cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მეგან ტრეინორი
ადრეული ცხოვრება
ალტ=Meghan Trainor performing in Philadelphia in 2014|მინი|ტრეინორი 2014 წელს მეგან ელიზაბეტ ტრეინორი დაიბადა 1993 წლის 22 დეკემბერს, ნანტაკეტში, მასაჩუსეტსის შტატში, იუველირ კელისა და გარი ტრეინორების ოჯახში. მას ჰყავს უფროსი ძმა რაიანი და უმცროსი ძმა ჯასტინი. მან სიმღერა დაიწყო ექვსი წლის ასაკში, მეთოდისტთა ეკლესიაში მამასთან ერთად, რომელიც მუსიკის მასწავლებელი და ორგანისტი იყო. ოჯახი დაეხმარა მას მუსიკაში დაინტერესებაში და მან მამამისს უთხრა, რომ სურდა ხმის ჩამწერი არტისტი გამხდარიყო. მან დაიწყო სიმღერების წერა და მათი ჩაწერა ციფრული აუდიოსადგურის პროგრამული უზრუნველყოფის GarageBand გამოყენებით. ტრეინორმა დაიწყო სიმღერის "Heart and Soul" (1938) საკუთარი არანჟირება. დედის თქმით, ტრეინორმა "ბევრი ითამაშა ყურით" და უკრავდა მუსიკას ოფიციალური ტრენინგის გარეშე. მამამისს სურდა, რომ მას ყველა მუსიკალური ჟანრი შეესწავლა. 12 წლის ასაკში ტრეინორმა დაიწყო გამოსვლა ქავერ ჯგუფის Island Fusion- ის შემადგენლობაში, რომელშიც ასევე იყვნენ დეიდა, უმცროსი ძმა და მამა. მათ შეასრულეს როგორც სოკა მუსიკა, ასევე ტრეინორის კომპოზიციები. ის ჯგუფში იყო ოთხი წლის განმავლობაში, მღეროდა და უკრავდა ფორტეპიანოზე, გიტარაზე და ბენგოს დრამებზე. ისინი ბობ მარლის ქავერებს უკრავდნენ ბარებში. 13 წლის ასაკში ტრეინორმა დაწერა პირველი ორიგინალური სიმღერა "მომეცი შანსი". ტრენორმა და მისმა ოჯახმა დატოვეს ნანტაკეტი, როდესაც ის მერვე კლასში იყო, დროებით გადასახლდნენ ორლეანში, მასაჩუსეტსის შტატში, სანამ ჩრდილოეთ ისტჰემში გადავიდნენ. იგი სწავლობდა ნაუსეტის რეგიონალურ საშუალო სკოლაში და უკრავდა გიტარაზე, ასევე საყვირზე და მღეროდა ჯაზ-ჯგუფში სამი წლის განმავლობაში. სანამ იგი თინეიჯერი იყო, ტრეინორს მშობლებმა უთხრეს მას, რომ დასწრებულიყო სიმღერების დამწერლობის კონვენციებს, სადაც მიდიოდნენ ისეთ ადგილებში, სადაც პროდიუსერული კომპანიები ეძებდნენ ახალ არტისტებს და კომპოზიტორებს. 15 წლის ასაკში მან გაიარა გიტარის გაკვეთილები NRBQ– ს ყოფილი წევრის ჯონი სპამპინატოსგან. ამ ხნის განმავლობაში ტრეინორმა გამოიყენა Logic Studio თავისი კომპოზიციების ჩასაწერად და წარმოებისთვის, მოგვიანებით კი დამოუკიდებლად მუშაობდა მშობლების მიერ აშენებულ საოჯახო სტუდიაში.
კარიერა
ტრეინორი მუსიკით დაინტერესებული იყო პატარა ასაკიდან. მან სიმღერების ჩაწერა და შექმნა სამი აკუსტიკური ალბომი, Meghan Trainor (2009), I'll Sing With You, და Only 17 (2010). მან 2013 წელს დაიწყო სხვა შემსრულებლებისთვის სიმღერების წერა და წარმოება. 2015 წელს ტრეინორმა გამოუშვა პოპ და ჰიპ ჰოპის მაიორ-ლეიბლების სადებიუტო სტუდიური ალბომი Title, რომელშიც შედის 10 ტრეკი, მათ შორის სინგლებია "Lips Are Movin" და "Like I'm Gonna" "დაგკარგე ”; ალბომის დებიუტი შედგა პირველ ადგილზე აშშ-ის Billboard 200-ში . სინგლი "არა" ხელმძღვანელობდა მის შემდგომ ალბომს, R&B ალბომს Thank You (2016), რომელმაც შესაბამის ჩარტებში მესამე ადგილი დაიკავა. ტრეინორმა მესამე ალბომი შექმნა Epic– თან ერთად, ელექტრონული საცეკვაო მუსიკის გავლენაზე Treat Myself (2020), როგორც მიმდინარე მუსიკალურ ტენდენციებთან ადაპტაციის მცდელობა. იგი ამას მოჰყვა დღესასწაულის ალბომით A Very Trainor Christmas იმავე წელს. ქალობა, სხეულის გამოსახულება და პირადი გაძლიერება ხშირად ხდება ლირიკული თემები ტრეინორის მუსიკაში, რომლის გავლენა იყო 1950-იანი წლების პოპულარული მუსიკით და აერთიანებს ჟანრებს პოპი, R&B, დუო-ვოპ და სოული. მუსიკალური ინდუსტრიის გარეთ, მას ჰქონდა ხმოვანი როლები ანიმაციურ ფილმებში Smurfs: The Lost Village (2017) და Playmobil: The Movie (2019). იგი ოყო ჟიური სატელევიზიო ნიჭის შოუებში The Four: Battle for Stardom (2018) და The Voice UK (2020). ტრეინორის ჯილდოებში შედის გრემის პრემია, ოთხი ASCAP Pop Music Awards და ორი Billboard Music Awards.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1993 კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:პოპ-მუსიკა
კაპისტონი თეთრი
კაპისტონი თეთრი, კაპისტონა, ზეკროულა კაპისტონა — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში იმერეთიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური ფორმის, სამ, ზოგჯერ ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე საკმაოდ სქლად არის დაფარული მონაცრისფრო აბლაბუდისებრ-ჯაგრისებრი შებუსვით. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, კონუსური ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, ხშირად უვითარდება მხარი, საშუალო სიკუმსისაა, თუმცა კუმსი და ძლიერ კუმსი მტევნებიც გვსვდება. მარცვალი მცირე ან საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან მცირედ ოვალური ფორმის, მომწვანო-ყვითელი, მზის მხარეს მოქარვისფრო-ყვითელი. კანი თხელი და საკმაოდ მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ნაფიფქით სუსტად დაფარული. რბილობი საკმაოდ წვნიანი და ხორციანია, ძალიან სასიამოვნო მოტკბო-მომჟავო გემოთი და სუსტად გამოხატული ჯიშური არომატით.
კაპისტონი თეთრის სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 160-169 დღეა. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს, ოქტომბრის დასაწყისში შედის. მტევნის წონა 100-250 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა საშუალოდ 6.0-7.0 ტონაა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში შაქრიანობა აღწევს 21-23%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.2-9 გ/ლ-ს.
მიიღება მაღალხარისხიანი სუფრის თეთრი ღვინო. ევროპული და იმერული წესით დაყენებული მისი ღვინო ხასიათდება ლამაზი შეფერვიო, კარგი სხეულით, სიხალისით, მაღალი გემური თვისებებით. ასევე მაღალი ღირსებით გამოირჩევა მისგან დამზადებული ცქრიალა ღვინოც, რომელსაც ახასიათებს: მდიდარი ბუკეტი, ნაზი გემო, ვარგი სხეული და სასიამოვნო მჟავიანობა.
სადჰუ
200px|thumb|right|სადჰუ [[ვარანასიდან]] სადჰუ (სანსკ. साधु sādhu „კეთილი“) — ბერი, განდეგილი ინდუიზმში. ასევე რომელიმე ინდუისტური ორდენის წარმომადგენელი ასკეტი.
ინდუიზმში სადჰუს უწოდებენ ასკეტს, იოგინს ან წმინდანს, რომელიც აღარ ცდილობს ინდუიზმისათვის ძალზე მნიშვნელოვანი სამი ცხოვრებისეული დანაწესის აღსრულებას. ეს დანაწესებია: კამა (გრძნობითი სიამოვნეა), არტჰა (მატერიალური განვითარება) და დჰარმა(მოვალეობა, მაგ.,კასტური ვალდებულებანი). სადჰუ მთელს სიცოცხლეს მოკშის (განთავისუფლების) მიღწევას უთმობს, რასაც იგი მედიტაციისა და ღმერთის შემეცნებით ცდილობს. სადჰუს ტანსაცმელი ხშირად ოხრას ფერისაა, რაც განდგომილებას ნიშნავს. ზოგი სადჰუ სამოსელზე მთლიანად უარს ამბობს. ამ უკანასკნელთ ტოტაპურებს ეწოდებენ.
ეტიმოლოგია
სანსკრიტის ტერმინი sādhu ("კეთილისმყოფელი კაცი") და sādhvī ("კეთილისმყოფელი ქალი") გამოიყენება იმ პირთა აღსანიშნავად, ვინც სოფელს განერიდა და თავი მიუძღვნა სულიერ პრაქტიკებს. სიტყვა წარმოსდგება სანსკრიტული sādh-იდან, რაც "მიზნის მიღწევას", "სწორად ქმნას", ან "რაიმესთვის ძალისხმევას" აღვიშნავს. იგივე ფუძეს ვხვდებით სიტყვაში სადჰანა (sādhana), რაც "სულიერ პრაქტიკას" ნიშნავს.
სადჰუ თანამედროვე ინდოეთში
2007 წლის მონაცემებით ინდოეთში 4 დან 5 მილიონამდე მოხეტიალე სადჰუა. თანამედროვე ინდოეთში მათ დიდი პატივისცემით ეპყრობიან. ხალხი მათ თაყვანსა სცემს სიწმინდის გამო და ხშირად ეშინიათ კიდეც მათი წყევლისა. ითვლება, რომ სადჰუ ასკეტური მოღვაწეობით წვავს და ანადგურებს არა მარტო თავის კარმას, არამედ მთლიანად საზოგადოებისას. მიუხედავად ამისა, სადჰუს მიმართ ყოველთვის არსებობდა ერთგვარი ზიზღიც. განსაკუთრებით ეს საგრძნობია დიდ ქალაქებსა და მომლოცველობის ადგილებში, სადაც მრავალი მათხოვარი და ღატაკი თავს სადჰუდ ასაღებს და ამით ფულის შოვნას ცდილობს.
სადჰუთათვის არ არსებობს საერთო სულიერი პრაქტიკა. მრავალი მათგანი წლების მანძილზე მთებში განდეგილად ცხოვრობს და მხოლოდ ბალახეულით ან ხილით იკვებებიან. არიან ისეთებიც, ვინაც კანაფს ეწევა და ამ გზით ცდილობს კოსმოსის ბუნების ჭვრეტასა და კვამლის რკალთა შორის ღმერთის შეცნობას.
ნაგა-ბაბა, იგივე ტოტაპური დედიშობილა სადჰუა, რომელიც დიდ დრედლოკებს ატარებს.
აგჰორა - არის სადჰუს კატეგორია, რომელნიც გვამთა კრემაციის ადგილებში ცხოვრობენ, სასმისად ადამიანის თავის ქალას იყენებენ და სულთა გამოხმობის მაგიურ რიტუალებს ასრულებენ.
რელიგიური მიმდინარეობები
სადჰუები სხვადასხვა სახის სულიერი პრაკტიკების მიმდევარები არიან. ერთნი მკაცრ ასკეტიზმს მისდევენ. ხოლო სხვანი- მთლიანად ლოცვებზე ერიან გადართულნი, იმეორებენ მანტრებსა და მედიტირებენ.
არსებობს ორი ძირითადი მიმდინარეობა სადჰუთა საზოგადოებაში: სადჰუ-შივაიტები - ასკეტები, რომელნიც თავის სიცოცხლეს შივას მიუძღვნიან და სადჰუ-ვაიშნავები - ვიშნუსა და მისი ავატარების ერთგულნი (მაგალითად, რამა, კრშნა). ამ ორ ჯგუფთან შედარებით მცირერიცხოვანია სადჰუ-შაკტი, ქალღმერთ შაკტის, ღმერთის ქალური ენერგიისა და გამოვლენის ერთგულნი. დასახელებულ მიმდინარეობათა შორის ცალკე გამოიყოფა უამრავი ფილოსოფიური სკოლა და ტრადიცია, სამპრადაიამები.
ყველაზე დიდ შივაისტურ სამპრადაიას დაშანამი, "ათი სახელი" ეწოდება. ინიციაციის დროს ამ სამპრადიასა სადჰუ შივას ათი სახელიდან ერთ-ერთს იღებს. ითვლება, რომ ეს შივაისტური სამპრადაია ინდუსი ფილოსოფოსის შანკარას მიერ არის VIII საუკუნეში დაარსებული. ვაიშნავურ სამპრადაიას, რომელიც თანამედროვე ინდოეთში უდიდესია მიმდევართა რაოდენობის მიხედვით, ეწოდება რამანანდი. ეს უკანასკნელი სავარაუდოდ ბჰაკტის (უფლის ერთგულების) მასწავლებლის, რამანანდას მიერ შუა საუკუნეებში არის დაარსებული.
ჩვეულებრივ, სადჰუ ინიციაციის შემდეგ თავის მშობელ კასტას ტოვებს. მიუხედავად ამისა, კასტურ წარმომავლობას მაინც დიდი მნიშვნელობა ენიჭება. ისეთი საძმოები, როგორიც არის ბანდი, მხოლოდ ბრაჰმანებისაგან შედგება. მაშინ, როცა სხვა გაერთიანებები ნებისმიერი კასტის წარმომადგენელს იღებს.
არსებობენ ასევე ქალი სადჰუები, რომელთაც სადჰვის უწოდებენ. უმეტესად განდგომილების გზას შემდგარი ქალები ქვრივები არიან, რომელნიც ასკეტურ გარემოში განმარტოებით ცხოვრობენ. ბვერი სადჰვის, როგორც დევის გამოვლინებას, ისე სცემს თაყვანს. თანამედროვე ინდოეთში ზოგი სადჰვი, მაგალითად, ამრიტანანდამაია ძალზე შესახელდა და რელიგიურ მასწავლებლებად ითვლება.
სადჰუს გზაზე შედგომა
კლასიკური ინდუისტური ტრადიციის მიხედვით განდგომილება, სანიასა ცხოვრებისეული გზის მეოთხე სტადიაა. პირველი სამი საფეხური არის: ბრაჰმაჩარია (შეგირდობის ხანა),გრიჰასტჰა (მეოჯახეობა) და ვანაპრასტჰა (განდგომილებისათვის მომზადება).
ინდიურისტური ტრადიციით გაზრდილი ბრაჰმანები ცხოვრებისიული გზის ოთხივე საფეხურს გადიან. თუმცა, ხდება ისეც, რომ უკვე ახალგაზრდობიდანვე შეეყენებიან სანიასას და სადჰუს გზაზე დგებიან. იშვიათ შემთხვევაში, სადჰუს გზაზე დადგომა მეოჯახეობის ტვირთისაგან გაქცევასაც გულისხმობს.
ცხოვრების წესი
სადჰუ თავის დღეს სავალდებულო განბანვით იწყებს. ამის შემდეგ ის წმინდა ცეცხლის საიახლოვეს ადგილს იკავებს და ყოველდღიურ ლოცვა-მედიტაციას იწყებს.
ზოგიერთი სადჰუ ექიმბაშობასაც მისდევს.გარდა ასმისა, მთხოვნელს გათვალვისაგან და ჯადოსაგან ათავისუფლებენ. ხშირად ქორწილებში კურთხევასა და დალოცვას გასცემენ. ჩვეულებრივ სადჰუს მგზავრობის ფულს საზოგადოებრივ ტრანსპორტში არ ახდევინებენ.
კუმბჰა-მელას ფესტივალის დროს, რომელიც სამ წელიწადში ერთხელ ტარდება, მთელი ინდოეთიდან ერთად იკრიბებიან სადჰუები. მილიონობით მომლოცველი იღებს ამ ფესტივალში მონაწილეობას, რომელიც არის ადამიანთა ყველაზე დიდი თავყრილობა მთელს დედამიწაზე.
სადჰუები ცხოვრობენ აშრამებსა და დიდი ქალაქების ტაძრებში, სოფლად ქოხებსა და ცივლიზაციისაგან მოწყვეტილ შორეულ მთებში. ზოგი ყარიბის ცხოვრებას ეწევა, ხოლო სხვანი ერთ ადგილზე არიან დამაგრებული და სადჰუთა საძმოებში, გაერთიანებებში ცხოვრობენ. ჩვეულებრივ, ერთ სადჰუს ერთი ან ორი შეგირდი ჰყავს.
სულიერი ასკეზის სიმკაცრეც ასევე განსხვავებული საფეხურებისა და დონისაა. ერთნი უკიდურეს ასკეზას მისდევენ, მაგალითად დიდი ხნის მანძილზე ცალ ფეხზე დგომა, სრული სქესობრივი თავშეკავება, ურთულესი იოგური ასანების შესრულება. მეორენი კი ხშირად ოჯახებს ქმნიან და შვილებსაც ზრდიან. მრავალი სადჰუსათვის ჰაშიშისა და კანაფის სხვა სახეობების მოხმარებას რელიგიური მნიშვნელობა აქვს.
სადჰუთა უმეტესობა შემოწირულობების, მოწყალების ხარჯზე ცხოვრობს, თუმცა არიან ისეთებიც, ვისაც საკუთარი კაპიტალი და ქონება აქვს.
კატეგორია:ინდუიზმი
კაპიტა
კაპიტა — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში ქართლიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო და საშუალოზე დიდი ზომისაა, ოდნავ წაგრძელებული, ზოგჯერ მომრგვალო, ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე შიშველია. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო და საშუალოზე დიდია, ცილინდრულ-კონუსური, დატოტვილი ან უფორმო, საშუალო სიმკვრივის. მტევანში წვრილმარცვლიანობა ხშირად 20%-ს აღწევს. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, მოშავო-მოწითალო ფერის. თხელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი წვნიანი და ხორციანია, წვენი შეფერილი.
კაპიტა საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 160 დღეა. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს, ოქტომბრის დასაწყისში შედის. მტევნის წონა 160-200 გრამია, ხოლო საჰექტარო მოსავლიანობა — 9.0-11.5 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 17-23%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6-8 გ/ლ-ს.
მიიღება საკმაოდ ხარისხიანი სუფრის წითელი ღვინო, რომელიც ხასიათდება სიხალისითა და სისრულით, კარგად გამოხატული ჯიშური არომატით და კარგი ალუბლისფერი შეფერვით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ევროპის კავშირის საბჭო
ევროპის კავშირის საბჭო (Council of European Union, შემოკლებით - ევროკავშირის საბჭო, არაფორმალურად - მინისტრების საბჭო) — გადაწყვეტილებების მიმღებ მთავარ ინსტიტუტს წარმოადგენს. იგი არის ორგანო, სადაც წარმოდგენილია ევროკავშირის ყველა წევრი სახელმწიფო. საბჭოში ყოველი წევრი აგზავნის თავის ერთ ან მეტ სრულუფლებიან წარმომადგენელს, რომლებიც, შეირჩევიან იმ სამინისტროებიდან და დეპარტამენტებიდან, რომელთა შესაბამის სფეროში მყოფი საკითხიც არის მოცემულ მომენტში განხილვის საგანი. ამის შესაბამისად იცვლება საბჭოს შემადგენლობა და სახელწოდება.
საბჭო იღებს ევროკავშირის საკანონმდებლო აქტებს (რეგლამენტებს, დირექტივებსა და გადაწყვეტილებებს). ის არის კავშირის საკანონმდებლო ორგანო, თუმცა ამ ფუნქციას ევროპარლამენტთან ინაწილებს. გარდა ამისა, საბჭო და პარლამენტი ერთობლივად ახორციელებენ გაერთიანების ბიუჯეტის კონტროლს. საბჭო ასევე იღებს საერთაშორისო შეთანხმებებს, რომელთა შესახებ მოლაპარაკებებს აწარმოებს ევროკომისია.
საბჭოს წევრები საკანონმდებლო აქტებს კენჭისყრის საფუძველზე იღებენ. განასხვავებენ გადაწყვეტილებებს, რომლებიც მიიღება ხმათა უბრალო უმრავლესობით ან კვალიფიციური უმრავლესობით. მეორე შემთხვევაში საბჭოში ხმები ნაწილდება წევრ სახელმწიფოთა მოსახლეობის შესაბამისად გამოყოფილი კვოტების მიხედვით, კერძოდ:
საბჭოს ხელმძღვანელობა ყოველ ექვს თვეში იცვლება - როტაციის წესით მას ხელმძღვანელობს ყველა წევრი სახელმწიფო (როგორც წესი საგარეო საქმეთა მინისტრის სახით). საბჭოს აქვს გენერალური სამდივნო, რომელიც ბრიუსელში მდებარეობს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროპის კავშირი კატეგორია:ევროკავშირის ინსტიტუტები
კეჰტნის მუნიციპალიტეტი
კეჰტნის მუნიციპალიტეტი (Kehtna vald) — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, რაპლამაას მაზრაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რაპლამაას მუნიციპალიტეტები
ბეჭდების მბრძანებელი (ფილმების სერიის მუსიკა)
კინოტრილოგია ბეჭდების მბრძანებლის მუსიკის ავტორია კომპოზიტორი ჰოვარდ შორი.
ფილმების სტანდარტული საუნდტრეკები აუდიო დისკებზე გამოდიოდა 2001-2003 წლებში. სპეციალური გამოცემის სახით ასევე გამოვიდა 10 საათიანი ჩანაწერები, სადაც წარმოდგენილია ფილმების სრული ვერსიის მუსიკა და დამატებითი კომპოზიციები. გამოუყენებელი დემო-ვერსიები ასევე გამოვიდა 2010 წელს, წიგნთან The Music of the Lord of the Rings Films ერთად.
ორიგინალური საუნდტრეკები
საუნდტრეკების ორიგინალური გამოცემები ერთდისკიანი იყო. ყველა საუნდტრეკი გამოვიდა Reprise Records-ზე, რომელზეც აგრეთვე გამოიცემოდა ენიას ჩანაწერები. მიუხედავად იმისა, რომ ბეჭდის საძმოს გარეკანზე გამოყენებული იყო პერსონაჟების ორიგინალური კომპილაცია, ორი ციხე-კოშკის და მეფის დაბრუნების გარეკანები კინოპოსტერებს შეესაბამება.
სრული ჩანაწერები
2005 წლიდან, მეფის დაბრუნების გამოსვლის შემდეგ Reprise Records-მა დაიწყო ყოველი ფილმის მრავალდისკიანი საუნდტრეკის გამოცემა. მათ ეწოდა სრული ჩანაწერები (The Complete Recordings). ყოველი შეფუთვა შეიცავს საუნდტრეკის ვრცელ ვერსიას CD ფორმატში, ისევე, როგორც DVD-Audio გამოცემას 2.0 სტერეო და 5.1 მოცულობითი ჟღერადობის ვერსიების სახით. ყოველ ალბომ ახლავს მუსიკალურ ჟურნალისტ დაგ ადამსის ვრცელი ანოტაციები, ყოველი კომპოზიციის მიმოხილვით და ორკესტრული საუნდტრეკის შექმნისა და ჩაწერის ისტორიით, ისევე, როგორც დეტალებით ყველაზე მუსიკალური ინსტრუმენტის, მონაწილე პიროვნებისა თუ ორგანიზაციის მითითებით. ანოტაციები New Line-ის მიერ უფასოდ განთავსდა სპეციალურ პრომო საიტზე.
გამოცემების გარეკანებზე გამოყენებული იქნა ტენგვარის შრიფტი. ყოველი გარეკანი ასახავს იმ ადგილს შუახმელეთის რუკაზე, სადაც ფილმის მოქმედება მიმდინარეობს და ატარებს ინდივიდუალურ ფერს. ბეჭდის საძმო ასახავს მაზრას, რუდაურსა და ერეგიონს და მუქი წითელი ფერის არის. ორი ციხე-კოშკი ასახავს როჰანს და ფანგორნს და მუქი ლურჯი ფერის არის. უკანასკნელი, მეფის დაბრუნება გონდორის რუკით არის და მუქი მწვანეა.
ბეჭდის საძმო
ბეჭდის საძმოს სრული ჩანაწერები მოიცავს სამ დისკს და საათზე მეტი ხანგრძლივობის არის. გამოიცა 2005 წლის 13 დეკემბერს.
მეფის დაბრუნება
მეფის დაბრუნების სრული ჩანაწერები მოიცავს ოთხ დისკს და თითქმის ოთხი საათის მქონე ხანგრძლივობის არის. გამოიცა 2006 წლის 20 ნოემბერს. მისი თანმხლები DVD-Audio დისკი არის ორმშრიანი. დღეისთვის ეს არის სრული ჩანაწერებიდან ერთადერთი, რომელიც ოფიციალურ ვრცელდება ციფრული ჩამონატვირთის სახით.
სქოლიო
კატეგორია:2005 წლის საუნდტრეკები კატეგორია:2006 წლის საუნდტრეკები კატეგორია:ჰოვარდ შორის საუნდტრეკები კატეგორია:ბეჭდების მბრძანებლის მუსიკა
ინტერნეტის ლინგვისტიკა
ინტერნეტის ლინგვისტიკა — ენათმეცნიერების ქვედარგი, რომელიც სწავლობს ინტერნეტ და სმს კომუნიკაციის გავლენით აღმოცენებულ ახალ ენობრივ ფორმებს.
აღნიშნული ქვედარგის ფუძემდებელი, დევიდ კრისტალი ინტერნეტ ლინგვისტიკაში კვლევების წარმართვის ოთხ პერსპექტივას ასახელებს: სოციოლინგვისტურს, სტილისტურს, გამოყენებითსა და პედაგოგიურ პერსპექტივებს, რომლებიც მჭირდროდ არის ერთმანეთთან დაკავშირებული.
სოციოლინგვისტური პერსპექტივა
სოციოლინგვისტური პერსპექტივა შეისწავლის ინტერნეტ და სმს კომუნიკაციის ზეგავლენით აღმოცენეული ენობრივი ფორმების მიმართ საზოგადოების დამოკიდებულებას და მათ გამოყენებას სხვადასხვა სოციალურ კონტექსტში.
ინტერნეტის სოციოლინგვისტიკაში ხუთი ძირითადი თემა შეიძლება გამოიყოს:
სქოლიო
კატეგორია:ენათმეცნიერება
აზოვის ვაჟთა გიმნაზია
აზოვის ვაჟთა გიმნაზია (Мужская гимназия) — სკოლა ქალაქ აზოვში. იგი არის ორსართულიანი ისტორული ნაგებობა ქალაქში, რომელსაც აქვს რუსეთის ფედერაციის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
ისტორია
აზოვის ვაჟთა გიმნაზია დაარსდა 1877 წელს იმპერატორ ალექსანდრე II-ის ბრძანების შესაბამისად და თავდაპირველად ეწოდებოდა აზოვის ვაჟთა პროგიმნაზია. რევოლუციამდელ რუსეთში გიმნაზიები და პროგიმნაზიები ეწეოდნენ საშუალო განათლების სწავლებას. მოგვიანებით მათ ეწოდათ გიმნაზია. სასწავლო დაწესებულებებში სწავლობდნენ მოსწავლეები 8 წლის ასაკიდან 10 წლის ასაკამდე. გიმნაზიის მოსწავლეები სწავლობდნენ საღვთო სჯულს, ლიტერატურასა და რუსულ ენას, ლათინურ, ბერძნულ, ფრანგულ და გერმანულ ენებს, მათემატიკას, ფიზიკას, ისტორიას და სხვა საგნებს.
გიმნაზიის ფორმა შედგებოდა ლურჯი პერანგისაგან და შავი შარვლისაგან. პერანგზე და ქამრის ბალთაზე ამოტვიფრული იყო აზვის გიმნაზიის ინიციალები „АГ“.
XIX საუკუნის 90-იან წლებში აზოვში გაიხსნა ქალთა გიმნაზიაც, ამჟამად შენობაში, რომელშიც განთავსებული იყო ქალთა გიმნაზია, მდებარეობს პედაგოგიური კოლეჯი.
XX საუკუნის 20-იან წლებში ვაჟთა გიმნაზიას ეწოდა ერთიანი შრომის სკოლის I (დაწყებითი კლასები) და II (უფროსი კლასები) საფეხურები. სკოლაში დიდ ყურადღებას უთმობდნენ შრომით აღზრდას. დღიურები მათ არ ჰქონდათ, მათ მაგივრად ატარებდნენ შრომის წიგნაკებს. 1924 წელს სკოლას მიენიჭა ლენინის სახელი.
მეორე მსოფლიო ომამდე ეს იყო ერთადერთი სასწავლო დაწესებულება ქალაქში. მსოფლიო ომის პერიოდში სკოლაში განთავსებული იყო სამხედრო ჰოსპიტალი. მოსწავლეები დახმარებას უწევდნენ სანიტრებს და დაჭრილებისთვის მართავდნენ კონცერტს. ომის შემდეგაც გარკვეული პერიოდი სკოლა რჩებოდა ერთადერთ სასწავლო დაწესებულებად.
XX საუკუნის 70-80-იან წლებში სკოლაში გაიხსნა ლენინის სახელობის მუზეუმი. 2012 წელს სკოლამ მიიღო საგანმანათლებლო პროექტში „სკოლა ციფრულ საუკუნეში“ მონაწილეობის სერთიფიკატი.
არქიტექტურა
გიმნაზიის შენობა არის ქალაქის არქიტექტურის მარგალიტი. აგურის ორსართულიან ნაგებობას აქვს სწორედ ისეთი არქიტექტურა, რომელიც დამახასიათებელია რუსეთის იმპერიის სხვა ქალაქის გიმნაზიებისთვის. სკოლაში არის შიდა კიბე, დიდი ჰოლი და გრძელი დერეფნები.
სქოლიო
კატეგორია:აზოვის შენობა-ნაგებობები
მიჰრან მესრობიანი
მიჰრან მესრობიანი (Միհրան Մեսրոպեան; დ. 10 მაისი, 1889 — გ. 21 სექტემბერი, 1975) — სომეხი-ამერიკელი არქიტექტორი, რომლის კარიერა ორმოცდაათ წელზე მეტხანს გაგრძელდა. კონსტანტინოპოლის სამხატვრო აკადემიაში განათლების მიღების შემდეგ, მესრობიანმა დაიწყო მუშაობა, არქიტექტორად მუშაობდა სმირნაში და კონსტანტინოპოლში. კონსტანტინოპოლში ყოფნისას მესრობიანი იყო ოსმალეთის უკანასკნელი სულთნის, მეჰმედ V- ის სასახლის არქიტექტორი.
პირველი მსოფლიო ომის დროს მესრობიანი გაიწვიეს ოსმალეთის ჯარში. იგი მონაწილეობდა გალიპოლის კამპანიაში და მსახურობდა აღმოსავლეთის ფრონტზე, რუსების წინააღმდეგ, კავკასიის კამპანიის დროს. ამ პერიოდში დაიწყო სომეხთა გენოციდი და მისი ოჯახი მის მშობლიურ აფიონ-ყარაჰისარში გადაასახლეს, რომელთა შესახებ მას შემდეგ, არავის არაფერი სმენია. მესრობიანმა გენოციდის გამო დაკარგა მისი ოჯახის თხუთმეტი წევრი. ტყვედ ჩაუვარდა არაბებს, მაგრამ საბოლოოდ გაათავისუფლეს თომას ლოურენსის დახმარებით.
მესრობიანი ამერიკის შეერთებულ შტატებში ემიგრაციით 1921 წელს წავიდა და გახდა ცნობილი არქიტექტორი ვაშინგტონის შტატში. ის გახდა ვაშინგტონის დეველოპერის ჰარი უორდმენის მთავარი არქიტექტორი. მისი არქიტექტურის დიდი ნაწილი შესრულებულია არტ დეკოს სტილში, თუმცა მისი რამდენიმე პროექტი გაკეთებულია იტალიური რენესანსისა და მოდერნის სტილშიც. მის ყველაზე ცნობილ ნამუშევრებს შორისაა: ჰეი-ადამსის სასტუმრო, დიუპონის წრის შენობა, სასტუმრო კარლტონი, სედვიკის ბაღები, კალვერტის მანორი და გლებე ცენტრი.
ადრეული ცხოვრება
გამოჩენილი სომეხი არქიტექტორი, მიჰრან მესრობიანი დაიბადა 10 მაისს, 1889 წელს აფიონ-ყარაჰისარჩი, ოსმალეთის იმპერიაში. მამამის გასპარი, ხოლო დედამის მირიამი ერქვა, ისინი მევაჭრეები იყვნენ. მიჰრანის უახლოესი ოჯახი სამი ძმისა და ერთი დისგან შედგებოდა. მესრობიანების ოჯახი ცხოვრობდა აფიონ-ყარაჰისარში და ვაჭრობდნენ ოპიუმითა და მარცვლეულით.
მიჰრან მესრობიანი დადიოდა ადგილობრივ საჰაკიან სომხურ სკოლაში, რომელიც უზრუნველყოფდა ევროპულ სტანდარტებთან შესაბამის განათლებას. მას პატარ ასაკში უკვე შეეძლო ხატვა. ჯერ კიდევ სწავლის დროს მან შეძლო თავისი ნიჭის განვითარება, მიიღო განათლება ხელოსნობაში, მათემატიკაში, ხატვასა და მშენებლობაში. აქ ასევე ისწავლა სხვადასხვა ენა, მათ შორის ფრანგული, თურქული, სომხური და ინგლისური, ამ ყველაფერმა რაღა თქმა უნდა დიდი გავლენა იქონია მის კარიერაზე.
თხუთმეტი წლის ასაკში მიჰრან მესრობიანის ნიჭი ხატვასთან დაკავშირებით შენიშნა მამამ, რომელმაც შემდეგ იგი კონსტანტინოპოლში გაგზავნა სამხატვრო აკადემიაში მისაღები გამოცდების ჩასაბარებლად. მან იმდენად კარგად ჩააბარა გამოცდები, რომ პირველი კურსის ნაცვლად მეორე კურსზე დაიწყო სწავლა. რის შედეგადაც, ნაცვლად ხუთისა, მას უნივერსიტეტში სულ 4 აკადემიური წლის გატარება მოუხდა. 1908 წელს სწავლის დამთავრების შემდეგ მესრობიანმა თანაკლასელთან ერთად წამოიწყო სამშენებლო ფირმა. თუმცა, ფირმა წარუმატებელი აღმოჩნდა და მესრობიანი შემდგომ გადავიდა სმირნაში (დღევანდელი იზმირი).
სმირნაში 1912 წლამდე დარჩა, შემდეგ კი დაბრუნდა კონსტანტინოპოლში. კონსტანტინოპოლში მესრობიანი დაინიშნა ოსმალეთის სულთნის, მეჰმედ V-ის სასახლის მთავარ არქიტექტორად. მას რამდენიმე სასახლის რესტავრაცია დაევალა, მათ შორის იყო დოლმაბაჰჩე. გარდა ამისა, პასუხისმგებელი იყო ქალაქის რამდენიმე შენობის რესტავრაციაზე.
არაბეთის ზღვა
მინი|250პქ|არაბეთის ზღვა მინი|250პქ|კოლვას პლაჟი. [[გოა, ინდეოთი]] არაბეთის ზღვა (არაბ. بحر العرب‎) წარმოადგენს ინდოეთის ოკეანის ნაწილს. ესაზღვრება: აღმოსავლეთით — ინდოეთი, ჩრდილოეთით — პაკისტანი და ირანი, დასავლეთით — არაბეთის ნახევარკუნძული. ზღვის ძველი სახელწოდებებია სინდჰის ზღვა და ერიტრეის ზღვა.
არაბეთის ზღვის ზედაპირის ფართობია 3 862 000 კმ² მაქსიმალური სიგანე შეადგენს 2 400 კმ-ს, მაქსიმალური სიღრმე — 4 652 მეტრს. ყველაზე დიდი მდინარე, რომელიც ამ ზღვაში ჩაედინება, არის ინდი. სხვა მდინარეთაგან აღსანიშნავია: ნეტრავატჰი, შარავატჰი, ნარმადა, ტაპტი, მაჰი და ინდოეთის შტატ კერალას სხვა მრავალი მდინარე.
არაბეთის ზღვა მოიცავს ორ მნიშვნელოვან განშტოებას — ჩრდილო-დასავლეთით ადენის ყურეს, რომელიც თავის მხრივ ბაბ-ელ-მანდების სრუტით დაკავშირებულია წითელ ზღვასთან და ჩრდილო აღმოსავლეთით — ომანის ყურეს, რომელიც თავის მხრივ დაკავშირებულია სპარსეთის ყურესთან.
არაბეთის ზღვის უდიდესი კუნძულებია სოკოტრა (აფრიკის რქასთან), მასირა (ომანის სანაპიროსთან), ასევე ლაქშადვიპის არქიპელაგი ინდოეთის სანაპიროსთან.
ზღვის სანაპირო ზოლზე მდებარეობს სახელმწიფოები: სომალი, ჯიბუტი, იემენი, ომანი, ირანი, პაკისტანი, ინდოეთი და მალდივის კუნძულები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინდოეთის ოკეანის ზღვები
Lasioglossum nevadense
Lasioglossum nevadense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1907 წელს.
სქოლიო
nevadense
კახის თეთრი
კახის თეთრი — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში კახეთიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე დაფარულია თხელი აბლაბუდისებრი და საკმაოდ სქელი ჯაგრისებრი შებუსვით. ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალო ან მცირე ზომისაა, განივკონუსური ფორმის, გვხვდება ძლიერ დატოტვილი უფორმო მტევნებიც. საშუალო სიკუმსისაა. მარცვალი საშუალოზე მსხვილია, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური ფორმის. კანი თხელი აქვს, ცვილისებრი ფიფქით საშუალოდ დაფარული. რბილობი მკვრივი და კნატუნაა, გემო — ოდნავ მომჟავო-მოტკბო.
ვაზი საშუალოზე ძლიერი ზრდისა და მცირემოსავლიანია. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა 143-145 დღეა. მტევნის წონა 155-200 გრამია. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 22-28%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6.3-6.6 გ/ლ-ს.
მიიღება სუფრის თეთრი მშრალი ღვინო.
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ვარნა (ინდუიზმი)
ვარნა (სანსკ. वर्ण varṇa „ფერი“) — ცნება ინდუიზმში, საზოგადოებრივი ფენა ანუ კასტა. უძველესი დროიდან მოყოლებული, დღესაც ინდოეთის ინდუისტური მოსახლეობა ოთხ მთავარ ფენად ანუ ვარნად იყოფა:
3 მაღალი წოდების ვარნა:
1 დაბალი წოდების ვარნა:
მთავარი ოთხი ვარნა შედგება ურიცხვი ქვე-ვარნისგან, რომელთა ზუსტი რიცხვი უცნობია: პრინციპში ყოველ დასახლებულ პუნქტში შესაძლოა რეგიონალური რომელიმე ახალი ქვე-ვარნის პოვნა.
ვარნებს არ მიეკუთვნებიან ე.წ. პარიები, ანუ ”მიუკარებლები”, სამივე მაღალი და ერთი დაბალი წოდების წარმომადგენელთათვის მათთან ყოველგვარი კონტაქტი საზოგადოებრივი ტაბუა. პარიებთან უნებლიე კონტაქტის შემდეგ მორწმუნე ინდუისტმა განგის ”წმინდა” წყალში უნდა განიბანოს.
ინდოეთის მუსლიმი, ქრისტიანი, სიქი, ჯაინი და ბუდისტი მოსახლეობა ადამიანის ღირსების ამ შეურაცხმყოფელი შოვინისტური ინდუისტური გადმონაშთისგან თავს შორს იჭერს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარნას ოთხი საფეხური კატეგორია:კასტური სისტემა ინდოეთში
სკრუჯ მაკდაკი
სკრუჯ მაკდაკი — ანიმაციური პერსონაჟი, რომელიც 1947 წელს კარლ ბარქსის მიერ შეიქმნა და ლიცენზირებულია უოლტ დისნეის კომპანიის მიერ. იგი არის შოტლანდიელი, ანთროპომორფული პეკინის იხვი. როგორც წესი, ატარებს წითელი ან ლურჯი ფერის სამოსს, ცილინდრს, სათვალეებს და გამაშებს. ანიმაციურ ფილმებში საუბრობს შოტლანდიური აქცენტით. ცნობილია თავისი მომჭირნეობით. დისნეის გამოგონილ სამყაროში იგი მსოფლიოს ყველაზე მდიდარი პიროვნებაა.
მაკდაკი შექმნეს ებენეზერ სკრუჯის, ჩარლზ დიკენსის 1843 წლის რომანის საშობაო სიმღერის მთავარი პერსონაჟის შთაგონებით. არსებობს ვარაუდი, რომ იგი აგრეთვე შთაგონებულია დონალდ დაკის 1943 წლის მოკლემეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმის The Spirit of '43 უცნობი პერსონაჟით, დონალდის მომჭირნე მხარის ილუსტრირებით. ეს არის პერსონაჟი, რომელსაც სკრუჯის ბევრი თვისება ჰქონდა და გარეგნული დეტალიც - სათვალეები, ქილვაშები. იგი შოტლანდიური აქცენტით საუბრითაც გამოირჩეოდა.
თუკი თავდაპირველად კომიქსებში სკრუჯი იყო მხოლოდ ძუნწი და ანტიგმირის ტიპის, უფრო გვიანდელ გამოცემებსა და ანიმაციურ ფილმებში, დღემდე, იგი წარმოდგენილია, როგორც ქველმოქმედი, მომჭირნე, თავგადასავლების მოყვარული და მკვლევარი. კარლ ბარქსის მიერ სკრუჯი შეიქმნა, როგორც დონალდ დაკის მეტოქე. იგი პირველად გამოჩნდა 1947 წელს, Four Color-ის "Christmas on Bear Mountain"-ში (#178). პერსონაჟი მალე იმდენად პოპულარული გახდა, რომ მაკდაკი დაკების ოჯახის ნაწილად იქცა. 1952 წელს მას უკვე კომიქსების ცალკე სერია მიეძღვნა, Uncle Scrooge, რომელიც დღემდე გამოიცემა. მიუხედავად იმისა, რომ სკრუჯის ყველაზე ცნობილი მხატვარი ბარქსი იყო, მოგვიანებით მას დონ როსაც ხატავდა. პერსონაჟი ძირითადად კომიქსების პერსონაჟის სახით არის ცნობილი, თუმცა აგრეთვე არის სერიალ DuckTales-ის (1987-1990) მთავარი გმირი.
დისნეის ფრენჩაიზის რამდენიმე სხვა პერსონაჟთან ერთად, სკრუჯმა მოიპოვა მსოფლიო პოპულარობა, განსაკუთრებით ევროპაში. წიგნები მის შესახებ ნათარგმნია მრავალ ერნაზე. სკრუჯი არის დონალდ დაკის ბიძა (დედის მხრიდან), ჰიუის, დიუის და ლუის ბაბუის ძმა და ხშირად - გირო გირლუზის ფინანსური მხარდამჭერი. პოპულარულ კულტურაში სკრუჯის "ფულის ყუთი" და თავად სკრუჯი იქცნენ დიდი სიმდიდრის მეტონიმებად.
სქოლიო
კატეგორია:უოლტ დისნეის პერსონაჟები კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
ფუერტე-ოლიმპო
ქალაქი 1792 წელს ფუერტე-ბორდონის სახელწოდებით დაარსდა, ამჟამინდელი სახელი კი პრეზიდენტ ხოსე გასპარ როდრიგეს დე ფრანსიას მმართველობისას ეწოდა სავარაუდოდ ახლო მდებარე იმ ბორცვისგან, რომელიც საბერძნეთში მდებარე ოლიმპოს მთას წააგავს.
კლიმატი ტროპიკულია, ზაფხულის ტემპერატურა 45 °C (113 °F)-ის ფარგლებშია, მინიმალური კი ზამთარში, 9 °C (48 °F) ფიქსირდება. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 25 °C (77 °F). რეგიონისათვის დამახასიეთებელია ძლიერი წვიმები.
2008 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 6 500 ადამიანს შეადგენს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაგვაის ქალაქები
კიარუს მუნიციპალიტეტი
კიარუს მუნიციპალიტეტი (Käru vald) — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, რაპლამაას მაზრაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რაპლამაას მუნიციპალიტეტები
ქიმიური მოვლენა
ქიმიური მოვლენა, (ან ქიმიური რეაქცია) ეწოდება ისეთ მოვლენას როდესაც ხდება ერთი ნივთიერების გარდაქმნა მეორეთი. ქიმიური მოვლენის პროცესისას, ფიზიკურისაგან განსხვავებით ყოველთვის ხდება ერთი ნივთიერების გარდაქმნა მეორეთი.
ცდა
თუ წყალში ჩადებულ ელექტროდებში დენს გავატარებთ, რომლებზედაც დაფარებულია სიჟარები, ცოტა ხნის შემდეგ ვნახავთ რომ სინჯარებში სხვადასხვა როადენობის აირები დაგროვდება. თუ კი იმ სინჯარაში სადაც ნაკლები აირია მივიტანთ მბჟუტავ ასანთს ის უცებ აალდება, ეს იმის მაჩვენებელია რომ ეს — ჟანგბადია. ხოლო იქ სადაც მეტი აირია მივიტანთ ანთებულ ასანთს მაშინ აირი აალდება, ეს — წყალბადია. ამ შემთხვევაში მოხდა მოვლენა (რეაქცია) როდესაც წყლიდან წარმოიქმნა 2 ნივთიერება — ჟანგბადი და წყალბადი.
ქიმიური რეაქცია, მისი ნიშნები, წარმოშობის პირობები და მიმდინარეობა
ქიმიური მოვლენა იგივეა რაც ქიმიური რეაქცია ნივთიერებები რომლებიც შედიან რეაქციაში ეწოდებათ - რეაგენტები ან საწყისი ნივთიერებები, ხოლო რომლებიც მიიღება მათ '''რეაქციის პროდუქტები ეწოდებათ.
აფროევრაზია
მინი|320პქ|მარჯვნივ|აფროევრაზია (წითელ ფერში) აფროევრაზია (უფრო ხშირად აფრაზია ან ევრაფრაზია ) — სუპერკონტინენტი და დედამიწის უმსხვილესი ხმელეთის მასივი. აერთიანებს აფრიკასა და ევრაზიას (ეს უკანასკნელი თავის მხრივ, იყოფა ევროპად და აზიად). ზედაპირის ფართობი უდრის 84 980 532 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა დაახლ. 6.7 მილიარდ კაცს (2019), რაც მსოფლიო მოსახლეობის 86 % შეადგენს. იგი ცნობილია აგრეთვე როგორც ძველი სამყარო, რომელიც უპირისპირდება ამერიკის კონტინენტს, რომელიც თავის მხრივ, ცნობილია როგორც „ახალი სამყარო“.
ქიმიური მოვლენა
ქიმიური მოვლენის (რეაქციის) ნიშნები
ქიმიურ მოვლენას (რეაქციას) თან ახლავს ერთი ან რამდენიმე ფიზიკური ეფექტი: ფერის ცვლა, სუნის წარმოქმნა ან გაქრობა, ნალექის წარმოქმნა, გაზის გამოყოფა, სითბოს გამოყოფა ან შთანთქვა, სინათლის გამოსხივება, ელექტროდენის წარმოქმნა და ა.შ. ყველა ეს ნიშნები მაჩვენებელია იმისა რომ მიმდინარეობს ქიმიური მოვლენა (რეაქცია). მაგალითად:
აფროევრაზია
აფროევრაზია იხსენიება როგორც „მსოფლიოს კუნძული“, რომლის სახელწოდება შემოგვთავაზა ცნობილმა ინგლისელმა გეოგრაფმა ჰელფორდ ჯონ მაკინდერმა თავის სტატიაში „ისტორიის გეოგრაფიული ღერძი“. ტერმინი არ შეიცავს კუნძულებსა და არქიპელაგებს.
ქიმიური მოვლენა
ცდა
თუკი ალში შევიტანთ მაგნიუმის ლენტს, ის აალდება და დაიწვება, კაშკაშა სინათლისა და დიდი სითბოს გამოყოფით. და ამასთან მაგნიუმი გარდაიქმნება თეთრ ფხვნილად - მაგნიუმის ოქსიდად. ამ რეაქციაში გარდა ახალი ნივთიერების წარმოქმნისა არის კიდევ 2 ნიშანი - სინათლისა და სითბოს გამოყოფა. თუკი მაგნიუმის წვისას საჭიროა გახურება მხოლოდ რეაქციის დასაწყისში ხოლო შემდეგ მიმდინარეობს თვითონ, მალაქიტის დაშლისას ყველაფერი ხდება საწინააღმდეგოდ. ის გახურებას საჭიროებს არა მარტო რეაქციის დასაწყისში არამედ მთელი პროცესის განმავლობაში, რადგან რეაქციის პროცესში ხდება სითბოს შთანთქვა. ასე რომ რეაქციის წარმოქმნისა და მიმდინარეობის ერთ ერთი მნიშვნელოვანი პირობა უმეტესწილად არის მისი გახურება განსაზღვრულ ტემპერატურამდე.
აფროევრაზია
გეოლოგიაში მიიჩნევა, რომ აფრიკა როდესაც ევროპას შეეჯახება აფროევრაზია სუპერკონტინენტად გარდაიქმნება. სავარაუდოდ, ყოველივე ეს მოხდება 600 000 წელიწადში, როდესაც ესპანეთის სამხრეთი წერტილი მიაღწევს აფრიკის კონტინენტს. ამის შემდეგ ხმელთაშუა ზღვა იზოლირებას დაექვემდებარება. აფრიკისა და ევროპის საბოლოო შერწყმა სავარაუდოდ 50 მლნ. წლის შემდეგ მოხდება. შედეგად წარმოიქმნება სრულიად ახალი მთათა სისტემები. ჩვეულებრივ აფროევრაზია იყოფა სუეცის არხის გავლით აფრიკად და ევროპად.
სქოლიო
კატეგორია:სუპერკონტინენტები კატეგორია:აფროევრაზია
ქიმიური მოვლენა
ცდა
სხვა საჭირო პირობებია - ნივთიერებების არევა და დაქუცმაცება. ამით ხდება ნივთიერებების უფრო მჭიდრო ურთიერთშეხება.
ქიმიური რეაქციების მნიშვნელობები
ქიმიური რეაქციის მეშვეობით ხდება პრაქტიკულად ყველა მნიშვნელოვანი ნივთიერების მიღება, რომლებიც ბუნებაში შედარებით მცირე რაოდენობით არსებობენ, მაგ. აზოტიანი სასუქები ან საერთოდ არ არსებობენ მაგ. სინთეთიკური წამლის პრეპარატები, პლასტმასები. ქიმია იძლევა იმის შესაძლებლობას სინთეზირებულ იქნას ახალი (უცნობი) და ბუნებრივი ნივთიერებები, ადამიანის სიცოცხლის საჭიროებისათვის. ამასთანავე აღსანიშნავია რომ ინტენსიური ქიმიური ზემოქმედება გარემოზე შეიძლება გამოიწვიოს მდგრადი ბუნებრივი ქიმიური ციკლების დარღვევა, რის გამოც აქტუალური ხდება ეკოლოგიური პრობლემები. რაც ართულებს ბუნებრივი რესურსების რაციონალურ გამოყენებას და სიცოცხლი ბუნებრივი გარემოს შენარჩუნებას.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ქიმია
აჭარა
აჭარა — საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე, მდებარე მდინარე აჭარისწყლის ხეობაში.
ეტიმოლოგია
სახელწოდება აჭარა VII საუკუნიდან გვხვდება. ვარაუდობენ, რომ იგი უკავშირდება გეოგრაფიულ სახელს — აჭი. შესაძლოა, რომ ორივე ეს სახელწოდება უკავშირდება „ჭანს“ და ნიშნავს „საჭანოს“.
მხარის აღწერა
ხოლო თედო სახოკია კი წერს შემდეგს:
აჭარა როგორც მდინარე ჭოროხის აუზის განუყოფელი ნაწილი, მესხეთში შედიოდა. ისტორიულ წყაროებში მოხსენიებულია როგორც აჭარის ქვეყანა, აჭარის ჴევი ან ხეობა. იგი ორ ძირითად ნაწილად იყოფოდა: ზემო აჭარა (რომლის ცენტრი ძველად დიდაჭარა იყო, შემდეგ — ხიხანი, მოგვიანებით — ხულო) და ქვემო აჭარა (ცენტრი ქედა). აჭარის ცენტრალურ ნაწილს შუახევი ერქვა.
მინი|აჭარა 1883 წლის [[კავკასიის მხარის ხუთვერსიანი რუკა|კავკასიის მხარის ხუთვერსიან რუკაზე]]
ზემო აჭარა
ზემო აჭარის მმართველებად ითვლებოდნენ ჯერ ერისთავთ-ერისთავი აბუსერისძენი, ბოლოს კი სანჯაყ-ბეგი ხიმშიაშვილები.
ქვემო აჭარა
ქვემო აჭარის სანჯაყ-ბეგებად ითვლებოდნენ აბაშიძეები.
ისტორია
აჭარა ისტორიულად საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი კუთხეა, რომელიც გეოგრაფიულად ზემო ქართლის, კერძოდ, მესხეთის ნაწილს შეადგენდა. აჭარა როგორც საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი ისტორიული მხარე გვხვდება XI საუკუნის წყაროში, კერძოდ ლეონტი მროველის თხზულებაში, ფარნავაზ მეფის მიერ (ძვ.წ. IV-III სს.), ქვეყნის საერისთავოებად დაყოფისა და ერისთავების განწესების შესახებ ცნობაში:
საეკლესიო ისტორია მიიჩნევს, რომ საქართველოში ქრისტიანობა შემოვიდა და გავრცელდა აჭარის მხრიდან, კერძოდ დიდაჭარიდან. იგი სამცხესთან და საქართველოს სხვა ისტორიულ კუთხეებთან ერთად ქრისტიანობაზე მოაქცია ანდრია პირველწოდებულმა. ამის შესახებ მასალებს იძლევა ევსევი კესარიელი (IV ს.). შემდეგ XI საუკუნეში, ამ საკითხს შეეხნენ მთაწმინდელები, რომელთაც გადმოგვცეს მოციქულების განვლილი გზა, რაც აისახა „ქართლის ცხოვრების“ ჩანართებში. ანდრია პირველწოდებულმა საქართველოში კერძოდ აჭარაში რამდენიმეჯერ იმოგზაურა, როგორც მარტო ასევე სხვა მოციქულებთან ერთად. აღსანიშნავია, რომ გადმოცემის თანახმად ქრისტეს მე-12 მოციქული მატათა გონიოში განისვენებს. ანდრია მოციქულის მიერ იქნა დაარსებული პირველი ეკლესია დიდაჭარაში.
ვახტანგ გორგასლის დროს აჭარა სავარაუდოდ იგივე ტერიტორიულ საზღვრებშია მოქცეული, როგორც VIII საუკუნეში მაშინ, როდესაც იგი ბაგრატიონთა სამფლობელოს „ქართველთა სამეფოს“ შემადგენლობაში იყო. ბიზანტიელი მწერლები მაგალითად კონსტანტინე პორფიროგენეტი (X ს.) მას იცნობს აჭარის სახელით, რომელიც აჭარას Αδραρἃ-თი იხსენიებს წერს, რომ აჭარა იყო ერთი იმ ოთხ საპრეფექტოთაგანი (ბერიაზახი, კარნატი, კუელი და თვით აჭარა), რომელნიც შეადგენდნენ სუმბატ კურაპალატის სამფლობელოს. XIII საუკუნის მეორე ნახევრიდან, ზემო ქართლი და ჭანეთი ჯაყელების ხელში გადავიდა.
XI საუკუნის მეორე ნახევრიდან აჭარა ერთიანი ფეოდალური საქართველოს შემადგენელი ნაწილია. ამ პერიოდში ზემო აჭარა კლარჯეთთან ერთად აბუსერიძეთა საერისთავოში შედიოდა და მნიშვნელოვან კულტურულ-საგანმანათლებლო და პოლიტიკურ ცენტრს წარმოადგენდა. XIII საუკუნის შუა წლებიდან აჭარა მის მეზობლად არსებული სამცხე-საათაბაგოს სამთავროს ერთ-ერთ საერისთავოს წარმოადგენს, მაგრამ XV საუკუნის შუა ყვარყვარე II ჯაყელმა აჭარა გადასცა გურიის მთავარს, რომელიც ეხმარებოდა, ერთიანი საქართველოს ბოლო მეფესთან, გიორგი VIII-სთან ბრძოლაში. ბრძოლა 1465 წელს გაიმართა. ყვარყვარე ათაბაგსა და გიორგი მეფეს შორის. ყვარყვარემ შველა და დახმარება სთხოვა კახაბერ გურიელს, რის სანაცვლოდაც საჩუქრად მისცა აჭარა და ჭანეთი.
System of a Down
მინი|System of a Down 2013 System of a Down (შემოკლებით System ან SOAD) — ამერიკული როკ ჯგუფი, რომელიც 1994 წელს ჩამოყალიბდა გლენდეილში, კალიფორნია. ჯგუფის წევრები არიან სერჟ თანქიანი (წამყვანი ვოკალი), დარონ მალაქიანი (ვოკალი და გიტარა), შავო ოდაჯიანი (ბასი), და ჯონ დოლმაიანი (დრამი). ჯგუფმა 1998 წლიდან ხუთი ალბომი გამოსცა. თანამედროვე როკ რადიოს წამყვანი ხმები რამდენიმე გრემის ნომინაციით იყვნენ წარდგენილნი და ერთხელ დაჯილდოვდნენ კიდეც. 2006 წელს ჯგუფში მომხდარი უთანხმოების გამო მისი თითოეული წევრი ცალკეულ პროექტებზე მუშაობს.
აჭარა
ისტორია
XVI საუკუნის დასაწყისში მზეჭაბუკ ათაბაგმა აჭარა გურიელს წაართვა, მაგრამ 1535 წლიდან ეს მხარე კვლავ გურიელის ხელში გადავიდა. გვიანფეოდალურ ხანაში აჭარა ორ ძირითად ნაწილად იყოფოდა: ზემო (მაღალმთიანი) აჭარა და ქვემო (ზღვისპირა) აჭარა, მის ცენტრალურ ნაწილს კი შუახევი წარმოადგენდა.
System of a Down
ჯგუფის დაარსება
ჯგუფის ისტორია იწყება 1993 წლიდან, როდესაც ლოს-ანჯელესის ხმისჩამწერ სტუდიაში სრულიად შემთხვევით ერთმანეთს ორი ადამიანი შეხვდა, სერჟი და დარონი. მათ ერთმანეთი გაიცნეს და მალევე დაასკვნეს, რომ ორივეს ერთი წარმომავლობა ჰქონდათ. როდესაც გაირკვა, რომ მათ ერთნაირი მუსიკალური გემოვნება ჰქონდათ, ახალი სომხური დიასპორის შექმნა გადაწყვიტეს. ვოკალისტი სერჟი იყო, გიტარისტი — დარონი, ხოლო დრამერი — ანდრანიკ ხაჩატუნიანი, ისიც აგრეთვე სომეხი. ჯგუფს კი SOIL დაარქვეს.
იმ დროს ჯგუფი ძალიან მოეწონა ვინმე შავო ოდაჯიანს, რომელიც ბანკში მუშაობდა და თავისუფალ დროს გიტარაზე უკრავდა. ჯგუფში იმ დროს უკვე იყო გიტარისტი და შავოს უნდოდა მათი მენეჯერი ყოფილიყო ან მათი პიარისათვის ემუშავა. 1995 წელს ჯგუფში უთანხმოება მოხდა, დრამერი წავიდა, მის ნაცვლად ჯონ დოლმაიანი მოვიდა, ხოლო შავო ბასისტი გახდა. ჯგუფს ორი ახალი წევრი შეემატა და გადაწყვიტეს სახელი შეეცვალათ. ჯგუფს System of a Down დაარქვეს. დარონმა დაწერა პოემა Victims of a Down, ამ სახელწოდებიდან გამომდინარე დაარქვეს ჯგუფს სახელიც, მაგრამ სერჟმა სიტყვა „Victim“ შეცვალა სიტყვით „System“.
აჭარა
ისტორია
აჭარის გლეხობა ინარჩუნებდა ქრისტიანობას. ქრისტიანობა აჭარაში XVIII საუკუნის მიწურულამდე შემორჩა. ოსმალეთის ბატონყმობის ხანაში ზემო აჭარის სანჯაყ-ბეგები იყვნენ ხიმშიაშვილები, რომლებიც გარეგნულად სულთნის მორჩილები იყვნენ, თუმცა გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ინარჩუნებდნენ ავტონომიას და ფაქტობრივად დამოუკიდებლად განაგებდნენ მათზე დაქვემდებარებულ მხარეს. აჭარაში ოსმალეთის მმართველობა ნომინალური იყო: მოსახლეობა არ იხდიდა ოსმალურ გადასახადებს, არ გადიოდა რეგულარულ სამხედრო სამსახურს, მხოლოდ ომის დროს გამოჰყავდათ მოლაშქრეები, შენარჩუნებული იყო მიწათმფლობელობის ძველი ქართული ფორმები.
System of a Down
კარიერა
ჯგუფის პირველი კონცერტი გაიმართა ლეგენდარულ კლუბში „Roxy“, ჰოლივუდში. შავო იხსენებს, რომ ამ კონცერტმა მათი ცხოვრება, როგორც მუსიკოსების, შეცვალა. „ორგანიზატორებმა მოგვცეს ერთი დიდი შეკვრა ბილეთები, რათა გაგვეყიდა, მაგრამ ჩვენ ორჯერ მეტი გავყიდეთ. ამის შემდეგ ჩვენ მოგვაქციეს ყურადღება ისეთმა ჯგუფებმა, როგორებიცაა: Manhole, Human Waste Project და Engines Of Aggression“.
აჭარა
ახალი ისტორია
1828-1829 წლებში აჭარა ოსმალეთ-რუსეთის ომის პოლიგონად იქცა. ომის დროს აჭარას შეაფარა თავი აჰმედ-ფაშა ხიმშიაშვილმამ. 1829 წლის თებერვალში ხიმშიაშვილმა მოიკრიბა ძალები და ახალციხეს შეუტია, მაგრამ მას სათანადო დახმარება ვერ აღმოუჩინა აბდი-ბეგმა და ახმედმა კვლავ აჭარაში დაიხია უკან. რუსეთს განზრახული ჰქონდა აჭარის დალაშქრვაც, მაგრამ ზამთრის კლიმატისა და რთული რელიეფის გამო თავი შეიკავა. ამან საშუალება მისცა ხიმშიაშვილს მოლაპარაკებები გაემართა ბებუთოვთან. მოლაპარაკებები შედიოდა რუსეთის ინტერესებშიც, რადგან ის უომრად მიიღებდა აჭარას. ხიმშიაშვილი თანახმა იყო ფაშისა და გენერლის ტიტულისა და აჭარის მმართველობის შენარჩუნების სანაცვლოდ მიეღო რუსეთის ქვეშევრდომობა, მაგრამ მოლაპარაკებები მაინც გაჭიანურდა.
System of a Down
კარიერა
thumb|left უნდა აღინიშნოს, რომ ამ New-Metal ჯგუფის პოპულარობაზე ჟურნალ-გაზეთებმაც მოახდინა გავლენა. ისინი წერდნენ ახალ ჯგუფზე, რომელიც „კლუბების ამფეთქებლად“ მოიხსენიებოდა. ჟურნალმა „Hits“ System of a Down წლის საუკეთესო ჯგუფად აღიარა.
აჭარა
ახალი ისტორია
1829 წლის 27 ივნისს რუსეთმა აიღო არზრუმი. გენერალი ბებუთოვი სომხეთის ოლქის უფროსად გადაიყვანეს, მის ნაცვლად კი დანიშნეს ბარონი ოსტენ-საკენი, რომელსაც ხიმშიაშვილი არ ენდობოდა. ოსტენ-საკენმა ხიმშიაშვილს მისცა ოთხი დღის ვადა, რათა თავად, ან მისი შვილი გამოცხადებულიყვნენ რუსეთის ბანაკში და მიეღოთ ქვეშევრდომობა. ხიმშიაშვილმა არ მიიღო ეს პირობა და ოსტენ-საკენი 12 აგვისტოს შევიდა ზემო აჭარაში სამი ქვეითი ბატალიონით, 2700 ხიშტით, კაზაკთა პოლკით, სამი სამთო და ოთქი მცირე ქვემეხით. ასე მივიდა ხულომდე. ოსტენ-საკენი წინააღმდეგობას შეხვდა, ამიტომ იძულებული გახდა დიდი დანაკლისით უკან გაბრუნებულიყო 28 აგვისტოს.
System of a Down
კარიერა
ჯგუფი სცენაზე ყოველთვის ენერგიული იყო, მაყურებელიც იმუხტებოდა მათი ენერგიით. ერთხელ მათ კონცერთზე შემთხვევით მოხვდა რიკ რუბინი, რომელიც American Recordings-ის თავკაცია. კონცერტზე იგი მეგობარმა, გაი ოზერმა მიიყვანა, რომელიც Maverick Records-ის ბოსია. შავო იხსენებს, რომ იმ საღამოს ჯგუფით რუბინი აღფრთოვანდა. რიკ რუბინმა ჯგუფს კონტრაქტის გაფორმება შესთავაზა, მაგრამ ჯგუფისგან უარი მიიღო. ჯგუფმა აგრეთვე სხვა კომპანიებს უთხრა უარი კონტრაქტზე. რიკი მაინც აგრძელებდა მათ კონცერტებზე სიარულს, როგორც ჩვეულებრივი ფანი, სერჟმა უთხრა მას, რომ კონტრაქტი სხვა კომპანიასთან გააფორმეს, მაგრამ რიკს ეს არ არელვებდა და იცდიდა, როდის გააფორმებდა ჯგუფი მასთან კონტრაქტს.
აჭარა
ახალი ისტორია
საქართველოს მთავარმმართებელმა გენერალმა პასკევიჩმა გენერალ გესეს დაავალა, აეღო ბათუმი. გესემ დაიწყო მოლაპარაკებების გამართვა ადგილობრივ ბეგებთან. ოსმალეთის ხელისუფლებამ იცოდა რა, რომ ადგილობრივი ბეგები რუსეთისადმი სიმპათიით იყვნენ განწყობილნი, იქ გაგზავნა რვა ათასი ასკერი ტუსჩიოღლის მეთაურობით, რომელმაც დაარწმუნა ადგილობრივი ბეგები, რომ მართალია, ოსმალეთი ახლა ომს აგებდა, მაგრამ მთელი ევროპა ოსმალეთს უჭერდა მხარს და მალე ყველაფერი შეიცვლებოდა. 1829 წლის 4 აგვისტოს რუსეთის ჯარი ორი მიმართულებით დაიძრა ბათუმისკენ: ერთი შეკვეთილიდან ქობულეთისკენ პოლკოვნიკ პატოვსკის ხელმძღვანელობით და და მეორე ოზურგეთიდან მუხაესტატეს გავლით გესეს ხელმძღვანელობით. მუხაესტატესთან გამაგრებული ოსმალები გესემ პირწმინდად დაამარცხა. ქობულეთში გამაგრებულმა ოსმალებმა უკან დაიხიეს და ციხისძირის პოზიციებიც მიატოვეს. ქობულეთიდან ზღვით გაიქცა სოფიო გურიელი. გესემ არ გამოიყენა ხელსაყრელი მომენტი, ბათუმზე შეტევის ნაცვლად კინტრიშზე გამაგრდა და კვლავ დაიწყო მოლაპარაკებები. ამან საშუალება მისცა ოსმალებს ხელახლა გაემაგრებინათ ციხისძირი. 17 სექტემბერს გესემ იერიში მიიტანა ციხისძირზე, მაგრამ დაკარგა ცოცხალი ძალის ორი მესამედი. ეს ამ ომში კავკასიის ფრონტზე რუსების ყველაზე დიდი მარცხი იყო. გესე იძულებულ ხდებოდა დაეთმო უკვე დაკავებული ტერიტორიები, მაგრამ ამასობაში მოუსწრო ადრიანოპოლის ზავმა.
System of a Down
კარიერა
რიკ რუბინის მოლოდინმა გაამართლა, ძალიან მალე ჯგუფი American Recordings-ის ფრთის ქვეშ მოექცა. რიკი იყო ჯგუფის პირველი ალბომის, „SYSTEM OF A DOWN“-ის პროდიუსერი. 1998 წელს ალბომი ჩაიწერა და მზად იყვნენ პუბლიკისათვის წარედგინათ.
აჭარა
ახალი ისტორია
რუსეთმა ამიერკავკასიაში მიიღო ანაპა, ფოთი, ახალციხე და ახალქალაქი. ოსმალეთს დარჩა ომის დროს რუსეთის მიერ დაკავებული ყარსი, არტაანი, ბაიაზეთი. საზღვარმა კავკასიაში რუსეთისა და ოსმალეთის იმპერიებს შორის გაიარა მდინარე ჩოლოქზე. საზღვარის ჩოლოქზე გავლება მხოლოდ ტექნიკურმა ლაფსუსმა გამოიწვია. საზავო ხელშეკრულების შედგენისას, რუსეთმა მოითხოვა და ოსმალეთმა დაუთმო მას გურიის მთელი ტერიტორია ჭოროხამდე, მაგრამ ხელშეკრულებისა და საზავო რუკის შედგენის დროს, მდინარეთა სახელწოდების აღრევის გამო, საზღვარი გაავლეს არა მდინარე ჭოროხთან, არამედ მდინარე ჩოლოქთან. შეცდომა შეამჩნიეს ხელმოწერისა და დამტკიცების შემდეგ, მაგრამ უკვე გვიან იყო ამ საკითხის ხელახლა აღძვრა. აჭარის მოსახლეობა ოსმალეთის ბატონობის ხანაში გამაჰმადიანდა, მაგრამ არ გათურქებულა და შემოინახა ქართული ენა, ქართული გვარები და ქართული იდენტობა. ეს იმით უნდა აიხსნას, რომ აჭარაში, განსხვავებით მესხეთისაგან, ისლამი მოგვიანებით და ზედაპირულად გავრცელდა.
System of a Down
კარიერა
ცნობილია, რომ შავო და დარონი ბავშვობაში ჯგუფ Kiss-ის ფანები იყვნენ. სერჟი კლასიკურ როკს უსმენდა, როგორებიცაა: ბილი ჯოელი, კრის დე ბურგი, Abba, Earth, Wind and Fire, Bee Gees და ა.შ. ჯგუფის პირველი ალბომი ძალზედ პოპულარული აღმოჩნდა. მაგრამ ალბომის ამ წარმატებას რეკლამებს უნდა უმადლოდნენ. ჯგუფი მალე პოპულარულიც გახდა, ისინი ნიუ-იორკისა და ლოს-ანჯელესის კლუბებში ყოველთვის უკრავდნენ, პოპულარობაში ესეც დაეხმარათ. მალე მათ შესახებ მთელმა ამერიკამ შეიტყო. ცოტა ხანში კი ევროპაშიც პოპულარულები გახდნენ.
აჭარა
ახალი ისტორია
1834 წლიდან ოსმალებმა აჭარა ლაზისტანის სანჯაყს დაუქვემდებარეს. 1878 წელს რუსეთ-ოსმალეთს შორის დადებული საზავო ხელშეკრულების საფუძველზე აჭარა რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა. ახლად შემოერთებული აჭარა ადმინისტრაციულად ბათუმის ოკრუგის სახით გამოიყო. 1883 წელს ბათუმისა და ართვინის ოკრუგები გაერთიანდა და ბათუმის ოლქი შეადგინა, რომელიც ადმინისტრაციულად ქუთაისის გუბერნიას დაექვემდებარა. დიმიტრი ბაქრაძე 1874 წელს აღნიშნავდა, რომ ადგილობრივ მოსახლეობას ჰქონდა შემონახული მეხსიერება ქრისტიანობის შესახებ, ახსოვდათ ქრისტიანული დღესასწაულები და მისდევდნენ ზოგიერთ ტრადიციას, მაგ. სააღდგომოდ კვერცხის შეღებვას. ტაძარი შემორჩენილი იყო მხოლოდ სოფელ სხალთაში, ხოლო ხულოს ეკლესია ხიმშიაშვილებს დაუნგრევიათ. ბაქრაძის ცნობით აჭარლები თავს გურჯებად მოიხსენიებდნენ. 1886 წელს რუსეთის ადმინისტრაციის მიერ შედგენილ საოჯახო სიებში აჭარლები და შავშელები ჩაწერილნი არიან, როგორც ქართველი მაჰმადიანები.
აჭარის კუთვნილების საკითხი არაერთხელ წამოიჭრა რუსეთის იმპერიის დაშლის შემდეგაც, 1918 წლის 3 მარტს ბრესტ-ლიტოვსკის საზავო ხელშეკრულების შედეგად ოსმალეთმა მიიღო ბათუმის ოლქი, ყარსის ოლქი და არტაანის ოკრუგი, რამდენიმე დღეში ქ. ტრაპიზონში დაიწყო ამიერკავკასიის კომისარიატისა და ოსმალეთის დელეგაციათა მოლაპარაკებები, რომლის მიზანიც იყო ბათუმის, ყარსისა და არტაანის ოლქების სახელმწიფოებრივი კუთვნილების საკითხის გარკვევა, მხარეები ვერ შეთანხმდნენ და მოლაპარაკება შეწყდა. ოსმალეთმა შეტევები განაახლა, ქართულმა მხარემ ოსმალეთის ჯარების შეჩერება მხოლოდ მდინარე ჩოლოქთან შეძლო.
1918 წლის 4 ივნისს ქ. ბათუმში საქართველოსა და ოსმალეთს შორის დაიდო ხელშეკრულება, რომლის ძალითაც აღსდგა რუსეთ-ოსმალეთის 1877-1878 წლების ომამდე არსებული საზღვრები. ე.ი. ოსმალეთს დარჩა საქართველოს ისტორიული ტერიტორიის დიდი ნაწილი. მოგვიანებით 1918 წლის ოქტომბერში, მას შემდეგ რაც ოსმალეთი პირველ მსოფლიო ომში დამარცხდა და იძულებული გახდა ხელი მოეწერა მუდროსის ზავზე (ფაქტობრივად კაპიტულაციაზე) საქართველოსა და ოსმალეთს შორის გაფორმებულმა ხელშეკრულებამ ძალა დაკარგა.
საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ საქართველოს რევკომის 1921 წლის 16 ივლისის დეკრეტით აჭარა თანამედროვე საზღვრებით ავტონომიურ საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკად გამოცხადდა. საქართველოს დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდგომ აჭარის ა/რ-მ შეინარჩუნა პოლიტიკური სტატუსი. აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში შედის ექვსი მუნიციპალიტეტი: ხელვაჩაურის, ქობულეთის, ქედის, შუახევისა და ხულოს, ავტონომიური რესპუბლიკის ადმინისტრაციული ცენტრია — ქ. ბათუმი.
გზები
1897 წელს როდესაც თედო სახოკიამ აჭარაში იმოგზაურა, აღწერა აჭარაში შემავალი გზები: