cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სოლოღაშვილები
ვახუშტის მიხედვით სოლოღაშვილები არ არიან ბარათაშვილები და მათ - თავისი მამული და სასაფლაონი აქვთო. იოანე ბატონიშვილის მიხედვით სოლოღაშვილები „არიან ძველადვე ახალციხელნი კალმახის ადგილის ერისთავის გვარისანი. ამათი წინა-პარი ვინმე გათათრდა და უწოდეს სულაღად, ხოლო ამის შთამამავლობისანი, რომელითაც მიიღეს მამადიანობა, მოვიდნენ საქართველოსა შინა მეფობასა ბაგრატისასა წელსა 1375-სა და მეფემან მიიღო თავადობისა ხარისხითა და უბოძა გვარადცა სოლოღას შვილობა და არიან მუნიდგან მცხოვრებნი სომხითსა, რომელნიმე გარდმოვიდნენ რუსეთს და დაშთნენ, ხოლო სხვანი ამათნი დაშთნენ ქართლსავე შინა და აწ არიან: 1) იესეს შვილები, 2) ზაზას შვილები და სხვანი ძმანნი ამათნი, ხოლო სხვანი სოლოღას შვილები, რომელნიცა არიან თათრად, ჰსცხოვრებენ ახალციხის ნაწილსა შინა ჩირდილის კერძო ადგილსა.“
გვარის ფუძემდებელი როგორც ჩანს სოლაღა/სოლოღა იყო, რომლის შთამომავლები XV საუკუნიდან ჩნდებიან ქართლის სამეფოში. სოლოღაშვილების სამფლობელო სასოლოღაშვილო XV საუკუნეში ყალიბდება და ძირითადად - ალგეთის, ვერის ხევში, ქალაქის პირის სოფლებში და ნაწილობრივ სომხითში ჰქონდათ.ასევე ყმები ჰყავდათ და მამულები ჰქონდათ თბილისშიც. საგვარეულოს მთავარი ციხესიმაგრეები იყო კოჯრის და ჭაპალას ციხეები, მოგვიანებით ციხე ააშენეს ბორბალოშიც. საგვარეულო მონასტრი და სასაფლაო იყო კაბენი.
სოლოღაშვილებს ქართლის სამეფო კარზე ეკავათ მეფის სახლთუხუცესის, დედოფლის სახლთუხუცესის, ბოქაულის, ყეენის მუღარიბის და მუსაიბის და სხვ. თანამდებობები, სოლაღაანთ სამემკვიდრეო სახელო დედოფლის სახლთუხუცესის თანამდებობა ყოფილა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
მესტიის ჭედური ჯვარი
მესტიის ჭედური ჯვარი — საკურთხევლის წინა დასადგმელი ვერცხლის მოოქრული ჭედური ჯვარი XI საუკუნის პირველი ნახევრისა. იდგა სოფ. მესტიის ძველ ეკლესიაში, ამჟამად ინახება მესტიის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში.
ჯვრის ზომებია 125 × 77 სმ. აკლია ქვედა ნაწილი, 3 ფირფიტა, რომელზედაც რელიეფის გარდა, ქტიტორული წარწერა უნდა ყოფილიყო. ჩვენამდე მოაღწია ჯვრის ნაწილმა, რომელზედაც გამოსახულია წმ. გიორგის ცხოვრების 9 სცენა. ჯვრის უკანა მხარე და გვერდები დაფარულია მცენარეული ორნამენტით. კომპოზიციები მაღალმხატვრული დონისაა; სცენების გადმოცემაში მოღწეულია მონუმენტურობა. კომპოზიციური მთლიანობა, ფიგურები პლასტიკური, ელატიკური და მეტყველია, მოძრაობა - ბუნებრივი. ოსტატი დიდი ზომიერებით გადმოგვცემს როგორც ზოგად ფორმას, ასევე ცალკეულ დეტალებს. ჯვრის დეკორატიულ მორთულობაში, ოსტატი ამჟღავნებს სწრაფვას მოცულობისაკენ. მესტიის ჭედური ჯვარი ქართული ჭედური ხელოვნების ერთ-ერთი საუკეთესო და მნიშვნელოვანი ძეგლია.
ლიტერატურა
კატეგორია:შუასაუკუნეების ხელოვნება კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტი
Blackmore's Night
მარჯვნივ|მინი|Blackmore's Night Blackmore's Night — ბრიტანულ/ამერიკული ტრადიციული ფოლკ-როკის შემსრულებელი ჯგუფი, რომელიც ჩამოყალიბდა 1997 წელს. მისი წევრები არიან რიჩი ბლექმორი (აკუსტიკური და ელექტრო გიტარა) და კენდის ნაითი (ვოკალი, ტექსტების ავტორი და ინსტრუმენტალისტი). სულ, გამოშვებული აქვთ 9 სტუდიური ალბომი. უკანასკნელი, Dancer and the Moon, გამოვიდა 2013 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფოლკ-როკ ჯგუფები კატეგორია:1997 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ოკამი (კასპის მუნიციპალიტეტი)
ოკამი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: თეზი, იგოეთი, მრგვალი ჭალა, ფერმა, ჩანგილარი). მდებარეობს მდინარე ქსნის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 650 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მუჰამედ მურსი
2012 წლის 24 ივნისს ეგვიპტის საარჩევნო კომისიამ მუჰამედ მორსი გამოაცხადა ქვეყნის ახალ პრეზიდენტად. კომისიის თანახმად, მორსიმ მცირე უპირატესობით აჯობა კენჭისყრაზე თავის მეტოქეს, აჰმედ შაფიკს - რომელიც ბოლო პრემიერ-მინისტრი იყო პრეზიდენტ ჰოსნი მუბარაქის მთავრობაში. კომისიის ცნობით, მორსიმ ხმათა 51.7 % მოიპოვა, შაფიკს კი 48.3 % ერგო.
2013 წლის 3 ივლისს არმიამ პრეზიდენტი გადააყენა და კონსტიტუცის მოქმედება შეაჩერა.
გარდაიცვალა საკუთარ სასამართლო პროცესზე 2019 წლის 17 ივნისს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1951 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2019 კატეგორია:ეგვიპტის პრეზიდენტები კატეგორია:ეგვიპტელი პოლიტიკოსები
ტიუშენების აჯანყება
250პქ|მინი|მარჯვნივ|ტიუშენების აჯანყება, XIV–XV საუკუნეების [[მინიატიურა.]] ტიუშენების აჯანყება (tuchins ან touchins — ტყის ხალხი, სავარაუდოდ, შუაფრანგ. სიტყვიდან touche — კორომი, პატარა ტყე) — გლეხთა ანტიფეოდალური აჯანყება ცენტრალურ და სამხრეთ საფრანგეთში XIV საუკუნის 60–80-იან წლებში. დაიწყო 1363 წელს ოვერნში, 80-იან წლებში ძალიან დიდი ტერიტორია მოიცვა (ოვერნი-ლანგედოკი, პუატუ, ლიმუზენი, რუერგი, პროვანსი, დოფინე), სადაც აჯანყებულები 1382–1384 წლებში ფაქტობრივად განაგებდნენ მდგომარეობას. მოძრაობას შეუერთდა მრავალი პატარა ქალაქის მცხოვრები, მსხვილი ქალაქების (მონპელიე, ტულუზა, კარკასონი, ნარბონი, ნიმი, ბო-კერი) ხელოსნები. ტიუშენების აჯანყება ძირითადად მიმართული იყო საგადასახადო ტვირთის წინააღმდეგ, რომელიც ძლიერ გაიზარდა ასწლიანი ომის (1337–1453) დროს. ტიუშენებმა უარი განაცხადეს გადასახადების გადახდაზე, დახოცეს გადასახადის ამკრეფნი, გაძარცვეს და დაანგრიეს ფეოდალთა ციხესიმაგრეები, მამულები, ებრძოდნენ დიდგვაროვანთა რაზმებს და ინგლისელ დამპყრობლებს. 1384 წელს აჯანყებულთა მთავარი ძალები გაანადგურეს; ცალკეული რაზმები მოქმედებდნენ 1390 წლამდე.
სქოლიო
კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში კატეგორია:ასწლიანი ომი
კაპენგურია
კაპენგურია (Kapenguria) — ქალაქი კენიაში. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთ ნაწილში. შედის რიფტ-ველის პროვინციის შემადგენლობაში. მოსახლეობა 1999 წლის მონაცემებით შეადგენს 13,000 კაცს.
კატეგორია:კენიის ქალაქები
აღმოსავლეთ ევროპის ბაქანი
აღმოსავლეთ ევროპის ბაქანი, რუსეთის ბაქანი — ევროპის ბაქანი, დედამიწის ქერქის ერთ-ერთი ყველაზე მსხვილი და შედარებით მყარი მონაკვეთი, რომელიც მიეკუთვნება უძველესი ბაქნების რიცხვს. იკავებს აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ ევროპის მნიშვნელოვან ნაწილს, სკანდინავიის მთებიდან ურალამდე და ბარენცისა და შავ და კასპიის ზღვამდე არსებულ ტერიტორიას. აღმოსავლეთ ევროპის ბაქნის აღმოსავლეთი საზღვარი ჰერცინულ ნაოჭა სტრუქტურებზე გადის, ახალი მიწის დასავლეთი სანაპიროს, იუგორსკი-შარის, პაი-ხოის, ურალის მთებისა და მდინარე ემბის გაყოლებით; სამხრეთი საზღვარი — იმიერკავკასიაზე, ჩრდილოეთ ყირიმზე, დობრუჯაზე; დასავლეთი — კარპატების რკალზე, დაახლოებით მდინარე ვისლის გაყოლებით, და იუტლანდიის ნახევარკუნძულზე; ჩრდილოეთით აღმოსავლეთ ევროპის ბაქანი ემიჯნება ნორვეგიის კალედონიდებს, საიდანაც საზღვარი ფრანც-იოსების მიწის არქიპელაგზე გადადის. ბაქნის ჩრდილო ნაწილს ბარენცის ზღვა ფარავს. ბაქნის საზღვრებში გამოიყოფა ფარები, ანტეკლიზები და სინეკლიზები. ეს სტრუქტურული ელემენტები თანამედროვე რელიეფშია ასახული. კამბრიულამდელი საძირკვლის გამოსავლები ზედაპირზე ბალტიისა და უკრაინის ფარების სახით აღინიშნება. აღმოსავლეთ ევროპის ბაქნის ყველაზე ღრმა და მოძრავი უბანია კასპიისპირა სინეკლიზა.
აღმოსავლეთ ევროპის ბაქნის ისტორიაში გამოიყოფა ორი მსხვილი პერიოდი. პირველი პერიოდის მსვლელობისას, რომელმაც მოიცვა მთელი არქეული, ადრეული და შუა პროტეროზოური ეონი (3500-1600 მლნ. წელი), მიმდინარეობდა კრისტალური ფუნდამენტის ფორმირება; მეორე პროცესის მსვლელობისას საკუთრივ, ბაქნისებური განვითარება, დანალექი საფრისა და თანამედროვე სტრუქტურის წარმოქმნა.
ბაქნის საფუძველი აგებულია კამბრიულისწინა ინტენსიურად დანაოჭებული კრისტალური ქანებით (გნაისები, კრისტალური ფიქლები), რომლებიც ბალტიისა და უკრაინის ფარის ფარგლებში გაშიშვლებულია, სხვაგან, კი დიდ ფართობზე დაფარულია დანალექი ქანებით. იქ, სადაც ბაქნის საფუძველი გაშიშვლებულია ან ახლოსაა ზედაპირთან, წარმოდგენილია დენუდაციური მაღლობები და ჭიუხები, ხოლო ბაქნის ღრმად დაძირულ საფუძველზე ვაკეები და დაბლობებია განვითარებული.
ფუნდამენტის სასარგებლო წიაღისეულებია: რკინის მადნები, ნიკლის, სპილენძის, ტიტანის, ქარსის, პეგმატიტის, აპატიტისა და სხვათა მადნები. დანალექი საფარი შეიცავს საწვავი აირისა და ნავთობის ბუდობებს, ქვისა და კალიუმის მარილების საბადოებს, წიაღისეულ ნახშირს, ფოსფორიტებს, ბოქსიტებს, სამშენებლო ნედლეულის საბადოებს, აგრეთვე მტკნარი და მინერალური წყლების ბუდობებს.
სქოლიო
კატეგორია:კრატონები კატეგორია:ისტორიული გეოლოგია კატეგორია:სასარგებლო წიაღისეულების გეოლოგია კატეგორია:სტრუქტურული გეოლოგია კატეგორია:ევროპის გეოლოგია
Lasioglossum versicolum
Lasioglossum versicolum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1992 წელს.
სქოლიო
versicolum
კიამბუ
კატეგორია:კენიის ქალაქები
კინგ კონგი
მინი|220პქ|კინგ კონგი, 1933 წლის ფილმის პოსტერი კინგ კონგი (King Kong) — გამოგონილი მონსტრი-გორილა, რომელიც ძირითადად ფილმების გმირია. ფილმები მისი მონაწილეობით გამოდის 1933 წლიდან. მათ შორის არის 1933, 1976 და 2005 წლის ვერსიები. ამის გარდა, კინგ კონგი არის არაერთი წიგნის, კომიქსის, სხვადასხვა სუვენირის, კომპიუტერული თამაშის, გასართობი პარკის გმირი. უახლოეს მომავალში იგეგმება მის შესახებ სპექტაკლის პრემიერაც. ამჟამად საავტორო უფლებები მასზე ეკუთვნის კომპანიას Universal Studios, ხოლო შეზღუდული უფლებებით სარგებლობს მერიან კუპერი
სქოლიო
კატეგორია:გამოგონილი გორილები კატეგორია:კინგ კონგის პერსონაჟები კატეგორია:გოძილას პერსონაჟები
Tetraponera poultoni
Tetraponera poultoni — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტოლედოს პროვინცია
thumb|250px|ტოლედოს მდებარეობა ესპანეთში ტოლედო — პროვინცია ესპანეთში, ავტონომიური გაერთიანება კასტილია-ლა მანჩის დასავლეთ ნაწილში. მას ესაზღვრება ესპანეთის შემდეგი პროვინციები: მადრიდი, კუენკა, სიუდად-რეალი, ბადახოსი, კასერესი და ავილა.
546,538 კაციანი მოსახლეობიდან (2002 წლის აღწერით), მხოლოდ ერთი მეცხრედი ცხოვრობს მის დედაქალაქ ტოლედოში, რომელიც ასევე ავტონომიური გაერთიანების დედაქალაქიცაა. პროვინციის ყველაზე დასახლებული ქალაქი ტალავედა-დე-ლა-რეინა, 83,793 კაციანი მოსახლეობით (2006 წლის მონაცემებით).
კატეგორია:ესპანეთის პროვინციები
რუსპინის ბრძოლა
რუსპინის ბრძოლა — იულიუს კეისარისა და პომპეუსის სამოქალაქო ომის ერთ-ერთი ბრძოლა. გაიმართა ძვ. წ. 46 წლის 4 იანვარს რომის პროვინცია აფრიკაში, თანამედროვე ტუნისის ტერიტორიაზე ქალაქ მონასტირის მახლობლად, რესპუბლიკის მომხრე ოპტიმატებსა და იულიუს კეისრის მომხრე პოპულარებს შორის. რესპუბლიკელების არმიას ხელმძღვანელობდა კეისრის ყოფილი მხარდამჭერი ტიტუს ლაბიენუსი. ბრძოლა საკმად სისხლიანი გამოდგა, კეისარმა დაკარგა თავისი ჯარის მესამედი, მაგრამ საბოლოოდ მაინც მიაღწია გამარჯვებას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძველი რომის ბრძოლები კატეგორია:ტუნისის ისტორია კატეგორია:ძვ. წ. I საუკუნის ბრძოლები
Lasioglossum versifrons
Lasioglossum versifrons — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1928 წელს.
სქოლიო
versifrons
One Vision
„One Vision“ — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Queen-ის სიმღერა და პირველი სინგლი 1985 წლის ალბომიდან A Kind of Magic. სინგლი გამოვიდა სიმღერის „Blurred Vision“ B-მხარეზე თანხლებით. სიმღერის ავტორია როჯერ ტეილორი.
ითვლება, რომ სიმღერა დაიწერა Live Aid-ის მოვლენების შემდეგ ან მარტინ ლუთერ კინგის ბიოგრაფიის შთაგონებით. 2011 წლის დოკუმენტურ ფილმში Queen: Days of Our Lives როჯერ ტეილორი ამბობს, რომ მის მიერ დაწერილ ორიგინალურ ტექსტში იყო კინგის ცნობილი ტექსტის ერთგვარი პაროდირება. სიმღერის ოფიციალურ მუსიკალურ ვიდეოში, რომელშიც წევრები ჩნდებიან იმავე პოზაში, რაც „Bohemian Rhapsody“-ს ვიდეოში, გამოყენებულია „გარდაქმნის“ ეფექტი. Queen სიმღერას ასრულებდა The Magic Tour-ის ფარგლებში და ამ ნომრით კონცერტებს იწყებდა. They claimed they chose "One Vision" as the introduction song because its intro made a perfect concert introduction.
სქოლიო
კატეგორია:1985 წლის სინგლები კატეგორია:1985 წლის სიმღერები კატეგორია:Queen-ის სიმღერები კატეგორია:EMI Records-ის სინგლები კატეგორია:Capitol Records-ის სინგლები კატეგორია:Hollywood Records-ის სინგლები
Tetraponera prelli
Tetraponera prelli — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
ტაიბეის მეტროპოლიტენი
ტაიბეის მეტროპოლიტენი (ტრად. ჩინ.: 臺北捷運) — მეტროპოლიტენის სისტემა ტაივანის ქალაქ ტაიბეიში.
სადგურები
ტაიბეის მეტროში 2 სახის სადგურია - მიწისქვეშა და ესტაკადა.
ტაიბეის მეტროს ყველა სადგური აღჭურვილია ექსკალატორებითა და ლიფტებით, რომლებიც განკუთვნილია მოხუცებისა და ინვალიდებისათვის. იქ, სადაც მგზავრთა დიდი ნაკადია, პლატფორმებს გზებისგან ბარიერები აშორებს. ყველა სადგურზე არის საინფორმაციო ტაბლო, რომელიც აჩვენებს ზუსტ დროს, მომდევნო მატარებლის მოსვლამდე დარჩენილ დროს და მის ბოლო გაჩერებას. ასევე, არის უფასო საპირფარეშოები და საინფორმაციო ჯიხურები.
ტაიბეის მეტროს სადგურთა სია
მგზავრობის ღირებულება
150px|thumb|left|ავტომატური სალაროს აპარატები მგზავრობის ღირებულება დამოკიდებულია მარშრუტზე და საშუალოდ მერყეობს 20-დან 65 ახალ ტაივანურ დოლარამდე. ბილეთი წარმოადგენს ლურჯი ფერის ”სმარტ-ჟეტონს”. სადგურზე შესასვლელად საჭიროა მისი მოთავსება ტურნიკეტის სენსორში, გამოსვლისთვის კი - ჩაგდება ჟეტონებისთვის განკუთვნილ ნახვრეტში. ჟეტონები იყიდება ავტომატურ სალაროებში. მის შესაძენად საჭიროა, ბილეთების რაოდენობისა და ფასის მითითება, შემდეგ კი თანხის გადახდა. ავტომატური სალარო იღებს მონეტებსა და კუპიურებს 100 ახალი ტაივანური დოლარის ფარგლებში. იმ შემთხვევაში, თუ მგზავრს მხოლოდ მსხვილი კუპიურები აქვს, მათი დაშლა შეუძლია გადამცვლელ აპარატზე, რომელიც სალაროსთან დგას.
ხაზები
ხაზები Nangang, Banqiao და Tucheng — ერთ ხაზს მიეკუთვნებიან, რომელსაც ეწოდება Bannan. ხაზს ემსახურება დეპო Nangang.
ხაზები Danshui და Xindian — აგრეთვე ერთ ხაზს მიეკუთვნებიან.
არსებობს 2 მარშრუტი: «Danshui» — «Xindian» და  «Beitou» — «Nanshijiao». ხაზს ემსახურება დეპო Beitou.
მოძრავი შემადგენლობა
250 px|thumb| C301 ტიპის მატარებელი ტაიბეის მეტროპოლიტენი აღჭურვილია C301, C321, C341 და C371 ტიპის ექვსვაგონიანი მატარებლებით. ვაგონებში მოხუცების, ინვალიდების და ორსული ქალებისთვის გამოყოფილია ლურჯი ფერის ადგილები.
Muzha -ს ხაზი აღჭურვილია ოთხვაგონიანი Matra VAL 256-ს ტიპის ავტომატური მატარებლებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მეტროპოლიტენი კატეგორია:ტაივანი კატეგორია:ტაიბეი
Lasioglossum verticulum
Lasioglossum verticulum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1997 წელს.
ლეონელ ფერნანდესი
ლეონელ ფერნანდესი (დ. 26 დეკემბერი, 1953) — დომინიკელი პოლიტიკოსი, დომინიკელთა რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1996-2000 და 2004-2012 წწ.
დაიბადა სანტო-დომინგოში, მაგრამ ბავშვობა გაატარა ნიუ-იორკში, აშშ. იგი შეუერთდა დომინიკური განმათავისუფლებელ პარტიას 1973 წელს, როდესაც ხუან ბოშმა დატოვა იგი და შექმნა თავისი საკუთარი პარტია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დომინიკელები კატეგორია:დომინიკელთა რესპუბლიკის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1953 კატეგორია:დაბადებული 26 დეკემბერი
დალტონიზმი
thumb|დალტონიკს არ შეუძლია დაინახოს სურათზე გამოსახული ციფრი|150px დალტონიზმი (ფერების გარჩევის ანომალია) სქესთან შეჭიდული რეცესიული ნიშანია. დალტონიკი ვერ არჩევს ერთმანეთისგან წითელსა და მწვანე ფერს. ზოგიერთს კი არ შეუძლია ყვითელი ფერი ლურჯისგან განასხვაოს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გენეტიკური დაავადებები კატეგორია:ოფთალმოლოგია კატეგორია:ფერი
მირიანი
მირიანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, კავთისხევის თემში. მდებარეობს მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეს. რკინიგზის ბაქანი. ზღვის დონიდან 500 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 81 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დარანი
დარანი — მიწისქვეშა ნაგებობა, გავრცელებული იყო შუა საუკუნეების საქართველოში. დარანი არის „კლდეში, ანუ მიწას ქვეშ შესასვლელი. დარანად ითქმის სახლი მიწას ქვეშ ნაგები, გინა მიწა და კლდე შეთხრილი უჩინრად“. წარმოადგენს ლოდებით ამოყვანილ, ქვის სქელი ფილებით გადახურულ უქვითკირო ნაგებობათა სისტემას, რომელიც შედგება დახლართული გასასვლელ-გამოსასვლელებისა და სხვადასხვა ზომის სათავსებისგან. დარანს სხვადასხვა მიმართულებით მრავალი განშტოება აქვს. ერთი შტო აუცილებლად წყალთან არის დაკავშირებული, დანარჩენები, რომელთა სიგრძე ზოგჯერ ასობით კმ-ს აღწევს,— ციხესიმაგრეებთან, მეზობელ სოფლებთან, ტყესთან ან გზებთანაა შეერთებული. დარანის შესასვლელი მოფარებულ, ძნელად მისადგომ ადგილებშია მოწყობილი და ჩვეულებრივ, აღმოსავლეთისკენაა მიმართული.
დანიშნულება
საფრთხის დროს დარანს თავს აფარებდა მოსახლეობა, მისი საშუალებით შეიძლებოდა ფარულად გადაადგილება, მებრძოლების გადაყვანა, მოულოდნელი თავდასხმა მტერზე, ჩასაფრება, დაზვერვა-თვალთვალი.
ნიმუშად გამოდგება ნასოფლარ დუმეილის (სოფელ აგარის მახლობლად - ახალციხის მუნიციპალიტეტი) დარანები მესხეთში. მესხეთ-ჯავახეთში დარანები მიკვლეულია აგრეთვე ზედა თმოგვისა და ვარძიის მახლობლად, ბერთყანაში, ხიზაბავრაში, აწყვიტაში და სხვაგან (ყველა ასპინძის მუნიციპალიტეტი).
ლიტერატურა
კატეგორია:თავდაცვითი ნაგებობები კატეგორია:საქართველოს ისტორია
A Kind of Magic (სიმღერა)
„A Kind of Magic“ — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Queen-ის სიმღერა და სინგლი 1985 წლის ამავე სახელწოდების ალბომიდან. სინგლი გამოიცა B-მხარეზე სიმღერის „A Dozen Red Roses for My Darling“ თანხლებით.
სიმღერის ავტორია ჯგუფის დრამერი როჯერ ტეილორი. სინგლმა ბრიტანეთის ჩარტში #3 პოზიციამდე მიაღწია, მთელ რიგ ევროპულ ქვეყნებში ათეულში მოხვდა, ხოლო „ბილბორდის“ ცხელ ასეულში #42 პოზიცია დაიკავა. იგი შეტანილია ჯგუფის კომპილაციურ ალბომებში Greatest Hits II და Classic Queen.
სქოლიო
კატეგორია:1986 წლის სინგლები კატეგორია:1985 წლის სიმღერები კატეგორია:Queen-ის სიმღერები კატეგორია:EMI Records-ის სინგლები კატეგორია:Capitol Records-ის სინგლები კატეგორია:Hollywood Records-ის სინგლები
Lasioglossum vexator
სქოლიო
vexator
Tetraponera punctulata
Tetraponera punctulata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტიტუს ლაბიენუსი
ტიტუს ლაბიენუსი (Titus Labienus; დ. ძვ. წ. 100 — გ. ძვ. წ. 45) — ძველი რომაელი მხედართმთავარი, იულისუს კეისრის ლეგატი გალიური ომების დროს. კეისრის უახლოესი თანაშემწე, მისი წარმატებების ერთ-ერთი ხელშემწყობი.
მაგრამ როდესაც კეისარს დავა ჰქონდა სენატთან და დაიძრა რომისაკენ, ლაბიენუსმა უარი თქვა გადაეკვეთა რუბიკონი და გაემართა პომპეუსის და რესპუბლიკელების დასახმარებლად. იბრძოდა დირაქიონთან, ფარსალოსთან, შემდეგ კატონ უმცროსს თან გაჰყვა აფრიკაში, მისი გარდაცვალებნის შემდეგ კი შეუერთდა ესპანეთში პომპეუსის შვილებს. მოკლეს მუნდეს ბრძოლაში. ლაბიენუსის მოჭრილი თავი კი გაუგზავნეს კეისარს.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომაელი მხედართმთავრები კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 100 კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 45
ჰარი პოტერის სამყაროს ადგილები და დაწესებულებები
ჰარი პოტერის ჯადოსნურ სამყაროში, რომელიც მწერალ ჯოან როულინგის მიერ არის შექმნილი, არაერთი გამოგონილი თუ რეალური ადგილმდებარეობაა ნახსენები. მათ შორის არის სკოლასთან დაკავშირებული, საცხოვრებელი, სავაჭრო თუ სამთავრობო ობიექტები.
შვედური კრონი
შვედური კრონი (krona, kr) — ფულის ერთეული შვედეთში.
ჰარი პოტერის სამყაროს ადგილები და დაწესებულებები
ჰოგსმიდი
ჰოგსმიდი — სოფელი, რომელიც ჰოგვორტსის მაგიისა და ჯადოქრობის სკოლასთან ყველაზე ახლოს მდებარეობს. იგი პირველად ნახსენებია რომანში ჰარი პოტერი და აზკაბანის ტყვე. თითქმის ყოველთვის მოვლენები, დაკავშირებული მასთან, მიმდინარეობს ზამთარში, როდესაც სოფელი დაფარულია თოვლით.
შვედური კრონი
ეტიმოლოგია
კრონი სკანდინავიური ენიდან მოდის და ქართულად გვირგვინს აღნიშნავს.
ჰარი პოტერის სამყაროს ადგილები და დაწესებულებები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჰარი პოტერი
შვედური კრონი
ისტორია
შვედური კრონა მიმოქცევაში 1878 წელს შევიდა სკანდინავიური სავალუტო კავშირის შექმნის შედეგად, რამაც პირველ მსოფლიო ომამდე იარსება. კრონამ მანამდე არსებული რიქსდალერი შეცვალა. კავშირის წევრები სკანდინავიური სახელმწიფოები იყვნენ. კრონა ნორდიკული ენებიდან თარგმანში „გვირგვინს“ აღნიშნავს. ფულადი ერთეული შვედეთში იწოდებოდა krona-ად, ხოლო დანიასა და ნორვეგიაში krone-დ. კავშირის დაშლის შემდეგ სამივე ქვეყანამ ვალუტის სახელწოდება დაიტოვა, თუმცა მხოლოდ საკუთარი ფულადი ერთეულებისთვის.
ტრადიციის თანახმად, მონეტის ავერსზე, რომელსაც ერთკრონიანის ღირსება აქვს, შვედეთის მეფის პორტრეტია გამოსახული, ხოლო რევერსზე ქვეყნის ერთ-ერთი გერბი ან გვირგვინია დატანებული. მონეტაზე მეფის დევიზიც არის ამოტვიფრული.
მონეტები და ბანკნოტები
1987 წლის 31 დეკემბერს მიმოქცევიდან 1874, 1890, 1892, 1894, 1896, 1898, 1914, 1939, 1940, 1948, 1952, 1954 წლების ბანკნოტები ამოიღეს.
დღესდღეობით შემდეგი ნომინალების ბანკნოტებია მიმოქცევაში: 100 კრონიანი კარლ ლინეს გამოსახულებით. 500 კრონიანი მეფე კარლ XI-სა და შვედი გამომგონებლისა და მრეწველის ქრისტოფერ პოლჰემის გამოსახულებით. 1000 კრონიანი მეფე გუსტავ ვასის გამოსახულებით.
მონეტები, რომლებიც კანონიერ საგადასახადო საშუალებად მიიჩნევა: 1 კრონიანი (1875 წლამდე გამოშვებული ყველა მონეტა), 2 კრონიანი (1876——1971 წლებამდე მოჭრილი ყველა მონეტა, 1972 წლიდან აღარ გამოდის), 5 კრონიანი (1954 წლამდე მოჭრილი ყველა მონეტა), 10 კრონიანი(1991 წლამდე მოჭრილი ყველა მონეტა).
2006 წლის 1 იანვრიდან 1875—1991 მოჭრილი 50 ერეს ღირებულების მონეტები იქნა ამოღებული. 2010 წლის 30 სექტემბრიდან კი 50 ერეიანი ყველა მონეტა ამოიღეს მიმოქცევიდან.
ამჟამად შვედეთში მიმოქცევაშია ბანკნოტები შემდეგი ნომინალით:
მონეტები
ამჟამად მიმოქცევაშია მონეტები ნომინალით:
შვედური ფულის 1 კრონიანზე შვედეთის მონარქის გამოსახულებაა, ხოლო მეორე მხარეს ქვეყნის გერბი, გვირგვინი და მეფის დევიზია მიწერილია.
გაცვლითი კურსი
შვედური კრონის გაცვლითი კურსი ისტორიულად სახელმწიფოს სავალუტო პოლიტიკაზე იყო დამოკიდებული. 1992 წლის ნოემბრიდან კი ვალუტამ მერყევი კურსი შეიძინა.
რესურსები ინტერნეტში
კრონი კატეგორია:ბრუნვაში არსებული ვალუტები
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ფინეთში
2009 წლის მონაცემებით ფინეთში იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის 7 ძეგლია.
სტატისტიკა
იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 878 ძეგლია შეტანილი, მათ შორის 0,8 % ფინეთის ძეგლებია.
ცხრილი
ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში მათი დამატების მიხედვით.
ზამბეზი
მინი|300პქ|ჩანჩქერი [[ვიქტორია (ჩანჩქერი)|ვიქტორია]] ზამბეზი — მდინარე აფრიკაში. აფრიკის სიგრძით მეოთხე მდინარე. უდიდესი ინდოეთის ოკეანეში ჩამდინარე მდინარეებს შორის. მისი სიგრძეა 3540 კმ, აუზის ფართობი — 1 390 000 კმ². სათავეს იღებს ზამბიაში, შემდეგ მიემართება ანგოლის ტერიტორიაზე, გაივლის ნამიბიისა და ბოტსვანის სახელმწიფო საზღვარზე, გადაკვეთს ზიმბაბვეს და შემდეგ მოზამბიკში ერთვის ინდოეთის ოკეანეს.
ზამბეზის ყველაზე ცნობილი შტრიხი ისაა, რომ მასზე მდებარეობს ჩანჩქერი ვიქტორია.
რესურსები ინტერნეტში
მინი|300პქ|left|ზამბეზი
კატეგორია:ანგოლის მდინარეები კატეგორია:მოზამბიკის მდინარეები კატეგორია:ზამბიის მდინარეები კატეგორია:ზიმბაბვეს მდინარეები კატეგორია:ნამიბიის მდინარეები კატეგორია:ბოტსვანის მდინარეები კატეგორია:სასაზღვრო მდინარეები
სოლომონ ყუბანეიშვილი
სოლომონ ყუბანეიშვილი ( დ. 9 ნოემბერი, 1901, შუამთა, ვანის მუნიციპალიტეტი — გ. 17 მარტი, 1986, თბილისი) — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1962), პროფესორი, მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1969).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები კატეგორია:დაბადებული 9 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1901 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1986 კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები ს
ალეფი
ალეფ — პირველი ასო მრავალ სემიტურ კონსონანტურ დამწერლობაში.
გამოითქმის როგორც [ʔ] (საერთაშორისო ტრანსკრიფცია).
კატეგორია:ებრაული ასოები კატეგორია:არაბული ასოები
ბიტოლა
ბიტოლა (Битола) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის სამხრეთ-დასავლეთში, პელაგონიის რეგიონში. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით იგი სიდიდით მეორე ქალაქია სკოპიეს შემდეგ.
ისტორია
ქალაქი დააარსა ფილიპე II მაკედონელმა, როგორც ჰერაკლეა ლინკესტისი, ადრეული შუა საუკუნეებიდან ცნობილია სლავური სახელწოდებით ბიტოლა („обитель“ - მონასტერი) ან ბერძნული სახელით მონასტირი (Μοναστήρι). ოსმალეთის იმპერიის ბატნობის პერიოდში ქალაქში განთავსებული იყო ევროპული ქვეყნების საკონსულოები და მიიღო მეტსახელი „კონსულების ქალაქი“. 1912 წლამდე მოსახლეობის უმეტესობას შეადგენდნენ ბერძნები. 1912 წლიდან, ბალკანეთის პირველი ომის შედეგად შევიდა სერბეთის შემადგენლობაში.1945 წლიდან კი მაკედონიის სოციალისტური რესპუბლიკის შემადგენლობაშია. 1979 წელს ქალაქში დაარსდა წმინდა კლიმენტ ოჰრიდელის სახელობის უნივერსიტეტი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის ქალაქები
ლეფკა
ლეფკა (Λεύκα, Lefke) — ქალაქი კვიპროსში, მოროფოუს ყურის სანაპიროზე. ქალაქი დე ფაქტო ჩრდილოეთი კვიპროსის შემადგენლობაშია. 2011 წელს ქალაქში 3 009 ადამიანი ცხოვრობდა. ეს არის ჩრდილოეთ კვიპროსის ლეფკეს რაიონის (მოს. 11 091) დედაქალაქი, რომელიც 2016 წლამდე გიუზელიურთის რაიონის შემადგენლობაში შედიოდა.
ლეფკა ცნობილია თავისი ციტრუსის ბაღებისა და მაღაროებით. აქ მდებარეობს ლეფკას ევროპული უნივერსიტეტი.
ვენეციური პერიოდის განმავლობაში ლეფკაში კათოლიკე იტალიელები ცხოვრობდნენ. ოსმალეთის იმპერიის მმართველობის პერიოდში კი ქალაქში თურქები გადასახლდნენ.
ისტორია
პირველი დასახლება თანამედროვე ლეფკას ტერიტორიაზე ნეოლითის ხანაში შეიქმნა. ერთი ჰიპოთეზის თანახმად, ქალაქი ძვ.წ. III საუკუნეში დააარსა ლეფკოსმა, ეგვიპტელი პტოლემე I-ის ვაჟმა, რომელმაც ასევე ჰიპოთეზის თანახმად ნიქოზია (ძველად ცნობილი, როგორც ლეფკოსია) დააარსა. სხვა მოსაზრების თანახმად ავადმყოფი ქრისტიანი გოგონა, სახელად „ლეფკა“ (ბერძნულად ეს სახელი ვერხვს ნიშნავს) თანამედროვე ქალაქის ტერიტორიაზე დასახლდა, რათა მთის ჰაერით გამოჯანმრთელებულიყო. ლეგენდის თანახმად, იგი დიდხანს ცხოვრობდა ლეფკაში და იქვე გარდაიცვალა კიდეც, ქალაქს კი მის პატივსაცემად ლეფკა ეწოდა.
ცნობილია, რომ ქალაქში მდებარე წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია ბიზანტიის იმპერიის პერიოდში აშენდა. კვიპროსის სამეფოსა და ვენეციის რესპუბლიკის პერიოდში ლეფკა ოლქის დედაქალაქი იყო სადაც ფრანგი და ლათინელი კაპიტნები, ბარონები და ოფიცრები ცხოვრობდნენ. ლუზინიანთა სამეფო ოჯახმა ქალაქს თავი შეაფარა მაშინ, როდესაც კვიპროსს მამლუქები დაესხნენ თავს. შუა საუკუნეებში ლეფკას ხშირად სტუმრობნენ ის პიროვნებები, რომელბი ტროოდოსის მთებში სოლის, ვოუნის, სოლიას და მარატასას ტაძრების მოსანახულებლად ჩადიოდნენ. მე-16 საუკუნის დასაწყისში ქალაქი ბაილაგიოს ცენტრი იყო, რომლის შემადგენლობაში რამდენიმე სოფელი შედიოდა. თანდათანობით სოფლის მოსახლეობა გაიზარდა, გაიზარდა დამუშავებული მიწების რაოდენობა და ქონების იჯარის ფასი, რაც კვიპროსის სხვა რაიონების დემოგრაფიულ და ეკონომიკურ ტენდენციებს შეესაბამებოდა. მე-14 და მე-15 საუკუნეებში კუნძულზე მოჰყავდათ შაქარი. ლეფკასა და მორფიუში მიწებს წარჩინებულები ყიდულობდნენ და შაქრის პლანტაციებს აშენებდნენ.
1571 წელს ოსმალეთის იმპერიის მიერ კვიპროსის დაპყრობის შედეგად ანატოლიიდან ჩამოსული თურქები დასახლდნენ ლათინელების სახლებში და მათი მიწები დაიკავეს. მოგვიანებით, ქალაქში ასევე დასახლდნენ ოსმალეთის იმპერიის ოფიცრები და მათი შთამომავლები. ამრიგად, ლეფკა გახდა შერეული ქალაქი სადაც კვიპროსელი თურქები უმრავლესობაში, კვიპროსელი ბერძნები კი უმცირესობაში იყვნენ. 1831 წელს ქალაქში 328 ზრდასრული მამაკაცი ცხოვრობდა, რომეთაგან 294 თურქული, 34 კი ბერძნული წარმოშობის კვიპროსელი იყო. 1891 წელს ქალაქში 907 ადამიანი ცხოვრობდა: 741 თურქი და 166 ბერძენი. 1901 წლისთვის ლეფკას მოსახლეობა 1143-მდე გაიზარდა, 1911 წელს კი 1008 გახდა. 1921 წლის მონაცემებით ქალაქში 1163 ადამიანი ცხოვრობდა.
საერთაშორისო ურთიერთობები
2015 წელს ლეფკა Cittaslow-ის წევრი გახდა.
სქოლიო
კატეგორია:კვიპროსის ქალაქები
ორანჟი
ორანჟი (აფრ., ნიდ. Oranjerivier) — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის უგრძესი მდინარე. სათავეს იღებს ლესოთოში, დრაკონის მთებში, შემდეგ მიემართება დასავლეთით, გადაკვეთს სამხრეთ აფრიკას და ჩაედინება ატლანტის ოკეანეში. ორანჟზე გაივლის სამხრეთ აფრიკასა და ნამიბიას და სამხრეთ აფრიკასა და ლესოთოს შორის სახელმწიფო საზღვრის ხაზი, ასევე საზღვრები სამხრეთ აფრიკის რამდენიმე პროვინციას შორის.
მდინარე დიდ როლს თამაშობს სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ეკონომიკაში, ვინაიდან ძალზედ მნიშვნელოვანია მისი როლი ირიგაციასა და ენერგეტიკაში. ორანჟის სიგრძეა 2200 კმ, აუზის ფართობი 973 000 კმ². მინი|250პქ|ორანჟი|left სახელი „ორანჟი“ უწოდა ჰოლანდიელმა რობერტ იაკობ გორდონმა. ლესოთოში ამ მდინარეს სენკუს უწოდებენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის მდინარეები კატეგორია:ლესოთოს მდინარეები კატეგორია:ნამიბიის მდინარეები
ვისენტე დელ ბოსკე
250px|მინიატიურა|ვისენტე დელ ბოსკე ვისენტე დელ ბოსკე გონსალესი, დელ-ბოსკეს 1-ლი მარკიზი (Vicente del Bosque González; დ. 23 დეკემბერი, 1950, სალამანკა, ესპანეთი) — ესპანელი ყოფილი ფეხბურთელი, რომელიც ამჟამად ესპანეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს წვრთნის. ეს თანამდებობა დელ ბოსკემ ლუის არაგონესისგან გადაიბარა, რომელმაც ნაკრებს 2008 წლის ევროპის ჩემპიონატი მოაგებინა. ამის შემდეგ, დელ ბოსკეს ხელმძღვანელობით, ესპანელებმა 2010 წელს მსოფლიო თასი მოიგეს, 2012 წელს კი კვლავ ევროპის თასი. 1999—2003 წლებში იგი წვრთნიდა მადრიდის რეალს, რაც კლუბის თანამედროვე ისტორიაში ყველაზე წარმატებული ხანა გამოდგა. ამჟამად ის ერთადერთი მწვრთნელია, რომელსაც მოგებული აქვს ჩემპიონთა ლიგა, ევროპის ჩემპიონატი და მსოფლიო ჩემპიონატი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:დაბადებული 1950 კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:მადრიდის რეალის ფეხბურთელები კატეგორია:კორდობის ფეხბურთელები კატეგორია:მადრიდის რეალის მწვრთნელები კატეგორია:დაბადებული 23 დეკემბერი
Tetraponera rakotonis
Tetraponera rakotonis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
საშა ბარონ კოენი
ბიოგრაფია
საშა ნოემ ბარონ კოენი დაიბადა 1971 წლის 13 ოქტომბერს, სარის საგრაფოს ევროპულ ოჯახში. მშობლები — ჯერალდ და დანიელ ბარონ კოენები იყვნენ. მისი დიდი ბაბუა წარმოშობით ლიტვიდან, ქალაქ კაუნასიდან იყო, ხოლო ბებია, – უკანასკნელი ებრაელი ბალერინა ფაშისტურ გერმანიაში და მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, – ჰაიფაში გაიქცა. მამა – უელსელი ებრაელი, ჯერალდ ბარონ კოენი ლონდონის შუაგულში ძვირადღირებულ ტანსაცმლის მაღაზიას ფლობდა, დედა კი, დანიელა ვაიზერი, წარმოშობით ირანელი ებრაელია. საშა შუათანაა ძმებს შორის. ოჯახი ლონდონის პრესტიჟულ უბანში, ჰემფსთედ-გარდენში ცხოვრობდა. სასკოლო განათლება საშამ ესლტრის კერძო სკოლაში მიიღო და მისი დასრულების შემდეგ, სწავლა კემბრიჯის უნივერსიტეტში ისტორიის ფაკულტეტზე განაგრძო. ცნობილია მისი სადიპლომო ნაშრომის თემა, რომელიც ეხებოდა ებრაელების როლს სამოქალაქო უფლებების გაუმჯობესების საქმეში ამერიკის შეერთებულ შტატებში. იმავე პერიოდში ის გახდა ებრაული ახალგაზრდული მოძრაობის, „ჰაბონიმ დრორის” წევრი. სწორედ კემბრიჯის უნივერსიტეტში შედგა კოენის დებიუტი სცენაზე. უნივერსიტეტის დასრულების შემდგომ, საშამ საკუთარ ძმასთან ერთად კომედიური კლუბი ჩამოაყალიბა და სხვადასხვა ღამის კლუბში კომიკური შოუებით ართობდა მაყურებელს.
1995 წელს საშას სატელევიზიო დებიუტი შედგა ბრიტანულ არხ Channel 4-ზე კომედიურ შოუში - „ჯეკ დი და ჯერემი ჰარდი”, სადაც ის გამოგონილი ალბანელი ჟურნალისტის, კრისტოს როლში წარუდგა საზოგადოებას. 1998 წელს საშამ თავისი ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი პერსონაჟი, რეპერი ალი ჯი წარუდგინა საზოგადოებას.
კოენის ყველაზე პოპულარული სასცენო როლი რეპერი ალი ჯია. მსახიობს MTV-ზე «ალი ჯის შოუს ერთად» უძღვებოდა, ამავდროულად მან მრავალ ფილმში მიიღო მონაწილეობა (მან გაახმოვანა ლემური ჯულიანა მულტიპლიკაციურ ფილმში „მადაგასკარი“) და მუსიკალურ კლიპებში, გადაიღეს მადონას კლიპში «Music».
2012 წელს გადაიღეს ფილმში დიქტატორი, სადაც კოენი აფრიკული ქვეყნის - ვადიის დიქტატორის როლში მოგვევლინა.
კოენი დაქორწინებულია აილა ფიშერზე და ჰყავს ორი ქალიშვილი : ოლივი, რომელიც დაიბადა 2007 წლის 19 ოქტომბერს, ლოს-ანჯელესში, და ენულა, რომელიც ქვეყანას 2010 წლის ზაფხულში მოევლინა.
2010 წლის 15 მარტს საშა ბარონ კოენი ავსტრალიელ მსახიობზე, აილა ფიშერზე დაქორწინდა, რომელთანაც 2005 წლიდან სამოქალაქო ქორწინებაში ცხოვრობდა. სპეციალურად ქორწინებისთვის, აილამ იუდაიზმი მიიღო და შემდგომ საშას მშობლების ნებართვით, მისი ცოლობის უფლებაც მიიღო. საშას და აილას ორი ქალიშვილი ჰყავთ.
პერსონაჟები
thumb|right|upright|საშა ბარონ კოენი ბორატ საგდიევის როლში
ბრუნო
დიქტატორი
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები კატეგორია:კომიკოსები
საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1937 (ჯგუფი „А“)
საბჭოთა კავშირის მე-3 საფეხბურთო ჩემპიონატში გამარჯვებული გახდა მოსკოვის „დინამო“, მეორე ადგილზე გავიდა მოსკოვის „სპარტაკი“, მესამეზე – კიევის „დინამო“. დაიწყო 23 ივლისს და დასრულდა 30 ოქტომბერს.
ჩემპიონატი
უმაღლესი ლიგის (ჯგუფი „А“) 1937 წლის საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი მიმდინარეობდა 23 ივლისიდან 30 ოქტომბრის ჩათვლით. სულ გაიმართა 72 შეხვედრა, ხოლო გატანილი გოლების რაოდენობამ შეადგინა — 224 (საშუალოდ 3,11 ერთ შეხვედრაში). ჩემპიონატში მონაწილეობდა 165 ფეხბურთელი. უნდა აღინიშნოს, რომ 1936 წლის საშემოდგომო ჩემპიონატის შედეგების მიხედვით მოსკოვის ცდკა-მ დატოვა „ა“ ჯგუფი და მისი ადგილი მოსკოვის „მეტალურგმა“ დაიკავა. დაიწყო ახალი პირველობა. არმიელებმა საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის „ბ“ ჯგუფში (რანგით მომდევნო საფეხბურთო პირველობა) ორი მატჩი ჩაატარეს და სწორედ ამ დროს პრესაში მოულოდნელად გამოჩნდა ცნობა: „ფიზკულტურისა და სპორტის საქმეთა საკავშირო კომიტეტის 1937 წლის 4 აგვისტოს დადგენილებით ცდკა-ს გუნდი გადაყვანილია „ა“ ჯგუფში“. ასე, ყოველგვარი ახსნა-განმარტებისა და არგუმენტების მოყვანის გარეშე, უხეშად დაირღვა სსრ კავშირის პირველობათა გათამაშების დებულება და არმიელთა გუნდი უძლიერესთა ჯგუფს დაუბრუნდა.
ფეხბურთის მოყვარულებს მომდევნო წლებშიც არაერთხელ ჰქონდათ საშუალება დარწმუნებულიყვნენ, თუ როგორ ირღვეოდა ასპარეზობის დებულებები, წესები თუ ინსტრუქციები, თუ რამდენად ხშირად არ სრულდებოდა ფეხბურთის (და არა მარტო ფეხბურთის) ხელმძღვანელთა თუ მესვეურთა მიერ გაცემული დაპირებები. ზოგჯერ ჩემპიონატს იმდენი გუნდი ვერ ამთავრებდა, რამდენიც სტარტს იღებდა, მაგრამ ტურნირის დაწყების შემდეგ მონაწილეთა რიცხვის გაზრდა — ეს მართლაც მანამდე უნიკალურ და უმაგალითო შემთხვევას წარმოადგენდა.
გამართულ მატჩებს შორის აღსანიშნავია თბილისელთა მიერ 24 სექტემბერს შინ ჩატარებული შეხვედრა, როდესაც მათ ჩემპიონატის ლიდერი მოსკოვის „მეტალურგი“ დაამარცხეს — 4–0. ამ მატჩში საუკეთესო იყო ბორის პაიჭაძე, რომელმაც იმ დღეს სამი გოლი გაიტანა — ეს იყო თბილისის „დინამოს“ პირველი „ჰეთ-თრიკი“ საკავშირო ჩემპიონატებში. თბილისელებმა ამ მატჩის შემდეგ კიდევ 6 შეხვედრა გამართეს, რომელთაგან 4 მოიგეს, ერთი დათმეს და ერთიც ფრედ ითამაშეს. მათ დაამარცხეს მოსკოვის „სპარტაკი“ (1–0), კიევის დინამოელები (5–3), ცდკა (1–0), ლენინგრადის „კრასნაია ზარია“ (3–0), მაგრამ სატურნირო მდგომარეობის არსებითად გამოსწორება მაინც ვერ მოხერხდა. თბილისელებს მეორე საპრიზო ადგილი შინ, 12 ოქტომბერს, ლენინგრადის „დინამოსთან“ (1–3) წაგებულმა შეხვედრამ დააკარგვინა. საბოლოოდ, მათ 34 ქულით მეოთხე ადგილი დაიკავეს.
დაძაბული, შეუპოვარი ბრძოლა უკანასკნელ მატჩამდე არ დამცხრალა. პირველობის დამთავრებამდე სულ რაღაც ორი ტურით ადრე გათამაშებას მოსკოვის „სპარტაკი“ ლიდერობდა, რომელიც ქულით უსწრებდა მოსკოვისა და კიევის დინამოელებს. ბოლოსწინა ტურში კიეველებმა წააგეს, „სპარტაკმა“ მატჩი ფრედ დაამთავრა, მოსკოვის „დინამომ“ კი მოიგო და ლიდერს დაეწია. თავიანთი ბოლო მატჩი მოსკოვის დინამოელებმა ცდკას მოუგეს (5–1). ტურნირის ბოლო დღეს „სპარტაკი“ სწორედ ცდკა-ს უნდა შეხვედროდა, რომელმაც კარგა ხნით ადრე „დაისაკუთრა“ ბოლო ადგილი. „სპარტაკს“ მხოლოდ მოგება აძლევდა ხელს. „სპარტაკი“ მთელი ტაიმი განუწყვეტლივ უტევდა და მატჩის პირველი ნახევრის ბოლო წუთზე არმიელთა კონტრიერიში გამოეპარა — 0–1. მეორე ტაიმი დაწყებული არ იყო, რომ ცდკა-მ კიდევ ერთი გოლი გაიტანა.
ძალის უკიდურესი დაძაბვის ფასად სპარტაკელებმა შუა ტაიმში მაინც შეძლეს ანგარიშის გათანაბრება. მთელი დარჩენილი დრო თამაში, შეიძლება ითქვას, არმიელთა საჯარიმო მოედანზე მიმდინარეობდა, მაგრამ ისინი შეუპოვრად იბრძოდნენ და ანგარიში აღარ შეცვლილა. ჩემპიონატში ყველაზე მეტი ბურთი გაიტანა სამმა ფეხბურთელმა: ვ. სმირნოვმა (მოსკოვის „დინამო“), ლ. რუმიანცევმა („სპარტაკი“), ბ. პაიჭაძემ (თბილისის „დინამო“) — 8–8 გოლი.
თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობა 1937 წელს: დოროხოვი (16), ბ. პაიჭაძე (16,8), თ. გავაშელი (16,4), გ. ჭუმბურიძე (15), ვ. ჯორბენაძე (15,1), შ. შავგულიძე (15), მ. ბერძენიშვილი (14,2), 2. მინაევი (13,1), ვ. ბერძენიშვილი (12,3), ნ. სომოვი (11,4), გ. გაგუა (11), მ. ასლამაზოვი (9,4) ა. კიკნაძე (8), ლ. ლოლაძე (5), ე. ნიკოლაიშვილი (3), გ. აფრიდონიძე (3), ბ. ფროლოვი (3), გ. ჯეჯელავა (2). საკუთარ კარში თითო გოლი გაიტანეს:. ჩერნიშოვმა (მოსკოვის „დინამო“), დ. დენისოვმა (ლენინგრადის „დინამო“) და ვ. ლემეშევმა (ლენინგრადის „კრასნაია ზარია“).
სქოლიო
1937 კატეგორია:1937 წელი ფეხბურთში
ლიმის სინდრომი
ლიმის სინდრომი — სტოკჰოლმის სინდრომის საპირისპირო მოვლენა. ამ დროს გამტაცებლებს უჩნდებათ სიმპათია თავიანთი ტყვეების მიმართ. ფენომენს სახელწოდება მიეცა 1996 წელს ლიმაში, იაპონიის საელჩოში მომხდარი ინციდენტის გამო, რომლის დროსაც რევოლუციური მოძრაობის წევრებმა ჯერ ტყვედ აიყვანეს საელჩოში წვეულებაზე შეკრებილი ასობით ადამიანი, ხოლო შემდეგ სიმპათიის გამო გაათავისუფლეს.
რესურსები ინტერნეტში
Stockholm syndrome
მრგვალი ჭალა
მრგვალი ჭალა — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, ოკამის თემში. მდებარეობს მდინარე ლეხურის ხეობაში. ზღვის დონიდან 610 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 176 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Lasioglossum victoriae
Lasioglossum victoriae — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1926 წელს.
სქოლიო
victoriae
დგიმი
დგიმი — ჰორიზონტალური საქსოვი დაზგის მუშა ნაწილი, ქსლის ძაფების ამწევ-დამწევი. ქართულ-ხალხურ ჰორიზონტალურ ანუ დგიმ-სავარცხლიან საქსოვ-დაზგებში ქსოვისას უმთავრესად ორ (წინა და უკანა) დგიმს იყენებდნენ. დგიმებს სოფლად თვითონ მქსოველი ქალები „ამოასხამდნენ“ ე.წ. სადგიმე ფიცარზე კანაფის მკედით. საქსოვ დაზგაზე ჩამოკიდებული წყვილი დგიმის თვლებში მქსოველი გაატარებდა: წინა დგიმში კენტ, უკანაში — ლუწ ძაფებს, რითაც ჰორიზონტალურად დაგებული ქსელი ორ ფენად იყოფოდა. ქსოვის დროს მქსოველს ფეხები დგიმზე გამობმულ საფეხურებში ჰქონდა გაყოფილი. ფეხის დაწევით დგიმი ძირს დაიწევდა და ქსელი ორად გაიყოფოდა. ხალხურ ფეიქრობაში ამას ქსლის „უბის“ (რაჭა), „ქირცის“ (ხევსურეთი) ან „ხიფხას“ (ხევი) მოყვანა ეწოდებოდა. ქსოვის დროს ასეთი დგიმი მალე ცვდებოდა და ქსლის 2-3 ამოჭრის შემდეგ მქსოველს ახლით უნდა შეეცვალა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფეიქრობა კატეგორია:ტექსტილი
კელიენ კონვეი
კელიენ ელიზაბეთ კონვეი (Kellyanne Elizabeth Conway; დ. 20 იანვარი, 1967) — ამერიკელი პოლიტიკური მრჩეველი. 2017 წლიდან 2020 წლამდე მუშაობდა პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციაში, ტრამპის უფროს მრჩეველად.
იყო ტრამპის პოლიტიკური კამპანიის მენეჯერი, რომელიც 2016 წელს დააწინაურეს. პირველი ქალია, რომელმაც წარმატებულად დააორგანიზა აშშ-ს საპრეზიდენტო კამპანია. რესპუბლიკურ პარტიაში უმუშავია კამპანიის მენეჯერად და სტრატეგოსად;
2001 წლიდან 2008 წლამდე ცხოვრობდა Trump World Tower-ში, სადაც 2013 წლის ბოლოს ტრამპისთვის კერძო გამოკითხვებს ატარებდა. ამ პერიოდში დონალდ ტრამპი ნიუ-იორკის მმართველობას განიხილავდა. 2016 წელს მხარს უჭერდა რესპუბლიკელ ტედ კრუზს და თავმჯდომარეობდა პრო-კრუზის პოლიტიკურ კომიტეტს. მოგვიანებით, კონვეი ტრამპმა დანიშნა მთავარ მრჩეველად, ხოლო შემდეგ კამპანიის მენეჯერად. 2016 წლის 22 დეკემბერს, ტრამპმა განაცხადა, რომ კონვეი შეუერთდებოდა პრეზიდენტის ადმინისტრაციას და იქნებოდა პრეზიდენტის მრჩეველი.
2020 წლის აგვისტოს კონვეიმ დატოვა პრეზიდენტის ადმინსიტრაცია. ეს მოხდა კონვეისა და მის ქალიშვილს შორის მომხდარი საჯარო დაპირისპირებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ. ქალიშვილი მას საჯაროდ აკრიტიკებდა და ემუქრებოდა ლეგალური ემანსიპაციით.
ადრეული ცხოვრება
კელიენ ელიზაბეტ ფიტზპარტრიკი დაიბადა 1967 წლის 20 იანვარს, ნიუ-ჯერსიში, აშშ-ში, დიანა და ჯონ ფიტზპატრიკის ოჯახში. მამამისი წარმოშობით გერმანელი, ინგლისელი და ირლანდიელია, ხოლო დედამისი იტალიური წარმოშობისაა. ჯონ ფიტზპატრიკი ფლობდა პატარა სატვირთო ტრანსპორტირების კომპანიას, დიანა კი ბანკში მუშაობდა. როდესაც 3 წლის იყო, მისი მშობლები განქორწინდნენ, ხოლო ის დედამისმა, ბებიამ და ორმა დაუქორწინებელმა დეიდამ გაზარდა. 1985 წელს დაამთავრა წმინდა ჯოზეფის საშუალო სკოლა, სადაც კონვეი გუნდში მღეროდა და ბალახის ჰოკეის თამაშობდა. 1992 წლის ნიუ-ჯერსის ორგანიზებული დანაშაულის კომისიის მოხსენებაში ნათქვამია, რომ კონვეის ბაბუა, ჯიმი დინატალი ფილადელფიის კრიმინალური ოჯახის ბრბოს თანამოაზრეა. დინატალი მათთან ერთად არ ცხოვრობდა, თუმცა კონვეის ბიძის, მარკ დემარკოს თქმით, საშუალო სკოლაში სწავლის დროს ბაბუამის ბევრი აბულინგებდა, ხოლო კონვეიმ ფეხბურთის გუნდის წევრებს ბაბუამისის ბულინგის შეწყვეტა უბრძანა. მისი ოჯახი კათოლიკეები არიან.
კონვეი 8 ზაფხულის განმავლობაში მუშაობდა მოცვის ფერმაში, სადაც მან სამუშაო ეთიკა ისწავლა. „რაც უფრო სწრაფად გააკეთებდი, მით უფრო მეტ ფულს მიიღებდი“ - თქვა მან. 16 წლის ასაკში მან მოიგო New Jersey Blueberry Princess-ის კონკურსი, ხოლო 20 წლისამ World Champion Blueberry Packing კონკურსი მოიგო: „ყველაფერი, რაც ვისწავლე ცხოვრებისა და ბიზნესის შესახებ, იმ ფერმაში დაიწყო“, ამბობს კელიენ კონვეი. პოლიტიკური მეცნიერებები შეისწავლა ტრინიტის კოლეჯში, ვაშინგტონში, სადაც იგი აირჩიეს Phi Beta Kappa-ს წევრად. 1992 წელს იურისპუდენციის ხარისხი აიღო ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტის სამართლის სკოლიდან. სწავლის დამთავრების შემდეგ იყო მოსამართლე რიჩარდ ლევის კლერკი, კოლუმბიის ოლქის უმაღლეს სასამართლოში.
სწავლის დამთავრების შემდეგ, თავდაპირველად მუშაობას იურიდიულ ფირმაში განიხილავდა, მაგრამ ამის ნაცვლად არჩია მუშაობა Luntz Research Companies-ში. ტრინიტის კოლეჯის სტუდენტობისას იგი შეხვდა და დაუმეგობრდა ფრენკ ლანცს. 1995 წელს მან დააარსა საკუთარი ფირმა Polling Company.
პირადი ცხოვრება
კონვეი დაქორწინებულია ჯორჯ ტ. კონვეიზე, რომელიც იურიდიულ ფირმაში, Wachtell, Lipton, Rosen & Katz-ში მუშაობს. წყვილს ჰყავს ოთხი შვილი: ტყუპები კლაუდია და ჯორჯი, ჩარლოტა და ვანესა. ქორწინებამდე, კონვეი ხვდებოდა აშშ-ს სენატორს და 2008 წლის საპრეზიდენტო კანდიდატს, ფრედ ტომპსონს.
კონვეის მეუღლე ტრამპის კრიტიკოსია. 2019 წლის დეკემბერში მან დააფუძნა ლინკოლნის პროექტი, რომელმაც კამპანია ჩაატარა ტრამპის პრეზიდენტად ხელახალი არჩევის წინააღმდეგ. კონვეის ქალიშვილი კლაუდია ტიკტოკერია, რომელიც 2020 წელს ცნობილი გახდა ანტი-ტრამპული მესიჯების გავრცელებით. კლაუდია თავის თავს მემარცხენედ და ლიბერალად მიიჩნევს. 2021 წლის იანვარში, ირწმუნებოდა, რომ დედამისი კონვეი მენტალურად, ფიზიკურად და ემოციურად მოძალადე იყო, ასევე ატვირთა ტიკტოკ ვიდეოები, სადაც ჩანს თუ როგორ უყვირის კონვეი ქალიშვილს და ფიზიკურად ძალადობს მასზე.
2019 წლის სექტემბერში, კონვეის ბიძაშვილი ჯოვანა კოია, რომელიც მაშინ თეთრი სახლის პრესის ასისტენტი იყო, დაქორწინდა ვიცე-პრეზიდენტ მაიკ პენსის ძმისშვილზე ჯონ პენსზე, რომელიც მუშაობდა დონალდ ტრამპის 2020 წლის საპრეზიდენტო კამპანიისთვის.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1967 კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალები კატეგორია:ამერიკელი ფემინისტები კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:დაბადებული 20 იანვარი კატეგორია:რესპუბლიკელები
ბარი უაიტი
ბარი უაიტი (დ. 12 სექტემბერი, 1944 — გ. 4 ივლისი, 2003) — ამერიკელი მომღერალი და კომპოზიტორი და მუსიკალური პროდიუსერი. 1969 წლიდან იგი სათავეში ჩაუდგა „Love Unlimited Orchestra“-ს. ბარი უაიტი ხუთჯერ გადა გრემის ჯილდოს მფლობელი.
მომღერალი დაიბადა ტეხასის ქალაქ გლავესტონში. იგი გაიზარდა ქალაქ ლოს-ანჯელესის სამხრეთში. მომღერალი ათი წლის ასაკში, უკვე ადგილობრივი დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრი იყო. ჩვიდმეტი წლის ასაკში ის, მოხვდა ციხეში კადილაკის $30,000 ღირებულების საბურავების ქურდობისთვის.
60-იანი წლების დასაწყისში საპატიმრო ვადის მოხდის შემდეგ, იგი ჩამოშორდა კრიმინალურ სამყაროს და მუსიკით დაინტერესდა. როგორც კომპოზიტორმა მან მალევე მოიპოვა წარმატება. მის სიმღერებს პროდუსირებას უწევდა როკ-მუსიკოსი ბობი ფულერი. 1969 წელს იგი დაუკავშირდა გოგონების ტრიოსგან შემდგარ ანსამბლ „Love Unlimited“-ს. ბარი უაიტმა, მათთან ორი წელი ითანამშრომლა, რომლის შემდეგაც უაიტმა ხელი მოაწერა „20th Century Fox Records“-სთან კონტრაქტს. მან დაწერა, არანჟირება გაუკეთა და პროდუსირებაც თავადვე გაუწია კლასიკურ სოულ-ბალადად ქცეული კომპოზიციას „Walking in the Rain (With The One I Love)“, რომელმაც პოპულარობა სწრაფადვე მოიპოვა, ამ კომპოზიციამ ბილბორდის ცხელ ასეულში #14 ადგილი დაიკავა. 70-იან წლებში ბარი უაიტმა იქორწინა „Love Unlimited“ წამყვან მომღერალ გლოდიინ ჯეიმზზე.
ხმის ჩამწერმა კომპანიამ გადაწყვიტა, ბარის წინა პლანზე წამოწევა და მისი სოლო მომღერლად ქცევა. ამ ფაქტს ბარი არცთუ ისე დიდი ენთუზიაზმით შეხვდა.
ბარი უაიტმა დაწერა მრავალი სიმღერა, მათგან აღსანიშნავია: "I'm Gonna Love You Just a Little More Baby" (1973), "Never, Never Gonna Give You Up" (1973), "Can't Get Enough of Your Love, Babe" (1974), "You're the First, the Last, My Everything" (1974), "What Am I Gonna Do With You" (1975), "Let the Music Play" (1976), "Your Sweetness is My Weakness" (1978), "Change" (1982), "Sho' You Right" (1987), "Practice What You Preach" (1994).
ხანში შესულ ბარი უაიტს ხშირად აწუხებდა ჰიპერტონია, რამაც 2002 წლის შემოდგომას გამოიწვია თირკმლის შეტევა. 2003 წელს მან გადაიტანა ინსულტი. ამ ყველაფერმა იგი ჩამოაშორა სცენას და აქტიურ მოღვაწეობას. 2003 წლის 4 ივლისს ის გარდაიცვალა თირკმლის შეტევით ორმოცდათვრამეტი წლის ასაკში, ვესტ ჰოლივუდის ერთ-ერთ კლინიკაში. მას გაუკეთდა კრემაცია და მისი ოჯახის წევრებმა ფერფლი მოაბნიეს კალიფონიის ზღვის ნაპირას.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი კომპოზიტორები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:დაბადებული 12 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1944 კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2003
Tetraponera rotula
Tetraponera rotula — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Lasioglossum victoriellum
Lasioglossum victoriellum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1914 წელს.
სქოლიო
victoriellum
სტივენ ჰოკინგი
სტივენ უილიამ ჰოკინგი (Stephen William Hawking; დ. 8 იანვარი, 1942, ოქსფორდი, დიდი ბრიტანეთი — გ. 14 მარტი, 2018) — ბრიტანელი ფიზიკოსი და ასტროფიზიკოსი. ფიზიკო-თეორეტიკოსებს შორის იგი არის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი და მოწინავე მეცნიერი. ძირითადად მოღვაწეობდა კოსმოლოგიასა და კვანტურ გრავიტაციაში.
ბიოგრაფია
სტივენ ჰოკინგი დაიბადა 1942 წლის 8 იანვარს ინტელექტუალურ ოჯახში, მამა ექიმი იყო, დედა — ლიბერალური პარტიის აქტივისტი. სანტ ალბანსის სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა მამის მსგავსად გააგრძელა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. მამის სურვილის მიუხედავად და მისაგან განსხვავებით, მედიცინის ნაცვლად, მათემატიკის შესწავლა გადაწყვიტა, მაგრამ რადგან უნივერსიტეტში მათემატიკური განათლების მიღება შეუძლებელი იყო, იგი ფიზიკით დაინტერესდა. 21 წლის ასაკში ახალგაზრდა ფიზიკოსს განუვითარდა ლუ გერიგის დაავადება ანუ ამიოტროფული გვერდითი სკლეროზი — მძიმე განუკურნებელი ნევროლოგიური დაავადება, რომელიც ნერვკუნთოვანი ადამიანს უკარგავს მოძრაობის უნარს და მას სრულიად უმწეოს ხდის — რომელმაც საბოლოოდ 30 წლის ჰოკინგი დამბლამდე მიიყვანა. უნივერსიტეტი 1962 წელს დაამთავრა. იმ დროისთვის ოქსფორდში თეორიული ფიზიკის შესწავლით არავინ იყო დაკავებული, ამიტომ ჰოკინგი კოსმოლოგიის შესასწავლად კემბრიჯში გადავიდა. 1965 წელს დაქორწინდა ჯეინ უაილდზე. წყვილს მოგვიანებით შეეძინა ერთი გოგო და ორი ბიჭი. კემბრიჯში მან ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი და 1968 წელს კემბრიჯის ასტრონომიის ინსტიტუტში პროფესორის ადგილი მიიღო.
1973 წელს იგი გადავიდა კემბრიჯის უნივერსიტეტის გამოყენებითი მათემეტიკისა და თეორიული ფიზიკის ფაკულტეტზე. 1974 წელს იგი გახდა ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი. 1979 წელს კი ლუკასის მათემატიკის პროფესორის პოსტი დაიკავა. ეს თანამდებობა კემბრიჯის უნივერსიტეტში 1669 წელს შემოიღო ღირსმა სერ ჰენრი ლუკასმა და 300 წლის წინ იგი ისააკ ნიუტონს ეჭირა.
1985 წელს მან ყელზე ოპერაცია გაიკეთა, რის გამოც დაკარგა მეტყველების უნარი. მეგობრებმა ფიზიკოსს აჩუქეს მეტყველების სინთეზატორი. მას შეეძლო მხოლოდ მარჯვენა ხელის თითების მოძრაობა, რის ხარჯზეც იგი მართავდა კომპიუტერს. კომპიუტერის საშუალებით იგი მიმართავდა საზოგადოებასაც. მოგვიანებით ჰოკინგს მეუღლესთან ურთიერთობა დაეძაბა, საბოლოოდ წყვილი ერთმანეთს გაშორდა. 1995 წელს ჰოკინგი ხელმეორედ დაქორწინდა, თუმცა 2006 წელს ერთმანეთს გაშორდნენ.
არის 12 საპატიო სამეცნიერო წოდების და მრავალი პრემიის, მედლებისა და ორდენების კავალერი, დიდი ბრიტანეთის სამეფო სამეცნიერო საზოგადოებისა და ამერიკის შეერთებული შტატების მეცნიერებათა ნაციონალური აკადემიის წევრი. მიუხედავად მძიმე ავადმყოფობისა, ჰოკინგი ეწეოდა აქტიურ ცხოვრებას. იგი აგრეთვე მოღვაწეობდა, როგორც მეცნიერების პოპულარიზატორი. იგი გარდაიცვალა 2018 წლის 14 მარტს, კემბრიჯში.