cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
საბინი (ბულგარეთი)
საბინი (Сабин) — ბულგარეთის პირველი სამეფოს ხანი 765-766 წლებში. საბინი იყო კორმისიშის სიძე, როგორც ჩანს მმართველობა ისევ ვოკილის დინასტიის ხელში აღმოჩნდა, ოღონდ ახლა ქალის ხაზით. არსებობს ვარაუდი, რომ საბინი არის სლავური წარმოშობის, რადგან მისი სახელი არ ფუგურირებს ბულგარელი ხანების სიაში.
საბინმა ბიზანტიასთან მშვიდობა დაამყარა. ხელისუფლებაში მოსვლისთანავე მან ელჩები გააგზავნა ბიზანტიაში ზავის სათხოვნელად. თავდაპირველად მოლაპარაკებები საიდუმლოდ მიმდინარეობდა, მაგრამ როგორც კი გაცხადდა, ხალხში მღელვარება გამოიწვია. შეიქმნა სახალხო საბჭო, რომელიც ხანის წინააღმდეგ გამოდიოდა. საბინი იძულებული გახდა მესემბრიიდან ბიზანტიაში გაქცეულიყო. იმპერატორმა კონსტანტინე V-მ იგი და მისი ნათესავები შეიფარა.
768 წელს, როდესაც ბულგარეთის ხანი პაგანი კონსტანტინოპოლში ჩავიდა საბინი იმპერატორის გვერდით გამომწვევად იდგა. იმპერატორმა ხანს უსაყვედურა საბინისადმი სიძულვილის გამო. ცხადი იყო იმპერატორს ხანის ტახტზე საბინის დაბრუნება და ბულგარეთის თავისი გავლენის სფეროში მოქცევა უნდოდა.
კვიპროსის დემოგრაფია
კვიპროსის დემოგრაფია — კვიპროსის მოსახლეობის შემადგენლობისა და მოძრაობის ხალხთაღწერილობა, მათ შორის: მოსახლეობის ზრდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე, ეთნიკური კუთვნილება, განათლების დონე, ჯანმრთელობისა და ეკონომიკური მდგომარეობა, რელიგიური კუთვნილება და სხვა ასპექტები. კვიპროსის მოსახლეობა ორ ძირითად ეთნიკურ ჯგუფად, კვიპროსელ ბერძნებად და კვიპროსელ თურქებად იყოფა. მათ გააჩნიათ საერთო წეს-ჩვეულებები, თუმცა ეროვნებაზე, რელიგიაზე, ენასა და საკუთარ სამშობლოსთან კავშირზე დაფუძნებულ თვითმყოფადობას ინარჩუნებენ. 1964 წლამდე, სანამ დაპირისპირება დაიწყებოდა, კვიპროსის მოსახლეობის 77%-ს კვიპროსელი ბერძნები, 18%-ს კვიპროსელი თურქები, 5%-ს კი — სხვა ეროვნების წარმომადგენლები შეადგენდნენ.
საბინი (ბულგარეთი)
საბინი გარდაცვალებამდე კონსტანტინოპოლში ცხოვრობდა.
კვიპროსის დემოგრაფია
1974 წლიდან, თურქების კვიპროსში შეჭრის შემდეგ, ქვეყანა დე ფაქტოდ გაიყო ორ ნაწილად: დღეს კვიპროსელი ბერძნების 99.5% კვიპროსის რესპუბლიკაში, ხოლო კვიპროსელი თურქების 98.7%  ჩრდილოეთ კვიპროსში ცხოვრობს (სხვა ეროვნების მოსახლეობის 99.2%-მა თავი მოიყარა ბერძნულ კვიპროსში). სამხრეთ კვიპროსში, სადაც უმრავლესობა ბერძენია, ძირითადად ლაპარაკობენ ბერძნულ ენაზე, ხოლო ჩრდილოეთით, სადაც უმრავლესობა თურქია, საუბრობენ თურქულად. ინგლისური ენა ფართოდ გამოიყენება მთელ კუნძულზე.
კვიპროსის საერთო მოსახლეობა 2006 წლის ბოლოსთვის იყო დაახლოებით 1 მილიონზე მეტი, რომელთაგან 789 300 კაცი ცხოვრობს მთავრობის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე, ხოლო 265 100 — ჩრდილოეთ კვიპროსში. ჩრდილოეთ კვიპროსში მცხოვრები 150 000-160 000 თურქი იმიგრანტი, რომელსაც კვიპროსის მთავრობა არალეგალურად მცხოვრებ მოსახლეობად თვლის, ოფიციალურ სტატისტიკურ მონაცემებში არ იგულისხმება.
საბინი (ბულგარეთი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბულგარეთის მმართველები
კვიპროსის დემოგრაფია
მოსახლეობა
მოსახლეობა მოქალაქეობის მიხედვით
კვიპროსის მთავრობის მიერ კონტროლირებადი ტერიტორია: ჩრდილოეთი კვიპროსი:
ეთნიკური ჯგუფები
1955-1960 წლებში 6 759 თურქმა 31 844 ბერძენმა დატოვა კვიპროსი. 1961-1973 9 760 თურქმა და 39 192 ბერძენმა დატოვა კვიპროსი. საერთო ჯამში, 1955-1973 წლებში 16 519 თურქი და 71 036 ბერძენი წავიდა კუნძულიდან. ემიგრირებულ თურქთაგან მხოლოდ 290 გაემგზავრა თურქეთში.
შალვა ვანიშვილი
შალვა ნიკოლოზის ძე ვანიშვილი (დ. 1 სექტემბერი, 1931, სოფ. ატენი, ახლანდ. გორის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი იურისტი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი (1992), საქართველოს პოლიტიკურ მეცნიერებათა აკადემიის წევრი. 1954 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი სახელმწიფო სამართლის სპეციალობით. 1954 წლიდან მუშაობდა ადმინისტრაციულ ორგანოებში, პარალელურად პედაგოგიურ საქმიანობას ეწეოდა ნიკოლოზ ბარათაშვილის სახელობის გორის პედაგოგიურ ინსტიტუტში, თსუ-სა და საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში. მისი სამეცნიერო კვლევის საგანია სახელმწიფო და სამართლის ისტორია. არის გორისა და ვალერი სუხიშვილის უნივერსიტეტების სრული პროფესორი. 1970–80-იან წლებში მოღვაწეობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტში. გამოქვეყნებული აქვს სამეცნიერო სტატიები ქართულ, რუსულ და ინგლისურ ენებზე, მ. შ. მონოგრაფია – „ამიერკავკასია რუსეთის მმართველობის სისტემაში (1864–1917)“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1931 კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
მაკარ ხუბუა
ბიოგრაფია
1925 წელს დაამთავრა თბილისის უნივერსიტეტი ლინგვისტური განხრით. 1931-1932 წლებში მივლინებული იყო ლენინგრადში, გაიარა ასპირანტურის კურსი ირანისტიკაში. იკვლევდა ჯერ თანამედროვე სპარსულ ლიტერატურას, შემდეგ სპარსული პოეტური ენისა და სტილის საკითხებს, აგრეთვე ქართულ-სპარსულ ენობრივ კონტაქტებსა და ისტორიულ ურთიერთობას. გამოქვეყნებული აქვს წერილები: „ქართულ-ირანული ურთიერთობიდან“ (1940), „სპარსული ბეითის სარითმო ელემენტები“ (1943), „პოეტური ენისა და სტილის საკითხები კლასიკურ სპარსულში“ (1950), „სპარსული სიტყვები მეგრულში“ (1952), და სხვა. პირველად თარგმნა და გამოაქვეყნა ირანელი მწერლის ჯამალზადეს ნოველები. განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვის ირანელი მეფეების საქართველოში დაცული ბრძანებებისა და სხვა ისტორიული დოკუმენტების შესწავლა-გამოქვეყნებაში. საეტაპო მნიშვნელობისაა მისი ნაშრომი „საქართველოს მუზეუმის სპარსული ფირმანები და ჰოქმები“ (1949). ასევე ავტორია წიგნებისა „ზემოაჭარის ენობრივი მიმოხილვა“ (1932) და „მეგრული ტექსტები“ (1937).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1890 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1956 კატეგორია:ქართველი ირანისტები კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები
ხუთასისთავი
ხუთასისთავი — სამხედრო მოხელე ძველ საქართველოში. თანამდებობის სახელი წარმოიშვა ლაშქრის ათეულად დაყოფის შემდეგ. იოანე ბატონიშვილის სჯულდების მიხედვით ხუთასისთავი ექვემდებარებოდა მინბაშს. ხუთასისთავები იყვნენ ათასისთავების დამხმარეები და მისი არყოფნისას ასრულებდნენ ათასისთავის ფუნქციას.
ლიტერატურა
კატეგორია:თანამდებობები ძველ საქართველოში კატეგორია:საქართველოს სამხედრო ისტორია
ჰაივორონის რაიონი
ჰაივორონის რაიონი (Гайворонський район) — რაიონი უკრაინაში, კიროვოჰრადის ოლქში. მისი ფართობია 695 კმ². 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 38 405 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 63 კაცს კმ²-ზე. ჰაივორონის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჰაივორონი.
სქოლიო
კატეგორია:კიროვოჰრადის ოლქის რაიონები
ჯალილ მამედყულიზადეს სახლ-მუზეუმი
ამ სახლში ჯალილ მამედყულიზადე ცხოვრობდა 1920-1932 წლებში. 1978 წელს მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება სახლ-მუზეუმის დაარსებასთან დაკავშირებით.
1994 წლის 28 დეკემბერს აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ჰეიდარ ალიევის განკარგულების საფუძველზე, ჯალილ მამედყულიზადეს 125 წლის თავთან დაკავშირებით საზეიმო ვითარებში გაიხსნა მისი სახელობის სახლ-მუზეუმი.
მოღვაწეობა
მუზეუმის ფონდებში ინახება 4000 ექსპონატამდე, მათ შორის 500 წარმოდგენილია ექსპოზიციაში. მათ უმრავლესობას შეადგენს ჟურნალ „მოლა ნასრედინი“-ს ორიგინალური ეგზემპლიარები, ასევე მისი გავლენით შექმნილი გამომცემლობები: „ტუტი“, „ზემბური“ და სხვა.
მუზეუმი ყოველ წელს ატარებს მწერლის ხსოვნასისადმი მიძღვნილ გამოფენებს.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს მუზეუმები კატეგორია:აზერბაიჯანის სახლ-მუზეუმები კატეგორია:აზერბაიჯანის ბიოგრაფიული მუზეუმები
ზემო ხოდაშნის კვირაცხოვლის ეკლესია
ზემო ხოდაშნის კვირაცხოვლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ზემო ხოდაშნის სამხრეთით 300 მეტრზე, სასაფლაოზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (5,7 X 3,5 მ), ნაგებია რიყის ქვითა და ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობით. კედლები შიგნიდან შელესილია, გარედან შელესილობის მხოლოდ კვალი შეიმჩნევა. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდანაა, კარი სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით ოდნავ ნალისებრი ფორმის აფსიდაა, რომლის ღერძზე, თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. საკურთხევლის შუაში დგას ოთხკუთხა პრიზმის ფორმის ტრაპეზი. დარბაზს გრძივ კედლებში თითო სწორკუთხა სარკმელია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ცილინდრული კამარით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კელი
კელი (Quel) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის არნედოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 54,78 კმ². მოსახლეობა — 2078 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
ომი ბანგლადეშის დამოუკიდებლობისათვის
300px|მინი ომი ბანგლადეშის დამოუკიდებლობისათვის (মুক্তিযুদ্ধ — Muktijuddho) — შეიარაღებული კონფლიქტი დასავლეთ პაკისტანს, აღმოსავლეთ პაკისტანსა და ინდოეთს შორის, რომლის შედეგადაც აღმოსავლეთმა პაკისტანმა მოიპოვა დამოუკიდებლობა და ეწოდა ბანგლადეში. ომი მიმდინარეობდა 1971 წლის 26 მარტიდან 16 დეკემბრამდე.
წინარე ისტორია
არსებობდა ენობრივი პრობლემაც: 1952 წელს დაკაში დახვრიტეს დემონსტრანტები, რომლებიც ეწინააღმდეგებოდნენ ქვეყნის ერთიან ოფიციალურ ენად ურდუს გამოცხადებას (მოსახლეობის უმრავლესობა აღმოსავლეთ პაკისტანში საუბრობდა ბენგალურ ენაზე). აღმოსავლურ ნაწილში ნელ-ნელა ჩამოყალიბდა გრძნობა, რომ მათ ქვეყანაში აღიქვამდნენ მეორეხარისხოვნებად.
1970 წელს ქვეყანაში გაიმართა საპარლამენტო არჩევნები, რომელშიც უმრავლესობა მიიღო მუჯიბურ რაჰმანის აღმოსავლეთპაკისტანურმა პარტიამ ავამი ლიგა, რომელიც გამოდიოდა პროგრამით მიენიჭებინა ფართო ავტონომია აღმოსავლეთ პაკისტანისათვის. კონსტიტუციის თანახმად მან მოახდინა მთავრობის ფორმირება, მაგრამ გენერალიტეტმა იაჰია-ჰანის მეთაურობით არ მისცა უფლება რაჰმანს დაეკავებინა პრემიერის თანამდებობა, გადაიბირა დასავლეთ პაკისტანში გამარჯვებული პაკისტანის სახალხო პარტიის ლიდერი ზულფიკარ ალი ბჰუტო. აგა მუჰამედ იაჰია ხანის ზულფიკარ ალი ბჰუტოსა და მუჯიბურ რაჰმანს შორის ოლაპარაკება უშედეგოდ დასრულდა. 1971 წლის 7 მარტს მუჯიბურ რაჰმანი 2 მილიონიანი დემონსტრაციის წინაშე გამოვიდა სიტყვით და განაცხადა, რომ იბრძოლებდა ბანგლადეშის დამოუკდებლობისათვის.
ისტორია
ქვეყანაში ჰუმანიტარული კატასტროფა დაიწყო. 8 მლნ. კაცი ლტოლვილად გადავიდა ინდოეთში. 30 მლნ ადამიანი იძულებით გადაადგილებული პირი გახდა. ათასობით ბენგალელის ინტერნირება მოხდა დასავლეთ პაკისტანში, საიდანაც ზოგიერთი მათგანი ავღანეთში გაიქცა.
ინდოეთის პრემიერ-მინისტრმა ინდირა განდიმ ქვეყნის დამოუკიდებლობისთანავე გამოთქვა მზადყოფნა ახალი ქვეყნის დასაცავად. ინდოეთი დაინტერესებული იყო პაკისტანის, ყოფილი მტრის, დასუსტებით. ბანგლადეშმა ძირითადი ეკონომიკური, პოლიტიკური და სამხედრო დახმარებმა ინდოეთისაგან მიიღო.
ომის შედეგები
ომის შედეგად ბანგლადეშის სახალხო რესპუბლიკა დამოუკიდებელი გახდა. პირველი სახელმწიფო, რომელმაც ბანგლადეშის დამოუკიდებლობა ოფიციალურად ცნო 1971 წლის 6 დეკემბერს, იყო ბჰუტანი.
პაკისტანის პრეზიდენტი აგა მუჰამედ იაჰია ხანი თანამდებობიდან გადადგა და მისი მემკვიდრე გახდა ზულფიკარ ალი ბჰუტო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბანგლადეშის ისტორია
ნიკოლოზ მახარაძე
ნიკოლოზ ბარნაბის ძე მახარაძე, (დ. 24 ოქტომბერი, 1901, შემოქმედი — გ. 1990) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1965), საქართველოს სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1966)
ბიოგრაფია
სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლობდა ოზურგეთის სასულიერო სასწავლებელში. 1917 წელს ოზურგეთში დააარსა კლუბი, რომელმაც მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ახალგაზრდების მიერ მარქსიზმის შესწავლის საქმეში. 1921-1922 წლებში იყო ოზურგეთის რაიკომის მდივანი. 1926 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის კომუნისტური უნივერსიტეტი. 1933 წელს დაამთავრა წითელი პროფესურის ინსტიტუტი მოსკოვში. 1927-1931 წლებში მუშაობდა პარტიის ცკ-ში. 1967 წელს გამოსცა მონოგრაფია „დიდი ოქტომბრის გამარჯვება საქართველოში“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1901 კატეგორია:დაბადებული 24 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1990 კატეგორია:შემოქმედში დაბადებულები კატეგორია:კომუნისტები
ფერმა პროვანსში
ფერმა პროვანსში ან ფერმაში შესასვლელი ჭიშკარი თივის ძნებით — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი. შესრულებული 1888 წელს არლში, პროვანსში, ზეთის საღებავებით ტილოზე. ვინსენტი ნაწილობრივ შთაგონებული იქნა მხატვარ ადოლფ მონტიცელისგან. ვან გოგმა პროვანსში ტილოების მთელი რიგი შექმნა, რომლებშიც აშკარად ჩანს მხატვრის განახლებული სტილი და მიდგომა, ის იყენებს რამდენიმე ახალ ფერს, რომელიც აქამედ მის ნამუშევრებში არ გვხვდება. ახალი ფერების კონტრასტი ამ და სხვა ტილოებში დაძაბულობის შეგრძნებას იწვევს. ფერმა პროვანსში ეკუთვნის ვაშინგტონის ხელოვნების ეროვნულ გალერეას.
არლი
იმ პერიოდში, როცა ეს ტილო დახატა, ვან გოგი 35 წლის იყო. არლში, სამხრეთ საფრანგეთში ცხოვრებისას მან კარიერის მწვერვალს მიაღწია, შექმნა გამორჩეული, საუკეთესო ტილოები, როგორებიცაა ყანების, ფერმებისა და ხალხის ნახატები, ნიმისა და ავინიონის ტერიტორიაზე.
სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები კატეგორია:1888 წლის ნახატები კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
უმორი
უმორი (Умор) — ბულგარეთის პირველი სამეფოს ხანი 766 წელს. ვოკილის დინასტიის წარმომადგენელი. ბულგარეთის ხანი იყო სულ 40 დღე.
იგი არის უკანასკნელი მმართველი, რომელიც მოხსენიებულია ბულგარეთის ხანების სიაში. ხელისუფლებაში მოვიდა საბინის ბიზანტიაში გაქცევის შემდეგ. უმორი მომავალმა ხანმა ტოქტუმ აჯანყების შედეგად დაამხო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბულგარეთის მმართველები
ისმიხანლი
ისმიხანლი (Ismikhanly) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბარდის რაიონის სოფლები
ხუთპირანი
ხუთპირანი (Pentastomida) — პარაზიტული უხერხემლოების თავისებური კლასი. მოიცავს მრავალ სახეობას. გავრცელებულია უმთავრესად ტროპიკებში, აქვს ჭიის მსგავსი, ხშირად ენისმაგვარი სხეული, რომლის სიგრძე 14 სმ-ს აღწევს. შედგება მოკლე, დაუნაწევრებელი წინა და გრძელი, დანაწევრებული უკანა ნაწილებისგან. წინა ნაწილზე პირის ხვრელია, რომელსაც აქეთ-იქით ორი წყვილი კაუჭი აქვს. სუნთქვის და სისხლის მიმოქცევის ორგანოები არ აქვს, ცალსქესიანები არიან. ზრდასრული ხუთპირიანები ქვეწარმავლებისა და ძუძმწოვრების ფილტვებსა და სასუნთ გზებში პარაზიტობენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:კიბოსნაირნი
მილანი (კაკეტა)
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 421 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 1 243 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კაკეტის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ჟანუარია ბრაზილიელი
ჟანუარია ბრაზილიელი (Januária de Brazil, Gennara di Braganza; დ. 11 მარტი, 1822 — გ. 13 მარტი, 1901) — ბრაგანსის დინასტიის წარმომადგენელი. ბრაზილიის იმპერატორ პედრუ I-ისა და დედოფალ მარია ლეოპოლდინა ავსტრიელის ქალიშვილი. ბრაზილიისა და პორტუგალიის პრინცესა. აკულიის ჰერცოგინია როგორც პრინც ლუდოვიკო სიცილიელის მეუღლე.
ბიოგრაფია
1826 წელს დედამისი, იმპერატრიცა მარია ლეოპოლდინა გარდაიცვალა და ჟანუარია დაობლდა. 1829 წელს პედრუ I-მა მეორედ იქორწინდა ამალია ლოიხტენბერგელზე, რომლის ზემოქმედებითაც იმპერატორმა ჟანუარია თავის უფროს ქალიშვილს, პორტუგალიის დედოფალ მარია II-ს გაუგზავნა აღსაზრდელად. მარია II ჟანუარიას უფროს, ღვიძლ დად ერგებოდა და იმდენად დიდი ასაკობრივი სხვაობა იყო მათ შორის, რომ მარია მას თავისუფლად ერგებოდა დედად. 1831 წელს, ცხრა წლის ჟანუარიამ თავის დებთან, ფრანცისკასა და პაულასთან ერთად დატოვა რიო-დე-ჟანეირო და ლისაბონში გაემგზავრა, სადაც მიიღო განათლება და ხუთ წელიწადში კვლავ ბრაზილიაში დაბრუნდა. ამ დროს ბრაზილიის იმპერატორი უკვე მისი ღვიძლი ძმა, პედრუ II იყო.
პედრუ I-ის მმართველობის პერიოდში ბრაზილიაში გახშირდა საიმპერატორო ხელისუფლებისადმი უკმაყოფილებდა. ის აზრიც კი მუსირებდა, რომ პედრუ II ჩამოეგდოთ და ხელისუფლების სათავეში ჟანუარია დაესვათ, რომელიც ხალხში დიდი პოპულარობით სარგებლობდა. ჟანუარიამ განაცხადა, რომ არ სურდა აეღო პოლიტიკური ტვირთი და მის ძმას მშვიდობიანი მმართველობაც უსურვა.
1841 წლიდან პედრუ II-მ ევროპის სამეფო კარებთან დაიწყო ჟანუარიას საქორწინო მოლაპარაკებები. ეს უფრო იმითაც იყო გამოწვეული, რომ პედრუს მისი ბრაზილიიდან რაც შეიძლება შორს ყოფნა სურდა. ამავე წელს საქორწინო მოლაპარაკებები ჩაიშალა სავოიელებთან, თუმცა მალევე დაიწყო იტალიელებთან. 1844 წელს ჟანუარია დაქორწინდა ორი სიცილიის მეფე ფრანჩესკო I-ისა და დედოფალ მარია ისაბელ ესპანელის უმცროს ვაჟზე, აკულიის გრაფ ლუდოვიკო დე ბურბონზე, რომელიც პედრუ II-ის ცოლის, იმპერატრიცა ტერეზა კრისტინას ძმა იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 11 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1822 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1901 კატეგორია:ბრაგანსები კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები კატეგორია:დედოფალ მარია ლუიზას ორდენის კავალრები
გოგი დოლიძე (კინომცოდნე)
გიორგი (გოგი) დოლიძე (დ. 20 აპრილი 1934, ქუთაისი) — ქართველი კინომცოდნე, კინოკრიტიკოსი, კინორეჟისორი, ლიტერატორი, ჟურნალისტი. პროფესორი (1992). ნ. ნიკოლაძის სახელობის პრემიის ლაურეატი (2002).
1959 დაამთავრა თბილისის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტის ინგლისური და ფრანგული ენების ფაკულტეტი. 1961-1970 წლებში მუშაობდა სხვადასხვა გამომცემლობაში. 1970 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში. 1992-2005 წლებში ამავე ინსტიტუტის პრორექტორი იყო. მისი რეჟისორობით 1981-1987 აღდგენილია 18 ძველი ქართული მხატვრული ფილმი, მათ შორის ალექსანდრე წუწუნავას „ორი მონადირე“, „ხანუმა“, კოტე მარჯანიშვილის „ამოკი“, „კრაზანა“, „კომუნარის ჩიბუხი“; მიხეილ ჭიაურელის „საბა“; დავით რონდელის „უგუბზიარა“; მიხეილ გელოვანის „ნამდვილი კავკასიელი“; ორად ორი შემორჩენილი ფილმი ლადო ალექსი-მესხიშვილის მონაწილეობით: „შურისმაძიებელი ღმერთი“ და „ორლოვების ოჯახის სირცხვილი“.
გამოქვეყნებული აქვს სამეცნიერო და კრიტიკული წერილები ქართული კინოს ისტორიის საკითხებზე. ნათარგმნი აქვს მარკ ტვენის „იუმორისტული მოთხრობები და პამფლეტები“, მაინ რიდის „ოკეანეში დაკარგული“ და სხვა. 2005 წლიდან ქაქუცა ჩოლოყაშვილის სახელობის სრულიად საქართველოს „ჩოხოსან რაინდთა დასის“ გამგეობის თავმჯდომარე და საზოგადოების ჟურნალ „რაინდის“ გამომცემელი და მთავარი რედაქტორია.
2012 წელს საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის საგამოფენო დარბაზში გაიმართა გოგი დოლიძის წიგნის „ვასილ ამაშუკელი - კავკასიური კინოს პიონერი“ პრეზენტაცია. გოგი დოლიძის მიერ ერთ წიგნად შეკრულ სხვადასხვა პერიოდის პუბლიცისტურ მასალებს თან ერთვის უნიკალური ფოტომასალა და სახელთა საძიებელი.
Xbox Live
Xbox Live — ონლაინ მრავალმოთამაშიანი სათამაშო ციფრული მედიის მიწოდების სერვისი, რომლის შემქმნელი და მფლობელია კომპანია Microsoft. ის პირველად შეიქმნა სათამაშო კონსოლ Xbox-ისთვის 2002 წლის 15 სექტემბერს. სერვისის განახლებული ვერსია ხელმისაწვდომი გახდა კომპანიის მომდევნო კონსოლ Xbox 360-სთვის 2005 წელს. მოგვიანებით, კიდევ უფრო გაუმჯობესებული ვერსია გამოვიდა Xbox One-ზე 2013 წელს.
გოგი დოლიძე (კინომცოდნე)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1934 კატეგორია:ქართველი კინომცოდნეები კატეგორია:ქართველი კინოკრიტიკოსები კატეგორია:ქართველი კინორეჟისორები კატეგორია:ქართველი ლიტერატორები კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები კატეგორია:დაბადებული 20 აპრილი
Xbox Live
სერვისი გაუმჯობესდა Windows-სთვის 2007 წელს სახეწოდებით Games for Windows – Live, რისი მეშვეობითაც სისტემის უმეტესი აპექტები ხელმისაწვდომია Windows-სთვის. Microsoft Live Anywhere-ის ინიციატივის ფარგლებში გეგმავს სერივისის გაფართოებას პორტატიული მოწყობილობებისა და მობილურ ტელეფონებისთვის.
2017 წლის 16 დეკემბრის მონაცემით, Xbox Live ხელმისაწვდომია 42 ქვეყანაში. 2018 წლის დასაწყისთვის სერვისს ჰყავდა დაახლოებით 59 მილიონი აქტიური მომხმარებელი.
სქოლიო
კატეგორია:Xbox Live კატეგორია:მრავალმოთამაშიანი სათამაშო სერვისები
ხულა (შენობა)
ხულა — ქართული ტრადიციული შენობა, გამოიყენებოდა ხმელი ხილის, თხილის, წაბლის, კაკლის, სიმინდის, სხვადასხვა მარცვლოვანისა და თესლეულის შესანახად. არსებობდა ძელური, ფიცრული და მოწნული ხულები. ხულა ეზოში იდგა, როგორც დამოუკიდებელი, ერთსართულიანი და ერთსათავსიანი ნაგებობა. დახურული იყო ყავრის ან კრამიტის ორფერდა ან ოთხფერდა სახურავით, ჰქონდა ხის კარი. ხულასთან ერთად ერთ სახურავში ათავსებდნენ ბეღელსაც. სულხან-საბა ორბელიანის განმარტებით ხულა ეწოდება მაგარნაჭუჭიან ხილს. სავარაუდოა, რომ ხულის სახელწოდება აქედან წარმოიშვა. დასავლეთ საქართველოში ხულას ხშირად ბეღლის სინონიმად იყენებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო შენობები კატეგორია:საქართველოს არქიტექტურა
ფრანცისკა ბრაზილიელი
ფრანცისკა ბრაზილიელი (Francisca de Brazil, Françoise du Brésil; დ. 2 აგვისტო, 1824 — გ. 27 მარტი, 1898) — ბრაგანსის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიისა და ბრაზილიის იმპერატორ პედრუ I-ისა და მისი ცოლის, მარია ლეოპოლდინა ავსტრიელის ქალიშვილი. იონვილის ჰერცოგინია და ორლეანის პრინცესა როგორც საფრანგეთის მეფე ლუი-ფილიპ I-ის ვაჟის, ფრანსუას მეუღლე.
ბიოგრაფია
ფრანცისკა დაიბადა 1824 წლის 2 აგვისტოს სან-კრისტობალის სასახლეში, რიო-დე-ჟანეიროში, ბრაზილიაში. იგი იყო ბრაზილიის იმპერატორ პედრუ I-ისა და მისი პირველი ცოლის, ერცჰერცოგინია მარია ლეოპოლდინა ავსტრიელის ნაბოლარა ქალიშვილი. დედამისი მისი გაჩენიდან ორ წელიწადში დაიღუპა. როგორც იმპერატორის ასული, იგი დაბადებიდანვე პრინცესისა და „დონა“-ს (Dona, ნიშნავს ქალბატონს) წოდებებით სარგებლობდა. დეიდამისი იყო თვით საფრანგეთის იმპერატორ ნაპოლეონ ბონაპარტის მეორე ცოლის, იმპერატრიცა მარია ლუიზა ავსტრიელის და, რომლის ხაზითაც ფრანსისკა ნაპოლეონ II-ის დეიდაშვილი გამოდიოდა. დედამისის მამა, იმპერატორი ფრანც II იყო ავსტრიის პირველი იმპერატორი, რომლის ხაზითაც ფრანცისკა მექსიკის იმპერატორ მაქსიმილიან I-ისა და ავსტრია-უნგრეთის იმპერატორ ფრანც-იოზეფ I-ის ბიძაშვილი იყო.
ფრანცისკასა და ფრანსუას სულ სამი შვილი შეეძინათ, რომელთაგან ნაბოლარა მკვდარი დაიბადა. მათი ასული ფრანსუაზი ცოლად შარტრის ჰერცოგს გაჰყვა, რომელთანაც შეეძინა გიზის ძლევამოსილი ჰერცოგი ჟანი, რომელიც დედის მემკვიდრეობით ორლეანისტთა კანდიდატი იყო ტახტზე. მათი ერთადერთი ვაჟი პიერი კი არასდროს დაქორწინებულა, თუმცა უკანონო შვილები ჰყავდა.
1848 წელს, მას შემდეგ, რაც მისი მამამთილი ლუი-ფილიპი დაამხეს, ორლეანელთა სამეფო ოჯახი და მათ შორის ფრანცისკაც ინგლისში გაიქცა, სადაც ისინი დედოფალმა ვიქტორიამ შეიფარა. ინგლისში იგი თავის ოჯახთან ერთად კლერმონში, წლების მანძილზე ცხოვრობდა. მას შემდეგ, რაც 1870 წელს ნაპოლეონ III და მეორე იმპერია დაამხეს, ორლეანელებს ხელისუფლებამ საფრანგეთში დაბრუნების უფლება დართო. ფრანცისკა და მისი ქმარ-შვილი მალევე დაბრუნდა საფრანგეთში და პარიზის ცენტრში დასახლდა. ფრანცისკა გარდაიცვალა 1898 წლის 27 მარტს პარიზში, 73 წლის ასაკში. ამ ამბიდან ორ წელიწადში, 1900 წელს გარდაიცვალა მისი ქმარიც.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 2 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1824 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1898 კატეგორია:ბრაგანსები კატეგორია:პორტუგალიის ინფანტები კატეგორია:დედოფალ მარია ლუიზას ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა იზაბელის ორდენის კავალრები
ტოქტუ
ტოქტუ (Токту) (დ. უცნობია — გ. 767) — ბულგარეთის პირველი სამეფოს ხანი 766-767 წლებში. ქვეყანას მართავდა დაახლოებით ერთი წელი. მმართველობის დასასრულს თავს უშველა გაქცევით, მაგრამ მოკლეს დუნაის ტყეში 767 წელს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბულგარეთის მმართველები კატეგორია:გარდაცვლილი 767
კარლ ფრიდრიხ ლემან-ჰაუპტი
გიოტინგენის უნივერსიტეტში სამართლის დოქტორის ხარისხის მიღების შემდეგ (1883), მისი კვლევითი ინტერესი უძველესი კულტურების ისტორიას დაუკავშირდა და დოქტორის მეორე ხარისხი ბერლინის უნივერსიტეტისაგან (1886) ანტიკურ ისტორიაში მიიღო. შემდეგ ბერლინის სამეფო მუზეუმის ეგვიპტოლოგიის განყოფილებაში კვლევის ასისტენტად მუშაობდა. 1893 წელს დაიწყო მუშაობა ანტიკური ისტორიის პროფესორად. ბერლინში სწავლისა და მუშაობის პერიოდში მასზე განსაკუთრებული გავლენა იქონია თეოდორ მომზენმა.
1898/99 წელს ლემან-ჰაუპტი ურარტული წარწერების შესწავლის მიზნით გაემგზავრა ექსპედიციით სომხეთში. 1901 წელს აირჩიეს ანტიკური ისტორიის ასოცირებულ პროფესორად ბერლინის უნივერსიტეტში. მოგვიანებით იმოგზაურა ინგლისში, სადაც 1911 წელს  ლივერპულის უნუვერსიტეტში ბერძნული ისტორიის პროფესორი გახდა, რასაც მოჰყვა კვლევითი პოზიცია ოქსფორდის უნივერსიტეტში (1913/14). 1915/16 წელს იგი იყო ანტიკური ისტორიის პროფესორი   კონსტანტინეპოლის უნივერსიტეტში.
1901 წელს ის გახდა ანტიკური ისტორიის ჟურნალის - ''Klio. Beiträge zur alten Geschichte'', რედაქტორი, რომელსაც 1936 წლამდე ხელმძღვანელობდა.
სომხეთში მოგზაურობის შემდეგ სტუმრობდა თბილისს, სადაც არტურ ლაისტის მეშვეობით გაიცნო ილია ჭავჭავაძე, რომელსაც 1898 წელს ჯერ თბილისში, შემდეგ საგურამოში ეწვია. კავკასიის მუზეუმში შეხვდა გუსტავ რადეს და საშუალება მიეცა მუზეუმში დაცულ ურარტულ წერილობით ძეგლებზე ემუშავა.
2018 წლიდან მოქმედებს ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტისა და გეორგ-აუგუსტის გიოტინგენის უნივერსიტეტის (გერმანია) ერთობლივი კარლ ფრიდრიხ ლემან-ჰაუპტის სახელობის ტრანსდისციპლინური საერთაშორისო სადოქტორო სკოლა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1861 კატეგორია:გარდაცვლილი 1938 კატეგორია:გერმანელი ისტორიკოსები კატეგორია:გერმანელი აღმოსავლეთმცოდნეები კატეგორია:ევროპელი მოგზაურები საქართველოში
სანტა-ეულალია-ბახერა
სანტა-ეულალია-ბახერა (Santa Eulalia Bajera) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის არნედოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 8 კმ². მოსახლეობა — 105 კაცი (2020 წ.).
დუმასტურის ეკლესია
დუმასტურის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში. ეკლესია დგას სოფელ დუმასტურის დასავლეთით, მდინარე ალაზნის მარცხენა ნაპირზე.
ეკლესია დარბაზულია, აღმოსავლეთით დასრულებულია ფართო მხრებით გამოყოფილი ნახევარწრიული შვერილი აბსიდით. სამხრეთიდან და ჩრდილოეთიდან ეკლესიას გვიანდელი მინაშენები ეკვროდა; მათგან ნაწილობრივ მხოლოდ ჩრდილოეთისაა შემორჩენილი. სამხრეთ მინაშენის მხოლოდ კვალი იკითხება. ეკლესია თითქმის მთლიანად დანგრეულია (ზომების დადგენა არ ხერხდება). შემორჩენილია საკურთხევლის ნაშთი და ჩრდილოეთ კედლის მცირე ნაწილი. ეკლესია აგებული ყოფილა მოზრდილი ზომის რიყის ქვის სწორხაზოვანი რიგებით. ჩრდილოეთ მინაშენიც რიყის ქვითაა ნაგები, მაგრამ ქვა გაცილებით წვრილია. ხოლო წყობა ტლანქი. ჩრდილოეთ მინაშენი განივი კედლით ორ არათანაბარ ნაწილად ყოფილა გაყოფილი. აღმოსავლეთ ნაწილში სწორკუთხა სათავსია. რომელსაც აღმოსავლეთით ერთი თაღოვანი სარკმელი აქვს. სათავსი გადახურული ყოფილა კამარით, რომლის კვალი აღმოსავლეთ კედელს შემორჩა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ედვარდ ები
ედვარდ ები (Edward Abbey; დ. 29 იანვარი, 1927, ინდიანა, პენსილვანია, აშშ, — გ. 14 მარტი, 1989, ტუსონი, არიზონა, აშშ) — ამერიკელი მწერალი და პუბლიცისტი, გარემოს დამცველი აქტივისტი.
დაამთავრა ნიუ-მექსიკოს უნივერსიტეტი (B.A., 1951; M.A., 1956). კარიერის დასაწყისში მუშაობდა აშშ ეროვნული პარკების სამსახურის რეინჯერად და ტყის ხანძრების აღმომჩენად. ების ეკუთვნის არაერთი მხატვრული ნაწარმოები და ესე, რომელშიც გაკრიტიკებულია თანამედროვე მომხმარებლური კულტურის უხეში ჩარევა ველურ ბუნებაში და ასახულია ავტორის რადიკალური ენვაირონმენტალისტური ფილოსოფია. მისი თხზულებებიდან აღსანიშნავია ავტობიოგრაფიული ხასიათის „უდაბნოს განდეგილები“ (Desert Solitaire, 1968) და რომანი „ქანჩის გასაღების ბანდა“ (The Monkey Wrench Gang, 1975). ეს უკანასკნელი აღწერს პარტიზანი გარემოს დამცველების ჯგუფის თავგადასავალს, რომელიც შთაგონების წყაროდ იქცა არაერთი წამოწყებისთვის რეალურ ცხოვრებაში. საკუთარი ანდერძის თანახმად საძილე ტომარაში მოთავსებული დაკრძალეს მოუნიშნავ ადგილზე არიზონის უდაბნოში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1989 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:ამერიკელი პუბლიცისტები კატეგორია:ბუნების დაცვაში მოღვაწე ადამიანები
მორელია (კაკეტა)
მორელია (Morelia) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კაკეტის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3580 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 440 კმ²-ია.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2016: კვალიფიკაცია
2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის კვალიფიკაცია 2014 წლის სექტემბერში დაიწყება და 2015 წლის ნოემბერში დასრულდება. საკვალიფიკაციო ეტაპის კენჭისყრა 2014 წლის 23 თებერვალს, საფრანგეთის ქალაქ ნიცაში, გაიმართა.
ფორმატი
2016 წლის ფინალური ეტაპის საკვალიფიკაციო ეტაპზე 54 ნაკრები მონაწილეობს, რომლებიც 9 ჯგუფში 6-6 გუნდად არიან განაწილებულნი. ფინალურ ეტაპზე პირდაპირ მოხვდებიან ჯგუფების გამარჯვებულები და მეორეადგილოსნები, ასევე — საუკეთესო შედეგის მქონე ერთი მესამეადგილოსანი, ანუ სულ 19 გუნდი. დანარჩენი რვა მესამეადგილოსანი ერთმანეთს პლეი-ოფში დაუპირისპირდება და ამგვარად გათამაშდება კიდევ 4 საგზური. მასპინძელი საფრანგეთის ნაკრები ავტომატურადაა დაშვებული ევროპის ჩემპიონატზე, თუმცა მაინც ჩაატარებს მატჩებს I ჯგუფის გუნდებთან, მასთან აღებული ქულები კი მეტოქეებს არ ჩაეთვლებათ.
სქოლიო
კვალიფიკაცია
ზემო ხოდაშნის ხარების ეკლესია
მინი|ხარების ეკლესია ზემო ხოდაშნის ხარების ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში.
ხარების ეკლესია დარბაზულია (7,2 X 4,3 მ), თავდაპირველი სახე მნიშვნელოვნად აქვს შეცვლილი. ნაგებია რიყის ქვით. კამარა და საბჯენი თაღები აგურითაა გამოყვანილი. აღმოსავლეთით, გეგმით ნახევარწრიული ღრმა აფსიდის ღერძზე ვიწრო და მაღალი სარკმელია, რომლის მარცხნივ გეგმით ნახევარწრიული და თაღოვანი, ხოლო მარჯვნივ სწორკუთხა ნიშია. საკურთხევლის შუაში აგურით ტრაპეზი დგას. საკურთხეველი გადახურულია დადაბლებული პროპორციების კონქით. კონქის თაღი ორსაფეხურიანია. გრძივ კედლებში თითო პატარა ნიში (აფსიდის მხრებთან) და თითო საკმაოდ ფართო სწორკუთხა სარკმელია (გვიანდელია). ეკლესიის შიდა სივრცე გაზრდილია დასავლეთ მინაშენით (5 X 5,2 მ), რომელსაც დასავლეთით და სამხრეთით თითო სწორკუთხა შესასვლელი აქვს. ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ კიდეში გეგმით ნახევარწრიული და თაღოვანი ნიშია. ეკლესიისა და მინაშენის გადახურვა კამაროვანია. მინაშენის დასავლეთ კედელზე დაშენებულია ექვს მრგვალ სვეტზე დაყრდნობილია თაღედით გახსნილი მაღალი სამრეკლო, რომელსაც ექვსწახნაგა პირამიდული სახურავი აქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ელეფტერია ელეფტერიუ
ელეფტერია ელეფტერიუ (Ελευθερία Ελευθερίου; დ. 12 მაისი, 1989) — ბერძენი მომღერალი, საბერძნეთის წარმომადგენელი ევროვიზია 2012-ზე.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1989 წლის 12 მაისს კვიპროსის ფამაგუსტის რაიონის სოფელ ფრენაროსში. ბავშობიდან უყვარდა მუსიკა, ცეკვა და სპორტი. 15 წლიდან ესწრებოდა ვოკალის გაკვეთილებს. 16 წლისას მიიღო მონაწილეობა ევროვიზიის ადგილობრივ შესარჩევ კონკურსში, სადაც დაიკავა მხოლოდ მე-7 ადგილი.
2008 წელს აპირებდა The X Factor საბერძნეთის კონკურსში მონაწილეობას, მაგრამ ბოლო წუთს გადაიფიქრა. 2009 წელს თავიდან შეუერთდა The X Factor-ს, სადაც დაიკავა მე-5 ადგილი.
ევროვიზია 2012-ზე
2012 წელს იგი აირჩიეს საბერძნეთის წარმომადგენლად ევროვიზია 2012-ზე, სიმღერით Aphrodisiac, სადაც დაიკავა მე-17 ადგილი 64 ქულით.
სქოლიო
კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები კატეგორია:ბერძენი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 1989 კატეგორია:დაბადებული 12 მაისი
The Andrews Sisters
The Andrews Sisters-ის სიმღერები დღემდე აქტუალურია და მისი სიმღერების ქოვერ ვერსიები ჩაწერეს ისეთმა განთქმულმა შემსრულებლებმა, როგორებიც არიან: ბეტ მიდლერი, კრისტინა აგილერა, Pentatonix და სხვები. 1998 წელს ჯგუფი შეყვანილი იქნა ვოკალური ჯგუფების დიდების დარბაზში.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ჯგუფები კატეგორია:ვოკალური ტრიოები კატეგორია:Decca Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:Dot Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
ბოტევი
ბოტევი (Ботев) — მწვერვალი ბულგარეთში, სტარა-პლანინის ქედის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 2376 მ. მწვერვალი მობრტყელებულია, დაფარულია მდელოთი. 1950 წლამდე ეწოდებოდა იუმრუქჩალი. მწვერვალზეა მეტეოსადგური. სახელი ეწოდა ბულგარელი რევოლუციონერისა და პოეტის ხრისტო ბოტევის პატივსაცემად.
ალი ჰასან მვინიი
ალი ჰასან მვინიი (Ali Hassan Mwinyi; დ. 8 მაისი, 1925) — ტანზანიის მეორე პრეზიდენტი 1985-1995 წლებში. 1990-1996 წლებში იყო პარტია ჩამა ჩა მაპინდუზის ლიდერი.
მისი პრეზიდენტობის დროს გადაიდგა პირველი ნაბიჯები, რომელმაც შეანელა ქვეყნის სოციალისტური განვითარება. ზოგადად მვინიის მმართველობას ახასიათებს ლბერალიზაცია ზნეობის, რელიგიის, სოციალური ღირებულებებისა და ეკონომიკის სფეროში. იგი ეწინააღმდეგებოდა რელიგიურ ფანატიკოსებს და თვლიდა, რომ ქვეყანა უნდა იყოს თავისუფალი და პირადი თავისუფლების რწმენა მოქალაქეებისათვის უმნიშვნელოვანესია.
პრეზიდენტობიდან გადადგომის შემდეგ დატოვა დიდი პოლიტიკა და გააგრძელა ცხოვრება დარ-ეს-სალამში. დაოჯახდა 1960 წელს, ჰყავს 14 შვილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ტანზანიის პრეზიდენტები კატეგორია:ზანზიბარის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1925 კატეგორია:დაბადებული 8 მაისი
გომბორის ნაგებობების კომპლექსი
გომბორის ნაგებობების კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ გომბორის სამხრეთით, მდინარე გომბორის მარცხენა ნაპირზე. ტყიანი მთის ჩრდილოეთით კალთაზე, სოფლიდან დაახლოებით 400 მეტრზე, ადგილობრივი მოსახლეობა ამას ამაღლებას უწოდებს.
კომპლექსის ნაგებობიდან ყველაზე უკეთ შემორჩენილია ე. წ. ზურგიანი კოშკი, რომელიც ადრე ამ ადგილას მდგარ ნაგებობაზე ჩრდილოეთიდანაა მიდგუმლი ისე, რომ ამ უკანასკნელი ჩრდილოეთ კედელი კოშკის კედელსაც წარმოადგენს. კოშკი ფერდობზეა აგებული და ზურგი ჩრდილოეთით, ფერდობისჯენ აქვს მიმართული, რაც ამ ტიპის ნაგებობებისათვის სრულიად უჩვეულოა. ადგილის ტოპოგრაფიჯდან გამომდინარე, იგი ნაგებობის საყრდენი ბურჯის მოვალეობასაც ასრულებს.
ნაგებობა, რომელზეც კოშკია მიშენებული, ეკლესიის იერს ატარებს. იგი აღმოსავლეთ-დასავლეთის მიმართულებით ყოფილა წაგრძელებული. შენობის მხოლოდ ჩრდილოეთ კედლის მცირე ნაწილია შემორჩენილი (სიგრძე - 3,8 მეტრია, სისქე - 0, 87 მეტრი, სიმაღლე დაახლოებით - 3 მეტრი). დანარჩენი კედლების კვალი აღარ ჩანს. კომპლექსის სხვა ნაგებობებიდან კედლების ნაშთებიღაა დარაჩენილი. 2 მათგანი, კოშკი ოდნავ ქვემოთ, ფერდობის ბუნებრივად მოსწორებულ ადგილზე, დაახლოებით 50 მეტრის მანძილზეა განლაგებული. ერთი მოზრდილი ნაგებობის ნანგრევი კი აღმოსავლეთითაა, ოციოდე მეტრზე. გარდა ამისა, კოშკის სიახლოვეს კიდე სხვა ნაგებობის კვალიც შეიმჩნევა. მათი გეგმარებით სტრუქტურა და განლაგება ადრე მონასტრის არსებობაზე მიგვანიშნებს.
კოშკი ორ სართულიანია, ზემოთკენ ოდნავ შევიწროვებული. თარიღდება IX-X საუკუნეებით. შენობა ნაგებია საშუალო ზომის ნატეხი ქვით - კირის სქელ დუღაბზე. ქვა შერჩეულია და დაწყობილია ჰორიზონტალურ რიგებად, რომელთა სწორხაზოვნება გარეთა კედლის მთელ პერიმეტრზეა დაცული. ნაგებობის კედელიც რომელზეც კოშკია მიშენებული, იმავე საშენი მასალითაა ნაგები, ოღონდ ქვები უფრო დიდი ზომისაა, წყობა კი - ქაოსური. შემორჩენილი კედელს ორივე ბოლო მონგრეული აქვს. მიუხედავად ამისა, ჩანს კედელი, როგორც აღმოსავლეთით, ისე დასავლეთიდაც გრძელდებოდა და სიგრძით ბევრად აღემატებოდა კოშკის ბრტყელ მხარეს. კოშკი აქ მდგარი ნაგებობის თანადროული არ არის და მათზე მოგვიანებითაა მიდგმული. ეს იქიდანაც ჩანს რომ კოშკი მომრგვალრბული კედლის ორივე ბოლო უკვე არსებულ კედელზეა მორგებული და არა პირიქით. ადრე კოშკში მოხვედრა შესაძლებელი იყო პატარა, კვადრატის მიახლოებული ღიობიდან ( დაახლოებით 60X60 სანტიმეტრი). იგი კოშკის ბრტყელ მხარეს, მიწიდან სამიოდე მეტრის სიმაღლეზეა.
დღეს კოშკში მოხვედრა შესაძლებელია ნაპრალიდან, რომელიც ნაგებობის შემორჩენილი კედლის დასავლეთ ნაწილის მონგრევის შედეგადაა გაჩენილი.
კოშკი შიგნიდანაც ნახევარწრიულია. პირველი სართული, როგორც ეს გარედან შეიძლება დავასკვნათ, დაბალია. იგი ქვებითაა ამოვსებული და გაწმენდის გარეშე მისი გეგმარების დადგენა არ ხერხდება.
კოშკის მეორე სართული მაღალია და კონქითაა გადახურული. შესასვლის გარდა, ამ სართულის რაიმე არქიტექტურული ელემენტი არ გააჩნია.
კოშკი, როგორც ჩანს, ბერის საცხოვრებელს წარმოადგენდა.
კომპლექსის დანარჩენი ნაგებობებიც ქვიშაქვის ქვებით ყოფილა ნაგები. ზოგიერთის კედლებში გამოყენებულია ლოდებიც. ყველა ნაგებობა ისეა შემორჩენილი, რომ გათხრა-გასუფთავების გარეშე მათი გეგმარების და დანიშნულების გარკვევა არ ხერხდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ღინჯა ხულელი
ღინჯა ხულელი — ქართველი ავტორ-მთქმელი, მომღერალ-შემსრულებელი, მოხევე. ცხოვრობდა XIX საუკუნეში, უკრავდა ფანდურზე. მისი რეპერტუარის ნაწილი („აღზდეგ გმირთ-გმირო“ და სხვა) ჩაიწერა ალექსანდრე ყაზბეგმა. მანვე აქცია ის საკუთარი ნაწარმოების, „ელგუჯას“ ერთ-ერთ პერსონაჟად.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მომღერლები
მცირე გრიზონი
მცირე გრიზონი (Galictis cuja) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი კვერნისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 280–508 მმ, კუდისა 120–193 მმ, მასა 1–2,5 კგ. დრუნჩი, მუცელი და თათები შავი აქვს, სხეულის ზედა ნაწილი ყვითელ-რუხ ან ყავისფრად არის შეფერილი. შუბლსა და კისრის გვერდებზე გასდევს თეთრი ლაქა. გავრცელებულია არგენტინის, ბოლივიის, ბრაზილიის, ჩილის, პარაგვაისა და პერუს ტერიტორიაზე. გვხვდება ღია ჰაბიტატებში, უკიდურესად მშრალ გრან-ჩაკოში, ხშირ ბარდებში, წყალთან ახლოს, ფოთლოვან და მარადმწვანე ტყეებში, სავანებში და მთის რაიონებში 4200 მ-მდე. აგრეთვე ბინადრობს პამპასების სასოფლო-სამეურნეო რაიონებში. იკვებება მცირე ძუძუმწოვრებით, ფრინველებითა და მათი კვერცხებით, ხვლიკებით, ამფიბიებითა და ნაყოფებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გრიზონი
ქალანთარლი
ქალანთარლი (Kələntərli) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —    	1 757  კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბარდის რაიონის სოფლები
ანგუსიანა
ანგუსიანა (Anguciana) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის აროს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 5 კმ². მოსახლეობა — 425 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
ვიხრენი
ვიხრენი (Вихрен) — მთა ბულგარეთში, პირინის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 2914 მ. ბულგარეთის მთებს შორის სიმაღლით მე-2 ადგილზეა, ხოლო ბალკანეთის ნახევარკუნძულის მთებს შორის — მე-3 ადგილზე. მდებარეობს პირინის მთის მასივის ჩრდილოეთ ნაწილში. განვითარებულია ტურიზმი. სიახლოვეს არის რამდენიმე ტბა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბულგარეთის მთები
ზურაბ რატიანი
ზურაბ რატიანი (დ. 1938, თბილისი) — ქართველი მწერალი, მეცნიერი და ჟურნალისტი.
1962 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. არის ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ისტორიისა და ეთნოგრაფიის ინსტისტუტის წამყვანი მეცნიერი მუშაკი.
გამოქვეყნებული აქვს მრავალი მხატვრული, სამეცნიერო და პუბლიცისტური ნაწარმოები, მათ შორის პიესები: „ცოტნე დადიანი“, „ცის გახსნა“, „ფეხბურთის ძალა“; წიგნები: „ატლა“, „უკვდავების გზა“, „საქართველოს სოციალური წყობა XIII-XIV საუკუნეებში“, „წყაროთა ღაღადი“, „დღენი თავისუფლებისა“, „კაცი უჩინმაჩინი“; მონოგრაფია — „საქართველო X-XIII საუკუნეებში“.
1990 წელს არალეგალურად გამოსცა სატირულ-იუმორისტულ ჟურნალ „ნაცარქექიას“ ორი ნომერი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები ზურაბ
ვილჰელმი
ვილჰელმი (Mount Wilhelm) — პაპუა-ახალი გვინეის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე — 4509 მ. მდებარეობს ბისმარკის ქედზე, პაპუა-ახალი გვინეის სამი პროვინციის: სიმბუს, უესტერნ-ჰაილენდსისა და მადანგის შესაყარზე. ადგილობრივ, კუმანა ენაზე მწვერვალი ცნობილია „ენდუვა-კომბუგლუს“ სახელწოდებით. 1944 წლის 22 მაისს მწვერვალის კალთებზე ავიაკატასტროფა განიცადა ამერიკულმა თვითმფრინავმა, რის შედეგადაც ეკიპაჟის ყველა წევრი დაიღუპა. პირველი ასვლა განხორციელდა 1938 წელს. მწვერვალმა სახელი მიიღო 1888 წელს ოტო ფონ ბისმარკის შვილის პატივსაცემად. ვილჰელმი პოპულარული ადგილია ფეხით მოგზაურობის მოყვარულთათვის და ალპინისტებისათვის.
სქოლიო
კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეის მთები
აბრი-კამპუ
აბრი-კამპუ (Abre Campo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მანიუასუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 311 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 28.29 კმ²-ზე. ფართობი 470 551 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ირლანდიის ეროვნული თეატრი
ირლანდიური სალიტერატურო თეატრის სახელწოდებით დააფუძნეს 1899 წელს უილიამ ბატლერ იეიტსმა და ლედი აუგუსტა გრეგორიმ, რომლებიც 1904 წლიდან თანამშრომლობდნენ დრამატურგ ჯონ მილინგტონ სინგთან. ამ დროისათვის თეატრის დასი გადავიდა განახლებულ შენობაში სააბატოს ქუჩაზე (აქედან მომდინარეობს სახელწოდება „სააბატოს თეატრი“). იდგმებოდა როგორც ორიგინალური პიესები, ასევე შონ ო’კეისისა და სხვათა ნაწარმოებები. მნიშვნელოვანი პრემიერები იყო სინგის „დასავლეთ სამყაროს ფლეიბოი“ (1907) და ო’კეისის „გუთანი და ვარსკვლავები“ (1926). 1924 წელს სააბატოს თეატრი გახდა სახელმწიფოს მიერ სუბსიდირებული პირველი თეატრი ინგლისურენოვან სამყაროში. 1951 წელს თეატრის თავდაპირველი შენობა ხანძარმა იმსხვერპლა. 1966 წელს ახალი თეატრი ააგეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ირლანდიის თეატრები კატეგორია:ეროვნული თეატრები კატეგორია:დუბლინი
ქვემო ხალაწნის ეკლესიები
ქვემო ხალაწნის ეკლესიები — ეკლესიები ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო ხალაწანში.
პირველი ეკლესია
პირველი ეკლესია დგას სოფლის სამხრეთით 400 მეტრზე, ფერდობზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია უაბსიდოა, გეგმით სწორკუთხა (3,2 X 2,7 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. კედლები შიგნიდან და გარედან მობათქაშებულია. შემორჩენილია დასავლეთ კედელი და დანარჩენი კედლების ნაწილები. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარს გარედან თაღი, ხოლო შიგნით ხის თარაზული გადახურვა ჰქონია. შიგნით ეკლესია გადახურული ყოფილა ოდნავ დადაბლებული კამარით, რომლის კვალი დასავლეთ კედელს შემორჩა.
მეორე ეკლესია
ეკლესია დგას სოფლის სამხრეთით 700 მეტრზე, მთაზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, უაბსიდო (3,8 X 3,4 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. კედლები მხოლოდ 1,2-1,5 მეტრის სიმაღლეზეა შემორჩენილი. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთ კედელში შემორჩენილია ვიწრო სარკმლის ძირი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ნოე ურუშაძე
ნოე ალექსანდრეს ძე ურუშაძე (დ. 15 მარტი, 1920, ქ. ლანჩხუთი, — გ. 6 ოქტომბერი, 1943, კანევი) — ქართველი სამხედრო პირი, საბჭოთა კავშირის გმირი.
ბიოგრაფია
მუშაობდა ლანჩხუთში ავტომექანიკოსად. მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1942 წელს გაიწვიეს წითელ არმიაში. 1943 წლის 29 სექტემბერს მზვერავთა ჯგუფთან ერთად ერთ-ერთმა პირველმა გადალახა მდინარე დნეპრი. 1943 წლის 6 ოქტომბერს დაიღუპა ბრძოლაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 15 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1920 კატეგორია:გარდაცვლილი 1943 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ოქტომბერი კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები საქართველოდან კატეგორია:ლანჩხუთში დაბადებულები ნ
Siamese Dream
Siamese Dream — ამერიკული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ The Smashing Pumpkins-ის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1993 წელს, ლეიბლზე Virgin Records. მუსიკალურად ამ ალბომში შეიმჩნევა შუგეიზინგის, დრიმ-პოპის, მძიმე მეტალის და პროგრესული როკის გავლენა.
მიუხედავად იმისა, რომ ჩაწერას ახლდა სირთულეები და უამრავი კამათი ჯგუფის წევრებს შორის, Siamese Dream გამოსვლისთანავე „ბილბორდის“ ჩარტის სათავეში მოხდა და შემდგომში აშშ-ში 4 მილიონზე, ხოლო მსოფლიოში – 6 მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა, მოუპოვა რა The Smashing Pumpkins ალტერნატიულ როკ-მუსიკაში მნიშვნელოვანი კოლექტივის სახელი. ალბომიდან ოთხი სინგლი გამოიცა: „Cherub Rock“, „Today“, „Disarm“ და „Rocket“. გარდა იმისა, რომ მოიპოვა დადებითი შეფასებები, Siamese Dream ითვლება 1990-იანების და ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ალბომად. 2003 წელს იგი Rolling Stone-ის ყველა დროის 500 საუკეთესო ალბომის სიაში #362 პოზიციას იკავებდა.
სქოლიო
კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები კატეგორია:1993 წლის ალბომები კატეგორია:The Smashing Pumpkins-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები ბუტჩ ვიგის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები ბილი კორგენის პროდიუსერობით
დუმასტურის მთავარანგელოზთა ეკლესია
დუმასტურის მთავარანგელოზთა ეკლესია — ახმეტის მუნიციპალიტეტში მდებარე ეკლესია, დგას სოფელ დუმასტურის აღმოსავლეთით 400 მეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
კომპლექსში შედის მთავარანგელოზის ეკლესია, კოშკი და გალავანი. ყველა ნაგებობა ნაშენია ნატეხი ქვით. კომპლექსის სამხრეთით 40 მეტრზე, მეორე ეკლესია დგას. ეკლესია დარბაზულია (სიგანე 4 მეტრი, სიგრძის დადგენა არ ხერხდება), დგას ფრაგმენტულად შემორჩენილი წრიული გალავნით შემოფარგლული ეზოს დასავლეთ ნაწილში. თითქმის მთლიანად დანგრეულია, შემორჩენილია მხოლოდ საკურთხევლის ნაწილი. ეკლესიის ნახევარწრიული აფსიდა გადახურული ყოფილა ამორფული ფორმის სხმული კონქით (შემორჩენილია მცირე ნაწილი). აბსიდის ღერძზე ზემოთკენ თანდათან შევიწროებული და ბრტყლად გადახურული სარკმელია. ეკლესიას სამხრეთიდან ოდნავ მოკლე მინაშენი ეკვროდა. მისგან მხოლოდ აღმოსავლეთ კედელიღაა შემორჩენილი, რომელშიც ბრტყლად გადახურული და ზემოთკენ თანდათან დავიწროებული სარკმელია გაჭრილი. კოშკი ეკლესიის აღმოსავლეთით 20 მეტრზე დგას. შემორჩენილია მხოლოდ დასავლეთ კედელი (სამი სართულის სიმაღლეზე). პირველ სართულზე (შუა ნაწილში) შესასვლელია, რომელსაც წვერწაკვეთილი სამკუთხა თაღის ფორმის გადახურვა აქვს. მეორე სართულის დონეზე გარედან თაღოვანი და შიგნიდან ბრტყლად გადახურული კარი და ერთი მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშია. მესამე სართულის დონეზე - ერთი ვიწრო და მაღალი სწორკუთხა სარკმელი. მეოთხე სართულის კედელს მხოლოდ მცირე ნაწილი შემორჩა. კოშკის სართულშუა გადახურვა ხის კოჭებზე ყოფილა გამართული (შემორჩენილია ძელების ბუდეები). კოშკს დასავლეთიდან გეგმით სწორკუთხა (6,2 X 3,4 მ) მინაშენი ეკვროდა (შემორჩენილია კვალი). მეორე ეკლესია დარბაზულია (3,6 X 2,6 მ). შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. კარი ხის ძელებითაა გადახურული - თარაზულად. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიული აბსიდის ღერძზე, მცირე თაღოვანი სარკმელია, რომლის ქვემოთ, კედელზე, ტრაპეზია მიდგმული. აფსიდაში ორი ნიშია. საკურთხეველი გადახურულია სხმული კონქით, სხმულია კამარაც. ლავგარდანი მხოლოდ გრძივ კედლებს ჰქონია (შემორჩენილია ფრაგმენტულად). ეკლესია კვადრატული აგურით ყოფილა გადახურული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
როს 128 b
როს 128 b (Ross 128 b) — დედამიწის ზომის ეგზოპლანეტა, სავარაუდოდ კლდოვანი, რომელიც სასიცოცხლო ზონის შიდა ნაწილში გარს უვლის წითელ ჯუჯა ვარსკვლავ როს 128-ს. მდებარეობს დედამიწიდან დაახლოებით 11 სინათლის წლის მანძილზე. ჩვენგან მანძილის მიხედვით, ჩამორჩება მხოლოდ პროქსიმა b-ს. აღმოაჩინეს ჩილეში მდებარე ლა-სილიის ობსერვატორიიდან, სპექტროგრაფ HARPS-ით (მაღალი სიზუსტის რადიალური სიჩქარის პლანეტათა მძებნელით) ათწლეულობით მუშაობის შემდეგ. როს 128 b უახლოესი ეგზოპლანეტაა, რომელიც მშვიდ წითელ ჯუჯასთან მდებარეობს და მიიჩნევა სიცოცხლისათვის ხელსაყრელ ერთ-ერთ საუკეთესო კანდიდატ პლანეტად. არის დედამიწაზე 35%-ჯერ მასიური, იღებს 38%-ით უფრო მეტ სინათლეს და მიჩნეულია, რომ მისი ტემპერატურა ხელსაყრელი უნდა იყოს ზედაპირზე თხევადი წყლის არსებობისათვის, თუკი პლანეტას ატმოსფერო გააჩნია.
Exoplanets Channel-ის მიხედვით, დიდი ალბათობით, როს 128 b კლდოვანი უნდა იყოს, რადგან ყველა ის აღმოჩენილი ეგზოპლანეტა, რომელსაც 4 დედამიწის მასაზე ნაკლები აქვს, დადასტურდა, რომ კლდოვანია.
ამ ეტაპზე, თანამედროვე ტელესკოპთათვის შეუმჩნეველი რჩება როს 128 b-ის ტრანზიტი თავის დედავარსკვლავის წინ, რაც ძალიან ართულებს მისი ატმოსფერული მახასიათებლების გარკვევას; ამ ყველაფერს საბოლოოდ გამოარკვევს ამჟამად მზადების პროცესში მყოფი ისეთი უმძლავრესი ტელესკოპები, როგორებიცაა ევროპის უკიდურესად დიდი ტელესკოპი (European Extremely Large Telescope) და ჯეიმზ ვების კოსმოსური ტელესკოპი.
მასა, რადიუსი და ტემპერატურა
იქიდან გამომდინარე, რომ აღმოჩენილია რადიალური სიჩქარის მეთოდით, როს 128 b-ის ერთადერთი ცნობილი ფიზიკური პარამეტრია მისი მინიმალური შესაძლო მასა, რაც სულ მცირე 1,35 დედამიწის მასას შეადგენს, ანუ ჩვენს პლანეტაზე 1,35-ჯერ მასიურია. ამ თვალსაზრისით, ის ოდნავ აღემატება ჩვენს უახლოეს მეზობელ ეგოპლანეტა პროქსიმა b-ს, რომელსაც 1,27 დედამიწის მასა აქვს. როს 128 b-ის ასეთი დაბალი მასა მიუთითებს იმაზე, რომ დიდი ალბათობით, იგი დედამიწის ზომის კლდოვანი პლანეტაა მყარი ზედაპირით. თუმცა, ჯერჯერობით მაინც უცნობი რჩება მისი ზუსტი მასა და რადიუსი, რადგან არ მომხდარა ტრანზიტზე დაკვირვება. თუ როს 128 b-ს შემადგენლობა წმინდა რკინაა, მისი რადიუისი 0,5 დედამიწის რადიუსს უნდა შეადგენდეს, წმინდა ჰელიუმ-წყალბადის შემადგენლობის შემთხვევაში კი 3-ს; ორივე ეს შესაძლებლობა არადამაჯერებელი უკიდურესობებია. იმისათვის, რათა უფრო დედამიწის მსგავსი იყოს, ამ პლანეტას უნდა ჰქონდეს 1,1 დედამიწის რადიუსი. შედეგად, ის ოდნავ მკვრივი იქნება ვიდრე ჩვენი პლანეტა.
გათვლების მიხედვით, როს 128 b-ზე უნდა იყოს დედამიწის მსგავსი ტემპერატურა და შესაბამისად, სიცოცხლის განვითარებისთვის ხელსაყრელი. აღმომჩენმა ჯგუფმა პლანეტის პოტენციური ტემპერატურის ეკვილიბრუმის მოდელირება ალბედოს გამოყენებით მოახდინა — 0,100, 0,367, და 0,750. ალბედო არის სინათლის ის წილი, რომელიც ციური სხეულის მიერ შთანთქმის ნაცვლად აირეკლება. ალბედოს ამ მაჩვენებელთა მიხედვით, როს 128 b-ის ტემპერატურის ეკვილიბრუმი უნდა იყოს 20, -4 ან -60 °C. დედამიწის მსგავსი 0,3-იანი ალბედოთი, პლანეტის ტემპერატურის ეკვილიბრუმი 7 °C იქნებოდა. როს 128 b-ის ნამდვილი ტემპერატურა საბოლოოდ მაინც დამოკიდებულია ჯერ კიდევ უცნობი ატმოსფეროს პარამეტრებზე, თუკი ის საერთოდ აქვს.
ეგზოპლანეტებზე ნადირობისათვის, ყველაზე ხშირად ტრანზიტის მეთოდს იყენებენ. ამ დროს, ეგზოპლანეტის არსებობას ადგენენ მისი ჩავლით დედავარსკვლავის წინ. როდესაც პლანეტა ჩვენს ტელესკოპსა და თავის მასპინძელ ვარსკვლავს შორის ჩაივლის, ვარსკვლავის შუქი ოდნავ ბნელდება.
სწორედ ამ გზით ნადირობს ეგზოპლანეტებზე კეპლერის კოსმოსური ტელესკოპი, რომელმაც უკვე აღმოაჩინა 2337 დადასტურებული ეგზოპლანეტა. აქედან გამომდინარე, თუ გავითვალისწინებთ ამ ციფრებს, ეს მეთოდი ყველაზე პროდუქტიულია ეგზოპლანეტების აღმოსაჩენად.
თუმცა, ტრანზიტის მეთოდს თან ახლავს ერთი მნიშვნელოვანი სისუსტე. იგი მოითხოვს, რომ პლანეტის ორბიტა განთავსებული იყოს ისე, რომ მან ვარსკვლავსა და ტელესკოპს შორის გაიაროს.
არსებითად, როცა პლანეტა ვარსკვლავის გარშემო მოძრაობს, ვარდკვლავი ადგილზე ფიქსირებული არ რჩება. პლანეტა ძალიან უმნიშვნელო გრავიტაციული ძალით ძაბავს დედავარსკვლავს, რაც განაპირობებს მის მოძრაობას მცირე წრეზე ან ელიფსზე.