cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პაპირუსი 52
ოქსირინხის ხელნაწერთა ცნობილმა მკვლევარმა ბერნარდ გრენფელმა 1920 წელს შეიძინა ერთ–ერთი ვაჭრისგან ეგვიპტურ ბაზარზე ნახევრად დაზიანებული პაპირუსების დასტა. მათ შორის აღმოჩნდა, სავარაუდოდ, II საუკუნის პირველი მესამედით დათარიღებული ეს ფრაგმენტი. თუ დათარიღება სწორია, მაშინ ეს უძველესი ჩვენამდე მოღწეული ახალი აღთქმის ტექსტია.
2007 წლიდან პაპირუსი გამოფენილია ინგლისში ქალაქ დაინსგეიტის ჯონ რაინლენდის ბიბლიოთეკის შენობაში.
ბერძნული ტექსტი
180px|მინიატიურა|მარცხნივ|ბიბლიოთეკაში გამოფენილი მანუსკრიპტი 220px|მინიატიურა|პაპირუსი 52. (ვერსო) პაპირუსის ორივე მხარეს დატანილია ტექსტი მუქი ფერის ასოებით.
იოანე (18:31-33) (რექტო)
«	ΟΙ ΙΟΥΔΑΙΟΙ ΗΜΙΝ ΟΥΚ ΕΞΕΣΤΙΝ ΑΠΟΚΤΕΙΝΑΙ OYΔΕΝΑ ΙΝΑ Ο ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΠΛΗΡΩΘΗ ΟΝ ΕΙ- ΠΕΝ ΣΕΜΑΙΝΩΝ ΠΟΙΩ ΘΑΝΑΤΩ ΗΜΕΛΛΕΝ ΑΠΟ ΘΝΕΣΚΕΙΝ ΕΙΣΗΛΘΕΝ ΟΥΝ ΠΑΛΙΝ ΕΙΣ ΤΟ ΠΡΑΙΤΩ- ΡΙΟΝ Ο ΠΙΛΑΤΟΣ ΚΑΙ ΕΦΩΝΗΣΕΝ ΤΟΝ ΙΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΕΙΠΕΝ ΑΥΤΩ ΣΥ ΕΙ ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΙΟΥ- ΔΑΙΩN ... »
იოანე (18:37-38) (ვერსო)
«	ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΕΙΜΙ ΕΓΩ ΕΙΣ ΤΟΥΤΟ ΓΕΓΕΝΝΗΜΑΙ ΚΑΙ (ΕΙΣ ΤΟΥΤΟ) ΕΛΗΛΥΘΑ ΕΙΣ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟΝ ΙΝΑ ΜΑΡΤΥ- ΡΗΣΩ ΤΗ ΑΛΗΘΕΙΑ ΠΑΣ Ο ΩΝ ΕΚ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕI- ΑΣ ΑΚΟΥΕΙ ΜΟΥ ΤΗΣ ΦΩΝΗΣ ΛΕΓΕΙ ΑΥΤΩ Ο ΠΙΛΑΤΟΣ ΤΙ ΕΣΤΙΝ ΑΛΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟΥΤΟ ΕΙΠΩΝ ΠΑΛΙΝ ΕΞΗΛΘΕΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΙΟΥ- ΔΑΙΟΥΣ ΚΑΙ ΛΕΓΕΙ ΑΥΤΟΙΣ ΕΓΩ ΟΥΔΕΜΙΑΝ ΕΥΡΙΣΚΩ ΕΝ ΑΥΤΩ ΑΙΤΙΑΝ
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: იოანეს სახარება კატეგორია: სახარებები კატეგორია: საეკლესიო ნივთები კატეგორია: მანუსკრიპტები კატეგორია: ხელნაწერები
გია ჭირაქაძე
გია ჭირაქაძე (დ. 21 სექტემბერი, 1937 — გ. 19 მარტი, 2017 ) — ქართველი მომღერალი, ანსამბლ „ქართული ხმების“ დამფუძნებელი და ვოკალისტი (ბანი). აგრეთვე საქართველოს დამსახურებული არტისტი, სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი, ღირსების ორდენის კავალერი, ტელეწამყვანი.
წლების განმავლობაში იყო „ქართული ხმების“, შემდეგ ანსამბლ „დიელოს“ წევრი. 18 წელი იმუშავა საქართველოს ტელევიზიაში. ითვლება, რომ მის სახელს უკავშირდება შოუმენის კულტურის დამკვიდრება საქართველოში. 2014 წელს მიენიჭა თბილისის საპატიო მოქალაქის წოდება. 2016 წლის 21 სექტემბერს, მომღერლის დაბადების დღეს, ფილარმონიის დიდი საკონცერტო დარბაზის წინ მისი სახელობის ვარსკვლავი გაიხსნა.
გია ჭირაქაძე 79 წლის ასაკში გულის შეტევით გარდაიცვალა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1937 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2017 კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:ქართველი ტელეწამყვანები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2014) კატეგორია:ქართველი მუსიკოსები
მარა უილსონი
მარა ელიზაბეთ უილსონი (Mara Wilson; დ. 24 ივლისი, 1987) — ამერიკელი მწერალი, დრამატურგი, თეატრალური მსახიობი, გამხმოვანებელი და ყოფილი კინომსახიობი. იგი ცნობილია ნატალი ჰილარდის როლით ფილმში „მისის დაუტფაირი“ და მატილდა ვორმვუდის როლით ფილმში „მატილდა“. თავდაპირველად იგი გამოჩნდა Lunchables-ის რეკლამაში. მარას მშობლებს არ სურდათ, რომ მათი შვილი მსახიობის კარიერით დაკავებულიყო, მაგრამ საბოლოოდ დათანხმდნენ.
12 წლის ასაკში მარას დაუდგინეს აკვიატება. კინოკარიერის დასრულებამდე შესთავაზეს როლი „დონი დარკოში“, რაზეც მან უარი თქვა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მწერლები კატეგორია:ამერიკელი დრამატურგები კატეგორია:ამერიკელი სცენარისტები კატეგორია:ამერიკელი ბლოგერები კატეგორია:ამერიკელი ათეისტები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
ალექსანდრე იოსელიანი
ალექსანდრე (საშკა) იოსელიანი (დ. 29 ივლისი, 1952 — გ. 1993) — ქართველი მსახიობი.
ბიოგრაფია
ალექსანდრე (საშკა) გივის ძე იოსელიანი დაიბადა 1952 წლის 29 ივლისს გივი იოსელიანისა და ნინო წეროძის ოჯახში. 1969–1973 წლებში სწავლობდა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტზე. საშკა იოსელიანს არაერთი როლი აქვს შესრულებული ქართულ თეატრსა და კინოში. იგი 1993 წელს აფხაზეთის ომში დაიღუპა.
ემი ლოუელი
ემი ლოურენს ლოუელი (დ. 9 თებერვალი, 1874 — გ. 12 მაისი, 1925) — წარმოსახვითი ჟანრის ამერიკელი პოეტი ბრუკლინში, მასაჩუსეტსის შტატში. 1926 წლის პულიცერის პრემიის ლაურეატი პოეზიის დარგში (გარდაცვალების შემდეგ).
ალექსანდრე იოსელიანი
ბიოგრაფია
საშკა იოსელიანი ასევე ცნობილი ქართველი მსახიობის, ხათუნა იოსელიანის უმცროსი ძმაა.
ემი ლოუელი
ბიოგრაფია
ემი ლოურენს ლოუელი დაიბადა 1874 წლის 9 თებერვალს, ბოსტონში, მასაჩუსეტსის შტატში, ავგუსტუს ლოუელისა და კეტრინ ბიგელოუ ლოუელის ოჯახში. მისი ძმა იყო ასტრონომი პერსივალ ლოუელი, განმანათლებელი და იურიდიული მეცნიერი აბატი ლოურენს ლოუელი და ელიზაბეტ ლოუელ პუტნამი, პრენატალური ზრუნვის ადრეული აქტივისტი. ისინი იყვნენ ჯონ ლოუელის შვილიშვილები.
ალექსანდრე იოსელიანი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1952 კატეგორია:გარდაცვლილი 1993 კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:აფხაზეთის ომის მონაწილეები
ემი ლოუელი
ბიოგრაფია
სკოლაში სწავლა ახალგაზრდა ლოუელისთვის საკმაოდ დიდი სასოწარკვეთილების მომტანი წყარო იყო. იგი მიიჩნევდა, რომ ასაკის მატებასთან ერთად უვითარდებოდა „მამაკაცური“ და „უშნო“ აღნაგობა, რისთვისაც ხშირად იჩაგრებოდა.
ლოუელს კოლეჯში არასროს უსწავლია, რადგან მისი მშობლები ამ მოვლენას ქალის ქცევისთვის შეუსაბამოდ მიიჩნევდნენ. ყველაფრის მიუხედავად, ეს დანაკლისი ემიმ აღიდგინა მუდმივი კითხვით. ამავდროულად, შეპყრობილი იყო წიგნების შემგროვებლობით. იგი საზოგადოდ აქტიური პიროვნება იყო და ბევრს მოგზაურობდა. ოფიციალურად, პოეტი გახდა 1902 წლიდან, 28 წლის ასაკში. ეს გამოიწვია ელეანორა დუზეს შესრულებულმა წარმოდგენამ ევროპაში.
ემი ლოუელი დაბალი, თუმცა წარმოსადეგი ქალბატონი იყო, რომელიც ატარებდა სათვალეს და თმები მუდამ ზევით აწეული ჰქონდა. ლოეული მუდმივად ეწეოდა სიგარებს, ამტკიცებდა, რომ ისინი სიგარეტზე მეტხანს ძლებდნენ. მის ამ მავნე ჩვევაზე ხშირად წერდნენ გაზეთებში. ფარისებრი ჯირკვლის პრობლემის გამო მას მუდმივად ჭარბი წონა აწუხებდა.
შემოქმედება და წერის მანერა
პირველი ნამუშევარი გამოაქვეყნა 1910 წელს „Atlantic Monthly“-ს ჟურნალში. პოემების პირველი ნაკრები — „ფერად-შუშიანი გუმბათი“, გამოჩნდა ორი წლის შემდეგ, 1912 წელს. 1955 წელს მისი ლექსების სიას დაემატა მანამდე მკითხველისთვის უცნობ პოემათა ჯგუფი. ეს გააკეთა ლუი უნტერმაიერმა, რომელიც საკუთარ თავს ემის მეგობრად თვლიდა.
ბევრ პოემაში ლოუელი აგრძელებს ტაეპებს, რაც ფურცელზე პროზის სახეს იძლევა, სწორედ ამიტომწერის ამ ტექნიკას ემი „მრავალხმოვალ პროზას“ უწოდებს.
პირადი ცხოვრება და გარდაცვალება
ლოუელი ამბობდა, რომ იყო ლესბოსელი და 1912 წლიდან გარდაცვალებამდე ცხოვრობდა მსახიობ ადა დვაიერთან ერთად.
ლოუელი გარდაიცვალა ტვინის შინაგანი სისხლდენით, 1925 წელს, 51 წლის ასაკში. დაკრძალეს ობურნის მთის სასაფლაოზე. შემდეგ წელს მიიღო პულიცერის პრემია პოეზიაში ნაწარმოებისთვის „What's O'Clock“.
სქოლიო
კატეგორია:პოეტები კატეგორია:ამერიკელი პოეტები კატეგორია:XX საუკუნის პოეტები
წაღვლის პირველი საცხოვრებელი სახლი
წაღვლის პირველი საცხოვრებელი სახლი — არქიტექტურული ძეგლი ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ წაღვლის ქვედა უბანში, აგებულია 1921 წელს. ეკუთვნის აბრამ გელაშვილს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
პარმენი (სამოცდაათთაგანი)
პარმენი — I საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი, ქრისტეს სამოცდაათ მოციქულთაგანი, შვიდი წმინდა დიაკვნიდან ერთ-ერთი. ხსენიების დღეა 10 აგვისტო (ძველი სტილით 28 ივლისი).
ცხოვრება და მოღვაწეობა
წმიდა პარმენი გულმოდგინედ იღვწოდა სახარების სწავლების გასავრცელებლად მაკედონიაში. ერთი ცნობით, იგი სნეულებამ იმსხვერპლა, სხვა წყაროთა მოწმობით კი, ტრაიანეს (98-117) მეფობის უკანასკნელ წელს წამებით ამოჰხადეს სული.
სქოლიო
კატეგორია:I საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:ქრისტეს სამოცდაათი მოციქული
ანჯეი საპკოვსკი
ანჯეი საპკოვსკი (Andrzej Sapkowski, დ. 21 ივნისი, 1948, ლოძი, პოლონეთი) — პოლონელი მწერალი, ფანტასტიკური ჟანრის რომანების ავტორი. ცნობილია ფენტეზი-საგით მხედვარის შესახებ. მისი ნაწარმოები გამოცემულია მრავალ ენაზე.
ალექსანდრე აბარიანი
ალექსანდრე ავაქის ძე აბარიანი  (Ալեքսանդր Աբարյան) (დ.  28  დეკემბერი [ძვ. სტ. 15 დეკემბერი], 1902 ან 1898, დერბენდი, დაღესტანი — გ. 25 იანვარი, 1967, თბილისი) — სომეხი მსახიობი, რეჟისორი. საქართველოს სსრ-ისა (1943) და სომხეთის სსრ-ის (1964) ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე, პროფესორი.
ბიოგრაფია
დადგმები: ალექსანდრე შირვანზადეს „ნამუსი“, გაბრიელ სუნდუკიანის „პეპო“, შალვა დადიანის „ნაპერწკლიდან“, კარლ  გუცკოვის „ურიელ აკოსტა“, ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის „ღალატი“ და სხვა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1967 კატეგორია:სომეხი მსახიობები კატეგორია:სომეხი რეჟისორები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
სან-ფრანსისკუ-დი-სალისი
სან-ფრანსისკუ-დი-სალისი (São Francisco de Sales) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ფრუტალის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 776 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 5.12 კმ²-ზე. ფართობი 1 128 864 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ბოსნია და ჰერცეგოვინის ეროვნული მუზეუმი
ბოსნია და ჰერცეგოვინის ეროვნული მუზეუმი (Zemaljski Muzej Bosne i Hercegovine) — ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის სამეცნიერო, საგანმანათლებლო და კულტურული ცენტრი. მდებარეობს დედაქალაქ სარაევოში 1888 წლიდან. შედგება არქეოლოგიური, ნატურალისტური და ეთნოლოგიური დეპარტამენტებისგან, მას ასევე აქვს თავისი ბიბლიოთეკა სადაც 162 ათასამდე დოკუმენტი ინახება.
ისტორია
სარაევოში მუზეუმის დაარსების იდეა ჯერ კიდევ ოსმალური მმართველობის პერიოდში გაჩნდა ბოსნიის ინტელექტუალურ წრეებში მეცხრამეტე საუკუნის შუა ხანებიდან. მაგრამ მისი განხორციელება ავსტროუნგრულ ოკუპაციამდე ვერ მოხერხდა. 1888 წლის 1 თებერვალს ავსტროუნგრულმა განათლების სამინისტრომ შექმნა სარაევოს მუზეუმის საზოგადოება კოსტა ჰერმანით სათავეში. მუზეუმის შენობა არქიტექტორმა კარელ პარეკმა დააპროექტა. ჰერმანი ენთუზიასტი კოლექციონერი იყო და მისი ხელმძღვანელობის პერიოდში მუზეუმის კოლექცია იმდენად გაიზარდა, რომ 1908 წელს დამატებითი სივრცე გახდა საჭირო. დამატებითი შენობების მშენებლობა დასრულდა 1913 წელს. დეპარტამენტების მიხედვით ოთხი შენობა აიგო – არქეოლოგიური, ნატურალისტური და ეთნოლოგიური ექსპონატებისა და ბიბლიოთეკისთვის.
პირველი მსოფლიო ომის დროს მუზეუმმა პროგრესი შეწყვიტა, ომისა და ავსტროუნგრეთის დაშლის შემდეგ იგი სერბთა, ხორვატთა და სლოვენთა სამეფოში აღმოჩნდა. სამეფო მცირე ყურადღებას აქცევდა ბოსნიასა და ჰერცეგოვინას, მუზეუმს სახელმწიფო დაფინანსება პრაქტიკულად შეუწყდა, რამაც მის განვითარებას მძიმე დაღი დაასვა, ამას დაერთო იუგოსლავიის ოკუპაცია, რომლის დროსაც მუზეუმი უკვე ხორვატთა დამოუკიდებელი სახელმწიფოს ადმინისტრაციის ქვეშ აღმოჩნდა და მუზეუმის მდგომარეობა უფრო დამძიმდა.
ომის შემდგომ, კომუნისტურ პერიოდში მუზეუმმა დაიწყო პროგრესირება. სახელმწიფომ კულტურული დაწესებულებები აქტიურად წაახალისა და მუზეუმმა გამოსცა რამდენიმე სამეცნიერო ნაშრომი თავისი ექსპონატების შესახებ.
ბოსნიის ომმა და სარაევოს ალყამ არა მხოლოდ მუზეუმის ფუნქციონირება შეაჩერა, არამედ პირდაპირი ზიანი მიაყენა მის შენობებს. სერბული არტილერიის ჭურვები რამდენიმეჯერ მოხვდა მუზეუმს, ხოლო 1993 წლის 10 დეკემბერს რიზო სიარი, მუზეუმის დირექტორი, ჭურვის ნამსხვრევის მოხვედრისგან დაიღუპა, როდესაც იგი პირადად მონაწილეობდა მუზეუმის სახურავზე არტილერიის ჭურვებისგან დარჩენილი ნახვრეტების ამოვსებაში.
ომის დასრულების შემდეგ მუზეუმი ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის კულტურისა და სპორტის ფედერალური სამინისტროს პატრონაჟის ქვეშაა. საერთაშორისო კულტურული ორგანიზაციების დახმარებით მოხერხდა მუზეუმის განახლება და აღდგენა.
არქეოლოგია
არქეოლოგიის დეპარტამენტში არის წინაისტორიული, ანტიკური და შუა საუკუნეების სექციები, ასევე დოკუმენტაციური და კონსერვაციის ლაბორატორიები. არქეოლოგიურ დეპარტამენტში წარმოდგენილია ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის ტერიტორიაზე ადამიანის ყოფის ნაშთები პალეოლითიდან გვიანდელ შუა საუკუნეებამდე. ექსპონატების უმეტესობა საველე სამუშაოებისას არის აღმოჩენილი, თუმცა ზოგიერთი გაცვლის, ჩუქების ან შესყიდვის გზითაც არის შეძენილი.
ნატურალისტიკა
ნატურალისტური დეპარტამენტი გეოლოგიის, ზოოლოგიისა და ბოტანიკურ სექციებისგან შედგება. ამ უკანასკნელს ასევე აქვს ბოტანიკური ბაღი. დეპარტამენტს დაახლოებით ორ მილიონამდე ექსპონატი აქვს, რომელიც ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის ფლორის, ფაუნის, ნიადაგებისა და ქანების ნიმუშებს მოიცავს.
ეთნოლოგია
ეთნოლოგიურ დეპარტამენტში გვიანდელი მატერიალური, სულიერი და სოციალური კულტურის ნიმუშებია შეგროვებული – ტრადიციული სამოსი, ბოსნიის მცხოვრებთა სახლების შიდა მოწყობილობა და ა.შ.
ბიბლიოთეკა
მუზეუმის ბიბლიოთეკა შეიცავს მრავალ ათას დოკუმენტს, მათ შორის სამეცნიერო ჟურნალებისა, გაზეთებისა, მუზეუმის გამოცემებისა და სხვა. აქვე ინახება შუა საუკუნეების ჰაგადას მანუსკრიპტი.
დაფინანსების კრიზისი და მუზეუმის დახურვა
2012 წლის 4 ოქტომბერს, 124 წლის არსებობის მანძილზე მუზეუმი პირველად დაიხურა. მუზეუმის დახურვის მიზეზად დასახელდა მისი დაფინანსების პრობლემები, რაც ბოსნიის ერთეულებს შორის კულტურული და პოლიტიკური დაპირისპირების გამო გაჩნდა. ევროპის საბჭოს აღნიშვნით, ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის შემადგენელ ეთნოსებს, რომლებიც თავს ცალ-ცალკე ერებად განიხილავენ, საკუთარი მუზეუმები და კულტურული დაწესებულებები სურთ. მუზეუმის დახურვის შემდეგ რამდენიმე დემონსტრაცია ჩატარდა მისი გახსნის მოთხოვნით. სტუდენტები ნაწილმა შენობაში და მის მიმდებარე ტერიტორიაზე გამართა აქცია იგივე მოთხოვნით. მუზეუმში დაფინანსების შეწყვეტის გამო გათბობა 2012 წლის 6 იანვრიდან იყო გამორთული, ხოლო ელექტროენერგია 26 სექტემბრიდან. მუზეუმის 65 თანამშრომელი დაახლოებით ერთი წლის განმავლობაში უხელფასოდ მუშაობდა. მუზეუმი დღემდე დახურულია, მიუხედავად საერთაშორისო საზოგადოების ჩარევისა, მისი დაფინანსების აღდგენა ბოსნიურ ერთეულებს შორის მეტოქეობის გამო დღემდე ვერ მოხერხდა.
სქოლიო
კატეგორია:მუზეუმები კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინა
ბირანგის მთები
ბირანგის მთები (Бырранга горы) — მთები ტაიმირის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, კრასნოიარსკის მხარეში. შედგება პარალელური მთაგრეხილებისა და ვრცელი ტალღოვანი პლატოებისაგან. სიგრძე 1100 კმ, სიგანე 200 კმ-ზე მეტი, მაქსიმალური სიმაღლე 1146 მ. მდინარეების პიასინისა და ტაიმირის ხეობებით იყოფა აღმოსავლეთ, დასავლეთ და შუა ნაწილებად. აგებულია კამბრიულისწინა და პალეოზოური ტრაპებით (გაბრო-დიაბაზებით). ჰავა ცივი, მკვეთრად კონტინენტურია. იანვრის საშუალო ტემპერატურა –30°С,–33°С, ივლისისა 2°С, 10°С. გაზაფხული ივნისში იწყება. აგვისტოში საშუალო ტემპერატურა 0°С-ზე დაბლა ჩამოდის. ნალექები 120-400 მმ წელიწადში. დამახასიათებელია თანამედროვე გამყინვარება, რომლის საერთო ფართობია 50 კმ². მთები შემოსილია არქტიკული ტუნდრის მცენარეულობით, ჭარბობს ხავსი, მღიერები. ცხოველებიდან ბინადრობს ლემინგი, ჩრდილოეთის ირემი, არის პოლარული კაკაბი, თეთრი ბუ და სხვა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ქედები
ევსტათი ანკვირელი
წმინდა ევსტათი (გ. 316) — IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანი. ხსენიების დღეა 10 აგვისტო (ძველი სტილით 28 ივლისი).
ცხოვრება და მოღვაწეობა
წმიდა მოწამე ევსტათი მხედარი იყო. ქრისტეს აღიარებისთვის იგი შეიპყრეს და ქალაქ ანკვირის მმართველს მიჰგვარეს. დაკითხვაზე წმიდანმა მტკიცედ აღიარა ჭეშმარიტი სარწმუნოება, რისთვისაც მრავალგვარი სატანჯველი დაატეხეს თავს. ნეტარი დაუნდობლად გვემეს, ქუსლები გაუბურღეს, ბაწრით შეკრული მიათრიეს მდინარე საგკის (სანგარის) ნაპირამდე. აქ ევსტათი ხის ყუთში ჩაჭედეს და ზღვაში მოისროლეს, მაგრამ უფლის ანგელოზმა კიდობანი ნაპირზე გამორიყა. ამ სასწაულით შეძრწუნებულმა მმართველმა თავი დამარცხებულად იგრძნო, იძრო მახვილი და მოისწრაფა სიცოცხლე. წმინდა ევსტათი გარდაიცვალა 316 წელს. მარტვილის წმიდა ნაწილები ქალაქ ანკვირიაში დაკრძალეს.
სქოლიო
კატეგორია:IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:გარდაცვლილი 316
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის დღე
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის დღე (Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya günü). 1995 წლის 12 ნოემბერს, საყოველთაო სახლალხო რეფერენდუმის ჩატარების გზით, მიღებული იქნა აზერბაიჯანის დამოუკიდებელი რესპუბლიკის კონსტიტუცია. ამავე დღეს აზერბაიჯანში ჩატარდა პირველი საპარლამენტო არჩევნები.
კონსტიტუციის მიღების ისტორიიდან
აწ გარდაცვლილი აზერბაიჯანის პრეზიდენტის – ჰეიდარ ალიევის მიერ მიღებული იქნა 1996 წლის 6 თებერვლის კონსტიტუციის დღედ გამოცხადების გადაწყვეტილება. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტ ილჰამ ალიევის 2006 წლის 8 დეკემბრის «აზერაბიჯანის რესპუბლიკის შრომით კოდექსში ცვლილებების შეტანის შესახებ» განკარგულების თანახმად, თუ დღესასწაული დასვენების დღეს ემთხვევა, მაშინ შემდეგი დღე არასამუშაოდ უნდა ჩაითვალოს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აზერბაიჯანის დღესასწაულები
დმაშენის სურბ-თადევოსის ეკლესია
დმაშენის სურბ-თადევოსის ეკლესია (Դդմաշենի Սուրբ Թադևոս եկեղեցի) — VII საუკუნის სომხური ეკლესია. მდებარეობს გეღარქუნიქის პროვინციის სოფელ დმაშენში. აგებულია ქალკიდონი-კათოლიკოსების მმართველობის პერიოდში და არის გეღარქუნიქის პროვინციაში პირველი ეკლესია.
ეკლესია ჯვარ-გუმბათოვანია. 1907 წლის მიწისძვრის შემდეგ აღადგინეს თავდაპირველ სტილში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის ეკლესიები
ვისტა-ალეგრეს რაიონი (ნასკა)
ვისტა-ალეგრეს რაიონი (Distrito de Vista Alegre) — რაიონი პერუში, იკის რეგიონის ნასკას პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 585 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 711 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 26 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 527.3 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ნასკას პროვინციის რაიონები
ტირუჩირაპალი
ალტ=ტირუჩირაპალის საერთაშორისო აეროპორტის ახალი ტერმინალი|მინი|ტირუჩირაპალის საერთაშორისო აეროპორტის ახალი ტერმინალი ალტ=ტირუჩირაპალის როკ ფორტი,|მინი|ტირუჩირაპალის ფორტი მინი|ტირუჩირაპალის ადგილმდებარეობა [[ტამილნადუ|ტამილნადუში]] ტირუჩირაპალი (ტამილ.௫ ச்சிராப்பள்ளி)  —ქალაქი სამხრეთ ინდოეთის ტამილნადუს შტატში. ტირუჩირაპალის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. სიდიდით მეოთხე ქალაქია ტამილნადუში. ტირუჩირაპალი  შტატის გეოგრაფიულ ცენტრში მდებარეობს, ჩენაიდან სამხრეთით 332 კმ-ზე და კანკუმარიდან ჩრდილოეთით 379 კმ-ზე ტერიტორიის ფართობია 167,23 კმ², მოსახლეობა (2011) - 916 674.
ქალაქის პირველად მოხსენიებულია ჩვენს წელთაღრიცხვამდე III საუკუნიდან, როდესაც ის შედიოდა ჩოლას სახელმწიფოს შემადგენლობაში. ქალაქი ასევე იყო პანდიას, პალავას, ვიჯიანაგარის, ნიაკების, კარნატაკასა და ბრიტანეთის იმპერიის სახელმწიფოების ნაწილი.
ტირუჩირაპალი ტამილნადუს მნიშვნელოვანი საგანმანათლებლო ცენტრია: აქ მდებარეობს ანას უნივერსიტეტის, ინდოეთის მენეჯმენტის ინსტიტუტის (IIM), ეროვნული ტექნოლოგიური ინსტიტუტის (NIT) ფილიალები. ქალაქი ცნობილია საზღვარგარეთ ადგილობრივი ჩერუთის ბრენდის სიგარების წარმოებით, რომლის ექსპორტი ხდებოდა დიდ ბრიტანეთში XIX საუკუნიდან.
ტირუჩირაპალის ერთ – ერთი მთავარი ღირსშესანიშნაობაა მაღალ კლდოვან მასივზე მდებარე  განეშასადმი მიძღვნილი უჩხიპილარის ტაძარი. .
ტირუჩირაპალის მეზობლად მდინარე კავერის შუაგულში კუნძულზე  მდებარეობს მსოფლიოში უდიდესი მოქმედი ინდუისტური ვიშნუს სახელობის რანგანათას ტაძარი და მნიშვნელოვანი ადგილი ვაიშნავიზმის მიმდევართათვის.
ცნობილი მეცნიერ-ფიზიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი ჩანდრასეხკარა ვენკატა რამანი წარმოშობით ტირუჩირაპალიდან იყო. სახლი, სადაც ის ცხოვრობდა, ახლა მუზეუმია.
ისტორია
ალტ=ინდუისტური ტაძარი 1860 წელი|მარცხნივ|მინი|ინდუისტური ტაძარი 1860 წელი ალტ=კლდის ციხესიმაგრე|მინი|კლდის ციხესიმაგრე ტირუჩირაპალი ტამილინადუს ერთ-ერთი უძველესი დასახლებაა. პირველი დასახლებები თანამედროვე ქალაქის ტერიტორიაზე ძვ.წ. II ათასწლეულში გამოჩნდა. ურაიური, ადრეული ჩოლას სახელმწიფოს დედაქალაქი, რომელიც არსებობდა 600 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში ჩვენს წელთაღრიცხვამდე. III საუკუნიდან. - თანამედროვე ტირუჩირაპალის გარეუბანია. ქალაქი ორთჰოურას სახელწოდებით მოიხსენია პტოლემეოსმა თავის ცნობილ "გეოგრაფიაში" მდინარე კავერზე შემორჩენილია უძველესი კაშხალი, რომელიც მდებარეობს ურეურიდან დაახლოებით 18 კილომეტრში. კაშხალი ააგო მეფე კარიკალა ჩოლამ ჩვენს წელთაღრიცხვამდე II საუკუნეში. ალტ=ტირუჩირაპალის ეკლესია|მინი|ტირუჩირაპალის ეკლესია შუა საუკუნეების პერიოდი ტირუჩირაპალის ისტორიაში დაიწყო მაჰენდრავარმან I- ის მეფობით, რომელიც სამხრეთ ინდოეთს მართავდა ახ. წ. მე -6 საუკუნეში. მე -8 საუკუნეში, პალავას სამეფოს დაცემის შემდეგ, ქალაქი დაიპყრო შუა საუკუნეების ჩოლას სახელმწიფომ, რომელიც  ტერიტორიას განაფებდა XIII საუკუნემდე. ალტ=ქალაქის პეიზაჟი|მინი|ქალაქის პეიზაჟი 1801 წლის ივლისში ბრიტანელებმა მოახდინეს კარნატაკის ანექსია.ტირუჩირაპალის  შედიოდა მადრასის საპრეზიდენტო მმართველობაში.იმავე წელს შეიქმნა ტირუჩირაპალის  რაიონი. ინდოეთის 1871 წლის აღწერის მონაცემებით, ტირუჩირაპალი იყო  სიდიდით მეორე ქალაქი მადრასის საპრეზიდენტოში 76,530 მოსახლეობით. ქალაქმა ბრიტანეთის ინდოეთში  სახელი გაითქვა ადგილობრივი წარმოების  "ჩერუთის" სიგარების წყალობით 1874 წელს ტირუჩირაპალიში განთავსდა  სამხრეთ ინდოეთის რკინიგზის  პირველი შტაბ-ბინა.
თანამედროვე ეპოქა
ტირუჩირაპალი იყო ეროვნული განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ცენტრი. 1928 წელს მოეწყო  სამხრეთ ინდოეთის რკინიგზის მუშათა გაფიცვა. 1937-40 წლებში ქალაქი ანტიჰინდის მოძრაობის ცენტრი გახდა. აქ1965 წელს ჩატარდა მადრასის შტატის   კონფერენცია ჰინდის წინააღმდეგ.
კლიმატი
ქალაქში  ტროპიკული სავანის კლიმატია. ტირუჩირაპალი არ განიცდის მნიშვნელოვან ტემპერატურულ განსხვავებებს ზაფხულსა და ზამთარს შორის იგი ხასიათდება ჰაერის მაღალი  ტემპერატურით და დაბალი ტენიანობით. საშუალო წლიური ტემპერატურა 28.9 ° C და საშუალო თვიური ტემპერატურა 25 ° C- დან 32 ° C- მდე, ტირუჩირაპალი შტატის ერთ-ერთი ყველაზე ცხელი ქალაქია. აპრილიდან ივნისამდე აღინიშნება ყველაზე მაღალი ატმოსფერული ტემპერატურა და  მტვრის ქარიშხლები.
სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთი კატეგორია:ინდოეთის შტატები კატეგორია:ინდოეთის ქალაქები კატეგორია:ტამილნადუ
ჰოვარდის უნივერსიტეტი
ჰოვარდის უნივერსიტეტი (Howard University) — კერძო უნივერსიტეტი ამერიკის შეერთებულ შტატებში. ატარებს აშშ-ის სამოქალაქო ომის გმირისა და უნივერსიტეტის დამფუძნებლის, ოლივერ ჰოვარდის, სახელს. მიეკუთვნება ამერიკის ისტორიულად შავი კოლეჯებისა და უნივერსიტეტების (HBCU) რიცხვს. უნივერსიტეტის კამპუსი ქალაქ ვაშინგტონში მდებარეობს.
სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის უნივერსიტეტები კატეგორია:ამერიკის ისტორიულად შავი კოლეჯები და უნივერსიტეტები
სეიშელის კუნძულების პოლიტიკური სისტემა
სეიშელის კუნძულები რესპუბლიკური წყობისაა. მოქმედებს 1993 წელს მიღებული კონსტიტუცია. საკანონმდებლო ხელისუფლება ეკუთვნის ერთპალატიან სახალხო კრებას. სახელმწიფოს და მთავრობის მეთაურია პრეზიდენტი. იგი შეიარაღებული ძალების მთავარსარდალიცაა.
1963 წელს, ამერიკის შეერთებული შტატების იჯარით, სახელმწიფოს მთავარ კუნძულ მაეზე, აშენდა ბაზა.
1970 წელს, სეიშელის კუნძულებზე მიიღეს ახალი კონსტიტუცია, რომელიც ითვალისწინებდა ზრდასრულთათვის უნივერსალური საარჩევნო უფლების მინიჭებას. არჩევნები ჩატარდა 1966 და 1970 წლებში. დამოუკიდებლობა მიენიჭა 1976 წელს, როგორც ერთა თანამეგობრობის ფარგლებში.
1976 წლის 28 ივნისს გამოცხადდა სეიშელის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. 1977 წლის 4-5 ივნისს ქვეყანაში გამოცხადდა სახელმწიფო გადატრიალება, რომლის შედეგადაც მოქმედი პრეზიდენტი გადააყენეს. საკანონმდებლო საბჭო წევრების მიერ აღიარებულ იქნა 1948 წელს. |მინი|290პქ|მარცხნივ|ქვეყნები, რომელთანაც დიპლომატიური კავშირი აქვს დამყარებული [[სეიშელის კუნძულები|სეიშელის კუნძულებს]] 1977 წელს, სახელმწიფო გადატრიალებისას, ქვეყნიდან გააძევეს რესპუბლიკის პირველი პრეზიდენტი, ჯეიმზ მენჩემი, რომელიც შეცვალა ფრანს რენემ. იგი კუნძულებს 1977 წლიდან 2004 წლამდე მართავდა.
1978 წლის მაის-ივნისში ხგპ-ის ბაზაზე შეიქმნა სეიშელის კუნძულების ხალხის პროგრესიული ფრონტი (სკხპფ) — მმართველი და ერთადერთი პარტია ქვეყანაში.
1981 წლის ივლისში, სკხპფ-ის ყრილობამ კვლავ დაადასტურა პარტიის ორიენტაცია სოციალისტური გზით სეიშელის კუნძულების განვითარებისა. საგარეო პოლიტიკაში სეიშელის კუნძულების მთავრობა განაგრძობდა პოზიტიური ნეიტრალიტეტის კურსის გატარებას, მხარს უჭერდა უცხოეთის სამხედრო ბაზების ლიკვიდაციას ინდოეთის ოკეანეში და მშვიდობის ზონად მის გადაქცევას. 1991 წელს, ფრანს რენე და მისი პარტია შეთანხმდნენ თავისუფალი არჩევნების ჩატარებაზე და უარი თქვეს მარქსიზმზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სეიშელის კუნძულები კატეგორია:სეიშელის კუნძულების პოლიტიკა
უნიან-დი-მინასი
უნიან-დი-მინასი (União de Minas) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 521 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ფრუტალის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 418 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3.85 კმ²-ზე. ფართობი 1 147 407 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
მანუელი (მუნიციპალიტეტი)
მანუელი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის რიბერა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 6,05 კმ². მოსახლეობა — 2436 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
გატუნი
გატუნი (Lago Gatún) — ხელოვნური წარმოშობის ტბა პანამაში. მდებარეობს პანამის ყელზე, ზღვის დონიდან 26 მ სიმაღლეზე. წარმოადგენს პანამის არხის სისტემის ნაწილს. ზედაპირის ფართობი 425 კმ². შეიქმნა 1907-1913 წლებში გატუნის კაშხლის აშენების შედეგად, მდინარე ჩაგრესის ხეობაში. შექმნისთანავე გატუნი იქცა მსოფლიოს უდიდეს ხელოვნურ ტბად. ბევრია კუნძული, რომელთაგან აღსანიშნავია ბარო-კოლორადო, სადაც მდებარეობს სმითსონის ტროპიკული კვლევითი ინსტიტუტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის ტბები კატეგორია:პანამის არხი
ელექტრომატარებელი 471
ელექტრო მატარებელი 471 (იგივე City Elefant) — ელექტრომატარებელი, რომელიც შედგება სამი სხვადასხვა ტიპის ვაგონისგან: ელექტროვაგონი 471, მისაბმელი ვაგონი 071 და სამართავკაბინიანი ვაგონი 971. ვაგონებს აქვთ ალუმინის ძარა. მატარებელი განკუთვნილია საქალაქო აგლომერაციების სამგზავრო მარშრუტებისთვის, მუდმივი დენის 3კვ. ძაბვაზე. მატარებელს ერთობლივად აწარმოებენ ფირმები: ČKD Vagonka Ostrava და Škoda Plzeň. 2006 წლის 29 ივნისს ჩეხეთის რკინიგზამ ამ მატარებელს მიანიჭა სავაჭრო დასახელება City Elefant. მისი ავტორია ალეშ მერცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რკინიგზა კატეგორია:მატარებლები
კოტლასის აეროპორტი
კოტლასის აეროპორტი (Аэропорт Котлас) (IATA: KSZ, ICAO: ULKK) — პატარა აეროპორტი რუსეთში. მდებარეობს ქალაქ კოტლასიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 4 კმ-ში. აეროპორტი ემსახურება მცირე ზომის თვითმფრინავებს.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის აეროპორტები
ლიპატის რაიონი
ლიპატის რაიონი (Distrito de Llipata) — რაიონი პერუში, იკის რეგიონის პალპის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 303 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 494 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 186.18 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:პალპის პროვინციის რაიონები
დეივიდ გილმორის დისკოგრაფია
აქ წარმოდგენილია დეივიდ გილმორის, ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის წამყვანი გიტარისტის დისკოგრაფია. მასში შედის ოთხი სტუდიური, ორი საკონცერტო და ოთხი ვიდეო ალბომი, აგრეთვე 10 სინგლი. მუსიკოსს აგრეთვე ჩაწერილი აქვს სიმღერები მრავალ სხვა შემსრულებელთან. ამასთან, მას უთანამშრომლია არაერთ შემსრულებელთან პროდიუსერის სახით.
სქოლიო
გილმორი, დეივიდ კატეგორია:დეივიდ გილმორი
დიმიტრი პეტროვი
დიმიტრი პეტროვი (Дми́трий Ю́рьевич Петро́в; დ. 16 ივლისი 1958, ნოვომოსკოვსკი, ტულის ოლქი) — რუსი პოლიგლოტი, მთარგმნელი-სინქრონისტი, პედაგოგი, ხოლო 2012 წლიდან მოყოლებული კი ტელეარხ „კულტურა“-ზე რეალითი შოუ „პოლიგლოტ“-ის ტელეწამყვანი და ლექტორი.
ბიოგრაფია
1975 წელს ჩააბარა მოსკოვის მორის ტორეზის სახელობის უცხო ენათა სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში. აღნიშნულ უმაღლეს სასწავლებელში (2015 წლის მდგომარეობით) დიმიტრი პეტროვი ეწევა პედაგოგიურ მოღვაწეობას.
პრესაში არსებული ინფორმაციით რუსი პოლიგლოტი დიმიტრი პეტროვი 30-ზე მეტ ენას იცნობს, თუმცა აქტიურად მხოლოდ 8 ენაზე მუშაობს: ინგლისური, ფრანგული, იტალიური, ესპანური, გერმანული, ჩეხური, ბერძნული და ჰინდი.
2012 წლის იანვრიდან დიმიტრი პეტროვი გამოდის საგანმანათლებლო პროგრამა "პოლიგლოტ"-ის ტელემოდერატორი რუსეთის ერთ-ერთი ყველაზე დიდსა და პოპულარულ სატელევიზიო არხზე "კულტურა". 2016 წლის ივნისის მდგომარეობით მერვედ წარმატებით გავიდა სატელევიზიო სეზონზე ინგლისური, იტალიური, ფრანგული, ესპანური, გერმანული, ჰინდი/ურდუ, პორტუგალიური და ჩინური ენების შემსწავლელი გადაცემები, რომელთა ავტორი და წამყვანი მასწავლებელი თავად იყო.
დიმიტრი პეტროვი იყო არაერთი რუსი პოლიტიკოსის მთარგმნელი და თარჯიმანი, რომელთა შორისაა მიხაილ გორბაჩოვი, ბორის ნემცოვი, ვლადიმირ პუტინი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 16 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1958 კატეგორია:რუსი ენათმეცნიერები კატეგორია:რუსი პედაგოგები კატეგორია: რუსი ფილოლოგები
ქილითი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორდუბადის რაიონის სოფლები
აჯაფნიაკის რაიონი
აჯაფნიაკის რაიონი (Աջափնյակ) — სომხეთის დედაქალაქის, ერევნის თორმეტიდან ერთ-ერთი რაიონი. იგი მდებარეობს ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. 2011 წლის მონაცემებით აჯაფნიაკის რაიონში ცხოვრობს 108 300 ადამიანი. მდებარეობს მდინარე რაზდანის მარჯვენა ნაპირზე.
რაიონს ესაზღვრება მალათია-სებასტიის, არაბკირისა, კენტრონისა და დავთაშენის რაიონები. ასევე არმავირის, არაგაწოტნისა და კოტაიქის პროვინციები.
ფრიც ტარნო
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 13 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1880 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1951 კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:ნოემბრის რევოლუციის მონაწილენი კატეგორია:რაიხსტაგის დეპუტატები (ვაიმარის რესპუბლიკა)
აჯაფნიაკის რაიონი
რაიონი იყოფა 8 კვარტალად: 	აჯაფნიაკი, ნორაშენი, ნაზარბეკიანი, სილიკიანი, ლუკაშინი, ვაჰაგნი, ანასტასავანი და ჩერიომუშკი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ერევნის რაიონები
იესოს წმინდა გულის საკათედრო ტაძარი
ისტორია
1881 წელს ვრხბოსნას კათოლიკურმა ეპარქიამ არქიეპარქიის სტატუსი მიიღო. მაშინ იქნება მიღებული გადაწყვეტილება აეგოთ ახალი ტაძარი, რომელიც არქიეპარქიის ცენტრალური კათედრის ფუნქციას შეასრულებდა. მშენებლობის ინიციატორი იყო არქიეპისკოპოსი იოსიპ სტადლერი. ტაძრის მშენებლობის პროექტი არქიტექტორმა იოსიპ ვანცაშმა ნეოგოთიკურ და ნეორომანულ სტილში, პარიზის ღვთისმშობლის ტაძრის არქიტექტურის გავლენით შექმნა. საძირკვლის გაჭრა 1884 25 აგვისტოს დაიწყეს, ხოლო მშენებლობა სამი წლის შემდეგ, 1887 წლის 9 ნოემბერს დასრულდა. ტაძარი 1889 წლის 14 სექტემბერს აკურთხეს იესოს წმინდა გულის სახელზე, რომელიც ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი კათოლიკური კონცეფციაა. ტაძრის კურთხევას მატო ვოდოპიჩი, დუბროვნიკის ეპისკოპოსიც ესწრებოდა. ტაძარში 1932 და 1985 – 1989 წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები. სარაევოს ალყის დროს ტაძარი დაზიანდა, ეს დაზიანებები ომის დასრულების შემდეგ აღადგინეს. 1997 წელს ბოსნიასა და ჰერცეგოვინაში ვიზიტის ფარგლებში ტაძარს ეწვია პაპი იოანე პავლე II.
სიმბოლიკა
შენობა ბევრისთვის სარაევოს სიმბოლოა. მთავარი შესასვლელის თავზე არსებული სიმბოლო სარაევოს კანტონის დროშასა და გერბზეა გამოსახული. ტაძარში დაკრძალულები არიან ვრხბოსნას არქიეპისკოპოსები იოსიპ სტადლერი, ივან შარიჩი და მარკო იოზინოვიჩი. იოსიპ სტადლერის კანონიზაციის მოთხოვნა 2002 წლის 20 ნოემბერს წმინდა საყდარში სწორედ ამ საკათედრო ტაძრიდან გაიგზავნა.
სქოლიო
კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინა კატეგორია:ქრისტიანული ტაძრები კატეგორია:გოტიკური არქიტექტურა
მიხეილ ხაჩიძე
მიხეილ ხაჩიძე (დ. 9 დეკემბერი, 1990) — ქართველი ჟურნალისტი, ტელე და რადიო-კორესპონდენტი. ამჟამად არის ტელეკომპანია მაესტროს საინფორმაციო სამსახურის რეპორტიორი. მუშაობს საერთაშორისო თემებსა და კონფლიქტებზე. სხვადასხვა დროს წერდა ქართული გაზეთებისთის, თანამშრომლობდა საინფორმაციო სააგენტოებთან. დღესდღეობით წერს გერმანულენოვანი გამოცემებისთისაც. ასევე დაკავებულია PR საქმიანობით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები კატეგორია:დაბადებული 9 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1990
სტეპან რუდნიცკი
ბიოგრაფია
1899 წლიდან ასწავლიდა ლვოვის გიმნაზიებში, შემდეგ გადავიდა პედაგოგად ლვოვის უნივერსიტეტში, იყო პრივატ-დოცენტი, ხოლო 1908 წლიდან — გეოგრაფიის კათედრის პროფესორი.
სტეპან რუდნიცკი ითვლება უკრაინაში ფიზიკური გეოგრაფიის კვლევის ფუძემდებლად. მას ეკუთვნის სამეცნიერო ნაშრომები გეომორფოლოგიაზე, ისტორიულ სოციალურ-ეკონომიკურ გეოგრაფიაზე, კარტოგრაფიაზე, მხარეთმცოდნეობაზე, ზოგად გეოგრაფიაზე. რუდნიცკის პროგრამულმა ნაშრომებმა „უკრაინის მოკლე გეოგრაფია“ (1910-1914) და „უკრაინა: მიწა და ხალხი“ (1916) თავისებური როლი შეასრულა უკრაინის ეროვნული მოძრაობის განვითარებაში. რუდნიცკი ეკონომიკურ და ტერიტორიულ ინტერესებს უკრაინელების პოლიტიკურ მოთხოვნილებებზე დაყრდნობით განმარტავს და  მათ ცალკე რასის თვისებებს ანიჭებს. მისი კონცეფციიდან გამომდინარე, რუდნიცკი მიდის დასკვნამდე, რომ მხოლოდ ეროვნულ სახელმწიფოებს აქვთ მომავალი. ამრიგად, რუდნიცკის კვლევებში შესამჩნევია მე-20 საუკუნის დასაწყისის გერმანული გეოპოლიტიკური ტენდენციების ძლიერი გავლენა.
რუდნიცკის განსაკუთრებული დამსახურება იმასი მდგომარეობს, რომ მან უკრაინის გეოგრაფიაში საფუძველი დაუდო კარტოგრაფიული მიმართულების განვითარებას. გეოგრაფიული რუკების შემუშავება უკრაინულ ენაზე დაიწყო ლვოვში, შემდგომში განაგრძო ემიგრაციაში ყოფნისას, მოგვიანებით კი — საბჭოთა უკრაინაში. მისი წყალობით უკრაინა პირველად იყო წარმოდგენილი კარტოგრაფიულ შრომებში, როგორც განუყოფელი სივრცითი ერთეული. სტეპან რუდნიცკი თვლიდა, რომ საკუთარი სახელმწიფოს არარსებობა ერს დაუცველს ხდის სოციალურ-ეკონომიკური, ეროვნულ-პოლიტიკური და ინტელექტუალური პრობლემების გადაწყვეტისას. სათანადო დემოკრატიული, ეროვნული სახელმწიფოს გარეშე იქმნება ზოგიერთი ხალხის პოლიტიკური, ეკონომიკური და კულტურული ჩაგვრის  პირობები სხვების მიერ.
1918-1919 წლებში რუდნიცკი გახლდათ დასავლეთ უკრაინის ეროვნული რესპუბლიკის მთავრობის ექსპერტი-მრჩეველი ეკონომიკისა და პოლიტიკური გეოგრაფიის საკითხებში. მოამზადა მოხსენებები გეოპოლიტიკის შესახებ პარიზის სამშვიდობო კონფერენციისთვის.
1919 წელს, პოლონეთის ხელისუფლების ზეწოლის ქვეშ, მეცნიერი ლვოვიდან ვენაში წავიდა ემიგრაციაში, სადაც მუშაობდა ეკონომიკური გეოგრაფიის პროფესორად სავაჭრო აკადემიაში. 1921-1926 წლებში გახლდათ გეოგრაფიის პროფესორი, პრაღაში მ. დრაგომანოვის სახელობის უმაღლესი პედაგოგიური ინსტიტუტის ფილოსოფიური ფაკულტეტის დეკანი.
1926 წელს გადავიდა სსრკ-ში. 1927 წლიდან იყო ხარკოვის გეოდეზიური ინსტიტუტის ტოპოლოგიისა და კარტოგრაფიის განყოფილების გამგე. ორგანიზება გაუწია და ხელმძღვანელობდა უკრაინის გეოგრაფიისა და კარტოგრაფიის კვლევით ინსტიტუტს ხარკოვში. მან გამოაქვეყნა ბუნების ისტორიის ბიულეტენი, ხელმძღვანელობდა არაერთ ექსპედიციას დონბასში, ადგილობრივი ისტორიის კომისიას, ფ.ვოვკას სახელობის ანთროპოლოგიისა და ეთნოგრაფიის მუზეუმს.
დააპატიმრეს 1933 წელს. 1933 წლის 23 სექტემბერს უკრაინის სსრ სახელმწიფო პოლიტიკური სამმართველოს კოლეგიის სასამართლო ტროიკამ  მიუსაჯა 5 წლით გადასახლება  შრომით-გამოსასწორებელ ბანაკში. მან სასჯელი მოიხადა სვირლაგში, თეთრი ზღვის არხის ობიექტზე, სოლოვკზე.
1937 წლის 9 ოქტომბერს ლენინგრადის ოლქის შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატის სპეციალურმა ტროიკამ მეცნიერს გამოუტანა სასიკვდილო განაჩენი. სტეპან რუდნიცკი  დახვრიტეს კარელიის ასსრ-ში (სანდარმოხი) 1937 წლის 3 ნოემბერს.
1965 წელს მოხდა მისი რეაბილიტაცია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1877 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:უკრაინელი გეოგრაფები კატეგორია:უკრაინელი კარტოგრაფები კატეგორია:უკრაინელი ეთნოგრაფები კატეგორია:საბჭოთა რეჟიმის დროს დახვრეტილები
მალხაზ შაშიაშვილი
მალხაზ შაშიაშვილი (დ. 2 თებერვალი, 1952, თელავი) — ქართველი მათემატიკოსი, მეცნიერი და პედაგოგი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1995), პროფესორი (1999).
ბიოგრაფია
1974 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი.
მასალავესი
მასალავესი (Masalavés, Massalavés) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის რიბერა-ალტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 7,5 კმ². მოსახლეობა — 1610 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ვალენსიის ქალაქები
ეშლი ოლსენი
ეშლი ფულერ ოლსენი (Ashley Fuller Olsen; დ. 13 ივნისი, 1986) — ამერიკელი მსახიობი, დიზაინერი, ბიზნესმენი, პროდიუსერი და ავტორი. მან თავისი სამსახიობო კარიერა დაბადებიდან 1 წლის შემდეგ დაიწყო. თავის ტყუპ დასთან მერი-კეიტ ოლსენთან ერთად გადაიღეს ამერიკულ სატელევიზიო სერიალში, „Full House“-ში (1987-1995).
ტყუპებმა ერთად კიდევ რამდენიმე ფილმში მიიღეს მონაწილეობა. მათ შორისაა: „Passport to Paris“ (1999), „Our Lips Are Sealed“ (2000), „Winning London“ (2001), „დასვენების დღეები“ (2001), და სატელევიზიო სერიალი „So Little Time“, რომელშიც მონაწილეობით იგი ნომინირდა ემი ჯილდოზე. დები ერთად გადაიღეს რამდენიმე ვიდეო ფილმში, მათ შორისაა „Getting There“ (2002), „ერთხელ რომში“ (2002), „გამოწვევა“ (2003), „ჩარლის ანგელოზები:სავსე ხახა“ (2003). ბოლო ფილმში სადაც ერთად მიიღეს მონაწილეობა ამერიკული კომედიაა, „ნიუ-იორკის გაელვება“ (2004). ოლსენმა შემდგომ მარტომ განაგრძო თავისი სამსახიობო კარიერა და რამდენიმე ფილმში და სატელევიზიო შოუში მიიღო მონაწილეობა. მისი სამსახიობო კარიერა 2011 წელს ფილმ „საშიშად ლამაზი“-ში მონაწილეობით დასრულდა.
2012 წლის მარტში, ტყუპებმა, მერი-კეიტმა და ეშლი ოლსენმა აღნიშნეს რომ მათ სამსახიობო კარიერის დასრულება და მოდის ინდუსტრიაში შესვლა სურთ. მერი-კეიტმა და ეშლიმ ტანსაცმლის ბრენდი „The Row“ დააფუძნეს და უფრო ხელმისაწვდომი ბრენდის ხაზები „Olsenboye“ და „StyleMint“. ისინი ახლა ამერიკელი დიზაინერების საბჭოს წევრები არიან.
დაბადება და ოჯახი
ეშლი ოლსენი 1986 წლის 13 ივნისს კალიფორნიაში დაიბადა, არის ჯერნიტის „ჯერნი“-ს და დევიდ „დეივ“-ის ქალიშვილი. დედამისი მენეჯერია, ხოლო მამამისი ბანკირი და უძრავი ქონების დეველოპერი. ეშლის უმცროსი და ელისაბედ ოლსენი და ტყუპისცალი მერი-კეიტ ოლსენი ჰყავს, რომელთაც ეშლის მსგავსად სამსახიობო კარიერა აქვთ. მას ასევე ერთი უფროსი ძმა ჰყავს, სახელად-ტრენტი, ხოლო მამამისის მეორე ქორწინებიდან ორი უმცროსი ნახევარძმა ტეილორი და ჯეკი. 1996 წელს, ეშლის მშობლების ურთიერთობა 1996 წელს განქორწინებით დასრულდა. მსახიობი ეთნიკური წარმომავლობით ნორვეგიელი და ინგლისელია, ხოლო დედამისი ფრანგი, გერმანელი და იტალიელია. მან ლოს-ანჯელესში „Campbell Hall“-ის სკოლა დაამთავრა, ხოლო სწავლა ტყუპისცალთან, მერი-კეიტთან ერთად ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში, ხელოვნების სკოლაში გააგრძელა.
პირადი ცხოვრება
2005 წელს ეშლიმ ტაპლოიდური ჟურნალის–„National Enquirer“-სის წინააღმდეგ 40 მილიონ აშშ დოლარიანი სარჩელი შეიტანა სასამართლოში, იმის გამო რომ მსახიობს ნარკოტიკულ სკანდალში მონაწილეობა დააბრალეს, თუმცა მოგვიანებით „National Enquirer“-მა ბოდიში მოუხადა და უთხრა მას რომ ჟურნალი არ ფიქრობს რომ მას ამ ნარკოტიკულ სკანდალთან კავშირი ჰქონდა.
ოლსენს ახლა სასიყვარულო ურთიერთობა არტისტთან, ლუის ეიზნერთან აქვს.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 13 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1986 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
ციხისძირის ეკლესიების კომპლექსი
ციხისძირის ეკლესიების კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ციხისძირის აღმოსავლეთით, იმ მთის ჩრდილო-დასავლეთ ფერდობზე, რომელზედაც ქსნის ციხეა აღმართული. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. კომპლექსში შედის ორი ეკლესია, ორივე ნაგებია რიყის ქვით, აქა-იქ ქვიშაქვის მოზრდილი ლოდები და ბრტყელი აგურიცაა ჩართული.
აღმოსავლეთის ეკლესია დარბაზულია (5,4X4,5 მეტრი). ეკლესია დაზიანებულია - ჩამონგრეულია სახურავის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხე, დეფორმირებულია სარკმელი, ინტერიერში ჩამოცვენილია შელესილობა. ეკლესიას დასავლეთით თაღოვანი შესასველი აქვს. ყოველ კედელში თითო სარკმელია. აღმოსავლეთით ნახევარელიფსური მოყვანილობის აფსიდია, რომელიც იატაკის საერთო დონიდან 0,4 მეტრითაა ამაღლებული. აფსიდის ორივე მხარეს, კედელში ნახევარწრიული კამარებით გადახურული, ძლიერ ვიწრო სადიაკვნე და სამკვეთლოა. მათ დაბალი თაღოვანი შესასვლელები და აღმოსავლეთით თითო სარკმელი აქვთ. დარბაზი, კამარა და კონქი დაბეტონებულია კირხსნარით. სატრიუმფო თაღი ერთსაფეხურიან პილასტრებს ეყრდნობა. ეკლესიას დასით გალავნით შემოზღუდული ეზო (8 X 10 მეტრი) აკრავს.
ამ ეკლესიასაც დასავლეთით გალავნიანი ეზო (7,6X6,8 მეტრი) აკრავს. შესასვლელი გალავნის ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში ყოფილა გაჭრილი. სტილისტური ნიშნებით ორივე ეკლესია გვიანდელი ფეოდალური ხანით თარიღდება, ეკლესიები სომხურია.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მზიანი სანაპირო
thumb|250px|მზიანი სანაპირო მზიანი სანაპირო (Слънчев бряг — სლანჩევ-ბრიაგი) — ზღვისპირა კლიმატური კურორტი ბულგარეთში; გაშენებულია შავი ზღვის სანაპიროზე, ქალაქ ნესებირიდან ჩრდილოეთით. ზაფხული ძალიან თბილია (ივლისის საშუალო ტემპერატურა 23,3 °С), ზამთარი რბილი (იანვრის საშუალო ტემპერატურა 2,4 °С); ნალექები 430 მმ წელიწადში. სამკურნალო საშუალებები: კლიმატოთერაპია, ზღვაში ბანაობა. არის 5 კმ-ზე მეტი სიგრძისა და 300-400 მ სიგანის პლაჟი, რომელიც დაფარულია წვრილი ყვითელი ქვიშით. ყურძნით მკურნალობა. არის სასტუმროები, პანსიონატები, აგარაკები და სხვა. სულ 200-მდე სასტუმროა. მზიანი სანაპირო ქალაქ ნესებირის ნაწილია, რომლის ძველი მონაკვეთი შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში. ძველ ნესებირსა და მზიან სანაპიროს შორის ავტობუსი მოძრაობს. საკურორტო კომპლექსი მზიანი სანაპირო დაჯილდოებულია ცისფერი დროშით. უახლოესი აეროპორტები და რკინიგზის სადგურები განლაგებულია ბურგასსა და ვარნაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბულგარეთის კურორტები
სირაკიუსის უნივერსიტეტი
სირაკიუსის უნივერსიტეტი (Syracuse University) — კერძო კვლევითი უნივერსიტეტი ნიუ-იორკის შტატის ქალაქ სირაკიუსში. უნივერსიტეტის ფესვები უკავშირდება 1831 წელს მეთიდისტური ეკლესიის მიერ დაარსებულ უნივერსიტეტს ნიუ-იორკის შტატის ქალაქ ლიმაში, თუმცა სირაკიუსში უნივერსიტეტის დაარსების თარიღად ითვლება 1870 წელი. 1920 წლიდან უნივერსიტეტი ინარჩუნებს სეკულარულობას,   თუმცა ინარჩუნებს კავშირს გაერთიანებულ მეთოდისტურ ეკლესიასთან.
სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის უნივერსიტეტები
წითელი იხვი
წითელი იხვი (Tadorna ferruginea) — ფრინველი იხვისებრთა ოჯახისა.
მისი სხეულის სიგრძეა 61–70 სმ, მასა 919–1640 გ; მამალი მცირედ აღემატება დედალს. მცირე ზომის სწორი ცხვირით ბატს წააგავს. მამლის საქორწინო აღკაზმულობაში ჭარბობს ჟანგმიწოვან-წითური და წაბლისფერი ტონები; თავი უფრო ღიაა, გვერდებზე მოთეთრო; ყელზე ვიწრო შავი რგოლი აქვს. პირველი რიგის მომქნევი ბუმბული შავია, მეორე რიგისა — მომწვანო ლითონისებრი ბზინვარებით; დიდი მფარავი ბუმბული თეთრია; საჭის ბუმბული, ბოლოს ზედა მხარე, ნისკარტი და ფეხები — შავი. დედლებს თავის წინა მხარე თეთრი აქვთ; მთელი ტანი წაბლისფერია; ყელზე რგოლი არ აქვთ. მოზარდები დედალს ჰგვანან, მაგრამ თავსა და მფარავ ბუმბულზე მორუხო ელფერი დაჰკრავთ.
ბუდობს ჩრდილო-დასავლეთ აფრიკაში, მაროკოდან ტუნისამდე, და ევრაზიაში, ჩრდილოეთ შავიზღვისპირეთიდან და ბალკანეთის ნახევარკუნძულიდან ზეა-ბურეის ვაკეებამდე და ცენტრალური ჩინეთის მთებამდე (ჩრდილოეთით ჩ. გ. 50–54°-მდე, სამხრეთით — ს. გ. 28–30°-მდე). ჩრდილოეთის პოპულაციები გადამფრენებია, იზამთრებენ ნილოსის ხეობაში, ინდოსტანის ნახევარკუნძულზე, შრი-ლანკასა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში. ბინადრობს სტეპებში, უდაბნოებსა და მთებში 5000 მეტრ სიმაღლემდე (ტიბეტში). სახლობს მტკნარ და მარილიან წყალსატევებთან ახლოს, მათ შორის ხელოვნურად შექმნილებთან, ზოგჯერ მათგან რამდენიმე კილომეტრის მოშორებით.
საქართველოში (ჯავახეთში) მობუდარია. ჯანდარის ტბას მიგრაციისას და საზამთროდ 200–300 წითელი იხვი იყენებს. როგორც მოწყვლადი სახეობა, შეტანილია საქართველოს წითელ ნუსხაში.
იკვებება ხმელეთისა და წყლის მცენარეთა ვეგეტატიური ნაწილებითა და თესლებით (სათესი მარცვლების ჩათვლით), მწერებით, კიბოსნაირებით, მოლუსკებით, ჭიებით. დედალი ბუდეს მალავს ქვებს შორის არსებულ ნიშებში, კლდეთა და ფლატეთა ნაპრალებში, სოროებში (ქრცვინის, მელას, მაჩვის), ფუღუროებში ან მიტოვებულ ნაგებობებში. დებს 6–17 (ჩვეულებრივ 8–12) კვერცხს; ინკუბაცია 28—29 დღე გრძელდება. ბარტყებზე ორივე მშობელი ზრუნავს და იცავს მათ ხმელეთისა და ფრთოსანი მტაცებლებისგან. ისინი დაახლოებით 55 დღეში ფრენას იწყებენ. წითელი იხვი ადვილად შინაურდება და ტყვეობაში კარგად მრავლდება.
სქოლიო
კატეგორია:ამლაყი იხვი კატეგორია:საქართველოს წითელ წიგნში შეტანილი ცხოველები
მცხეთის საცხოვრებელი სახლი
ლიტერატურა
კატეგორია: მცხეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
საფო მგელაძე
ბიოგრაფია
საფო მგელაძე დაიბადა 1894 წელს, გურიაში, სოფელ ჯურყვეთში, აზნაურ იოსებ გიგინეიშვილისა და ქრისტინე კანდელაკის ოჯახში. პატარაობიდანვე გამოირჩეოდა სწავლისადმი დიდი ინტერესით. ხუთი წლისას ასწავლეს წერა-კითხვა. ექვსი წლისა მიიყვანეს სოფლის სკოლაში. რვა წლისამ დაწერა პირველი ლექსი. 1908 წელს გამოაქვეყნა ლექსი „საქართველო“ ჟურნალ „საქართველოში“, ხოლო ორი ლექსი აკაკის იუბილის გამო ჟურნალ „ფასკუნჯში“. ორივე ჟურნალს რედაქტორობდა ვალერიან გუნია.
საფო ცოლად მიათხოვეს საკმაოდ უფროსი ასაკის კაცს, ვლადიმერ მგელაძეს. ქორწინება ხანმოკლე გამოდგა. ოჯახური ცხოვრება მთავარი დაბრკოლება შეიქნა საფოს სამწერლო და საზოგადოებრივი საქმიანობისათვის. საფოს 2 შვილი ჰყავდა (მისი ერთი შვილი - შუშანა მგელაძე - საბავშვო პოეტი იყო). მისი ლექსები იბეჭდებოდა გაზეთ „სამშობლოში“, ჟურნალ „ხმა ქართველი ქალისაში“, „თეატრსა და ცხოვრებაში“, 1920-იან წლებში კი „ტრიბუნასა“ და „მშრომელ ქალში“
1922 წელს ოჯახი თბილისში გადასახლდა. საფოს წიგნები ამ დროს უკვე ცნობილი იყო და ის მწერალთა კავშირის წევრიც იყო. იყო ქალთა ჟურნალ „ჩვენი გზის“ თანამშრომელი. 1927 წელს გამოსცა პოემა „ბახმარო“. 1928 წელს გამოსცა რომანი „ლიანა ლორდია“.„ლიანა ლორდია“ იმ დროის ახალგაზრდების საყვარელ წიგნად იქცა. ამ რომანმა მწერალ ქალს „სიყვარულის წიგნის ოსტატის“ და „ლამაზი სიყვარულის ლამაზი მხატვრის“ სახელი დაუმკვიდრა. 1931 წელს გამოვიდა მისი ლექსების კრებული „პრელუდია“, 1935 წელს გამოსცა რომანები „ქარიშხლის ფრთებზე“ და „გზადაგზა“, 1940 წელს „თხზულებანი“, 1968 წელს კი „რჩეული“, რომელშიაც შევიდა მწერლის რომანები და მოთხრობები. .
თბილისში საფო მგელაძის სახლი მთაწმინდის ძირში ქართველი ხელოვანების თავშეყრის ადგილი იყო. აქ სტუმრობდა საფოს მეგობრები: ლადო ასათიანი, მარიჯანი, გალაკტიონ ტაბიძე, ტერენტი გრანელი, ალიო მირცხულავა, ტიციანი და სხვები. საფო მგელაძე განსაკუთრებით მეგობრობდა კატო მიქელაძესთან.
საფოს პოეზია გამოირჩევა ფერთა სიუხვითა და თემატური მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. ბევრი ლექსი სატრფიალო ლირიკის ჟანრს განეკუთვნება. მათ შორის განსაკუთრებით აღსანიშნავია: „იებს ამბორიც გამოჰყვა თანა“, „მე მაშინ მოვალ“, „წარწერა ჭადრაკზე”, „მოკვდი და ისევ შემიყვარდები” და სხვა. მოქალაქეობრივი გულისტკივილი ისმის საფო მგელაძის ლექსებში: „დამოუკიდებელი საქართველო”, „აჭარა”, „ბაგრატის ტაძრის ნანგრევები”, „ჩემი ერი”, „თუში” და მრავალი სხვა.
საფო განსაკუთრებით პოპულარული იყო ქალებს შორის. მისი ნაწარმოებების გმირები არიან ქალები, რომლებიც თვითონ იბრძვიან საკუთარი ცხოვრების შესაქმნელად. თანამედროვენი მას ქართველ ჟორჟ სანდს უწოდებდნენ.
გურიაში ყოფნის დროს საფო ცხენიდან ჩამოვარდა და თირკმელი დაუზიანდა. საფოს ოპერაციას გადაჰყვა 42 წლის ასაკში. დაკრძალულია ვაკის სასაფლაოზე.
აბაზა სიავუშ-ფაშა I
აბაზა სიავუშ-ფაშა I (Abaza Siyavuş Paşa; დ. ?, აფხაზეთი — გ. 25 აპრილი 1656, სტამბოლი) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. დიდი ვეზირი 1651 და 1656 წლებში, მეჰმედ IV-ის მმართველობის პერიოდში. 1639-1643 წლებში ეკავა კაპუდან-ფაშას თანამდებობაც.
ბიოგრაფია
სიავუშ-ფაშას დაბადების თარიღი უცნობია. იგი დაიბადა აფხაზეთის ტერიტორიაზე. როგორც მონა ჩაიყვანეს სტამბოლში ასევე აფხაზური წარმოშობის მქონე აბაზა მეჰმედ-ფაშასთან და გახდა მისი მსახური. 1634 წელს მეჰმედ-ფაშა სიკვდილით დასაჯეს. ბატონის სიკვდილის შემდეგ სიავუში სულთნის სასახლეში მსახურობდა. 1638 წელს დანიშნეს ვეზირად, ხოლო 1639 გახდა ოსმალეთის ფლოტის მეთაური, ანუ კაპუდან-ფაშა. 1642 წელს ფაშას დაავალეს აზოვის კაზაკებისგან გათავისუფლება, თუმცა მან ეს ვერ მოახერხა. სულთანმა სიავუში თანამდებობიდან მოხსნა. 1643 წელს დანიშნეს ერზურუმის მმართველად, 1646 წელს ანატოლია ჩააბარეს, 1647 წელს — დიარბაქირი, ხოლო 1648 წელს იბრაჰიმ I-მა დანიშნა ბუდის მმართველად. შემდგომში იყო სილისტრის (თანამედროვე ბულგარეთი) მმართველიც.
1651 წელს, დედაქალაქში ვაჭრების ამბოხების შემდეგ, დიდი ვეზირის პოსტიდან გაათავისუფლეს მელექ აჰმედ-ფაშა და მის მაგივრად აბაზა სიავუში დანიშნეს. თუმცა აჯანყების ჩახშობა მანაც ვერ მოახერხა და ერთი თვის შემდეგ, 27 სექტემბერს კვლავ გაათავისუფლეს. იგი საპყრობილეში ჩააგდეს. ფაშა სიკვდილით უნდა დასჯილიყო, თუმცა მისი გადარჩენა ქიოსემ სულთანმა მოახერხა. სულთანმა მეჰმედ IV-მ აპატია სიავუშს დანაშაული, თუმცა მას მთელი ქონება ჩამოერთვა და სახელმწიფო ხაზინას გადაეცა, თავად ფაშა კი მალკარაში გადაასახლეს. 1651 წლის სექტემბერში სიავუშ-ფაშა კვლავ დაუბრუნდა სახელმწიფო საქმეებს, მას შემდეგ რაც სულთანმა იგი ბოსნიის გამგებლად დანიშნა.
1656 წელს ზურნაზენ მუსტაფა-ფაშას ნაცვლად აბაზა სიავუშ-ფაშა კვლავ დაინიშნა დიდ ვეზირად, თუმცა მისი მეორე მმართველობაც არ გაგრძელებულა დიდხანს. 50 დღის შემდეგ, 25 აპრილს ფაშა გარდაიცვალა. იგი სავარაუდოდ, 45 წლის იყო. სიავუში დაკრძალეს სტამბოლში, ათიქ ალი-ფაშას სახელობის მეჩეთის სასაფლაოზე.
ქოთამი
ქოთამი (Kotam) — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ორდუბადის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —  	394 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორდუბადის რაიონის სოფლები