cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ხოსე ერნანდესი
ერნანდესმა დააარსა გაზეთი El Río de la Plata, ომელიც მხარს უჭერდა ადგილობრივი თვითმართველობის ავტონომიას, სასაზღვრო კონტინგენტებში სავალდებულო გაწვევას და მოსამართლეების, სამხედრო ხელმძღვანელობის და სკოლის გამგეობების არჩევას. ის ეწინააღმდეგებოდა იმიგრაციას რადგან თვლიდა რომ ეს რეგიონის განვითარებაზე ცუდად მოქმედებდა. ის თვლიდა რომ უნდა ყოფილიყო ქვეყნის ფედერალური მოწყობა რომელიც დაფუძნებული იქნებოდა საწმყსოებზე, თუმცა ამავე დროს მომხრე იყო ძლიერი საგანმანათლებო სისტემისაც.
როგორც ფედერალისტი ის იყო დომინგო ფაუსტინო სარმიენტოს პოლიტიკის წინააღმდეგი, რომელიც ცენტრალიზებულ მმართველობას ეფუძნებოდა. ერნანდესი იყო ხუან მანუელ როსასის დიდი მწინააღმდეგე, რომელსაც ახასიათბდა როგორც დესპოტსა და ტირანს.
ერნანდესი დღისთვის ძირითადად მისი Martín Fierro-ითაა ცნობილი, ეპოსის რომელიც ლიტერატურულ შედევრად ითვლება. პოემაზე მუშაობა დაიწყო ბრაზილიაში, დევნილობის დროს და გამოიცა ორ ნაწილად (1872 და 1879 წლებში).
1886 წლის 21 ოქტომბერს, ერნანდესი გულის ავადმყოფობით გარდაიცვალა ბელგრანოში (რომელიც იმ დროს ცალკე გარეუბანი იყო).
ის დაკრძალეს ლა-რეკოლეტას სასაფლაოზე, ბუენოს აირესში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1834 კატეგორია:გარდაცვლილი 1886 კატეგორია:არგენტინელი მწერლები კატეგორია:არგენტინელი პოეტები კატეგორია:არგენტინელი ჟურნალისტები კატეგორია:XIX საუკუნის არგენტინელი პოეტები კატეგორია:არგენტინელი მამაკაცი პოეტები კატეგორია:XIX საუკუნის ჟურნალისტები კატეგორია:მამაკაცი ჟურნალისტები კატეგორია:XIX საუკუნის მამაკაცი მწერლები
Bellacythara
Bellacythara — მუცელფეხიანთა (ლოკოკინათა) კლასის, Turridae ოჯახის  ერთ-ერთი წარმომადგენელი.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ქვედა მაზანდარა
ქვედა მაზანდარა — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 680 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნოვობალაკავო
ნოვობალაკავო (Яңы Балаҡ; Новобалаково) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 104 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ჩეკმაგუშიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 90 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (80%) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეკმაგუშის რაიონის სოფლები
ზღარბი (ფილმი)
ზღარბი — 1979 წლის მოკლემეტრაჟიანი ქართული მხატვრული ფილმი, რომლის რეჟისორია ალეკო ნინუა.
სიუჟეტი
ფილმში სკოლის მოსწავლეების ლიასა და გოგის გაუცნობიერებელი კონფლიქტი სცილდება ბავშვური ურთიერთობის ფარგლებს და სათუთ გრძნობაში გადაიზრდება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1979 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები კატეგორია:ალეკო ნინუას ფილმები კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
Bellacythara bella
Bellacythara bella — მუცელფეხიანთა (ლოკოკინათა) კლასის, Turridae ოჯახის  ერთ-ერთი წარმომადგენელი.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ვაჯრასატტვა
ვაჯრასატტვა (სანსკ: वज्रसत्त्व, ჩინ: 金剛薩埵 ფინინი: Jīn gāng sà duǒ; ტიბ: རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ། - მოკლე ფორმაა „დორსემ“ རྡོར་སེམས།) მაჰაჲანურ, მანტრაჲანულ და ვაჯრაჲანულ ბუდიზმში არის ბოდჰისატტვა. ბუდიზმის იაპონურ ვაჯრაჲანურ სკოლა შინგონში, ვაჯრასატტვა ბოდჰისატტვა სამანტაბჰადრას ეზოთერული ასპექტია. ტიბეტურ ბუდიზმში ვაჯრასატტვა დჰარმაკაჲასა და ასევე გაწმენდის პრაქტიკასთან ასოცირდება.
ზოგი ეზოთერული მიმდინარეობის მიხედვით, ნაგარჯუნა სამხრეთ ინდოეთში შეხვდა ვაჯრასატტვას და მისგან ისწავლა ტანტრა, რომელიც შემდგომ სხვა ისტორიულ პირებს გადაცა.
ვაჯრასატტვას მანტრა
ვაჯრასატტვას მანტრა არის ომ ვაჯრასატტვა ჰუნ.
100 მარცვლიანი მანტრა
ტიბეტურ ბუდიზმში გონების გასაწმენდად გამოიყენება „100 მარცვლიანი მანტრა“:      (მარცხნიდან: სანსკრიტული ტექსტი ტიბეტური ანბანით, რომანიზებული ტრანსკრიფცია, სანსკრიტული ტექსტის ტიბეტური ვარიანტი, მნიშვნელობა ქართულად)
სქოლიო
კატეგორია:ბოდჰისატვები
Pseudolasius bufonus
Pseudolasius bufonus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pseudolasius-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბეჟან ხერხეულიძე
ბეჟან ივანეს ძე ხერხეულიძე (დ. 1 დეკემბერი, 1857 — გ. 1920 წლის შემდეგ) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთის იმპერიის არმიის პოლკოვნიკი (1910).
წარმომავლობით თბილისის გუბერნიის თავადთა ოჯახიდან. დაამთავრა პოლტავის პეტრეს სამხედრო გიმნაზია და ნიკოლოზის საკავალერიო სასწავლებელი (1876). მონაწილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის (1877-1878; იბრძოდა აფხაზეთის ტერიტორიაზე) და რუსეთ-იაპონიის (1904-1905) ომებში. 1902 წელს მიიღო პოდპოლკოვნიკის წოდება. 1906 წლიდან მსახურობდა ყუბის 155-ე ქვეით პოლკში. 1910 წელს თადარიგში გავიდა პოლკოვნიკის წოდების მინიჭებით, მუნდირითა და პენსიით. I მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ, 1914 წელს კვლავ გამოიძახეს სამხედრო სამსახურში და დააბრუნეს ყუბის 155-ე ქვეით პოლკში, სადაც ბატალიონს მეთაურობდა. მონაწილეობდა ბრძოლებში კავკასიის ფრონტზე. დაჯილდოებული იყო წმ. სტანისლავის II (1904), წმ. ანას II (1905), წმ. ვლადიმერის IV (1905, 25-წლიანი სამსახურისთვის) და III (ხმლებით, 1915), წმ. გიორგის IV (2 ოქტომბერი, 1918; მიენიჭა დამოუკიდებელ საქართველოში 1916 წლის 1 იანვარს ერზრუმის ახლოს ბრძოლაში თავის გამოჩენისთვის). ცოლად ჰყავდა (1886) ანასტასია, ფლიგელ-ადიუტანტ ზაალ ტერიშვილის ასული (დ. 1867).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1857 კატეგორია:გარდაცვლილი 1920-იანები კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:ხერხეულიძეები
ძარი
ძარი — სოფელი საქართველოში, მდებარეობს მდინარე ყორნისისწყლის (აღმოსავლეთის ფრონის მარცხენა შენაკადი) სათავეში. ზღვის დონიდან 1200 მეტრი, ცხინვალიდან 12 კილომეტრი. თემის ცენტრი (სოფლები: ბრილი, გარდანთა, დამპალეთი, ზემო დოდოთი, კვერნეთი, მებრუნე, რუსთავი, ქვემო დოდოთი, ჩელეხსათა, ჯაბიტა).
ისტორია
1847 წლის მონაცემებით შედიოდა ყორნისის ხეობის სოფლებში და დასახლებული იყო ეთნიკური ოსებით. 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის მიერ და დე ფაქტოდ აკონტროლებს ე. წ. სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა. სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკის ადმინისტრაციული დაყოფით შედის ცხინვალის რაიონში.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ოკუპირებული სოფლები კატეგორია:ძარის თემის სოფლები
საბჰის უნივერსიტეტი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიბიის უნივერსიტეტები
ლა-კაბანია
მინი|250პქ მინი|250პქ|ციხესიმაგრის კედლები ფორტალესა-დე-სან-კარლოს-დე-ლა-კაბანია (Fortaleza de San Carlos de la Cabaña), აგრეთვე ცნობილი როგორც ლა-კაბანია — XVIII საუკუნის ერთ-ერთი უდიდესი ციხესიმაგრის კომპლექსი მთელს ლათინურ ამერიკაში. მდებარეობს კუბის დედაქალაქ ჰავანაში, ნავსაგდურის აღმოსავლეთ ნხარეს, ზღვის დონიდან 200 მ სიმაღლის ბორცვზე, ელ-მოროს ციხესიმაგრის გასწვრივ.
ლა-კაბანიის მშენებლობა 1763 წელს ესპანეთის მეფე კარლოს III-მ დაიწყო, კუბაში კოლონიური ძალაუფლების გასაკონტროლოებლად, მას შემდეგ, რაც ბრიტანეთის ძალებმა ჰავანის აღება მოახერხეს. გააანალიზეს რა, რომ ქალაქი არ იყო სათანადოდ დაცული და ეშინოდათ შვიდწლიანი ომისას ბრიტანეთის კოლონიური დაპყრობების გაგრძელების, ჰავანის დაცვის გაძლიერების მიზნით ესპანელებმა ახალი ციხესიმაგრეების მშენებლობა დაიწყეს. XVI საუკუნის საფორტიფიკაციო ნაგებობები ელ-მოროს ციხესიმაგრით ჩაანაცვლეს, ლა-კაბანია კი იმ დროისთვის ახალი სამყაროს მეორე უმსხვილესი კოლონიური სამხედრო ნაგებობა იყო. მისი მშენებლობა 1774 წელს დასრულდა, რაშიც ესპანეთმა საკმაოდ დიდი ხარჯი გაიღო.
მომდევნო ორასი წლის მანძილზე, ციხესიმაგრე როგორც სამხედრო, ისე საპყრობილის ფუნქციებსაც ასრულებდა, როგორც ესპანეთის, ისე დამოუკიდებელი კუბის ჟამს. სამხედრო ციხედ ის ფულხენსიო ბატისტას რეჟიმის დროს გამოიყენებოდა. 1959 წელს, აჯანყებულებმა ჩე გევარას მეთაურობით, ლა-კაბანია აიღეს. ისინი მას რამდენიმე თვის განმავლობაში, კუბის რევოლუციის მიმდინარეობისას, იყენებდნენ როგორც შტაბს და სამხედრო საპყრობილეს. ამ დროის განვალობაში, გევარა ხელმძღვანელობდა რევოლუციურ ტრიბუნალსა და კრიმინალში ეჭვმიტანილების, პოლიტიკური პატიმრების, მოღალატეების, ინფორმატორებისა (chivatos) და ბატისტას საიდუმლო პოლიციის წევრების სიკვდილით დასჯას. ელ-მოროს ციხესიმაგრესთან ერთად კომპლექსი ამჟამად ისტორიული პარკის ნაწილია და საზოგადოებისთვის ღიაა; ფუნქციონირებს რამდენიმე მუზეუმი. ამ დროიდან მოყოლებული, ყოველ საღამოს 9 საათზე, ისვრიან ზარბაზნიდან, რასაც "El Cañonazo de las 9"-ს უწოდებენ. ეს ტრადიცია ჯერ კიდევ კოლონიური ხანიდან მომდინარეობს, როდესაც ასეთი ფორმით ქალაქის კედლების ჭიშკრების დახურვას იუწყებოდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ისტორია კატეგორია:კუბის შენობა-ნაგებობები
ელ-არაბის სამედიცინო უნივერსიტეტი
ელ-არაბის სამედიცინო უნივერსიტეტი (جامعة العرب الطبية) — უნივერსიტეტი ლიბიაში, ქალაქ ბენღაზიში. საჯარო ტიპისაა. დაფუძნდა 1984 წელს. აქვს შემდეგი ფაკულტეტები:
სქოლიო
კატეგორია:ლიბიის უნივერსიტეტები
ქრისტესბეჭედა
thumb|ქრისტესბეჭედა ქრისტესბეჭედა (Sanicula) — ბალახოვან მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა.
აერთიანებს 50-მდე სახეობას, რომლებიც გავრცელებულია ყველგან, გარდა არქტიკისა და ავსტრალიისა. ყოფილ საბჭოეთის ტერიტორიაზე მხოლოდ 3 სახეობა იზრდება, აქედან 1 კავკასიასა და საქართველოში (Sanicula europaea). ქრისტებეჭედას ყველა სახეობა ფართო ფოთლოვანი ტყეების კომპონენტია, უფრო ხშირად წიფლნარში გვხვდება.
ქრისტესბეჭედას პოლიგამური, მარტივ ქოლგებად შეკრებილი ყვავილები აქვს; ქოლგის პერიფერიაზე მოკლეყუნწიანი, მტვრიანიანი ყვავილებია, ცენტრში — ორსქესიანი და მჯდომარე. სფეროსებრი ნაყოფი სქლადმოფენილია კაუჭისებრი ჯაგრებით. thumb|ქართული ქრისტესბეჭედა
ლიტერატურა
კატეგორია:ქოლგოსანნი
ზაქირ ჰუსეინი
ზაქირ ჰუსეინი (زاکِر حسین, ज़ाकिर हुसैन; დ. 8 თებერვალი, 1897, ჰაიდარაბადი, ინდოეთი – გ. 3 მაისი, 1969, ნიუ-დელი, ინდოეთი) — ინდოელი  საზოგადო და პოლიტიკური მოღვაწე. ინდოეთის პირველი მუსლიმი პრეზიდენტი 1967-1969 წწ. ინდოეთის უმაღლესი სამოქალაქო ჯილდოს ბჰარატ რატნას ლაურეატი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1897 კატეგორია:დაბადებული 8 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1967 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მაისი კატეგორია:XX საუკუნის პოლიტიკოსები კატეგორია:ინდოელი პოლიტიკოსები კატეგორია:ინდოეთის პრეზიდენტები კატეგორია:ინდოეთის ვიცე-პრეზიდენტები
კრისტინა პელაკოვა
კრისტინა პელაკოვა ცნობილი როგორც უბრალოდ კრისტინა (დ. 20 აგვისტო, 1987),  — სლოვაკი მომღერალი.
სქოლიო
კატეგორია:სლოვაკი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები
Bellardiella
Bellardiella — მუცელფეხიანთა (ლოკოკინათა) კლასის, Turridae ოჯახის  ერთ-ერთი წარმომადგენელი.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
კრამატორსკი
კრამატორსკი (Краматорськ) — ქალაქი (1932 წლიდან) უკრაინაში, დონეცკის ოლქში, მდინარე კაზიონეტორეცის (ჩრდილოეთ დონეცის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირზე. სარკინიგზო კვანძი. 173,700 ათასი მცხოვრები (2008). კრამატორსკი უკრაინის მძიმე მანქანათმშენებლობის ერთ-ერთი დიდი ცენტრია. არის მძიმე ჩარხთმშენებელი, სამსხმელო, კოქსიქიმიური, საშენ მასალათა (ცემენტი, შიფერი, მინერალური ბამბა) ქარხნები, კვებისა და მსუბუქი მრეწველობის საწარმოები. კრამატორსკშია მანქანათმშენებლობის სამეცნიერო-კვლევითი და საპროექტო-ტექნოლოგიური ინსტიტუტი, ინდუსტრიული ინსტიტუტი, მანქანათმშენებლობის, ტექნოლოგიური, ვაჭრობის ტექნიკუმები, დონეცკის სამხატვრო მუზეუმის ფილიალი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დონეცკის ოლქის ქალაქები
Pseudolasius butteli
Pseudolasius butteli — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pseudolasius-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტუარეგები
მინი|250პქ|ტუარეგი მამაკაცი მინი|250პქ|აფრიკის ტერიტორია, სადაც მნიშვნელოვანი რაოდენობის ტუარეგები სახლობენ ტურეგის ხალხი (الطوارق) — ბერბერთა მოდგმის ხალხი ტრადიციული მომთაბარე ცხოვრების წესით. საჰარის შიდა ტერიტორიის ძირითადი მოსახლეობა. ძირითადად სახლობენ საჰარის მალისა და ნიგერის ტერიტორიებზე. ისინი მუდმივად მოძრაობენ სახელმწიფოთა სახელმწიფო საზღვრებს მიღმა. მათი მცირე ნაწილი სახლობს სამხრეთ-აღმოსავლეთ ალჟირში, სამხრეთ-დასავლეთ ლიბიასა და ჩრდილოეთ ბურკინა-ფასოში, ასევე მცირე ნაწილი ჩრდილოეთ ნიგერიაში. აფრიკაში არაბეთის ნახევარკუნძულიდან შემოვიდნენ. პირველად შეისწავლა ანრი დიუვერიემ. ტუარეგის ენა მაკროენად კლასიფიცირდება და მასზე მოლაპარაკე ადამიანთა რიცხვი დაახლოებით 5,7 მილიონ ადამიანს შეადგენს.
2012 წლის აპრილის დასაწყისში, მალიში საკუთარი არაღიარებული სახელმწიფოს — აზავადის დაარსება გამოაცხადეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აფრიკის ხალხები
დომინოს თეორია
მინი|400პქ|დომინოს თეორიის ილუსტრაცია, რომელსაც აზიისთვის წინასწარმეტყველებდნენ დომინოს თეორია — პოლიტიკური თეორია, რომლის თანახმად ყველაფერი ურთიერთდამოკიდებულია და ერთის დაცემა იწვევს მთელი სისტემის დამხობას. შეიქმნა რიგში განთავსებული დომინოს კოჭების დაცემის ზეგავლენით. ეს თეორია წარმატებით იქნა გამოყენებული აშშ-ის ადმინისტრაციის მიერ ცივი ომის განმავლობაში. ასევე, ამ თეორიის გათვალისწინებით მოქმედებდა პრეზიდენტ რეიგანის ადმინისტრაცია ლათინურ ამერიკაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლიტიკური თეორიები
სუფი აბუ ტალიბი
thumb|200px|სუფი აბუ ტალიბი სუფი აბუ ტალიბი (صوفى أبو طالب; დ. 27 იანვარი, 1925 — გ. 21 თებერვალი, 2008) — ეგვიპტის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი რვა დღის განმავლობაში, 1981 წლის 6 ოქტომბრიდან 14 ოქტომბრამდე, ეგვიპტის მესამე პრეზიდენტის, ანვარ სადათის პოლიტიკურ მოტივებზე დამყარებული მკვლელობის შემდეგ. მის მკვლელობამდე, სუფი აბუ ტალიბი იყო სახალხო ასამბლეის სპიკერი 1978 წლის 4 ნოემბრიდან 1983 წლის 4 ნოემბრამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1925 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 2008 კატეგორია:ეგვიპტის პრეზიდენტები
ტონი აიომი
ფრენსის ენთონი „ტონი“ აიომი (Tony Iommi, დ. 19 თებერვალი, 1948, ბირმინგემი, ინგლისი) — ინგლისელი გიტარისტი და სიმღერების ავტორი, უკეთ ცნობილი, როგორც მძიმე მეტალ ჯგუფ Black Sabbath-ის თანადამაარსებელი და მისი ერთადერთი მუდმივი წევრი სხვა წევრების ცვლილებების განმავლობაში.
აიომი ფართოდაა ცნობილი, როგორც ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი და გავლენიანი გიტარისტი მძიმე მეტალში: Allmusic-ის მიხედვით, „აიომი ერთ-ერთია იმ მხოლოდ ორი გიტარისტთაგან (მეორეა ლედ ზეპელინის ჯიმი პეიჯი), რომელთაც შეუძლიათ განაცხადონ პრეტენზია მძიმე მეტალის პირველი გიგანტური რიფების ავტორობაზე.“ 2003 წელს აიომი შეტანილი იქნა 86-ე ადგილზე როლინგ სტოუნის სიაში „ყველა დროის ასი საუკეთესო გიტარისტი“,, ხოლო 2004 წელს - პირველ ადგილზე Guitar World'-ის სიაში „ყველა დროის ასი საუკეთესო მეტალ გიტარისტი“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:Black Sabbath-ის წევრები კატეგორია:ინგლისელი როკ-გიტარისტები კატეგორია:დაბადებული 19 თებერვალი
ზღვა (ფილმი)
ზღვა — 1979 წლის ქართული ფილმია, რომელიც გადმოგვცემს ცოლ-ქმრული ცხოვრების ერთი ჩვეულებრივი დღის ამბავს; კერძოდ, მოგვითხრობს ნაპირზე დარჩენილი ახალგაზრდა ქალის გრძნობების, მისი მოლოდინის შესახებ ზღვაში გასული მეუღლის მიმართ. როლებს ასრულებენ ნანა ყუფარაძე და ბორის სიჭინავა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1979 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
ნიკლას პედერსენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:დანიელი ფეხბურთელები კატეგორია:გრონინგენის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 10 ოქტომბერი
რუსუდან ალასანია
რუსუდან ალასანია (დ. 1941, სენაკი) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, პედაგოგი, ქიმიკოსი.
1965 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიური ტექნოლოგიის ფაკულტეტი და 1967 წელს ამავე ინსტიტუტის ასპირანტურა.
ქრისტეს ვნებანი (თხზულება)
ქრისტეს ვნებანი (ლათ. Christus patiens) — ბიზანტიური საეკლესიო დრამატული თხზულება. დრამა იწყება ქრისტეს ასვლით გოლგოთაზე და მთავრდება მისი აღდგომით. მოქმედი პირები არიან: ღვთისმშობელი მარიამი, ქრისტე, ანგელოზი, იოსებ არიმათიელი, იოანე ღვთისმეტყველი, დარაჯი, მღვდელმთავარნი, პილატე. გუნდი შედგება გალილეველი ქალწულებისგან. ქრისტეს ვნებანი დაწერილია ბიზანტიური თორმეტმარცვლოვანი ლექსით და შეიცავს 2640 კარედს. შეთხზვის დრო დაუდგენელია (სავარაუდოა VI-XI სს შუა ხანა).
ნოვობალტაჩევო (ჩეკმაგუშის რაიონი)
ნოვობალტაჩევო (Яңы Балтас; Новобалтачево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები (65%) და ბაშკირები (27%) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეკმაგუშის რაიონის სოფლები
Crosby, Stills, Nash & Young
Crosby, Stills & Nash (CSN) — ფოლკ-როკ სუპერჯგუფი, რომელშიც შედიან დევიდ კროსბი, სტივენ სტილსი და გრემ ნეში. ნილ იანგის დრო და დრო მონაწილეობით იგი ცნობილია, როგორც Crosby, Stills, Nash & Young (CSNY). ჯგუფი აღსანიშნავია ვოკალური ჰარმონიებით, პოლიტიკური აქტიურობით და აშშ-ის მუსიკასა და ზოგადად კულტურაზე გავლენით. ჯგუფის ოთხივე წევრი ორჯერ იქნა შეყვანილი როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში, თუმცა იანგის შეყვანა მოხდა იმ წვლილის გამო, რომელიც მან მუსიკაში ჯგუფის ფარგლებს გარეთ შეიტანა.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ფოლკ-როკ ჯგუფები კატეგორია:სუპერჯგუფები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:Atlantic Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:ამერიკული როკ-ჯგუფები კატეგორია:1968 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
პერმის მხარე
პერმის მხარე (Пермский край) — რუსეთის ფედერაციის სუბიექტი, შედის ვოლგისპირეთის ფედერალური ოკრუგის შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — პერმი. დაარსდა 2005 წლის 1 დეკემბერს, 2003 წლის 7 დეკემბრის რეფერენდუმის საფუძველზე პერმის ოლქისა და კომი-პერმის ავტონომიური ოლქის გაერთიანების შედეგად.
გეოგრაფია
პერმიის მხარე მდებარეობს ურალის მთების დასავლეთ კალთებზე. მხარის ფართობის 99,8 % მდებარეობს ევროპაში, 0,2 % - კი აზიაში. პერმის მხარეს ესაზღვრება სვერდლოვსკისა და კიროვის ოლქი, ასევე უდმურტეთის, ბაშკირეთისა და კომის რესპუბლიკა.
მოსახლეობა
2002 წლის აღწერების მიხედვით პერმის მხარის ეროვნული შემადგენლობა ასეთია:
რესურსები ინტერნეტში
*
Radiohead: The Best Of
Radiohead: The Best Of — ბრიტანული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ Radiohead-ის სიმღერების კომპილაციური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2008 წელს. ეს კრებული ორმაგი დისკისა და ერთი DVD დისკის სახით გამოვიდა და მიმოიხილავს ჯგუფის მთლიან კარიერას, პირველი სინგლებიდან - ალბომამდე Hail to the Thief. მიუხედავად ოფიციალური ხასიათისა, კომპილაციის გამოცემაში ჯგუფი არ მონაწილეობდა.
სიმღერების სია
აშშ გამოცემაში დამატებულია Optimistic (შემოკლებული ვერსია), სიმღერამდე Fake Plastic Trees
DVD
ფრჩხილებში მითითებულია მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორი.
სქოლიო
კატეგორია:2008 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Radiohead-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები კატეგორია:ალბომები ნაიჯელ გოდრიჩის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები ჯონ ლეკის პროდიუსერობით კატეგორია:Radiohead-ის ვიდეო ალბომები კატეგორია:2008 წლის ვიდეო ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Capitol Records-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის ვიდეო ალბომები
პარალელური ბიოგრაფიები
მინი|1727 წელს გამოცემული პარალელური ბიოგრაფიები „პარალელური ბიოგრაფიები“ — პლუტარქეს ყველაზე ცნობილი ჩვენამდე მოღწეული ნაწარმოები. ამ ნაშრომში შედის სახელგანთქმული რომაელების და ბერძნების დაწყვილებული ბიოგრაფიები. ზოგიერთი გმირები ძალიან ზუსტათაა დაწყვილებული, მაგალითად თეზევსი და რომულუსი რომის და ათენის დამაარსებლები, პირველი კანონმდებლები ლიკურგი და ნუმა პომპილიუსი, უდიდესი მხედართმთავრებიო და ლიდერები ალექსანდრე მაკედონელი და იულიუს კეისარი. ბიოგრაფიების შემდეგ პლუტარქე წერს შედარებით დახასიათებას, მაგრამ ზოგ წყვილს ასეთი დახასიათება არ მოყვება. თავდაპირველად არსებობდა 23 წყვილი, მაგრამ ეპამინოიდი და სციპიონ აფრიკელი დაიკარგა.
მისი ბიოგრაფიები იმითაც არის საინტერესო რომ იგი გადმოგვცემს არა მარტო ჩვენთვის დაკარგული ისტორიული წყაროებიდან ინფორმაციას, არამედ მის დროს არსებულ მითქმა მოთქმებსაც, ასე მაგალითად ანტონიუსის ბიოგრაფიაში იგი გვითრობს ბაბუამისისგან მოსმენილ ჭორებს თუ რა ხდებოდა კლეოპატრას კარზე.
ბიოგრაფიები
ასევე ცალობით ბიოგრაფიები:
რესურსები ინტერნეტში
Plutarch
Benthoclionella
Benthoclionella — მუცელფეხიანთა (ლოკოკინათა) კლასის, Turridae ოჯახის  ერთ-ერთი წარმომადგენელი.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
მოუსაკა
მინი|275x275პქ|მოუსაკა კარტოფილითა და ბადრიჯნით მოუსაკა არის ბადრიჯანსა და/ან კარტოფილში მომზადებული თევზის კერძი, რომელიც ბერძნული წარმოშობისაა. ხშირად შეიცავს დაკეპილ ხორცს, რომელიც ახლო აღმოსავლეთისა და ბალკანებშია გავრცელებული რეგიონალური მცირე განსხვავებებით.
ევროპასა და ამერიკის კონტინენტებზე ყველაზე გავრცელებულ ვარიანტს ბერძნული წარმოადგენს, რომელიც 1920-იან წლებში შექმნა ბერძენმა ნიკოლას ცელემენტესმა. მრავალი ვერსიის მიხედვით, საჭმლის ზედა ფენა მზადდება რძის შემცველი სოუსით, შესქელებული კვეცხით ან ფქვილით. საბერძნეთში კერძს უმეტეს შემთხვევაში ცხელს მიირთმევენ.
მცირედით განსხვავებული ვარიანტი გავრცელებულია თურქეთში და ახლო აღმოსავლეთში. თურქეთში მოუსაკა შეიცავს წვრილად დაკეპილ და შემწვარ ბადრიჯანს, რომელსაც ხორცის პომინდვირან სოუსს უმატებენ და ოთახის ტემპერატურისას მიირთმევენ. არაბულ ქვეყნებში კერძს მეტწილად ცივად მიირთმევენ.
სახელი და ეტიმოლოგია
ინგლისური სახელი მოუსაკა ბერძნული სიტყვიდან, მოუსაკას (μουσακάς) იღებს სათავეს. ბალკანეთში სახელი ოსმალური თურქულიდან შევიდა, რომელიც თავის მხრივ არაბული სიტყვიდან მუსაქქ'ა (مسقعة) გავრცელდა. ტერმინი სიტყვა- სიტყვით ითარგმნება, როგორც ,,ის რაც თხევადი იჭმევა". სიტვა ინგლისურში პირველად 1862 წელს შევიდა როგორც მუზაქქა (mùzàkkà).
საბერძნეთში
მარცხნივ|მინი|233x233პქ|მოუსაკა და ბერძნული სალათი ვერსიების უმეტესობა დაფუძნებულია გახეხილ ბადრიჯანსა და პომინდორზე, რომელსაც ემატება დაკეპილი ხორცი, განსაკუთრებით ცხვრის ხორცი. ბერძნულ ვერსიაში შედის ხორცისა და ბადრიჯნის ფენები ბეშამელის (,,თეთრი") სოუსით, რომელსაც აცხობენ.
სამხრეთ ევროპა
ალბანეთში, ბულგარეთში და ყოფილ იუგოსლავიაში, ასევე რუმინეთში ბადრიჯნის, ღორის ხორცისა და ძროხის ხორცის ფარშის ნაცვლად გამოიყენება კარტოფილი. კერძის ზედა ფენა ჩვეულებრივსამებრ რძის ან იოგურტის ნაზავია უმ კვერცხთან. მცირე რაოდენობით უმატებენ ფქვილსაც. ამ ქვეყნებშიც კერძის სამი ფენაა: ქვედა ფენა შედგება დაფქული ღორისა და საქონლის ხორცისგან, შუა ფენა კარტოფლის ნაჭრებს მოიცავს, ხოლო ზედა ფენა როგორც წესი, ხაჭოა. თითოეული ფენა ცალ-ცალკე მზადდება და ტაფაზე დაბრაწვამდე ჩერდება.
ხეთაგუროვი
ხეთაგუროვი (1940 წლამდე წუნარი) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქურთის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: ბაგატა, გალუანთა, თიბილაანი, კროზა, კუსირეთი, ტბეთი, ქვასათალი, ღრუბელა, ხოდი). მდებარეობს შიდა ქართლის ვაკეზე, მდინარე ტილიანისა (აღმოსავლეთის ფრონეს აუზი) და კეხვის არხის ნაპირას. ზღვის დონიდან 900 მეტრი, ცხინვალიდან 7 კილომეტრი.
ისტორია
სოფლის ძველი სახელია წუნარი. იგი შიდა ქართლის ერთ-ერთი ისტორიული სოფელია. ვახუშტი ბატონიშვილი აღნიშნავს: „ამ ჴევს (ჭოლიბურს) ზეით ერთვის ამ წყალს ჴევი წუნარისა. წუნარს არს ეკლესია გუმბათიანი, აწ უქმი“. აქედან ივარაუდება, რომ XVIII საუკუნის დასაწყისში აქ მოსახლეობა აღარ ყოფილა. მოხსენიებულია იოანე ბაგრატიონის 1794-99 წლების აღწერაში.
1921 წელს წუნარის თემის 30 სოფელი მიეკუთვნა სამხრეთ ოსეთის რევკომს. 1940 წელს ეწოდა ხეთაგუროვი. 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის მიერ და დე ფაქტოდ აკონტროლებს სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა. სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკის ადმინისტრაციული დაყოფით შედის ცხინვალის რაიონში, მოსახლეობა 863 ადამიანი (2015).
ღირსშესანიშნაობები
სოფელში დგას XIV საუკუნის ღვთისმშობლის ეკლესია. შიდა ქართლის 1955 წლის დაზვერვითმა ექსპედიციამ აქ მიაკვლია გვიანი ბრინჯაოს ხანის სამოსახლო გორას.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ოკუპირებული სოფლები კატეგორია:ხეთაგუროვის თემის სოფლები
ოშავა
ოშავა (Oshawa) — ინგლისურენოვანი ქალაქი კანადაში. მდებარეობს ონტარიოს შტატში, მიეკუთვნება დურჰამის მუნიციპალიტეტს. 2006 წლის აღწერის შედეგად აქ მცხოვრებთა რაოდენობა შეადგენს 141 590 ადამიანს, ქალაქს 14-ე ადგილი უკავია მოსახლეობის მიხედვით კანადაში, ოშავას აგლომერაციაში ცხოვრობს 330 594 ადამიანი. ქალაქში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 972,1 ადამიანს. ოშავას ფართობი შეადგენს 145,65 კმ²-ს. ქალაქიდან 60 კილომეტრში მდებარეობს კანადის ქალაქი ტორონტო, ხოლო რამდენიმე კილომეტრში არის კანადა აშშ-ს ოფიციალური საზღვარი. ქალაქი მოქცეულია დიდი ტორონტოს ფარგლებში. ოშავას დიდი ეკონომიკური ფუნქციუები აკისრია, აქ იწარმოება მრავალი საქონელი, საზღვაო გზებით უკავშირდება აშშ-ისა და კანადის ქალაქებს.
ქალაქი დაარსდა 1850 წელს. გაშენებულია ეირის ტბის ნაპირზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კანადის ქალაქები
ბალტიის ფლოტი
მარჯვნივ|მინი|ბალტიის ფლოტი ბალტიის ფლოტი — უმაღლესი ოპერატიული გაერთიანება, საბჭოთა სამხედრო-საზღვაო ფლოტის შემადგენილი ნაწილი. შექმნა პეტრე I-მა ჩრდილოეთის ომის დროს. პირველი საბრძოლო ხომალდები ააგეს 1702-1703 წლებში ლადოგის ტბაზე და სვირზე. 1702 წელს ბალტიის ფლოტის ნიჩბიანი ფლოტილია მონაწილეობდა ნოტერბურგის აღებაში. 1704 წელს პეტერბურგში დაიწყო საადმირალოს გემსაშენის აგება. 1724 წელს ბალტიის ფლოტში იყო 141 საბრძოლო იალქნიანი ხომალდი და რამდენიმე ასეული ნიჩბიანი გემი. ჩრდილოეთის ომის დროს ბალტიის ფლოტმა განგუტთან (1714), ეზელთან (1719) და გრენგამთან (1720) დაამარცხა შვედეთის ფლოტი. ამ ომში გამარჯვების შედეგად რუსეთი ძლიერ საზღვაო სახელმწიფოდ გადაიქცა. შვიდწლიანი ომის (1756-1763) დროს ბალტიის ფლოტის ესკადრა მხარს უჭერდა არმიის ოპერაციებს პომერიანში, აგრეთვე [[მემელის ოპერაცია|მემელისა (1757) და კოლბერგის (1761) აღებაში, მოახდინა ზუნდის სრუტის ბლოკადა, რათა არ შეეშვა ბალტიის ზღვაში ინგლისის ფლოტი. რუსეთ-ოსმალეთის ომების დროს ბალტიის ფლოტის ესკადრებმა  ბევრჯერ ილაშქრეს ხმელთაშუა ზღვაზე, გაანადგურეს ოსმალეთის ფლოტი ჩესმის (1770), დარდანელის (1807), ათონისა (1807) და ნავარინოს (1827) წლის ბრძოლებში. ყირიმის ომის (1853-1856) დროისათვის ეკონომიკურმა სისუსტემ და ხშირმა ომებმა რუსეთს ხელი შეუშალა შეექმნა ორთქმავალი ფლოტი. ომის დაწყებისათვის ბალტიის ფლოტში მხოლოდ 11 ორთქლმავალი ფრეგატი იყო, მაგრამ, ამის მიუხედავად, იგი გმირულად იცავდა ბალტიის ზღვის სანაპიროს. 1861 წლიდან ბალტიის ფლოტში ორთქლის ჯავშნოსანი ხომალდების აგება დაიწყო. 60-იან წლებში მოხდა ბალტიის ფლოტის რეორგანიზაცია. ბალტიის ფლოტის აქტიურად მონაწილეობდნენ 1905-1907 წლების რევოლუციაში, რუსეთ-იაპონიის ომის (1904-1905) დროს ბალტიის ფლოტის ბაზაზე შეიქმნა წყნარი ოკეანის II და III ესკადრები, რომლებმაც მოახდინეს ისტორიაში უმაგალითო გადასვლა ბალტიის ზღვიდან იაპონიის ზღვაში, მაგრამ განადგურებულ იქნენ ცუსიმის ბრძოლაში. 1909 წლიდან დაიწყო ბალტიის ფლოტის აღდგენა. პირველი მსოფლიო ომის დაწყებისათვის იგი ითვლიდა 4 სახაზო ხომალდს, 10 კრეისერს, 13 საესკადრო ნაღმოსანს, 50 ნაღმოსანს, 13 წყალქვეშა ნავს და სხვა. ომის მსვლელობაში ბალტიის ფლოტი კიდევ უფრო გაიზარდა.
1915 წელს კრონშტადტში შეიქმნა ბალტიის ფლოტის ბოლშევიკური ორგანიზაციის ცენტრი. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის დროს ბალტიელები აჯანყებულებს მიემხრნენ. 1917 წლის ივლისში 1ფლოტში 12 ათასზე მეტი ბოლშევიკი იყო. 30 აპრილს შეიქმნა ბალტიის ფლოტის ცკ — ცენტრობალტი. სექტემბერ-ოქტომბერში ბალტიის ფლოტმა გმირულად დაიცვა პეტროგრადი გერმანელთა შემოტევებისაგან (მოონზუნდის ოპერაცია). ბალტიის ფლოტის მეზღვაურები აქტიურად მონაწილეობდნენ ოქტომბრის რევოლუციასა და სამოქალაქო ომში. 1918 წლის თებერვალ-მაისში ბალტიის ფლოტის მთავარმა ძალებმა მოახდინეს გმირული გადასვლა რეველიდან ჯერ ჰელსინგფორსში, შემდეგ კრონშტადტში, რათა გერმანელთა მიტაცებისაგან გადაერჩინათ ფლოტის ხომალდები. 1919 წელს ბალტიის ფლოტი ინგლისის ინტერვენტებს ებრძოდა.
1920 წელს შრომისა და თავდაცვის საბჭომ მიიღო დადგენილება ბალტიის ფლოტის გაძლიერების შესახებ და 700-ზე მეტი კომუნისტი მეზღვაური დაუბრუნდა მას. 1928 წელს ფლოტი წითელი დროშის ორდენით დაჯილდოვდა. 30-იან წლებში მის ბაზაზე შეიქმნა წყნარი ოკეანისა და ჩრდილოეთის ფლოტები. 1939-1940 წლებში სსრკ-ფინეთის ომის დროს ბალტიის ფლოტი აქტიურად ეხმარებოდა საბჭოთა ჯარებს.
დიდი სამამულო ომის (1941-1945) დასაწყისისათვის ბალტიის ფლოტში ირიცხებოდა 2 სახაზო ხომალდი, 2 კრეისერი, საესკადრო ნაღმოსნების 2 ლიდერი, 19 საესკადრო ნაღმოსანი, 65 წყალქვეშა ნავი, 656 თვითმფრინავი და სხვა. 1941 წელს ბალტიის ფლოტის სახმელეთო ჯარებთან ურთიერთმოქმედებაში იცავდა ტალინს, ხანკოს, მოონზუნდი კუნძულებს. 1941-1943 წლებში აქტიურად მონაწილეობდა ლენინგრადის გმირულ დაცვაში, 1944-1945 წლებში კი ანადგურებდა ჰიტლერერებს ლენინგრადთან, ბალტიისპირეთში, აღმოსავლთ პრუსიაში, აღმოსავლეთ პომერანიაში. ომის მსვლელობაში მან გაანადგურა მტრის 581 საბრძოლო და დამხმარე ხომალდი, 624 სატრანსპორტო გემი. 37 ბალტიელს მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. 1954 წლის 17 მაისს კრონშტადტის სამხედრო-საზღვაო ციხე-სიმაგრე დაჯილდოვდა წითელი დროშის ორდენით; 1965 წლის 7 მაისს ბალტიის ფლოტმა წითელი დროში მეორე ორდენი მიიღო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ევროპის ისტორია კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ისტორია კატეგორია:ესტონეთის ისტორია
საიდ საჯად ზაჰირი
საიდ საჯად ზაჰირი (ურდუ سید سجاد ظہیر‎; დ. 5 ნოემბერი, 1899, ლაკნაუ — გ. 13 სექტემბერი, 1973, ალმათი, ყაზახეთი) — ინდოელი  მწერალი, მარქსისტი, ინდოეთის და პაკისტანის შრომითი და დემოკრატიული მოძრაობის ლიდერი. პაკისტანის კომუნისტური პარტიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1899 წლის 5 ნოემბერს ლუკნოუში (ამჟამად უტარ პრადეშის შტატში, ინდოეთი). დაამთავრა ლუკნოუს უნივერსიტეტი, შემდეგ სწავლობდა ლიტერატურასა და სამართალს ინგლისში, ოქსფორდის უნივერსიტეტში. მინი|ჩოტა იმამბრა. შეკრების ადგილი და მავზოლეუმი ლაკჰნაუში. XIX საუკუნე 1929 წელს შეუერთდა დიდი ბრიტანეთის კომუნისტურ პარტიას, 1932 წელს — ინდოეთის კომუნისტურ პარტიას. 1935 წელს საჯადი დაბრუნდა ინდოეთში. იგი აქტიურად მონაწილეობდა ინდოეთის ეროვნული კონგრესის პარტიის საქმიანობაში, 1936-1939 წლებში იყო კონგრესის სოციალისტური პარტიის ხელმძღვანელობის წევრი.
მოთხრობების კრებული Angaaray" (ნახშირი), რომელშიც შედიოდა საჯად ზაჰირის, აჰმედ ალის, რაშიდ ჯაჰანის და მაჰმუდ-უზ-ზაფარის მოთხრობები, გამოქვეყნდა 1932 წელს. კრებული აკრძალა 1933 წელს ინდოეთის ბრიტანეთის მთავრობამ "რელიგიის შეურაცხყოფისთვის. საზოგადოების გახლეჩისთვის“. ამან აიძულა საჯად ზაჰირი და მისი ამხანაგები შეექმნათ პროგრესულ მწერალთა ასოციაცია.
1943-1948 წლებში გახლდათ ინდოეთის კომუნისტური პარტიის (CPI) ცენტრალური კომიტეტის წევრი და კომიტეტის საგამომცემლო ორგანოს ურდუს ენაზე— გაზეთ ნავა ზამანას (ახალი დრო) გამომცემელი. არაერთხელ დაექვემდებარა რეპრესიებს ბრიტანეთის ხელისუფლების მიერ,  იყო დაპატიმრებული 1936, 1937, 1940-1942 წლებში.
ბრიტანეთის ინდოეთის გაყოფისა და პაკისტანის ჩამოყალიბების შემდეგ (1947), საიდ საჯად ზაჰირი გახდა პაკისტანის კომუნისტური პარტიის ერთ-ერთი დამაარსებელი და ლიდერი (1948). 1951 წელს დააპატიმრეს და 1951-1955 წლებში იმყოფებოდა პაკისტანის ციხეში სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობაში მონაწილეობისთვის. 1955 წელს დაბრუნდა ინდოეთში და მიიღო ინდოეთის მოქალაქეობა.
ეწეოდა მთარგმნელობით საქმიანობას. კერძოდ, გადათარგმნა ევროპელი მწერლებისა და პოეტების ნაწარმოებები. 1955 წლიდან მუშაობდა ინდოეთის კომუნისტურ პარტიაში, გახლდათ გაზეთ "Awami Daur" (1959 წლიდან) და ინდოეთის კომუნისტური პარტიის ორგანოს  —"Hayat" ("Life") (1963-1973) რედაქტორი. 1958 და 1961 წლებში აირჩიეს ინდოეთის კომუნისტურ პარტიის ეროვნულ საბჭოში.
გარდაიცვალა 1973 წლის 13 სექტემბერს ალმა-ათაში საბჭოთა კავშირში (ახლანდელი: ყაზახეთი).
ზაჰირ საჯადის მეუღლე გახლდათ ცნობილი პაკისტანელი და ინდოელი მწერალი რაზია საჯად ზაჰირი. საჯადსა და მის მეუღლეს, რაზია საჯად ზაჰირს, ჰყავდათ ოთხი ქალიშვილი, მათ შორის ნასიმ ბჰატია, რომელმაც დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია რუსეთის უნივერსიტეტში ანტიკურ ისტორიაში. მისი ქალიშვილი ნადირა ზაჰირი, მემარცხენე პოლიტიკური აქტივისტი, დაქორწინებული იყო ბოლივუდის ვარსკვლავსა და პოლიტიკოს რაჯ ბაბარზე (პრატიკ ბაბარის მამა). არია ბაბარი და ჯოჰი ბაბარი ზაჰირ საჯად საიდის შვილიშვილები არიან.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 5 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1973 კატეგორია:ინდოელი მწერლები კატეგორია:ინდოელი კომუნისტები კატეგორია:ინდოეთის ეროვნული კონგრესის წევრები კატეგორია:პაკისტანელი მწერლები
ბრომი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტერმინი ბრომი შეიძლება აღნიშნავდეს:
პირველი პუნიკური ომი
პირველი პუნიკური ომი — ძვ. წ. 264-ძვ. წ. 241 წლებში რომაელებსა და კართაგენს შორის დასავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთში ბატონობისთვის განხორციელებულ ბრძოლათა სერია. ისტორიაში პუნიკური ომების სახელით შევიდა რომაელებსა და კართაგენელებს შორის მომხდარი ძვ. წ. III - ძვ. წ. II საუკუნეებში სამი ომი. რომლებშიც რომაელებმა მოიპოვეს გამარჯვება, ხოლო მესამე პუნიკური ომის შედეგად კართაგენი სრულიად განადგურდა და მისი ტერიტორიები რომს ერგო.
23 წლის განმავლობაში ორივე მხარე ცდილობდა კონტროლი მოეპოვებინა ხმელთაშუა ზღვაზე. კართაგენი, რომელიც მდებარეობდა ხამხრეთ ხმელთაშუა ზღვისპირეთში, დღევანდელი ტუნისის ადგილას, კონფილიქტის დასაწყისში წარმოადგენდა წარმოადგენდა მნიშვნელოვან ძალას დასავლეთ ხმელთაშუა ზღვისპირეთის ქვეყნებში. ამის მიუხედავად რომმა საბოლოოდ მოწინააღმდეგეს აჯობა, როგორც საზღვაო, ისე ხმელეთზე ბრძოლაში და დააკისრა მძიმე ფინანსური ჯარიმა.
რომსა და კართაგენს შორის ომების სერიას ეწოდა "პუნიკური", კართაგენელების ლათუნური სახელწოდების, პუბების გამო.
წინარეისტორია
III საუკუნისთვის რომაელებმა უკვე მთლიანად დაიმორჩილეს აპენინებზე მცხოვრები ერები, გალების გარდა. ამ პერიოდისთვის მათ უკვე მოგერიებული ჰყავდათ იმ დროის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული მხედართმთავარი პიროსი ეპიროსიდან. ამ ეტაპზე მათი ინტერესების სფეროში არა მხოლოდ ნახევარკუნძული, არამედ სამხრეთით მდებარე კუნძული სიცილია მოექცა.
სიცილიას აკონტროლებდა რომის მოკავშირე სახელმწიფო კართაგენი, რომელთანაც რომს ოდითგანვე მეგობრობა აკავშირებდა. კართაგენი ამ პერიოდისთვის სიძლიერით არ ჩამოუვარდებოდა რომს. მისი ჰეგემონია ვრცელდებოდა ჩრდილო-დასავლეთ აფრიკაზე, ძლიერი ფლოტი კი აკონტროლებდა დასავლეთ ხმელთაშუა ზღვას და მათ უკვე ჰქონდათ კოლონიები სიცილიაზე, სარდინიაზე, კორსიკაზე და პირენეის ნახევარკუნძულზე.
ამ დროისთვის რომს ჰყავდა კარგად გაწვრთნილი არმია და შედარებით სუსტი ფლოტი. ეს ომი არ გამოირჩეოდა დიდი ბრძოლებით. უმეტესად ხდებოდა ქალაქების ხანგძლივი ალყა, კომუნიკაციებისთვის ბრძოლა და უპრეცედენტო მასშტაბების საზღვაო ბრძოლები. ომის მსვლელობისას რომაელებმა ისწავლეს ახალი ტიპის გემების მშენებლობა, როგორიცაა კვინკერემები, გეკსერები და გეპტერები. ასევე შეიმუშავეს ყვავებით გემების აბორდაჟზე აღება.
მესინაში გამაგრებული კამპანიელების წინააღმდეგ კი სირაკუზელების ახალი ტირანი ჰიერონ II იბრძოდა. საბოლოოდ მან მდინარე ლონგანუსთან გამართულ ბრძოლაში კამპანიელები დაამარცხა. დამარცხებულ იტალიელთა ნაწილმა დახმარება კართაგენს სთხოვა, ნაწილმა კი რომს. კონფლიქტში თავდაპირველად კართაგენელები ჩაერივნენ. ჰიერონმა, რომელსაც არ სურდა კართაგენთან ღია დაპირისპირება მესინას თავი დაანება და სირაკუზაში დაბრუნდა. ქალაქს კვლავ კამპანიელები განაგებდნენ, თუმცა იქ უკვე კართაგენული გარნიზონიც ჩადგა.
სიცილიაზე მიმდინარე მოვლენებმა რომის ყურადღებაც მიიპყრო. რომაელები თავდაპირველად ორჭოფობდნენ, ვინაიდან არ ამართლებდნენ კამპანიელებს, მაგრამ მათი არ დახმარება ნიშნავდა კუნძულზე კართაგენის ჰეგემონიას. ამიტომ ძვ. წ. 264 წელს რომაელები დათანხმდნენ დახმარების აღმოჩენაზე. პრო-კართაგენელი ისტორიკოსის, ფილინუსის მიხედვით, ამით მათ დაარღვიეს ძვ. წ. 306 წლის შეთანხმება, რომლის თანახმად მათ ჯარებს არ უნდა დაედგათ ფეხი სიცილიაზე, თუმცა ბერძენი ისტორიკოსი პოლიბიოსი უარყოფს ასეთი შეთანხმების არსებობას.
ომის დაწყება
thumb|300px|საომარი მოქმედებები 264 წელს
მესინა
ამ მოვლენებმა განაპირობა რომში სახალხო კომიციის მიერ ომის დაწყების გამოცხადება და ორი ლეგიონი კონსულ აპიუს კლავდიუს კაუდექსის მეთაურობით ჩავიდა სიცილიაში. მიუხედავად იმისა, რომ კართაგენელები მესინის სრუტეს აკონტროლებდნენ, კონსულმა მაინც შეძლო ღამის საფარქვეშ სიცილიაზე გადასვლა მოკავშირეთა ფლოტის გამოყენებით. მამერტინელებს ამასობაში უკვე განედევნათ კართაგენელები და ქალაქი რომაელებს გადასცეს. კართაგენელებმა გარნიზონის მეთაური ჰანონი ქალაქის დაკარგვისთვის ჯვარს აცვეს. სხვა წყაროების მიხედვით, რომაელი სამხედროები, რომელთაც პირველად გადაკვეთეს სრუტე იყვნენ ძირითადი არმიის წინ გამოგზავნილი რაზმი ტრიბუნი გაიუს კლავდიუსის მეთაურობით. სწორედ ისინი დაეხმარნენ მამერტინელებს ქალაქიდან ჰანოს განდევნაში.
კართაგენელებმა სიცილიაში გამოგზავნეს ჰანო, ჰანიბალის ძე. მან განამტკიცა კავშირები სიცილიის ქალაქებთან, ახალი ხელშეკრულება დადო სირაკუზის მეფე ჰიერონთან და ამის შემდეგ დაიწყო მესინის ალყა. პირველად შეტევაზე რომაული არმია გადავიდა. კლავდიუსმა ჯერ სირაკუზელებს შეუტია და ჰიერონი აიძულა, რომ არმიასთან ერთად სირაკუზაში გაბრუნებულიყო. მეორე დღეს, გამთენიისას, სირაკუზელების ბედი გაიზიარეს კართაგენელებმაც.
მესინასთან ბრძოლების მიმდინარეობაზე ზოგიერთი ისტორიკოსის მონათხრობი რადიკალურად განსხვავებულია. დიოდორე სიცილიელის ვერსიით, სირაკუზელებმა ჩათვალეს, რომ კართაგენელებმა მათ უღალატეს და რომაელებს სრუტის გადმოლახვის ნება დართეს. ამიტომ ჰიერონი თავისი არმიით უბრძოლველად დაბრუნდა სირაკუზაში. რომაელთა წინააღმდეგ ბრძოლა მხოლოდ კართაგენელებს მოუწიათ, რომლებიც დამარცხდნენ.
შემდეგი საბრძოლო მოქმედებები სიცილიაში
მესინასთვის ბრძოლების შემდეგ მოვლენების ზუსტი აღდგენა შეუძლებელია, ვინაიდან იმ დროინდელი ისტორიკოსების მონაყოლები ერთმანეთს არ ემთხვევა. ვარაუდობენ რომ რომაელებმა სცადეს ქალაქ ეხტელას აღება, ასევე სირაკუზასაც შემოარტყეს ალყა, თუმცა მათი მოქმედებები აღარ იყო უწინდებურად წარმატებული. აპიუს კლავდიუსი კინაღამ ბერძენთა ტყვეობაში მოხვდა და სავარაუდოდ რეგიიში დაბრუნება მოუწია.
შემდეგი ძვ. წ. 263 წლის კონსულები გახდნენ მანიუს ვალერიუს მაქსიმუსი და მანიუს ოტაცილიუს კრასუსი. ისინი 4 ლეგიონით და დამხმარე ჯარებით სიცილიაში ჩავიდნენ. მათ მოუარეს მთა ეტნას, აიღეს გადრანა და კენტორინი. სხვა ქალაქები კი კეთილი ნებით დაემორჩილნენ. სულ დიოდორეს ცნობებით 67 ქალაქი გადავიდა რომაელთა მხარეს. რომაელები სირაკუზამდე მისულნი არც იყვნენ, როდესაც ჰიერონმა ჩათვალა რომ მათთან დაპირისპირებას ზავი სჯობს და კონსულებთან ელჩები გაუშვა. ზღვაზე კართაგენელთა უპირატესობის გამო, რომაულ ჯარებს სერიოზული პრობლემა შეექმნათ მომარაგებაში, ამიტომ მათ ხელს აძლევდა ჰიერონთან კავშირი და ისინი დათანხმდნენ. სირაკუზას რომაელთათვის კონტრიბუცია უნდა გადაეხადა. კონტრიბუციის რაოდენობას სხვადასხვა ავტორი სხვადასხვანაერად ასახელებს.
ჰიერონთან სამშვიდობო ხელშეკრულების დადების შემდეგ სიცილიაში 4 ლეგიონის ნაცვლად მხოლოდ 2 დარჩა, ხოლო კართაგენელთა სამხედრო კონტიგნტი სიცილიაზე პირიქით - გაიზარდა. თავის ფორპოსტად მათ ქალაქი აგრიგენტუმი აირჩიეს. დასავლეთ სიცილიაში რომაელებსა და კართაგენელებს შორის მიმდინარეობდა ბრძოლები ცალკეული ქალაქებისთვის. დიოდორეს ცნობებით, რომაელები ხანგძლივად და უშედეგოდ ცდილობდნენ მაკელას აღებას. ეგესტა და ალიკა თავისი ნებით გადავიდნენ რომაელთა მხარეს. ილარი, ტირიტი და ასკელი კი რომაელებმა ძალის გამოყენებით აიღეს.
აგრიგენტუმის ალყა
ძვ. წ. 262 წელს რომაელების ყურადღების კონცენტრაცია სწორედ ამ ქალაქზე მოხდა, რომელშიც კართაგენელები იყვნენ გამაგრებულნი. ახალი კონსულები ოთხივე ლეგიონით ქალაქისკენ გაემართნენ და დაახლოებით 1,5 კმ-ში დაბანაკდნენ. რომაელი ჯარისკაცები მიმოიფანტნენ მინდვრების საძარცვად, კართაგენელებმა ეს რომ დაინახეს, გამოვიდნენ ქალაქიდან და თასვს დაესხნენ მიმოფანტულ ჯარისკაცებს და უკუაქციეს ისინი. შემდეგ ბანაკს დაესხნენ თავს, მაგრამ რომაული დისციპლინის წყალობით, მათ შეძლეს ბანაკის შენარჩუნება და საბოლოოდ უკუაქციეს კართაგენელები. ამის შემდეგ კართაგენელები ერიდებოდნენ დიდი ბრძოლების გამართვას. ამის გამო რომაელებმა ბანაკი ორად გაყვეს და ქალაქის სხვადასხვა მხარეს განალაგეს, ხოლო ბანაკებს შორის მანძილი მათ თხრილებით გაამაგრეს. ამრიგად ქალაქი სრულ ალყაში აღმოჩნდა.
შემდეგი 5 თვის მანძილზე არანაირი ცვლილებები არ მომხდარა. რადგან ქალაქში დაახლოებით 50 000 ადამიანი იყო ჩაკეტილი. იქ შიმშილი დაიწყო. კართაგენელთა მხედართმთავარი ჰანიბალ გისკო ხვდებოდა რომ მდგომარეობიდან დამოუკიდებლად ვერ გამოვიდოდა და კართაგენში შიკრიგებს აგზავნიდა დახმარების თხოვნით. კართაგენიდან სიცილიაში ჰანონთან ჩამოვიდა ჯარები და სპილოები. ამ უკანასკნელმა 30 000 ფეხოსნით, 1500 მხედრით და 50 სპილოთი აიღო ქალაქი ჰერაკლიუმი, სადაც რომაული არმიის სურსათ-სანოვაგე ინახებოდა. რომაელებსაც რთული დღეები დაუდგათ, მაგრამ ისინი ჰიერონმა იხსნა. ამასობაში რომაელი ჯარისკაცები საკმაოდ დასუსტებულები იყვნენ ავადმყოფობებით. ჰანონმა ჩათვალა რომ ბრძოლისთვის ხელსაყრელი დრო დადგა და და სცადა რომაელთა საბრძოლველად გამოწვევა, მაგრამ ეს უკანასკნელნი არ წამოეგნენ პროვოკაციას.
კიდევ ორი თვე გავიდა. ქალაქში შიმშილი გაუსაძლისი გახდა. რომაელებისთვისაც გაუსაძლისი გახდა ალყა, ამიტომ ორივე მხარეს ხელს აძლევდა ბრძოლის დაწყება. მხარეები ბანაკენის წინ დაეწყვნენ და ბრძოლა დაიწყო. რომაელებმა მოახერხეს კართაგენელთა წინა ფლანგის გარღვევა და არეულობა შეიტანეს მათ მწყობრში. ფინიკიელთა უმეტესობა განადგურებულ იქნა, უმცირესობამ თავი ჰერაკლიუმს შეაფარა. კართაგენელთა დანაკარგების შესახებ სხვადასხვა ავტორები სხვადასხვანაერად წერენ, თუმცა ერთი რაც ცხადია, მათ ძალიან მძიმე დანაკარგი განიცადეს. იმავე ღამეს, ჰანიბალი ქალაქში მყოფი ჯარებით ჩუმად გავიდა ქალაქიდან. რომაელებმა გვიან აღმოაჩინეს ეს და უკანა რიგებს დაესხნენ თავს. შემდეგ კი უბრძოლველად აიღეს ქალაქი. აგრიგენტუმის აღების შემდეგ რომში დაბრუნებულმა კონსულებმა ტრიუმფი გადაიხადეს.
ზღვაზე საომარი მოქმედებები
აგრიგენტუმის შემდეგ სიცილიის არაზღვისპირა ქალაქები რომაელთა მხარეს გადავიდნენ, ხოლო ზღვისპირა ქალაქები მხარს კართაგენს უჭერდნენ, ვინაიდან ამ უკანასკნელთ ძლიერი ფლოტი ჰყავდათ და ზღვას უწინდებურად აკონტროლებდნენ. ამის გარდა, კართაგენის ფლოტი თავს იტალიის ზღვისპირა ქალაქებსაც ესხმოდა.ამ გარემოებებმა რომაელები აიძულა ფლოტის მშენებლობა დაეწყოთ. ომის დასაწყისისთვის მათ საერთოდ არ ჰყავდათ საკუთარი გემები და სიცილიაში ჯარების გადასაყვანად ნეაპოლელთა და ტარანტელთა გემებით სარგებლობდნენ.
რომაელებმა განიძრახეს 20 სამგემბანიანი და 100 ხუთგემბანიანი გემების აშენება. საქმეს ისიც ართულებდა, რომ ხუთგემბანიანი გემების მშენებლობა იტალიაში არ იცოდნენ. ახლად აგებული ფლოტის მეთაური გნეუს კორნელიუს სციპიონი გახდა. იგი ფლოტითურთ მესინასკენ გაემართა. მან განიზრახა ლიპარის კუნძულების დაკავება და იქ 16 გემით გაემართა. ამის შესახებ შეიტყო ჰანიბალმა, რომელიც პანორმაში იყო და გაუშვა 20 გემი რომაელებისკენ ბოოდესის მეთაურობით. ღამე ბოოდესმა გნეუს კორნელიუსის გემებს გზა გადაუღობა. რომაელები დანებდნენ და კორნელიუსი ტყვედ ჩავარდა.
ცოტა მოგვიანებით ჰანიბალი თავს ესხმოდა იტალიის სანაპიროებს და რომაულ ფლოტს გადაეყარა. გემების უმეტესობა დაკარგა და თავს ძლივს უშველა.
რომის ფლოტის ახალი მეთაური გაიუს დუილიუსი გახდა. რომაელებმა დაამუშავეს გემის აბორდაჟით აღების ტექნიკა, რათა საზღვაო ბრძოლებში ჩვეული სახმელეთო ბრძოლის მეთოდები გამოეყენებინათ. აბორდაჟულ კაუჭებს ყვავები უწოდეს. სწორედ ასე აღჭურვა დუილიუსმა ფლოტი. კართაგენული ფლოტი ქალაქ მილის მიდამოებში თარეშობდა. რომაული ფლოტი მათკენ გაემართა. გათამამებული კართაგენელები 130 გემით გამოვიდნენ ზღვაში. ისინი საკუთარ უპირატესობაში იმდენად დაჯერებული იყვნენ რომ, პოლიბიუსის ცნობით, არც იცავდნენ საბრძოლო წყობას. რომაელებმა კართაგენელთა ავანგარდი, 30 გემი აიღეს ამ ბრძოლაში, ჰანიბალმა საკუთარი გემი მიატოვა და ნავით გაიქცა. რომაელები კართაგენულ გემებს აბორდაჟით იღებდნენ. საერთო ჯამში, რომაელებმა ხელში 31 გემი ჩაიგდეს, 14 ჩაძირეს, ტყვედ 7 000 აიყვანეს და მოკლეს 3 000.
ჰანიბალი კი დარჩენილი ფლოტით დაბრუნდა კართაგენში, საიდანაც უფრო მრავალრიცხოვანი ჯარით სარდინიაში გადავიდა (ძვ. წ. 258). სარდინიაზე ჰანიბალი რომაელებმა დაამარცხეს, და ამ უკანასკნელმა ფლოტის დაკარგვის შემდეგ თავი კართაგენს შეაფარა, სადაც იგი სიკვდილით დასაჯეს. ხოლო დუილიუსი პირველი მხედართმთავარი გახდა, ვინც ტრიუმფი საზღვაო ბრძოლისთვის მოიპოვა. მას პატივისცემის ნიშნით რომაელებმა მეჩირაღდნე და მესალამურე მიუჩინეს, რომლებიც ქეიფის შემდეგ სახლში აცილებდნენ.
საბრძოლო მოქმედებები სიცილიაში
thumb|300px|სიცილიაში საბრძოლო მოქმედებები 260-259 წლებში
შემდეგ ძვ. წ. 258 წელს რომაელებმა ახალი კონსულების, ალულუს ატილუს კალატინუსისა და გაიუს სულპიციუს პატერკულუსის მეთაურობით, შეუტიეს პანორმას, სადაც კართაგენელთა ბაზა იყო. კართაგანელებმა ბრძოლა არ მიიღეს, რომაელებს კი არ სურდათ ქალაქის ალყა, ისინი ქალაქ გიპანისკენ გაემართნენ და აიღეს იგი. მათ ასევე ქალაქები მიტისტატი, კამარინა და ენა აიღეს და ლიპარების აღება სცადეს, მაგრამ ჰამილკარმა დაასწრო მათ. thumb|300px|სიცილიაში რომაელთა წარმატების განვითარება
ამასობაში კონსული სულპიციუსი სარდინიაში მოქმედებდა. მას აფრიკაში გადასვლა უნდოდა, მაგრამ ვერ მოახერხა. კართაგენელებმა კუნძულზე ჰანონი გააგზავნეს, მან დაამარცხა რომაელები, და მათ სარდინიაზე დროებით უკან დახევა მოუწიათ.
შემდეგ წელს, რომაულ ფლოტს კონსული გაიუს ატილიუს რეგულუსი მეთაურობდა. იგი სიცილიის ჩრდილოეთ სანაპირო ქალაქ ტინდარისთან იდგა. მისი ბაზის გასწვრივ კართაგენული ფლოტი მიემართებოდა. კონსულმა ბრძანა სასწრაფოდ დადევნებოდნენ წინა გემებს. კართაგენელებმა დაინახეს რომ 10 გემი მათ დაედევნა, როდესაც ძირითადი ძალები პორტიდან არ იყვნენ გამოსული. მათ შემოატრიალეს ფლოტი და ბრძოლა გამართეს. რომაელებმა ფიასკო განიცადეს, კონსულის გემიც კინაღამ მტრის ხელში აღმოჩნდა. ამასობაში დანარჩენი რომაული ფლოტიც მოვიდა შემთხვევის ადგილზე. მათ 10 კართაგენული გემი ჩაძირეს და 8 ხელში ჩაიგდეს. კართაგენელებმა დაიხიეს ლიპარის კუნძულებისკენ. ამ ბრძოლაში გამარჯვებას ორივე მხარე ისაკუთრებდა.
ომის აფრიკაში გადატანა
ამ რიგად, წინა წლების საბრძოლო მოქმედებების შედეგად, რომაელთა უპირატესობა სიცილიაზე ცხადი გახდა. რომაელთა შემდეგი მიზანი უკვე ლიბია იყო. კართაგენელებისთვის ცხადი იყო, რომ, თუ რომაელები ლიბიაში გადმოსხდომას შეძლებდნენ, მაშინ ადგილობრივი მოსახლეობა მათ წინააღმდეგობას არ გაუწევდა, ამიტომ კართაგენელებმა მთელი ყურადღება ზღვაზე გადაიტანეს, რათა რომაელთა აფრიკაში გადმოსვლა არ დაეშვათ.
ეკნომის კონცხთან ბრძოლა
ძვ. წ. 256 წელს სიცილიის სამხრეთ ნაპირებთან, ეკნომის კონცხთან შეხვდნენ რომაული და კართაგენული ფლოტები. რომაელთა ფლოტში 330 გემი იყო, და მათ კონსულები მარკუს ატილიუს რეგულუსი და ლუციუს მანლიუს ვულსონი ხელმძღვანელობდნენ. კართაგენელთა 350 გემიან ფლოტს კი ჰანონი და ჰამილკარი მეთაურობდნენ.
ლიბიაში გადასვლა
ბრძოლის შედეგად დაზიანებული გემების შეკეთების შემდეგ, რომაელები ლიბიისკენ გაეშურნენ და ქალაქ ასპიდომისთან გადმოსხდნენ. ალყის შედეგად ქალაქი რომაელთა ხელში გადავიდა. რომიდან მოსული ბრძანების თანახმად ლუციუს მანლიუსი ფლოტით და ნადავლით დაბუნდა რომში. აფრიკაში რომაელთა და კართაგენელთა პირველი შეხვედრა ქალაქ ადისთან მოხდა. რომაელები კართაგენელთა ბანაკს ორი მხრიდან დაესხნენ. რელიეფის გამო კართაგენელებმა მხედრები და სპილოები სათანადოდ ვერ გამოიყენეს. რომაულმა პირველმა ლეგიონმა უკან დაიხია და კართაგენელები დაედევნენ, მაგრამ მდევრებს უკნიდან მეორე ლეგიონმა შეუტია და სასტიკად დამარცხა. კართაგენელებმა 18 000 მოკლული და 5 000 ტყვე დაკარგეს. რომაელებმა გაძარცვეს კართაგენელთა ბანაკი. ამის შემდეგ რაღაც პერიოდი კართაგენელები ვეღარ უწევდნენ რომაელებს წინააღმდეგობას. სხვადასხვა ცნობებით რეგულისმა 74-დან 200-მდე ქალაქი ჩაიგდო ხელში.
ამასობაში კართაგენელთა ჯარებს ბერძენი დაქირავებული ჯარისკაცები შეემატნენ. მათ შორის იყო ლაკონიელი ქსანთიპოსი. იგი სათავეში ჩაუდგა კართაგენელებს და რომაელებს შეებრძოლა ქალაქ ტანეტთან. პოლიბიუსის ცნობებით, კართაგენელებს 12 000 ქვეითი, 4 000 მხედარი და 100 სპილო ჰყავდათ. ბრძოლა ტუნისის ტბასთან დაბლობზე გაიმართა, სადაც კართაგენელებს მაქსიმალურად ეფექტურად შეეძლოთ სპილოების და მხედრების გამოყენება. ბრძოლის ადგილამდე რომაელებს გრძელი მარშის გაკეთება მოუწიათ, თან გზაზე მათ მიმდებარე გორებიდან ქვებს ესვროდნენ. ამიტომ ბრძოლის დაწყებისას ისინი უკვე დაღლილები იყვნენ. რომაელებს იმედი ჰქონდათ რომ სწრაფი იერიშით დააბნევდნენ მტერს.
კართაგენელებმა წინ სპილოები დააყენეს, უკან კი ქვეითები იყვნენ, ფლანგებზე კი მხედრობა და მსუბუქად შეიარაღებული დაქირავებული ჯარები განალაგეს. რომაული წყობა ტრადციული იყო, წინ მსუბუქად შეიარაღებული ქვეითები, უკან მძიმედ შეიარაღებულნი, ფლანგებზე კი ცხენოსნები.
კართაგენულმა მხედრებმა საკმაოდ მალე უკუაქციეს რომაელი მხედრები. მარცხენა ფლაგნის რომაელმა ქვეითებმა დაარტყეს კართაგენულ მარჯვენა ფრთას და უკუაქციეს. რომაელთა პირველი როგები სპილოებმა გადათელეს. ხოლო ვინც სპილოებს გადაურჩა, კართაგენელთა ხელში აღმოჩნდა. რომაული ქვეითების უკანა რიგები კი კართაგენული ცხენოსნების ალყაში აღმოჩნდნენ. კონსული მარკუსი და 500 ლეგიონერი კართაგენელებმა ტყვედ აიყვანეს. რომაული არმიიდან 2000 ჯარისკაცი გადარჩა.
ასე დასრულდა რეგულუსის აფრიკული ექსპედიცია. კართაგენელბმა სასტიკად დასაჯეს რომაელთა მხარეს გადასული ადგილობრივი მოსახლეობა. რომაელებმა გადარჩენილი ჯარისკაცების დასახსნელად ფლოტი გაუშვეს ასპიდისკენ და გადარჩენილი ჯარისკაცებითურთ დაბრუნდნენ სიცილიაში.
thumb|right|300px|კართაგენის პოზიციები
კვლავ დაპირისპირება სიცილიაში
კართაგენული ფლოტი ჰასდრუბალის მეთაურობით დაბანაკდა ლილიბეუმთან. კართაგენიდან წამოსული რომაული ფლოტი კი სიცილიის ნაპირებთან ქარიშხალში მოყვა და თითქმის მთლიანად განადგურდა. რომაელებმა 3 თვეში 200 გემი ააშენეს და კონსულების ალულუს ატილუს კალატინუსის და გნეუს კორნელიუს სციპიონ ასინას მეთაურობით სიცილიისგენ გააგზავნეს. ამ ფლოტს ქარიშხალში გადარჩენილებიც შეუერთდნენ და პანორმისკენ გაემართნენ, პანორმა ამ დროისთვის კუნძულზე კართაგენელთა უდიდესი ქალაქი იყო. ალყის და ხანგძლივი ბრძოლის შედეგად რომაელებმა აიღეს ქალაქი. კართაგენელთა ხელში კუნძულის მხოლოდ დასავლეთი ნაწილი დარჩა. thumb|300px|საბრძოლო მოქმედებები 250ან წლებში