cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დიერდ ლიგეტი
1956 წლიდან Le Grand Macabre-ამდე
თავგადასავლები (Aventures) (1962), ისევე, როგორც მისი თანმხლები ახალი თავგადასავლები (Nouvelles Aventures) (1962–65), არის კომპოზიცია სამი მომღერლის და ინსტრუმენტული სეპტეტისთვის ლიგეტის მიერვე მოგონილ ტექსტზე, რომელსაც სემანტიკური მნიშვნელობა არ გააჩნია. ამ პიესებში თითოეულ მომღერალს ხუთი როლი აქვს შესასრულებელი, რომელიც ხუთ ემოციურ მდგომარეობას მოიცავს და მათ შორის გადასვლები ისე სწრაფად ხდება, რომ ხუთივე ემოცია ერთი პიესის ფარგლებში თანაარსებობს.
ლიგეტის რეკვიემი (1963–65) არის ნაწარმოები სოლო სოპრანოს, სოლო მეცო-სოპრანოს, ოცი მომღერლისგან შემდგარი გუნდის (ოთხ-ოთხი სოპრანო, მეცო, ალტო, ტენორი, ბანი) და ორკესტრისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ იგი იმ დრომდე დაწერილ მის ყველაზე ხანგრძლივ ნაწარმოებს წარმოადგენს, მასში რეკვიემის ტრადიციული ტექსტის მხოლოდ ნაწილია გამოყენებული: „Introitus“, „Kyrie“ (სრულიად ქრომატიული კვაზი-ფუგა, რომლის ნაწილებიც მელიზმატიკური მიკროპოლიფონიის მონტაჟს წარმოადგენს) და „Dies irae“, რომელიც ორ ნაწილადაა გაყოფილი: „De die judicii“ და „Lacrimosa“.
Lux Aeterna (1966) არის a cappella ნაწარმოები 16 ხმისთვის, რომლის ტექსტიც ასევე ლათინურ რეკვიემს უკავშირდება.
ლიგეტის ჩელოს კონცერტი (1966), რომელიც ზიგფრიდ პალმს მიეძღვნა, ორი მოქმედებისგან შედგება: პირველი იწყება თითქმის შეუმჩნეველი ჩელოთი, რომელიც ნელა გადადის საორკესტრო ბგერით კლასტერებში, აღწევს კულმინაციას და შემდეგ კვლავ ნელა უბრუნდება საწყის სიჩუმეს, ხოლო მეორე ნაწილი წარმოადგენს ვირტუოზულ პიესას ჩელოს პარტიაში არსებული დინამიური, ატონალური მელოდიით.
Lontano (1967), სიმფონიური ორკესტრისთვის მიკროპოლიფონიის კიდევ ერთ მაგალითს წარმოადგენს, თუმცა მისი ზოგადი ეფექტი ჰარმონიასთან უფრო ახლოა, კომპლექსური ტექსტურით და ბუნდოვანი ხმოვანებით. იგი სტანდარტული რეპერტუარის ნაწილად იქცა. სიმებიანი კვარტეტი №2 (1968) ხუთი ძლიერ განსხვავებული მოქმედებისგან შედგება. პირველის სტრუქტურა, თავგადასავლების მსგავსად საკმაოდ დანაწევრებულია. მეორეში ყველაფერი ძალიან ნელ მოძრაობამდეა დასული, მუსიკა შორი მანძილიდან მომდინარე შთაბეჭდილებას ტოვებს და ძლიერ ლირიულია. მესამე, („პიძიკატო“), მოქმედება ძლიერ მექანიკურია. მეოთხეში, სწრაფი ტემპით და საშიში ხასიათით, თავმოყრილია ყველაფერი, რაც წინა მოქმედებებში მოხდა, ბოლო კი მასთან ძლიერ კონტრასტულია და საკმაოდ გავრცობილი. ყველა მოქმედება შეიცავს ერთსა და იმავე საბაზისო კონფიგურაციას, თუმცა მათი შეფერილობა და ხედვის კუთხე იმდენად განსხვავებულია, რომ მთლიანი ფორმის აღქმა მხოლოდ ყველა მოქმედების ერთად მოსმენით და კონტექსტში გააზრებითაა შესაძლებელი.
Ramifications (1968–69), რომელიც კამერულ კონცერტამდე ერთი წლით ადრე დაიწერა, განსაზღვრულია სიმებიანი ანსამბლისთვის, რომელიც თორმეტი პარტიისგან შედგება – 7 ვიოლინო, 2 ალტი, 2 ჩელო და 1 კონტრაბასი. თითოეულ პარტიას შეიძლება ერთი ან რამდენიმე შემსრულებელი უკრავდეს. ეს თორმეტი პარტია ორ ჯგუფადაა გაყოფილი, რომლებშიც ერთნაირი რაოდენობის ინსტრუმენტები შედის, თუმცა, პირველი ჯგუფი (ოთხი ვიოლინო, ალტი და ჩელო) მომართულია დაახლოებით მეოთხედი ტონით მაღლა.
კამერულ კონცერტში (1969–70) რამდენიმე შრე, პროცესი და მოძრაობა ერთდროულად ხდება. ხშირია აღნიშვნა „senza tempo“ („ტემპის გარეშე“), თუმცა შემსრულებლებს სრული თავისუფლება არ აქვთ. ლიგეტის მოთხოვნაა, რომ ტექსტურა ნებისმიერ მომენტში მკაცრად კონტროლდებოდეს. ფორმა მუშაობს „ზუსტი მექანიზმის“ მსგავსად. ლიგეტი ყოველთვის აღტაცებული იყო მექანიზმებით, რომლებიც გამართულად არ მუშაობენ და ზოგადად, ტექნოლოგიის და ავტომატიზაციის სამყაროთი. მის ნაწარმოებებში გვხვდება პერიოდული მექანიკური ხმაურები, რაც ალუზიაა გაუმართავ მექანიზმზე. ინსტრუმენტული შემადგენლობა მოიცავს ფლეიტას (უკრავს პიკოლოსაც), ჰობოის (oboe d'amore და ინგლისური ქარახსა), კლარნეტი, ბანის კლარნეტი (მეორე კლარნეტი), ვალტორნა, ტრომბონი, კლავესინი (ჰემონდის ორღანი), ფორტეპიანო (ჩელესტა) და სოლო სიმებიანი კვარტეტი.
ამ კომპოზიციების უმეტესობაში უპირველეს ფორმალურ პარამეტრს წარმოადგენს ტემბრი და არა ტრადიციულად მიღებული ბგერის სიმაღლე და რიტმი. აღნიშნულ პრაქტიკას სონორიზმი ეწოდება.
1970-იანი წლებიდან ლიგეტი სონორიზმს ნაწილობრივ ჩამოშორდა და რიტმზე კონცენტრირდა. Continuum (1968) და საათები და ღრუბლები (1972–73) მანამდე დაწერა, ვიდრე სტივ რაიხის და ტერი რაილის მუსიკას მოისმენდა, თუმცა, მეორე მისი სამი პიესიდან ორი ფორტეპიანოსთვის (1976), სახელად „ავტოპორტრეტი რაიხთან და რაილისთან ერთად (და შოპენთან, უკანა პლანზე)“, მათ გავლენას ადასტურებს. 1970-იან წლებშივე დაინტერესდა ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ბანდას ტომის პოლიფონიური სასულე მუსიკით, რომლის ჩანაწერიც ერთ-ერთმა სტუდენტმა მოასმენინა.
1977 წელს, შეკვეთიდან 13 წლის შემდეგ დაასრულა თავისი ერთადერთი ოპერა Le Grand Macabre. ნაწარმოები, რომელიც ზედაპირულად ეფუძნება მიშელ დე გელდერონის 1934 წლის პიესას La balade du grand macabre, აბსურდის თეატრის ნიმუშია, რომელსაც კომპოზიტორი „ანტი-ანტი-ოპერას“ უწოდებდა. მასში, პერსონიფიცირებული სიკვდილი (Nekrotzar) ჩადის ფიქციურ ქალაქ ბრეგელანში და აცხადებს, რომ მსოფლიოს აღსასრული შუაღამისას დადგება. მუსიკალურად Le Grand Macabre იყენებს ხერხებს, რომლებიც ლიგეტის ადრინდელ ნაწარმოებებთან არ ასოცირდება, მათ შორის, სხვა ნამუშევრების ციტირებას ან ფსევდო-ციტირებას და კონსონანტურ ტერციებს და სექსტებს.
Le Grand Macabre-ის შემდეგ ლიგეტიმ პასტიშის გამოყენებას თავი დაანება. მის მუსიკაში იმატა კონსონანტურმა ჰარმონიამ, მათ შორის, მაჟორულმა და მინორულმა სამხმოვანებებმა, თუმცა, არა დიატონურ კონტექსტში.
Le Grand Macabre-ის შემდეგ
დიდი მაკაბრის შემდეგ ლიგეტის ახალი სტილის მოძებნა გაუჭირდა. თუ არ ჩავთვლით ორ მოკლე პიესას კლავესინისთვის, მომდევნო ოთხი წლის განმავლობაში მას არაფერი დაუწერია, 1982 წელს კი დაწერა ტრიო ვიოლინოს, ვალტორნის და ფორტეპიანოსთვის. ლიგეტის მუსიკა 1980-იანი და 1990-იანი წლებიდან კვლავ აქტიურად იყენებს კომპლექსურ, მექანიკურ რიტმებს ნაკლებად ქრომატიულ გარემოში, უპირატესობას ანიჭებს დიატონური კონტექსტიდან ამოვარდნილ მაჟორულ და მინორულ სამხმოვანებებს და პოლიმოდალურ სტრუქტურებს. ამ პერიოდშივე დაიწყო ინსტრუმენტების ალტერნატიული წყობის სისტემების გამოყენება, როგორიცა, ბუნებრივი ფლაჟოლეტები ვალტორნაზე (როგორც ტრიოში ან საფორტეპიანო კონცერტში) და სკორდატურა სიმებიან ინსტრუმენტებზე (როგორც სავიოლინე კონცერტში). გარდა ამისა, ამ პერიოდში მისი ნაწარმოებების უმეტესობა რამდენიმე ნაწილისგან შედგება, განსხვავებით ისეთი ერთნაწილიანი ნაწარმოებებისგან, როგორიცაა ატმოსფეროები (Atmosphères) და სან-ფრანცისკოს პოლიფონია.
1985-2001 წლებში დაასრულა ეტუდების სამი წიგნი (წიგნი I, 1985; წიგნი II, 1988–94; წიგნი III, 1995–2001). ისინი თვრამეტი კომპოზიციისგან შედგება და განსხვავებული წყაროებითაა შთაგონებული, მათ შორისაა გამელანი,  აფრიკული პოლირიტმია, ბელა ბარტოკი, კონლონ ნენკეროუ, თეოლონიუს მონკი  და ბილ ევანსი. წიგნი I დაიწერა, როგორც მზადება საფორტეპიანო კონცერტისთვის, რომელიც არაერთ მსგავს მოტივურ და მელოდიურ ელემენტს შეიცავს. ლიგეტის მუსიკა მისი ცხოვრების ბოლო ორი ათწლეულიდან გამოირჩევა რიტმული კომპლექსურობით. საფორტეპიანო ეტიუდების პირველი წიგნის შესახებ წერისას კომპოზიტორი აღნიშნავს, რომ ეს კომპლექსურობა ორი სრულიად განსხვავებული წყაროდან იღებს ინსპირაციას, ესენია რომანტიკული პერიოდის საფორტეპიანო მუსიკა (შოპენი, შუმანი) და სუბსაჰარული აფრიკის მუსიკა.
ადრეულ და გვიანდელ ნაწარმოებებს შორის განსხვავება მუსიკალური პულსის ახლებულ გააზრებაში მდგომარეობს. ადრეულ ნამუშევრებში პულსი იყოფა ორ, სამ და ა.შ. რაოდენობის ნაწილებად. ამ განსხვავებული დაყოფების და ქვედაყოფების ეფექტი, განსაკუთრებით მათი ერთდროული გაჟღერებისას, ხმოვან ლანდშაფტს ბუნდოვანს ხდის და მისი შედეგია ლიგეტის მუსიკის მიკროპოლიფონიური ეფექტი.
მეორე მხრივ, გვიანდელ მუსიკაში, ასევე, რამდენიმე ადრინდელშიც, როგორიცაა Continuum, იგი იყენებს პულსს, როგორც მუსიკალურ ატომს, რომელიც უფრო მეტად აღარ დაიყოფა. განსხვავებული რიტმები ჩნდება არა მისი გაყოფის, არამედ, გამრავლების შედეგად – პრინციპი, რომელიც ლიგეტიმ აფრიკული მუსიკიდან შეითვისა. იგი გვხვდება ფილიპ გლასის, სტივ რაიხის და სხვათა მუსიკაში, ასევე, ბევრი აქვს საერთო ბალკანური ხალხური მუსიკის ადიტიურ რიტმებთან, რომელიც ლიგეტის ახალგაზრდობის მუსიკა იყო. კონლონ ნენკეროუს მუსიკა, თავისი უაღრესად რთული პოლირიტმიით, მან დაახასიათა, როგორც „უდიდესი აღმოჩენა ანტონ ვებერნის და ჩარლზ აივზის შემდეგ... დიდებული და მნიშვნელოვანი მთელი მუსიკალური ისტორიისთვის! მისი მუსიკა ისეთი უკიდურესად ორიგინალური, სასიამოვნო და სრულყოფილად აგებულია, მაგრამ, ამავე დროს, ემოციური... ჩემთვის მისი მუსიკა საუკეთესოა დღეს მცხოვრებ ყველა კომპოზიტორს შორის.“
1993 წელს, ოთხწლიანი მუშაობის შემდეგ დაასრულა სავიოლინო კონცერტი. საფორტეპიანო კონცერტის მსგავსად, ისიც შეიცავს მრავალ მუსიკალურ ხერხს, რომელიც მას იმ დრომდე ჰქონდა შემუშავებული, ასევე, ახალ იდეებს, რომლებზეც იმ დროს მუშაობდა. გამოყენებულ ხერხებს შორისაა პასაკალია, „მიკროტონალობა, სწრაფად ცვალებადი მუსიკალური ტექსტურები, კომიკური კონტრასტები... უნგრული ხალხური მელოდიები, ბულგარული საცეკვაო რიტმები, მინიშნებები შუა საუკუნეების და რენესანსის მუსიკაზე და სოლო სავიოლინე მუსიკა, რომელიც იცვლება ნელი და ტკბილიდან კუთხოვან და ცეცხლოვან ხმოვანებამდე.“
ამ პერიოდის სხვა ნაწარმოებებიდან აღსანიშნავია ალტის სონატა (1994) და ნონსენის მადრიგალები (1988–93), ექვსი a cappella კომპოზიცია, რომელიც იყენებს უილიამ ბრაითი რენდსის, ლუის კეროლის და ჰაინრიხ ჰოფმანის ინგლისურ ტექსტებს. მესამე მადრიგალის ტექსტად ინგლისური ანბანია გამოყენებული.
ლიგეტის უკანასკნელი ნაწარმოებებია ჰამბურგის კონცერტი სოლო ვალტორნის, ოთხი ნატურალური ვალტორნის და კამერული ორკესტრისთვის (1998–99, რევიზია 2003 წელს, ეძღვნება მარი ლუიზ ნოინეკერს), სიმღერების ციკლი Síppal, dobbal, nádihegedüvel (ფლეიტებით, დოლებით, ვიოლინოებით, 2000) და მეთვრამეტე საფორტეპიანო ეტიუდი კანონი (2001). გარდა ამისა, Le Grand Macabre-ის შემდეგ, გეგმავდა მეორე ოპერის დაწერასაც. თავდაპირველად, მის დაფუძნებას შექსპირის ქარიშხალზე აპირებდა, ხოლო შემდეგ - კეროლის წიგნზე ალისა საოცრებათა ქვეყანაში, თუმცა ეს გეგმა ვერ განხორციელდა.
მემკვიდრეობა
ლიგეტი, პიერ ბულეზთან, ლუჩიანო ბერიოსთან, კარლჰაინც შტოკჰაუზენთან და ჯონ კეიჯთან ერთად, მოხსენიებულია, როგორც „ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი ინოვატორი თავისი დროის პროგრესულ ფიგურებს შორის“. 1960-იანი წლებიდან მისი მუსიკის ცნობადობამ იმატა. ყველაზე ცნობილი ნაწარმოებები შექმნა პერიოდში მოჩვენებებიდან Lontano-მდე, (Atmosphères, Volumina, Aventures და Nouvelles Aventures, რეკვიემი, Lux Aeterna და ჩელოს კონცერტი, ასევე, ოპერა Le Grand Macabre). უკანასკნელ წლებში ცნობილი გახდა მისი საფორტეპიანო ეტიუდები და მათი განხილვა მოცემულია პიანისტ პიერ-ლორან ემარის პროექტშიც პარტიტურის შიგნით (Inside the Score).
მუსიკა სტენლი კუბრიკის ფილმებში
ლიგეტის მუსიკა ფართო საზოგადოებისთვის სტენლი კუბრიკის სამი ფილმიდან გახდა ცნობილი. საუნდტრეკი ფილმისა 2001: კოსმოსური ოდისეა შეიცავს ნაწყვეტებს ნაწარმოებებიდან ატმოსფეროები, Lux Aeterna, რექვიემი და თავგადასავლები, სადაც ეს უკანასკნელი ელექტრონულადაა მოდიფიცირებული. მუსიკა ლიგეტის უნებართვოდ და საავტორო უფლებების დარღვევით იქნა სახეცვლილი და გამოყენებული. როცა ამის შესახებ შეიტყო, კომპოზიტორმა იჩივლა მისი მუსიკის დამახინჯებისთვის, მაგრამ სასამართლოს გარეთ შეთანხმებით დაკმაყოფილდა. კუბრიკმა მას კომპენსაცია გადაუხადა და შემდგომ ფილმებში მისი მუსიკის გამოყენების ნებართვა ითხოვა.
Lux Aeterna გამოყენებული იქნა აღნიშნული ფილმის 1984 წელს გამოსულ სიქუელშიც, სახელწოდებით 2010.
მოგვიანებით, კუბრიკის ფილმში ნათება (Shining) გამოყენებული იქნა Lontano-ს მცირე ნაწყვეტი.
ერთ-ერთი მოტივი ლიგეტის Musica ricercata-ს მეორე პიესიდან გამოყენებული კუბრიკის კიდევ ერთი ფილმის, ფართოდ დახუჭული თვალების (Eyes Wide Shut) გადამწყვეტ მომენტში. ფილმის გერმანულ პრემიერაზე, რომლის დროსაც კუბრიკი უკვე გარდაცვლილი იყო, მის ქვრივს თავად ლიგეტი მიაცილებდა.
მუსიკა სხვა ფილმებსა და მედიაში
ლიგეტის მუსიკა სხვა ცნობილ რეჟისორთა ფილმებშიცაა გამოყენებული. Lontano გამოყენებული იქნა მარტინ სკორსეზეს 2010 წლის ფსიქოლოგიურ თრილერში შეშლილთა კუნძული (Shutter Island). ჩელოს კონცერტის პირველი ნაწილი გამოიყენა მაიკლ მანმა 1995 წლის კრიმინალურ ფილმში სიცხე (Heat). რეკვიემი გამოიყენეს 2014 წლის ფილმში Godzilla. ჩელოს კონცერტი და საფორტეპიანო კონცერტი ისმის იორგოს ლანთიმოსის 2017 წლის ფილმში წმინდა ირმის მკვლელობა (The Killing of a Sacred Deer).
მისი მუსიკა გამოყენებულია ტელევიასა და რადიოშიც. Lontano, ატმოსფეროები და ჩელოს კონცერტის პირველი ნაწილი გამოყენებულია სოფი ფაინსის დოკუმენტურ ფილმში თქვენს ქალაქებზე ბალახი ამოვა, რომელიც ომისშემდგომ გერმანელ ხელოვანს, ანსელმ კიფერს ეძღვნება. Lontano, მელოდიები და Volumina გამოყენებული იქნა, როგორც ფონი რადიო-პროგრამისთვის, რომელიც დაფუძნებული იყო დაგლას ადამსის წიგნზე ჰიჩჰაიკერის გზამკვლევი გალაქტიკაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1923 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2006 კატეგორია:ავსტრიელი კომპოზიტორები კატეგორია:უნგრელი კლასიკური კომპოზიტორები კატეგორია:მოდერნიზმი
მუცლის ტიფი
მუცლის ტიფი — ბაქტერიული ინფექცია, რომელსაც იწვევს ბაქტერია Salmonella Typhi. ითვლება ძლიერ გადამდებ დაავადებად. ინფიცირებულმა ბაქტერიები შეიძლება გაავრცელოს თავისი ორგანიზმიდან ფეკალიებით ან, იშვიათ შემთხვევებში, შარდით. დროული მკურნალობის გარეშე, შესაძლოა, ჯანმრთელობის სერიოზული პრობლემები გამოიწვიოს და ფატალურიც აღმოჩნდეს.
მუცლის ტიფის ხანგრძლივობა ორი კვირიდან ერთ თვემდე შუალედში მერყეობს, სიმპტომები კი ათი დღიდან ორ კვირამდე ვლინდება. მედიკამენტაციის გარეშე დაინფიცირების ყოველი ათი შემთხვევიდან 1–3 ფატალურია.
სტატისტიკა
ტიფი გავრცელებული არ არის კარგი სანიტარული და სუფთა წყლის მქონე ქვეყნებში. მაგალითად, მეცნიერები ფიქრობენ, რომ შეერთებულ შტატებში წელიწადში მხოლოდ 400 ინფიცირებულია, ხოლო მთელს მსოფლიოში ყოველწლიურად დაახლოებით 21 მილიონი შემთხვევა ფიქსირდება.
რისკ-ჯგუფები
მუცლის ტიფი ძირითადად გვხვდება იმ განვითარებად ქვეყნებში (ბანგლადეში, ინდოეთი, პაკისტანი), სადაც ჰიგიენის დაცვა არ ხდება სუფთა წყლის სიმცირის გამო.
არსებობს მოსაზრება, რომ მუცლის ტიფის განვითრების უფრო დიდი რისკი ბავშვებში არსებობს, რადგან მათი იმუნური სისტემა ჩამოუყალიბებელია და ჯერ კიდევ ვითარდება. უფროსებს შედარებით მძიმე სიმპტომები აღენიშნებათ, ვიდრე ბავშვებს.
სიმპტომები
მუცლის ტიფის სიმპტომებია: თავის, კუნთების და მუცლის ტკივილი, გულისრევის შეგრძნება, უმადობა, ყაბზობა ან დიარეა. გამონაყარი მცირე ზომის ვარდისფერი ლაქების სახით, დაბნეულობა, უარეს შემთხვევებში — ჰალუცინაციები.
დიაგნოსტიკა
ინფექციის დიაგნოსტირება უბრალო სისხლის, განავლის ან შარდის ანალიზის ნიმუშების კვლევის შედეგად ხდება. მიკროსკოპული დაკვირვებით ხდება ტიფის სალმონელას ბაქტერიების მოძებნა, თუმცა, შესაძლოა, აუცილებელი გახდეს ხელახალი გამოკვლევა, რადგან მოცემული ბაქტერიები პირველივე ჯერზე შეიძლება არ გამოჩნდეს.
მუცლის ტიფი გამოკვლევის ყველაზე ეფექტიანი მეთოდი ძვლის ტვინის ნიმუშის ანალიზია, თუმცა ამ მეთოდის სირთულის და მტკივნეულობის გამო იგი მხოლოდ განსაკუთრებული ეჭვის შემთხვევებში გამოიყენება.
მუცლის ტიფის ინფექციის დადასტურების შემთხვევაში აუცილებელი ხდება მთელი ოჯახის გამოკვლევა ინფექციის გავრცელების გამოკვლევის მიზნით.
მკურნალობა
მუცლის ტიფის მკურნალობა დაავადების განვითარების პირველ სტადიებში ანტიბიოტიკებით (ან ქლორომიცეტინით), სახლის პირობებში ხდება, 7-14 დღიანი კურსის ჩატარებით. მძიმე სტადიებზე აღმოჩენის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ უნდა მოხდეს ჰოსპიტალიზაცია, ხოლო ზოგიერთ შემთხვევაში ინექცია.
დროული თერაპიის შემთხვევაში ხელახალი გართულებების რისკი  პრაქტიკულად არ არსებობს. მიუხედავად იმისა, რომ მუცლის ტიფი შესაძლოა მკურნალობის გარეშეც არ იყოს ფატალური, გადარჩენილ ადამიანებს გაჰყვებათ ინფექციიდან გამოწვეული გართულებები.
გართულებები
ინფექციის გართულებას იწვევს დაგვიანებული ან არასაკმარისი მკურნალობა, თუმცა ასეთ პირობებშიც გართულების რისკი 10%-ია.
მკურნალობის არჩატარების შედეგად მუცლის ტიფის ორი ყველაზე გავრცელებული გართულება არის შინაგანი სისხლენა და პერფორაცია.
შინაგანი სისხლდენა
შინაგანი სისხლდენის უმრავლესობა, რომელიც ვითარდება მუცლის ტიფის დროს, არ არის სიცოცხლისთვის საშიში, თუმცა, შესაძლოა, გამოიწვიოს ცუდი შეგრძნებები. მუცლის ტიფის დროს სისხლდენის სიმპტომებს მიეკუთვნება: არითმია, სიფერმკრთალე, სისხლიანი ღებინება, სუნთქვის გაძნელება, მუდმივი დაღლილობა.
შეიძლება საჭირო გახდეს სისხლის გადასხმა ან ქირურგიული ჩარევა სისხლმდენი ადგილის სამკურნალოდ.
პერფორაცია
პერფორაცია ძალიან სერიოზული გართულებაა, რადგან საჭმლის მომნელებელ სისტემაში არსებული სალმონელას ბაქტერიები გადავიდნენ კუჭში და მუცლის ღრუს ამომფენი ქსოვილი (პერიტონეუმი) დააზიანონ. ეს ცნობილია, როგორც პერიტონიტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინფექციური დაავადებები კატეგორია:ბაქტერიული დაავადებები
სანტა-კრუსი (პერნამბუკუ)
სანტა-კრუსი (Santa Cruz) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პერნამბუკუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 515 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არარიპინის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 594 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10.82 კმ²-ზე. ფართობი 1 255 936 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ელ-სულია
ელ-სულია (El Zulia) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 20 247 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 528 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ლაილაშის ქუჩა
ლაილაშის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); აბაშის ქუჩიდან დავით გივიშვილის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 50-იან წლებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩუღურეთის რაიონის ქუჩები
მიჩიგანის უნივერსიტეტი
მინი|მიჩიგანის უნივერსიტეტის მედიცინის ცენტრი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მიჩიგანის უნივერსიტეტები კატეგორია:ამერიკის უნივერსიტეტები
ლუი დე ბურბონი (1729-1765)
ადრეული ცხოვრება და განათლება
მარცხნივ|მინი|327x327პქ|რა წლის ლუი თავის სასწავლო ოთახშიხ ლუი დაიბადა 1729 წლის 4 დეკემბერს ვერსალის სამეფო სასახლეში. იგი იყო საფრანგეთის მეფე ლუი XV-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ მარია ლეშჩინსკას პირველი ვაჟი, თუმცა არა პირველი შვილი. მისმა დაბადებამ სამეფო კარზე მარია ლეშჩინსკას მდგომარეობა გაამყარა, რომელსაც მანამდე ეჭვის თვალით უყურებდნენ, რადგან იგი ვაჟის გაჩენას ვერ ახერხებდა. მარიამ ლუიმდე სამი ქალიშვილი გააჩინა. ვინაიდან იგი ოჯახში პირველი ვაჟი იყო მას დაბადებისთანავე საფრანგეთის დოფინის, ანუ ტახტის მემკვიდრისა და ასევე საფრანგეთის შვილის (ფრანგ. Fils de France) მიენიჭა.
ლუი 1737 წლის 27 აპრილს მოინათლა, რის შემდეგაც შვიდი წლის ასაკში დაარქვეს სახელი. იგი კარდინალმა არმან დე როანმა მონათლა, მისი ნათლიები კი ორლეანის ჰერცოგი ლუი I და ბურბონის ქვრივი ჰერცოგინია ლუიზ ფრანსუაზი იყვნენ.
ლუის აღმზრდელი ძიძა მადამ დე ვენტადური იყო, რომელიც მანამდე მამამისის, მეფე ლუი XV-ის აღმზრდელი იყო. ტრადიციის მიხედვით, როდესაც მას შვიდი წელი შეუსრულდა ქალებს მოაშორეს და მამაკაცთა საზოგადოებაში დაიწყეს მისი აღზრდა, სადაც იგი შატიიონის ჰერცოგს მიაბარეს აღსაზრდელად.
ადრეულ ასაკშივე ლუი დიდ ინტერესს ამჟღავნებდა სამხედრო ხელოვნებისადმი. იგი მწარედ იმედგაცრუებული დარჩა, როდესაც მამამისმა ავსტრიული მემკვიდრეობის ომში წასვლის ნება არ დართო. მალევე ლუიმ შური იძია და როცა მამამისი მეცში საშინლად დაავადდა და მონახულება სთხოვეს იგი თავის საძინებელში გამოიკეტა. მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ ამ დაავადებამ იმსხვერპლა ლუის და ასევე ლუი XV-ის არა მხოლოდ სიცოცხლე, არამედ მთელი მათი ურთიერთობაც. მანამდე მამა-შვილს ერთმანეთთან ძალიან ახლო ურთიერთობა ჰქონდათ, ამის შემდეგ კი გაუცხოვდნენ. სამაგიეროდ ლუის ძალიან ახლო და თბილი ურთიერთობა ჰქონდა თავის სამ უფროს დასთან.
ქორწინებები
1744 წლიდან საფრანგეთის მეფე ლუი XV-სა და მის ბიძაშვილს, ესპანეთის მეფე ფილიპე V-ს შორის დიდი საქორწინო მოლაპარაკებები გაჩაღდა. ლუი XV თავის 15 წლის ვაჟს, საფრანგეთის დოფინ ლუის აქორწინებდა ფილიპე V-ისა და მისი მეორე იტალიელი ცოლის, დედოფალ ელიზაბეტა ფარნეზეს შუათანა ქალიშვილ მარია ტერეზა ესპანელზე. საქორწინო ხელშეკრულება 1744 წლის 13 დეკემბერს გაფორმდა. 1744 წლის 18 დეკემბერს მადრიდში მარიონეტული, ხოლო 1745 წლის 23 თებერვალს ვერსალში ლუისა და მარია ტერეზას ნამდვილი ქორწინება შედგა.
ლუისა და მარია ტერეზას ერთმანეთი ნამდვილი, წრფელი სიყვარულით უყვარდათ. თუმცა 1746 წლის 19 ივლისს მარია ტერეზამ გოგონა გააჩინა, რომლის მშობიარობის დროსაც ინფექცია შეეჭრა და სამ დღეში, 22 ივლისს გარდაიცვალა კიდეც. ამ დროს მარია ტერეზა 20-ის, ხოლო ლუი 16 წლის იყო. იგი ცოლის დაკარგვას ძალიან განიცდიდა, მაგრამ გრძნობდა, რომ მემკვიდრის დატოვება იყო საჭირო, რის გამოც მეორე ქორწინებაზე დასთანხმდა.
1746 წელს თავისი ბიძისგან და ამავდროულად სიმამრისგან, ესპანეთის მეფე ფილიპე V-სგან ლუიმ ოქროს საწმისის ორდენი მიიღო.
1747 წლის 10 იანვარს ლუიმ ცოლად შეირთო პოლონეთის, ლიტვისა და საქსონიის მეფე ავგუსტ III-ისა და მისი ცოლის, დედოფალ მარია იოზეფა ავსტრიელის 15 წლის ქალიშვილი მარია ჟოზეფა საქსონიელი. საქორწინო ცერემონიალი 1747 წლის 9 თებერვალს შედგა ვერსალში. მათი ქორწინება არც ისეთი ბედნიერი იყო, თუმცა ლუისა და მარია ჟოზეფას 13 შვილი შეეძინათ, რომელთაგან სამი მომავალში საფრანგეთის მეფე გახდა.
პიროვნება
ლუი საკმაოდ მელანქოლიური ხასიათის იყო, რაც პირველი ცოლის გარდაცვალებამ კიდევ უფრო გაუმძაფრა. იგი კარგად განათლებული და სწავლული კაცი იყო, მას უყვარდა ხელოვნება, მუსიკა, თეატრში სიარული, საუბრები, ნადირობა და ბურთით თამაში. მაღალი ზნეობის მატარებელი ლუი, მიუხედავად იმისა, რომ არ უყვარდა, ყოველთვის თბილად და დიდი გრძნობით ეპყრობოდა თავის მეორე ცოლს, მარია ჟოზეფას.
იგი ძალიან მედიდური და ქრისტიანობის დამცველი იყო. როგორც მისი დედა და დები, იგიც ხელმძღვანელობდა ბიბლიით და ყოველთვის სულის გადარჩენაზე ფიქრობდა. ისიც და მისი დებიც დიდი ქრისტიანული იდეის მატარებელნი იყვნენ, რაც დედამისის დამსახურება იყო, მათი მამა კი ყოვლად აღვირახსნილი და არარელიგიური კაცი იყო, რის გამოც შვილებსა და მეუღლეს საკმაოდ შორეული ურთიერთობა ჰქონდათ ლუი XV-თან.
დარჩენილი ცხოვრება და გარდაცვალება
იგი მთავრობაში მამასთან ერთად მსახურობდა, სადაც მას გარს მოაზროვნე და თავდაჭერილი ადამიანები ეხვია, რომლებიც მისი გამეფების შემდეგ თავიანთი გავლენების ზრდას ივარაუდებნდნენ.
ლუის ანდერძის მიხედვით, მისი გული სენ-ეტიენის, ხოლო სხეული სენ-დენის ბაზილიკაში დაკრძალეს.
შვილები
პირველი ქორწინებიდან:
მეორე ქორწინებიდან:
წინაპრები
ლუი დე ბურბონის წინაპრები
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 4 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1729 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1765 კატეგორია:ბურბონები კატეგორია:საფრანგეთის დოფინები კატეგორია:ტახტის მემკვიდრეები რომლებმაც ვერ შეძლეს ტახტზე ასვლა კატეგორია:ტუბერკულოზით გარდაცვლილები
ასამოა გიანი
ასამოა გიანი (დ. 22 ნოემბერი, 1985, აკრა) — განელი ფეხბურთელი. ასპარეზობს არაბულ კლუბ „ალ აინიში“. ასამოა გიანი ერთადერთი აფრიკელი ფეხბურთელია, რომელმაც სამ მსოფლიო ჩემპიონატზე მოახერხა გოლის გატანა. გიანმა გოლები 2006, 2010 და 2014 წლების ჩემპიონატებზე გაიტანა. ამავდროულად, მას აფრიკელთაგან ყველაზე მეტი, 6 გოლი აქვს გატანილი მსოფლიო ჩემპიონატებზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:განელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1985 კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 22 ნოემბერი
შუაფხოს საჯარო სკოლა
შუაფხოს საჯარო სკოლა — საჯარო სკოლა სოფელ შუაფხოში. შაუფხოს საჯარო სკოლაში ამჟამად სწავლობს 17 მოსწავლე. ასწავლის 12 მასწავლებელი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სკოლები
შალვა ხაჩიძე (სპორტსმენი)
შალვა ხაჩიძე (დ. 20 აგვისტო, 1994, ბორჯომი) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა), საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2019, 87 კგ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები ბერძნულ-რომაულ სახეობაში
იურგის ბალტრუშაიტისი
იურგის ბალტრუშაიტისი (დ. 2 მაისი, 1873, სოფ. პაანტვარჯიაი, კოვნოს გუბერნია, ახლანდელი იურბარკასის რაიონი — გ. 3 იანვარი, 1944, პარიზი) — ლიტველი პოეტი. წერდა ლიტვურ და რუსულ ენებზე. ნაწარმოებებს აქვეყნებდა 1899 წლიდან, ლიტვურ ენაზე 1930 წლიდან. იყო სიმბოლისტი. მის პოეზიაში ჭარბობს ფილოსოფიური ლირიკა. 1939 წლიდან პარიზში ცხოვრობდა. ბალტრუშაისტის ლექსთა კრებულებიდან აღსანიშნავია: რუსულ ენაზე „მიწიერი საფეხურები“ (1911), და „მთის ბილიკი“ (1912), ლიტვურ ენაზე „ცრემლების გვირგვინი“ (1942) და „შროშანი და სიკვდილი“ (გამოიცა 1948 წელს).
სქოლიო
კატეგორია:ლიტველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1873 კატეგორია:გარდაცვლილი 1944
სუხოდილსკი
სუხოდილსკი (Суходільськ) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 21061 კაცს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ლუჰანსკის ოლქის ქალაქები
მიხეილ მრევლიშვილის ქუჩა
მიხეილ მრევლიშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ისნის რაიონში (ელია); თამაზ მუჯირიშვილის ქუჩიდან მთის ფერდობამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის დასაწყისში. ადრე კავთისხევის ქუჩა ერქვა, 1933 წლიდან — ზნაურისა. 1994 წელს მიხეილ მრევლიშვილის სახელი ეწოდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ისნის რაიონის ქუჩები
გრამალოტე
გრამალოტე (Gramalote) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 233 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 145 კმ²-ია.
თეოფილაქტე (ანტიოქიის პატრიარქი)
თეოფილაქტე ქანბარის ძე (დ. ჰარანი — გ. 751) — ანტიოქიის პატრიარქი 744–751 წლებში.
ცხოვრება და მოღვაწეობა
ჟამთააღმწერელი თეოფანე აღმსარებელის გადმოცემით, ხალიფმა ჰიშამმა მის გარდაცვალებამდე (743 წლის 6 თებერვალი) რამდენიმე ხნით ადრე, მელქიტი ქრისტიანების მოთხოვნით დაამტკიცა ანტიოქიის პატრიარქი. აღნიშნული საყდარი ვაკანტური იყო ორმოცი წლის მანძილზე მუსულმანი მხარის მიერ დაწესებული აკრძალვის გამო. მან ქრისტიან მრევლს არჩევის საშუალება არ მისცა, ხოლო პატრიარქის ტახტზე წარადგინა ეთენასი (სტეფანოსი) კანდიდატურა, რომელიც იყო სირიელი „ნაკლებად განათლებული, მაგრამ პატიოსანი ბერი“. აღნიშნული არჩევნები კარგი საშუალება იყო ქრისტიანებს ანტიოქიის მელქიტი პატრიარქის ასარჩევად თავი აერიდებინათ მუსულმანების აკრძალვაზე.
სტეფანოსი იჯდა ორი წელი. მიქაელ სირიელი, რომელიც აღწერს მარვან II იბნ მუჰამადის ქრონიკას, იუწყება რომ სტეფანოსის აღსაყდრების შემდეგ 744 წლის 12 დეკემბერს ანტიოქიის მელქიტ პატრიაქრად აირჩა თეოფილაქტე ქანბარას ძე. აღნიშნული საბაბი ხალიფასთვის გახდა მოეწოდა მუსულმანთა არმიისათვის გასწორებოდნენ „მირონიტებს“. მათ შორის იყვნენ მონაზვნები ხამის ახლოს მდებარე წმ. მირონის მონასტრიდან, რომლებიც აღიარებდნენ ქალკედონის კრებას (თუმცაღა წარმოადგენდნენ ღია ოპოზიციურ მხარეს იაკობისტთა ეკლესიისა), მათ არ მიიღეს მაქსიმე აღმსარებელის მიერ ქრისტეს ორი ბუნება, რომელიც დადასტურებული იყო კონსტანტინოპოლის მსოფლიო საეკლესიო კრებაზე 680 წელს. ამის გარდა ისინი წარმოთქვამდნენ სამწმინდაოს გალობას დამატებით "რომელი ჩვენთვის ჯვარს ეცვა". აღნიშნული 680 წლის კრების სწავლება გავრცელდა სირიაში 727 წლიდან, რამაც გამოიწვია ქალკედონიტებს შორის განხეთქილება. ეს იყო სირიაში მელქიტებისა და მირონიტების ეკლესიათა განხეთქილების დასაწყისი.
თეოფილაქტე ანტიოქიის პატრიარქის საყდარზე იჯდა 7 წელი. 751 წელს ტახტზე ავიდა თეოდორე.
სქოლიო
კატეგორია:ანტიოქიის მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქები კატეგორია:გარდაცვლილი 751
კაუკა (სანტანდერი)
კაუკა (Guaca) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, სანტანდერის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.162 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 780 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 25.02 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 271 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
აგზნებადობა
აგზნებადობა — ცოცხალი ქსოვილის თვისება — გარეგანი გამღიზიანებელის მოქმედებას უპასოხოს აგზნების პროცესით. აგზნებადობა დაკავშირებულია ცოცხალი უჯრედის მემბრანებში განსაკუთრებული მოლეკულეური სტრუქტურების არსებობასთან, რომელთაც ახასაიათებს სპეციფიკური მგრძნობენლობა ამა თუ იმ გამღიზიანებელის (ელექტრული დენი, ქიმიური, მექანიკური, თერმული მოქმედებანი და სხვა) მიმართ ამა თუ იმ ქსოვილის აგზნებადობის ხარისხი შეიძლება განსაზღვროს გამღიზიანებლის იმ მინიმალური ინტენსივობით რომელიც იწვევს აგზნების პროცესს და ეწოდება გაღიზიანების ზღურბლი. რაც უფრო მაღალია ქსოვილის აგზნებადობა, მით უფორ დაბალია გაღიზიანების ზღურბლი და პირიქით. სხვადასხვა ქსოვილის აგზნებადობა სხვადასხვაგვარია: მაგალითად, ნერვული ქსოვილის აგზნებადობა მეტია კუნთოვინის აგზნებადობაზე და სხვა. აგზნებადობის ხარისხი დიდად არის მომოკიდებული აგზნებადი ქსოვილის ფუნქციურ მდგომარეობაზე, რაც უფრო დაბალია ფუნქციური მდგომარეობა მით უფორ დაბალია აგზნებადობა და პირიქით. ი. ბერიტაშვილი განასხვევბს ერთმანეთისაგან აგზნებადობას და გაღიზიანებადობას. გაღიზიანებადობა არის ცოცხალი სისტემის ზოგადი თვისება რაც გულისხმობს ცოცხალი სისტემის უნარს, გარეგან ზეგავლენას უპასუხოს ნივთიერებათა ცვლის გაძლიერებით ან შესუსტებით. გაღიზიანებადობის თვისებაზეა დამოკიდებული უჯრეთთა ზრდა და გამრავლება. ქსოვილთა და ორგანოთა აღდგენა მათი დაზიანების შემდეგ და სხვა. აგზნებადობა კი ცოცხალი სისტემის თვისებაა რომელიც წარმოიშვა გაღიაზიანებადობის საფუძველზე ფილოგენეზურ განვითარებასთან დაკავშირებით.
სამედიცინო და ბიოლოგიურ ლიტერატურაში ტერმინი აგზნებადობა ხშირად იხმარება თავისა და ზურგის ტვინის ნერვული ცენტრების მდგომარეობის დასახასიათებლად. ამ შემთხვევაში აგზნებადობის შესახებ მსჯელობენ გაღიზიანების ზღურბლის მიხედვით, რომელიც აუცილებელია ამ თუ იმ რეფლექსიური რეაქციისათვის.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფიზიოლოგია
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024
მასპინძელი
2017 წლის 8 მარტს ორმა ქვეყანამ გამოთქვა მასპინძლობის სურვილი, ესენი იყვნენ: გერმანია და თურქეთი.
კენჭისყრა ჩატარდა 2018 წლის 27 სექტემბერს,შვეიცარიის ქალაქ ნიონში. კენჭისყრა ჩატარდა საიდუმლოდ,კომიტეტში კი 17 ადამიანი იყო,იმ შემთხვევაში თუ კენჭისყრ ფრედ სრულდება,გადამწყვეტი ხდება უეფას პრეზიდენტის ხმა,მაგრამ ამ შემთხვევაში ეს საჭირო არ გახდა.
შესარჩევი
გერმანია როგორც მასპინძელი ავტომატურად მოხვდა ევროპის ჩემპიონატზე,ხოლო შესარჩევით გამოვლინდება 23 გუნდი.
ადგილი
ქვეყანამ 2006 წელს უმასპინძლა მსოფლიოს ჩემპიონატს,მაშინ შეირჩა ცხრა სტადიონი-ბერლინის,დორტმუნდს,კიოლნის,შტუტგარდის,ჰამბურგის,ლაიფციგის,ფრანკფურტის და გელზერკირხენის,აგრეთვე დიუსელდორფის (მეათე მასპინძელი არენა).
ბრემენის ვეზერ-სტადიონი (37,441), მონგლადბახის ბორუსია პარკი (46,249), ჰანოვერის ნიედერცაჩენსტადიონი (43,000),ნიუნბერგის მაქს-მორლოკ-სტადიონი (46,000) არ შეირჩნენ. 10-დან 4 (დორტმუნდი, დიუსელდორფი, გელზერკირხენი და კიოლნი) მდებარეობს გერმანიის დასავლეთ ნაწილში.
ჯგუფური ეტაპის წილისყრა
ფინალურ ტურნირის წილისყრა დაგეგმილია 2023 წლის დეკემბერში.
რესურები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი
მედიაწიგნიერება
მედიაწიგნიერება — უნარი, რომელიც  თანამედროვე ცხოვრებაში სწორად ორიენტირებაში გვეხმარება. მედიაწიგნიერმა ადამიანმა იცის თუ როგორ, სად მოიპოვოს, გაფილტროს, შექმნას და გასცეს შესაბამისი ინფორმაცია. ასევე აქვს უნარი გადაამოწმოს სანდო წყარო. მედიაწიგნიერება ადამიანში ავითარებს კრიტიკულ და შემოქმედებით აზროვნებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:განათლება კატეგორია:მედიაწიგნიერება
სნუკერისტების ოფიციალური რეიტინგი 2014-2015 წლების სეზონზე
სნუკერისტების ოფიციალური რეიტინგი 2014-2015 წლების სეზონზე წარმოადგენს სნუკერისტების მიერ სეზონის განმავლობაში დაგროვებული რეიტინგული ქულების ჯამს.
სქოლიო
კატეგორია:სნუკერისტების მსოფლიო რეიტინგი კატეგორია:2014 წელი სნუკერში კატეგორია:2015 წელი სნუკერში
ქართული ხალხური არქიტექტურა
ქართული ხალხური არქიტექტურა უახლეს დრომდე რიგითი ქართველი მოსახლეობის სამშენებლო ტრადიციებია. ის გამოირჩევა მრავალფეროვნებით, რაც აიხსნება საქართველოს განსხვავებული ბუნებრივი პირობებითა და სოციალური განვითარების სხვადასხვა დონით სხვადასხვა კუთხეში. აღმოსავლეთ საქართველოსა და მთიანი საქართველოსათვის დამახასიათებელია რელიეფთან შეთანხებული კომპაქტური განაშენიანება; მთიან რაიონებში გლეხის სახლი ასრულებდა საცხოვრებელ, სამეურნეო და თავდაცვით ფუნქციებს; შემუშავდა ციხე-სახლის ტიპები: სვანეთში, ხევსურეთში, ფშავსა და ხევში საცხოვრებელ კომპლექსებში ხშირად შედის გეგმით კვადრატული ქვის კოშკი. ძველი სვანეთის პეიზაჟის ერთი ძირითადი ნიშანი იყო მრავალკოშკიანი სოფლები. ხევსურეთში შემორჩენილია ერთიანი გამაგრებული სოფელი შატილი. ქართლსა და მესხეთში (სოფლებშიც და ქალაქებშიც - თბილისში, ახალციხეში) ძველთაგანვე გავრცელებული იყო დარბაზის ტიპის საცხოვრებელი, რომლის პროტოტიპიც აღწერა ვიტრუვიუსმა. დასავლეთ საქართველოს დაბლობ რაიონებში საცხოვრებელი კომპლექსი ცალკეული შენობებისაგან შედგება - საცხოვრებელ ბინად, სამეურნეო დანიშნულებისათვის (სასიმინდე, საქათმე, სამზარეულო და სხვა) დამოუკიდებელ შენობებს აგებენ. გავრცელებული იყო ოდასახლის ტიპი, რომელიც თავისი ფუნქციური მიზანშეწონილობის წყალობით ყველაზე სიცოცხლისუნარიანი გამოდგა. ქართული გლეხური საცხოვრებელი სახლები მაღალი ხელოვნების ნიმუშია და განვითარებულ ესთეტიკურ გემოვნებას მოწმობს. დარბაზის განმსაზღვრელი ელემენტებია გვირგვინი და ხის დედაბოძი, რომელიც კვეთილი ორნამენტით იყო შემკული. დარბაზის ზოგი ტიპის შემადგენელი ელემენტია მხატვრულად დამუშავებული ბუხრები. მხატვრულად არის დამუშავებული აგრეთვე სვანური სახლის მაჩუბი, დას. საქართველოს ოდასახლის შიდა კედლები, ბუხრები, ხის აივნის მოაჯირები. ინტერიერის არსებითი შემადგენელი ნაწილია ხის ავეჯი, რომლის ნიმუშები ბოლო დრომდე უმეტესად ქვეყნის მთიანეთმა შემოინახა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს არქიტექტურა
სვატოვე
სვატოვე (Сватове) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 18241 კაცს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ლუჰანსკის ოლქის ქალაქები
აკარი
აკარი (Hacari) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 116 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 597 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
სანტა-ფილომენა (პერნამბუკუ)
სანტა-ფილომენა (Santa Filomena) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პერნამბუკუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 630 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არარიპინის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 371 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 13.3 კმ²-ზე. ფართობი 1 005 045 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ბარიტი
ბარიტი (βαρύς — მძიმე), მძიმე შპატი — ბარიუმის სულფატის მინერალი. ჩვეულებრივ, ბარიტი თეთრი ან უფეროა და ბარიუმის მთავარ მდგენელს წარმოადგენს. ბარიტის ჯგუფი შედგება ცელესტინისგან (სტრონციუმის სულფატი), ანგლეზიტისგან (ტყვიის სულფატი) და ანჰიდრიტისგან (კალციუმის სულფატი). ბარიტი და ცელესტინი ქმნიან მყარ ხსნარს (Ba,Sr)SO4.
სქოლიო
კატეგორია:ბარიუმის მინერალები კატეგორია:სულფატის მინერალები კატეგორია:ევაპორიტი კატეგორია:ძვირფასი თვლები კატეგორია:ინდუსტრიული მინერალები კატეგორია:ლუმინესცენციური მინერალები კატეგორია:ორთორომბული მინერალები
ჯოჰორი
ჯოჰორი (Johor, ჯავი:جوهور) — მალაიზიის სასულთნო, შტატი მალაიზიაში, ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჯოჰორ-ბარუ. მდებარეობს მალაიზიის მალაკურ ნაწილში, მალაკის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში. შტატში არის საერთაშორისო აეროპორტი — სენაი.
გეოგრაფია
ჯოჰორის შტატს უჭირავს მეხუთე ადგილი ფართობისა და მეორე ადგილი მოსახლეობის მიხედვით მალაიზიის შტატებს შორის. შტატი მდებარეობს მალაკის ნახევარკუნძლის სამხრეთ ნაწილში. შტატის უმაღლესი მწვერვალია მთა გუნუნგ-ლედანგი (1276 მ). სანაპირო ხაზის სიგრძეა 400 კმ. კლიმატი ეკვატორული, მუსონური. ნალექების რაოდენობა წელიწადში 1778 მმ-ის ტოლია. საშუალო წლიური ტემპერატურა 26 — 28 °С.
მოსახლეობა
2000 წლის აღწერების მიხედვით შტატის მოსახლეობა შეადგენდა 2,75 მილიონ კაცს: 54% — მალაიები, 35 % — ჩინელები, 7 % — ინდოელები, 4 % — სხვა. 2010 წლის შეფასებითმოსახლეობის რაოდენობაა 3 348 283 კაცი, ხოლო საშუალო სიმჭიდროვე — 176,35 ად./კმ².
ისტორია
სახელწოდება ჯოჰორი წარმოსდგება სპარსული სიტყვისაგან „ჯავჰარ“, რაც „ძვირფას ქვას“ ნიშნავს. ჯოჰორის სასულთნო დაარსდა XVI საუკუნის დასაწყისში, მალაკის უკანასკნელი სულთნის მაჰმუდ შაჰის შვილის ალა ად-დინ რიაიატ-შაჰ I-ის მიერ, მას შემდეგ რაც მოახერხა პორტუგალიელი კოლონიზატორებისაგან თავის დაღწევა. სულთანმა გაზარდა ჯოჰორის იმპერიის საზღვრები, დაიპყრო რიაუ და პაჰანგი, სადაც მმართველად დანიშნა თავისი წარმომადგენლები. ჯოჰარის იმპერია პერიოდულად ახორციელებდა თავდასხმას პორტუგალიელ კოლონიზატორებზე, მაგრამ ვერ დაიბრუნეს მალაკა. მთელი 130 წლის განმავლობაში პორტუგალიელებს ხელს უშლიდა სრუტეების გაკონტროოლებაში.
1641წელს ჯოჰორის სასულთნომ ალიანსი დაამყარა ჰოლანდიელებთან და მათი დამხარებით შეძლეს მალაკის დაპყრობა. მოგვიანებით ჯოჰორი დასუსტდა და დაკარგა ძველებური დიდება, რაზეც დიდი გავლენა შინაომებმა იქონიეს.
1864-1895 წლებში ხელისუფლებაში მოდის სულთანი აბუ-ბაქარი, რომელსაც შეეძლო გაძღოლოდა ქვეყანას და მიზანმიმართული პოლიტიკა ეწარმოებინა ბრიტანელებთან და სინგაპურთან. მისი მმართველლობის დროს ქვეყანა გაძლიერდა, სწორედ ამიტომ მან მიიღო „ახალი ჯოჰორის მამის“ ტიტული.
1914 წლიდან ქვეყანაში იწყება ბრიტანელი მრჩევლის კემპბელის მოღვაწეობა.
1948 წელს შტატი შევიდა მალაიის ფედერაციაში, რომელმაც დამოუკიდებლობა მოიპოვა 1957 წელს.
ადმინისტარაციული დაყოფა
250px|right|thumb|ჯოჰორის შტატის რაიონები ჯოჰორის შტატი ადმინისტრაციულად იყოფა 10 რაიონად:
ტრანსპორტი
ჯოჰორის შტატში არის სამი საზღვაო პორტი: ჯოჰორ-პორტი, ტანჯუნგ-პელეპასი და ტანჯუნგ-ლანგსატი.
შტატში მდებარეობს საერთაშორისო აეროპორტი სენაი, რომელიც გაიხსნა 1974 წლის 6 ივნისს და წელიწადში გადაჰყავს 5 მლნ. ადამიანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მალაიზიის შტატები
გიორგი ხარაბაძე (მოკრივე)
გიორგი ხარაბაძე (დ. 11 მაისი, 1997, ქუთაისი) — ქართველი სპორტსმენი (კრივი), დავით კვაჭაძის სახელობის საერთაშორისო ტურნირის ვერცხლის პრიზიორი (2017, თბილისი, საქართველო, 69 კგ), საერთაშორისო ტურნირის ვერცხლის პრიზიორი (2018, მინსკი, ბელარუსი, 75 კგ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 11 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1997 კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოკრივეები
ჯანსუღ კეკელია
ჯანსუღ კეკელია (დ. 14 თებერვალი, 1935 — გ. 25 სექტემბერი, 2013) — ქართველი გეოგრაფი და პედაგოგი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი (1995), პროფესორი (1996). საქართველოს კარტოგრაფთა ასოციაციის პრეზიდენტი.
ბიოგრაფია
ჯანსუღ კეკელიამ დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი 1961 წელს. 1962 წელს მუშაობა დაიწყო ამავე ფაკულტეტის გეომორფოლოგიის კათედრის ტექნიკოს კარტოგრაფად; 1973 წლიდან კარტოგრაფია-გეოდეზიის კათედრაზე ჯერ დოცენტად, შემდეგ პროფესორად; 1976–77 წლებში ფაკულტეტის დეკანის მოადგილეა; 1964–67 წლებში გაიარა ასპირანტურის კურსი; 1996 წლიდან მუშაობდა აგრეთვე, ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტში კარტოგრაფიისა და აეროკოსმოსური კვლევის მეთოდების განყოფილების გამგედ.
ჯანსუღ კეკელიამ საკანდიდატო დისერტაცია დაიცვა 1971 წელს თემაზე: „აღმოსავლეთ-ცენტრალური ეკონომიკური რაიონის მოსახლეობისა და განსახლების ეკონომიკურ-გეოგრაფიული ანალიზი რაიონული დაგეგმარების მიზნებისათვის“, ხოლო სადოქტორო დისერტაცია 1995 წელს თემაზე: „კარტოსემიოტიკა“.
მიხეილ მესხის ქუჩა
მიხეილ მესხის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); მიხეილ მესხის I შესახვევიდან ნიკოლოზ ხუდადოვის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის დამდეგს. ქუჩას, მოსახლეობის მოთხოვნით, დაერქვა შოთა რუსთაველის სახელი. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. დატანილია თბილისის 1934 წლის გეგმაზე, შემდეგ „პრავდის“ ქუჩა ერქვა. ასეა შეტანილია თბილისის ქუჩების 1940 წლის ცნობაში. 1992 წელს მიხეილ მესხის სახელი ეწოდა. აქვს სამი შესასვლელი (თბილისის 1934 წლის გეგმაზე II შესახვევი დატანილია როგორც მორის ქუჩა).
ლიტერატურა
მესხი
გერმანიის ტელეკომი
მინი|220პქ|ოფიციალური ლოგო გერმანიის ტელეკომი (Deutsche Telekom AG) — ევროპის უმსხვილესი და მსოფლიოში სიდიდით მესამე გერმანული სატელეკომუნიკაციო კომპანია. მისი სათაო ოფისი მდებარეობს ბონში.
2013 წლის 31 დეკემბრამდე კომპანიის აღმასრულებელი დირექტორი იყო რენე ობერმანი. 2014 წლის 1 იანვრიდან კომპანიის აღმასრულებელი დირექტორია ტიმოთე ჰოტგესი.
საქმიანობა
"Deutsche Telekom AG" ემსახურება 90 მილიონზე მეტ აბონენტს. თანამშრომელთა საერთო რაოდენობა - 234.89 ათასი ადამიანი (2005 წლის სექტემბერში - 243 ათასი.)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის კომპანიები
მიროტვორეცი (საიტი)
„მიროტვორეცი“ („მშვიდობისმყოფელი“) — უკრაინის ეროვნული უშიშროების საფუძვლების წინააღმდეგ დანაშაულთა ნიშნების, მშვიდობის, კაცობრიობის უსაფრთხოებისა და საერთაშორისო სამართლის კვლევის ცენტრის ინტერნეტ-წარმომადგენლობა.
დაფუძნების საერთო მონაცემები და ისტორია
ცენტრი დაარსდა 2014 წლის გაზაფხულზე მოხალისეების ჯგუფის „სახალხო ზურგის“ ფარგლებში, მეცნიერებისა და სპეციალისტების ჯგუფის მიერ, როგორც უკრაინის სახელმწიფოსა და საზოგადოებისთვის მნიშვნელოვანი საფრთხის შემცველ ფაქტორების გამოსავლენად. ცენტრის მიზანია  საინფორმაციო საკონსულტაციო დახმარების გაწევა აღმასრულებელი ხელისუფლებისადმი უკრაინაში საბოლოო მშვიდობისა  და  თანხმობის  ჩამოყალიბებაში. ცენტრის მხრიდან განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა ტერორისტულ და სეპარატისტულ გამოვლინებებს უკრაინის ტერიტორიაზე.
ცენტრის საინფორმაციო წყაროებია, უპირველეს ყოვლისა, საერთო ხელმისაწვდომი მასალები, რომლებიც განთავსებულია ინტერნეტ სივრცეში, ბეჭდურ მედიაში, ტელევიზიაში და ა.შ. ანუ, ცენტრისათავის მუშაობაში ფართოდ იყენებს ღია წყაროებით დაზვერვის OSINT მეთოდებს. გარდა ამისა, ცენტრი იყენებს ინფორმაციას, რომელსაც აწვდიან კერძო პირები, კონფიდენციალურად; უკრაინის მოქმედი კანონის თანახმად, ინფორმაცია, რომელიც ანონიმურ  შეტყობინებებშია,  ცენტრის მუშაობაში არ გამოიყენება.
ცენტრი მუშაობს სახელმწიფო უშიშროების სამსახურთან, უკრაინის შეიარაღებული ძალების გენშტაბთან, შსს-სთან, სახელმწიფო სასაზღვრო სამსახურთან და სახელმწიფო პენიტენციალურ სამსახურთან პარტნიორობაში.
ცენტრის მუშაობის წყალობით, 2014 წლის განმავლობაში, უკრაინის ტერიტორიაზე  იდენტიფიცირებული  და დაკავებული იქნა ტერორისტების, რუსეთის დაქირავებულების, ასევე სეპარატისტული ორგანიზაციების  წარმომადგენლების დიდი რაოდენობა. ცენტრის მუშაობას მაღალი შეფასება მისცეს ბატალიონის „მიროტვორეცის“ მეთაურმა ანდრეი ტეტერუკმა და უკრაინის შსს-ს მინისტრის მრჩეველმა ანტონ გერაშჩენკომ.
„მიროტვორეცის“ საიტის მუშაობის დაწყებისთანავე, მისი ეფექტურობისა და სეპარატისტებს შორის პანიკის გამოწვევის გამო, საიტის მონაცემთა ბაზა რუსულ და პრორუსულ პრესაში მოიხსენიებოდა, როგორც „დასახვრეტთა სიები“.
2015 წლის ივნისის ბოლოსთვის „მიროტვორეცის“ მონაცემთა ბაზა შეადგენდა 40 ათას ადამიანს.
ოპერაციები
2015 წლის გაზაფხულზე ცნობილი გახდა ცენტრის თანამშრომლების მიერ ჩატარებული რამდენიმე სპეცოპერაციის შესახებ:
ოპერაცია „გიულჩატაი“. ოლეგ კალაშნიკოვისა და ოლესია ბუზინას  მკვლელობით გამოწვეული მედია ინტერესის გამო, მიღებული იქნა უკრაინის ტერიტორიაზე საომარ მოქმედებებში ჩართული „დნრ“ და „ლნრ“ ბოევიკების, რუსი დაქირავებულების და რუსი სამხედროების დიდი რაოდენობის (რამდენიმე ათეული ათასი) ანკეტური მონაცემები და სხვა.
ოპერაცია „გასაშლელი ქანჩი“. ოპერაციის მიმდინარეობისას ხელში ჩაგდებული იქნა რამდენიმე ასეული ათასი ევრო და სპეციალური სამხედრო აღჭურვილობა, რომლებიც შეაგროვეს „დსრ“ და “ლსრ“-ის მომხრეებმა ევროპასა და აშშ-ში, რაც შემდგომში გადაეცა უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს. აგრეთვე, ოპერაციის მიმდინარეობისას ცენტრის თანამშრომლებმა მიიღეს ოპერატიული ინფორმაცია „დსრ“-ის ბოევიკების მოქმედებების შესახებ ქალაქების სლავიანსკისა და კრამატორსკის რაიონებში.
ამ ოპერაციების დამთავრების შემდეგ ცენტრის თანამშრომლები დაჯილდოვებული იქნენ მედლებით და სახელობითი იარაღით.
ოპერაცია (დასახელება არ ხმაურდება), რომლის მიზანი იყო 1542 უკანონო შეიარაღებული ფორმირების ბოევიკის საანკეტო მონაცემების მიღება (იხ. საიტის „ტვიტერის“ გვერდზე ილუსტრაციები).
ოპერაცია „ბარბარისკა“. 2015 წლის აპრილის ბოლოს ცენტრის თანამშომლების მიერ მრავალსვლიანი ოპერაციის შედეგად  მიღებული იქნა რფ-ს შეიარაღებული ძალების  უკრაინის წინააღმდეგ   საგაზაფხულო და საზაფხულო სამხედრო კამპანიის  გეგმების  ნაწილის თაობაზე   მნიშვნელოვანი მონაცემები (სულ მცირე ჯარების დაჯგუფება „ჩრდილოეთის“ მოქმედების აღწეილობით). ამ გეგმის მიხედვით, უკრაინის მარცხენა ნაპირის ოკუპაცია იგეგმებოდა 15 დღე-ღამეში. როგორც ანტონ გერაშინკო ამტკიცებდა, „ნატო“-ს ხელმძღვანელობისადმი ამ გეგმის დემონსტრირება იქცა მნიშვნელოვან ფაქტორად 2015 წლის აპრილ-მაისში აღმოსავლეთ ევროპაში დამატებითი ტექნიკისა და შეიარაღების დისლოკაციის შეცვლის შესახებ მიღებული გადაწყვეტილება.
სქოლიო
კატეგორია:საიტები
შაპადა-დუს-გიმარაინსი
შაპადა-დუს-გიმარაინსი (Chapada dos Guimarães) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 811 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კუიაბის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 17 921 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2.86 კმ²-ზე. ფართობი 6 256 კმ²-ია.
ერანი
ერანი (Herrán) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნორტე-დე-სანტანდერის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 446 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 108 კმ²-ია.
არბისუ
არბისუ (Arbizu) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ლა-ბარანკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 14 კმ². მოსახლეობა — 1109 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ნავარის ქალაქები
ბოკოვო-ხრუსტალნე
ბოკოვო-ხრუსტალნე (Боково-Хрустальне; 2016 წლამდე - ვახრუშევე Вахрушеве) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 12197 კაცს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ლუჰანსკის ოლქის ქალაქები
ორთვალა შავი ხარით
ორთვალა შავი ხარით — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესტულებული 1884 წელს, ზეთის საღებავებით, ტილოზე. ნახატი 2007 წელს შეწირული იქნა პორტლენდის ხელოვნების მუზეუმისთვის
ვან გოგის ეს ნახატი ნუენენში, ადრეულ წლებშია შესრულებული, მანამ, სანამ მხატვარი სამხრეთ საფრანგეთში გაემგზავრებოდა. ნახატი შესრულებულია ძალზედ მუქი ფერებით, და დახასიათებულ იქნა როგორც „შემაწუხებელი“. ამ ნახატის მსგავსი ნამუშევარი, ორთვალა წითელ-თეთრი ხარით, შესრულებულია იმავე წელს და ინახება კროლერ-მიულერის მუზეუმში, ნიდერლანდებში. ორთვალა შავი ხარით ეკუთვნოდა ოჯახს, რომელმაც ის 1950 წელს შეიძინა და 2007 წელს პორტლენდის მუზეუმს აჩუქა. ამ მუზეუმისთვის ეს ყველაზე ძვირადღირებული შემონაწირია.
2010 წელს ნამუშევარს ჩაუტარდა კომპიუტერული ტომოგრაფია და სხვა გამოკვლევები მხატვრის მუშაობის მეთოდისა და სხვა ინფორმაციების მისაღებად.
ზურაბ რთველიაშვილი
ზურაბ (ზურა) რთველიაშვილი (დ. 16 ოქტომბერი, 1967, ქ. ყარაღანდა, ყაზახეთის სსრ, — გ. 20 აპრილი, 2021, თბილისი) — ქართველი პოეტი, მულტიმედია არტისტი და აქტივისტი.
ორთვალა შავი ხარით
სქოლიო
კატეგორია:ვინსენტ ვან გოგის ნახატები კატეგორია:1884 წლის ნახატები კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით
ზურაბ რთველიაშვილი
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის ივ. ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამართლის ფაკულტეტი. 1987-1990 წლებში მონაწილეობდა ეროვნულ მოძრაობაში. 1990-იან წლებში გამოდიოდა პოეტური პერფორმანსებით დავით ჩიხლაძესთან, შოთა იათაშვილსა და სხვებთან ერთად. მონაწილეობდა 2003 წელს ვარდების რევოლუციის პერიოდის საპროტესტო გამოსვლებში. 2005 წლიდან გამოდიოდა ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის მთავრობის კრიტიკით. იყო არასამთავრობო ორგანიზაცია ​„თანასწორობის ინსტიტუტის“ ერთ-ერთი ლიდერი. 2010–2020 წლებში პოლიტიკური დევნილის სტატუსით ცხოვრობდა შვედეთში. გამოქვეყნებული ჰქონდა რამდენიმე პოეტური კრებული; მონაწილეობდა პოეტურ პერფორმანსებში საქართველოსა და ევროპის ქვეყნებში. მისი ლექსები თარგმნილია ინგლისურ, გერმანულ, ფრანგულ, ნორვეგიულ, ჰოლანდიურ, უკრაინულ, რუსულ, ირანულ, აზერბაიჯანულ და ბენგალურ ენებზე. რამდენიმე როლი შეასრულა სხვადასხვა ფილმში, მ. შ. მთავარი როლი გერმანელი რეჟისორის ჯულიან რადლმაიერის მხატვრულ ფილმებში „მოლანდება ევროპაში“ (2011) და „ბიურგერული ძაღლის თვითკრიტიკა“ (2017). შვედეთში ცხოვრების პერიოდში რთველიაშვილი თანამშრომლობდა სტოკჰოლმის ავანგარდულ თეატრთან GILJOTIN, სადაც დაიდგა მისი ექსპერიმენტული სპექტაკლი PASS PORT. 2018 წელს მისმა პოეტურმა კრებულმა „პოეზიის დიქტატურა“ პრემია „საბა“ მიიღო წლის საუკეთესო პოეტური კრებულისათვის. გარდაიცვალა 2021 წლის 20 აპრილს ავადმყოფობის შედეგად.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 16 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1967 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 2021 კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები