cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფავზია ფუად ეგვიპტელი
ირანის დედოფალი
მარცხნივ|მინი|352x352პქ|ფავზია ეგვიპტელი და რეზა ფეჰლევი 1939 წელს, თავიანთი ქორწინების დღეს პრინცესა ფავზიასა და ირანის კრონპრინც რეზა ფეჰლევს შორის ქორწინების იდეა პირველად ამ უკანასკნელის მამამ, რეზა შაჰმა წამოჭრა. 1972 წლის მაისში დეკლარირებული CIA-ს მოხსენებით, ქორწინება პოლიტიკურ ნაბიჯადაა აღწერილი. მათი შეუღლება მნიშვნელოვანი იყო იმით, ამით ერთიანდებოდა სუნიტური ქვეყნის პრინცესა და შიიტური ქვეყნის პრინცი. აღსანიშნავია ისიც, რომ ფეჰლავების საგვარეულო გლეხური წარმოშობისა იყო და მხოლოდ 1921 წელს, საიმპერატორო არმიაში მომსახურე რეზა ხანმა ისარგებლა სახელმწიფო გადატრიალებით და ხელისუფლების სათავეში მოვიდა, რის შემდეგაც მათი ყველას ეშინოდა. იმის გათვალისწინებით, რომ ფავზიას ალის საგვარეულო 1805 წლიდან მოყოლებული მეფობდა ეგვიპტეში, ეს შეუსაბამო ქორწინება იყო.
ეგვიპტელებს არ მოეწონათ რეზა ხანის მიერ გაგზავნილი საჩუქრები და რადგან ამან ვერ დაარწმუნა ისინი, ირანული დელეგაცია ჩავიდა კაიროში მოსალაპარაკებლად. ეგვიპტელებმა მათ თავიანთი ღირსშესანიშნაობები დაათვალიერებინეს, რათა საკუთარი დიდებულებისათვის გაესვათ ხაზი. მეფე ფარუკი თავიდან საერთოდ არ იყო დაინტერესებული დის საზღვარგარეთ გათხოვებით, თუმცა იგი მისმა მრჩეველმა დაარწმუნა, რომ ირანთან ალიანსით გაიმყარებდა მმართველობას და ასე ჩაცხრებოდა ბრიტანელთა პრეტენზიებიც. ამავდროულად მიდიოდა მოლაპარაკებები ფავზიას გათხოვებაზე ერაყისა და იორდანიის სამეფო კარებზეც. საბოლოოდ ფარუკმა მისი ირანში გათხოვება გადაწყვიტა, რის გამოც დას პედაგოგი დაუქირავა, რათა სპარსული ესწავლა.
ფავზია ეგვიპტელი და რეზა ფეჰლევი ერთმანეთს პირველად 1938 წლის მაისში შეხვდნენ. ამის შემდეგ მათ ერთმანეთი მხოლოდ ქორწილში ნახეს. 1939 წლის 15 მარტს აბდენის სასახლეში, ეგვიპტეში შედგა ფავზიასა და რეზას ქორწინება. მეფე ფარუკმა წყვილი გიზის პირამიდებთან, ალ-აჟარის უნივერიტეტთან და სხვა ღირსშესანიშნავ ადგილებთან წაიყვანა. ეგვიპტის სამეფო კარი გააღიზიანა განსაკუთრებით იმ ფაქტმა, რომ სიძე უბრალო სამხედრო სამოსში იყო გამოწყობილი, რაც ძალიან ცუდად მიიღეს, რადგან მიიჩნიეს, რომ ირანისთვის ეს ქორწინება იმდენად მნიშვნელოვანიც კი არ იყო, რომ რეზა მდიდრულად გამოწყობილიყო. ქორწილს სასახლეში 30,000 კაციანი ბანკეტი მოჰყვა. ამის შემდეგ რეზა და ფავზია ირანში მატარებლით გაემგზავრნენ, სადაც ფავზიას თან გაჰყვა დედამისი, დედოფალი ნაზლიც. აღსანიშნავია, რომ ეგვიპტიდან ირანისაკენ მიმავალ გზაზე რამდენჯერმე გაითიშა ელექტრო ენერგია, რამაც მოგზაურობის შეფერხება გამოიწვია. მინი|258x258პქ|ახალგაზრდა დედოფალი 1942 წელს ირანში ჩასვლის შემდეგ, საქორწინო ცერემონიალი ხელმეორედ ჩატარდა თეირანშიც, რომელიც მათ მომავალ რეზიდენციაში — მარმარილოს სასახლეში შედგა. აღსანიშნავია, რომ მოჰამედ რეზამ არც თურქული იცოდა და არც არაბული (ეგვიპტურ ელიტაში გავრცელებული ენები), ხოლო ფავზიამ სპარსულად მხოლოდ ორი სიტყვა იცოდა, რის გამოც წყვილი თავიდან ფრანგულად საუბრობდა, რადგან მხოლოდ ეს ენა იცოდა ორივე მათგანმა. რეზა ხანმა ვაჟსა და რძალს დედაქალაქი საოცრად მორთული დაახვედრა, მათ საზეიმო შესვლას კი ირანული ელიტის 25,000 წარმომადგენელი ესწრებოდა, გარდა უბრალო მოქალაქეებისა და აკრობატებისა. საქორწილო ბანკეტი ფრანგულ სტილში შედგა და სუფრაზე მხოლოდ ფრანგული საჭმელ-სასმელი მიიტანეს. როგორც ცნობილია ფავზიას თავისი მამამთილი, რეზა ხანი დიდად არ მოეწონა, რადგან იგი ქაოსური და მოძალადეობრივი კაცი იყო. ეგვიპტის დახვეწილ და ფრანგულთან მიმსგავსებულ სამეფო კარზე აღზრდილ ფავზიას არ მოეწონა სპარსული კულტურა და კერძები. მან ასევე აღმოაჩინა, რომ სპარსული სასახლეები ვერც კი შეედრებოდა იმ სასახლეებს, რომლებიც ეგვიპტეში ჰქონდათ.
ქორწინებისთანავე, მას ირანის მოქალაქეობა მიენიჭა. ორ წელიწადში, 1941 წლის 16 სექტემბერს მისი მამამთილი გარდაიცვალა და შაჰი მისი ქმარი, რეზა ფეჰლევი გახდა, რითაც ფავზიას ირანის დედოფლის წოდება მიენიჭა. ტახტზე ასვლისთანავე, 21 სექტემბერს დედოფალ ფავზიას ფოტო დაიბეჭდა ჟურნალ „ცხოვრების“ გარეკანზე. სტატიაში ჟურნალისტი მას „აზიის ვენერას “ უწოდებდა და საოცარ ხოტბას ასხამდა მის სილამაზეს. სულ მალე, დედოფალმა ფავზიამ დააარსა ირანელი ორსული ქალებისა და ბავშვთა დაცვის ახალი ორგანიზაცია (APPCW). მარცხნივ|მინი|297x297პქ|ფავზია და რეზა თავიანთ ქალიშვილ შაჰნაზთან ერთად თეირანში, 1941 წელი. ფავზიასა და რეზას ქორწინება უიღბლო აღმოჩნდა. ირანში დედოფალი მეტად უბედური იყო და გამუდმებით ენატრებოდა ეგვიპტე. განსაკუთრებით სავალალო იყო ფავზიას ურთიერთობა დედამთილსა და მულებთან. ისინი მას რეზას სიყვარულში მოცილედ აღიქვამდნენ და გამუდმებით ცდილობდნენ მისთვის კონკურენციის გაწევას. რამდენჯერმე ქალბატონების დაპირისპირება ფიზიკურ ძალადობაშიც გადაიზარდა. ერთხელ, რეზას ერთ-ერთმა დამ ფავზიას თავზე ვაზა გადაამსხვრია. პარალელურად, შაჰი ხშირად ღალატობდა დედოფალს, განსაკუთრებით 1940 წლიდან, როცა იგი სხვა ქალებთან ერთად სრულიად ღიად ჩნდებოდა დედაქალაქში. ირანში დადიოდა ჭორები, რომ თავად დედოფალსაც ჰქონდა თავის სიმპათიურ და ათლეტურ მცველთან რომანი, თუმცა ეს ფაქტი დადასტურებული არაა. მისმა სიძემ, არდეშირ ზაჰედმა ამერიკელ ისტორიკოს აბას მილანს 2009 წლის ინტერვიუში ასეთი რამ განუცხადა: „ის ნამდვილი ქალბატონია, რომელსაც არასდროს გადაუხვევია სიწმინდისა და ერთგულების გზიდან.“ ამრიგად, დედოფალი ფავზია საშინელ დეპრესიაში ჩავარდა და 1944 წლიდან ამერიკელ ფსიქოლოგთან დაიწყო მკურნალობა. დეპრესიის მთავარ მიზეზად იგი სამშობლოში დაბრუნების სურვილსა და უბედურ ქორწინებას ასახელებდა.
1945 წელს დედოფალი ფავზია განშორდა შაჰ რეზას და ეგვიპტეში გადავიდა, სადაც ადგილობრივი კანონმდებლობით განქორწინებაც გააკეთა, თუმცა ირანული კანონმდებლობით იგი კვლავ რეზას ცოლად და დედოფლად რჩებოდა. დაბრუნების შემდეგ განაცხადა, რომ თეირანი განუვითარებელი ქალაქი იყო, სადაც ცხოვრებას ვერ შეეგუა. აღსანიშნავია, რომ თეირანიდან წასვლამდე მან ბაღდადელ ფსიქოლოგთან მაინც გაიარა კონსულტაცია. რეზას ტყუპისცალი და, პრინცესა აშრაფ ფეჰლევი თავის წიგნში ამტკიცებს, რომ განქორწინება ფავზიას ბრალი იყო და არა შაჰის. მიუხედავად რეზას მცდელობისა — დაებრუნებინა დედოფალი ირანში, იგი ეგვიპტეში დარჩა. 1945 წელს, ბრიტანეთის ელჩთან საუბრისას რეზამ განაცხადა, რომ მათ ქორწინებაში ყველაზე დიდი დაბრკოლება მისივე დედა იყო.
რამდენიმე წლის განმავლობაში ირანელები განქორწინებას არ სცნობდნენ. ოფიციალური და საბოლოო განქორწინება მხოლოდ 1948 წლის 17 ნოემბერს შედგა, რითაც ფავზიას ჩამოერთვა ირანის დედოფლის წოდება და კვლავ აღუდგინდა ეგვიპტის პრინცესის ტიტული. განქორწინების მთავარი პირობა ის იყო, რომ მათი საერთო ქალიშვილი ირანში უნდა დარჩენილიყო, რაც ასეც მოხდა. ასევე 1948 წლის ნოემბერში თავის ცოლს, დედოფალ ფარიდას გაეყარა ფავზიას ძმა, მეფე ფარუკიც.
განქორწინების ოფიციალურ დოკუმენტებში ნათქვამია, რომ „სპარსეთის კლიმატმა სერიოზული საფრთხე შეუქმნა დედოფალ ფავზიას ჯანმრთელობას და ამრიგად შეთანხმდნენ, რომ შაჰი ეგვიპტის დასთან განქორწინებულიყო“. შემდგომი ოფიციალური გამოსვლისას რეზამ განაცხადა, რომ „მათი განქორწინება არანაირ გავლენას არ იქონიებს ირან-ეგვიპტის მეგობრულ ურთიერთობაზე“. განქორწინების შემდეგ, პრინცესა ფავზია ეგვიპტის სამეფო კარს ხელმძღვანელობდა.
დარჩენილი ცხოვრება
მინი|278x278პქ|ფავზია ეგვიპტელი და მისი მეორე ქმარი, ისმაილ შირინი 1949 წელს განქორწინებიდან რამდენიმე თვეში, 1949 წლის 28 მარტს კორუბას სასახლეში, კაიროში პრინცესა ფავზია მეორედ დაქორწინდა პოლკოვნიკ ისმაილ შირინზე, რომელიც იყო ბეი ჰუსეინ შირინისა და მისი ცოლის, პრინცესა ამინა ბიჰრუზ ხანუმ ეფენდის ვაჟი. მან განათლება კემბრიჯში, ტრირის კოლეჯში მიიღო და გარკვეული პერიოდის მანძილზე ეგვიპტის ომის მინისტრიც იყო. ქორწილის შემდეგ პრინცესა და მისი ქმარი კაიროში, მაადის სასახლეში დასახლდნენ. მათ მეორე რეზიდენციად იქცა სმოუნას ვილა ალექსანდრიაში. პირველისგან განსხვავებით, ფავზიას მეორე ქორწინება ბედნიერი იყო და მას უყვარდა თავისი მეუღლე.
1952 წელს ეგვიპტეში რევოლუცია განხორციელდა და მისი ძმა, ფარუკ I დაამხეს, რითაც დასრულდა ეგვიპტური მონარქიის ისტორია და იგი ისლამურმა რესპუბლიკამ ჩაანაცვლა. მიუხედავად ამისა, ახალმა მთავრობამ მასა და მის ქმარს ეგვიპტეში დარჩენის ნება დართეს, სადაც ისინი დარჩენილი წლების მანძილზე ცხოვრობდნენ. 1994 წელს ფავზია დაქვრივდა, თუმცა მესამედ აღარ დაქორწინებულა. მას ისმაილისაგან ორი შვილი დარჩა, რომლებიც შემდგომში შვეიცარიაში გადასახლდნენ. თავად ფავზია გარდაიცვალა 2013 წლის 2 ივლისს ალექსანდრიაში, 91 წლის ასაკში. იგი მეორე დღესვე, 3 ივლისს დაკრძალეს მუჰამედ ალის დინასტიურ ბაზილიკაში, კაიროში. აღსანიშნავია რომ მის პატივსაცემად დაარქვეს სახელი მის ძმისშვილ ფავზია ფარუკ ეგვიპტელს, რომელიც 1940 წელს დაიბადა და 2005 წელს გარდაიცვალა.
შვილები
რეზა ფეჰლევთან:
ისმაილ შირინთან:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 5 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2013 კატეგორია:ირანის დედოფლები
ხორბალი
ხორბალი (Tríticum) — ბალახოვან მცენარეთა გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა. ერთ-ერთი უძველესი და უმნიშვნელოვანესი მარცვლეული კულტურა. აერთიანებს 27 ველურად მზარდ და კულტურულ სახეობას. მოშინაურებულია (ერთმარცვალა, იგივე გვაწა ზანდური და ასლი) მიწათმოქმედების წინააზიურ კერაზე (ნოყიერ ნახევარმთვარეში) ძვ. წ. IX–XII ათასწლეულში. VII ათასწლეულის ბოლოს ამ რეგიონში გამოიყვანეს რბილი და მაგარი ხორბლის სახეობები, რომლებიც სხვაგან ჯერ არ შეინიშნებოდა. გვარი გამოირჩევა დიდი პოლიმორფიზმით. არსებობს მორფოლოგიურ, გენეტიკურ და სხვა ნიშან-თვისებებზე დაყრდნობილი რამდენიმე კლასიფიკაცია (მაგ., ქრომოსომების რაოდენობის მიხედვით გამოარჩევენ დი-, ტეტრა-, ჰექსა-, ოქტოპლოიდურ სახეობებს). ნიკოლოზ პავლეს ძე გონჩაროვის მიერ შექმნილი ხშირად გამოყენებული კლასიფიკაციის თანახმად, ხორბლის გვარი იყოფა 5 სექციად.
ხორბლის გავრცელების არეალი მსოფლიოს ყველა კონტინენტს მოიცავს. ერთწლოვანი მცენარეა, თუმცა ცნობილია ორწლიანი მრავალწლოვანი ფორმებიც. გვხვდება საშემოდგომო, საგაზაფხულო და ნახევრად საშემოდგომო ფორმები. ხორბლის გვარში შემავალი სახეობებიდან ყველაზე მეტად გავრცელებულია რბილი (T. aestivum) და მაგარი ხორბალი (T. durum). აქვს ფუნჯა ფესვთა სისტემა. ღერო სიმაღლეში 40–130 სმ-ია. მომწიფებული ღერო (ჩალა) თეთრი, ყვითელი ან იასამნისფერია. ყვავილედი რთული თავთავია, რომლის ღერაკზე განლაგებულია თავთუნები. თითოეულ თავთუნში მოთავსებულია 3–5 (ზოგჯერ მეტიც) ყვავილი. აქვს სხვადასხვა ფორმის თავთავი — თითისტარისებრი, კვადრატული, კომბლისებრი, პრიზმისებრი; ფერად — თეთრი, წითელი, შავი; ფხიანი ან უფხო. თვითმტვერია მცენარეა.
სქოლიო
* კატეგორია:მარცვლეული კულტურები
ნოვა-სანტა-ელენა
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 347 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1.3 კმ²-ზე. ფართობი 2 627 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ავინიონის საკათედრო ტაძარი
ავინიონის საკათედრო ტაძარი (Cathédrale Notre-Dame des Doms d'Avignon) — საკათედრო ტაძარი ავინიონში. შენობა არის საფრანგეთის ისტორიული ძეგლი. ამჟამად ავინიონის საარქიეპისკოპოსოს კათედრაა.
ისტორია
ავინიონის საკათედრო ტაძარი (იგივე ნოტრ-დამ-დე-დომი) ააგეს XII საუკუნეში, რომანულ სტილში. მისი ისტორიული მნიშვნელობა გაიზარდა 1309-1378 წლებში, როდესაც კათოლიკური ეკლესიის წმინდა ტახტი სწორედ აქ მდებარეობდა, ეს პერიოდი ისტორიაში ცნობილია პაპების ავინიონის ტყვეობის სახელწოდებით. ტყვეობის დასრულების შემდეგაც არ დაუკარგავს თავისი მნიშვნელობა ტაძარს: დიდი განხეთქილების პერიოდში ავინიონშიც და რომშიც ისხდნენ კონკურენტი პაპები.
1995 წელს საკათედრო ტაძარი ავინიონის სხვა ისტორიულ ძეგლებან ერთად შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
იჯისი
300px|მინიატიურა|[[სარაკეტო კრეისერების კლასი „ტიკონდეროგა“|„ტიკონდეროგას“ კლასის მართვადი ფრთოსანი რაკეტების მატარებელი სარაკეტო კრეისერი USS Lake Champlain (CG-57), აღჭურვილი იჯისის სიმს-ით.]] საბრძოლო სისტემა იჯისი (Aegis Combat System, „Aegis“ – „ეგიდა“, ზევსის და ათენას მითური ფარი) — საზღვაო ბაზირების ამერიკული მრავალფუნქციური საბრძოლო ინფორმაციულ-მმართველი სისტემა (სიმს). სიმს „იჯისი“ წარმოადგენს აღმოჩენის, დამიზნების და ცეცხლის მართვის ინტეგრირებულ სისტემას, რომელიც ქსელში აერთიანებს საზღვაო ხომალდის საცეცხლე სისტემებს, ვითარების გაშუქების, ანალიზის და მართვის საშუალებებს. სისტემა უზრუნველყოფს შენაერთის სხვა გემებისა და საფრენი აპარატების სენსორებიდან ინფორმაციის მიღებას და დამუშავებას, და მათი გამშვები დანადგარების დამიზნებას.
ამჟამად სიმს „იჯისი“ ხუთი ქვეყნის, აშშ-ის, ესპანეთის, ნორვეგიის, კორეის რესპუბლიკის საზღვაო ძალების და იაპონიის საზღვაო თავდაცვითი ძალების შეიარაღებაზეა. საერთო ჯამში „იჯისის“ სისტემით 100-ზე მეტი გემია აღჭურვილი. ახლო მომავალში იგეგმება ავსტრალიის საზღვაო ძალების ახალი ჰსთ-ის საესკადრო ნაღმოსნების „იჯისის“ სისტემით აღჭურვა. ამ სისტემით აღჭურვილი აშშ-ის გემები გამოყენებულ იქნება ნატოს ევროპული რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემის საზღვაო კომპონენტად.
მიმოხილვა
საბრძოლო სისტემა „იჯისი“ ესაა გაფართოებული მართვისა და კონტროლის და შეიარაღების კონტროლის სისტემა, რომელიც მძლავრი კომპიუტერებისა და რადარების დახმარებით აკვირდება და მიმართავს შეიარაღებას მტრული სამიზნეების გასანადგურებლად. 350px|მინიატიურა|[[სიმს „იჯისის“ დიაგრამა]] 250px|მინიატიურა|ვერტიკალური გაშვების მოდულური დანადგარი [[Mark 41 VLS|Mark 41 ტიკონდეროგას კლასის სარაკეტო კრეისერის USS San Jacinto-ს გემბანზე]] „იჯისის“ საბრძოლო სისტემა შედგება „იჯისის“ შეიარაღების სისტემისგან, რომელიც არის „იჯისის“ ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის სწრაფი რეაგირების კომპონენტი, Phalanx CIWS-სა და Mark 41-თან ერთად. Mark 41 VLS-ს აქვს მოდულური აგებულება, ამიტომ მისი წონა და ზომები მერყეობს სხვადასხვა ვარიანტების მიხედვით. სიგრძის მიხედვით განასხვავებენ სამ ზომას 5.3 მ თავდაცვითი ვარიანტისთვის, 6.8 მ ტაქტიკური ვარიანტისთვის და 7.7 მ შემტევი ვერიანტისას. რვა სექციური მოდულის ცარიელი წონა ტაქტიკური ვარიანტისთვის 12,200 კგ-ს შეადგენს, შემტევისთვის — 15,000 კგ და ამგვარად აერთიანებს ასევე წყალქვეშა ნავების საწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემებს და ტომაჰავკის სახმელეთო შეტევის ფრთოსან რაკეტებს. საგემბანო სატორპედო და საარტილერიო სისტემები ასევე ჩართულია „იჯისში“. 250px|მინიატიურა|[[USS Ticonderoga (CG-47)|USS Ticonderoga-ზე დაყენებული ორმკლავიანი სარაკეტო გამშვები Mark-26 RIM-66 ტიპის საზენიტო რაკეტებით]] იჯისის გული, იჯისის შეიარაღების სისტემა შედგება AN/SPY-1 ფაზირებულ ცხაურიანი რადარისგან, MK 99 ცეცხლის მართვის სისტემისგან, შეიარაღების მართვის სისტემისგან, მართვის და გადაწყვეტილების მიღების კომპლექტისგან და SM-2 „სტანდარტ“ ტიპის რაკეტების ოჯახისგან; „სტანდარტის“ ოჯახი შეიცავს RIM-66 საბაზო რაკეტებს, RIM-67 გაზრდილი მანძილის რაკეტებს და უახლეს RIM-161 ანტიბალისტიკური რაკეტა. მომავალში იგეგმება SM-2-ზე დაფუძნებული RIM-174 ERAM-ების მიღება სისტემის შეიარაღებაზე, რომელიც ამჟამად გამოცდების პროცესშია. ცალკეულ გემებს არ შეუძლიათ ერთდროულად ამ ყველა ტიპის რაკეტის ზიდვა; მათგან ერთ-ერთზე ჩერდება არჩევანი დასახული ამოცანიდან გამომდინარე. იჯისის საბრძოლო სისტემა იმართება ავტომატური აღმოჩენის და დევნის მულტიფუნქციური, სამკოორდინატული, პასიური ფაზირებულცხაურიანი ანტენით AN/SPY-1. „ფლოტის ფარად“ ცნობილი მძლავრი (6 მეგავატი) SPY რადარი უზრუნველყოფს ძებნის, დევნის და რაკეტის მართვის ფუნქციების შესრულებას ერთდროულად 100-მდე მიზანზე 100 საზღავო მილის (190 კმ)მანძილზე. AN/SPY-1 რადარი განლაგებულია AN/SPS-49 რადარზე დაბლა, ამიტომ მისი რადიოლოკაციური ჰორიზონტი შემცირებულია.
იჯისის სისტემა „სტანდარტ“ ტიპის რაკეტებთან ურთიერთობს რადიო სისხშირეებით (RF) AN/SPY-1 რადარის მეშვეობით რაკეტის შუა-კურსობრივი მართვისთვის, ხოლო ტრაექტორიის ბოლო მონაკვეთზე რაკეტის მართვა ხორციელდება AN/SPG-62 რადარით. ეს იმაზე მეტყველებს, რომ გადაჭერების სწორი განაწილების პირობებში, ერთდროულად შესაძლებელია მიზნების დიდ რაოდენობაზე მუშაობა.
საბრძოლო სისტემა იჯისის ბირთვია კომპიუტერიზებული მართვის და გადაწყვეტილების მიღების ელემენტი. ეს ინტერფეისი საბრძოლო სისტემას ხდის ბრძოლისუნარიანს ერთდროულად მრავალ საფრთხესთან. იჯისის რაკეტსაწინაღმდეგო თავდაცვის სისტემა განკუთვნილია საზღვაო ბაზირების რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის ფუნქციების შესასრულებლად, სხვადასხვა სახის მოკლე და საშუალო სიშორის ბალისტიკური რაკეტების წინააღმდეგ, რომლებიც გამოიყენება პოტენციური მოწინააღმდეგეების მიერ. 2014 წლის იანვრის მდგომარეობით, იჯისის რაკეტსაწინააღმდეგო სისტემა მხოლოდ აშშ-ის და იაპონიის შეიარაღებაზეა.
შემუშავება და განვითარება
„იჯისი“ თავდაპირველად შემუშავებულ იქნა RCA-ის სარაკეტო და სახმელეთო რადარების ქვედანაყოფის მიერ. მოგვიანებით General Electric-მა RCA შეისყიდა და მაგვარად „იჯისის“ შემმუშავებელი ქვედანაყოფი გახდა Government Electronic Systems-ად. ეს და General Electric Aerospace-ის სხვა ბიზნესები გაიყიდა 1992 წელს Martin Marietta-ზე. შემდგომში, 1995 წელს Lockheed Martin-მა შეისყიდა Martin Marietta.
მე-20 საუკუნის 50-იანი წლების მიწურულს აშშ-ის საზღვაო ძალებმა თავის გემებზე ქვემეხები მართვადი რაკეტებით ჩაანაცვლა. 60-იანი წლების ბოლოს აშშ-ის საზღვაო ძალებმა აღიარეს, რომ რეაქციის დრო, საცეცხლე ძალა და საექსპლუატაციო მზადყოფნა ყველა გარემოში არ პასუხობს გემსაწინაღმდეგო რაკეტებისგან მომდინარე საფრთხეს. საბჭოთა გემსაწინააღმდეგო რაკეტებმა არსებული საზღვაო რადარების სისუსტეები გამოამჟღავნეს. რაკეტების დევნის და დამიზნების მოთხოვნები შეზღუდული იყო რამდენიმე, როგორც წესი 2-4 რადარითი თითოეულ გემზე. 1958 წელს საზღვაო ძალებმა დაიწყეს „საბრძოლო სისტემა ტაიფუნის“ (Typhon Combat System) შემუშავება. პროგრამის საბოლოო წერტილი იყო ფუტურისტული მაგრამ არასაიმედო ფაზირებულ ცხაურიანი რადარი AN/SPG-59. ამ რადარის მუშა პროტოტიპი არ შექმნილა და „ტაიფუნის“ პროექტიც დაიხურა 1963 წელს. იგი ჩაანაცვლა „გაუმჯობესებულმა ზედაპირულმა სარაკეტო სისტემამ“ (Advanced Surface Missile System).
ამგვარად, აშშ-ის საზღვაო ძალებში გადაწყვიტეს შეემუშავებინათ პროგრამა რომელიც უზრუნველყოფდა გემების დაცვას გემსაწინააღმდეგო რაკეტების საფრთხისგან. ამ პროგრამისთვის არჩეულ იქნა „გაუმჯობესებული ზედაპირული სარაკეტო სისტემის“ პროგრამა. საინჟინრო სამუშაოები 1964 დაიწყო. სამუშაოების კვალდაკვალ გადაწყდა პროგრამის გადარქმევა. პროგრამისთვის ახალი სახელის შესარჩევად საზღვაო ძალებში შიდა კონკურსი გამოცხადდა, რომელშიც 1969 წელს სისტემა „ტარტარის“ ყოფილი მენეჯერის, კაპიტან ლ. ჯ. სტეკერის ვარიანტმა - „იჯისმა“ (AEGIS) გაიმარჯვა, რომელიც ძველბერძნული მითოლოგიის პერსონაჟის, ღმერთ ზევსის ფარის ინგლისურენოვანი სახელია. სტეკერმა ასევე წარმოადგინა AEGIS-ის აკრონიმის შესაძლო მნიშვნელობაც "Advanced Electronic Guided Interceptor System" (გაუმჯიბესებული ელექტრონული მართვადი გზაგადმჭრელი სისტემა), თუმცა ეს უკანასკნელი ხმარებაში არ შევიდა. ამასთან, არც სისტემის მწარმოებელი კომპანია Lockheed Martin-ი და არც აშშ-ის საზღვაო ძალები არ მიუთითებენ სახელწოდების შესაძლო აკრონიმობაზე.
ვინაიდან და რადგან „იჯისის“ საბრძოლო სისტემა სხვადასხვა ნაღმოსანი და კრეისერის კლასის გემების საკვანძო ნაწილია, ამ გემებს ხშირად მცდარად „იჯისის კლასის ნაღმოსნებს“ ან იჯისის კლასის კრეისერებს“ უწუდებენ. სინამდვილეში, გემის კლასსა და მასზე დაყენებულ სისტემას შორის კავშირი არ არსებობს.
სქოლიო
კატეგორია:ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვა კატეგორია:რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვა კატეგორია:საბრძოლო ინფორმაციულ-მმართველი სისტემები
დამპალა (კახეთი)
ვახუშტი ბატონიშვილის მიხედვით: „იორის პირს ყოფილა სასახლე, დამპალას, აწინდელთა კახთა მეპატრონეთა, საზამთროდ ნადირობისათჳს, არჩილ ა̃ მეფისამდე, კეთილს ადგილს, შუენიერს, წყაროიანსა. ხოლო დამპალას აღმოსავლით-ჩრდილოთ არს, ჰერეთის მთის ძირს, მანავი“. ვახუშტის დამპალა კახეთის სოფლების სიაში, როგორც დასახლებული პუნქტი, შეტანილი არ აქვს. ლოკალიზდება საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობის ზუსტი განსაზღვრა არ ხერხდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
სიკო ფაშალიშვილი
სვიმონ (სიკო) ილიას ძე ფაშალიშვილი (დ. 11 დეკემბერი, 1894, მაჩხაანი, ახლანდელი სიღნაღის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 მარტი, 1970, თბილისი) — ქართველი მწერალი, ჟურნალისტი და მთარგმნელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. უსახსრობის გამო სკოლას მალე თავი დაანება. მაგრამ განსაკუთრებულმა ბეჯითობამ და წიგნის სიყვარულმა, შეაძლებინა 1919 წელს ჩარიცხულიყო ახლადდაარსებულ თბილისის უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტზე.
ლიტერატურით სიკო ფაშალიშვილი ჯერ კიდევ სიყმაწვილეში დაინტერესდა. პირველი ლექსი 1909 წელს დაბეჭდა „ივერიაში“. მისი პიროვნების ჩამოყალიბებაზე დიდი გავლენა იქონია ისეთმა ადამიანებმა როგორებიც იყვნენ აკაკი წერეთელი, ვაჟა-ფშაველა, იროდიონ ევდოშვილი, შიო მღვიმელი და სხვანი. მათთან ურთიერთობა და შეხვედრები მწერალმა ცოცხლად აღწერა მოგვიანებით თავისი მოგონებების წიგნში. ამასთანავე იგი იყო აღიარებული მოქართულე და შესანიშნავი მთარგმნელი. მან ქართველ საზოგადოებას გააცნო შექსპირის „ჭირვეული ცოლოს მორჯულება“, „მეთორმეტე ღამე“, ლოპე დე ვეგას „ცეკვის მასწავლებელი“, ა. გრიბოედოვის „ვაი ჭკუისაგან“, პუშკინის, ნეკრასოვის, მიცკევიჩის და სხვათა ლექსები და პიესები. მანვე თარგმნა ეჟენ პოტიეს „ინტერნაციონალი“. ქართულ სცენას ამშვენებდა მისი ორიგინალური პიესებიც „საიქიო“, „თავი სიზმარში მგონია“, „ჩაჩანაკი კაკანათში“. სიკო ფაშალიშვილი კინოფილმ „ქეთო და კოტეს“ სცენარის ავტორია. განსაკუთრებით საგულისხმოა მწერლის მოღვაწეობა „ნიანგში“. მან დიდი ამაგი დასდო ქართული იუმორისტული ლიტერატურის განვითარებას. „ფარსადანის“ ფსევდონიმით გამოქვეყნებული მრავალი მისი იუმორისტული თუ სატირული ნაწარმოები დიდი პოპულარობით სარგებლობდა მკითხველში.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1894 კატეგორია:გარდაცვლილი 1970 კატეგორია:სიღნაღის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
სანქტ-პეტერბურგის პანტელეიმონის ეკლესია
სანქტ-პეტერბურგის პანტელეიმონის ეკლესია (Пантелеимоновская церковь) —  მართლმადიდებლური ტაძარი სანქტ-პეტერბურგში. მდებარეობს პესტელის ქუჩისა და სოლიანის შესახვევის გადაკვეთაზე. აგებულია XVIII საუკუნეში.
ისტორია
1718 წელს გემთმშენებელი ქარხნის მუშებისათვის მდინარე ფონტანკის შესართავთან საზაფხულო ბაღის პირდაპირ პეტრე I-მა ააგებინა წმინდა პანტელეიმონის სახელობის სამლოცველო. წმინდა პანტელეიმონის ხსენების დღეს 1714 წელს, ძველი სტილით 27 ივლისს რუსულმა ფლოტმა გამარჯვება მოიპოვა შვედეთის ფლოტზე განგუტთან და 1720 წელს კუნძულ გრენგამთან.
1735-1739 წლებში ააგეს ახალი, ქვის ეკლესია, რომელიც შემკული იყო ტოსკანური პილასტებით. პროექტის ავტორი იყო ივან კორბოვი. ახალ ეკლესიას ჰქონდა სამრეკლო და ერთი ხის გუმბათი.
ახალი ეკლესია აკურთხა ვოლოგდის ეპისკოპოსმა ამბროსიმ ტაძრის დღესასწაულზე 1739 წლის 7 აგვისტოს. ეკლესია იყო ცივი და 1764 წელს მიაშენეს თბილი ეგვტერი დიდმოწამე ეკატერინეს სახელზე, სადაც 1783 წელს გადაიტანეს სატრაპეზო.
1765 წელს ეკლესია საადმირალო-კოლეგიიდან გადავიდა ეპარქიის შემადგენლობაში. 1833-1834 წლებში ეკლესიის პირდაპირ ცხოვრობდა ალექსანდრე პუშკინი, რომელიც ზოგჯერ მსახურებას ესწრებოდა.
1834-1835 წლებში ეკლესია გადააკეთეს ამპირის სტილში არქიტექტორ ბიკენტი ბერეტის პროექტის მიხედვით, ხოლო 1840-იან წლებში ტაძრის ფასადი შეამკეს ბარელიეფებით, რომელიც მოქანდაკე ალექსანდრე ლოგანოვსკის ნამუშევრები იყო. ეკლესია არაერთხელ გააფართოვეს.
ტაძარში დაცულია განსაკუთრებულად სასწაულმოქმედი წმინდა პანტელეიმონის ხატი, რომელიც XVIII საუკუნეს განეკუთვნება. 1906 წლიდან ეკლესიასთან მოქმედებს სანქტ-პეტერბურგში პირველი საეკლესიო-სამრევლო საბჭო.
1912 წელს წარიმართა ტაძრის რესტავრაცია. 1914 წელს რუსეთის საიმპერატორო სამხედრო-ისტორიული საზოგადოების ინიციატივით ტაძრის ფასადზე მიამაგრეს მარმარილოს მემორიალური დაფა განგუტისა და გრენგამის ბრძოლების სამახსოვროდ.
1922 წლიდან დახურვამდე ეკლესია ეკუთვნოდა ობნოვლენცების მოძრაობას. 1936 წლის 9 მაისს ეკლესია დახურეს.
1991 წელს ეკელსია დაუბრუნდა ეპარქიას. 1994 წელს კურთხევის შემდეგ აღესრულა ღვთისმსახურება. 2002-2003 წლებში მიმდინარეობდა ფასადისა და გუმბათის სარესტავრაციო სამუშაოები. 2007 წელს დაიწყო ტაძრის მოხატულობის რესტავრაცია.
სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
ვიქტორ პონედელნიკის ძეგლი
ვიქტორ პონედელნიკის ძეგლი (Памятник Виктору Понедельнику) — ბრინჯაოს ძეგლი დონი როსტოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მდებარეობს სტადიონ ოლიმპ-2-ის მახლობლად. ძეგლი აღმართეს 2015 წელს ფეხბურთელ ვიქტორ პონედელნიკის პატივსაცემად, რომელმაც გაიტანა ოქროს გოლი ევროპის ფინალში 1960 წელს.
ისტორია
2013 წელს დონის როსტოვში სპორტის სამინისტრომ გამოაცხადა კონკურსი ცნობილი ფეხბურთელის ვიქტორ პონედელნიკის ძეგლის შექმნის თაობაზე. ამავე წლის აგვისტოში როსტოველ მოქანდაკეს, დიმიტრი ლინდინს სთხოვეს მიეღო მონაწილეობა კონკურსში. სექტემბერში დიმიტრიმ წარადგინა თავისი ნამუშევრის მაკეტები, რომლებიც დამზადებული იყო ქვიშისაგან. მასთან ერთად კონკურსში კიდევ სამი მოქანდაკე მონაწილეობდა. ჩამოყალიბდა კომისია რომლის წევრებიც იყვნენ: ვიცე-გუბერნატორი სერგეი გორბანი, ფეხბურთელი ვიქტორ პონედელნიკი და სპორტის მინისტრი იური ბალანხინი. კომისიამ გამოავლინა გამარჯვებული და ეს იყო დიმიტრი ლინდინი, რომელიც ორი თვე მოუნდა ბრინჯაოს ქანდაკების შექმნას.
დიმიტრის დამსახურებული 750 000 რუსული მანეთი უნდა მიეღო, თუმცა არც მან და არც ქანდაკების ჩამომსხმელებმა ამ საქმიდან ფული არ აიღეს. ქანდაკების სიმაღლე 2 მეტრს აღწევს. მისი დადგმა გამოაცხადეს 2014 წელს, თუმცა ფინანსური ნიუანსების გამო გადაიდო რამდენიმე ხნით. დონის როსტოვის მინისტრმა მიიღო გადაწყვეტილება, რომ ძეგლი გაიხსნებოდა მხოლოდ მაშინ, როცა საფეხბურთო კლუბი „როსტოვი“ მიიღებდა მონაწილეობას ევროპის ლიგაზე. ძეგლის აღმართვა მართებულად ჩათვალეს სტადიონ „ოლიმპ-2“-ის ახლოს 2015 წლის 28 აგვისტოს. საზეიმო ცერემონიალს ესწრებოდა როსტოვის ოლქის გუბერნატორი, იგორ გუსკოვი.
შენიშვნა
კატეგორია:დონის როსტოვის ძეგლები
მიკროავტობუსი
მიკროავტობუსი (microbus, minibus) — მგზავრების გადასაყვანი სატრანსპორტო საშუალება, რომელიც იტევს მეტ ადამიანს, ვიდრე უნივერსალი ან მინი-ფურგონი, თუმცა ნაკლებს ვიდრე სრულგაბარიტიანი ავტობუსი. მიკროავტობუსად ჩვეულებრივ განიხილავენ 8 მეტრამდე სიგრძის, მომცრო ზომის ავტომობილს, რომელიც იტევს 8-16 მგზავრს, ან საშუალო ზომისას, 16-35 მგზავრის ტევადობით.
გამოყენება
მიკროავტობუსები მრავალი დანიშნულებით გამოიყენება: აეროპორტებში მგზავრთა გადასაყვანად, სკოლის ავტობუსებად მოსწავლეთათვის, საექსკურსიოდ, ტურისტული მიზნებით, სპორტულ კლუბებში, სპორტსმენების ბაზაზე მისაყვანად, საავადმყოფოებში ან კერძო დაწესებულებებში თანამშრომლების ტრანსპორტირებისთვის, უფრო ხშირად კი სამარშრუტო ტაქსებად, ან საქალაქთაშორისო და საზოგადოებრივი ტრანსპორტის სახით.
გადაკეთებული ფურგონი
გამზადება კონკრეტულად გულისხმობს საბარგო სივრცეში ფანჯრებისა და სავარძლების დამატებას. ჩვეულებრივ, ხელუხლებელს ტოვებენ ხოლმე მძღოლის არეს და წინა კარს, მგზავრთა ჩასხდომისთვის, თუმცა ჩასხდომის გასაადვილებლად შეიძლება გვერდითა სრიალა კარი და უკანა კარებიც იყოს გამოყენებული. როდესაც საზოგადოებრივი ტრანსპორტის სახით იყენებენ, კარს ზოგჯერ, ავტომატურად გაღება/დაკეტვის მექანიზმსაც ამატებენ.
სქოლიო
კატეგორია:ავტომობილები
ოლღა დოლიძე
ოლღა დოლიძე (დ. 24 მარტი, 1904 — გ. 24 მაისი, 1990) — ქართველი ესტრადისა და თეატრის მსახიობი, საქართველოს სახელოვანი არტისტი.
დანამა
დანამა — ქართული ქალაქური ხალხური სიმღერა, გავრცელებული იყო ძველ თბილისში.
ოლღა დოლიძე
ბიოგრაფია
დაიბადა ქალაქ თბილისში. 1920 წელს დაიწყო სასცენო მოღვაწეობა დიდუბის რკინიგზის კლუბში.ოლღა დოლიძე აქტიურად გამოდიოდა აგრეთვე ავჭალის აუდიტორიისა და თბილისის მუშათა ცენტრალური კლუბის წარმოდგენებში. ის 1921-1923 წლებში ჩაირიცხა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრის დასში; 1932-1936 წლებში იყო კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრის მსახიობი. 1936-1944 წლებში კვლავ დაბრუნდა რუსთაველის სახელობის თეატრში მსახიობად.
დანამა
სრულდებოდა სამ ხმაში. მუსიკალური ენა მაჟორულ-მინორული ჰარმონიის საფუძველზეა აგებული. 1920–30-იან წლებში კვლავ დიდი პოპულარობა მოიპოვა და „ჟუჟუნა წვიმის“ სახელწოდებით დამკვიდრდა როგორც ყოფაში, ისე ესტრადაზე. ჩაწერილი აქვს დიმიტრი არაყიშვილს 1946 წელს შედგენილ რუსულენოვან კრებულში „ერთხმიანი და გუნდური ქალაქური სიმღერა“.
ოლღა დოლიძე
ბიოგრაფია
1931 წლიდან დოლიძე აქტიურად გამოდიოდა ესტრადაზე, ის კონცერტებს მართავდა როგორც საქართველოში, ასევე სსრკ სხვა ქალაქებში. ოლღა დოლიძემ მართლაც, რომ მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ქართული საესტრადო ხელოვნების განვითარებაში.
დანამა
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური სიმღერები
ოლღა დოლიძე
ბიოგრაფია
ოლღა დოლიძის მიერ თეატრებში შესრულებულ როლებს შორის გამორჩეული და აღსანიშნავია: ფოფოდია (შალვა დადიანის „გუშინდელნი“), მარიკა (შალვა დადიანის „ნინოშვილის გურია“), პარასკევა (შალვა დადიანის „ნაპერწკლიდან“), მიქაელა (მდივნის „ალკაზარი“), ბიჭუნა (ნაკაშიძის „ვინ არის დამნაშავე?“), კაროჟნა („შემოდგომის აზნაურები“, დავით კლდიაშვილის მიხედვით), გალჩიხა (ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავენი“) და სხვა. ოლღა დოლიძის ერთ-ერთი გამორჩეული როლია ასევე, ნანა სპექტაკლიდან „გმირთა თაობა“, რომელიც მან რუსთაველის თეატრის სცენაზე შეასრულა.
განსაკუთრებით აღსანიშნავია, ოლღა დოლიძის მიერ შესრულებული ფელეტონები და სკეტჩები, რომლებიც ატარებდა უაღრესად მძაფრ პოლიტიკურ და სოციალურ შინაარსს - მათში სწორედ და ნათლად მხილდებოდა ადამიანთა მნიშვნელოვანი და ცხოვრებისეული ნაკლოვანებები.
უნდა აღინიშნოს, რომ ოლღა დოლიძეს ჰქონდა გარდასახვის შესანიშნავი უნარი, იუმორის არაჩვეულებრივი გრძნობა და მოქალაქეობრივი პათოსი, რომლის გამოც იგი ძალზედ პოპულარული იყო, იმ დროს კერძოდ 40-იანი წლების ქართულ ესტრადაზე მოღვაწე სახეებიდან. თითოეულ როლს ოლღა დოლიძე ასრულებდა ბუნებრივი სისადავით, მას ჰქონდა გამორჩეული მკაფიო მეტყველება და შესანიშნავი სასცენო გარეგნობა.
აღსანიშნავია, რომ ესტრადის მსახიობთა პირველ საკავშირო კონკურსზე დოლიძის წარმატება (არკადი რაიკინთან და ვასო გოძიაშვილთან ერთად) იმდროისთვის ქართული საესტრადო ხელოვნების ნამდვილი აღმოჩენა, დიდი და მნიშვნელოვანი გამარჯვება იყო. სწორედ ამ დიდმა მიღწევამ, შემდგომში საკმაოდ გამორჩეული და დიდი როლი ითამაშა ქართული სასტრადო ხელოვნების განვითარებაში.
ოლღა დოლიძეს მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები, მათ შორის 1955 წელს ხელოვნებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისთვის მიენიჭა საქართველოს სახალხო არტისტის წოდება. ის იყო ქართული საბალეტო დასის ნამდვილი კორიფე.
გარდაიცვალა 1990 წელს, 86 წლის ასაკში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: დაბადებული 24 მარტი კატეგორია: დაბადებული 1904 კატეგორია: გარდაცვლილი 1990 კატეგორია: გარდაცვლილი 24 მაისი კატეგორია: ქართველი მსახიობები ოლღა
დანდუროვი
საკუთარი სახელი დანდუროვი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
მარცვლეულის ხვატარი
სქოლიო
კატეგორია:ხვატრისებრნი კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო მავნებლები კატეგორია:მავნებელი მწერები
ლიმფა
მინი| მწვანედ აღნიშნულია [[ლიმფური სისტემა ]] ლიმფა (lympha — წმინდა წყალი, ნამი) — სითხე, რომელიც მოძრაობს ადამიანისა და ხერხემლიანი ცხოველების ლიმფურ სისტემაში. ლიმფის ძირითადი კომპონენტია გამჭვირვალე სითხე, რომელიც ძალიან ჰგავს სისხლის პლაზმას. მისი სიბლანტე სისხლის პლაზმისაზე ნაკლებია, მასში ცილის რაოდენობაც ნაკლებია (3%). ლიმფის შედგენილობა განსხვავებულია სხეულის სხვადასხვა ნაწილში და იცვლება ფუნქციური მდგომარეობის შესაბამისად. ლიმფა შეიცავს ლეიკოციტებს და ერთეულ ერითროციტებს. ლიმფა დედება ოღონდ სისხლზე ნელა. ადამიანის სხეულში 1 — 2 ლიტრია. სისხლის პლაზმა კაპილარებიდან იფილტრება ქსოვილებში, იქ შედგენილობას იცვლის და იქცევა ლიმფად. ლიმფის მთავარი ფუნქციებია: ქსოვილებიდან ნივთიერებათა ცვლის ზოგიერთი პროდუქტის გამოტანა, იქიდანვე სისხლში ცილების დაბრუნება, ორგანიზმში წყლის გადანაწილება და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:სხეულის სითხეები *
გოლქოის რაიონი
გოლქოი (Gölköy) — ქალაქი და რაიონი ორდუს პროვინციაში, შავი ზღვის რეგიონში, თურქეთში. ზღვის დონიდან 1,054 მეტრზე. 2000 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 24,162 ადამიანი, ხოლო რაიონში 66,491.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
ნუევა-ვისკაია
ეტიმოლოგია
სახელწოდება ნუევა-ვისკაია წარმოდგება ბისკაიის (რომელსაც ესპანელები ვისკაიას უწოდებდნენ, ბასკები კი — ბისკაიას) პროვინციის დასახლებიდან. ქალაქის გერბის მარჯვენა ნაწილში გამოსახული სიმბოლო სწორედ ესპანეთში მდებარე პროვინციაზე მიუთითებს.
ისტორია
დღევანდელი ნუევა-ვისკაიის ტერიტორიები ადრე კაგაიანის პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა. ნუევა-ვისკაიაში პირვლეი მისიონერები დომინიკელთა ორდენის წარმომადგენლები იყვნენ, რომლებიც იქ 1607 წელს ჩავიდნენ. 1609 წელს რელიგიური ორდენის პირველი დასახლება პროვინციის სამხრეთ ნაწილში დაარსდა. 1702 წელს მისიონერების დასახლება კარაბალოს მთების ძირში, ბურუბურში შეიქმნა (დღევანდელი არიტაოს ბარანგაის ტერიტორიაზე). ნუევა-ვისკაიის მოსახლეობა მასობრივად სწორედ აქ მონათლეს.
1839 წელს კაგაიანის მერის, ლუის ლარდისაბალის, შემდეგ კი ფილიპინების გენერალური გუბერნატორის გადაწყვეტილებით ნუევა-ვისკაიის პროვინცია შეიქმნა. 1841 წლის 10 აპრილს მიღებული სამეფო დეკრეტის თანახმად ნუევა-ვისკაიის პროვინცია დღევანდელ ნუევა-ვისკაიას, კირინოს, მთის პროვინციას და ისაბელისა და აურორის პროვინციების დიდ ნაწილს მოცავდა.
ამერიკის კოლონიური პერიოდის დროს ფილიპინების კომიის გადაწყვეტილებით ნუევა-ვისკაიის პროვინციაში სამოქალაქო მთავრობა ჩამოყალიბდა. ნუევა-ვისკაიის ტერიტორიები 1865 წლის მაისში ისაბელის პროვინციის შექმნის შემდეგ მნიშვნელოვნად შემცირდა.
ამერიკული პერიოდი
1908 წელს ნუევა-ვისკაიის ჩრდილო-დასავლეთი ტერიტორიები ახლად შექმნილ იფუგაოს ქვეპროვინციას მიეკუთვნა. 1914 წელს მიწების ბიუროს მიერ ჩატარებული გამოკვლევისა და 1917 წლის ადმინისტრაციული კოდექსის მიღების შემდეგ პროვინციის ტერიტორიები კიდევ უფრო შემცირდა.
ამერიკული პერიოდის დროს ფილიპინების სენატმა ნუევა-ვისკაია ფილიპინების მე-12 რაიონად გამოაცხადა. რაიონი მოიცავდა მთის პროვინციას (დღევანდელი აპაიაო, კალინგა, მთის პროვინცია და ბენგეტი), კოტაბატოს (დაუყოფელი), აგუსანს (დაუყოფელი), დავაოს (დაუყოფელი), ზამბოანგას (დაუყოფელი) და სულს (დაუყოფელი). პროვინცია რაიონს მთის პროვინციასთან და კორდილიერისა და მინდანაოს სხვა ადგილობრივებთან ეთნიკური მსგავსების გამო გააერთიანეს.
მეორე მსოფლიო ომი
მეორე მსოფლიო ომის დროს დალტონის უღელტეხილი იაპონიის საიმპერიო სამხედრო ძალებსა და ფილიპინების თანამეგობრობისა და აშშ-ის სამხედრო ძალებს შორის მთავარი ბრძოლის ადგილი იყო, რომელიც 1945 წლის 31 მაისს გაიმართა.
თანამედროვე ხანა
1971 წელს 6394-ე რესპუბლიკური აქტის მიღების შემდეგ კირინო, რომელიც ნუევა-ვისკაიის ქვეპროვინცია იყო, ისაბელის პროვინციას გამოეყო და დამოუკიდებელ პროვინციად ჩამოყალიბდა.
გეოგრაფია
ნუევა-ვისკაია ჩრდილოეთ ლუსონის სამი დიდი მთიანეთითაა გარშემორტყმული და მეტწილად მთიანი პროვინციაა. გარდა მთიანი და ბორცვებით დაფარული რელიეფისა, პროვინციის ნაწილი ვაკეებითა და ხეობებითაა დაფარული. პროვინციის დასავლეთით კორდილიერის მთები მდებარეობს, აღმოსავლეთით — სიერა-მადრეს მთები, ხოლო სამხრეთით — კარაბალოს მთები. პროვინცია (და მთლიანად კაგაიანის ხეობა) ცენტრალური ლუსონის ვაკეებიდან კარაბალოს მთებითაა გამოყოფილი.
პროვინციის ფართობია 3 975.67 კმ². კაგაიანის ხეობის ყველაზე სამხრეთით მდებარე პროვიცნია 268 კმ-თაა დაშორებული ეროვნული დედაქალაქის რეგიონიდან.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ნუევა-ვისკაია 15 მუნიციპალიტეტისგან შედგება. ბაიომბონგი პროვინციის დედაქალაქი და მთავარი საგანმანათლებლო ცენტრია, ბამბანგი (სოფლის მეურნეობის კერა) და სოლანო (ფინანსური რაიონი) მთავარი კომერიციული ცენტრებია, ხოლო კაიაპა საზაფხულო დედაქალაქი და ბოსტნეულის მწარმოებელი მთავარი მუნიციპალიტეტია. ყველა მუნიციპალიტეტი 1 საკანონმდებლო რაიონშია გაერთიანებული.
გეოგრაფიულად ნუევა-ვისკაიის დასავლეთი ნახევარი კორდილიერის მთებითაა დაფარული, ხოლო აღმოსავლეთი ნახევარი — კარაბალოსის მთებით, სიერა-მადრესა და კორდილიერის მთების შეერთების წერტილით. ნუევა-ვისკაიასა და კორდილიერის კულტურული და გეოგრაფიული ჰარმონიის გამო მათ გასაერთიანებლად რიგი ნაბიჯები გადაიდგა, თუმცა ეს საკითხი კონგრესში არ წარუდგენიათ.
ბარანგაები
პროვინციის 15 მუნიციპალიტეტი 275 ბარანგაისგან შედგება. სოლანოში მდებარე როხასის ბარანგაის ყველაზე მეტი მოსახლეობა ჰყავს (2010 წლის აღწერით), ხოლო ყველაზე მცირე მოსახლეობა სანტა-ფეში მდებარე სანტა-როსის ბარანგაიშია.
სქოლიო
კატეგორია:ნუევა-ვისკაია კატეგორია:ფილიპინების პროვინციები
სანტა-კარმენი
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 085 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1.06 კმ²-ზე. ფართობი 3 855 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ქოლგოსანნი
ქოლგოსანნი (Umbelliferae) — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. ერთ- ან მრავალწლოვანი ბალახებია, იშვიათად — ბუჩქები და დაბალი ხეები. მორიგეობით განლაგებული დანაკვეთული ან, იშვიათად, მთლიანი ფოთლები აქვთ. ყუნწის ძირი ხალთად არის გადაქცეული. ყვავილები აქტინომორფულია, უფრო იშვიათად — ზიგმორფული, ორსქესიანი; შეკრებილია მარტივ ან რთულ ქოლგებად, ზოგჯერ — თავაკის მსგავს ყვავილებად. რთული ქოლგის ძირში ხშირად განვითარებულია რამდენიმე ფოთლისაგან შემდგარი საერთო საბურველი.
ნაყოფი ტყუპი თესლურაა. თითოეულ თესლურას ზურგზე 5 წიბო და მათ შორის ღარები აქვს. ღარები ამოვსებულია ეთეროვანი ზეთებითა და გუმფისით.
ოჯახში 280-ზე მეტი გვარის 3000-მდე სახეობაა; საქართველოში გვხვდება 73 გვარის 179 სახეობა. ამ ოჯახის ზოგიერთი წარმომადგენელი საკვებ ნივთიერებებს ძირხვენებში აგროვებს (სტაფილო). ქოლგოსანთა ზოგიერთი სახეობა მეტად შხამიანია (კონიო, ციკუტა და სხვა).
თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალება (1960)
თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალება — პირველი სახელმწიფო გადატრიალება თურქეთში. მოხდა 1960 წლის 27 მაისს. გადატრიალებაში მონაწილეობდა 37 ახალგაზრდა ოფიცერი, რომელთაც ხელმძღვანელობდა აფარსლან თიურქეში და გენერალი ჯემალ გიურსელი. გადატრიალება მიმართული იყო 1960 წელს დემოკრატიულად არჩეული მთავრობის წინააღმდეგ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სამხედრო გადატრიალებები თურქეთში
ტერუელის მუნიციპალიტეტები
300px|მინი|ტერუელის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე ტერუელის პროვინცია შედის არაგონის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 236 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის (Ley reguladora de las Bases del Régimen Local) თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.
ტერუელის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან 10 კომარკაში: ბახო-არაგონი, ბახო-მარტინი, ხილოკა, კუენკას-მინერასი, ანდორა-სიერა-დე-არკოსი, ტერუელი, მაესტრასგო, სიერა-დე-ალბარასინი, გუდარ-ხავალამბრე, მატარანია.
ტერუელის პროვინციის ფართობია 14 808 კმ² და 2020 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 134 176 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია ტერუელი, რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდია ალკანიისი (472,1 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — ლა-კუბა (6,51 კმ²).
სქოლიო
*
ასინი
ასინი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის სინკო-ვილიასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 18,466539 კმ². მოსახლეობა — 98 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ხორცი
მინი|ხორცი მინი|ხორცი მინი|ხორცი ხორცი — საკლავი და გარეული ცხოველების ჩონჩხის მუსკულატურა; ადამიანის კვების ერთ-ერთი ძირიდადი პროდუქტი. ხორცის შედგენილობაში შედის შემაერთებელი და ცხიმოვანი ქსოვილი, აგრეთვე ნერვული ქსოვილების უმნიშვნელო რაოდენობა. ხორცს უწოდოებენ, აგრეთვე, ნაკლავსა და მის ნაწილებს. ცხოველის სახეობის მიხედვით არჩევენ ძროხის, ცხვრის, ღორის, თხის, ცხენის ხორცს. ახალი ხორცის მუქ წითელ ფერს განაპირობებს მიოგლობინი. ხორცის კუნთოვანი ბოჭკოს ბირთვში ძირითადად ნუკლეოპროტეიდები გვხვდება. მიოფიბრილები შეიცავენ მიოზინს, აქტინსა და ტროპომიოზინს. შემაერთებელი ქსოვილის ცილები ძირითადად წარმოდგენილია კოლაგენითა და ელასტინით, აზოტოვანი ექსტრაქტული ნივთიერებები — კარნოზინით, ანსერინით, კარნიტინით, ადენოზინტრიფოსფატით (ატფ), ადენოზინდიფოსფატით (ადფ), ადენოზინმონოფოსფატით (ამფ), ინოზინმონოფოსფატით (იმფ), პურინის ფუძეებით, ამინომჟავებით, შარდოვანათი და სხვა.
უაზოტო ექსტრაქტული ნივთიერებები — გლიკოგენით, გლუკოზით, ჰექსოზოფოსფატით, რძემჟავათი, პიროყურძენმჟავათი და სხვა. ლიპიდების რაოდენობა დამოკიდებულია ცხოველის ნაკვებობაზე. ტრიგლიცერიდების რაოდენობა მეტად ცვალებადია. მცირე რაოდენობით გვხვდება ცხიმოვანი მჟავები, მონო- და დიგლიცერიდები. ფოსფოლიპიდები წარმოდგენილია ლეციტინებით, კეფალინებით, სერნინფოფოსფატიდებით, სფინგომიელინებით, პლაზმაოგენებით.
საკლავის კუნთის ლიპიდების ცხიმოვანი მჟავები ძირითადად უმაღლესი მჟავებია, რომელთა ნახშირბადის ატომები წყვილ რიცხვს შეადგენს. ხორცის შედგენილობაში შედის აგრეთვე მინერალური ნივთიერებები და სხვა მრავალი მიკროელემენტი.
ვეტერინარიულ-სანიტარული ექსპერტიზა მოიცავს ცხოველთა ვეტერინარულ შემოწმებასა და დაუფეშხოებელი ნაკლავისა და შიგნეულის გამოკვლევას. შეიძლება მხოლოდ კლინიკურად ჯანმრთელი ცხოველის დაკვლა ადამიანის საკვებად.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხორცი
გრიგოლ ნათაძე
გრიგოლ ნათაძე (დ. 16 იანვარი, 1878 — გ. 24 მაისი, 1951) — ქართველი ისტორიკოსი, პედაგოგი და პოლიტიკოსი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.
ბიოგრაფია
გრიგოლ ნათაძე დაიბადა 1878 წელს ტფილისის გუბერნიის, გორის მაზრის სოფიელ კასპში, ტფილისის მოქალაქის - „ხალხოსანი” იასონ ივანეს ძე ნათაძის ოჯახში. სწავლობდა თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიაში, საიდანაც 1892 წელს გადავიდა ვაჟთა მეორე გიმნაზიაში. 1898 წელს შევიდა კიევის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე; სწავლის დროს სტუდენტურ დემონსტრაციებში მონაწილეობის გამო 1901 და 1902 წლებში ორჯერ გარიცხეს უნივერსიტეტიდან. 1902 წელს, სწავლა განაგრძო ჟენევის უნივერსიტეტში, თუმცა ერთი კურსის დასრულების შემდეგ, უსახსრობის გამო სწავლა მიატოვა და სამშობლოში დაბრუნდა. აძლევდა კერძო გაკვეთილებს, თანამშრომლობდა პრესაში; იყენებდა ფსევდონიმს - „გან-ბარიძე”.
იყო რუსეთის სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის წევრი. აქტიურად მონაწილეობდა 1905 წლის რევოლუციაში; პოლიტიკური საბაბით იყო დაპატიმრებული 1905 წელს; ციხიდან გაათავისუფლეს ამნისტიით 1905 წლის 17 ოქტომბრის მანიფესტის გამოცემის შემდეგ. 1907 წელს ექსტერნად დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ფილოლოგიური ფაკულტეტი. ამავე წლიდან მუშაობდა პედაგოგად თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიაში; მცირე ხნის შემდეგ, როგორც „პოლიტიკურად არასაიმედო“ პირს არ მისცეს მასწავლებლობის საშუალება ტფილისში და გადავიდა ქუთაისის ქართულ სათავადაზნაურო გიმნაზიაში. პარალელურად კითხულობდა ლექციებს „სახალხო უნივერსიტეტში“, იყო ქუთაისის დრამატიული წრის გამგეობის წევრი. 1912 წელს დაბრუნდა ტფილისში, სადაც აგრძელებდა ლექციების კითხვას „სახალხო უნივერსიტეტში“ და მუშაობდა ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოებაში.
1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლის 26 მაისს ხელი მოაწერა საქართველოს დამოუკიდებლობის აქტს. 1918 წლიდან იყო საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის მთავარი კომიტეტის წევრი. მუშაობდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის განათლების სამინისტროში უმაღლეს და საშუალო სასწავლებელთა მთავარ გამგედ. 1919 წლიდან კითხულობდა ისტორიის კურსს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალისტ-რევოლუციონერთა პარტიის სიით. სარედაქციო კომისიის მდივანი, განათლების, სამანდატო, სარედაქციო და საფინანსო კომისიების წევრი, დამფუძნებელი კრების პრეზიდიუმის წევრად.
ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ გარდაიცვალა თბილისში, 1951 წლის 24 მაისს.
==თბილისის უნივერსიტეტის პროფესორები ==
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კატეგორია:კასპში დაბადებულები გრიგოლ კატეგორია:საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
ეფემია როსი
ეფემია დე როსი (Euphemia de Ross; დ. ? – გ. 1386) — როსების ძველი და გავლენიანი შოტლანდიური კლანის წარმომადგენელი. შოტლანდიის დედოფალი 1371-86 წლებში როგორც რობერტ II-ის მეორე ცოლი.
ბიოგრაფია
ეფემიას დაბადების თარიღი უცნობია. იგი იყო ძლევამოსილი შოტლანდიელი დიდგვაროვნის, ჰუგო დე როსისა და მისი მეორე ცოლის, სირ ჯონ დე გრაამის ასულ მარგარეტ დე გრაამის ასული. ეფემია პირველად ცოლად შერთეს მორაის ერლ ჯონ რანდოლფს. წყვილს ქორწინებიდან შვილები არ ჰყოლია, ჯონი კი 1346 წელს გარდაიცვალა. ცხრაწლიანი ქვრივობის შემდეგ ეფემიამ ხელმეორედ გათხოვება გადაწყვიტა.
1355 წლის 2 მაისს იგი ცოლად გაჰყვა აგრეთვე დაქვრივებულ რობერტ სტიუარტს, უოლტერ სტიუარტისა და მარჯერი ბრიუსის ვაჟს. სტიუარტები სამეფო კართან მეტად დაახლოვებულები და გავლენიანები იყვნენ. გარდა ამისა, რობერტის დედა, მარჯერი ბრიუსი თვით შოტლანდიის მეფე რობერტ I-ისა და მისი პირველი ცოლის, იზაბელა მარელის ქალიშვილი იყო. ამასთან ერთად, ეფემიას ახალ მეუღლეს პირველი ცოლისგან უკვე ჰყავდა ვაჟი და თუ მასთან არ გაუჩნდებოდა ეს პრობლემას არ წარმოადგენდა.
ამ დროისათვის კათოლიკური ეკლესია მკაცრად კრძალავდა მეორე და შემდგომ ქორწინებას, რადგანაც იგი მიიჩნევდა, რომ ადამიანი ღვთის თვალში მხოლოდ ერთხელ ქორწინდება. ამიტომ, მეორე ქორწინების ნებართვის გაცემა სხვა არავის შეეძლო თუ არა "ღვთის ნაცვალს დედამიწაზე", ანუ რომის პაპს. ეფემიამ და რობერტმა ცხადია მიმართეს რომის პაპ ინოკენტი VI-ს სანამ შეუღლდებოდნენ. აღსანიშნავია ის გარემოებაც, რომ ეფემიას პირველი ქმარი რობერტის მეორე თაობის ბიძაშვილი იყო, რამაც კიდევ უფრო გაართულა საქმე, თუმცა ერთ წელიწადში პაპმა ქორწინების ნებართვა გასცა. ქორწინებიდან ეფემიასა და რობერტს ხუთი შვილი შეეძინათ, რომელთაგან მხოლოდ ორი იყო ვაჟი, სამი კი ქალიშვილი:
1371 წელს ეფემიას ქმარმა ბიძამისის, დავიდ II-ის გარდაცვალების შემდეგ შოტლანდიის ტახტი მიიღო მემკვიდრეობით და მეფე ხდება რობერტ II-ის სახელით, ეფემია კი შოტლანდიის დედოფლად გვევლინება. ეფემიას დედოფლის თანამდებობა მომდევნო თხუთმეტი წლის მანძილზე ეკავა, სანამ 1386 წელს არ გარდაიცვალა. მის შემდეგ რობერტი აღარ დაქორწინებულა.
ლიტერატურა
კატეგორია:გარდაცვლილი 1386 კატეგორია:შოტლანდიის დედოფლები
ხოაკინ მოსკერა
ხოაკინ მარიანო დე მოსკერა-ფიგეროა ი არბოლედა-სალასარი (Joaquín Mariano de Mosquera-Figueroa y Arboleda-Salazar; დ. 14 დეკემბერი, 1787 — გ. 4 აპრილი, 1878) — სამხრეთამერიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. კოლუმბიის შეერთებული შტატების მეოთხე პრეზიდენტის, ტომას სიპრიანო დე მოსკერას უფროსი ძმა.
ხოაკინ დე მოსკერა დაიბადა 1787 წელს პოპაიანში, ახალი გრანადის ვიცე-სამეფოში. მისი მშობლები იყვნენ ხოსე მარია მოსკერა ი ფიგეროა და მარია მანუელა არბოლედა-სალასარი. ჯერ კიდევ 5 წლის ასაკში შეიყვანეს სკოლაში, შემდეგ დაამთავრა კაუკის უნივერსიტეტი და 1805 წლიდან ადვოკატად მუშაობა დაიწყო. 1810 წელს მონაწილეობა მიიღო კოლუმბის დამოუკიდებლობის გამოცხადებაში და შევიდა არმიაში, მონაწილეობა მიიღო სხვადასხვა ოპერაციებში, მიაღწია კაპიტნის წოდებამდე.
1830 წლის 1 აპრილს დიდი კოლუმბიის პრეზიდენტმა, სიმონ ბოლივარმა დატოვა ბოგოტა მკურნალობის მიზნით. შემდეგ ბოლივარმა განცხადება გააკეთა გადადგომის შესახებ და 4 მაისს კონგრესმა ახალ პრეზიდენტად ხოაკინ მოსკერა აირჩია, ხოლო მის ბოგოტაში ჩამოსვლამდე (13 ივნისამდე) მის მოვალეობას ვიცე-პრეზიდენტი დომინგო კაისედო ასრულებდა. მოსკერას ავადმყოფობის გამო, 2 აგვისტოდან პრეზიდენტის მოვალეობას კვლავ კაისედო ასრულებდა. მალე ბოგოტაში აჯანყდა ვენესუელის ბატალიონი და ხელისუფლებაში გენერალი რაფაელ ურდანეტა მოვიდა. მოსკერა და კაისედო იძულებული გახდნენ ბოგოტა დაეტოვებინათ. თუმცა კოლუმბიელმა გენერლებმა მხარი არ დაუჭირეს ურდანეტას და ის იძულებული გახდა მოლაპარაკებაზე წასულიყო, რის მიხედვითაც მან აღიარა მასკერო კოლუმბიის პრეზიდენტად, ხოლო კაისედო პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლად.
1851 წლის 15 ნოემბერს ქვეყნის ფაქტობრივი დაშლის გამო მოწვეულ იქნა კონსტიტუციური ასამბლეა, რომელმაც 1831 წლის 23 ნოემბრიდან შექმნა დროებითი მთავრობა და ვიცე-პრეზიდენტად აირჩია გენერალი ხოსე მარია ობანდო (პრეზიდენტის არყოფნის გამო, იგი ამავე დროს გახდა მისი მოვალეობის შემსრულებელიც).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოლუმბიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 14 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1787 კატეგორია:გარდაცვლილი 4 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1878
სარალანჯი (შირაკი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შირაკის პროვინციის სოფლები
სინოპი (ბრაზილია)
სინოპი (ბრაზილია) (Sinop) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 384 მეტრზე. მიეკუთვნება მატუ-გროსუს შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სინოპის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 113 099 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 28.69 კმ²-ზე. ფართობი 3 942 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ფერშემბეს რაიონი
ფერშემბე (Perşembe) — ქალაქი და რაიონი ორდუს პროვინციაში, შავი ზღვის რეგიონში, თურქეთში. 2000 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 10,804 ადამიანი, ხოლო რაიონში 37,512.
ბაშქენდი (ორდუბადი)
ბაშქენდი (Başkənd) — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ორდუბადის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —  	415 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორდუბადის რაიონის სოფლები
პანაფრიკანული ფერები
პანაფრიკანული ფერები — სამი ფერისაგან შემდგარი ორი სტაბილური ნაკრები აფრიკის ქვეყნების დროშებზე:
მწვანე, წითელი, ყვითელი
ეთიოპია იყო პირველი აფრიკული ქვეყანა, რომელმაც პირველად გამოიყენა ეს ფერები თავის დროშაზე. 1950-ან წლებში ეს ფერები მიიღეს თავის დროშაზე განამ, სენეგალმა, დაგომეამ, კონგომ (ბრაზავილი), კამერუნმა და სხვა აფრიკულმა ქვეყნებმა. გრენადის დროშა (82 % მოსახლეობა — ნეგრები) მიღებულია 1974 წელს, ხოლო სენტ-კიტსისა  და ნევისის  დროშა (90,4 % ზანგები) — 1983 წელს. თუმცა მათშიც გამოყენებულია ეს ფერები, მიუხედავად იმისა, რომ ეს სახელმწიფოები არ მდებარეობენ აფრიკაში.
ეთიოპიის თავდაპირველ დროშაზე ფერები - მწვანე, წითელი, ყვითელი სიმბოლიზირდებოდა, როგორც ცისარტყელა — ღმერთის მიერ კაცობრიობის წინაშე დადებული აღთქმა, რომ აღარ განმეორდებოდა წყალდიდობა.
უმრავლეს შემთხვევაში მწვანე ფერი წარმოადგენს უკეთესი მომავლის იმედს და მცენარეულ სიმდიდრეს.