cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბეჭდების მბრძანებელი: ორი ციხე-კოშკი
სიუჟეტი
შეიტყობს რა, რომ ბეჭედი ფროდოს აქვს, ითილიენის მოხეტიალეთა მეთაური, ფარამირი, ბორომირის ძმა, გასცემს ბეჭდის გონდორში წაღების ბრძანებას. როჰანში გადარჩენილ არაგორნს მდინარე ნაპირზე გამორიყავს. ცხენზე ამხედრებული იგი ჰელმის ხრამისკენ მიემართება და გზად სარუმანის ჯარს ამჩნევს, რაზეც მეფე თეოდენს აუწყებს. თეოდენი თავს უყრის ყველას, ვისაც ბრძოლა შეუძლია, ხალხის ნაწილს კი მალავენ ჰელმის ხრამის მიღმა მდებარე გამოქვაბულში. ღამით როჰანში მოდის ელფთა ლაშქარი ჰალდირის მეთაურობით, გამოგზავნილი ადამიანთა დასახმარებლად. ფანგორნის ტყეში მერი და პიპინი ესწრებიან ხისწვერას და სხვა ენტების საბჭოს, რომელზეც უნდა გადაწყდეს, თუ რას მოიმოქმედებენ ენტები სარუმანთან ომში.
ჰელმის ხრამში იწყება ბრძოლა ურუკ-ჰაებსა და როჰანელებს შორის, რომელშიც არაგორნი და მისი მეგობრებიც მონაწილეობენ. კედელში არსებულ სუსტ ადგილებზე ორკები ათავსებენ სარუმანის დამზადებულ ასაფეთქებლებს, რომლებიც ანგრევენ კედელს. ურუკ-ჰაები აღწევენ ციხესიმაგრეში და ჰალდირი მოკლულია. ფანგორნის ტყეში ხისწვერა და სხვა ენტები საბოლოოდ გადაწყვიტავენ, რომ ომში მონაწილეობას არ მიიღებენ. ხისწვერად ჰობიტები ტყიდან გაჰყავს, მაგრამ პიპინი მას სხვა მიმართულებით წაყვანას სთხოვას და ისინი პირდაპირ იზენგარდთან აღმოჩნდებიან, ტყის პირას, სადაც ამოჩეხილ ხეებს პოულობენ. განრისხებული ხისწვერა სარუმანზე შურის საძიებლად უხმობს ენტებს. არაგორნი თეოდენს, ლეგოლასს და სხვა როჰანელებს მიუძღვება ურუკ-ჰაებზე იერიშის მისატანად. ამ დროს ჩნდებიან განდალფი და ეომერი, დიდ ლაშქართან ერთად. გაერთიანებული ძალებით ურუკ-ჰაები განადგურებულები და უკუქცეულები არიან. დარჩენილ ნაწილს ფანგორნის ტყეში ენტები და ჰუორნები კლავენ. იზენგარდში ენტები ამარცხებენ ურუკ-ჰაებს და კაშხალს ხსნიან, რასაც მოჰყვება მთელი იზენგარდის დატბორვა და სარუმანს ციხე-კოშკში მიმწყვდევა.
ფარამირს ჰობიტები მიჰყავს ოსგილიათში, სადაც ჩნდებიან ორკები ნაზგულის მეთაურობით. ფროდოს უხმობს ბეჭდის ძალა, მაგრამ მას სემი გადაარჩენს. ნაზგული დამარცხებულია და ოსგილიათს ტოვებს. ფარამირი, ხვდება რა, თუ როგორი საშიშია ბეჭდი, ჰობიტებს გოლუმთან ერთად ათავისუფლებს. განდალფი აღნიშნავს, რომ საურონი განრისხებული იქნება სარუმანის დამარცხების გამო და მათ მხოლოდ ფროდოსა და სემის იმედი დარჩენიათ. გოლუმი გადაწყვიტავს, ბეჭედი დაიბრუნოს და ამისთვის დაიხმაროს „ის“, რომელიც ფროდოსა და სემს მოკლავს.
სქოლიო
კატეგორია:ბეჭდების მბრძანებელი კატეგორია:ფენტეზი ფილმები კატეგორია:2002 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ჯ. რ. რ. ტოლკინის ნაწარმოებების ეკრანიზაციები კატეგორია:პიტერ ჯექსონის ფილმები
ილულისატი
ილულისატი ან იაკობსჰავნი (გრენ. "აისბერგი") — ქალაქი და ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი გრენლანდიაში. მუნიციპალიტეტის ფართობია 47000 კმ², ხოლო მოსახლეობა 4996 კაცი, საიდანაც 4533 ადამიანი ცხოვრობს ჩრდილოეთის პოლარული წრიდან 200 კილომეტრით ჩრდილოეთით მდებარე ქალაქში. იგი მოსახლეობის ოდენობით მესამე ქალაქია გრენლანდიაში.
ფიორდი
ილულისატის ფიორდი, რომლის სიგრძე 40 კმ-ია, 2004 წლიდან შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები დანიაში კატეგორია:გრენლანდიის ქალაქები
კახა კუკავა
კახა კუკავა (დ. 12 ივლისი, 1976, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, პარტია „თავისუფალი საქართველოს“ თავმჯდომარე, საქართველოს პარლამენტის წევრი (2004–2008) და თბილისის საკრებულოს წევრი (2010–2014).
ადრეული წლები
დაიბადა 1976 წლის 12 ივლისს თბილისში. 1993 წელს დაამთავრა 171-ე საშუალო სკოლა, 1998 წელს — თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1997-1999 მუშაობდა საქართველოს იუსტიციის საბჭოში კონსულტანტად, შემდგომში – სექტორის უფროსად. 1999-2001 წლებში მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო დაცვის სპეციალურ სამსახურში. 2001 წლიდან სახელმწიფო სამსახურიდან გადადგომის შემდეგ დაკავებული იყო კერძო საადვოკატო პრაქტიკით.
პოლიტიკური საქმიანობა
პარლამენტში კუკავა იყო რამდენიმე გახმაურებული საკანონმდებლო ინიციატივის ავტორი, მ. შ. „საქართველოს დსთ-დან გასვლის შესახებ“, „ლუსტრაციის შესახებ“ და „1992-1993 წლებში რეპრესირებული პირველი პრეზიდენტის მომხრეების რეაბილიტაციის შესახებ“. ეს უკანასკნელი ინიციატივა პარლამენტმა დაამტკიცა.
გამოდიოდა პრეზიდენტ სააკაშვილის, შინაგან საქმეთა მინისტრ მერაბიშვილის და გენერალური პროკურორის ზურაბ ადეიშვილის მწვავე კრიტიკით. 2007-2009 წლებში იყო „გაერთიანებული ოპოზიციის“ ერთ-ერთი ლიდერი და სააკაშვილის მთავრობის წინააღმდეგ საპროტესტო აქციების ერთ-ერთი ორგანიზატორი.
2010 წლის ადგილობრივ არჩევნებში საარჩევნო ბლოკ ეროვნული საბჭოს სიით არჩეულ იქნა თბილისის საკრებულოს წევრად.
2010 წელს თანამოაზრეებთან ერთად დააფუძნა კონსერვატიული მიმართულების პოლიტიკური პარტია „თავისუფალი საქართველო“. 2011 წელს პარტიის პირველ ყრილობაზე არჩეულ იქნა პარტიის თავმჯდომარედ.
ოჯახი
ჰყავს მეუღლე თეა ოქროპირიძე და 4 შვილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1976 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კახა
ახალი საფრანგეთი
ახალი საფრანგეთი (Nouvelle-France) — საფრანგეთის მიერ კოლონიზირებული ტერიტორია ჩრდილოეთ ამერიკაში. ტერიტორიის საფრანგეთის შემადგენლობაში ყოფნის პერიოდი დაიწყო 1534 წელს ჟაკ კარტიეს მიერ წმინდა ლავრენტის მდინარის გამოკვლევით და დასრულდა ახალი საფრანგეთის ესპანეთისა და ბრიტანეთისთვის გადაცემით.
ფრანგული კოლონიური მმართველობის ზომამ ჩრდილოეთ ამერიკაში პიკს 1712 წელს (უტრეხტის ზავის გაფორმებამდე) მიაღწია. ამ პერიოდში ახალი საფრანგეთი გადაჭიმული იყო ნიუფაუნდლენდიდან კლდოვან მთებამდე და ჰუდსონის ყურიდან მექსიკის ყურემდე. ტერიტორია იყო გაყოფილი ხუთ კოლონიად: კანადა, აქადია, ჰუდსონის ყურე, ნიუფაუნდლენდი და ლუიზიანა, ყოველ მათგანს საკუთარი მმართველობა ჰყავდა.
1713 წლის გაფორმებული უტრეხტის ზავით, რომელითაც დასრულდა ომი ესპანური მემკვიდრეობისათვის, საფრანგეთმა უარი განაცხადა საკუთარ უფლებებზე კონტინენტური აქადიის, ჰუდზონის ყურისა და ნიუფაუნდლენდის კოლონიებზე და ისინი დიდ ბრიტანეთასა და ესპანეთს გადასცა. საფრანგეთს ძველი ტერიტორიიდან მხოლოდ ბრეტონის კუნძული დარჩა.
სქოლიო
კატეგორია:ისტორიული სახელმწიფოები კატეგორია:საფრანგეთის კოლონიები
Polyrhachis xiphias
Polyrhachis xiphias — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კუსეკეევო (ჩეკმაგუშის რაიონი)
კუსეკეევო (Күсәкәй; Кусекеево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 349 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ჩეკმაგუშიდან დაშორებულია 18 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 90 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები (83%) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ჩეკმაგუშის რაიონის სოფლები
პორტუ-დი-პედრასი
პორტუ-დი-პედრასი (Porto de Pedras) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ალაგოასის შტატში. მიეკუთვნება აგრესტი-ალგოანუს მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 419 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 266 236 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 31.62 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალაგოასის შტატის მუნიციპალიტეტები
შალვა ადეიშვილი
შალვა ადეიშვილი (დ. 1901, ქუთაისი — გ. 1989) — ქართველი, ფილოსოფოსი, მეცნიერი.
1921 წელს დაამთავრა ქუთაისის რეალური სასწავლებელი, შემდეგ 1926 წელს თბილისის სახელმწიფო უნვიერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი ფიზიკა-მათემატიკის განხრით. 1942 წელს ასპირანტურა ფილოსოფიის სპეციალობით.
მისი კვლევის სფერო მრავალფეროვანი იყო, დაწყებული რუსთაველის მსოფლმხედველობით, ლოგიკითა და კიბერნეტიკით დამთავრებული. იყო მრავალი სამეცნიერო სტატიისა და რამდენიმე მონოგრაფიის ავტორი. ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1936 კატეგორია:გარდაცვლილი 2022 კატეგორია:ქართველი ფილოსოფოსები
მუხრანის კარი
მუხრანის კარი, მეიდნის კარი — ფეოდალური ხანის თბილისის გალავნის ჩრდილოეთ კედელში მოქცეული კარიბჭე, დღევანდელი ბარათაშვილისა და ჩახრუხაძის ქუჩების გადაკვეთაზე. დღეს ეს ადგილი მინიშნებულია ნახევრად ამოყვანილი თაღებით.
ვახუშტი „მეიდნის კარის“ სახელწოდებით იხსენიებს. აქედან ხიდზე გავლით გზა მიდიოდა მოედანზე, სადაც ასპარეზი მდებარეობდა (დღევანდელი გ. ლეონიძის ბაღის ტერიტორია). შემდგომში, როდესაც კარიბჭის სიახლოვეს მუხრანბატონის სასახლე აშენდა, ქალაქის კარს მუხრანის სახელი შეარქვეს.
ვაიანა
ვაიანა — კარიბის ხალხების წარმომადგენელი ტომი. ცხოვრობენ გვიანის ზეგნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ტერიტორიაზე რომელიც განაწილებულია ბრაზილიას, სურინამსა და საფრანგეთის გვიანას შორის. 1980 წელს, როდესაც მოხდა ბოლო აღწერა, ვაიანის ტომი შედგებოდა დაახლოებით 1500 ადამიანისგან. მათგან 150 ცხოვრობდა ბრაზილიაში, 400 სურინამში და 1000 საფრანგეთის გვიანაში - მდინარე მარონის გასწვრივ. დაახლოებით მათი ნახევარი საუბრობდა მშობლიურ ენაზე.
მუხრანის კარი
მუხრანის კარის ღერძზე ავანანთხევზე მცირე ხიდი იყო გადებული (აქედან ვახუშტის „მუხრანის კარი ხიდით“). აქედან დაწყებული გაზა გადიოდა ვანქის უბანში სომხურ სასაფლაოზე (ახლანდ. ორბელიანის მოედნის ტერიტორია) და „მეიდანზე“, სადაც ასპარეზი (ყაბახი) იყო, უერთდებოდა დიღმის კართან დაწყებულ გზას, რომელიც საბოლოოდ ჩრდილოეთისკენ (დიღომსა და მცხეთისკენ) მიმავალ გზას ერწყმოდა.
ვაიანა
გალერეა
<Gallery> Image:Guyane 0001.jpg| Image:Guyane 0002.jpg| Image:Guyane 0005.jpg| Image:Guyane 0006.jpg| Image:Guyane 0007.jpg| Image:Guyane 0008.jpg| Image:Guyane 0009.jpg| Image:Guyane 0010.jpg| Image:Guyane 0011.jpg| Image:Guyane 0016.jpg| Image:Guyane 0017.jpg| Image:Guyane 0018.jpg| Image:Guyane 0019.jpg| Image:Guyane 0020.jpg| Image:Guyane 0022.jpg| Image:Guyane 0024.jpg| </Gallery>
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბრაზილიის დემოგრაფია კატეგორია:სურინამის დემოგრაფია კატეგორია:საფრანგეთის გვიანა
Antiguraleus necostatus
Antiguraleus necostatus — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლურ ხელნაწერთა ინსტიტუტი
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლურ ხელნაწერთა ინსტიტუტი (რუსულად Институт восточных рукописей РАН, რუსული აბრევიაციით ИВР РАН) - აღმოსავლეთის წერილობითი ძეგლების, აგრეთვე ძველი და შუასაუკუნეების აზიისა და ჩრდილოეთ აფრიკის ისტორიის კომპლექსური შესწავლის დარგში რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი. მისამართი:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ინსტიტუტები
სტუ (საკალათბურთო კლუბი)
საკალათბურთო კლუბი სტუ — პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი ქალაქ თბილისიდან, საქართველო. ეკუთვნის საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტს.
ისტორია
სტუ 1992 წლიდან გამოდის საქართველოს ეროვნულ ჩემპიონატში. 2001 წელს იგი პირველად გავიდა ფლეი-ოფების ფინალში, სადაც მოქმედ ჩემპიონ „ბასკოსთან“ დამარცხდა. ამის შემდეგ, სტუ რამდენიმე წლის მანძილზე საქართველოს წალყვანი გუნდების სიას მიეკუთვნებოდა.
2005 წელი ყველაზე წარმატებული გამოდგა კლუბის ისტორიაში. მან პირველად მოიპოვა ეროვნული ჩემპიონობა, და აგრეთვე მოიგო საქართველოს ეროვნული თასი.
ამჟამად გუნდი აქცენტს ახალგაზრდა კალათბურთელთა განვითარებაზე აკეთებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს საკალათბურთო კლუბები
დი გრენცბოტენი
1841–1848 წლებში ჟურნალს გამოსცემდა იგნაც კურანდა, რომელმაც დააარსა იგი ბრიუსელში. ჟურნალის გამომცემლობა მოგვიანებით 1843 წელს ლაიფციგში, ხოლო შემდეგ კი ბერლინში გადავიდა. 1848 წლიდან მოყოლებული ჟურნალს გუსტავ ფრაიტაგი (1848-დან 1861 წლამდე და მოგვიანებით კვლავაც 1867–1870 წწ.) და იულიან შმიდტი ედგნენ სათავეში. გუსტავ ფრაიტაგი და იულიან შმიდტი თავიანთი ჟურნალისტური მოღვაწეობით ლამის რაიხის დაფუძნებამდე (1871 წ.) განსაზღვრავდნენ „დი გრენცბოტენის“ ეროვნულსა და ლიბერალურ სათქმელს. „დი გრენცბოტენი“ მთელი ამ წლების განმავლობაში წარმოადგენდა გერმანელი ლიბერალურად მოაზროვნე ბიურგერობის ერთ-ერთ მთავარი იდეურ დასაყრდენს. 1849 წელს ავსტრიაში აკრძალეს ეს ჟურნალი.
ჟურნალის დევიზი თავიდან იყო „ცნობის ფურცლები გერმანიისა და ბელგიისათვის“, 1842 წლიდან „გერმანული რევიუ“, 1844 წლიდან „გერმანული პოლიტიკური და ლიტერატურული რევიუ“, ხოლო 1871 წლიდან კი „პოლიტიკის, ლიტერატურისა და ხელოვნების გაზეთი“.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:ბელგიის ჟურნალები კატეგორია:გერმანიის ჟურნალები
კორდონ-დელ-ასუფრე
კორდონ-დელ-ასუფრე (Cordón del Azufre) — პატარა ვულკანური კომპლექსი სამხრეთ ამერიკაში, არგენტინა-ჩილეს საზღვარზე, (კატამარკის პროვინცია, არგენტინა. ანტოფაგასტის რეგიონი, ჩილე). მდებარეობს ვულკან ლიულიაილიაკოს ვულკანიდან 50 კმ-ით სამხრეთით.
კომპლექსი მოიცავს 6 ვულკანურ კრატერს, მათგან უმაღლესი ზღვის დინიდან 5463 მეტრზე მდებარეობს. ამჟამად მიძინებულია.
ბარბადოსი 1984 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ბარბადოსმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ იასპარეზა 1984 წელს, აშშ-ის ქალაქ ლოს-ანჯელესში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1984 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ბარბადოსი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აზია ი აფრიკა სეგოდნია (ჟურნალი)
აზია ი აფრიკა სეგოდნია («Азия и Африка сегодня» „აზია და აფრიკა დღეს“) გამოდის 1957 წლის მარტიდან (1961 წლამდე გამოდიოდა სახელწოდებით („სოვრემენნი ვოსტოკ“ «Современный Восток» „თანამედროვე აღმოსავლეთი“).
აზია ი აფრიკა სეგოდნია აქვეყნებს სტატიებს, წერილებს და მიმოხილვებს აზიისა და აფრიკის ქვეყნების არაოდენ ისტორიისა და კულტურის სხვადასხვა საკითხებზე, არამედ დღევანდელობის არაერთ შიდა პრობლემაზე. ჟურნალში იბეჭდება რეცენზიები, კორესპონდენციები და სხვა მასალები საერთაშორისო ურთიერთობებში მიმდინარე პოლიტიკურ, ეკონომიკურსა და სოციალურ პროცესებზე, აგრეთვე კულტურასა და ხელოვნებაზე.
როგორც წესი, სტატიების ავტორებად გვევლინებიან აფრიკისა და აზიის შესაბამისი ქვეყნების, ან რეგიონების დარგებში მომუშავე სპეციალისტები, დოქტორები, პროფესორები.
2007 წელს ჟურნალის დაარსებიდან 50 წელი შესრულდა და გამოვიდა მისი მე-600 ნომერი. ჟურნალის დარგის წამყვან პერიოდიკად ითვლება არა მარტო რუსეთის, არამედ მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში. ჟურნალი იბეჭდება 80 გვერდზე.
გამომცემელი: რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტი (Институт востоковедения РАН) მთავარი რედაქტორი: რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი ა. მ. ვასილიევი (А. М. Васильев)
იხილეთ აგრეთვე
აზიისა და აფრიკის ქვეყნების ინსტიტუტი (მოსკოვი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ჟურნალები კატეგორია:რუსულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:აღმოსავლეთმცოდნეობა
ორლანდო მეჯიკის მთავარი მწვრთნელები
ორლანდო მეჯიკი (Orlando Magic) — პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი, რომელიც მდებარეობს, ქალაქ ორლანდოში, ფლორიდის შტატში, აშშ. გუნდი არის წევრი სამხრეთ-აღმოსავლეთ დივიზიონის, რომელიც აღმოსავლეთ კონფერენციას ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში (NBA). გუნდი საშინაო მატჩებს ატარებს Amway Center-ში. გუნდში თამაშობდნენ ისეთი მოთამაშეები როგორებიც არიან შაკილ ონილი, პენი ჰარდევეი, გრანტ ჰილი, ტრეისი მაკგრედი, სტივ ფრენსისი, დუაიტ ჰოვარდი. გუნდი ასევე იყო ნახევარზე მეტჯერ არსებობის მანძილზე (23 წლის მანძილზე 14-ჯერ გავიდა პლეი-ოფში). ორლანდო იყო წარმატებული იმ 4 გუნდიდან, რომელიც 1988-89 წლებში შეუერთდა ლიგას მოგებების პროცენტული მაჩვენებლით. 2011 წლის მიხედვით, მეჯიკი არის ერთადერთი გუნდი დიდ ოთხეულში, რომელიც ქალაქ ორლანდოში თამაშობს.
მწვრთნელები
შენიშვნა: სტატისტიკა გასწორებულია 2010-11 წლების სეზონის დასრულების შემდეგ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორლანდო მეჯიკი კატეგორია:NBA გუნდების მწვრთნელები
მაკროფილია
მაკროფილია (μακρός — დიდი; φιλία — სიყვარული) — სექსუალური ლტოლვა გამოგონილ გიგანტ ადამიანის, ძირითადად ქალის, მიმართ. ეს მოიცავს მეტაფორულ ფანტაზიებს კაცის დაპატარავებისა, როდესაც საშუალო სიმაღლის ქალი გაცილებით უზარმაზარი ჩანს, ან უფრო გავრცელებული, ჩვეულებრივი ქალი იზრდება გიგანტის ზომებამდე.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:პარაფილიები კატეგორია:სექსუალური ფეტიშიზმი
ვლადიმერ ავალიანი
ვლადიმერ ავალიანი (დ. 19 ივლისი, 1892, ციხესულორი — გ. 27 მარტი, 1948) — ქართველი მეცნიერი.
1910 წელს დაამთავრა ოდესის კადეტთა კორპუსი, 1919 წელს კი კიევის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი.
1930 წელს მისი ინიციატივით დაარსდა ამიერკავკასიის სატყეო ტექნიკური სასწავლო ინსტიტუტი. 1930–1938 წლებში იყო ამ ინსტიტუტის ხის მექანიკური დამუშავების ფაკულტეტის დეკანი და კათედრის გამგე. 1938 წლიდან ხელმძრვანელობდა ხის დამუშავების ტექნოლოგიის კათედრას. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. მეცნიერი ხე–ტყის მექანიკური დამუშავების დარგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1892 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1948
Polyrhachis yarrabahensis
Polyrhachis yarrabahensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Antiguraleus otagoensis
Antiguraleus otagoensis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
პოლონიუმი
პოლონიუმი (Polonium; ქიმიური სიმბოლო — ) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეექვსე პერიოდის, მეთექვსმეტე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეექვსე ჯგუფის მთავარი ქვეჯგუფის, VIა), რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 83, ყველაზე დიდი სიცოცხლისუნარიანი იზოტოპის მასური რიცხვია — 209, tდნ — 254 °C, tდუღ — 962 °C, სიმკვრივე — 9.196 გ/სმ3. მოვერცხლისფრო თეთრი ფერის ლითონი. არ გააჩნია სტაბილიური იზოტოპები.
სახელწოდების წარმოშობის ისტორია
ელემენტი აღმოჩენილია 1898 წელს პიერ კიურის და მისი მეუღლის მარია სკლოდოვსკაია-კიურის მიერ. ელემენტს, მარიის სამშობლოს — პოლონეთის საპატივცემულოდ (Polonia) ეწოდა.
1902 წელს გერმანელმა მეცნიერმა ვილჰელმ მარკვალდიმ აღმოაჩინა ახალი ელემენტი. მან ამ ელემენტს რადიოტელური უწოდა. ამის წაკითხვის შემდეგ კიურიმ შეატყობინა, რომ ეს ელემენტი პოლონიუმია და აღმოჩენილილი იქნა მის მიერ ოთხი წლის წინ, მარკვალდი არ დაეთანხმა მას, და აღნიშნა რომ პოლონიუმი და რადიოტელური - სხვადასხვა ელემენტია. მთელი რიგი ექსპერიმენტების შემდეგ კიურებმა დაამტკიცეს, რომ პოლონიუმი და რადიოტელური ფლობენ ერთი და იგივე თვისებებს და აქვთ ერთნაირი ნახევარდაშლის პერიოდი. მარკვალდი იძულებული იყო დათანხმებულიყო.
პოლონიუმის პირველი ნიმუში, რომელიც შეიცავდა ამ ელემენტის 0,1 მგ, გამოყოფილი იყო 1910 წელს.
ბუნებაში
პოლონიუმის რადიონუკლიდები შედიან ბუნებრივი რადიოაქტიური რიგის შემადგენლობაში:
210Po (Т1/2 = 138,376 დღეღამე), 218Po (Т1/2 = 3,10 წთ) და 214Po (Т1/2 = 1,643 წმ) — 238U რიგში;
216Po (Т1/2 = 0,145 წმ) და 212Po (Т1/2 = 2,99 წმ) — Th-ის რიგი;
215Po (Т1/2 = 1,781 წმ) და 211Po(Т1/2 = 0,516 წმ) — 235U რიგში.
ამიტომ პოლონიუმი ყოველთვისაა ურანის და თორიუმის შემცველ მინერალებში. დედამიწის ქერქში მისი გაწონასწორებული შემცველობაა მასის 2%.
თვისებები
პოლონიუმი — რბილი მოვერცხლისფრო-თეთრი ფერის რადიოაქტიური ლითონია.
ლითონური პოლონიუმი სწრაფად იჟანგება ჰაერზე. ცნობილია პოლონიუმის დიოქსიდი (РоО2)x და პოლონიუმის მონოქსიდი РоО. ჰალოგენებთან წარმოქმნის ტეტრაჰალოგენიდებს. მჟავეის ზემოქმედებით გადადის ხსნარში ვარდისფერი კათიონების Ро2+ წარმოქმნით:
რომელიც ოთახის ტემპერატურაზე თხევად მდგომარეობაშია (36,1-დან 35,3 °C-მდე)
ინდიკატორული რაოდენობითაა მიღებული პოლონიუმის მჟავა ოქსიდი (III) РоО3 და პოლონიუმმჟავის მარილები, თავისუფლ მდგომარეობაში არ არსებული — პოლონატები К2РоО4. წარმოქმნის შემდეგი შემადგენლობის ჰალოგენიდებს PoX2, PoX4 და PoX6. ტელურის მსგავსად პოლონიუმს შეუძლია მთელ რიგ ლითონებთან წარმოქმნას ქიმიური ნაერთები - პოლონიდები.
პოლონიუმი არის ერთადერთი ქიმიური ელემენტი, რომელიც დაბალ ტემპერატურაზე წარმოქმნის ერთატომიან მარტივ კუბურ კრისტალურ მესერს.
იზოტოპები
2006 წლის დასაწყისიდან ცნობილია პოლონიუმის 33 იზოტოპი, მასური რიცხვის 188-დან 220-მდე დიაპაზონში. ამას გარდა ცნობილია 10 მეტასტაბილური აღგზნებული მდგომარეობის პოლონიუმის იზოტოპი. პოლონიუმს სტაბილური იზოტოპები არ გააჩნია. ყველაზე ხანგრძლივ მცხოვრები იზოტოპებია, 209Po და 208Po აქვთ 102 და 2,9 წელი ნახევარდაშლის პერიოდი შესაბამისად. პოლონიუმის ზოგიერთ იზოტოპს, რომელიც შედის ურანის ან თორიუმის რადიაქტიურ რიგში გააჩნიათ საკუთარი სახელები, რომლებიც ძირითადად მოძველებულია:
მიღება
წარმოიქმნება პოლონიუმის ყველაზე ხარგრძლივ მცხოვრები იზოტოპი 209Po.
თხევად ლითონურ თბომატარებლიან რეაქტორებში თბომატარებლად შეიძლება გამოყენებულ იქნას ევტექტიკა ტყვია-ბისმუტი. ასეთი რეაქტორი კერძოდ დამონტაჟებული იქნა საბჭოთა წყალქვეშა ნავზე К-27. რეაქტორის აქტიურ ზონაში ბისმუტი შეიძლება გადავიდეს პოლონიუმში.
ლითონური Po მიიღება სულფიდის PoS ან დიოქსიდის (PoO2)x 500 °C-ზე თერმული დაშლით ვაკუუმში. პოლონიუმის მსოფლიო წარმოების 98 % რუსეთზე მოდის.
გამოყენება
პოლონიუმ-210 ბერილიუმისა და ბორის შენადნობებში გამოიყენება კომპაქტური და ძალიან მძლავრი ნეიტრონის წყაროებში, რომლებიც პრაქტიკულად არ წარმოქმნიან გამა გამოსხივებას (თუმცა ხანმოკლედ მცხოვრები 210Po: Т1/2 = 138,376 დღეღამე) — პოლონიუმ-210-ის ალფა-ნაწილაკები ბერილიუმისა და ბორის ბირთვებზე ბადებენ ნეიტრონებს (α, n) - რეაქციისას. ესაა ჰერმეტული ლითონური ამპულა, რომელშიც არის პოლონიუმ-210-ით დაფარული კერამიკული აბი (ბორის ან ბერილიუმის კარბიდი ). ასეთი ნეიტრონის წყაროები პორტატიული და მსუბუქია, მთლიანად უვნებელია და ძალიან საიმედოა. მაგალითად, საბჭოთა ნეიტრონების წყარო ВНИ-2 წარმოადგენს თითბერის ამპულას რომლის დიამეტრია ორი და სიმაღლე ოთხი სმ, ყოველ წამს გამოსხივებს 90 მილიონამდე ნეიტრონს.
პოლონიუმი ხშირად გამოიყენებოდა (ზოგჯერ ეხლაც) აირბის იონიზაციისათვის (კერძოდ ჰაერის). უპირველეს ყოვლისა ჰაერის იონიზაცია საჭიროა სტატისტიკურ ელექტროდენთან საბრძოლველად (წარმოებაში, განსაკუთრებულად მგრძნობიარე აპარატურასთან ურთიერთობაში). მაგალითად პრეციზიულ ოპტიკაში მტვერის მოსაცილებელი ფუნჯის დამზადება. აირის იონიზაციის ეფექტი გამოიყენება ასევე - ავტომანქნის აალების სანთლების ელექტროდების შენადნობებში ნაპერწკლის წარმოქმნის ძაბვის შესამცირებლად.
პოლონიუმის გამოყენების სხვა მნიშვნელოვან დარგს წარმოადგენს, მისი გამოყენება შენადნობებში ტყვიასთან იტრიუმთან ან დამოუკიდებლად მძლავრი და მეტად კომპაქტური სითბოს წყაროში ავტონომიურ დანადგარებში კოსმონავტიკაში. აერთი კუბური სანტიმეტრი პოლონიუმ-210 გამოყოფს მიახლოებით 1320 ვტ სითბოს. ეს სიმძლავრე მეტად დიდია, და მას ადვილად გადაჰყავს პოლონიუმი გამდნარ მდგომარეობაში, ამიტომაც მას შეადნობენ, მაგალითად ტყვიასთან. თუმცა ამ შენადნობებს აქვთ შესამჩნევად ნაკლები ენერგოსიმკვრივე (150 Вт/см³), მაგრამ ეს შენადნობი უფრო მოსახერხებელია უსაფრთხოებითაც და გამოსაყენებლადაც, რადგანაც პოლონიუმ-210 უშვებს მხოლოდ ალფა-ნაწილაკებს, რომელთა გამჭოლი თვისებები და გარბენის სიგრძე მკვრივ ნივთიერებაში მინიმალურია. მაგალითად პროგრამა "ლუნახოდის" თვითმავალ აპარატში მოწყობილობათა განყოფილების გასათბობად გამოიყენებოდა პოლონიუმის გამათბობელი.
ბიოლოგიური როლი
პოლონიუმ-210 ძლიერტოქსიკურია, მისი ნახევარდაშლის პერიოდია 138 დღე და 9 საათია. მისი კუთრი აქტიურობა (166 ტბკ/გ) იმდენად დიდია, რომ, თუმცა ის ასხივებს მხოლოდ ალფა-ნაწილაკებს, მისი ხელით აღება არ შეიძლება, შედეგად იწვევს კანის რადიაციულ-სხივურ დასხივებით დაზიანებას და, შეიძლება მთლიანი ორგანიზმის დასხივებაც გამოიწვიოს: რადგანაც პოლონიუმი საკმაოდ ადვილად ხვდება კანს ქვეშ. ის საშიშია იმ მანძლზეც კი, რომელიც აღემატება ალფა-ნაწილაკის გარბენის სიგრძეს, რადგანაც მისი შენაერთები თვითხურდებიან და გადადიან აეროზოლურ მდგომარეობაში. ზღვრული დასაშვები კონცენტრაცია წყალსაცავებში და სამუშაო ფართების ჰაერში 11,1 ბკ/ლ და 7,41 ბკ/მ³. ამიტომაც პოლონიუმ-210-თან მუშაობენ მხოლოდ ჰერმეტულ ბოქსებში.
პოლონიუმ-210 ბუნებაში მცირე რაოდენობით მდებარეობს და გროვდება თამბაქოში, რომლის შედეგად დიდი ზარალი ადგება თამბაქოს მწევლებს. პოლონიუმის სხვა ბუნებრივი იზოტოპები იშლებიან ძალიან სწრაფად, ამიტომაც ვერ ახერხებენ თამბაქოში დაგროვებას. «თამბაქოს მწარმოებლებმა ეს ელემენტი აღმოაჩინეს ჯერ კიდევ 40 წლის წინ, მისი მოცილების მცდელობები უშედეგოდ დამთავრდა», — აღნიშნულია 2008 წლის სტატიაში, რომელიც ამერიკელი სტენფორდის უნივერსიტეტის და მაიოს კლინიკის მკვლევარებმა გამოაქვეყნეს როჩესტერში.
პოლონიუმით რადიაციულ მოწამლვას თუ რა ზემოქმედება აქვს ადამიანის ორგანიზმზე ზუსტად ცნობილი არ არის, რადგანაც ადამიანზე ცდები არ ჩატარებულა. სპეციალისტების შეფასებით, რომელიც გამოქვეყნებულია მეცნიერულ ჟურნალში Journal of Radiological Protection და ეფუძნება რადიაციული მოწამლვის მათემატიკურ მოდელს, რომელიც შექმნილია ცხოველებზე წარმოებული დაკვირვებების შედეგებზე, პოლონიუმ-210-ის სასიკვდილო დოზა ზრდასრული ადამიანისთვის ფასდება 0,1-0,3 გბკ (0,6-2 მკგ)-დან იზოტოპის ადამიანის ფილტვებიდან მოხვედრისას, 1-3 გბკ (6-18 მკგ) -მდე ადამიანის ორგანიზმში საკვებგადამამუშავებელი ტრაქტით მოხვედრისას.
უფრო მეტადმცხოვრები პოლონიუმ-208 (ნახევარდაშლის პერიოდია 2,898 წელი) და პოლონიუმ-209-ს (ნახევარდაშლის პერიოდია 103 წელი) გააჩნიათ რამდენადმე ნაკლები რადიოტოქსიკურობა წონის ერთეულზე, და უკუპროპორციულია ნახევარდაშლის პერიოდისა. სხვა მცირედმცხოვრები პოლონიუმების რადიოტოქსიკურობის შესახებ ცოტარამ არის ცნობილი. ადამიანის ორგანიზმში პოლონიუმი ისევე მოქმედებს როგორც თავისი სხვა ქიმიური ჰომოლოგები, სელენი და ტელური, კონცენტრირდება ღვიძლში, თირკმლებში, ელენთაში და ძვლის ტვინში. ორგანიზმიდან ნახევარგამოყვანის პერიოდია − 30-დან 50 დღემდე, გამოდის ძირითადად თირკმლებით. არის შეტყობინება პოლონიუმის ვირთხის ორგანიზმიდან 2,3-დიმერკაპტოპროპანოლის მეშვეობით წარმატებით გამოყვანის შესახებ — 90 % ცხოველებისა რომლებშიც შეჰყავდათ პოლონიუმ-210-ის სასიკვდილო დოზა (9 ნგ/კგ წონაზე), ცოცხლები დარჩნენ, ეს მაშინ როცა საკონტროლო ჯგუფში ყველა ვირთხა დაიღუპა თვენახევარში.
მეორე პუნიკური ომი
ძვ. წ. 218 წელს მთელი სამხრეთ ესპანეთი ქალაქ საგუნტუმის გარდა კართაგენს ემორჩილებოდა. იმ დროს ესპანეთის მმართველი ჰანიბალი იყო. ჰანიბალმა კარგად იცოდა რომ საგუნტუმის დაკავების მცდელობა რომთან ომს გამოიწვევდა, მაგრამ მიუხედავად ამისა, მან ძვ. წ. 218 წელს გაილაშქრა ამ ქალაქზე. ამან მეორე პუნიკური ომის დაწყება გამოიწვია. რომაული ჯარი ორად უნდა გაყოფილიყო, ერთი ნაწილი ერთ კონსულს აფრიკისკენ უნდა წაეყვანა, ხოლო მეორე ნაწილი კი ზღვით ესპანეთში უნდა გადასულიყო, მაგრამ ჰანიბალის მოქმედებებმა ეს გეგმა ჩაშალა.
ძვ. წ. 218 წლის გაზაფხულს ჰანიბალი იტალიისკენ დაიძრა არმიით, რომელშიც 80 ათასი ფეხოსანი, 12 ათასი ცხენოსანი და 37 საბრძოლო სპილო იყო. ალპებზე გადასვლას ჰანიბალის არმია 33 დღე მოუნდა, თან დანაკარგებიც უდიდესი იყო, ჰანიბალს მხოლოდ 20 ათასი ქვეითი, 6 ათასი ცხენოსანი და ორიოდე სპილო დარჩა.
რომაულ ჯართან პირველი ორი ბრძოლა ტრებიუსის და ტიცინუსის მდინარეებთან ჰანიბალმა მოიგო და მომდევნო წლის გაზაფხულზე გაილაშქრა ეტრურიისკენ. გაიუს ფლამინიუსი თავისი ჯარით დაედევნა ჰანიბალს, ამ უკანასკმელმა კი რომაელები შეიტყუა ვიწყო ველზე ტრასიმენის ტბასა და ბორცვებს შორის, სადაც სასტიკად დაამარცხა რომაელები. როდესაც რომში ამის შესახებ შეიტყვეს, ქალაქში პანიკა დაიწყო, მაგრამ ჰანიბალს არ უცდია რომის დაპყრობა, რადგან ხანგძლივი ალყა დამატებითი რესურსების გარეშე სარისკო იყო. იგი გაემართა სამხრეთით და ცდილობდა იტალიკების რომაელების წინააღმდეგ განწყობას და მათ გამოყენებას.
ამ ბრძლის შემდეგ ჰანიბალის მხარეს გადავიდა სამხრეთ იტალიის მნიშვნელოვანი ნაწილი, სიცილიაში -სირაკუზა, მაკედონიელებმა კი შესთავაზეს სამხედრო დახმარება. მიუხედავად ამისა, ეს აღმოჩნდა ჰანიბალის უკანასკნელი დიდი წარმატება, კართაგენის მთავრობამ არ დაუჭირა მას მხარი და არ მიაწოდა დამატებითი რეზერვები, რომაელებმა კი კვინტუს ფაბიუს მაქსიმუსის სტრატეგიით განაგრძეს ომი, რამაც უკვე ძვ. წ. 213 წლისთვის საშუალება მისცა მათ საბრძოლო მოქმედებები იტალიის ტერიტორიის გარეთ გადაეტანათ. ამ წელს მათ გადასხეს ჯარები სიცილიაში, ხოლო ძვ. წ. 211 წელს სირაკუზა ისევ დანებდა რომს.
ესპანეთში გაგზავნეს ახალგაზრდა მხედართმთავარი პუბლუის კორნელიუს სციპიონი, რომელსაც მოგვიანებით აფრიკელი შეარქვეს.
ძვ. წ. 209 წელს მან დაიკავა ახალი კართაგენი (ესპანეთში).
იტალიაშიც რომაელები უფრო აქტიურ მოქმედებებზე გადავიდნენ, მათ დაიბრუნეს ჰანიბალის მხარეს გადასული ქალაქების უმეტესობა. ჰანიბალის მდგომარეობა მას შემდეგ კიდევ უფრო გაუარესდა, როდესაც მისი ძმის ჯარები, რომლებიც ალპებით გადმოვიდა იტალიაში ჰანიბალის დასახმარებლად, რომაელებმა სასტიკად დაამარცხეს.
ძვ. წ. 205 წელს სციპიონი დაბრუნდა ესპანეთიდან და დაიწყო გეგმის ახალი ეტაპის - აფრიკაში გადასვლის განხორციელება. კართაგენის მმართველებმა დახმარება ჰანიბალს სთხოვეს, რომელიც მიუხედავად იმისა რომ 15 წლის მანძილზე არც ერთი ბრძოლა არ წაუგია, იძულებული გახდა ეღიარებინა იტალიის ლაშქრობის სრული კრახი.
ძვ. წ. 202 წლის გაზაფხულზე ზამასთან ბრძოლაში ჰანიბალი ცხოვრებაში პირველად და უკანასკნელად დამარცხდა. მომდევნო წელს ხელი მოაწერეს სამშვიდობო ხელშეკრულებას, რომელიც კართაგენისთვის ძალიან დამამცირებელი იყო.
მეორე პუნიკური ომის შედეგად კართაგენმა დაკარგა ესპანეთი და ყველა ზღვისგაღმა ტერიტორია, ეკრძალებოდა რომის ნებართვის გარეშე ომების წარმოება და ჩამოერთვა მთელი ფლოტი და საბრძოლო სპილოები. რომი კი ამ ომის შედეგად ხმეთაშუა ზღვის ერთადერთი ჰეგემონი გახდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პუნიკური ომები
Polyrhachis yerburyi
Polyrhachis yerburyi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ოდიშას სამზარეულო
მინი|200x200პქ| დალმა ოდიას სამზარეულო - ოდიშის შტატის სამზარეულო. დროთა განმავლობაში იგი განვითარდა ადგილობრივი კულტურისა და სოფლის მეურნეობის სფეროებში, შესაბამისად, მას აქვს თავისი განსხვავებული აღქმები და პრაქტიკა. ოდიშა ესაზღვრება ინდოეთის ჩრდილოეთ და სამხრეთ შტატებს და ასევე, მსგავსებები აქვს ჩრდილოეთ ინდოეთის, ბენგალისა და ასამის სამზარეულოსთან.
სხვა რეგიონულ ინდურ სამზარეულოსთან შედარებით, ოდიას სამზარეულო ნაკლებად იყენებს ზეთს და ნაკლებად ცხარეა, თუმცა არომატული რჩება. ბრინჯი ამ რეგიონის ძირითადი საკვებია. მდოგვის ზეთი ზოგიერთ კერძში გამოიყენება, როგორც საცხობი საშუალება, მაგრამ ტაძრებში სასურველია ერბო (ძროხის რძისგან დამზადებული). ძველად, ტრადიციულად საჭმელს მიირთმევდნენ ბანანის ფოთლებზე ან სალი ფოთლებისგან დამზადებულ ერთჯერად ფირფიტებზე.
მე -19 საუკუნის განმავლობაში ოდიის მრავალი მზარეული იყო დასაქმებული ბენგალში და მათ თან წაიღეს ოდიის მრავალი რეცეპტი. ამ პერიოდმა ასევე დიდი მოთხოვნილება გამოიწვია ბრაჰამინელ მზარეულებზე, რამაც ოდიის ბევრ მზარეულს უბიძგა საკუთარი იდენტობის გაყალბებისკენ.
იოგურტს იყენებენ კერძებში. რეგიონში უმეტესი ტკბილეული ეფუძვნება ჩენას (ყველი).
ინგრედიენტები
ბრინჯი მთავარი ინგრედიენტია. საუკეთესოა ოდიშის ბუმინის მოსავალი. ოსპი, როგორიცაა მტრედის ბარდა და ნუნის ლობიო, კიდევ ერთი მთავარი ინგრედიენტია.
ადგილობრივი ბოსტნეული, რომელიც გამოიყენება ოდიშას სამზარეულოში არის გოგრა, კალებასი, პლანტაინები, ჯეკფრუტი და პაპაია. ცოტა ხნის წინ შემოტანილი ბოსტნეული, როგორიცაა ჩილი, კარტოფილი, ყვავილოვანი კომბოსტო და კომბოსტო ასევე გამოიყენება ადგილობრივი ბოსტნეულის გვერდით.
Panchaw phutana ხუთი სანელებლის ნაზავია, რომელიც ფართოდ გამოიყენება ოდიშას სამზარეულოში. იგი შეიცავს მდოგვი, ძირას, ანისულს, ფენუგრიკს, და კალონჯის. ნიორი, ხახვი და კოჭა საკვების უმეტეს ნაწილში გამოიყენება. ტაძრის საკვების მომზადება არ იძლევა ნივრის ან ხახვის გამოყენების საშუალებას. რეგულარულად იყენებენ კურკუმას და წითელ წიწაკას
ადგილობრივი ვარიაცია
პურის მიმდებარე რეგიონში, კერძებზე დიდი გავლენა აქვს იაგანას ტაძარს. მეორეს მხრივ, კალონჯი და მდოგვის პასტა გამოიყენება ძირითადად ბენგალის მოსაზღვრე რეგიონში და კარური უფრო ტკბილია. ანდრა-პრადეშთან ახლოს მდებარე რეგიონში უფრო გამოიყენება კარის ხის ფოთლები და თამარინდი. ბრაჰმაპურის რეგიონში იგრძნობა სამხრეთ ინდური სამზარეულოს გავლენა.
თევზი და ზღვის პროდუქტები
თევზს და სხვა ზღვის პროდუქტებს ძირითადად სანაპირო ზონებში მიირთმევენ. სხვადასხვა ტიპის კარი მზადდება კრევეტისგან და ორაგულისგან, სანელებლებით. მტკნარი წყლის თევზის მოპოვება მდინარეებიდან და სარწყავი არხებიდან არის შესაძლებელი. Rohu, Catla და Ilishi არის ცნობილი მტკნარი წყლის თევზები, რომლებიც გამოიყენება კარიში.
სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთის სამზარეულო კატეგორია:ოდიშას სამზარეულო
სან-მიგელ-დუს-მილაგრისი
სან-მიგელ-დუს-მილაგრისი (São Miguel dos Milagres) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ალაგოასის შტატში. მიეკუთვნება აგრესტი-ალგოანუს მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 163 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 65 189 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 109.88 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალაგოასის შტატის მუნიციპალიტეტები
პარაფილია
პარაფილია (παρά — გარდა, გარეშე; — სიყვარული) — სხვადასხვა სახის გადახრები სექსუალური ნორმებისგან, გამოხატული ფანტაზიებით ან ქმედებებით. დაავადებათა საერთაშორისო კლასიფიკაციის მიხედვით პარაფილიას მიაკუთვნებენ F65 ჯგუფის დიაგნოზს (ფსიქოლოგიური და ქცევის დარღვევა, პიროვნულობისა და მომწიფების ასაკში ქცევის დარღვევა, სექსუალური უპირატესობის დარღვევა).
პარაფილია არ წარმოადგენს სექსუალური ორიენტაციის სახეობას.
ქართველი ებრაელების სინაგოგა თელ-ავივში
ქართველი ებრაელების სინაგოგა თელ-ავივში — სინაგოგა ისრაელის ქალაქ თელ-ავივის კვარტალ ნევე-შეანანში. აშენდა 1926 წელს ემიგრანტი ქართველი ებრაელების მიერ.
პორტალის - "იზრუს" ინფორმაციით, სინაგოგა შეიძლება მალე ბულდოზერებით აიღონ და მის ადგილზე ახალი შენობა ააგონ. გაზეთ "მაარივი"-ს ცნობთ, სინაგოგა რეგისტრირებული არასოდეს ყოფილა და მუნიციპალიტეტის დოკუმენტებში უბრალო ქოხად არის რეგისტრირებული. მისივე ინფორმაციით, "ოდესღაც საქართველოდან ჩასულთა დიდი სათვისტომო თელ-ავივის სამხრეთით თითქმის გაქრა - ადამიანები გაემგზავრნენ, მათი ადგილი კი ათობით ათასმა გასტარბაიტერმა და ინფილტრანტმა აფრიკიდან დაიკავა". სათვისტომოს წარმომადგენლებმა 2011 წლის დეკემბერში ისრაელის იუსტიციის მინისტრს გაუგებრობის გამოსწორების თხოვნით მიმართეს - თუ შენობა სალოცავ სახლად იქნება აღიარებული, მაშინ მის აღებას ვერ შეძლებენ.
როგორც გაზეთი იუწყება, სინაგოგის ეზოში ბარი გაიხსნა, რომელშიც არალეგალებს იფარებენ, მის პირდაპირ ორი ჯიხურია განთავსებული, რომელიც ფილიპინელებს ეკუთვნით. თავად სინაგოგაში თითქმის არაფერი ხდება. მიუხედავად ამისა, ქართველ ებრაელთა არამრავალრიცხოვან უხუცესებს მისი შენარჩუნება სურთ, რასაც "სიბილწის ზღვაში სიწმინდის კუნძულს" უწოდებენ. მათი აზრით, სინაგოგა ქართველი ებრაელების ტრადიციის შენარჩუნებას უწყობს ხელს, თუმცა ხელისუფლება მათ არ უსმენს. სასამართლომ შენობის დემონტაჟზე თანხმობა უკვე გასცა, სინაგოგის მრევლი კი კომპენსაციის სახით 290 ათასს შეკელს (თითქმის 60 ათასი ევრო) მიიღებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ებრაელები
აბიდოსი (ეგვიპტე)
აბიდოსი (أبيدوس) — ძველი ეგვიპტის „საღვთო ქალაქი“ და ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი არქეოლოგიური ძეგლი თანამედროვე ეგვიპტის სუჰაგის პროვინციაში, უდაბნოში, მდინარე ნილოსის დასავლეთ ნაპირზე, ქალაქ ელ-ბალუანის მახლობლად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძველი ეგვიპტის ქალაქები კატეგორია:სუჰაგის მუჰაფაზა
Antiguraleus pedicus
Antiguraleus pedicus — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ბარბადოსი 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ბარბადოსმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეხუთედ იასპარეზა 1988 წელს, სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ბარბადოსი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ვახტანგ ალადაშვილი
ვახტანგ ალადაშვილი (დ. 13 მაისი, 1921, თბილისი — გ. 20 ივლისი, 1986) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 13 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1986 კატეგორია:ქართველი ექიმები
ალფრედ ისიდორე რომერი
ალფრედ ისიდორე რომერი (დ. 16 აპრილი, 1832, ვილნიუსი — გ. 24 იანვარი, 1897, კარალინოვა) — ბელორუსი და პოლონელი მხატვარი, მოქანდაკე, ხელოვნებათმცოდნე, ეთნოგრაფი. 1863-1864 წლების ვარშავის იანვრის აჯანყების მონაწილე.
ბიოგრაფია
წარმოშობით რომერების უძველესი რაინდული და დიდგვაროვანი ოჯახიდან იყო, რომელიც XV საუკუნით თარიღდება. ოჯახი საქსონიიდან და კურლანდის გავლით გადავიდა ლიტვის დიდ საჰერცოგოში. 1830-1831 წლების აჯანყების მონაწილე ედუარდ იან რომერისა და მისი პირველი მეუღლის, ბელაზორელი ანას ვაჟი; 1813-1813 წლებში ვილნიუსის მთავარი სასამართლოს მე-2 დეპარტამენტის პრეზიდენტის — მიხალ რომერის შვილიშვილი.
სწავლობდა სამართალს ვილნიუსის უნივერსიტეტში და ხატვის გაკვეთილებზე დადიოდა კანუტ რუსეცკისთან. მან გააუმჯობესა თავისი უნარები ანტონი ოლეზცინსკისთან პარიზში. 1850-იანი წლების ბოლოს იგი დაბრუნდა საზღვარგარეთიდან და ცხოვრობდა კრევნას სამკვიდრო მამულში (ნოვა-ალექსანდრავსკის რაიონი), აქტიურად თანამშრომლობდა ვილნიუსში ჟურნალთან „კალასი“, სადაც აგზავნიდა თავის გრავიურებსა და ნახატებს, ადგილობრივი ბელორუსების და ლიტველების ცხოვრებისა და ცხოვრების წესის თემატიკით. მარცხნივ|მინი|313x313პქ| ქრისტე და ობოლი მარცხნივ|მინი|324x324პქ| ღვთისმშობელი ჩვილთან ერთად ან პინსკაიას მადონა, [[1894]]
მონაწილეობა მიიღო 1863-1864 წლების ეროვნულ-განმათავისუფლებელ აჯანყებაში, დამარცხების შემდეგ დააპატიმრეს და დაუგავპილსის ციხესიმაგრეში ჩასვეს. მალე მან გაყიდა კრევენის მამული და გაემგზავრა გერმანიაში, სადაც სწავლა განაგრძო მიუნხენის სამხატვრო აკადემიაში. იგი ეწვია იტალიას თავის მასწავლებელ არტურ გეორგ ფონ რამბერგთან ერთად, რომელმაც მასზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა ლუდვიგ ფონ ჰაგენთან და ალბერტ კელერთან ერთად. იტალიაში ის ძირითადად არისტოკრატების შეკვეთილი პორტრეტებითა და ბაღისა და პარკის პეიზაჟებით იყო დაკავებული. მან თავისი გრავიურები, პორტრეტები და სკულპტურები გამოფინა ევროპის სხვადასხვა ქალაქში: მიუნხენში, კრაკოვში, პარიზში. 1870-იანი წლების შუა ხანებში იგი დაბრუნდა ვილენის რეგიონში. 1874 წლიდან ცხოვრობდა და მუშაობდა კარალინოვას მამულში, რომელიც მის მეორე მეუღლეს, გრაფინია ვანდა სულისტროვსკაიას ეკუთვნოდა. ეს ეტაპი ყველაზე ნაყოფიერად ითვლება მის შემოქმედებაში: კარალინოვაში რომერმა მოამზადა მონოგრაფია სლუცკის ქამრების წარმოების შესახებ, გააკეთა ეთნოგრაფიული ჩანახატები („გლეხის სახლი“, „გლეხის გოგონა“, „ტავერნაში“, „გლეხის სასამართლო“, „ქალაქი ვილნიუსის პროვინციიდან“, „გლეხი ქალები მოგილევის პროვინციის როჰაჩოვსკის ოლქიდან“, „ძველი ტაძარი კაბილნიკში, სვანციანსკის რაიონი“, „ვიშნევა. ეზო. ხედი ფასადიდან“, „ეკლესია კამაიში“). ალფრედი იძენს უძველეს ხელნაწერებსა და დოკუმენტებს, რომლებიც მოგვიანებით გადაიტანა კრაკოვის მუზეუმში. იგი იქ გადავიდა 1884 წელს, გახდა „მეცნიერებათა აკადემიის ხელოვნების ისტორიის კომისიის“ წევრი და მოამზადა დასამახსოვრებელი მოხსენება „ვილნიუსის სახვითი ხელოვნების სკოლის ისტორიის შესახებ“, ასევე გამოაქვეყნა ნაშრომი „პოლონური ქამრები. მათი ქარხნები და ნიშნები“.
გარდაიცვალა 1897 წლის 24 იანვარს კარალინოვაში, დაკრძალულია ტროკის ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ეკლესიის საოჯახო სამლოცველოში.
შემოქმედება
ხატავდა პორტრეტებს, პეიზაჟებს, თემატურ კომპოზიციებს ხალხის ცხოვრებიდან და რელიგიურ თემებზე. მის ნამუშევრებს ახასიათებს ზუსტი, მკაფიო ნახატი, თავისუფლება და კომპოზიციის ბუნებრიობა. ნახატების გარდა ცნობილია ბრინჯაოს მედალიონები პორტრეტული გამოსახულებებით, გრავიურები გლეხების გამოსახულებებით, არქიტექტურული ძეგლები, ალფრედ რომერის ნამუშევრების კარიკატურები. გლეხური ცხოვრების ეთნოგრაფიულ ჩანახატებს და ბელორუსელთა ხალხური კოსტუმების ნახატებს ისტორიული და მხატვრული ღირებულება აქვს. ხატავდა მართლმადიდებლურ და კათოლიკურ ეკლესიებშიც.
ხსოვნა
რომერის სახელს ატარებს ვიტებსკის ოლქის სოფლების კამაისა და კარალინოვას ქუჩები. ასევე პოსტავის საბავშვო სამხატვრო სკოლა. 2007 წელი სოფ. კამაიში გამოცხადდა რომერის წლად.
2001 წლის 15 აგვისტოს კარალინავაში დაიდგა ალფრედ რომერის მეუღლის, ადგილობრივი განმანათლებლის ვანდა რომერის (1850-1944) ძეგლი. მოქანდაკე ალეს ცირკუნოვი.
სქოლიო
კატეგორია:ბელარუსი მხატვრები კატეგორია:პოლონელი მხატვრები კატეგორია:გარდაცვლილი 1897 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1832 კატეგორია:დაბადებული 16 აპრილი
ჰიდრომეტრია
ჰიდრომეტრიის კვლევის სფეროში შედის სიღრმეების, დონეების, ფსკერისა და ნაკადის თავისუფალი ზედაპირის, რელიეფის, წნევებისა და დაწნევების, სიჩქარეთა და სითხის დინების მიმართულებების, სიჩქარეების და წნევების პულსაციების, ტალღის ელემენტების, ჰიდრავლიკური ქანობების, სითხის მოცულობითი, წონითი და მასითი ხარჯების, ნაკადის სიმღვრივის, ნატანისა და პულპის ხარჯების, ნაკადის თერმული და ყინულოვანი რეჟიმების მახასიათებელი ელემენტების განსაზღვრა.
ჰიდრომეტრიული ინფორმაციის წყაროს ჰიდროლოგიურ სადგურებსა და პოსტებზე არსებული სტაციონარული დაკვირვებები შეადგენს, კვლევის საექსპედიციო, სპეციალური, დისტანციური და სხვა მეთოდები.
ძირითადი ჰიდრომეტრიული სამუშაოების შემადგენლობაში შედის: 1) დაკვირვების პუნქტების მოწყობა; 2) სიღრმეების შესწავლა და ფსკერის რელიეფის გაზომვა; 3) წყლის დონის რყევის დაკვირვება; 4) წყლის ტემპერატურაზე, წყლის ობიექტების გაყინვასა და ყინულძვრაზე, ყინულსაფრის მდგომარეობაზე დაკვირვება; 5) დინების სიჩქარისა და მიმართულების გაზომვა; 6) წყლის ჩამონადენისა და ნატანის განსაზღვრა; 7) ნატანის მექანიკური შედგენილობისა და ფსკერული დანალექების გაზომვა; 8) მდინარეთა კალაპოტის დეფორმაციაზე, ტბებისა და წყალსაცავების ნაპირების დინამიკაზე დაკვირვება; 9) წყლის ქიმიურ შედგენილობასა და ხარისხზე დაკვირვება.
ჰიდრომეტრიას ფართოდ გამოიყენებენ ფიზიკური მოვლენების შესწავლისას (განსაკუთრებით ექსპერიმენტულ ჰიდროაერომექანიკაში); წარმოებასა და მშენებლობის პროექტირების და აგრეთვე მდინარეებისა და ზღვების ჰიდროტექნიკური კონსტრუქციებისა და ჰიდროელექტროსადგურების მშენებლობის დროს და ა.შ. ჰიდრომეტრია შეიძლება განვიხილოთ ბუნებაში წყლის შესწავლისა და სხვადასხვა ტექნოლოგიურ პროცესებში, მანქანებსა და აპარატებში სითხეების გამოყენების თვალსაზრისითაც.
სქოლიო
კატეგორია:ჰიდროლოგია
სანსკრიტი
სანსკრიტი (სანსკრ. संस्कृत, saṃskṛta, „დამუშავებული“, „სრულყოფილებამდე მიყვანილი“) — ლიტერატურული ძველინდური ენა. მიეკუთვნება ინდოევროპულ ენათა ინდურ ჯგუფს.
სანსკრიტის უფრო არქაულ და გრამატიკულ მიმართებაში ნაკლებად ნორმალიზებულ ფორმას წარმოადგენს ე.წ. ვედური ენა, ანუ ვედების, ინდოეთის უძველეს ლიტერატურულ და რელიგიურ-ფილოსოფიურ ძეგლთა ენა.
ტერმინი „სანსკრიტი“ შეიძლება გამოყენებულიქნას როგორც ვიწრო მნიშვნელობით (ვედურის გარეშე), ასევე უფრო ფართო მნიშვნელობითაც (თავად სანსკრიტისა და ვედურის ჩათვლით).
სანსკრიტის რამდენიმე სახეობას განასხვავებენ: ეპიკური სანსკრიტი – დიადი ეპიკური პოემების მაჰაბჰარატას და რამაიანას ენა, კლასიკური სანსკრიტი – დანარჩენი მხატვრული, რელიგიურ-ფილოსოფიური, სამეცნიერო და მისთანა ლიტერატურის ენა. განცალკევებულად დგას ე.წ. ბუდისტური სანსკრიტი, რომელმაც შუასაუკუნეების ინდური ენის ზეგავლენა განიცადა და მკვეთრად გასხვავდება კლასიკური სანსკრიტის ნორმებისგან.
ვედების და მათთან კავშირში მყოფ ლიტერატურის ქრონოლოგიური ჩამოყალიბება შეიძლება (დაახლ.) დათარიღებულიქნას ძვ.წ. II ათასწლეულის ბოლო – I საუკუნის შუაზე, ხოლო ეპოსისა – უმთავრესად ძვ.წ. I ათასწლეულის მეორე ნახევარზე, რომელმაც ჩვ.წ. I ათასწლეულში თავის ოქროს ხანა განიცადა.
ძველინდურმა ლინგვისტებმა (უმთავრესად კი – პანინიმ, ძვ.წ. 5-4 საუკუნეში) შექმნეს სანსკრიტის უღრმესი და სრულყოფილი გრამატიკული აღწერა. ძველინდური გრამატიკული ტრადიცია ჩვენს დროშიც დიდ გავლენას ახდენს გრამატიკული სისტემის აღწერებსა და ლექსიკონების შექმნაზე. ამ სისტემიდან აღებულია სანსკრიტული ტერმინოლოგიის უმთავრესი ნაწილი.
უძველესი დროიდან სანსკრიტს ფლობდნენ ინდოელი ქურუმები (ბრაჰმანები), რომლებიც საუკუნეების განმავლობაში ენის ურთულეს გრამატიკას და სანსკრიტზე ოდითგანვე შექმნილ უზარმაზარ ლიტერატურას მასწავლებლისგან (გურუ) მოსწავლეზე ზეპირად გადასცემდნენ. დაბალი წარმოშობის მოსახლეობისთვის სანსკრიტთან ხელშეხება დაშვებული არ იყო.
ევროპელები სანსკრიტს XVIII საუკუნის დასასრულსა და XIX საუკუნის დასაწყისში გაეცნენ. მათ აღმოაჩინეს სანსკრიტის ლექსიკურ-გრამატიკული მსგავსება ძველბერძნულსა და ლათინურ ენებთან. აქედან გამომდინარე სანსკრიტი ამ ბოლო ორ ენასთან ერთად ძველი მსოფლიოს ერთ-ერთ კლასიკურ ენად ითვლება და მსოფლიოს უმეტეს უნივერსიტეტში ენათმეცნიერებათა ფაკულტეტებზე შეისწავლება.
პუნა, კალკუტა, ვარანასი, მადრასი და სხვა ინდოეთში დღევანდელი სანსკრიტოლოგიის უმთავრესი ცენტრებია.
სანსკრიტისთვის გამოიყენება დამწერლობა დევანაგარი. ის სამწერლო ენად იხმარებოდა მე-6 საუკუნიდან ჩვენს წელთაღრიცხვამდე. მიუხედავად იმისა, რომ სანსკრიტი დიდი ხანია, რაც მკვდარი ენაა, მას დღემდე ხმარობენ სწავლულები.
სანსკრიტზე დაწერილია ეპიკური ნაწარმოებები:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინდოარიული ენები
წყალდიდობა ევროპაში (2005)
right|thumb|250px|რუკა, რომელზედაც დემონსტრირებულია დაზარალებული ქვეყნები წყალდიდობა ევროპაში — ძლიერი წყალდიდობა, რომელიც დაფიქსირდა 2005 წლის აგვისტოში. გამოვლინდა რუმინეთში, შვეიცარიაში, ავსტრიასა და გერმანიაში; საერთო ჯამში წყალდიდობამ გადაუარა ცენტრალურსა და აღმოსავლეთ ევროპას. წყალდიდობას სხვადასხვა ქვეყნებში მასობრივი მსხვერპლიც მოჰყვა.
კატასტროფის შედეგად ყველაზე მეტად რუმინეთი დაზარალდა, სადაც წყალდიდობამ დაახლოებით 30-მდე კაცი იმსხვერპლა. საერთო ზარალმა ასტრონომიულ ციფრს მიაღწია; საჭირო გახდა ათასობით ადამიანის ევაკუაცია. დაინგრა სახლები და სხვადასხვა შენობები, რის შემდეგ მრავალი ადამიანი უსახლკაროდ დარჩა.
კატასტროფამ იმსხვერპლა შვეიცარიაც. აქ უწყვეტი თავსხმა წვიმების შემდეგ არაერთი კანტონი დაზარალდა. იყო მასობრივი ევაკუაცია. დაფიქსირდა მსხვერპლიც.
გერმანიაში საგანგებო სიტუაცია გამოცხადდა, მრავალი რაიონი წყლის ქვეშ მოექცა, რის შემდეგად შეუძლებელი გახდა გარე სამყაროსთან კავშირი. საგზაო მარშრუტები ტალახითა და ნაყარით დაიფარა, რის გამოც გადაიკეტა გზები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წყალდიდობა
Antiguraleus perfluans
Antiguraleus perfluans — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
Polyrhachis yorkana
Polyrhachis yorkana — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
საქართველოს რესპუბლიკური პარტია
280px|thumb|დროშა საქართველოს რესპუბლიკური პარტია — ლიბერალური მიმართულების პოლიტიკური პარტია საქართველოში. რესპუბლიკური პარტია 1978 წელს დაფუძნდა და ყველაზე ხანგრძლივი ისტორიის მქონე პარტიაა საქართველოში. 1993-1995 წლებში აქტიურად მონაწილეობდა საქართველოს კონსტიტუციის შექმნაში. 2003 წელს ნაციონალურ მოძრაობასთან და სხვა პოლიტიკურ პარტიებთან ერთად იყო ვარდების რევოლუციის თანაავტორი. 2011-2016 წლებში იყო კოალიცია „ქართული ოცნების“ წევრი. საქმიანობდა 4 მოწვევის საქართველოს პარლამენტში.
1978-1995 წლები
რესპუბლიკური პარტია დაარსდა 1978 წლის 21 მაისს და იყო იმ დროისთვის ერთადერთი არაკომუნისტური პარტია. ამ დროისათვის მოქმედი დისიდენტური ჯგუფებისაგან განსხვავებით, რომელთა ყურადღება ძირითადად ეთმობოდა საბჭოთა კონსტიტუციით გათვალისწინებული ადამიანის უფლებების რეალურ დაცვას, რესპუბლიკური პარტიის საპროგრამო მიზანი იმთავითვე იყო საქართველოს დამოუკიდებლობის აღდგენა, პოლიტიკური პლურალიზმის დამკვიდრება, დემოკრატიული ინსტიტუტების ჩამოყალიბება, მედიის თავისუფლების უზრუნველყოფა და საბაზრო ეკონომიკის ფორმირება. რესპუბლიკელებმა თბილისში, ბათუმში, სოხუმში, ზუგდიდში, ტყიბულსა და ჭიათურაში შექმნეს არალეგალური ჯგუფები. ამ პერიოდში დაიბეჭდა და გავრცელდა თვითგამოცემითი ჟურნალ „სამრეკლოს“ ორი ნომერი.
1983-84 წლებში სახელმწიფო უშიშროების კომიტეტმა დააპატიმრა პარტიის ოთხი დამფუძნებელი და ლიდერი – ვახტანგ ძაბირაძე (პარტიის ეროვნული კომიტეტის თავმჯდომარე 1979-95 წ.წ.), ლევან ბერძენიშვილი, დავით ბერძენიშვილი და ვახტანგ შონია. პარტიის კიდევ ერთი აქტიური წევრი ფრიდონ ჯაჯანიძე მოგვიანებით დააპატიმრეს. 1984 წლის 20 აპრილის განაჩენით საქართველოს სსრ უმაღლესმა სასამართლომ პარტიის დამაარსებლები ანტისაბჭოთა აგიტაცია-პროპაგანდისა და ანტისაბჭოთა ორგანიზაციის შექმნისათვის გაასამართლა. მათ სრულად მოიხადეს სასჯელი პერმისა და მორდვეთის საბჭოთა ბანაკებში. დაპატიმრებულთა სიმტკიცის გამო პარტიის წევრთა დიდი უმრავლესობა სუკ-ის თვალთახედვის მიღმა დარჩა.
უკვე 80-იანი წლების ბოლოდან რესპუბლიკური პარტია ღიად მონაწილეობდა საქართველოში განვითარებულ პოლიტიკურ პროცესებში. 1990 წლის არჩევნების შემდეგ რესპუბლიკელებმა 3 ადგილი მოიპოვეს უზენაეს საბჭოში, სადაც იყვნენ  ოპოზიციური ფრაქცია „დემოკრატიული ცენტრის“ თანადამფუძნებლები. 1991 წლის ივნისში რესპუბლიკურმა პარტიამ ხმების 20% მიიღო აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს არჩევნებში, სადაც ჩამოაყალიბა ოპოზიციური ფრაქცია „აჭარა“. რესპუბლიკელები წარმოდგენილნი იყვნენ ქვეყნის უმაღლესი ხელისუფლების დროებით ორგანოებში - საკონსულტაციო და სახელმწიფო საბჭოებში.