cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მოსე ჯანაშვილი
ბიოგრაფია
მოსე ჯანაშვილი დაიბადა 1855 წლის 19 მარტს დაიბადა აღმოსავლეთ კახეთის (ჰერეთის) სოფელ კახში. ჰერეთის ცხოვრებაში მნიშვნელოვანია 1851 წელი, როდესაც კახში მღვდელმსახურება აღდგა. 1865 წელს ახალგაზრდა მოსე ჯანაშვილმა იქ დაიწყო სწავლა ახალ სკოლაში. 1896 წლის 7 თებერვალს „ივერიაში“ გამოქვეყნებულ მართა კონჭოშვილისადმი მიძღვნილ ნეკროლოგში მოსე ჯანაშვილი იხსენებს, რომ მისი პირველი მასწავლებლები იყვნენ მართა მახვილაძე, მისი მეუღლე პეტრე კონჭოშვილი, შემდეგში თბილისის დედათა ინსტიტუტის პედაგოგი. 1865 წლიდან სწავლობდა კახის სამრევლო სკოლაში. 1868 წელს მოსე ჯანაშვილმა სწავლა განაგრძო ზაქათალის სამაზრო სასწავლებელში, რომელიც დაასრულა 1872 წელს. შემდეგ სწავლას აგრძელებს თბილისის სასულიერო სემინარიაში.
1875 წელს იგი გადავიდა ქუთაისში. მოსე ჯანაშვილმა ქუთაისის გიმნაზიაში გამოცდები ჩააბარა და მასწავლებლის მოწმობა მიიღო. აკადემიაში სწავლის გაგრძელებაზე ამის შემდეგ აღარ უფიქრია. ცნობილ ქართველ მოღვაწეებთან (აკაკი წერეთელი, სერგეი მესხი, ივანე მაჩაბელი, დიმიტრი ბაქრაძე, ილია ჭავჭავაძე და სხვა) ურთიერთობამ გავლენა მოახდინა მოსე ჯანაშვილის მსოფლმხედველობაზე. მოსე ჯანაშვილმა იმოგზაურა ქუთაისის შემოგარენში, ლეჩხუმში, რაჭაში, ფოთში. აკვირდებოდა თანამედროვეთა ყოფაცხოვრებას, დიალექტებს, ლეგენდებსა თუ თქმულებებში ჩაქსოვილ ზეპირ საისტორიო აზროვნებას. ახალგაზრდა სწავლულს ასეთი ძიება არც თბილისში დაბრუნების (1877 წ.) შემდეგ შეუწყვეტია და პედაგოგიურ მოღვაწეობასთან ერთად საინტერესო სტატიებს აქვეყნებდა. წერდა ქართულ და რუსულ პერიოდულ გამოცემებში. გახდა კრებული „ნაშრომის“ რედაქტორი; სცადა ჟურნალ „მწიგნობრის“ დაარსება.
მოსე ჯანაშვილმა დიდი ღვაწლი დასდო ეროვნულ განმათავისუფლებელ მოძრაობას ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების კოლექციაში დაცული ძვირფასი ძეგლების დამუშავებით. ასეთმა საქმიანობამ მას თანდათან მოუხვეჭა ავტორიტეტი. 1898 წელს მოსე ჯანაშვილი საეკლესიო მუზეუმის გამგედ აირჩიეს. მან მუზეუმის პირველ აღწერილობაში შეიტანა 484 წიგნის ანოტაცია, 334 დოკუმენტი. მალე გამოიცა ხელნაწერთა აღწერილობის მეორე ტომი. ამის შემდეგ მან თ. ჟორდანიას დაწყებული აღწერილობაც დაასრულა. ამავე დროს მოსე ჯანაშვილი სხვა გამოცემებზეც მუშაობდა. დაინტერესებული იყო ქალაქების ისტორიით. დიდ ყურადღებას უთმობდა როგორც განაპირა, ისე სამშობლოს შიდა მხარეთა წარსულს.
შეისწავლა: აფხაზეთი, კახეთი, გურია, ქართლი, ჭანეთი, ტაო-კლარჯეთი. სამაგიდო წიგნი „საინგილო“ მოსე ჯანაშვილმა ექვთიმე თაყაიშვილის თანადგომით გამოსცა.
სამეცნიერო მოღვაწეობა
მოსე ჯანაშვილი დროულად ითვალისწინებდა ევროპული აღმოსავლეთმცოდნეობის მიღწევებს, თანამშრომლობდა ზოგ ორიენტალისტთან. მკვლევარი ენერგიულად სწავლობდა ქართველთა დიასპორას, წმიდა მიწასა და სხვა მხარეებში არსებულ ქართული კულტურის ძეგლებს, ქართველ მოღვაწეთა ნააზრევს. აღსანიშნავია საჩაჩნოს ქრისტიანული ტაძრებისადმი მიძღვნილი მისი ნაშრომი, გამოკვლევა „ქართული ენა და ქართველობა კავკასიაში“. მკვლევარს დაუფასდა „სერაპიონ ზარზმელის ცხოვრების“ გამოვლენა და გამოცემა, „ქართლის ცხოვრების“ თავისებური ხელნაწერის მიგნება, რომელსაც ჯანაშვილისეული ნუსხა ეწოდა.
მეცნიერმა წვლილი შეიტანა ლიტურგიკის კვლევაში. გამოიკვლია იაკობ მოციქულის „ჟამის წირვა“. მან ასევე წარუვალი კვალი აღბეჭდა აგიოგრაფიაში. მოსე ჯანაშვილმა დიდი შრომა შეალია კლასიკური საერო ძეგლების შესწავლას („ვეფხისტყაოსანს“, სახოტბო პოეზიას, ისტორიკოსთა თხზულებებს), ქართული კულტურის კვლევას. რუსულად თარგმნა და გამოსცა ვახუშტი ბატონიშვილის „საქართველოს გეოგრაფია“. მისი გეოგრაფიული ნაშრომებიდან აღსანიშნავია თბილისის, გორის, მცხეთისა და მისი მიდამოების, არაგვის ხეობის აღწერილობა.
მოსე ჯანაშვილი გარდაიცვალა 1934 წელს ქალაქ თბილისში. დაკრძალულია ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა მთაწმინდის პანთეონში. თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:დაბადებული 31 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1855 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1934 კატეგორია:მთაწმინდის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:აზერბაიჯანში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
Rimosodaphnella morra
Rimosodaphnella morra — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
გუზან აბულასანის ძე ტაოელი
გუზან აბულასანის ძე ტაოელი — ქართველი პოლიტიკური მოღვაწე XII საუკუნის ბოლოს, კლარჯეთისა და შავშეთის მფლობელი. თამარ მეფემ მას ტაოც უბოძა. აქედან წარმოდგა მისი ზედწოდება — „ტაოელი“, „ტაოსკარელი“.
Rimosodaphnella morra
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
გუზან აბულასანის ძე ტაოელი
მემატიანის ცნობით, კლარჯეთისა და შავშეთის პატრონი გუზანი თამარმა „ძუელთა მეფეთა ტაოელთა დიდებულთა ადგილზე" შეიწყალა. 1186 წელს გუზანმა, ბოცო სამცხის სპასალარმა და რამდენიმე დიდებულმა თავისი ლაშქრით დაამარცხეს და განდევნეს შავშეთ-კლარჯეთს შემოსეული კარნუქალაქელი, შამელი და გარმიანელი თურქები და ურიცხვი ტყვეებითა და ალაფით წარდგნენ თამარის წინაშე. ჩანს, გუზანს ამის მერე უბოძეს ტაოც, თუმცა თამარის პირველი ისტორიკოსი მას ამ ბრძოლის წინ უკვე ტაოელად იხსენიებს.
1191 წელს, თამარის წინააღმდეგ დიდებულთა აჯანყების დროს, გუზანი პირველი განუდგა მეფეს და გიორგი რუსს მიემხრო. აჯანყების დამარცხების შემდეგ ტაოსკარი, ვაშლოვანი და სხვა მრავალი ციხე თურქებს გადასცა და დაუკავშირდა შაჰარმენს (ხლათის მმართველს). შაჰარმენის დიდძალი ლაშქარი გუზანის შვილთან ერთად კოლის მთებში შემოვიდა. თამარის ერთგულმა მხედრობამ ზაქარია ფანასკერტელის მეთაურობით დაამარცხა ეს ლაშქარი და გუზანის ცოლ-შვილი ტყვედ ჩაიგდო. თამარის მეორე ისტორიკოსის ცნობით, გუზანი ამის შემდეგ მთებში იმალებოდა და ავაზაკობდა, მაგრამ მთიბავებმა შეიპყრეს და დავით სოსლანს მიჰგვარეს. სოსლანმა, იცოდა რა თამარის გულმოწყალების ამბავი, მასთან შეუთანხმებლად გუზანს თვალები დასწვა (დააბრმავა).
ტაეგუკი (ფილმი)
ტაეგუკი — სამხრეთ კორეული ისტორიული და დრამატული ფილმი, გადაღებულია 2004 წელს.
კატეგორია:სამხრეთ კორეის ფილმები კატეგორია:2004 წლის ფილმები
Lasioglossum epicinctum
Lasioglossum epicinctum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1914 წელს.
სქოლიო
epicinctum
გუთნისდედა
გუთნისდედა — მიწის მუშა, რომელიც ხვნის დროს სახვნელს უძღვებოდა, აწესრიგებდა გუთნის მიმართულებას, ხნულის სიღრმესა და ბელტის სიგანეს, ხელმძღვანელობდა მოდგამს, ანაწილებდა ალოებს, გუთნისდედა დიდ გუთანთან არის დაკავშირებული. ხვნის ერთ სეზონში (გაზაფხულის, ზაფხულის ან შემოდგომის) მას შრომის საფასურად 2 ალო უწევდა. მასვე ერგებოდა ღვედისათვის 2 ალო, სახნის-საკვეთლისათვის — 3 ალო, გუთნის ხის ნაწილებში — 2 ალო (ქართლი). გუთნისდედა სოფელში საპატიო კაცად ითვლებოდა. ფეოდალურ საქართველოში ხვნის სეზონში გუთნისდედას უფლება ჰქონდა თავის ნაცვლად სხვა გაეგზავნა სამხედრო სამსახურში. ოჯახის გაყრის დროს გუთნის ღვედს, სახნის-საკვეთელს, გუთნის იარაღს მას აკუთვნებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:სოფლის მეურნეობა
1632
თარიღი უცნობია
*
სსრ კავშირის საბჭოების II ყრილობა
სსრკ მუშათა, გლეხთა და არმიის დეპუტატთა საბჭოების II ყრილობა (II Всесоюзный съезд Советов рабочих, крестьянских и армейских депутатов) — სსრ კავშრის საბჭოების რიგით მეორე ყრილობა, მიმდინარეობდა 1924 წლის 26 იანვარი - 2 თებერვალს მოსკოვში. ესწრებოდა 2124 დელეგატი (1540 გადამწყვეტი და 584 სათათბირო ხმით).
ისტორია
დღის წესრიგი: საბჭოთა მთავრობის მოღვაწეობა (ლ. კამენევი); სსრკ კონსტიტუციის დამტკიცება (ა. ენუქიძე); სსრ ბიუჯეტი (მ. ვლადიმიროვი); ცენტრალური სასოფლო-სამეურნეო ბანკის შექმნა (ა. ციურუპა); სსრკ-ის ცაკის შექმნა — კავშირის საბჭოს არჩევნები და ეროვნებათა საბჭოს დამტკიცება.
ყრილობის მუშაობა მიმდინარეობდა ვ. ლენინის გარდაცვალებასთან დაკავშირებული გლოვის დღეებში, მის ხსოვნას მიეძღვნა პირველი სხდომა. ლენინის „ანდერძისა“ და მისი შესრულების შესახებ სიტყვით გამოვიდნენ ი. სტალინი, კ. ვოროშილოვი, მ. კალინინი, ნ. კრუპსკაია, ა. ლუნაჩარსკი, კ. ცეტკინი, სსრკ მთავრობის წევრები, მუშათა, გლეხთა და ინტელიგენციის წარმომადგენლები. ყრილობამ მიიღო მიმართვა „მშრომელი კაცობრიობისადმი!“. 21 იანვარი გამოცხადდა გლოვის დღედ, გადაწყდა მავზოლეუმის აგება წითელ მოედანზე, ვ. ლენინის ძეგლების დადგმა მოკავშირე რესპუბლიკების დედაქალაქებში, აგრეთვე ლენინგრადში. პეტროგრადს ეწოდა ლენინგრადი. ყრილობამ მოიწონა მოხსენება სსრკ მტავრობის მუშაობის შესახებ, დაამტკიცა სსრკ კონსტიტუცია, რომლის მიხედვითაც ცაკი შედგებოდა 2 პალატისაგან: კავსირის საბჭოში აირჩიეს 414 წევრი და 220 კანდიდატი, ეროვნებათა საბჭოში — 100 წევრი (70 — რსფსრ, 5 — უკრაინის სსრ, 5 — ბელორუსიის სსრ, 20 — ამიერკავკასიის სფსრ). მიიღეს დადგენილება საფინანსო პოლიტიკის შესახებ, დაარსდა ცენტრალური სასოფლო-სამეურნეო ბანკი.
ლიტერატურა
*
თორღვას აბანო
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის მხარის კურორტები
18 ოქტომბერი
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
1018
წრომი
წრომი — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ხაშურის მუნიციპალიტეტში. მდინარე მტკვრის მარჯვენა მხარეს. თემის ცენტრი (სოფლები: ახალშენი, დიდი ყელეთი, იმერლიანთკარი, ნადარბაზევი, პატარა ყელეთი). ნასოფლარი დიდი ხავლეთი. ზღვის დონიდან 800 მეტრი, ხაშურიდან 15 კილომეტრი. სოფელში დგას VII საუკუნის ძეგლი წრომის ტაძარი. გარდა ამისა, სოფელშივეა წმინდა მარინეს ეკლესია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 316 ადამიანი.
ისტორია
წრომი (წრომისაი) ფრინველის სახელია და „ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონის” მიხედვით, „იგივეა რაც ჭოტი”.
წრომი ადრინდელ და განვითარებულ ფეოდალურ ხანაში გარკვეულ კულტურულ როლს თამაშობდა ქვეყნის ცხოვრებაში, იგი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი დასახლებული პუნქტია (დაბაა) ქართლის დასავლეთით. ერთ-ერთი დოკუმენტიდან ჩანს, რომ XVIII საუკუნის დასაწყისში აქ 6 კომლი ცხოვრობდა. 1728 წელს წრომში 58 კომლი მოსახლეა, რომლებიც იხდიან ყველა საოსმალო გადასახადს 27 810 ახჩის ოდენობით. განსაკუთრებით, მძიმე აღმოჩნდა წრომისათვის XVIII საუკუნის 30-იანი წლები, როცა ლეკიანობის შედეგად სოფელი მთლიანად მოიშალა. მხოლოდ XVIII საუკუნის 60-70-იან წლებიდან იწყება წრომის ხელმეორედ დასახლება. ამ მხარის თავადებს - ციციშვილებს, სამეფო კარის ხელშეწყობით ჯავახეთიდან გადმოჰყავთ მოსახლეობა და ასახლებენ გაუკაცრიელებულ სოფლებში, მათ შორის წრომშიც. ეს პროცესი გრძელდება XIX საუკუნეშიც. ვახუშტი ბატონიშვილი ორ წრომს იცნობს. აქედან ერთი წრომი, ჩვენი აზრით, დღევანდელი ნადარბაზევი უნდა იყოს. ორ წრომს აფიქსირებს იოანე ბატონიშვილიც. მის აღწერაში აქ მოსახლეობა არ ჩანს, რაც შედეგი უნდა იყოს ლეკთა გამუდმებული თავდასხმებისა. წრომში, როგორც ზემოთ აღვნიშნეთ, მოსახლეობის ხელმეორედ დასახლება XVIII ს-ის 60-70-იანი წლებიდან იწყება. იგივე შენიშვნა შეიძლება ითქვას სხვა დასახლებულ პუნქტებზეც, თუმცა, ეს ლეკიანობით გამოწვეულ მძიმე შედეგებს სრულებითაც არ ცვლის.
აქ სახლობენ გვარები: ბაყაშვილები, ბერიძეები, გოგალაძეები, გრიგალაშვილები, იკოშვილები, კაპანაძეები, ლაქოშვილები, ლომიძეები, მაისურაძეები, მიქელაშვილები, მურჯიკნელები, სარალიძეები, სულეიმანაშვილები, ტალახაძეები, ქოქოშვილები, ქურდაძეები, ღვინიაშვილები, შუბითიძეები, ჩუბინიძეები, ჩუტკერაშვილები, ციცქიშვილები, ძულიაშვილები, წიქარიშვილები, ხაჩიძეები.
სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Rimosodaphnella sculpta
Rimosodaphnella sculpta — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
20th Century Masters: The Millennium Collection: The Best of Scorpions
20th Century Masters: The Best of Scorpions (The Millennium Collection) — გერმანული როკ ჯგუფ Scorpions-ის სიმღერების კომპილაციური ალბომი.
გუთნური
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური სიმღერები
სანტა-მარია (რომბლონი)
სანტა-მარია (ოფიციალურად სანტა-მარიას მუნიციპალიტეტი; ყოფილი იმელდა) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი რომბლონის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 8 989 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 6 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:რომბლონის მუნიციპალიტეტები
ხიხათა
ხიხათა — მთა საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის და იმერეთის მხარეში, ონისა და საჩხერის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს რაჭის ქედის ჩრდილოეთ შტოქედ ხიხათაზე, მდინარე რიონის მარცხენა შენაკადის — ხეორის ზემოთში. სიმაღლე 2239 მ. ხიხათა აგებულია ქვედაცარცული კირქვებით. მთა დამრეცკალთებიანია, შემოსილია სუბალპური ბალახეულით.
ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მთები კატეგორია:იმერეთის მხარის მთები
ტრიცერატოფსი
ტრიცერატოფსი (Triceratops; ბერძნ. tri-, რთულ სიტყვებში — სამი, keras — რქა, ops — სახე) — ნამარხი ქვეწარმავლების გვარი რქიანი დინოზავრების ქვერიგისა. ცხოვრობდნენ გვიანდელ ცარცულ პერიოდში. მათი სხეული სიგრძე 6 მ აღწევდა. თავზე ჰქონდათ 3 რქა: ერთი მოკლე — ცხვირისა და ორი გრძელი — შუბლისა. ჰქონდათ 4 მასიური კიდური. გარეგნულად მარტორქას წააგავდნენ. იკვებებოდნენ მცენარეული საკვებით. ტრიცერატოფსის ნაშთები ნაპოვნია ჩრდილოეთ ამერიკის ცარცულ ნალექებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დინოზავრები
მიხეილ ჩიკოიძე
მიხეილ ჩიკოიძე (დ. მეჯვრისხევი, 1851 — გ. კურგანი, ტობოლსკის გუბერნია, 1897) — ქართველი რევოლუციონერ-ხალხოსანი.
ბიოგრაფია
მიხეილ ნიკოლოზის ძე ჩიკოიძე 1851 წელს დაიბადა გორის მაზრის სოფელ მეჯვრისხევში, ხელმოკლე აზნაურის ოჯახში. ჯერ სწავლობდა კავკასიის პირველ მესანგრეთა ბატალიონის სამხედრო სკოლაში, ხოლო 1869 წელს შევიდა თბილისის მიწათმომწყობთა სასწავლებელში, რომელიც დაამთავრა 1872 წელს. სწავლის პერიოდში მონაწილეობდა თბილისის გიმნაზიის მოსწავლეთა რევოლუციურ წრეში.
1872 წელს ჩაირიცხა პეტერბურგის საარტილერიო სასწავლებელში, რომელიც ერთი წლის შემდეგ მიატოვა და სწავლის გასაგრძელებლად ივანე ჯაბადართან ერთად საზღვარგარეთ გაემგზავრა. ცხოვრობდა საფრანგეთსა და შვეიცარიაში. შვეიცარიაში იგი დაუახლოვდა საზოგადოება „უღელის“ ხალხოსნურ ფრთას.
რუსეთში დაბრუნების შემდეგ ის აქტიურად მონაწილეობდაა „სრულიად რუსეთის სოციალ-რევოლუციური ორგანიზაციის“ საქმიანობაში. ცნობილი იყო მეტსახელით „თევდორე“. კავშირი ჰქონდა ქართველ ხალხოსნებთან. ეხმარებოდა მათ რჩევა-დარიგებით, ამარაგებდა საჭირო ლიტერატურით და სხვა. 1874-1875 წლებში იმოგზაურა კავკასიაში, გაზეთ „ვპერიოდის“ აგენტი რანგში.
დააპატიმრეს მოსკოვში 1875 წლის 4 აპრილს. ბრალად დასდეს კანონის საწინააღმდეგო საზოგადოების შედგენა არსებული წესწყობილების დამხობის მიზნით. სხვა ამხანაგებთან ერთდ ისიც გაასამართლეს „50-ის პროცესზე“. 1877 წლის 14 მარტის განჩინებით მიესაჯა სამუდამო გადასახლება ციმბირში. გაგზავნეს ირკუტსკის ოლქის ქალაქ |კირენსკში, საიდანაც 1881 წელს გაიქცა მოსკოვში და შეუერთდა ორგანიზაცია „ნაროდნაია ვოლიას“.
1882 წლის აპრილში კვლავ დააპატიმრეს და უკანვე გააგზავნეს. გადასახლებიდან გამოქცევისთვის მიესაჯა 3 წლით საკატორღო მუშაობა, ხოლო შემდეგ 10 წლით ციმბირში გადასახლება. საკატორღო ვადის დამთავრების შემდეგ, 1886 წლის მარტში ხელისუფლების განკარგულებით იაკუტიის ოლქში დასახლდა. აქ მან ხელი მიჰყო სოფლის მეურნეობას და ადგილობრივ მოსახლეობასაც ეხმარებოდა კულტურული მიწათმოქმედების განვითარების საქმეში. 1897 წელს გადაიყვანეს კურგანში, სადაც გარდაიცვალა ჭლექით.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
Lasioglossum epiense
Lasioglossum epiense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1916 წელს.
სქოლიო
epiense
Love Is Strong
Love Is Strong — სიმღერა და რიგით პირველი სინგლი ჯგუფ როლინგ სტოუნზის ალბომიდან Voodoo Lounge. მისი ავტორები არიან მიკ ჯეგერი და კით რიჩარდსი.
დიდი წარმატება იქონია სიმღერაზე გადაღებულმა მუსიკალურმა ვიდეომ, რომელშიც ჯგუფის წევრები გიგანტური ზომის არიან და დააბიჯებენ ქალაქში.
სიმღერის თავდაპირველი სახელწოდება იყო „Love is Strange“.
სქოლიო
კატეგორია:როლინგ სტოუნზის სიმღერები კატეგორია:1993 წლის სიმღერები
ზემო ქარზმანი
ზემო ქარზმანი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჭალის თემში. 1991 წლამდე შედიოდა ჯავის რაიონში, სინაგურის სასოფლო საბჭოში. 1991 წელს გადაეცა საჩხერის რაიონს. მდებარეობს მდინარე ყვირილის ზემო დინების ხეობაში. ზღვის დონიდან 750 მეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 88 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფლები კატეგორია:საქართველოს ოკუპირებული სოფლები
ტახტი სისხლში
ტახტი სისხლში — აკირა კუროსავას ფილმი. მისი დრამატურგიული საფუძველი უილიამ შექსპირის მაკბეტია, თუმცა მოქმედება ფეოდალური ხანის იაპონიაში ხდება. კუროსავა მის გადაღებას 40-იან წლებში გეგმავდა, თუმცა 1948 წელს გამოვიდა ორსონ უელსის ფილმი მაკბეტი, ამიტომ კუროსავამ თავისი იდეის განხორციელება რამდენიმე წლით გადადო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური ფილმები კატეგორია:აკირა კუროსავას ფილმები კატეგორია:1957 წლის ფილმები
ვექშე
ვექშე (Växjö) — ქალაქი შვედეთში, ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. კრუნუბერგის ლენის ადმინისტრაციული, კულტურული და ინდუსტრიული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით მისი მოსახლეობა 60 887 ადამიანს შეადგენს. ქალაქში ფუნქციონირებს ლინეუსის უნივერსიტეტი.
ვექშე ორ ტბას შუა მდებარეობს. მისი სახელი სავარაუდოდ შვედური სიტყვებიდან მომდინარეობს: väg (ბილიკი) და sjö (ტბა), რადგან ზამთარში, ბაზარში მიმავალი გლეხები გაყინულ ტბას გადაივლიდნენ. ქალაქის ჩრდილოეთით მდებარეობს სამხრეთ შვედეთის ერთ-ერთი უდიდესი ტბა ჰელგასენი.
სქოლიო
კატეგორია:შვედეთის ქალაქები
ნაურუს პრეზიდენტი
ნაურუს პრეზიდენტი — ნაურუს სახელმწიფოს და მთავრობის მეთაური, ირჩევს პარლამენტი საკუთარი წევრებიდან, მას უკავია ასევე მინისტრის პოსტებიც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნაურუ კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნების პრეზიდენტები *
ზემო ბროლოსანი
ზემო ბროლოსანი — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ხაშურის მუნიციპალიტეტში, (წაღვლის თემი), მდინარე ჭერათხევის (სურამულას მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 895 მეტრი, ხაშურიდან 28 კილომეტრი. 2006 წლის 1 იანვრის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 43 კომლი, სულ 135 ადამიანი. სოფელში დგას წმინდა გიორგის ეკლესია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 97 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბურნაშეთი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბურნაშეთი შეიძლება აღნიშნავდეს:
585
თარიღი უცნობია
*
ჩეხეთის პრეზიდენტი
thumb|150px|ჩეხეთის პრეზიდენტის დროშა ჩეხეთის პრეზიდენტი – ჩეხეთის სახელმწიფოს მეთაური. 2013 წლიდან ირჩევს მოსახლეობა 5 წლის ვადით. მანამდე პრეზიდენტის არჩევა არაპირდაპირი წესით ხდებოდა. პირველი პირდაპირ არჩეული პრეზიდენტი 2013 წელს გახდა მილოშ ზემანი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეხეთი კატეგორია:ევროპის ქვეყნების პრეზიდენტები *
ხითარიშვილი
საკუთარი სახელი ხითარიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
მთავარანგელოზის გუმბათიანი ეკლესია
მთავარანგელოზის გუმბათიანი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ქუთაისის მუნიციპალიტეტში. თარიღდება 1909 - 1913 წლებით.
მდინარე რიონის მარცხენა ნაპირზე ამოზიდულ მწვანეყვავილას კონცხის წვერზე, თავმოყრილია ნაგებობათა ჯგუფია. კომპლექსის ყველაზე დიდ ნაგებობას 1909-1913 წლებში აგებული, მთავარანგელოზის სახელობის გუმბათინი ნახევრად თავისუფალი ჯვრის ტიპის, საკმაოდ მოზრდილი ეკლესია წარმოადგენს. იგი თლილი ქვის რეგულარული წყობითაა აშენებული. ეკლესიის, აღმოსავლეთ მხარეს, მკვეთრად შვერილი, ნახევარწრიული აფსიდი ასრულებს, რომელიც აღიქმება გვერდითა ფასადების ერთიანობაშიც კი. ასიმეტრიულია აღმოსავლეთის მხარე, რასაც, ქმნის საკურთხევლის ორივე მხარეს განაწილებული სხვადასხვა დეტალები. მარჯვნივ დატანილია დიდი ზომის ცრუ-სარკმელი, რომელიც მოჩაროებულია, ხოლო მარცხენა ნაწილში კი ეკლესიაში შესასვლელში, გაჭრილია ეზოსთან რამდენიმე საფეხურით დაკავშირებული მცირე კარი. აფსიდის კორპუსზე, აქეთ-იქით,მოქცეულია დიდი ზომის ფანჯრები, ხოლო ცენტრში კი ჯვრის რელიეფური გამოსახულებაა. სარკმლებქვეშ, ერთიანი თარო-სარტყელია გავლებული როგორც აფსიდზე, ისე, განაპირა კედლებზე, რაც მთლიანობას სძენს კომპოზიციას. სამკუთხა ფრონტონი ასრულებს, აღმოსავლეთის მკლავს, რომელიც ნაგებობის ერთიანი სეგმენტისგან ფუძეზე გავლებული კბილანისებური სალტეთი გამოიყოფა და კარნიზით შემოიზღუდება. სიმეტრიულია დასავლეთის ფასადი. ცენტრში ეკლესიის კორპუსზე კოშკურა-სამრეკლოა მიდგმული, რომელიც ითავსებს პორტალის ფუნქციასაც. ცენტრში გაჭრილია შესასვლელი. სამრეკლოს აგვირგვინებს მცირე სარკმლით, სამკუთხა ფრონტონით შემკული თაღოვანი ღიობებით დანაწევრებული და მარალი სახურავით დაბოლოებული კოშკი. მის ორივე მხარეს, დაუნაწევრებელია დასავლეთის მკლავის კედლები, თუმცა ამავე მხრიდან აღიქმება სამხრეთისა და ჩრდილოეთის მკლავების დასავლეთ კედლები, რომლებიც იშლება ღია სივრცეში. ერთმანეთის ანალოგიურია გვერდითი ფასადები. სამკუთხა ფრონტონებიტ დასრულებულ მკლავებზე გაჭრილია კარის მართკუთხა ღიობებია. მათ სადა საპირე შემოწერს, რომელზეც მაღალი თაღია გადაყვანილი. აღნიშნული გადაწყვეტა, კედელზე, ქმნის ტიმპანის იმიტაციას. შესასვლელის ორივე მხარეს, მოქცეულია ვიწრო და მაღალი სარკმლები, მათ სადა მოჩარჩოება აქვთ და საფუძველზე გავლებული ერთიან სარტყელს ეყრდნობიან. გვერდითი და აღმოსავლეთ მკლავებს შორის მოქცეულ კედლის სეგმენტზე დატანილია თითო ფანჯარა. დასავლეთის მკლავზე კი განლაგებულია ორი და ერთი ცრუ-სარკმელი. კბილანისებური და სადა კარნიზები ასრულებს ფასადებს. ეკლესიას აგვირგვინებს წახნაგოვანი დაბალი, მუზარადისებური გადახურვით დაფარული გუმგათი. წახნაგები მონიშნულია მსუბუქი პილასტრებით, ცენტრში კი მოქცეულია სარკმლები, რომლებსაც გასდევს თავსართის იმიტაციის ერთიანი სალტე. ინტერიერში გუმბათი ეყრდნობა კედლის მასიურ შვერილებს. საკურთხეველს აქვს ბემა. შენობის ფასადების გაფორმებაში კლასიცისტური ელემენტებია გამოყენებული. მისი საფასადე კომპოზიცია ხასიათდება სისადავიტა და გაწონასწორებულებით, რასაც განსაზღვრავს გააზრებულად გამოყენებული ხუროთმოძღვრული ელემენტები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქუთაისის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
არტისტული გადატრიალება
არტისტული გადატრიალება — ოთარ ჩხეიძის რომანი. გამოიცა 1994 წელს.
რომანის შესახებ
ამბავი 1991 წლის შემოდგომისა და 1992 წლის პირველი კვირის მოვლენების ფონზე მიმდინარეობს.ნაწარმოები - დრამატულია, მოვლენები - ტრაგიკული. ოღონდ აღსანიშნავია: ავტორის სტილი უფრო ირონიულ-სატირულია, ვიდრე დრამატული, ანთუ ტრაგიკული. ეს ალბათ იმიტომ, რომ აქ, ამ რომანში, ადამიანებს არ გაეგებათ ან უჭირთ გაიგონ, თუ რასა სჩადიან, რა სურთ და რა შედეგი მოჰყვება მათს მოქმედებას. საყოველთაო დაბნეულობაში იკარგება საერთო მიზანი და თვითონაც ინთქმებიან მოვლენათა ქაოსში.რომანის გმირთა უმრავლესობა რეალური პირია (პრეზიდენტი გამსახურდია, კიტოვანი, იოსელიანი, სიგუა...). ნაწარმოებში ქალაქი ზუგდიდის სახელი ოდნავ შეცვლილი ფორმით არის მოცემული – გდიდი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართული რომანები კატეგორია:ოთარ ჩხეიძის რომანები კატეგორია:ქართული ლიტერატურა კატეგორია:1994 წლის რომანები
სსრ კავშირის საბჭოების III ყრილობა
სსრკ საბჭოების III ყრილობა (III Всесоюзный съезд Советов) — სსრ კავშრის საბჭოების რიგით მესამე ყრილობა, მიმდინარეობდა 1925 წლის 13-20 მაისს მოსკოვში. ესწრებოდა 1580 დელეგატი გადამწყვეტი და 696 სათათბირო ხმით. მათ შორის რკპ (ბ) წევრი და კანდიდატი 80%, მუშა 40,5%, გლეხი 29%.
ისტორია
დღის წესრიგი: სსრკ შემადგენლობაში თურქმენეთის და უზბეკეთის რესპუბლიკების შესვლის შესახებ (გ. პეტროვსკი); სსრკ მთავრობის ანგარიში (ა. რიკოვი); სსრკ მრეწველობის მდგომარეობა (ფ. ძერჟინსკი); საბჭოთა მშენებლობის საკითხები (მ. კალინინი); გლეხურ მეურნეობათა განვითარებისა და განმტკიცების ღონისძიებები (ლ. კამენევი); სსრკ ფინანსთა სახალხო კომისარიატის მოხსენება (გ. სოკოლნიკოვი); წითელი არმიის შესახებ (მ. ფრუნზე); სსრკ ცაკის არჩევნები (ა. ენუქიძე).
ყრილობამ ერთხმად მიიღო დადგენილება სსრკ შემადგენლობაში თურქმენეთისა და უზბეკეთის სსრ-ების შესვლის შესახებ და შეიტანა შესაბამისი ცვლილებები სსრკ კონსტიტუციაში. ყრილობამ მოიწონა მთავრობის მოღვაწეობა და მისცა დირექტივა ცაკსა და სახკომსაბჭოს მშვიდობისათვის ბრძოლის გაძლიერებისა და საერთაშორისო-სამეურნეო კავშირების განვითარების შესახებ. მოხსენებაშ მრეწველობის მდგომარეობის თაობაზე აღინიშნა საბჭთა ეკონომიკის სწრაფი განვითარება 1924 წლის II ნახევრიდან. ყრილობამ დასახა მრეწველობის, განსაკუთრებით კი მძმე მრეწველობის შემდგომი განვითარების ღონისძიებები. სპეციალურ დადგენილებაში ყრილობამ მიუთითა, რომ კოოპერირება გლეხურ მეურნეობათა აღმავლობისა და გლეხობის სოციალისტურ მშენებლობაში ჩაბმა ერთადერთი გზაა. ფინანსთა სახალხო კომისარიატის მოხსენების გამო, ყრილობამ აღნიშნა, რომ სსრკ მშრომელებმა უცხოეთის ქვეყნების დახმარების გარეშე დაამყარეს მტკიცე საფინასო წესრიგი. ყრილობამ მოიწონა შეიარაღებული ძალების გარდაქმნა და მიუთითა ქვეყნს თავდაცვისუნარიანობის შემდგომი განმტკიცების აუცილებლობაზე.
ყრილობამ აირჩია სსრკ-ის ცაკი 833 კაცის შემადგენლობით (581 წევრი და 252 კანდიდატი). კავშირების საბჭში შევიდა 450 კაცი და 199 კანდიდატი, ეროვნებათა საბჭოში — 131 წევრი და 53 კანდიდატი.
ლიტერატურა
*
ანშლუსი
ანშლუსი ( — მიერთება, კავშირი) — ავსტრიის შესვლა გერმანიის შემადგენლობაში, მოხდა 1938 წლის 12–13 მარტში. ავსტრიის დამოუკიდებლობა აღდგა 1945 წლის აპრილში, მეორე მსოფლიო ომის დროს, მოკავშირეთა ჯარების მიერ ავსტრიის დაკავების შემდეგ და დაკანონდა სახელმწიფო ხელშეკრულებით 1955 წელს, ანშლუსის დასასრულს. ავსტრიაში ანშლუსი „ანექსიის“ სინონიმია.
წინა მოვლენები
thumb|right|300px| {{legend|#EB955C|[[ავსტრიის იმპერია 1914 წელს}} {{legend|#FAF0EE|უნგრეთის სამეფო 1914 წელს}} {{legend|#92A2CB|ბოსნია და ჰერცეგოვინა 1914 წელს}}]] ავსტრია-უნგრეთის დაშლის შემდეგ, პირველი მსოფლიო ომის შედეგად პოლიტიკურ რუკაზე გაჩნდა ორი დიდი გერმანული სახელმწიფო: გერმანია და ავსტრია. უკანასკნელი ითვლებოდა არასიცოცხლისუნარიანად და ხელოვნურად წარმოდგენილად თავის არცთუ ისე დიდ საზღვრებში და ამიტომ მან დაკარგა ძირითადი სამრეწველო უნარი. გერმანიასთან ხელახალი შეერთების მოძრაობა ორივე მხრიდან ძლიერი იყო, ძირითადად ომის შემდეგ პერიოდში. ვერსალისა და სენ-ჟერმენის ხელშეკრულებებსა (1919) და ჟენევის პროტოკოლში (1922 წლის ოქტომბერი) იყო სტატიები ანშლუსის აკრძალვაზე. 1931 წლის მართში გერმანიისა და ავსტრიის მთავრობებმა გამოთქვეს წინადადება საბაჟო კავშირზე. გამარჯვებული ქვეყნები ეწინააღმდეგებობენ მას.
გერმანიის ხელისუფლებაში ჰიტლერის მოსვლიდან ანშლუსი გერმანიის საგარეო პოლიტიკის ძირითად კურსად იქცა. ავსტრიის ყველა სახელმწიფო სტრუქტურა თვალთვალდებოდა გერმანიის საიდუმლო დაზვერვის მიერ. 1933 წლის აპრილში პუნქტი ანშლუსზე მოხსნილ იქნა ავსტრიელ სოციალ დემოკრატთა პროგრამიდან. უფრო გვიან, 19 ივნისს, კანცლერმა ენგელბერტ დოლფუსმა ავსტრიის ტერიტორიაზე ნსდაპ-ის მოქმედებები აკრძალა. ამის შემდეგ, მმართველმა ჯარებმა და ჰეიმვერმა მოაწყვეს 1934 წლის თებერვლის აჯანყება ავსტრიაში, დოლფუსმა გააერთიანა მემარჯვენე ძალათა კავშირი და ეკლესიები და გამოაცხადა 1934 წლის „მაისის კონსტიტუცია“.
1934 წლის 25 ივნისს, დაახლოებით შუადღეს, 154 ავსტრიელი-ესესელი SS-ის 89-ე ავსტრიული დანაყოფიდან, ავსტრიის სამოქალაქო გვარდიიის ფორმაში გადაცმულები, შევარდნენ კანცელარიაში და დაატყვევეს კანცლერი დოლფუსი, მისი გადადგომის მოთხოვნით, რათა ახალი კანცლერი გამხდარიყო ანტონ რინტელენი. დოლფუსმა სერიოზული ჭრილობების მიუხედავად უარი განაცხადა. მას წინ დაუდეს კალამი და ქაღალდი, ჩასჩიჩინებდნენ, რომ აღმოუჩენდენ სამედიცინო დახმარებას და კვლავ სთხოვეს გადადგომა. მან არც ექიმი მიიღო და არც მღვდელი. რამდენიმე საათის შემდეგ დოლფუსი გარდაიცვალა, მაგრამ ისე, რომ არ დაურღვევია ფიცი. იმავე დროს, მთავრობამ პარლამენტის შენობას ალყა შემოარტყა. საღამოს გახდა ცნობილი, რომ დოლფუსს ღიად უჭერდა მხარს მუსოლინი, საპასუხოდ დაიწყო გადატრიალება, მობილიზირდა ხუთი დივიზია, რომლებიც სწრაფად მოდიოდნენ ბრენერის უღელტეხილით ავსტრიის საზღვრებთან. 19 საათში აჯანყებულები გამოუვალ მდგომარეობაში დანებდნენ.
გასაგებია, ბინძური მეთოდები ყოველთვის არ იძლევა შედეგს, ამიტომ გერმანულმა მმართველობამ შეცვალა ტაქტიკა, მუშაობაში ჩართო სდ და გესტაპო და მნიშვნელოვნად გაზარდეს მუშაობა ავსტრიის მთავრობასთან, რომელსაც მეთაურობდა კანცლერი კურტ ფონ შუშინგი. ამავდროულად, გერმანიის სპეცსამსახურებმა თავიანთი მოქმედება გაააქტიურეს ავსტრიელ ნაცისტთა შორის. მაგალითად, ავსტრიის ნაცისტთა პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი, ინჟინერ რეინტალერი, ჯერ კიდევ 1934 წლის შემოდგომიდან საიდუმლოდ იღებდა მიუნხენიდან 200 ათას მარკას ყოველთვიურად. 1936 წლის 11 ივლისიდან შუნინგმა გააფორმა ხელშეკრულება გერმანიასთან, რომლითაც ავსტრია ფაქტობრივად უნდა გაყოლოდა ნაცისტური გერმანიის პოლიტიკას. თავის მხრივ, გერმანიამ ცნო დამოკიდებულება და სუვერენიტეტი ავსტრიისა და მის საგარეო პოლიტიკაშიც აღარ ჩაერეოდა.
1938 წლის 12 თებერვალს კანცლერი შუნინგი გამოძახებულ იქნა ჰიტლერის რეზიდენციაში, ბერჰტესგადენში, სადაც მოაწერეს ხელი სამპუნქტიან ულტიმატუმს, ქვეყანა ფაქტობრივად გერმანიის კონტროლირებადი გახდა და პრაქტიკულად მესამე რაიხის პროვინცია გახდა:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:XX საუკუნე ავსტრიაში კატეგორია:მესამე რაიხის ტერიტორიულ პოლიტიკური ექსპანსია კატეგორია:სახელმწიფოთა გაერთიანება კატეგორია:გერმანიის შეჭრები
ნიანგები
ნიანგები (Crocodilia) — ქვეწარმავალთა რიგი. მათი სიგრძე 2-5 მ, იშვიათად (ნილოსის ნიანგები, ქედიანი ნიანგები) 7 მეტრს აღწევს. აქვთ გრძელი, გვერდებიდან შებრტყელებული კუდი, წაგრძელებული დინგი, მოკლე ფეხები, უკანა კიდურების თითებს შორის დაჭიმულია საცურაო აპკი. ნესტოები და თვალები (ვერტიკალური გუგით) ზემოთაა აწეული, რაც მათ საშუალებას აძლევს წყლიდან მხოლოდ თვალები და ნესტოები ამოყონ. ნესტოები და ყურის ხვრელები დაცულია სარქვლებით. სხეული, კუდი და კიდურები დაფარულია სწორკუთხოვანი რქოვანი ფარებით. ცხვირ-ხახა გამოყოფილია პირის ღრუსაგან მეორეული ძვლოვანი სასით. „მუცლის ნეკნები“ აქვთ, ლავიწი — არა. თავის ტვინი საკმაოდ განვითარებულია. გამოირჩევიან კარგი სმენით და მხედველობით. გულის პარკუჭები მთლიანად გადატიხრულია, მაგრამ აორტის რკალები ერთმანეთთან ხვრელითაა დაკავშირებული, რის გამოც არტერიული და ვენური სისხლი ერთმანეთს ერევა. საშარდე ბუშტი არა აქვთ. ფილტვები კარგადაა განვითარებული. ენა უძრავია. კონუსური კბილები ფოსოებშია ჩამჯდარი. ნიანგები გავრცელებულია ტროპიკულ სარტყელში. შეუძლიათ ერთი წყალსატევიდან მეორეში დიდ მანძილზე გადასვლა. აქტიურები არიან ღამით. იკვებებიან უმთავრესად თევზებით, წყლის სხვა ცხოველებით, ტანად დიდი ნიანგები თავს ესხმიან დიდ ცხოველებს (რქოსან პირუტყვსაც კი) და ადამიანს (განსაკუთრებით საშიშია ქედიანი ნიანგები). დედალი ნიანგები ქვიშაში (უმთავრესად მეჩეჩზე) დებს 20-100 მკვრივნაჭუჭიან კვერცხს, ცოცხლობენ 80-100 წელს. ნიანგების ხორცს საკვებად იყენებენ, ტყავს — სხვადასხვა საგალანტერეო ნაკეთობის დასამზადებლად. ამჟამად ნიანგები საგრძნობლად განადგურებულია. არსებობს თანამედროვე ნიანგების 21 სახეობა, რომელიც გაერთიანებულია 3 ოჯახში: გავიალები, ნამდვილი ნიანგები და ალიგატორები.
thumb|550px|ნიანგების გავრცელების არე
ლიტერატურა
*
ალფონს ხითარიშვილი
ალფონს თომას ძე ხითარიშვილი (ხითარაშვილი, ხითაროვი; დ. 1840, ქ. ახალციხე, — გ. 24 მარტი, 1909, ქ. მონტობანი, საფრანგეთი) — ქართველი კათოლიკე სასულიერო მოღვაწე.
დაამთავრა ახალციხის სამრევლო სკოლა და კონსტანტინოპოლის ქართველ კათოლიკეთა მონასტერთან პეტრე ხარისჭირაშვილის მიერ დაარსებული სასულიერო სემინარია. შემდეგ სწავლობდა რომში; იქვე ეკურთხა მღვდლად. 1870 წლიდან თბილისში მოღვაწეობდა, 1890 წელს კი კონსტანტინეპოლში გადასახლდა და ქართველ კათოლიკეთა მონასტერს ჩაუდგა სათავეში. 1905 წლიდან ცხოვრობდა საფრანგეთში, სადაც სიცოცხლის ბოლო წლებში იყო მონტობანის ქართველ კათოლიკეთა კონგრეგაციის წინამძღვარი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1840 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1909 კატეგორია:ახალციხეში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი საეკლესიო მოღვაწეები კატეგორია:რომის კათოლიკური ეკლესიის რელიგიური მოღვაწეები
Riuguhdrillia
Riuguhdrillia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
მაქს ბეზელი
thumb|right|მაქს ბეზელი მაქს ფრიდრიხ უილიამ ბეზელი (Max Friedrich William Bezzel; 4 თებერვალი, 1824 - 30 ივლისი, 1871) — გერმანელი მოჭადრაკე, რომელმაც ჩამოაყალიბა რვა ლაზიერის ამოცანა 1848 წელს.
ასლანიშვილი
საკუთარი სახელი ასლანიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
Lasioglossum epiphron
Lasioglossum epiphron — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1982 წელს.
სქოლიო
epiphron
მანიტობა (მრავალმნიშვნელოვანი)
მანიტობა შეიძლება აღნიშნავდეს:
ზიგფრიდ ვაგნერი
ბიოგრაფია
ზიგფრიდ ვაგნერი იყო რიხარდ ვაგნერისა და კოზიმას (ლისტის შვილი) მესამე შვილი. თავიდან ზიგფრიდი გეგმავდა გამხდარიყო არქიტექტორი, მაგრამ შემდეგ მუსიკას გაყვა. მისი მასწავლებელი იყო კომპოზიტორი ენგელბერტ ჰუმპერდიკი. ზიგფრიდის სადირიჟორო დებიუტი შედგა 1893 წელს.
1906 წელს კოზიმა ვაგნერმა შვილს ბაიროიტის ფესტივალის ხელმძღვანელობა გადასცა. (ოფიციალურად ხელმძღვანელის პოსტი 1908 წელს დაიკავა) ზიგფრიდმა თავი გამოიჩინა, როგორც ნიჭიერი ადმინისტრატორი, დირიჟორი და რეჟისორი. 1911 ფართოდ იღებდა მონაწილეობას "პარსიფალის" დადგმაში და შემოიტანა ახალი დადგმა. 1914 წელდ დადგა "მფრინავი ჰოლანდიელი", 1927 წელს "ტრისტანი და იზოლდა", 1930 წელს "ტანჰეიზერი". 1923 წელს ზიგფრიდმა დაიწყო საკონცერტო ტურნე აშშ-ში რათა შეეგროვებინა ფული ფესტივალისათვის 1924 წელს, პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ.
1930 წელს ზიგფრიდ ვაგნერი გარდაიცვალა ინფაქტით, რომელიც მოხდა რეპეტიციის დროს. მისი შვილები ვილანდი (1917–1966) და ვოლფგანგი (*1919) ხელმძღვანელობდნენ ბაიროიტის ფესტივალს მეორე მსოფლიო ომის დროს.
კატეგორია:გერმანელი კომპოზიტორები კატეგორია:გერმანელი დირიჟორები კატეგორია:დაბადებული 6 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1869 კატეგორია:გარდაცვლილი 4 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1930
პანკისის ციხე
პანკისის ციხე — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე აღმოსავლეთ საქართველოში. ვარაუდობენ, რომ პანკისის ციხის ნაშთია პანკისის ხეობაში, ხალაწნისა და მაღრაანის ხევების წყალგამყოფ მთაზე (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) შემორჩენილი ნანგრევები.
ისტორია
XVI საუკუნიდან ციხე პანკისის საერისთავოს ნაცვლად შექმნილი სამოურავო ერთეულის ცენტრი იყო. 1520 წელს ქართლის მეფე დავითმა შემოარტყა ალყა, მაგრამ ქართლში შექმნილი პრობლემების გამო (ოსმალები შეესივნენ) ალყის მოხსნა მოუწია. 1574 წელს ციხესთან მოხდა გადამწყვეტი ბრძოლა კახეთის სამეფო ტახტის პრეტენდენტებს, ქაიხოსრო ლევანის ძესა (კახეთის მეფე ლევანის შვილი შამხალ ყურმუსალის ასულისაგან) და ალექსანდრე ლევანის ძეს (ლევან II–ის შვილი გურიელის ქალისაგან) შორის, რომელიც ალექსანდრე ლევანის ძის (ალექსანდრე II) გამარჯვებით დასრულდა. 1601 წელს ალექსანდრე II-ის ავადმყოფობით ისარგებლა მისმა შვილმა დავითმა და ტახტი დაიკავა, მას შეთქმულება მოუწყო მისმა ძმამ გიორგიმ, რომელიც დავითმა შეიპყრო და პანკისის ციხეში გამოამწყვდია.
1605 წელს რუსი ელჩები პანკისის ციხეში ელოდნენ ალექსანდრე II-ის კარზე აუდიენციას.
XVI საუკუნიდან საიმედოდ დაცულ პანკისის ციხეში ინახებოდა კახეთის სამეფო განძის დიდი ნაწილი, რომელიც 1614 წელს უდიდესი წინააღმდეგობის მიუხედავად ყიზილბაშებმა იგდეს ხელთ აბას I–ის მეთაურობით. 1664 წელს ალყაშემორტყმულ პანკისის ციხეში 7 თვე იმყოფებოდა ერეკლე I.
XVIII საუკუნიდან პანკისის ციხის მნიშვნელელობა შესუსტდა.
არქიტექტურა
პანკისის ციხე რთულრელიეფიან მთაზეა აგებული, გარს ევლება ნატეხი ქვით ნაგები გალავანი. ციხე შედგება სხვადასხვა დონეზე (დონეებს შორის სხვაობა 20 მეტრია) მდებარე 2 ნაწილისაგან, ციტადელისა და ქვედა ციხისაგან. შესასვლელი ქვედა ციხის აღმოსავლეთ ნაწილში ყოფილა.
ციტადელს, რომლის ფართი დაახლოებით 400 კვ. მეტრია, ციხის ყველაზე მაღალი ნაწილი უკავია. გეგმით იგი თითქმის წრიულია. შესასვლელი ზღუდის სამხრეთ ნაწილშია გაჭრილი, რომელიც ციტადელს ქვედა ციხესთან აკავშირებს. ქვედა ციხე მთის სამხრეთ ციცაბო ფერდობზე მდებარეობს და ფართობით ციტადელს დაახლოებით 4–ჯერ აღემატება. მისი გეგმა სამხრეთიდან ჩრდილოეთით წაგრძელებული მრავალგვერდაა. ქვედა ციხის დასავლეთ კუთხეში და სამხრეთ კედელში თითო სწორკუთხა კოშკი ყოფილა ჩართული.
ნატეხი ქვით ნაგები მძლავრი გალავნის სისქე ქვედა ნაწილში 2,5 მეტრია, ზოგან 3,6 მეტრსაც აღწევს. ციტადელის აღმოსავლეთ ნაწილში დგას პატარა დარბაზული ეკლესია. კვადრატული დარბაზის ფართი 9,3 კვ.მ-ია.
ციხის დასავლეთ კუთხეში მდგომი კოშკი გეგმით კვადრატულია (7,5X7,5 მ). შემორჩენილია მხოლოდ I სართული. ამ სართულზე ერთი მოზრდილი, გარეთ შვერილი თაღოვანი ბუხარია. სამხრეთ კედელში ჩაშენებული კოშკი, რომლის მხოლოდ კედლის ფრაგმენტია შემორჩენილი, შიგნიდან ღიაა და თავისი მოცულობით გალავნის ფარგლებს გარეთ ყოფილა გასული.
ქვედა ციხის სამხრეთ-დასავლეთით 60 მ-ში დგას ზემოთ ოდნავ შევიწროვებული ცილინდრული კოშკი (დიამეტრი ფუძესთან 8 მ, კედლის სისქე 1,2 მ). შემორჩენილია სართულნახევარი (4–5,5 მ). I სართულის ჩრდილოეთ ნაწილში ნატეხი ქვის კამარით გადახურული წყლის მოზრდილი რეზერვუარია, რომლიდანაც წყლის ამოღება მეორე სართულის იატაკში მოწყობილი ხვრელიდან (დიამეტრი 0,6 მ) ხდებოდა. კოშკის სართულშუა გადახურვა ხის ძელებზე ყოფილა გამართული (შემორჩენილია ძელების ბუდეები).
ცილინდრული კოშკის სამხრეთით დაახლოებით 60 მ–ში დგას კიდევ ერთი კოშკი, რომელიც ციხისკენ მიმავალ გზას კეტავს. კოშკი სამსართულიანი ყოფილა და ციხის მხარეს სამივე სართულის სიმაღლეზეა გახსნილი. ჩამონგრეულია III სართულის კედლების ზედა ნაწილი. I სართულის სამხრეთ–დასავლეთ კედელში ფართო შესასვლელია, რომელსაც ხის კარი ჰქონია. II სართულზე ბუხარი და III სართულზე ასასვლელი ხვრელია, შემორჩენილია სართულშუა გაადხურვის ძელების ბუდეები.
შემორჩენილია რამდენიმე შენობის ნანგრევი, ერთი მათგანი ეკლესიიდან 3 მ–ში დგას, რომელიც სავარაუდოდ სასახლე იყო (10X8 მ). ციტადელში კიდევ რამდენიმე შენობის ნანგრევია, რომლებიც გალავანზე (თითქმის მთელ პერიმეტრზე) ყოფილან მიშენებული. ქვედა ციხის სამხრეთ ნაწილში, სწორ ადგილზე, სწორკუთხა (9X5 მ) ნაგებობა, სავარაუდოდ საცხოვრებელი მდგარა. შემორჩენილი კედლების სიმაღლე 1–1,3 მ-ს არ აღემატება. ქვედა ციხეში კიდევ რამდენიმე ნაგებობის მიწით დაფარული ნანგრევია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ლეონარდ მაკ-კოი
ლეონარდ მაკ-კოი (Leonard McCoy) — „ვარსკვლავური გზის“ პერსონაჟი. ვარსკვლავური გზა: ორიგინალური სერიალის და სრულმეტრაჟიანი ფილმების ერთ ერთი მთავარი გმირი.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|ლეონარდ მაკ-კოი, [[სპოკი|სპოკთან და ჯეიმზ კირკთან ერთად]] ლეონარდ მაკ-კოი დაიბადა 2227 წელს ატლანტაში. მამამისი უგზო-უკვლოდ დაიკარგა ხომალდ იორკთაუნთან ერთად. დედა დაეღუპა და ზრდიდა პაპა. სწორედ პაპამ, რომელიც პროფესიით ექიმი იყო, იმოქმედა მისი პროფესიის არჩევაზე.
ლეონარდის მამა გამოჩნდა რამდენიმე რლის შემდეგ, მაგრამ იგი იყო ავად განუკურნებელი სენით. ლეონარდი უვლიდა მამას. როცა ავადმყოფია ტანჯვა გახდა აუტანელი მან სთხოვა შვილს გამოერთო აპარატი. ხანგრძლივი ყოყმანის შემდეგ ლეონარდმა შეასრულა მისი თხოვნა. ამ შემთხვევამ ძლიერ იმოქმედა მასზე, რადგან 6 თვის შემდეგ აღმოაჩინეს წამალი რომელსაც შეეძლი მამამისის განკუნვა.
2253 წელს მან შეიმუშავა თავის ტვინზე ოპერაციის გაკეთების ახალი მეთოდი.
2266 წელს მაკ-კოი დაინიშნა ხომალდზე USS ენტერპრაიზ NCC-1701 მთავარ ექიმად. მიუხედავად იმისა, რომ მისი აზრი ხშირად არ ემთხვეოდა კაპიტან კირკის აზრს, ისინი მალე დამეგობრდნენ. სწორედ კირკმა მისცა მას მეტსახელი ბოუნსი.
მაკ-კოი ხშირად კამათობდა მისტერ სპოკთან, ძირითადა თემაზე „ლოგიკა ემოციის წინააღმდეგ“, თუმცა საბოოლოოდ მათ შორი ჩამოყალიბდა მეგობრული ერთიერთობა.
ხუთწლიანი მისიის დასრულების შემდეგ მაკ-კოი დაბრუნდა დედამიწაზე. მან გადაწყვიტა აღარასოდეს დაბრუნებულიყო ვარსკვლავურ ფლოტში, მიუხედავად ამისა 18 თვის შემდეგ ადმირალმა ნოგურამ, გამოიყენა რა კანონი რემობილიზაციის შესახებ, დააბრუნა იგი სამსახურში. ადმირალმა კირკმა სთხოვა მას დახმარება ვიჟერის პრობლემის მოგვარებაში. კრიზისის დასრულების შემდეგ მაკ-კოი დარჩა ხომალდზე.
2285 წელს მაკ-კოი და კირკი ამზადებენ ახალ გუნდს რომელიც უნდა დაინისნოს ახალ ხომალდზე ენტერპრაიზ NCC-1701-A, როცა ხან ნუნენ სინგხი თავს ესხმის რეგულა 1_ს. სპოკი იძულებულია ხომალდის გადასარჩენად შევიდეს რეაქტორში, რომელიც სავსეა რადიაციით. იგი ასწრებს და გადასცემს თავი კატრას მაკ-კოის. კირკი რისკავს თავის კარიერას და ბრუნდება პლანეტა გენეზისსე რათა იპოვოს სპოკის სხეული.
რამდენიმე წლის შემდეგ მაკ-კოი და ჯეიმზ კირკი დაადანაშაულეს კლინგონთა კანცლერის მკვლელობაში და მუსაჯეს სამუდამო პატიმრობა, თუმცა სპოკის დახმარებით ისინი გაამართლეს და გაათავისუფლეს.
მინი|ლეონარდ მაკ-კოი 24_ე საუკუნეში, [[დეიტასთან ერთად (კადრი სერიალიდან ვარსკვლავური გზა: შემდეგი თაობა)]] ლეონარდ მაკ-კოი აგრძელებს თავის კარიერას 24-ე საუკუნეშიც. იგი ჩანს სერიალ შემდეგი თაობის პირველ ეპიზოდში.
ალტერნატიული რეალობა
მარცხნივ|მინი|[[კარლ ურბანი ლეონარდ მაკ-კოის როლში]] 2009 წლის ფილმში გადმოცემულია ალტერნატიული რეალობა, მაკ-კოი და კირკი დამეგობრდნენ ვარსკვლავური ფლოტის აკადემიაში, სადაც მაკ-კოი შევიდა განქორწინების შემდეგ. მოგვიანებით იგი ეხმარება კირკს ენტერპრაიზზე მოხვედრაში.
2009 წლის ფილმში ლეონარდ მაკ-კოის როლს ასრულებს კარლ ურბანი.
სქოლიო
კატეგორია:ვარსკვლავური გზა კატეგორია:ვარსკვლავური გზის პერსონაჟები კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
1633
თარიღი უცნობია
*
ხიხათის უღელტეხილი
ხიხათის უღელტეხილი, შქმერის უღელტეხილი — უღელტეხილი საქართველოში, ონისა და საჩხერის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს რაჭის ქედზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2030 მ. აგებულია ქვედაცარცული კირქვებით, მერგელებითა და გლაუკონიტიანი ქვიშაქვებით. დამახასიათებელია სუბალპური ლანდშაფტი. აკავშირებს მდინარე ყვირილის მარჯვენა შენაკადის — ჯრუჭულისა და რიონის მარცხენა შენაკადის — ხეორის ხეობებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის უღელტეხილები კატეგორია:იმერეთის მხარის უღელტეხილები
Box of Scorpions
სქოლიო
კატეგორია:სკორპიონსის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:2004 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Hip-O Records-ის კომპილაციური ალბომები
Riuguhdrillia engonia
Riuguhdrillia engonia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
თედელეთი
თედელეთი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჭალის თემში). 1991 წლამდე შედიოდა ჯავის რაიონში, სინაგურის სასოფლო საბჭოში. 1991 წელს შევიდა საჩხერის რაიონში მდებარეობს რაჭის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ყვირილის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1200 მეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 32 კაცი. სოფელში დგას ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფლები კატეგორია:საქართველოს ოკუპირებული სოფლები
26 ოქტომბერი
26 ოქტომბერი — გრიგორიანული კალენდრის 299-ე დღე (ნაკიან წლებში – მე-300 დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 66 დღე.
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
1026
586
თარიღი უცნობია
''
*
ყვითელი ეკლესია
„ყვითელი“ ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუმისთავში. თარიღდება მე-19-20 საუკუნეებით.
„ყვითელი“ ეკლესია, როგორც მას ადგილობრივი მოსახლეობა უწოდებს, ოქროსფერი თლილი კვადრების სწორხაზოვანი წყობით დუღაბზეა აგებული. ნაგებობა ასეთივე ქვის ცოკოლზე  დგას. მთელ პერიმეტრზე კედლებს თარო-ლავგარდანი  გაუყვება. ფასადთა დიდი სიბრტყეები ძუნწად არის აქცენტირებული დაბალი ლუნეტებით და სარკმლების თავსართებით. იგი გეგმით სწორკუთხაა, რომელსაც გააჩნია ბაზილიკური სივრცე. აღმოსავლეთიდან ფართო ნახევარწრიული აბსიდითაა დასრულებული. მასში თაღოვანი სარკმლის ორივე მხარეს ნიშებია დატანებული_ ერთი სამხრეთით, ორი ჩრდილოეთით. ტრაპეზის ქვა დგას საკურთხეველში. აწეულია საკურთხევლის იატაკის დონე და გაკეთებულია სოლეა. აბსიდში ორი, ოთხკუთხა, თავისუფლად მდგარი სვეტია აღმართული. ნახევარწრიული კონქის ზევით სამი მალით გახსნილი კედელია ამოყვანილი, რომელიც ამავე დროს წარმოადგენს ტრიუმფალურ თაღს. თაღები სვეტებს შორის და აბსიდის მხრებზეა გადაყვანილი. ამათგან უფრო განიერია შუა თაღი. შიდა სივრცე ორი მრგვალი სვეტით დანაწევრებულია სამ ნაწილად. შუა ნავი ფართოა, დაბალი ოთხივე მხრივ შემაგრებულია საბრჯენი თაღებით და ნახევარსფერული გადახურვა გააჩნია. გვერდითი ნავები გადახურულია ცილინდრული კამარის მეოთხედი ფორმით და შედარებით ვიწროა. გრძივ კედლებზე პილასტრებია აყოლებული ორივე კარის გვერდით.
ეკლესია განათებულია გრძივ კედლებში მოთავსებული აღმოსავლეთით და დასავლეთით სარკმლებით. კარები დატანებულია სამივე კედელში. ლუნეტებში ლურჯი საღებავია შემორჩენილი. ინტერიერში კედლები დაფარული იყო ნალესობით, ზოგან შემორჩა  მოხატულობის კვალიც, დომინირებს უმეტესად ლურჯი ფერი. იქ, სადაც ნალესობა ჩამოცვენილია კედლებისთვის გამოყენებული სამშენებლო მასალა  ჩანს _ თლილი ქვა. ეკლესიას სოფლის მოსახლეობა უტარებს რემონტს, ინტერიერში ხარაჩოებია აღმართული. ფასადებზე აქა-იქ ჩამოვარდნილი საპირე ქვების ადგილები შეუვსიათ თანამედროვე თეთრი აგურით. სამხრეთ კარის საფეხურად კი გამოყენებულია საფლავის ქვის ვეება ლოდი. ორქანობიან სახურავში მოქცეული შენობა თუნუქითაა გადახურული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბუნდესვერი
ბუნდესვერი (Bundeswehr) — გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის (გფრ) შეიარაღებული ძალების სახელწოდება. შედგება სახმელეთო ჯარების, სამხედრო-საჰაერო და სამხედრო-საზღვაო ძალებისაგან. უმაღლესი მთავარსარადალი — ომის დროს ფედერალური კანცლერი, მშვიდობიანობის პერიოდში — თავდაცვის მინისტრი. ჯარი კომპლექტდება საყოველთაო სამხედრო სამსახურის კანონის საფუძველზე. სამხედრო სამსახურის ვადა 15 თვე, გასაწვევი ასაკი — 18 წელი.
2013 წლის მიხედვით, ბუნდესვერის მოსამსახურეთა რაოდენობა შეადგენდა 188,921-ს, რის მიხედვითაც ის წარმოადგენს მსოფლიოს არმიათა შორის 28-ს, ხოლო ევროპის კავშირში სიდიდით მეოთხეს (საფრანგეთის იტალიის და დიდი ბრიტანეთის შემდეგ). ამას გარდა 2010 წლის მონაცემით ბუნდესვერს ჰყავს არა აქტიური 144 000-იანი რეზერვი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის შეიარაღებული ძალები
ტროგონისნაირნი
ტროგონისნაირნი (Trogoniformes) — ფრინველთა რიგი. მოიცავს 1 ოჯახის (ტროგონისებრნი) 8 გვარში გაეთიანებულ 40-მდე სახეობას. მათი სხეულის სიგრძე 23—34 სმ, მასა 60—200 გ აღწევს. აქვთ გრძელი კუდი, მოკლე სუსტი ფეხები; I და II თითები მიმართულია უკან, III და IV — წინ. გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის, ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკის ტროპიკულ ტყეებში, ანთროპოგენურ ლანდშაფტში. ბუდობენ ტერმიტების მიტოვებულ ბუდეებსა და ფუღუროებში. მონოგამებია. დებენ 2—3 (იშვიათად 4) კვერცხს. ინკუბაცია გრძელდება 17—20 დღე-ღამე. კრუხობს ორივე მშობელი. იკვებებიან მწერებით; წვრილი უხერხემლოებით, ქვეწარმავლებით.
სქოლიო
* კატეგორია:ფრინველები
ენ მილერი
ჯონი ლუსილ კოლიერი (Johnnie Lucille Collier)  ცნობილი როგორც ენ მილერი (Ann Miller დ. 12 აპრილი, 1923, ჩირენო, ტეხასი, აშშ — გ. 22 იანვარი, 2004) — ამერიკელი მოცეკვავე, მომღერალი და მსახიობი. იგი ყველაზე მეტად ახსოვთ 1940 – იანი და 1950 – იანი წლების ჰოლივუდის კლასიკურ კინო მიუზიკლებში მოღვაწეობით. მის ადრეულ ნამუშევრებში შედიოდა როლები ფრენკ კაპრას ფილმებში „You Can't Take It with You (1938) და Marx bros. ფილმში „ოთახის მომსახურება“ (1938). მოგვიანებით მან ითამაშა ფილმში კლასიკურ მიუზიკლში ჩარლზ უოლტერსის Easter Parade (1948), სტენლი დონენის ფილმებში "On The Town" (1949) და ჯორჯ სიდნეის "Kiss Me Kate" (1953). მისი ბოლო კინოროლი იყო დევიდ ლინჩის ფილმში "Mulholland Drive" (2001).
ადრეული წლები
ჯონი ლუსილ კოლიერი დაიბადა ჩირენოში, ტეხასის შტატში, კლარა ემასა(ნიჭიერი ბერდველი) და ჯონ ალისონ კოლიერის ოჯახში. მილერის მამამ მოითხოვა სახელი ჯონი, რადგან მას ბიჭი უნდოდა, მაგრამ მას ხშირად ეძახდნენ ენის. მან ხუთი წლის ასაკში დაიწყო ცეკვის გაკვეთილები. დედამისს სჯეროდა, რომ ეს კლასები ხელს შეუწყობდა მისი ახალგაზრდა ქალიშვილის ძვლოვანი სისტემის გაძლიერებას. იგი ცხრა წლამდე ცხოვრობდა ჰიუსტონში, ტეხასში, სანამ მისი მშობლები გაშორდნენ, გავრცელებული ინფორმაციით, მამის ღალატის გამო. დედა მასთან ერთად გადავიდა ლოს-ანჯელესში, რადგან დედა ყრუ იყო, სამსახურის შოვნა უჭირდა; თუმცა, რადგან მილერი მასზე ბევრად უფროსი ჩანდა, ღამის კლუბებში მოცეკვავედ დაიწყო მუშაობა. ამ დროს მან მიიღო სასცენო სახელი ენ მილერი, რომელიც მან შეინარჩუნა მთელი თავისი კარიერის განმავლობაში.
კარიერა
13 წლის ასაკში, 1936 წელს, მილერი გახდა Bal Tabarin- ის შოუ-გოგონა. იგი აიყვანეს მოცეკვავედ სან-ფრანცისკოს "შავი კატების კლუბში". იქ ის ლუსილ ბოლმა და ნიჭიერმა / კომიკოსმა ბენი რუბინმა აღმოაჩინეს. ამან მილერს 1936 წელს 13 წლის ასაკში მოუტანა ხელშეკრულება RKO– სთან და ის იქ დარჩა 1940 წლამდე. 1937 წელს მან ითამაშა Ginger Rogers- ის მოცეკვავე პარტნიორი გრეგორი ლა კავას Stage Door-ში. 1941 წელს მან ხელი მოაწერა Columbia Pictures– ს, სადაც, Time Out for Rhythm– ით დაწყებული, მან ითამაშა 11 ფილმში, 1941–1945 წლებში. 1945 წლის ივლისში, როდესაც მეორე მსოფლიო ომი წყნარ ოკეანეში მძვინვარებდა, მან საცურაო კოსტუმში იპოზიორა იანკის ჟურნალისთვის. მან კონტრაქტი 1946 წელს დაასრულა ერთი "A" ფილმით,The Thrill of Brazil. ჟურნალ Life- ის რეკლამაში მილერის ფეხი მოთავსებულია დიდი წითელი მშვილდით შეკრული წინდით, როგორც "T" "Thrill"-ში. მან საბოლოოდ მიაღწია თავის ნიშანს Metro-Goldwyn-Mayer მიუზიკლში, როგორიცაა აღდგომის აღლუმი (1948), ქალაქში (1949) და Kiss Me Kate (1953). მოგვიანებით, მილერმა განაცხადა, რომ მან გამოიგონა კოლგოტები მე -20 საუკუნის 40-იან წლებში, როგორც წინდების დაზიანების პრობლემის გადაწყვეტის გზა ცეკვისას. თუ დახეული იყო, მთელი სამოსი უნდა ამოეღოთ და ახალი წყვილით ჩაენაცვლებინათ. მილერმა სთხოვა სამკერვალო ფაბრიკის მწარმოებელს, წარმოებულიყო ერთიანი კომბინირებული სამოსი. მილერი განთქმული იყო სისწრაფით ცეკვაში. მოგვიანებით იგი ცნობილი გახდა, განსაკუთრებით კარიერაში, მისი გამორჩეული გარეგნობით, რომელიც ასახავდა სტუდიის ეპოქის გლამურულ იდეალს: მასიური შავი აყვავებული თმა, მძიმე მაკიაჟი ჟოლოსფერი პომადით და მოდური სამოსით, რომლებიც ხაზს უსვამდა მის სიმსუბუქეს ფიგურასა და მოცეკვავის გრძელ ფეხებს.
პირადი ცხოვრება
მილერი სამჯერ დაქორწინდა: რიზ ლეველინ მილნერთან 1946 წელს, უილიამ მოსთან 1958 წელს და არტურ კამერონთან 1961 წელს. ქორწინებებს შორის ჰქონდა ისეთ ცნობილ მამაკაცებთან ურთიერთობა, როგორებიც იყვნენ ჰოვარდ ჰიუზი, კონრად ჰილტონი და ლუი ბ. მაიერი. რიზ ლეველლინ მილნერზე ქორწინების დროს, როდესაც ორსულობის ბოლო ტრიმესტრში იყო, ის მილნერმა კიბეზე დააგორა და ადრეული მშობიარობა დაიწყო. მისმა ბავშვმა მერიმ მხოლოდ სამი საათი იცოცხლა 1946 წლის 12 ნოემბერს. მილერი გარდაიცვალა, 80 წლის ასაკში, ფილტვის კიბოთი 2004 წლის 22 იანვარს და მისი ნეშტი დაკრძალეს კალიფორნიის შტატში, კალვერ სიტის ჯვრის სასაფლაოზე.