cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ცვილისებრი კლიტოციბე
აღწერა
ფირფიტები ხშირი, ოდნავ დაღმავალი, მოთეთრო-კრემისფერი, ზოგჯერ მომურო ან მოვარდისფრო ელფერით.
რბილობი მოთეთრო, ჰიგროფანური, ტენიან ამინდში წყალწყალა-კრემიანი, მძაფრი სუნით.
სპორების ფხვნილი მოვარდისფრო-კრემისფერია, სპორები — 4-5×3-3,5 მკმ, ფართოელიფსისებრი, გლუვი ზედაპირით. ბაზიდიუმი ოთხსპორიანი, 19-26×4—-6 მკმ.
შხამიანობა
ცვილისებრი კლიტოციბე გვარის ერთ-ერთი ყველაზე შხამიანი წარმომადგენელია, რომელიც შეიცავს დიდი რაოდენობით მუსკარინს. იწვევს ნერვიული სისტემის დამბლას
მსავსი სახეობები
ყველაზე ახლოს მდგომი სახეობაა Clitocybe dealbata, რომელიც განსხვავდება მცირე ზომით (1-7 სმ), როგორც წესი, იზრდება მინდვრებსა და მდელოებზე, ერთეულებად. ტყეში იშვიათად გვხვდება.
გავრცელება და ეკოლოგია
საპროტროფია. იზრდება ფოთლოვანი და წიწვიანი ტყის მკვდარ საფარზე. როგორც წესი, დიდ ჯგუფებად, ხშირად ქმნის „ქაჯის წრეს“. ფართოდაა გავრცელებული ევროპასა და აზიაში. იზრდება აგრეთვე ჩრდილოეთ ამერიკაში.
სეზონი — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
სქოლიო
კატეგორია:შხამიანი სოკოები კატეგორია:კლიტოციბე
გერასიმე მახარაძე
გერასიმე მახარაძე (დ. 25 აპრილი, 1881, გომი — გ. 14 სექტემბერი, 1937) — ქართველი პოლიტიკოსი, სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი, დამფუძნებელი კრების წევრი.
ბიოგრაფია
1904 წლის სექტემბერში დასახლდა ბაქოში და ჩაება „გერმან-ის“ ფსევდონიმით ჩაება სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ბაქოს კომიტეტის საქმიანობაში, შემდეგ კი 1905 წლის დასაწყისში გურიის გლეხობაში ეწეოდა სოციალ-დემოკრატიულ პროპაგანდას. იქვე მონაწილეობდა 1905 წლის აჯანყებასა და გურიის რესპუბლიკის გამოცხადებაში. 1905 წლის ბოლოს დაპატიმრების შიშით გადავიდა არალეგალურ მდგომარეობაში. 1906 წლის დასაწყისში იმავე ფსევდონიმით მუშაობდა რსდმპ თბილისის ორგანიზაციაში, თანამშრომლობდა ქართულ არალეგალურ სოციალ-დემოკრატიულ გაზეთებთან. 1907 წლის 6 თებერვალს აირჩიეს რუსეთის იმპერიის II მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატად ქუთაისის გუბერნიიდან. შედიოდა სოციალ-დემოკრატიულ ფრაქციაში, იყო საფინანსო კომისიის წევრი. მახარაძე დუმაში იტყვით არ გამოსულა. 1907 წლის 2 მარტს პოლიცია შეიჭრა მახარაძის პეტერბურგის ბინაში პარტიის სხდომის მიმდინარეობის დროს, რის გამოც დეპუტატებმა სალტიკოვმა და კირიენკომ სტოლიპინს საჩივრით მიმართეს. იმავე წელს მონაწილეობდა რსდმპ V ყრილობაში ლონდონში დეპუტატ ბელოუსოვთან ერთად. ისინი მოხსენიებულნი არიან სხდომების ოქმებში, თუმცა არ არიან ნახსენები დელეგატებისა და კენჭისყრების სიებში. მეორე მოწვევის დუმამ იმოქმედა მხოლოდ 103 დღე. დუმა დაითხოვეს 1907 წლის 3 ივნისს და დააპატიმრეს სოციალ-დემოკრატიული ფრაქციის 65-ვე წარმომადგენელი, მათ შორის იყო თბილისის და ქუთაისის გუბერნიებიდან, ასევე ბათუმის ოლქიდან არჩეული რვა დეპუტატი, რომელთა რიცხვში შედიოდა გერასიმე მახარაძეც. ყველა დაპატიმრებული სისხლის სამართლის პასუხისგებაში მისცეს. მახარაძე 4 დეკემბერს გაასამართლეს და მიუსაჯეს ოთხი წელი კატორღა. ავადმყოფობის გამო სასჯელი შეუცვალეს 6 წელი ციხით. სასჯელს იხდიდა ნიკოლაევის ხერსონის საგუბერნიო ციხეში 1908-1910 წლებში. დაავადდა მწვავე ფსიქიკური გაფანტულობით და 1911-1913 წლებში იმყოფებოდა ვილეისკის ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში. 1913 წელს მახარაძის მშობლებმა ითხოვეს მისი შეწყალება, მაგრამ თანხმობა ვერ მიიღეს. იქ დაკავებული იყო სოფლის მეურნეობით. ორწელიწადნახევრის განმავლობაში იყო გადასახლებულთა საზოგადოების თავმჯდომარე. 1913 წელს, სასჯელის მოხდის შემდეგ გადაასახლეს ციმბირში, ბიისკის გუბერნიის კანის მარის სოფელ ტასეევოში. 1916 წელს მიემხრო ციმერვალდის მოძრაობას. 1917 წელს არალეგალურად გაემგზავრა ირკუტსკში, იქ მოუსწრო 1917 წლის თებერვლის რევოლუციამ.
რევოლუციის შემდეგ, მარტში, სხვა გადასახლებულებთან ერთად ჩავიდა პეტერბურგში და მაისამდე მუშაობდა პეტერბურგის აღმასკომში, 1917 წლის მაისში გაემართა თბილისში და გახდა მუშათა და ჯარისკაცთა საბჭოების თავმჯდომარის ამხანაგი. აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1917 წლის დეკემბერში იყო წითელი გვარდიის, შემდგომში სახალხო გვარდიის ერთ-ერთი დამაარსებელი, არჩეული იყო გვარდიის გენშტაბის წევრად. 1918 წლის თებერვლიდან იყო ამიერკავკასიის სეიმის წევრი. ხელი მოაწერა დამოუკიდებლობის აქტს. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის არსებობის დროს იყო საქართველოს პარლამენტისა და დამფუძნებელი კრების წევრი, საგარეო საქმეთა და შრომის კომისიების წევრი. 1919 წლიდან დაინიშნა შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილედ. 1918 წლის 21 ივლისს სამების მონასტერში ივანე ლორთქიფანიძესთან, ალექსანდრე დგებუაძესთან და ჯუღელთან ერთად მონაწილეობდა ქართველი მთიელების შერიგებაში. 1919 წლის გაზაფხულზე ურუშაძესთან ერთად მონაწილეობდა მოლაპარაკებებში ბაქოელ ბოლშევიკებთან ერთიანი ანტიდენიკინური ფრონტის ჩამოყალიბების შესახებ. 1919 წლის 27 ივლისს დაინიშნა საქართველოს დიპლომატიურ წარმომადგენლად სომხეთში. 1920 წლის 9-10 აპრილს სომხეთში საქართველოს ელჩის რანგში მონაწილეობდა თბილისში გამართულ ამიერკავკასიის სამშვიდობო კონფერენციაში. 1920 წლის 7 მაისიდან იყო საქართველოს სრულუფლებიანი წარმომადგენელი რსფსრში. 1920 წლის 9 დეკემბერს ხელი მოაწერა შეთანხმებას საქართველოს მოქალაქეობის ოპტაციის შესახებ. 1921 წლის იანვარში შეხვდა სტალინს.
საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ ჩამოსცილდა პოლიტიკურ საქმიანობას. 1921 წლის 14 ივნისს დააპატიმრეს, მაგრამ გაათავისუფლეს, რადგან ბრალი არ დაუმტკიცდა. 1921 წლის აგვისტოდან 1922 წლის აპრილამდე მუშაობდა მრეწველობის კომისარიატში. 1921 წლის დეკემბერში მოსკოვში იყო სახელმწიფო გამომცემლობის ცენტრალური სარედაქციო კოლეგიის წევრი. 1922 წლის იანვარში დაბრუნდა საქართველოში. 1922 წლის აპრილიდან 1923 წლის ივნისამდე მუშაობდა „ცეკავშირის“ ეკონომისტად. 1923 წლის ივნისიდან 1925 წლის აგვისტომდე მუშაობდა ექსპერტად მანგანუმის საზოგადოება „ჩემოში“. 1925 წლის ოქტომბრიდან 1929 წლის თებერვლამდე ხელმძღვანელობდა სხვადასხვა განყოფილებებს სახალხო მეურნეობის უმაღლეს საბჭოში. 1929 წლის თებერვლიდან 1931 წლამდე ხელმძღვანელობდა არტელ „მელანგუმას“. 1931 წელს, მას შემდეგ, რაც გაერთიანდა ყოფილ პოლიტკატორღელთა არტელები ერთ საწარმოო კომბინატში, დაიკავა ამ კომბინატის ხელმძღვანელის მოადგილის პოსტი. რევიზიის შემდეგ გადააყენეს თანამდებობიდან.
1937 წლის 4 მარტს პენსიაზე გასული მახარაძე დააპატიმრეს. 13 ივნისს მიაცემინეს აღიარებითი ჩვენება. შეყვანილ იქნა დასახვრეტთა 26 ივნისის სიაში, რომელსაც ხელს აწერენ სტალინი, ვოროშილოვი, კაგანოვიჩი და მიქოიანი. მეორედ მოხვდა დასახვრეტთა სიაში 10 აგვისტოს. ამჯერად სიას ხელს აწერდნენ სტალინი, მოლოტოვი და კაგანოვიჩი. 13 სექტემბერს გაასამართლეს მენშევიკობის ბრალდებით და დახვრიტეს.
სქოლიო
კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი ქართველები კატეგორია:დაბადებული 1881 კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:დაბადებული 25 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 14 სექტემბერი კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში გერასიმე კატეგორია:რსდმპ-ის წევრები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის II მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატები
ხაჩინაბადი
ხაჩინაბადი (Xaçınabad) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბეილაგანის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 195 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბეილაგანის რაიონის სოფლები
ხელაძე
საკუთარი სახელი ხელაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
შავი ქუდი
შავქუდიანი ჰაკერი — ჰაკერი, რომელიც „არღვევს კომპიუტერულ უსაფრთხოებას მცირე მიზეზების გამო, მუქარის ან პირადი მოგებისთვის“.
ტერმინი შემოიღო ჰაკერული კულტურის თეორეტიკოსმა რიჩარდ სტოლმანმა. შავქუდიანი ჰაკერი არის თეთრქუდიანი ჰაკერების საპირისპირო, რომლებიც იცავენ სისტემებს და აკეთებენ მათ.
სქოლიო
კატეგორია:ჰაკინგი (კომპიუტერული უსაფრთხოება)
ხეთური ტექსტები
ხეთური ტექსტები — ხეთური ლიტერატურის წერილობითი ძეგლები, შესრულებული თიხის დაფებზე. არქეოლოგიური გათხრების შედეგად ტექსტები ხეთების სამეფოს დედაქალაქის (ანკარიდან ასიოდე კმ-ზე (დღევანდელი თურქეთის ტერიტორია)) წიგნთსაცავებში აღმოაჩინეს. ხეთური ლიტერატურის ძეგლები ძვ. წ. XVIII-XIII საუკუნეებს მიეკუთვნება. ხეთურ ენაზე დაწერილი ტექსტების კოლექცია კლასიფიცირებულია კატალოგში: Catalogue des Textes Hittites (CTH, 1971 წლიდან). ეს კატალოგი ტექსტების ერთადერთი კლასიფიკაციაა. მასში ტექსტები არ არის მოცემული, ხოლოდ ტექსტების შინაარსის მიხედვითაა იდენტიფიცირებული.
ხეთური ტექსტების კატალოგის დანომრვის სქემა
ხეთური ტექსტები შემდეგნაირადაა კლასიფიცირებული:
ხეთური ლიტერატურის პერიოდიკა
ხეთური ლიტერატურა ხეთების სამეფოს შესაბამისად სამ პერიოდად იყოფა:
ძველი სამეფოს ტექსტები
ხეთური ლიტერატურის უძველეს ნიმუშად მეფე ანითას ტექსტი ითვლება. ამ ტექსტის მიხედვით, ანითას მამამ დაიპყრო ნესა (ქანეში, ქიულთეფე), რომელიც შემდეგ ქუსარას სამეფოს მნიშვნელოვანი ქალაქი გახდა. მეფე ანითამ მეფობისას ცალფას მეფე დაამარცხა, შემდეგ კი მეფე ფიუსთი, დაიპყრო მისი დედაქალაქი ხათუსა, რომელიც შემდეგში ხეთების სამეფოს დედაქალაქი გახდა. ანითასა და მამამისის სახელი ქანესაში აღმოჩენილ ხანჯალზეა წარწერილი.
უძველეს ნიმუშებს მიეკუთვნება უძველეს ინდოევროპულ პოეზიასთანა დაკავშირებული მეფეთა დაკრძალვის რიტუალის ამსახველი პოეტური ტექსტი, მითი ქანესას დედოფლის 30 ვაჟისა და 30 ქალის დაბადების შესახებ; ხეთების სამხედრო ფიცი, რომელიც ორ ფილაზეა აღმოჩენილი.
ძველი სამეფოს მითოლოგიური ლიტერატურა ძირითადად ხათების (პროტოხეთების) კულტურის გავლენით შეიქმნა (მითი ილუიანკას შესახებ, რომელიც 2 ვერსიითაა წარმოდგენილი, ციდან ჩამოვარდნილი მთვარის მითი). შემდგომ ხეთური ტექსტები ბაბილონური ტექსტების გავლენით განვითარდა, რაც განსაკუთრებით ჰიმნებში იგრძნობა.
მნიშვნელოვანია მეფე ხათუსილი I-ის მატიანე (ძვ. წ. 1630 წ.). ხეთური ტექსტების პროზაული და პოეტური უწყვეტი განვითარება დაკავშირებულია ჩრდ. სირიასა და ჩრდ. მესოპოტამიაში მობინადრე ხურიტების ლიტერატურასთან, რომლის ნიმუშებიც ხეთურ ენაზე ითარგმნა. თავის მხრივ, ეს თარგმანები ერთადერთი წყაროა ხურიტული ლიტერატურული ტექსტების გასაცნობად, რომელთა ორიგინალებს ჩვენამდე არ მოუღწევია. ამავე პერიოდს მიეკუთვნება პოეტური ტექსტი ქუმარიბზე, რომელმაც ძველ ბერძნულ ლიტერატურაზეც მოახდინა გავლენა. თარგმანებში ხშირად ხეთური მითოლოგიური ფორმებია ჩართული. ტექსტში მეფე მურსილის ლოცვა ჟამიანობის დროს (ძვ. წ. 1330 წ.), მამიდან შვილზე ცოდვის გადასვლის აზრია გატარებული და დანაშაულის გამოსყიდვის პრობლემაა დასმული.
ახალი სამეფოს ტექსტები
ახალი სამეფოს ტექსტებიდან აღსანიშნავია მითები, რომლებიც კოსმოგონიურ და თეოლოგიურ შეხედულებებს გადმოგვცემენ. მნიშვნელოვანია ნაყოფიერების ღვთაების გაქრობისა და მისი დაბრუნების მითი. ხეთური მითები რიტუალის შემადგენელი ნაწილია. ამ პერიოდის ტექსტები მდიდარია მატიანეებით, რომლებშიც მეფე პირველ პირში მოგვითხრობს ტაძრების მშენებლობის, ომებისა და სხვა ღირსშესანიშნავ მოვლენათა შესახებ. მატიანეების სტილი საქმიანია, ზოგან კი მხატვრულადაა დამუშავებული, მაგ: მეფე მურსილი II-ის ტექსტებს რელიგიურ-ფილოსოფიური ხასიათი აქვს. ხეთური ლიტერატურის მნიშვნელოვან ნაწილს შეადგენს რელიგიური და ადმინისტრაციული ცერემონიალის ინსტრუქციები, სასამართლოს ოქმები, მაგიური, ასტროლოგიური, წინასწარმეტყველური ტრაქტატები, სამედიცინო ლიტერატურა, რომლებიც ასევე მხატვრულადაა დამუშავებული. ტექსტებს შორის წარმოდგენილია თარგმნილი მათემატიკურ ლიტერატურაც.
ხეთური კანონები
ხეთების კანონები სამივე სამეფოს პერიოდს მიეკუთვნება და რვა მთავარ ჯგუფად ჰყოფენ:
სქოლიო
კატეგორია:ხეთური ტექსტები კატეგორია:ხეთების ისტორია
ტარიელ ჟღენტი
ტარიელ ჟღენტი (დ. 23 თებერვალი, 1945, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა სპორტსმენი (სასტენდო და ტყვიის სროლა). საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1973).
ბიოგრაფია
ევროპის ორგზის ჩემპიონი პირად პირველობაში (1973, 1981) და ხუთგზის ჩემპიონი გუნდურ ჩათვლაში (1972, 1973, 1974, 1981, 1984). ორგზის მეორე პრიზიორი (1975, 1982 — ორივე გუნდურში), საბჭოთა კავშირის სამგზის ჩემპიონი (1968, 1978, 1983) და საბჭოთა კავშირის ხალხთა V სპარტაკიადის მესამე პრიზიორი (1971). მსოფლიოს ოთხგზის რეკორდსმენი. 1973 წელს დაამყარა მსოფლიოს აბსოლუტური რეკორდი (200 შესაძლებლიდან 200 ქულა). საქართველოს ნაკრების მთავარი მწვრთნელი (1984-იდან).
1971 წლის მაისში მოსკოვში გამართულ „ლოკომოტივის“ ცენტრალური საბჭოს პირველობაზე სასტენდო სროლაში უშეცდომოდ დაამსხვრია 46 წყვილი სამიზნე და ახალი საკავშირო რეკორდი დაამყარა.
1971 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. იგი წლების განმავლობაში მუშაობდა თბილისის ლიქიორ-არყის ქარხანაში. შემდეგ, გაერთიანება „კრისტალში“ მეღვინედ. იყო „მონკავშირის“ (თბილისი) წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:ქართველი მსროლელები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები კატეგორია:საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები ტ
გენადი მარგველაშვილი
გენადი მარგველაშვილი (დ. 12 აპრილი, 1968 ) — ქართველი მათემატიკოსი, პოლიტიკოსი.
1991 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი. 1991-1995 წლებში იყო ქუთაისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის უმაღლესი მათემატიკის კათედრის ასისტენტი, შეთავსებით — ანდრია რაზმაძის სახელობის ქუთაისის ფიზიკა-მათემატიკის წრის მასწავლებელი; 1995-2010 წლებში მუშაობდა ქუთაისის ანდრია  რაზმაძის სახელობის ფიზიკა-მათემატიკის რეგიონული გიმნაზიის მათემატიკის მასწავლებელი; 2010-2011 წლებში  იყო სსიპ ანდრია  რაზმაძის სახელობის ქუთაისის N41 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებელი; 2011-2016 წლებში სსიპ ანდრის რაზმაძის სახელობის ქუთაისის N41 ფიზიკა მათემატიკის საჯარო სკოლის დირექტორი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ცენტრალური ქუთაისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
რანუჩო I ფარნეზე
ბიოგრაფია
რანუჩო ფარნეზე დაიბადა 1569 წლის 28 მარტს პარმაში. იგი იყო პარმისა და პიაჩენცის ჰერცოგ ალესანდრო ფარნეზესა და მისი მეუღლის, ინფანტა მარია პორტუგალიელის ვაჟი. მამის მხრიდან იგი საღვთო რომის იმპერატორ კარლ V-სა და რომის პაპ პავლე III-ის შთამომავალი იყო, ხოლო დედის მხრიდან პორტუგალიის მეფე მანუელ I-სა. როდესაც იგი რვა წლის იყო დედა გარდაეცვალა, თუმცა მამამისი მეორედ აღარ დაქორწინებულა.
1592 წლის 3 დეკემბერს რანუჩო I გარდაცვლილი მამის ტახტს იკავებს და პარმისა და პიაჩენცის ჰერცოგი ხდება. იგი აბსოლუტიზმის დიდი ქომაგი იყო, რის გამოც დიდებულებს მრავალი პრივილეგია ჩამოართვა. მისი მმართველობის პერიოდიდან ყველაზე ცნობილია 1612 წლის „დიდი სამართალი“, რა დროსაც მრავალი პიაჩენცელი არისტოკრატი დაისაჯა სიკვდილით. იმავდროულად მისი საყვარელი, კლაუდია კოლა და დედამისი ჯადოქრობაში დაადანაშაულეს, რის გამოც რანუჩომ ორივე მათგანი კოცონზე დაწვა. მისმა ასეთმა დაპირისპირებამ ადგილობრივ დიდებულებთან მკვეთრად შეარყია რანუჩოს ავტორიტეტი იტალიელ წარჩინებულებში, რის გამოც, როდესაც იგი თავისი უფროსი ვაჟის, პრინცი ოდოარდოსათვის საცოლეს ეძებდა თანამემამულე მონარქებისაგან ქალიშვილის მითხოვებაზე უარი მიიღო. მიუხედავად ამისა, მან მოახერხა ტოსკანის დიდ ჰერცოგ კოზიმო II-თან მოლაპარაკებების წარმოება და ოდოარდოს მარგერიტა მედიჩიზე დაქორწინება.
როგორც პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ის შვილთაშვილი, რანუჩო თავიდანვე მიიჩნეოდა პორტუგალიის ტახტის ერთ-ერთ მემკვიდრედ. ამის გამო, როცა 1580 წელს ენრიკე I-ის გარდაცვალებით ავისის დინასტია შეწყდა და ტახტისთვის ბრძოლა დაიწყო, მამამისმა 11 წლის რანუჩოს სახელითაც განაცხადა პრეტენზია, თუმცა ამოდ, რადგან პორტუგალიის ტახტი ესპანეთის მეფე ფილიპე II-მ დაიპყრო, რომელიც ასევე მანუელის შვილიშვილი იყო.
რანუჩო I გარდაიცვალა 1622 წლის 5 მარტს, 52 წლის ასაკში, რის შემდეგაც ტახტი მისმა ვაჟმა, ოდოარდო ფარნეზემ დაიკავა.
შვილები
რანუჩოს თავის ცოლთან, მარგერიტა ალდობრანდინთან ჰყავდა ცხრა შვილი:
გარდა ამისა, რანუჩოს ქორწინებამდე ურთიერთობა ჰქონდა ბრიზეიდა კერელოტისთან, რომელთანაც ჰყავდა ორი უკანონო შვილი:
ამას გარდა, სხვადასხვა საყვარლისგან მას კიდევ ოთხი უკანონო შვილი ჰყავდა:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 28 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1569 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1622 კატეგორია:ფარნეზეები კატეგორია:პარმის ჰერცოგები კატეგორია:XVI საუკუნის ევროპის მონარქები კატეგორია:XVII საუკუნის ევროპის მონარქები
პრედიამის ციხესიმაგრე
სლოვენიელებისათვის ციხეიმაგრე არის დამოუკიდებლობის, თვითმყოფადობისა და შეუპოვრობის სიმბოლო. 1990 წელს დასრულდა ციხესიმაგრის კოსმეტიკური რესტავრაცია. ამჟამად ციხესიმაგრეს აქვს ეროვნული მუზეუმის სტატუსი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვენიის ისტორია
ელ-ამარა
ამარა მდებარეობს 12 მეტრზე ზღვის დონიდან, ხოლო მისი მოსახლეობა 2012 წლის აღწერის მონაცემებით 511 542 ადამიანს შეადგენდა. ელ-ამარას ჰყავს მერი. თანამედროვე ქალაქი დაარსებულია 1860 წელს, მაშინ, როდესაც ერაყზე ოსმალეთის იმპერია ბატონობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ერაყის ქალაქები
დიმიტრი სანაკოევი
დიმიტრი სანაკოევი (დ. 10 მაისი, 1969, ცხინვალი, საქართველოს სსრ) — სამხრეთ ოსეთის ადმინისტრაციის ხელმძღვანელი 2006-2022 წლებში.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1969 წლის 10 მაისს ქალაქ ცხინვალში. 1993 წელს დაამთავრა ა. თიბილოვის სახელობის სამხრეთ ოსეთის სახელმწიფო ინსტიტუტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი. 1987-1989 წლებში მსახურობდა საბჭოთა არმიის შეიარაღებულ ძალებში ლიტვის სსრ-ში. 1993-1996 წლებში იყო დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის თავდაცვის სამინისტროს საფინანსო განყოფილების უფროსი. 1996 წელს იყო დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. 1996-1998 წლებში იყო სამხრეთ ოსეთის საგანგებო სიტუაციათა მინისტრი. 1998-2001 წლებში იყო დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის მთავრობის ვიცე-პრემიერი. 2001 წლის 16 ივლისიდან - 24 დეკემბრამდე იყო დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის მთავრობის პრემიერ-მინისტრი. 2001-2006 წლებში დაკავებული იყო კერძო ბიზნესით. 2006 წლიდან - დღემდე არის სამხრეთ ოსეთის ადმინისტრაციის ხელმძღვანელი.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოში მოღვაწე პოლიტიკოსები კატეგორია:სამხრეთ ოსეთის ადმინისტრაციის ხელმძღვანელები კატეგორია:დაბადებული 1969 კატეგორია:ცხინვალში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი კატეგორია:საქართველოში დაბადებული ოსები
სან-პედრო-დე-უაკარპანას რაიონი
სან-პედრო-დე-უაკარპანას რაიონი (Distrito de San Pedro de Huacarpana) — რაიონი პერუში, იკის რეგიონის ჩინჩის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 796 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 641 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 7.4 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 222.45 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩინჩის პროვინციის რაიონები
იედიბუგუქსქი
იედიბუგუქსქი (Yeddybugukskiy) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბეილაგანის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბეილაგანის რაიონის სოფლები
Songs of Innocence (ალბომი)
Songs of Innocence — ირლანდიური როკ-ჯგუფ U2-ს მეცამეტე სტუდიური ალბომი. მისი გამოცემის შესახებ ცნობილი გახდა 2014 წლის 9 სექტემბერს, Apple Inc.-ს ღონისძიებაზე. იმავე დღეს ალბომი iTunes-ის მაღაზიაში უფასოდ გავრცელდა. Apple-ის კონფერენციის დროს ჯგუფმა შეასრულა ახალი სიმღერა "The Miracle (of Joey Ramone)". ალბომი 2014 წლის 13 ოქტომბრამდე მხოლოდ iTunes-ზე, iTunes Radio-ზე და Beats Music-ზე იყო ხელმისაწვდომი, შემდეგ კი ფიზიკური სახითაც გამოიცა.
წარმოშობა
ალბომის სახელწოდება მომდინარეობს Songs of Ascent-ისგან, რომელიც განიხილებოდა ჯგუფის შემდეგ ალბომად. მისი შექმნის და ჩაწერის შეწყვეტის ისტორია აღწერილია წიგნში The Greatest Albums You'll Never Hear.
ჩაწერა
Apple-ის ღონისძიებამდე ერთი დღით ადრე ბონო ესაუბრა Rolling Stone-ის ჟურნალისტ გან უენერს და განმარტა: „გვსურდა ძალიან პირადი ალბომის ჩაწერა. გვეცადა, დაგვედგინა, რატომ გვსურდა ჯგუფში დაკვრა, ჯგუფში არსებული ურთიერთობები, მეგობრობა, საყვარლები, ოჯახი. მთელი ალბომი ეხება ჩვენს პირველ მოგზაურობებს - გეოგრაფიულად, სულიერად, სექსუალურად. რაც რთული იყო. მაგრამ ეს გავაკეთეთ. “
გამოცემა
ალბომის ანონსისა და გამოსვლის დღეს ირლანდიურმა საზოგადო მაუწყებელმა RTÉ ჩანაწერი მთლიანად გაუშვა RTÉ 2fm-ის ეთერში. ტრადიციის თანახმად, დეივ ფენინგს ჰქონდა ექსკლუზიური უფლება, გაეშვა ალბომი ნებისმიერ სხვა მაუწყებლამდე.
კრიტიკული შეფასებები
ნილ მაკ-კორმიკის (The Daily Telegraph) მიერ ალბომი ხუთიდან ოთხი ვარსკვლავით შეფასდა. მან აღნიშნა, რომ ეს არის „დიდი, ფერადი, მოიერიშე როკის ალბომი, თხევადი მელოდიებით, ჰიმნისებრი ნათელი მისამღერებით და ტექსტების შე­უ­პო­ვა­რი იდეებით. ალბათ, ყველაზე გამაოგნებელია, რომ, მიუხედავად საკუთარ თავში ეჭვის მდგომარეობაში დაწერილი ეს ალბომი მაინც ჟღერს მძლავრად და დაკავშირებულად, დახტის რა ახალგაზრდული ენერგიით ხმამაღლამოლაპარაკეებიდან. “ ოთხიდან სამი ვარსკვლავით ალბომი შეაფასა ბრაიან მენსფილდმა (USA Today) და აღნიშნა, რომ U2 „უბრუნდება უმანკოებას, რაც შეგნებული არჩევანია და სწორედ ეს არის ალბომის სიმძლავრე. “ კენეთ პარტრიჯი (Billboard) - ალბომი არის „კოლოსალურად ჟღერადი ჩაწერი როკის ყველა დროის სტადიონის დამანგრევლებისგან და უცბად მოსმენითაც ნათელი ხდება, თუ რატომ არ იმუშავდება სხვა მარკეტინგული სტრატეგია“. მისი აზრით, „ალბომი საკმაოდ ძლიერია, რათა მსმენელები თავის iPhone-ებს მოწყვიტოს.“ ხუთიდან სამი ვარსკვლავით შეფასებით კასპარ ლეველინ სმითი (The Guardian) აღნიშნავს, რომ U2 „ძველ საძირკველს იყენებს და ვერ ხვდება, თუ როგორ განვითარდეს.“
სქოლიო
კატეგორია:U2-ს ალბომები კატეგორია:2014 წლის ალბომები კატეგორია:ალბომები Danger Mouse-ის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები პოლ ეპუორთის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები Flood-ის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები რაიან ტედერის პროდიუსერობით კატეგორია:Island Records-ის ალბომები კატეგორია:Interscope Records-ის ალბომები კატეგორია:Interscope Geffen A&M Records-ის ალბომები
აგნო (პანგასინანი)
აგნო (ოფიციალურად აგნოს მუნიციპალიტეტი; ტაგ:  Bayan ng Agno) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი პანგასინანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2015 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 28 052 ადამიანს შეადგენს.
ისტორია
მუნიციპალიტეტის სახელწოდება წარმოდგება ჭაობის ხის, აგნო კასტოს სახელწოდებიდან. ხის ეს ჯიში მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე უხვად ხარობს და სამედიცინო დანიშნულებით გამოიყენებენ.
ბარანგაები
აგნო პოლიტიკურად 17 ბარანგაიდ იყოფა.
შირვანშაჰების სამარხი
შირვანშაჰების სამარხი — სამიდან ერთ-ერთი გამორჩეული ნაგებობა, რომელიც მდებარეობს შირვანშაშის სასახლის კომპლექსის ქვედა ეზოში. დანარჩენი ორი კი წარმოადგენს შაჰის მეჩეთსა და სასახლის აბაზანას.
აგნო (პანგასინანი)
სქოლიო
კატეგორია:პანგასინანის მუნიციპალიტეტები
შირვანშაჰების სამარხი
ისტორია
სამარხის შესასვლელთან შემორჩენილია მემორიალური დაფა, რომელიც მოგვითხრობს ამ შენობის მშენებლობისა და არქიტექტურის შესახებ. წარწერაში ჩანს მმართველის სახელი, რომელმაც შენობის აღმართვა ბრძანა. ის არის შირვანშაჰის მმართველის ხალილ ულას I (1417- 1462 წლებში). ასევე მემორიალურ დაფაზე აღნიშნულია მშენებლობის დრო: სამარხი დათარიღებულია ჰიჯრით 839 წელს, რაც არის 1435-1436 წლები.
სამარხები მოჩუქურთმებულია წარწერების ორ მწკრივში, შრიფტით „ნაში“ - ყურანში (სურა XII, 92-ე ლექსი) და ჰადიდში. „ყველაზე დიდი სულთანი (დიდი) შირვანშაჰი, ალლაჰის წინასწარმეტყველის სახელობის სახელი, რელიგიის დაცვა ჰალილულაჰ - შეიძლება ალაჰმა უკვდავყო თავისი სამეფო და ძალაუფლება. რვაასი ოცდაცხრამეტი“.
1954 წელს წარწერა მემორიალურ დაფაზე შეისწავლეს ორიენტალისტებმა. აზერბაიჯანელი მეცნიერის, ეპიგრაფიკული ისტორიკოსის, ნეიმატოვას თქმით, არქიტექტორის სახელი დაშიფრული არ ყოფილა დაფაზე, როგორც ნეიმატოვა ამბობს, წარწერაში ნათქვამია: ”الحمد لله و الهاهيهي” (”ქება  ალლაჰისა და მისი კურთხევისა”).
გაკეთებული წარწერებიდან ცნობილია, რომ საფლავი აშენდა შირვანშაჰ ხალიულაულის ბრძანებით დედისა და შვილისათვის. აქვე დაკრძალეს შირვანშაჰის ოჯახის სხვა წევრები. 1947 წლის გათხრების დროს, დანგრეული იატაკის ქვეშ აღმოაჩინეს ქვის ფილები. აღმოჩნდა, რომ ამ ქვის ფილების ქვეშ შვიდი საფლავის საფლავის ქვა იყო, ამ სამარხებიდან კი ორი ცარიელი იყო.
ფარუხ იამინი (1435-1442), შირვანშაჰის ვაჟი, ერთ-ერთ საფლავში დაკრძალეს. თავის ქალისა და გულმკერდის ძვლებზე ნაშთების შესწავლისას ნაპოვნია ძაფები. გაწმენდისას გაირკვა, რომ ეს არის ყაფანის ნაშთები. ბადრ შირვანის გეზელის ცნობით, საფლავში დაკრძალული შირვანშაჰის ვაჟი შვიდი წლის ასაკში გარდაცვლილი. მეორე საფლავში, კი ნაშთების შესწავლით, მოხუცი ქალია დასვენებული.
სამარხში ნაპოვნია დიდი ჩონჩხიც, რომლის სიმაღლეა 2.10 მეტრი. ვარაუდობენ, რომ ეს ჩონჩხი თავად ხალილ ულა პირველს ეკუთვნის. ჩონჩხის მახლობლად აღმოჩენილია კრისტალისა და ოქროს საყურეები.
ზოგიერთ საფლავში ნაპოვნია მოჭიქული კერამიკა და ჭაღი. ერთ-ერთი საფლავი ეკუთვნის 19 წლის იბრაჰიმ II-ს. ამ სამარხში ასევე ნაპოვნია აბრეშუმის ქსოვილის ფრაგმენტი, ცისფერი მძივი და ოქროს ქინძი 36 სანტიმეტრის სიგრძით. XV საუკუნის ოქროს ქინძი მორთულია ფირუზითა და ექვსი რუბით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
ნორ-პა-დე-კალეს სამთო-სამრეწველო აუზი
ნორ-პა-დე-კალეს სამთო-სამრეწველო აუზი (Bassin minier du Nord-Pas de Calais) — ქვანახშირის სამსაუკუნოვანი მოპოვების შედეგად მიღებულ სპეციფიკური პეიზაჟის მქონე ადგილი, რომელიც მდებარეობს საფრანგეთში. ქვანახშირის მოპოვება მიმდინარეობდა XVIII-XX საუკუნეებში. კულტურული ძეგლი შედგება 109 კომპონენტისგან 120 000 ჰექტარზე მეტ ფართობზე. ამ ადგილს ახასიათებს შახტები, რომელთაგან უძველესი 1850 წლიდან იღებს სათავეს, ასევე შახტებიდან ქვანახშირის ამოსაღები კონსტრუქციები, წიდების (ნარჩენების) გროვები, რომელიც ზოგიერთ შემთხვევაში 90 ჰექტარს ფარავს და სიმაღლეში 140 მეტრსაც აჭარბებს, ქვანახშირის გადამზიდავი კონსტრუქციები, რკინიგზის სადგურები, მუშების იარაღები და სპეციალური საცხოვრებლები მათთვის და ოჯახის წევრებისთვის, სკოლები, რელიგიური ნაგებობები, კომპანიების უძრავი ქონება, კომპანიის მესაკუთრეთა და მმართველთა საცხოვრებელი სახლები და სხვა. სამთო-სამრეწველო აუზი არის ისტორიული ინდუსტრიული ევროპის ილუსტრაცია, რომელიც სრულად ასახავს მუშათა ცხოვრების წესსა და პირობებს.
ადამიანის უფლებები ლაოსში
მინი|[[ლაოსის დროშა]] მინი|[[ლაოსის გერბი]] ლაოსში ადამიანის უფლებები — საერთაშორისო საზოგადოების მხრიდან სერიოზული შეშფოთების აღიარებული მიზეზი. ლაოსს მართავს მარქსისტულ-ლენინურ მთავრობები და ერთპარტიული კომუნისტური მთავრობა, რომელსაც მხარს უჭერს ლაოსის სახალხო არმია ჰანოიში ვიეტნამის სახალხო არმიასთან და ვიეტნამის სოციალისტურ რესპუბლიკასთან ალიანსში.
ნორ-პა-დე-კალეს სამთო-სამრეწველო აუზი
ნორ-პა-დე-კალეს სამთო-სამრეწველო აუზი 2012 წელს შეიყვანეს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა ნუსხაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საფრანგეთში
ადამიანის უფლებები ლაოსში
Amnesty International–მა, საზოგადოებრივი პოლიტიკის ანალიზის ცენტრმა, ლაოსის დემოკრატიის გაერთიანებულმა ლიგამ, Human Rights Watch– მა, ლაოსის ადამიანის უფლებათა საბჭომ და სხვა არასამთავრობო ორგანიზაციებმა სერიოზული შეშფოთება გამოთქვეს ლაოს მთავრობის რატიფიკაციის შესახებ. აღსანიშნავია, რომ ადამიანის უფლებათა სტანდარტებზე და გაეროს ადამიანის უფლებების მექანიზმებთან და საკანონმდებლო ზომებთან თანამშრომლობის ნაკლებობა უარყოფითად მოქმედებს ადამიანის უფლებებზე. მათ ასევე გამოხატეს შეშფოთება იმ გაუჩინარებული სამოქალაქო აქტივისტის მიმართ, განსაკუთრებით სომბათ სორმოფონეს გამო. გარდა ამისა, დააპატიმრეს და აწამეს პოლიტიკური და რელიგიური დისიდენტები, სამხედრო შეტევა განახორციელეს შეუიარაღებელ მშვიდობიან მოსახლეობაზე. შეზღუდულია სიტყვის გამოხატვის თავისუფლება, ფიქსირდება წამების ფაქტები, ცუდი პირობებია ციხეში, იზღუდება რელიგიის თავისუფლება, არ არიან დაცულები ლტოლვილები და თავშესაფრის მაძიებლები, ლაოის სახალხო არმიისა და უსაფრთხოების ძალების მიერ არაკანონიერი მკვლელობა და გაუპატიურება და სიკვდილით დასჯის ფაქტები მრავლადაა. ზოგიერთი ჩინოვნიკი და პოლიცია ხელს უწყობდა და სარგებელს იღებდა ლაოსის სექსუალური ტრეფიკინგის სფეროდან.
როგორც ლაოსის კომუნისტური მთავრობის, ისე საერთაშორისო დონორების პოლიტიკური მიზნები ორიენტირებულია მდგრადი ეკონომიკური ზრდისა და სიღარიბის შემცირებისკენ, მაგრამ გამოხატვისა და შეკრების თავისუფლების შეზღუდვები შეშფოთებას იწვევს. ადამიანის უფლებათა დამოუკიდებელი დამკვირვებლების დაშვების აკრძალვა შეუძლებელს ხდის სიტუაციის ზუსტ შეფასებას. კერძოდ, ჯუნგლებში დამალული ეთნიკური ჰმონგის ჯგუფების მდგომარეობა კვლავ მძიმეა და ისინი მეზობელ ტაილანდში აფარებენ თავს. სიკვდილით დასჯა ძალაში რჩება, თუმცა ოფიციალური საჩივარი არ გაჟღერებულა 1989 წლიდან
აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტის მოხსენებით ადამიანის უფლებათა შესახებ აცხადებს, რომ 2003 წელს ლაოსური სასამართლო პროცესების უმეტესობა მხოლოდ ბრალდებულების წინასწარი გამოკვლევებით დასრულდა, მაშინ როცა განაჩენი უკვე მიღებული იყო. სახელმწიფო დეპარტამენტმა აღნიშნა, რომ ზოგიერთ შემთხვევაში პოლიციამ ადმინისტრაციულად გააუქმა სასამართლოს გადაწყვეტილებები, დააკავა სასამართლოს მიერ გათავისუფლებული ბრალდებული კანონის დარღვევით. უფრო მეტიც, მიუხედავად იმისა, რომ ლაოსის კანონი კრძალავს წამებას, გავრცელებული ინფორმაციით, უსაფრთხოების ძალების წევრები პატიმრებს აწამებდნენ და სხვა ბოროტად იყენებდნენ უფლებამოსილებას. ლაოსში ადამიანის უფლებების მნიშვნელოვან საკითხს წარმოადგენს ანტისამთავრობო აჯანყებულები, ძირითადად ჰომონგის ეთნიკური უმცირესობის წარმომადგენლები, რომლებსაც, სავარაუდოდ, მკაცრად ექცევა ლაოსის მთავრობა. 2006 წლის თავის მოხსენებაში აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტი აღნიშნავს, რომ „მთავრობამ ადამიანის უფლებების საერთო მდგომარეობა გააუარესა წლის განმავლობაში“.
სიკვდილით დასჯა
2003-დან 2009 წლამდე, სულ მცირე, 39 ადამიანს მიუსაჯეს სიკვდილით დასჯა. 2010 წელს კიდევ 50 ადამიანს მიუსაჯეს სიკვდილით დასჯა.
ჰმონგის კონფლიქტი და თავდასხმები ჰმონგის უიარაღო მშვიდობიან მოსახლეობაზე
ლაოსის მთავრობას ბრალი დასდეს ქვეყანაში მცხოვრები ჰმონგის ეთნიკური უმცირესობის წინააღმდეგ მიმართულ გენოციდში. ზოგიერთი ჰმონგური ჯგუფი ლაოსის სამოქალაქო ომში იბრძოდა, როგორც CIA-ს მხარდაჭერილი ნაწილები როიალისტების მხარეს. მას შემდეგ, რაც პათეტ ლაომ ქვეყანა აიღო 1975 წელს, კონფლიქტი იზოლირებულად გაგრძელდა. 1977 წელს კომუნისტურმა გაზეთმა პირობა დადო, რომ პარტია „ამერიკელ კოლაბორატორებსა“ და მათ ოჯახებს „უკანასკნელ ფესვამდე“ დაედევნებოდა.
200,000 ჰმონგი გადასახლებაში წავიდა ტაილანდში, ბევრი მათგანი აშშ-ში გაიქცა. ჰმონგის მებრძოლები მრავალი წლის განმავლობაში იმალებოდნენ ციანხხუანგის პროვინციის მთებში, 2003 წელს ჯუნგლებში გამოჩნდნენ.
მურტალასებრნი
მურტალასებრნი (Podicipedidae) — ფრინველთა ოჯახი მურტალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 6 გვარის 23 სახეობას, რომელთაგან 4 ამომწყდარია. წყალმცურავი, იხვის მსგავსი ფრინველები არიან. მათი სხეულის სიგრძეა 23-74 სმ, ხოლო წონა 120-1500 გ. სქესობრივი დიმორფიზმი არ ახასიათებთ, მაგრამ მამრები შედარებით ღია ფერისანი არიან და მცირედ აღემატებიან მდედრებს. გავრცელებული არიან ანტარქტიდის გარდა ყველა კონტინენტზე. ბინადრობენ ტროპიკულ, ზომიერ და სუბპოლარულ რეგიონებში. ზოგიერთი სახეობის მურტალას არეალი შემოიფარგლება მხოლოდ კუნძულით, როგორიცაა მადაგასკარი და ახალი ზელანდია. ზამთრის პერიოდში ჯგუფებად ცხოვრობენ, ბუდობისას — კოლონიებად ან წყვილებად. დებენ 4-7 კვერცხს. ინკუბაცია 20-30 დღე-ღამე გრძელდება. იკვებებიან უმთავრესად თევზით.
ლიტერატურა
* კატეგორია:მურტალასნაირნი
ალენკა ბრატუშეკი
ბიოგრაფია
ალენკა ბრატუშეკი დაიბადა იუგოსლავიის ქალაქ ცელეში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლობდა ლიუბლიანის უნივერსიტეტში, რომელიც ფინანსების მენეჯერის სპეციალობით დაამთავრა. 2009-2011 წლებში მუშაობდა ფინანსთა სამინისტროში. 2011 წელს სლოვენიის პარლამენტის დეპუტატად აირჩიეს. 2013 წელს გახდა ქვეყნის პირველი ქალი პრემიერ-მინისტრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვენიის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 1970 კატეგორია:სლოვენიელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 31 მარტი
ვინჩენცო ვივიანი
ვინჩენცო ვივიანი (Vincenzo Viviani; დ. 5 აპრილი, 1622 — გ. 22 სექტემბერი, 1703) — იტალიელი მათემატიკოსი და ფიზიკოსი. ევანჯელისტა ტორიჩელისა და გალილეო გალილეის მოწაფე.
ბიოგრაფია
ვივიანი დაიბადა და გაიზარდა ფლორენციაში, სწავლობდა იეზუიტთა სკოლაში, სადაც გაიცნო ევანჯელისტა ტორიჩელი, გალილეო გალილეის მოსწავლე. სწორედ მასთან ერთად დაიწყო ფიზიკური ექსპერიმენტების ჩატარება, მოგვიანებით კი თავად გალილეოს მოსწავლე გახდა (1639), რომელიც იმ პერიოდისთვის ცხოვრობდა არჩეტრიში, იტალია. აღსანიშნავია, რომ ვივიანი ბრმა გალილეოს მთავარი დამხმარე იყო.
3 წლის შემდეგ, 1642 წელს, გალილეო გარდაიცვალა, 1647 წელს კი ტორიჩელი. ვივიანმა განარგძო მათი სამეცნიოერი კვლევები, პარალელურად ის ამზადებდა გამოსაცემად გალილეოს ნაშრომების კრებულს ბიოგრაფიასთან ერთად (1655-1656). როგორც ცნობილია, ტოსკანას ჰერცოგი ფერდინანდ II მფარველობდა ვივიანს და საპატიო ადგილიც მიუჩინა დელ ჩიმენტოს აკადემიაში, რომელიც სპეციალურად ბუნების გამოსაკვლევად შეიქმნა.
thumb|left|გალილეო და ვივიანი, 1892, ტიტო ლესი. [[გალილეოს მუზეუმი|გალილეოს მუზეუმი, ფლორენცია]]
ამ პერიოდისთვის, ვივიანის რეპუტაცია, როგორც მათემატიკოსისა და გალილეოს ღირსეული მემკვიდრისა სწრაფად გაიზარდა, ის იღებდა არაერთ სამუშაო შემოთავაზებას მონარქებისგან, მათ შორის ლუდოვიკო XIV-სგან და პოლონეთის მეფე ჯონ II კაზიმირისგან. ვივიანის დაკარგვით შეწუხებულმა ტოსკანას ჰერცოგმა მას სამეფო კარის ასტრონომობა შესთავაზა, რომელსაც ვივიანი დასთანხმდა (1666).
1666 წელს ვივიანი აირჩიეს ახალდაარსებული საფრანგეთის სამეცნიერო აკადემიის უცხოელ წევრად. ის გახდა აგრეთვე ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრიც (1696).
საკუთარ ანდერძში ვივიანმა ქონების ნაწილი დატოვა გალილეოს გადასაფლავებისთვის სანტა კროჩეს ეკლესიაში. მისი დანაბარები ასრულდა 1737 წელს, როდესაც რომის სამეფომ ნება დართო გალილეო გადაესაფლავებინათ და ამჟამად, მასწავლებლისა და მოსწავლის საფლავები იმყოფება გვერდიგვერდ სანტა კროჩეს ეკლესიაში. ვივიანის სახელობისაა კრატერი მთვარეზე.
სამეცნიერო საქმიანობა
1660 წელს ვივიანმა და ჯოვან ალფონსო ბორელმა ჩაატარეს ექსპერიმენტი ბგერის სიჩქარის გასაზომად. მათ დაადგინეს რომ ბგერითი ტალღა ჰაერში 350 მ/წმ სიჩქარით ვრცელდებოდა. დღესდღეობით მიჩნეულია რომ 0 გრადუსზე ბგერითი ტალღა 331.29 მ/წმ სიჩქარით ვრცელდება. აგრეთვე არსებობს მტკიცებულება რომ 1661 წელს, 190 წლით ადრე ლეონ ფუკოს ცნობილ ჩვენებამდე, ვივიანმა ექსპერიმენტი ჩაატარა ფუკოს ქანქარას როტაციაზე.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი მათემატიკოსები კატეგორია:იტალიელი ფიზიკოსები
ადელის მიწა
ადელის მიწა (Terre Adélie) — ანტარქტიდის სექტორი, რომელზეც პრეტენციას აცხადებს საფრანგეთი, საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიების განსაკუთრებული სტატუსის მქონე ზღვისიქითა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული წარმონაქმნის — სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიის ადმინისტრაციული ოლქია. ტერიტორიის საზღვრები გადის ანტარქტიდის სანაპიროზე წერტილებს შორის კოორდინატებით 66°12′ ს. გ. 136°11′ ა. გ. და 66°48′ ს. გ. 142°02′ ა. გ., ამ წერტილებიდან საზღვარი მიდის კონტინენტის სიღრმეში 2600 კმ-ზე თვით სამხრეთ პოლუსამდე. სანაპირო ხაზის საერთო სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 350 კმ-ს. ამ ტერიტორიას უკავია 432 ათას კმ²-ზე მეტი ფართობი, რომელიც თითქმის მთლიანად დაფარულია ყინულით.
სანაპირო 1837 წელს აღმოაჩინა ფრანგმა ზღვაოსანმა ჟიულ-სეზარ სებასტიენ დიუმონ-დიურვილმა და მან ამ ტერიტორიას (მიწას) თავისი მეუღლის პატივსაცემად უწოდა ადელი.
1956 წლის 12 იანვრიდან ტერიტორიაზე მოქმედებს მთელი წლის განმავლობაში მოქმედი მუდმივი ფრანგული სამეცნიერო-კვლევითი პოლარული სადგური — დიუმონ-დიურვილი, რომელიც მდებარეობს ანტარქტიდის სანაპიროზე კოორდინატებით 66°40′ ს. გ. 140°01′ ა. გ., მოსახლეობა ზამთარში შეადგენს 33 ადამიანს და ზაფხულში 78 ადამიანს. პირველივე ფრანგული სადგური პორტ-მარტინი დაარსდა 1950 წლის 9 აპრილს წერტილში კოორდინატებით 66°49′04″ ს. გ. 141°23′39″ ა. გ., მაგრამ გაანადგურა ხანძარმა 1952 წლის 23 იანვარ 24 იანვრის ღამეს. პორტ-მარტინის ზამთრის მოსახლეობა შეადგენდა 11 ადამიანს 1950 წელს და 17 ადამიანს 1951 წელს.
საფრანგეთს ასევე ჰქონდა კიდევ ერთი პოლარული ბაზა — შარკოს სადგური, რომელიც მდებარეობს კონტინენტის სიღრმეში ანტარქტიდის ყინულოვან ფარზე 2400 მეტრ სიმაღლეზე, 320 კმ-ში სადგურ დიუმონ-დიურვილიდან, კოორდინატებია 69°22′ ს. გ. 139°01′ ა. გ. სადგური გაიხსნა 1957 წელს საერთაშორისო გეოფიზიკური წლის წინ და იარსება 1960 წლამდე. სადგურის პერსონალი სულ შედგებოდა სამი ადამიანისგან. ბაზა უპირველეს ყოვლისა წარმოადგენდა თოვლში შეჭრილ სივრცეს, ძლიერი ქარისგან დასაცავად.
ადელის მიწა ორივე მხრიდან ესაზღვრება ავსტრალიის ანტარქტიდულ ტერიტორიას, კერძოდ კლარის სანაპიროს (უილკსის მიწის ნაწილი) დასავლეთით და გეორგ V-ის მიწას აღმოსავლეთით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია კატეგორია:ანტარქტიდის მიწები
პანფილოველები
thumb|28 გმირი პანფილოველების სამახსოვრო დაფა პანფილოველების სახელობის პარკში (ალმა-ატა, ყაზახეთი) პანფილოველები (იგივე, 28 გმირი პანფილოველები, გმირი პანფილოველები) — წითელი არმიის 316-ე მსროლელი დივიზიის მეომრები, რომლებმაც თავი ისახელეს დიდ სამამულო ომში, შეიქმნა ალმა-ატაში (ყაზახეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა) სამხედრო კომისარ ივანე ვასილის ძე პანფილოვის მეთაურობით, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს 1941 წელს რუსეთის დაცვაში. ყველაზე მეტად 28 მებრძოლია სახელგანთქმული გმირობისთვის 1075-ე მსროლელი პოლკის მე-2 ბატალიონის მეოთხე ასეულიდან პოლიტხელ ვ. კლოჩკოვის მეთაურობით. გავრცელებული ლეგენდის თანახმად, 1941 წლის 16 ნოემბერს, როდესაც დაიწყო განახლებული თავდასხმა მოწინააღმდეგეებისა მოსკოვზე, მეოთხე ასეულის მებრძოლებმა დუბოსეკოვის მიმდებარე ტერიტორიაზე დაცვისას განახორციელეს ოთხსაათიანი ბრძოლა, რომლითაც გაანადგურეს მოწინააღმდეგის 18 ტანკი. 28-ვე მებრძოლი გარდაიცვალა, რომელთაც საჭოთა კავშრის გმირობა მიანიჭეს. საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკური კავშირისს სამხედრო პროკურატურის მიერ შესწავლილ იქნა ეს ამბავი 1948 და 1988 წლებში, რომლითაც ოფიციალური ვერსიის თანახმად ეს ფაქტი არ დადასტურდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები კატეგორია:სსრკ-ის სამხედრო მოღვაწეები
ნენე გიორგაძე
ნენე გიორგაძე (დ. 21 თებერვალი, 1971, თბილისი) — ქართველი მწერალი და პოეტი.
ბიოგრაფია
თანამედროვე ქართველი პოეტი, მწერალი და მთარგმნელი ნენე გიორგაძე დაიბადა 1971 წელს თბილისში. 90-იან წლებში პირველი პუბლიკაცია გამოაქვეყნა გაზეთ „არილში“, რომელსაც ვიზუალურად აფორმებდა და კოლორიტულ სახეს აძლევდა პოეტი ზვიად რატიანი. მანამდე ხელნაწერი მიიტანა ჟურნალ „ცისკარში“, თუმცა იმის გამო, რომ ჟურნალის მაშინდელმა რედაქტორმა ლექსების ტექსტური ქარგა სრულიად შეცვალა, პუბლიკაციაზე უარი თქვა. დაამთავრა ილიას უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი. სადიპლომო ნაშრომი დაიცვა ვაჟა-ფშაველას პოემაზე „გველისმჭამელი“. 90-იან წლებში მუშაობდა გაზეთში „მიმომხილველი“. 1999 წლიდან 2011 წლამდე ცხოვრობდა აშშ-ში, სწავლობდა მონთგომერის კოლეჯში, მუშაობდა სხვადასხვა ამერიკულ კორპორაციებში. 2011 წლიდან შვილთან და მეუღლესთან ერთად ცხოვრობს სანკტ-პეტერბურგში, რუსეთში.
2010 წელს ამრიკელ კოლეგასთან, ტიმოთე ქეჩერთან ერთად ინგლისურ ენაზე თარგმნა მაია სარიშვილის პოეტური კრებული „მიკროსკოპი“, რომელიც გახდა „ოქტოპუსის“ მთარგმნელთა კონკურსის ფინალისტი. თარგმნის თანამედროვე პოეზიას ინგლისურიდან და რუსულიდან ქართულ ენაზე. მონაწილეობდა სხვადასხვა ლიტერატურულ ფესტივალებში — „პოეზიის დღეები“ (რიგა, ლატვია) და „ახალი პოეტების ფესტივალი“ (საკტ-პეტერბურგი, რუსეთი). ლექსები შესულია ორენოვან ანთოლოგიაში „Антология новой  грузинской  поэзии“. ნენე გიორგაძის ლექსები თარგმნილია ინგლისურ, რუსულ, ჰოლანდიურ, ლატვიურ და ლიტვურ ენებზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:დაბადებული 21 თებერვალი კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:ქართველი მწერლები
ასის-შატობრიანი
ასის-შატობრიანი (Assis Chateaubriand) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 440 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ტოლედუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 33 025 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 34.06 კმ²-ზე. ფართობი 969 587 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
კეკროპ I
მინი|250პქ|კეკროპ I კეკროპ I (Κέκροψ) — ათენის მითური მეფე, რომელიც გადმოცემის თანახმად 56 წელი მეფობდა. სტრაბონის მონაცემებით სახელი არ არის ბერძნული წარმომავლობის. სტრაბონისვე ცნობით კეკროპი არის არსება რომელიც წელს ზევით ადამიანია, ხოლო წელს ქვევით თევზი. ის არის ათენის დამაარსებელი და მისი პირველი მეფე, ასევე ათენელთა გმირი, რომელმაც მათ ასწავლა: ქორწინება, კითხვა, წერა და დაკრძალვის ცერემონია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
საუდ ბინ რაშიდ ალ მუალა
საუდ ბინ რაშიდ ალ მუალა — უმ-ელ-კაივაინის საამიროს ამირა და გაერთიანებული საამიროების უმაღლესი საბჭოს წევრი. საუდი უმ-ელ-კაივაინის ამირა 2009 წლის 2 იანვარს, მისი მამის რაშიდ III ბინ აჰმად ალ მუალას გარდაცვალების შემდეგ გახდა.
ბიოგრაფია
საუდ ბინ რაშიდ ალ მუალა დაიბადა 1952 წლის 1 ოქტომბერს. საშუალო და ძირითადი განათლება შეიხმა საუდმა უმ-ელ-კაივაინში მიიღო, მოგვიანებით კი სწავლა ლიბანში განაგრძო. 1974 წელს ეკონომიკის ხარისხით დაამთავრა კაიროს უნივერსიტეტი.
სუნამპეს რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩინჩის პროვინციის რაიონები
საუდ ბინ რაშიდ ალ მუალა
ბიოგრაფია
1973 წელს დაინიშნა არაბთა გაერთიანებული საამიროების საგარეო საქმეთა მინისტრად. 1977 წელს კი დაინიშნა უმ-ელ-კაივაინის გვარდიის მეთაურად. 1979 წელს დაინისნა უმ-ელ-კაივაინის საამიროს სასამართლოს ხელმძღვანელად, ხოლო 1982 წელს გახდა ტახტის მემკვიდრე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1952 კატეგორია:ალ მუალების საგვარეულო კატეგორია:უმ-ელ-კაივაინის შეიხები
იუჟნო-სახალინსკის საერთაშორისო აეროპორტი
იუჟნო-სახალინსკის საერთაშორისო აეროპორტი (Международный Аэропорт Южно-Сахалинск) (IATA: UUS, ICAO: UHSS) — საერთაშორისო აეროპორტი რუსეთში. მდებარეობს ქალაქ იუჟნო-სახალინსკის ცენტრიდან ჩრდილოეთით 8 კმ-ში. აეროპორტი წარმოადგენს ავიაკომპანია SAT Airlines-ის ჰაბს.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის აეროპორტები კატეგორია:საერთაშორისო აეროპორტები
დიმიტრი ყიფიანის სახელობის სკოლა-პანსიონი
წმიდა დიმიტრი ყიფიანის სახელობის სკოლა-პანსიონი (სრული სახელი - ა(ა)იპ საქართველოს საპატრიარქოს დიმიტრი ყიფიანის სახელობის სკოლა-პანსიონი) — სურამისა და ხაშურის ეპარქიის კერძო სკოლა ქალაქ ხაშურში.
ისტორია
საქართველოს საპატრიარქოს დიმიტრი ყიფიანის სახელობის სკოლა-პანსიონი დაარსდა 2010 წელს ურბნისისა და რუისის მიტროპოლიტის მეუფე იობის ლოცვა - კურთხევით. სკოლაში ისწავლება ნუსხური, ფუნქციონირებს მედავითნეობის შემსწავლელი წრე. სკოლაში სწავლობენ გობელინს, ხატვას, ხელოვნების ისტორიას. ფუნქციონირებს გალობის, მუსიკის, ცეკვის სტუდიები. პერიოდულად ხორციელდება შემოქმედებითი თუ შემეცნებითი პროექტები. ფუნქციონირებს ჭიდაობის და ჭადრაკის წრეები. სკოლა განთავსებულია 4 სართულიან შენობაში, რომელიც აღჭურვილია თანამედროვე მეთოდებით სწავლებისათვის საჭირო ყველა რესურსით: არის საინფორმაციო ტექნოლოგიების კაბინეტი, უზრუნველყოფილია ინტერნეტით, ბიბლიოთეკით. სკოლაში არის თანამედროვე ინფრასტრუქტურის მქონე სპორტდარბაზი, სასადილო, სააქტო დარბაზი. ასწავლებელს ჰყავს ექიმი, ლოგოპედი. სკოლას ემსახურება 2 მიკროავტობუსი.
2014 წლიდან სკოლას უძღვება ყოვლადუსამღველოესი სურამისა და ხაშურის ეპისკოპოსი სვიმეონი (ცაკაშვილი).
სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის სკოლები კატეგორია:დიმიტრი ყიფიანი
ტერიმაევარუა III
ტაიტის მეფე ტამატოა V-ის მეორე ქალიშვილი ბორა-ბორას დედოფლის, მამიდამის ტეარი-მაევა-რუა I პომარეს გარდაცვალების შემდეგ, კუნძულის დედოფალი გახდა. 1884 წელს გათხოვდა საკუთარ ბიძაშვილზე, პრინც ჰინოი პომარეზე, რომელსაც 1887 წელს გაეყარა. ტერიმაევარუას საკუთარი შვილი არ ჰყავდა, ზრდიდა ორ გერ ქალიშვილს. 1888 წლის 19 მარტს ბორა-ბორას ანექსია საფრანგეთმა მოახდინა, თუმცა შეუნარჩუნა ადგილობრივი სამეფო მმართველობა; 1895 წლის 21 სექტემბერს ფრანგებმა დედოფალს გადადგომა აიძულეს. გარდაცვალებამდე, ტერიმაევარუა ბორა-ბორას სამეფო ოჯახის ხელმძღვანელის სტატუსს ინარჩუნებდა.
სქოლიო
კატეგორია:დედოფლები კატეგორია:საფრანგეთის პოლინეზია კატეგორია:დაბადებული 28 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1871 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1932
დიღმის ტყეპარკი
ფლორა
ტყეპარკში გვხვდება მცენარეთა 7 000-მდე სახეობა, როგორც ადგილობრივი, უნიკალური მერქნიანი, ასევე შემოტანილი ჯიშები. მათ შორისაა: მინდვრის ნეკერჩხალი, ქორაფი, ლეკა, დიადი ბოყვი, კავკასიური აკაკი, ელდარის ფიჭვი, აღმოსავლეთის ჭადარი, ჭალის მუხა, ძელქვა და სხვ. ბევრი მათგანი შეტანილია საქართველოს „წითელ წიგნში“.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ბაღები და პარკები
კონსტანტინე თუმანიშვილი
კონსტანტინე პავლეს ძე თუმანიშვილი (დ. 7 ოქტომბერი, 1874, ქუთაისი — გ. 10 იანვარი, 1937) — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი.
დაიბადა კათოლიკური აღმსარებლობის აზნაურულ ოჯახში. დაამთავრა ქუთაისის გიმნაზია, შემდეგ სწავლობდა მოსკოვის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი. 1905 წლიდან ფილიპე გოგიჩაიშვილთან ერთად მონაწილეობდა განახლებული გაზეთ „ივერიის“ გამოცემაში, შემდეგ იყო გაზეთ „ზაკავკაზიეს“ რედაქტორი. 1909 წელს იყო „ივერიის“ სარედაქციო ნაწილის გამგე. აქვეყნებდა პუბლიცისტურ წერილებს იმდროინდელი აქტუალური საზოგადოებრივ-პოლიტიკური პრობლემების შესახებ. აკრიტიკებდა სოციალ-დემოკრატებს. საბჭოთა ხელისუფლების წლებში ეკონომისტად მუშაობდა საქართველოს ადგილობრივი მრეწველობის სახალხო კომისარიატის სამთო მადნეულის სამმართველოში. 1937 წელს ტერორისტული და კონტრრევოლუციური საქმიანობის ბრალდებით დააპატიმრეს და დახვრიტეს.
შალვა ინალ-იფა
შალვა დენისის ძე ინალ-იფა (Шьалуа Иналиҧа) (დ. 20 ოქტომბერი, 1916 — გ. 22 სექტემბერი, 1995) — აფხაზი ეთნოგრაფი, ისტორიკოსი და ლიტერატურთმცოდნე. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი.
ბიოგრაფია
ინალ-იფას (ინალიშვილი) საგვარეულოს წარმომადგენელი. დაიბადა სოფელ გუფში, ქუთაისის გუბერნიის სოხუმის ოკრუგი (ახლანდელი ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი). 1941 წელს დაამთავრა აფხაზეთის მ. გორკის სახელობის სოხუმის პედაგოგიური ინსტიტუტი. ისტორიული მეცნიერების კანდიდატი (1948), სადისერტაციო თემა „Брачно-правовые нормы абхазов“. ისტორიული მეცნიერებების დოკტორი (1962), სადისერტაციო თემა — „Абхазы“. პროფესორი (1966). 1946 წლიდან მუშა­ობ­და აფხაზეთის ენის, ლიტერატურისა და ისტორიის ინსტიტუტში; 1958 წლიდან იყო ამავე ინსტიტუტის ისტორიისა და ეთნოგრაფიის — განყოფილების გამგე; 1968 წლიდან — დირექტორის მოადგილე. 1948 წლიდან მონაწილეობდა მრავალ საკავშირო და რეგიონალურ სესიებსა და კონფერენციებზე, ასევე მსოფლიო კონგრესებზე (მოსკოვი, 1964; ჩიკაგო, 1973). 1980 წლიდან ის არის საზღვარგარეთის ქვეყნებთან კულტურული კავშირების აფხაზური საზოგადოების თავმჯდომარე.
ნაშრომები
გამოაქვეყნა 100-ზე მეტი ნაშრომი. მისი ძირითადი შრომები ეხება აფხაზთა ყოფისა და კულტურის პრობლემებს. უამრავმა მათგანმა გავლენა იქონია აფხაზი ხალხის ნაციონალური იდენტობის ფორმირებაზე.
კრიტიკა
როგორც ცნობილია პროფესორი ინალ-იფა აფხაზურ სეპარატისტულ ძალებში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა. ის ითვლება სიმონ აშხაწავას (ნაშრომი: „Пути развития Абхазской истории“) ე.წ. „აფხაზური ისტორიოგრაფიის“ — სეპარატისტული იდეოლოგიის გამგრძელებლად. მას ეკუთვნის მონოგრაფია, რომელიც ყოველგვარი დასაბუთებისა და დოკუმენტური მასალის გარეშე გამოსცა. თავის ნაშრომში ის ამტკიცებდა:
ინალ-იფას ნაშრომის რედაქტორი იყო ეგვიპტოლოგი მიხეილ კოროსტოვცკი, რომელიც აღნიშნულ წიგნს აფხაზეთის ისტორიისა და კულტურის „ჭეშმარიტ ენციკლოპედიად“ მიიჩნევდა. სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის სწავლული მდივნის, ტრაპეზნიკოვი ინალ-იფას წიგნის შეფასებისას, აღნიშნავდა, რომ მის გასაგებად ქართველ მეცნიერებს „ძალა არ შესწევდათ“. ინალ-იფას მონოგრაფიაზე საკუთარი დასკვნები წამოაყენეს მარიამ ლორთქიფანიძემ, ოთარ ჯაფარიძემ და სხვებმა, მაგრამ მათი პასუხი არ დაბეჭდილა, რადგან, როგორც ცნობილია, გამოქვეყნების წელს და მის შემდგომ ხანშიც ქართველ მეცნიერებს ეკრძალებოდათ ანტიქართული გამოხდომების მხილება. ნაშრომი გააკრიტიკეს ქართველმა, აფხაზმა და მათ შორის რუსკმა აკადემიკოსებმა (ზურაბ ანჩაბაძე, ზურაბ პაპასქირი, გიორგი ძიძარია, ხუხუტი ბღაჟბა, გიორგი შამბა და იური ვორონოვი). კრიტიკა უარყოფითად მიიღო აფხაზურმა სეპარატისტულმა მოძრაობამ, ვინაიდან ინალ-იფას ნაშრომებში აფხაზი სეპარატისტები პოულობდნენ ისტორიოგრაფიულ დასაბუთებას დამოუკიდებელი აფხაზური სახელმწიფოს შექმნის აუცილებლობისთვის.
მემკვიდრეობა
ოკუპირებულ აფხაზეთის დედაქალაქ სოხუმში ინალ-იფას სახელზე არსებობს ქუჩა (რომელიც ადრე კარლ მარქსის სახელს ატარებდა). ინალ-იფა ასევე გამოსახულია აფხაზეთის საფოსტო მარკაზე და ე. წ. „აფხაზეთის ბანკის“ მიერ გამოცემულ სამახსოვრო მონეტის აფსარის რევერსზე.
იენი-მილი
იენი-მილი (Yeni Mil) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბეილაგანის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 	2 023 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბეილაგანის რაიონის სოფლები
ირემაძე
საკუთარი სახელი ირემაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
უილი ობამეიანგი
უილი ობამეიანგი (Willy Aubameyang დ. 16 თებერვალი, 1987) — გაბონელი ფეხბურთელი. თამაშობს გერმანულ კლუბ კრაიში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაბონელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
ლაბრადორის ნაკრძალი
ლაბრადორის ნაკრძალი (ჩინ: 拉柏多自然保护区, მალ:Kawasan Simpanan Alam Semulajadi Labrador, ასევე ადგილობრივთათვის ცნობილი როგორც ლაბრადორის პარკი (ჩინ:拉柏多公园; მალ: Taman Labrador)) — სინგაპურის სამხრეთ ნაწილში მდებარე ნაკრძალი. ლაბრადორის ნაკრძალი ერთადერთი ადგილია სიგაპურში სადაც ხალხს ფრიალო კლდოვანი სანაპირო ხაზის ნახვის შესაძლებლობა აქვს. 2002 წლიდან 10 ჰექტარი მეორეული ტიპის მცენარეულობა და კლდოვანი სანაპირო ბუნებრივ ნაკრძალად გამოაცხადეს. ნაკრძალის ფლორასა და ფაუნას ეროვნული პარკების საბჭო იცავს. სანაპიროზე Pilumnus vespertilio-ცაა შემჩნეული.
ისტორია
ლაბრადორის ნაკრძალში ისტორიული რელიქვიები და ბუნებრივი არტეფაქტები მდებარეობს. მათი დიდი ნაწილი მეორე მსოფლიო ომისა და უფრო ძველი პერიოდის ძეგლია, რომელთა უმრავლესობა კუნძულის ბრიტანელთა კოლონიური მმართველობის პერიოდშია აგებული. ამიტომაც ამ ადგილის ისტორია მეცხრამეტე საუკუნიდან იწყება. ყოფილი ნაკრძალი ამჟამინდელი პარკის ტერიტორიასთან ერთად მოიხსენიება, როგორც პასირ პენჯანგის პლაჟი (პასირ პანჯანგი მალაიური ენიდან შეიძლება ითარგმნოს როგორც „გრძელი სანაპირო“).