cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ნოვოკანგიშევო
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 423 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ დიურტიულიდან დაშორებულია 24 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 147 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები (39 %) და ბაშკირები (58 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:დიურტიულის რაიონის სოფლები
არსიანის ქედი
არსიანის ქედი — ქედი თურქეთსა და საქართველოში. სიგრძე 150 კმ, საშუალო სიმაღლე 2000-2500 მ. ქედის სამხრეთი და შუა ნაწილი თურქეთშია, სადაც მას Yalnızçam Dağları ეწოდება; ჩრდილოეთი ნაწილი - საქართველოში. უმაღლესი წერტილია მ. არსიანი (3165 მ). არსიანის ქედი მდინარეების ჭოროხისა და მტკვრის აუზების წყალგამყოფია. აგებულია ფიქლებით, ქვიშაქვებით, ზედამესამეული ასაკის გოდერძის წყებებითა და ვულკანოგენური ეოცენური ნალექებით. ქედის კალთები ღრმადაა დანაწევრებული ჭოროხის, აჭარისწყლის, ქვაბლიანის, ფოცხოვისა და სხვა მდინარეთა ხეობები. თხემზე შემორჩენილია ძველი გამყინვარების ნიშნები. მნიშვნელოვანი უღელტეხილებია: გოდერძი (2025 მ), აბანოსყელი (2315 მ); მთები - თლილი (2541 მ), ჭანჭახი (2506 მ), ცივწყარო (2189 მ). ქედის ფერდობებზე მთა-ტყის, ხოლო თხემზე მთა-მდელოს ლანდშაფტია.
მინი|1000პქ|ცენტრი| არსიანის ქედის პანორამა ჯაბა ლაბაძის ფოტო
ვახუშტი ბატონიშვილის სიტყვებით „ხოლო არსიანის მთა მდებარებს სიგრძით აჭარის მთიდან არტანამდე, აღმოსავლეთ-სამხრეთს შუადამ, ჩრდილოთ-დასავლეთს შუა. და არს თხემთა უტყეო და კალთათა ტყიანი. გამოსდიან მდინარენი ამიერ და იმიერ. არს ყვავილოვანი, ბალახოვანი, წყაროიანი, ნადირიანი, ფრინვლიანი. არტანიდამ მოდრკების არსიანის მთა, და წარვალს სამხრით, მიადგების ყარსის მთას. ამ არსიანის მთას უწოდებენ არტანს — ქვაყრილს, და კოლას — ყალნუმთას. ამ მთას აქვს აღმოსავლეთით კოლა, არტანი და დასავლეთით არტანუჯი და ფანასკერტი“.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ქედები კატეგორია:თურქეთის ქედები
Solenopsis brasiliana
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
252
თარიღი უცნობია
*
ონტარიო (მრავალმნიშვნელოვანი)
ონტარიო შეიძლება აღნიშნავდეს:
გურგენ ტონუნცი
გურგენ ჰოვანესის ძე ტონუნცი (Գուրգեն Թոնունց; დ. 2 სექტემბერი, 1922, ტიფლისი, საქართველოს სსრ — გ. 21 სექტებერი 1997, მოსკოვი, რუსეთი) — სომეხი საბჭოთა კინომსახიობი. სომხეთის სსრ სახალხო არტისტი (1967), რუსეთის ფედერაციის სახალხო არტისტი (1993), დიდი სამამულო ომის მონაწილე.
ბიოგრაფია
გურგენ ტონუნცი დაიბადა 1922 წელს თბილისში. ცხოვრობდა კამოს ქუჩაზე. მეზღვაურობასა და ხელოვნებაზე შეყვარებული ტონუნცი ომის დროს მურმანსკში იმყოფებოდა. ომის დასრულების შემდეგ სწავლობდა კინემატოგრაფიის საკავშირო ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტზე ლ. კულეშოვის სტუდიაში. მუშაობდა თეატრში. 1947 წელს გურგენ ტონუნცმა ითამაშა კამოს როლი ფილმში „მე მას პირადად ვიცნობ“. საუკეთესო როლებს შორისაა კამო („მე მას პირადად გიცნობ“ 1958, „გადაუდებელი დავალება“ 1965, „კამოს უკანასკნელი ღვაწლი“, 1973, არამიანი „დაბადებული სიცოცხლისთვი“, 1961, ლევონ კოჩარიანის „ათასიდან ერთი შანსი“ (1968), რომელიც მოგვითხრობს დიდი სამამულო ომის დროს მამაც სკაუტებზე, ათარბეკი „აფეთქება შუაღამის შემდეგ“, 1969 წელი, ყველა ფილმი გადაღებულია „არმენფილმში". ტონუნცი ასევე გადაიღეს ამო ბეკნაზარიანის „ნასრედინი ხოჯენტში“ (1959), აგარზა კულიევის „დილა“ (1960), ტიკოფეი ლევჩუკის „ანტარქტიდის კანონი“ (1963), ალექსანდრე სვეტლოვის „ადამიანური ანგარიში“ (1977), ვლადიმერ შამშურინის „საშიში მეგობრები“ (1979) და სხვა.
გურგენ ტონუნცი გარდაიცვალა 1997 წელს მოსკოვში.
სქოლიო
კატეგორია:საბჭოთა მსახიობები კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები კატეგორია:რუსეთის მეგობრობის ორდენის კავალრები კატეგორია:ტროეკუროვის სასაფლაოზე დაკრძალულები კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები კატეგორია:სამამულო ომის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:სამამულო ომის I ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:XX საუკუნის მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 2 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1922 კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები კატეგორია:გარდაცვლილი 21 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1997 კატეგორია:სომეხი მსახიობები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:მსახიობები ანბანის მიხედვით კატეგორია:მედლით მამაცობისათვის დაჯილდოებულები
Đ
მინი|Đ, đ Đ, đ არის გავრცობილი ლათინური ანბანის ერთ-ერთი ასო-ნიშანი ზოგიერთ სამხრეთსლავურ ენაში, სერბულ-ხორვატული ენის (ხორვატული, ბოსნიური), ასევე ვიეტნამური ანბანებისთვის.
ეს ნიშანი, რომელიც ლათინური ანბანის D, d ასოს შუა წელზე დამატებითი, ჰორიზონტალური ხაზის დართვით შეიქმნა, თავდაპირველად გამოიყენებოდა შუა საუკუნეების ლათინურში „დ“-ს ასო-ნიშნის შემცველ შემოკლებათა გამოსასახავად. მაგ.; scđo გამოსახავდა სიტყვა secundo-ს.
სრულფასოვანი ასო-ნიშნის სტატუსი მოიპოვა 1830 წელს ე.წ. „გაიევიცა“-ში, - ეს სახელი სერბოხორვატული ანბანის ლათინურ ვარიანტს დაარქვეს სერბებმა, ხორვატებმა, ბოსნიელებმა ხორვატი სლავისტისა და ახალი ხორვატიული სამწერლობო ენის ფუძემდებლის ლიუდევიტ გაის პატივსაცემად, რომელშიც იგი კირილური ანბანის Ђ, ђ ასო-ბგერის ფუნქციას ასრულებს.
სერბოხორვატულში წარმოითქმის როგორც ქართული "ჯ". როგორც ცნობილია, სერბეთი მოიხმარს ორ, კირილურსა (ე. წ. ჩირილიცას) და ლათინურ, - სლავურ ქვეყნებში „ლატინიცად“ წოდებულ ანბანს, ანუ ჟურნალ-გაზეთები სერბეთში ორ ანბანზე იბეჭდება. სერბულ ე.წ. "ჩირილიცაში" შეესაბამება Ђ,ђ. მაგ.; ლათინიცაზე Đenova, Đavo. კირილიცაზე Ђенова, ђаво.
გარდა ამისა, ეს ასო გამოიყენება ვოდურ ანბანში, სადაც იგი აღნიშნავს [d']-ს, ასევე იგი გვხვდება ვიეტნამურ ანბანში. ვიეტნამურში ის აღნიშნავს [d]-ს (ე.წ. „ტრადიციული“ D, d-საგან განსხვავებით, რომელიც [z]-ს აღნიშნავს).
ლიტერატურა
Jahić, Dževad; Halilović, Senahid; Palić, Ismail; Gramatika Bosanskoga Jezika. Urednik izdanija prof. Redžo Čaušević. Glavni i odgovorni urednik: dr. Hasnija Muratagić. Zenica: Dom Štampe, 2000.
კატეგორია:ლათინური ანბანი
არსის ანალოგია
არსის ანალოგია (analogia entis) — კათოლიკური ფილოსოფიის (სქოლასტიკა, თომიზმი, ნეოთომიზმი) მეთოდოლოგიური პრინციპი, აღნიშნავს ღვთის შექმნილი წარმავალი ყოფიერების (ე. ი. მატერიალური სამყაროსა და სულიერ მოვლენათა) მსგავსების ღვთის მარადიულ ყოფიერებასთან, რომელშიც მოხსნილია განსხვავებანი. ჩამოაყალიბეს ლატერანის საეკლესიო კრებაზე 1215. კათოლიციზმის მიხედვით, ღვთის არსებობის დასაბუთება მხოლოდ არსის ანალოგიის გამოყენებით არის შესაძლებელი. პროტესტანტიზმი უარყოფს არსის ანალოგიას.
ლიტერატურა
კატეგორია:მეტაფიზიკა კატეგორია:სქოლასტიკა
მერკადალი
მერკადალი (Mercadal, es Mercadal) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიურ გაერთიანებაში, მდებარეობს კუნძულ მენორკაზე. ფართობი — 138 კმ². მოსახლეობა — 5316 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
Solenopsis brazoensis
Solenopsis brazoensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იაია ტურე
ნიენიერი იაია ტურე (დ. 13 მაისი, 1983), საზოგადოდ ცნობილი, როგორც იაია ტურე — კოტ-დ'ივუარელი ფეხბურთელი. თამაშობს ნახევარმცველის პოზიციაზე პრემიერ ლიგის კლუბ „მანჩესტერ სიტიში“ და კოტ-დ’ივუარის ეროვნულ ნაკრებში. ტურე ცნობილია თავისი სისწრაფით, ზუსტი პასებით, კარგი ფიზიკური მომზადებით და ტექნიკით. როგორც უნივერსალი ფეხბურთელი, თამაშობდა ასევე თავდამსხმელის პოზიციაზე ახალგაზრდულ წლებში. ასევე უთამაშია ცენტრალური მცველის პოზიციაზეც, მათ შორის „ბარსელონას“ შემადგენლობაში 2009 წლის ჩემპიონთა ლიგის ფინალშიც.
2007 წელს გადავიდა კატალონიურ „ბარსელონაში“, სადაც მონაწილეობა მიიღო 100-ზე მეტ მატჩში. ის „ბარსელონაში“ თამაშობდა 2010 წელს, როდესაც კლუბისთვის ისტორიული პერიოდი იდგა — მოიგეს ექვსი ტურნირი ერთ სეზონში.
2010 წელს ტურე გადავიდა პრემიერ ლიგის კლუბ „მანჩესტერ სიტიში“, სადაც გაიტანა მთელი რიგი მნიშვნელოვანი გოლი „ქალაქური“ კლუბისთვის.
კოტ-დ’ივუარის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული აქვს 67 მატჩი. ნაკრების შემადგენლობაში მონაწილეობა აქვს მიღებული მსოფლიოს ჩემპიონატებზე, 2006 და 2010 წლებში.
იაია არის კოტ-დ’ივუარის ეროვნული ნაკრების და „ლივერპულის“ ფეხბურთელის, კოლო ტურეს უმცროსი ძმა.
საკლუბო
ASEC Mimosas ოლიმპიაკოსი
ბარსელონა:
მანჩესტერ სიტი:
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:დაბადებული 13 მაისი კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები კატეგორია:კოტ-დ’ივუარელი ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები კატეგორია:ბელგიის პირველი დივიზიონი A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:უკრაინის საფეხბურთო პრემიერლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:დონეცკის მეტალურგის ფეხბურთელები კატეგორია:საბერძნეთის სუპერლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ჩინეთის პირველი ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
ენონტეკიიო
ენონტეკიიო (Enontekiö) — მუნიციპალიტეტი მთიანი ლაპლანდიის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1806 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 8 391.35 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0.23 ადამიანია 1 კმ²-ზე. ენონტეკიიო ფინეთის ყველაზე ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე მუნიციპალიტეტია. მდებარეობს შვედეთისა და ნორვეგიის საზღვართან. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ზღვის დონიდან 1324 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს ფინეთის უმაღლესი მწვერვალი ჰალტი. ენონტეკიიოს ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი ჰეტა. მოსახლეობის მეხუთედს საამები შეადგენენ. მთავარი დარგებია ტურიზმი და ჩრდილოეთის ირმების მოშენება.
არს ნოვა
არს ნოვა (ლათ. Ars nova - ახალი ხელოვნება), ჰუმანისტური მიმდინარეობა XIV საუკუნის ფრანგულ და იტალიურ მუსიკაში. მაღალ პროფესიულ დონემდე აამაღლა საერო ვოკალურ-ინსტრუმენტული ჟანრები, ხელი შეუწყო მათს დაახლოებას საყოფაცხოვრებო მუსიკაში, აგრეთვე ფოლკლორში გავრცელებული მაჟორული კილოს დამკვიდრებას. არს ნოვას თეორიული საფუძვლები პირველად იტალიელმა მკვლევარმა მარკეტო პადუელმა ჩამოაყალიბა (1309), XIV საუკუნის 20-იან წლებში კი ფრანგმა ჰუმანისტმა ფილიპ დე ვიტრიმ დაწერა სპეციალური ტრაქტატი "Ars nova" (აქედან - მიმდინარეობის სახელწოდება), რომელშიც ახალი ხელოვნება შუა საუკუნეების საკულტო პოლიფონიას დაუპირისპირა.
არს ნოვას თვალსაჩინო წარმომადგენლები არიან გილიომ დე მაშო, ჟან დე მურისი, ფრანჩესკო ლანდინო. მუსიკალური ფორმებია - რონდო, მადრიგალი, კაჩა, ბალადა.
ლიტერატურა
კატეგორია:მუსიკის ისტორია
ანუბისის სახლი
ანუბისის სახლი (House of Anubis) — ამერიკული ახალგაზრდული სერიალი, რომელმაც ეკრანებზე გამოსვლისთანავე დიდი პოპულარობა მოიპოვა. იგი გერმანიაში გადაღებული, ამავე სახელწოდების მქონე სერიალის ისტორიის მიხედვით. სერიალის პრეზენტაცია მოხდა სატელევიზიო არხ Nickelodeon-ზე 2011 წლის 1 იანვარს, იმის გამო, რომ სერიალმა პოპულარობა მოიპოვა, იმავე წლის აპრილში ტელეკომპანიამ მეორე სეზონიც დაამტკიცა და მოითხოვა, რომ ამ სეზონში ყოფილიყო უფრო მეტი დრამა და მისტიკა. მისმა მეორე სეზონმა არხზე სტარტი 2012 წლის 9 იანვარს აიღო. იგი ბევრად უფრო საინტერესო და დაძაბული იყო, რამაც განაპირობა სერიალის მესამე სეზონის გადაღებაც. სერიალში მოვლენები ვითარდება ინგლისის ერთ-ერთ ყველაზე პრესტიჟულ პანსიონში, სადაც ყველა მასწავლებელსა თუ მოსწავლეს აქვს რაღაც საიდუმლო.
მესამე სეზონი განსხვავებული იმითაა, რომ მას გამოეთიშა სერიალის მთავარი გმირი ნინა მარტინი. მისი როლის შემსრულებელმა ნატალია რამოსმა სწავლის გაგრძელება გადაწყვიტა და სერიალიდან გასვლა არჩია. ალბათ ამან იმოქმედა სერიალის რეიტინგზეც, რადგან როგორც ცნობილია მესამე სეზონის რეიტინგმა დაიკლო, მიუხედავად იმისა, რომ მასში კიდევ უფრო მეტი მისტიკა და იდუმალებაა.
1 სეზონი - 2011
ეს სეზონი დაყრდნობილია ახალგაზრდა გოგონა ჯოი მერსერის (კლარიზა კლეიტონი) გაუჩინარებაზე. პირველივე სერიაში იგი უცნაურ ვითარებაში გაუჩინარდება და მის ადგილს ახალი მოსწავლე ნინა მარტინი (ნატალია რამოსი) იკავებს. ჯოის საუკეთესო მეგობარს პატრისია უილიამსონს (ჯეიდ რემსი) სურს გაარკვიოს, რა დაემართა ჯოის. მას ჰგონია, რომ მეგობრის გაუჩინარებაში ახალი მოსწავლის ხელი ურევია, ამიტომ ნინას ცხოვრებას აუტანელს ხდის, რათა როგორმე სიმართლე გაარკვიოს. გამოძიებისას პატრისია არაერთ საიდუმლოს შეეჩეხება. ის გაარკვევს, რომ ჯოი სკოლის მასწავლებლებს ჰყავთ მოტაცებული.
ამის გარდა ვითარდება სხვა სიუჟეტური ხაზებიც. ნინას მოხუცი ქალი სარა ფრობიშერ-სმაიტი შეხვდება, რომელიც მას მედალიონს აძლევს და ეუბნება, რომ ანუბისის სახლში განძია დამალული და მხოლოდ მას შეუძლია მისი პოვნა და დაცვა. ნინა და სახლის სხვა 4 მოსახლე ფაბიან რატერი (ბრედ კევენაგი), ემბერ მილინგტონი (ანა მალვოი ტენი), პატრისია და ალფი ლუისი (ალექს სოიერი) სეზონის მანძილზე ეძებენ ამ განძს და ფინალში არკვევენ, რომ განძი ტუტანჰამონის სამარხიდან მოპარული უკვდავების თასია. ამ თასს ეძებენ სკოლის მასწავლებლებიც რათა საკუთარი კლანის დანიშნულება აღასრულონ და უკვდავება მოიპოვონ. სერიალში ბევრი სხვა სიუჟეტური ხაზიც ვითარდება.
2 სეზონი - 2012
მოსწავლეები საზაფხულო არდადეგების შემდეგ სკოლაში ბრუნდებიან, სადაც უკვე ახალი იდუმალების სურნელი ტრიალებს. დაბრუნებიდან მეორე დღეს, ახლად გამომცხვარი რჩეული ნინა შემთხვევით ძველ ეგვიპტელ მოჩვენებას - სენკხარას (ინგლ. Senkhara) გაათავისუფლებს. მოჩვენება მას მადლობას უხდის ამისთვის, შემდეგ კი მას და სიბუნას დანარჩენ 4 წევრს „ანუბისის ნიშანს“ ადებს (ეს სასიკვდილო ნიშანია) და ეუბნება, რომ თუ ისინი მას „ანუბისის ნიღაბს“ არ მიუტანენ, მაშინ სათითაოდ ამოხოცავს მათ. იწყება ამ ნიღბის ძიება. მის ძიებაში ბავშვები არკვევენ, რომ ანუბისის სახლის ქვემოთ საიდუმლო გვირაბებია დამალული. მათ უწევთ 7 სასიკვდილო დავალების გავლა, რათა საწადელ პრიზამდე მიაღწიონ. დავალება 1 - დამაბრმავებელი სინათლის სხივი, დავალება 2 - ხრამის გადავლა, დავალება 3 - მიწისქვეშა ბერკეტი, დავალება 4 - საწამლავიანი ქსელები, დავალება 5 - ქიმიკატები, დავალება 6 - ჰათორის სიმღერა, დავალება 7 - სენეტის თამაში.
პირველი დავალების შესრულებისას ემბერი ერთი დღე ღამით ბრმავდება (მოგვიანებით ვიქტორიც და პატრისიაც), მეორე დავალების შესრულებისას პატრისია კინაღამ სასიკვდილო ქანქარებს შეეწირება, მესამე დავალების შესრულებისას ალფი მიწისქვეშა გვირაბში ჩაიკეტება, შემდეგ ნინა შედის ბერკეტის გადასაწევად, მეოთხე დავალების შესრულებისას ალფი ორ ქსელს ლურჯს და ყვითელს შეეხება და ძლივს გადარჩება, რათა წითელს - ანუ სასიკვდილოს არ შეეხოს. მეხუთე დავალებას თავად ვიქტორი ამოხსნის და სიბუნას ერთი ნაბიჯით გაასწრებს, მეექვსე დავალების შესრულებისას ვიქტორი და სიბუნას კლუბი ერთი დღით დაყრუვდება, მეშვიდე და საბოლოო დავალების შესრულებისას კი ნინა, ალფი, პატრისია და ემბერი იატაკქვეშეთში ვარდებიან, სანამ თამაში არ დასრულდება. ბოლოს და ბოლოს როცა სიბუნა ნიღაბს იპოვის, სენკხარა რჩეულს ანუ ნინას აიძულებს ის გაიკეთოს, რათა მოჩვენება მასში ჩასახლდეს და საიქიოში ღმერთივით იბატონოს. ის-ისაა სენკხარას სურვილი ასრულდება, რომ მას ახალი მეორე რჩეული ოსარიანი გადაარჩენს. ოსარიანის ისტორია ცალკე თემაა. იგი ახალი მოსწავლე - ედი აღმოჩნდება, რომელიც სეზონის დასაწყისში მივიდა ანუბისის სახლში.
3 სეზონი „გაღვიძება“ - 2013
სერიალის მესამე სეზონი განსხვავებული იმით არის, რომ სერიალს ორი მთავარი გმირი გამოეთიშა: ნინა და ემბერი. სცენარისტებმა ეს იმით ახსნეს, რომ ნინას (პარაგონის - რჩეული 1) და ედის (ოსარიანი - რჩეული 2) ერთად ყოფნა დიდ საფრთხეს გამოიწვევს და ამიტომ ნინა ამერიკაში უნდა დარჩეს, ინგლისში კი ედი დაბრუნდება. მესამე სეზონიც ახალი სემესტრით იწყება. ვიქტორი და მისი „საიდუმლო საზოგაოდება“ ბრუნდება. ისინი რობერტ ფრობიშერ სმაიტის გაღვიძებას აპირებენ, რაც დედამიწაზე ბოროტების გამოღვიძების ტოლფასია. სიბუნას კლუბი ახალი წევრებისგან შედგება: ედი, ფაბიანი, ალფი, პატრისია და კიდევ ერთი ახალი მოსწავლე, რომელიც სერიალს ამ სეზონში შეემატა კეიტი. აღმოჩნდება, რომ იგი რობერტ ფრობიშერ სმაიტის შთამომავალია და მნიშვნელოვან როლს შეასრულებს მის გაღვიძებაში. საბოლოო ჯამში რობერტს უწმინდურები აღვიძებენ, რაც დიდ შედეგებს გამოიწვევს. ეგვიპტოლოგი სამყაროს ბოროტი გულით უბრუნდება. ის ემსახურება ძველ ეგვიპტელ ღვთაებას - სულების მჭამელ ამატს. იგი მისთვის ხუთი ცოდვილის სულს აგროვებს - ვიქტორი (სიხარბის ცოდვილი), პატრისია (ეჭვიანობის ცოდვილი), მისტერ სვიტი (შურის ცოდვილი), ფაბიანი (სიამაყის ცოდვილი) და ალფი (მრისხანების ცოდვილი). ამის შემდეგ ამატი ცოცხალთა სამყაროში შემოდის, თუმცა მისთვის არ არის საკმარისი მხოლოდ 5 სული, ამიტომ რობერტს უბრძანებს მას კიდევ უფრო მეტი სული შეუგროვოს.
„რას სასინჯი ქვა“
„რას სასინჯ ქვაში“ ანუბისის სახლის რეზიდენტები უკვე სკოლას ამთავრებენ. ეს მათი ბოლო სასწავლო წელია და გამოსაშვები საღამოც არ აყოვნებს, თუმცა მათი განწყობა მას მერე შეიცვლება, როცა „ანუბისში“ ახალი - პირველკურსელი მოსწავლეები მიდიან. მუზეუმში ექსკურსიისას კი სიბუნას იდუმალი ქვა - „რას სასინჯი ქვა“ ჩაუვარდება ხელში. სიბუნა სერიალის ისტორიაში ყველაზე დიდ თავგადასავალში ეხვევა, რომელიც არ უკავშირდება მხოლოდ „ანუბისის სახლს“. მათ უნდა გაშიფრონ ის იდუმალი ქვა რომელიც მზის ღვთაება-რას ეკუთვნოდა. ქვის სიძლიერე არაერთ პრობლემას ქმნის და დიდ არეულობას იწვევს. სიბუნა უძლურია ქვის ძალის წინააღმდეგ და მაშინ ირკვევა რომ არსებობს მხოლოდ ერთადერთი ადამიანი, ვისაც შეუძლია მსოფლიო ქვის ძალაუფლებისგან იხსნას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები
Nj
Nj, nj — ლათინური ანბანის ერთ-ერთი ასოთშეთანხმება ზოგიერთ სამხრეთსლავურ ენაში, სერბულ-ხორვატული ენის (ხორვატული, ბოსნიური) ანბანებისთვის. ზედანუნისმიერი ნ, რომელიც წარმოითქმის ერთგვარი იოტირებით. როგორც ცნობილია, სერბეთი მოიხმარს ორ, კირილურსა (ე. წ. ჩირილიცას) და ლათინურ (ე. წ. ლატინიცას) ანბანს, ანუ ჟურნალ-გაზეთები სერბეთში ორ ანბანზე იბეჭდება. სერბულ ე.წ. ჩირილიცაში მას შეესაბამება Њ, њ. მაგ.; ლათინიცაზე Njujork, njegov. ჩირილიცაზე Њyjорк, његов.
სან-ლუისი (მენორკა)
სან-ლუისი (San Luis, Sant Lluís) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიურ გაერთიანებაში, მდებარეობს კუნძულ მენორკაზე. ფართობი — 34,75 კმ². მოსახლეობა — 6735 კაცი (2020 წ.).
Nj
ლიტერატურა
Jahić, Dževad; Halilović, Senahid; Palić, Ismail; Gramatika Bosanskoga Jezika. Urednik izdanija prof. Redžo Čaušević. Glavni i odgovorni urednik: dr. Hasnija Muratagić. Zenica: Dom Štampe, 2000.
სან-ლუისი (მენორკა)
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
Nj
ლიტერატურა
კატეგორია:ლათინური ანბანი
ქარის საყდარი
ქარის საყდარი — ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ საკორინთლოში. მდებარეობს სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით, მაღალი მთის ფერდობზე. თარიღდება XVIII საუკუნით.
ეკლესია დარბაზულია (7,3 X 4,95 მ), ნაგებია რიყის ქვით, გამოყენებულია თლილი ქვაც. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. ნალისებრ აფსიდის ღერძზე ვიწრო თაღოვანი სარკმელია, გვერდებზე - მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშები. აფსიდის სარკმლის ქვეშ სატრაპეზო ქვა დგას. დარბაზი გადახურულია რიყის ქვით ნაგები ცილინდრული კამარით. კამარის თლილი ქვის საბჯენი თაღი გრძივი კედლების შეკიდულ პილასტრებს ეყრდნობა. ეკლესიას სამხრეთით მინაშენი (3,8 X 4,9 მ) აქვს. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთით და სამხრეთით თითო სარკმელია. მინაშენიც ცილინდრული კამარითაა გადახურული. კამარა სამხრეთით კედელს ეყრდნობა, ჩრდილოეთით - სვეტზე გადასულ ორ თაღს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Solenopsis brevicornis
Solenopsis brevicornis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
253
თარიღი უცნობია
*
პრივატიზება
პრივატიზება ან პრივატიზაცია, ასევე დენაციონალიზაცია — საკუთრების სახალხო საკუთრებიდან კერძო მფლობელობაში ტრანსფორმაციის პროცესი, ან რაიმე სამსახურის ან სერვისის მართვის სახელმწიფოდან კერძო სექტორში გადაყვანა. საპირისპირო პროცესს ნაციონალიზაცია ან მუნიციპალიზაცია ჰქვია.
ზოგადი მიმოხილვა
პრივატიზაცია ხშირად ასოცირდება ინდუსტრიულ და მომსახურებაზე ორიენტირებულ წარმოებებთან, როგორიცაა მაღაროები, მანუფაქტურა და ენერგო-გენერაცია, თუმცა ის შეიძლება შეეხოს ნებისმიერი სახის ქონებას, მათ შორის მიწას, გზებს, წყალზე უფლებებსაც კი. ბოლო დროს მრავალ ქვეყანაში, სახელმწიფო მომსახურების დარგები, როგორიცაა ჯანდაცვა, სანიტარული მომსახურება და განათლება პრივატიზაციის ყურადღების ცენტრში მოექცა.
პრივატიზაციის მხარდამჭერთა მტკიცებით ეს პროცესი ხელს უწყობს თავისუფალი საბაზრო ურთიერთობების განვითარებას, კაპიტალისტური კონკურენციის განმტკიცებას, რაც საზოგადოებას კონკურენტული ფასის არჩევანს აძლევს. თავისუფალი ბაზრის მოწინააღმდეგენი კი პრივატიზაციის ნეგატიურად უყურებენ იმ მოსაზრებით, რომ კერძო ბიზნესთა ხელში მნიშვნელოვანი რესურსების გადაცემა გამოიწვევს მათი ხარისხის გაუარესებას. ამასთან ერთად პრივატიზაციის ოპონენტები ხშირად ეჭვქვეშ აყენებენ თავად ამგვარი კონტრაქტების გაფორმების პროცესსაც.
პრივატიზციის ფართომასშტაბიანი პროცესი დაიწყო მეორე მსოფლიო ომის შემდგომ პერიოდში. პრივატიზაციის ეს ტრენდი ეკონომისტების აზრით იყო ნეოლიბერალური პოლიტიკის გლობალური ტალღის ნაწილი. ზოგიერთი დამკვირვებლის თვალსაზრისით მასზე მნიშვნელოვანი ზეგავლენა რეიგანისა (აშშ) და ტეტჩერის (დიდი ბრიტანეთი) პოლიტიკამ მოახდინა.
პრივატიზაციის სახეები
პირდაპირი პრივატიზაციის (წარმოების გაყიდვით) მხრივ, არსებობს სამი ძირითადი ტიპი:
აქციების გამოცემით პრივატიზაცია ყველაზე გავრცელებული სახეა. ვაუჩერული პრივატიზაცია ძირითადად ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის გარდამავალი ეკონომიკების მიერ იქნა გამოყენებული (მაგ. რუსეთი, საქართველო, პოლონეთი და ჩეხოსლოვაკია). აქციების გამოცემას შეუძლია ადვილობრივი კაპიტალის ბაზრები მნიშვნელოვნად გააფართოვოს, ხელს უწყობს რა ლიკვიდურობასა და შესაძლოა ეკონომიკის ზრდასაც. თუმცა თუ კაპიტალის ბაზრები არასაკმარისად არის განვითარებული შესაძლოა გართულდეს საკმარისი რაოდენობით მყიდველთა მოძიება, ამასთან გარიგების ფასებიც საკმაოდ მაღალი იქნება. რისკის ფაქტორიც (პოლიტიკური რისკი, სავალუტო რისკი) საკმაოდ მაღალია, რაც ზღუდავს უცხოელ ინვესტორებს. შედეგად, ქონებრივი პრივატიზაცია რჩება ყველაზე პრაქტიკულ სახედ განვითარებული ქვეყნებისთვის.
საკანონმდებლო ბაზის მომზადება საქართველოში
1990 წლის 14 ნოემბერს საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს პირველი მოწვევის პირველი სესიამ საქართველოს სრული სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის რეალური საფუძვლების მომზადებისათვის, ახალი კონსტიტუციის შემუშავებამდე მიიღო კანონი „საქართველოს რესპუბლიკაში გარდამავალი პერიოდის გამოცხადების შესახებ“.
1991 წლის 26 მაისს სოციალ-ეკონომიკური გარდაქმნების დაწყების მიზნით მიღებულ იქნა არაერთი კანონი, მათ შორის „საქართველოს რესპუბლიკის მოქალაქეობის შესახებ“, „საქართველოს რესპუბლიკაში ეროვნული ბანკის შესახებ“, „საქართველოს რესპუბლიკაში სახელმწიფო საწარმოთა პრივატიზაციის შესახებ“, „საინვესტიციო საქმიანობის შესახებ“ და სხვა.
1991 წლის 15 სექტემბერს საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესმა საბჭომ მიიღო დადგენილება სსრ კავშირის სახელმწიფო საკუთრებაში საქართველოს რესპუბლიკის წილის შესახებ, რომლის თანახმადაც, საქართველოს უზენაესმა საბჭომ დაავალა მინისტრთა კაბინეტს დაეწყო მოლაპარაკება სსრ კავშირის სახელმწიფო მმართველობის ორგანოებთან, სსრ კავშირის სახელმწიფო საკუთრების არსებულ ქონებაში (ოქროსა და ალმასის ფონდები, სავალუტო რეზერვები, სამხედრო-სამრეწველო კომპლექსი, თავდაცვის ობიექტები და სხვ.) საქართველოს წილის განსაზღვრისა და მისი მიღების პირობების შესახებ, ასევე, სსრ კავშირის საშინაო და საგარეო ვალებში საქართველოს რესპუბლიკის წილის განსაზღვრისა და აღებული ვალდებულებების შესრულების წესებისა და პირობების შესახებ.
პრივატიზების პროცესი
მის შესაბამისად პირველი საცდელი პრივატიზებები ისეთმა მოწინავე ყოფილმა საბჭოთა რესპუბლიკებმა - როგორიც იყვნენ „ევროკავშირის“ კანდიდატები ესტონეთი, ლატვია და ლიეტუვა ჩაატარეს:
ბალტიის სამივე მოწინავე და სამაგალითო რესპუბლიკამ 1992 წელს გააპრივატა ჯამში: 6 მცირე და საშუალო ზომის საწარმო.
საქართველოში კი პრივატიზების პირველი აქტი მოესწრო ჯერ კიდევ 1991 წელს (ომის, მიწისძვრისა და „მცოცავი პუტჩის“ პირობებში) - ხოლო ჯამში - 1991 წლის საპრივატიზაციო სიაში რამდენიმე ათეული ობიექტი იყო. „მსოფლიო ბანკის“ საქართველოს მონაცემთა ბაზაში მაღაზია „გოლიათის“ 1991 წლის ოქტომბერში ღია საჯარო ვაჭრობით - აუქციონით დაპრივატება არაა დაფიქსირებული - რომელიც მთელს პოსტსაბჭოთა სივრცეზე პრივატიზების პირველ აქტს წარმოადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:მაკროეკონომიკა
BAFTA საუკეთესო გრიმისა და ვარცხნილობისთვის
BAFTA საუკეთესო გრიმისა და ვარცხნილობისთვის — ბრიტანული კინოაკადემიის ჯილდო. პრიზი გაიცემა 1982 წლიდან.
Lj
Lj, lj — ლათინური ანბანის ერთ-ერთი ასოთშეთანხმება ზოგიერთ სამხრეთსლავურ ენაში, სერბულ-ხორვატული ენის (ხორვატული, ბოსნიური) ანბანებისთვის. დაახლოებით წარმოითქმის როგორც ქართული დიალექტური ლ' ოდნავი იოტირებით. როგორც ცნობილია, სერბეთი მოიხმარს ორ, კირილურსა (ე. წ. ჩირილიცას) და ლათინურ (ე. წ. ლატინიცას) ანბანს, ანუ ჟურნალ-გაზეთები სერბეთში ორ ანბანზე იბეჭდება. სერბულ ე.წ. ჩირილიცაში მას შეესაბამება Љ, љ. მაგ.; Ljig, ljut. Љиг, љут.
ლიტერატურა
კატეგორია:ლათინური ანბანი
სერგეევკა (ბლაგოვეშჩენსკის რაიონი)
სერგეევკა (Сергеевка; Сергеевка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 12 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 19 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 43 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (92%).
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
კამბეჩოვანი
კამბეჩოვანი, კამბეჩანი, კამბეჩიანი (სახელწოდება წარმოდგება კამეჩ-კამბეჩისაგან) — ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე შუა საუკუნეების საქართველოში, დღევანდელი ქიზიყი.
სახელწოდება
სახელი ეწოდა მესაქონლეობის, კონკრეტულად მეკამეჩეობის გავრცელების გამო. ანტიკურ წყაროებში მოხსენებულია სტრაბონთან (ძვ. წ. I - ახ. წ. I სს.) როგორც კამბისენე.
გეოგრაფია
კამბეჩოვანი ძველი ჰერეთის ნაწილი იყო მოიცავდა უფრო დიდ ტერიტორიას, ვიდრე დღევანდელი ქიზიყი, კერძოდ ტერიტორიას ალაზნის ქვემოწელსა და მტკვარს შორის. სამეურნეო თვალსაზრისით იყოფოდა ორ ნაწილად. სამხრეთ-აღმოსავლეთში საძოვრების სიმრავლის გამო მეცხოველეობა იყო განვითარებული, ხოლო ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში კი ინტენსიური მიწათმოქმედება. ამ ორი სამეურნეო ერთეულის შესაყართან მდებარეობდა მხარის ცენტრი ხორნაბუჯი.
ისტორია
ვარაუდობენ, რომ უძველეს ხანაში კამბეჩოვანი ალბანურ ტომთა კავშირის გაერთიანებაში შედიოდა. აქ ერთმანეთს ემიჯნებოდნენ იბერიელები (აღმოსავლეთ ქართველები), ალბანელები და სომხები. კამბეჩოვანის გამო ხშირად ეცილებოდნენ ერთმანეთს იბერიისა და ალბანეთის სახელმწიფოები.
Waterfalls (TLC-ს სიმღერა)
Waterfalls — ამერიკული ჯგუფ TLC-ს სინგლი ალბომიდან CrazySexyCool. 1995 წელს აიღო გრემის ორი ჯილდო ნომინაციებში : წლის ჩანაწერი და საუკეთესო შესრულება. სინგლი გახდა ჯგუფის ყველაზე გაყიდვადი და კომერციულად წარმატებული. იგი Billboard Hot 100-ში პიველ ადილზე ავიდა და შვიდი კვირის განმავლობაში ინარჩუნებდა პოზიციას. წლის ბოლოს მეორე ადგილზე გადაინაცვლა. 1995 წელს აიღო გრემის ორი ჯილდო ნომინაციებში : წლის ჩანაწერი და საუკეთესო შესრულება. სინგლმა დადებითი შეფასებები მიიღო როგორც კრიტიკოსებისგან ასევე გულშემატკივრებისგან. Waterfalls ჯგუფის სავიზიტო ბარათად იქცა.
მუსიკალური ვიდეო
მუსიკალური ვიდეო გადაიღო Universal Studios Hollywood-მა, 1995 წლის 8-9 ივნის. ვიდეოს რეჟისორი არის ფ. ჯერი ჯერი, ელა ჯოისი, ბოკიმ ვუდბაინი, შაიჰაიმი, პოლ ჯ. ალესსი და გაბრიელ ბრენფორდი. სიუჟეტი მოგვითხრობს ორ კონკრეტულ ამბავზე. მოზარდი ყიდის ნარკოტიკულ საშუალებას. დედა ეწინააღმდეგება მას და ცდილობს ააცილოს შვილი მოსალოდნელ საფრთხეს. მოზარდი მოკლული იქნება კრიმინალური დაჯგუფების მიერ. სული ხედავს გზაზე მიმავალ დედას და ესაუბრება მას, მაგრამ მალევე ქრება. მეორე სცენარი მოგვითხრობს ახალგაზრდა წყვილზე, ქალი არწმუნებს მეგობარ მამაკაცს რომ არ გამოიყენოს დამცავი საშუალება ინტიმური ურთიერთობის დროს, რის შემდეგ მამაკაცი იხედება სარკეში და სახეზე აღმოაჩენს უცნაურ გამონაყარს. მეორე ამბავი მთავრდება შემდეგი სცენით, ჩანს სარკე სადაც იყურება წყვილი, ისინი მალევე გაქრებიან რადგანაც გარდაიცვალნენ სპიდისგან. სინგლმა 4-ჯერ გაიმარჯვა MTV Video Music Awards-ში 1995 წელს, ნომინაციებში : წლის მუსიკალური ვიდეო, ჯგუფის საუკეთესო ვიდეო, საუკეთესო ვიდეო რიტმ-ენდ-ბლუზის ჟანრში.
სიმღერების სია
აშშ/ინტერნაციონალური CD სინგლი
ევროპული CD სინგლი
2001 აშშ/მეორედ გამოცემული CD სინგლი
Waterfalls (20th Anniversary Edition) Digital Single
სქოლიო
კატეგორია:1995 წლის სინგლები კატეგორია:1995 წლის სიმღერები კატეგორია:TLC-ს სიმღერები
ქვემო შარახევი
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 19 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ონტკოფა
ონტკოფა, დუდღობო (Physalis) — მცენარეთა გვარი ძაღლყურძენასებრთა ოჯახისა. ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში 100-ზე მეტი სახეობაა ცნობილი. უმეტესობა გავრცელებულია ცენტრალურ და ჩრდილოეთ ამერიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ რაიონებში.
საქართველოში 4 სახეობაა; მათგან Physalis alkekengi და პერუს ონტკოფა (Physalis peruviana) მრავალწლოვანი მცენარეებია. პირველი ველური მცენარეა. მოთეთრო გვირგვინი და ნაყოფობისას კაშკაშა წითლი ბუშტისებრი ჯამი აქვს, ნაყოფი — ნარინჯისფერი კენკრა; შეიცავს მწარე ნივთიერებას — ფიზალინს, რომელსაც ხალხურ მედიცინაში იყენებენ. მეორე — სქლად შებუსვილი მცენარეა. აქვს ყვითელი გვირგვინი, გვირგვინის ხახაში კი — მუქი იისფერი ლაქები.
ჯამი ნაყოფისას ძალიან გაბერილი და მწვანეა, ნაყოფი — მოყვითალო-მწვანე. გზადმოყოლილი მცენარეა, ნაყოფი იჭმება, დეკორატიულია. Physalis ixocarpa და Physalis angulata — ერთწლოვანებია, ესენიც გზადმოყოლილია, მათი ნაყოფიც იჭმება და დეკორატიულიცაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძაღლყურძენასებრნი
Solenopsis brevipes
Solenopsis brevipes — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სიუდადელა
სიუდადელა (Ciudadela, Ciutadella de Menorca) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიურ გაერთიანებაში, მდებარეობს კუნძულ მენორკაზე. ფართობი — 186,05 კმ². მოსახლეობა — 30 588 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
თეატრი კოლონი
თეატრი კოლონი (Columbus Theatre) — მთავარი ოპერის თეატრი ბუენოს-აირესში. National Geographic-ი მას მსოფლიოს სამ საუკეთესო ოპერის თეატრს შორის ასახელებს. ასევე მოიაზრება 5 საუკეთესო საკონცერტო დარბაზს შორის.
არსებულმა შენობამ ჩაანაცვლა ძველი თეატრი, რომელიც 1857 წელს იყო გახსნილი. მშენებლობა დაახლოებით 20 წელი მიმდინარეობდა (1889-1908). ახალი შენობა 1908 წლის 25 მაისს ჯუზეპე ვერდის აიდით გაიხსნა.
თეატრი განახლების მიზნით 2006 წლის ოქტომბრიდან, 2010 წლის მაისამდე დახურული იყო ის ხელახალა 2010 წლის 24 მაისს გაიხსნა.
მახასიათებლები
თეატრი შემოსაზღვრულია: განიერი 9-დე-ხულიო-ავენიუ-თი, თავისუფლების ქუჩით (Libertad Street) მთავარი შესასვლელის მხარეს, არტურო ტოსკანინის ქუჩით და ტუკომანის ქუჩით. აუდიტორია განლაგებულია ნალისებურად. აქვს 2,487 დასაჯდომი, 1000 დასადგომი ადგილი. თეატრის ესტრადა არის: 20 მეტრის სიგანის, 15 მეტრის სიმაღლის და 20 მეტრის სიღრმის.
ლუჩანო პავაროტის შეფასებით თეატრია აკუსტიკური მახასიათებლებით, მსოფლიოს საუკეთესო ხუთეულში შედის.
სქოლიო
კატეგორია:ბუენოს-აირესი კატეგორია:არგენტინული კულტურა
ლედ ზეპელინის 1968 წლის სკანდინავიური ტურნე
1968 წელს ლედ ზეპელინმა მოაწყო სკანდინავიის ტურნე. ტურნე დაიწყო 7 სექტემბერს და დასრულდა 17 სექტემბერს. ამ დროს ლედ ზეპელინი The Yardbirds-ის სახელით გამოდიოდა. ეს იყო ჯგუფის ოთხეულის პირველი ერთობლივი გამოსვლა სცენაზე. სკანდინავიური ტურნეს დროს კონცერტები გაიმართა ორ ქვეყანაში დანიასა და შვედეთში. ტურნე დასრულდა შვედეთის ქალაქ მალმეში. სკანდინავიურ ტურნეს მოჰყვა დიდი ბრიტანეთის ტურნე.
სეტლისტი
ჯგუფმა სკანდინავიური ტურნეს ფარგლებში შეასრულა The Yardbirds-ის სიმღერები. აგრეთვე ლედ ზეპელინმა შეასრულა მათი პირველი სიმღერები, რომლებიც სადებიუტო ალბომშიც შევიდა.
სქოლიო
კატეგორია:ლედ ზეპელინის ტურნეები კატეგორია:1968 წლის საკონცერტო ტურნეები
ინკების სამზარეულო
მარჯვნივ|მინი|250x250პქ|პაჩამანკა, ტრადიციული კერძი, რომელიც შედგება ჰუატიაში მომზადებული საკვებისგან. ინკების სამზარეულო წარმოიშვა კოლუმბიის წინა პერიოდებში, ინკის ცივილიზაციაში მე–13 - მე–16 საუკუნეებში. ინკების ცივილიზაცია მრავალ რეგიონში იყო გადაჭიმული და ამიტომ მცენარეებისა და ცხოველების მრავალფეროვნება გამოიყენებოდა საკვებად, რომელთა უმეტესობა უცნობი რჩება პერუს გარეთ. ყველაზე მნიშვნელოვანი კავები იყო სხვადასხვა ტუბერები, ფესვები და მარცვლეული. სიმინდი მაღალი პრესტიჟით სარგებლობდა, მაგრამ მისი გაშენება ვერ მოხერხდა ისე, როგორც ჩრდილოეთით. ხორცის ყველაზე გავრცელებული წყარო იყო ზღვის გოჭები და ლამები, ასევე გავრცელებული იყო ხმელი თევზის მოხმარება.
საკვები
აქ ასევე იყო რამდენიმე სახის საკვები თიხა, მაგალითად პასა, რომელსაც იყენებდნენ სოუსად კარტოფილსა და სხვა ტუბერებზე და ჩაკო, რასაც ღარიბი ან რელიგიურად მორწმუნე ადამიანი იყენებდა. ისევე როგორც დანარჩენ ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში, ჩილი წიწაკა მათი დიეტის მნიშვნელოვანი ნაწილი და მაღალი შეფასების საკვები იყო.
ბოსტნეული
მარჯვნივ|მინი|ანდების მოსახლეობამ შექმნა კარტოფილის ასობით სახეობა. მათი უმეტესობა ჯერ კიდევ უცნობია დანარჩენ მსოფლიოში. ინკების სამეფო გადაჭიმული იყო ჩრდილოეთ-სამხრეთით, მოიცავდა უამრავ კლიმატურ ზონას. კერძოდ, პერუში, მთაგორიანი ზონები სხვადასხვა სიმაღლეზე მზარდი ზონების მრავალფეროვან ტიპებს იძლევა. ინკების კავები მოიცავს სხვადასხვა მცენარეებს საკვები ტუბერებითა და ფესვებით, როგორიცაა კარტოფილი და ტკბილი კარტოფილის ასობით ჯიში. 4,000-ზე ოდნავ მეტი სახეობაა ცნობილი, რომელიც ძირითადად ორ ჯიშად, ტკბილ და მწარე ჯიშებად იყოფოდა. ტკბილი ჯიშის ჭამა შეიძლებოდა ჩვეულებრივ ან დაკონსერვებულ მდგომარეობაში და შემდგომ დამატკბობლად გამომოყენება. ასე ხდებოდა მანამ, სანამ შაქრის ლერწმის გამოყენებას ისწავლიდნენ.
ხორცი
მინი|ორი თანამედროვე [[პერუ|პერუს კერძი]] ალტიპლანოს ხალხს ჰყავდა ორი მსხვილი შინაური ცხოველი: ლამები და ალპაკები. ისინი ყავდათ მატყლისთვის და იყენებდნენ საკარნავალო ცხოველებად, რომლებსაც ხშირად იყენებდნენ დიდ ქარავნებში. განსაკუთრებით აფასებდნენ ლამას და წითელ ქსოვილში ოქროს საყურეებით მორთული თეთრი ლამა ხშირად მიდიოდა ინკების მმართველთან, როგორც სამეფო სიმბოლო. ითვლებოდა, რომ ცხოველები სხვადასხვა ღმერთებს წარმოადგენდნენ, რაც დამოკიდებული იყო იმაზე, თუ რა ფერი ჰქონდათ მათ მინიჭებული როგორც ღვთაებებს. მათ დიდი რაოდენობით სწირავდნენ და სისხლს იყენებდნენ, როგორც რიტუალურ ცხებას. წმინდა ცხოველებზე კონტროლი ძალიან მკაცრი იყო. მწყემსებს უნდა შეენარჩუნებინათ ნებისმიერი გარდაცვლილი ცხოველის ყოველი ნაწილი და სრული ცხოველი უნდათ წარედგინათ ინკასთვის ან მკაცრი სასჯელის წინაშე აღმოჩნდებოდნენ.
Საკვების მომზადება
ხშირად ამზადებდნენ საცხობ ჭურჭელში ცხელი ქვების მეშვეობით და ფართო გამოყენება ჰქონდა ჰუატიას, მიწის ღუმელების და პაილას ტიპის, თიხის ჭურჭლის თასს.
ინკებს არც ისე ხშირად ჰქონდათ საკვების დეფიციტის პერიოდი, რადგან მათ შეეძლოთ მრავალი კულტურის შენარჩუნება და შენახვა. დადგენილია, რომ ინკების ისტორიის ნებისმიერ დროს, სახელმწიფო საწყობებში სამი–შვიდი წლის ღირებულების საკვები იყო. ანდების მაღალ სიმაღლეზე, ინკების ხალხმა დაიწყეს ჩუნოს დამზადების პროცესი კარტოფილით და ისწავლეს მშრალ დღეებში და ცივ ღამეებში გაყინვა-გამოშრობა, რასაც მხოლოდ რამდენიმე დღეში ახერხებდნენ. ფერმერები ხელს უწყობდნენ პროცესს, ფარავდნენ ნათესებს, რათა დაეცვათ ისინი ნამისგან და იფარავდნენ მას ზედმეტი წყალისგან. ამ ტრადიციამ მრავალი თაობა განვლო. პერუს ქიეროს ხალხმა ჩუოს თავისი დიეტის ძირითად ელემენტად აქცია მაღალმთიან რაიონებში, რომლებსაც ისინი სახლს უწოდებენ.
გამოყენებული ლიტერატურა
კატეგორია:ინკები კატეგორია:ინკების სამზარეულო
შვეიცარია
შვეიცარია (die Schweiz, la Suisse, Svizzera, რეტორომანული la Svizra), ოფიციალურად შვეიცარიის კონფედერაცია (Confoederatio Helvetica, Schweizerische Eidgenossenschaft, Confédération suisse, Confederazione Svizzera) — ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფო. მდებარეობს დასავლეთ, ცენტრალურ და სამხრეთ ევროპაში. არის ფედერალური რესპუბლიკა 26 კანტონით, რომლის ფედერალური ხელისუფლება დედაქალაქ ბერნშია განთავსებული. სამხრეთით ესაზღვრება იტალია, დასავლეთით - საფრანგეთი, ჩრდილოეთით - გერმანია, ხოლო აღმოსავლეთით ავსტრია და ლიხტენშტეინი. გეოგრაფიულად იყოფა შვეიცარიის ზეგანის, ალპებისა და იურის მთების ტერიტორიებად, რომელთა საერთო ფართობი 41,285 კმ 2-ია; აქედან ხმელეთი 39,997 კმ2 მოიცავს. მიუხედავად იმისა, რომ შვეიცარიის უდიდესი ტერიტორია ალპებს უკავია, მოსახლეობა დაახლოებით 8.5 მილიონია, რომლის დიდი ნაწილი პლატოზეა კონცენტრირებული. ზეგანზე ვხვდებით ქვეყნის უდიდეს ქალაქებსა და ეკომონიკურ ცენტრებს, რომელთა შორისაა ციურიხი, ჟენევა და ბაზელი; აღნიშნული ტერიტორია წარმოადგენს მრავალი საერთაშორისო ორგანიზაციის ძირითად ადგილსამყოფელს (ფიფა, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მეორე უდიდესი ოფისი, საერთაშორისო დასახლებების ბანკი); ზეგანის ტერიტორიაზეა განლაგებული შვეიცარიის მთავარი საერთაშორისო აეროპორტებიც.
შვეიცარიის კავშირი ჩამოყალიბდა შუა საუკუნეების გვიან პერიოდში, ავსტრიისა და ბურგუნდიის წინააღმდეგ წარმატებული სამხედრო სერიის შედეგად. საღვთო რომის იმპერიამ შვეიცარიის დამოუკიდებლობა ფორმალურად 1648 წელს, ვესტფალიის ზავით აღიარა. შვეიცარიის დაფუძნების დოკუმენტად ითვლება 1291 წლის ფედერალური ქარტია; აღნიშნული დღე შვეიცარიის ეროვნულ დღედ არის გამოცხადებული. XVI საუკუნის რეფორმირების შემდეგ, შვეიცარია ინარჩუნებს ნეიტრალიტეტის ძლიერ პოლიტიკას; 1815 წლიდან შვეიცარია საერთაშორისო ომებში არ იბრძვის, ხოლო გაერთიანებული ერების ორგანიზაციას 2002 წლამდე არ უერთდებოდა. მიუხედავად ამისა, ქვეყანა აქტიურად აწარმოებს საგარეო მოლაპარაკებებს და ხშირად არის ჩართული მსოფლიოში მშვიდობის მისაღწევად ორგანიზებულ ღონისძიებებში. არის მსოფლიოში ერთ-ერთი უძველესი და ყველაზე ცნობილი ჰუმანიტარული ორგანიზაციის, წითელი ჯვრის დაფუძნების ადგილი; აგრეთვე, მრავალი საერთაშორისო ორგანიზაციის (მაგალითად, ჟენევაში მდებარე გაეროს მეორე უდიდესი ოფისის) ადგილსამყოფელი. არის თავისუფალი ვაჭრობის ევროპული ასოციაციის დამფუძნებელი წევრი, მაგრამ არაა ისეთ ორგანიზაციებში, როგორებიცაა: ევროპის კავშირი, ევროპის ეკონომიკური ტერიტორია, ევროზონა. თუმცა, იგი ორმხრივი ხელშეკრულებით, არის შენგენის ზონისა და ერთიანი ევროპული ბაზრის წევრი.
სახელწოდება
ოფიციალური — შვეიცარიის კონფედერაცია. ეროვნული — Schweiz; Schweizerische Eidgenossenschaft (გერმანულად); Suisse; Confederation suisse (ფრანგულად); Confederazione Svizzera (იტალიურად); Confederaziun Svizera (რეტორომანულად). ქვეყნის ინგლისური დასახელება Switzerland მომდინარეობს სიტყვიდან Switzer რომელიც შვეიცარიელების მოძველებული ვარიანტია და გამოიყენებოდა XVI-XIX საუკუნეებში, რომელიც თავის მხრივ ძველგერმანულ სიტყვას Schweitz-ს უკავშირდება (მისი მნიშვნელობაა „ჭაობი“) და ერთ-ერთ იმ კანტონს ეწოდება, რომელიც შვეიცარიის ცენტრალურ ნაწილს წარმოადგენს. ტოპონიმი პირველად 972 წელს ზემო ძველგერმანულ ენაში მოიხსენიება როგორც Suittes რაც ნიშნავს ადგილს რომელიც უნდა დაიწვას და შეესაბამება ტყის მასივს რომელიც გადაიწვა მშენებლობებისთვის. სახელი შემდგომში მთელს კანტონზე განივრცო, ხოლო 1499 წელს შვაბიური ომის შემდეგ სახელი მთელს კონფედერაცია ეწოდა.
ახალი ლათინური სახელწოდება, Confederatio Helvetica, 1848 წელს შვეიცარიის როგორც ფედერალური სახელმწიფოს ჩამოყალიბების შემდეგ წარმოიქმნა, ეს დასახელება ნაპოლეონური ჰელვეციის რესპუბლიკიდან მოდიოდა. დსახელება გამოსახული ფედერალურ სასახლეზე და ოფიციალურ გერბზე გამოიყენებოდა 1902 წლამდე და 1948 წლის შემდეგ. ჰელვეცია ჰელვეტების გალური ტომისგან მომდინარეობს, რომლების შვეიცარიის ზეგანზე რომაულ პერიოდამდე ცხოვრობდნენ. ჰელვეცია შვეიცარიელებისთვის წარმოადგენს ეროვნული პერსონიფიკაციას, ქვეყნის ამჟამინდელი კოდი CH სწორედ მისი ძველი ოფიციალური სახელწოდებიდანაა ნაწარმოები - Confederatio Helvetica.
დედაქალაქი
შვეიცარიას არ აქვს ოფიციალური დედაქალაქი. ბერნი არის ოფიციალურად Bundesstadt (ფედერალური ქალაქი), და არა Bundeshauptstadt (ფედერალური დედაქალაქი). ბერნში არის ფედერალური მთავრობა, რაც მას ხდის დე ფაქტო დედაქალაქად.
ისტორია
1648 წელს საღვთო რომის იმპერიას გამოეყო რამდენიმე კანტონი, რომელთაც დამოუკიდებელი სახელმწიფო შექმნეს. 1815 წელს შვეიცარიამ გამოაცხადა მუდმივი ნეიტრალიტეტი და არ მონაწილეობდა არც ერთ ომში.
გეოგრაფია
thumb|left|შვეიცარია ქვეყანა მდებარეობს ცენტრალურ ევროპაში. ფართობი — 41,285 კმ.2 მოსახლეობა დაახლოებით 8 მილიონია, ხოლო საშულო სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე 195 მცხოვრებია. ქვეყნის შედარებით მთიანი სამხრეთ ნახევარი ჩრდილოეთთან შედარებით ნაკლებად არის დასახლებული. უდიდეს კანტონაში, გრაუბიუნდენში, მოსახლეობის საშუალო სიმჭიდროვე 27 მცხოვრები/კმ.2-მდე ეცემა.
შვეიცარია განთავსებულია ჩრდილოეთის 45° და 48° პარალელებსა და აღმოსავლეთის 5° და 11° მერიდიანებს შორის. იგი შედგება სამი ძირითადი ტოპოგრაფიულ ტერიტორისგან: სამხრეთით მდებარე შვეიცარიის ალპები, შვეიცარიის ზეგანი ანუ ცენტრალური ზეგანი და დასავლეთით მდებარე იურის მთები. ალპები მაღალი მთების ერთგვარი ჯაჭვია და მას ქვეყნის სამხრეთ-ცენტრალური ნაწილი, მთლიანი ფართობის დაახლოებით 60%, უკავია. შვეიცარიელების უმრავლესობა შვეიცარიის ზეგანის ტერიტორიაზე ცხოვრობს. შვეიცარიის ალპების მაღალ ხეობებში ბევრი მყინვარი მდებარეობს, რომელთა საერთო ფართობია 1,063 კმ 2-ია. აღნიშნული მყინვარებიდან იღებს სათავეს ქვეყნის რამდენიმე ძირითადი მდინარე; მათ შორისაა: რაინი, ინი, ტიჩინო, რონა. ჰიდროგრაფიული ქსელი მოიცავს ცენტრალურ და დასავლეთ ევროპაში მტკნარი წყლის უმსხვილეს რესურსებს, რომელთა შორისაა ჟენევის ტბა (ფრანგულად le Lac Léman in French), კონსტანსას ტბა (გერმანულად ცნობილი როგორც ბოდენის ტბა) და ლაგო-მაჯორე. შვეიცარიაში სულ 1,500-ზე მეტ ტბას ვხვდებით, რაც ევროპის სუფთა წყლის მარაგის 6%-ია. ტბები და მყინვარები მოიცავს ქვეყნის ტერიტორიის დაახლოებით 6%-ს. უდიდესი ტბა არის შვეიცარიის დასავლეთით მდებარე ჟენევის ტბა, რომელიც საფრანგეთის საზღვარზე მდებარეობს. ბოდენის ტბა სიდიდით მეორეა ქვეყანაში და ჟენევის ტბის მსგავსად, ქვეყნის ავსტრიისა და გერმანიის საზღვრებთან მდებარეობს.
მისი მოსაზღვრე ქვეყნებია: საფრანგეთი, გერმანია, ავსტრია, ლიხტენშტაინი, იტალია. მათგან ყველაზე გრძელი საზღვარი მას აქვს იტალიასთან 741 კმ. ყველაზე მოკლე ლიხტენშტინთან 41 კმ. შვეიცარიის უგრძესი მდინარეა რაინი, რომელიც შვეიცარიის ტერიტორიაზე გაედინება 375 კმ-ზე. უდიდესი მყინვარია ალეჩის მყინვარი, ბერნის ალპები, სიგრძით 24,7 კმ. მნიშვნელოვანი უღელტეხილებია: სენ-გოტარდი - 2108 მ სიმაღლეზე; ლეპონტინის ალპებზე, შვეიცარიის სამხრეთში, სენ-ბერნარი, 2469 მ სიმაღლეზე მდებარეობს შვეიცარიის და იტალიის საზღვარზე.
შვეიცარიის ტერიტორიაზე მდებარე მთებიდან 48 მათგანის სიმაღლე ზღვის დონიდან 4,000 მეტრს აღემატება. 4,634 მეტრი სიმაღლის მონტე-როზა ქვეყნის უმაღლესი მთაა, თუმცა ყველაზე ცნობილად ხშირად მატერჰორნი (4,478 მეტრი) მიიჩნევა. ორივე მათგანი პენინის ალპებში, ვალეს კანტონში, იტალიის საზღვართან მდებარეობს. ღრმა მყინვარული ლაუტერბრუნენის ხეობის ზემოთ, ბერნის ალპების ტერიტორია, რომელიც მოიცავს 72 ჩანჩქერს, ცნობილია მწვერვალებით: იუნგფრაუთი, ეიგარითა და მენხით. ქვეყნის სამხრეთ-აღოსავლეთით მდებარე ენგადინის ხეობა, რომელიც მოიცავს გრაუბიუნდენის კანტონის სან-მორიცის ტერიტორიას, აგრეთვე ცნობილი ადგილია; მეზობლად მდებარე ბერნინის ალპების უმაღლესი მწვერვალი არის 4,049 მეტრი სიმაღლის ბერნინა.
შვეიცარიის შედარებით დასახლებულ ადგილს, რომელსაც ქვეყნის მთლიანი ფართობის 30% უკავია, შვეიცარიის ზეგანი ეწოდება. აქ ვხვდებით უფრო ღია და ბორცვებიან პეიზაჟებს, რომლებიც ნაწილობრივ ტყით, ნაწილობრივ საძოვრებით, ან ბოსტნეულისა და ხილის მინდვრებითაა დაფარული. ამ მხარეში მდებარეობს ქვეყნის უდიდესი ტბები და ქალაქები.
ქვეყანაში ვხვდებით ორ ანკლავს: ბუსინგენი, რომელიც გერმანიას ეკუთვნის, და იტალიის კუთვნილებაში მყოფი კამპიონ დ'იტალია. თავად შვეიცარიას ექსკლავი არ გააჩნია.
სახელმწიფო
სახელმწიფო სისტემა - ფედერაციული საპარლამენტო რესპუბლიკა. სახელმწიფოს მეთაური - პრეზიდენტი. საკანონმდებლო ორგანო - ორპალატიანი პარლამენტი (46+200 წევრი).
ადმინისტრაციული დაყოფა
26 კანტონი (canton; cantone; kanton). შვეიცარიის კანტონები ლინგვისტური არეალების მიხედვით:
დემოგრაფია
2019 წლის მონაცემებით, ქვეყანაში მცხოვრები უცხოელები მთლიანი მოსახლეობის 25,2%-ს წარმოადგენენ, რაც ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია განვითარებულ ქვეყნებში. მათი უმეტესობა (64%) ევროპის კავშირის ან თავისუფალი ვაჭრობის ევროპული ასოციაციის წევრი ქვეყნებიდანაა. უცხოელთა ყველაზე დიდ ეთნიკურ ჯგუფს ქმნიან იტალიელები (მთლიანი მოსახლეობის 15.6); შემდეგ მოდის გერმანელები (15.2%); მათ მოსდევენ ემიგრანტები პორტუგალიიდან (12.7%), საფრანგეთიდან (5.6%), სერბეთიდან (5.3%), თურქეთიდან (3.8%), ესპანეთიდან (3.7%) და ავსტრიიდან (2%). შრი-ლანკიდან ჩამოსული ემიგრანტები, რომელთა უმეტესობა ყოფილი ტამილელი ლტოლვილია, ქვეყანაში აზიური წარმოშობის უდიდეს ეთნიკურ ჯგუფს წარმოადგენენ.
გარდა ამისა, 2012 წლის მონაცემებით, მუდმივი 15-წელზე უფროსი მოსახლეობის 34.7%-ს ემიგრანტული ფესვები ჰქონდა. აღნიშნული მოსახლეობის მესამედი ფლობდა შვეიცარიის მოქალაქეობას.
ენა
შვეიცარიას აქვს ოთხი სახელმწიფო ენა: ძირითადი გერმანულია (2016 წლის მონაცემებით საუბრობდა მოსახლეობის 62.8%), ფრანგული (22.9%), რომელზეც ძირითადად ქვეყნის დასავლეთით საუბრობენ, და იტალიური (გავრცელებულია სამხრეთ ნაწილში; საუბრობს მოსახლეობის 8.2%). მეოთხე სახელმწიფო ენა, რეტორომანული, არის რომანული ენა, რომელზეც სამხრეთ-აღმოსავლეთით მდებარე გრაუბიუნდენის სამენოვანი კანტონის ადგილობრივი მოსახლეობა საუბრობს.
2016 წელს, ენები, რომელბზეც სახლში ყველაზე ხშირად საუბრობა 15 წელზე უფროსი მოსახლეობა, არის შვეიცარიული გერმანული, ფრანგული, სტანდარტული გერმანული (10.6%) და იტალიური (8.5%). აღსანიშნავია შემდეგი ენებიც: ინგლისური (5.0%), პორტუგალიური (3.8%), ალბანური (3.0%), ესპანური (2.6%), და სერბული და ხორვატული (2.5%). მოსახლეობის 6.9%-მა განაცხადა, რომ ისინი სხვადასხვა ენებზე საუბრობენ სახლში. 2014 წელს მუდმივი მოსახლეობის თითქმის ორმა მესამედმა (64.4%) აღნიშნა, რომ რეგულარულად საუბრობენ ერთზე მეტ ენაზე.
რელიგია
შვეიცარიელების უპირატესი რელიგია ქრისტიანობაა (2016-2018 წლებში მოსახლეობის 67%, ხოლო შვეიცარიის მოქალაქეების 75%), რომელიც შემდეგ მიმდინარეობებად იყოფა: რომის კათოლიკური ეკლესია (მოსახლეობის 35.8%), შვეიცარიის რეფორმირებული ეკლესია (23.8%), სხვა პროტესტანტული ეკლესიები (2.2%), აღმოსავლეთის მართლმადიდებელი ეკლესია (2.5%), და სხვა ქრისტიანული მიმდინარეობები. აღსანიშნავია ემიგრანტების მიერ შექმნილი ისლამური რელიგიური ჯგუფიც, რომელიც მოსახლეობის 5.3%-ს შეადგენს. მთლიანი მოსახლეობის 26.3%-ს არცერთ რელგიურ მიმდინარეობასთან ჰქონდა კავშრი (ათეისტები, აგნოსტიცისტები და სხვები).
2000 წლის აღწერის მონაცემებით, სხვა ქრისტიანულ უმცირესობათა ჯგუფებს მიეკუთვნებოდა: ნეო-პიეტიზმი (0,44%), ორმოცდაათიანელობა (0.28%), მეთოდიზმი (0.13%), ახალი სამოციქულო ეკლესია (0.45%), იეჰოვას მოწმეები (0.28 %), სხვა პროტესტანტული ეკლესიები (0.20%), ძველი კათოლიკური ეკლესია (0.18%), სხვა ქრისტიანული დენომინაციები(0.20%). არა-ქრისტიანულ რელიგიებში შედის: ინდუიზმი (0.38%), ბუდიზმი (0.29%), იუდაიზმი (0.25%) და სხვები (0.11%); მოსახლეობის 4.3%-მა გამოკითხვაში მონაწილეობა არ მიიღო.
ეკონომიკა
რესურსები - ჰიდროენერგია, საშენი ხე-ტყე, მარილი. ერთობლივი ეროვნული პროდუქტი - 305 მლრდ $. ეროვნული შემოსავალი ერთ სულზე - 40 630 $. ექსპორტი - მანქანათმშენებლობის პროდუქცია, ქიმიკატები, საათები, კვების პროდუქტები, შოკოლადი. ვალუტა - შვეიცარიული ფრანკი (CHF). შვეიცარიის ეკონომიკა მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე თავისუფალი ბაზრის ეკონომიკაა. სერვის-სექტორმა მოახდინა მნიშვნელოვანი ეკონომიკური როლი, განსაკუთრებით შვეიცარიის საბანკო ინდუსტრია და ტურიზმი. შვეიცარიის ეკონომიკა პირველ რიგში მსოფლიოში 2014 წლის ინოვაციური ინდექსის და 2017 გლობალური კონკურენტუნარიანობის ანგარიშშია. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მონაცემებით, 2016 წლისთვის შვეიცარია ლიხტენშტეინისა და ლუქსემბურტის შემდეგ მსოფლიოში ყველაზე მდიდარი მესამე ქვეყანაა, ხოლო ნორვეგიასთან ერთად მხოლოდ სამი ქვეყანაა მსოფლიოში, სადაც ერთ სულ მოსახლეზე ეშპ 70,000 აშშ დოლარს შეადგენს.
მემკვიდრეობა
შუა საუკუნეების ქალაქები ბერნი, ჟენევა, ლუცერნი, ბაზელი; ალპებისა და ლემანის ტბის რაიონები.
სპორტი
თხილამურებითა და სნოუბორდით სრიალი და ალპინიზმი შვეიცარიაში ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობებია; ქვეყნის ბუნება ამგვარი საქმიანობისთვის განსაკუთრებით შესაფერისია. ზამთრის სპორტის სახეობებში ვარჯიში XIX საუკუნის მეორე ნახევრიდან, სან-მორიცში ბობსლეის გამოგონებით, დაიწყო. პირველი სათხილამურო მსოფლიო ჩემპიონატები მურენსა (1931) და სან-მორიცში (1934) გაიმართა. სან-მორიცმა აგრეთვე უმასპინძლა ზათრის მეორე (1928) და მეხუთე (1948) ოლიმპიურ თამაშებს. ყველაზე წარმატებულ მოთხილამურეებსა და მსოფლიოს ჩემპიონებს შორის არიან პირმინ ზურბრიგენი და დირიერ კუჩე.
შვეიცარიაში ყველაზე ყურებად სპორტის სახეობებს შორის არის: ფეხბურთი, ყინულის ჰოკეი, ალპური სრიალი, „Schwingen“ და ჩოგბურთი. ფეხბურთისა და ყინულის ჰოკეის საერთაშორისო ორგანიზაციების, ფეხბურთის ასოციაციათა საერთაშორისო ფედერაციისა (FIFA) და ყინულის ჰოკეის საერთაშორისო ფედერაციის (IIHF) სათაო ოფისები ციურიხშია განთავსებული. ფაქტობრივად, საერთაშორისო სპორტული ფედერაციების მრავალი სხვა სათაო ოფისი მდებარეობს შვეიცარიაში. მაგალითად, საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის (IOC), IOC-ის ოლიმპიური მუზეუმისა და სპორტის საარბიტრაჟო სასამართლოს სათაო ოფისები ქალაქ ლოზანაში მდებარეობს.
ჩვეიცარიამ უმასპინძლა 1954 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატს, და ავსტრიასთან ერთად 2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატს. ქვეყნის პროფესიონალური საფეხბურთო ლიგა არის შვეიცარიის სუპერლიგა. შვეიცარიაში მდებარეობს ზღვის დონიდან 2000 მეტრი სიმაღლეზე განთავსებული Ottmar Hitzfeld Stadium, რომელიც ევროპის ყველაზე მაღლა მდებარე სტადიონია.
ბევრი შვეიცარიელი უყურებს ყინულის ჰოკეისაც და ქვეყნის ეროვნული 12 გუნდიდან ერთ-ერთს გულშემატკივრობს; აღნიშნული ლიგა დასწრების მხრივ ქვეყნის პირველი სპორტული ლიგაა. 2009 წელს, შვეიცარიამ IIHF მსოფლიო ჩემპიონატს მეათედ უმასპინძლა. ეროვნული ნაკრები მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი ორჯერ, 2013 და 2018 წლებში გახდა. ქვეყანაში მდებარე მრავალი ტბა მას ნაოსნობის კუთხით მიმზიდველ ადგილად აქცევს. შვეიცარიის უდიდესი ტბა, ჟენევა, არის ნაოსნობის გუნდ Alinghi-ის ადგილსამყოფელი; აღიშნული კლუბი იყო პირველი ევროპული კლუბი, რომელმაც ამერიკის თასი 2003 წელს მოიგო და ამ ტიტულს 2007 წლამდე იცავდა. ჩოგბურთი სულ უფრო პოპულარული სახეობა ხდება; შვეიცარიელ მოთამაშეებს, როგორიცაა მარტინა ჰინგისი, როჯერ ფედერერი და სტანისლას ვავრინკა, მრავალი დიდი სლემი აქვთ მოგებული.