cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლევან მენაბდე
ბიოგრაფია
ლევან მენაბდის ძირითადი მონოგრაფიებია: „სულხან-საბა ორბელიანი“ (1953, 1980, 2012), „ვახტანგ VI“ (1966, 2011), „ვეფხისტყაოსანი“ და „საქართველოს ეროვნულ-გამანთავისუფლებელი მოძრაობის მოღვაწენი“ (1967), „XIX საუკუნის ქართველი კლასიკოსები და ძველი ქართული მწერლობა“ (1973), „რუსთველი საზღვარგარეთულ ლიტერატურაში“ (1990), „XVII-XVII საუკუნეების ქართული ლიტერატურა“ (1997).
ლევან მენაბდის ნაშრომებიდან განსაკუთრებით აღსანიშნავია მონოგრაფია „ძველი ქართული მწერლობის კერები“ (ტ. I. 1962, ტ. II. 1980), რომელშიც შესწავლილია საქართველოს საზღვრებსა და მის ფარგლებს გარეთ (პალესტინა-სირია, ათონი, კონსტანტინეპოლი, პეტრიწონი და სხვ.) აღმოცენებული ქართული კულტურის კერების ისტორია, აღნუსხულია იქ შექმნილი წერილობითი ძეგლები, გაშუქებულია მათი მნიშვნელობა ქართული სულიერი კულტურის ისტორიისათვის.
ლევან მენაბდემ შეადგინა ლიტერატურულ-მხატვრული ძეგლებისა და სამეცნიერო გამოკვლევების 15 კრებული. მისი ხელმძღვანელობითა და რედაქტორობით გამოცემულია კაპიტალური კრებული „რუსთველი მსოფლიო ლიტერატურაში“ (ტ. I-IV, თბ., 1976-1988). შეადგინა და რუსულ ენაზე გამოსცა „ძველი ქართული ლიტერატურის ქრესტომათია (V-XVIIIსს.)“ (1982, 1987). ლევან მენაბდისა და დიმიტრი ლიხაჩოვის საერთო რედაქტორობით სანქტ-პეტერბურგის რუსული ლიტერატურის ინსტიტუტისა („პუშკინის სახლი“) და თსუ ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიის კათედრის მიერ ერთობლივად მომზადდა და გამოიცა ორი კრებული „შუა საუკუნეების ქართული და რუსული ლიტერატურა“ (ლენინგრადი, 1979, თბ., 1982). 1945-2002 წლებში ლევან მენაბდე თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. იყო ფილოლოგთა რამდენიმე თაობის მასწავლებელი, საკანდიდატო და სადოქტორო დისერტაციების ხელმძღვანელი. გამოქვეყნებული აქვს 450-მდე დასახელების ნაშრომი, აქედან 150-ზე მეტი სპეციალური გამოკვლევა (მათ შორის 14 წიგნი და 8 ბროშურა).
ლევან მენაბდე გარდაიცვალა 2002 წელს თბილისში. დაკრძალულია საბურთალოს პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1924 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2002 კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები ლ
ნაჯაფი
ნაჯაფი (النجف) — ქალაქი სამხრეთ ერაყში. ნაჯაფის მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ბაღდადიდან სამხრეთით 160 კმ-ზე, მდინარე ევფრატის მარჯვენა ნაპირზე. 2014 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 800 137 კაცს.
გადმოცემის თანახმად დაარსებულია 791 წელს ხალიფა ჰარუნ არ-რაშიდის მიერ. ქალაქი მუსლიმი-შიიტების წმინდა ქალაქია, აქ განისვენებს მუჰამედის ბიძაშვილი და სიძე, შიიტების პირველი იმამი ალი. ქალაქი წარმოადგენს შიიტების პოლიტიკურ ცენტრს ერაყში. მექასა და მედინას შემდეგ ნაჯაფში ყველაზე მეტი მუსლიმი მომლოცველი ჩადის.
ქალაქის მთავარი არქიტექტურული ღირსშესანიშნაობაა იმამ ალის მეჩეთი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ერაყის ქალაქები
ქრონოგრაფი (ხელსაწყო)
ქრონოგრაფი (χρονος და ) — დროის უმცირესი მონაკვეთების გასაზომი ან ამა თუ იმ მოვლენის დროის ცალკეული მომენტების სარეგისტრაციო ხელსაწყო. რეგისტრაციის პრინციპის მიხედვით ქრონოგრაფი არის თვითმწერი, მბეჭდავი და გადამღები. დღესდღეობით ქრონოგრაფების ხელსაწყოები აუცილებელ შემოწმებას გადიან ქრორონგრაფების გამოსაცდელ ინსტიტუტ COSC-ში.
თვითმწერი ქრონოგრაფი შედგება ლენტსაწევი და მარეგისტრირებელი მექანიზმისაგან. ლენტსაწევი მექანიზმი მოძრაობს ზამბარით. იგი აღჭურვილია რეგულატორით, რომელიც თანაბრად ამოძრავებს ქაღალდის ლენტს, შერთვის ან განრთვის მომენტების აღსანიშნავად ლენტის ზემოთ მოთავსებულია თვითმწერი კალმები ან მჩხვლეტი ნემსები. მელნიანი კალმები ოდნავ ეხება ქაღალდის ლენტს და ტოვებს სწორხაზოვან კვალს. ყოველი კალამი ან ნემსი მოთავსებულია ბერკეტის ერთ ბოლოზე, რომლის საწინააღმდეგო ბოლო ეხება ელექტრომაგნიტს. ელექტროწრედის შერთვისას ელექტრომაგნიტი იზიდავს კალმის ბერკეტის ბოლოს, ხოლო განრთვისას ზამბარა ბერკეტს უბრუნებს პირვანდელ მდგომარეობას. ამგვარად აღინიშნება წრედის შერთვისა და განრთვის მომენტები ტეხილი ხაზებით. ჩვეულებრივად ერთი კალამი ჩართულია საათთან ან ქრონომეტრთან, რომლითაც მიიღება ზუსტი დროის საყრდენი ჩანახაზი, მეორე კალმით კი აღინიშნება რომელიმე მოვლენის მომენტი. სათანადო გაზომვების ჩატარების შედეგად შეიძლება დადგინდეს მოვლენის ზუსტი დრო. თვითმწერი ქრონომეტრის საშუალებით კვადრატულიი ცთომილება დაახლოებით 0,01-0,02 წამია.
მბეჭდავი ქრონოგრაფის ძირითადი ნაწილია სამი დისკო, რომელთა დანიშნულება წუთების, წამებისა და წამის მეასედების რეგისტრირებაა. დისკოები ერთმანეთთან დაკავშირებულია პლანეტარული გადამცემებით, რომლებიც მოძრაობენ სინქრონული ძრავის რედუქტორით. ძრავა იკვებება კვარციანი გენერატორით, რომელიც იძლევა სტაბილურ დენს და უზრუნველყოფს ძრავას თანაბარ მოძრაობას დიდი სიზუსტით. წამის მეასედების მარეგისტრირებელი დისკო ერთ ბრუნს აკეთებს ერთ წამში. წამებისა და წუთების მარეგისტრირებელი დისკოები შესაბამისად — 1 წუთში და 1 საათში. წამისა და წუთის დისკოებს აქვთ ამოზნექილი რიცხვები 0-დან 59-მდე, წამის მეასედის მარეგისტრირებელ დისკოს კი — 0-დან 99-მდე. ყოველი რიცხვის შემდეგ ხაზებია. დისკოების ქვეშ მოთავსებულია საბეჭდი მანქანის ლენტი. ქრონოგრაფის შესასვლელ რელეში იმპულსის მიღებისას ქრონოგრაფის დარტყმამ მექანიზმში წრედი იკვრება და ჩაქუჩი სწრაფად და მკვეთრად ეცემა ლენტს, რომელზედაც მიიღება სათანადო წარწერები. მათი საშუალებით კი შეიძლება ანთვლის განსაზღვრა 0,001 წმ სიზუსტით. ასეთი ქრონოგრაფის საშუალებით საშუალო კვადრატული ცთომილება დაახლოებით 0,005 წამია.
გადამღებ ქრონოგრაფში საბეჭდი მოწყობილობა შეცვლილია ფოტოკამერით. მოძრავი დისკოების მყისიერი სურათი მაჩვენებელ ნიშანთან ერთად მიიღება ნეონის ნათურის უეცარი ანთებით. ასეთი მექანიზმი თითქმის ინერციის გარეშე მუშაობს, ამიტომ მისი სიზუსტე უფრო მეტია, ვიდრე მბეჭდავი ქრონოგრაფისა.
არსებობენ ქრონოგრაფები, რომლებიც უზრუნველყოფენ 0,001 წამს და უფრო მეტ სიზუსტეს.
მარკო მრნიავჩევიჩი
მარკო მრნიავჩევიჩი (Марко Мрњавчевић / Marko Mrnjavčević; [mâːrko mr̩̂ɲaːʋt͡ʃeʋit͡ɕ] დ. 1335 — გ. 17 მაისი, 1395) — კანონზე დაყრდნობით სერბეთის მეფე 1371-1975 წლებში, ფაქტობრივად კი მაკედონიის რეგიონის დასავლეთ ნაწილის მმართველი ქალაქ პრილეპის მიმდებარედ. ის ასევე ცნობილია, როგორც პრინცი მარკო (Краљевић Марко / Kraljević Marko) და მეფე მარკო ((Краљ Марко; Крали Марко; Kрaле Марко) სამხრეთის სლავების ზეპირსიტყვიერებაში. მარკო, როგორც მეფე ხალხში ძალიან პოპულარული გახდა ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე ოსმალეთის იმპერიის მმართველობის პერიოდში. მარკოს მამა, ვუკაშინი მეფე სტეფან უროშ V-ის თანამმართველი იყო, რომლის მმართველობას ახასიათებდა ცენტრალური ხელისუფლების შესუსტება და სერბეთის იმპერიის ეტაპობრივი დაშლა. ვუკაშინი ფლობდა მიწებს მაკედონიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილსა და კოსოვოში. 1370 ან 1371 წელს ვუკაშინმა მარკო „ახალგაზრდა მეფის“ გვირგვინით შეამკო. ამ ტიტულში მოიაზრებოდა ის, რომ მარკო სერბეთის ტახტზე უშვილო უროშს ჩაანაცვლებდა.
თანამედროვე კულტურაში
thumb|პრინცი მარკო მინა კარადჯიჩი, დაახ. [[1850 წელი]] სერბეთის ეპიკურ თუ ისტორიული მოღვაწეებს შორის მარკო მრნიავჩევიჩმა ყველაზე მეტად შთააგონა სახვითი ხელოვნების წარმომადგენლები. მის შესახებ ნამუშევრები შეუქმნია 87 ხელოვანს.. მისი უძველესი ცნობილი გამოსახულება მე-14 საუკუნით თარიღდება და მარკოს მონასტრისა და პრილეპის ფრესკებს წარმოადგენს. პრინცი მარკოს მე-18 საუკუნით დათარიღებული გამოსახულება აღმოჩენილია ჩაინიჩეს სახარებაში, შუა საუკუნეებით დათარიღებულ პერგამენტის ხელნაწერში. ის ეკუთვნის სერბეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას და მდებარეობს ბოსნიის აღმოსავლეთ ნაწილში, ჩაინიჩეში. ნახაზი მარტივია და მასზე მარკო წმინდანადაა გამოსახული, ერთი შეხედვით სტეჩკებს წააგავს. ვუკ კარაჯიჩმა დაწერა, რომ მე-18 საუკუნის ბოლოს, ბავშვობაში, ნახა მარკოს ნახატი, სადაც პრინცს ხარი ჰყავდა მხრებზე შემოსმული.
XIX საუკუნის ლითოგრაფიული ნამუშევრები, სადაც პრინცი მარკოა გამოსახული შექმნეს ანასტასიე იოვანოვიჩმა, ფერდო კიკრეცმა და სხვებმა. იმ ხელოვანებს შორის, რომლებმაც მარკო მრნიავჩევიჩი მე-19 საუკუნის განმავლობაშ დახატეს არიან: მინა კარადჯიჩი, ნოვაკ რადონიჩი და ჯურა იაკშიჩი. XX საუკუნის ხელოვანებს შორისაა: ნადეჟდა პეტროვიჩი, მირკო რაჩკი, უროშ პრედიჩი და პაია იოვანოვიჩი. მარკოს ქანდაკება შექმნა ივან მეშტროვიჩმა, ეს სკულტურა ასევე გამოსახული იყო იუგოსლავიის ბანკნოტებსა და შტამპებზე. თანამედროვე ილუსტრატორებს შორის, რომლებმაც მარკოს შესახებ ნამუშევრები შექმნეს არიან: ალექსანდ ქეი, ალექსანდრ კლასი, ზუკო დჟუმჰური, ვასა პომორიშაცი და ბანე კერაცი.
პრინცი მარკო და მისი ხანჯალი ასევე გახდნენ ინსპირაციის წყარო სერბეთის თანამედროვე ჰიმნისთვის. სიმღერა აღებულია თეატრალური ნაწარმოებიდან „მარკოვა საბლია“, რომელიც სერბეთში 1872 წელს იყო პოპულარული.
მრავალი ნამუშევრის მოტივია: მარკო და დედამისი, მარკო და შარაცი, მარკო ისვრის ისარს, მარკოს გზები გაჰყავს, მარკო და მუსა ჩხუბობენ და მარკოს გარდაცვალება. ასევე ზოგიერთმა ხელოვანმა სცადა მარკოს რეალისტური პორტრეტის შექმნა ფრესკების საფუძველზე. 1924 წელს პრილეპის ლუდსახარშმა შექმნა მსუბუქი ლუდის ახალი სახეობა „კრალი მარკო“ (სიტყვასიტყვით: პრინცი მარკო).
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1395 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1335 კატეგორია:სერბეთის მონარქები კატეგორია:სერბეთის პრინცები
ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი
მანილის რეგიონული აგლომერაცია (ტაგ: Kalakhang Maynila; ოფიციალურად ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი) — სამიდან ერთ-ერთი რეგიონული აგლომერაცია ფილიპინებში. შედგება 16 ქალაქისგან: მანილა, კესონი, კალოოკანი, ლას-პინიასი, მაკატი, მალაბონი, მანდალუიონგი, მარიკინა, მუნტინლუპა, ნავოტასი, პარანიაკე, პასაი, პასიგი, სან-ხუანი, ტაგიგი და ვალენსუელა და 1 დამოუკიდებელი მუნიციპალიტეტის, პატეროსისგან. რეგიონის ფართობი 619.57 კმ²-ია, ხოლო მოსახლეობა 12 877 253 ადამიანს შეადგენს. ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი ფილიპინების რეგიონებს შორის მეორე ადგილზეა მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით, მე-9 ადგილზეა აზიის რეგიონულ აგლომერაციებს შორის.
რეგიონული ფილიპინების კულტურული, ეკონომიკური, საგანმანათლებლო და სამთავრობო ცენტრის ფუნქციას ასრულებს. როგორც გლობალური ქალაქი, ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს კომერციის, ფინანსების, მედიის, ხელოვნების, მოდის, კვლევის, ტექნოლოგიების, განათლებისა და გასართობ სფეროებზე ადგილობრივ და საერთაშორისო დონეზე. რეგიონულ აგლომერაციაში ფილიპინების ყველა საელჩოა განთავსებული და ქვეყანაში საერთაშორისო დიპლომატიის ცენტრიდ ფუნქციას ასრულებს. ფილიპინების მთლიანი შიდა პროდუქტის 37.2% ეროვნული დედაქალაქის რეგიონზე მოდის.
ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი დაარსდა 1975 წელს 824-ე საპრეზიდენტო დეკრეტის საფუძველზე და მიზნად ისახავდა პოლიტიკური ძალაუფლების ცენტრის შექმნასა და მოსახლეობის მდგრად განვითარებას. მანილის პროვინცია, რეგიონის წინამორბედი, ერთ-ერთი იყო იმ 8 პროვინციას შორის, რომლებიც XIX საუკუნის ბოლოს ფილიპინებში ესპანური მმართველობის წინააღმდეგ აჯანყდნენ. ფილიპინების რევოლუციაში მანილის როლი ფილიპინების დროშაზეცაა ასახული, რომელზეც მზის რვა სხივი აჯანყებული პროვინციების სიმბოლოა.
გეოგრაფია
ეროვნული დედაქალაქის რეგიონი ლუსონის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს. რეგიონი დასავლეთით მდინარე პასიგის ალუვიური მიწებიდან აღმოსავლეთით მარიკინის ხეობამდეა გადაჭიმული. რეგიონი გეოგრაფიულად 4 ზონად იყოფა: სანაპიროს დაბლობი, გვადალუპეს პლატო, მარიკინის ხეობა და ლაგუნის დაბლობი.
სანაპიროს დაბლობი ზონა მანილის ყურის მახლობლად ვაკეებს მოიცავს. ამ ზონაში მანილა, ნავოტასი, მალაბონის ნაწილი და პასაისა და პარანიაკეს დასავლეთი ტერიტორიებია მოქცეული, სადაც მიწები ზღვის დონიდან 0 მეტრიდან 5 მეტრამდეა (მანილის ყურე), მაკატისა და მანდალუიონგის დასავლეთ ნაწილში. სანაპირო დაბლობი ოფშორული თევზჭერისა და სათევზაო გუბურების განვითარებისთვის შესაბამის რესურსს წარმოადგენს. შერეული გამოყენების ურბანული განვითარებისთვის ამ ზონაში მიწების ათვისების არაერთი პროექტი ხორციელდება.
ცენტრალური ანუ გვადალუპეს პლატო ურბანული საქმიანობისთვის ყველაზე ადაპტირებული ტერიტორია არა მხოლოდ მყარი გეოგრაფიული საფუძვლის, არამედ ლუსონის მთელ დანარჩენ ნაწილთან დამაკავშირებელი ინფრასტრუქტურის გამოც. ზონა ძირითადად საცხოვრებელ სივრცეებს მოიცავს და ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის ყველაზე მჭიდროდ დასახლებულ ქალაქებს: სან-ხუანს, მაკატსა და კესონს, ასევე კალოოკანისა და მანდალუიონგის უმეტეს ნაწილს. ტერიტორია ზღვის დონიდან 20-40 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. პლატო დასავლეთით თანდათანობით დაბლდება, ხოლო ჩრდილო-აღმოსავლეთით პლატო ზღვის დონიდან 70-100 მეტრამდე მაღლდება. ტერიტორია ვიწროვდება მდინარე პასიგის გასწვრივ.
მარიკინის ხეობა მდინარე მარიკინის გასწვრივ მდებარე ჭალასა და ლაგუნა-დე-ბაის გასვწვრივ დელტას მოიცავს. ხეობა ზღვის დონიდან 2 (ლაგუნა-დე-ბაის მახლობლად) — 30 მეტრის (ჩრდილოეთით მონტალბანისკენ) სიმაღლეზე მდებარეობს. გარშემორტყმულია ცენტრალური პლატოთი და რისალის მთებით. ნაყოფიერი მიწები მარცვლეულის კულტივაციისთვისაა შესაფერისი, ხოლო მდინარე მარიკინის წყალი ინდუსტრიული და საყოფაცხოვრებო მიზნებისთვის გამოიყინება.
ლაგუნის დაბლობი არა მხოლოდ სოფლის მეურნეობისა და აკვაკულტურის, არამედ ინდუსტრიული საქმიანობისთვისაც გამოიყენება. S
კლიმატი
ტენიანობის მაჩვენებელი მთელი წლის მანძილზე მაღალია. მშრალი სეზონი დეკემბრიდან აპრილამდე გრძელდება, ხოლო წვიმების სეზონი — წელიწადის დარჩენილ დროს.
კარლოს ალბერტო ტორესი
კარლოს ალბერტო ტორესი (Carlos Alberto Torres; დ. 17 ივლისი, 1944, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია — გ. 25 ოქტომბერი, 2016, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა მარჯვენა მცველის პოზიციაზე. 1970 წლის მსოფლიო ჩემპიონი ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემადგენლობაში. 1999 წელს Placar-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 46-ე ადგილზე დასახელდა.
ბიოგრაფია
ფეხბურთის თამაში რიო-დე-ჟანეიროში დაიწყო. 1963 წელს „ფლუმინენსესთან“ აფორმებს კონტრაქტს და პირველივე სეზონში საუცხოო საფეხბურთო მონაცემებით — მათ შორის მაღალი ტექნიკური მომზადებით და მოედნის ხედვის შესანიშნავი უნარით იპყრობს, როგორც გულშემატკივართა, ასევე სპეციალისტთა ყურადღებას. მიუხედავად იმისა, რომ სათამაშო ამპლუიდან გამომდინარე მარჯვენა მცველის პოზიციაზე უწევდა თამაში, დროთა განმავლობაში სულ უფრო მეტ გავლენას ახდენდა თამაშის მსვლელობაზე და თავის უშუალო ფუნქციებთან ერთად, საკმაოდ ხშირად ითავსებდა შეტევის ორგანიზატორის ფუნქციებსაც.
„ფლუმინენსეში“ გატარებული სამი სეზონის შემდეგ, 1966 წელს „სანტოსში“ გადადის, სადაც თავისი კარიერის მომდევნო რვა წელს ატარებს. ამ ხნის განმავლობაში „სანტოსის“ მაისურით 445 შეხვედრას თამაშობს და 40-ჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. 1974–1977 წლებში კვლავ „ფლუმინენსეშია“. საერთო ჯამში, „ფლუმინენსთან“ ერთად სამჯერ კარიოკას ჩემპიონი და ერთხელ გუანაბარას თასის მფლობელი ხდება, ხოლო „სანტოსის“ შემადგენლობაში ერთხელ რიო–სან-პაულუს ტურნირში, ორჯერ ბრაზილიის და ხუთჯერ პაულისტას ჩემპიონატში იმარჯვებს, ასევე პრატას თასსა და სამხრეთ ამერიკის რეკოპას ეუფლება.
სანაკრებო კარიერა
1964–1977 წლებში იყო ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების წევრი, რომლის შემადგენლობაში 53 მატჩი ითამაშა და 8 ბურთი გაიტანა.
მსოფლიო ჩემპიონატზე
კარლოს ალბერტომ მექსიკის 1970 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის 6 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1944 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2016 კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:ფლამენგოს ფეხბურთელები კატეგორია:სანტოსის ფეხბურთელები კატეგორია:ფლუმინენსეს ფეხბურთელები კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:ფიფას 100-ეული კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:ბრაზილიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში
ოქროს გლობუსის 23-ე დაჯილდოება
ოქროს გლობუსის 23-ე დაჯილდოება გაიმართა 1966 წლის 28 თებერვალს. მასში 1965 წლის ფილმები მონაწილეობდნენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოქროს გლობუსი
სტოლიპინის აგრარული რეფორმა
სტოლიპინის აგრარული რეფორმა დაიწყო 1906 წლის 9 ნოემბერს და შეწყდა 1917 წლის 28 ივნისს ( ახ. სტ. 11 ივლისი ) დროებითი მთავრობის გადაწყვეტილებით. სახელწოდება მომდინარეობს პეტრე სტოლიპინის გვარიდან, რომელიც რეფორმის ინიციატორი და ხელმძღვანელი იყო.
1905–1907 წლების რევოლუციის დამარცხებით ცარიზმსა და მემამულეებს საშუალება მიეცათ რეფორმის გზით აღმოეფხვრათ ბატონყმობის ნაშთები გლეხთა სანადელო მიწათმფლობელობაში, ამასთანავე, ისე, რომ მემამულეთა მიწათმფლობელობა შეენარჩუნებიათ. მათი მიზანი იყო გლეხ ბურჟუაზიასთან კავშირის განმტკიცება, ხოლო მთავარი შინაარსი — თემის დანგრევა და გლეხურ მიწათმფლობელობაში კერძო საკუთრების დამკვიდრება. გლეხებს სანადელო მიწების ყიდვა-გაყიდვის ნება დართეს, რამაც დააჩქარა სოფლის ღარიბთა სანადელო მიწებიდან წასვლა და მიწების თავმოყრა კულაკთა ხელში. თემიდან გამოყოფილ გლეხობას მიწა ერთ ადგილას ეძლეოდა, რის შედეგადაც იქმნებოდა ხუტორები და ოტრუბები. თემს ძალდატანებით არღვევდნენ, ამასთან კულაკებს გლეხების საუკეთესო მიწებს აძლევდნენ. ამ საქმეში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა საგლეხო ბანკმა. სესხი ძირითადად მიეცათ ცალკეულ მეპატრონეებს, ე. ი. უპირატესად კულაკებს, მ. შ. ხუტორებისა და ოტრუბების მფლობელებს — შეღავათით. საკუთარი მიწის ფონდიდან 3/4 ბანკმა სწორედ მათ მიჰყიდა.
სტოლიპინის აგრარული რეფორმა ითვალისწინებდა რუსეთის ცენტრალური რაიონებიდან ღარიბი გლეხობის გადასახლებას განაპირა მხარეებში, განსაკუთრებით — ციმბირში. მთავრობა აქტიურად ერეოდა ამ პროცესში. 1906–1916 წლებში გადაასახლეს 3 მილიონი გლეხი, უკან დაბრუნდა 18% (548 ათ. სული). 1916 წლის 1 იანვრისთვის თემიდან გავიდა 2478 ათ. გლეხური მეურნეობა და თან გაიტანა 16 919 ათ. დესეტინა მიწა, რაც შეადგენდა სათემო მეურნეობების 26%-ს და სათემო მფლობელობაში არსებული მიწების 15%-ს. რეფორმამ დააჩქარა და გააადვილა სანადელო მიწების სავაჭრო ბრუნვაში მოქცევა, რის შედეგადაც დაჩქარდა და გაიზარდა გლეხთა კლასობრივი დიფენციაცია. 1079,9 ათ. გლეხმა (თემიდან გამოსულთა 53%) 1908–1915 წლებში გაყიდა 3776,2 ათასი დესეტინა მიწა (სანადელო მიწების 22,4%). მიწის გამყიდველთა უმრავლესობა პარტახდებოდა, მათი მიწები კი კულაკთა ხელში იყრიდა თავს. არ გამართლდა მეფის მთავრობის იმედი ხუტორებისა და ოტრუბების საფუძველზე სოფელში დასაყრდენი ბაზის შექმნისა. 1907–1916 წლებში სანადელო მიწებზე შეიქმნა 1317 ათ. ასეთი ახალი მეურნეობა, რომლის მიწის ფონდი 12 777 ათ. დესეტინას შეადგენდა. საგლეხო ბანკის მეშვეობით 339 ათ. მეურნეობამ შეისყიდა 4137 ათ. დესეტინა მიწა, სახაზინო მიწებზე 13 ათ. მეურნეობამ — 224 ათ. დესეტინა, ე. ი. სულ მათი რაოდენობა 1670 ათასს უდრიდა, ხოლო მიწა 17 138 ათ. დესეტინას. ხუტორებსა და ოტრუბებში მეურნეობათა მოწყობა დიდ სახსრებს მოითხოვდა და ამიტომ მათი უმრავლესობა ღატაკდებოდა, შეძლებულთა რიცხვი კი მცირე იყო. რეფორმის ჩავარდნის მიზეზად შესაძლოა მივიჩნიოთ აგრეთვე 1911 წლის შიმშილობა, რომელმაც რუსეთის ძირითად სამიწათმოქმედო რაიონებში 30 მილიონი კაცი მოიცვა.
სტოლიპინის აგრარულმა რეფორმამ ქვეყანა ვერ მიიყვანა სოციალურ-ეკონომიკურ დარგში ძირფესვიან ცვლილებებამდე, ვერ აღმოფხვრა ახალი ბურჟუაზიულ-დემოკრატიული რევოლუციის მომწიფების მიზეზები. პირიქით, რეფორმის გატარების წლებში განვითარდა გლეხთა მასობრივი რევოლუციური მოძრაობა, რომელიც ძირითადად მემამულეთა მიწათმფლობელობის წინააღმდეგ იყო მიმართული, გაძლიერდა სოფლის ღარიბთა ბრძოლა სოფლის ბურჟუაზიის, კულაკების, მ. შ. ხუტორებისა და ოტრუბების მფლობელთა წინააღმდეგ. ამასთანავე, რამდენადაც რეფორმა ხელს უწყობდა რუსეთში კაპიტალიზმის განვითარებას, მას პროგრესული მნიშვნელობა ჰქონდა.
სტოლიპინის აგრარული რეფორმის გატარება საქართველოში
სტოლიპინის აგრარული რეფორმის გატარება საქართველოში განსხვავებული პირობების მიუხედავად, ძირითადად იმავე მიზანს ისახავდა: დროებით ვალდებულთა ინსტიტუტის ლიკვიდაცია და ნადელების სავალდებულო გამოსყიდვის მეშვეობით მიწების გლეხთა საკუთრებად დამტკიცება; საგლეხო ბანკის საშუალებით სანადელო მიწების შესყიდვა და კულაკებისადმი დახმარება; რუსეთიდან კოლონიზაციის გაძლიერება. 1912 წლის 20 დეკემბერს კანონით უქმდებოდა დროებით ვალდებულ გლეხთა ინსტიტუტი (გლეხთა მიერ მიწების სავალდებულო გამოსყიდვით). სესხის დაფარვის ვადებად დაწესდა 56, 41 ან 28 წელი. მიუხედავად ამისა, დროებით ვალდებულთა ინსტიტუტი ფაქტობრივად 1917 წლის რევოლუციამდე შემორჩა. საგლეხო ბანკის ამიერკავკასიის განყოფილების ხელში მოქცეული მიწის ფონდიდან დროებით ვალდებულმა გლეხებმა უმნიშვნელო დახმარება მიიღეს. მაგ., ქუთაისის გუბერნიაში 1906–1914 წლებში გლეხებმა სულ ამ გზით შეისყიდეს 2068 დესეტინა მიწა, აქედან, 62,6% — ამხანაგობებმა, 3,7% — ცალკე ოჯახებმა. ამავე დროს, ბანკის მიერ შესყიდული ათიათასობით დესეტინა მიწა ძირითადად კოლონიზაციის ფონდში შევიდა. ამგვარად რეფორმამ ამ მხრივაც კრახი განიცადა.
რაც შეეხება კოლონიზაციას, აქ წარმატებით სრულდებოდა ცარიზმის გეგმები. იმ დროს, როდესაც ადგილობრივი გლეხები უკიდურეს მცირემიწიანობას განიცდიდნენ, მათ ხარჯზე უხვად ხდებოდა კოლონისტებისათვის მიწების გაცემა. მაგ., 1908 წელს საქართველოში საკოლონიზაციო ფონდი შეადგენდა 258 580 დესეტინას. 1908–1915 წლებში ამ ფონდს შეემატა 285 287 დესეტინა. სულ 1915 წლისათვის 80 786 კოლონისტისათვის გამოყვეს 543 867 დესეტინა მიწა.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის იმპერია კატეგორია:რუსეთის ეკონომიკური რეფორმები
ყაზიანი (გუბადლის რაიონი)
ქაზიანი  (Qazyan) — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუბადლის რაიონის სოფლები
შპრეე
შპრეე (Spree, Spréva, სორბ. Sprjewja) — მდინარე, რომელიც მიედინება გერმანიის საქსონიის, ბრანდენბურგის და ბერლინის ფედერალურ მხარეში და ჩეხეთის უსტეცის მხარეში. დაახლოებით 400 კილომეტრს სიგრძის შპრეე, მდინარე ჰაფელის მარცხენა შენაკადია, რომელიც თავად ჯერ ელბაში და შემდეგ ჩრდილოეთის ზღვაში ჩაედინება. ეს ის მდინარეა, რომელზეც თავდაპირველად ბერლინის ცენტრი აშენდა.
ბერლინის აღმოსავლეთით, დემერიცზეესა და მიუგელზეეს შორის მდებარე მდინარის ეს ნაწილი ცნობილია, როგორც მიუგელშპრეე (Müggelspree).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის მდინარეები კატეგორია:ბერლინის მდინარეები
გიორგი ძოწენიძის ქუჩა
გიორგი ძოწენიძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ვაკის რაიონში (ნუცუბიძის პლატო). დასაწყისი შალვა ნუცუბიძის ქუჩიდან. წარმოიქმნა XX საუკუნის 70-იან წლებში.1981 წელს  ნუცუბიძის პლატოზე მდებარე უსახელო ქუჩას გიორგი ძოწენიძის სახელი ეწოდა.
მირამარი (ვალენსია)
მირამარი   — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის საფორის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 3 კმ². მოსახლეობა — 2685 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
დოლნო-იაბოლჩიშტე
დოლნო-იაბოლჩიშტე (Долно Јаболчиште) — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, ჩაშკის თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 128 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 718 ადამიანს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ჩაშკის თემის სოფლები
Life (ტელეარხი)
Life (ან L!FE; ადრე — LifeNews) — რუსული ინფორმაციული სამსახური. აქვს 24-საათიანი ტელეარხი, რადიო და სიახლეების პორტალი. მუშაობა დაიწყო 2009 წლის სექტემბერში, არხის მფლობელი არის არამ გაბრელიანოვი, ხოლო 2016 წლის აპრილის მონაცემებით აუდიტორია შეადგენს 15 მილიონს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსული მედია კატეგორია:რუსული ტელეარხები კატეგორია:რუსული საინფორმაციო სააგენტები
ბაქოს შუშის დარბაზი
ბაქოს შუშის დარბაზი Bakı Kristal Zalı — დახურული არენა ბაქოში, აზერბაიჯანში. მდებარეობს ბაქოს სანაპიროზე, სახელმწიფო დროშის მოედანთან. ბაქოს შუშის დარბაზის მშენებლობა 2011 წლის აგვისტოში დაიწყო და 2012 წლის აპრილში დასრულდა. ბაქოს შუშის დარბაზმა უმასპინძლა 202 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსს.
ისტორია
ორგანიზაციის - Human Rights Watch - თქმით, აზერბაიჯანის მთავრობამ შუშის სასახლის ასაშენებლად მომავალი არენის ადგილიდან კანონის დარღვევით ათეულობით ოჯახი გადაასახლა. ბევრი ოჯახი ღამით, გაფრთხილების გარეშე, ძალის გამოყენებით გაასახლეს და კომპენსაცია არ მიუღიათ.
არენის დასრულების თარიღად 2012 წლის 31 მარტი იყო ჩაფიქრებული, თუმცა ამინდის მდგომარეობის გამო პროექტის დასრულების თარიღმა 3 კვირით გადაიწია. 2012 წლის 16 აპრილს გამოაცხადეს, რომ შენობა მზად იყო. ბაქოს შუშის სასახლე 2012 წლის 7 მაისს, აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა და პირველმა ლედიმ, მეჰრიბან ალიევამ გახსნეს.
კონცერტები
ბაქოს შუშის დარბაზში პირველი მნიშვნელოვანი კონცერტი 2012 წლის 22-26 მაისს ჩატარებული ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი იყო. მოგვიანებით, იმავე წელს, ჯენიფერ ლოპესის, შაკირასა და რიანას კონცერტები გაიმართა. 2017 წლის 22 სექტემბერს დარბაზში ადგილობრივმა მომღერალმა, აიღუნ ქაზიმოვამ გამართა კონცერტი. 2018 წლის 28 მაისს აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დაარსებიდან 100 წლისთავისადდმი მიძღვნილი იუბილეც ბაქოს შუშის დარბაზში გაიმართა.
სპორტი
ბაქოს შუშის დარბაზში გაიმართა 2015 წლის ევროპული თამაშების შეჯიბრებები ფრნებურთში, კრივში, კარატეში, ტაიკვანდოსა და ფარიკაობის სახეობებში. 2016 წლის 1-14 სექტემბერს ბაქოს შუშის დარბაზმა 2016 წლის საჭადრაკო ოლიმპიადას უმასპინძლა.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ტურისტული ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები კატეგორია:ბაქოს სპორტული არენები კატეგორია:ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის არენები
Azamara Quest
Azamara Quest-ს დაახლოებით 710 მგზავრი და ეკიპაჟის 410 წევრი გადაჰყავს (1:2 კოეფიციენტი სტაფი-სტუმარი). პირველი სეზონი გემმა კარიბის ზღვის აუზში გაატარა. პატარა ზომის გამო, მას თავისუფლად შეუძლია ესტუმროს ყველაზე ნაკლებად მონახულებად პორტებსაც კი, მაგალითად ისეთებს, როგორებიცაა სენ-ბარტელმი და გვადელუპა. ასევე შეუძლია პანამის არხში გავლაც.
მისი დობილი გემებია: Azamara Journey, MS Insignia, MS Regatta, Ocean Princess, Pacific Princess, MV Adonia, MS Nautica.
პირობები
გემზე განთავსებულია ინტერნეტ-კაფე, მარტინის ბარი, სამორინე, აუზი, საყიდლების ზონა, სატანვარჯიშო დარბაზი და რამდენიმე რესტორანი.
2012 წლის ხანძარი
2012 წლის 30 მარტს, გემის ძრავების ოთახში ხანძარი გაჩნდა.
ხანძარმა საკრუიზო გემი დროებით მწყობრიდან გამოიყვანა. ამ დროს ის ფილიპინების სამხრეთ წყლებში იმყოფებოდა და 1001 მგზავრი გადაჰყავდა. Azamara Quest მანილიდან მალაიზიის ქალაქ სანდაკანში მიემართებოდა. ცეცხლი ძრავების ოთახს არ გასცდენია და მისი ლოკალიზაცია სულ მალე მოხერხდა. არ დაშავებულა არც ერთი მგზავრი.
ლიმბაჟის მხარე
ლიმბაჟის მხარე (Limbažu novads) — ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში, ვიძემეს რეგიონში. მხარე მოიცავს 7 თემს და ქალაქ ლიმბაჟს, რომელიც წარმოადგენს მხარის ადმინისტრაციულ ცენტრს.
ესაზღვრება სალაცგრივის, ალოიის, კოცენის, პარგაუიის, კრიმულდის, სეისის, საულკრასტის მხარეები.
მხარე დაარსდა 2009 წლის 1 ივლისს, ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული რეფორმის დასრულებისას ლიმბაჟის რაიონის ტერიტორიის ნაწილზე.
მოსახლეობა
მოსახლეობა 2010 წლის 1 იანვრისათვის შეადგენს 19 538 კაცს. მხარის ფართობია 1 170,9 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:ლატვიის მხარეები
მედინა-ასაჰარა
მედინა-აზაჰარა (Medina Azahara, მომდინარეობს مدينة الزهراء) — სასახლეების ქალაქი ესპანეთში. აგებულია X საუკუნეში ომაიანების დინასტიის ხალიფა აბდ ალ-რაჰმან III-ის ბრძანების შესაბამისად. მდებარეობს კორდობიდან დასავლეთით 8 კილომეტრში, სიერა-მორენას მთიანი ქედის რაიონში.
ქალაქის აგების ძირითადი მიზეზი ატარებდა პოლიტიკურ-იდეოლოგიურ ხასიათს: ხალიფის ტიტული მისი მფლობელისაგან მოითხოვდა ახალი ქალაქის, როგორც ძალაუფლების სიმბოლოს დაარსებას. ქალაქის აშენებით ომაიან ხალიფებს სურდათ წარმოჩენილიყვნენ ჩრდილოეთ აფრიკაში გაბატონებული ფატიმიდების ხალიფებზე უკეთესები. გარდა პოლიტიკისა, ისინი ასევე ოპონენტები იყვნენ რელიგიურ საკითხებში, კერძოდ, ფატიმიდები მისდევდნენ შიიტური ისლამის მიმდინარეობას და მტრობდნენ ომაიანებს, რომელთა უმეტესობა მისდევდა სუნიტურ ისლამს.
ასევე გავრცელებულია პოპულარული მოსაზრება, რომ ქალაქი ააგეს ხალიფის ფავორიტის სახელად აზ-ზაჰრას პატივსაცემად.
1923 წელს არქეოლოგიური გათხრების შემდეგ მედინა ასაჰარა აღიარეს ესპანეთის ეროვნული კულტურის ძეგლად, ხოლო 2018 წელს იგი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
სქოლიო
კატეგორია:ესპანეთის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:ისლამური არქიტექტურა
ოლივა (ესპანეთი)
ოლივა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის საფორის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 59,93 კმ². მოსახლეობა — 25 224 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
ალექსანდრე აბდულოვი
ალექსანდრე აბდულოვი (დ. 29 მაისი, 1953, ტობოლსკი, ტიუმენის ოლქი — გ. 3 იანვარი, 2008, მოსკოვი) — საბჭოთა და რუსი კინოსა და თეატრის მსახიობი, რეჟისორი, რსფსრ-ის დამსახურებული მსახიობი (1986) და რსფსრ-ის სახალხო არტისტი (1991). .
განასახიერა მრავალი როლი საბჭოთა კინოში. მათ შორის აღსანიშნავია დათვი („ჩვეულებრივი სასწაული“), ჰენრიხ რამკოლფი („სწორედ ის მიუნჰაუზენი“), რობერ დე შარანსი („ეძიეთ ქალი“), ჟაკობი („სიყვარულის ფორმულა“), ფაგოტი/კოროვიევი („ოსტატი და მარგარიტა“).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1953 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2008 კატეგორია:XX საუკუნის რუსი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის რუსი მამაკაცი მსახიობები
მონტაფონი
მონტაფონი (Montafon; ადგილობრივ დიალექტზე: „მუნტაფუ“) — 39 კმ სიგრძის ხეობა ავსტრიაში, ფორარლბერგის ფედერალურ შტატში.
მასზე გადის მდინარე ილი და ვრცელდება ქალაქ ბლუდენციდან, სამხრეთით სილვრეტასა და რეტიკონის ქედამდე. ფორარლბერგის ყველაზე მაღალი მთაა პიზ ბუინი, რომლის სიმაღლე 3312 მეტრს აღწევს. მონტაფონის რეგიონში ცხოვრობს 16,421 ადამიანი (2021 წლის მონაცემებით).
გეოგრაფია
მუნიციპალიტეტებია:
სოფლის მეურნეობა და მიწათმოქმედება
მიწათმოქმედება და სოფლის მეურნეობა ალპური ტრანსჰუმანციის ნაწილია. ეს არის სამფაზიანი სეზონური გადაყვანა საძოვრებზე ზამთარში ხეობებს შორის და ზაფხულში მაღალმთიან საძოვრებზე, რაც უზრუნველყოფს პირუტყვის საკმარისი საკვებით მომარაგებას მთელი წლის განმავლობაში. მიუხედავად იმისა, რომ ტურიზმს უფრო მეტ წვლილი შეაქვს ეკონომიკის ზრდაში, ტრანსჰუმანცია კვლავ მნიშვნელოვანი ეკონომიკური ფაქტორია მოსახლეობის ნაწილისთვის.
სპორტი
აქ ასევე არის რვა საფეხმავლო პარკი და 15 ფიქსირებული საბაგირო მარშრუტ, ასევე ორი 9 ხვრელიანი გოლფის მოედანი.
ყოველწლიური ღონისძიებები
Montafoner Resonanzen არის მუსიკალური ფესტივალი, რომელიც შედგება მთელი რიგი ღონისძიებებისგან მონტაფონის რეგიონში. იგი ყოველწლიურად ტარდება შაბათ-კვირას აგვისტოსა და სექტემბერში. ყოველი შაბათ-კვირა ეძღვნება სხვადასხვა ჟანრს (კლასიკური, ჯაზი, ავსტრიული ხალხური მუსიკა, ორგანი, კროს-ოვერი).
სპორტი
მონტაფონ-არლბერგის მარათონი არის სამთო მარათონი, რომელიც ტარდება 2003 წლიდან. მარათონში მონაწილეებმა უნდა დაძლიონ 42,195 მეტრი და გაიარონ ორი ფედერალური შტატი.
ტრახტი
ტრახტი არის მონტაფონის ქალთა სადღესასწაულო კოსტიუმი, რომელიც შედგება შავი კაბისგან (Juppa), რომლის ბოდიუსი (ქსოვილი, რომელიც ფრავს ტანს კისრიდან წელამდე) წინა მხარეს არის შეკრული. ტრახტის მნიშვნელოვანი ნაწილია ასევე პასტელური ფერების თავსაფარი.
ასევე ტრადიციული სამოსია „ლიბლი“, რომელიც გამოიყენება ცეკვის დროს. ამ შემთხვევაში, თეთრი ბლუზაც კოსტიუმის ნაწილია.
კრებითი სახელები
კრებითი სახელები — საზოგადო სახელები, რომლებიც აღნიშნავენ ერთგვარ საგანთა კრებულს. მაგალითად: ხალხი, ერი, ჯარი, ჯოგი, სტუდენტობა, ხროვა, ფარა, გუნდი და სხვა.
მონტაფონი
სამზარეულო
Montafoner Sauerkäse არის ყველის სახეობა, რომელიც მზადდება მონტაფონში მე-12 საუკუნიდან. ამ მონტაფონურ ყველს აქვს ძალიან ცოტა ცხიმი (მშრალ ნივთიერებაში 1-10% ცხიმი).
კრებითი სახელები
კრებითი მნიშვნელობა აქვს იმ სახელებს, რომლებიც არიან ნარ სუფიქსით წარმოქმნილი. მაგალითად: ნაძვ-ნარ-ი, დაფ-ნარ-ი, წაბლ-ნარ-ი და სხვა. ამ შემთხვევაში, „ნარ“ სუფიქსით წარმოქმნილი სახელი აღნიშნავს ადგილს, სადაც უხვად არის ესა თუ ის საგანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართული ენა კატეგორია:გრამატიკა
მონტაფონი
მუზეუმები
მონტაფონის ხეობაში ოთხი მუზეუმია:
სქოლიო
კატეგორია:ხეობები კატეგორია:ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები კატეგორია:ხეობები ქვეყნების მიხედვით კატეგორია:ავსტრიის ადმინისტრაციული ერთეულები კატეგორია:ხეობები ავსტრიაში
ფელისბურგუ
ფელისბურგუ (Felisburgo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 786 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 877 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11.53 კმ²-ზე. ფართობი 596 215 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ჯანლუკა ლაპადულა
ჯანლუკა ლაპადულა (Gianluca Lapadula; დ. 7 თებერვალი, 1990, ტურინი, იტალია) — იტალიელი ფეხბურთელი. ამპლუით თავდამსხმელი, თამაშობს მილანში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1990 კატეგორია:დაბადებული 7 თებერვალი
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები მადაგასკარში
2014 წლის მონაცემებით მადაგასკარში იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის 3 ძეგლია. იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 1007 ძეგლია შეტანილი, მათ შორის 0,3 % მადაგასკარის ძეგლებია.
მადაგასკარის სამი მემკვიდრეობის ძეგლიდან: 1 კულტურული ძეგლია, 2 კი ბუნების ძეგლი. 1 ობიექტი (ცინჟი-დიუ-ბემარაჰის ნაკრძალი) ობიექტი წარმოადგენს ბუნების საოცრებას, ან ტერიტორიას, რომელსაც აქვს გამორჩეული სილამაზე და ესთეტიკური მნიშვნელობა (კრიტერიუმი VII). 1 ბუნების ძეგლი (აცინანანის ტროპიკული ტყე) 2010 წელს შეიტანეს  საფრთხის ქვეშ მყოფი ძეგლების სიაში.
ცხრილი
ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში დამატების თარიღის მიხედვით.
რესურსები ინტერნეტში
* მადაგასკარი
ქართლის ცხოვრების გაგრძელება
„ქართლის ცხოვრების“ გაგრძელება:
თხზულება 3-ჯერ არის გამოცემული — მ. ჯანაშვილის (1907, ნაკლული ტექსტი), ი. ჯავახიშვილისა (1940) და ს. ყაუხჩიშვილის მიერ (1939).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ცხოვრება
როზ რაპონდა
როზ რაპონდა (Rose Raponda; დ. 1963 ან 1964) — გაბონელი პოლიტიკოსი, გაბონის პრემიერ-მინისტრი 2020 წლის 16 ივლისიდან. ქვეყნის პირველი ქალი პრემიერ-მინისტრი, მანამდე იგი იყო ლიბრევილის მერი, ხოლო შემდეგ ქვეყნის თავდაცვის მინისტრი 2019-2020 წლებში.
ბიოგრაფია
როზ რაპონდა დაიბადა 1963 ან 1964 წელს. ბანტუს წარმომადგენელი მპონგვეს ეთნიკური ჯგუფის წევრი. მან დაასრულა გაბონის ეკონომიკისა და ფინანსების ინსტიტუტი და აქვს ხარისხი ეკონომიკასა და სახალხო ფინანსებში.
კარიერა
როზ რაპონდა მუშაობდა გაბონის საბინაო ბანკის გენერალური დირექტორის მოადგილედ და შემდეგ გენერალურ დირექტორად. იგი მუშაობდა ფინანსთა მინისტრად 2012 წლის თებერვლიდან 2014 წლის იანვრამდე. დედაქალაქის მერად აირჩიეს 2014 წლის 26 სექტემბერს და წარმოადგენდა გაბონის დემოკრატიულ პარტიას. იგი 1959 წლიდან პირველი ქალია, რომელსაც ეს თანამდებობა ეკავა. იგი ასევე გახდა აფრიკის გაერთიანებული ქალაქებისა და ადგილობრივი მმართველობების პრეზიდენტი.
2019 წლის 12 თებერვალს, იანვრის წარუმატებელი სამხედრო გადატრიალების შემდეგ როზ რაპონდა ქვეყნის პრეზიდენტმა ალი ბონგო ონდიმბამ დანიშნა ქვეყნის თავდაცვის მინისტრად. რაპონდამ შეცვალა ეტიენ მასარ კაბინდა მაკაგა, ბონგოს ოჯახის წევრი, რომელსაც თანამდებობა ეკავა 2016 წლიდან. 2020 წლის 16 ივლისს იგი დანიშნეს პრემიერ-მინისტრად, მას შემდეგ რაც წინამორბედი ჟულიენ ნკოგე ბეკალე გადადგა. როზ რაპონდა ქვეყნის ისტორიაში პირველი ქალი პრემიერ-მინისტრი გახდა. იგი ონდიმბას მეოთხე კაბინეტს ხელმძღვანელობს.
სქოლიო
კატეგორია:გაბონის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:გაბონელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ლიბრევილის მერები კატეგორია:გაბონის თავდაცვის მინისტრები
ლუბანის მხარე
ლუბანის მხარე (Lubānas novads) — ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში, ვიძემეს რეგიონში. მხარე მოიცავს ინდრანის თემს და ქალაქ ლუბანას, რომელიც წარმოადგენს მხარის ადმინისტრაციულ ცენტრს.
ესაზღვრება მადონას, გულბენეს, რუგაიისა და ბალვის მხარეებს.
მხარე დაარსდა 2009 წლის 1 ივლისს, ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული რეფორმის დასრულებისას მადონას რაიონის ტერიტორიაზე.
მოსახლეობა
მოსახლეობა 2010 წლის 1 იანვრისათვის შეადგენს 11 400 კაცს. მხარის ფართობია 225,7 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:ლატვიის მხარეები
კაპისის პროვინცია
კაპისის პროვინცია შეიძლება აღნიშნავდეს:
ქაფანაქჩი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ქაფანაქჩი შეიძლება აღნიშნავდეს:
საქართველო-ხორვატიის ურთიერთობები
საქართველო-ხორვატიის ურთიერთობები — საქართველოსა და ხორვატიის შორის დიპლომატიური ურთიერთობები გაფორმდა 1993 წლის 1 თებერვალს. საქართველოსა და ხორვატიას შორის თანამშრომლობა დინამიურად ვითარდება. ხორვატია მხარს უჭერს საქართველოს ტერიტორიულ მთლიანობასა და სუვერენიტეტს, ასევე ქვეყნის ინტეგრაციას ევროპულ და ევრო-ატლანტიკურ სტრუქტურებში.
ხორვატიის ელჩები საქართველოში
ელჩის რეზიდენცია მდებარეობს ათენში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს დიპლომატიური ურთიერთობები კატეგორია:ხორვატიის დიპლომატიური ურთიერთობები
ვანგუნუ
ვანგუნუ (Vangunu) — ვულკანური კუნძული ნიუ-ჯორჯიის კუნძულების, სოლომონის არქიპელაგის ჯგუფში. ადმინისტრაციულად შედის მელანეზიური სახელმწიფო სოლომონის კუნძულების დასავლეთი პროვინციის შემადგენლობაში.
გეოგრაფია
thumb|250px|left|[[ნიუ-ჯორჯიის კუნძულების რუკა.]] ვანგუნუს კუნძული მდებარეობს წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში. კუნძულიდან ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს კუნძული ახალი გეორგია, დასავლეთით — კუნძული რენდოვა, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — კუნძული სანტა-ისაბელი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — რასელის კუნძულები და გუადალკანალი.
ვანგუნუ წარმოადგენს ვულკანურ კუნძულს, რომელიც ზოგიერთ ადგილას გარშემორტყმულია მარჯნის რიფით და თავისი ფორმით ჰგავს ოვალს. ვანგუნუ შედგება საკმაოდ დასერილი ვულკანური კონუსისგან დიდი კრატერით. კუნძულის ზღვის დონიდან უმაღლესი წერტილია ვანგუნუს მთა, რომლის სიმაღლეა 1082 მეტრი. ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს ლაგუნა როვიანა.
კუნძულზე კლიმატი ტროპიკული და ნოტიოა. ვანგუნუზე ხდება მიწისძვრები და ციკლონებია.
ისტორია
1978 წლიდან ვანგუნუს კუნძული სოლომონის კუნძულების სახელმწიფოს ნაწილია.
მოსახლეობა
1999 წელს კუნძულის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 2212 ადამიანს. კუნძულელები ლაპარაკობენ ორ მელანეზიურ ენაზე: მაროვო (8094 მოლაპარაკე 1999 წელს; ასევე გავრცელებულია კუნძულ ახალი გეორგიის სამხრეთ ნაწილში, კუნძულ ნგატოკაეზე) და ვანგუნუზე (907 მოლაპარაკე 1999 წელს; გავრცელებულია კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში).
ეკონომიკა
ადგილობრივი მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობაა — სოფლის მეურნეობა და თევზჭერა.
სქოლიო
კატეგორია:სოლომონის კუნძულები კატეგორია:სოლომონის კუნძულების კუნძულები კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
პალმა-დე-განდია
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1339
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1339 მიიღეს ერთხმად 2001 წლის 31 იანვარს. საქართველოს შესახებ გაეროს ყველა რეზოლუციის დამტკიცების შემდეგ, კერძოდ 1311 (2000), საბჭომ გადაავადა საქართველოში გაეროს დამკვირვებელთა მისიის (UNOMIG) მანდატი 2001 წლის 31 ივლისამდე.
რეზოლუციის პრეამბულაში, საბჭომ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ მიუღებელია ორ მხარეს შორის პროგრესის არარსებობა საკვანძო საკითხებზე. სიტუაცია რეგიონში მშვიდია, თუმცა კონფლიქტის ზონაში ვითარება არასტაბილური რჩება, ხოლო დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის (დსთ) სამშვიდობო ძალებმა მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს რეგიონში სტაბილურობის დამკვიდრებაში.
უშიშროების საბჭომ მხარი დაუჭირა გენერალური მდივნის, კოფი ანანისა და მისი სპეციალური წარმომადგენლის, ასევე სხვების ძალისხმევას, სიტუაციის სტაბილიზაციის ხელშეწყობაში. სპეციალურ წარმომადგენელს უნდა წარედგინა წინადადება თბილისსა და სოხუმს შორის კონსტიტუციური კომპეტენციების განაწილების შესახებ, აგრეთვე ხაზგასმით აღინიშნა ეკონომიკური რეაბილიტაციის შესახებ წინადადებების პროექტის მომზადება და გალის რაიონში ლტოლვილების დაბრუნება. ასევე, აფხაზურ მხარეს მოუწოდეს მონაწილეობა მიიღოს მოლაპარაკებებში და უკრაინას დაევალა მხარეებს შორის 2001 წლის მარტში მესამე შეხვედრის გამართვა.
რეზოლუციამ, კიდევ ერთხელ დაადასტურა კონფლიქტის შედეგად დემოგრაფიული ცვლილებების მიუღებლობა და დაადასტურა ყველა ლტოლვილის დაბრუნების უფლება. 1994 წლის ცეცხლის შეწყვეტისა და ძალთა დაშორების შესახებ ხელშეკრულების დარღვევა დაგმეს, განსაკუთრებით სამხედრო სწავლება, რომელიც ჩატარდა 2000 წლის ნოემბერში მძიმე შეიარაღების გამოყენებით, რაც გენერალური მდივნის მოხსენებაში აღინიშნა. ამავდროულად, შეიარაღებული ჯგუფების მიერ დანაშაულებრივი ქმედებებისა და აქტივობის გააქტიურებაც დაგმეს, რადგან მას დესტაბილიზაციის ეფექტი ჰქონდა. 2000 წელს გაეროს დამკვირვებელთა მისიის წევრების გატაცება დაგმეს და ორივე მხარის კიდევ ერთხელ შეახსენეს UNOMIG-ის და დსთ-ს სამშვიდობო ძალების უსაფრთხოებისა და გადაადგილების თავისუფლების უზრუნველსაყოფა.
საბოლოოდ, გენერალურ მდივანს დაევალა საბჭოს რეგულარული ინფორმირება მოვლენების შესახებ და სამი თვის შემდეგ მოხსენების მომზადება.
სქოლიო
1339 კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები აფხაზეთის შესახებ კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები საქართველოს შესახებ კატეგორია:აფხაზეთის კონფლიქტი კატეგორია:2001 წელი საქართველოში
აკაკი წერეთლის გამზირი
აკაკი წერეთლის გამზირი —  გამზირი თბილისში, დიდუბის რაიონში (დიდუბე). გიორგი ცაბაძის ქუჩიდან შოთა შალიკაშვილის ხიდამდე. საფუძველი ჩაეყარა შუა საუკუნეებში თბილისის ჩრდილოეთ განაპირა დასახლების, დიდუბის, გაჩენის შემდეგ. XIX საუკუნის 20-იან წლებში აქ გადიოდა გზა ვიურტემბერგელ გერმანელთა დასახლება ალექსანდერდორფამდე და ერქვა „გზა გერმანელთა კოლონიაში“. XIX საუკუნის შუა ხანებში აქ დასახლდნენ მოლოკნები, რომლებიც რუსეთის იმპერიის ცენტრალური რაიონებიდან ჩამოვიდნენ. 1872 წელს, თბილისი– ფოთის რკინიგზის გაყვანის შემდეგ, აქ ქუჩაზე ძირითადად რკინიგზის მუშები დასახლდნენ, შემდეგ — ტრამვაელები. თბილისის 1867 და 1900 წლების გეგმების მიხედვით აკაკი წერეთლის გამზირის დასაწყისი ეჭირა ელისაბედის, ახლანდელი მიხეილ  წინამძღვრიშვილის ქუჩას. ქუჩა თანდათან გაიზარდა ჩრდილოეთით. 30-იან წლებში ბრძოლის ქუჩა დაერქვა (რევოლუციური წარსულის გამო). დატანილია თბილისის 1934 წლის გეგმაზე. დიდუბის ინტენსიური განაშენიანების შედეგად წარმოიქმნა პროსპექტი, რომელსაც 1958 წელს მიენიჭა აკაკი წერეთლის სახელი.
ეს არის დიდუბის რაიონის ძირითადი მაგისტრალი (სიგრძე დაახლოებით 3,8 კმ), მიემართება მტკვრის პარალელურად და უერთდება შოთა შალიკაშვილის (ყოფილი დიდუბის) ხიდს, რომელიც ამ რაიონს აკავშირებს დიღომთან. 60-იან წლებში დაიწყო გამზირის გაფართოება-რეკონსტრუქცია. ძირითადად განაშენიანებულია რვასართულიანი საცხოვრებელი სახლებით. გამზირზეა სააქციო საზოგადოება „თბილქალაქმშენი“, შპს „სამთო ქიმია“, შპს „კოკა-კოლა ბოთლერს ჯორჯია“, ეროვნული სტადიონი [XX საუკუნის 30-იანი წლები, არქიტექტორი არჩილ ქურდიანი, არქიტ. ნ. გრინევსკის მონაწილეობით. რეკონსტრუქცია ჩაუტარდა 1976 (არქიტექტორები:ა. და გ. ქურდიანები. კონსტრუქტორი შ. გაზაშვილი)  და 2006 წელს (არქიტექტორები: გ. და ა. ქურდიანები)], დიდუბის ღვთისმშობლის ეკლესია, ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონი, საგამოფენო ცენტრის — „ექსპოჯორჯიის“ პავილიონები, მძლეოსნობის სასახლე (1979, არქიტექტორები: მ. ლიპარტელიანი, მ. ჩხენკელი, რ. ჯანაშია). გამზირზე დგას აკაკი წერეთლის ძეგლი (მოქანდაკე ბ. ავალიშვილი, არქიტექტორი ოთარ ლითანიშვილი), სკულპტურული კომპოზიცია „გონების აღმაფრენა“ (მოქანდაკე ლ. მამალაძე). გამოდის მეტროს სადგურები „წერეთლის გამზირი“, „დიდუბე“.
ლიტერატურა
წერეთელი
კახაბერ ბილაშვილი
კახაბერ ბილაშვილი (დ. 2 იანვარი, 1946, თბილისი) — ქართველი გეოლოგი, მეცნიერი, პედაგოგი, ტექნიკის დოქტორი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰიდროლოგიის ოკეანოლოგიისა და მეტეოროლოგიის კათედრის ასოცირებული პროფესორი.
ბიოგრაფია
1967 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ინჟინერ-ჰიდროლოგის სპეციალობით.
1968-1969 წლებში მუშაობდა ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტში ინჟინრის თანამდებობაზე. 1969-1972 წლებში გაიარა ასპირანტურის კურსი. 1975-1976 წლებში სტაჟირებას გადიოდა აშშ-ში. 1977 წლიდან მუშაობს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მეტეოროლოგია, კლიმატოლოგია, ოკეანოლოგიის კათედრაზე. 1993-1996 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დოქტორანტი. გამოქვეყნებული აქვს 50-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი. ძირითადი მიმართულებაა წყალქვეშა ფერდობის ტრანსფორმაციის საკითხები, წყალქვეშა ტექნოლოგიების განვითარება, ეკოლოგია, „იუნესკოს“ პროგრამის „ოკეანოგრაფიული მონაცემების საერთაშორისო გაცვლა“ ეროვნული კოორდინატორი საქართველოში. 1997 წელს „სოროსის“ გრანტის მფლობელი პროექტისათვის „საქართველოში არსებული ოკეანოგრაფიული მონაცემების საძიებო-საცნობარო სისტემის „ლურჯი წიგნის“ შექმნა მისი ინტერნეტში ჩართვის მიზნით“, ნატოს პროგრამა „მეცნიერება მშვიდობისათვი“ს, შავი ზღვის აუზის ოკეანოგრაფიული ეკოლოგიური მონიტორინგისა და მონაცემთა ბაზის შექმნა, ოკეანოგრაფიულ მონაცემთა ცენტრების პანევროპული ქსელის შექმნა და შავი ზღვის აუზის ოპერატიული ოკეანოგრაფიული ქსელის გაუმჯობესება, რომლებშიც არის პროექტის ხელმძღვანელი ან თანახელმძღვანელი, ოკეანოლოგიურ მონაცემთა მენეჯმენტი, აგრეთვე ოკეანოგრაფიულ მონაცემთა მოპოვების დამუშავებისა და შენახვის ეროვნული ბიუროს (ოკბი) ხელმძღვანელი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ტერიგენული მასალის დინამიკა საზღვაო უბნებზე“, დაიცვა 1982 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი გეოლოგები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ფირსაათი
ფირსაათი (Pirsaatçay) — მდინარე აზერბაიჯანში. მისი სიგრძე 199 კილომეტრია, აუზის ფართობი – 2280 კმ². სათავე აქვს კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთ კალთაზე. მიედინება ქალაქ ისმაილისა და შემახას ტერიტორიაზე. ერთვის კასპიის ზღვას.
მარგარეტ სამბირია
მარგარეტ სამბირია (Margarete Sambiria, Margrete Sambiria; დ. 1230 — გ. 1282) — დანიის დედოფალი 1252-59 წლებში როგორც კრისტოფერ I-ის მეუღლე. თავისი ვაჟის, დანიის მეფე ერიკ V-ის რეგენტი 1259-64 წლებში. იგი იყო დანიის ისტორიაში პირველი ქალი, რომელიც ფორმალურად მაინც მართავდა ქვეყანას. იგი 1266-82 წლებში ერთპიროვნულად მართავდა დანიის ესტონეთს.
ფირსაათი
ლიტერატურა
კატეგორია:აზერბაიჯანის მდინარეები
მარგარეტ სამბირია
ადრეული წლები
მარგარეტი დაიბადა 1230 წელს. იგი იყო პომერანიის ჰერცოგ შამბორ II-ისა და მისი ცოლის, მატილდა მეკლენბურგელის ასული.
მას დანიასთან კავშირი თავისი პაპა-ბებიის, მეკლენბურგის ჰერცოგ ჰაინრიხ II-ისა და კრისტინა სკონელის ხაზით ჰქონდა. ლედი კრისტინა იყო დანიის ყველაზე დიდი და ძლევამოსილი მაგნატური ოჯახის შთამომავალი, რომლებიც ზელანდიას მართავდნენ. მარგარეტის სახელი ამ დროისათვის ჩრდილო გერმანიაში ძალიან იშვიათი იყო. იგი მას დაარქვეს თავისი დიდი ბებიის, XI საუკუნეში, შვედეთის მეფე ინგე I-ის ასულ მარგარეტ შვედის პატივსაცემად, რომელიც ცოლად მარგარეტის პაპას გაჰყვა ცოლად.
დანიის დედოფლობა
1248 წელს მარგარეტი ცოლად გაჰყვა დანიის მეფე ვალდემარ II-ის ნაბოლარა ვაჟს, პრინც კრისტოფერს. ამ დროისათვის დანიის მეფე ჯერ კიდევ კრისტოფერის უფროსი ძმა, მეფე ერიკ IV იყო. 1250 წელს ერიკი მათმა ძმამ, აბელმა მოკლა, რომელიც 1252 წელს ბრძოლის ველზე მოკლეს. ამ ყოველივეს გათვალისწინებით დანიის მეფე მარგარეტის ქმარი, კრისტოფერ I გახდა. 1252 წლის 25 დეკემბერს, მარგარეტი და კრისტოფერი ერთად ეკურთხნენ დანიის მეფე-დედოფლად.
უკვე როგორც დედოფალი, მარგარეტი აქტიურად იყო ჩაბმული პოლიტიკაში. კრისტოფერს თავისი მეფობისას კონფლიქტი ჰქონდა იარლ ერლენდენთან, რომელიც ლუნდის ეპარქიის მთავარეპისკოპოსი იყო. იგი თავისი ეპარქიის სამეფო გვირგვინისაგან ავტონომიას მოითხოვდა. ამაზე უარის შემდეგ მან არმიის შეგროვება დაიწყო, რის გამოც მეფემ იგი დააპატიმრა.
გოთემი (ტელესერიალი)
გოთემი (Gotham) — ამერიკული დრამატული კრიმინალური ტელესერიალი, რომელიც ბრუნო ჰელერმა შექმნა. სერიალი დამყარებულია DC კომიქსების გმირებზე‎, რომლებიც ბეტმენის კომიქსებში ჩნდებიან. უპირველეს ყოვლისა, ეს გმირები ჯეიმზ გორდონი და ბრიუს უეინი არიან. სერიალში მთავარ როლს ასრულებს ბენ მაკ-კენზი, რომელიც ახალგაზრდა გორდონს თამაშობს. ჰელერი არის სერიალის აღმასრულებელი პროდიუსერი დენი კენონთან ერთად, რომელიც სერიალის საპილოტო ეპიზოდის რეჟისორიც იყო.
გოთემის პრემიერა გაიმართა Fox-ზე, 2014 წლის 22 სექტემბერს. 2016 წლის მარტში სერიალი განაახლეს მესამე სეზონისთვის, რომელიც იმავე წლის 19 სექტემბერს დაიწყო.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები კატეგორია:ტელესერიალები ბეტმენის შესახებ კატეგორია:2010-იანი წლების ამერიკული ტელესერიალები კატეგორია:2014 წელს დაწყებული ამერიკული ტელესერიალები
მარგარეტ სამბირია
დანიის რეგენტი
იგი ასევე იცავდა თავისი შვილის უფლებებს ტახტზე, რომელზეც პრეტენზია მისი მაზლის, განსვენებული მეფე აბელის ვაჟებს ჰქონდათ. მის ვაჟებს ამბიციებით აბელის ქვრივი, წარსულში დედოფალი, მატილდა ჰოლშტაინელი ტენიდა, რომელიც მეტად ინტრიგების მოყვარული ქალბატონი ყოფილა, რის გამოც იგი დანიელ ხალხს სძულდა. მიუხედავად ამისა, საბოლოოდ დამტკიცდა, რომ მისი ვაჟის მემკვიდრეობა სხვა მონარქთა შთამომავლების მემკვიდრეობაზე უფრო უპირატესი იყო.
მატილდა ჰოლშტაინელთან არსებული კონფლიქტი საბოლოოდ იმით დაგვირგვინდა, რომ მარგარეტმა დახმარება მატილდას ძმებს სთხოვა, რომელთაც დის გაჩუმების სანაცვლოდ სამხრეთ დანიაში დიდი მიწები მისცა. მიუხედავად ამისა, მატილდა მაინც არ გაჩერდა. 1261 წელს, ლოენდეს დაკარგვის შემდეგ, მარგარეტმა თავის ვაჟთან ერთად მოწამლა მატილდას ვაჟი, ჰოლშტაინის გრაფი, რითაც ტახტზე დავა შეწყდა. ამით გაბოროტებული მატილდა უცხოელებს შეეკრა. მარგარეტმა ვერ მოახერხა ხელი შეეშალა მატილდასა და შვედეთის რეგენტ ბირგერ იარლის ქორწინება. ამასთან, მატილდამ თავისი მაზლის ასულები შვედეთისა და ნორვეგიის მეფეებზე დააქორწინა. ამის შემდეგ, ტახტზე პრეტენზია მარგარეტის მეორე მაზლის, ერიკ IV-ის ქალიშვილებმა, ახლა უკვე შვედეთის დედოფალმა სოფია და ნორვეგიის დედოფალმა ინგებორგ დანიელებმა განაცხადეს.
ამ ყოველივეს შესახებ, 1263 წელს მარგარეტმა წერილი მისწერა პაპ ურბან IV-ს, რომელსაც ამცნო, რომ ქალები უკანონოდ ითხოვდნენ მისი ვაჟის ტახტს. მართალია ახლა ვერა, თუმცა მას შემდეგ, რაც ერიკ V უშვილოდ დაიღუპა, ტახტზე მაინც მათი შვილები ავიდნენ.