cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მეცო-სოპრანო
ლირიკულ მეცო-სოპრანოებს შეუძლიათ სიმღერა ორ ოქტავაში. ამ ხმას ძალიან რბილი, მგრძნობიარე და ამავდროულად ამაღელვებელი ხარისხი აქვს.
დრამატულ მეცო-სოპრანოებს ძლიერი საშუალო რეგისტრი გააჩნიათ, თბილი მაღალი რეგისტრი, რომელიც უფრო ძლიერია ლირიკულ და კოლორატიულ მეცო-სოპრანოებთან შედარებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მუსიკალური ტერმინები
აკვანი
thumb|300px|აკვანი; [[ჰენრიხ ჰრინევსკის ნიმუში]] აკვანი (მეგრ. არკვანი, სვან. აკავანი) — ჩვილის საწოლი. ძველთაგან გავრცელებული ევროპა-აზიის ზოგიერთ ხალხებში. აკვანი არის სარწევი ან საქანებელი. სარწევს საგოგავები აქვს, საქანებელი კი თოკებზეა ჩამოკიდებული. აკვნის პრიმიტიული სახეობაა ე.წ. ხოჭიჭი — საგებლიანი ფიცარი. ნამდვილ აკვანში ჩაწვენამდე ჩვილს ხოჭიჭში აკრავდნენ, ზოგჯერ კი ზანდურის (პურეულის) ღეროებში ახვევდნენ და არტახებით ძნასავით კრავდნენ. ამგვარ საწოლს ფირცხი ერქვა. საქართველოში გავრცელებული ჩვეულებრივი სარწევი აკვნის მოწყობილობაში შედის ნალი, საბანი, მუხლთბალიში, საფერხები, სამხრეულები, საბეწურები, არტახები და სხვა. ლეიბში სათანადო ადგილზე ამოჭრილ ჰიგიენურ ნახვრეტში უყრიან შიბაქს ან აფენენ ბუერის, ანწლის, ღოლოს სუფთა ფოთლებს.
ავი თვალისაგან ბავშვის დასაცავად, ხალხური ჩვეულების მიხედვით, აკვანზე კიდებდნენ ავგაროზებს. უშვილობის ან ბავშვის ავადმყოფობის დროს ხატს პატარა აკვანს სწირავდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ავეჯი
სტაროიაკშეევო
სტაროიაკშეევო (Иҫке Яҡшый; Староякшеево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბალტაჩევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 528 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტარობალტაჩევოდან დაშორებულია 3 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 72 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბალტაჩევოს რაიონის სოფლები
აკეთი
აკეთი — სოფლების ზემო აკეთისა და ქვემო აკეთის ძველი სახელწოდება. ამჟამად აკეთი არის თემი ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში, რომელიც მოიცავს სოფლებს ზემო აკეთი, ქვემო აკეთი, ჭანჭათი და გაგური. 2014 წლის მონაცემებით აკეთის თემში ცხოვრობს 1534 ადამიანი. ზემო და ქვემო აკეთში ფუნქციონირებს საჯარო სკოლები.
ისტორია
thumb|300პქ|მაცხოვრის სახელობის ეკლესია ქვემო აკეთში აკეთის სახელწოდება გადმოცემის მიხედვით სიტყვა „აკეთედან!“ მოდის. სოფელი ეკუთვნოდა ართმელაძეების სათავადოში. 1713 წელს გიორგი IV გურიელმა ჩამოართვა აკეთი მამუკა ართმელაძეს და ის ბიჭვინთის საეპისკოპოსოს შესწირა. 1772-76 წლებში მამია IV გურიელმა აკეთი უბოძა ქვემო გურიიდან დევნილ მამუკა თავდგირიძეს. გიორგი თავდგირიძემ და მისმა შვილებმა, როსტომმა, მამუკამ და მაქსიმემ სოფელში, მდინარე სუფსის მარჯვენა ნაპირას ააშენეს სასახლე და აღადგინეს მაცხოვრის ტაძარი. მასვე შესწირეს თეთროსნის ეკლესიიდან გადმოსვენებული ღვთისმშობლის ხატი. თავდგირიძეების ციხის ნანგრევები XIX საუკუნეში ჯერ კიდევ შემორჩენილი იყო.
თავდგირიძეთა სათავადო მოიცავდა აკეთს, ჭანჭათს, ვანსა და ზომლეთს. ამავე სოფლებს მოიცავდა აკეთის სასოფლო საზოგადოება XX საუკუნის 30-იან წლებამდე. აკეთელი გლეხები იყვნენ მოთავეები 1841 წლის აჯანყებისა გურიაში. სოფელში ბლომად მოიპოვება თიხა, რის გამოც განვითარებული იყო კერამიკის წარმოება, კონკრეტულად მზადდებოდა კრამიტი და თიხის ჭურჭელი, ასევე ქვევრები. 1876 წელს სოფელში გაიხსნა ორკლასიანი სკოლა.1902 წლისთვის აკეთის მოსახლეობა იყო 4100 ადამიანი. 1909 წელს აკეთში სამი სკოლა მოქმედებდა. 1911 წელს აკეთი გაიყო ზემო და ქვემო აკეთად.
გურიის სახალხო ბიბლიოთეკა
1893 წლის 22 აგვისტოს აკეთში გაიხსნა გურიის სახალხო ბიბლიოთეკა. მისი გახსნის ინიციატორები იყვნენ ისიდორე რამიშვილი, არსენ წითლიძე და ლავრენტი წულაძე. ბიბლიოთეკის გახსნისთვის ისინი განიხილავდნენ ნაგომრის, ბახვისა და ჩოხატაურის ვარიანტებსაც, თუმცა საბოლოოდ აკეთი აირჩიეს. გლეხმა ნიკო ქურიძემ ბიბლიოთეკას საკუთარი სახლი ნახევარ ფასად მიჰყიდა. რადგანაც ბიბლიოთეკის მთავარი მისია სოფლად. გლეხობაში წიგნიერების გავრცელება იყო, ბიბლიოთეკის დამფუძნებლებმა შემოიღეს წიგნების ჩამოტარება სოფლებში. მათ სხვადასხვა გამოცემები სხვადასხვა დასახლებებში მიჰქონდათ და ადგილზე აცნობდნენ მოსახლეობას. 1895 წელს ორი თვის განმავლობაში ბიბლიოთეკით 21 სოფლიდან 315-მა დამიანმა ისარგებლა. მომდევნო ორ თვეში 200-მა მკითხველმა 600 გამოცემა გაიტანა წასაკითხად. მაზრის ადმინისტრაცია ცდილობდა ხელი შეეშალა ბიბლიოთეკის ფუნქციონირებისთვის, რადგან იქ მთავრობისთვის მიუღებელი იდეები ვრცელდებოდა. არსენ წითლიძე მიქელგაბრიელის თემში გადაიყვანეს მასწავლებლად, ლავრენტი წულაძე ფოთის სამრევლო სკოლაში გადავიდა, ხოლო ახალი მასწავლებელი ვალერიან მებუკე ადმინისტრაციამ მიიმხრო. ჯამლეთ სიმონის ძე ბაჟუნაშვილმა, ვინც ხელმძღვანელობდა ბიბლიოთეკას წითლიძისა და წულაძის შემდგომ ის ახალ შენობაში, სოფლის კანცელარიასთან გადაიტანა, სადაც მოსახლეობის თავშეყრის ადგილი იყო. ბიბილიოთეკათა ქსელი განვითარდა სხვა სოფლებშიც. აკეთის ბიბლიოთეკა რამდენიმე წელიწადში უკვე მხოლოდ აკეთის საზოგადოებას ემსახურებოდა. მიუხედავად მასშტაბის შემცირებისა, 1905 წლამდე ბიბლიოთეკა ფუნქციონირებდა. გურიაში 1905 წლის რევოლუციური მოვლენების გამო ხელისუფლებამ ბიბლიოთეკა-სამკითხველოები დახურა. 1906 წლისთვის აკეთის ბიბლიოთეკის შენობა და სახურავი დაზიანდა, წიგნადი ფონდი შემცირდა. მოსახლეობამ შეძლო შენობის განახლება, მაგრამ ბიბლიოთეკა ძველებურად ფეხზე ვეღარ დადგა და მან ასეთი სახით 1921 წლამდე იარსება.
აკეთის ეკლესიები
thumb|300პქ|წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიის ნაგრევები ზემო აკეთში 1772-76 წლებში ქვემო გურიიდან დევნილმა თავდგირიძეებმა მდინარე სუფსის მარჯვენა ნაპირას ააშენეს სასახლე და აღადგინეს აქ მანამდე არსებული მაცხოვრის ტაძარი, რომელიც ადრე ბიჭვინთის საპატრიარქოს ეკუთვნეოდა. მასვე შესწირეს თეთროსნის ეკლესიიდან გადმოსვენებული ღვთისმშობლისა და მაცხოვრის ხატები, ასევე - გვარასთავის წმინდა გიორგის ხატი. ამ ხატებზე სალოცავად მუსლიმი ქართველებიც დადიოდნენ. 1784 წელს აკეთში ილაშქრა აჭარის ბეგმა აბდულ ხიმშიაშვილმა. ამ ლაშქრობის დროს დაზიანდა ეკლესიის კედლები და გუმბათი, თუმცა გადარჩა განძეულობა, რადგან ის დამალული იყო. აკეთის ეკლესია XIX საუკუნეში განაახლა გიორგი თავდგირიძემ. ეკლესია მოხატული იყო, მაგრამ XIX საუკუნეში რუს მღვდლებს კირით შეუთეთრებიათ. ეკლესია გაძარცვეს 1853, 1859 და 1873 წლებში. XX საუკუნის 50-იან წლებში გუმბათს საყრდენები გამოეცალა და ჩამოინგრა. ეკლესიის რეკონსტრუქცია მოხდა 2010-იან წლებში.
ზემო აკეთში 1899 წელს აშენებულ იქნა ეკლესია წმინდა გიორგის სახელზე. დარბაზული ეკლესია ნაგებია კარგად დამუშავებული ქვებით. ამჟამად ჩამონგრეულია ჭერი და აბსიდც. შემორჩენილია მხოლოდ გარე კედლები შესასვლელებითა და სარკმელებით. სამხრეთის კედელზე, შესასვლელის თავზე შემორჩენილია ჩუქურთმა.
სქოლიო
კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები კატეგორია:გურიის თემები
ავდეევო (უსტ-კუბინსკის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ქართვანი
ქართვანი  — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ბეჩოს თემში (სოფლები: ბაგვდანარი, გალაში, დოლასვიფი, დოლი, ლანხვრი, მაზერი, ნაშთქოლი, ტვებიში, უშხვანარი, ქართვანი, ცხეკვანი, ჭკიდანარი, ჭოხულდი).
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 53 ადამიანი.
ანჯარი (ლიბანი)
ანჯარი (عنجر) — ქალაქი ლიბანში. მდებარეობს ბეირუთიდან 58 კილომეტრში. მოსახლეობა 2 400 კაცი (2008), ძირითადად სომხები. ქალაქის ძველი სახელწოდებაა „გერა“. 1984 წლიდან შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
თანამედროვე ქალაქი 1939 წელს ლიბანის მთებში დააარსეს სომხებმა, რომლებმაც მიატოვეს მშობლიური სოფლები მუსა-დაღის მთების მიდამოებში (თურქეთი). ქალაქი იყოფა 6 კვარტლად, რომელთა მაცხოვრებლები არიან თურქეთის 6 სოფლიდან ემიგრირებული სომხები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიბანში კატეგორია:ლიბანის ქალაქები
ბაშყიშლახი
ბაშყიშლახი (Başqışlaq) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
1951 წლის ნეპალის რევოლუცია
1951 წლის ნეპალის რევოლუციაპოლიტიკური პროცესი, რომელიც აღნიშნება, ნეპალში პოლიტიკური გამოღვიძებისა და დემოკრატიული მოძრაობების დასაწყისად. რევოლუციას ნეპალში ასევე მოიხსენიებენ Sat Salko Kranti-ის სახელით. ეს იყო პოლიტიკური მოძრაობა ნეპალის რანას დინასტიის პირდაპირი მმართველობის წინააღმდეგ, რომელიც 104 წელი გაგრძელდა. პოლტიკურ გამოღვიძებას მოჰყვა ნეპალში ინსტიტუციონალიზებული მემკვიდრეობითი პრემიერ-მინისტრის სისტემის დაუყოვნებლივ გაუქმება.
რანას რეჟიმის ისტორია
რანას რეჟიმის აღზევება დაიწყო ჯანგ ბაჰადურ რანას მიერ კოტის ხოცვა-ჟლეტის შეთქმულებით და მისმა ძმებმა მოიპოვეს ძალაუფლება, რითაც მონარქის ძალაუფლება შემცირდა და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა გაძლიერდა და მემკვიდრეობითი გახდა. რანას რეჟიმი ატარებდა ნეპალის გარე გავლენისგან იზოლირების პოლიტიკას. რანას რეჟიმის წარმომადგენლებმა კიდევ უფრო დაამყარეს თავიანთი ძალა პრო-ბრიტანული მიმართულების არჩევით და 1857 წელს ბრიტანელებს დაეხმარნენ სეპოის აჯანყების დროს.
გაერთიანება რევოლუციისთვის
რანას წინააღმდეგ სახალხო უკმაყოფილება დაიწყო განათლებული ხალხიდან და რეჟიმის შიგნიდან, რომელთაგან ბევრი მარგინალიზებული იყო რანას იერარქიაში. ამ ნეპალელთაგან ბევრი იმყოფებოდა გადასახლებაში და აქტიურად იღებდა მონაწილეობას ინდოეთის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლაში და სურდათ ნეპალის განთავისუფლებაც. პოლიტიკური პარტიები ჩამოყალიბდა გადასახლებაში იმ ადამიანების მიერ, რომლებსაც სურდათ მოეწყოთ როგორც სამხედრო, ასევე პოლიტიკური რევოლუციები ნეპალში.
ნეპალის პრაჯა პარიშადი
ნეპალის პრაჯა პარიშადი დაარსდა 1936 წელს, როდესაც მათ მიიღეს ინიციატორების გარდა სხვა ადამიანების მხარდაჭერა. ორგანიზაციის სათაო ოფისი იყო დჰარმა ბჰაკტა მათემას სახლში ომბაჰალში. თავდაპირველად, პრაჯა პარიშადი ავრცელებდა ხალხში ხელით დაწერილ ბროშურებს და წერდა სტატიებს რანას დინასტიის წინააღმდეგ ინდურ სოციალისტურ გაზეთში ჯანატაში და კალკუტაში გამოქვეყნებულ ნაშრომში სახელად "შეტევა". მოგვიანებით ინდოეთიდან ჩამოიტანეს საბეჭდი მანქანა და ორგანიზაციამ დაიწყო ბროშურების გავრცელება რანას დინასტიის წინააღმდეგ, რათა ხალხი გაერთიანებინა ნეპალში მისი მმართველობის წინააღმდეგ. 1941 წლის 19 იანვარს რანას სასამართლომ სიკვდილით დასაჯა მიუსაჯა შუკრაჯ შასტრი (რომელიც არ იყო ჩართული პრაჯა პარიშადში), დჰარმა ბჰაკტა მათემა, განგა ლალ შრესტასი და დაშრატ ჩანდი, რომლებიც აღიარებულნი არიან ნეპალის წამებულებად. ბევრს მიუსაჯეს ციხე და ბევრი გადაასახლეს. ამრიგად, პრაჯა პარიშადი დაიშალა 1941 წლის იანვარში.
ჯაიატუ სანსკრიტი
1947 წლის ივნისში, ტინ დჰარას სკოლაში ჩარიცხულმა სტუდენტებმა წამოიწყეს ჯაიატუ სანსკრიტამის მოძრაობა, მოითხოვდნენ დემოკრატიას და თანამედროვე საგნების სასწავლო პროგრამაში ჩართვას. ეს იყო პირველი სტუდენტური აჯანყება ნეპალის ისტორიაში. მონაწილეთაგან ორმოცდაორი რანას მმართველებმა გადაასახლეს, სხვები კი ციხეში ჩასვეს. მოგვიანებით ინდოეთში დევნილები შეუერთდნენ დემოკრატიის დამყარებისთვის წამოწყებულ აგიტაციას.
მეფე ტრიბჰუვანის გადასახლება
მეფე ტრიბჰუვანის რანას მიმართ საწინააღმდეგო დამოკიდებულება ჰქონდა. მეფემ ტრიბჰუვანმა მხარი დაუჭირა ნეპალის პრაჯა პარიშადს, რათა ეცადა რანას დამხობა. თუმცა, თითოეულ შემთხვევაში, რანამ მკაცრად უპასუხა, აკრძალეს ლიბერალური მოძრაობები და სიკვდილით დასაჯეს მათი ხელმძღვანელობა. მეფე ტრიბჰუვანი მაინც მჭიდროდ თანამშრომლობდა პრაჯა პარიშადთან რანას რეჟიმის დასასრულებლად. საბოლოოდ, 1950 წლის ნოემბერში მეფე ტრიბჰუვანმა თავი შეაფარა ინდოეთის საელჩოს. მას თან ახლდნენ მისი ვაჟი მაჰენდრა და უფროსი შვილიშვილი ბირენდრა. პრემიერ მინისტრმა 1950 წლის 7 ნოემბერს სინგჰა დურბარში კაბინეტის საგანგებო სხდომა მოიწვია. ამ შეხვედრაზე მან გამოაცხადა, რომ გიანენდრა ბირ ბიკრამ შაჰი, მეფე ტრიბჰუვანის სამი წლის შვილიშვილი, ნეპალის ახალი მეფე იქნებოდა. იმავე დღეს, პრინცი გიანდენდრა ბიქრამ შაჰი მიიყვანეს ჰანუმან დოკას სასახლეში და ნეპალის მეფედ აკურთხეს. 10 ნოემბერს, ორი ინდური თვითმფრინავი დაეშვა გაუჩარის აეროპორტში. ახალი მეფის დანიშვნამ მთელ ქვეყანაში უზარმაზარი დემონსტრაციები გამოიწვია. 1950 წლის 22 ნოემბერს ინდოეთის პრემიერ-მინისტრმა ჯავაჰარ ლალ ნეჰრუმ ოფიციალურად გამოაცხადა, რომ ინდოეთი არ აპირებდა გიანენდრა ბირ ბიკრამ შაჰის აღიარებას ნეპალის ლეგიტიმურ მეფედ.
ნეპალის კონგრესის განმათავისუფლებელი არმია
მას შემდეგ რაც მეფე ტრიბჰუვანი ინდოეთის საელჩოში გაიქცა, ნეპალის კონგრესის პარტიამ შექმნა სამხედრო ფრთა, რომელიც ცნობილია როგორც ნეპალის კონგრესის განმათავისუფლებელი არმია და დაიწყო შეიარაღებული აჯანყება რანას მმართველობის წინააღმდეგ. პარტია აკონტროლებდა მნიშვნელოვან ადგილებს. მაგრამ მცირე ძალაუფლება ჰქონდა პოლიტიკურ დედაქალაქ კატმანდუში.
დელის შეთანხმება
რანას, ნეპალის კონგრესსა და მეფე ტრიბჰუვანს შორის ურთიერთშეთანხმების შემდეგ, დელიში ხელი მოეწერა სამმხრივ შეთანხმებას. საბოლოოდ, 1951 წლის 18 თებერვალს მეფე ტრიბჰუვანი ნეპალში დაბრუნდა, როგორც სახელმწიფოს მეთაური. დელის შეთანხმების ძირითადი დებულებები შემდეგია:
კოალიციური მთავრობის ფორმირება
1951 წლის 15 თებერვალს მეფე ტრიბჰუვანი და ნეპალის კონგრესის წამყვანი წევრები დაბრუნდნენ კატმანდუში. მხარდამჭერთა დიდი რაოდენობა შეიკრიბა და მონარქს აეროპორტში მიესალმა. 1951 წლის 18 თებერვალს მეფე ტრიბჰუვანმა გამოაცხადა ნეპალის მმართველად.
შედეგები
კოალიციის ნაწილნი იყვნენ რანას წარმომადგენლები, რომლებიც ცდილობდნენ რაც შეიძლება მეტი პოლიტიკური ძალაუფლების შენარჩუნებას. 1951 წელს მან ახალი კონსტიტუციის ნეპალის დროებითი მთავრობის აქტის აამოქმედა. ის შემუშავებული იყო ინდოელი ექსპერტების დახმარებით. ამ დროებით მთავრობამ შექმნა სასამართლო და მეფეს გადასცა აღმასრულებელი უფლებამოსილება. მათ შორის შეიარაღებული ძალების უმაღლესი სარდლობა და უფლება, რომ დანიშნოს სახელმწიფო მოხელეები და მართოს ფინანსები. მოგვიანებით, ნეპალის კონგრესის პარტიის მინისტრთა მთელი ბლოკი გადადგა, რამაც მეფეს საშუალება მისცა დაენიშნა ახალი მთავრობა. 1951 წლის 16 ნოემბერს სამეფო პროკლამაციამ შექმნა ახალი მთავრობა, რომელსაც ხელმძღვანელობდა მატრიკა პრასადი, რომელიც მართავდა ნეპალის კონგრესის პარტიას რევოლუციური ბრძოლის დროს.
სქოლიო
კატეგორია:ნეპალი კატეგორია:ნეპალის პოლიტიკური პარტია კატეგორია:ნეპალის კონგრესი
სმოლენსკის ოლქი
სმოლენსკის ოლქი (Смоленская область) — ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. დაარსდა 1937 წლის 27 სექტემბერს. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი სმოლენსკი.
გეოგრაფია
ესაზღვრება ბრიანსკის, ფსკოვის, კალუგის, მოსკოვისა და ტვერის ოლქები და ბელარუსი.
მოსახლეობა
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
კუს ტბა
კუს ტბა ან ქორქის ტბა — ტბა საქართველოში, ქალაქ თბილისში. მდებარეობს ქალაქის ცენტრიდან სამხრეთ-დასავლეთით, მთაწმინდის ქედის ჩრდილო კალთაზე, ზღვის დონიდან 686,7 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,034 კმ², აუზის ფართობი 0,4 კმ², უდიდესი სიღრმე 2,6 მ, საშუალო სიღრმე 1,7 მ. ტბის სიგრძე 180 მ-ია, ხოლო სიგანე 50 მ. მოთავსებულია მცირე ტაფობში. წარმოქმნილია ეგზოტექტონიკური — ძირითადად ქანების მეწყრული დაცოცების შედეგად.
ტბაში გადაგდებულია ვარაზისხევის წყალი. გარდა ამისა, კუს ტბა იკვებება წვიმისა და მიწისქვეშა წყლებით. თევზით ღარიბია. ვაკის პარკი უერთდება კუს ტბის მწვანე მასივს და შემდგომში ტბის გამწვანებული ტერიტორია ერთიანდება მთაწმინდის პარკთან ერთად ერთობლივ მწვანე მასივში. დამახასიათებელია ბორცვიანი პლატო რელიეფი.
კუს ტბა და მისი მიდამოები კეთილმოწყობილია. ხშირად იმართება სპორტული ღონისძიებები. ზაფხულის დადგომასთან ერთად ტბაზე საბანაო სეზონი იწყება. პლაჟთან და ღია საზაფხულო კაფე-ბარებთან ერთად კუს ტბის ტერიტორიაზე მოქმედებს სპორტულ-გამაჯანსაღებელი და კულტურულ-დასასვენებელი კომპლექსი, რომელშიც შედის მინი-ფეხბურთის სტადიონი, ბავშვთა გასართობი მოედანი, სანაოსნო და პროფესიული საკონცერტო სცენა პონტონით, სადაც სეზონის განმავლობაში სხვადასხვა ღონისძიება იმართება.
კუს ტბა თბილისელთათვის დასვენებისა და გართობის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ადგილია. ნიშანდობლივია რბილი, კონტინენტური, ზომიერად მშრალი ჰავა, ზამთარი რბილია, მცირეთოვლიანი. კუს ტბის ფერდობის ჩრდილოეთ ნაწილში განთავსებულია ეთნოგრაფიული მუზეუმი ღია ცის ქვეშ, რომელიც საქართველოს მინიატიურული მოდელია.
ბაგირგზა, რომელიც კუს ტბის მიდამოებს ქალაქის ცენტრთან აკავშირებდა, XX საუკუნის მეორე ნახევარში აშენდა და 2009 წლამდე ფუნქციონირებდა. 2016 წელს გაიხსნა კუს ტბის განახლებული საბაგირო გზა. კუს ტბის ახალ საბაგირო გზაზე გაეშვა ორი გონდოლა. ილია ჭავჭავაძის გამზირიდან კუს ტბაზე მოხვედრა 6 წუთშია შესაძლებელი. თითო გონდოლა იტევს 10-12 ადამიანს, მათ შორის, ერთი მუდმივი გამცილებელია. გონდოლები და სადგურები ადაპტირებულია შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისთვის.
აღსანიშნავია, რომ 2016 წელს ზიკას ვირუსის გამავრცელებელი კოღოს გასანადგურებლად კუს ტბაში გამბუზიის ჯიშის თევზი გაუშვეს. სამინისტროსა და „საქართველოს მეთევზეთა კლუბს“ შორის გაფორმებული მემორანდუმის ფარგლებში კლუბის წევრებმა გამბუზია დასავლეთ საქართველოდან, კერძოდ კი აბაშიდან გადმოასახლეს და კუს ტბაში ჩაუშვეს.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ტბები
სტაროიამურზინო
სტაროიამურზინო ) — (Староякшеево)სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბალტაჩევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 162 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტარობალტაჩევოდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 79 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბალტაჩევოს რაიონის სოფლები
ქაშვეთი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)
ქაშვეთი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ლენჯერის თემში (სოფლები: კაერი, ლაშთხვერი, ლემსია, ნესგუნი, სოლი, ქაშვეთი, ჰეშკილი).
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 125 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ღრუბლები (ცხოველები)
ღრუბლები (ლათ. Porifera) — უხერხემლო ცხოველთა ტიპი. უმთავრესად ზღვის ბინადრები არიან, მცირე რაოდენობით (სპონგილები) ცხოვრობენ მტკნარ წყლებში. ღრუბლების თანამედროვე ფაუნა მოიცავს 1 კლასს, 4 რიგს და 5 ათას სახეობას. გვხვდებიან ზღვის სანაპიროდან დაწყებული 8,8,5 კმ სიღრმემდე. შავ ზღვაში გვხვდება ღრუბლების 30, ხოლო კასპიის ზღვაში — 1 სახეობა. მტკნარი წყლის ფორმები ბაიკალის ტბის ბინადრები არიან. ღრუბლები კოლონიური ან ცალადი ფორმებია. ტიპურ ღრუბელს აქვს კათხის, სირჩის ფორმა. სხეულის კედელი ორშრიანია. ისრუტავენ გარშემომყოფ წყალს და მოიპოვებენ საკვებს. უმრავლესობა ჰერმაფროდიტია. მრავლდებიან სქესობრივად და უსქესოდ. ღრუბლების სიმაღლე რამდენიმე მმ-იდან 1,5 მ და უფრო მეტიც შეიძლება იყოს. მათი უძველესი ნამარხი ფორმები ცნობილია კემბრიუმამდელი პერიოდის ნალექებიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ღრუბლები
გივი შუღაროვი
გივი შუღაროვი (დ. 29 სექტემბერი, 1939, თბილისი) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1964 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკა-ტელემექანიკის ფაკულტეტი, ხოლო 1979 წელს მოსკოვის უმაღლესი პოლიტიკური სკოლა. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1964) კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
გარეჯის სალბი
ლიტერატურა
კატეგორია:ტუჩოსანნი
ოთარ მამფორია
ოთარ მამფორია — პოეტი, მთარგმნელი და დრამატურგი, დაიბადა 1924 წელს,ქუთაისში.1951 წელს დაამთავრა თსუ ფილოლოგიის ფაკულტეტი,1958 წელს - მაქსიმ გორკის სახელობის მოსკოვის ლიტერატურული კურსები.პირველი ლექსი 1940 წელს გამოქვეყნდა.ავტორია ლექსთა კრებულებისა, პოემებისა, პიესებისა, სატირულ-იუმორისტული და საბავშვო ნაწარმოებების.ამ ნაწარმოებებიდან გამოსარჩევია ცისკრის ვარსკვლავი, ცისარტყელა ჩანჩქერებში, ეტლი წუთისოფლისა, ერთი მუჭა მიწა.ოთარ მამფორიას პიესები იდგმებოდა საქართველოს თეატრის სცენებზე.რეჟისორმა გიგა ლორთქიფანიძემ თბილისში, რუსთაველის სახელობის თეატრში, 1963 წელს დადგა პიესა მეტეხის ჩრდილში, ხოლო 1974 წელს ლერი პაქსაშვილმა, მარჯანიშვილის სახელობის თეატრშიდადგა პიესა იეთიმ გურჯი ოთარ მამფორია დაჯილდოვებულია ღირსების ორდენით 1997 წელს.ოთარ მამფორია დაკრძალულია თბილისში,დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი მწიგნობრები
კუტი ბალახი
კუტი ბალახი, ჭარელა (Teucrium), მცენარეთა გვარი ტუჩოსანთა ოჯახისა. აერთიანებს 100-მდე სახეობას. მრავალწლოვანი ბალახი ან ბუჩქბალახია. უმეტესობა გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთში.
კავკასიაში 11 სახეობა იზრდება, საქართველოში — 5. Teucrium polium, Teucrium orientale და Teucrium nuchense საქართველოში უფრო ფართოდ გავრცელებული სახეობებია. იზრდებიან მთის ქვედა და შუა სარტყლის მშრალ ქვიან ფერდობებზე, ნაზვავებზე, კლდოვან ადგილებსა და ბუჩქნარებში. ესენი მთის ქსეროფიტული მცენარეულობის (ე. წ. ტომილარიების) ერთ-ერთი ძირითადი კომპონენტებია. Teucrium polium იხმარება საკმაზად, Teucrium orientale დეკორატიულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ტუჩოსანნი
ლევან ჩაჩუა
ლევან ჩაჩუა (დ. 9 ივნისი, 1958, თბილისი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1981 წელს დაამთავრა საკავშირო კავშირგაბმულობის ინსტიტუტის ავტომატური ელ. კავშირგაბმულობის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1958 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
ფურისულა
ფურისულა (Primula) — მცენარეთა გვარი ფურისულასებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახებია. ფესვის ყელთან როზეტად შეკრებილი ფოთლები აქვთ. ყვავილი ყვითელი, წითელი ან ვარდისფერია, უმეტესად ქოლგისებრ ყვავილედშია თავმოყრილი. ცნობილია დაახლოებით 500 სახეობა.
გუგენჰაიმის მუზეუმი (ბილბაო)
thumb|300px|მუზეუმის ფასადის დეტალი ბილბაოს გუგენჰაიმის მუზეუმი — თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი ბილბაოში, ბასკეთი, ესპანეთი. ის ერთ-ერთია სოლომონ გუგენჰაიმის ფონდის მუზეუმთაგან.
ფურისულა
გავრცელებულია მთელ მსოფლიოში, უპირატესად ზომიერ ზონებში და მთის ალპურ სარტყელში. საქართველოში გვხვდება 22 სახეობა, მათგან 10 კავკასიის ენდემია, ორი — Primula abchasica და Primula saguramica — საქართველოსი. ჩვენში გავრცელებულია დაბლობიდან სუბნივალურ სარტყლამდე, მაგრამ სახეობათა უმეტესობა ალპურ მდელოებსა და ტყეებში იზრდება. ყველაზე ძველის სუბტროპიკული აზიის, ტროპიკული აფრიკისა და სინის ნახევარკუნძულის სახეობები.
საქართველოში უძველესი რელიქტური სახეობა Primula magaseifolia, რომელიც აჭარის დაბლობის ტყეებში იზრდება. ბევრი სახეობა შეიცავს საპონინებს, ეთერზეთებს, გლიკოზიდებს და ვიტამინებს. იყენებენ ავიტამინოზისა და ხველების სამკურნალოდ, აგრეთვე ლიქიორ-არყის წარმოებაში. თაფლოვანი და დეკორატიული მცენარეებია. დიდი ხანია შეტანილია კულტურაში.
გუგენჰაიმის მუზეუმი (ბილბაო)
thumb|left|ჯეფ კუნსის ლეკვი, 1992. შენობა, რომელიც საპორტო ქალაქში დგას, შორიდან აფრიან გემს ჰგავს. მისი ამრეკლი პანელები თევზის ქერცლს ემსგავსება, რაც გამოძახილია გერის დიზაინში განმეორებადი სხვა ორგანული ფორმების და ერწყმის მდინარე ნერვიონს, რომლის პირასაც ის მდებარეობს. შენობა იმენად ჰაეროვანია, რომ შთაბეჭდილებას ქმნის თითქოს დღის სხვადასხვა მონაკვეთში ფორმას იცვლიდეს, როდესაც ქუჩის მხრიდან აკვირდები.
ფურისულა
ლიტერატურა
}
კატეგორია:ფურისულასებრნი
გუგენჰაიმის მუზეუმი (ბილბაო)
ასევე გერის სიტლისთვის ტიპურად შენობა ტექნოლოგიის პერიოდის უნიკალური პროდუქტია. შენობის კონსტრუქციის შექმნაში უდიდესი წვლილი მიუძღვის კომპიუტერულ გრაფიკასა და ვიზუალიზაციებს. კომპიუტერულმა სიმულაციებმა შესაძლებლობა მისცა ინჟინრებს შეექმნად ისეთი ფორმები, რომელიც ადრეული პერიოდის არქიტექტორებისთვის თითქმის მიუწვდომელი იყო. კონსტრუქციის მშენებლობის დროს ქვის პანელები ლაზერით დაიჭრა.
ასევე მნიშვნელოვანია, რომ მიუხედავად შენობის ფასადის გრანდიოზულობისა მდინარის მხრიდან, ის საკმაოდ სადად გამოიყრება ქუჩის მხრიდან და მის შემოგარენს არ ჩრდილავს.
მუზეუმისთვის ეს ადგილი შეირჩა ქალაქ ბილბაოსა და მთლიანად ბასკეთის ეკონომიკური და კულტურული გადახალისების მცდელობის პროექტის ფარგლებში. შენობის გახსნიდან თითქმის მყისვე ბილბაო ტურისტების პოპულარული ადგილი გახდა, მოიზიდა რა დამთვალიერებლები მთელი მსოფლიოდან. როგორც ამბობენ, მუზეუმმა ბილბაო მსოფლიო რუკაზე დასვა.
მუზეუმის გამოფენები ხშირად იცვლება, თუმცა ყველაზე ხშირად აქ მე-20 საუკუნის ხელოვნება ჭარბობს და ტრადიციულ ფერწერასა და სკულპტურებს მუზეუმი უფრო ინსტალაციურ და ელექტრონულ ფორმებს ამჯობინებს. ზოგიერთი ხელოვნებათმცოდნის შეფასებით თაავდ შენობა იმდენად შთამბეჭდავია, რომ ის სრულიად ჩრდილავს მუზეუმის კოლექციას. 500px|thumb|center|მუზეუმის ხედი მდინარიდან
ახტიარის უფსკრული
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს უფსკრულები
როდენის მუზეუმი (პარიზი)
როდენის მუზეუმი (Musée Rodin) გაიხსნა 1919 წელს პარიზში, სასტუმრო ბირონსა და მის შემოგარენში. აქ გამოფენილია ფრანგი სკულპტორის ოგიუსტ როდენის ნამუშევრები.
როდენი სასტუმრო ბირონში ცხოვრობდა 1908 წლიდან და შემდეგ მთელი საკუთარი სკულპტურების კოლექცია (ვინსენტ ვან გოგისა და პეირ-აუგუსტ რენუარის ტილოებთან ერთად) საფრანგეთის სახელმწიფოს გადასცა იმ პირობით, რომ მთავრობა სასტუმროს შენობას მისი ნამუშევრებისადმი მიძღვნილ მუზეუმად აქცევდა.
ანანიხა (ვოლოგდის ოლქი)
ანანიხა (Ананиха) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ზადნესელსკის სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 3 ადამიანს შეადგენდა.
როდენის მუზეუმი (პარიზი)
მუზეუმის კოლექცია შეიცავს როდენის ყველაზე მნიშვნელოვან ქნილებებს, მათ შორისაა "მოაზროვე" და "კოცნა". მის სკულპტურათა უმრავლესობა მუზეუმის ვრცელ ბაღშია გამოფენილი.
ანანიხა (ვოლოგდის ოლქი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
როდენის მუზეუმი (პარიზი)
მუზეუმს ასევე გააჩნია ოთახი, რომელიც კამილ კლოდეს ნამუშევრებს ეძღვნება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის მუზეუმები
სტაროიანბაევო
სტაროიანბაევო (Иҫке Янбай; Староянбаево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბალტაჩევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 225 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტარობალტაჩევოდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 90 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (62%).
სქოლიო
კატეგორია:ბალტაჩევოს რაიონის სოფლები
წარჩეს მთავარანგელოზის ეკლესია
წარჩეს მთავარანგელოზის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გალის მუნიციპალიტეტის სოფელ წარჩეში. აგებული XX-XXI საუკუნეებში.
1912 წელს აშენებულია დიდი ზომის ბეტონის გალავანი რომლის სიმაღლე 2 მეტრამდეა შემორჩენილი. მთავარანგელოზის ეკლესია სწორედ გალავნის შიგნით ყოფილა აგებული, რომელიც მთლიანად განადგურებულია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბღერის მღვიმე
ბღერის მღვიმე, ბღერისწყალი — კარსტული მღვიმე საქართველოში, სოფელ ყუმისთავის აღმოსავლეთით 5 კმ-ზე, წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ადგილ მელოურის ტერიტორიაზე, ზღვის დონიდან 405 მ სიმაღლეზე.
მდინარე ბღერისწყალი, რომელიც სათავეს იღებს არაკარსტვადი ტერიტორიიდან, გამოიმუშავებს ყრუ ხეობას და ჩაედინება ფლატის ძირში გახსნილ პონორში. სწორედ ამ ვიწრო პონორით იწყება ბღერის მღვიმე, რომლის ჯამური სიგრძე 1700 მ-ია, ფართობი 14000 მ², მოცულობა 148600 მ³. მღვიმე იწყება წვრილმარცვლოვანი ქვიშითა და ზედაპირიდან ჩამორეცხილი ხის ტოტებით ამოვსებული 30 მ-ის სიგრძისა და 40–50 სმ-ის სიმაღლის ხვრელით, რომელშიც ჩაედინება მდინარე ბღერისწყლის ნაკადები. მღვიმეში შესვლა ზაფხულში, ძლიერი გვალვების დროს არის შესაძლებელი, როცა მდინარე მისუსტებულ ნაკადად არის ქცეული. 30 მ-ის შემდეგ ხვრელს შევყავართ ნაზვავის ფსკერზე მოფენილ გაფართოებაში, რომელიც აწყდება 15 მ-ის სიღრმის ჭას. მის შემდგომ დერეფანს 100 მ-ის შემდეგ შევყავართ გრანდიოზულ დარბაზში, რომლის სიგრძე, სიგანე და სიმაღლე შესაბამისად 200–50–25 მ-ია. ეს დარბაზები განფენილია ორი ტექტონიკური ნაპრალის გადაკვეთის ადგილას. ფსკერი მოფენილია ჭერიდან მორღვეული ლოდებით. ნაღვენთები თითქმის არ გვხვდება, თუ არ ჩავთვლით ლოდებზე დაღვენთილ კალციტის ქერქს. დარბაზს გეგმაში წაგრძელებული, ოვალური ფორმა გააჩნია.
ჭერი წარმოადგენს ფართო, მოსწორებულ ჰორიზონტულ ზედაპირს. ბღერის მღვიმის დერეფნების ფსკერს აქვს დახრა წყალმშთანთქავი პონორიდან განტვირთვის არეალის მიმართულებით. უკუქანობები არ აღინიშნება. მღვიმის ყველაზე ფართო და მაღალი დერეფნები მდებარეობენ წყალშთანმთქავი პონორის ზონაში ან მის მახლობლად, ვინაიდან ინფლუენტის ქანობისა და მიმართულების უეცარი შეცვლა ამ მონაკვეთების ინტენსიურ ეროზიას განაპირობებს. ბღერის მღვიმე მდინარე ბღერისწყლის მიწისქვეშა გაგრძელებას წარმოადგენს. გვალვების პერიოდშიც კი მღვიმეში გაედინება მდინარე, რომელსაც მარჯვნიდან უერთდება მელოურისა და დიდღელეს მღვიმეებიდან შემოსული მუდმივი ნაკადი. გადაკვეთს, რა სიღრუეს განედურად, ეს ნაკადი დასავლურ დაბოლოებაში მდებარე ნაზვავსა და მცირე ზომის სიფონში იკარგება.
გამომუშავებულია ქვედაცარცული ასაკის თხელ და საშუალოშრეებრივ კირქვებში. ქიმიური ნალექებიდან გვხვდება სტალაქტიტ-სტალაგმიტები, კალციტის სვეტები, ტრავერტინები; მექანიკური ნალექებიდან — კირქვის გიგანტური ლოდები, გრავიტაციული ნაფენები, თიხის მძლავრი დანაგროვები. ჰავა დინამიკურია. ჰაერის ტემპერატურა 13°C. მღვიმეში ბინადრობენ ობობები, ხოჭოები, წყალში — ნიფარგუსები. დადასტურებულია ჰიდროლოგიური კავშირი წყალტუბოს მღვიმესთან. ბღერის მღვიმე ბუნების ძეგლია. ყველაზე ახლომდებარე მსხვილი დასახლებული პუნქტია წყალტუბო.
სქოლიო
კატეგორია:იმერეთის მხარის მღვიმეები
ოტო I
ოტო I (Otto I) შეიძლება იყოს:
იუანის დინასტია
იუანის დინასტია — მონღოლთა დინასტია, რომელიც მართავდა დღევანდელი ჩინეთის ტერიტორიის დიდ ნაწილს.
დინასტიას სათავე დაედო XIII საუკუნეში, ჩინეთის საბოლოო დაპყრობის შემდეგ. მონღოლები ჩინეთს პირველად 1211 წელს დაესხნენ ჩინგიზ-ყაენის (1206-1227 წწ.) მეთაურობით. მათ დაანგრიეს ჩინეთის დიდი კედელი და დაიწყეს ქვეყნის დაპყრობა. მათი მეორე ლაშქრობა 1215 წელს განხორციელდა. ამჯერად მათ აიღეს ქვეყნის დედაქალაქი ხანიბალიქი (პეკინი) და ბოლო მოუღეს ძინის დინასტიას. 1227 წელს მონღოლები მთელს ჩრდილოეთ ჩინეთს განაგებდნენ მაგრამ ქვეყნის სამხრეთი ნაწილი კვლავაც დამოუკიდებელი რჩებოდა. 1260 წელს ჩინგიზი-ყაენის შვილიშვილმა, ყუბილაი-ხანმა ქვეყნის დედაქალაქი ყარაყორუმიდან პეკინში გადაიტანა. მან ქალაქში მონღოლი მმართველები დასვა რათა აბრეშუმის დიდი გზა გაეკონტროლებინათ. 1279 წლისთვის მან დაიპყრო სამხრეთ ჩინეთი და ბოლო მოუღო სუნის დინასტიას. ყუბილაი-ხანი ჩინეთის დიდი ყაენი გახდა და სათავე დაუდო იუანის დინასტიას. 1295 წელს ყუბილაი-ყაენი გარდაიცვალა და მისმა შთამომავლებმა ტახტი 1368 წლამდე შეინარჩუნეს. 1280-1368 წლები, ჩინეთის ისტორიაში, იუანის დინასტიის მმართველობის პერიოდია.
ერთ–ერთი პირველი, რაც გააკეთეს მონღოლებმა, გადახედეს თუ რომელი დინასტიის ქრონიკები უნდა ჩაწერილიყო. ამაზე იქნებოდა დამოკიდებული მათი ლეგიტიმაციის საკითხი. ჩრდილოეთში არსებული ყველა დინასტიის ისტორიის ჩაწერა იყო არის მიზანშეწონილი ამიტომ ამოირჩა ორი: ძინის ისტორიული ქრონიკები, იაოს ისტორიული ქრონიკები და სუნის ისტორიული ქრონიკები. მონღოლებს არ ჰქონდათ არანაირი სურვილი ასიმილირებისა ჩინურ მოსახლეობასთან, მათ უნდოდათ შეენარჩუნებინათ თავიანთი პრივილეგირებული მდგომარეობა ეროვნული განსხვავებულობის, ნიშნის მიხედვით. შესაბამისად მთელი მოსახელობა დაიყო 4 სოციალურ ფენად: მონღოლი არისტოკრატია; სემუ–ჟენ - უცხოელები /ჩამოსულები; ჩრდილოეთ ჩინეთის ჩინელი და მასთან ასიმილირებული მომთაბარე მოსახლეობა; სამხრეთ ჩინეთის მოსახლეობა.
1315 წლიდან ჩინელებს, როგორც ჩრდილოეთიდან, ისე სამხრეთიდან მიეცათ უფლება დაეკავებინათ ნებისმიერი თანამდებობა პროვინციის მმართველის ქვემოთ.
არანორმირებულმა გადასახადებმა, ჩინელების დადაბლებულმა მდგომარეობამ მონღოლების წინაშე გამოიწვია აჯანყებები 30-იან წლებში იწყება ბრძოლა, რომელსაც სათავეში უდგას „თეთრი ლოტუსის საზოგადოება“ ეს არის ერთ–ერთი პირველი ბუდისტური საზოგადოება. ამ „თეთრი ლოტუსის საზოგადოებას“ ჰქონდა მაიტრეიას კულტი (ბუდა მაიტრეია). ეს საზოგადოება იბრძოდა იმ უსამართლო რეჟიმის წინააღმდეგ რომელიც მისი აზრით არსებობდა სახელმწიფოში და მისი მოძღვრება იყო სუნის დინასტიის აღდგენა. მათ შეუერთდათ ასევე ე.წ. „წითელი რაზმები“ და ამ შემთხვევაში წითელი ფერის დატვირთვა ისევ უკავშირდება მაიტერიას, რომელიც მაიტრეიას ფერი იყო. პირველი ყველაზე მასშტაბური აჯანყება მოხდა 1351 წელს. 1355 წელს ამ აჯანყების სათავეში მოექცა ლიდერი–ჭუ იუანჭანი., რომელიც შემდგომში მინის დინასტიის დამაარსებელი ხდება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩინეთის დინასტიები კატეგორია:მონღოლეთის ისტორია კატეგორია:დინასტიები კატეგორია:ჩინგიზ-ყაენის შთამომავალი დინასტიები
ბაშირლი
ბაშირლი  (Bəşirli) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში.
კუტკალიები
კუტკალიები (Tettigonioidea) — მწერების ზეოჯახი სწორფრთიანთა რიგისა.ნაირჭამია მავნებლებია. გავრცელებულია თბილ და ზომიერ სარტყელში. მსოფლიოში ცნობილია 7 ათასამდე სახეობა. ამათგან ყოფილ სსრკ-ში 200-ზე მეტი სახეობაა. გვხვდება ძირითადად სამხრეთ რაიონებში. კერძოდ, ყირიმში, კავკასიასა და შუა აზიაში.
საქართველოში კუტკალიები იზამთრებენ ნიადაგში კვერცხის ფაზაში. მატლი იჩეკება გაზაფხულზე, 5-8-ჯერ იცვლის კანს და 1-2 თვის (სახეობების მიხედვით) შემდეგ გადაიქცევა იმაგოდ. კუტკალიები დიდ ზიანს აყენებენ მარცვლოვანებს, თამბაქოს, ვაზს. არსებობს მტაცებელი კუტკალიებიც, რომლებიც მწერებით იკვებებიან. საქართველოში მავნეობით გამოირჩევა მწვანე კუტკალიები (Tettigonia viridissima), გრძელკუდა კუტკალიები (Tettigonia caudata), მავნე ანუ უფრთო კუტკალიები (Parapholidoptera noxia), თეთრშუბლა კუტკალიები (Decticus albifrons),ამიერკავკასიური რუხი ანუ ლაქებიანი კუტკალიები (Decticus annelisae), კოლხური იზოფია (Isophya redtenbacheri) და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:სწორფრთიანები
キリギリス Žiogai
სამო
სამო (გ. 658) — სლავი მთავარი (მეფე) 623 წლიდან. ე.წ. ფრედეგარის ქრონიკის (VII საუკუნე) მიხედვით იყო ფრანკი, წარმოშობით სენონაგოს შემოგარენიდან (ლოკალიზებულია ან თაანამედროვე საფრანგეთის ქალაქ სანსის მიდამოებში, ან თანამედროვე ბელგიის ქალაქ სუანის რაიონში); სხვა ცნობების მიხედვით („Conversio Bagoariorum et Carantanorum“, 870-იანები) — სლავი, რომელიც ხორუტანებთან (სლავური ტომი შუა დუნაის აუზში) ცხოვრობდა. 623 წელს მეთაურობდა აჯანყებას ავარების წინააღმდეგ. მისი წარმატებით დასრულების შემდეგ აირჩიეს მეფედ (rex), დააარსა დასავლეთ და ნაწილობრივ სამხრეთ სლავების პირველი ცნობილი პოლიტიკური წარმონაქმნი (იხ. სამოს სახელმწიფო). 631 წელს შეიარაღებულ კონფლიქტში ჩაება დაგობერტ I-თან, დაამარცხა მისი მეომრები ციხესიმაგრე ვოგაცტიბურგთან (ზუსტი ადგილმდებარეობა უცნობია). სამოს მიერ კონტროლირებული ტერიტორია, როგორც რიგი ისტორიკოსები გვთავაზობენ, მოიცავდა ბოჰემიას, მორავიას, ქვემო ავსტრიას, დასავლეთ სლოვაკეთის ნაწილს. მნიშვნელოვანი საკითხები, როგორიცაა სამოს მიერ შექმნილი გაერთიანების ხასიათი (ტომთა კავშირი თუ სახელმწიფო), მისი ცენტრის ადგილმდებარეობა (ჰიპოთეზათა შორისაა: ჩეხეთი, სამხრეთი მორავია, კარინტია და სხვ.), გაერთიანების ისტორია მისი სიკვდილის შემდეგ (როგორც თვლიან, დაიშალა), დისკუსიის საგანია.
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 658 კატეგორია:სამოს სახელმწიფო კატეგორია:დამფუძნებელი მონარქები კატეგორია:ჩეხეთის ისტორია კატეგორია:სლოვაკეთის ისტორია
ბორსუნლუ (მრავალმნიშვნელოვანი)
ბორსუნლუ' შეიძლება აღნიშნავდეს:
ატომიუმი
მინი მინი|მარჯვნივ| ატომიუმი — ბრიუსელის ერთ-ერთი სიმბოლო. 120 მეტრი სიმაღლის ნაგებობა 1958 წელს მსოფლიო გამოფენისთვის (სახელწოდებით „ექსპო 58“) აღიმართა. ეს არის რკინის კრისტალის 165-მილიარდჯერ გაზრდილი ალუმინისგან დამზადებული მოდელი, რომელიც ბელგიელმა ინჟინერმა ანდრე ვატერკეინმა დააპროექტა და შემდეგ მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა და თამაშობს ბრიუსელის ინფრასტრუქტურის განვითარებაში. თავიდან ძალიან უცნაური იყო, როდესაც მისი მშენებლობის დროს გადაწყვიტეს რომ ბურთები ყოფილიყო არა ფოლადის, არამედ ალუმინის რაც იმ დროისთვის მომავლის სამშენებლო მასალად ითვლებოდა. ზუსტად არ არის ცნობილი თუ რატომ მიიღეს ეს გადაწყვეტილება, მაგრამ ერთ-ერთი მიზეზი კი ნამდვილად იყო ის, რომ ალუმინი უფრო გამოსადეგი იყო კოროზიის წინააღმდეგ ვიდრე ფოლადი. თავიდან ჩაფიქრებული იყო რომ ნაგებობა ბრიუსელში იდგებოდა არაუმეტეს 6 თვისა, მაგრამ მსოფლიო გამოფენის დასრულებისთანავე გადაწყდა, რომ ის თავისი სილამაზის და ცნობადობის წყალობით დარჩენილიყო ქალაქის ერთ-ერთ მთავარ ლენდმარკად.
2004 დან 2006 წლამდე ატომიუმის შენობაზე ტარდებოდა განახლებითი სამუშაოები და ამ ხნის განმავლობაში ის იყო მნახველისათვის დროებით დახურული. ამ დროს შენობის გარკვეული ნაწილი რომელიც ალუმინით იყო ნაშენები შეიცვალა სპეციალური მასალით, ანტიკოროზიული ფოლადით. რენოვაცია დაჯდა 26 მილიონი ევრო. 2005 წლის 21 დეკემბერს კი დაიტესტა ატომიუმის გარე განათება, რადგანაც მისი ნათურები ძალიან მალე ფუჭდებოდნენ მთავრობამ მიიღო გადაწყვეტილება, რომ ბურთების მერიდიანებზე გადაკრულიყო ახალი უჟანგავი ფოლადის ფირფიტები, რაშიც უკვე ჩაშენებული იქნებოდა თანამედროვე და ძლიერი ლედ-ნათურები.
2006 წლის 14 თებერვალს კი იმ დროს პრინცმა ფილიპმა (ის ახლა უკვე ბელგიის მეფეა) საზეიმოდ გახსნა განახლებული ატომიუმი, რომელიც არის მუზეუმი და შენობის შიგნით განთავსებულია საგამოფენო დარბაზები და სავაჭრო ცენტრები, რომლებიც ესკალატორებით და ლიფტებით უკავშირდებიან ერთმანეთს. შენობის მწვერვალიდან იშლება ბრიუსელის ხედი.
საინტერესო ფაქტები
თუკი ატომიუმს განვიხილავთ არა როგორც კრისტალის, არამედ მოდელს ატომისა, რომელსაც ცხრა ნუკლონი აქვს (რაც სახელწოდებიდან გამომდინარე ბუნებრივად შეიძლება მოგვეჩვენოს), ეს ატომი იქნება ბერილიუმის ატომი, რომელსაც ქიმიური ელემენტების პერიოდულ სისტემაში აქვს სიმბოლო Be, რაც შეესაბამება ბელგიის კოდს.
სქოლიო
კატეგორია:ბელგიის შენობა-ნაგებობები
მარნის მღვიმე
მარნის მღვიმე — კარსტული მღვიმე გულრიფშის მუნიციპალიტეტში, მდინარე პატარა მაჭარის აუზში, ზღვის დონიდან 370 მ სიმაღლეზე. გამომუშავებულია პალეოცენურ კირქვებში. მღვიმეს საწყისი მონაკვეთიდანვე გვირაბის ფორმა აქვს. სიმაღლე — 4 მ, სიგანე — 8 მ. მღვიმის კედლები გლუვია, გვხვდება ტერასების ფრაგმენტები. მღვიმის სიგრძეა 50 მ. გვხვდება ნგრევის ადგილობრივი მასალა, აგრეთვე თიხის ნაფენები. ჰავა დინამიურია. მშრალი, ადგილი აქვს კონდენსაციური ტენის გამოყოფას. ადვილი შესაღწევია.
სტარიე-კარგალი
სტარიე-კარგალი (Иҫке Ҡарғалы; Старые Каргалы) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბალტაჩევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 202 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტარობალტაჩევოდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია კუედა, რომელიც დაშორებულია 95 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (91%).
სქოლიო
კატეგორია:ბალტაჩევოს რაიონის სოფლები
ფორმალური მეცნიერებები
ფორმალური ეწოდება მეცნიერებას, რომელიც შეისწავლის აბსტრაქტულ თემებს, რომელთაც ერთი შეხედვით პრაქტიკული გამოყენება არ გააჩნიათ. გამოყენებითი მეცნიერებების საპირისპიროდ, მათ წმინდა მეცნიერებებსაც უწოდებენ. ჭეშმარიტების დადგენისათვის მათი კვლევის მეთოდი არის დედუქცია.
ფორმალური მეცნიერებები და მათი კვლევის მთავარი საგანი:
კატეგორია:მეცნიერება
დეივიდ ბეკჰემი
დიევიდ რობერტ ჯოზეფ ბეკჰემი (David Robert Joseph Beckham; დ. 2 მაისი 1975) — ინგლისელი ფეხბურთელი. 2000-2006 წლებში ინგლისის ეროვნული გუნდის კაპიტანი. 2005 წლის დეკემბრისთვის ბეკჰემი ერთ-ერთი იყო სულ ოთხი ფეხბურთელიდან, რომელიც უეფას ჩემპიონთა ლიგაში 100-ჯერ ითამაშა. ის ასევე ერთადერთი ინგლისელია, რომელსაც გოლი აქვს გატანილი სამ სხვადასხვა მსოფლიო ჩემპიონატზე. ბეკჰემის პოპულარობა საფეხბურთო მოედანს სცილდება; მისი სახელი ასევე უკავშირდება მულტიეროვნული კომპანიების პეპსისა და IBM-ის სარეკლამო სახეს.
საკლუბო კარიერა
ბეკჰემის კარიერა დაიწყო „მანჩესტერ იუნაიტედში“ პროფესიონალური კონტრაქტის მოწერიდან, სადაც პირველად ჩნდება გუნდში 1992 წელს 17 წლის ასაკში. მისი დებიუტი პირველ გუნდში 1995 წელს შედგა. პირველივე სეზონში პოლ სქოულზთან, ფილ და გარი ნევილებთან და ნიკი ბატთან ერთად თავი დაიმკვიდრა ძირითად გუნდში. 1996–97 წლების სეზონში პირველივე მატჩში „უიმბლდონის“ წინააღმდეგ თავი გოლით გამოიჩინა, რომელიც მოედნის შუიდან გაიტანა.
ბეკჰემმა სქოულზთან, როი კინთან და რაიან გიგზთან ერთად დიდი წვლილი შეიტანა კლუბის მიერ 1999 წელს მიღწეულ წარმატებაში. „იუნაიტედმა“ პრემიერლიგაში ერთი ქულით გაასწრო „არსენალს“ პირველ ადგილზე, ასოციაციის ტასის ფინალში დაამარცხა „ნიუკასლი“ და რაც ყველაზე მთავარი იყო, მოიგო უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა. ლიგის ფინალში, რომელიც ბარსელონაში გაიმართა, ბეკჰემის მიერ ჩაწოდებულმა ორმა კუთხურმა გამოიწვია ქაოსი ბაიერნის“ რიგებში და გუნდს მოუტანა ორი გოლი მატჩის ბოლო ორ წუთში.
2001 წელს ის მსოფლიოს წლის მეორე საუკეთესო ფეხბურთელად დასახელდა. 2002 წელს კი უეფას თასის წლის საუკეთესო ფეხბურთელად. 2002–03 წლების სეზონში ბეკჰემმა მოუკლო, იზრდებოდა ჭორები მისი „რეალ მადრიდში“ გადასვლის შესახებ. 2003 წლის თებერვალში, ასოციაციის თასზე „არსენალის“ წინააღმდეგ ჩატარებული მატჩის შემდეგ, რომელიც მათ 2–0 წააგეს, მასა და ფერგიუსონს შორის დაპირისპირება მოხდა. ბეკჰემი მცველებს არ დაეხმარა სილვაინ ვილტორის გოლისას. მაგრამ ის შეცდომას არ აღიარებდა. გასახდელში გაბრაზებულმა ფერგიუსონმა ბუცს ფეხი დაარრტყა და ბეკჰემს თვალში მოხვდა. მეორე დღეს ფერგიუსონმა ბეკჰემის გუნდიდან წასვლა მოითხოვა. ამის შემდეგ ბეკჰემმა ცუდად ითამაშა ჩემპიონთა ლიგის მერვედფინალურ შეხვედრაში „რეალ მადრიდის“ წინააღმდეგ „სანტიაგო ბერნაბეუზე“, რომელიც მანჩესტერელებმა 1–3 წააგეს. შემდგომ მატჩში „ნიუკასლთან“ ფერგიუსონმა ბეკჰემის ნაცვლად ოლე გუნარ სოლსკიაერი ათამაშა და მატჩი 6-2 მოიგო, ამიტომ მან „რეალ მადრიდთან“ საშინაო შეხვედრაში ბეკჰემი სათადარიგოთა სკამზე დატოვა და მხოლოდ 63-ე წუთზე შეუშვა ხუან სებასტიან ვერონის ნაცვლად. 85-ე წუთზე ბეკჰემმა საჯარიმო დარტყმით გამარჯვების გოლი გაიტანა, მაგრამ 4–3 გამარჯვება „იუნაიტედს“ არ ეყო და ლიგას გამოეთიშა. „იუნაიტედიდან“ წასვლამდე ბეკჰემი დაეხმარა კლუბს ჩემპიონობის მოპოვებაში. გაიტანა გოლები „ჩარლტონთან“ 4–1 მოგებულ და „ევერტონთან“ 2–1 მოგებულ მატჩებში. ამ უკანასკნელ მატჩში ბეკჰემმა საჯარიმო დარტყმა 20 იარდიდან გაიტანა.
2003 წლის ზაფხულში ბეკჰემი 24,5 მილიონ ფუნტად „რეალ მადრიდში“ გადავიდა. მადრიდში ბეკჰემმა მოიგო ესპანეთის სუპერთასი და ლა ლიგა 2007 წელს. 2007 წლის ზაფხულის დასაწყისში მან „ლოს-ანჯელეს გალაქსისთან“ დადო კონტრაქტი. 2009 და 2010 წლებში „გალაქსიდან“ ოჯარის წესით თამაშობდა „მილანში“. ამერიკაში ფეხბურთის თამაშის შემდეგ ბეკჰემი კვლავ ევროპას დაუბრუნდა და კარიერა „პარი სენ-ჟერმენში“ დაასრულა. ის ფრანგულ კლუბს 2013 წლის იანვარში სეზონის ბოლომდე შეუერთდა და დაეხმარა მოეპოვებინა საფრანგეთის ჩემპიონის ტიტული 19 წლიანი შესვენების შემდგომ.
სანაკრებო კარიერა
2000 წელს ის ნაკრების კაპიტნად დაინიშნა. 2001 წლის ოქტომბერში ბეკჰემმა ნაკრები გაიყვანა მუნდიალი 2002-ზე მას შემდეგ, რაც გაიტანა გოლი საჯარიმო დარტყმით საბერძნეთის კარში და ანგარიში გაათანაბრა 2–2. მუნდიალის წინ ბეკჰემმა ტერფი მოიტეხა. მას ტრავმა საბოლოოდ მოშუშებული არ ჰქონდა. ეს აისახა მის თამაშზე შიძუოკაში, მეოთხედფინალურ მატჩი ბრაზილიის წინააღმდეგ, სადაც ბეკჰემმა ფიზიკურ ორთაბრძოლას თავი აარიდა, რასაც ინგლისელთა კარში გოლი და ანგარიშის გათანაბრება მოჰყვა. საბოლოოდ ინგლისელებმა მატჩი წააგეს.
2006 წლის მსოფლიო ჩემპიონატში ინგლისის გავარდნის შემდეგ 31 წლის ასაკში ინგლისის გუნდის კაპიტნობას თავს ანებებს. 2009 წლის მარტში სლოვაკეთის წინააღმდეგ ჩატარებული მატჩი იყო 115-ე მის სანაკრებო კარიერაში. ეს ინგლისელი მინდვრის მოთამაშისთვის რეკორდული მაჩვენებელია. ბეკჰემზე მეტი მატჩი მხოლოდ მეკარე პიტერ შილტონს (125) აქვს ჩატარებული.
ისრაელის გეოგრაფია
ისრაელის გეოგრაფია — ისრაელი მდებარეობს სამხრეთ-დასავლეთ აზიაში, ხმელთაშუა ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროზე (სანაპირო ზოლი - 230 კმ.). ჩრდილოეთით ესაზღვრება ლიბანი, ჩრდილო-აღმოსავლეთით - სირია, აღმოსავლეთით - იორდანია, სამხრეთ დასავლეთით - ეგვიპტე. ისრაელს სამხრეთით ესაზღვრება წითელი ზღვა.
ისრაელი ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ გადაჭიმულია 470 კილომეტრზე, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ - 135 კილომეტრზე. საზღვრის საერთო სიგრძეა - 1017 კილომეტრი (მათ შორის: პალესტინასთან 307 კმ, ეგვიპტესთან - 266 კმ, იორდანიასთან - 238 კმ, ლიბანთან - 79 კმ, სირიასთან - 76 კმ და ღაზის სექტორთან - 51 კმ)..
ისრაელის ფართობია 22,77 კმ2. უმაღლესი მწვერვალია მერონი (1208 მეტრი).
რელიეფი
thumb|left|200px|ისრაელის ფიზიკური რუკა thumb|150px|[[იუდეის უდაბნოს ხედი]]ნეგევის უდაბნოს უკავია ისრაელის ტერიტორიის ნახევარი და გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან (იუდეის უდაბნო) სამხრეთისაკენ (აკაბის ყურე). აგებულია კირქვებით. განირჩევა დენუდაციური ფორმები.
ჰიდროლოგია
ქვეყნის უდიდესი მდინარეა იორდანე, რომელიც მიედინაება ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ. გაივლის კინერეთის ტბას და ჩაედინება მკვდარ ზღვაში.
სხვა მდინარეებს აქვთ მცირე სიგრძე და ჩვეულებისამებრ შრებიან ზაფხულობით. გამონაკლისს შეადგენენ მდინარე კიშონი (სიგრძე 13 კილომეტრი), იარკონი (26 კმ), რომლებიც უერთდებიან ხმელთაშუა ზღვას ხაიფასთან და თელ-ავივთან, და მდინარე ლახიში (70 კმ).
მკვდარი ზღვა - მარილიანი ტბა ისრაელისა და იორდანიის საზღვარზე. იგი მსოფლიოში ყველაზე მარილიანი ტბაა. გარდა ამისა იგი ყველაზე დაბალი წერტილია მსოფლიოს მასშტაბით და მდებარეობს ზღვის დონიდან ქვემოთ 417 მეტრზე. ზღვას ერთვის რამდენიმე მშრალი ხევი და მდინარე იორდანე.
ფაუნა
thumb|150px|ლელქაშის კატა thumb|left|160px|ტურაისრაელი სამი კონტინენტის შესაყარზე მდებარეობს და ამითაა განპირობებული ის, რომ უხვადაა წარმოდგენილი ფლორისა და ფაუნის არაერთი უნიკალური სახეობა.
მტაცებლებიდან გავრცელებულია ლეოპარდი, გეპარდი, ლელქაშის კატა, მგელი, ტურა და სხვა.
გვხვდება კუს ორი სახეობა: ხმელეთისა და ჭაობის. ობობების 17 სახეობა, რომელთა შორის აღსანიშნავია სკორპიონი და კარაკურტი.
ფლორა
ისრაელში გავრცელებულია სამი სახეობის მცენარეულობა: ხმელთაშუაზღვიური, ირან-თურანისა და საჰარა-სინდური, რომელიც წარმოდგენილია 2600 სახეობის მცენარით. ამათგან 150 სახეობა გვხვდება მხოლოდ ისრაელის ტერიტორიაზე.
ისრაელთი არის ეროვნული პარკი, 160 ნაკრძალი და აღკვეთილი.
თანამედროვე ისრაელის ტყეების 70 % გაშენებულია XX საუკუნის მეორე ნახევარში. 1948 წელს ქვეყანაში იყო 4,5 მილიონი ხე, ხოლო 1990-იანი წლების ბოლოს მათი რიცხვი 200 მილიონს აჭარბებდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ისრაელის გეოგრაფია
ტამბოვის ოლქი
ტამბოვის ოლქი (Тамбовская область) - ოლქი რუსეთში. შედის რუსეთის ცენტრალურ ფედერალურ მხარეში. დაარსდა 1937 წლის 27 სექტემბერს. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ტამბოვი.
გეოგრაფია
მდებარეობს აღმოსავლეთ ევროპის ვაკის ცენტრში და უკავია ოკა-დონის ვაკის ცენტრალური ნაწილი. საშუალო სიმაღლე 110-115 მეტრია. მდინარეები განკუთვნება ვოლგისა (ცნა შენაკადებით - ჩელნოვაია, კერშა, კაშმა) და დონის (ვორონეჟი შენაკადებით - ვორონა, სავალა, ბიტიუგი, მატირა) აუზებს. ცნა ადგილობრივი მნიშვნელობის სანაოსნო მდინარეა. ესაზღვრება რიაზანის, პენზის, სარატოვის, ვორონეჟისა და ლიპეცკის ოლქები.
მოსახლეობა
2002 წლის მონაცემების მიხედვით ოლქში ცხოვრობს:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტამბოვის ოლქი კატეგორია:რუსეთის ფედერაციის ოლქები
სიმონ ბატონიშვილი
სიმონ ბატონიშვილი, ბაგრატიონი (დ. 3 თებერვალი, 1683  — გ. 26 იანვარი, 1740) — ქართლის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე, ვახტანგ VI-ის ძმა. აქტიურად მონაწილეობდა სამეფო კარის საქმიანობაში, როდესაც ვახტანგი სპარსეთში გაემგზავრა, სიმონ ბატონიშვილი ქართლის გამგედ დატოვა (1712-1716). მეფე იესეს დროსაც გამგედ იყო. შემდეგ თან გაჰყვა ვახტანგ VI-ს რუსეთში, სადაც გარდაიცვალა (დაკრძალულია ალექსანდრე ნეველის ლავრაში). სიმონ ბატონიშვილის განკარგულებითა და ხარჯით თბილისში დაისტამბა ერთ-ერთი პირველი ქართული ნაბეჭდი წიგნი „კურთხევანი“ (1713).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული  3 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1683 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1740 კატეგორია:მუხრანელების სამეფო შტო კატეგორია:საქართველოს რეგენტები
ანტროპიხა (ვოლოგდის ოლქი)
ანტროპიხა (Антропиха) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ზადნესელსკის სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 14 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
მწარმოებელი
მწარმოებელი (მეცხოველეობაში) — მამალი (კურო, ულაყი, კერატი, ერკემალი და სხვა), რომელსაც მონაშენის მისაღებად იყენებენ. მდედრების ხელოვნური დათესვლის დროს ერთი კარგი მწარმოებლიდან ყოველწლიურად რამდენიმე ასეული ან ათასეული შთამომავალი შეუძლიათ მიიღონ. სანაშენედ არჩევენ ისეთ მწარმოებელს, რომელსავ ჰყავს მაღალპროდუქტიული ნაყოფიერი მშობლები (მოდგმის ნუსხა), აქვს სწორი ექსტერიერი, კარგი ჯანმრთელობა, დააავადებისადმი გამძლეობა და სხვა მონაცემები. სანაშენე მწარმოებელს აფასებენ შთამომავლობის ხარისხის მიხედვით. მწარმოებელი, რომლის შთამომავლობა პროდუქტიულობისა და სანაშენე თვისებების მხრივ აღემატება მშობლებს და ნახირის საშუალო მაჩვენებლებს, გამაუმჯობესებლად ითვლება. ამ მხრივ განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია პრეპოტენტული მწარმოებლები, რომლებიც სტაბილურად გადასცემენ შთამომავლობას საუკეთესო თვისებებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:მეცხოველეობა
ანდრეას ბიელანდი
ანდრეას ბიელანდი (დ. 11 ივლისი, 1988) — დანიელი ფეხბურთელი. თამაშობს ცენტრალური მცველის პოზიციაზე დანიის კლუბ „ნორდსიელანდში“ და შეუერთდება ნიდერლანდურ „ტვენტეს“ 2012 წლის ივლისში. უთამაშია დანიის სხვადასხვა ასაკობრივ ნაკრებებში. ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული აქვს ექვსი მატჩი.
მეცნიერება
მეცნიერება — ადამიანის საქმიანობის სფერო, რომლის მიზანია გარემომცველი სამყაროს შესახებ ობიექტური ცოდნის მიღება, დამუშავება და სისტემატიზაცია. მეცნიერული ცოდნის დაგროვება ხდება ბუნების, საზოგადოების ან სხვა ობიექტის სამეცნიერო  მეთოდის საშუალებით შესწავლის შედეგად. ამავე დროს მეცნიერება საზოგადოებრივი ცნობიერების ერთ–ერთი ფორმას წარმოადგენს (სამყაროს მეცნიერული სურათი).
მეცნიერებათა კლასიფიკაცია
thumb|307px|[[ატომი|ატომის ბორის მოდელი, მეცნიერების ისტორიაში მრავალ იდეათა მსგავსად გამოყვანილ იქნა, მოგვიანებით კი ნაწილობრივ უკუგდებული ექსპერიმენტების მეშვეობით.]] მეცნიერებათა კლასიფიკაციას მიეძღვნა უამრავი გამოკვლევა და ნაშრომი, მაგრამ ამ თემაზე რაიმე საერთო თვალთახედვა არ არსებობს. კლასიფიკაციის კრიტერიუმის შესაბამისად, შესაძლებელია ესა თუ ის მეცნიერება განხილულ იქნეს როგორც ცოდნის განცალკევებული სფერო ან როგორც სხვა მეცნიერების დარგი, შტო. უკანასკნელ ათწლეულებში მრავალი ახალი დარგი ჩამოყალიბდა მეცნიერებათა მიჯნაზე, როგორებიცაა მაგალითად: მათემატიკური ლინგვისტიკა, სოფლის მეურნეობის გეოგრაფია, ბიოქიმია, გეოფიზიკა და ა.შ., რომელთა ადგილის განსაზღვრა მეცნიერებათა სისტემაში არ არის ერთმნიშვნელოვანი პრობლემა.