cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მარგარეტ სამბირია
დანიის რეგენტი
თავის დროზე მარგარეტს დანიაში საკმაოდ კარგი, კომპეტენტური და განათლებული რეგენტის რეპუტაცია ჰქონდა. ამას ადასტურებენ მისი მეტსახელებიც, რომლებიც მას ხალხმა შეარქვა, მაგალითად: „შავი გრეტა“ (Sorte Grete) და „ცხენივით დიდებული“ (Sprænghest).
დანიური ესტონეთის მმართველი
მას შემდეგ რაც მის ვაჟს თხუთმეტი წელი შეუსრულდა (იმ დროისათვის სრულწლოვანების ასაკი), 1264 წელს მარგარეტს ჩამოერთვა რეგენტის წოდება. შეიძლება ითქვას, რომ მას უკვე პენსიაზე გასვლა სურდა, რაც იმაში გამოიხატებოდა, რომ მარგარეტს უნდოდა დაეტოვებინა სამეფო კარი და ფალსტერის სასახლეში გადასულიყო. მიუხედავად ამისა, იგი განაგრძობდა დანიაში ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი პოლიტიკური ფიგურის ცხოვრებას და კვლავ დიდი გავლენა ჰქონდა პოლიტიკაზე.
1266 წელს, მისმა ვაჟმა მარგარეტს დანიის ესტონეთის მმართველობა უბოძა. მან მალევე დაიმსახურა ესტონელთა დიდი სიყვარული დაიმსახურა. იგი აქტიურად მართავდა ესტონეთს. ის სწორედ აქ გადასახლდა და დანიასთან აქტიური კონტაქტიც შეინარჩუნა.
1270 წელს მან დააფუძნა როსტოკის წმინდა ჯვრის სააბატოს ფონდი, სადაც შემოწირული ფულით მან ეკლესია-მონასტრების აღდგენას მიჰყო ხელი.
მარგარეტი გარდაიცვალა 1282 წლის დეკემბერში. იგი დაკრძალეს მის მშობლიურ გერმანიაში, ბალტიის ზღვის სანაპიროზე მდებარე ცისტერციანელთა სააბატოში.
შვილები
1248 წელს კრისტოფერმა ცოლად შეირთო პომერანიის ჰერცოგ შამბორ II-ის ასული მარგარეტ სამბირია, რომელთანაც შეეძინა შვილები:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1230 კატეგორია:გარდაცვლილი 1282 კატეგორია:დანიის დედოფლები კატეგორია:ქალი რეგენტები კატეგორია:ქალი მმართველები კატეგორია:დედა დედოფლები კატეგორია:დანიის რეგენტები
ფარაციჰო
ფარაციჰო — ქალაქი მადაგასკარში, ანტანანარივუს პროვინციაში, ვაკინანკარატრის რეგიონში.
სქოლიო
კატეგორია:მადაგასკარის ქალაქები
ლა-უნიონის პროვინცია
ლა-უნიონის პროვინცია შეიძლება აღნიშნავდეს:
კლერმორისი
კლერმორისი (Claremorris; Clár Chlainne Mhuiris) — ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს მეიოს საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში.
2011 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 3 979 ადამიანს შეადგენდა.
კლერმორისი არის ყველაზე სწრაფად მზარდი ქალაქი მეიოს საგრაფოში. მოსახლეობის რაოდენობამ 2002-დან 2006 წლამდე მოიმატა 23 %-ით, ხოლო 2006-დან 2011 წლამდე – 31 %-ით.
ისტორია
კლერმორისმა სახელი მიიღო ნორმან რაინდ მორის დე პრენდერგასტისგან, რომელიც ირლანდიაში 1169 წელს ჩავიდა.
ქალაქი დაარსდა XVIII საუკუნეში. 1822 წელს აქ აშენდა ქრისტიანული ეკლესია, რომელიც მოგვიანებით დაანგრიეს და მის ადგილას საკრებულოს შენობის ააგეს. კლერმორისი დღევანდელი კათოლიკური ეკლესია აგებულია 1911 წელს. წმ. იოანეს ანგლიკანური ტაძრის შენობა, დღესდღეობით ქალაქის ბიბლიოთეკა, აშენებულია 1828 წელს.
კლერმორისში მთავარი მიწათმფლობელი იყო ბრაუნების საგვარეულო, რომლის ერთ-ერთი წარმომადგენელი, დენის ბრაუნი (1760-1828), ირლანდიის 1798 წლის აჯანყების დროს, იყო მეიოს მთავარი შერიფი.
კეთილმოწყობა
ბოლო წლებში კლერმორისში გაიხსნა მრავალი ახალი მაღაზია. ქალაქში მოქმედ ოთხ სუპერმარკეტს შორის არიან ისეთი გიგანტი კომპანიები, როგორებიცაა: Tesco და Aldi.
კლერმორისში ფუნქციონირებს სამი სასტუმრო, მათ შორის, ოთხვარსკვლავიანი „McWilliam Park Hotel“, რომელიც 2006 წელს გაიხსნა. მას გააჩნია დასასვენებელი ცენტრი, საცურაო აუზი და საკონფერენციო დარბაზი.
ქალაქში მოქმედებს იტალიური, ინდური, ჩინური და ირლანდიური რესტორნები. ასევე, აქ არის ორი ღამის კლუბი და მრავალი ლუდხანა.
კლერმორისში არის რამდენიმე დაწყებითი და ორი საშუალო სკოლა: „St Colman's College“ ბიჭებისთვის და „Mount St. Michael“ გოგოებისთვის.
ქალაქი გარშემორტყმულია დრუმლინებით, ოზებით, ტყეებითა და ტბებით.
სქოლიო
კატეგორია:ირლანდიის ქალაქები კატეგორია:მეიოს საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ასაი (პარანა)
ასაი (Assaí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 650 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 16 354 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 37.14 კმ²-ზე. ფართობი 440 347 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
სტეტკევიჩის სახლი
სტეტკევიჩის სახლი (Дом Стеткевич) — XIX საუკუნის არქიტექტურის ძეგლი, ისტორიული შენობა. აგებულია ჩრდილოეთის მოდერნის არქიტექტურულ სტილში. მდებარეობს ქალაქ პუშკინში, სანქტ-პეტერბურგი. მისამართი მაღაზიის ქუჩა, სახლი № 40/27. არის სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტი. აგებულია 1909 წელს.
ისტორია
სახლი ააშენეს მიწის ნაკვეთზე, რომლის ნომერიც იყო 231. იგი ეკუთვნოდა მოქმედ მრჩეველს მ. ლ. სტეტკევიჩს. პროექტის ავტორი იყო პეტერბურგელი არქიტექტორი გ. გ. ფონ გოლი.
ფრენსის კლივლენდი
ფრენსის კლარა ფოლსომ კლივლენდ პრესტონი (Frances Clara Folsom Cleveland Preston; დ. 21 ივლისი, 1864, ბუფალო, ნიუ-იორკი, აშშ — გ. 29 ოქტომბერი, 1947, ბალტიმორი, მერილენდი, აშშ) — აშშ-ის პრეზიდენტის სტივენ გროვერ კლივლენდის მეუღლე. აშშ-ის პირველი ლედი 1886 წლიდან 1889 წლამდე და 1893 წლიდან 1897 წლამდე. პირველი ლედი გახდა 21 წლის ასაკში და დღევანდელ დღემდე რჩება ყველაზე ახალგაზრდა პირველ ქალბატონად. ფრენსის კლივლენდი იყო ჩოქტოს ტომის ყოფილი ხელმძღვანელის, პიტერ პიტლინის ბიძაშვილი.
სტეტკევიჩის სახლი
ისტორია
1991 წელის თებერვლიდან შენობაში განთავსებულია „ცარსკოე-სელოს კოლექციის“ მუზეუმი, რომლიც დააარსა მხატვარმა ა. მ. ნეკრასოვმა. მუზეუმთან მოქმედებს სასწავლო „სამხატვრო სახელოსნო“. მუზეუმის ძირითადი მიმართულებაა 1920-1930-იანი წლების ლენინგრადის ფერწერა. საერთო ჯამში მუზეუმში არის ექვსი საგამოფენო დარბაზი.
არქიტექტურა
მაღალ ცოკოლზე მდგარი ორსართულიანი შენობა აგებულია ჩრდილოეთის მოდერნის არქიტექტურულ სტილში. ცოკოლი მოპირკეთებულია რუხი გრანტის ფილებით.
ფრენსის კლივლენდი
ბიოგრაფია
ფრენსის კლივლენდის ყველა წინაპარი ინგლისიდან იყო წარმოშობით და დასახლდნენ მასაჩუსეტსში, როდ-აილენდში, ნიუ-ჰემფშირში და ნიუ-იორკის შტატის დასავლეთ ნაწილში. იგი იყო ერთდერთი შვილი ოჯახში (მისი და ნენსი ავგუსტი გარდაიცვალა თავის პირველ დაბადების დღემდე). მას თავდაპირველად პაპის სახელი, ფრენკი, დაარქვეს, მაგრამ შემდეგ შეცვალეს მდედრობითი სქესის სახელით და ფრენსისი დაარქვეს. ოსკარ ფოლსომის ძველი მეგობარი გროვერ კლივლენდი 27 წლის ასაკში ფრენსის შეხვდა ძალიან მალე დაბადების შემდეგ. იგი ყურადღებას იჩენდა ბავშვის მიმართ, უყიდა სასეირნო და მასზე ზრუნავდა. 1875 წელს ფრენსისის მამა გარდაიცვალა და 11 წლის გოგონას მეურვე გროვერ კლივლენდი გახდა.
სტეტკევიჩის სახლი
არქიტექტურა
1950-იანი წლების დასაწყისში მიიღეს გადაწყვეტილება სახლის ახალი გადაგეგმარების შესახებ, რის შემდეგაც ამოიყვანეს პირველი სართულის ფანჯრები. გაანადგურეს მორთულობის ელემენტები, დაიკარგა ისტორიული კარი და ფანჯრები. 1989 წელს ქალაქ პუშკინის აღმასრულებელ კომიტეტში დადგა საკითხი შენობის დანგრევის შესახებ, რადგან იგი იყო ავარიულ მდგომარეობაში. მაგრამ იმავე წელს მხატვარ ა. მ. ნეკრასოვის მიერ შენობაში ჩამოყალიბდა საზოგადოებრივი ორგანიზაცია „გალერეა“, რომლის ძალებითაც დაიწყო შენობის გადარჩენა. შენობა მთლიანად გარემონტეს 2009 წლისათვის.
ფრენსის კლივლენდი
ბიოგრაფია
იგი ბუფალოს საშუალო სკოლაში სწავლობდა. შემდეგ ნიუ-იორკის შტატის უელსის კოლეჯში. კოლეჯში სწავლისას ფრენსისმა გროვერისაგან მიიღო დაოჯახების წინადადება. მათ თავიანთი გადაწყვეტილების შესახებ გამოაცხადეს ქორწინამდე ხუთი დღით ადრე.
პირველყოფილი შიში (ფილმი)
სიუჟეტი
მარტინ ვეილი ცნობილი ადვოკატია. ის გდაწყვეტს, სასამართლოში დაიცვას ჩიკაგოს არქიეპისკოპოსის მკვლლობაში ბრალდებული კენტუკელი ახალგაზრდა აარონ სტემპლერი. აარონი სისხლში მოთხვრილი იპოვეს მკვლელობის შემდეგ. სასამართლოში მისი მოწინააღმდეგე მისი ყოფილი პარტნიორი ქალი ჯენეტ ვენეიბლია, რომელიც ამუნათებს მარტინს, რომ მას ჭკვიანი ქალის წინააღმდეგ სასამართლოში გამოსვლის ეშინია. მარტინი აარონს სასამართლო პროცესისთვის ამზადებს. ის თავადაც დაიჯერებს ბრალდებულის უდანაშაულობას, რის გამოც ვენეიბლი მას დასცინის. საქმე რთულდება მაშნ, როდესაც ფსიქოლოგი, დოქტორი მოლი არინგტონი აღმოაჩენს, რომ სტემპლერს დაავადება აწუხებს. მარტინი აღმოაჩენს, რომ არქიეპისკოპოსი უძრავ ქონებასთან დაკავშირებულ კორუფციულ გარიგებებში იყო ჩართული. შონესი მას აფრთხილებს, რომ თავი შორს დაიჭიროს გავლენიანი ადამიანებისგან. ერთ-ერთი შეხვედრის დროს ბრალდებულთან, აარონის ალტერ-ეგო, როი დაიწყებს საუბარს და აღიარებს მკვლევლობის და მოტივის შესახებ. მარტინი კომერმანს უხსნის, თუ რატომ იცავს ადამიანებს. სასამართლო პროცესის დროს აარონი ვენეიბლის ზეწოლას ვერ გაუძლებს და საბოლოოდ ციხეში აღმოჩნდება.
სტეტკევიჩის სახლი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
ფრენსის კლივლენდი
ბიოგრაფია
1886 წლის 2 ივნისს 49 წლის უკვე პრეზიდენტი გროვერ კლივლენდი და 21 წლის ფრენსის ფოლსომი დაქორწინდნენ თეთრ სახლში. მათ შორის ასაკობრივი სხვაობა, 27 წელი, არსებულ მაგალითებს შორის მეორე იყო. სტივენ გროვერ კლივლენდი არის ერთადერთი პრეზიდენტი, რომელიც დაქორწინდა თეთრ სახლში. (ჯონ ტაილერიც პრეზიდენტობის დროს დაოჯახდა, თუმცა მათი ქორწილი შედგა ნიუ-იორკში და არა თეთრ სახლში). საქორწინო ცერემონიის შემდეგ პრეზიდენტი გროვერ კლივლენდი დაუბრუნდა სამსახურს.
ახალი პირველი ლედი გახდა მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების ყურადღების ობიექტი. პრეზიდენტის დამ როუზ კლივლენდმა, რომელიც 15 თვის განმავლობაშ იყო ქვეყნის პირველი ლედის მოვალეობის შემსრულებელი, ძმის ქორწილის შემდეგ სიხარულით თქვა უარი მოვალეობის შესრულებაზე თავისი კარიერისა და განათლების სასარგებლოდ.
1888 წლის არჩევნებში კლივლენდის დამარცხების შემდეგ ცხოვრობდა ნიუ-იორკში. თეთრი სახლიდან გამოსვლის დროს მან თქვა, რომ დაბრუნდებოდა ოთხი წლის შემდეგ. იგი არ შემცდარა, 1893 წელს ფრენსისი მეორედ გახდა აშშ-ის პირველი ლედი.
კლივლენდების წყვილს შეეძინათ სამი გოგო და ორი ბიჭი: რუთ კლივლენდი (1891—1904), ესთერ კლივლენდი  (1893—1980), მარიონ კლივლენდი (1895—1977), რიჩარდ ფოლსომ კლივლენდი (1897—1974) და ფრენსის გროვერ კლივლენდი (1903—1995).
1908 წელს კლივლენდის გარდაცვალების შემდეგ ფრენსისი მარტო ცხოვრობდა პრინსტონში, ნიუ-ჯერსი. 1913 წლის 10 თებერვალს 49 წლის ასაკში გათხოვდა პრინსტონის უნივერსიტეტის არქეოლოგიის პროფესორზე ტომას პრესტონზე.
ფრენსის კლივლენდი გარდაიცვალა 1947 წლის 29 ოქტომბერს ბალტიმორში. დაკრძალეს პრინსტონში პირველი ქმრის გვერდით.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1947 კატეგორია:აშშ-ის პირველი ქალბატონები
პირველყოფილი შიში (ფილმი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:1996 წლის ფილმები კატეგორია:ნეო-ნუარის ჟანრის ფილმები კატეგორია:ფილმები სასამართლოს შესახებ კატეგორია:რომანებზე დაფუძნებული ფილმები
ვილიაკის მხარე
ვილიაკის მხარე (Viļakas novads) — ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში, ლატგალიის რეგიონში. მხარე მოიცავს 6 თემს და ქალაქ ვილიაკას, რომელიც არის ადმინისტრაციული ცენტრი.
მხარე დაარსდა 2009 წლის 1 ივლისს, ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული რეფორმის დასრულების შემდეგ ბალვის რაიონის ტერიტორიის ნაწილზე.
მოსახლეობა
მოსახლეობა 2010 წლის 1 იანვრისათვის შეადგენს 6 433 კაცს. მხარის ფართობია 638,79 კმ².
ეროვნული შემადგენლობა
ვილიაკის მხარის ეროვნული შემადგენლობა 2010 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით ასე გამოიყურება :
სქოლიო
კატეგორია:ლატვიის მხარეები
ბეიუქ-მუმბარაქი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახის რაიონის სოფლები
რიჩარდ ჰამონდი
რიჩარდ მარკ ჰამონდი  (Richard Mark Hammond; დ. 19 დეკემბერი, 1969) — ინგლისელი (ბრიტანელი) წამყვანი, მწერალი და ჟურნალისტი, ცნობილი როგორც თანაწამყვანი გადაცემისა „Top Gear“ — 2002 წლიდან 2015 წლამდე ჯერემი კლარკსონთან და ჯეიმზ მეისთან ერთად.
ჟასინტუ (მინას-ჟერაისი)
ჟასინტუ (Jacinto) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 180 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
სოფი მენტერი
სოფი მენტერი (დ. 1846 — გ. 1918) — გერმანელი პიანისტი და კომპოზიტორი, ფრანც ლისტის ფავორიტი სტუდენტი იყო. მას პარიზში ლისტის განსახიერებას ეძახდნენ მისი ძლიერი, ელექტორული სათამაშო სტილის გამო.
ბიოგრაფია
სოფო წარმოუდგენლად ნიჭიერი იყო, მაგრამ მისი მუსიკალური განათლება უკანა პლანზე გადაიწია. ჯოზეფს არ სურდა, რომ მის ახალგაზრდა ქალიშვილს კონსერვატორიაში ესწავლა და, უფრო მეტიც, საშინლად ავად გახდა. მენტერის მამა გარდაიცვალა 1856 წლის აპრილში, 48 წლის ასაკში, როდესაც სოფი ცხრა წლის იყო. სოფი შესრულების ენერგიული სტილის გამო, იმ დროის ერთ-ერთ გამორჩეულ და უდიდეს ვირტუოზად ითვლებოდა. სოფი დაიბადა მიუნხენში, ჩელისტი იოსეფ მენტერისა და მომღერალ ვილჰელმინე მენტერის ოჯახში. ფორტეპიანოზე დაკვრა მან ცნობილ გერმანელ პიანისტთან და პედაგოგთან, შტუტგარდის მუსიკალური სკოლის ერთ-ერთ დამფუძნებელთან ზიგმუნდ ლებერტთან და მოგვიანებით ფრედერიკ ნიდსთან შეისწავლა. პირველი საკონცერტო გამოსვლები შტუტგარტში, ფრანკფურტსა და შვეიცარიაში ჰქონდა. იგი ლისტის მოსწავლე 1869 წელს გახდა, შემდგომ დაქორწინდა ჩელისტ დევიდ პოპერზე. 1881 წელს პირველად ჩავიდა ინგლისში, სადაც ორი წლის შემდეგ სამეფო ფილარმონიის საზოგადოების საპატიო წევრობა უბოძეს. 1883 წელს იგი გახდა პიანინოს პროფესორი სანქტ-პეტერბურგის კონსერვატორიაში, მაგრამ 1886 წელს დატოვა სასწავლებელი.
„კვირას, თბილისის საზაფხულო თეატრში იყო გამართული კონცერტი ევროპაში გამოჩენილი პიანისტკის სოფ. მენტერისა. ეს განსაცვიფრებელი დამკვრელი აღზრდილია გამოჩენილის პიანისტის და კომპოზიტორის ლისტის ხელმძღვანელობით. არტისტკის დახელონება, თითების გავარჯიშება და განსაცვიფრებელი ძალა და სისწორე დაკვრაში კაცს აოცებს, აშტერებს და დავიწყებაში შეჰყავს. გადასვლა ძლიერის ხმებიდგან, რომლებშიც გამძვინვარებულის ბუნების ჭექა-ქუხილი მოისმის, ნაზს იდუმალებით და სიტკბოებით სავსე ხმებზე, იქამდის კაცის გონების, გამტაცებელია, რომ გამგონი აშკარად გრძნობს თავის თავზე მისს ძალას. კაცს აგონებს, რომ ეს ხმები სადღაც გაუგონია, ოდესმე მათ აუღელვებიათ მისი გული, ჰგრძნობს, რომ ისინი პირ-და-პირ ბუნების ცხოვრებიდგან არიან ამოღებულნი. ყველაზედ უმეტესად სანაქებო პიანისტკამ დაატკბო მსმენელთა ყური, უკვდავი კომპოზიტორის ლისტის თხზულებებით, მსმენელთა აღტაცებით მიიღეს არტისტკა მენტერი და აღტაცებითვე გააცილეს. სამწუხაროდ, ამ საღამოს ქართველობა ძალიან ცოტა დაესწრო და ისეთს არტისტკას, როგორიც ეს პიანისტკა არის, ძნელად შეხვდებიან, და ღირსეული ნიჭი კი ჩვენგან უყურადღებოდ არ უნდა რჩებოდეს“. .
ცხოვრების ბოლო წლებში სოფიმ საბოლოო გაყიდა თავისი სახლი და დასახლდა გერმანიის სტოკდორფში, ქალაქგარეთ სახლში, მიუნხენის მახლობლად, სადაც მან კატების საკეთილდღეოდ გაშენებული დიდი ტერიტორია გააჩინა. ამ რეგიონში ცნობილი იყო, როგორც "კატზნელივილი".
სქოლიო
კატეგორია: პიანისტი ქალები კატეგორია: კომპოზიტორი ქალები კატეგორია:დაბადებული 1846 კატეგორია:გარდაცვლილი 1918
ამიერკავკასიის კერძო უნივერსიტეტი
ამიერკავკასიის კერძო უნივერსიტეტი — უნივერსიტეტი თბილისში, დაარსდა 1917 წელს. 1917 წლის ოქტომბრამდე ის ცნობილი იყო „ტფილისის ქალთა კერძო უმაღლესი კურსების“ სახელით. 1920 წლის მდგომარეობით, ის ვერ იდგა სათანადო დონეზე. ამის მიზეზი გახდა სამეცნიერო პერსონალის ბაქოში გადასვლა, რის გამოც დაიხურა სიტყვიერებისა და ისტორიის ფაკულტეტი. დანარჩენ ფაკულტეტებზე სასწავლო კურსები შეიკვეცა, სამკურნალო ფაკულტეტის II კურსი, რომლის გახსნაც ჰქონდათ განზრახული, ვეღარ გახსნეს, უნივერსიტეტს პროფესორები ამ ხნის მანძილზე „შემოეფანტნენ“.
1920 სამკურნალო ფაკულტეტზე სრულუფლებიანი მხოლოდ 8 აღმოჩნდა, ამათგან სამი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში იყო პროფესორი. ბევრი ბაქოში ცხოვრობდა და მხოლოდ რამდენიმე ლექციას თუ კითხულობდა თბილისში. ასეთები იყვნენ მაგ: პროფ. ანფიმოვი და მირიგოვოროვი, პრივატ-დოცენტი ტიხონოვიჩი და სხვ. შემოწმების შემდეგ გამოვლინდა ლექტორ-მასწავლებლების არაკვალიფიციულობა, პრაქტიკული ცოდნის მისაღებად აუცილებელი კაბინეტ-ლაბორატორიების, პროზექტურების, კლინიკების, ახალი სამეცნიერო ხელსაწყოების არქონა და სხვ. ცხადი გახდა, რომ საკუთარი ქართული უნივერსიტეტის დაარსების შემდეგ ეს უნივერსიტეტი კარგავდა ფუნქციას და მთავრობასაც არ ჰქონდა ფინანსური შესაძლებლობა მის დასახმარებლად. ამიერკავკასიის კერძო უნივერსიტეტის მთელი უძრავ-მოძრავი ქონება 1919 წლის 7 სექტემბერს მთავრობის დადგენილებით გადაეცა თბილისის ქალაქის თვითმართველობას, კულტურულ-საგანმანათლებო საჭიროებისათვის.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ისტორია
ბიოიიუქი-ალათემირი
ბიოიიუქი-ალათემირი  (Böyük Alatəmir) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 718 კაცი.
ჟატაიზინიუ
ჟატაიზინიუ (Jataizinho) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 346 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 875 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 74.6 კმ²-ზე. ფართობი 159 178 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
დინოლა (ფილმი)
„დინოლა“ — მარიამ ხაჭვანის 2013 წლის ქართული მოკლემეტრაჟიანი დრამა. ფილმმა მიიღო მრავალი ჯილდო, მათ შორის საუკეთესო ქართული მოკლემეტრაჟიანი ფილმი „სესილი - 2014“, უფსალის მოკლემეტრაჟიანი ფილმების საერთაშორისო კონკურსის ჯილდო, ხმელთაშუაზღვის არეალის ქალთა მოკლემეტრაჟიანი ფილმები მარსელის ფესტივალის ჯილდო, სომხეთის ყოველწლიური კინო-ფესტივალის „ოქროს გარგრის“ საერთაშორისო პრემია და სხვა.
შინაარსი
ფილმის სცენარი დაფუძნებულია რეალურ ამბავზე, რომელიც შეეხო რეჟისორის ოჯახს. მოკლემეტრაჟიანი სურათი მოგვითხრობს, სავარაუდოდ ამჟამად უკვე მივიწყებულ, სვანურ ტრადიციას, რომლის თანახმად ქვრივი ხშირად იძულებული იყო მიეტოვებინა შვილები და სხვა მამაკაცს გაჰყოლოდა ცოლად.
კრიტიკა
მწერალი და კინოსცენარისტი მიხო მოსულიშვილი ასე აფასებს მარიამ ხაჭვანის ამ ფილმს:
ხმელთაშუაზღვის არეალის ქალთა მოკლემეტრაჟიანი ფილმები მარსელის ფესტივალის „სინემა დე პრადოს“ მიმომხილველი, ელის რადოვანი წერს:
სქოლიო
კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები კატეგორია:სვანურენოვანი ფილმები კატეგორია:დრამატული ფილმები კატეგორია:2013 წლის ქართული ფილმები
უსაფრთხოების შეცდომა
უსაფრთხოების შეცდომა ან უსაფრთხოების დეფექტი — შეცდომა კომპიუტერული პროგრამაში, რომელსაც შეუძლია სარგებლის მოტანა გარეშე პირებისათვის და არა გამიზნული მოსარგებლეებებისათვის გამიზნული გზებით.
უსაფრთხოების შეცდომები წარმოადგენენ ქვემოთ ჩამოთვლილთაგან ერთ-ერთის ან მეტის უსაფრთხოების სისუტეებს:
თავად უსაფრთხოების შეცდომები ამ კვალიფიკაციის მისანიჭებლად არ საჭიროებენ იდენტიფიცირებას, არც გამოჩენას და არც ექსპლუატაციას.
სქოლიო
კატეგორია:პროგრამირების შეცდომები კატეგორია:ინფორმაციული უსაფრთხოება
ემილ ზინსუ
ემილ ზინსუ (Émile Derlin Henri Zinsou; დ. 23 მარტი 1918, ვიდა — გ. 28 ივლისი 2016, კოტონუ) — ბენინელი პოლიტიკოსი, ბენინის პრეზიდენტი 1968 წლის 17 ივლისიდან 1969 წლის 10 დეკემბრამდე.
დაიბადა 1918 წელს პორტუგალიის კოლონიურ ქალაქ ვიდაში. 1955–1958 წლებში იყო საფრანგეთის პარლამენტის ზედა პალატის წევრი. 1960 წელს დაგომეის დამოუკიდებლობის მიღების შემდეგ მუშაობდა დიპლომატიურ სფეროში. ასევე იყო ჯანმრთელობის დაცვის (1962–1963) და საგარეო საქმეთა (1965–1967) მინისტრად ქვეყნის სხვადასხვა ხელისუფლების პერიოდში.
ძალიან მალე ქვეყანაში დამყარდა მატიე კერეკუს მარქსისტული, ერთპარტიული სისტემა. ემილ ზინსუ გადავიდა ოპოზიციაში. მოუწია ემიგრაციაში წასვლა. დიდი ხანი ცხოვრობდა საფრანგეთში. 1977 წელს მონაწილეობდა მარქსისტების წინააღმდეგ შეთქმულებაში, რომელიც არ განხორციელდა. XX საუკუნის 80-იანი წლების ბოლოდან ქვეყანაში დემოკრატიული ძვრები დაიწყო. 1990 წლის ამრტში შეიქმნა საკონსულტაციო საბჭო, რომელშიც გაერთიანდნენ ყოფილი ხქვეყნის მმართველები, მათ შორის ემილ ზინსუც. ასევე აგრძელებდა თანამშრომლობას საერთაშორისო ორგანიზაციებთან. 2000 წელს ლომეში ხელი მოაწერა აფრიკის კავშირის შექმნის ხელშეკრულებას.
გარდაიცვალა 2016 წლის 28 ივლისს ბენინის არაოფიციალურ დედაქალაქ კოტონუში.
სქოლიო
კატეგორია:ბენინის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 23 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1918 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2016
მაიკლ ჩეპმენი (ოპერატორი)
მაიკლ ჩეპმენი (Michael Chapman; დ. 21 ნოემბერი, 1935, ნიუ-იორკი — გ. 20 სექტემბერი, 2020) — ამერიკელი კინოოპერატორი. ცნობილია 1970-იან და 80-იან წლებში გადაღებული ნამუშევრებით.
ჯალაირი (კახი)
ჯალაირი  (Cəlayir) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის  კახის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1,407 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახის რაიონის სოფლები
არგენტინის პრიმერა დივიზიონი
არგენტინის პრიმერა დივიზიონი (Primera División de Argentina) — არგენტინის ფეხბურთის ასოციაციის (Asociación del Fútbol Argentino) მიერ ორგანიზებული ქვეყნის უმაღლესი საფეხბურთო ჩემპიონატი. არგენტინის პრიმერა დივიზიონში 30 გუნდი მონაწილეობს, რომელთაგან სეზონის ბოლოს 2 ყველაზე დაბალი ქულის მქონე გუნდი ქვეითდება არგენტინის მეორე დივიზიონში (Primera B Nacional). შესაბამისად, მეორე დივიზიონის პირველი 2 გუნდი პრიმერა დივიზიონში ინაცვლებს. ითვლება ერთ-ერთ უძლიერეს ჩემპიონატად მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატებს შორის. ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაციის მიერ 2016 წლის 7 იანვარს გამოქვეყნებული მონაცემების მიხედვით იკავებდა მეოთხე ადგილს — ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის, იტალიის სერია A-ს და ბუნდესლიგის შემდეგ. 2017–18 წლის სეზონიდან არგენტინის პრიმერა დივიზიონს გადაერქვა სახელი და ეწოდა არგენტინის საფეხბურთო სუპერლიგა (Superliga Argentina de Fútbol).
ისტორია
არგენტინა პირველი ქვეყანაა გაერთიანებული სამეფოს ფარგლებს გარეთ, სადაც 1891 წელს საფეხბურთო ლიგა იქმნება. იმავე წელს არგენტინის საფეხბურთო ლიგის ასოციაციის (AAF) ორგანიზებით (პრეზიდენტი F.L. Wooley) იმართება პირველი ეროვნული ჩემპიონატი. არგენტინის ეროვნული საფეხბურთო ჩემპიონატის (არგენტინის პრიმერა დივიზიონი) პირველი გამარჯვებული ხდება ოლივოსის წმ. ანდრია მოციქულის სახელობის შოტლანდიური სკოლის საფეხბურთო გუნდი — „სენტ ენდრიუსი“ (St. Andrew's) მომდევნო 1892 წელს ჩემპიონატი არ იმართება. 1893 წელს იქმნება ახალი ორგანიზაცია მსგავსი სახელწოდებით (არგენტინის ფეხბურთის ასოციაცია). მისი შექმნის ინიციატორია შოტლანდიელი პედაგოგი და სპორტსმენი — ალექსანდრ უოტსონ ჰატონი (Alexander Watson Hutton), რომელსაც არგენტინული ფეხბურთის ფუძემდებლად მიიჩნევენ.
არგენტინის პროფესიონალური საფეხბურთო ჩემპიონატების ჩატარება 1931 წლიდან იწყება. ამდენად, არგენტინული საფეხბურთო კლუბების საჩემპიონო ტიტულების აღრიცხვისას მანამდე გამართული ტურნირების შედეგები მხედველობაში არ მიიღება. 1931–1966 წლებში გამარჯვებულის გამოვლენა ჩემპიონატის გათამაშების სტანდარტული ორწრიანი სისტემით ხდება. 1967–1985 წლებში ყოველი კალენდარული წლის განმავლობაში იმართება ორი საფეხბურთო ტურნირი — ნასიონალი (Torneo Nacional) და მეტროპოლიტანო (Torneo Metropolitano). ორივე ტურნირის (როგორც მეტროპოლიტანოს, ასევე ნასიონალის) ჩემპიონის ტიტული თანაბარმნიშვნელოვანი სტატუსით სარგებლობს. ფაქტობრივად, მეტროპოლიტანოს და ნასიონალის ჩემპიონატები წარმოადგენს არგენტინის პრიმერა დივიზიონის ორ ნაწილს. პირველად ტარდება ნასიონალის გათამაშება (წლის პირველ ნახევარში), ხოლო შემდეგ — მეტროპოლიტანოს (წლის მეორე ნახევარში). მეტროპოლიტანოს გათამაშებისას იცვლება როგორც მონაწილე კლუბების რაოდენობა, ისე მისი ჩატარების ფორმატი. გამოიყენება როგორც ერთიანი გათამაშების სტანდარტული სისტემა, ასევე, ორ ჯგუფად გაყოფილი ტურნირის ფორმატი, შემდგომი ნახევარფინალური მატჩებით. მეტროპოლიტანოს პირველი (1967) გათამაშების გამარჯვებული ხდება ლა-პლატას „ესტუდიანტესი“.
არგენტინის ჩემპიონები წლების მიხედვით
სამოყვარულო ერა
პროფესიონალური ერა
სქოლიო
კატეგორია:არგენტინის ფეხბურთი კატეგორია:არგენტინის საფეხბურთო ლიგები კატეგორია:არგენტინის საფეხბურთო ტურნირები კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო ჩემპიონატები კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის უმაღლესი საფეხბურთო ლიგები
Ich bin ein Berliner
გამოსვლა ითვლება კენედის ერთ-ერთ საუკეთესოდ, აგრეთვე, ცივი ომის შესანიშნავ მომენტად და ახალი ფრონტის მაღალ წერტილად. ეს დასავლეთ ბერლინელებისთვის დიდი ზნეობრივი მოტივაცია იყო, რადგან ისინი აღმოსავლეთ გერმანიის ღრმად მდებარე, დასავლეთ გერმანიის კონტროლირებად ტერიტორიაზე ცხოვრობდნენ და ეშინოდათ აღმოსავლეთ გერმანიის შესაძლო ოკუპაციის. გამოსვლა ჩატარდა Rathaus Schöneberg-ის შენობასთან მდებარე პლატფორმაზე, სადაც 120 000 მაყურებლის თვალწინ, კენედიმ თქვა:
კენედიმ გამოსვლისას ორჯერ გამოიყენა ეს ფრაზა, მათ შორის დასასრულს, წინადადება წარმოთქვა ბოსტონის აქცენტით და წაიკითხა მისი ნოტიდან „ish bin ein Bear lee ner“, რომელიც ეწერა ინგლისური ორთოგრაფიის გამოყენებით, რათა გერმანული გამოთქმისთვის მიებაძა. მან ასევე გამოიყენა civilis romanus sum- ის კლასიკური ლათინური გამოთქმა, კერძოდ, c გამოთქვა, როგორც [ k ] და v როგორც [ w ].
არსებობს გავრცელებული მცდარი მოსაზრება (გერმანულენოვანი ქვეყნების ფარგლებს გარეთ), რომ ფრაზა არ იქნა გამოყენებული სწორად და სინამდვილეში ნიშნავს „მე ვარ ნამცხვარი“, რაც გულისხმობს ბერლინის დონატს. შემდეგში ეს ხუმრობა გადაიქცა ურბანულ ლეგენდად.
ფონი
მარჯვნივ|მინი| ბერლინის ოთხი სექტორი
გერმანიის დედაქალაქი ბერლინი მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ მდებარეობდა საბჭოთა კავშირის მკაცრად კონტროლირებადი ტერიტორიის სიღრმეში, დაყოფილი იყო ოთხს სხვადასხვა სექტორად, რომლებსაც აკონტროლებდა ანტიჰიტლერული კოალიციის ოთხი მოკავშირე ძალა: ამერიკის შეერთებული შტატები, გაერთიანებული სამეფო, საფრანგეთი და საბჭოთა სოციალური რესპუბლიკების კავშირი. ცივი ომის კრიზისიდან გამომდინარე, საბჭოთა ძალებმა წამოიწყეს ბერლინის ბლოკადა, რომლის საპასუხოდ დასავლურმა ძალებმა დაიწყეს საჰაერო მისიები, რათა ბერლინის მეორე ნაწილში დახმარება გადაეტანათ. ამის შემდეგ, ნატოს მოკავშირეების მიერ კონტროლირებადი სექტორები გახდა დასავლეთ გერმანიის ექსკლეივი, რომელიც მთლიანად გარშემორტყმული იყო აღმოსავლეთ გერმანიით. 1952 წლიდან დაწყებული, საზღვარი აღმოსავლეთ და დასავლეთს შორის დახურული იყო ყველგან, გარდა ბერლინისა. ასობით ათასმა ადამიანმა აღმოსავლეთ გერმანია დატოვა, დასავლეთის გავლით დასავლეთ ბერლინში, რამაც გამოიწვია შრომითი გადინება და რომ აღმოსავლეთ გერმანია ეკონომიკური კოლაფსის საფრთხის ქვეშ დააყენა.
წარმოშობა
მინი| ჯონ ფ. კენედის გერმანული და ლათინური ფრაზების ფონეტიკური ტრანსკრიფცია Ich bin ein Berliner-ის საჯარო გამოსვლისას მოგზაურობამდე, პრაქტიკულ სესიებში, კენედიმ გაიარა მცირე ზომის გერმანული კითხვის პრაქტიკა, მათ შორის რამდენიმე წინადადება და აბზაცებიც კი; ამ სესიებში მას დაეხმარა მარგარეტ პლიშკე, თარჯიმანი, რომელიც მუშაობდა აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტში; ტედ სორენსენი, კენედის მრჩეველი და ჩვეული გამოსვლების ტექსტის მწერალი; და რობერტ ლოხნერი, რომელიც გაიზარდა ბერლინში. სწრაფად გაირკვა, რომ პრეზიდენტს ენების სწავლის ნიჭი არ ჰქონდა ბოძებული და სავარაუდოდ, გამოსვლისას შერცხვებოდა, თუ ამ წინადადებაზე მეტს იტყოდა
განხორციელება
მარცხნივ|მინი|კენედის სიტყვით გამოსვლა ბერლინში Rathaus Schöneberg-ის კიბეებზე მოწყობილი გრძელი მაგიდასთან იმყოფებოდნენ ამერიკელი და გერმანელი მაღალი თანამდებობის პირები, მათ შორის იყვნენ დეკან რასკი (კენედის სახელმწიფო მდივანი), ლუციუს დ. კლეი (ამერიკელი ადმინისტრატორი გერმანიაში), კონრად ადენაუერი (გერმანიის კანცლერი), ვილი ბრანდტი და ოტო ბახი (ბერლინის Abgeordnetenhaus-ის პრეზიდენტი). ხალხის რაოდენობა შეადგენდა 450 000 კაცს. ბახმა პირველ რიგში ისაუბრა ბერლინში განვითარებული მოვლენების შესახებ, განსაკუთრებით ყურადღება გაამახვილა კედელზე. მას მოსდევდა კონრად ადენაუერი, რომელმაც მოკლედ ისაუბრა და დამსწრე საზოგადოებას პრეზიდენტი წარუდგინა.
კენედის თან ახლდა არა რობერტ ლოხნერი, არამედ ჰაინც ვებერიც ბერლინის მისიის; ვებერმა პრეზიდენტის გამოსვლა აუდიტორიას გადაუთარგმნა. გარდა გამოსვლის ტექსტისა, რომელიც ფურცელზე ეწერა, კენედის ჰქონდა ცალკე ბარათი, რომელზეც მან თავად დაწერა გერმანული და ლათინური ფრაზების ფონეტიკური გამოთქმა და ყველა გააკვირვა, როდესაც ზოგისთვის მანამდე ნაცნობი ტექსტს გადაუხვია, რომლის მომზადებასაც კვირა დასჭირდა და ამის ნაცვლად, მან იმპროვიზაციის ხერხს მიმართა.
მეტყველება კულმინაციურად დასრულდა ფრაზის — Ich bin ein Berliner-ის მეორედ წარმოთქმისას: „დღეს, თავისუფლების სამყაროში, ყველაზე საამაყო ტრაბახია Ich bin ein Berliner! “. დამსწრეები წყნარად იყვნენ, სანამ ვებერმა თარგმნა და გაიმეორა პრეზიდენტის გერმანული ფრაზა; კენედის აშკარად გულზე მოეშვა და გაუხარდა გულშემატკივრების პოზიტიური რეაქცია და მადლობა გადაუხადა ვებერს თარგმანისთვის. ვებერმა ეს კომპლიმენტიც თარგმნა. დაუმის სიტყვების თანახმად, ამ სიტყვების ხალხის ყურამდე მიტანის შემდეგ კენედი იღიმოდა ისეთი ბიჭის მსგავსად, რომელმაც ახლახან გადატრიალება მოახდინა.
კენედის ეროვნული უსაფრთხოების მრჩეველი მაკჯორგ ბანდი ფიქრობდა, რომ გამოსვლა „ცოტა შორს წავიდა“, რადგან საბჭოთა კავშირის მიმართ დამრიგებლობითი ტონი ჰქონდა, ამიტომ იმავე დღეს, მოგვიანებით, ჩანიშნა მეორე გამოსვლა, რომელიც უფრო რბილი ტონით გამოირჩა.
შედეგები და მემკვიდრეობა
მინი|ჯონ კენედის მემორიალური დაფა Rathaus Schöneberg–ის შენობის შესასვლელ სვეტზე მიუხედავად იმისა, რომ მყისიერი რეაქცია დასავლეთ გერმანიის მოსახლეობის მხრიდან პოზიტიური იყო, საბჭოთა ხელისუფლება ნაკლებად კმაყოფილი დარჩა, რადგან სულ რაღაც ორი კვირით ადრე, კენედიმ უფრო დამაჯერებელი ტონით ისაუბრა და მოიხსენია საბჭოთა კავშირთან ურთიერთობის გაუმჯობესების საკითხები. კენედის ბერლინში გამოსვლის საპასუხოდ, ნიკიტა ხრუშჩოვმა რამდენიმე დღის შემდეგ აღნიშნა, რომ „ერთი შეხედვით ადამიანი იფიქრებდა, რომ გამოსვლები გაკეთდა ორი სხვადასხვა პრეზიდენტის მიერ”.
რონალდ რეიგანმა გამოავლინა სენტიმენტები და გაიხსენა კენედის გამოსვლა 24 წლის შემდეგ, თავისი სიმბოლური გამოსვლის —„Tear down this wall!“-ის დროს, როდესაც მიხაილ გორბაჩოვს მიმართა სიტყვებით: „Mr. Gorbachev, Tear down this wall!“ (ბატონო გორბაჩოვო, ჩამოანგრიეთ ეს კედელი!).
ბერლინში არსებობს კენედის სამახსოვრო ადგილები, მაგალითად, ჯონ ფ. კენედის სახელობის გერმანულ-ამერიკული სკოლა და ჯონ ფ. კენედის ჩრდილოეთ ამერიკული კვლევების ინსტიტუტი. Rathaus Schöneberg–ის წინ მდებარე მოედანს სახელი გადაერქვა და ეწოდა John-F.-Kennedy-Platz (ჯონ ფიცჯერალდ კენედის მოედანი). კენედისადმი მიძღვნილი დიდი დაფა დამონტაჟებულია შენობის შესასვლელ სვეტზე, ხოლო შესასვლელის ზევით მდებარე ოთახი, რომელიც ზემოდან გააჰყურებს მოედანს, მიეძღვნა კენედის და მის ვიზიტს.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანია-საბჭოთა კავშირის ურთიერთობები კატეგორია:გერმანული სიტყვები და ფრაზები კატეგორია:სიტყვები და ფრაზები კატეგორია:1963 წლის მოვლენები კატეგორია:ანტი-კომუნიზმი კატეგორია:1963 წელი პოლიტიკაში კატეგორია:დასავლეთ ბერლინი კატეგორია:ცივი ომი
კვაჰუ
კვაჰუ — პლატო სამხრეთ განაში. მოიცავს მდინარე ვოლტის აუზის ამაღლებულ სამხრეთ კიდეს. ქალაქ ვენჩიდან კოფირიდუამდე, შესაბამისად, ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია 260 კილომეტრზე. კვაჰუ განის მთავარი წყალგამყოფია. წარმოადგენს ერთი მხრივ, ქვეყნის დასავლეთი (ბირიმი, პრა, ანკობრა) და, მეორე მხრივ, აღმოსავლეთი (აფრამი, პრუ, სენე) ნაწილის მდინარეთა აუზების წყალგამყოფს. პლატოს საშუალო სიმაღლე 460 მ-ს აღწევს. ჩრდილოეთით და სამხრეთით მკა­ფიოდაა გამოკვეთილი ეროზიული ფერდობები. ღრმად არის დანაწევრებული მდინარეთა ხეობებით. მაქსიმალური სიმაღლე 788 მ-ს აღწევს (მთა აკვავა). სამხრეთით შემოსილია ხშირი ტყით, რომელიც მას იცავს ჰარმატანისაგან. მთავარი ქალაქებია: ვენჩი, მამპონგი, მპრაესო და აბეტიფი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:განის პლატოები
რელიგია კამბოჯაში
ბუდიზმი არის კამბოჯის ოფიციალური რელიგია. კამბოჯის მოსახლეობის დაახლოებით 98% მისდევს თერავადას ბუდიზმს, მცირე ნაწილში ისლამი, ქრისტიანობა და ტომობრივი ანიმიზმია. ვატ (ბუდისტური მონასტერი) და სანგჰა (ბერმონაზვნობა) აუცილებელი ბუდისტური დოქტრინებია: რეინკარნაცია და ღვაწლის დაგროვება რელიგიური ცხოვრების ცენტრშია, მაგრამ ურთიერთქმედებენ ძირძველ რწმენებთან, როგორიცაა წინაპრებისა და სულიერების მთავარი როლი.
2013 წლის მსოფლიო ფაქტების მიხედვით, კამბოჯის მოსახლეობის 97,9% იყო ბუდისტი, 1,1% მუსლიმი, 0,5% ქრისტიანი და 0,6% სხვა.
„ფიუს კვლევითი ცენტრის“ მონაცემებით, 2010 წელს კამბოჯის მოსახლეობის 96.9% იყო ბუდისტი, 2.0% მუსლიმი, 0.4% ქრისტიანი და 0.7% ხალხური რელიგიის მიმდევარი ან არარელიგიური.
ბუდიზმი
მარჯვნივ|მინი|200x200პქ| ვატ ბოტუმი პნომპენში. ბუდიზმი კამბოჯაში არსებობდა ა. წ. მინიმუმ V საუკუნიდან, ზოგიერთმა წყაროს მიხედვით კი მისი წარმოშობა ჯერ კიდევ ძვ. წ. III საუკუნიდან იწყება. ტერავადას ბუდიზმი კამბოჯის სახელმწიფო რელიგიად ითვლება ა. წ. XIII საუკუნიდან (გარდა წითელი ქმერების პერიოდისა) და ამჟამად იგი ითვლება მთლიანი მოსახლეობის 97,9%-ის რელიგიად.
ბუდიზმის ისტორია კამბოჯაში თითქმის ორი ათას წელს ითვლის და ფართოდ იყო გავრცელებული სამეფოებსა და იმპერიებში. ბუდიზმი კამბოჯაში ორი განსხვავებული ნაკადიდან შემოვიდა. ბუდიზმის ადრეული ფორმები, ინდუისტურ გავლენასთან ერთად, ინდუისტ ვაჭრებთან ერთად შემოვიდა ფუნანის სამეფოში. მოგვიანებით ისტორიაში ბუდიზმის მეორე ნაკადი შემოვიდა კამერულ კულტურაში ანგკორის იმპერიის დროს, როდესაც კამბოჯამ შეიწოვა დვარავატისა და ჰარიპუნჩაის მონ სამეფოს სხვადასხვა ბუდისტური ტრადიციები.
სხვადასხვა ბუდისტური ტრადიციების მიმდევარნი მშვიდობიანად  თანაარსებობდნენ  კამბოჯაში  ტოლერანტ ინდუისტ მეფეთა და მეზობელი მონ-თერავადას სამეფოების მმართველობის ქვეშ.
ინდუიზმი
მინი|261x261პქ| [[ბრაჰმა|ბრაჰმას ქანდაკება კამბოჯაში.]] ბუდიზმის დამკვიდრებამდე კამბოჯა ფუნანის სამეფოს დასაწყისში ინდუიზმს მისდევდა. ინდუიზმი ქმერების იმპერიის ერთ-ერთი მთავარი რელიგია იყო. კამბოჯაში არის ორი უდიდესი ინდუისტური ტაძარი, რომელიც ეძღვნება ბრაჰმას. კამბოჯის ანგკორ ვატი ყველაზე დიდი ტაძარია მსოფლიოში.
ისლამი
მუსლიმი ვაჭრები დასავლეთ აზიას შორის არიავარტას გავლით გადაადგილდებოდნენ მთავარ სავაჭრო გზაზე და იყვნენ პასუხისმგებელნი ისლამის შემოღებაზე კამბოჯაში დაახლოებით ახ. წ. II – XVII საუკუნეებში. შემდეგ რელიგია ჩამებმა კიდევ უფრო გაავრცელეს. ჩამებს აქვთ საკუთარი მეჩეთები. 1962 წელს ქვეყანაში 100-მდე მეჩეთი იყო.
ქრისტიანობა
ქრისტიანული მისიის პირველი ცნობილი წარმომადგენელი კამბოჯაში იყო გასპარ და კრუზმი, დომინიკელთა ორდენის პორტუგალიელი წევრი, 1555-1556 წლებში.
XIX საუკუნეში საფრანგეთის კოლონიზაციის მიუხედავად, ქრისტიანობამ მცირე გავლენა მოახდინა ქვეყანაში. 1972 წელს კამბოჯაში სავარაუდოდ დაახლოებით 20,000 ქრისტიანი იყო, რომელთა უმეტესობა კათოლიკე იყო. 1970 და 1971 წლებში ვიეტნამელების რეპატრიაციამდე, შესაძლოა, კამბოჯაში 62000 ქრისტიანი ცხოვრობდა. ვატიკანის სტატისტიკის თანახმად, 1953 წელს კამბოჯის რომის კათოლიკური ეკლესიის წევრები 120,000-ს შეადგენდნენ, რაც თავის დროზე სიდიდით მეორე რელიგიად მიიჩნეოდა; დაახლოებით 50,000 კათოლიკე ვიეტნამელი იყო. 1972 წელს კამბოჯაში დარჩენილი ბევრი კათოლიკე ევროპელი იყო - ძირითადად ფრანგი; ქრისტიანთა და მისიონერთა ალიანსის მისიები დაარსდა კამბოჯაში 1923 წელს; 1962 წლისთვის მისიამ 2000 ადამიანი მოაქცია ქრისტიანულ რელიგიაზე.
ბაჰაზმის რწმენა
მარჯვნივ|მინი|200x200პქ| [[ბაჰაიზმი|ბაჰაიზმის თაყვანისმცემლების სახლი ბათტამბანგში]] კამბოჯაში ბაჰაიზმის რწმენის შემოღება პირველად 1920 წელს მოხდა, პნომპენში ჰიპოლიტ დრეიფუს-ბარნის ჩამოსვლისთანავე 'აბდულ-ბაჰას' ბრძანებით. XX საუკუნის პირველი ნახევრის განმავლობაში მოგზაური მასწავლებლების სპორადული ვიზიტების შემდეგ, 1956 წელს ამ ქალაქში დაარსდა ბაჰაიზმის პირველი ჯგუფი კამბოჯაში. 1963 წლისთვის ცნობილი იყო, რომ ბაჰაისტები ცხოვრობდნენ პნომპენში, ბატამბანგში, სიემ რიპსა და სიჰანუკვილში.
ძირძველი რწმენა
მაღალმთიან ტომობრივ ჯგუფებში, უმეტესად, საკუთარი ადგილობრივი რელიგიური სისტემით, დაახლოებით 150,000 ადამიანია. ქმერულ ლოეუს აღწერენ, როგორც ანიმისტებს, მაგრამ ძირძველ ეთნიკურ ჯგუფთა უმეტესობას ადგილობრივი სულიერების საკუთარი პანთეონი აქვს. ზოგადად, ისინი ხედავენ, რომ მათი სამყარო ივსება სხვადასხვა უხილავი სულით (რომელსაც ხშირად იანს უწოდებენ), ზოგი კეთილგანწყობილია, სხვები კი ბოროტი. ისინი ალკოჰოლური სასმელებს უკავშირებენ ბრინჯს, მიწას, წყალს, ცეცხლს, ქვებს, ბილიკებს და ა.შ. თითოეულ სოფელში შამანები, ჯადოქრები ან სპეციალისტები უკავშირდებიან ამ სულებს და განსაზღვრავენ მათი დამშვიდების გზებს. კრიზისის ან ცვლილებების დროს შეიძლება მოხდეს ცხოველების მსხვერპლშეწირვა სულების რისხვის გასაქრობად. ხშირად მიიჩნევა, რომ დაავადება გამოწვეულია ბოროტი სულებით ან ჯადოქრობით. ზოგიერთ ტომს ჰყავს სპეციალური მედიცინის კაცები ან შამანები, რომლებიც მკურნალობენ ავადმყოფებს.
იუდაიზმი
კამბოჯაში არის მცირე ებრაული თემი, რომელიც 100-ზე მეტი ადამიანისგან შედგება. 2009 წლიდან პნომპენში არის ჩაბადის სახლი.
სქოლიო
* კატეგორია:აზიის ქვეყნები კატეგორია:რელიგიები ქვეყნების მიხედვით
თეატრი (ჟურნალი)
„თეატრი“ — საქართველოს თეატრალური საზოგადოების ყოველკვარტალური ჟურნალი, დაარსდა 1910 წელს თბილისში.
1910-1926 წლებში გამოიცემოდა სამხატვრო-სალიტერატურო ყოველკვირეული ჟურნალი სახელწოდებით „თეატრი და ცხოვრება“ — იუმორისტული განყოფილებით და კარიკატურებით. მისი პირველი რედაქტორ-გამომცემელი იყო იოსებ იმედაშვილი. (1914 წლიდან 1917 წლის მე-№12-მდე) ჟურნალს რედაქტორობდა ანა იმედაშვილი.
1956-1990 წლებში ჟურნალი გამოდიოდა საქართველოს თეატრალური საზოგადოების მოამბის სახელწოდებით — „თეატრალური მოამბე“. ამ წლებში ჟურნალს რედაქტორობას უწევდნენ: მ. მრევლიშვილი, ნ. შვანგირაძე, შ. აფხაიძე, ოთარ ეგაძე, ბესარიონ ჟღენტი, აკაკი ხორავა, დოდო ანთაძე, ს. ჟღენტი, გიორგი ციციშვილი, ნოდარ გურაბანიძე, ნინო შვანგირაძე, ვასო გოძიაშვილი, გრიგოლ ფოფხაძე, ილია თავაძე, შალვა აფხაიძე, ნინო შვანგირაძე.
1968 წლიდან ჟურნალს რედაქტორობს ერემია ქარელიშვილი (1983 წლამდე, № 1 (131) — 6 (136)). ჟურნალის რედაქტორი ხდება გურამ ბათიაშვილი 1989 წლიდან 2015 წლამდე. 2018 წლიდან ჟურნალი გამოიცემა სახელწოდებით - „თეატრი“ და მისი მთავარი რედაქტორია დავით ანდრიაძე. 2018 წლის 2 მაისიდან „საქართველოსთეატრალური საზოგადოების პარტნიორია - საქართველოს ბიზნეს ასოციაცია - BAG“.
2018 წლის N2 (310) ზაფხულის ნომერში დაბეჭდილია სტატიები: თემურ ქუთათელაძის, ელენე ქუთათელაძის, დონალდ რეიფილდის, ნათელა არველაძის, ნინო მაჭავარიანის, დავით ანდრიაძის, თეა კახიანის, გიორგი ყაჯრიშვილის, გუბაზ მეგრელიძის, ნოდარ გურაბანიძის, მარინა ბუზუკაშვილის ავტორობით. სტატიები შეეხება: ქართული კინოსა და თეატრის სფეროში მოღვაწე რეჟისორებისა და მსახიობების ოსტატობას, ქართული მოზარდმაყურებელთა თეატრის ისტორიას, რეცენზიებს სპექტაკლებზე, ქართველ სცენოგრაფთა ოსტატობას, პიესების თარგანებს.
2018 წლის ჟურნალ „თეატრის“ დიზაინერია ბესიკ დანელია. ყდაზე გამოსახულია ელენე ახვლედიანი. კოსტიუმის ესკიზი სპექტაკლისათვის „კომბლე“.
სქოლიო
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები
ვილიანის მხარე
მხარე დაარსდა 2009 წლის 1 ივლისს, ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული რეფორმის დასრულების შემდეგ რეზეკნეს რაიონის ტერიტორიის ნაწილზე.
მოსახლეობა
მოსახლეობა 2010 წლის 1 იანვრისათვის შეადგენს 7 168 კაცს. მხარის ფართობია 285,1 კმ².
ეროვნული შემადგენლობა
ვილიანის მხარის ეროვნული შემადგენლობა 2010 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით ასე გამოიყურება :
სქოლიო
კატეგორია:ლატვიის მხარეები
ნოვა-სანტა-ბარბარა
ნოვა-სანტა-ბარბარა (Nova Santa Bárbara) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 908 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 54.46 კმ²-ზე. ფართობი 71 764 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
შოვქეთ მამედოვა
შოვქეთ ჰასან-ყიზი მამედოვა (Şövkət Həsən qızı Məmmədova) (დ. 18 აპრილი, 1897, თბილისი — გ. 8 ივნისი, 1981, ბაქო)  — აზერბაიჯანელი ოპერის მომღერალი (ლირიკული-კოლორატურული სოპრანო), პედაგოგი, მუსიკის მოღვაწე. სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1938), სკკპ წევრი 1942 წლიდან.
ბიოგრაფია
შოვკეტ მამედოვი დაიბადა 1897 წელს ტფილისში (ამჟამად თბილისი, საქართველო) ღარიბ აზერბაიჯანულ ოჯახში. მისმა მამამ, პროფესიით მეწაღემ, თავისი ქალიშვილის დიდი მუსიკალური ნიჭი შეამჩნია, როდესაც ბავშვი 6 წლის იყო. 1910 წელს მან იპოვა მეცენატი, რომელიც დაეხმარა კავკასიის ოლქის ვიცე-გუბერნატორის, გრაფი ილარიონ ვორონცოვ-დაშკოვის მიერ საზეიმოდ მოწყობილ ბანკეტზე პუბლიკის წინაშე მომღერლის პირველი გამოსვლის ორგანიზებაში.
1910 წელს დაამთავრა მუსიკალური სკოლა ტიფლისში და 1911 წელს გაემგზავრა მილანში (იტალია) მილანის კონსერვატორიაში მუსიკალური განათლების გასაგრძელებლად, სადაც გამოჩენილი მომღერლისაგან დოტი ამბროზიასგან ღებულობდა გაკვეთილებს. სწავლისათვის საჭირო სახსრები აზერბაიჯანელმა მილიონერმა და მეცენატმა გაჯი ტაგიევმა და მისმა ცოლმა სონამ გამოყვეს. მაგრამ 1912 წელს მათი მხრიდან ფინანსური დახმარება გაურკვეველი მიზეზის გამო შეწყდა და შოვკეტი იძულებული გახდა უკან დაბრუნებულიყო. მუსიკალური განათლების მიღება ტიფლისში გააგრძელა.
1912 წლის 13 აპრილს 15 წლის ასაკში პირველად გამოვიდა ბაქოში ტაგიევის თეატრის სცენაზე მაყურებლის წინაშე და უ. გაჯიბეკოვის მუსიკალური კომედიიდან „ქმარი და ცოლი“ შეასრულა პარტია.
1917–1921 წლებში სწავლობდა კიევის კონსერვატორიაში, 1927–1929 წლებში — მილანსა და პარიზში. 1922–1948 აზერბაიჯანის მირზა ფათალი ახუნდოვის სახალხო ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტი. პარტიები: გულჩორა (უზეირ ჰაჯიბეკოვის „არშინ-მალ-ალანი“), შაჰსენემი (რეინგოლდ გლიერის „შაჰსენემი“), ნარგიზი (მუსლიმ მაგომაევის „ნარგიზი“), ანტონიდა (მიხეილ გლინკას „ივანე სუსანინი“), როზინა (ჯოაკინო როსინის „სევილიელი დალაქი“) და სხვა. 1945 წლიდან ბაქოს კონსერვატორიის პედაგოგი (1949 წლიდან პროფესორი). დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, 3 სხვა ორდენითა და მედლებით.
გარდაიცვალა 1981 წლის 8 ივნისს ბაქოში. დაკრძალულია საპატიო დაკრძალვის ხეივანში.
ოჯახი
კიევის კონსერვატორიაში სწავლის პერიოდში გათხოვდა ინჟინერ იაკოვ ლიუბარსკიზე, რომელიც უფრო ადრე, მილანში გაიცნო.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1897 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1981 კატეგორია:აზერბაიჯანელი საოპერო მომღერლები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
ჩინარლი (კახი)
ჩინარლი  (Çinarlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 415 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახის რაიონის სოფლები
თეიმურაზ ტორონჯაძე
თეიმურაზ ტორონჯაძე (დ. 3 აპრილი, 1949, თბილისი, — ქართველი პედაგოგი, ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1998), პროფესორი.
ბიოგრაფია
1971 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი; 1972-1975 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტი და სტაჟიორი მოსკოვის ვ. სტეკლოვის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტში.
1976-1983 წლებში — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პაატა გუგუშვილის სახელობის ეკონომიკისა და სამართლის უნივერსიტეტი, მეცნიერ-თანამშრომელი; 1976-1994 წლებში — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტის ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის კათედრა, მიწვეული ლექტორი; 1994-2009 წლებში — საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი, მიწვეული პროფესორი გამოყენებითი მათემატიკის კათედრაზე და შემდეგ ამავე კათედრის გამგე; 1983-2006 წლებში ანდრია რაზმაძის სახელობის მათემატიკის უნივერსიტეტი, ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის განყოფილება, წამყვანი მეცნიერ-მუშაკი და შემდეგ ამავე განყოფილების გამგე; 2005 წლიდან — ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის ბიზნესის სკოლის დეკანი, სრული პროფესორი. კვლევის თემა: სტოქასტური განტოლებები სემიმარტინგალის პარამეტრის შეფასების ამოცანებში. არის მრავალი სპეცკურსისა და პროექტის ავტორი მათემატიკის სფეროში; სხვადასხვა წლებში არაერთგზის აქვს მიღებული სოროსის ფონდის, ევრაზიის ფონდისა და საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტები; მონაწილეობდა მრავალ სიმპოზიუმში საქართველოში და საზღვარგარეთ; არის დაახლოებით 70 სამეცნიერო ნაშრომის, მათ შორის მონოგრაფიებისა და სახელმძღვანელოების ავტორი; გამოქვეყნებული აქვს მრავალი სტატია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 3 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ქართველი მათემატიკოსები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ჟეკიტინონია
ჟეკიტინონია (Jequitinhonha) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1113 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 131 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 6.87 კმ²-ზე. ფართობი 3 514 216 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
რენდოვა
რენდოვა (Rendova) — ვულკანური კუნძული ნიუ-ჯორჯიის კუნძულების, სოლომონის არქიპელაგის ჯგუფში. ადმინისტრაციულად შედის მელანეზიური სახელმწიფო სოლომონის კუნძულების დასავლეთი პროვინციის შემადგენლობაში.
გეოგრაფია
thumb|250px|left|[[ნიუ-ჯორჯიის კუნძულები რუკა.]] რენდოვას კუნძული მდებარეობს წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში. კუნძულის ჩრდილოეთით მდებარეობს კუნძული ახალი გეორგია, აღმოსავლეთით — კუნძული ვანგუნუ.
რენდოვას კუნძული წარმოადგენს ვულკანურ კუნძულს, რომელიც ზოგიერთ ადგილას გარშემორტყმულია მარჯნის რიფით და ფორმით ჰგავს მართკუთხედს. კუნძულის სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 40 კმ-ს. კუნძულის ზღვის დონიდან უმაღლესი წერტილი აღწევს 1060 მეტრს. ჩრდილოეთით მდებარეობს ლაგუნა როვიანა.
კუნძულზე კლიმატი ტროპიკული და ნოტიოა. რენდოვაზე ხდება მიწისძვრები და ციკლონები.
ისტორია
1893 წლის 15 მარტს კუნძულზე დამყარდა ბრიტანეთის იმპერიის პროტექტორატი და 1971 წლამდე იყო ბრიტანეთის დასავლეთ-წყნარი ოკეანის ტერიტორიების ნაწილი.
1943 წლის 21 ივნისს მოკავშირეებმა კუნძულზე განახორციელეს შეტევა, რომ ჩაეშალათ კუნძულ ახალ გეორგიაზე განლაგებული იაპონური გარნიზონის მომარაგება. რენდოვას კუნძულის ორიათასკაციანი იაპონური გარნიზონი მოკლე დროში გაანადგურა ექვსიათასკაციანმა ამერიკულმა დესანტმა.
მოსახლეობა
1999 წელს რენდოვას კუნძულის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 3679 ადამიანს. კუნძულელები ლაპარაკობენ ორ პაპუასურ ენაზე: ტოუო (1874 მოლაპარაკე 1999 წელს; გავრცელებულია კუნძულის სამხრეთ ნაწილში) და უგელე (1202 მოლაპარაკე 1999 წელს; გავრცელებულია კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში).
ჯავშანი (სამხედრო)
ჯავშანი — ჭურვების, ტყვიების და ბირთვული აფეთქების დამაზიანებელი ფაქტორების ზემოქმედებისაგან ადამიანის, სამხედრო საბრძოლო ტექნიკის, შეიარაღების, სხვადასხვა თავდაცვითი ნაგებობების დამცავი საშუალება. სამხედრო ტექნიკაში ძირითადად ფოლადის ჯავშანს იყენებენ. დანიშნულების მიხედვით განასხვავებენ ტყვიასაწინააღმდეგო (რომლისგანაც მზადდება ჯავშანტრანსპორტიორების კორპუსები, მსუბუქი თვითმავალი საარტელერიო დანადგარები, მცურავი ტანკები და სხვა), ტყვიისა და ჭურვის ნამსხვრევებისაგან დამცავ და ჭურვსაწინააღმდეგო (იყენებენ საშუალო და მსუბუქ ტანკებზე, თვითმავალ საარტელერიო დანადგარებზე, ხომალდებზე) ჯავშანს.
ჯერ კიდევ შორეულ წარსულში იყენებდნენ ჯავშანს. რუსეთში 1573 წელს შეიქმნა სპეციალური დაწესებულება, რომელიც განაგებდა ჯავშნის დამზადებას. ცეცხლსასროლი იარაღის გამოგონებამ განაპირობა ჯავშნის გამოყენება ფორტიფიკაციასა და სამხედრო-საზღვაო საქმეში. XIX საუკუნის I ნახევარში ჯავშანი გაჩნდა სახმელეთო ჯარებშიც. XIX საუკუნის შუა წლებში დაიწყეს სამხედრო ხომალდების დაჯავშნა ჯავშნიანი ფილებით. XIX საუკუნის დასაწყისში ჯავშანს იყენებდნენ ავტომობილებზე და ჯავშანმატარებლებზე, ხოლო 1916 წლიდან - ტანკებზე. თავდაპირველად ტანკის ჯავშნის სისქე იყო 8-10 მმ. II მსოფლიო ომის დროს (1939-45) პერიოდში - 200 მმ. II მსოფლიო ომის წინ ჯავშნის გამოყენება დაიწყეს თვითმფრინავებზეც. წარმოების ხერხის მიხედვით ჯავშანი შეიძლება იყოს ნაგლინი ან სხმული. კონსტრუქციული გაფორმების მიხედვით ჯავშანი არის მონოლითური (ერთი ფურცლისაგან, ერთი სხმულისაგან დამზადებული) და კომბინირებული (შედგენილი ჯავშანი). შიგა აღნაგობის მიხედვით განასხვავებენ ჰომოგენურ (ერთგვაროვან) ჯავშანს, რომელიც მთელ კვეთში ერთნაირი ქიმიური შედგენილობისაა და ერთნაირი მექანიკური თვისებები ახასიათებს, და ჰიტეროგენულ (არაერთგვაროვან) ჯავშანს. რომელსაც კვეთში განსხვავებული თვისებები ახასიათებს. რასაც აღწევენ სისქის მიხედვით სხვადასხვა ქიმიური შემადგენლობის ფილის შქმნით. ჯავშნის წარმოებაში ძირითადი მახასიათებელია სისალე. ჰომოგენური ჯავშანი არის მაღალი, საშუალო და დაბალი სისალისა. მაღალი სისალის ჯავშანს იყენებენ ტყვიასაწინააღმდეგოდ, საშუალო სისალისას - ჭურვსაწინააღმდეგოდ და დაბალი სისალისას - საკონსტრუქციო მასალად.
ფოლადის გარდა ჯავშანი შეიძლება იყოს ალუმინის შემადგენლობის, პლასტმასის ან ამ მასალათაგან კომბინირებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:შეიარაღება
მინსკაია (მოსკოვის მეტრო)
მინსკაია (Ми́нская) — მოსკოვის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს სოლნცევსკაიას ხაზზე და შედგება 1 კუნძულოვანი ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 2017 წელს.
აზერბაიჯან-პოლონეთის ურთიერთობები
აზერბაიჯან-პოლონეთის ურთიერთობები — მოიცავს აზერბაიჯანსა და პოლონეთს შორის ორმხრივ დიპლომატიურ ურთიერთობას. პოლონეთის საელჩო გაიხსნა აზერბაიჯანში 2001 წლის 23 აგვისტოს, ხოლო აზერბაიჯანის საელჩო პოლონეთში კი 2004 წლის 30 აგვისტოს. ორივე ქვეყანა არის ევროპის საბჭოსა და ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის (ეუთოს) სრულუფლებიანი წევრი.
პოლიტიკური ურთიერთობები
პოლონეთმა აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობა 1991 წლის 27 დეკემბერს ცნო. თუმცა ინტენსიური დიპლომატიური ურთიერთობები განვითარდა მხოლოდ რამდენიმე წლის შემდეგ, როდესაც ჰეიდარ ალიევი 1997 წლის აგვისტოში იმყოფებოდა პოლონეთში, ხოლო შემდეგ პოლონეთის პრეზიდენტი ალექსანდრე კვასნევსკი ეწვია აზერბაიჯანს 1999 წლის ოქტომბერში. პოლონეთი მხარს უჭერს აზერბაიჯანის კანდიდატურას ევროკავშირსა და ნატოში გაწევრიანებასთან დაკავშირებით. სომხეთის წინააღმდეგ მთიანი ყარაბაღის ომის დროს პოლონეთმა მხარი დაუჭირა აზერბაიჯანს, თუმცა მოგვიანებით პოლონეთმა ასევე აღიარა სომხების გენოციდი, საკითხის მიმართ ამგვარმა დამოკიდებულებამ აზერბაიჯანში პროტესტი გამოიწვია.