cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კორონავირუსის პანდემია ქვეყნებისა და ტერიტორიების მიხედვით (2019–2020)
ევროპა
თავდაპირველად ვირუსის გავრცელების შემთხვევა საფრანგეთში, გერმანიაში და ასევე მცირე შემთხვევებით სხვა ევროპულ ქვეყნებშიც გამოვლინდა. 21 თებერვალს მასიური გავრცელება დაფიქსირდა იტალიაში. 27 თებერვლის დაფიქსირდა 650 კორონავირუსის შემთხვევა და 17 გარდაცვალება. ვირუსი ასევე გავრცელდა შემდეგ ქვეყნებში: ლიტვა, ავსტრია, ხორვატია, საფრანგეთი, გერმანია, საბერძნეთი, პოლონეთი, ესპანეთი, რუმინეთი და გაერთიანებული სამეფო. უმრავლესობა შემთხვევის პირველწყაროდ მიიჩნევა იტალია, სადაც ხელისუფლების მიერ მიღებული ზომების მიუხედავად, ვერ მოხერხდა ვირუსის შეჩერება. იტალიაში ვირუსის მთავარ კერად, მისი ჩრდილოეთი ნაწილი, ქალაქი მილანი ითვლება.
კანადა
27 თებერვლის მონაცემებით კანადაში 13 კორონავირუსის შემთხვევა დაფიქსირდა, რომელთაგან 7 ბრიტანულ კოლუმბიაში და 5 ონტარიოში იყო. ყველა შემთხვევის მიზეზი უახლეს მგზავრობას უკავშირდება ისეთი ქვეყნებიდან, სადაც კორონავირუსის მზარდი შემთხვევები იყო დაფიქსირებული. ბოლო მონაცემებით გამოჯანმრთელდა რვა ადამიანი.
მექსიკა
28 თებერვალს მექსიკის ჯანდაცვის წარმომადგენელმა კორონავირუსის პირველი ორი შემთხვევა დაადასტურა, რომელთაგან ერთ-ერთს უახლესი კონტაქტი ჰქონდა ჩრდილოეთ იტალიიდან ჩამოსულ მგზავრთან. ამ შემთხვევების ადგილმდებარეობა მეხიკო, ხოლო მეორის სინალოას შტატი იყო. ორივე პირი სტაბილურ მდგომარეობაშია. დანარჩენი 5 ამჟამად კარანტინში იმყოფება.
შეერთებული შტატები
25 თებერვალს აშშ-ს ჯანდაცვის წარმომადგენელმა, მათ შორის CDC-მ, ადგილობრივი ხელისუფლებას, ბიზნესის წარმომადგენლებს და სკოლებს მოუწოდა შეემუშავებინათ სამოქმედო გეგმა, რომ მასიური შეხვედრები გადაედოთ ან გადასულიყვნენ დისტანციურ მუშაობაზე, რათა საჭიროების შემთხვევაში მზადყოფნა გამოავლინონ მოვლენებისთვის.
27 თებერვალს CDC-მ კალიფორნიაში დააფიქსირა პირველი შემთხვევა დაინფიცირებული პირისა, რომელიც არ იმყოფებოდა ვირუსის მატარებლებთან და არ უმოგზაურია იმ ქვეყნებში სადაც ვირუსის მზარდი კერები იყო. ეს შემთხვევა შესაძლოა ჩაითვალოს აშშ-ში ვირუსის საზოგადოებიდან გადაცემის პირველ მაგალითად.
ავსტრალია
25 თებერვალს ავსტრალიაში დაფიქსირდა 23 კორონავირუსის შემთხვევა, რომელთაგან 11 გამოჯანმრთელდა.
26 თებერვლისთვის დადასტურდა 25 შემთხვევა: 9 კუინზლენდში, 4 ახალ სამხრეთ უელსში, 7 ვიქტორიაში, 3 სამხრეთ ავასტრალიაში და 2 დასავლეთ ავსტრალიაში. ამ შემთხვევებიდან 15 გამოჯანმრთელდა. დანარჩენის მდგომარეობა სტაბილურია. 9 შემთხვევა დაკავშირებულია საკურიზო ლაინერი Diamond Princess-დან ავსტრალიელი მოქალაქეების გადმოყვანასთან. ყველა ეს ადამიანი სამედიცინო გამოკვლევების მიზნით დაუბრუნდა მშობლიურ შტატებს.
ახალი ზელანდია
მას შემდეგ, რაც ახალი ზელანდიის ჯანდაცვის პერსონალმა COVID-19-ის გამოსავლენად ჩინეთიდან ჩამოსული მგზავრები შეამოწმა, 3 თებერვალს ახალი ზელანდიის მთავრობამ განაცხადა, რომ ის უარს ეტყოდა ჩინეთიდან ჩამოსულ ყველა მგზავრს ქვეყანაში შესვლაზე, გარდა იმ პირებისა, რომლებიც ფლობდნენ ახალი ზელანდიის მოქალაქეობას და რეზიდენტობას, და ასევე მათი ოჯახის წევრები.
28 იანვარს, ახალი ზელანდიის ჯანდაცვის სამინისტრომ გავრცელების საწინააღმდეგოდ ჩამოაყალიბა ჯანმრთელობის ეროვნული საკოორდინაციო ცენტრი (NHCC). ინფექციური და საეჭვო დაავადებების შესახებ ბრძანება ძალაში შევიდა 30 იანვრიდან, რომელიც სამედიცინო პერსონალს ნებისმიერი საეჭვო COVID-19-ის შემთხვევის შესახებ ინფორმაციას სამინისტროსთვის შეტყობინებას ავალდებულებს (კანონი ჯანმრთელობის შესახებ 1956).
ბრაზილია
25 თებერვლს ბრაზილიაში დაფიქსირდა კორონავირუსის პირველი შემთხვევა, რომელიც ამავდროულად პირველი შემთხვევაა მთელს სამხრეთ ამერიკაში. 28 თებერვლისთვის ბრაზილიამ დაადასტურა COVID-19-ის კიდევ ერთი შემთხვევა და ასევე 182 საეჭვო შემთხვევები 17 შტატში, რომელთაგან 66 მხოლოდ სან პაულუში იყო.
საერთაშორისო მიმოსვლა
ეპიდემია ასევე გავრცელდა რამდენიმე საკრუიზო ლაინერზე, მათ შორის არის: Diamond Princess და MS Westerdam.
ბენოცო გოცოლი
ბენოცო გოცოლი (Benozzo Gozzoli; ნამდვილი გვარი დი ლეზე დი სანდრო; დ. 1421, ფლორენცია — 1497, პისტოია) — ადრეული რენესანსის ეპოქის იტალიელი მხატვარი, ლ. გიბერტის და ფრა ანჯელიკოს მოწაფე. მისი ერთ-ერთი საუკეთესო ნამუშევარია ფლორენციაში, მედიჩების სასახლის სამლოცველოში შესრულებული კედლის მხატვრობა, რომელზეც სამი მოგვის მსვლელობაა გამოხატული. ასევე მნიშვნელოვანი ნამუშევარია პიზის „კამპოსანტოს“ კედლის მხატვრობა (1467-1668). მასზე გავლენა მოახდინა ინტერნაციონალურმა გოთიკურმა სტილმა. მისი ნამუშევრებისთვის დამახასიათებელია დეკორატიულობა, თხრობითი დეტალების სიმრავლე, ფერადოვნება, ხალიჩისებრი კომპოზიცია, სივრცის სიბრტყისებრი აგება. რელიგიურ სიუჟეტებში ასახავდა თავის თანამედროვე ცხოვრებას, რეალურ პირთა პორტრეტებს, ტოსკანის პეიზაჟებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 1421 კატეგორია:გარდაცვლილი 1497 კატეგორია:ფლორენციელები
ფრინველების მოყვარული ალკატრასიდან
ფრინველების მოყვარული ალკატრასიდან (Birdman Of Alcatraz) — 1962 წლის ამერიკული ფილმი პატიმარ რობერტ სტრაუდის შესახებ. მთავარი როლის შემსრულებელმა ბერტ ლანკასტერმა მიიღო BAFTA-სა და ვენეციის კინოფესტივალის ჯილდოები საუკეთესო მსახიობი მამაკაცისთვის.
სიუჟეტი
რობერტ სტრაუდი 19 წლის იყო, როდესაც მან მოკლა კაცი კამათში საცეკვაო დარბაზში გოგონას გამო, ალასკაში. მას მიესაჯა თორმეტი წელი ვაშინგტონის შტატის მაკენლის კუნძულის ციხეში. სტრაუდს მხოლოდ მესამე კლასის განათლება ჰქონდა. სამი წლის განმავლობაში იგი სწავლობდა ინჟინერიას, მუსიკას, მათემატიკას და თეოლოგიას კანზას სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსებზე. მან ყველა საგანში უმაღლესი შეფასება მიიღო და მზად იყო მისი განთავისუფლებისთვის უახლოეს მომავალში. 1916 წლის მარტში, განთავისუფლებამდე ცოტა ხნით ადრე, მან მოკლა ერთი მცველი იმის გამო, რომ ვერ ნახა მისი ძმა.ის გაასამართლეს,დამნაშავედ ცნეს და ჩამოხჩობა მიუსაჯეს. რათქმაუნდა დედამისი ამას არ დათანხმდა. მან შუამდგომლობით მიმართა პრეზიდენტ ვუდრო ვილსონს და მის ცოლს. მასზე შთაბეჭდილება მოახდინა მისი ვაჟის სწავლის აღწერილობამ და სულ რაღაც რვა დღით ადრე, სასჯელამდე შეუცვალეს. ერთ  დღეს სტრაუდმა ლივენვოერტის სავარჯიშო ეზოში ორი ჩიტი იპოვა. მან ისინი წიგნების დახმარებით გაზარდა. იმ მომენტიდან მოყოლებული მისი ინტერესები ორნიტოლოგიაში გახდა ვნება. მან იყიდა რამდენიმე   იადონი ჩაატარა ექსპერიმენტები  და დაწერა მისი შედეგების შესახებ. 1931 წლისთვის სტრაუდი იყო იადონის მოვლისა და აღზრდის ექსპერტი. მან დაწერა რამდენიმე სტატია, რომლებიც ციხიდან უკანონოდ გამოიტანა და გამოაქვეყნა. 1942 წელს მან გამოაქვეყნა წიგნი ფრინველების დაავადების შესახებ. ეს ითვლებოდა საუკეთესო ნამუშევრად ამ სფეროში. ამასობაში სტრაუდის ნამუშევრები ძალიან ცნობილს ხდიდა. ხალხმა დაიწყო სტრაუდის განთავისუფლების მოთხოვნა და ამან განარისხა ციხის ზოგიერთი ჩინოვნიკი. 1942 წლისთვის სტრაუდი გადაყვანილი იქნა ალკატრასში. მას უბრძანეს რომ დაეტოვებინა ყველა მისი ჩიტი, წიგნები და სხვა პირადი ნივთები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:1962 წლის ფილმები კატეგორია:ბიოგრაფიებზე დაფუძნებული ფილმები კატეგორია:United Artists-ის ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:ფილმები ციხის შესახებ
დიდი რუ
დიდი რუ — სარწყავი არხი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფხვენისსა (სათავე) და ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბებნისს შორის. თარიღდება ფეოდალური ხანით და წარმოადგენს არქეოლოგიურ-ისტორიული ძეგლს. არხი რწყავს საქაშეთის, შინდისის, სასირეთის, ბებნისის მიწებს. არხში მოდინება მდინარე ლიახვის წყალი. გადმოცემით, იგი თამარ მეფის დროს აუგიათ. არხის გასწვრივ გამოვლენილია ფეოდალური ხანისათვის დამახასიათებელი წითლად გამომწვარი უხეშკეციანი თიხის ჭურჭლის ნამტვრევები. არხის ნაწილი ამჟამადაც მოქმედებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:საქართველოს სარწყავი არხები
Biophilia (ალბომი)
Biophilia — ისლანდიელი მომღერალ და მუსიკოს ბიორკის მეშვიდე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2011 წლის 5 ოქტომბერს, ლეიბლზე One Little Indian Records, აშშ-ში Nonesuch Records-ის, ხოლო მსოფლიოს სხვა ქვეყნებში – Universal Music Group-ის დისტრიბუციით. ბიორკი ალბომზე მუშაობდა, როგორც კონცეპტუალურ ნაშრომზე, ისლანდიის 2008–2011 წლების ფინანსური კრიზისის პერიოდში. სიმღერებში მიმოიხილება ბუნების, მუსიკის და ტექნოლოგიის კავშირები. ცნობილი, როგორც პირველი „აპლიკაციური ალბომი“, Biophilia არის მულტიმედიური პროექტი, რომელიც გამოვიდა რამდენიმე სხვა აპლიკაციის სერიის პარალელურად, ალბომის თემების მუსიკათმცოდნეობის თემებთან დაკავშირებით. ამას მოჰყვა საგანმანათლებლო სახელოსნოების სერია მსოფლიოს ოთხ კონტინენტზე.
ალბომიდან, მის ოფიციალურად გამოსვლამდე, გამოიცა ოთხი სინგლი. „Crystalline“, ჩაწერილი ინგლისურ დაბსტეპ-დუეტ 16bit-თან ერთად, გამოვიდა 2011 წლის 28 ივნისს, როგორც პირველი სინგლი. მას ახლდა ვიდეო, გადაღებული მიშელ გონდრის მიერ, რომელსაც მანამდე ბიორკთან უკვე მრავალჯერ უთანამშრომლია. შემდეგ იყო „Cosmogony“, „Virus“ და „Moon“. ალბომის გამოშვებას აგრეთვე მოჰყვა ტურნე Biophilia Tour, რომელიც დაიწყო მანჩესტერის საერთაშორისო ფესტივალზე 2011 წლის ივნისში გამოსვლით და დასრულდა 2013 წელს. ალბომის დამატებითი სიმღერა, „Náttúra“, 2008 წელს, როდესაც პროექტზე მუშაობა დაწყებული იყო, უკვე გამოიცა. მას შემდეგ, რაც Biophilia-მ გაჟონა ინტერნეტში, „Náttúra“ ალბომში დამატების სახით შეიტანეს.
კრიტიკოსებისგან აღიარების გარდა, Biophilia სხვადასხვა გამოცემის მიერ დასახელდა 2011 წლის ერთ-ერთ საუკეთესო ალბომად. 2013 წელს იგი ნომინირებული იყო გრემის ჯილდოზე და მიიღო ჯილდო საუკეთესო დიზაინის კატეგორიაში. მსოფლიოს მასშტაბით იგი მოხვდა ყველა ჩარტის საუკეთესო 40-ეულში, ხოლო ისლანდიაში, საფრანგეთში და დანიაში პირველ პოზიციამდე მიაღწია. 2014 წელს Biophilia იქცა პირველ აპლიკაციად, რომელიც ნიუ-იორკის ხელოვნების თანამედროვე მუზეუმის მუდმივ ექსპონატად იქცა.
Biophilia-ს 2011 და 2012 წლებში მოჰყვა რემიქსების ორი სერია, შეტანილი Bastards-ში (2012), ხოლო მუსიკალური ვიდეოების სახით გამოუშვეს „Moon“, „Crystalline“, „Hollow“ და „Mutual Core“. ალბომის ჩაწერის შესახებ მომზადდა დოკუმენტური ფილმი When Björk Met Attenborough, ხოლო საკონცერტო გამოსვლები ასახულია 2014 წლის ფილმში Biophilia Live.
სან-ანტონიო-დე-კუსიკანჩას რაიონი
სან-ანტონიო-დე-კუსიკანჩას რაიონი (Distrito de San Antonio de Cusicancha) — რაიონი პერუში, უანკაველიკის რეგიონის უაიტარის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 228 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 138 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8.4 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 255.86 კმ²-ია.
არისმენდის მუნიციპალიტეტი (ნუევა-ესპარტა)
არისმენდის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ნუევა-ესპარტას შტატში, წარმოადგენს ნუევა-ესპარტას შტატის 11 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. დედაქალაქია ლა-ასუნსიონი, ფართობი 55 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2001 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით არისმენდის მუნიციპალიტეტიში ცხოვრობდა 23 097 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 420 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ნუევა-ესპარტას შტატის მუნიციპალიტეტები
ფხვენისი (ნასოფლარი)
ფხვენისი — არქეოლოგიურ-არქიტექტურული ძეგლი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფხვენისის სამხრეთით. თარიღდება ფეოდალური ხანით. ნასოფლარზე გამოვლინდა ფეოდალური ხანის ეკლესიის საძირკველი, რომელშიც ჩატანებული იყო ამილახვრის საფლავის ქვა. ნაეკლესიარის გარშემო შეინიშნება ნასახლარები. იქვეა ამილახვარის ციხე-კოშკი.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
უარის რაიონი
უარის რაიონი (Distrito de Huari) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის უარის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3149 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 738 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 24.41 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 398.91 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანკაშის რეგიონის რაიონები კატეგორია:უარის პროვინციის რაიონები
დიამანტი (პარაიბა)
დიამანტი (Diamante) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 310 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იტაპორანგის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 616 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.58 კმ²-ზე. ფართობი 269 111 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
იოსებ როინიშვილი
იოსებ ნიკოლოზის ძე როინიშვილი (დ. 7 დეკემბერი, 1874 — გ. მაისი 1933 ) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, იურისტი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის კადეტთა კორპუსი, შემდეგ ალექსანდრეს სახელობის სამხედრო სასწავლებელი. 1894 წელს გახდა პოდპორუჩიკი, ხოლო პორუჩიკი 1898 წელს. 1902 წელს გახდა შტაბს-კაპიტანი. 1905 წელს პირველი თანრიგით დაამთავრა ალექსანდრეს სამხედრო-იურიდიული აკადემია. 1905 წელს გახდა კაპიტანი. მსახურობდა კავკასიის სამხედრო საოლქო სასამართლოში. 1908 წლიდან პეტერბურგის სამხედრო ოლქის სამხედრო გამომძიებელია. 1908 წელს გახდა პოდპოლკოვნიკი, 1909 წლიდან კი კავკასიის ოლქის სამხედრო სასამართლოს პროკურორის თანაშემწე. 1912 წელს წარჩინებისთვის მიენიჭა პოლკოვნიკის წოდება. დაჯილდოებული იყო წმინდა ანას III და II, წმინდა სტანისლავის II, წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენებით.
1918 წლიდან საქართველოს სამხედრო სასამართლოს თავმჯდომარე. იმავე წელს გენერლის წოდება მიიღო. 1919 წლის 7 ოქტომბერს დამფუძნებელმა კრებამ საქართველოს სენატის წევრად აირჩია. 1921 წელს საბჭოთა რეჟიმის დამყარების შემდეგ ადვოკატად მუშაობდა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1874 კატეგორია:გარდაცვლილი 1933 კატეგორია:ქართველი გენერლები კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები ი კატეგორია:ქართველი იურისტები
იტალიელების შეჭრა ეგვიპტეში
იტალიელების შეჭრა ეგვიპტეში (Operazione E, (ოპერაცია E)) — შეჭრა მოერე მსოფლიო ომში, დიდი ბრიტანეთის, ერთა თანამეგობრობის სახელმწიფოების და თავისუფალი საფრანგეთის ძალების წიააღმდეგ ეგვიპტეში. იტალიის სამეფოს მეათე არმიის (10ª Armata) შეჭრით გასრულდა სასაზღვრო შეტაკებები ლიბიისა და ეგვიპტის ძალებს შორის და დაიწყო დასავლეთ უდაბნოს კამპანია. შეჭრისას იტალიის ძალების მთავარი მიზანი იყო სუეცის არხის და ეგვიპტის სანაპიროების დაკავება. უამრავი გადადების შემდეგ შეჭრის მთავარი სამიზნე სიდი ბარანი გახდა.
მეათე არმია დაახლოებით 105 კილომეტრით წაიწია წინ ეგვიპტეში მაგრამ, ბრძოლები მხოლოდ დიდი ბრიტანეთის მეშვიდე დამხმარე ჯგუფის, მეშვიდე ბრონირებულ დივიზიის და მერსა მათრუჰასთან მდებარე მცირე ძალებთან გამართეს.
1940 წლის 16 სექტემბერს, მეათე არმიამ სიდი ბარანთან თავდაცვითი პოზოციები გამაგრება, როდესაც ელოდებოდნენ ინჟინირების მიერ გამარჯვების გზიის (Via della Vittoria) აგებას სანაპიროს განსწვრივ. იტალიელებმა დაიწყეს მარაგების დაგროვება, 129 კილომეტრით დასავლეთში მდებარე დიდი ბრიტანეთის მეშვიდე ბრონირებული და ინდოეთის მეოთხე ქვეითი დივიზიის ბაზის, მერსა მათრუჰის ასაღებათ.
8 დეკემბერს, მანამ სანამ იტალიის სამეფოს მეათე არმია წინსვლის გაგრძელებისათვის მზად იქნებოდა, ბრიტანელებმა დაიწყეს ოპერაცია კომპასი, ხუთ დღიანი რეიდები იტალიის გამაგრებული ფორტიპიკაციების და ბანაკების წინააღდეგ, სიდი ბარანთან ახლოს. რეიდები წარმატებული იყო და მეათე არმიის მცირე ნაწილი რომელიც ვერ განადგურდა ლიბიაში დაბრუნება მოუწიათ. ბრიტანელები დაედევნენ გაქცეულ მეათე არმიას სალუმის, ტობრუკის, დერნასმ მეჩილის, ბედა ფომის და ელ აგჰაილას სანაპიროებზე. ოპერაცია კომპასისას ბიტანელების 1 900 სამხედრო დაიღუპა და დაიჭრა ხოლო ყვედ ჩავარდა 133 298 იტალიელი და ლიბიელი პატიმრები, 420 დანკები და 845 საარტილერიო დანადგარზე მეტი უამრავ თვითმფრინავთან ერთად.
ლიბია
სირენსკაია, ლიბიის აღმოსავლეთ პროვინცია იტალიის კოლონია 1911-1912 წლების თურქეთ-იტალიის ომის შემდეგ იყო, თუმცა იტალიური ბატონობის წინააღმდეგ ბრძოლა 1932 წლამდე გაგრძელდა. ტუნისით დასავლეთში, ფრანგული ჩრდილოეთ აფრიკის ნაწილი, და ეგვიპტით აღმოსავლეთში იტალიელებს ორივე ფრონტის დაცვა დასჭირდათ და ჩამოაყალიბეს ჩრდილოეთ აფრიკის უზენაესი შტაბ-ბინა, იტალიური ლიბიის გამგებელ-გენერალი, იტალიის საჰაერო ძალების მარშალი, იტალო ბალბოს მეტაურობის ქვეშ. უზენაესი შტაბ-ბინას ექვემდებარებოდა იტალიის სამეფოს მეხუთე არმია (5ª Armata) დასავლეთში (გენერალი იტალო გარიბოლდის მეთაურობით) და იტალიის სამეფოს მეათე არმია აღმოსავლეთში (გენრალი მარიო ბერტის მეტაურობით), რომელსაც 1940 წელს ჰქონდა ცხრა მეტროპოლიტანული დივიზია თითოეული მათგანი დაახლებით 13 000 სამხედროს შემადგენლობით, სამი შავმაისურიანების (Milizia Volontaria per la Sicurezza Nazionale) დივიზია და 2 იტალიური ლიბიის კოლონიური დივიზია, თოთოეული დაახლოებთ 8 000 სამხედრო.
ეგვიპტე
დიდ ბრიტანეთს ეგვიპტეში სამხედრო ძალები 1882 წლიდან ჰყავთ, მაგრამ მათი რაოდენობა მნიშვნელოვად შემცირდა 1939 წლის ინგლის-ეგვიპტის ხელშეკრულების შემდეგ. ბრიტანეთის და ერთა თანამეგობრობის პარატა ძალა გარისონს უწევდა სუეცის არხს და წითელ ზღვაში შესასვლელ გზას, რომლებიც უმნიშვნელოვანესი წერტილი იყო ბიტანეთის კოლონიებთან კომუნიკაციისა და ურთიერთობისათვის. 1939 წელს გენერალ-ლეიტენანტი არჩიბალდ ვეივილი დანიშნული იქნა ახალი ახლო აღმოსავლეთის სამეთაუროს მთავარსარდლად ხმელთაშუა ზღვის და ახლო აღმოსავლეთის თეატრებში.
ლიბიაში, იტალიის სამეფო არმიას (Regio Esercito Italiano) დაახლოებით 215 000 სამხედრო ჰყავდა, ხოლო ბრიტანელებს ეგვიპტეში 36 000 სამხფრო, კიდევ დაახლოებით 27 500 სამხედრო პალესტინაში, წვრთნაში. ბრიტანეთი ძალებს ეგვიპტეში ჰყავათ ეგვიპტის მობილური დივიზია გენერალ-მაიორი პერსი ჰობარტის მეთაურობით და ერთი ბრიტანული ბრონირებული სამწვრთნელო დივიზია, რომელსაც 1939 წელს ეგვიპტის ბრონირებული დივიზია დაერქვა, ხოლო 1940 წლის 16 თებერვალს ბრიტანეთის მეშვიდე ბრონირებული დივიზია. ეგვიპტე ლიბიის საზღვარს იცავდა ეგვიპტის სასაზღვრო ძალები, ხოლო 1940 წლის ივლისში მათ დიდი ბრიტანეთის მეექვსე ქვეითი დივიზიის შტაბ-ბინა დაემატა, გენერალ-მაიორი რიჩარდ ო,კონორის მეთაურობით.
სამეფო საჰაერო ძალებმა (RAF) ბომბდამშენების უმეტესობა მალტაში გადაიყვანა ლიბიის მომარაგების ხაზებზე იერიშების მისატანად. მექვსე ქვეითი დივიზიის შტაბ-ბინას, რომელსაც მნიშვნელოვნად აკლდა წვრთნა დამტავრებული სამხედროები, დაერქვა დასავლეთ უდაბნოს დავალებათა ძალა 1940 წლის 17 ივნისს. იტალიის სამეფოს საჰარო და სახმელეთო ძალებს, ეგვიპტეში, მნიშვნელოვანი რაოდენობრივი უპირატესობა ჰქონდათ ბრიტანელების წინააღმდეგ თუმცა განიცდიდნენ დაბალ საბრძოლო მორალის და მოძველებულ აღჭურვილობისაგან.
იტალიური არმია
მორალი ითვლებოდა რომ მაღალი იყო და არმიას ჰქონდა გამოცდილება უახლეს სამხედრო ოპერაციებში. იტალიის საზღვაო ძალები აყვავებული იქნა ფაშისტური მართველობის ქვეშ, იტალიის სამეფოს საზღვაო ძალებს ჰქონდათ კარგად აშენებული და შეიარაღებული გემები და დიდი წყალქვეშა ფლოტი, რომებსაც აკლდათ გამოცდილება და წვრთნა. საჰაერო ძალები ომისთვის მზად ჯერ კიდევ 1936 წელს იყვნენ, თუმცა ვერ ახერხებდნენ ბრიტანეთის საჰაერო ძალების ოპერაციების სიხშირეებტან ადაპტირებას. მეხუთე არმიას ტრიპოლოტანიაში, ლიბიის დასავლეთ ნაწილი ტუნისის საზღვარტან, რვა დივიზია ჰყავდა; მეათე არმია ექვსი ქვეითი დივიზიით გარისონს უწევდა კირენაიკას პროვინციას, ლიბიის აღმოსავლეთ ნაწილში. 1940 წლის ივნისის ბოლოს, საფრანგეთის დაცემისა და კაპიტულაციის შემდეგ, ოთხი დივიზია მეხუთე არმიიდან გადაყვანილი იქნა მეათე არმიაში. როდესაც იტალია მეორე მსოფლიო ომში ჩაება, 11 ივნისს მეათე არმიამ პირველი ლიბიის დივიზია „სიბელე“ გიარუბიდან სიდი ომარში და XXI კორპუსი სიდი ომარიდან სანაპიროზე ბარდიას და ტობრუკის მიდამოებში გადაიყვანა. XXII კორპუსმა ტობრუკის სამხრეთ-დასავლეთში გადაინაცვლა, რათა ტობრუკის დაცემის შემთხვევაშ კონტრ-შეტევა განეხორციელებინა. ომის გამოცხადებამდე, იტალო ბალბომ ბენიტო მუსოლინის საკუთარი ეჭვები გაუზიარა.
"მე არ მანერვიულებს ჩვენი სამხედროების რაოდენობა, არამედ მათი იარაღი;... ისინი აღჭურვილეი არიან ძალიან ძველი არტილერიის ნაწილებით და თითქმის არ გააჩნიათ ანტი-სატანკო და ანტი-საჰაერო იარაღები;... უაზროიქნება თუ ჩვენ კიდევ ათასობით სამხედროს გავგზავნით წინ სვლისა და ბრძოლისთვის, ისე რომ მათი მომარაგება არ შეგვეძლოს."
- იტალო ბალბო
და მოითხოვა მეტი აღჭურვილობა 1 000 სატვირთოს, 100 წყლის ავზის, მეტი საშუალო ტანკის და ანტი-სატანკო იარაღის ჩათვლით, რომლების წარმოება იტალიის ეკონომიკას არ შეეძლო. რომში შტაბის მეთაური, იტალიის მარშალი პიეტრო ბადოგლიო იტალო ბალბო ყალბი დაპირებებით მოატყუა „როდესაც 70 საშუალო ტანკი გეყოლება, მაშინ შენ იქნები დომინანტი აფრიკაში“. იტალო ბალბომ ეგვიპტეში შეჭრისათვის მზადება 1940 წლის 15 ივლისს დაწყო. მას შემდეგ რაც იტალო ბალბო მოკლული იქნა უბედურ შემთხვევაში, ბენიტო მუსოლინიმ ის მარშალი როდოლფო გრაზიანით ჩაანაცვლა და ეგვიპტეშ შეჭრა უბრძლანა 8 აგვისტოს, გრაზიანიმ მუსილონის უპასუხა რომ მეათე არმია არ იყო სათანადოდ აღჭურვილი და წარმატებული შეჭრა შეუძლებელი იქნებოდა; ბენიტო მუსოლინიმ შეჭრის ბრძანება მაინც გასცა.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიის ისტორია კატეგორია:ეგვიპტის ისტორია კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ისტორია კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის შეჭრები კატეგორია:XX საუკუნის კონფლიქტები
პარტიზანი ბელგრადი (საფეხბურთო კლუბი)
საფეხბურთ კლუბი პარტიზანი (Фудбалски клуб Партизан), ცნობილი როგორც „პარტიზანი ბელგრადი“ — სერბეთის საფეხბურთო კლუბი, რომელიც დაფუძნებულია ბელგრადში. არის პარტიზანის სპორტის ასოციაციის ძირითადი ნაწილი. ასპარეზობს სერბეთის საფეხბურთო სუპერლიგაში, მთელი ისტორიის მანძილზე ასპარეზობდა იუგოსლავიის, შემდეგ სერბეთის უმაღლესი დონის ჩემპიონატებში. მოგებული აქვს 39 ტიტული, 26 ეროვნული ჩემპიონატის გათამაშება, 12 თასი, 1 სუპერთასი და 1 მიტროპის თასი. იუგოსლავიის ჩემპიონატის ყველა დროის ცხრილში იკავებს მეორე ადგილს.
კლუბი დაარსდა 1945 წელს, ბელგრადში, იუგოსლავიის სახალხო არმიის ახალგაზრდა ოფიცრების მიერ, როგორც იუგოსლავიის სპორტის ასოციაციის წევრი. 1949 წლიდან საშინაო მატჩებს ატარებს პარტიზანის სტადიონზე. საფეხბურთო კლუბმა „პარტიზანმა“ მიიღო მონაწილეობა ევროპის ჩემპიონთა თასის პირველ, 195-56 წლების სეზონის გათამაშებაში. „პარტიზანი“ არის პირველი ბალკანური და აღმოსავლეთ ევროპული კლუბი, რომელიც გავიდა ევროპის ჩემპიონთა თასის ფინალში, 1966 წელს იგი მადრიდის „რეალთან“ დამარცხდა.
„პარტიზანს“ აქვს დიდი ხნის მეტოქეობა „ცრვენა ზვეზდასთან“. ამ ორი კლუბის დაპირისპირება ცნობილია როგორც მარადიული დერბი და აღიარებულია როგორც ერთ-ერთი საუკეთესო თანაქალაქელთა დაპირისპირება მსოფლიოში. 2009 წლის სექტემბერში ბრიტანულმა გაზეთმა Daily Mail-მა „პარტიზანი“ - „ცრვენა ზვეზდას“ დაპირისპირებას მიანიჭა მეოთხე ადგილი მსოფლიოს ყველა დროის 10 საუკეთესო საფეხბურთო დაპირისპირებას შორის. „პარტიზანი“ არის მეორე ყველაზე პოპულარული კლუბი სერბეთში, ასევე პოპულარულია ჩერნოგორიასა და ბოსნია და ჰერცეგოვინაში, განსაკუთრებით სერბთა რესპუბლიკის მოსახლეობაში.
ტიტულები
ჯამში „პარტიზანს“ მოგებული აქვს 40 ტიტული, 26 ეროვნული ჩემპიონატი, 12 ქვეყნის თასი, 1 სუპერთასი და 1 მიტროპის თასი.
კლუბს მაისურზე აქვს ორი ოქროს ვარსკვლავი, რაც დაიმსახურა ეროვნული ჩემპიონატის ტიტულების რაოდენობით. პირველი ვარსკვლავი მიიღო, როდესაც მეათედ მოიგო ქვეყნის ჩემპიონის ტიტული, 1985–86 წლების სეზონში, ხოლო მეორე ტიტულის მეოცედ მოგების შემდეგ, 2007–08 წლების სეზონში.
ეროვნული ჩემპიონატი – 26
საფეხბურთო თასი – 12
იუგოსლავიის სუპერთასი – 1
ევროპული
სხვა ჩემპიონატები
გიორგი ენდელაძე
გიორგი ენდელაძე (დ. 27 აპრილი, 1957, მაიაკოვსკი) — ქართველი პოლიტიკოსი.
დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სატრანსპორტო ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ჯონ ბირჩის საზოგადოება
მინი|200პქ|ჯონ ბირჩის საზოგადოების ლოგო ჯონ ბირჩის საზოგადოება („John Birch Society“) — ამერიკული მემარჯვენე პოლიტიკური გაერთიანება, რომელიც მხარს უჭერს ანტიკომუნიზმს, სახელმწიფო ზეგავლენის შესუსტებას , კონსტიტუციური რესპუბლიკის ფორმას და ნების თავისუფლებას. ამერიკულ პოლიტიკურ სპექტრში ეს გაერთიანება ითვლება მემარჯვენე-ნაციონალისტური ფრთის ერთ-ერთ ძირითად წარმომადგენლად
ჰიჯრან ჰუსეინოვა
ჰიჯრან ქამრან ქიზი ჰუსეინოვა (Hicran Hüseynova Kamran qızı; დ. 13 აგვისტო, 1955) — აზერბაიჯანელი პროფესორი, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ოჯახის, ქალთა და ბავშთა საქმეების სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარე.
ადრეული წლები
ჰიჯრან ჰუსეინოვა დაიბადა 1955 წლის, 13 აგვისტოს, აზერბაიჯანის სსრ-ის დედაქალაქ ბაქოში. 1972 წელს საშუალო სკოლის დასრულების შემდეგ, ჰუსეინოვა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის მიმართულებაზე ჩაირიცხა და სწავლა 1977 წელს დაასრულა. 1977-1978 წლებში მუშაობდა ბაქოს No. 189-ე საშუალო სკოლაში. 1985 წელს მიიღო ისტორიის ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი, ხოლო 2001 წელს პოლიტიკის მეცნიერების ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი. 1988 წლიდან ასწავლის აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 2006 წლიდან არის აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დიპლომატიისა და თანამედროვე ინტეგრაციული პროცესების განყოფილების პროფესორი და დირექტორი.
პოლიტიკური კარიერა
ჰიჯრან ჰუსეინოვას კარიერა ბაქოს 189-ე საჯარო სკოლაში მასწავლებლობით დაიწყო. ამ პერიოდში იგი დაჯილდოვდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საუკეთესო ახალგაზრდა მასწავლებლის მედლით. 1978 წლიდან ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში აღმოსავლეთმცოდნეობისა და ისტორიის დეპარტამენტებში ასწავლიდა. 1985 წელს პოლიტიკის ისტორიის ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი მოიპოვა, ხოლო 1992 წელს საერთაშორისო ურთიერთობათა მიმართულების ასოცირებული პროფესორი გახდა. ასწავლიდა შემდეგ კურსებს: საერთაშორისო ურთიერთობა ისტორია, თანამედროვე ინტეგრაციის პროცესი, ლობირება და დიასპორა საერთაშორისო ურთიერთობებში. აირჩიეს ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო საბჭოს მუდმივ წევრად. 1996 წლიდან გახდა საერთაშორისო პროგრამა TEMPUS TASCIS-ის მთავარი მონაწილე და ლექციებს კითხულობდა საფრანგეთსა და იტალიაში. ხელი შეუწყო აზერბაიჯანისა და საფრანგეთის უნივერსიტეტების კოლაბორაციას. 1998-1999 წლებში მონაწილეობდა აზერბაიჯანის ახალგაზრდულ და აზერბაიჯანის ქალთა კონგრესებში. 1998 წელს გამოსცა მონოგრაფია „აზერბაიჯანი ევროპული ინტეგრაციის სისტემაში“. 1999 წლიდან ხელმძღვანელობდა ქალთა პრობლემების სახელმწიფო კომიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობათა დეპარტამენტს.
ჯილდოები
2006 წლის დეკემბერში აზერბაიჯანიც დემოკრატიულმა საზოგადოებრივმა ცენტრმა ქალთა უფლებების დაცვის სფეროში გაწეული ღვაწლის გამო ჰუსეინოვა ეროვნული ჯილდოთი, Gizil Buta დააჯილდოვა. იმავე წელს ჰუსეინოვამ მშვიდობის ელჩის ჯილდო მიიღო. 2007 წელს გენდერული თანასწორობის რეკლამირებისთვის გაღებული მნიშვნელოვანი წვლილისა და ქალთა ჩართულობის ამაღლებაში შეტანილი წვლილის გამო ჰუსეინოვას UNIFEM-ის სერთიფიკატი გადაეცა. მომდევნო წელს ერებს შორის მეგობრული ურთიერთობების გაძლიერებისა და კულტურული ტრადიციების დაცვისთვის ქალთა საერთაშორისო ფორუმმა Pulse of the Planet ჰუსეინოვას მშვიდობისა და მეგობრობის დიპლომი გადასცა. 2010 წელს საფრანგეთის პრეზიდენტმა პროფესორი ეროვნული ჯილდოთი - ღირსების ორდენით - დააჯილდოვა. აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში სოციალურ და პოლიტიკურ პროცესებში აქტიური მონაწილეობის გამო ჰიჯრან ჰუსეინოვა 2015 წლის 12 აგვისტოს Shohrat ორდენით დაჯილდოვდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1955 კატეგორია:დაბადებული 13 აგვისტო კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოლიტიკოსები
ანტონიო-დიასის მუნიციპალიტეტი (ნუევა-ესპარტა)
ანტონიო-დიასის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ნუევა-ესპარტას შტატში, წარმოადგენს ნუევა-ესპარტას შტატის 11 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. დედაქალაქია პაროკუია სან-ხუან-ბაუტისტა, ფართობი 141 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ანტონიო-დიასის მუნიციპალიტეტიში ცხოვრობდა 47 257 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 430,78 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ნუევა-ესპარტას შტატის მუნიციპალიტეტები
არაქსი (მრავალმნიშვნელოვანი)
გრდემლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ფურჩენი
ფურჩენი (Furceni) — სოფელი მოლდოვაში, ორჰეის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 41 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 280 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორჰეის რაიონის სოფლები
ცირნიკი (მირნა)
ცირნიკი (Cirnik) — პატარა დასახლება სლოვენიაში. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში მირნის მუნიციპალიტეტში. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 29 ადამიანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვენიის გეოგრაფია კატეგორია:მირნის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Grizzly Bear
Grizzly Bear — ამერიკული როკ-ჯგუფი ბრუკლინიდან, ნიუ–იორკი, ჩამოყალიბებული 2002 წელს. ჯგუფში შედიან: ედვარდ დროსტე (ვოკალი, კლავიშებიანები, ომნიქორდი), დენიელ როსენი (ვოკალი, გიტარა, ბანჯო), კრის ტეილორი (ბას–გიტარა, ბექ–ვოკალი, სხვადასხვა ინსტრუმენტი, პროდიუსერი) და კრისტოფერ ბერი (დრამი, ბექ–ვოკალი). ჯგუფი იყენებს ტრადიციულ და ელექტრონულ ინსტრუმენტებს. მათი ჟღერადობა განისაზღვრება როგორც ფსიქოდელიური პოპი, ფოლკ როკი, და ექსპერიმენტული მუსიკა, რომელშიც ჭარბობს ვოკალური ჰარმონიების გამოყებება.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკული ფოლკ-როკ ჯგუფები კატეგორია:ამერიკული ინდი როკ-ჯგუფები კატეგორია:2002 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
მასინის რაიონი
მასინის რაიონი (Distrito de Masin) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის უარის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2550 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 948 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 25.86 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 75.33 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანკაშის რეგიონის რაიონები კატეგორია:უარის პროვინციის რაიონები
Glory (ბრიტნი სპირსის ალბომი)
Glory — ამერიკელ პოპ-მომღერალ ბრიტნი სპირსის მეცხრე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2016 წლის 26 აგვისტოს, ლეიბლზე RCA Records, რითაც მოხდა ამ კომპანიასთან კონტრაქტის განახლებაც. ალბომზე მუშაობა დაიწყო 2014 წელს.
სიმღერების სია
შენიშვნები
გარსიის მუნიციპალიტეტი (ნუევა-ესპარტა)
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ნუევა-ესპარტას შტატის მუნიციპალიტეტები
ერთუჯრედიანი ორგანიზმები
მინი|მარჯვნივ|240პქ|პროკარიოტები ერთუჯრედიანი ორგანიზმები — ცოცხალი ორგანიზმების კატეგორია, რომელთა სხეულიც შედგება ერთი (მრავალუჯრედიანი ორგანიზმებისგან განსხვავებით) უჯრედისგან (ერთუჯრედიანები). ამ კატეგორიას შეიძლება განეკუთვნებოდნენ როგორც პროკარიოტები, აგრეთვე ეუკარიოტები. ტერმინი ერთუჯრედიანები ზოგჯერ გამოიყენება პროტისტების (Protozoa, Protista) სინონიმად. პროკარიოტები უმეტესწილად ერთუჯრედიანები არიან, გარდა ზოგიერთი ციანობაქტერიის და აქტინომიცეტისა. ეუკარიოტებს შორის ერთუჯრედიანი აგებულება აქვთ უმარტივესებს, რიგ სოკოებს, ზოგიერთ წყალმცენარეს. ერთუჯრედიანებს შეუძლიათ კოლონიების წარმოქმნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:უჯრედები კატეგორია:ორგანიზმთა ჯგუფები კატეგორია:მიკრობიოლოგია კატეგორია:ბაქტერიოლოგია
კილიან მბაპე
საკლუბო კარიერა
დაიბადა და გაიზარდა პარიზში. ახალგაზრდობაში თამაშობდა კლუბ „ბონდიში“, ხოლო მისი პროფესიული კარიერა დაიწყო ლიგა 1-ის კლუბ „მონაკოში“ 2015 წელს, 16 წლის ასაკში. 2016–17 წლის სეზონში იგი დაეხმარა კლუბს ლიგა 1-ის მოგებაში, ხოლო თავად გახდა ლიგა 1-ის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი.
მბაპეს ტალანტმა „პარი სენ-ჟერმენის“ ყურადღება მიიპყრო. შედეგად, 2018 წელს, კლუბმა იგი შეისყიდა 180 მილიონ ევროდ. ამ ტრანსფერით მბაპე იქცა მეორე ყველაზე ძვირადღირებულ ფეხბურთელად მსოფლიოში. სადებიუტო სეზონში, მბაპემ კლუბთან ერთად მოიგო სამივე შიდა ტურნირი — საფრანგეთის ჩემპიონატი, საფრანგეთის თასი და საფრანგეთის ლიგის თასი. 19 წლის ასაკში მიიღო ოქროს ბურთის ნომინაცია და გადაეცა რაიმონ კოპას პირველი ტროფეი. 2018–19 სეზონში იგი გახდა ლიგა 1-ის საუკეთესო ბომბარდირი და დასახელდა ჩემპიონატის წლის საუკეთესო ფეხბურთელად.
სანაკრებო კარიერა
2017 წელს, 18 წლის ასაკში შედგა მბაპეს დებიუტი საფრანგეთის ნაკრებში. მბაპე დაეხმარა საფრანგეთის ნაკრებს 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მოგებაში. იგი ყველაზე ახალგზრდა ფრანგი ფეხბურთელია, რომელმაც გოლი გაიტანა მსოფლიო ჩემპიონატზე და აგრეთვე მეორე თინეიჯერი ფეხბურთელია პელეს შედეგ, რომელმაც მსოფლიო თასის ფინალში გოლის გატანა შეძლო. ამ ჩემპიონატზე მბაპე გახდა საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი, აგრეთვე დასახელდა საფრანგეთის წლის ფეხბურთელად.
საკლუბო
მონაკო:(1)
სანაკრებო
საფრანგეთი 19წლ.
საფრანგეთი:(1)
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1998 კატეგორია:დაბადებული 20 დეკემბერი კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები კატეგორია:საფრანგეთის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები კატეგორია:პარი სენ-ჟერმენის ფეხბურთელები კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
ლუიზა ბრიტანელი (1848-1939)
ლუიზა ბრიტანელი (Princess Louise of the United Kingdom; დ. 18 მარტი, 1848, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი — გ. 3 დეკემბერი, 1939, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი) — საქსენ-კობურგის და გოთას დინასტიის წარმომადგენელი. დიდი ბრიტანეთის დედოფალ ვიქტორიასა და პრინც ალბერტ საქსენ-კობურგ-გოთელის შუათანა ქალიშვილი. არგილის ჰერცოგინია როგორც ჯონ კამპბელის მეუღლე. კანადის მეფისნაცვლის მეუღლე 1878-1883 წლებში. მეფე ედუარდ VII-ის და, ჯორჯ V-ის მამიდა, ედუარდ VIII-სა და ჯორჯ VI-ის პაპიდა.
ადრეული ცხოვრება
ლუიზა მხარს უჭერდა ლიბერალებს და ხშირად გამოდიოდა ქალთა უფლებების დასაცავად. თუმცაღა, მისი საქმიანობის მიუხედავად, ლუიზა ბრიტანულ პრესაში ყურადღებას ყოველთვის თავისი სილამაზით იქცევდა. ამის გამო დედოფალი ცდილობდა, რომ ქალიშვილისათვის სიმპათიური ქმარი ეპოვა, რომელიც პრინცესასაც მოეწონებოდა. მინი|312x312პქ|პრინცესა ლუიზა ქმართან ერთად მას შემდეგ, რაც რამდენიმე უცხოელ მთავართან წარმოებული მოლაპარაკებები ჩაიშალა, გადაწყდა ლუიზას ბრიტანელ დიდგვაროვანზე დაქორწინება. მის საქმროდ დედოფალმა ვიქტორიამ სიმპათიური გარეგნობის მქონე, ინტელექტუალი და ჯელტმენი ჯონ კამპბელი შეარჩია, რომელიც არგილის ჰერცოგისა და მრავალ სხვა წოდებას ფლობდა. პრინცესა ლუიზა დედის არჩევნით კმაყოფილი დარჩა, რის გამოც 1871 წლის 21 მარტს უინძორის სასახლეში, წმინდა გიორგის სამლოცველოში შედგა მათი ჯვრისწერა. მათ ქორწინებას სკანდალი მოჰყვა, რადგან საუკუნეების შემდეგ ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ბრიტანეთის პრინცესა ბრიტანელ მთავარს გაჰყვა ცოლად და არა უცხოელს. მანამდე ასეთი ფაქტი 1515 წელს დაფიქსირდა, როდესაც ჰენრი VIII-ის და, მერი ტიუდორი ჩარლზ ბრანდონს მისთხოვდა. ლუიზასა და ჯონს ბედნიერი, თუმცა უნაყოფო ქორწინება ჰქონდათ.
კანადა
1878 წელს ლუიზას ქმარმა, რომელიც მანამდე ინგლისის პარლამენტის თემთა პალატის წევრი იყო, დედოფლის მთავრობისაგან კანადის მეფისნაცვლობა მიიღო. ამის შემდეგ წყვილმა დატოვა ლონდონი და ოტავაში გადასახლდა, სადაც გაატარეს შემდეგი ხუთი წელი.
კანადაში ცხოვრებისას ლუიზა და ჯონი ხელოვნებას განსაკუთრებულად მფარველობდნენ. ეს გამომდინარეობდა იმითაც, რომ ლუიზა თავს ყოველთვის ხელოვანად მიიჩნევდა და სურდა სხვა ხელოვანი ადამიანებისათვისაც შეეწყო ხელი. ამასთან ერთად, იგი ყოველთვის კონფლიქტში იყო კანადურ პრესასთან, თუმცაღა წყვილი ყოველთვის დიდი პოპულარობით სარგებლობდა მოსახლეობაში. მარცხნივ|მინი|324x324პქ|პრინცესა ლუიზა 1881 წელს, ვენეციაში ყოფნისას 1883 წელს ჯონ კამპბელს ჩამოერთვა კანადის მეფისნაცვლობა, რის გამოც წყვილი კვლავ ბრიტანეთში, ლონდონში დაბრუნდა.
დარჩენილი ცხოვრება
დიდ ბრიტანეთში დაბრუნებული წყვილი კენსინგტონის სასახლეში დაბინავდა, სადაც სიცოცხლის ბოლომდე ცხოვრობდნენ. აღსანიშნავია, რომ წლებთან ერთად ლუიზა და ჯონი გაცივდნენ ერთმანეთის მიმართ და სულ უფრო იშვიათად ნახულობდნენ ერთმანეთს. ამის ერთ-ერთი მიზეზი იყო ჯონის აქტიური პოლიტიკური კარიერა, რაც ეწინააღმდეგებოდა კონსტიტუციური მონარქიის პრინციპებს იმის თაობაზე, რომ სამეფო ოჯახის წევრები არ უნდა ჩარეულიყვნენ ქვეყნის მართვაში. მინი|305x305პქ|პრინცესა ლუიზა 1915 წელს აღსანიშნავია ისიც, რომ ბრიტანეთში დადიოდა ჭორები ჯონის ჰომოსექსუალობაზე. ამის პარალელურად პრინცესა ლუიზას წლების განმავლობაში სხვადასხვა რომანი ჰქონდა არტურ ბიგთან და ედვინ ლუტიენთან. მიუხედავად იმისა, რომ ამ რომანების დამადასტურებელი მოწმეები და მათი ჩვენებები არ არსებობს, ამაზე ბრიტანული პრესაც წერდა. ასევე დადიოდა ჭორები, რომ ლუიზას ხანმოკლე რომანი ჰქონდა თავისი დის, ბეატრისის ქმართან, პრინც ჰაინრიხ ბატენბერგელთან.
დედოფალ ვიქტორიას ავადმყოფობის პერიოდში მის ადგილს ყოველთვის ლუიზა იკავებდა. აღსანიშნავია, რომ იგი სამეფო ოჯახის ყველაზე „თავისუფალ და მოაზროვნე“ წევრად მიიჩნეოდა. იგი ინტერესდებოდა სპორტით და ხშირადაც ვარჯიშობდა. ამასთან, ლუიზას არასოდეს დაუკარგავს ინტერესი მხატვრობისადმი. მოგვიანებით იგი ქანდაკებებითაც დაინტერესდა და თავადაც დაიწყო მათი შექმნა. იგი მოქანდაკე სერ ჯოზეფ ბოემის მოსწავლე გახდა. დღეისათვის მისი დამზადებული ქანდაკებები კუნძულ უაითსა და მონრეალში დგას.
1901 წელს, დედოფალ ვიქტორიას გარდაცვალების შემდეგ პრინცესა ლუიზამ მემკვიდრეობით მიიღო ოსბორნ ჰაუსი. მიუხედავად მათი წოდებებისა და ქონებისა, ლუიზა და მისი ქმარი საკმაოდ მფლანგველური ხასიათით გამოირჩეოდნენ, რის გამოც თითქმის ყოველთვის ჰქონდათ ფინანსური პრობლემა.
ასაკის მატებასთან ერთად ჯონის ჯანმრთელობის მდგომარეობაც უარესდებოდა. ამის გამო ლუიზა ქმარზე ზრუნავდა, რამაც ბოლო წლებში წყვილი კვლავ დაუახლოვა ერთმანეთს. 1914 წლის მაისში ჯონ კამპბელი გარდაიცვალა.
სიცოცხლის ბოლო წლების განმავლობაში პრინცესა ლუიზა საერთოდ აღარ ჩნდებოდა საზოგადოებაში. უფრო მეტიც, იგი კენსინგტონის სასახლეში სრულიად მარტო ცხოვრობდა და იქ შესვლის ნებას მხოლოდ მოახლეებს რთავდა. იგი გარდაიცვალა 1939 წლის 3 დეკემბერს, 91 წლის ასაკში. კრემაციის შემდეგ მისი ფერფლი სამეფო მავზოლეუმში შეინახეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1848 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1939 კატეგორია:ბრიტანეთის პრინცესები კატეგორია:საქსენ-კობურგის და გოთას დინასტია (გაერთიანებული სამეფო) კატეგორია:ვიქტორიასა და ალბერტის ორდენის კავალრები
პავლე ასლანიდის ქუჩა
პავლე ასლანიდის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, საბურთალოს რაიონში (ქვაყრელი);   ტყვარჩელის ქუჩიდან აკურისა და ბერბუკის ქუჩებამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. ადრე ერქვა ალმასიანის ქუჩა, 1993 წელს პავლე ასლანიდის სახელი ეწოდა.
ლიტერატურა
ასლანიდი
იბიარა
იბიარა (Ibiara) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 341 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იტაპორანგის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 031 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.67 კმ²-ზე. ფართობი 244 485 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
ბოსნია და ჰერცეგოვინა-თურქეთის ურთიერთობები
ბოსნია და ჰერცეგოვინა-თურქეთის ურთიერთობები — წარმოადგენს ურთიერთობებს თურქეთსა და ბოსნია და ჰერცეგოვინას შორის. იუგოსლავიის დაშლის შემდეგ თურქეთმა 1992 წლის 6 თებერვალს აღიარა ბოსნია და ჰერცეგოვინის დამოუკიდებლობა. ქვეყნებს შორის დიპლომატიური ურთიერთობა დამყარდა 1992 წლის 29 აგვისტოს. ბოსნია და ჰერცეგოვინას აქვს ორი საელჩო თურქეთში ანკარაში და იზმირში და საკონსულო სტამბოლში. ბოსნია და ჰერცეგოვინაში კი მოქმედებს სალეჩო სარაევოში და საკონსულო მოსტარში.
სქოლიო
კატეგორია:თურქეთის დიპლომატიური ურთიერთობები კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინის დიპლომატიური ურთიერთობები
ბირინჯი-იფაქი
ბირინჯი-იფაქი (Birinci İpək) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლაჩინის რაიონში. 1992 წლიდან დე ფაქტოდ შედის მთიანი ყარაბაღის თვითგამოცხადებული რესპუბლიკის შემადგენლობაში.
სქოლიო
კატეგორია: ლაჩინის რაიონის სოფლები
მარკოს პიზელი
მარკოს პიზელი (Մարկոս Պինեյրո Պիցցելլի; დ. 3 ოქტომბერი, 1984) — ბრაზილიური წარმომავლობის სომეხი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს ყაზახურ „აქტობეში“ და სომხეთის ეროვნულ ნაკრებში.
კარიერა
პიზელიმა ახალგაზრდული წლები ბრაზილიაში გაატარა, თუმცა მისი პირველი პროფესიონალური კლუბი ერევნის „არარატი“ იყო. ასევე ნათამაშები აქვს რამდენიმე სომხურ, უკრაინულ და რუსულ კლუბში. აქტობეში 2014 წელს არენდით, 2015 წელს კი საბოლოოდ შეუერთდა.
სომხეთის ნაკრებში პიზელის დებიუტი 2008 წელს შედგა მოლდოვას ნაკრების წინააღმდეგ, ამ მატჩში გაიტანა მან სადებიუტო გოლიც.
პირადი ცხოვრება
მარკოსი დაოჯახებულია, ჰყავს ცოლი ნატალია, რომელიც ბრაზილიაში გაიცნო, ახლა კი ისინი სომხეთში ცხოვრობენ. მათ შვილი არ ყავთ. პიზელის შეუძლია პორტუგალიურად, სომხურად და ინგლისურად საუბარი, სწავლობს რუსულს. მარკოსი თავს ბრაზილიელ-სომხად თვლის და ამბობს რომ არასდროს დაივიწყებს სომხეთს, რადგან მათ საშუალება მისცეს განვითარებულიყო.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1984 კატეგორია:სომეხი ფეხბურთელები კატეგორია:დონეცკის მეტალურგის ფეხბურთელები კატეგორია:კრასნოდარის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 3 ოქტომბერი
ბულგარეთ-თურქეთის ურთიერთობები
ბულგარეთ-თურქეთის ურთიერთობები — წარმოადგენს ურთიერთობებს თურქეთსა და ბულგარეთს შორის. ბულგარეთს აქვს საელჩო თურქეთში ანკარაში და გენერალური საკონსულო სტამბულსა და ედირნეში. ასევე მოქმედებს კანცელარია ბურსაში. ბულგარეთში კი მოქმედებს სალეჩო სოფიაში და ორი გენერალური საკონსულო პლოვდივსა და ბურგასში. ორივე ქვეყანა არის ნატოს წევრი. ბულგარეთი ევროპის კავშირის წევრი, ხოლო თურქეთი კანდიდატია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის დიპლომატიური ურთიერთობები კატეგორია:ბულგარეთის დიპლომატიური ურთიერთობები
ისლამ აბდულაევი
ისლამ აბდულ ოღლი აბდულაევი (İslam Əbdül oğlu Abdullayev) — აზერბაიჯანელი მომღერალი-ხანენდე, მუღამების შემსრულებელი, აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი.(1949).
ბიოგრაფია
ისლამი აბდულაევი დაიბადა 1876 წელს ქალაქ შუშაში. მან მუღამი შეისწავლა მუსიკათმცოდნე მირ მუჰსუნ ნავაბის მეთვალყურეობის ქვეშ, ჰაჯი გუსის და ხან ყარაბაღის მუღამის შემსრულებლის სხვა ხანებში. მან შეასრულა ტარიდასი მირზა სადიხ ასად ოღლუსთან ერთად, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც სადიხჯანი.
ისლამი აბდულაევი ასევე მუშაობდა შუშაში მუსიკალური სკოლის დირექტორად. მან უზარმაზარი როლი შეასრულა ისეთი ხანენდეს შესრულებაში, როგორებიცაა ხან შუშინსკი, იაგუბ მამედოვი, საჰიბ შუქუროვი. განჯაში მომღერალმა ხალხური საკრავების ორკესტრი მოაწყო. 1949 წელს ისლამ აბდულაევი დასახელდა აზერბაიჯანის დამსახურებულ მხატვრად. სიცოცხლის ბოლოს გადავიდა აღდამში, სადაც ასწავლიდა მუგამის ხელოვნებას.
მომღერალი გარდაიცვალა 1964 წელს ბაქოში.
ხელოვნება
ისლამი აბდულაევი ცნობილია აზერბაიჯანული მუსიკის ისტორიაში, როგორც მუგამ სეგიახის და მისი სხვა სახეობების შემსრულებელი – ზაბულ-სეგიახ, სეგიახ მირზა ჰუსეინი, ორთა სეგიახი, ხარიჯ სეგიახი. ამ სეგიახების საოცარი შესრულებისთვის, მომღერალმა მიიღო მეტსახელი - სეგიახ ისლამი.
ისლამ აბდულაევი ასევე ცნობილი იყო აზერბაიჯანის ფარგლებს გარეთ. ასე 1910-1915 წლებში ჩამწერი კომპანიების “სპორტ რექორდი” და “ექსტრაფონის” მიერ ჩაწერილ იქნა მუღამები: “სეგიახი”, “ბაიათი შირაზ”, “შახნაზ”, “შიუშტერი” და რამდენიმე ტესნიფი ასლამ აბდულაევის შესრულებით, რომლებიც დაფიქსირდა ფონოგრაფიულ ჩანაწერებზე.
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1964 კატეგორია:აზერბაიჯანელი მომღერლები კატეგორია:საბჭოთა მომღერლები
ნახიჩევანი
ნახიჩევანი (Naxçıvan) — ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის დედაქალაქი. მდებარეობს 450 კმ დასავლეთით ბაქოდან. ნახიჩევანის მუნიციპალიტეტი შედგება ქალაქ ნახიჩევანისგან და სოფლებისგან: ალიაბადი, ბაშბაში, ბულქანი, ჰაჯინიიათი, ყარაჩუხი, ყარახანბაილი, თუმბული, ყარაღალიხი და დაშდუზი. იგი მდებარეობს ზანგეზურის ქედის მთისწინეთში, მდინარე ნახიჩევანჩაის მარჯვენა ნაპირზე, თითქმის 1 000 მ სიმაღლეზე.
აზერბაიჯანის პრეზიდენტის 2009 წლის 9 ივნისის განკარგულებით, ბაბექის რაიონის სოფლები ბულქანი, ყარაჩუხი, ყარახანბაილი, თუმბული და ჰაჯინიიათი შევიდა ქალაქ ნახიჩევანის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის შემადგენლობაში.
ნახიჩევანის დაძმობილებული ქალაქი ბათუმია.
ისტორია
ლეგენდის თანახმად ნახიჩევანი დააარსა ბიბლიურმა ნოემ. ქალაქის დაარსების თარიღი სომხური და სპარსული წყაროების მიხედვით ძ ვ.წ 1539 წ. თანამედროვე ენციკლოპედიური წყაროები კი რეგიონისა და ქალაქის ისტორიას, დაახლოებით, ძვ. წ 1500 წ.
ჩვ. წ II საუკუნეში ქალაქი პტოლემესთვის ცნობილი იყო, როგორც „ნაქსუანა“. XVII საუკუნის თურქი მოგზაური ევლია ჩელები ნახიჩევანის დაარსებას მიაწერდა ირანული მითოლოგიის ლეგენდარულ მეფეს თურან აფრასიაბს.
VII საუკუნის შუა წლებში მთელი ამიერკავკასია არაბთა სახალიფოს დაქვემდებარების ქვეშ მოხვდა. არაბულ წყაროებში ნახჩივანს მოიხსენიებენ, როგორც ნაშავას.
XI საუკუნეში ნახიჩევანი იყო სელჩუქთა სულთანის რეზიდენცია, XII საუკუნეში კი ილდეგიზითთა სახელმწიფოს დედაქალაქი. ამ ეპოქის მთავარი ღირსშესანიშნაობებია მომინე ხათუნის მავზოლეუმი, რომელიც ითვლება აზერბაიჯანული არქიტექტურის ერთ-ერთ შედევრად და იუსუფ იბნ კუსეირის აკლდამა.
1603 წელს შაჰ აბას I-მა ოსმალეთის იმპერიასთან ბრძოლისას დაიპყრო ნახიჩევანის მხარე, ხოლო 1604 წელს ოტომანთა ჯარი თავს დაესხა მათ. შაჰ აბასმა გადაწყვიტა მიმართოს გადამწვარი მიწის ტაქტიკას და გაიყვანა ნახიჩევანისა და ერევნის მოსახლეობა ღრმა სპარსეთში.
თურქი მოგზაური ელვია ჩელები 1648 წელს, როდესაც ნახიჩევანში ჩავიდა წერდა, რომ ქალაქს ამშვენებს 10 000 დიდი სახლი, 70 მეჩეთი, ასევე 40 კვარტალური მეჩეთი, 20 სახლი ჩამოსუთათვის, 7 აბანო.
XVIII - XIX საუკუნეების დასაწყისში ნახიჩევანი არის ნახევრად დამოუკიდებელი ნახიჩევანის სახანოს დედაქალაქი. 1813 წელს, გიულისტანის საზავო ხელშეკრულების თანახმად, რუსეთმა აღიარა ეს სახანო სპარსეთის „სრულყოფილი ძალაუფლების“ ქვეშ. თუმცა, ახალი რუსეთ-სპარსეთის ომის დაწყებისთანავე, სახანო გენერალ პასკევიჩის ჯარებმა დაიკავეს, რომელმაც 1827 წლის 26 ივნისს ნახიჩევანში შეაღწია და დაამარცხა 3000 სპარსული ჯარი. 1828 წლის 10 თებერვალს ხელმოწერილი თურქმენჩაის ზავის თანახმად, ერევნისა და ნახიჩევანის სახანოების ტერიტორია შაჰმა სრულიად დაუთმო რუსეთის იმპერიას. 1849 წლიდან ქალაქი გახდა ნახიჩევანის მაზრის ცენტრი.
1896 წლისთვის ნახიჩევანის მოსახლეობა იყო 7,433 ადამიანი: 4,125 აზერბაიჯანელი, 2,376 სომეხი და 52 რუსი. ქალაქში იყო ერთი მართლმადიდებლური და სამი სომხურ-გრიგორიანული ეკლესია, სამი მეჩეთი.
1924 წლის 9 თებერვლიდან ქალაქი ნახიჩევანის ავტონომიური საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის დედაქალქია. საბჭოთა პერიოდში ქალაქის რეკონსტრუქცია მოხდა, აშენდა ახალი საცხოვრებელი ადგილები, ადმინისტრაციული და საზოგადოებრივი შენობები.
ეკონომიკა
ტრადიციულად ნახიჩევანის იყო სავაჭრო ინდუსტრიის, ხელაკეთების, ფეხსაცმელებისა და ქუდების შეკერვის ცენტი აზერბაიჯანში. ეს ინდუსტრიები დიდწილად შეცვლილია. უკანასკნელი ორი ათწლეულის განმავლობაში ნახიჩევანში იზრდება საექსპლუატაციო საწარმოებისა და განვითარებადი ინდუსტრიის საქმიანობა, ასევე ვითარდება უცხოური ვაჭრობის ლიბერალიზაცია და საბაჟო ინფრასტრუქტურის გაფართოება, რაც ქალაქის ეკონომიკის ძირითადი ნაწილია.
კულტურა
მინი|232x232პქ|მომინე ხათუნის მავზოლეუმი ქალაქში ფართო კულტურული ღონისძიებები ტარდება. აქ არის კულტურული ცენტრები, მუზეუმები. ერთ-ერთი კულტურული ცენტრია ჰეიდარ ალიევის სასახლე, სადაც ტარდება ადგილობრივი მხატვრების გამოფენები, ასევე 1000 კაცზე გათვლილი თეატრი; საბჭოთა დროინდელი რესტავრირებული ოპერის თეატრი, სადაც ნახიჩევანის სახელმწიფო მუსიკალური დრამის თეატრი დგამს სპექტაკლებს, კონცერტებს, მიუზიკლებსა და ოპერას.
ქალაქის ბევრი კულტურული ძეგლი აღინიშნება 2018 წელს, როდესაც ნახიჩევანი ისლამური კულტურის დედაქალაქად გამოცხადდება.
ქალაქში მდებარეობს მომინე ხათუნის მავზოლეუმი, გიულისტანის მავზოლეუმი, ნოეს მავზოლეუმი, ყარაბაღლარის მავზოლეუმი, იუსუფ იბნ კუსეირის მავზოლეუმი, იმამზადეს მავზოლეუმი და ჰუსეინ ჯავიდის მავზოლეუმი. მინი|229x229პქ ქალაქს ასევე აქვს მრავალი ისტორიული მუზეუმი: ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ლიტერატურის მუზეუმი, ნახიჩევანის სახელმწიფო ისტორიული მუზეუმი, ნახიჩევანის სახელმწიფო ხალიჩის მუზეუმი, ჯამშიდ ნახიჩევანსკისა და ბაჰრუზ ქანგარლის სახლ-მუზეუმები. არსებობს ასევე არქეოლოგიური მუზეუმი. ქალაქს რამდენიმე საინტერესო მეჩეთი გააჩნია, რომელთა შორის შეიძლება გამორჩეულ იქნეს ჯუმა მეჩეთი, თავისი დიდი გუმბათით.
ქალაქის თანამედროვე მუზეუმებია - მუზეუმი ღია ცის ქვეშ, ჰეიდარ ალიევის მუზეუმი და მემორიალური მუზეუმი, რომელიც სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის არსებულ ეროვნულ დაპირისპირებას ეძღვნება.
მედია
რეგიონალურ არხების Naxçıvan TV-სა და Kanal 35-ის, ასევე გაზეთ „შარგ გაფის“ სათაო ოფისები ქალაქში მდებარეობს.
სპორტი
Araz Naxçivan ევროპული მინი-ფეხბურთის ერთ-ერთი მოწინავე კლუბია და რეგულარულად მონაწილეობს უეფას მინი-ფეხბურთის თასში.
განათლება
ქალაქში 3 პროფესიული, 6 მუსიკალური, 22 საშუალო და სამხედრო კადეტთა სკოლაა. ქალაქში მდებარეობს ნახიჩევანის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, ნახიჩევანის კერძო უნივერსიტეტი, ნახიჩევანის პედაგოგთა ინსტიტუტი.
ტრასპორტი
ნახიჩევანის რკინიგზის სადგურიდან რეგულარული სამგზავრო მატარებლები გადიან შარურში, ჯულფაში, ორდუბადში. რეგულარული საერთაშორისო ურთიერთობა დამყარდა ირანის ქალაქებთან - თავრიზთან, თეირანთან, მეშჰედთან.
1986 წლის 3 ნოემბრიდან 2004 წლის აპრილამდე ქალაქში ფუნქციონირებდა ტროლეიბუსის სისტემა.
სქოლიო
კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ქალაქები
ალექსანდრე ვანაძე
დაამთავრა კემეროვოს  სამედიცინო ინსტიტუტის (რუსეთი) სამკურნალო ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხულოს მაჟორიტარი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 2 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ჰულბოაკა
ჰულბოაკა (Hulboaca) — სოფელი მოლდოვაში, ორჰეის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 67 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 717 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ორჰეის რაიონის სოფლები