cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ახმეტის ღვთაების ეკლესია
შენობის გეგმის სწორკუთხედში სამი ნავია მოქცეული. აქ ეკლესიის ძირითად სივრცეს მხოლოდ მთავარი და ჩრდილოეთის ნავი ქმნის. სამხრეთის ნავი მთავარი ნავისგან კედლითაა გამიჯნული და მას ერთი ვიწრო შესასვლელით უკავშირდება. ეკლესიას დასავლეთიდან, მთელ სიგრძეზე მინაშენი ეკვრის, რომელიც მხოლოდ მთავარ და სამხრეთ ნავებთანაა დაკავშირებული. შენობა ნაგებია რიყის ქვით. გარეთა კუთხეები, თაღები, პილასტრები, შესასვლელთა წირთხლები, სარკმელთა მოჩარჩოება და ლავგარდანი, კარგად გათლილი შირიმის ქვითაა ნაწყობი. ეკლესია ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია მთავარი ნავის კამარა, კონქის თაღი და გრძივი კედლების ზედა ნაწილები, დანგრეულია სამხრეთ ნავის კამარისა და სამხრეთ კედლის მნიშვნელოვანი ნაწილი, ჩამოშლილია დასავლეთ მინაშენის კამარის სამხრეთ კიდელი, ფასადების მნიშვნელოვან ნაწილს საპირე წყობა შემოცლილი აქვს.
მთავარი ნავი
მთავარი ნავი გვერდის ნავებზე ორჯერ უფრო ფართოა და მაღალი. მას აღმოსავლეთით არასრული ნახევარწრის ფორმის აფსიდი აქვს. აფსიდის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია. აფსიდი დასრულებული იყო წესიერი ფორმის კონქით (შემორჩენილია ნაწილი), რომლის თაღს ზემოთ, კამარამდე, შვეული შუბლი ადიოდა. კედლები დანაწევრებულია ყრუ თაღებით. გრძივ კედლებზე სამ-სამი ორსაფეხურიანი თაღია, დასავლეთ კედელზე - ერთსაფეხურიანი ორი თაღი. ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ თაღში ყოფილა სამკვეთლოში გასასვლელი სწორკუთხა კარი, რომელიც მოგვიანებით ამოუშენებიათ და გადაუკეთებიათ ნიშად. ორ მომდევნო თაღში ჩრდილოეთ ნავთან დამაკავშირებელი თითო ფართო და დაბალი თაღია. დასავლეთ კედლის თაღებიდან, ჩრდილოეთით მდებარე თაღში გაჭრილია დასავლეთ მინაშენთან დამაკავშირებელი, შიგნიდან თაღოვანი და გარედან სწორკხუთხა კარი. მსგავსი კარია სამხრეთ კედლის შუა თაღში, რომელიც სამხრეთ ნავში გადის. ნავის კედლებისა და აფსიდის მნიშვნელოვან ნაწილზე შემორჩენილია ნალესობა.
ჩრდილოეთის ნავი
ჩრდილოეთ ნავის აღმოსავლეთ ნაწილში სამკვეთლოს სახით გამოყოფილია საკმაოდ გრძელი სწორკუთხა სათავსი. მის აღმოსავლეთ კედელში ვიწრო სარკმელია, რომელსაც წირთხლების უმეტესი ნაწილი და გადახურვა მონგრეული აქვს. სარკმლის ქვემოთ შემორჩენილია კედელზე მიშენებული ტრაპეზის ნაშთი. სამკვეთლო ჩრდილოეთ ნავს უკავშირდება დასავლეთ კედელში გაჭრილი კარით, რომელიც სამკვეთლოს მხრიდან თაღოვანია, ხოლო ნავის მხრიდან გადახურულია უსწორო ფორმის ქვის ძელით. ჩრდილოეთ ნავის დანარჩენი ნაწილი ერთიანი კორიდორია - სარკმლების გარეშე, გადახურულია ნახევარწრიული კამარით.
სამხრეთის ნავი
სამხრეთ ნავის ორივე ბოლოში განივი თაღით გამოყოფილია გუმბათოვანი კამარით გადახურული თითო, გეგმით კვადრატული სივრცე. გუმბათქვეშა კვადრატიდან გუმბათის წრიულ საფუძველზე გადასვლა განხორციელებულია კუთხეებში ირიბად დაწყობილი და ერთმანეთის მიმართ გადმოშვერილი სამ-სამი თხელი ქვით. აღმოსავლეთ კვადრატის კამარა გლუვია, ხოლო დასავლეთ კვადრატის კამარაში შირიმის წყობით ტოლმკლავა, რელიეფური ჯვარია გამოსახული. აღმოსავლეთ კვადრატის აღმოსავლეთ კედელში შემორჩენილია შირიმით მოპირკეთებული ვიწრო სარკმლის ძირი. დასავლეთ კვადრატიდან დასავლეთით თაღოვანი კარია. კარის თაღი შირიმითაა ნაწყობი და დაყრდნობილია იმპოსტებზე, რომელთა პროფილს თარო და დახრილი სიბრტყე შეადგენს. ნავის შუა ნაწილი ნახევარწრიული ფორმის კამარით იყო გადახურული (შემორჩენილია ჩრდილოეთ ქუსლის ნაწილი). კამარა ეყრდნობოდა შირიმის კვადრებით ნაწყობ ერთ საბჯენ თაღს. ნავის სამხრეთ კედელში მოწყობილი იყო რვაწახნაგოვან ბოძზე დაყრდნობილი ორმალიანი თაღოვანი შესასვლელი.
ბაზილიკის დასავლეთ მინაშენი გეგმით სწორკუთხაა, აქვს ორი თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთით და ჩრდილოეთით. მოგვიანებით ორივე შესასვლელი ამოუშენებიათ და მათ ნაცვლად თითო პატარა სარკმელი მოუწყვიათ. მინაშენი ცილინდრული კამარითაა გადახურული - ორ საბჯენ თაღზე. კამარის აღმოსავლეთის ქუსლი დაყრდნობილია ბაზილიკის დასავლეთ კედელზე მიშენებულ ხუთ პილასტრზე და მათზე გადაყვანილ ნახევარწრიულ თაღებზე. თაღების ნაწილი შირიმის ფილებითაა ნაწყობი, ნაწილი - რიყის ქვით. თაღების ქუსლებთან გამოყოფილია მარტივი პროფილის (თარო და დახრილი სიბრტყე) შირიმის იმპოსტები.
ფასადები
ეკლესიის ფასადები მნიშვნელოვანი დანაკარგებითაა შემორჩენილი. კედლები მოზრდილი ზომის რიყის ქვის სწორი რიგებითაა ნაწყობი. ხოლო კუთხეები - შირიმის თლილი კვადრებით. აღმოსავლეთ ფასადზე შუა ნავის სარკმელი მორთულია შემაღლებული რელიეფური თაღით. რომლის ბოლოებში ჰორიზონტალური გადანაკეცებია. ეკლესიის გვერდის ნავების კედლებს აქა-იქ შირიმის მთლიანი ქვისგან გამოკვეთილი სამსაფეხურიანი ლავგარდნის ნაწილი შემორჩათ. განსხვავებული ფორმისაა შუა ნავის დასავლეთ ფრონტონზე და დასავლეთ მინაშენის დასავლეთ კედელზე შემორჩენილი ლავგარდნის ნაწილები. აქ ლავგარდანი ერთსაფეხურიანია და კბილანებითაა დამუშავებული.
დარბაზული ეკლესია
ბაზილიკის აღმოსავლეთით ათიოდე მეტრზე, დგას მთლიანად რიყის ქვით ნაგები პატარა (6,7 X 4,3 მ) დარბაზული ეკლესია, რომელიც ბაზილიკის წრიული მოხაზულობის გალავანშია ჩართული ისე, რომ მისი აღმოსავლეთ ნახევარი გალავნის გარეთაა მოქცეული. ერთადერთი შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან ჰქონია (შემორჩენილია სამხრეთ წირთხლის მცირე ნაწილი). აღმოსავლეთით ნახევაწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე სარკმლის ქვედა ნახევარია შემორჩენილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო ვიწრო და მაღალი სწორკხუთხა ნიშია. დარბაზის გრძივი კედლების შუაში თითო მძლავრი პილასტრია, რომლებზეც დაყრდნობილი იყო კამარის საბჯენი თაღი. ეკლესიის დასავლეთ და სამხრეთ კედლების ზედა ნაწილები მონგრეულია, რის გამოც მათში სარკმლების კვალი არ ჩანს. ბაზილიკის ირგვლივ აქა-იქ ნაგებობათა კვალი შეიმჩნევა.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები კახეთის მხარეში კატეგორია:დანგრეული ტაძრები
სალვადორ ედუარდ ლურია
სალვადორ ედუარდ ლურია (Salvador Edward Luria; დ. 13 აგვისტო, 1912, ტურინი, იტალია — გ. 6 თებერვალი, 1991) — ამერიკელი მიკრობიოლოგი, აშშ-ის მეცნიერების ეროვნული აკადემიის წევრი (1959), მიკროორგანიზმების გენეტიკის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. ჰქონდა ნაშრომები ვირუსოლოგიის დარგში. აღწერა ბაქტერიოფაგების აგებულება. ბაქტერიებისა და ვირუსების გენეტიკაში ნაშრომებისათვის 1969 წელს, ალფრედ ჰერშისთან და მაქს დელბრუკთან ერთად მიენიჭა ნობელის პრემია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 13 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1912 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1991 კატეგორია:ამერიკელი მიკრობიოლოგები კატეგორია:იტალიელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
Camponotus dromedarius pulcher
Camponotus dromedarius pulcher — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ფერდინანდ მარი ლესეფსი
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრანგი დიპლომატები კატეგორია:დაბადებული 19 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1805 კატეგორია:გარდაცვლილი 7 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1894 კატეგორია:ფრანგი იურისტები კატეგორია:სუეცის არხი კატეგორია:პანამის არხი
საკაბა
საკაბა (Sacaba) — ქალაქი ბოლივიაში. ჩაპარეს პროვინციის დედაქალაქი, მდებარეობს კოჩაბამბიდან აღმოსავლეთით 13 კილომეტრზე. ქალაქის ცენტრალურ ნაწილში აღმართულია პოსტ-კოლონიური ეპოქის შენობები.
2001 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობს 92581 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივიის ქალაქები
Camponotus dromedarius
Camponotus dromedarius — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
აპოლინარიო მაბინი
მინი|აპოლინარიო მაბინი აპოლინარიო მაბინი (დ. 22 ივლისი, 1864 — გ. 13 მაისი, 1903) — ფილიპინების ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის მოღვაწე. ფარული პატრიოტული ორგანიზაციის, ფილიპინების ლიგის (1892-1893) ერთ-ერთი დამფუძნებელი და ლიდერი. 1898 წლიდან აქტიურად მონაწილეობდა რევოლუციურ ბრძოლაში და ფილიპინების რესპუბლიკის მთავრობის ჩამოყალიბებაში. იყო წვრილი ბურჟუაზიის იდეოლოგი, რევოლუციურ-დემოკრატიული ხალხოსნური ფრთის ლიდერი რესპუბლიკურ ბანაკში. 1899 წლის 2 იანვრიდან იყო პრემიერი და საგარეო საქმეთა მინისტრი. ამერიკა-ფილიპინების ომის (1899-1901) დროს მოითხოვდა ამერიკელი დამპყრობლების წინააღმდეგ ბრძოლის გაგრძელებას, მაგრამ ბურჟუაზიულ-მემამულურ დაჯგუფებამ, რომელიც აშშ-თან კომპრომისის მომხრე იყო აიძულა მაბინი 1899 წლის 7 მაისს გადამდგარიყო. 1899 წლის დეკემბერში ამერიკელებმა დაატყვევეს. 1900 წლის სექტემბერში გაათავისუფლეს. 1901 წლის იანვარში პატრიოტული სტატიების პუბლიკაციისთვის გადაასახლეს კუნძულ გუამზე. სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე, 1903 წლის თებერვალში, აღიარა აშშ-ის ხელისუფლება ფილიპინებზე და სამშობლოში დააბრუნეს. გადასახლებაში დაწერა ფილიპინების რევოლუციური ისტორია, რომელშიც იცავდა თავის პოლიტიკურ პოზიციას და გმობდა კაპიტულანტებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფილიპინელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 22 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი   13 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1903
პავლე კუბლაშვილი
პავლე (პალიკო) კუბლაშვილი (დ. 31 იანვარი, 1976, ტყიბული) — ქართველი თანამდებობის პირი, იურისტი, პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის სამი მოწვევის (2005, 2008, 2012) წევრი.
ბიოგრაფია
2015 წლის 25 მაისს პალიკო კუბლაშვილმა გოგა ხაჩიძესთან, ზურაბ ჯაფარიძესთან და გოგი მელაძესთან ერთად ერთად ნაციონალური მოძრაობის რიგები დატოვა და „ახალი პოლიტიკური ცენტრი - გირჩი“ დააფუძნა. 2016 წლის 28 ნოემბერს კუბლაშვილმა პარტია და პოლიტიკა დატოვა.
Camponotus dromas
Camponotus dromas — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
Camponotus dracocephalus
Camponotus dracocephalus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ახმეტის ღვთისმშობლის ეკლესია
ახმეტის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, ქალაქ ახმეტაში. დგას საბეროს უბნის თავზე, ტყიან ბორცვზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (6,8 X 4,9 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით, რიყის ქვითა და კირის დუღაბით. წყობა ირეგულარულია. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: სახურავზე აყრილია კრამიტის საფარი და ზედ მცენარეულობაა ამოსული, ჩამონგრეულია აფსიდის თაღისა და კამარის მნიშვნელოვანი ნაწილი.
შესასვლელი დასავლეთ კედლის სამხრეთ ნაწილშია. კარი თარაზულადაა გადახურული. აღმოსავლეთით მოკლე მხრებით გამოყოფილი ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე, მცირე ზომის სწორკუთხა სარკმელია, რომელიც ინტერიერის განათების ერთადერთი წყაროა. სარკმლის ორივე მხარეს მცირე ზომის თითო სწორკუთხა ნიშია. აფსიდი გადახურულია კონქით, დარბაზი - ცილინდრული კამარით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
მერი ენინგი
მერი ენინგი (დ. 21 მაისი, 1799 ― დ. 9 მარტი, 1847) ― ინგლისელი ნამარხი ნაშთების კოლექციონერი, დილერი და პალეონტოლოგი, რომელიც მსოლფიოში ცნობილია სამხრეთ-დასავლეთ ინგლისში, დორსეტში, ინგლისის არხის კლდეებში იურული პერიოდის საზღვაო ნამარხი ნაშთების კვლევით. ენინგმა დიდი წვლილი შეიტანა პრეისტორიული ცხოვრებისა და დედამიწის ისტორიის შესახებ სამეცნიერო აზროვნების ცვლილებაში.
მთელი ცხოვრების მანძილზე ენინგს ფინანსურად უჭირდა. სქესის გამო, ენინგს ლონდონის გეოლოგიურ საზოგადოებაში გაწევრიანება არ შეეძლო და მისი სამეცნიერო წვლილიც სათანადოდ არ ყოფილა აღიარებული. გარდა ამისა, მისმა მეგობარმა, გეოლოგმა ჰენრი დე ლა ბეშმა, რომელმაც Duria Antiquior, პრეისტორიული ცხოვრების პირველი ფართო მხატვრული რეპრეზენტაცია დაასურათა, მეტწილად ენინგის მიერ მოპოვებულ ნამარხ ნაშთებზე იყო დაფუძნებული. ენინგი ბრიტანეთის, ევროპისა და ამერიკის გეოლოგიურ წრეებში ცნობილი გახდა და ანატომიისა და ნამარხი ნაშთების შეგროვებასთან დაკავშირებით ხშირად მიმართავდნენ საკონსულტაციოდ. მის სიცოცხლეში მხოლოდ ერთი სამეცნიერო ნაშრომი გამოქვეყნდა ბუნების ისტორიის ჟურნალში (Magazine of Natural History) 1839 წელს.
1847 წელს ენინგის გარდაცვალების შემდეგ მისი უჩვეულო ცხოვრებისადმი ინტერესი გაიზარდა. ენინგის ცხოვრების შესახებ ანონიმური სტატია 1865 წლის თებერვალში ჩარლზ დიკენსის ლიტერატურულ ჟურნალში All the Year Round გამოქვეყნდა. „მერი ენინგი, ნამარხი ნაშთების მაძიებელი“ დიდი ხნის მანძილზე დიკენსს მიეწერებოდა, მაგრამ 2014 წელს პალეონტოლოგიის ისტორიკოსებმა, მაიკლ ე. ტეილორმა და ჰიუ ს. ტორენსმა მის ავტორად ჰენრი სტიუარტ ფაგანი დაასახელეს და აღნიშნეს, რომ ფაგანის ნაშრომი „არც ორიგინალური და არც სანდოა“ და „ენინგის ლიტერატურის შესახებ ისეთ შეცდომებს შეიცავს, რომლებიც დღემდე პრობლემატურია“. ფაგანმა მისი ნაშრომის დიდი ნაწილი ენინგის ცხოვრებისა და ნაშრომების შესახებ დაწერილი უფრო ადრეული წყაროდან აიღო, რომელიც დორსეტის მკვიდრს, ჰენრი როულენდ ბრაუნს ეკუთვნოდა.
ბავშვობის წლები
მერი ენინგი 1799 წლის 21 მაისს დორსეტში, ლაიმ-რიჯისში დაიბადა. მამამისი, რიჩარდ ენინგი (დაახლოებით 1766-1810) დურგალი იყო, რომელიც შემოსავალს მახლობლად მდებარე კლდეების ნამარხი ნაშთების მოძიებაში იყენებდა და ტურისტებზე ყიდდა. დედამიის, მერი მური (დაახლოებით 1764-1842) ცნობილი იყო როგორც მოლი. ენინგის მშობლები 1793 წლის 8 აგვისტოს დაქორწინდნენ ბლენდფორდ-ფორუმში და ლაიმში გადავიდნენ საცხოვრებლად. შელი ენინგი წერს, რომ ენინგის ოჯახი ზღვის მახლობლად ცხოვრობდა და შტორმის შემდეგ ენინგის სახლი ხშირად იტბორებოდა.
მოლისა და რიჩარდს ათი შვილი ჰყავდა. პირველი შვილი, რომელსაც ასევე მერი ერქვა, 1794 წელს დაიბადა. მეორე შვილიც გოგო შეეძინათ, რომელიც მალე გარდაიცვალა. იოზეფი 1796 წელს დაიბადა, კიდევ ერთი ვაჟი კი 1798 წელს, რომელიც ჩვილობისას გარდაიცვალა. დეკემბერში მათი უფროსი შვილი (პირველი მერი) ოთხი წლის ასაკში გარდაიცვალა, როდესაც ტანსაცმელს ცეცხლი წაეკიდა. 1798 წლის 27 დეკემბერს Bath Chronicle-ში გამოქვეყნდა სტატია ამ ინციდენტის შესახებ: „ბატონ რ. ენინგის, ლაიმელი დურგლის 4 წლის შვილი, რომელიც დედამ ხუთი წუთით მარტო დატოვა... ოთახში, სადაც ნახერხი ინახებოდა ... გოგონას ტანსაცმელს ცეცხლი წაეკიდა და გოგონა დამწვრობისგან გარდაიცვალა“.
ენინგი ხუთი თვის შემდეგ დაიბადა და სახელი გარდაცვლილი დის საპატივცემულოდ დაარქვეს. ენინგების ოჯახის დანარჩენი შვილებიდანაც 2 წელზე დიდხანს არცერთს უცოცხლია. მხოლოდ მერი ენინგმა და იოზეფმა მიაღწიეს მოზარდობის ასაკს. ენინგების ოჯახში ბავშვთა სიკვდილიანობის მაღალი დონე უჩველო არ ყოფილა. XIX საუკუნის გაერთიანებულ სამეფოში დაბადებულ ბავშვების თითქმის ნახევარი 5 წლამდე იღუპებოდა. XIX საუკუნეში ლაიმ-რიჯისში წითელასაგან ჩვილების გარდაცვალების შემთხვევები ხშირი იყო.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1799კატეგორია:გარდაცვლილი 1847კატეგორია:დაბადებული 21 მაისიკატეგორია:გარდაცვლილი 9 მარტიკატეგორია:ინგლისელი პალეონტოლოგებიკატეგორია:ქალი პალეონტოლოგებიკატეგორია:ინგლისელი ქალი გეოლოგები
პაატა ლეჟავა
პაატა ლეჟავა (დ. 15 ოქტომბერი, 1972, თბილისი) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის სამგზის (2004, 2008, 2012) წევრი.
ბიოგრაფია
1994 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი სპეციალობით სამართალმცოდნეობა. 1996-2001 წლებში მუშაობდა საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოში. 2001-2003 წლებში მუშაობდა „საქართველოს ნავთობის საერთაშორისო კორპორაციაში.“ 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები “. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ვანის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1972 კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები პაატა
Camponotus dromas santschi
Camponotus dromas santschi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
პავლე ციციანოვი
პავლე დიმიტრის ძე ციციანოვი (ციციშვილი, Павел Дмитриевич Цицианов; დ. 19 სექტემბერი, მოსკოვი — გ. 20 თებერვალი, ბაქო) — რუსეთის იმპერიის წარმოშობით ქართველი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, ინფანტერიის გენერალი (1804), ასტრახანის სამხედრო გუბერნატორი და საქართველოს მთავარსარდალი (1802-1806).
პავლე ციციანოვის ინიციატივით შეიქმნა დებულება სათავადაზნაურო საგუბერნიო კრების შესახებ, რომელიც ითვალისწინებდა სამ წელიწადში ერთხელ გუბერნიისა და მაზრების თავადაზნაურთა წინამძღოლების არჩევას. მანვე გააუქმა მოურავობის ინსტიტუტი. ციციანოვმა საფუძველი ჩაუყარა მოსახლეობისგან დაცლილ ადგილებზე იმპერიისთვის კეთილსაიმედო ელემენტების ჩასახლებას. საქართველოში მან არაერთი სიახლის დანერგვა სცადა: სელის, მატყლისა და ტყავის გადამამუშავებელი საწარმოების დაარსება, თეატრის გახსნა. აღწერა თბილისის მოსახლეობა და გახსნა კეთილშობილთა სასწავლებელი, რომლის მთავარ მიზანს მომავალი თაობისთვის რუსული ენის სწავლება წარმოადგენდა.
წარმომავლობა
პავლე ციციანოვის პაპა — პაპუნა (პავლე) ციციშვილი იმ ემიგრანტთაგანი იყო, რომელიც ვახტანგ VI-სთან ერთად რუსეთში გადასახლდა. მამა — დიმიტრი პავლეს ძე ციციშვილი, დედა — ელისაბედ ბაგრატიონ-დავითაშვილი.
სამხედრო სამსახური
1761 წლიდან მსახურობდა პრეობრაჟენსკის პოლკის ლეიბ-გვარდიაში პრაპორშჩიკად, 1777 წლიდან პრეობრაჟენსკი პოლკის ეგერთა რაზმის მეთაურია. 1778 წლის 7 იანვრიდან პოდპოლკოვნიკის ჩინით გადაყვანილ იქნა ტობოლსკის ქვეით პოლკში.
1786 წლის 12 თებერვალს მიიღო პოლკოვნიკის ჩინი და დაინიშნა სანქტ-პეტერბურგის გრენადიორთა პოლკის მეთაურად. მონაწილეობდა 1787-1792 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში. 1788 წლის 2 ივლისს თავის პოლკთან ერთად შეუერთდა რუსეთის დანარჩენ არმიას ხოტინის ციხის ასაღებად. 1789 წლის 7 სექტემბერს ციციანოვმა მონაწილეობა მიიღო, სალჩის მდინარესთან ბრძოლებში. იმავე წელს იღებს მონაწილეობას ბენდერის აღებაში, რომლის შემდეგადაც გიორგი პოტიომკინის ბრძანებით მისი რაზმი შეუერთეს ახლად ფორმირებულ სამხედრო ნაწილებს.
1790 წლის 5 თებერვლიდან ინიშნება ბრიგადირად. ფსკოვში ჩასულმა ჩამოაყალიბა ახალი „სანქტ-პეტერბურგის გრენადიორთა პოლკი“. 1793 წლის 2 სექტემბერს მიენიჭა გენერალ-მაიორის ჩინი.
1794 წლის აპრილში მონაწილეობდა ვარშავაში ვილნოს აჯანყების ჩახშობაში, სადაც გამოჩენილი მამაცობისათვის დაჯილდოვებული იყო წმინდა ვლადიმერის მე-3 ხარისხის ორდენით. 8 ივლისს გენერალ-მაიორ ბოგდან კნორინგთან ერთად მონაწილეობდა ქალაქ რეტრანშემენტის აღებისას, ხოლო 31 ივლისის საერთო შეტევაში. აგვისტოს თვეში რეპნინის ბრაძნებით ციციანოვს დაევალა პოლონელი პოლკოვნიკის სტეფანე გრაბოვსკიზე დადევნება და შეპყრობა, რომელსაც წარმატებით გაართვა თავი. 20 აგვისტოს ლიუბანიუსთან შეტაკებების დროს დაამარცხა პოლონელთა რაზმი. 1794 წლის 15 სექტემბერს დააჯილდოვეს წმინდა გიორგის მე-3 ხარისხის ორდენით. ეკატერინე II-მ დააჯილდოვა ოქროს ხმლით „სიმამაცისათვის“. კოსტიუშკოს აჯანყების ჩახშობის დროს ციციანოვმა თავი წარმოააჩინა როგორც გამოცდილმა მეომარმა და მეთაურმა.
მოღვაწეობა კავკასიაში
ალექსანდრე I-ის ტახტზე ასვლისთანავე ციციანოვი აგრძელებს სამხედრო კარიერას. 1801 წლის 15 სექტემბერს მიენიჭა გენერალ-ლეიტენანტის ჩინი. 1802 წლის 8 სექტემბერს კავკასიაში დაინიშნა, კავკასიის სასაზღვრო ხაზის ინსპექტორად, ასტრახანის გენერალ-გუბერნატორად და საქართველოს გუბერნიის მთავარსარდლად. 4 დეკემბერს ჩავიდა გიორგიევსკში, სადაც 26 დეკემბერს ხელი მოეწერა ტარკის სამაშხლოსთან, ავარიის სახანოსთან, დერბენტის სახანოსთან, ტალიშის სახანოსთან, თაბასარანის სამაისუმოსთანდა ყაიტაღის უმციის მმართველებთან. 1803 წლის 1 თებერვალს თბილისში ჩასულმა მოდებული შავი ჭირის წინააღმდეგ ზომები მიიღო და რუსეთში გაასახლა ქართლ-კახეთის სამეფო ოჯახის წევრები.
ჭარ-ბელაქანზე გალაშქრება
იქიდან გამომდინარე რომ ქართლ-კახეთი რუსეთს ექვემდებარეობოდა მისთვის ერთ-ერთ საშიშროებას წარმოადგენდა საინგილოს ტერიტორიაზე ბელაქანში გამაგრებული ლეკები რომლებიც დროდადრო აწიოკებდნენ კახეთის მოსახლეობას. ხოლო მას შემდეგ რაც უფლისწული ალექსანდრეც მათ შეუერთდა და იწევდა თბილისზე გასალაშქრად გადაწყდა რომ ბელაქანი გაენთავისუფლებინათ ლეკებისაგან და დაებრუნათ კახეთის იურისდიქციაში. 4500 ქართველ მოხალისეთა რაზმი რომელიც რუსეთის არმიას შეუერთდა, ციციანოვის მეთაურობით ალაზანს 1803 წლის 4 მარტს მიადგა, თუმცა მოწინააღმდეგის ცეცხლის გამო ვერ შესძლო მდინარეზე გადასვლა ხოლო 6 მარტს ალაზანი ანაგასთან გადაკვეთა. 1803 წლის 9 მარტს ბელაქანი იქნა აღებული ვასილი გულიაკოვის მეთაურობით, ხოლო ქალაქი ჯარი უბრძოლველად იქნა აღებული. 1803 წლის 12 აპრილს ჯარო-ბელაქნის მხარე რუსეთს ტერიტორიად გამოცხადდა. ელისუს სულთანათმა მორჩილება განუცხადა რუსეთს. აღნიშნული ლაშქრობის გამო ციციანოვმა ალექსანდრე ნეველის ორდენი მიიღო.
სამეგრელოს შეერთება რუსეთთან
1802 წელს დედოფალი ანა რომელიც იყო დავით მეფის ქვრივი ჩავიდა პეტერბურგში რათა ეთხოვა იმპერატორ ალექსანდრე I-სთვის შუამდგომლობა გაეწია მასსა და იმერეთის მეფე სოლომონ II-ს შორის რომელსაც მძევლად ჰყავდა მისი ძე რაჭაში მუხურის ციხეში გამომწყვდეული. ამისათვის სოლომონ მეფესთან მივლენილი იყო ალექსანდრე სოკოლოვი რომელმაც ასევე შესთავაზა რომ განეთავსებინა რუსული არმიის ნაწილები იმერეთში შემდგომ სამეგრელოს აღების მიზნით. სოკოლოვის მოთხოვნა არ დაკმაყოფილდა და მისი მისია ჩავარდნილად გამოცხადდა. 1803 წლის 23 თებერვალს ციციშვილმა მიიღო ბრძანება რომ ნებისმიერი საშუალებით მომხდარიყო უფლისწულის განთავისუფლება. ციციშვილის იმერეთზე გაწევის სხვა მიზეზებად სახელდებოდა ქართლ-კახეთის მემკვიდრეების იულონისა და ფარნავაზის იმერეთში შეფარება, რომელთაც ბრალად ედებოდათ ქართლ-კახეთის ტახტისათვის ბრძოლა. მალევე თავად ციციშვილმა კანცელიარ ბრონევსკის პირით მოსთხოვა იმერეთის მეფეს ზემოთხსენებული უფლისწულების გადმოცემა და უფლისწულ კონსტანტინეს გათავისუფლება. იმერეთის მეფე უკვე ხვდებოდა იმას რომ სამეგრელომ მოითხოვა რუსეთისაგან დაცვა და მასთან გაერთიანება ჰქონდა გადაწყვეტილი. ყველაფერი ამის შემდეგ სოლომონ მეფემ გადაწყვიტა ისიც შესულიყო რუსეთის მფარველობის ქვეშ და ციციშვილთან შეთანხმებით პეტერბურგში გაგზავნა თავადი სოლომონ ლეონიძე რომელსაც დავალებული ჰქონდა მოეთხოვა იმპერატორისგან ქვეყნისთვის თავშესაფარი მას შემდეგ რაც სამეგრელო იტყოდა თანხმობას რუსეთთან ერთობაზე.
თავდაპირველად სოლომონ მეფემ თავი აარიდა რუსეთთან შეერთებას მაგრამ მას შემდეგ რაც ციციანოვის დავალებით მოხდა ოქროს ძღვენად მირთმევა დიდებულებისადმი, სწორედ იყვენენ ქაიხოსრო წერეთელი და გიორგი აბაშიძეს დაევალათ ამ სიმდიდრის განაწილება დიდებულებში და თავადაზნაურებში მათი მომხრობის გზით. მიზეზად დგინდებოდა სურამთან მომდგარი რუსული რაზმები, რომლებიც ელოდებოდნენ ნიშანს ციციანოვისაგან. სწორედ ძალადობის თავიდან ასაცილებლად მოხდა გადაწყვეტილება მიეღოთ მოექრთამათ იმერეთის დიდებულები. შედეგმაც არ დააყოვნა მალევე დიდებულებმა დაარწმუნეს იმერეთის მეფე სოლომონი რომ მშვიდობიანი გზით შეერთვოდნენ რუსეთს.
1803 წლის 4 დეკემბერს სამეგრელოს სამთავრომ ხელი მოაწერა რუსეთის ქვეშევრდომობას.
განჯაზე გალაშქრება
1803 წლის 22 ნოემბერს ციციშვილი დაიძრა განჯის დასაპყრობად, რომელიც 1804 წლის 3 იანვარს წარმაიტებით აიღო და ქალაქს ელიზავეტპოლი დაარქვა. ასე დაარსდა ელიზავეტპოლის მხარე რომელსაც საკვანძო მნიშვნელობა ჰქონდა რუსეთისათვის. განჯის აღებისათვის ციციშვილი დააჯილდოვეს ალექსანდრე ნეველის მედლით, ხოლო ქვედა ეშელონები დაასაჩუქრეს ფულადი ჯილდოებით. სწორედ ამ უკანასკნელთა შემოწირულობით აშენდა სიონის წინ ახალი სამრეკლო, ნიშნად იმისა რომ აღა-მაჰმად ხანის შემოსევისას ყველაზე დიდი როლი განჯელებმა შეასრულეს.
იმერეთის შემოერთება რუსეთთან
ციციშვილი ჯერ კიდევ როცა განჯის მისადგომებთან იდგა გამარჯვებული რუსეთიდან ჰქონდა მიღებული ბრძანება იმერეთის აღების თაობაზე. სოლომონ მეფე ცდილობდა აღედგინა თავისი ძალაუფლება რეგიონში.
1804 წლის 19 აპრილს სოფელ სლაზნაურთან სოლომონ მეფე შეხვდა ციციანოვს მაგრამ მეფემ მაინც მოითხოვა ციციანოვისაგან ადე მოთხოვნილი პირობა დაებრუნებინათ მისთვის ლეჩხუმის ტერიტორია რომელიც სამეგრელოს მთავებს დადიანებს ჰქონდათ მისგან მიტაცებული. მეფის მიერ წაყენებული პირობის გამო ციციანოვი უმალ წყვეტს შეხვედრას და ეუბნება რომ მათი შეხვედრა აწი სხვა ვიტარებაში შედგება.
მეორე დღეს 20 აპრილს რუსული რაზმს დაევალა გადასულიყვნენ იმერეთის ტერიტორიაზე და გადაებირებინათ მოსახლეობა რუსეთთან შეერთებაზე. ხალხიც უყოყმანოდ დათანხმდა, რომლის შემხედვარე მეფე სოლომონი მიხვდა რომ პროცესმა შეუქცევადი სახე მიიღო. სწორედ ამ ვითარებაში 1804 წლის 25 აპრილს მეფე სოლომონმა საბოლოოდ გადაწყვიტა და შეათანხმა რუსეთთან ურთიერთობას ხელი (,,ელაზნაურის შეთანხმება"). გახარებული ციციანოვი იმპერატორს უგზავნის წერილს და აღნიშნულ შეთანხმებას სოლომონ მეფესთან. რუსეთის იმპერატორი აღნიშნულ შეთანხმებას ხელს აწერს 1804 წლის 4 ივლისს.
ერევანზე გალაშქრება
1805 წლის დასაწყისში ამიერკავკასიაში შემოერთებულ იქნა შირაქის სუსულთნო, ყარაბაღის სახანო (14 მაისი), შექის სახანო (21 მაისი) და შირვანის სახანოები (27 დეკემბერი).
ბაქოზე გალაშქრება
ჰუსეინ-ყული ხანმა ციციანოვის მოკვეთილი თავი სპარსეთის შაჰს გაუგზავნა. შაჰის ზეიმი დიდხანს არ გაგრძელებულა, 1806 წლის ოქტომბერში რუსეთის არმია კვლავ მიადგა ბაქოს, ბაქოს ხანი სპარსეთში გაიქცა, ხოლო ბაქოს სახანო შეუერთეს რუსეთს.
დაკრძალვა
thumb|ციციანოვის მემორიალი ბაქოში 1806 წელს პავლე ციციანოვი დაკრძალეს ბაქოს ციხის ეკლესიაში, 1811 წელს კი მისი ცხედარი გადმოასვენეს სიონის ტაძარში.
1846 წელს ციციანოვის მკვლელობის ადგილას შემახის კარებიდან 100 მეტრში, საფუძველი ჩაეყარა ციციანოვის მეომორიალ-ობელისკს. 1848 წლის 4 მაისს მიხეილ ვორონცოვის ბაქოში სტუმრობის დროს მემორიალი საზეიმოდ გახსნეს. ძეგლის ირგვლივ მოეწყო სკვერი, რომელიც ციციანოვის სახელს ატარებდა. საბჭოთა პერიოდში მემორიალი გაანადგურეს. დღესდღეობით აღნიშნულ ადგილზე დარჩა მხოლოდ სკვერი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1754 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1806 კატეგორია:საქართველოს მთავარმართებლები პ კატეგორია:მოკლული ადამიანები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერლები
Camponotus dorycus recticeps
Camponotus dorycus recticeps — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
ანტონ ვან ლევენჰუკი
ანტონ ვან ლევენჰუკი (Antonie van Leeuwenhoek; დ. 24 ოქტომბერი, 1632, დელფტი — გ. 26 აგვისტო, 1723, დელფტი) — ნიდერლანდელი ბუნებისმეტყველი, მეცნიერული მიკროსკოპიის ფუძემდებელი, ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1680-დან). ამზადებდა ოპტიკურ ლინზებს, რომლებიც 150-300-ჯერ ადიდებდნენ. მათი საშუალებით პირველმა დაინახა და შეისწავლა სპერმატოზოიდი (1667), ბაქტერიები (1683), ერითროციტები, აგრეთვე უმარტივესები, ცალკეული მცენარეული და ცხოველური უჯრედები, ჩანასახები, კუნთოვანი ქსოვილები; შეისწავლა 200-ზე მეტი მცენარისა და ცხოველის ნაწილები და ორგანოები. ლევენჰუკმა აღნიშნა განსხვავება ერთ და ორლებლიან მცენარეთა აგებულებას შორის. პირველმა აღწერა ბუგრების პართენოგენეზი (1695-1700). ცხოველთა განვითარების საკითხში ემხრობოდა პრეფორმიზმს და ამტკიცებდა, რომ სპერმატოზოიდი თავიდანვე შეიცავს ჩამოყალიბებულ ჩანასახს. უარყოფდა თვითჩასახვას.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1632 კატეგორია:გარდაცვლილი 1723
Camponotus dorycus recticeps
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ახმეტის ღვთისმშობლის ეკლესია (საბერო)
ახმეტის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, ქალაქ ახმეტაში. დგას საბეროს უბნის სამხრეთით. განეკუთვნება განვითარებულ შუა საუკუნეებს.
Camponotus dorycus dorycus
Camponotus dorycus dorycus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
ახმეტის ღვთისმშობლის ეკლესია (საბერო)
შესასვლელი სამხრეთიდანაა (შემორჩენილია კარის დასავლეთ წირთხლის მცირე ნაწილი). აღმოსავლეთით დარბაზის გრძივი კედლებიდან მოკლე ორსაფეხურიანი მხრებით გამოყოფილი აფსიდია, რომლის ღერძზეც თაღოვანი სარკმელია. აფსიდი გადახურული ყოფილა კონქით (შემორჩენილია მცირე ნაწილი) დასავლეთის ორივე კუთხის პილასტრი ორსაფეხურიანი ყოფილა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
Camponotus dorycus dorycus
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ტიპუ სულთანი
220px|მინიატიურა|ტიპუ სულთანი ტიპუ სულთანი (კანნადა ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್, ურდუ سلطان فتح علی خان ٹیپو) — (1750 წელი, დევანაჰალი —1799 წელი, სერინგაპატამი), ცნობილი, ასევე, როგორც მაისურის ვეფხვი — მაისურის სამეფოს დე-ფაქტო მმართველი. ის იყო ჰაიდარ ალის, მაისურის სამეფოს არმიის ოფიცრის და მისი მეორე ცოლის, ფატიმას (იგივე ფაჰრ-უნ-ნისის) ვაჟი. მან მიიღო მთელი რიგი საპატიო წოდებები, ასევე ცნობილია, როგორც — სულთანი ფათიჰ ალი ხან შაჰაბი, ტიპუ საჰიბ ბაჰადურ–ხანი, ტიპუ სულთან ფათიჰ ან ბაჰადურ ჰან ტიპუ სულთანი.
ბიოგრაფია
ტიპუს ბავშვობაში მამამ ჰაიდარ ალიმ ხელში ჩაიგო მაისურის სამეფოს მმართველობა. მამის სიკვდილის შემდეგ ის გახდა სამეფოს მმართველი. მმართველობასთან ერთად, ტიპუ იყო სწავლული, მხედართმთავარი და პოეტი. იგი სარწმუნოებით მუსლიმი იყო, ხოლო მისი ქვეშევრდომების უმრავლესობა ინდუსი. ფრანგების თხოვნით, მან ააგო, აგრეთვე, პირველი ქრისტიანული ტაძარი მაისურის სამეფოში. იცოდა რამდენიმე ენა. ტიპუ სულთანს მიაკუთვნებენ ქვეყნის გასაძლერებლად მთელი რიგი ადმინისტრაციული და სამხედრო რეფორმების გატარებას მაისურის სამეფოში.ტიპუმ რამდენიმე ბრწყინვალე გამარჯვება მოიპოვა ანგლო–მაისურის ომებში ინგლისელი დამპყრობლების წინააღმდეგ და მამის გარდაცვალებამდე ერთი წლით ადრე, აიძულა ინგლისელები 1784 წელს ხელი მოეწერათ მანგალორეს ხელშეკრულებისათვის.
ის აქტიურად ეწეოდა თავისი მეზობლების წინააღმდეგ ექსპანსიონისტურ პოლიტიკას. სასტიკად ახშობდა აჯანყებებს სამეფოს ფარგლებში, რაც  მთელი ერების დეპორტირებითა და ციხეში ჩასმითაც კი მთავრდებოდა. ტიპუ ინგლისელთა შეურიგებელ მტრად რჩებოდა. 1789 წლისათვის იგი დამარცხდა ანგლო–მაისურის მესამე ომში და იძულებული გახდა ხელი მოეწერა დამამცირებელი ზავისთვის. დაკარგა რა ადრე მოპოვებული ტერიტორიების ნაწილი, კერძოდ, მალაბარი და მანგალორე, მან ინგლისელთა წინააღმდეგ კოალიციის შექმნა შესთავაზა ოსმალეთის იმპერიას და ფრანგებსაც კი. ანგლო-მაისურის მეოთხე ომის დროს ტიპუ სულთანის წინააღმდეგ გაერთიანდა ოსტ-ინდოეთის კომპანია და ჰაიდარაბადის ნიზამი. ტიპუ სულთანი მოკლულ იქნა ბრძოლაში სერინგაპატამის ციხის დაცვისას 1799 წლის 4 მაისს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინდოეთის ისტორია კატეგორია:ინდოელი პოლიტიკოსები
ვარსკვლავური ომების მოთხრობები, ტომი 6
„ვარსკვლავური ომების მოთხრობები, ტომი 6“ (Star Wars Tales Volume 6) — რიგით მეექვსე ტომი ვარსკვლავური ომების მოთხრობები სასაჩუქრო სერიაში. მასში შეტანილია მცირე ისტორიები ვარსკვლავური ომების ციკლიდან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:Dark Horse Comics-ის გამოცემები მოთხრობები
რაუნდერსი
რაუნდერსი (cluiche corr) — გელური წარმოშობის თამაში. რაუნდერსი იმართება ორ გუნდს შორის, რომელთა შემადგენლობაში ექვს-ექვსი მოთამაშეა. თამაშში გამოიყენება პატარა, მრგვალი, ხის ბურთი, რომელზეც ტყავია გადაკვრული და პლასტმასის ან მეტალის კეტი. თამაში განსაკუთრებით პოპულარულია ბრიტანელ და ირლანდიელ სკოლის მოსწავლეებში.
ისტორია
ამ თამაშს ინგლისში ტიუდორების ეპოქიდან თამაშობენ, ყველაზე ადრეული ცნობა 1744 წელს გვხვდება ჯონ ნიუბერის საბავშვო წიგნში „პატარა, ლამაზი ჯიბის წიგნი“, სადაც ის მოხსენიებული იყო, როგორც „ბეის-ბოლი“. 1828 წელს უილიამ კლარკმა გამოაქვეყნა მეორე გამოცემა წიგნისა: „The Boy's Own Book“, რომელიც შეიცავდა რაუნდერსის წესებს. მომავალ წელს წიგნი დაიბეჭდა ბოსტონში, მასაჩუსეტსში.
პირველი ოფიციალური წესები შემუშავებულ იქნა გელური ათლეტიკის ასოციაციის (GAA) მიერ ირლანდიაში, 1884 წელს, რომელიც ირლანდიაში დღემდე აკონტროლებს ამ თამაშს, ხოლო ბრიტანეტთში იმავეს რაუნდერსის ეროვნული ასოციაცია აკეთებს (NRA), დაარსებული 1943 წელს. მიუხედავად განსხვავებებისა, ეს ორი ასოციაცია იზიარებს საერთო შეხედულებებს თამაშის წესებსა და კულტურაზე. შეხვედრები იმართება ორივეს ტრადიციებით, გუნდები ერთი ვარიანტით თამაშობენ დილით, ხოლო მეორე ვარიანტით დღის მეორე ნახევარში.
ირლანდიაში რაუნდერსის წესების ჩამოყალიბების შემდეგ, 1889 წელს, გაერთიანებები ჩამოყალიბდა ლივერპულსა და შოტლანდიაში. როგორც ნიუ-იორკულ, ასევე მასაჩუსეტსურ ვერსიებს ბეისბოლისა, ასევე სოფთბოლს, აქვს იგივე ფუძე, რაც რაუნდერსს, და ატარებს ბევრ მსგავსებას ამ თამაშის გელური ვერსიასთან. რაუნდერსი უკავშირდება ბრიტანულ ბეისბოლს, რომელსაც ჯერ კიდევ თამაშობენ ლივერპულში, კარდიფსა და ნიუპორტში.
სქოლიო
კატეგორია:გუნდური თამაშები კატეგორია:გელური თამაშები
ჟიულ ბასტიენ-ლეპაჟი
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრანგი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 1 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1848 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1884
Camponotus dorycus
Camponotus dorycus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
რუდოლფ კირხშლეგერი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავსტრიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1915 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2000
Camponotus donnellani
Camponotus donnellani — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
სპერმატოზოიდი
მცენარეთა სპერმატოზოიდი წარმოიქმნება ანთერიდიუმში. თესლოვანი მცენარეების უმრავლესობის სპერმატოზოიდები უშოლტოა და ამიტომაც აქტიურად ვერ მოძრაობენ. მწვანე და წაბლა წყალმცენარეების, ზოგიერთი უმდაბლესი სოკოების, ხავსების, სელაგინელების და სხვ. სპერმატოზოიდებს 2 და მეტი შოლტი აქვთ. სპერმატოზოიდს არ აქვს ცელულოზოვანი გარსი, მეტწილად ძალიან წვრილია, აქვს დიდი ბირთვი და მცირე რაოდენობით ციტოპლაზმა.
ლიტერატურა
კატეგორია:უჯრედი კატეგორია:სასქესო უჯრედები
გულთვათის ციხე
გულთვათის ციხე — ციხე თურქეთში მდინარე ჰემშილდერესა და მისი მარჯვენა შენაკადის მელესკურის წყალგამყოფი  ქედის  ერთ-ერთ  ყველაზე  შემაღლებულ  ბორცვზე. ქალაქ ფაზარიდან ამ მდინარეთა ხერთვისამდე 7,5 კმ-ია. შემდეგ უნდა შეუხვიო მელესკურის ხეობაში, გაჰყვე მდინარის მარცხენა მხარის სოფლებს: ლამგოს, გულთვათს და მიადგები უშუალოდ ციხისათვის განკუთვნილი ბორცვის შუა  წელს, საიდანაც ადგილობრივ ხელისუფლებას გაუყვანია სამანქანე გზა უშუალოდ ძეგლამდე. ციხემდე ხერთვისიდან 4,5 კმ-ია, ხოლო მთლიანი მანძილი ფაზარიდან ციხემდე, თითქმის 13 კმ-დეა. ციხე ჭანეთის მთის წინა ზოლის ერთ-ერთ შემაღლებულ, გამოკვეთილად გამორჩეულ კონუსისებური ფორმის ბორცვზეა დაშენებული. იგი ორივე მდინარისაგან საკმაოდაა დაცილებული. სამაგიეროდ, თავისი ხელსაყრელი ადგილმდებაროებით შესანიშნავად აკონტროლებს ორივე ხეობის მთელ სივრცეს ზღვისპირეთიდან მოკიდებული ალპურზონამდე. აქედან შესანიშნავად მოჩანს მთლიანად ხეობა ოთხივე მხრივ, რაც იშვიათი შემთხვევაა.
ციხე ზედ ბორცვის წვერზეა დაშენებული. ციხის ტერიტორია საკმაოდ მიუვალია. ბორცვის მკვეთრად დახრილი დასავლეთი ფერდობები მდინარე ჰემშილდერემდე ეშვება, აღმოსავლეთის მდინარე მელესკურის ხეობამდე, ჩრდილოეთის კი სოფელ  გულთვათამდე. რაც შეეხება სამხრეთის მხარეს, იგი ბორცვის დასაწყისამდე ვრცელდება. სწორედ ამ მხრიდან ჰქონდა ციხეს შედარებით დაუცველი ტერიტორია. ეს გაუთვალისწინებიათ თავის დროზეც ციხის მშენებლებს და გალავნის კედელი საგულდაგულოდ გაუმაგრებიათ. საკუთრივ ციხის გეგმას, ბორცვის კონფიგურაცია განსაზღვრავს. იგი მთლიანობაში ოვალური ფორმისაა. გალავნის კედლები საკმაოდ კარგადაა შემონახული. ისინი კუთხეებში რელიეფის შესაბამისად რამდენადმე მომრგვალებულია. მათ ზოგან ემჩნევა შეკეთებისა თუ მოგვიანო პერიოდში აღდგენის კვალი. შედარებით ცუდადაა შემონახული ციხის აღმოსავლეთი გალავნის კედლის ჩრდილოეთი მონაკვეთი. კედლების სისქე სხვადასხვა ნაწილში განსხვავებულია და 1,2 მ-დან 1,8 მ-მდე მერყეობს. მათი შემორჩენილი ნაწილის მაქსიმალური სიმაღლე 6-7 მ-ია.
შიდა სივრცის სიგრძე 27 მ-ია, სიგანე კი—22 მ. ციხეს კარიბჭე ჩრდილო აღმოსავლეთის მხრიდან ჰქონია. აქ კედლები ფართეცაა და საკმაოდ კარგად შემონახული. კარიბჭეს იცავს გალავნის კედლებში დატანილი ორი კოშკი. შედარებით კარგადაა შემონახული შემოსასვლელიდან მარჯვენა მხარეს არსებული  ნახევარწრიული მოყვანილობის კოშკი. კარიბჭის მონაკვეთისაგან სამხრეთით 5,5 მ-ის დაცილებით გალავნის კედელში, ასევე ჩაშენებულია მეორე კოშკიც. მისი ძირითადი ფუნქცია გალავნის აღმოსავლეთი კედლის დაცვის გარდა, უნდა ყოფილიყო ცენტრალური კარიბჭის მეთვალყურეობაც.
ციხეს ჰქონდა მესამე კოშკიც. იგი ჩართულია სამხრეთი კედლის ცენტრალურ მონაკვეთში. კოშკის ძირითადი ფუნქცია უნდა ყოფილიყო შედარებით სუსტად  დაცული სამხრეთი გალავნის კედლის უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. ციხის წყობა შერეული ხასიათისაა. გალავნის კედლის წყობაში ქვის რამდენიმე ჯიშია გამოყენებული. ქვიშაქვის ცალკეული კვადრები მათი დამუშავებისა და იარაღის კვალის საფუძველზე, შესაძლოა გვიან ელინისტურს ან რომაულს მივაკუთნოთ.
ციხე ნაგებია შემდეგი სისტემით: მკაცრად დაცულია ყოველი სამშენებლო ეტაპის ჰორიზონტალური დონე, რაც შეინიშნება როგორც ექსტერიერში, ასევე ინტერიერში. ჩანს, ციხეს რამდენიმე გადაკეთების პერიოდი განუცდია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ციხესიმაგრეები
ნეტარი ავგუსტინე
ნეტარი ავგუსტინე, ავგუსტინე ავრელიუსი (Aurelius Augustinus; დ. 13 ნოემბერი, 354 — გ.  28 აგვისტო, 430) — ქრისტიანი თეოლოგი და ფილოსოფოსი, პატრისტიკის წარმომადგენელი, რომელმაც არსებითი ზეგავლენა მოახდინა ქრისტიანული ღვთისმეტყველური კანონიკის განვითარებასა და, მთლიანად, დასავლური ტიპის კულტურის ევოლუციაში.
ცხოვრება
17 წლის ავგუსტინე კართაგენში გაემგზავრა განათლების მისაღებად, სადაც იგი მანიქეველთა გავლენის ქვეშ მოექცა. წმინდა მონიკა უსაზღვროდ დამწუხრებული იყო შვილის მანიქეველობით. მან არ მოისურვა „გზასაცდენილთან“ ერთად ცხოვრება და აღარც ტრაპეზს იყოფდა მასთან. მონიკა ისე დასტიროდა შვილს, როგორც მკვდარს და ლოცულობდა, რათა იგი ღმერთს თავისი სარწმუნოებისაკენ მოექცია.
სამშობლოში დაბრუნებულმა ავგუსტინემ გრამატიკის მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა. 29 წლის, იგი შეხვდა სიკვდილის მახედ წოდებულ მანიქეველ „ეპისკოპოს“ ფავსტუსს. მასთან ურთიერთობისას ავგუსტინემ მანიქეველთა სწავლებასა და ცხოვრების წესში მრავალი წინააღმდეგობა აღმოაჩინა. ფავსტთან საუბრის შემდეგ ავგუსტინე რომში გაემგზავრა. 383 წლიდან მან მანიქევლობა მიატოვა, ამის მიზეზად იქცა ის პასუხგაუცემელი კითხვები, რომლებიც ავგუსტინემ ფავსტუსს დაუსვა. 387 წელს, აღდგომამდე რამდენიმე დღით ადრე, ავგუსტინე მოინათლა, მთელი თავისი ქონება ქვრივ-ობოლთ დაურიგა და ბერულ მოღვაწეობას შეუდგა.
391 წელს ჰიპონიის ეპისკოპოსმა ვალერიმ ავგუსტინეს პრესვიტერის წოდება მიანიჭა. ამ ხარისხით მან დააარსა პირველი ქალთა მონასტერი აფრიკაში. მავრიტანიაში მისი მეცადინეობით აღიკვეთა ადათი, რომლის დროსაც ქალაქის მცხოვრებნი ორ შეიარაღებულ ნაწილად იყოფოდნენ და ერთმანეთს ებრძოდნენ.
430 წელს ჰიპონი ვანდალებმა გადაწვეს. ერთადერთი, რაც ცეცხლს გადაურჩა, ავგუსტინეს ბიბლიოთეკა იყო. კართაგენიც მალე დაეცა. ჩრდილო აფრიკის ეკლესია მძიმე მდგომარეობაში აღმოჩნდა. ავგუსტინე იყო ჰიპონის უკანასკნელი ეპისკოპოსი. მან საკუთარი თვალით იხილა ქალაქის აღსასრული, რის შემდეგაც დიდხანს აღარ უცოცხლია. იგი 430 წლის 28 აგვისტოს გარდაიცვალა.
ნეტარი ავგუსტინეს კალამს ეკუთვნის მრავალი თხზულება. აღსანიშნავია მისი „აღსარებანი“, „ღვთის ქალაქის შესახებ“, „ჩვიდმეტი წიგნი პელაკიანელთა წინააღმდეგ“, „კომენტარები დაბადების წიგნისა“ და სხვა.
სქოლიო
კატეგორია:V საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:დაბადებული 354 კატეგორია:გარდაცვლილი 430 კატეგორია:ბერბერები კატეგორია:კათოლიკე ეკლესიის მასწავლებლები
ელ-ალტო
ელ-ალტო — ქალაქი ბოლივიის მთიანეთში. ერთ დროს წარმოადგენდა ლა-პასის უბრალო გარეუბანს, ამჟამად კი ბოლივიის ერთ-ერთი უდიდესი და სწრაფად მზარდი ქალაქია. 2001 წელს, მისი მოსახლეობა 649 958 ადამიანს შეადგენდა, უკვე 2010 წლისთვის კი 900 000-ზე მეტს. ელ-ალტო ზღვის დონიდან 4 150 მეტრზე მდებარეობს და წარმოადგენს მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე მაღლა მდებარე ქალაქს. კლიმატი საკმაოდ ცივია. მაქსიმალური ტემპერატურა ზაფხულში 17 °С-ია.
ელ-ალტო ბოლივიის ყველაზე სწრაფად მზარდი ქალაქია. ამის მიზეზია ლა-პასის დეპარტამენტიდან მიგრანტთა დიდი რაოდენობით შემოდინება, რაც განპირობებულია 1952 წელს დაწყებული სამრეწველო რეფორმით. ეს პროცესი კიდევ უფრო გაიზარდა უკანასკნელი 10 წლის განმავლობაში. ამავე დროს, ელ-ალტო მთელს ლათინურ ამერიკაში ყველაზე დიდი ქალაქია ინდიელი მაცხოვრებლების რაოდენობით. მოსახლეობის 76% აიმარას წარმომადგენელია, 9% კეჩუას, 15% მეტისები და მხოლოდ 1% კრეოლები.
ქალაქში მდებარეობს ელ-ალტოს საერთაშორისო აეროპორტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივიის ქალაქები
ხოფის ციხე
ხოფის ციხე — არქიტექტურული ძეგლი თურქეთში, ხოფასა და არხავს შორის არსებული ერთ-ერთი ქედის ყველაზე შემაღლებულ ადგილას.
აღწერა
ქედს პირობითად შეიძლება პანჭოლის ქედი ვუწოდოთ. სწორედ ამ ქედის დასაწყისი მონაკვეთის მარჯვენა საკმაოდ დახრილ ფერდობებზე და ტერასებზეა შეფენილი ეს სოფელიც. ქედი, რომელიც იწყება ჭანეთის მთების მიდამოებიდან, არხავეს ქედთან ერთად ყველაზე მაღალია. იგი ეშვება ჩრდილოეთით ზღვის სანაპირო ზოლისაკენ და მთავრდება საკმაოდ მკვეთრი მიუვალი კლდოვანი ფერდობებით. აქედან შესანიშნავად მოჩანს ხოფასა და არხავეს დასახლებები და ზღვის სანაპირო ზოლი კარგა მოზრდილ მანძილზე. აქაურთა გადმოცემით ძველი გზები, რომელიც გადიოდა ზღვისპირა ზოლში, სწორედ არხავის მიდამოებიდან ზევით იწევდა, გაივლიდა სოფლებს კისას, პირონითს და შემდეგ შედიოდა ხოფაში. საკუთრივ ციხეს ზღვისპირეთიდან შედარებით ყველაზე იოლი მისადგომი ჰქონდა სოფელ პირონითის მიდამოებიდან. აქედან გზა მკვეთრად იწევს ზემოთ, გაივლის სოფელ პანჭოლს და 4 კილომეტრის შემდეგ უშუალოდ მიადგები ციხეს. პანჭოლიდან გზა გაუვალი ეკალბარდითაა დაფარული. ცენტრალური ტრასიდან ციხემდე კი სულ 5 კილომეტრია. საკუთრივ ციხე აშენებულია პანჭოლის ქედის დასაწყისი მონაკვეთის ერთ-ერთ ყველაზე შემაღლებულ კლდოვან ბორცვზე. ციხის მშენებლებს მაქსიმალურად გამოუყენებიათ ბუნებრივი შესაძლებლობები და მთლიანი ნაგებობა მოურგიათ ციცაბო კლდის რელიეფზე. ციხის გეგმას სწორედ ციხის ბორცვის კონფიგურაცია განსაზღვრავს. ნაგებობისათვის ძირითადად გამოყენებულია კლდოვანი ბორცვის ჩრდილო-აღმოსავლეთი მხარე, დასაწყისიდან კონცხის წვერამდე. კლდოვანი კონცხი და შესაბამისად ციხის სხვა მხარეები ბუნებრივად შესანიშნავადაა დაცული და მიუდგომელია. ციხეს ერთადერთი მისადგომი ჩრდილო-დასავლეთის მხრიდან აქვს. გალავნის კედლების ძირითადი ნაწილი შედარებით კარგადაა დაცული აღმოსავლეთის მხარეს.
რაც შეეხება დასავლეთსა და ჩრდილო-დასავლეთ მონაკვეთს, საკმაოდ დაზიანებულია. შესაძლოა სწორედ ციხის ამ მიდამოებში ყოფილიყო გამართული ცენტრალური შესასვლელიც, მაგრამ იგი კედლების ცუდი დაცულობის გამო არ ჩანს. სამაგიეროდ შედარებით კარგადაა დაცული და ჩვენამდე მოღწეული ერთადერთი ვიწრო შესასვლელი, რომელიც საკმაოდ საინტერესოდაა გამართული. კერძოდ, ციხის დასაწყისი მონაკვეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, კლდოვან რელიეფს დასავლეთის მხრიდან მიუყვება საკმაოდ ვიწრო ნაკვეთი კიბის საფეხურები გალავნის კედლის დასაწყისამდე. სულ დღემდე შემორჩენილია 7 საფეხური. საფეხურების დასასრულს არის ხელოვნურად შექმნილი მცირემოცულობის სწორი ადგილი. აქედან კლდის ძირამდე 4,5 მეტრი იქნება. სწორედ ამ მონაკვეთში გალავნის კედელში დატანილია არცთუ ისე ფართო ხვრელი. იგი ციხის შიდა ტერიტორიაზე იატაკის დონიდან სიღრმეში ჩაჭრილ და საგულდაგულოდ გამართულ მცირე მოცულობის ნაგებობაში შედის. ეს ხვრელი არცთუ ისე ფართეა და მხოლოდ და მხოლოდ ერთი პიროვნების შესაძრომ-გამოსაძვრომად თუ იკმარებდა. საკუთრივ ნაგებობა, რომელშიც ხვრელი შედიოდა, საკმაოდ საინტერესოდაა აშენებული. იგი არც თუ ისე დიდი ზომისაა. მისი ქვედა ნაწილი შედარებით ფართეა, ხოლო ზევით ციხის იატაკის დონესთან მიახლოებისას, უცებ ვიწროვდება. მისი შიდა გვერდითი კედლები არცთუ კარგად დამუშავებული ქვებითაა ნაგები. კედლები შელესილია საკმაოდ სქელი ფენის ბათქაშით. როგორც შემორჩენილი ფრაგმენტებიდან ჩანს, იგი შეღებილი უნდა ყოფილიყო ღია მოყავისფრო ფერის საღებავით კედელზე აქა-იქ ჩანს ნაკაწრი ბერძნული ასოების გამოსახულებაც, რომელთა წაკითხვაც შეიძლება. ამ ნაგებობის ზომებია: სიგანე იატაკის დონეზე — 1,90 მეტრი, ყელის დასაწყისში — 1,80 მეტრი. საკუთრივ ყელის ზომებია: სიგანე — 50 სანტიმეტრი, სიფართე — 55 სანტიმეტრი. მოკლედ რომ ვთქვათ, მთლიანი ციხის ტერიტორიაზე ეს დღემდე ყველაზე კარგად შემონახული მიწისქვეშა ნაგებობაა. როგორც ჩანს, ციხის ტერიტორიაზე მოხვედრა ნებისმიერი ადამიანისთვის საკმაოდ დიდ რისკთან უნდა ყოფილიყო დაკავშირებული. გალავნის შიგნით, პერველ ტერასაზე არსებულ, კედელზე მიშენებულ ზემოთ აღწერილ მიწისქვეშა ნაგებობაში შესაძლებელი იყო ორი-სამი გუშაგის მოთავსება.
საკმაოდ საიმედოდაა გამაგრებული ციხის ზედა ნაწილი, აკროპოლისიც. მისი ოთხივე მხარე კარგადაა დაცული კლდის ფრიალო კალთებით. აქაც გალავნის კედლების კონფიგურაციას კლდის მოყვანილობა განსაზღვრავს. ციხის ეს ნაწილი კლდის შესაბამისად ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ პლატომდეა წაგრძელებული. მიუხედავად იმისა, რომ გალავნის კედლების გარკვეული ნაწილი საძირკვლის დონემდე ამორღვეული, მისი მთლიანი გეგმის განსაზღვრა მაინც ხერხდება. აკროპოლისის შუა მონაკვეთი კლდის მოყვანილობის შესაბამისად შედარებით განიერია და მისი სიფართე ამ ნაწილში 15-16 მეტრია, ხოლო მთლიანი სიგრძე 40 მეტრს აღწევს. რაც შეეხება დღემდე შემორჩენილი გალავნის კედლებს, მათი მაქსიმალური სიმაღლე 4-4,5 მეტრს აღწევს. სიფართე სხვადასხვაა და 80 სანტიმეტრიდან 1,20 მეტრამდე მერყეობს. ორიგინალურადაა გამართული აკროპოლისის უკიდურესი ჩრდილო-აღმოსავლეთი მონაკვეთი. აკროპოლისის ეს ნაწილი პირველი ტერასისაგან 7-8 მეტრი სიმაღლის კლდოვანი ქანითაა გამოყოფილი. ფაქტობრივად, ბუნებრივი კლდითა და პირველი ტერასის გალავნის კედლებით შემოსაზღვრული სივრცით, აკროპოლისის მისადგომი მხარე საკმაოდ კარგადაა დაცული. გარდა აღნიშნულისა, ციხის მშენებლებს აკროპოლისის ამ ნაწილში ნახევარწრიული კოშკიც აღუმართავთ. დღემდე შემორჩენილია მისი კედლების ნაწილიც, ისე რომ კოშკის ფორმასა და ზომებზე გარკვეული წარმოდგენის შექმნა შეიძლება. მისი შიდა სივრცის სიგრძე 6 მეტრია. სიგანე 4,5 მეტრი. ნახევარწრიული კოშკი ციტადელის დანარჩენი ნაწილისაგან განივი ორმაგი კედლითაა გამოყოფილი.
ციხის ამ მონაკვეთში განსაკუთრებულ ყურდღებას იქცევს ძირითადი ნაწილის პირველ ტერასასთან დამაკავშირებელი გვირაბის კონსტრუქცია. ციხის მშენებლებს აკროპოლისის უკიდურეს ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში, კედელთან ახლოს, გაუკეთებიათ საიდუმლო გვირაბი. ამ მიზნით ქანში ჩაუჭრიათ მოზრდილი ოთხკუთხა ფორმის თხრილი. მისი გვერდები ამოუშენებიათ საკმაოდ კარგად დამუშავებული სხვადასხვა ფორმის ქვებით. ზედა ჩასასვლელი ნაწილიც მოზრდილი დამუშავებული ქვის ფილებით დაუფარავთ. ამ ნაგებობის სიგრძე — 3,30 მეტრია, სიგანე — 2,15 მეტრი, სიმაღლე — 3,40 მეტრი. გასაძვრომი გვირაბი ამ ნაგებობის იატაკის ცენტრალურ ნაწილშია დატანილი, მისი დიამეტრი — 0,90 სანტიმეტრია. ხვრელის გვერდითი კედლებიც ასევე დამუშავებული ქვებითაა ამოყვანილ-გამაგრებული. ნაწილობრივ მოჩანს გვირაბის სახურავის ფილა, რომლის სიგრძე — 1,30-1,50 მეტრია. სიგანეარჩანს.გვირაბისათვის განკუთვნილი ხვრელი გაივლის აკროპოლისის და კოშკის კედლებს და გადის პირველი ტერასის უკიდურეს ჩრდილო-დასავლეთ მონაკვეთში. ასე რომ, ამ გვირაბით საჭიროების შემთხვევაში შესაძლებელი ხდებოდა ციხის ორივე ნაწილის ერთმანეთთან დაკავშირება, ან კიდევ აკროპოლისის ტერიტორიაზე მტრის მოხვედრის შემთხვევაში მისი მიტოვება.
რაც შეეხება აკროპოლისის შიდა ტერიტორიის დანარჩენ სივრცეს, აქაც შეინიშნება სხვადასხვა ზომისა და ფორმის ნაგებობათა ნანგრევების არსებობა. ისინი თითქმის საძირკვლების დონემდეა დანგრეული. მათი ტერიტორია დიდი ზომის ხეებით და ეკალ-ბარდითაა დაფარული. ამჟამად მათ გეგმებსა და დანიშნულებაზე საუბარი ჭირს.
საკუთრივ ციხის მშენებლობაში რომელიმე ეპოქისათვის დამახასიათებელი მკვეთრი განმასხვავებელი ნიშნების დაჭერა ჭირს. გალავნის კედლების მშენებლობაში საპირეებად უმთავრესად გამოყენებულია ქვიშაქვის გვერდებჩამოსწორებული სხვადასხვა ზომის ქვები. ხშირ შემთხვევაში მათი დიდი ნაწილი ჩამოშლილ-დანგრეულია. საპირექვებს შორისი სივრცე ძირითადად შევსილია შედარებით მომცრო ზომის კლდისაგან ანატკეცი ქვებისა და დუღაბის ნარევით. ზოგიერთ ნაწილში შეინიშნება შედარებით კარგად დამუშავებული ოთხკუთხა ფორმის ქვების გამოყენების შემთხვევებიც.
ციხე თავისი ადგილმდებარეობით მეტად ხელსაყრელ ადგილასაა აშენებული. აქედან შესანიშნავად მოჩანს მთელი ტერიტორია ოთხივე მხრივ. იგი უშუალოდ გაჰყურებს არხავის 18 ციხეს და მასთან კავშირში შესანიშნავად აკონტროლებს უზარმაზარ ტერიტორიას, როგორც შიგასივრცეში მთებამდე, ისე ზღვისპირა ზოლს და აქ გამავალ სახმელეთო და საზღვაო გზებს. ეს ის ციხე უნდა იყოს, რომელიც როგორც უცხოურ, ისე ქართულ წყაროებში ხუფათის ციხის სახელწოდებით მოიხსენება.
Fun (ჯგუფი)
Fun — ამერიკული ალტერნატიული როკ-ჯგუფი, რომელიც დაარსდა ნიუ-იორკში ნეიტ რუესის მიერ, მას შემდეგ რაც დაიშალა ჯგუფი The Format. 2008 წელს დაიშალა The Format, რის შემდეგ რიუსესმა შექმნა ჯგუფი ენდრიუ დოსტთან ჯგუფ Anathallo-დან და ჯეკ ანტონოვთან Steel Train-დან ერთად. Fun-მა გაავრცელა 2 ალბომი: მათი სადებიუტო Aim and Ignite 2009 წელს და მათი ბოლო ალბომი Some Nights 2012 წლის თებერვალში.
ჯგუფი არის ცნობილი მისი ჰიტით „We Are Young“ ჟანელ მონესთან ერთად. სიმღერამ „We Are Young“ მიაღწია ნომერ პირველს ამერიკის Billboard Hot 100 და Digital Songs-ის ჩარტში და გახდა პირველი ალტერნატიული ჟანრის სიმღერა, რომელიც მოექცა Billboard Hot 100 ჩარტის სათავეში Coldplay-ის „Viva la Vida“-ს შემდეგ. ასევე მიაღწია პიკს გაერთიანებული სამეფოს ჩარტებიში.
2007-2008: კარიერის დასაწყისი დ ჯგუფის ფორმირება
The Format 2008 წლის თებერვალში დაიშალა, რის შემდეგაც რიუსესმა ენდრიუ დოსტსა და ჯეკ ანტონოვს სთხოვა, რომ შეერთებოდნენ მას თავის ახალ პროექტში. დოსტი The Format-თან ერთად ტურნეზე იყო ნამყოფი და სხვადასხვა აპარატურით უზრუნზელყოფდა. რიუსესი შეხვდა ანტონოვს The Format-ის ტურნის შემდეგ Steel Train-თან ერთად. სამეულმა მუშაობა ნიუ-ჯერსიში დაიწყო. რუისესი სიმღერებს მღეროდა, დოსტი და ანტონოვი კი მუსიკას წერდნენ. მათ გამოუშვეს თავიანთი პირველი დემო სიმღერა „Benson Hedges“, რომელიც უფასოდ იყო ხელმისაწვდომი.
2009-2010: Aim and Ignite
ჯგუფის პირველი სინგლი „At Least I'm Not as Sad (As I Used to Be)“ უფასოდ იყო ხელმისაწვდომი Myspace-ის გვერდზე 6 აპრილს ალბომი Aim and Ignite 2009 წელს 25 აგვისტოს გამოვიდა და პოზიტიური შეფასებები მიიღო. ალბომმა მიაღწია #26-ს Sputnikmusic-ის Top 50-ში 2009 წლის ალბომებს შორის. ალბომის ყველაზე დიდი მიღწევა იყო 71-ე ადგილი ამერიკის ალბომების ჩარტებში.
2011 წლიდან დღემდე: Some Nights
2012 წლის ივნისში YouTube-ში გავრცელდა მათი სიმღერა „Some Nights“.
ადოლფ ბასტიანი
მინი|ადოლფ ბასტიანი ადოლფ ბასტიანი (Adolf Bastian; დ. 26 ივნისი, 1826, ბრემენი — გ. 2 თებერვალი, 1905, პორტ-ოვ-სპეინი, კ.ტრინიდადი) — გერმანელი ეთნოგრაფი, განათლებით ექიმი. ხელმძღვანელობდა მრავალ სამეცნიერო ექსპედიციას მსოფლიოს ყველა კუთხეში, შეაგროვა უამრავი ეთნოგრაფიული მასალა. დააარსა ბერლინის ხალხთმცოდნეობის მუზეუმი (1868). თავისი კვლევა-ძიებისას უმთავრესად დაინტერესებული იყო შესასწავლი ხალხის სულიერი კულტურით. ფსიქოლოგია მიაჩნდა „მომავლის მეცნიერებად“. მისი იდეა, რომ ადამიანთა ფსიქიკის ერთიანობა განაპირობებს ყველა ადამიანის კულტურულ ერთიანობას, პროგრესული იყო. მაგრამ ზოგიერთ საკითხში იდეალურ პოზიციებზე იდგა.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანელი ეთნოგრაფები კატეგორია:დაბადებული 26 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1826 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1905