cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პალესტინელები
დასახლებები
ისრაელის სახელმწიფოს შექმნამდე, 1948 წელს, პალესტინური სანაპირო არაბულ სოფლებში იყო მიმოფენილი. ასევე ჩრდილოეთით, გალილეი ს ტერიტორია მჭიდროდ იყო დასახლებული. ბედუინები (მომთაბარეები) ძირითადად ნეგევის უდაბნოს ტერიტორიაზე იყვნენ კონცენტრირებულნი. პალესტინის ორ ნაწილად გაყოფის შემდეგ (ისრაელი და დასავლეთ სანაპირო), სანაპირო ტერიტორიაზე მცხოვრები მოსახლეობის დიდი ნაწილი ებრაელი გახდა. იორდანიის ხეობა გაცილებით უფრო ნაკლებად იყო დასახლებული, ვიდრე ხმელთაშუა ზღვის სანაპირო ზოლი. 1967 წელს, არაბეთ - ისრაელის ომის შემდეგ, ისრაელმა დასავლეთ სანაპიროსა და ღაზას სექტორის ოკუპაცია მოახდინა. ისრაელური დასახლებები აშენდა პალესტინის ტერიტორიაზე, ისინი მთლიანი ტერიტორიის 50%-ს  იკავებდნენ. დაახლოებით 125 ათასმა ისრაელმა დაიწყო არაბულ რეგიონზე ცხოვრება. საერთაშორისო სამართლით, ეს დასახლებები უკანონოდ ითვლება და შეიძლება იყოს დემონტაჟებული, როგორც ხანგძლივი მშვიდობის ფასი დასახლებაში.
პალესტინაში ასევე არის უძველესი დროის ქალაქები, როგორებიცაა:  იერუსალიმი (იებუსევის მიერ აშენებული),  იერიქონი (მსოფლიოს უძველესი ქალაქი), ბეთლემი, ბერშიბა, ღაზა და ნაბლუსი (ძველი სამარია).
ისტორია
პალესტინელები არიან ადგილობრივი პრე-ისრაელიტური ხალხებისა და შემდგომში პალესტინის ტერიტორიაზე გამოჩენილი ჯგუფების ნარევი. მიუხედავად იმისა, რომ მეფე დავითმა ძვ. წ. 1000 წელს დაამარცხა ქანაანური და ფილისტინური ქალაქ-სახელმწიფოები, პალესტინელთა პოპულაცია არ განადგურებულა.
არაბული კულტურის გავლენა
ახ. წ. 638 წელს მუსლიმ არაბთა დაპყრობებს  პალესტინაში არაბთა ფართო შემოდინება არ გამოუწვევია, თუმცა ადგილობრივთა კულტურამ ძლიერი არაბიზაცია განიცადა და ბევრი ადგილობრივი ისლამზე მოექცა. არაბთა ინტერესი პალესტინის მიმართ გამოწვეული იყო მათი წინასწარმეტყველის, მუჰამედის ღამის მოგზაურობით იერუსალიმისკენ ახ. წ. 621 წელს. მუჰამედი იმ ადგილიდან, სადაც ადრე ცნობილი, იერუსალიმის ტაძარი იდგა, ამაღლდა, რაც მუსლიმურ კულტურაში იერუსალიმს წმინდა ქალაქის სტატუსს ანიჭებს. როდესაც მუსლიმებმა დაიპყრეს იერუსალიმი, ხალიფა ომარი მივიდა იერუსალიმის პატრიარქ სოფრონთან, მიიღო მისგან ქალაქის გასაღები და დადო ომარის ფიცი. მან დაიფიცა, რომ დაიცავდა წმინდა ადგილებს და ყოველი რელიგიური ჯგუფის თავისუფალ აღმსარებლობას. ომაიანთა დინასტიის პერიოდში (ახ. წ. 661-750) ხალიფა აბდ ალ-მალიქ იბნ მარვანმა მუჰამედის სამოთხეში ასვლის უკვდავსაყოფად სოლომონის ტაძრის ნანგრევებზე ააშენა მეჩეთი, რომელსაც ეწოდა კლდის გუმბათი. კლდის გუმბათი არის უძველესი ნიმუში ადრეისლამური არქიტექტურისა მსოფლიოში. დასავლეთის კედელი, იგივე გოდების კედელი, რომელიც არის სოლომონის ტაძრის ერთადერთი შემორჩენილი ნაწილი, ასევე შეირაცხა მუსლიმთათვის წმინდა ადგილად, ვინაიდან სწორედ აქ მიაბა მუჰამედმა თავისი ცხენი, ალ-ბურაქი. მისი წმინდა სტატუსის გამო, იერუსალიმი არაბთა დედაქალაქი არასდროს გამხდარა. მუსლიმებმა ასევე ებრაელებს დართეს იერუსალიმში დაბრუნების უფლება, რაც რომაელების პერიოდის შემდგომ არ მომხდარა. აბასიანი ხალიფის, ჰარუნ ალ-რაშიდის (786-809) დროს გაიზარდა ევროპელ პილიგრიმთათვის გამოყოფილი სასტუმროების რაოდენობა.
ჯვაროსნები პალესტინაში
იერუსალიმის რელიგიური სტატუსი იზიდავდა უცხოელ დამპყრობლებს, მათ შორის ქრისტიან ჯვაროსნებს, რომელთაც ქალაქი 1099 წელს აიღეს. ფრანკებმა იერუსალიმის ლათინური სამეფო დააარსეს, რომელიც 1187 წლამდე ფუნქციონირებდა. გაარაბებულ ქრისტიან ადგილობრივებსა და ევროპელ ჯვაროსნებს შორის შეუთანხმებლობამ, გაამაგრა პალესტინელ ქრისტიანთა და მუსლიმთა ურთიერთობები, რომელთაც ისედაც მშვიდობიანი თანაცხოვრება ჰქონდათ აქამდე. ლათინური სამეფოს დროს კლდის გუმბათი გადააკეთეს ქრისტიანულ ტაძრად, რომელსაც უწოდეს Templum Domini (უფლის ტაძარი). იერუსალიმი გაათავისუფლა 1187 წელს ეგვიპტისა და სირიის აიუბიდმა სულთანმა, სალადინმა (სალაჰ ალ-დინი). წმინდა ადგილები ისევ მუსლიმურ ოჯახებს ჩაბარდათ, ხოლო ებრაელებს უკვე დიდი რაოდენობით დაბრუნების საშუალება მისცეს.
ჯვაროსნებმა ქალაქი 1229 წლიდან 1244 წლამდე დაიბრუნეს. შემდგომ ეგვიპტელ მამლუქთა დინასტიამ ქალაქი ისევ გაათავისუფლა, მაგრამ 1516 წელს იერუსალიმი და პალესტინა ოსმალთა ხელში ჩავარდა. მათი მმართველობის ქვეშ პალესტინა გაიყო ოლქებად და სირიის პროვინციას შეუერთდა.
ებრაულ-არაბული ურთიერთობები
პალესტინელები ასევე გახდნენ ციტრუსის ფართო მწარმოებლები. 1913 წელს პალესტინური ფორთოხლის 15% ექსპორტზე გადიოდა ებრაელი კოლონისტებით დასახლებული პეტაჩ ტიკვადან, რომელიც იაფა ს ახლოს მდებარეობს. არაბული ნაწილის ეკონომიკური ცენტრი იყო ქალაქი ნაბლუსი, რომელიც ძირითადად ზეთისხილის ზეთსა და საპონს აწარმოებდა. ებრაელების მიერ პალესტინის მიწის შესყიდვამ ცუდი ეფექტი იქონია პალესტინის კეთილდღეობაზე. მას შემდეგ, რაც ებრაელებმა მიწის დიდი ნაწილი შეისყიდეს, არაბი მუშები სამუშაოს გარეშე დარჩნენ.
მიწის პრობლემა გაგრძელებდა ებრაელთა და არაბთა ურთიერთობის გამწვავებას მას შემდეგაც, რაც ბრიტანეთმა ჩაიგდო პალესტინა ხელში. ბრიტანელთა ინტერესი მოდიოდა სუეცის არხის სტრატეგიული მნიშვნელობიდან. პირველი მსოფლიო ომის დროს ბრიტანელებმა დადეს რამდენიმე საიდუმლო შეთანხმება ოსმალთა ტერიტორიების მომავლის შესახებ. ერთ-ერთი შეთანხმება, ბალფურის დეკლარაცია უფლებას აძლევდა ებრაელებს, ჩამოეყალიბებინათ საკუთარი სახელმწიფო პალესტინაში. 1920 წელს, როდესაც ბრიტანელებმა პალესტინაზე კონტროლი მოიპოვეს ერთა ლიგის მანდატით, ბალფურის დეკლარაცია გახდა ოფიციალური დოკუმენტი, თუმცა იგი განსხვავდებოდა ერთა ლიგის მიერ მიცემული მანდატისგან, რომელიც გულისხმობდა ადგილობრივი მოსახლეობის დამოუკიდებლობისათვის შემზადებას, უმრავლესობის მმართველობის ქვეშ. ამ მოვლენებმა დემოგრაფიული ცვლილებები გამოიწვია. 1922 წლის აღწერის თანახმად პალესტინის პოპულაცია იყო 752,000, საიდანაც 660,000 იყო არაბი, ხოლო 84,000 ებრაელი. არაბთა პოპულაცია მოიცავდა 71,000 ადგილობრივ ქრისტიანს, რომელთან პალესტინის მუსლიმი საზოგადოების მსგავსი სოციოკულტურული ნიშნები ჰქონდა. მეორე მსოფლიო ომის ბოლოსკენ პალესტინელთა პოპულაცია გაიზარდა ორ მილიონამდე. 1946 წლისთვის პალესტინაში ცხოვრობდა 1,269,000 არაბი და 608,000 ებრაელი. დაახლოებით 70,000 ებრაელი იყო ომის შემდგომ პერიოდში შემოსული არალეგალი იმიგრანტი. ბრიტანელების პოლიტიკის გამო, ებრაელ იმიგრანტებთან დაკავშირებით, ადგილობრივი არაბი მოსახლეობა მათთან არ თანამშრომლობდა.1922 წელს სერ ჰერბერტ სამუელის შემოთავაზებული კონსტიტუცია უარყვეს როგორც მუსლიმმა, ასევე ქრისტიანმა პალესტინელებმა.
ერთადერთი ორგანო, რომელიც პალესტინელთა ინტერესებს იცავდა, იყო მუსლიმთა უზენაესი საბჭო, რომელიც მუსლიმთა ქონებასა და სასამართლო სისტემას განაგებდა. ამ ინსტიტუტის არჩევითი ლიდერი იყო ამინ ჰუსეინი, რომელიც უმაღლესი რელიგიური ავტორიტეტი და პალესტინური საზოგადოების ერთპიროვნული ლიდერი გახდა. იგი საბჭოს სათავეში მოვიდა 1936 წლის არაბთა აჯანყების შემდგომ, როგორც მუსულმანთა, ისევე ქრისტიანთა წარმომადგენელი.
ძალადობის პირველი ნიშნები არაბთა და ებრაელთა შორის იყო რევიზიონისტი სიონისტების მცდელობა, გაევრცოთ ებრაელთა უფლებები გოდების კედელზე, ვლადიმირ ჯაბოტინსკის მეთაურობით. ამ მოვლენების გამოძიებით იყო დაკავებული ბრიტანელთა საპარლამენტო კომისია, რომელმაც დაასკვნა, რომ სიონისტთა შეუზღუდავმა იმიგრაციამ და მიწების შესყიდვამ გააღარიბა პალესტინელი გლეხები, რამაც მათი განრისხება გამოიწვია. არაბთა აჯანყებამ ბრიტანელები მიიყვანა იმ დასკვნამდე, რომ უნდა მოეწვიათ პილის კომისია, პირველი კომისია, რომელმაც პალესტინის არაბულ და ებრაულ ნაწილებად გაყოფის იდეა წარმოადგინა. პილის კომისიამ სახნავ-სათესი მიწის 20% გაუნაწილა ებრაელებს, ხოლო 80 - არაბებს. კომისიამ ასევე რეკომენდაცია გაუწია იერუსალიმისა და ბეთლემის ინტერნაციონალიზაციაას. არაბთა უზენაესი საბჭო და არაბული მთავრობები ამის წინააღმდეგები იყვნენ.
1942 წლისთვის ებრაელებმა დახმარების მისაღებად ბრიტანეთიდან ამერიკის შეერთებული შტატებში გადაინაცვლეს. სიონისტების კონფერენცია 1942 წელს ჩატარდა სასტუმრო ბილტმორში, ნიუ-იორკში. კონფერენცია ღიად შეეხო პალესტინაში ებრაული სახელმწიფოს ჩამოყალიბების საკითხს და იყო მცდელობა შტატების ძლიერი პოლიტიკური პარტიებისა და კონგრესის წევრების გადმობირებისა. ნაცისტური ჰოლოკოსტის მოვლენებმა მსოფლიო ლიდერების დიდი ნაწილი მოაქცია იმ პოზიციაზე, რომ აუცილებელი იყო ისრაელისთვის სახელმწიფოობრიობის მინიჭება. მას შემდეგ, რაც ბრიტანეთის მთავრობამ მიიღო გადაწყვეტილება პალესტინიდან გამოსვლის შესახებ, ისღა იყო დარჩენილი გაეროს ისრაელის დამოუკიდებლობა გამოეცხადებინა. შეიქმნა სპეციალური 11-კაციანი კომიტეტი, რომელსაც პალესტინის შესახებ რჩევები უნდა მიეცა გენერალური ასამბლეისთვის. დასკვნა მიიღეს 8-კაციანი უმრავლესობითა და 3-კაციანი უმცირესობით. ამ დასკვნით 1947 წლის 29 ნოემბერს პალესტინის ტერიტორია გაიყო ებრაულ და არაბულ ნაწილებად, ხოლო იერუსალიმი და ბეთლემი დამოუკიდებელ ქალაქებად გამოცხადდა. ამერიკის შეერთებული შტატებიცა და საბჭოთა კავშირიც ამის მომხრედ გამოვიდა.
პალესტინელები აღაშფოთა იმ ფაქტმა, რომ უცხოურმა ორგანიზაციამ მათი მიწის ნახევარი სხვას მისცა, მათთან კონსულტაციის გარეშე. გაეროს წევრ არაბულ სახელმწიფოებს იერუსალიმის მგდომარეობაზე პროტესტი არ გამოუთქვამთ. ამავე წელს აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიშში ჯორჯ. ფ. კენანი წინასწარმეტყველებდა, რომ პალესტინის გახლეჩა ომის გარეშე არ დამთავრდებოდა. მალევე გაჩაღდა შეიარაღებული დაპირისპირებები ებრაელებსა და როგორც პალესტინელ, ისე სხვა არაბებს შორის. ებრაელები არა მხოლოდ ინარჩუნებდნენ გაეროს მიერ მინიჭებულ საზღვრებს, არამედ ფართოვდებოდნენ კიდეც გალილეისა და ნეგევის ტერიტორიებზე. გაერთიანებული ერების გეგმით, პოპულაციის მესამედს, ანუ ებრაელებს ერგო ტერიტორიის ნახევარი. ებრაელთა საზოგადოება კი ამ დროს ფლობდა ხნა-თესვისთვის გამოსადეგი მიწის 20 პროცენტს, რომელიც პალესტინის ტერიტორიის 6 პროცენტს შეადგენდა. კონფლიქტის დასასრულს ეგვიპტელთა არმია აკონტროლებდა ღაზას სექტორს, ხოლო იორდანელ არაბთა ლეგიონი ინარჩუნებდა აღმოსავლეთ პალესტინასა და აღმოსავლეთ იერუსალიმს. არაბულმა სახელმწიფოებმა დადეს დროებითი ზავი ახალშექმნილ ისრაელთან. მალევე ტრანსიორდანიამ შეიცვალა სახელი და გახდა ჰაშემიტური იორდანიის სამეფო. ადგილს მდინარე იორდანეს აღმოსავლეთით ეწოდა აღმოსავლეთ ნაპირიმ ხიკი დასავლეთით - დასავლეთ ნაპირი.
1947-1948 წლების არაბ-ებრაულმა ომმა გამოიწვია ახლო აღმოსავლეთში ერთ-ერთი უდიდესი იძულებითი გადასახლებების ნაკადი. საკუთარი მიწა-წყლიდან გაძევებული პალესტინელების რაოდენობა მერყეობდა 500,000-სა და 750,000 ადამიანს შორის. ზოგიერთი წყაროს თანახმად არაბთა 80 პროცენტი ლტოლვილობაში აღმოჩნდა. 125,000-დან 150,000 კაცამდე დარჩა სახნავ-სათესი მიწის გარეშე, მაგრამ შეინარჩუნა საცხოვრებელი. ისრაელი უარს აცხადებდა ლტოლვილების დაბრუნებასა და მათთვის კომპენსაციების გაწევაზე, რასაც მათ გაერო სთავაზობდა. ერთადერთი არაბული სახელმწიფო, რომელმაც ლტოლვილებს მოქალაქეობა მისცა, იყო იორდანია. დანარჩენი ქვეყნები ერიდებოდნენ პალესტინელი არაბებისთვის მოქალაქეობრივი უფლებების გახანგრძლივებას, რათა ხელი არ შეეშალეთ მათი სამშობლოში დაბრუნების პროცესისთვის.
არაბთა ლიგამ პალესტინის მმართველად აღიარა ღაზაში დაფუძნებული ერთიანი პალესტინის მთავრობა, რომელიც 1957 წლამდე ფუნქციონირებდა. ამ მთავრობას მართავდა ამინ ჰუსეინის მოადგილე, აჰმად ჰილმი აბდ ალ-ბაქი. ამ მთავრობას მფარველობდა ეგვიპტური სამხედრო ხელისუფალი. 1964 წლისთვის გამოჩნდა ახალი, პალესტინური სახელისუფლებო ორგანო - პალესტინის გათავისუფლების ორგანიზაცია, რომელსაც აჰმად შუკეირი მეთაურობდა. ორგანიზაციის შექმნა მოხდა ეგვიპტის პრეზიდენტის, გამალ აბდელ ნასერის დაჟინებული მოთხოვნით. ეგვიპტელებთან კონფლიქტის გამო შუკეირის 1968 წელს გადადგომა მოუწია.
ამ წლების განმავლობაში ახალი პგო გამოჩნდა, იასირ არაფატის, ფატაჰის ლიდერის ხელმძღვანელობით, ეს იყო საომარი, მიწისქვეშა ორგანიზაცია. ახალმა პგო-მ უარყო არაბული მთავრობის ნდობა და წინ წამოწია შეიარაღებული ბრძოლის პრინციპი. იორდანიაში მცირე დარჩენის შემდეგ,  მათთან კონფლიქტმა პგო-ს არმია ლიბანში წაიყვანა, სადაც ისინი თავის თავს უწევდნენ რეკომენდაციას პალესტინელი დევნილების ბანაკებში. ლიბანის სამხრეთ ნაწილიდან ისრაელზე განხორციელებულმა სამხედრო მოქმედებებმა გამოიწვია ისრაელის საპასუხო შეტება 1982 წელს. პგო იძულებული გახდა დაეტოვებინა ლიბანი და გადასულიყო ტუნისში ამერიკის შეერთებული შტატების დახმარებით. ომის ბოლო დღეებში, ისრაელების შეჭრამ ბეირუთში, გამოიწვია პალესტინის მოსახლეობის მასიური ხოცვა საბრასა და შატილის დევნილთა ბანაკებში. პგო-ს რეაბილიტაცია იყო ნელი პროცესი, რომელიც 1974 წელს დაიწყო. ამ წლის განმავლობაში არაბებმა ჩაატარეს სხდომა რაბათში, მაროკოში, სადაც პგო პალესტინელი ხალხის ერთადერთ წარმომადგენლად ცნეს. ასევე, 1974 წელს გაერთიანებულმა ერებმა პგო-ს დამკვირვებლის სტატუსი მიანიჭა. გაერთიანებულმა ერებმა ასევე ცნო პალესტინელი ხალხი ხელშეუხებლად და ამას დიდი სიმბოლური დატვირთვა ჰქონდა, რადგანაც პირველ რიგში გაერთიანებულმა ერებმა დაყო პალესტინა. ინტიფადას აჯანყებამ 1987 წელს, დასავლეთ სანაპიროსა და ღაზას სექტორში, პგო-ს კიდევ ერთი შესაძლებლობა მიანიჭა, მას უკვე შეეძლო საერთაშორისო საზოგადოებაში.
პგო-მ თავი სახელმწიფოდ გამოაცხადა და ცდილობდა მოეპოვებინა აღიარება აშშ-საგან, რომელიც შემდგომ მიენიჭა ისრაელის ცალმხრივი აღიარებიდან და უსაფრთხოების საბჭოს რეზოლუციიდან 242. სპარსეთის ყურის ომის შემდეგ 1991 წელს, პგო დათანხმდა მიეღო მონაწილეობა აშშ-ს მიერ ჩატარებულ ახლო აღმოსავლეთის მშვიდობის კონფერენციაზე. ამ მოლაპარეკებების განმავლობაში, ნორვეგიის მთავრობის შუამგდომლობით გაიხსნა საიდუმლო არხი ისრაელისკენ. 1993 წელს ისრაელმა და პგო-მ ხელი მოაწერეს ხელშეკრულებას, რომლის თანახმადაც პალესტინა-ისრაელის კონფლიქტი მოგვარებულად ითვლებოდა და ახლად შექმნის პალესტინის ეროვნულ ადმინისტრაციას ავტონომიური მმართველობის უფლება ღაზას სექტორსა და იერიქონში. ისევე როგორც იერუსალიმში, დარჩენილი დასავლეთ სანაპიროს მომავლის შესახებ მოლაპარაკებები უნდა შემდგარიყო.
მშვიდობიან მოლაპარაკებებს ოსლოში ხელს უშლიდა ის ფაქტი, რომ ორივე მხარე ვერ თანხმდებოდა ისეთ საკითხებზე, როგორებიცაა: პალესტინის ტერიტორიაზე საზღვრების დამტკიცება, წყლის რესურსების კონტროლი დასავლეთ სანაპიროზე, ასევე ვერ შეთანხმდნენ იერუსალიმის მომავალზე, ისრაელის დასახლებებზე, ყველაზე მთავარი კი რაზეც ვერ შეთანხმდნენ იყო პალესტინელი დევნილებისათვის დაბრუნების უფლების მინიჭება. პალესტინელებს შეეძლოთ ჩაეტარებინათ ერთი არჩევნები 1996 წელს, როდესაც პგო-მ მოიგო ახალი საკანონმდებლო საბჭოში ადგილების უმრავლესობა. საყურადღებოა ის ფაქტი, რომ მშვიდობიანმა მოლაპარაკებებმა გამოიწვია მმართველობის ნელ-ნელა პალესტინელებზე გადაცემა. უკვე 1999 წლის ზაფხულისთვის საბოლოო სტატუსის დასადგენად ჩატარდა კრება დავითის ბანაკში, რომელსაც პრეზიდენტი კლინტონი აფინანსებდა, მაგრამ მათ ვერ შეძლეს ამ ორ სახელმწიფოს შორის არსებული განხეთქილების გადალახვა. სიტუაცია ტერიტორიებთან დაკავშირებით დროთა განმავლობაში უარესდებოდა და იძაბებოდა. არალეგალური ისრაელური დასახლებები არაბეთის ტერიტორიაზე უფრო და უფრო იზრდებოდა და ახალი საცხოვრებლები შენდებოდა, იმ დროს, როდესაც  ისრაელის ჩანაწერი ადამიანის უფლებების შესახებ, ოკუპირებულ ტერიტორიაზე ნელ-ნელა უარესდებოდა. საეჭვო პრაქტიკები, ისეთები, როგორიც იყო კოლექტიური დასჯა, პალესტინის მოსახლეების გამიზნული მკვლელობები და საომარი თავდასხმები პალესტინის ტერიტორიაზე არ ცხრებოდა.
აღსანიშნავია ის ფაქტი, რომ 2002 წლისთვის, პეა (პალესტინის ეროვნული ადმინისტრაცია) ძლიერ დასუსტებული იყო შარონის მთავრობის არაერთი საომარი დარტყმით. ახალმა ისლამურმა დაჯგუფებებმა, რომლებიც ძირითადად იმყოფებოდნენ ღაზას სექტორში და სრულიად დამოუკიდებელი იყვნენ პეა-საგან გეგმავდნენ და უფრო და უფრო ხვეწდნენ მათ საომარ ძალებს და სამხედრო წინააღმდეგობის მაღალი დონე ჰქონდათ.
კომერციული საქმიანობები
ისრაელის სახელმწიფოს შექმნამდე და პალესტინელების დარბევამდე, მოსახლეობის 60% სასოფლო სამეურნეო საქმიანობით და საკვები პროდუქციის წარმოებით იყო დაკავებული. სოფლის ხელნაკეთები წარმოადგენდა ქარგვის მდიდად და უძველეს ტრადიციას. სადაფი (ნიჟარის შიდა შრე, განსაკუთრებული სახეობაა მარგალიტი) და ზეთისხილის ხის ნიმუშები ფართოდ იყო გავრცელებული ქალაქებში. 1948 წლის შემდეგ, მას შემდეგ რაც პალესტინელები დევნილები გახდნენ, მათი კვება შეიზღუდა ყოველდღიური რაციონით, რომელსაც გაერთიანებული ერები აწვდიდნენ. გამოცდილი და განათლებული დევნილები გახდნენ პროფესიონალები და დაიწყეს მუშაობა სპარსეთის ყურის ნავთობის ქვეყნებში.
პალესტინაში აქვთ პატარ-პარტარა მიღწევები მრეწველობაში, ესენია: კვების მრეწველობა, ნავთობის მრეწველობა, სამთო საქმე, განსაკუთრებით მკვდარი ზღვის არეში, მინის მრეწველობა, ყურადღება ექცევა აგრეთვე ხელობას და ხელით შემოქმედებას, რაც დაკავშირებულია ტურიზმთან.
1948 წლამდე პალესტინას ეგვიპტესა და აღმოსავლეთის სხვა შუა მხარეებში გაჰქონდა ციტრუსი. ხილი, ბოსტნეული, ხელის საპონი და ზეთისხილი მათავარი სავაჭრო მასალა არაბულ ბაზარზე მას შემდეგ რაც „დასავლეთ ნაპირის“ ხალხი გავრცელდა მთელს იორდანეში. 1967 წლიდან ეს არეალი გახდა ისრაელის საქონლის გასავალი.
პალესტინელი სოფლის ქალები და მომთაბარე ბედუინების ქალები ყოველთვის იღებდნენ მონაწილეობას სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობებში. დიდ ქალაქებში სულ უფრო და უფრო იზრდებოდა ინტეგრაცია გენდერულად სპეციფიკური პროფესიებზე, როგორებიცაა: მასწავლებლობა, ძიძად მუშაობა და კლერიკალობა. პალესტინელი ქალების მუშაობდნენ როგორც მასწავლებლები სპარსეთის ყურის არეში. 1967 წლიდან, „დასავლეთ ნაპირის“ (ანუ აზიის დასავლეთი ნაწილის, რომელიც ესაზღვრება ხმელთაშუა ზღვას) ქალები ჩაებნენ ისეთ სამუშაოებში როგორიცა არის: საემიგრაციო სამუშაოები, კვების მრეწველობა და ტანსაცმლის ინდუსტრია. ქალები აგრეთვე ხდებოდნენ ოჯახის თავები, მას შემდეგ რაც ხდებოდა პალესტინელი მამაკაცების გადასახლება ან დაპატიმრება.
მიწების განაწილება
ბრიტანულ პერიოდამდე სამი ტიპის მიწათმფლობელობა იყო, პირველ რიგში არსებობდა საჯარო მიწები (miri), შემდეგ იყო კერძო საკუთრებაში მყოფი ნაკვეთები (mulk) და ბოლოს სახელმწიფო და კერძო მიწები (musha), რომლებზედაც გლეხები მუშაობდნენ. მიწებზე რაიმე კულტურის გაშენება 1940-იან წლებში ინგლისელებმა აკრძალეს, რადგან ინდივიდების საკუთრებაში მყოფი მიწების ყიდვა გაყიდვა გაემარტივებინათ. ებრაელებისთვის მიწების ყიდვა გალილეის რეგიონში გაცილებით უფრო მარტივი გახდა. 1967 წლის შემდეგ მიწები, რომლებიც ოსმალეთს ეკუთვნოდა, ბრიტანეთისა და იორდანიის მთავრობებმა ისრაელის მოსახლეობას გადასცა.
თვითგამოხატვა
სოფლებში მუსიკას ყოველთვის ასრულებენ ტრადიციულ ინსტრუმენტებზე, მაგალითად მათი ტრადიციული ინსტრუმენტია ფლეიტა, დასარტყამი, არფა. პგო-ს (პალესტინის გათავისუფლების ორგანიზაცია) გამოჩენიდან მათი სიმღერები ძირითადად პატრიოტულ ხასიათს ატარებს. 1948 წლიდან პალესტინაში ხელოვნება ჰყვაოდა, რამდენიმე ხელოვანმა ნახატზე აღწერა პალესტინელ ლტოლვილთა გამოცდილება. პგო-მ ხელი შეუწყო პოლიტიკური პოსტერის ხელოვნებას და მსოფლიოს ბევრ ადგილას ფლობს ექსპონატებს.
= ნათესაობრივი კავშირები = ძირითადი ერთეული პალესტინურ საზოგადოებაში არის ოჯახი, მაგრამ ხშირად გამოიყენება სიტყვა სოფელი, როგორც ოჯახის გაფართოებული ვარიანტი. დიდი ხნის განმავლობაში მიმდინარე პოლიტიკურმა არეულობებმა გამოიწვია ოჯახის გაძლიერება. ნათესაური კავშირის მქონე დაჯგუფებები, როგორებიც იყო ოჯახები და კლანები,  იმის მიუხედავად, რომ გაიზარდა ურბანიზაცია და მობილობა, მაინც გადარჩნენ. 1948 წელს მთელი ოჯახები და კლანები ერთი სოფლიდან გადასახლდნენ ერთ ლტოლვილთა ბანაკში.
საზოგადოდ პალესტინელები არიან მონოგამები (ანუ ერთი ცოლი ჰყავთ), არიან ასევე პოლიგამებიც, რომლებიც ისლამის მიმდევრები არიან. ქორწინება შედეგად იქმნება ოჯახი, მაგრამ ინდივიდუალური სტატისტიკა ჩვენ არ მოგვეპოვება. 1931 წლის სტატისტიკა გვიჩვენებს რომ ადრეული ქორწინება იყო იშვიათი. საშუალო ასაკი ქორწინების მუსლიმებს შორის იყო 20 წელი ქალებში და 25 წელი კაცებისთვის. XX საუკუნის შუა ხანებამდე უპირატესობა ენიჭებოდა და დაშევებული იყო ქორწინება პირველ ბიძაშვილებში.
ქორწინების შემდგომ წყვილი ცხოვრობს ქმრის ოჯახში. ქალი უბრუნდება თავის ოჯახს, მაშინ და მხოლოდ მაშინ, როდესაც იგი ეყრება საკუთარ მეუღლეს ან ქვრივდება. მიუხედავად ოჯახის წევრების გეოგრაფიული დაშორებისა, მამრის ავტორიტეტი ყველა საკითხში განიხილება ისე როგორც მთავარი. წყვილთან ერთად, ოჯახში თავისუფლად შეიძლება ცხოვრობდნენ ბებო, პაპა და ამასთანავე დაუოჯახებელი ბიძა ან კიდევ მამიდა.
თანამედროვე პალესტინაში ოჯახში მამაკაცისა და ქალის როლის განსაზღვრა ძალზედ რთული არის, რაც განპირობებულია პალესტინელი ხალხის გაფანტული გეოგრაფიული მდებარეობით. ოჯახში მამაკაცისა და ქალის როლის დასადგენად გამოიკითხა სამი სხვადასხვა გეოგრაფიულ ადგილას მცხოვრები ხალხი. ძირითადად კი, ლტოლვილი ქალები, რომლებიც ცხოვრობდნენ დასავლეთ სანაპიროზე, ასევე ლტოლვილი ქალები, რომლებიც ცხოვრობდნენ ღაზას სექტორში და აგრეთვე არა-ლტოლვილი ქალები, რომლებიც ასევე ცხოვრობდნენ ღაზას სექტორში. აღსანიშნავია ის ფაქტი, რომ მიუხედავად ამ ხალხის სხვადასხვა გეოგრაფიულ ადგილზე ცხოვრებისა, ამ სამ გეოგრაფიულ ჯგუფსს შორის არაფერი არ შეცვლილა.
გამოკითხულ ქალთა 77%-მა აღნიშნა, რომ მისი მეუღლე მთლიანად იყო პასუხისმგებელი ფინანსურ მხარეზე და რომ ოჯახში მთავარი შემომტანი მისი ქმარი იყო, ხოლო მას თვითონ კი ევალებოდა ოჯახის საქმეების მოწესრიგება. პალესტინელ რესპოდენტთა 11%-მა აღნიშნა, რომ უმეტესწილად ქმრები იყვნენ მთავარი შემტანები ოჯახში, თუმცა მათაც მიუძღვოდა გარკვეული წვილი ოჯახის ეკონომიკის განვითარებაში. გამოკითხულთა მხოლოდ 12%-მა აღნიშნა, რომ ოჯახში ცოლსაც და ქმარსაც თანაბარი რაოდენობის თანხა შეჰქონდათ. უნდა ითქვას, რომ ამ უკანასკნელში ქმარი ან სასჯელს იხდიდა, ან დეპორტირებულ იქნა ქვეყნიდან ან სულაც არ შეეძლო ფიზიკურად მუშაობა და შებამისად ოჯახის მთავარი მარჩენალი ვერ იქნებოდა.
ოჯახში დარჩენილი დანარჩენი სამუშაოები ისეთი, როგორიცაა ბავშვის მოვლა, მისი დისციპლინით აღზრდა და ნათესავების, ახლობლების მონახულება თანაბრად არის გადანაწილებული ქმარსა და ცოლსს შორის. რომ შევაჯამოთ, ტრადიციულ პალესტინურ ოჯახში, ძირითადად კაცს ევალება ფინანსურად დაეხმაროს ოჯახს და გაამყაროს ოჯახის ეკონომიკა, ხოლო ქალს კიდევ უზრუნველყოს საოჯახო საქმეები.
ერთადერთი გზა, რომ ქალს ჰქონდეს წვდომა რაიმე საკუთრებაზე ეს არის მშობლების მიერ მემკვიდრეობით დატოვილი ქონება. თუმცა, აღსანიშნავია ისიც, რომ გავრცელებული კანონების თანახმად ქალს აქვს უფლება მემკვიდრეობით მიიღოს ქონება, როგორც სისხლით ნათესავებისგან ასევე ქმრისგანაც. მიუხედავად ამ ყველაფრისა ქალებს, უჭირთ წამოაყენონ თავისი უფლებები უძრავი ქონების ფლობაზე. ქალაქში დასახლებულ ქალები ხშირ შემთხვევაში უფრო თამამები არიან საკუთარი ქონების მოთხოვნაზე, ვიდრე ქალები, რომლებიც დასახლებულნი არიან სოფლებში.
ბავშვები სოციალიზებული არიან სხვადასხვა თაობებში, თვითონ ოჯახში და ზოგადად გენდერულ ხაზებში, ასევე სოციალიზებული არიან განათლების სისტემის სხვადასხვა რგოლში და ერთობაში.
სოციალური მოწყობა
1948 წლამდე, პალესტინელები იყვნენ დაყოფილნი კლასობრივ ხაზებად, რომელიც ძირითადად იყო განსაზღვრული მატერიალური სიმდიდრით. ქრისტიანულ საზოგადოებაში, კლასთა დიფერენცირება მოხდა უფრო მეტად მოხდა განათლების დონეზე დაყრდნობით, ვიდრე ქონებრივი სიუხვის. მუსლიმური და ქრისტიანული საზოგადოებებს ერთმანეთში ყოველთვის აკავშირებდა ნაციონალური ბრძოლა. პალესტინურმა დიასპორამ 1948 წლის შემდეგ იქონია მკვეთრი ზრდა. ინტენსიურმა ტერიტორიების დაკარგვამ შეასუსტა მიწათმფლობელური კლასი. განათლება ძალზედ დაფასებულია პალესტინაში და მიჩნეულია როგორც მოძრავი ქონება. ის არის გადამწყვეტი ფაქტორი პალესტინურ საზოგადოებაში თავის დამკვიდრებისა. დღეს, არსებობს ფართო პროფესიული კლასი, რომელიც აყვავდა შექმნილი სამუშაო ატმოსფეროთი სპარსეთის ყურის ქვეყნებში.
პოლიტიკური მოწყობა
პალესტინელები, რომლებიც ცხოვრობენ დასავლეთ სანაპიროს ტერიტორიაზე, არიან ისრაელის მთავრობის დაქვემდებარების ქვეშ, ხოლო ღაზას სექტორში და იერიქონში-ში მცხოვრები პალესტინელები კი ემორჩილებიან პალესტინის ნაციოალურ ადმინისტრაციას. იორდანიაში, ისინი შეადგენენ მოსახლეობის 60-70% და არიან სრულუფლებიანი მოქალაქენი. სხვა არაბულ ქვეყნებში, პალესტინელები არიან უცხოელი-რეზიდენტები, რომლებიც დროებით არიან მანდ და უწევთ თან ატარონ სამოგზაურო დოკუმენტი. დასავლეთ სანაპიროს ტერიტორიაზე და იერუსალიმში მცხოვრები პალესტინელები არიან იორდანიის თანამემამულენი. ღაზაში ისინი მოქალაქეობის არმქონეებად ითვლებიან, ხოლო ისრაელში ებრაული სახელმწიფოს მოქალაქეები არიან.
1967 წლიდან, ღაზაში და დასავლეთ სანაპიროს ტერიტორიაზე, პალესტინელი ხალხი ცხოვრობს ისრაელის მილიტარისტული ძალების მმართველობის ქვეშ. ის ვინც ცხოვრობდა არაბულ იერუსალიმში, რომელიც შემდგომ 1967 წლიდან შეურთდა ისრაელს, აქვთ უფლება, რომ მიიღონ მონაწილეობა მუნიციპალურ არჩევნებში, თუმცა მათ არ შეუძლიათ დაფიქსირდნენ ეროვნულ არჩევნებში. იმიტომ, რომ იერუსალიმის არაბები, ამავდროულად არიან იორდანიის მოქალაქენი, მათ არ მოსწონთ ისრაელის სამოქალაქო პრიველეგიები. ისრაელმა ნება დართო ერთ ტურიან მუნიციპალურ არჩევნებს დასავლეთ სანაპიროს ტერიტორიაზე და ღაზაში 1976 წელში, თუმცა მაგის შემდეგ უმეტესი ქალაქის კონსული იმართება ისრაელის მილიტარისტული ოფიცრების მიერ. ისლამური რელიგიური ინსტიტუციები იერუსალიმში და დასავლეთ სანაპიროს ტერიტორიაზე, რომლებიც არიან დაკავშირებულნი იორდანიასთან, არიან უმაღლესი მუსლიმური კონსულის იურისდიციის ქვეშ. ისრაელში, პალესტინელები სრულ უფლებიანი მოქალაქეები არიან, თუმცა ისინი განიცდიან ხშირი მიწების კონფესკაციას, მოხსნას მილიტარისტული სამსახურდან და უმაღლესი პოლიტიკური ოფისიდან.
შემდეგი მეცნიერი-ავრამ ბორნსტეინი თავის ნაშრომში „დასავლეთ ნაპირისა და ისრაელს შორის მწვანე ხაზის გადაკვეთა“ საუბრობს პალეტინელების ცხოვრებაზე მწვანე ხაზის ორივე მხარეს, ისრაელსა და  „დასავლეთ ნაპირზე“. ის საუბრობს თუ როგორ ხდება საზღვრის დემარკაცია და როგორ ხდება იდენტიფიკაცია იმ ხალხისა რომლებიც ცხოვრობენ სხვადასხვა მხარეს. საზვარი ასევე არეგულირებს ქალაქიდან დინებას მუშებისა და ფართო მოხმარების საქონელის ისრაელის მხარეს და ამიტომ ეს არის ძალიან მნიშვნელოვანი ფაქტორი ისრაელის ეკონომიკაში. პოლიტიკა აქ უფრო ნაკლებია. უფრო მეტი მნიშვნელობა აქვს ლოკალურ ოჯახებს, მიგრანტებსა და მათ საქმიანობას, ისრაელ-პალესტინას შორის კავშირებს.
რელიგიური მოწყობა
პალესტინის მოსახლეობის ორ მესამედს მუსლიმები შეადგენენ, მათი უმრავლესობა სუნიტები არიან მაგრამ ასევე გვხვდება პატარა დრუზების დაჯგუფებები. აღსანიშნია ის ფაქტი, რომ ქრისტიანეტიც საკმაოდ ბევრნი არიან, მთელი მოსახლეობის თითქმის ერთი მესამედი, მაგრამ აქ მცოხვრები მუსლიმები და ქრისტიანები, ყოველთვის ჰარმონიაში ცხოვრობდნენ. მეომარი ისლამური ჯგუფები, ისეთები, როგორებიც ჰამასები არიან, დროთა განმავლობაში იზრდებოდა, ეს  ხალხში ახალ ფენომენს წარმოადგენდა
პალესტინელი მუსლები მიიჩნევენ საკუთარ თავს მუსლიმური წმინდა ადგილების მცველებად, აქედან ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეულებია კლდის გუმბათი, რომელიც მიჩნეულია მესამე ყველაზე წმინდა ადგილად ისლამურ სამყაროში. მათ ასევე ანალოგიური ხედვა გააჩნიათ ქრისტიანული ძეგლების მიმართ, როგორებიცაა მაცხოვრის შობის ტაძარი და ქრისტეს საფლავის ტაძარი.
სქოლიო
კატეგორია:არაბები კატეგორია:მსოფლიოს ხალხები
171
თარიღი უცნობია
*
ვილიანოვა
ვილიანოვა (Villanova, Vilanova) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის რიბაგორსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 6,90 კმ². მოსახლეობა — 174 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
Pristomyrmex largus
Pristomyrmex largus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pristomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ლაშა ფარღალავა
ლაშა ფარღალავა (დ. 7 თებერვალი, 1987, რუსთავი, საქართველო) — ქართველი კალათბურთელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი კალათბურთელები კატეგორია:დაბადებული 7 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1987
Il mucchio
Il mucchio — ბიაჯო ანტონაჩის მეხუთე სტუდიური ალბომი, რომელიც 1996 წლის 16 სექტემბერს გამოვიდა ლეიბლზე Polygram. ალბომში შესული ყველა სიმღერის ტექსტისა და მუსიკის ავტორი ბიაჯო ანტონაჩია, გარდა სიმღერისა "Happy family", რომელიც ლუკა კარბონისა და ანტონაჩის ერთობლივი ნამუშევარია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოპ-ალბომები კატეგორია:ბიაჯო ანტონაჩის ალბომები კატეგორია:1996 წლის ალბომები
ტუნგუსკა (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტუნგუსკა შეიძლება აღნიშნავდეს :
1996 წელი მუსიკაში
ჰიტი სინგლები
კატეგორია:1996 წელი მუსიკაში
ალჟირი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ალჟირი შესაძლოა აღნიშნავდეს ერთ–ერთს ქვემოთ ჩამოთვლილთაგან:
ორეგონის ხელშეკრულება
ორეგონის ხელშეკრულება – დაიდო 1846 წლის 15 ივნისს, ქალაქ ვაშინგტონში, აშშ-სა და დიდი ბრიტანეთის და ირლანდიის სამეფოს შორის. ხელშეკრულების საფუძველზე დადგინდა საზღვრები ამ ორ სახელმწიფოს შორის. საზღვარი იწყებოდა როკის მთებიდან და სრულდებოდა ხუან დე ლუკას სრუტემდე.
სენუსი
მინი|ლიბიის მეფის იდრისის სამეფო სტანდარტი სენუსი ან სანუსი (السنوسية) — მუსლიმანური პოლიტიკურ-რელიგიური ორდენი ლიბიასა და სუდანში. სენუსი მექაში 1837 წელს დიდმა სენუსმა სეიდმა მუჰამად იბნ ალი ას-სენუსმა დააარსა. სენუსის მისანი იყო ისლამის როგორც სულიერი თვალსაზრისით გაძლიერება ასევე მისი პოლიტიკურ ცხოვრებაში ჩართვა. სენუსი 1902-1913 წლებში ებრძოდა როგორც საჰარაში ფრანგული ექსპანსიას ასევე 1911 წელს ლიბიაში იტალიური კოლონიზაციას. პირველი მსოფლიო ომის დროს სენუსი ებრძოდა ბრიტანეთს ეგვიპტესა და სუდანში. 1951 წელს სენუსის დამფუძნებლის შვილიშვილი იდრის I გახდა ლიბიის მეფე. 1969 წელს იდრის პირველი ჩამოაგდო მუამარ კადაფიმ.
ლიტერატურა
კატეგორია:სენუსი კატეგორია:ლიბიის ისტორია
ტერიტორიული ზღვა
ტერიტორიული ზღვა, ან ტერიტორიული წყლები — სანაპიროს მიმდებარე ზოლი ზღვაში, რომლის სიგანე 12 საზღვაო მილს არ აღემატება (აითვლება საწყისი ხაზებიდან). ტერიტორიული ზღვა მიიჩნევა სანაპირო სახელმწიფოს სუვერენულ ტერიტორიად იმ განსხვავებით, რომ უცხო სახელმწიფოთა გემებს აქვთ მასში მშვიდობიანი გავლის უფლება.
სანაპირო სახელმწიფოს უფლება არ აქვს დააწესოს რაიმე მოსაკრებელი ან გადასახადი მის ტერიტორიულ ზღვაში გემების მშვიდობიანი გავლისათვის. თუმცა ნავიგაციის უსაფრთხოების, ზღვის გარემოს დაცვის ან სხვა პატივსადები მიზნით მას შეუძლია დააწესოს ტერიტორიულ წყლებში მშვიდობიანი გავლის წესები ან დაადგინოს გასავლელი დერეფნები.
რაც შეეხება ტერიტორიული ზღვის რესურსებს, სანაპირო სახელმწიფოს მათი გამოყენებისა და განკარგვის ექსკლუზიური უფლება აქვს. ეს ეხება აგრეთვე ფსკერს და ჩაძირულ გემებს.
ისტორია
XVIII–XIX საუკუნეებში ტერიტორიული ზღვის სიგანედ 3 საზღვაო მილი (ან ერთი საზღვაო ლიგა) ოყო მიჩნეული, რაც ნაპირზე განთავსებული ქვემეხებიდან ქვემეხიდან ნაღმის სროლის მანძილს უდრიდა.
კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
ალტორიკონი
ალტორიკონი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის ლა-ლიტერის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 32,40 კმ². მოსახლეობა — 1420 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
ვახტანგ ბალავაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)
ვახტანგ ბალავაძე შეიძლება აღნიშნავდეს:
ქვემო ტუნგუსკა
ქვემო ტუნგუსკა (Нижняя Тунгуска) — მდინარე კრასნოიარსკის მხარესა და ირკუტსკის ოლქში. მდინარე ენისეის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 2989 კმ, აუზის ფართობი 473 ათ. კმ². სათავე აქვს შუა ციმბირის ზეგნის სამხრეთ ნაწილში, ანგარის ჭიუხის აღმოსავლეთით. ზემოთში მიედინება განიერ ხეობაში, ქვემოთში ლავების გადაკვეთის ადგილებში ქმნის ჭორომებს. ქვემო ტუნგუსკა უმთავრესად საზრდოობს თოვლის წყლით. მის კვებაში მონაწილეობას იღებს ასევე ზაფხულის წვიმები. წყალდიდობა იცის მაის-ივნის-ივლისში.
წყლის საშუალო ხარჯი შესართავთან 3680 მ³/წმ. მინიმალური დაფიქსირდა 1967 წელს და შეადგინა 2861 მ³/წმ-ს. მდინარეზე მაქსიმალური წყლის ხარჯი დაფიქსირდა 1974 წელს — 4690 მ³/წმ. ზამთრის პერიოდში მცირეწყლიანია, რადგან მისი აუზი გავრცელებულია მრავალწლოვანი მზრალობის რაიონში. ამ უბნებში ქვემო ტუნგუსკა მოკლებულია გრუნტის წყლებს.
იყინება ოქტომბერ-ნოემბერში, ყინულძვრაა მაისში. წყალდიდობის დროს სანაოსნოა დაბა ტურამდე. ქვემო ტუნგუსკის აუზში არის ტუნგუსკის ქვანახშირის აუზი.
სქოლიო
კატეგორია:ირკუტსკის ოლქის მდინარეები კატეგორია:კრასნოიარსკის მხარის მდინარეები კატეგორია:ენისეის შენაკადები
მშვიდობიანი გავლის უფლება
მშვიდობიანი გავლისას გემმა უნდა აჩვენოს დროშის სახელმწიფოს დროშა. თავზსაჭერ გემზე ბადეები და სხვა აღჭურვილობა შესანახად განკუთვნილ ადგილზე უნდა იყოს მოთავსებული; სამხედრო ან სპეციალური დანიშნულების გემზე საბორტო იარაღი უნდა იყოს გადასატან მდგომარეობაში, საგანგებო შალითებში; წყალქვეშა ნავი უნდა ამოვიდეს წყლის ზედაპირზე.
კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
ულაჰის (ვლახების) მილეთი
ულაჰის მილეთი (მეორენაირად - "ვლახების მილეთი") იყო ოსმალთა იმპერიის ფარგლებში ერთ-ერთი ცალკე მყოფი მილეთი (და, აღიარებული, როგორც ეთნო-რელიგიური და ენობრივი თემი). ის, ოსმალეთის იმპერიაში ნაციონალიზმის აღმავლობის დროს, კერძოდ, 1905 წელს არომუნებისთვის (ასევე, ცნობილი, როგორც "ვლახები"; თურქულად: Ulahlar) შექმნა ოსმალეთის ხელისუფლებამ. მიუხედავად იმისა, რომ მეგლენო-რუმინელებსაც ზოგჯერ "ვლახებს" უწოდებენ, "ულაჰის მილეთი" მათთვის არ იყო განკუთვნილი.
ისტორია
არომუნები წარმოადგენენ ბალკანურ ეთნიკურ ჯგუფს. ისინი მიმოფანტული არიან სხვადასხვა ქვეყანაში: ალბანეთში, ბულგარეთში, საბერძნეთში, ჩრდილოეთ მაკედონიასა და სერბეთში. ჩვეულებრივ, მეზობლები არომუნებს მოიხსენიებენ ტერმინით "ვლახები" (თურქულად: Ulahlar). თუმცა, იგივე ტერმინი, ასევე გამოიყენება მცირე ბალკანურ ხალხებთან, კერძოდ, მეგლენო-რუმინელებთან მიმართებაშიც. "ულაჰის მილეთის" შექმნამდე, არომუნები კონსტანტინოპოლის ბერძნული მსოფლიო საპატრიარქოს იურისდიქციის ქვეშ იყვნენ მოქცეული, რადგან მსახურობდნენ აღმოსავლეთის ქრისტიანულ ეკლესიაში. ამ პერიოდის განმავლობაში, მღვდლების უმეტესობა იყო ბერძენი და არომუნებს არ შეეძლოთ საეკლესიო მსახურებაში საკუთარი ენის გამოყენება. არომუნებსა და ბერძნებს შორის ეს დაპირისპირება გადაიზარდა ფიზიკურ ძალადობაში, რასაც მოჰყვა ორივე ჯგუფის წევრებს შორის ორთაბრძოლების გამართვა. ამის გამო, არომუნებმა დასახმარებლად მიმართეს ოსმალოთა ხელმძღვანელობას და რუმინეთის მთავრობას.
ამგვარად, 1905 წლის 22 მაისს, სულთანმა აბდულ ჰამიდ II-მ გამოაქვეყნა ხელწერილი დოკუმენტი (თურქულად: irâde-i seniyye), რომლითაც ის არომუნებს, რელიგიური ლიდერის გამოკლებით, ანიჭებდა მილეთის სტატუსს. აქედან გამომდინარე, შეიქმნა "ულაჰის მილეთი". ამ ბრძანებულებაში, არომუნებს არ მიეცათ უფლება ჰქონოდათ საკუთარი ეკლესია, თუმცა, სამაგიეროდ, თავიანთ სოფლებში საკუთარი წარმომადგენლისა და რელიგიური მსახურების არომუნულ ენაზე ჩატარების უფლებები მოიპოვეს. მომდევნო დღეს, სულთნის გადაწყვეტილება საჯაროდ გამოქვეყნდა. ახალი ამბები სიხარულით მიიღეს რუმინეთში, სადაც "ულაჰის მილეთის" შექმნა დიდ გამარჯვებად ჩაითვალა. თუმცა, მიღებული გადაწყვეტილება ძლიერ ბერძნულ წინააღმდეგობას გადააწყდა, რამაც გამოიწვია არომუნელი სასულიერო პირების მკვლელობა და ბერძნული ჯგუფების მიერ არომუნელთა სკოლების დამსწრე პირებზე ძალადობა. ყოველივე ამან წარმოშვა დიპლომატიური კრიზისი საბერძნეთსა და რუმინეთს შორის.
მიუხედავად იმისა, რომ არომუნებმა ვერ მოიპოვეს ეკლესიის დამოუკიდებლობა, ისინი მაინც კმაყოფილი იყვნენ ახალი ვითარებით. თუმცა, მათ ჰქონდათ პრობლემები ახალი უფლებებით სარგებლობასთან დაკავშირებით გარკვეულ კონფლიქტურ ან მრავალეთნიკურ ადგილებში. ბოლოს და ბოლოს, ბალკანეთის ომების შემდეგ, ოსმალეთის იმპერიამ დაკარგა ის მიწები, სადაც არომუნები ცხოვრობდნენ. ამან სათავე დაუდო არომუნელთა, როგორც უმცირესობების უფლებების დაკარგვას და მათ მიმოფანტვას სხვადასხვა ქვეყანაში, ხოლო ბრძოლა, არომუნული ეთნიკურობის, ენისა და კულტურის შენარჩუნებისთვის, კიდევ უფრო მეტად გაართულა.
მემკვიდრეობა
"ულაჰის მილეთის" დაარსება ბევრი არომუნისთვის სიმბოლურია და აღინიშნება არომუნების ეროვნულ დღესასწაულზე, ყოველი წლის 22 ან 23 მაისს. მიუხედავად ამისა, ბერძენი არომუნების უმრავლესობა, რომელიც ქვეყნის მიმართ ჯერ კიდევ ერთგულია, უარყოფს ამ დღესასწაულს, რადგან მის მიერ აღქმული "სამშობლოს" დამარცხების სიმბოლოდ მიიჩნევს. ეს იმიტომ, რომ იმ დროს, "ულაჰის მილეთის" აღიარება საბერძნეთის დიპლომატიურ მარცხად ითვლებოდა.
"ულაჰის მილეთის" არსებობა, ასევე აღინიშნება რუმინეთში, მათ ეროვნულ დღესასწაულზე. ეს დღესასწაული განკუთვნილია არომუნებისთვის, მაგრამ, აგრეთვე, მეგლენო-რუმინელებისთვის და ისტრო-რუმინელებისთვისაც, რომლებსაც რუმინეთში აღიარებენ უბრალოდ, როგორც მდინარე დუნაის სამხრეთით მცხოვრები ეთნიკური რუმინელების ქვე-ჯგუფებს. არომუნების ეროვნული დღესასწაულისგან განსხვავებით, ბალკანეთის რუმინელების დღესასწაული აღინიშნება ყოველი წლის 10 მაისს, რადგან რუმინეთმა გრიგორიანული კალენდრით სარგებლობა 1919 წელს დაიწყო. ამასთან, რუმინეთში დღემდე უარს ამბობენ არომუნების ეროვნული დღესასწაულის ოფიციალურად დაკანონებაზე.
სქოლიო
<references group="" responsive="0">
ლახანი
ლახანი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ხაიშის თემი (სოფლები: ბარჯაში, გაღმა ხაიში, ზედა ვედი, ზედა წვირმინდი, ზედა ხაიში, ზემო ვედი, თოთანი, ლალხორალი, ლახანი, ლუხი, მუხაშურა, ნაკი, ნალქორვალი, ნანყბული, სკორძეთი, ტობარი, ქედანი, ქვედა ვედი, ქვედა წვირმინდი, შგედი, ციცხვარი, ჭერი, ხაიში, ჯორკვალი). მდებარეობს შდავლერის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ენგურის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 680 მ. მესტიიდან 60 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Pristomyrmex levigatus
Pristomyrmex levigatus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pristomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იაპონიის პრემიერ-მინისტრების სია
იხილეთ აგრეთვე
*
172
თარიღი უცნობია
*
გულიუკოვო (ბაშკირეთი)
გულიუკოვო  (Гөлөк; Гулюково) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის დიურტიულის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 181 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ დიურტიულიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 115 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (72 %) და თათრები (27 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:დიურტიულის რაიონის სოფლები
1995 წელი მუსიკაში
ჰიტი სინგლები
კატეგორია:1995 წელი მუსიკაში
ტივტივა
ტივტივა შეიძლება აღნიშნავდეს:
Pristomyrmex longispinus
Pristomyrmex longispinus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pristomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჟალგირის არენა
ჟალგირის არენა — მრავალფუნქციური არენა ქალაქ კაუნასში, ლიეტუვა. მდებარეობს მდინარე ნემანის ნაპირზე. სიდიდის მიხედვით ის უდიდესია მთელს ბალტიისპირეთში. ჟალგირის არენაზე გაიმართება ევრობასკეტი 2011-ის პლეი-ოფის ყველა და აგრეთვე ფინალური მატჩიც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საკალათბურთო არენები კატეგორია:ყინულის ჰოკეის არენები კატეგორია:მრავალფუნქციური არენები
ასანუი-ალინსი
ასანუი-ალინსი (Azanuy-Alins, Azanui-Alins) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის ლა-ლიტერის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 51,20 კმ². მოსახლეობა — 170 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
ასპერგილოზი
მინი|ასპერგილოზი ასპერგილოზი — დაავადება, რომელსაც იწვევს ასპერგილუსის (Aspergillus) სახეობის სოკო.
სიმპტომები და მიმდინარეობა
გამოყოფენ ფილტვ-ბრონქის ასპერგილოზის ოთხ ფორმას: დიაგნოსტიკაში გამოიყენება რენტგენოლოგიური გამოკვლევები, ნახველის დათესვა, სეროლოგია მეთოდები.
ლიტერატურა
კატეგორია:სასუნთქი სისტემის დაავადებები კატეგორია:ინფექციური დაავადებები
დავით ბაზღაძე
დავით ბაზღაძე (დ. 29 სექტემბერი, 1947, სოფელი კაცხი, ჭიათურის რაიონი) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1971 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტეი, ხოლო 1975 წელს სსრკ-ის სახელმწიფო უშიშროების კომიტეტის უმაღლესი სკოლა. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა - დემოკრატები “.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1947 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1971) კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ედგარი (ინგლისი)
მინი|200პქ|მეფე ედგარი ედგარი (Edgar, Eadgar I; დ. დაახლ. 943, — გ. 8 ივლისი, 975, უინჩესტერი) — ინგლისის მეფე უესექსის დინასტიიდან, რომელიც ქვეყანას მართავდა 959 წლის 1 ოქტომბრიდან 975 წლის 8 ივლისამდე. ის იყო მეფე ედმუნდ I-ის ვაჟი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისის მეფეები კატეგორია:დაბადებული 943 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 975
2D (Gorillaz)
სტიუარტ პოტი, უფრო ცნობილი, როგორც 2D ან 2-D (დ. 23 მაისი, 1978)  — ანიმაციურ ჯგუფ Gorillaz-ის გამოგონილი წევრი. ის არის ვოკალისტი და ასევე უკრავს კლავიშებზე. 2D, ისევე, როგორც Gorillaz-ის ყველა წევრი, შექმნეს დეიმონ ოლბარნმა და ჯეიმი ჰიულეტმა. მის ვოკალს ასრულებს დეიმონ ოლბარნი, ხოლო მისი ხმა ინტერვიუებში ეკუთვნის ნელსონ დე ფრეიტასს.
ვაცლავ ბროჟიკი
ვახლავ ბროზიკი  (Václav Brožík) (დ. 5 მარტი, 1851 — გ. 15 აპრილი, 1901) — ჩეხი მხატვარი.
1868 წლიდან იგი სწავლობდა პრაღის სამხატვრო აკადემიაში, დრეზდენის სამხატვრო სკოლაში და მიუნჰენის სამხატვრო აკადემიაში. 1879 წელს ვახლავ ბროზიკი გაემგზავრა ნიდერლანდებში სამოგზაუროდ და სასწავლებლად. იმავე წელს დაქორწინდა მდიდარი პარიზელი ხელოვნების დილერის ქალიშვილ ჰერმინა სედელმაიერზე.
მისი ჯანმრთელობა 1984 წლიდან გაუარესდა და 1901 წელს მოულოდნელად გულის შეტევით გარდაიცვალა, დაკრძალულია მონმარტრზე.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეხი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 5 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1851 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1901 კატეგორია:მონმარტრის სასაფლაოზე დაკრძალულნი
მონღოლთა შემოსევები ლევანტში
ლიტერატურა
კატეგორია:XIII საუკუნის ომები კატეგორია:XIV საუკუნის ომები კატეგორია:ჰულაგუიანთა სახელმწიფო
სომოსიერის ბრძოლა
სომოსიერას ბრძოლა ბრძოლა, რომელიც გაიმართა მადრიდიდან 60 მილის დაშორებით, სომოსიერის ვიწრო ხეობაში 1808 წლის 30 ნოემბერს, იმპერატორ ნაპოლეონ ბონაპარტისა და ესპანეთის ნაციონალურ არმიებს შორის.
ბრძოლამდე
1808 წლის ნოემბერში იმპერატორ ნაპოლეონის ფრანგული არმია თამამად დაიძრა მადრიდისაკენ. ფრანგული არმიის ფლანგის კორპუსებმა იოლად დაძლიეს ესპანეთის არმიის სუსტად ორგანიზებული წინააღმდეგობა და მადრიდისაკენ მიმავალ მთავარ გზაზე გავიდნენ. მართალია ესპანელები გააფთრებით იცავდნენ მშობლიური მიწის თითოეულ გოჯს, მაგრამ გენერალური შტაბის ოფიცრების სუსტი კვალიფიკაცია ვერანაირ კრიტიკას ვერ უძლებდა. მათმა გულუბრყვილოდ შედგენილმა გეგმამ, გარს შემორტყმოდნენ და გაენადგურებინათ ფრანგული არმია, საშინელი ფიასკო განიცადა. დაბრკოლების უკანასკნელი და მძლავრი ზღუდე, რომელიც ფრანგებს მადრიდისაკენ მიმავალ გზაზე გადაეღობათ, იყო სომოსიერის ვიწრო ხეობა. აქ, მთის ციცაბო ფერდობებზე ესპანელებს მოწყობილი ჰქონდათ თავდაცვითი ბატარეების მძლავრი ჯაჭვი, რომელიც არტილერიით იყო გამაგრებული. ესპანელების სახალხო ლაშქარსა და ესტრემადურის არმიის ნაწილებს მკაცრად ჰქონდათ ნაბრძანები, ფეხი არ მოეცვალათ თავდაცვის ამ ზღუდუდან და არავითარ შემთხვევაში არ დაეშვათ ფრანგების გაჭრა ესპანეთის დედაქალაქისაკენ. თავდაცვის ოპერაციას ესპანელთა სახალხო არმიის გენერალური შტაბის უფროსი გენერალი ბენიტო სან-ხუანი ხელმძღვანელობდა, რომელსაც მკაცრად ჰქონდა გადაწყვეტილი ამ ვიწრო ხეობაში შეეჩერებინა ნაპოლეონის ძლევამოსილი სვლა მადრიდისაკენ. ესპანელთა ქვემეხები შეადგენდნენ ოთხ საარტილერიო ბატარეას, რომელიც წყვილი თანმიმდევრობითა და ერთი მეორის მიყოლებით, თანაბრი მანძილის დაშორებით იყო განლაგებული ხეობის სიღრმეში. ფრანგებს რადაც არ უნდა დაჯდომოდათ ერთი ამოსუნთქვით უნდა გადაელახათ დაბრკოლების ეს უკანასკნელი ზღუდე და მადრიდისაკენ გაჭრილიყვნენ, რადგან იმ მომენტისათვის ესპანეთის დედაქალაქის დაპყრობას უზარმაზარი პოლიტიკური მნიშვნელობა ჰქონდა.
ძალათა შეფარდება
მინი|სომოსიერის ბრძოლა - [[პიოტრ მიხალოვსკი]] ესპანელთა ძალები - 15000 ქვეითი (მილიციისა და რეგულარული ჯარის ჩათვლით), 16 საველე ქვემეხი, მთავარსარდალი ბენიტო სან-ხუანი
ფრანგთა ძალები - დაახლოებით 30000 ქვეითი და საკავალერიო პოლკები, რომლებიც გაჭიმული იყვნენ უზარმაზარ მანძილზე, ფლანგით სომოსიერას ხეობის გასწვრივ.
შედეგები
მინი|მადრიდის კაპიტულაცია - [[ანტუან-ჟან გროსი, (1810)]] სომოსიერას ბრძოლაში მონაწილე ულანებიდან ცოცხალი მხოლოდ 57 მხედარი გადარჩა. ეპანელებმა კი დაჭრილებისა და დახოცილების სახით 250 კაცი დაკარგეს, ხოლო 3000 კი ტყვედ ჩაბარდა ფრანგებს. მე-3 ესკადრონის ოფიცრებიდან უკლებლივ ყველა დაიღუპა, ან მძიმედ დაიჭრა. ბრძოლის მეორე დღეს იმპერატორმა ნაპოლეონმა ასეთი სიტყვით მიმართა გადარჩენილებს: "თქვენ, ულანებო საუკეთესო კავალერია ხართ დედამიწის ზურგზე, ყველაზე მამაცები და შეუპოვრები, თქვენ ღირსნი ხართ ატაროთ იმპერატორის გვარდიის საპატიო სახელი!". ცოცხლად გადარჩენილებიდან 16 ულანმა მიიღო იმპერიის უმაღლესი ჯილდო, საპატიო ლეგიონის ორდენი. პოლონელი ულანების გმირობა აღწერილი იყო იმპერატორის 1808 წლის ესპანეთის კამპანიისადმი მიძღვნილ ბიულეტინში. ამ დოკუმენტმა სამუდამოდ უკვდავყო მამაცი პოლონელი კავალერისტებისა და მათი შეუპოვარი მეთაურის, კაპიტან იან ლეონ კოზეტულსკის სახელები. საინტერესოა ის ფაქტი, რომ არანხუესას ჰოსპიტალში მწოლიარე არც ერთ დაჭრილ პოლონელს არანაირი შველა და დახმარება არ უთხოვიათ. ისინი თითქმის არც კი კვნესოდნენ. შემდგომში იან კოზეტულსკი თავის მემუარებში წერდა, რომ ზოგოერთი მძიმედ დაჭრილი ულანი შიმშილით სიკვდილს ძლივს გადაარჩინეს. მიუხედავად მძიმე ჭრილობებისა, ისინი საჭმელსაც კი არ თხოულობდნენ, თუკი ამის საშუალება არ იყო. დაჭრილი ულანების მოსანახულებლად ჰოსპიტალში თვით იმპერატრი ნაპოლეონიც კი დადიოდა გენერალ დიუროკთან ერთად. მადრიდის აღებამ მაინც ვერ ჩააცხრო ესპანელთა სახალხო მღელვარება და ამბოხი. მოგვიანებით ნაპოლეონმა ესპანეთში დამატებით კიდევ 370000 ჯარისკაცი და ოფიცერი გაგზანა. მიუხედავად კოლოსალური ხარჯებისა და ცოცხალი ძალის უზარმაზარი დანაკრგებისა, ნაპოლეონმა ესპანეთის საბოლოოდ დამორჩილება ვერ შეძლო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნაპოლეონის ომების ბრძოლები კატეგორია:ესპანეთის ბრძოლები კატეგორია:საფრანგეთის ბრძოლები კატეგორია:XIX საუკუნის ბრძოლები
განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონა
მინი|სქემატური რუკა. სახელმწიფოს უფლება აქვს მოითხოვოს თავისი ტერიტორიული ზღვის გარეთ და მის მიმდებარედ, საწყისი ხაზებიდან 200 საზღვაო მილით (370 კმ) დაშორებულ ხაზამდე განთავსებული ზღვის სივრცის მის განსაკუთრებულ ეკონომიკური ზონად გამოცხადება. ასეთ ზონაში სანაპირო სახელმწიფოს ზღვის ყველა ცოცხალი და არაცოცხალი ბუნებრივი რესურსების მოპოვების და გამოყენების უფლება ეკუთვნის. გარდა ამისა, იგი ადგენს ამ ზონაში ხელოვნური კუნძულების და ნაგებობების აგების, სამეცნიერო კვლევების და გარემოს დაცვის წესებს.
პირველი განაცხადი განსაკუთრებულ ეკონომიკურ ზონაზე 1971 წელს კენიამ გააკეთა. დღეს ყველაზე დიდი განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონები ამერიკის შეერთებულ შტატებს, საფრანგეთს, ავსტრალიას და რუსეთის ფედერაციას აქვს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
ბაელისი
ბაელისი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის ლა-ლიტერის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 39,80 კმ². მოსახლეობა — 97 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
შარბაში (სოფელი)
შარბაში (Шарбаш; Шарбаш) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბუზდიაკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 120 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბუზდიაკიდან დაშორებულია 26 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 51 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ (70 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბუზდიაკის რაიონის სოფლები
Pristomyrmex longus
Pristomyrmex longus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pristomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სიპინი
სიპინი (Sepia) — თავფეხიანების გვარი ათფეხიანთა რიგისა. აქვს მოგრძო (25 სმ-მდე) სხეული, გვერდებზე ფარფლებით. მანტიის ქვეშ მოთავსებულია ნიჟარა, აქვს დიდი სამელნე ჯირკვალი, რომლის სეკრეტსაც საშიშროების დროს წყალში გამოისვრის „მელნის ყუმბარის“ სახით. „ყუმბარა“ ფორმით თვითონ საპინს წააგავს, რაც მტრის დეზორიენტავიას ახდენს, შეხებისას კი იგი ფეთქდება და ქმნს „ბოლის ფარდას“. სიპინი ფარფლებით ნელა ცურავს მანტიიდან წყლის გამოსროლით (რეაქტიული მოძრაობა) კი — სწრაფად. ბინადრობს ტროპიკულ და თბილ ზღვებში. მისი ხორცი იჭმევა. სამელნე ჯირკვლის სეკრეტს იყენებენ ფერწერაში, როგორც მუქ ყავისფერ საღებავს.
ლიტერატურა
კატეგორია:თავფეხიანები
სიმენს არენა
სიმენს არენა — სიდიდით მეორე არენა ლიეტუვაში. მდებარეობს დედაქალაქ ვილნიუსში. წარმოადგენს მრავალფუნქციურ სპორტულ არენას, რომელიც მასპინძლობს კალათბურთისა და ჰოკეის მატჩებს და აგრეთვე კონცერტებს. სიმენს არენაზე გაიმართება ევრობასკეტი 2011-ის მეორე რაუნდის ყველა მატჩი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საკალათბურთო არენები კატეგორია:ყინულის ჰოკეის არენები
ემეიშანი
მთის მიმდებარე ტერიტორია დაფარულია ვულკანური კლდეებით, რომლებიც პერმის ერაში, ვულკანების ამოფრქვევის შედეგად წარმოიქმნა.
ლეგენდის თანახმად, ბოდჰისატვა სამანტაბჰადრა ემეიშანის მთიდან სამთავიანი სპილოთი გაფრინდა. ძვ. წ. I საუკუნეში, აქ პირველი ბუდისტური ტაძარი აშენდა მთელი ჩინეთის მასშტაბით. დღეისათვის შემონახული უძველესი ნაშთია IX-X საუკუნეების ბოდჰისტავას სპილოზე ამხედრებული ქანდაკება.
უკვე XX საუკუნის შუა წლებში, მთაზე ასზე მეტი ტაძარი მდებარეობდა. დღეს ზოგიერთი მათგანი უმძიმეს პირობებშია და რეკონსტრუქციისათვის თანხების შესაგროვებლად, ოთახებს ტურისტებზე აქირავებენ, ასევე სთავაზობენ კვებას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ჩინეთში
ნუდლი (Gorillaz)
ნუდლი (Noodle; დ. 31 ოქტომბერი, 1990, ოსაკა, იაპონია) — ვირტუალურ ჯგუფ Gorillaz-ის გამოგონილი წევრი. ის უკრავს გიტარაზე, ასევე ასრულებს მთავარ და დამხმარე ვოკალს. ნუდლი, ისევე, როგორც Gorillaz-ის სხვა წევრები, შექმნეს დეიმონ ოლბარნმა და ჯეიმი ჰიულეტმა.
პერსონაჟს სხვადასხვა დროს ახმოვანებდნენ ჰარუკა კუროდა, მომღერალი მიჰო ჰატორი (ჯგუფიდან Cibo Matto,  და Talking Heads-ის ბასისტი ტინა უეიმუთი.
სქოლიო
კატეგორია:ანიმაციური ფილმების პერსონაჟები კატეგორია:Gorillaz-ის წევრები კატეგორია:გამოგონილი მუსიკოსები
ლალხორალი
ლალხორალი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ხაიშის თემში (სოფლები: ბარჯაში, გაღმა ხაიში, ზედა ვედი, ზედა წვირმინდი, ზედა ხაიში, ზემო ვედი, თოთანი, ლალხორალი, ლახანი, ლუხი, მუხაშურა, ნაკი, ნალქორვალი, ნანყბული, სკორძეთი, ტობარი, ქედანი, ქვედა ვედი, ქვედა წვირმინდი, შგედი, ციცხვარი, ჭერი, ხაიში, ჯორკვალი). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 530 მ, მესტიიდან 72 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 9 ადამიანი.