cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მიქაელ კენტელი
ადრეული ცხოვრება და წინაპრები
პრინცესა მიქაელი დაიბადა ბარონესა მარი-კრისტინი ანა აგნეს ჰედვიგ იდა ფონ რეიბნიცის სახელით, 1945 წლის 15 იანვარს, კარლსბადში. ქალაქი მაშინ გერმანელებით იყო დასახლებული, ახლა კი ცნობილია როგორც კარლოვი-ვარი. მამის მხრიდან არის ჰერანდ III ფონ ტრაუტმანსდორფის და ნოსტიცების ოჯახის შთამომავალი, რომლებიც ასევე დედოფალ ელისაბედ II-ის წინაპრები არიან.
არის ბარონ გიუნტერ ჰუბერტუს ფონ რაიბნიცის (1894-1983) უმცროსი ქალიშვილი მისი მეორე მეუღლის, გრაფინია მარია ბერნადეტის ქორწინებიდან. დაიბადა ავსტრიელი ბებიის, პრინცესა ჰედვიგ ფონ ვინდიშ-გრაეცის (1878-1918) სახლში, ევროპაში მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამდე ცოტა ხნით ადრე. იმავე წელს, ჩეხოსლოვაკიიდან გერმანელი მოსახლეობა გააძევეს.
მიქაელ კენტელის მამა იყო ნაცისტური პარტიის წევრი და შუცშტაფელის კავალერიის ოფიცერი მეორე მსოფლიო ომის დროს. ომის დასასრულს მარია-კრისტინას ოჯახი საცხოვრებლად გადავიდა ამერიკის შეერთებული შტატების მიერ ოკუპირებულ ბავარიის ტერიტორიაზე. მისი მშობლები განქორწინდნენ 1946 წელს და დედასთან და უფროს ძმასთან, ბარონ ფრიდრიხ (ფრედ) ფონ რეიბნიცთან (დ. 1942 წელს) ერთად საცხოვრებლად გადავიდა ავსტრალიაში, სადაც მან განათლება მიიღო წმინდა გულის მონასტერში, ვარდების ყურეში (ახლანდელი კინკოპალ-როუზი). შემდეგ მიქაელი გაემგზავრა ლონდონში, რათა სახვითი და დეკორატიული ხელოვნების ისტორია შეესწავლა ვიქტორიასა და ალბერტის მუზეუმში.
ქორწინებები
მისი პირველი ქმარი იყო ინგლისელი ბანკირი თომას ტროუბრიჯი (1939-2015), სერ პიტერ ტრუბრიჯის უმცროსი ძმა. ისინი ერთმანეთს შეხვდნენ გერმანიაში და დაქორწინდნენ 1971 წლის 14 სექტემბერს ჩელსის ძველ ეკლესიაში, ლონდონში. დაშორდნენ 1973 წელს, ხოლო ოფიციალურად განქორწინდნენ 1977 წელს (ქორწინება ეკლესიურად გააუქმა რომის პაპმა პავლე VI-მ 1978 წლის მაისში).
1978 წლის 30 ივნისს, ვენის სამოქალაქო ცერემონიაზე, დაქორწინდა კენტის პრინც მაიკლზე, პრინც ჯორჯის (1902-1942) და საბერძნეთისა და დანიის პრინცესა მარინას (1906-1968) შვილზე. პრინცი მაიკლი დედოფალ ელისაბედ II-ის პირველი ბიძაშვილია. მაიკლმა მარი-კრისტინს აჩუქა ორქვიანი საფირონისა და ბრილიანტის ბეჭედი, რომელიც ეკუთვნოდა დედამისს, პრინცესა მარინას. ქორწილის შემდეგ გამართულ ცერემონიაზე მან მოირგო Bellville Sassoon-ის კრემისფერი კაბა. რომის პაპ იოანე პავლე II-ის ნებართვის მიღების შემდეგ, წყვილმა კურთხევა მიიღო რომის კათოლიკურ ცერემონიაზე, 1983 წლის 29 ივნისს, არქიეპისკოპოსის სახლში, ლონდონში.
მათ ორი შვილი ჰყავთ:
მიუხედავად იმისა, რომ კენტის პრინცსა და პრინცესა მიქაელს შორის ოჯახური უთანხმოებები არ ყოფილა, პრესა სხვადასხვა დროს მარია-კრისტინას და ჯონ ვარნერის, ვორდ ჰანტის და მიხაილ კრავჩენკოს სასიყვარულო ურთიერთობაზე საუბრობდა. მეგობრობდა ჯონ ვ. გალბრისთან და პიტერ დე სევერისთან. პიტერ დე სევერმა მარია-კრისტინას ანტიგუაში 150 000 ფუნტის ღირებულების მიწის ნაკვეთი აჩუქა.
კარიერა
პრინც მაიკლთან ქორწინებამდე იგი ინტერიერის დიზაინერად მუშაობდა. 1986 წელს გამოიცა მისი პირველი წიგნი „გვირგვინი შორეულ ქვეყანაში: რვა სამეფო პატარძლის პორტრეტები“, რის შემდეგაც მას ბრალი დასდეს პლაგიატში, თუმცა საქმე სასამართლომდე არ მისულა. 2007 წლიდან 2011 წლამდე კენტის პრინცესა იყო ლონდონის გალერეის, Partridge Fine Art-ის პრეზიდენტი. 2008 წელს შვეიცარიაში „გალერეა გმურზინსკას“ კონსულტანტად დაინიშნა და მოგვიანებით გახდა მათი საერთაშორისო ელჩი. ასევე მუშაობდა ვიქტორიასა და ალბერტის მუზეუმის საბჭოში, სალექციო ტურებს ატარებდა მთელი მსოფლიოს მასშტაბით. ლექციებზე ისტორიულ თემებზე საუბრობს სხვადასხვა უნივერსიტეტებში, მუზეუმებსა და გალერეებში. მარი-კრისტინი, რომლის ქმარიც ძლიერ ინტერესდება რუსეთით, 2012 წლის მაისში რუსულის გაკვეთილებს ატარებდა.
სამეფო და საქველმოქმედო საქმიანობა
პრინცი და პრინცესა მიქაელი დედოფლის, ელისაბედ II-ის სახელით დაესწრნენ ბელიზის დამოუკიდებლობის დღესასწაულსა და სვაზილენდის მეფე მსვატი III-ის გამეფების ცერემონიას. კენტის პრინცი მხარს უჭერს უამრავ საქველმოქმედო ორგანიზაციას თავის მეუღლესთან, პრინცესა მიქაელთან ერთად.
სქოლიო
კატეგორია:უინძორები კატეგორია:ბრიტანელი არამხატვრული მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ბრიტანელი ქალი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ბრიტანელი ქალი რომანისტები კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:დაბადებული 15 იანვარი
ვიქტორია რუფო
ვიქტორია რუფო (Victoria Ruffo; დ. 31 მაისი, 1962) — მექსიკელი მსახიობი. დაიბადა მეხიკოში. კარიერა 80-იან წლებში დაიწყო, როცა ცნობილმა პროდიუსერმა ერნესტო ალონსომ მიიწვია თავის სერიალში „ლურჯი ცა“, სადაც პილარ ალვარესი განასახიერა. ამ სერიალში მან დასამახსოვრებელი პერსონაჟი შექმნა. 1983 წელს პროდიუსერმა ვალენტინ პისმტეინმა ვიქტორია მთავარ როლში მიიწვია სერიალში „ცეცხლში“, რამაც რუფოს საერთაშორისო აღიარება მოუტანა. 1990 წელს მის კარიერაში გარდატეხა მოხდა, როცა მონაწილეობა მიიღო სერიალში „უბრალოდ მარია“, რომელმაც ის საერთაშორისო დონის მსახიობად აქცია. ამას მოჰყვა გახმაურებული სერიალები „კაპრიჩო“, „მდიდარი ბავშვები და საბრალო მშობლები“, „ყველაფერი ელენასათვის“, რომლებმაც მსახიობის დიდება და აღიარება გაზარდა. 2001 წელს რუფომ ითამაშა სერიალში „მხოლოდ შენ“, სადაც ბრმა კრისტინას როლი განასახიერა. ამ სერიალის შემდეგ რუფო ეკრანიდან გაქრა და 4 წლის შემდეგ კვლავ დაბრუნდა ახალი სერიალით „დედინაცვალი“, რომელმაც მსახიობს დიდი აღიარება მოუტანა საერთაშორისო ასპარეზზე. 2007 წელს მონაწილეობა მიიღო სერიალში „ვიქტორია“, სადაც პარტნიორობას მაურისიო ოჩმანი და ანდრეა ლოპესი უწევდნენ. 2009 ითამაშა სერიალში „სიყვარულის სახელით“. 2010 ითამაშა ასევე ცნობილ სერიალში „დამალული სიმართლე“, ხოლო 2012 წელს ითამაშა სერიალში „ცრემლების გვირგვინი“. 2014 წელს ვიქტორია რუფო ცნობილმა პროდიუსერმა ხოსე ალბერტო კასტრომ მიწვია მის ახალ ნოველაში „ცუდი საყვარელი“ სადაც პარტნირობას არიადნე დიასი და კრისტიან მეიერი უწევენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მექსიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1962 კატეგორია:დაბადებული 31 მაისი
ჩუღურეთის ხიდი
ჩუღურეთის ხიდი — ხიდი მტკვარზე, თბილისის ისტორიული უბნების კუკიისა და გარეთუბნის ზღვარზე, მშრალი ხიდის გაგრძელებაზე. აგებულია 1962 წელს. ჩაანაცვლა 1848-1853 წლებში აშენებული მიხეილის ხიდი. სხვადასხვა დროს ერქვა მიხეილის, კარლ მარქსის, ზაარბრიუკენის, ჩუღურეთის სახელი. 2022 წლის 4 ნოემბერს მიენიჭა ქართველი მწერლის გურამ დოჩანაშვილის სახელი.
ისტორია
XIX საუკუნის 40-იან წლებში ამ ადგილას მესანგრეები აშენებდნენ ხის ხიდს, რომელსაც რეგულარულად იტაცებდა ადიდებული მტკვარი. 40-იან წლებში მეფისნაცვლის მიხეილ ვორონცოვის დავალებით არქიტექტორმა ჯოვანი სკუდიერიმ შეადგინა ხიდის პროექტი. იგი ამავე დროს სამუშაოთა ხელმძრვანელიც იყო. ნაგებობა შედგებოდა ორი ცალკეული - დიდი (ხუთმალიანი) და პატარა (ერთმალიანი) ხიდისგან, რომლების კვეთდნენ მტკვრის ძირითად კალაპოტს და მის მარჯვენა შტოს, ორბელიანების (მადათოვის) კუნძულის ადგილას. 1851 დიდი ხიდის პროექტი გადაამუშავა ინჟინერმა ს. ბლიქსმა. მან ხის მალები აგურის კამარებით შეცვალა. მშენებლობას სათავეში ჩაუდგა ქართველთა შორის პირველი ინჟინერი ჰიდრავლიკოსი ვახტანგ მუხრანბატონი. ხუთმალიანი თაღოვანიხიდი გაიხსნა 153 და, ვორონცოვის პატივსაცემად ეწოდა მიხეილის სახელი. ამავე დროს ხიდის მიმდებარე მოედანზე 1867 დაიდგა მიხეილ ვორონცოვის ძეგლი. ხიდი იმდენად ვიწრო (მალების სიგრძე 19 მ, სიგანე 9,3 მ) იყო, რომ 1884 გადააკეთეს - ტროტუარები გაიტანეს ლითონების კონსოლებზე.
1962 ჩატარდა ხიდის საფუძვლიანი რეკონსტუქცია (არქიტექტორები: შოთა ყავლაშვილი, გივი მელქაძე; ინჟინერი გიორგი ქარცივაძე). მშენებლობისას შეინარჩუნეს ძველი ხიდის ბურჯები და ხუთმალიანი კონსტრუქცია. სავალი ნაწილი გაფართოვდა 25 მ-მდე, ტროტუარებისა 3-3 მ-მდე. თავსა და ბოლოში მოუშენეს არსებული მალის სიგრძის რკინაბეტონის თაღები. განაპირას მალის ქვეშ გადის მარცხენა სანაპირო. საბჭოთა პერიოდში კარლ მარქსის სახელს ატარებდა, შემდეგ თბილისთან დაძმობილებული ქალაქ ზაარბრიუკენის, 1994 წელს ჩუღურეთის, 2022 წელს კი გურამ დოჩანაშვილის სახელი ეწოდა.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ხიდები
დუმიანი ცხვარი
დუმიანი ცხვარი — სახორცე-საქონე ტიპის უხეშ და ნახევრად უხეშმატყლიან ცხვრის ჯიშთა ჯგუფი. დუმიან ცხვარს გავაზე ცხიმოვანი დანაგროვი (დუმა) აქვს. ეგუება უდაბნოსა და ნახევარუდაბნოს პირობებს, კარგად გამეჩხერებულ საძოვარს და იტანს ხანგრძლივ გადასვლებს. ჯიშისათვის დამახასიათებელია სახორცე პროდუქტიულობა. დუმიანი ცხვრის დიდტანიანი ჯიშებია: ჰისარული, სარაჯინული და ედელბაევის. ცოცხალი მასა ერკემლისა 110-130 კგ, მაქსიმალური 180 კგ-მდე, ნერბისა 60-65, მაქსიმალური 130 კგ-მდე. დუმა 5-7 კგ, ზოგიერთი ჯიშისა (ჰისარული) 20-30 კგ-მდე. დუმიანი ცხვარი ნაკლებპროდუქტიულია. უმეტესუ ჯიშების ნაპარსი მატყლი საშუალო 2,0-2,2 კგ. მატყლი არაერთგვაროვანია, ბლომად ურევია მკვდარი ბეწვი. იყენებენ უხეში მაუდის ხალიჩის და სხვა დასამზადებლად. დუმიანი ცხვრის ნაყოფიერებაა 105-120 ბატკანი 100 ნერბზე. გავრცელებულია ჩინეთში, ირანში, ავღანეთში, შუა აზიასა და ყაზახეთში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ცხვრის ჯიშები
ვალენსიის მუნიციპალიტეტი
ვალენსიის მუნიციპალიტეტი (Municipio Valencia) — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 623 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ვალენსიის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 830 420 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ვალენსია. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 37,3% მოდის ვალენსიის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 1,332.9 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:კარაბობოს შტატის მუნიციპალიტეტები
მეფეტვია
მისი სხეულის სიგრძე 17–20 სმ, ფრთების შლილი 26–32 სმ, მასა 38–56 გრამი. მსხვილი, დიდთავიანი, შედარებით მოკლებოლოიანი ფრინველია. ტანის ზედა ნაწილი, ფრთები, ბოლო მორუხო-მურაა, ქვედა მხარე ღია, მთელ ტანზე გასდევს ხშირი მუქი ფერის გრძივი ზოლები, საშემოდგომო შებუმბვლაში განვითარებულია სუსტი ზეთისხილისფერ-ჟანგმიწოვანი ბუმბულის ფენა. ნისკარტი უჩვეულოდ მასიურია, ამოზნექილი კეხითა და შესამჩნევი ნაპრალით ზედა და ქვედა ნაწილს შორის, რომელშიც მოჩანს სასის ბორცვი.
ბინადრობს პალეარქტიკის დასავლეთ ნაწილში დანიიდან, ბრიტანეთისა და კანარის კუნძულებიდან, აფრიკის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში ახლო აღმოსავლეთამდე, შუა აზიის (სიმაღლეში 2600 მეტრამდე) მთისა და მთისწინეთის ზონაში, ჩრდილოეთ ირანში. საქართველოში თითქმის ყველგან გვხვდება. მკვიდრია ფრინველია, თუმცა ზოგჯერ ადგილობრივი მომთაბარეობები ახასიათებს (მთებში — ვერტიკალური); ბუდობის ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ რაიონებიდან გადაფრენა ახასიათებს, კონცენტრირდებიან აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთში, კასპიისპირეთსა და კავკასიონისწინეთში. არამრავალრიცხოვანია. უპირატესობას ანიჭებს გამომშრალ ღია ლანდშაფტებს ბუჩქნარითა და ცალკეული ხეებით, საძოვრებს, მინდვრებს, ასტეპებულ მთისწინეთებს.
შემოდგომით და ზამთარში იკვებება ბალახოვანი მცენარეების მსხვილი და უხეში თესლებით, ბუდობის პერიოდში რაციონში ჭარბობს მწერები. ბუდობს მიწაზე; ჯამისებრი ბუდე განლაგებულია ღრმა ორმოში, შენიღბულია ბალახებით. დებს 4–5 მსხვილ კვერცხს. ბუდეს აშენებს და კრუხობს დედალი. ინკუბაცია 12–13 დღე გრძელდება. მამალი ბარტყების კვებაში მონაწილეობს მათი ბუდეში ყოფნის ბოლო დღეების გარდა. 9–12 დღეში ბარტყები ბუდეს ტოვებენ. მეფეტვიას სეზონზე გამრავლების ორი ციკლი ახასიათებს. გუნდებად მომთაბარეობა (ხშირად სხვა სახეობის თესლიჭამის ფრინველებთან ერთად) იწყება აგვისტო-სექტემბერში. სქესობრივი დიმორფიზმის არქონის, შეფერვის თავისებურებებისა და ნისკარტის აგებულებაში გრატას გვარის სხვა ფრინველებთან განსხვავების გამო ზოგჯერ მეფეტვიას ცალკე გვარში (Miliaria) გამოყოფენ.
სქოლიო
კატეგორია:გრატა
The Secret Language of Birds
The Secret Language of Birds — ბრიტანელი პროგრესული როკ-მუსიკოს იენ ანდერსონის მესამე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2000 წელს, ლეიბლზე Fuel 2000. ალბომის სათაური მომდინარეობს ფრინველების მიერ განთიადზე აჟღერებული ხმებისგან.
სქოლიო
კატეგორია:2000 წლის ალბომები კატეგორია:იენ ანდერსონის ალბომები კატეგორია:ალბომები იენ ანდერსონის პროდიუსერობით კატეგორია:Fuel 2000-ის ალბომები
მარტივი და შედგენილი რიცხვები
უდიდესი საერთო გამყოფი და უმცირესი საერთო ჯერადი
n ნატურალური რიცხვის გამყოფი ეწოდება ისეთ m ნატურალურ რიცხვს, რომელზედაც n იყოფა უნაშთოდ.
რიცხვი იყოფა უმცირესს მარტივ გამყოფზე, მომდევნოც იგივე პრინციპით და ა.შ. ვიდრე არ მივიღებთ 1-ს. 420:2=210, 210:2=105, 105:3=35, 35:5=7, 7:7=1. მარტივ მამრავლებად დაშლის ალგორითმი უნდა ჩაიწეროს შემდეგნაირად:
ფაილი:umciresi-saerto jeradi.JPG
სადაც, ვერტიკალური ხაზის მარჯვნივ გვაქვს საძიებელი მარტივი მამრავლები. ამრიგად დაშლას ექნება სახე: 420=2*2*3*5*7
რამდენიმე ნატურალური რიცხვის საერთო გამყოფი ეწოდება რიცხვს, რომელიც თითოეულ მათგანის გამყოფს წარმოადგენს.
m, n … k ნატურალური რიცხვების უდიდესი საერთო გამყოფი ეწოდება მათ საერთო გამყოფებს შორის უდიდესს და D(m, n … k) სიმბოლოთი აღინიშნება.''' მაგალითად გამოვთვალოთ 36-სა და 24-ს საერთო უდიდესი გამოყოფილი:
უდიდესი საერთო გამყოფის მოსაძებნად საჭიროა ეს რიცხვები დავშალოთ მარტივ მამრავლებად
ფაილი:umciresi-saerto jeradi-2.JPG
ე.ი. 24 = 2*2*2*3, ხოლო 36=2*2*3*3, ამიტომ D(24, 36)=2*2*3=12. ასე იმიტომ რომ საერთო გამყოფებში ორივეში ერთად რიცხვი 2 ორჯერმეორდება ხოლო 3 ერთხელ.
n ნატურალური რიცხვის ჯერადი ეწოდება ისეთ m ნატურალურ რიცხვს, რომელიც n-ზე იყოფა უნაშთოდ.
m, n, … k, ნატურალური რიცხვების უმცირესი საერთო ჯერადი ეწოდება მათ საერთო ჯერადთა შორის უმცირესს და K=(m, n, .. k) სიმბოლოთი აღინიშნება.
უმცირესი საერთო ჯერადის პოვნა შემდეგნაირად ხდება:
დავშალოთ რიცხვი მარტივ მამრავლებად. შემდეგ ამ მამრავლების ნამრავლს მივუწეროთ შემდეგი რიცხვის ის მამრავლები, რომლებიც არ შედიან არსებულ მამრავლებში, შემდეგ მესამე და ა.შ. მოცემული რიცხვების უმცირესი საერთო ჯერადი უდრის ამოწერილი მამრავლების ნამრავლს.
D(m, n)* K(m, n) = m*n
კატეგორია:მათემატიკა
მათეუს ფერნანდესი
მათეუს ფერნანდეს სიკეირა (დ. 30 ივნისი, 1998) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი. საფეხბურთო კლუბ „ბარსელონას“ ცენტრალური ნახევარმცველი. ნათამაშები აქვს ბრაზილიის 17 და 20 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 30 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1998 კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები კატეგორია:პალმეირასის ფეხბურთელები კატეგორია:ბოტაფოგოს ფეხბურთელები კატეგორია:რეალ ვალიადოლიდის ფეხბურთელები კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები
დუმ-პალმა
დუმ-პალმა (Hyphaene) — მცენარეთა გვარი პალმების ოჯახისა. 12-15 მ სიმაღლის ორსახლიანი მცენარეა.
შეიცავს 30-მდე სახეობას. გავრცელებულია ტროპიკულ აფრიკასა და ინდოეთში. უფრო მეტად ცნობილია პალმა Hyphaene thebaica, რომელიც ჩრდილო-აღმოსავლეთ აფრიკაში იზრდება. ნაყოფის ტბილობი იჭმება, სპილოს ძვლის მსგავს მაგარ თესლ სხვადასხვა ნაკეთობისათვის იყენებენ. მერქანი მძიმე და გამძლეა.
ბოტანიკური ბაღების ორანჟერეებში ზოგჯერ აშენებენ სამხრეთაფრიკულ პალმა Hyphaene crinita-ს, რომლის სიმაღლე 6 მ აღწევს.
ლიტერატურა
კატეგორია:პალმები
Neivamyrmex baylori
Neivamyrmex baylori — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Neivamyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ecitoninae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იტაპები
იტაპები (Itapebi) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 497 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 972.036 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10.8 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
მილსადენი ტრანსპორტი
thumb|250px თანამედროვე ეტაპზე ტრანსპორტის სხვა საშუალებებთან შედარებით, უფრო მეტად ვითარდება საავტომობილო, საჰაერო და მილსადენი ტრანსპორტი.
მილსადენი — ეს ნავთობის, გაზის, ქვანახშირისა და ქიმიური პროდუქტების ტრანსპორტირების სპეციფიკური საშუალებაა მოპოვების ადგილიდან მოხმარების ბაზრამდე. მილსადენი ტრანსპორტის ძირითადი ფუნქცია მდგომარეობს სწორედ ამ პროდუქტების დიდი მასშტაბებით გადაზიდვაში.
მილსადენი ტრანსპორტის ერთ-ერთი უპირატესობა ტრანსპორტის სხვა საშუალებებთან შედარებით იმაში მდგომარეობს, რომ ტრანსპორტირების თვითღირებულება სამჯერ დაბალია ვიდრე მაგალითად სარკინიგზო ტრანსპორტისა. ასევე, მილსადენი ტრანსპორტი უზრუნველყოფს ტვირთების გადაზიდვის სტაბილურობასა და საიმედოობას, ამავე დროს ბუნების დაბინძურების შედარებით დაბალ დონეს.
მსოფლიო მილსადენი ტრანსპორტის განვითარების ისტორიული წანამძღვრები
მილსადენი სისტემების გამოყენება პირველად 10-იანი წლების ბოლოდან დაიწყო. მისი უდიდესი ნაწილი მცირე დიამეტრიანი იყო და მის ძირითად დანიშნულებას წარმოადგენდა ნავთობის გადაზიდვა საბადოებიდან გადამამუშავებელ პუნქტებთან. აღსანიშნავია, რომ პირველი მილსადენის მშენებლები საკმაოდ სერიოზულ წინააღმდეგობას აწყდებოდნენ ნავთობის სხვა საშუალებებით გადამზიდველებთან.
შემდგომ პერიოდში დაიწყო ფართოდიამეტრიანი ნავთობსადენების მშენებლობა აშშ-ში. განსაკუთრებული გამალებით ტრანსპორტის ეს სახეობა ვითარდებოდა 1945 წლის შემდგომ. რაც შეეხება ჩვენს დროს, ახლა მილსადენი ტრანსპორტის განვითარების ახალი ეტაპი მიმდინარეობს. ეს უპირველეს ყოვლისა დაკავშირებულია ნავთობისა და გაზის მოპოვების გაფართოებასთან.
მილსადენი ტრანსპორტის განვითარების ბუნებრივი წანამძღვრები
დღეისათვის, მსოფლიოში შეიმჩნევა მილსადენი ტრანსპორტის არასაკმარისობა, რის მიზეზიც იმაში მდგომარეობს, რომ ყველანაირ გეოგრაფიულ გარემოში არაა მისი გაყვანის შესაძლებლობა. მილსადენები ძირითადად მაშინ იგება, როდესაც ხდება ტვირთების გადაზიდვის აუცილებლობა დიდ მანძილზე
განვითარება, სტრუქტურა და ადგილი თანამედროვე ეპოქაში
კაცობრიობის განვითარების მოცემულ ეტაპზე, საბაზრო ეკონომიკის პირობებში, ნავთობისა და გაზის მწარმოებელმა ასოციაციებმა მიიღეს უფლება დამოუკიდებლად დადონ ხელშეკრულება მომხმარებლებთან. შევეხოთ ევროპის ენერგომომარაგებასთან დაკავშირებულ ერთ მეტად მნიშვნელოვან ფაქტს: საბჭოთა კავშირის დანგრევის შემდეგ, ჩამოყალიბებულ იქნა ერთობლივი სამრეწველო საწარმოები უცხოური კაპიტალის მონაწილეობით. ამ გარემოებებში, 1992 წელს ნავთობის ტრანსპორტირებაზე მომსახურების გადახდა დგინდებოდა ტარიფების მეშვეობით. საბჭოთა კავშირმა თავისი დანგრევით რუსეთს მემკვიდრეობით დაუტოვა ერთიანი ნავთობსადენი სისტემა. დღეისათვის რუსეთში სააქციო საზოგადოება „ტრანსნეფტის“ მაგისტრალური ნავთობსადენები უზრუნველყოფენ რუსეთში მოპოვებული ნავთობის 98%-ის გადაზიდვას. მაგისტრალური ნავთობსადენი სისტემა წარმოადგენს სახელმწიფო საკუთრებას და სრულიად კონტროლდება სახელმეიფოს მიერ. სააქციო საზოგადოება „ტრანსნეფტის“ მაგისტრალების სიგრძე, რომლებიც აერთიანებენ რუსეთის ნავთობმოპოვების პრაქტიკულად ყველა რაიონს, შეადგენს 48 500 კილომეტრს (2002წ). ამას გარდა, უკანასკნელი რამდენიმე წლის განმავლობაში მწყობრში ჩადგა 600 კილომეტრი მილსდენი.
დღეს რუსეთი ყველაზე დიდი ნავთობექსპორტიორია ევროპის ბაზარზე, სწორედ იგი ფლობს ნავთობისა და გაზის უდიდეს მარაგს ევროპაში და ამიტომ ევროპის ყველა დიდი მილსადენი კონცენტრირებულია მის გარშემო.
მილსადენი ტრანსპორტის განვითარებისა და განთავსების ტერიტორიული მახასიათებლები
აშშ
ექსპლუატაციაში მყოფი და მშენებარე მაგისტრალური მილსადენების სიგრძით ამერიკის შეერთებულ შტატებს პირველი ადგილი უკავია მსოფლიოში. 1979 წლის ბოლოსათვის აშშ-ში მილსადენების საერთო სიგრძე 1120 ათასი კილომეტრიც იყო. Mმათ შორის ნავთობსადენების 710ათასი კმ, ხოლო გაზსადენების-410 ათასი კმ. მილსადენი ტრანსპორტის უსაფრთხოების ნაციონალური საბჭოს მონაცემებით, 1980 წელს აშშ-ში 1600 კმ-იანი გაზსადენი იქნა გაყვანილი, რომელიც ბუნებრივი აირით ამარაგებდა მილსადენი ტრანსპორტის განვითარების მიმოხილვა ცალკეულ ქვეყნებში 48 მილიონ მომხმარებელს. ამერიკელი ექსპერტის, ჯ. ევანსის მონაცემებით, 1982 წელს აშშ-ის ნავთობსადენების სიგრძე წარმოადგენდა 235 ათას კმ_ს, ხოლო თხევადი ნავთობგაზების-103 ათასს. ტრანსპორტირებული ნავთობპროდუქტების საერთო მოცულობამ შეადგინა 4,75 მილიონი მ. კუბი. უნდა აღინიშნოს, რომ სადღეისოდ აშშ-ის ნავთობსადენების საერთო სიგრძესთან დაკავშირებით, სხვადასხვა ავტორებთან არსებობს სხვაობები ციფრებში, რაც იმით აიხსნება, რომ ზოგიერთ ავტორის ნაშრომებში გათვალისწინებულია არა მხოლოდ მაგისტრალური, არამედ ცალკეული მილსადენების სიგრძეებიც. გასული საუკუნის 90-იან წლებში, როცა აღმოაჩინეს ნავთობი ტეხასსა და ოკლაჰომაში, გაყვანილი იქნა მილსადენები საბადოებსა და ნავთობგადმამუშავებელ საწარმოებს შორის, ასევე მექსიკის ყურემდე, ტანკერებში ჩასატვირთად.
აშშ-ში ფართოდიამეტრიანი მილსადენების მშენებლობიდან მაგისტრალური მილსადენების მშენებლობაზე გადასვლისას, მოცულობა და გაყვანის ტემპები შეადგენდა 8-12 ათასკმ-ს წელიწადში.
დღეს აშშ-ში ნავთობსადენების მშენებლობას კვლავ მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა ნავთობსადენების მშენებლობას ალასკიდან და კანადის არქტიკული რაიონებიდან. მათ შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია ტრანსალასკური მშენებარე მილსადენი, რომლის სიგრძეა 7763 კმ. იგი უზრუნველყოფს ალასკური და კანადური გაზის მიწოდებას 48 შტატისთვის. ის შედგება 4 ძირითადი მონაკვეთისგან: ალასკის, კანადის, აღმოსავლეთ და დასავლეთ მხარეებისგან. ძირითადი გაზსადენის ტრასა იწყება პრადხო-ბეიში (ალასკის შტატი), შემდეგ იუკონის (ბრიტანული კოლუმბიის პროვინცია) გავლით მიდის სამხრეთ-აღმოსავლეთში და უკვე შემდგომ, იყოფა 2 შტოდ ალბერტის პროვინციაში (კანადა)
კანადა
კვლევითი სამუშაოები, რომლებიც კანადაში ჩატარდა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ჯერ ალბერტის პროვინციაში, შემდეგ კი შორეულ არქტიკაში, დიდი აღმოჩენებით დამთავრდა. ნიუ ფაუნლენდის ტბასთან აღმოაჩინეს ნავთობის უდიდესი მარაგი, რომელიც თავისი ზომებით არ ჩამოუვარდება ჩრდილოეთის ზღვის ნავთობის საბადოს. ასევე სხვადასხვა საბადოების აღმოჩენებმა კანადა ნავთობითა და გაზით მთელს დასავლეთ ნახევარსფეროში ერთ-ერთ უმდიდრეს ქვეყნად აქციეს.
კანადის დასავლეთ პროვინციებში ნავთობისა და გაზის მოპოვებასთან დაკავშირებით (უმეტესად ალბერტის პროვინციაში) საჭირო გახდა შექმნილიყო ნავთობისა და გაზსადენების მოქნილი ქსელი, რათა შესაძლებელი ყოფილიყო მათი გადაზიდვა ქვეყნის აღმოსავლეთ რაიონებში განლაგებულ სამრეწველო ცენტრებთან, სადაც კონცენტრირებული იყო მოსახლეობის 70 %. მომხმარებლები საბადოებისგან 3200 კმ-ით იყვნენ დაშორებული.
კანადაში პირველი ნავთობსადენი ჯერ კიდევ მეორე მსოფლიო ომამდე აშენდა. ამ მილსადენით გაზი ქალაქ ბოი აილენდიდან ქალაქ კალგარს (ალბერტის პროვინცია) მიეწოდებოდა. ზოგადად, ამ პერიოდში აშნებულ მილსადენებს ლოკალური მნიშვნელობა ჰქონდა. 1950 წელს ექსპლუატაციაში შევიდა დიდი ტრანსკონტინენტალური გაზსადენის პირველი მონაკვეთი ქალაქ რე დუოტერიდან ქალაქ სიუპირომდე (სიგრძე 2055 კმ). 1955 წლისათვის ამ გაზსადენის სიგრძემ 4840 კმ-ს მიაღწია.
კიდევ ერთი უდიდესი ტრანსკონტინენტალური გაზსადენი ალბერტა-მონრეალი აშენდა 1956—1958 წლებში, გაზსადენის საერთო სიგრძე თავის განშტოებებთან ერთად შეადგენდა 3740 კმ-ს.
ეს ორი უმნიშვნელოვანესი გაზსადენი კვეთს კანადის თითქმის მთელს ტერიტორიას, ალბერტის პროვინციიდან ქვეყნის უმნიშვნელოვანეს ცენტრებამდე, კერძოდ ქალაქ ტორონტომდე და მონრეალამდე.
აშშ-ის წყნარი ოკეანისპირა შტატების სამრაწველო ცენტრების კანადური ნავთობითა და გაზით მომარაგებისათვის აშენებულ იქნა კანადის სამი უდიდესი მილსადნი.
სამომავლოდ კანადაში გათვალისწინებულია არქტიკული გაზსადენის მშენებლობა, გაზის სამხრეთ რაიონებში ტრანსპორტირებისათვის.
ვენესუელა
ნავთობის მოპოვების მხრივ ვენესუელას მე-3 ადგილი უკავია მთელს დასავლეთ ნახევარსფეროში. 1982 წელს ქვეყანაში მოპოვებულ იქნა 107 მილიონი ტონა ნავთობი, 14 მილიარდი მეტრ კუბი გაზი, 1985 წელს ნავთობმოპოვება შემცირდა 88 მილიონ ტონამდე წელიწადში.
1962 წელს ვენესუელის მილსდენი ქსელის საერთო სიგრძემ შეადგინა 9 ათასი კმ, მათ შორის 6 ათასი კმ ნავთობსადენი და 3 ათასი კმ გაზსადენი.
მომდევნო წლებშიც აქტიურად შეიმჩნევა ვენესუელაში მილსადენების მშენებლობა და მათი სიჩქარე შეადგენს 200—300 კილომეტრ მონაკვეთს წელიწადში.
საუდის არაბეთი
ახლო აღმოსავლეთის ნავთობის მარაგების უდიდესი ნაწილი თავმოყრილია სწორედ საუდის არაბეთში. აქ მოპოვებული ნავთობი ტრანსარაბული ნავთობსადენით გადაიქაჩება ხმელთაშუა ზღვის საპორტო ქალაქ სიდონამდე, საიდანაც ტანკერებით იგი დასავლეთ ევროპის ქვეყნებს მიეწოდება.
ტრანსარაბული ნავთობსადენის სიგრძე 1,2 ათასი კილომეტრია. იგი წელიწადში 23 მილიონი ტონა ნავთობის გატარების საშუალებას იძლევა. 60-იან წლებში გაყვანილ იქნა ნავთობსადენის კიდევ ერთი ქსელი. ტრანსარაბული ნავთობსადენისთვის ნავთობის მიწოდების მიზნით აშენდა ე. წ. აღმოსავლეთ არაბული ნავთობსადენი სისტემები, რომელთა საერთო სიგრძე შეადგენს 1,6 ათას კმ-ს.
დღესდღეობით საუდის არაბეთი აქტიურად აგრძელებს მთავარი გაზსადენი სისტემისა და წყალმომმარაგების სისტემის მშენებლობას. მთავარი გაზსადენი სისტემა ამ ქვეყნის სამრეწველო განვითარების ერთ-ერთი საფუძველია, იგი არსებული რესურსები უფრო მეტად იქნენ გამოყენებული, მნიშვნელოვანი საწარმოები უზრუნველყოფილი იყოს გაზით. ამ გაზსადენის მშენებლობაში აქტიურად მონაწილეობენ სხვადასხვა ქვეყნების კომპანიები.
მილსადენების მშენებლობაში, საუდის არაბეთისათვის დამახასიათებელია წყალმომარაგების სისტემების მშენებლობა, ვინაიდან, ამ ქვეყნის პრობლემები მტკნარი წყლის ნაკლებობასთან დაკავშირებით, ყველას მოეხსენება.
რუსეთი
რუსეთში არა მხოლოდ მსოფლიოში უდიდესი გაზის მარაგია, არამედ აქ საუკეთესო პირობებია მისი დასავლეთ ევროპასა და ახლო აღმოსავლეთში ტრანსპორტირებისათვის. გარდა ამისა, რუსეთის ფედერაციის ტერიტორიაზე განლაგებული გაზსადენებით აქტიურად სარგებლობს მსოფლიოში გაზის მარაგით მეორე ქვეყანა — ირანი, რომელსაც ამ გზით თავისი გაზი გააქვს ევროპაში. გაზის ექსპორტირებისას, ასევე რუსეთის მილსადენებს იყენებენ ყაზახეთი და თურქმენეთი. რუსეთის გაზსადენი ქსელი შეადგენს მსოფლიოში ერთ-ერთ უმძლავრეს გაზსადენ სისტემას, რომლის მილსადენებიც უძლებენ 25 ატმოსფერულ წნევას, ასეთი სიმძლავრის გაზსადენ სისტემას მსოფლიოში ანალოგი არ მოეპოვება.
როგორც უკვე აღვნიშნეთ, ნავთობსადენები, სამომავლოდ ტრანსპორტის საკმაოდ პერსპექტიული სახეობაა, მაგრამ მის შემდგომ განვითარებას თან ახლავს უამრავი პრობლება, მაგალითად როგორიცაა თვითონ მილსადენების გაყვანის სირთულეები, ხშირად საეჭვო პერსპექტივები და არაგანსაზრვრული სტრატეგია.
სადღეისოდ ექსპლუატაციაში მყოფი მილსადენების 35 % 20 წლის ასაკისაა. ამ ასაკის მილსადენები უკვე მოითხოვს დიდ ყურადღებასა და მოვლას, რათა გარანტირებულ იქნას მათი საიმედოობა და უსაფრთხოება.
ამჟამად მსოფლიოში არსებული და ექსპლუატაციაში მყოფი ნავთობსადენები ასაკობრვად შემდეგნაირად გამოიყურება :
დღეისათვის ნავთობსადენი სისტემების დატვირთვა 40%-ს შეადგენს. როგორც თანამედროვე ნავთობპროდუქტების ანალიზი გვიჩვენებს, ტვირთბრუნვის გაზრდისათვის, ტექნოლოგიური დონის ასამაღლებლად და ფინანსური მდგომარეობის გასაუმჯობესებლად საჭიროა: ახალი შიდა ბაზრების მოზიდვა; ოპტიმალური ტექნოლოგიური რეზერვის შექმნა ნავთობის მიწოდების ვადების შესამცირებლად; სარეკონსტრუქციო სამუშაოების მოცულობის ზრდა მოქმედ სისტემებზე, ნავთობპროდუქტების ნომენკლატურის ზრდა.
ამ პრობლემების გადაწყვეტა ხელს შეუწყობს ეფექტურობის ზრდას, კონკურენციას და ნავთობპროდუქტების მიმზიდველობის გაზრდასს.
*
ინგუშეთი
ისტორია
ინგუშეთი რუსეთის ნაწილია 1810 წლიდან. 1921-24 წლებში ის საბჭოთა მთიანი რესპუბლიკის ნაწილია, რომელიც კავკასიაში დაარსდა. ინგუშთა ავტონომიური ოლქი 1924 წელს შეიქმნა. 1934-1992 წლებში ის მეზობელ ჩეჩნეთს შეუერთეს ჩეჩენო-ინგუშეთის ავტონომიურ საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკაში, მეორე მსოფლიო ომის დროს მცირე პერიოდის გარდა.
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ სტალინმა ინგუშებს ნაცისტებთან თანამშრომლობა დააბრალა და მთელი მოსახლეობა ცენტრალურ აზიაში გადაასახლა. მათი ავტონომიური რესპუბლიკა გაუქმდა და პრიგოროდნი რაიონი მეზობელ ოსეთს მიუერთდა. 1950-იან წლებში ინგუშებს ამნისტია გამოუცხადეს და დაბრუნების უფლება მისცეს, თუმცა პრიგოროდნი რაიონი ისევ ოსეთის ნაწილად რჩებოდა და იქ გადმოსახლებული ოსები დაბრუნება-მოწადინებულ ინგუშებს ალმაცერად უყურებდნენ.
დაძაბულობა კონფლიქტში გადაიზარდა საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ; ჩრდილო კავკასია პირველი იყო სადაც მწვავე ინტერეთნიკური კონფლიქტები წამოიწყო რუსეთის ფედერაციაში. 1992 წლის ოქტომბრის ბოლოს ათობით ათასი ინგუში აიძულეს საკუთარი სახლებიდან აყრილიყვნენ პრიგოროდნი რაიონიდან, ერთ დღეში, მას შემდეგ რაც არაკონტროლირებადი ინგუშთა არაფორმალური შეიარაღებული დაჯგუფება ნაზრანიდან ოსეთის ტერიტორიაზე აგრესიულ თავდასხმას ახორციელებს.
მას შემდეგ ლტოლვილთა განსახლება მწვავე პრობლემად აწევს ინგუშეთის მთავრობას, რომელსაც კიდევ უფრო ამწვავებს უკიდურესად მაღალი (50%) უმუშევრობა, ეკოლოგიური კრიზისი, რუსეთის ჯარების მაღალი კონცენტრაცია მეზობელ ჩეჩნეთში მიმდინარე ომის გამო და ყოველივე ამას დამატებული მეზობელი რაიონებიდან შემოხიზნული ჩეჩენი ლტოლვილები. ოსეთთან ლტოლვილების დაბრუნების საკითზე რაიმე მნიშვნელოვანი შეთანხმების მიღწევა ჯერჯერობით ვერ მოხერხდა.
2002 წელს დედაქალაქი ნაზრანიდან მაგასში გადაიტანეს.
2004 წლის ივნისში შეიარაღებული დაჯგუფების 570 წევრი შეიჭრა ინგუშეთში და ნაზრანის აღება მოინდომა, შედეგად მოკლულ იქნა 90-მდე მოქალაქე. რუსეთმა თავდახმის ორგანიზაციაში ჩეჩენთა სამხედრო ლიდერი შამილ ბასაევი დაადანაშაულა.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ინგუშეთი ადმინისტრაციულად იყოფა ოთხ რაიონად და ხუთ საქალაქო ოლქად.
რესურსები ინტერნეტში
*
ესპირიტუ-სანტუ (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)
ესპირიტუ-სანტუ (Espírito Santo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მიეკუთვნება ლესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-სულის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
აყსუ
აყსუ (Aksu „თეთრი მდინარე“) – მდინარე თურქეთში, ანთალიის პროვინციაში, თურქეთის სამხრეთ–დასავლეთით, სათავე აქვს ტავრის მთებში. სიგრძე 162 კილომეტრი. სიგანე – 100 მეტრი, სიღრმე – 3 მ. მდინარის ზემოთში მდებარეობს ტბა კოვადა, ქვემოთში კი კარაკაორენის წყალსაცავი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის მდინარეები
სტეპან ზატიკიანი
სტეპან სეღბოსი ზატიკიანი (Ստեփան Զատիկյան; დ. 20 ივნისი, 1946 — გ. 29 იანვარი, 1979) — საბჭოთა დისიდენტი და სომხური ეროვნული ერთიანი პარტიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი.
ადრეული ცხოვრება
ზატიკიანი დაიბადა 1946 წლის 20 ივნისს ერევანში, ხელოსანთა ოჯახში; მისი მშობლები იყვნენ დასავლეთ სომხეთიდან წამოსული ლტოლვილები. დაწყებითი განათლება მიიღო ერევნის მიქაელ ნალბანდიანის სახელობის საშუალო სკოლაში, რომელიც დაამთავრა 1963 წელს ოქროს მედლით. იმავე წელს ჩაირიცხა სომხეთის სახელმწიფო პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის ქიმიის ფაკულტეტზე. ზატიკიანის ცხოვრება აღინიშნა 1965 წლის 24 აპრილს ლენინის (ახლანდელი რესპუბლიკის) მოედანზე გამართული მასობრივი დემონსტრაციით; აქციის მონაწილეებმა დაგმეს 1915 წლის სომხების გენოციდი და წამოჭრეს სომხური მიწების დაბრუნების საკითხი. ამ იდეებით გამხნევებული, მეორე დღეს ზატიკიანი წავიდა ქალაქის პანთეონში დიდი სომეხი კომპოზიტორის, კომიტასის საფლავზე ყვავილების მოსაწყობად. ის პოლიციამ საფლავთან დააკავა თხუთმეტი დღის განმავლობაში. იქ შეხვდა ჰაიკაზ ხაჩატრიანს, რომელიც ასევე კომიტასის საფლავთან დააკავეს.
ეროვნული ერთიანი პარტია
საბოლოოდ ზატიკიანი და ჰაიკაზ ხაჩატრიანი შეთანხმდნენ, რომ ერთობლივ იდეოლოგიურ საფუძველზე ემუშავათ. ცოტა ხნის შემდეგ მათ შეუერთდა კიდევ ერთი ახალგაზრდა, შაჰენ ჰარუთუნიანი (შანტ ჰარუტიუნიანის მამა); სამმა მათგანმა 1966 წლის 24 აპრილს ჩამოაყალიბა ეროვნული ერთიანი პარტია (NUP). ორგანიზაციას ხელმძღვანელობდა ხაჩატრიანი და პარტიის მმართველი ორგანო იყო გენერალური საბჭო, რომლის ერთ-ერთი წევრი იყო ზატიკიანი. NUP-მა შეიმუშავა წესდება და სამოქმედო გეგმა, რომელიც ძირითადად ზატიკიანის მიერაა შექმნილი.
ორგანიზაციის პირველმა წევრებმა პარტიის იდეების ერთგულების ფიცი დადეს ერევანში, სომეხთა გენოციდის მემორიალზე. 1967 წლის აპრილში, გენოციდის ხსენების დღეს, NUP-მა გაავრცელა თავისი პირველი ბროშურა სახელწოდებით Paros (შუქურა), ხოლო იმავე წლის 19-20 ოქტომბერს გაავრცელა ასევე ოთხგვერდიანი გაზეთი Paros შემდეგი სტატიებით: გამოდის ახლები“, „სომეხი ხალხისთვის“, „სომხეთი უღლის ქვეშ“, „სომხური საკითხი“, „საერთაშორისო ვითარება დღეს“, „ფაქტები დაუნდობელია“, „რა არის ერის ენა“, „ორიოდე სიტყვა“. გარდა ამისა, ზატიკიანს ჰქონდა დაწერილი კრიტიკული სტატიები საბჭოთა კავშირში ცხოვრების რეალობის შესახებ, როგორიცაა „საბჭოთა ეკონომიკის არსი“ ან „ფარდის მეორე მხარეს“. სტატიები ეხებოდა სომხეთის საბჭოთა კავშირისგან დამოუკიდებლობას და რუსეთის მიერ სომხეთის ანექსიას. ზატიკიანმა დაარიგა გაზეთი Paros სომხეთის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის კამპუსში. ის მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა სომხურ და საბჭოთა წრეებში მანამდე არსებული ბუკლეტებისა თუ გაზეთებისგან.
ორგანიზაციის სტრუქტურა მოიცავდა ახალგაზრდულ ფილიასაც. NUP-ში მას შანტი (სომხურად ელვა) ერქვა, რომლის სათავეშიც ჩვიდმეტი წლის პარუირ ჰაირიკიანი იდგა. მოგვიანებით ორგანიზაციას შეუერთდნენ ისეთი ცნობილი ფიგურები, როგორებიც არიან: მოვსეს გორგისიანი, აშოტ ნავასარდიანი, სომხეთის პრემიერ მინისტრი ანდრანიკ მარგარიანი, აზატ არშაკიანი და სხვები.
პირველი დაპატიმრება
ორგანიზაციის არსებობას ყველასთვის იყო ცნობილი. გაზეთი აიკრძალა და ანტისაბჭოთად გამოაცხადეს. გაზეთის არა მხოლოდ მწერლებს, არამედ მათ მკითხველებსაც დევნიდნენ. ორგანიზაციის წევრებმა გაზეთის მხოლოდ ორი ნომრის გამოცემა მოახერხეს.
ორგანიზაციის ლიდერების დაპატიმრება 1968 წლის 9 ივლისს დაიწყო; სტეპან ზატიკიანი იმ დროს უნივერსიტეტში მეხუთე კურსზე იყო. 10 ივლისს დაკითხვისას სტეპან ზატიკიანმა გამომძიებელს აცნობა, რომ შიმშილობა დაიწყო, დაკავების პირობების წინააღმდეგობის გამო.
მას ბრალი წაუყენეს სომხეთის სსრ სისხლის სამართლის კოდექსის 65.1 და 67-ე მუხლებით (ანტისაბჭოთა აგიტაცია, მონაწილეობა ანტისაბჭოთა ორგანიზაციაში), სომხეთის სსრ უზენაესმა სასამართლომ ზატიკიანს 4 წელი მიუსაჯა გამოსასწორებელ სამუშაო კოლონიაში. პატიმრობის პირველი წლები მორდოვიის პოლიტიკურ ბანაკში გაატარა. ზატიკიანმა იქ განაგრძო აქტიური პოლიტიკური მოღვაწეობა. 1970 წლის ივლისის დასაწყისში მან და ოცმა ახალგაზრდა პოლიტპატიმარმა ექვსდღიანი შიმშილობა გამოაცხადეს დარბევის გასაპროტესტებლად. ამ მოქმედებისთვის იგი ვლადიმირის ციხეში გაგზავნეს. 1971 წლის ნოემბერში ზატიკიანმა სხვა პოლიტპატიმრებთან ერთად ვლადიმირის ციხეში შიმშილობა დაიწყო. ისინი აპროტესტებდნენ პოლიტპატიმრების შესახებ ინფორმაციის შეგროვების სუკ-ის პრაქტიკას და მათ კრიმინალიზაციას და შანტაჟს.
გათავისუფლების შემდეგ მუშაობდა ერევნის ელექტრომექანიკურ ქარხანაში ტრანსფორმატორების ამწყობად. ის არ მონაწილეობდა სოციალურ საქმიანობაში, ვინაიდან ემიგრაცია ყველაზე გონივრულ გამოსავლად მიიჩნია თავისთვის და სხვა იმ სომეხთათვის, რომლებმაც სასჯელი მოიხადეს. 1975 წელს ზატიკიანმა უზენაეს საბჭოში გაგზავნა განცხადება, რომელშიც მან უარი თქვა საბჭოთა კავშირის მოქალაქეობაზე და ითხოვა, რომ მიეცეს საშუალება გამგზავრებულიყო ნებისმიერ არასოციალისტურ ქვეყანაში. განცხადებასთან ერთად პასპორტიც გაუგზავნა. ზატიკიანს პასუხი არ მიუღია, პასპორტი კი კგბ-ში გაგზავნეს.
1977 წლის მოსკოვის აფეთქებები
1977 წლის 8 იანვარს მოსკოვის მეტროში აფეთქება მოხდა, რის შედეგადაც შვიდი ადამიანი დაიღუპა და ოცდაშვიდი დაშავდა (მსხვერპლთა და დაშავებულთა რაოდენობა მხოლოდ განაჩენის შემდეგ გახდა ცნობილი). აფეთქების მეორე დღეს, პოლიტიკოსმა და აკადემიკოსმა ანდრეი სახაროვმა გამოთქვა ეჭვი, რომ ინციდენტი შესაძლოა სუკ-ის მიერ იყო ორგანიზებული და დისიდენტური მოძრაობის წევრების წინააღმდეგ გამოყენებული.
1977 წლის 28 ოქტომბერს აფეთქების მოწყობაში ეჭვმიტანილი სტეპან ზატიკიანი, ჰაკობ სტეპანიანი და ზავენ ბაღდასარიანი დააკავეს. აქციის ორგანიზატორად სტეპან ზატიკიანი წარადგინეს. წინასწარი გამოძიება და სასამართლო პროცესი საიდუმლო პირობებში მიმდინარეობდა; განაჩენს ბრალდებულების ახლობლებიც კი არ ესწრებოდნენ. განაჩენის გამოტანის შემდეგ ოჯახთან შეხვედრისას (ერთადერთი შემთხვევა დაკავების მომენტიდან) ზატიკიანის ძმამ ჰკითხა, იყო თუ არა გარეული ამ დანაშაულში. სტეპან ზატიკიანმა უპასუხა:
„․․․ მე არაფერში ვარ დამნაშავე, გარდა იმისა, რომ ჩემი შვილები დაობლდებიან.. მან ასევე დაამატა: ” მთელი 15 თვის განმავლობაში მე მათთვის სიტყვა არ მითქვამს.”
სასიკვდილო განაჩენი გამოცხადდა 1979 წლის 24 იანვარს, ხოლო რამდენიმე დღის შემდეგ - 30 იანვარს აღესრულა.
სქოლიო
კატეგორია:საბჭოთა დისიდენტები კატეგორია:გარდაცვლილი 1979 კატეგორია:დაბადებული 1946 კატეგორია:XX საუკუნის პოლიტიკოსები კატეგორია:სომეხი პოლიტიკოსები
ალბანეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
thumb|right|ალბანეთის ოლქები ალბანეთი ადმინისტრაციულად იყოფა 12 ოლქად (qark), რომლებიც თავის მხრივ იყოფა 61 მუნიციპალიტეტად (bashki).
ადრე ოლქებს ეწოდებოდათ პრეფექტურები (prefekturë).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალბანეთის ოლქები *
Lasioglossum zeyanense
Lasioglossum zeyanense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1986 წელს.
სქოლიო
zeyanense
ლაილაშის ბიბლია
thumb|ლაილაშის ბიბლია; X საუკუნე
ლაილაშის ბიბლია — X საუკუნის უნიკალური ებრაულენოვანი ბიბლია. XX საუკუნის 40-იან წლებში აღმოჩენილ იქნა ლეჩხუმის სოფელ ლაილაშში. 1957 წლიდან ლაილაშის ბიბლია საქართველოს ხელნაწერთა ინსტიტუტში ინახება. ლაილაშის ბიბლია შესწავლილი აქვს უდიდეს ქართველ სემიტოლოგს - გიორგი წერეთელს.
ებრაელები ლაილაშში
ლაილაში ლეჩხუმის სოფელია, რომელიც ცაგერიდან 18 კილომეტრში მდებარეობს, სოფელში შემორჩენილია ებრაელთა სინაგოგა, სადაც ადრე ებრაელები ლოცულობდნენ.ლაილაშში ასევე არის ებრაელთა სასაფლაო. ებრაელები სოფელ ლაილაშშის ცენტრალურ ნაწილში ცხოვრობდნენ, ვინაიდან ლაილაში უმნიშვნელოვანესი სავაჭრო ცენტრი იყო ლეჩხუმის, ებრაელებიც აქ ვაჭრობით იყვნენ დაკავებული. სავაჭრო ადგილს მათ ბაზარი უწოდეს, ეს სახელი ამ ადგილმა დღემდე შემოინახა.
სქოლიო
კატეგორია:იუდაიზმი საქართველოში კატეგორია:ებრაულენოვანი ლიტერატურა კატეგორია:ბიბლიის ხელნაწერები
Rupi's Dance
Rupi's Dance — ბრიტანელი პროგრესული როკ-მუსიკოს იენ ანდერსონის მეოთხე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2003 წელს, ლეიბლებზე RandM Records და Fuel 2000. გარდა ამისა, ანდერსონი პარალელურად მუშაობა ჯეთრო ტალის ალბომზე, რომელიც გამოიცა, როგორც The Jethro Tull Christmas Album.
სქოლიო
კატეგორია:2003 წლის ალბომები კატეგორია:იენ ანდერსონის ალბომები კატეგორია:ალბომები იენ ანდერსონის პროდიუსერობით
საქაშეთის კოშკი
საქაშეთის კოშკი – კოშკი შიდა ქართლში, გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ საქაშეთის ცენტრში. თარიღდება XVIII საუკუნით. შესასვლელის თავზე, მარმარილოს ფილაზე ამოკვეთილი მხედრული წარწერის თანახმად კოშკი 1792 წელს აუგია გორის ციხის გარნიზონის უფროსს (მინბაშს) დიმიტრი დიასამიძეს.
კოშკი ცილინდრულია (დიამეტრი 7,6 მ), ოთხსართულიანია, ნაგებია რიყის ქვით, კედლები შიგნით შელესილია, გარეთ მობათქაშებული. დაზიანებულია, განსაკუთრებით, მეოთხე სართული. შესასვლელი ჩრდილო-დასავლეთითაა, მეორე სართულზე. პირველი სართული დამხმარე სათავსია. მის კედლებში ორი სარკმელი და სამი სათოფურია. მეორე და მესამე სართულები საბრძოლო და საცხოვრებელია. ყველა სართულზე, სარკმლებისა და სათოფურების ფარდა, ნიშებიც არის. მესამე სართულის კამარაზე დეკორატიული რომბებია გამოყვანილი. სათავსი უფრო ნათელია. კოშკის სამივე სართული გადახურულია კონუსური კარებით. მეოთხე სართული მაღალკედლებიანი საბრძოლო ბანი იყო. მის კედლებში სათოფურები, სალოდეები და საზარბაზნეებია გაჭრილი. სართულები ერთმანეთს უკავშირდება კედელში დატანებული კიბით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
2012 European Black Album Tour
სქოლიო
კატეგორია:მეტალიკის ტურნეები European Black Album Tour, 2012
ფხვენისის კოშკი
ფხვენისის კოშკი – კოშკი შიდა ქართლში, გორის მუნიციპალიტეტის, სოფელ ფხვენისის ცენტრში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
Neivamyrmex bohlsi
Neivamyrmex bohlsi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Neivamyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ecitoninae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბალტოროს მყინვარი
ბალტოროს მყინვარი — ერთ-ერთი უდიდესი მყინვარი დედამიწაზე პოლარული ტერიტორიების გარეთ. მდებარეობს პაკისტანში. მისი სიგრძე შეადგენს 62 კმ-ს. ფართობი კი — 750 კმ²-ს. ფირნის ველის ხაზის საზღვარი გადის 5100 მ-ზე. იგი მდებარეობს ცენტრალურ ყარაყორუმში, ბალტორო-მუზტაგისა (ჩრდილოეთით) და მაშერბრუმის (სამხრეთით) ქედებს შორის. იგი წარმოადგენს მთავარ მისასვლელ გზას ყარაყორუმის თითქმის ყველა უმაღლეს მწვერვალამდე.
ბალტოროს მყინვარის სიგრძე 62 კმ. იანგარიშება მის შენაკადთან ერთად, რომელსაც ეწოდება სამხრეთი გაშერბრუმი. ის სათავეს იღებს 7200 მ სიმაღლის პლატოზე, გაშერბრუმ III (7946 მ.) და გაშერბრუმ IV (7932 მ.) მწვერვალებს შორის. გაშერბრუმ IV-ის დასავლეთით, ბალტოროს მყინვარს, დაახლოებით 4600-4650 მ სიმაღლეზე, უერთდება მსხვილი შენაკადი გოდვინ ოსტენი (Godwin-Austen Glacier). მათი შეერთების შედეგად წარმოქმნილ ფართო და სწორ სივრცეს უწოდებენ კონკორდიას (Concordia). კონკორდიას ქვემოთ მყინვარი მიედინება თითქმის მკაცრად დასავლეთით და მთავრდება 3400 მ სიმაღლეზე. ის სათავეს აძლევს მდინარე შიგარს, რომელიც წარმოადგენს მდინარე ინდის შენაკადს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პაკისტანის მყინვარები
მილტონ ობოტე
მილტონ ობოტე (დ. 24 დეკემბერი, 1924, აკოკორო-აკაპი, უგანდა — გ. 10 ოქტომბერი, 2005, იოჰანესბურგი, სარ) — უგანდის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. უგანდის პირველი პრემიერ-მინისტრი 1962-1966 და პრეზიდენტი 1966–1971 და 1980–1985 წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უგანდის პრეზიდენტები კატეგორია:უგანდის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 24 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1924 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2005
კოკი
კოკი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: კოკი, ხურჩა). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა სანა­პიროზე.
სოფელი კოკი ზუგდიდიდან დასავლეთით შავიზღვისპირეთის მიმართულებით 15 კმ-ს დაშორებით მდებარეობს. სოფლის ძირითადი ნაწილი მდინარე ენგურის მარცხენა მხარეს არის გაშენებული, ხოლო მარჯვენა ნაპირზე კოკში შემავალი პატარა სოფელი ხურჩა მდებარეობს. კოკში ენგურის ძირითადი დინების გარდა, მისგან გამომავალი ტოტები: პატარა ენგური და გაჭედილი ენგური გაედინება. სოფლის სახელწოდებაც ამ მდინარესთანაა დაკავშირებუ­ლი. სოფლის თავსა და ბოლოში ხმელეთის სიღრმეზე იჭ­რება მდინარის შენაკადები, რომელსაც მეგრელები „ნოღელას“ უწოდებენ, სწორედ ეს შენაკადები ქმნი­ან „კოკიას“, (მეგრულად კუნძული) ნიშანდობლივია, რომ სოფლის სახელწოდებაც აქედან იშვა. წყაროებში მოხსენიებულია XVI საუკუნიდან.
კოკში, სოფლის სასაფლაოსთან დგას წმინდა გიორგის სახელობის ახლად აღდგენილი ეკლესია, რომელშიც ჩაშენებულია ძველი ეკლესიის კედლის ნაწილი და ერთი მოჩუქურთმებული ქვა. ადგილობერივები ამ ეკლესიას XI საუკუნის ძეგლად მიიჩნევენ.
კოკის საკრებულოში შედის პატარა კოკი, სადაც სოფელ ორსანტიის საზღავრთან, სახუბუოს უბანში, ე.წ. „გაჭედილი ენგურის“ მარჯვენა მხარეს არის ღვთისმშობლის ნასაყდარალი. ამ უბანს კადარესაც ეძახიან.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 887 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მედალი „მხედრული მამაცობისათვის“
წყარო
კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო ჯილდოები
დუმფარა
დუმფარა (Nymphaea) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი წყლის მცენარეების გვარი დუმფარასებრთა ოჯახისა. აქვთ ტყავისებრი, გრძელყუნწიანი, წყალზე მოტივტივე ფოთლები და დიდი ყვავილები.
გვარში 40-ზე მეტი სახეობაა, გავრცელებულია მთელს დედამიწაზე. საქართველოში 2 სახეობაა Nymphaea candida და   Nymphaea alba. დუმფარა იზრდება ტბებში, გუბერებში და მდოვრე მდინარეებში. მათი ნორჩი ფესურა იჭმევა. აშენებენ დეკორატიულ მცენარედ.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუმფარასებრნი
კოლხები
მინი|[[კოლხეთის სამეფო და იბერია ანტიკური ხანაში.]] კოლხები — სამხრეთ-აღმოსავლეთ და აღმოსავლეთ შავიზღვისპირეთში მცხოვრები ძველი ქართველი ტომების საერთო სახელი, რომლის მიხედვით ძველი ბერძნები მთელ ქვეყანას კოლხეთს, კოლხიდას უწოდებდნენ. ძვ. წ. I ათასწლეულში კოლხებმა შექმნეს კოლხას (კულხა), ხოლო VI საუკუნეში კოლხეთის სამეფო.
სქოლიო
კატეგორია:კოლხეთი კატეგორია:კავკასიის ხალხები კატეგორია:ქართული ტომები
Lasioglossum zimbabwicum
Lasioglossum zimbabwicum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1937 წელს.
ბემბი
ბემბი (Bambi) — Walt Disney Productions-ის 1942 წლის სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმი, მეხუთე დისნეის სრულმეტრაჟიანი ანიმაციურ ფილმების სერიაში. მისი რეჟისორია დევიდ ჰენდი, ხოლოპროდიუსერი —  უოლტ დისნეი. ფილმის დისტრიბუტორი RKO Radio Pictures იყო. ფილმის სიუჟეტი ეფუძნება ავსტრიელი მწერალ ფელიქს ზალტენის 1923 წელს გამოცემულ წიგნს „ბემბი. ბიოგრაფია ტყიდან“.
Lasioglossum zimbabwicum
სქოლიო
zimbabwicum
ბემბი
ფილმის მთავარი პერსონაჟები არიან: ბემბი, ირმის შველი; მისი მშობლები (ტყის დიდი უფლისწული და დედა); მისი მეგობრები — კურდღელი ბაკუნა და მყრალა „ყვავილი“, აგრეთვე ბავშვობის მეგობარი ფელინი. ამ ფილმისთვის დისნეიმ ბემბის სახეობა, ევროპული შველი, შეცვალა თეთრკუდიანი ირმით, ვინაიდან პირველი ჩრდილოეთ ამერიკაში არ ბინადრობს, ხოლო მეორე იქ უფრო გავრცელებულია. ფილმმა მიიღო ოსკარის სამი ნომინაცია - საუკეთესო ხმის (სემ სლაიფილდი), საუკეთესო სიმღერის (დონალდ ნოვისის შესრულებული „Love Is a Song“) და საუკეთესო მუსიკის კატეგორიებში.
2008 წლის ივნისში ამერიკის კინოინსტიტუტმა წარმოადგენდა „ათი საუკეთესო ათეული“, რომელშიც შეტანილია იყო ათი საუკეთესო ამერიკული ფილმი ამა თუ იმ ჟანრის მიხედვით. რეიტინგში, რომელიც შედგენილი იყო 1500-ზე მეტი შემოქმედი პიროვნების გამოკითხვის მიხედვით, „ბემბიმ“ ანიმაციურ ფილმებს შორის მესამე ადგილი დაიაკავა 2011 წელს ფილმების ეროვნულმა რეესტრმა „ბემბი“ აირჩია კონგრესის ბიბლიოთეკაში შესატანად, როგორც „კულტურულად, ისტორიულად ან ესთეტიკურად მნიშვნელოვანი ნამუშევარი“ .
ფილმის პრემიერა გაიმართა 1942 წლის აგვისტოში, ლონდონსა და ნიუ-იორკში. 858 000 აშშ დოლარის ბიუჯეტით, მისმა შემოსავალმა 267.4 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. 2006 წელს პირდაპირ ვიდეოზე გამოვიდა მისი გაგრძელება, „ბემბი II“.
სქოლიო
კატეგორია:1942 წლის ანიმაციური ფილმები კატეგორია:1942 წლის ფილმები კატეგორია:საბავშვო ფილმები კატეგორია:ამერიკული ანიმაციური ფილმები კატეგორია:უოლტ დისნეის სტუდიების ანიმაციური ფილმები კატეგორია:Walt Disney Pictures-ის ფილმები
იტაპიტანგა
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 207 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 410.422 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.87 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
Neivamyrmex bruchi
Neivamyrmex bruchi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Neivamyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ecitoninae-ს ქვეოჯახს. .
გოიანინია
გოიანინია (Goianinha) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მიეკუთვნება ლესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-სულის შემადგენლობაში.
სკრის ბრძოლა
სკრის ბრძოლა — ბრძოლა გამართული 1756 წელს ახლანდელ სოფელ სკრის მახლობლად. 1755 წელს, ყვარლის ციხესთან დამარცხების შემდეგ ავარიის ხანის ნურსალ-ბეგის მრავალრიცხოვან რაზმებად დაშლილი ლაშქარი ქართლის სოფლებში დათარეშობდა. ერთ-ერთ ასეთ სამათასიან რაზმს სოფელ ნიჩბისთან შეება ქართველი მეფეების თეიმურაზ II-ისა და ერეკლე II-ის მეწინავე რაზმი. გაქცეულმა მტერმა აიღო კარალეთის ციხე. ქართველთა მეწინავე რაზმი ლეკებს სკრასთან დაეწია და გაუმართა ბრძოლა, რომელიც ქართველების გამარჯვებით დამთავრდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ბრძოლები კატეგორია:XVIII საუკუნის ბრძოლები
გოიანინია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
ტენოჩტიტლანი
right|thumb|ტენოჩტიტლანი და [[ტემპლო-მაიორის მოდელი.]] ტენოჩტიტლანი, ალტერნატიულად მეხიკო-ტენიჩტიტლანი იყო აცტეკთა იმპერიის დედაქალაქი, აგებული ტბა ტესკოკოს კუნძულზე, რომელიც ამჟამად ცენტრალური მეხიკოს ფედერალური ოლქის ნაწილია. თავისი ძლიერების პერიოდში ტენოჩიტლანი მსოფლიოს უდიდესი ქალაქი იყო, 250 000-მდე მცხოვრებით.
ქალაქის გეგმა
ტესკოკოს ტბის შიგნით ჩვეულებრივი მოსახლეობა ცხოვრობდა. ქალაქში ისინი ერთმანეთს ხშირად ტივების დახმარებით ეკონტაქტებოდნენ რადგან ირგვლივ სულ წყლის არხები იყო გაკეთებული. ცენტრში დიდი მოედანი იყო. მოედანზე მსხვერპლთსაწირავი და ღმერთების ტაძრები იყო. ყველაზე დიდი ნაგებობა ქალაქში მზისა და ომის ღმერთ ჰუიცილოპოჩტილისა და წვიმის ღმერთ, ტალალაკის ტაძრები იყო. მის წინ კიდევ ერთი შედარებით მცირე გველ-ღმერთ კეცალკოატლის ტაძარი იყო. ცენრტალური მოედნის ოდნავ მოშორებით იყო მეფის სასახლე, ხოლო მის იქით მოტივტივე ყანები სადაც გლეხებს სიმინდი ჩილი და ლობიო მოჰყავდათ.
ლიტერატურა
კატეგორია:აცტეკები კატეგორია:მეხიკო კატეგორია:ისტორიული ქალაქები
დუნაის სკოლა
დუნაის სკოლა, მიმდინარეობა ფერწერასა და გრაფიკაში XVI საუკუნის I ნახევარში სამხრეთ გერმანიასა და ავსტრიაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:რენესანსი კატეგორია:ხელოვნების მიმდინარეობები კატეგორია:გერმანული ხელოვნება
ლუკას კრანახი (მრავალმნიშვნელოვანი)
კრანახი, ლუკას შეიძლება აღნიშნავდეს:
ასადულას სახლი
ასადულას სახლი ისტორიულ არქიტექტურული ძეგლია ქალაქ შუშაში. ასადულას სახლი შედგება ორი ოთახისა და აივნისაგან. ვერანდა ფასადის გასწვრივ ხის სვეტებს ეყრდნობა. სახლის დიდი ოთახის კედელი, რომელიც აივანზე იხსნება, შედგება დიდი ბადის ფანჯრისგან და მის ორ მხარეს განთავსებული ორი ჩვეულებრივი ფანჯრისგან. სახლი 2001 წლიდან იუნესკოს სარეზერვო სიაშია წარმოდგენილი.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ძეგლები