პიკი ივლისში. ბაგე ასევე ამბობს, რომ სექტემბრიდან მაისამდე კვერცხუჯრედის პირობებში არ ყოფილა უფრო დიდი აღმოჩენები. ლარვის ზომა დაახლოებით 4,8 მმ-დან 6,8 მმ-მდეა და გამოიჩეკება დაახლოებით სამი თვის შემდეგ. ლარვები და კვერცხები გვხვდება როგორც პელაგიურ ზონაში, ასევე ზედაპირულ პლანქტონში. ზღვის დრაკონის ლარვებს შეიძლება დასჭირდეთ შედარებით თბილი წყალი შედარებით დაბალი მარილიანობით, რათა გამოჩეკვათ მეტი რაოდენობით. არ დაფიქსირებულა რაიმე სახის მშობლის ზრუნვის განხორციელება
ტოქსინი
პოტენციურად ლეტალური ცილის კომპონენტი ზღვის დრაკონის ნედლი შხამში არის 105 kDa პოლიპეპტიდი, რომელსაც დრაკოტოქსინი ეწოდება. ნაჩვენებია, რომ ზღვის დრაკონს ნედლი შხამი აქვს მემბრანის დეპოლარიზაციის და ჰემოლიზური მახასიათებლები. ეს მახასიათებლები შეიძლება განმეორდეს აღნიშნულ ერთ ცილის კომპონენტში. თუმცა დეპოლარიზაციის ეფექტი ვერ აიხსნება კარგად დამკვიდრებული მიდგომებით. დეპოლარიზაციის ეფექტი არც Na+ ან K+-არხებით ხდება და არც Na+-K+-ATPase აქტივობით.ნაკბენს ხშირად მოჰყვება პირველი იშემიური და შემდგომში ჰიპერემიული ეფექტები ნაკბენის მიმდებარე ქსოვილში. ეს ეფექტები შესაძლოა დაკავშირებული იყოს შხამში ნაპოვნი ჰისტამინებისა და კატექოლამინების მაღალ კონცენტრაციებთან. სანამ Church & Hodgson (2002) ვარაუდობენ თავად ტოქსინის ქოლინესტერაზას აქტივობას, Haavaldsen & Fonnum (1963) ინტერპრეტაციას უკეთებენ მათ აღმოჩენას. ქოლინესტერაზას მაღალი კონცენტრაცია შხამში, როგორც ნიშანი ქოლინერგული მექანიზმის წარმოქმნაში, რადგან ქოლინესტერაზას აქტივობა ჯერ არ არის აღწერილი ცხოველთა სამყაროს შხამებში.⁠ როგორც რასელ და ემერი ( 1960) ნათქვამია, რომ ზღვის დრაკონს ტოქსინის ექსტრაქტს აქვს ნაცრისფერი ფერი, მაგრამ ნათელია მისი გარეგნობით. ამბობენ, რომ მას აქვს "თევზის გემო" და "ამიაკის სუნი". ექსტრაქტის pH მნიშვნელობა, როგორც ჩანს, არის 6,78 და ოდნავ მჟავეა. ზღვის დრაკონის ეს აღმოჩენა ვერ დადასტურდა. შხამის ტოქსიკურობა დამოკიდებული იყო მოპოვების გზაზე. ყველაზე მაღალი ტოქსიკურობა გაზომილი იყო ცოცხალ თევზებში, რომლებიც გაყინული იყო შოკით და ჩაყარეს -70 °C-ის საყინულეებში. ასეთ პირობებში მინიმალური სასიკვდილო დოზა თაგვებისთვის იყო 1.8 მკგ/გ, მაშინ როცა მინიმუმ 110 მგ შეიძლება ამოღებულიყო საშუალო ზომის თევზიდან.
ადამიანებთან ურთიერთობა
ადამიანებთან დაკავშირებული ყველაზე გავრცელებული ინციდენტი მჭიდრო კავშირშია ტ. დრაკოს ტიპურ ქცევასთან: არაღრმა წყლების ქვიშაში ჩაძირვა. განსაკუთრებით ზაფხულში სავსებით შესაძლებელია, რომ უყურადღებო მბანავემ გადააბიჯოს, გადახტეს ან დაეცეს უფრო დიდი ვევერის შხამიან ხერხემლებს. მეორე შემთხვევა, როდესაც ადამიანებს. დაკბენის რისკი ემუქრებათ, არის ის, როდესაც მეთევზეები ატარებენ თევზს ბადეში დაჭერის შემთხვევაში. მოკლე დროში საწყისი ნაკბენის შემდეგ, რომელიც შეიძლება გაგრძელდეს რამდენიმე საათიდან დღემდე. ფაქტობრივად, დაფიქსირდა შემთხვევები, როდესაც ნაკბენის მსხვერპლები კვლავ დაზარალდნენ 4 თვის შემდეგ, თუნდაც ეს იშვიათი სცენარი იყოს. ტკივილმა შეიძლება ზოგიერთ შემთხვევაში მიაღწიოს 10/10-მდე რიცხვითი შეფასების სკალაზე. 1782 წლის მოხსენებულ შემთხვევაზე, მეთევზემ, რომელსაც ნაკბენი ჰქონდა, ამპუტაცია გაუკეთა თითს ტკივილის შესამსუბუქებლად. ეს გამოწვეულია მეორადი ინფექციებით და სეფსისით, ვიდრე თავად ტოქსინით.
მკურნალობა
არსებობს ბევრი რეკომენდირებული მკურნალობა დიდი ჯიშის ნაკბენისთვის. ეს რეკომენდაციები ვრცელდება ცხელი წყლის ან ძმრის მიღებიდან უფრო საიდუმლო მეთოდებამდე, როგორიცაა თევზის ღვიძლი,თანამედროვე მედიცინა ფაქტობრივად რეკომენდაციას იძლევა ნებისმიერი სახის სიცხე, სასურველია დაზარალებული კიდურის ცხელ წყალში (40-42 °C) ჩასართავად. ტკივილის შესამსუბუქებლად პირველადი დახმარების მცდელობის გარდა, რეკომენდებულია ჭრილობის გაწმენდა და ექიმთან მისვლა, რადგან ანტიბიოტიკები, შემდგომი ანალგეტიკები ან თუნდაც ტეტანუსის პროფილაქტიკა შეიძლება იყოს შესაბამისი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქორჭილასნაირნი
დავით იოსელიანი
დავით გიორგის ძე იოსელიანი (დ.  30 აგვისტო  [ ძვ. სტ. 17 აგვისტო], 1894, სოფელი ქვემო ხვედურეთი, ახლანდელი ქარელის მუნიციპალიტეტი — გ. 25 თებერვალი, 1968, თბილისი) — ქართველი ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1937), პროფესორი (1937), საქართველოს  მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1942).
ბიოგრაფია
1928-1929 წლებში მივლინებულ იქნა ლენინგრადის სამხედრო აკადემიის ოპერაციული ქირურგიისა და ტოპოგრაფიული ანატომიის კათედრაზე. 1931 წელს აირჩიეს ქ.თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ოპერაციული ქირურგიის დოცენტურის გამგედ. 1934-1947 წლებში ხელმძღვანელობდა ქ.თბილისის სასწრაფო დახმარების საავადმყოფოს ქირურგიულ განყოფილებას, ხოლო 1941-1947 წლებში იყო ამ საავადმყოფოს დირექტორი. 1936 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია.
1937 წელს აირჩიეს თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის ოპერაციული ქირურგიისა და ტოპოგრაფიული ანატომიის კათედრის გამგედ. ამავე წელს მიენიჭა პროფესორის წოდება. 1934-1947 წლებში განაგებდა ექიმთა დახელოვნების თბილისის სახელმწიფო ინსტიტუტის ოპერაციული ქირურგიისა და ტოპოგრაფიული ანატომიის კათედრას. 1940 წლიდან არჩეულ იქნა ქ. თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის რექტორად. 1947 წელს აირჩიეს თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის ზოგადი ქირურგიის კათედრის გამგედ.
გამოქვეყნებული აქვს 80-მდე სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის რამდენიმე მონოგრაფია.
მინიჭებული აქვს საქართველოს მეცნიერების დამახურებული მოღვაწის საპატიო წოდება, დაჯილდოებულია ლენინის და შრომის წითელი დროშის ორდენებით და აგრეთვე სხვა მედლებით.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ქირურგები კატეგორია:დაბადებული 30 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1894 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1968 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
იაპონური ენის უნარ-ჩვევათა ტესტი (JLPT)
იაპონური ენის ცოდნის დონეთა ტესტი არის გამოცდის ერთ-ერთი ნაირ-სახეობა იაპონურ ენაში. ტესტი განკუთვნილია იმ უცხოელთათვის, ვისთვისაც იაპონური არ არის მშობლიური ენა, არამედ შეისწავლის მას, როგორც მეორე, მესამე და ა.შ. უცხოურ ენას.
იაპონური ენის ცოდნის დონეთა ტესტის სტანდარტი 1984 წელს შეიმუშავეს იაპონიის ფონდში [kokusai kōryū kikin] 国際交流基金, რომლის მეშვეობითაც შესაძლებელია ენის დაუფლების დონის საფეხურებრივი კვალიფიკაცია. ეს ტესტი ძირითადად ადგენს გამოსაცდელი პირის წერა-კითხვისა და აუდირების უნარ-ჩვევებს.
გამოცდის სახელწოდება
იაპონური ენის ცოდნის დონეთა ტესტი იაპონური სახელწოდება არის [nihongo nōryoku shiken] 日本語能力試験, მაგრამ უცხოელთა შორის უფრო გავრცელებულია მისი ინგლისურენოვანი სახელწოდება, – Japanese Language Proficiency Test. შესაბამისად გავრცელებულია ინგლისური აბრევიატურაც JLPT, ანუ ჯეი-ელ-ფი-თი.
გამოცდის შინაარსი
ტესტი იყოფა ოთხ განსხვავებულ დონედ, რომელსაც იაპონურად [kyū] 級 კჲუ ეწოდება.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:იაპონური ენა კატეგორია:უცხო ენის სერტიფიკატები
აღსართან I
აღსართან I გაგიკის ძე — კახეთ-ჰერეთის მეფე (1058 — 1084). ებრძოდა გაერთიანებული საქართველოს მეფეს  ბაგრატ IV-ს და ცდილობდა კახეთ-ჰერეთის დამოუკიდებლობის შენარჩუნებას. ამ მიზნით აღსართან I 1068 წელს ეახლა თურქ-სელჩუკთა სულთანს  ალფ-არსლანს, აღუთქვა ხარაჯა და მისი დახმარებით დაიბრუნა ბაგრატ IV-ის მიერ წართმეული მიწა-წყალი. 1073 წელს აღსართან I მიემხრო გიორგი II-ის წინააღმდეგ აჯანყებულ ივანე ბაღვაშს, ხოლო ივანეს მეორედ განდგომისას გიორგი II-ის მოკავშირე გახდა. 1074 წელს აღსართან I საქართველოს მეფეს ეხმარებოდა თურქ-სელჩუკთა სულთნის მელიქ-შაჰის შემოსევის ჟამს. მალე მელიქ-შაჰმა კახეთ-ჰერეთის სამეფო გიორგი II-ის სამფლობელოდ ცნო. 80-იან წლებში გიორგი II თურქ-სელჩუკთა ლაშქრით კახეთ-ჰერეთის დასაპყრობად გაემართა. აღსართან I-მა დახმარებისათვის იმავე მელიქ-შაჰს მიმართა, ეახლა მას და მიიღო ისლამი. სულთანმა კახეთ-ჰერეთი ამჯერად ისევ აღსართან I-ს დაუმტკიცა. ამით აღსართან I-მა შეძლო მცირე ხნით კიდევ შეენარჩუნებინა კახეთ-ჰერეთის სამეფოს დამოუკიდებლობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთ-ჰერეთის მეფეები
ცურუტა
გეოგრაფიული მდებარეობა
დასახლება განთავსებულია კუნძულზე ჰონსიუ. დასახლებული პუნქტი მდებარეობს აომორი პრეფექტურაში, ტოჰოკუს რეგიონში. მას ესაზღვრება ქალაქები გოსიოგავარა, ჰიროსაკი, ცუგარუ, დასახლება იტაიანაგი.
მოსახლეობა
დასახლების მოსახლეობა შეადგენს, ხოლო სიმჭიდროვე —  ადამიანი/კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დასახლებები (პრეფექტურა აომორი)
America (Modern Talking-ის ალბომი)
America — ჯგუფ Modern Talking-ის მეათე სტუდიური ალბომი. გამოიცა 2001 წელს. დისკი გამოვიდა ლეიბლზე BMG.
ჰენკ უილიამსი
ჰენკ უილიამსი (Hank Williams; სრული სახელი ჰაირამ „ჰენკ“ კინგ უილიამსი; დ. 17 სექტემბერი, 1923 — გ. 1 იანვარი, 1953) — ამერიკელი მუსიკოსი და სიმღერების ავტორი. აღიარებულია XX საუკუნის ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ამერიკელ მუსიკოსად. ხუთწლიანი აქტიური მუსიკალური კარიერის განმავლობაში, რომელიც 29 წლის ასაკში მისი გარდაცვალებით დასრულდა, 35 სიმღერა დაწერა (ხუთი გამოვიდა სიკვდილის შემდგომ), რომლებმაც ჰონკი-ტონკისა და ქანთრის მუსიკის მიმდინარეობა განსაზღვრა. მისი ტრადიციები გააგრძელეს ოჯახის წევრებმა — ვაჟმა ჰენკ უილიამს უმცროსმა, ქალიშვილმა ჯეტ უილიამსმა, ასევე შვილიშვილებმა ჰენკ უილიამს III-მ, ჰოლი უილიამსმა და ჰილარი უილიამსმა.
2004 წელს ჟურნალმა „Rolling Stone“ უილიამსს თავის სიაში „ყველა დროის 100 უდიდესი შემსრულებელი“ 74-ე ადგილი მიუჩინა. მის მიერ შექმნილი და ჩაწერილი სიმღერების ქავერ ვერსიები შექმნა რამდენიმე მომღერალმა. ის აგრეთვე შთაგონების წყაროდ იქცა ისეთი შემსრულებლებისთვის, როგორებიც არიან ელვის პრესლი, ბობ დილანი და როლინგ სტოუნზი. 1960 წელს ჰოლივუდის დიდების ხეივანში გაიხსნა ჰენკ უილიამსის ვარსკვლავი. 1961 წელს უილიამსი შეყვანილი იქნა ქანთრის დიდების დარბაზში, 1970 წელს სიმღერების ავტორთა დარბაზში, ხოლო 1987 წელს როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში.
სოციალური პრობლემები
სოციალური პრობლემა ეწოდება პროცესს, რომლის განვითარებისას წარმოქმნილი პირობები და მოვლენები, გარკვეული ჯგუფების ან მთელი საზოგადოების ცხოვრების სიტუაციაზე ზემოქმედებენ (მაგ. სიღარიბე, ძალადობა, ნარკომანია, გარემოს დაბინძურება), რომლის შეცვლაც საზოგადოებაში ან მის ცალკეულ ნაწილებში სავალდებულოდ მიაჩნიათ, რომელიც საზოგადოებას აფორიაქებს, პოლიტიკური პროგრამების და ღონისძიებების საგანია.
ალპინიადა
მინი|270პქ|ალპინიადა ალპინიადა — მასობრივი სასწავლო, სპორტული ან საიუბილეო ალპინისტური ღონისძიება. სასწავლო ალპინიადა იგივეა რაც ლაშქრობა მაღალმთიან ადგილებში, რომელიც მწვერვალის დაპყრობით მთავრდება. სპორტული ალპინიადა არის სხვადასხვა სირთულის მარშრუტის დაძლევა; მისი მიზანია თანრიგოსანი სპორტსმენების მომზადება. საიუბილეო ალპინიადა თავისი ხასიათის მიხედვით შეიძლება იყოს სასწავლო ან სპორტული და რაიმე მნიშვნელოვან მოვლენას ეძღვნება. მაგ., 1968 წელს ჩრდილოეთ უშბაზე (4694 მ, მე-4 კატეგორია) მოწყობილი სპორტული ალპინიადა (48 კაცი, ხელმძღვანელი მიხეილ ხერგიანი), რომელიც კომკავშირის 50 წლისთავს მიეძღვნა.
საქართველოში ალპინიადები იმართება 1930-იანი წლებიდან. პირველ ყველაზე მასობრივ ლაშქრობად ითვლება მეორე ქართული მსროლელი დივიზიის 316-კაციანი შემადგენლობის ასვლა მყინვარწვერზე 1935 წელს (ხელმძღვანელი დავით წერეთელი). 1952 წლის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ალპინიადა ნეფისკალოზე (214 კაცი, ხელმძღვანელი ოთარ გიგინეიშვილი), 1948 წლის სრულიად საქართველოს საიუბილეო ალპინიადა მყინვარწვერზე 502 კაცის მონაწილეობით (ხელმძღვანელი სანდრო გვალია) და სხვ. მრავალი.
სქოლიო
კატეგორია:მთამსვლელობა
ლევ ატამანოვი
ლევ კონსტანტინეს ძე ატამანოვი (დ. 21 თებერვალი  [ ძვ. სტ. 8 თებერვალი], 1905, მოსკოვი — გ. 12 თებერვალი, 1981, იქვე) —  საბჭოთა ეპოქის კინორეჟისორი. საბჭოთა მულტიპლიკაციური კინოს ერთ-ერთი ფუძემდებელი. რსფსრ სახალხო არტისტი (1978). რსფსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1964).