cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სამრეცხაო ხიდი
ისტორია
პროექტის ავტორი უცნობია. გრანიტის სანაპიროს მშენებლობას კი ხელმძღვანელობდა არქიტექტორი იური ფელტენი. ხიდის მშენებლობა გრძელდებოდა 1766 წლიდან 1769 წლამდე ი. ლ. როსისა და ტ. ი. ნასონოვის ხელმძღვანელობით.
1887 წელს მიაშენეს ორი ყინულმჭრელი ნევის მხრიდან. 1908 წელს ჩატარდა ხიდის კვლევა, რომელმაც გამოავლინა მნიშვნელოვანი დეფორმაციები. ამავე წელს ქალაქის ტექნიკურმა კომისიამ მიიღო გადაწყვეტილება ხიდის გადაკეთების შესახებ. 1909 წელს ინჟინერმა კ. ვ. ეფიმოვმა შეადგინა პროექტის ორი ვარიანტი ქვით და მეტალის ნაწილებით. თუმცა სამხატვრო აკადემია გამოვიდა ხიდის სახის შეცვლის წინააღმდეგ. ქალაქის საბჭომ სხვა გადაწყვეტილება მიიღო, რაც უკვე სახეს აღარ ცვლიდა.
ეს პროექტი ხორცილედებოდა 16 წელი და დასრულდა 1926 წელს. ამ პერიოდში გარემონტებულმა ხიდმა მოაღწია ჩვენამდე უმნიშვნელო ცვლილებებით.
ლიტერატურა
Пунин А. Л. Повесть о ленинградских мостах. — Л.: Лениздат, 1971. — 192 с.
სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
ფუად აბდურაჰმანოვი
ფუად ჰასან-ოღლუ აბდურაჰმანოვი (Əbdürrəhmanov Fuad Həsən oğlu; დ. 11 მაისი [ძვ. სტ. 28 აპრილი], 1915, ნუხა — გ. 15 ივნისი, 1971, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა მოქანდაკე-მონუმენტალისტი. აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო მხატვარი (1955), სსრკ სამხატვრო აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1949), სკკპ წევრი 1962 წლიდან.
ბიოგრაფია
1940 წელს დაამთავრა ლენიგრადის სამხატვრო აკადემია. მთავარი ნამუშევრებია:
დაჯილდოებულია 2 ორდენით.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 11 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1915 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1971 კატეგორია:აზერბაიჯანელი მოქანდაკეები
ჰეთუმ I
ჰეთუმ I (Հեթում Ա; დ. უცნობია — გ. 1271) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს (აგრეთვე ცნობილი როგორც „პატარა სომხეთი“) მმართველი 1226 წლიდან 1270 წლამდე. იგი იყო რუბენიანების დინასტიის ბოლო წარმომადგენლის და კილიკიის სომეხთა სამეფოს დედოფლის ზაბელის ქმარი, რომლის შემდგომ მმართველობა მის ხელში გადავიდა და მანვე დაუდო სათავე ჰეთუმიანების დინასტიას. მონღოლეთის იმპერიასთან დიპლომატიური ურთიერთობების გამო ჰეთუმმა თავად იმოგზაურა მონღოლეთში. ეს მოგზაურობა კირაკოს განძაკეცმა აღწერა ნაშრომში „პატარა სომხეთის მეფის მოგზაურობა მონღოლეთში და უკან“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეფეები კატეგორია:გარდაცვლილი 1271
მორევი
მორევი — წყლის სივრცე, რომელიც წარმოიქმნება ისეთ ნებისმიერ წყლის ზედაპირზე (მდინარე, ზღვა, უბე, ყურე, სრუტე) სადაც ორი საპირისპირო მიმართულებით მოძრავი დინება ერთმანეთს ხვდება. ძლიერ მორევს, რომელსაც წყალქვეშა ტორნადოსებრი ბზრიალა გააჩნია და საგნების შეწოვის უნარი აქვს, ვორტექსი ან მაელსტრონი ეწოდება. მორევი ხშირად წარმოიქმნება ჩანჩქერების ძირსა და კაშხლებში. ხშირად, მორევის სიძლიერეს სხვადასხვა საგანი ზღვის ფსკერიდან ამოაქვს წყლის ზედაპირზე. გარდა ამისა, კორიოლისის ძალიდან გამომდინარე, დედამიწის ბრუნვის ძალის ზეგავლენის შედეგად, ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში მდებარე მორევები საათის ისრის საწინააღმდეგო ხოლო სამხრეთ ნახევარსფეროში, საათის ისრის მიმართულებით ტრიალებენ.
მორევი, როგორც ფიზიკური მოვლენა ყოველდღიურად წარმოიქმნება ნიჟარებსა და სააბაზანოში, მას შემდეგ, რაც დიდი რაოდენობით წყალი მილში ჩაედინება, თუმცა უფრო დიდი ზომისა და მასშტაბურები, ოკეანეებსა და ზღვებში ფორმირდება, რომლებიც ზოგიერთ შემთხვევაში, ათწლეულები და ასწლეულები ძლებენ.
საშიშროება
დიდ ხომალდებს არანაირი საფრთხე არ ემუქრებათ მორევების მხრივ, თუმცა ანტიკური ისტორიის ზოგიერთი წყარო სხვას იუწყება. მაგალითად, მიიჩნევა, რომ სიცილიის სანაპიროსთან მდებარე ქარიბდა, რომელიც ბერძნებს ურჩხული ეგონათ, ვინაიდან მიმდებარე ტერიტორიაზე მრავალი მცირე ზომის ხომალდი უჩინარდებოდა, სინამდვილეში მორევი ან ვორტექსი იყო. აქედან გამომდინარე, მცირე ზომის ნავებისთვისა და მცურავებისთვის ხიფათს წარმოადგენენ მორევები, რომლებმაც შეიძლება ისინი თავიანთკენ მიიზიდონ.
ცნობილი მორევები
2. მოსკსტრაუმენი - მრავალი მორევის სისტემა, რომელიც ნორვეგიის სანაპიროზე, ნორთლენდის რეგიონში, ლოფოტენის არქიპელაგთან მდებარეობს. ნორვეგიის ზღვასა და ვესტფიორდენს შორის მოცემულ ტერიტორიაზე მათი წარმოქმნა გამოწვეულია ოკეანის ფსკერის უჩვეულო ფორმითა და ძლიერი ტალღებით. სწორედ ამ მორევთა სისტემის ტერიტორიაზე მდებარეობს მსოფლიოში მეორე ყველაზე ძლიერი მორევი, წარმოქმნილი ტალღებისგან, რომელთა სიჩქარე 32 კმ/სთ-ს აღწევს. მოსკსტრაუმენი მოიცავს ტალღის ძლიერ დინებებს, რომლებიც მოსკენეს მუნიციპალიტეტს, მოსკენის კუნძულს, ატლანტის ოკეანესა და ღრმა ვესტფიორდენს შორის მიედინებიან და წარმოქმნიან მორევებს, რომელთაგან ყველაზე დიდის დიამეტრი 50 მეტრს აღწევს და 1 მეტრ სიმაღლიან წყლის ჭავლებს ქმნის. მოსკსტრაუმენის დინებების სიგანე 8 კმ-ზე მეტია და იგი იზიდავს ისეთ მცირე ზომის ობიექტებს, როგორებიც არიან მიკროორგანიზმები, თევზები და სათევზაო ნავები. მორევი ყველაზე ძლიერია ივლისსა და აგვისტოში, ხოლო მისი დანახვა 600 მეტრიდანაა შესაძლებელი. მორევის წარმოქმნა განპირობებულია მრავალი გარემო-ფაქტორით, მაგალითად, ტალღებით, ძლიერი ადგილობრივი ქარებით, ლოფოტენის მდებარეობითა და წყალქვეშა ზედაპირის ტოპოგრაფიით. გარდა ამისა, აღსანიშნავია, რომ სხვა ტიპური მაელსტრომებისგან განსხვავებით (სალტსტრაუმენი, კორივრეკანი, ნარუტო, ძველი სოუ და ა.შ), მოსკსტრაუმენი არათუ არხში ან სრუტეში, არამედ ღია ზღვაში მდებარეობს. მორევის ტერიტორიაზე ტალღების ამპლიტუდა თითქმის 4 მეტრია და ნახევრად დღიურია, ანუ დღეში ორჯერ მოედინება, რაც მაელსტრომის წარმოქმნაში ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ჩრდილოეთი ნორვეგიის ზღვის დინებებსა და ქარიშხლებით გამოწვეულ ნაკადებთან ერთად, რომელთა სიჩქარე მინიმუმ 11-20 კმ/სთ არის.
3. კორივრეკანი - კორივრეკანის მორევები მსოფლიოში მესამე ადგილზე არიან სიდიდით და მდებარეობენ შოტლანდიის ყურის ჩრდილოეთით მდებარე ვიწრო სრუტეში, სადაც ტალღების სიმაღლე 9 მეტრს, ხოლო სიჩქარე 18 კმ/სთ-ს აღწევს. კორივრეკანი მსოფლიოში ყველაზე ხმაურიანი მორევია, ვინაიდან მისი წყლის ნაკადების ხმა 16 კმ სიშორეზე ისმის. იგი განთქმულია ობიექტების 262 მეტრზე ჩათრევის უნარით. ბრიტანული საზღვაო ხომალდის ეკიპაჟმა ვორტექსი დაახასიათა, როგორც „ძალიან სახიფათო“. ძლიერი ატლანტური დინებებითა და უჩვეულო წყალქვეშა ტოპოგრაფით გამოწვეული ხშირი და ძლიერი ტალღები როგორც კი ორ კუნძულს შორის (ჯურასა და სკარბას) მდებარე ვიწრო სრუტეს გაივლიან, ნაკადების სიჩქარე 16 კმ/სთ-ს აღწევს და ზღვის ფსკერზე მდებარე ისეთ სხვადასხვაგვარ წარმონაქმს ხვდება, როგორებიც არიან მწვერვალები, მათთან შეჯახებისა, და მაშასადამე, დინებების მიმართულებების შეცვლის შედეგად კი მორევები და მდგარი ტალღები წარმოიქმნებიან სხვა მრავალ ზედაპირულ ეფექტთან ერთად. კორივრეკანის მორევი მსოფლიოში მესამეა სიდიდით, ყურის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს და გარშემორტყმულია პირამიდის ფორმის ბაზალტური წარმომავლობის მწვერვალით, რომელიც 70-29 მ. სიმაღლიდან იზრდება, წვეტი კი მომრგვალებული აქვს.
4. ძველი სოუს მორევი დასავლეთ ნახევარსფეროში ყველაზე ძლიერი, ხოლო მსოფლიოში მეორე მიქცევ-მოქცევითი მორევია, რომელიც კანადაში მდებარე ირმის კუნძულების სამხრეთ-დასავლეთ, ხოლო ცხენ-ირემის კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროზე მდებარეობს. იგი წარმოქმნილია ლოკალური ბათიმეტრიითა (სიმაღლე) და ტალღების უზარმაზარი სიმაღლით, რომლებიც როგორც პასამოქუოდის, ასევე ფანდის ყურიდან მოედინებიან. გარდა ამისა, მორევების წარმოქმნა გამოწვეულია როგორც ადგილმდებარეობის ზღვის ფსკერის უჩვეულო ტოპოგრაფიითა და ხშირი ლოკალური დინებებით, ასევე ინდიანის კუნძულის ორივე (დასავლეთი, აღმოსავლეთი) მხრიდან წამოსული ტალღებით, რომლებიც მყისიერად და მკვეთრად უხვევენ დასავლეთით, ირმის კუნძულების სამხრეთ ნაწილთან, სადაც სიჩქარე 11 კმ/სთ ხდება.
ძველი სოუს მორევის დანახვა შესაძლებელია როგორც ნიუ-ბრუნსვიკის შემადგენელი ირმის კუნძულების სამხრეთ ნაწილიდან, საიდანაც მორევი მხოლოდ 240 მეტრითაა დაშორებული, ასევე ძაღლის კუნძულის ჩრდილოეთ სანაპიროდან საიდანაც მანძილი ძველ სოუმდე 580 მეტრს აღწევს. მისი ყველაზე ძლიერი აქტიურობა მაღალი ტალღების მოქცევამდე 3 საათით ადრე იწყება და საშუალოდ 2 საათი გრძელდება, რის შედეგადაც მცირე ზომის სუსტი სპირალები, ღრმულები და წყლის ჭავლები წარმოიქმნება. აღსანიშნავია, რომ   სავსემთვარეობით გამოწვეული გაზაფხულის ძლიერი ტალღების, სასტიკი ქარებისა და აღელვებული ოკეანის შედეგად, განსაკუთრებით აქტიურდება ძველი სოუს მორევი. მინი|237x237პქ|ნარუტოს ერთ-ერთი მორევი 5. ნარუტოს მორევები არიან ტალღოვანი წარმონაქმნის მორევები ნარუტოს ყურეში, რომელიც ტოკუშიმაში მდებარე ნარუტოსა და ჰიოგოში, ჰონსიუსა და სიკოკუს შორის მდებარე ავაჯის კუნძულს შორის მდებარეობს, იაპონიის სამხრეთ ნაწილში. სრუტის სიგანე საშუალოდ 1.3 კმ-ს წარმოადგენს და აერთიანებს წყნარ ოკეანესა და იაპონიის შიგა ზღვას. ტალღებს, რომლებიც მორევის წარმოქმნაში იღებენ მონაწილეობას, დღეში ორჯერ შეაქვთ და გამოაქვთ დიდი რაოდენობით წყალი შიგა ზღვაში, რაც თავისთავად იწვევს საშუალოდ 1.7 მეტრიან ზღვის დონის ცვლილებას, ხოლო დინებები ნარუტოს არხში 13.-15 კმ/სთ სიჩქარით გადიან დღეში ოთხჯერ, გაზაფხულის სავსემთვარეობიდან, და მაშასადამე, წყლის მიზიდულობის ზრდიდან გამომდინარე, ტალღების სიჩქარე იმატებს და ზოგჯერ 20 კმ/სთ-საც აღწევს 20 მეტრ დიამეტრიანი მორევების წარმოქმნასთან ერთად, რომლებიც 6 საათში ერთხელ წარმოიქმნებიან და რომელთა დანახვა როგორც ავაჯის კუნძულის სამხრეთ დასავლეთით მდებარე ჰეი ფუკურას ტერიტორიიდანაა შესაძლებელი, მორევიდან 280 მეტრის მოშორებით, ასევე, ნარუტოს კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთის სანაპიროდან, რომლიდანაც 1.25 კმ. აშორებს. მათი ზომა ხშირად იცვლება ტალღების სიძლიერის, ზომის, სიმაღლისა და სიჩქარიდან გამომდინარე, მაგრამ ყველაზე მასშტაბური როგორც გაზაფხულში, ასევე ზაფხულშია, თუმცა იმ ტურისტული გემებისთვის, რომლებიც მორევის მონახულებას უზრუნველყოფენ მოსახლეობისთვისა და ტურისტებისთვის, სახიფათო არაა.
რესურსები ინტერნეტში
https://en.wikipedia.org/wiki/Whirlpool https://www.phenomena.org/ocean/whirlpool/ https://visitbodo.com/en/saltstraumen https://www.tripadvisor.com/Attraction_Review-g190470-d2336808-Reviews-Saltstraumen-Bodo_Nordland_Northern_Norway.html https://www.fjordtours.com/things-to-do-in-norway/attractions/saltstraumen/ https://en.wikipedia.org/wiki/Saltstraumen https://en.wikipedia.org/wiki/Naruto_whirlpools https://www.japan-guide.com/e/e7852.html https://www.uzusio.com/en/know/
სქოლიო
კატეგორია:იაპონია კატეგორია:მორევი კატეგორია:სტიქიური უბედურებები კატეგორია:კანადა კატეგორია:გაერთიანებული სამეფო კატეგორია:ზღვა კატეგორია:ოკეანე კატეგორია:არხი კატეგორია:სრუტეები კატეგორია:ყურეები კატეგორია:მდინარეები კატეგორია:წყალი კატეგორია:ტალღები წყალზე კატეგორია:მიქცევ-მოქცევა
დიდგორის ნამოსახლარი
დიდგორის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩალაუბანში, ხევის მარჯვენა მხარეს, მაღალ გორაზე. განეკუთვნება II ათასწლეულის ბოლო საუკუნეებს.
ძეგლს 1970 წლებში მიაკვლია კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი კ. ფიცხელაური). ნამოსახლარი, რომლის სიგრძე 80 მეტრია, ხოლო სიგანე 90 მეტრი, ოვალურია. მას სუსტად გამოხატული თავდაცვითი ზღუდე აქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
დულცევკა
დულცევკა (Дулыдевка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ასკინოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 26 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკინოდან დაშორებულია 32 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ჩერნუშკა, რომელიც დაშორებულია 117 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასკინოს რაიონის სოფლები
ზიბანი
ზიბანი (არაბ. ذيبان‎‎) — ქალაქი სირიაში, რომელიც დეირ-ელ-ზორის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ზიბანის პროვინციაში დაახლოებით 9 000 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ქალაქები
აბზაცი
აბზაცი (Absatz) — ხელნაწერი ან ნაბეჭდი ტექსტის მონაკვეთი, რომელიც შეკრულია აზრობრივი ერთიანობით და იწყება ახალი სტრიქონით (ტრადიციულად — შეწევით, რომელიც ასევე „აბზაცის“ სახელს ატარებს).
ვიკიპედიაში რა თქმა უნდა არსებობს ტექსტურის მონაკვეთების აბზაცებად დაყოფის პრინციპი, მაგრამ არ გამოიყენება პირველი სრტიქონის აბზაცი-შეწევა.
ტაჯიკეთი 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ტაჯიკეთმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ 2000 წელს, ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი სინჯის მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ტაჯიკეთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აზიის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
შრი-ლანკის მდინარეების სია
ცხრილში მოცემულია შრი-ლანკის მდინარეების სია
{| class="wikitable sortable" ! რანგი !! მდინარე !! სიგრძე !! ფოტო
კატეგორია:შრი-ლანკის მდინარეები
ჰუასტეკები
მინიატიურა|ჰუასტეკური ქანდაკება ჰუასტეკები (Huastecos, Huaxtecos) — ინდიელი ხალხი ჩრდილო აღმოსავლეთ მექსიკაში, რაოდენობა დაახლოებით 140 ათასი კაცი (1978). ჰუასტეკების ისტორია ესპანეთის დაპყრობამდე ნაკლებადაა ცნობილი. თუმცა ენით მაია-კიჩეს ჯგუფს განეკუთვნებიან, ჰუასკეტებისთვის უცნობი იყო მაიას იეროგლიფური დამწერლობა. ჰუასტეკების კულტურა განვითარდა ცენტრალურ მექსიკაში ტოლტეკების კულტურის გავლენით. ამიტომ მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ჰუასტეკები მაიას ტომს გამოეყვნენ უძველეს პერიოდში. ესპანეთის დაპყრობების დროს ჰუასტეკებმა დიდი წინააღმდეგობა გაუწიეს დამპყრობლებს. თანამედროვე ჰუასტეკების ძირითადი საქმიანობა — ნავთობსარეწებში, მაღაროებში, ფორთოხლისა და თამბაქოს პლანტაციებში მუშაობაა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მაია კატეგორია:მესოამერიკის არქეოლოგიური კულტურები კატეგორია:მექსიკის ხალხები
ენე ჰუბაი
მინიატიურა|ენე ჰუბაი ენე ჰუბაი (Hubay Jenő, Jenő Hubay von Szalatna, Eugen Huber; დ. 15 სექტემბერი, 1858, ბუდაპეშტი — გ. 12 მარტი, 1937, იქვე) — უნგრელი მევიოლინე, დირიჟორი, პედაგოგი და კომპოზიტორი.
ბავშვობაში სწავლობდა მამამისთან, მევიოლინე კარლ ჰუბაისთან, 1871-1876 წლებში — ბერლინის უმაღლეს სამუსიკო სკოლაში ი. იოახიმთან, 1876-1878 წლებში კონცერტებს მართავდა ბუდაპეშტში, 1878-1882 წლებში პარიზში (აქვე ოსტატდებობდა ა. ვიეტანთან), 1890 წლებში — პეტერბურგში. სახელი გაითქვა როგორც ევროპის ერთ-ერთმა ბრწყინვალე ვირტუოზმა შემსრულებელმა. 1882-1886 წლებში ბრიუსელის კონსერვატორიის, 1886 წლიდან ბუდაპეშტის ფ. ლისტის სახელობის უმაღლესი სამუსიკო სკოლის პროფესორი (1919-1934 ამ სკოლის დირექტორი). მის მოწაფეთაგან აღსანიშნავია ი. სიგეტი. ნაწარმოებები: 8 ოპერა, მ. შ. ვიოლინოს კრემონელი ოსტატი, 4 სიმფონია, მრავალი სავიოლინო თხზულება, 4 კონცერტი ვიოლინოსათვის ორკესტრთან ერთად და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:უნგრელი მევიოლინეები კატეგორია:დაბადებული 15 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1858 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:უნგრელი კლასიკური კომპოზიტორები
პიტერ უაიტჰედი (რეჟისორი)
პიტერ ლორიმერ უაიტჰედი (Peter Whitehead, დ. 8 იანვარი, 1937, ლივერპული) — ბრიტანელი მწერალი და რეჟისორი-დოკუმენტალისტი.
ძირითადად ცნობილია, როგორც რეჟისორი, რომელმაც 1960-იანი წლების დასასრულის ლონდონისა და ნიუ-იორკის ანდერგრაუნდული კულტურა ასახა. მისი დაფინანსებით ჯგუფმა პინკ ფლოიდმა სტუდიაში ჩაწერა „Interstellar Overdrive“ და „Nick's Boogie“ ფილმისთვის „Tonite Let's All Make Love In London“. მას აგრეთვე ეკუთვნის ცალკე ფილმი პინკ ფლოიდის შესახებ, „London '66 - '67“
აგრეთვე არსებობს დოკუმენტური ფილმი უაიტჰედის შესახებ, „Peter Whitehead and the Sixties“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1937 კატეგორია:დაბადებული 8 იანვარი კატეგორია:ინგლისელი რეჟისორები კატეგორია:ინგლისელი მწერლები
Codex Gigas
Codex Gigas, აგრეთვე ცნობილი როგორც „გიგანტური კოდექსი“ — მსოფლიოში უდიდესი დღემდე შემორჩენილი, შუა საუკუნეების ხელნაწერი. იგი ასევე ცნობილია, როგორც ეშმაკის ბიბლია, სახელი განაპირობა მაშში გამოსახულმა ეშმაკის უზარმაზარმა ილუსტრაციამ და ასევე ლეგენდებმა მისი შექმნის შესახებ. სავარაუდოდ ის XII საუკუნეში, ბოჰემიის (თანამედროვე ჩეხეთი), პოდლაციეს ბენედიქტელთა მონასტერში შეიქმნა. ის შეიცავს ლათინურ ენაზე დაწერილ მრავალ ხელნაწერს. 1648 წელს, ოცდაათწლიანი ომის პერიოდში, მთელი კრებული ნადავლის სახით გატანილი იქნა შვედეთში. დღეს ის დაცულია სტოკჰოლმში, შვედეთის ნაციონალურ ბიბლიოთეკაში და არ არის ხელმისაწვდომი ფართო საზოგადოებისთვის .მარჯვნივ|მინი|ეშმაკის ილუსტრაცია. ლეგენდის თანახმად კოდექსი შექმნა ბერმა, რომელმაც საკუთარი სული ეშმაკს მიჰყიდა.|207x207პქ
ისტორია
ითვლება, რომ კოდექსი შეიქმნა ბენედიქტელთა მონასტერში, რომელიც XV საუკუნეში ჰუსიტური რევოლუციის დროს განადგურდა. ჩანაწერები კოდექსში მთავრდება 1229 წელს. კოდექსი ინახებოდა ცისტერციანების მონასტერში, შემდგომ კი ის ბრევნოვის ბენედიქტელთა მონასტერმა შეიძინა. 1477-დან 1593 წლამდე, ის ინახებოდა ბროუმოვის ბიბლიოთეკაში, სანამ ის, პრაღაში 1594 წელს, იმპერატორ რუდოლფ II კოლექციაში მოხვდებოდა. 1648 წელს ოცდაათწლიანი ომის დასრულების შემდეგ, შვედურმა ჯარმა მთელი კრებული ნადავლის სახით სტოქჰოლმში გაიტანა. 1649-2007 წლამდე, მანუსკრიპტები სტოკჰოლმის „შვედეთის სამეფო ბიბლიოთეკაში“ ინახებოდა. 1697 წლის, 7 მაისს სტოქჰოლმის სამეფო სასახლეში გაჩნდა ძლიერი ხანძარი, რაც სამეფო ბიბლიოთკაზე ძალიან ცუდად აისახა. კოდექსი გადაარჩინეს ცეცხლისგან, მხოლოდ იმ მიზეზით რომ ის გადმოაგდეს ფანჯრიდან. შედეგად კოდექსმა მიიღო გარკვეული დაზიანებები, ხოლო ზოგიერთი მისი ფურცელი დღესაც დაკარგულია. 2007 წელს, 359 წლის შემდეგ, კოდექსი ქირით დაუბრუნდა პრაღას და 2008 წლამდე ჩეხეთის ნაციონალურ ბიბლიოთეკაში იყო განთავსებული.
სქოლიო
კატეგორია:ბიბლიის ხელნაწერები კატეგორია:XIII საუკუნის ხელნაწერები
ლიეტუვის ზოოპარკი
ლიეტუვის ზოოპარკი, აგრეთვე ცნობილი როგორც კაუნასის ზოოპარკი — ერთადერთი ზოოპარკი ლიეტუვაში. მდებარეობს აზუოლინასის პარკში, სამხრეთ-დასავლეთ კაუნასში. ზოოპარკის ფართობი 15.9 ჰა-ს შეადგენს. მისი შექმნის ინიციატივა 1935 წელს, ლიეტუველმა ზოოლოგმა თადას ივანაუსკასმა გამოთქვა. ლიეტუვის ზოოპარკი 1938 წლის 1 ივლისს გაიხსნა. ამ დროისთვის ზოოპარკში 40-მდე ცხოველი იყო წარმოდგენილი. 2009 წლის მონაცემებით, ზოოპარკში 2 800 მწერი, თევზი, ქვეწარმავალი, ამფიბია, ფრინველი და ძუძუმწოვარია.
სქოლიო
კატეგორია:ლიეტუვის ზოოპარკები
იკვლივგორანის ლომისის ეკლესია
იკვლივგორანას ლომისის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ იკვლივგორანას სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 2 კილომეტრზე. თარიღდება VIII-IX საუკუნეებით.
ტაჯიკეთი 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ტაჯიკეთმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად 1996 წელს, აშშ-ს ქალაქ ატლანტაში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი სინჯის მედალი ვერ მოიპოვეს.
აბი (ახალქალაქი)
აბი, აბლარი — ნასოფლარი ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში. სოფ. კარტიკამის ახლოს. სოფელი აბი იხსენიება XVI საუკუნის მიწურულს „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში“. ოსმალთა მიერ სამცხე-საათაბაგოს აღწერის დროს აბი უკვე დაცარიელებული ყოფილა. სახელწოდება აბი დავთარში ჩაწერილია შეცდომით, მისი ნამდვილი ქართული სახელი ყოფილა „აბლარი“.
იკვლივგორანის ლომისის ეკლესია
ეკლესიის ორივე ნავი აფსიდიანია, და ერთმანეთს ორმალიანი თაღედით უკავშირდებიან. თაღები ეყრდნობიან სწორკუთხა ბურჯს, რომელიც დაგვირგვინებულია ნატეხი ქვით გამოყვანილი კაპიტელით. მსგავსი კაპიტელებითაა დასრულებული თაღედის განაპირა კედლებიც.
აბი (ახალქალაქი)
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
იკვლივგორანის ლომისის ეკლესია
შესასვლელი სამხრეთ ნავის სამხრეთ კედლის შუაშია. ძველად, გარედან კარი თარაზულად, ხოლო შიგნიდან ნახევარწრიული თაღით იყო გადახურულუ.
ორივე ნავის აფსიდი ნახევარწრიულია. ორივეში თაღოვანი, გარეთკენ შევიწროებული სარკმელია გაჭრილი. ორივე სარკმის თაღი, როგორც შიგნიდან ისე გარედან მთლიანად შირიმის ქვაშია გამოკვეთილი. მთავარი ნავის აფსიდის გვერდებში თითო პატარა, ოთხკუთხა ნიშია. სამხრეთ ნავის აფსიდა კი ნიშების გარეშეა. აფსიდები დასრულებულია წესიერი ფორმის კონქებით. მთავარი ნავის კონქის თაღი აფსიდის მხრებზეა დაყრდნობილი. სამხრეთ ნავის კონქის თაღი კი მარტივპროფილიან კაპიტელებზე. მათავარი ნავის კონქის წყობიდან, ოდნავ გამოშვერილი ქვებით გამოვანილი თაროა, რომელიც აფსიდს მთელს სიგრძეზე გაუყვება.
ორივე ნავი შიგნიდან გადახურულია ნახევარცილინდრული კამარით. მთავარ ნავს, გარდა საკურთხევლის სარკმლისა, ასევე ანათებს სამხრეთ კედელში გაჭრილი ორი პატარა, ოთხკუთხა სარკმელი. სამხრეთ ნავს, საკურთხევლის სარკმლის გარდა სხვა სარკმელი არ აქვს.
მთავარი ნავი გადახურული იყო ორქანობიანი სახურავით, ხოლო სამხრეთ ნავი ცალქანობიანი სახურავით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სანგლის სერი
სანგლის სერი — არქეოლოგიური ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩალაუბნის სამხრეთით ხუთ კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ ბრინჯაოსა და რკინის ხანას. ძეგლი აღმოაჩინა ისტორის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი კ.ფიცხელაური).
ნამოსახლარი გამართულია თხემმოსწორებულ ბუნებრივ შემაღლებაზე, რომლიც გამოყოფილია ერთი განიერი ტერასით. ზედაპირულად შეკრულია ამოდარული ზოლებით შემკული თიხის ჭურჭლის ფრაგმენტები. მასალა ინახება საქართველოს ეროვნული მუზეუმის, გურჯაანის ისტორიულ ეთნოგრაფიულ მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2012
დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში 2012 (2012 UK Championship) — სნუკერის პროფესიონალური რეიტინგული ტურნირი, რომელიც ტარდებოდა 2012 წლის 1 დეკემბრიდან 9 დეკემბრამდე ინგლისში, იორკში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა მარკ სელბი, რომელმაც ფინალში შონ მერფი დაამარცხა ანგარიშით 10:6.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი სნუკერში კატეგორია:2012 წელი სნუკერში
კატარინა შვედი (1539-1610)
კატარინა შვედი (Katarina av Sverige), აგრეთვე ცნობილია როგორც კატარინა გუსტავსდოტერ ვაზა (Katarina Gustavsdotter Vasa; დ. 6 ივნისი, 1539 — გ. 21 დეკემბერი, 1610) — ვაზას დინასტიის წარმომადგენელი. შვედეთის მეფე გუსტავ I-ისა და დედოფალ მარგარეტა ლეიონჰაფვუდის უფროსი ქალიშვილი. აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფ ედგარ II-ის მეუღლე. აღმოსავლეთ ფრიზიის რეგენტი 1599-1610 წლებში.
ბიოგრაფია
კატარინა დაიბადა 1539 წლის 6 ივნისს სტოკჰოლმში. იგი იყო შვედეთის მეფე გუსტავ I-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარგარეტა ლეიონჰაფვუდის მეორე საერთო შვილი და პირველი ქალიშვილი. 1551 წელს კატარინას დედა გარდაიცვალა, 1552 წელს კი მამამისი მესამედ დაქორწინდა კატარინა სტენბოკზე, რომელმაც მისი გათხოვების საკითხი პირველად წამოჭრა.
1558 წელს დაიწყო საქორწინო მოლაპარაკებები კატარინა სტენბოკსა და აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფინია ანა ოლდენბურგელს შორის. 1559 წელს, კატარინა შვედი ცოლად შერთეს აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფ ენონ II-ის უფროს ვაჟს, პრინც ედგარს. ქორწინებიდან ერთ წელიწადში მან პირველი ბავშვი გააჩინა, რასაც შემდეგ წლებში კიდევ ცხრა შვილის გაჩენა მოჰყვა.
1561 წელს, ენონ II-ის გარდაცვალების შემდეგ გრაფი ედგარ II გახდა, რითაც კატარინა აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფინიად გვევლინება. 1583 წელს თავისი რძლის, დედოფალ კატარინა იაგელონის გარდაცვალების შემდეგ, კატარინამ თავის ძმას, მეფე იოჰან III-ს ახალი ქორწინებისაკენ უბიძგა. ამის შემდეგ იგი მართლაც დაქორწინდა მეორედ გუნილა ბიელკეზე.
1599 წელს კატარინა დაქვრივდა, რის შემდეგაც ტახტი მისმა ვაჟმა, ენონ III-მ დაიკავა, რომლის რეგენტიც კატარინა გახდა. იგი ქვეყანას ამ სტატუსით გარდაცვალებამდე, ანუ 1610 წლის 21 დეკემბრამდე ატარებდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 6 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1539 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1610 კატეგორია:ვაზას დინასტია კატეგორია:შვედეთის პრინცესები
ხაშამი
ხაშამი (არაბ. خشام) — ქალაქი სირიაში, რომელიც დეირ-ელ-ზორის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ხაშამის პროვინციაში დაახლოებით 28 718 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ქალაქები
ევბულიაკი
ევბულიაკი (Яубүләк) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ასკინოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 86 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკინოდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 121 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასკინოს რაიონის სოფლები
ჰუანაკო
ჰუანაკო (Lama guanicoe) — ძუძუმწოვარი ცხოველი აქლემისებრთა ოჯახის ლამების გვარისა. მისი სხეულის სიგრძე 180–225 სმ, მასა 60–75 კგ აღწევს. აქვს გრძელი კისერი და კიდურები, მურა ბეწვით დაფარული სხეული. გავრცელებულია სამხრეთ ამერიკის მაღალმთიანეთში პერუდან პატაგონიამდე. ცხოვრობს ძნელად მისადგომ ადგილებში ზღვის დონიდან 5000 მეტრამდე. ქმნის მცირე ჯოგებს. პოლიგამიური ცხოველია. იკვებება ბალახეულობით. ნადირობის ობიექტია (იყენებენ ხორცსა და ტყავს), რის გამოც მისი რაოდენობა მკვეთრად შემცირებულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ლამა
შერიფ თურგუთი
200px|thumb|right|შერიფ თურგუთი 2016 წელს
შერიფ თურგუთი (Şerif Turgut) — თურქი ქალი ჟურნალისტი და პირველი სამხედრო კორესპონდენტი ქალი თურქეთში, ცნობილია ბოსნიის ომის გაშუქებით.
შერიფ თურგუთმა მიიღო მაგისტრის ხარისხი საერთაშორისო პოლიტიკაში ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტში, ამერიკის შეერთებული შტატები.
კარიერა
ომის კორესპონდენტობა მან მაშინ გადაწყვიტა, როდესაც ფოტომასალა იხილა ომარსკის ბანაკიდან, რომელიც სიკვდილის ბანაკი იყო ბოსნია და ჰერცეგოვინაში, შექმნილი და მართული სერბთა რესპუბლიკის არმიის მიერ, ბოსნიის ომის პირველ თვეებში. ბოსნიაში საკუთარი ნებით წავიდა, როგორც თავისუფალი ჟურნალისტი. თავდაპირველად გადაწყვეტილი ჰქონდა იქ ათი დღის გატარება, მაგრამ ბოსნიაში თითქმის ხუთი წლის განმავლობაში გაატარა, სადაც იგი შეესწრო ომის საშინელ მოვლენებს.
იგი თურქეთის ტელეარხ ATV ეთერში ბოსნიის ომზე საუბრისას აღნიშნა, რომ ომის დროს ასი ათასზე მეტი ადამიანი დაიღუპა, 1992 და 1995 წლებს შორის. თურგუთი აშუქებდა კოსოვოს ომს, ერაყის ომს და მრავალ სხვა კონფლიქტებს: ალჟირის სამოქალაქო ომს, დასავლეთ საჰარის ომს და ჩეჩნეთის მეორე ომის ჩათვლით. კოსოვოს ომის დროს, იგი ასევე დაეხმარა ემიგრანტებს, რომლებიც დასახლდნენ თურქეთში, აგრეთვე იძლეოდა ინფორმაციას მათ ნათესავებზე, რომლებიც კვლავ ცხოვრობდნენ კოსოვოში.
შარიფი სამ წელზე მეტი მუშაობდა, როგორც გაერთიანებული ერების საჯარო ინფორმაციის უფროსი ოფიცერი ცენტრალურ ლიბერიაში. ამ დროის განმავლობაში, იგი ჩართული იყო ინფორმაციის გავრცელების მექანიზმების ისეთ სფეროებში, როგორიცაა დემილიტარიზაცია, სოციალური ინტეგრაცია, პოლიტიკური რეაბილიტაცია და პოსტკონფლიქტური გარდამავალი არჩევნების ჩატარება.
ჯილდო
მან მიიღო ათზე მეტი ეროვნული და საერთაშორისო ჯილდო თავისი ჟურნალისტური მიღწევებისთვის, ბოსნიის ომის დროს.
შერიფ თურგუთი გამოჩნდა დოკუმენტურ ტელესერიალში სახელწოდებით „Savaşı Anlatan Kadınlar“ (სიტყვასიტყვით: "ომზე მოსაუბრე ქალები"), რომელიც გამოვიდა თურქული არხის TRT ეთერში 2013 წლის საერთაშორისო ქალთა დღეზე.
სქოლიო
კატეგორია:თურქი ჟურნალისტები
ქალის ციხე
ქალის ციხე, თამარის ციხე — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ მანავში, სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით, თოხლიაურისხევის სათავეებთან, მანავის ცივის სამხრეთ კალთის ერთ-ერთ განშტოებაზე, სოფლიდან 10 კილომეტრზე. განეკუთვნება განვითარებულ შუა საუკუნეებს.
ციხის სახელწოდებას ლეგენდა თამარ მეფეს უკავშირებს. თითქოს ციხის მეფე ქალს აუშენებია და ამიტომ ჰქვია მას ქალის ციხე. სხვა ვერსიის მიხედვით კი, როდესაც მამაკაცები საომრად იყვნენ წასული, ციხეს ქალები იცავდნენ და სახელიც აქედან მომდინარეობს. ქართლის ცხოვრების მიხედვით, XIV  საუკუნეში გიორგი ბრწყინვალემ ჰერ-კახთა და სომხეთის ერისთავნი, რომლებიც მონღოლებს მიემხრნენ, კახეთის ცივის მთაზე მიიწვია და ამოწყვიტა:  არსებობს ვარაუდი, რომ გიორგი ბრწყინვალემ მოღალატე ერისთავები სწორედ ქალის ციხეში დასაჯა სიკვდილით.
ციხე განლაგებულია ორი ღრმა ხევის შესაყართან, მაღალ ციცაბოფერდებიან მთაზე, ისე რომ ხევების მხრიდან იგი სრულიად მიუდგომელია. ერთადერთი მისადგომი ბილიკი მანავის ცივის მხრიდანაა. ციხის გეგმა არაწესიერი მოხაზულობისაა. ციხის სამხრეთით, ყველაზე დაბალ ადგილზე, გეგმით ნახევარწრიული კოშკია, რომელიც გალავანშია ჩართული და როგორც ჩანს ციხის მხარეს მთელ სიმაღლეზე იყო გახსნილი. ციხის ტერიტორია მთლიანად ტყითაა გადაფარული და უამრავი ქვაა მიმოფანტული.
ციხის ჩრდილოეთ ნაწილში, მცირე შემაღლებაზე, ძლიერ დაზიანებული, დარბაზული ტიპის ეკლესიაა, რომლისგანაც, მხოლოდ აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებია შემორჩენილი. თუმცა კედლები გარედან მიწითა და ქვითაა დაფარული. შესასვლელი დასავლეთიდან ჰქონია. კედლები ამ ადგილას განგრეულია. აღმოსავლეთით აფსიდია, რომლის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი.
ნათლისმცემლის ნაეკლესიარი
ტერმინი ნათლისმცემლის ნაეკლესიარი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ზალუსკის ბიბლიოთეკა
მარჯვნივ|მინი|266x266პქ| ზალუსკის ბიბლიოთეკა ზალუსკის ბიბლიოთეკა ( Biblioteka Załuskich ) — პირველი საჯარო ბიბლიოთეკა პოლონეთ -ლიტვის თანამეგობრობაში და ერთ-ერთი პირველი ევროპაში, რომელიც დაარსდა ვარშავაში 1747 წელს. მისი დამაარსებლები იყვნენ რომაელი კათოლიკე ეპისკოპოსები, ძმები — იოზეფ ანდჟეი ზალუსკი და მისი ძმა ანდჟეი სტანისლავ ზალუსკი. განთავსებული იყო ვარშავაში დანილოვიჩის სასახლის შენობაში. ზალუსკის ბიბლიოთეკა მსოფლიოში ერთ-ერთი პირველი ეროვნული ბიბლიოთეკა იყო, რომელიც მოქმედებდა 1774 წლიდან  1795 წლამდე პოლონეთის დანაწილებამდე.
კერძო ბიბლიოთეკა
ბიბლიოთეკა გაიხსნა 1747 წლის 8 აგვისტოს. დააარსეს ძმებმა იოზეფ ანდჟეიმ (1702-1774) და ანჯეი სტანისლავ (1695-1758) ზალუსკიმ. ძმებმა შეკრიბეს უნიკალური კოლექცია, რომელიც, ჯერ კიდევ როგორც როგორც პირადი ბიბლიოთეკა, დაკომპლექტდა  ევროპის სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოტანილი სამეცნიერო ლიტერატურით.
1742 წლიდან დაწყებული, იოზეფ ზალუსკი, როგორც ბიბლიოთეკის ერთ-ერთი დამფუძნებელი, მუშაობდა ეროვნული ბიბლიოგრაფიის შექმნაზე  სახელწოდებით Bibliotheca Polona magna universalis, რომელშიც შედიოდა  10 ხელნაწერი ტომი.
საჯარო ბიბლიოთეკა
1774 წელს იოზეფ ზალუსკის გარდაცვალების შემდეგ, ბიბლიოთეკა გახდა სახელმწიფოს საკუთრება, მიიღო სახელმწიფო ბიბლიოთეკის ოფიციალური სტატუსი და ცნობილი გახდა როგორც "ზალუსკების სახელობის თანამეგობრობის ბიბლიოთეკა".
1780 წელს თანამეგობრობის სეიმმა გამოსცა დადგენილება, რომელიც უფლებას აძლევდა ზალუსკის ბიბლიოთეკას მიეღო ქვეყანაში არსებული ყველა ნაბეჭდი ნაწარმოების სავალდებულო ასლი, ხოლო 1780-იანი წლების ბოლოს ბიბლიოთეკა გახდა არა მხოლოდ პირველი საჯარო ბიბლიოთეკა თანამეგობრობაში, არამედ ასევე შეითავსა ეროვნული ბიბლიოთეკის ფუნქციებიც.
კოლექციების სიმდიდრისა და მათი რაოდენობის მიხედვით, ზალუსკის ბიბლიოთეკის შედარება შეიძლებოდა იმ დროის ევროპის სამ უდიდეს ბიბლიოთეკასთან: ლონდონის ბრიტანეთის მუზეუმის ბიბლიოთეკასთან, პარიზის სამეფო ბიბლიოთეკასთან და მიუნხენის სამეფო ბიბლიოთეკასთან, რაც უნიკალური მოვლენა იყო პოლონეთის განმანათლებლობის ისტორიაში.
ბიბლიოთეკის შემდგომი ბედი
1794 წელს ტადეუშ კოსტიუშკოს მეთაურობით აჯანყების ჩახშობისა და სუვოროვის მიერ ვარშავის აღების შემდეგ, ბიბლიოთეკა, რომელიც შედგებოდა 400 ათასი ტომისგან, გამოცხადდა რუსეთის მთავრობის საკუთრებად და პაველ დივოვმა გადაიტანა პეტერბურგში, სადაც შემდგომში საფუძვლად დაეედო საიმპერატორო საჯარო ბიბლიოთეკას.
მე-19 საუკუნის რუსი ავტორები ზალუსკების ბიბლიოთეკის ვარშავის პერიოდს სანკტ-პეტერბურგის საიმპერატორო საჯარო ბიბლიოთეკის პრეისტორიად მიიჩნევდნენ, თუმცა 1923-1935 წლებში ზალუსკების ბიბლიოთეკის ფონდის ნაწილი, რომელიც შედგებოდა დაახლოებით 50000 ტომისგან, დაუბრუნდა პოლონეთს.
სქოლიო
კატეგორია:ბიბლიოთეკები კატეგორია:ვარშავის ბიბლიოთეკები კატეგორია:ბიბლიოთეკები ქვეყნების მიხედვით კატეგორია:ბიბლიოთეკები დაარსების წლის მიხედვით
დენის შმიგალი
დენის შმიგალი (Денис Анатолійович Шмигаль; დ. 15 ოქტომბერი 1975, ლვოვი, უკრაინის სსრ, სსრკ) — უკრაინელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. უკრაინის პრემიერ-მინისტრი 2020 წლის 4 მარტიდან. ივანო-ფრანკოვსკის ოლქის სახელმწიფო ადმინისტრაციიხ ხელმძღვანელი 2019 წლის 1 აგვისტოდან 2020 წლის 5 თებერვლამდე.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1975 წლის 15 ოქტომბერს ლვოვში. 1997 წელს დაამთავრა ეროვნული უნივერსიტეტის, ლვოვის პოლიტექნიკურის მანქანათმშენებლობის მენეჯმენტის ფაკულტეტი. 2013 წლიდან ეკონომიკის მეცნიერებათა კანდიდატია. 2020 წლის 4 მარტს აირჩიეს უკრაინის პრემიერ-მინისტრად. არის ეროვნული საინვესტიციო საბჭოს (2020 წლის 12 მარტიდან) და უკრაინის ეროვნული უსაფრთხოებისა და თავდაცვის საბჭოს წევრი (2020 წლის 13 მარტიდან).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:უკრაინელი პოლიტიკოსები კატეგორია:უკრაინის პრემიერ-მინისტრები
ქალთა XXVIII საჭადრაკო ოლიმპიადა
23 სექტემბერი - 6 ოქტომბერი 2018 ბათუმი საქართველო
ისტორია
საქართველო პირველად მასპინძლობდა საჭადრაკო ოლიმპიადას, რომელიც ქვეყნის შავიზღვისპირეთის ქალაქ ბათუმში გაიმართა. ტურნირის პირველ ოთხ ტურში ყველა მატჩში გაიმარჯვეს ოლიმპიადის ფავორიტებმა — საქართველოს, ჩინეთის და უკრაინის მოჭადრაკე ქალებმა, მხოლოდ რუსეთის ნაკრებმა მეორე ტურში მოულოდნელი მარცხი განიცადა უზბეკეთის ნაკრებთან 1,5-2,5. მეხუთე ტურში ჩინელებმა ფრედ ითამაშეს სომხებთან, ხოლო ქართველებმა უკრაინელებთან. მეექვსე ტურში ჩინელებმა ისევ ფრედ დაამთავრეს თავიანთი მატჩი უკრაინელებთან, ხოლო რუსებმა წააგეს სომხეთთან. მეშვიდე ტურის ჩათვლით საკმაოდ კარგად გამოიყურებოდა სომხეთის ნაკრები, მაგრამ ბოლო ოთხ ტურში მათ მხოლოდ ერთი მატჩი მოიგეს ირანთან და საბოლოოდ მეექვსე ადგილზე დაამთავრეს ასპარეზობა. ბოლო ხუთ ტურში ლიდერთა ოთხეულიდან ვერც ერთმა საუკეთესოდ ვერ ითამაშა, მაგრამ სამწუხაროდ ყველაზე მეტად გამორჩეული იყო ქართველი მანდილოსნების წარუმატებლობები. მათ ჯერ ფრედ ითამაშეს ინდოეთის ნაკრებთან, შემდეგ მოულოდნელად დამარცხდნენ ყაზახეთის ნაკრებთან და ბოლოსწინა ტურში ფრედ ითამაშეს ჩეხეთის ნაკრებთან. ბოლო ტურში სომხებთან გამარჯვების შემდეგ მათ საბოლოოდ ბრინჯაოს მედლები მოიპოვეს. გაიმარჯვა ჩინეთის ძლიერმა ნაკრებმა, ხოლო ვერცხლის მედლები უკრაინელებმა მოიპოვეს. წინა ოლიმპიადებისგან განსხვავებით მნიშვნელოვნად უკეთესი შედეგი აჩვენეს უნგრელებმა, მათ მეხუთე ადგილი დაიკავეს. ჩვენი ქვეყანა, როგორც მასპინძელი, სამი გუნდით ასპარეზობდა და აღსანიშნავია მათი წარმატებული შედეგები — მეორე ნაკრები მეცხრე ადგილზე გავიდა, ხოლო მესამე ნაკრებმა 41-ე ადგილი დაიკავა 150 ნაკრებს შორის.
ტექნიკური შედეგები (პირველი ათეული)
! style="background: #ddffdd;"|ა ! s! style="background: #ddffdd;"|გუნდები ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|კ ! s! style="background: #ddffdd;"|მ ! s! style="background: #ddffdd;"|ფ ! s! style="background: #ddffdd;"|წ ! s! style="background: #ddffdd;"|1 ! s! styკურსივის ტექსტიle="background: #ddffdd;"|2 ! s! style="background: #ddffdd;"|3 ! s! style="background: #ddffdd;"|4 ! s! style="background: #ddffdd;"|5 ! s! style="background: #ddffdd;"|6 ! s! style="background: #ddffdd;"|7 ! s! style="background: #ddffdd;"|8 ! s! style="background: #ddffdd;"|9 ! s! style="background: #ddffdd;"|10 ! s! style="background: #ddffdd;"|11 3,5 3 3,5 3 2 2 3 3,5 3 2 2 4 2,5 3 4 2 2 2,5 3 2 2 3 3 4 2,5 3 2 2,5 2 1 3 2 3 3,5 1,5 4 3 3,5 1 3 4 3 2 2 4 2,5 2 1,5 2,5 3,5 3,5 3 1,5 2 3,5 3,5 3 3,5 2,5 2 3 2,5 1 3 2 1 3 4 2,5 2,5 3,5 2 1,5 3 2,5 2 1 4 4 2 3 3,5 2 2 1 2 3 3 4 3,5 2 2,5 3,5 1,5 3 1,5 2 2,5 2,5 4 4 3 1,5 3 2,5 2 2,5 2 2 2
11.🇰🇿 kazakhstan, 12.🇫🇷 france, 13.🇪🇸 spain, 14. undefined, 15. undefined, 16.🇵🇱 poland, 17.🇺🇿 uzbekistan, 18.🇧🇾 belarus, 19.🇸🇰 slovakia, 20. undefined, 21.🇨🇿 czech republic, 22.🇷🇸 serbia, 23.🇷🇴 romania, 24.🇹🇷 turkey, 25.🇵🇪 peru, 26. undefined, 27.🇨🇺 cuba, 28.🇩🇪 germany, 29.🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 england, 30.🇨🇴 colombia, 31. undefined, 32. undefined, 33.🇱🇹 lithuania, 34.🇮🇱 israel, 35. undefined, 36. undefined, 37. undefined, 38.🇨🇦 canada, 39. undefined, 40.🇦🇹 austria, 41. undefined-3, 42.🇪🇪 estonia, 43.🇪🇬 egypt, 44.🇦🇺 australia, 45.🇦🇷 argentina, 46.🇱🇺 luxembourg, 47.🇲🇩 moldova, 48.🇰🇬 kyrgyzstan, 49.🇮🇹 italy, 50.🇹🇲 turkmenistan, 51.🇳🇴 norway, 52. undefined, 53.🇲🇽 mexico, 54.🇪🇨 ecuador, 55.🇲🇪 montenegro, 56.🇸🇪 sweden, 57.🇧🇷 brazil, 58.🇫🇮 finland, 59. undefined, 60. undefined, 61.🇯🇴 jordan, 62. undefined, 63.🇮🇸 iceland, 64. undefined, 65.🇧🇴 bolivia, 66. undefined, 67. undefined, 68. undefined, 69.🇰🇷 south korea, 70.🇲🇰 macedonia, 71.🇹🇯 tajikistan, 72. undefined, 73. undefined, 74. undefined, 75.🏴󠁧󠁢󠁷󠁬󠁳󠁿 wales, 76.🇧🇦 bosnia and herzegovina, 77.🇻🇪 venezuela, 78. undefined, 79.🇩🇴 dominican republic, 80.🇹🇭 thailand, 81. undefined, 82.🇲🇦 morocco, 83.🇮🇪 ireland, 84. undefined, 85. undefined, 86.ICCD, 87.🇦🇱 albania, 88. undefined, 89.🇮🇶 iraq, 90. undefined, 91.IBCA, 92.IPCA, 93. undefined, 94.🇳🇿 new zealand, 95. undefined, 96.🇺🇬 uganda, 97. undefined, 98.🇧🇪 belgium, 99. undefined, 100. undefined, 101. undefined, 102.🇯🇵 japan, 103.🇸🇷 suriname, 104. undefined, 105. undefined, 106.🇹🇳 tunisia, 107. undefined, 108.🇵🇦 panama, 109. undefined, 110.🇸🇾 syrian arab republic, 111. undefined, 112. undefined, 113. undefined, 114.🇯🇲 jamaica, 115.🇰🇪 kenya, 116.🇲🇿 mozambique, 117. undefined, 118.🇲🇹 malta, 119. undefined, 120. undefined, 121.🇳🇦 namibia, 122. undefined, 123. undefined, 124.🇲🇻 maldives, 125.🇪🇹 ethiopia, 126.🇭🇰 hong kong, 127. undefined, 128.🇷🇼 rwanda, 129. undefined, 130.🇵🇼 palau, 131. undefined, 132. undefined, 133.🇬🇾 guyana, 134. undefined, 135. undefined, 136.🇬🇭 ghana, 137. undefined, 138.🇸🇿 swaziland, 139.🇨🇲 cameroon, 140.🇨🇮 côte d'ivoire. 141.🇸🇳 senegal. 142.🇧🇮 burundi. 143.🇸🇹 sao tome and principe. 144. undefined. 145.🇸🇱 sierra leone. 146. undefined. 147.🇬🇦 gabon. 148.🇨🇫 central african republic. 149. undefined.
ჩემპიონის შედეგები მატჩების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|🇨🇳 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇹🇯 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇨🇴 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇨🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇲 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇦 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇷🇴 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇰🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇸 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇷🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
პრიზიორთა შემადგენლობა და შედეგები
🇺🇦 ukraine
ანა მუზიჩუკი - 7 (+4=6-0), მარია მუზიჩუკი - 8 (+6=4-0), ანა უშენინა - 5 (+4=2-3), ნატალია ჟუკოვა - 5,5 (+3=5-1), იულია ოსმაკი - 4,5 (+3=3-0).
საქართველოს ნაკრებების შედეგები მატჩების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|-1 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇰🇷 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇳🇴 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇫🇷 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇦 ! s! style="background: #ddffdd;"|-2 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇮🇳 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇰🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇨🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇲 ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
! style="background: #ddffdd;"|-2 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇸🇪 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇪🇸 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇭🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇹🇷 ! s! style="background: #ddffdd;"|-1 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇷🇸 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇮🇹 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇨🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
! style="background: #ddffdd;"|-3 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇩🇪 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇧🇷 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇫🇮 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇭🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇹 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇪🇪 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
დაფებზე საუკეთესო ვლინდებოდა საუკეთესო პერფორმანსის მიხედვით.
! style="background: #ddffdd;"|პირველი დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|პერ
! style="background: #ddffdd;"|მეორე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|%
! style="background: #ddffdd;"|მესამე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|%
! style="background: #ddffdd;"|სათადარიგო დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|%
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საჭადრაკო ოლიმპიადები 27
ზემო ყანდაურის სამარხი
შემთხვევით აღმოჩენილი ორმოსამარხი შეისწავლა კახეთის არქეოლოგიის ექსპედიციამ. სამარხში აღმოჩნდა ივრისა და ალაზნის ქვემო წელისათვის დამახასიათებელი ბრინჯაოს მახვილი. ინახება საგარეჯოს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
უკანამხარის კოშკი
უკანამხარის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ უკანამხარის განაპირას, დასავლეთით. განეკუთვნება XVII საუკუნეს. ნაგებია ნატეხი ქვით. იგი გეგმით კვადრატულია (6 x 6 მეტრი), ზემოთ შევიწროებული. შესასვლელი აღმოსავლეთიდან პირველ სართულზეა. ზედა სამ სართულზე, აღმოსავლეთით, თითო პატარა სარკმელია. ამ სართულების კედლებში ცალმაგი და ორმაგი სათოფურებია. მეოთხე სართულის ზემოთ მოაჯირით შემოსაზღვრული. ოთხივე მხარეს სალოდეებიანი საბრძოლო ბანი ჰქონია (შემორჩენილია მცირე ნაწილი).
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ქვესტი
მინი|150პქ|პერსონაჟის თავზე არსებული ძახილის ნიშანი ნიშნავს იმას, რომ მისგან შესაძლებელია ქვესტის მიღება ქვესტი (Quest) — როლურ ვიდეო თამაშებში, მათ შორის MMORPG-სა და MUD-ში — დავალება, რომლის წარმატებულად შესრულების შემდეგ სათამაშო პერსონაჟს ან ჯგუფს გადაეცემა ჯილდო.
ჯილდო შეიძლება იყოს გამოცდილების ქულები, სხვადასხვა უნარ-ჩვევი, ნადავლი ან განძი, ახალ ლოკაციებთან წვდომა და სხვა.
როგორც წესი, ქვესტი მოიცავს 4 კატეგორიდან ერთ-ერთს: რაიმე არსების განადგურებას, შეგროვებას, საგნების მიწოდებას ან პერსონაჟისთვის კომპანიონობის გაწევას. ქვესტი, ასევე შეიძლება იყოს ერთი მასშტაბური დავალება, მაგალითად, რაიმეს მოძიება და დანიშნულების ადგილამდე მიტანა. პრაქტიკულად ყველა როლურ თამაშში ქვესტი გვერდით მოვლენას წარმოადგენს, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის არ არის დაკავშირებული ძირითად სიუჟეტურ ხაზთან და არ ახდენს შესამჩნევ გავლენას მასზე.
სქოლიო
კატეგორია:როლური თამაშების ტერმინოლოგია კატეგორია:ვიდეო თამაშის ტერმინოლოგია კატეგორია:კომპიუტერული თამაშების მექანიზმები
არმილარიოზი
არმილარიოზი — მცენარის სოკოვანი დაავადება, რომლის გამომწვევია მანჭკვალა სოკო (Armilaria mellea). აავადებს ვაშლს, ალუბალს, თუთასა და სხვა კულტურულ მცენარეებს. აგრეთვე ტყის ჯიშებს. იწვევს ფესვის ლპობას (კამბიუმის გამუქება, მერქნის პერიფერიული თეთრი სიდამპლე). ახალგაზრდა მცენარეს არმილარიოზი 1—3 წელიწადში ღუპავს, ზრდასრულს — 10 წელიწადში. დაავადება ვრცელდება რიზომორფებითა და სპორებით.
ბრძოლის ღონისძიებანი: დაავადებული ხის ამოძირკვა და ნიადაგის ანტისეპტიკურიი ნივთიერებებით დამუშავება, გაკირიანება, საიზოლაციო თხრილების გაკეთება (70 სმ სიღრმისა); მანჭკვალა სოკოების მოსპობა და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეთა დაავადებები
ხაჯინი
ხაჯინი (არაბ. هجين‎) — ქალაქი სირიაში, რომელიც დეირ-ელ-ზორის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ხაჯინის პროვინციაში დაახლოებით 97 870 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ქალაქები
აბკაიკი
სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთის ქალაქები
ენდრიუ კინგი (მუსიკალური მენეჯერი)
ენდრიუ კინგი (Andrew King, დ. 1942) — ინგლისელი მუსიკალური მენეჯერი. Blackhill Enterprises-ის თანადამაარსებელი. იგი ამ გაერთიანების წევრის სახით იყო პინკ ფლოიდის მენეჯერი. მას შემდეგ, რაც ჯგუფიდან სიდ ბარეტი წავიდა, 1968 წელს Blackhill Enterprises პიტერ ჯენერის და კინგის ინიციატივით დაიშალა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1942 კატეგორია:ინგლისელი მენეჯერები
აბინსკი
აბინსკი (Абинск) — ქალაქი რუსეთის ფედერაციაში, კრასნოდარის მხარეში. აბინსკის რაიონისა და აბინსკის საქალაქო საბჭოს ადმნისტრაციული ცენტრი. 39 374 მცხოვრები (2022).
მდებარეობს ყუბან-აზოვისპირა დაბლობზე, მდინარე აბინზე. რგინიგზის სადგური („აბინსკაია“). წარმოიქმნა 1834 წელს როგორც სიმაგრე აბინსკოე, ქალაქია 1963 წლიდან. განვითარებულია სამშენებლო მასალათა წარმოება, მოქმედებს ხე-ტყის გადამამუშავებელი კომბინატი; არის კვების მრეწველობის საწარმოები (საკონსერვო ქარხანა, საჭმლის კომბინატი). სასოფლო-სამეურნეო რაიონის ცენტრია (მებრინჯეობა, მეხილეობა, მეცხენეობა).
სქოლიო
კატეგორია:აბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები კატეგორია:კრასნოდარის მხარის ქალაქები
ფუტსალი
ფუტზალი (პორტ: futsal), ცნობილია აგრეთვე, როგორც დარბაზის ფეხბურთი — საფეხბურთო სახეობა, რომელსაც თამაშობენ პატარა მოედანზე, დარბაზში. სახელწოდება მომდინარეობს პორტუგალიური სიტყვიდან Futebol de Salão (ფუტბოლ დე სალაუ), რომელიც ითარგმნება როგორც „დარბაზის ფეხბურთი“. 1985 წელს მადრიდში, ამ სახეობის მსოფლიოს მეორე ჩემპიონატზე, ესპანური სახელწოდება fútbol sala (ფუტბოლ სალა) გამოიყენეს. იმ ჩემპიონატიდან მოყოლებული, თამაშის ყველა სხვა ოფიციალური დასახელება შეიცვალა ფუტსალით.
ფუტსალი ურუგვაისა და ბრაზილიაში 1930-იან წლებში წარმოიშვა. ბრაზილიაში ფუტსალს უფრო მეტი ადამიანი თამაშობდა, ვიდრე ფეხბურთს, თუმცა ფუტსალს გულშემატკივრები გაცილებით ნაკლები ჰყავდა. ბრაზილიაში რამდენიმე მოთამაშემ სპორტული კარიერა ფუტსალიდან დიდ ფეხბურთში გააგრძელა.
ფუტსალის მატჩში ერთმანეთს ორი გუნდი ეჯიბრება. ერთ გუნდში 5 მოთამაშეა, მათგან 1 — მეკარე. მოედნის იატაკი ხისგან, ხელოვნური ან ნებისმიერი მსგავსი გლუვი მასალისგან უნდა იყოს დამზადებული. საერთაშორისო მატჩებში სათამაშო მოედნის სიგრძე 38–42 მეტრია, ხოლო სიგანე — 20-25 მეტრი. დარბაზის ჭერის სიმაღლე არანაკლებ 4 მეტრი უნდა იყოს. საჯარიმო ზონა შემოსაზღვრულია 6 მეტრი რადიუსის წრეხაზით. საჯარიმო დარტყმის ერთი ნიშნული გაკეთებულია კარის შუა წერტილიდან 6 მ-ის, მეორე კი 10 მ-ის დაშორებით. კარის სიმაღლეა 2 მეტრი, სიგანე — 3 მ. ბურთის გარშემოწერილობაა 62–64 სმ, წონა 400-440 გრამი. ყოველ გუნდში 7 სათადარიგო მოთამაშეა, ხოლო შეცვლათა რიცხვი ლიმიტირებული არ არის. მატჩი შედგება ორი 20-წუთიანი ტაიმისგან. შესვენება გრძელდება 15 წუთი. გუნდს ყოველ ტაიმში თითო წუთშესვენების აღების უფლება აქვს. ფუტსალში თამაშგარე მდგომარეობა არ ფიქსირდება. უდიდესი მნიშვნელობა ენიჭება მოთამაშეების მხრიდან მოკლე მოედანზე იმპროვიზირების, ტექნიკურობისა და შემოქმედებითობის გამოვლენას.
სქოლიო
კატეგორია:სპორტის სახეობები კატეგორია:ფუტსალი
მეგრული მითოლოგია
მეგრული მითოლოგია — ლაზურთან ერთად ქართული მითოლოგიის ერთ-ერთი უძველესი შტო და შენაკადი, მნიშვნელოვანია უფრო მტკიცედ შემორჩენილი წარმართული სახე ზღაპრებსა და მითებში, სადაც ქრისტიანული ნაკადი ნაკლებად იგრძნობა. კოლხეთის დაბლობის ამ ნაწილში უფრო მტკიცედ შემონახულა ბერძნული მითოლოგიის მოტივები, უშუალო კონტაქტის კვალი (ლეთა, ლეთო — მინიშნება ქვესკნელის ნაკადზე და სხვა).
მეგრულ მითოლოგიაში შემორჩა უძველესი ინდო-ირანული ღვთაების, მითრას, კულტის ნაშთებიც (მისრობა). ეს მეტყველებს ჩვენი ხალხის კავშირზე სირიასთან, შუამდინარეთთან, მცირე აზიასთან, რომის იმპერიასთან, სადაც მითრას კულტი ძლიერ გავრცელებული იყო. მითრას თვალს ეძახდნენ მზეს, რაც ამართლებს მზიურ კოლხეთში მისი კულტის პოპულარობას.
განსაკუთრებით საგულისხმოა მეგრული სიმღერები, ზღაპრები, ლეგენდები, მითური სახეები (ტყაში მაფა, ოჩოკოჩი, წყარიშ მაფა, მესეფი...). შეკრებილი და ნაწილობრივ შესასწავლია დიდძალი ფოლკლოლური მასალა (ა. ცაგარელი, ტ. ქობალია, ნ. მარი, შ. ბერიძე, მ. ხუბუა, ი. ყიფშიძე...). ალ. ხახანაშვილი, ქართული სიტყვიერების ისტორია, I, 1904; მ. ჩიქოვანი, ბერძნული და ქართული მითოლოგიის საკითხები, 1971.
მოსკოვის ელია წინასწარმეტყველის ტაძარი (ვორონცოვის ველი)
მოსკოვის ელია წინასწარმეტყველის ტაძარი (Храм Илии Пророка) — უმოქმედო მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XV საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის ტერიტორიაზე. ტაძარს აქვს ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი. მდებარეობს მისამართზე ვორონცოვის ველი № 16․
ტაძრის მთავარი საკურთხეველი აკურთხეს ელია წინასწარმეტყველის სახელზე.
ტაძარი მიეკუთვნებდა რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.
ისტორია
მოსკოვის ელია წინასწარმეტყველის ტაძარი ააგეს XV საუკუნეში თათრების ჯარზე გამარჯვების აღსანიშნავად. ეს მოვლენა მოხდა სწორედ ამ ადგილზე 20 ივლისს, ელია წინასწარმეტყველის ხსენების დღეს. წყაროების თანახმად, ტაძრის პირველი მოხსენიება თარიღდება 1476 წლით. ეკლესია მდებარეობდა სოფელ ვორონცოვოში. XV საუკუნის ბოლოს ივანე III-მ აქ ააგო ქალაქგარე სასახლე, რის გამოც ეკლესიამ მიიღო კარის ეკლესიის სტატუსი. XVI საუკუნის დასაწყისში ეკლესია გადავიდა ვასილი III-ის ხელში. 25 მარტს ვასილი აღნიშნავდა დაბადების დღეს და ეს თარიღი ემთხვეოდა ხარების დღესასწაულს, ამის შემდეგ მან ტაძრის სიახლოვეს ააგო ქვის ეკლესია ხარების სახელზე. ეკლესია შენდებოდა 1514-1516 წლებში იტალიელი ხუროთმოძღვარის ალევიზის მიერ. 1525 წლის შემდეგ ვასილი არ სტუმრებია ეკლესიას, რის გამოც ტაძარი გახდა სამრევლო.