cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
წარჩე
ისტორია
ერთ-ერთი ეკლესიის გათხრების დროს წარჩეს ეკლესიაში აღმოჩნდა ეგუტერი, რომელზეც ამოკვეთილია ძველი ქართული ნუსხური წარწერა, ვინმე ფაშაძის მოხსენიებით. საგულისხმოა, რომ წარჩეს მახლობლად ერთ-ერთ მთას ადგილობრივი მოსახლეობა ფაშაძის მთას ეძახის.
Camponotus mendax mendax
Camponotus mendax mendax — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ყავისფერი მუხა
ყავისფერი მუხა (Quercus semecarpifolia) — ორლებნიანთა კლასის ხე წიფლისებრთა ოჯახიდან. გავრცელებულია ჰიმალაებში.
ელ-ქუვეითი
ელ-ქუვეითი (مدينة الكويت) — ქუვეითის დედაქალაქი და ყველაზე დიდი ქალაქი. 2008 წლის მონაცემებით აქ ცხოვრობს 151 000 მცხოვრები. მდებარეობს სპარსეთის ყურეში. ელ-ქუვეითში განთავსებულია პარლამენტის შენობა. უმაღლესი სამთავრობო შენობები. უმსხვილესი კომპანიების შტაბ-ბინები და ბანკები. ელ-ქუვეითი არის პოლიტიკური, კულტურული და ეკონომიკური ცენტრი.
ადრეული ისტორია
1613 წელს წელს თანამედროვე ქალაქ ქუვეითის ადგილას პატარა დასახლება ქუვეითი შეიქმნა. 1716 წელს ბანი უტბაჰები ჩავიდნენ ქალაქში და დასახლდნენ. მათ დასახლებამდე ქალაქის მოსახლეობას მხოლოდ რამდენიმე მეთევზე შეადგენდა და შესაბამისად დასახლებაც მეთევზეების სოფელი იყო. მე-18 საუკუნეში ქუვეითი აყვავდა და სწრაფად გახდა ძირითადი კომერციული ცენტრი საქონლის ტრანზიტისთვის, ინდოეთს, მასკატს, ბაღდადსა და არაბეთს შორის. 1700-იანი წლების შუა პერიოდისათვის, ქუვეითი უკვე წარმოადგენდა მთავარ სავაჭრო ცენტრს სპარსეთის ყურეზე, რომელიც ალეპოს უკავშირდებოდა.
ქუვეითი სპარეთის ყურეზე გემთმშენებლობის ცენტრს წარმოადგენდა. მეთვრამეტე-მეცხრამეტე საუკუნეებისათვის ქუვეითში დამზადებული გემები მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა ინდოეთის, წითელი ზღვის ქვეყნებისა და აღმოსავლეთ აფრიკის ქვეყნებს შორის ტვირთის გადატანაში. აქ დამზადებულმა გემებმა სახელი მთელს ინდოეთის ოკეანეში გაითქვეს. მე-18 საუკუნეის ბოლოსკენ ქუვეითი ოსმალების მიერ დევნილი ბასრას ვაჭრების თავშესაფრად ჩამოყალიბდა. პალგრავის მიხედვით ქუვეითელებმა სპარსეთის ყურის საუკეთესო მეზღვაურების წოდება მიიღეს.
შეიხ მუბარაკ ალ საბაჰის მმართველების დროს ქუვეითს ,,ყურის მარსელი'' უწოდეს, რადგან მისი ეკონომიკური სიცოცხლისუნარიანობა სხვადასხვა ეროვნების ხალხს იზიდავდა. მეოცე საუკუნის პირველ ათწლეულებშ ქუვეითში მდიდარი მოვაჭრე ოჯახები ცხოვრობნენ, რომლეთა შორისაც ქორწინების შედეგად ეკონომიკური შემოსავალი ზიარდებოდა. ელიტის წწარმომადგენლები შიიტები და სუნიტები იყვნენ, რომელთა წინაპრებს, მეტწილად ქალაქში მცხოვრები 30 ბანი უტბელების ოჯახები წარმოადგენდა. ქალაქის უმდიდრესმა ვაჭრებმა შემოსავალი გემთმშენებლობითა და მარგალიტებით ვაჭრობით მოიპოვეს. ისინი კოსმოპოლიტურ ელიტას წარმოადგენდნენ, რომლებიც ხშირად მოგზაურობდნენ ინდოეთში, აფრიკაში და ევროპაში. აქაურმა ელიტის წარმომადგენლებმა შვილების განათლებაზე მეტი იზრუნეს ვიდრე სხვა არაბულ ქალაქებში მცხოვრებმა ელიტის წევრებმა. ქალაქის დასავლელი ვიზიტორების მონაცემებით ქალაქში გამოყენებული იყო ევროპული სტილის საოფისე სისტემები, საბეჭდი მანქანები და მოსახლეობის დიდი ნაწილი ევროპული კულტურის ნაწილს წარმოადგენდა. ალ-ღანიმისა და ალ-ჰამადის ოჯახებმა 1940-იან წლებში ვაჭრობიტ მილიონებიც კი მოიპოვეს.
ოქროს ხანა (1946–1982)
1946-დან1982 წლამდე ქუვეითში ოქროს ხანა შეიქმნა აქ აღმოჩენილი ნავთობისა და ლიბერალური ატმოსფეროს დამსახურებით. ამ პერიოდს ხშირად ,,ოქროს ხანასაც'' კი უწოდებენ. 1950 წელს ქალაქშ საზოგადოებრივი სამსახურების პროგრამა ამოქმედდა, რიტაც ღარიბ ქუვეითელებს საშუალება მიეცათ ცხოვრების თანამედროვე სტანდარტებს დაწეულიყვნენ. 1952 წლისთვის ქალაქი ნავთობის ყველაზე მსხვილი ექსპორტიორი გახდა სპარსეთის ყურის რეგიონში. ამ წელს ნავთობით მიღებული შემოსავლის ოდენობა 169 მილიონ აშშ დოლარამდე გაიზარდა. ეკონომიკის ამ მასობრივმა ზრდამ ბევრი უცხოელის ყურადღება მიიპყრო, რომლეთა შორის იყვნენ: პალესტინელები, ეგვიპტელები და ინდოელები, რომლებიც ახალი გეგმის შექმნაში წვლილი შეიტანეს. ეს გეგმა 1952 წელს ოფიციალურად დამტკიცდა. 1961 წლის ივნისში ქუვეითმა ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობა მოიპოვა და აბდულა ალ-სალიმ ალ-საბაჰი ქვეყნის მმართველი (ემირი) გახდა. ახლად შედგენილი კონსტიტუციის პირობებში, ქუვეითმა პირველი საპარლამენტო არჩევნები 1963 წელს ჩაატარა. ქუვეითი იყო სპარსეთის ყურის პირველი ქვეყანა, რომელმაც შეიმუშავა კონსტიტუცია და პარლამენტი.
1960 და 1970-იან წლებში ქუვეითი რეგიონში ყველაზე განვითარებულ სახელმწიფოს წარმოადგენდა. 1970 წელს ადამიანის განვითარების ინდექსის მიხედვით ქუვეითი მთელს არაბულ ქვეყნებს შორის განვითარების მხრივ მეორე ადგილზე იყო. 1966 წელს დაარსდა ქუვეითის უნივერსიტეტი. ქუვეითის თეატრი მთელს არაბულ სამყაროში სახელგანთქმულია.
1960-1970 წლებში ქუვეითური პრესა მსოფლიოში ყველაზე თავისუფალ პრესად მოიხსენიებოდა. 1958 წელს შეიქმნა გაზეთი ალ-არაბი, რომელიც მთელს არაბულ სამყაროში ყველაზე პოპულარული გაზეთი გახდა. მრავალი არაბულენოვანი მწერალი საცხოვრებლად ქუვეითში გადავიდა, რადგან ქუვეითს გამოხატვის თავისუფლების მეტად მაღალი დონე ჰქონდა სხვა ქვეყნებთან შედარებით. ქუვეითი წარმოადგენდა თავშესაფარს მწერლებისა და ჟურნალისტებისთვის მთელი შუა აღმოსავლეთიდან.
1960-1970 წლებში ქუვეითელი ქალების უმეტესობა ჰიჯაბს არ ატარებდა. უნივერსიტეტებში ჰიჯაბზე მეტად მოკლე კაბები იყო გავრცელებული.
უახლესი ისტორია
1980-იანი წლების დასაწყისში სოუკ ალ-მანახის საფონდო ბაზრის დაშლისა და ნავთობის ფასის დაცემის შემდეგ ქუვეითში ეკონომიკური კრიზისი დაიწყო. მარცხნივ|მინი|ნავთობის წვა ქუვეითში 1990 წელს. ირან-ერაყის ომის დროს ქუვეითმა მხარი ერაყს დაუჭირა, რამაც ქუვეითის დაბომბვა, ტერორისტული ტერაქტები, ქუვეითის კუთვნილი თვითმფრონავების გატაცება და ემირ ჯაბერის მკვლელობის მცდელობა გამოიწვია. ქუვეითი მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების წამყვანი რეგიონალური კერა იყო 1960-70-იან წლებში და 1980-იანი წლების დასაწყისში,ტერორისტული თავდასხმების გამო სამეცნიერო-კვლევითი სექტორი მნიშვნელოვნად დაზარალდა.
1980-იანი წლების განმავლობაში ქუვეითი მკაცრად უჭერდა მხარს ისლამიზმს განსაკუთრებიტ კი ქვეყნის მმართველი ალ საბაჰების დინასტია. 1981 წელს ქუვეითის მთავრობამ ხელი შეუწყო ქვეყანაში ისლამისტი მთავრობის შესვლას. 1980-იანი წლების ბოლოს ქუვეითი მოხსენიებული იყო, როგორც ავტოკრატიული სახელმწიფო.
ირან-ერაყის ომის დასრულების შემდეგ ერაყმა ქუვეითს სთხოვა, რომ ეპატიებია 65 მილიარდი აშშ დოლარის ვალი, რაზეც ქუვეითმა ერაყს უარი უთხრა. ორ ქვეყანას შორის ეკონომიკური დაპირისპირება დასრულდა მას შემდეგ, რაც ქუვეითმა გაზარდა ნავთობის წარმოება 40 პროცენტით. 1990 წლის ივლისში ამ ორ ქვეყანას შორის დაძაბულობა კიდევ ერთხელ გაიზარდა, როდესაც ერაყმა ნავთობის ექსპორტიორ ქვეყანათა ორგანიზაციაში ქუვეითს საზღვრის მიმდებარე ტერიტორიიდან ნავთობის მოპარვისთვის უჩივლა.
1990 წელს ერაყული ძალები ქუვეითში შეიჭრა. არაერთი დიპლომატიური მოლაპარაკების შემდეგ, შეერთებულმა შტატებმა წამოაყენა კოლაიცია, ქუვეითიდან ერაყული ძალების გასაყვანად. ეს ფაქტი ისტორიაში ცნობილია, როგორც ყურის ომი. 1991 წლის 26 თებერვალს კოალიციამ შეძლო ერაყის ძალების ქვეყნიდან განდევნა. ერაყის ოკუპაციის დროს დაიღუპა ქუვეითის 1000-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე.
2003 წლის მარტში ქუვეითი გახდა პლაცდარმი აშშ-ის ერაყში შეჭრის მიზნით. 2006 წლის იანვარში ემირ ჯაბერის გარდაცვალებისთანავე საად ალ საბაჰს მისი ადგილის დაკავება სურდა, მაგრამ ცხრა დღის შემდეგ, კანმრტელობის მდგომარეობის გამო ის მთავრობამ გადააყენა. საბაჰ ალ-აჰმედ ალ-ჯაბერ ალ-საბაჰი ქვეყნის მმართველი (ემირი) გახდა. 2011- 2012 წლებში ქუვეითში მასობრივი საპროტესტო აქციები დაიწყო, რომელიც არაბული გაზაფხულის მიერ იყო ორგანიზებული. საპროტესტო აქციებმა 2011 წელს პარლამენტის დაშლა გამოიწვია. სახელმწიფოს პრემიერ-მინისტრი მასობრივი გამოსვლებისა და კორუფციაში დადანაშაულების გამო პოზიციიდან გადადგა. მინი|ქუვეითის სატელიტური ხედი
გეოგრაფია
ქალაქი ქუვეითი მდებარეობს ქუვეითის ყურს სანაპიროზე. ქალაქს ბუნებრივი ღრმაწყლოვანი პორტი გააჩნია. ქუვეითის მოსახლეობის 90% ქუვეითის ყურის სანაპიროზე ცხოვრობს. ქვეყანას ცხრა კუნძული გააჩნია, რომელთაგან მხოლოდ ერთია დასახლებული.
ქუვეითის ნავთობმომპოვებელი ტერიტორია დაახლოებით 70 მილიარდ ბარელ ნავთობს შეიცავს.1991 წლის ქუვეითის ნავთობის ხანძრების დროს შეიქმნა 500-ზე მეტი ნავთობის ტბა.ნიადაგის დაბინძურებამ და ნავთობისა და ჭვარტლის დაგროვებამ, ქუვეითის აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილები დაუსახლებელი გახადა.ყურის ომის დროს ნავთობის დაღვრამ ასევე მკვეთრად იმოქმედა ქუვეითის საზღვაო რესურსებზე.
კლიმატი
ქალაქ ქუვეითს ცხელი, არიდული ჰავა ახასიათებს. აქ ძალიან დიდხნიანი, ცხელი ზაფხულია და მოკლე ვადიანი, სუსტი ზამთარი. ზაფხულის ტემპერატურის მიხედვით, ქალაქი ქუვეითი მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე ცხელ ქალაქს წარმოადგენს. ზაფხულის საშუალო მაღალი ტემპერატურა 45 °C (113 °F), რომელიც სამი თვის განმავლობაში გრძელდება. დღის განმავლობაში ტემპერატურა 50 °C-ს (122 °F) აღწევს, ღამით კი ტემპერატურა  30 °C-მდე (86 °F) ეცემა. ზამთარში, ღამით ტემპერატურა 8 °C-ზე (46 °F) დაბალია.
ზაფხულში ხშირია შამალის ქვიშის შტორმი. ქვიშის შტორმი წელიწადის ყველა დროს ხდება, მაგრამ განსაკუთრებით ხშირად მაინც ზაფხულში იჩენს თავს.
ეკონომიკა
ქუვეითს აქვს ნავთობზე დაფუძნებული ეკონომიკა. ნავთობი და სასუქი პროდუქტები ქვეყნის მთავარი საექსპორტო პროდუქტია. ქუვეითური დინარი მსოფლიოში ყველაზე მაღალი ღირებულების ფულის ერთეულია. ნავთობპროდუქტებისაგან მიღებული შემოსავალი ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის ნახევარზე მეტს წარმოადგენს და მთავრობის წევრების 90%-ის შემოსავალია. ქუვეითური საფონდო ბირჟა არაბულ სამყაროში სიდიდით მეორეა. 1000
კულტურა
მინი|ქუვეითის საერთაშორისო აეროპორტი ქალაქ ქუვეითში.
თეატრი
ქალაქი ქუვეითი ცნობილია თავისი თეატრით და თეატრალური ტრადიციებით. ქვეყანა სპარსეთის ყურის ერთადერთ არაბულ სახლმწიფოს წარმოადგენს, რომელსაც ეს ტრადიცია გააჩნია. არაბული თეატრალური მოძრაობა ქალაქ ქუვეითში არაბული კულტურული ცხოვრების დიდ ნაწილს წარმოადგენს. 1920-იან წლებში ქალაქ ქუვეითში თეატრების დადგმა დაიწყო, მას შემდეგ, რაც პირველი თეატრალური ოპერა გამოვიდა. თეატრში მონაწილეობა და საყურებლად წასვლა ქუვეითში პოპულარობსა დღესაც არ კარგავს.
საპნის ოპერები
ქუვეითის საპნის ოპერები (المسلسلات الكويتية) არაბულ სამყაროში ყველაზე ყურებად საპნის ოპერას წარმოადგენს. ყურის მიმდებარედ დაარსებული საპნის ოპერების უმეტესობა, სწორედ ქუვეითის მაგალითზეა დაფუძნებული. მართალია ამ სახის ოპერები ქუვეითურ დიალექტზე სრულდება, მაგრამ აქტუალურობას შორს მდებარე ტუნისშიც კი არ კარგავს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქუვეითი კატეგორია:აზიის დედაქალაქები კატეგორია:ქუვეითის ქალაქები
პაკისტანის საგარეო ურთიერთობები
პაკისტანის ისლამურ რესპუბლიკას მსოფლიოში დიპლომატიური მისიების ფართო ქსელი აქვს. მუსლიმი მოსახლეობის რაოდენობით პაკისტანი მეორე ადგილზეა (ინდონეზიის შემდეგ) მსოფლიოში და ერთადერთი მუსლიმური სახელმწიფოა, რომელიც ბირთვულ იარაღს ფლობს.
პაკისტანს სტრატეგიული გეოპოლიტიკური მდებარეობა აქვს. იგი მთავარ საზღვაო და სახმელეთო სატრანზიტო მარშრუტების გადაკვეთის დერეფანში მდებარეობს, რომლითაც ენერგორესურსებით მდიდარი ცენტრალური აზია და ახლო აღმოსავლეთი სამხრეთ და აღმოსავლეთ აზიას უკავშირდება. პაკისტანს გეოსტრატეგიული მდებარეობა აქვს, რამდენადაც ავღანეთი, ჩინეთი, ინდოეთი და ირანი მისი მეზობელი არიან. ქაშმირის კონფლიქტის გამო პაკისტანს დაძაბული ურთიერთობა აქვს ინდოეთთან. ახლო ურთიერთობები აქვს ჩინეთთან, თურქეთთან, საუდის არაბეთთან და სპარსეთის ყურის სახელმიწფოებთან. აშშ-თან ურთიერთობები მერყეობს განსხვავებული ინტერესების ქონის გამო. პაკისტანი ისლამური თანამშროლობის ორგანიზაციისა და შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის წევრია.
ჩინეთი
პაკისტანსა და ჩინეთს შორის მჭიდრო ურთიერთოებიაბი 1960-იანი წლებიდან მოყოლებული სამხედრო, ეკონომიკურ და კულტურულ საკითხებში. ბრიტანელი მკვლევარი ნასერ ამინი მიიჩნევს, რომ ჩინეთისა და პაკისტანი კავშირი სპეციალური სახის ურთიერთობაა გლობალურ სისტემაში, რამდენადაც ისლამაბადსა და პეკინს შორის კულტურული, რელიგიური ან იდეოლოგიური ბუნებრივი კავშირები არ არსებობს. ანტანტის შექმნის შემდეგ პაკისტანი ჩინეთის უახლოესი მოკავშირეა. ორ სახემწიფოს შორის ურთიერთობები ნეორეალისტური სკოლის ერთ-ერთი მოსაზრების აშკარა გამოხატულებაა: სახელმწიფოებს შორის კავშირის გაღრმავებას საერთო ქვეყნისადმი, ინდოეთისადმი მტრული და კონკურენტული დამოკიდებულებაა.
ჩინეთ-პაკისტანის ეკონომიკური დერეფანი ინფრასტრუქტურული პროექტების კოლექციაა, რომელიც ამჟამად მიმდინარეობს პაკისტანში. დერეფნის შექმნის მიზანია პაკისტანის ინფრასტრუქტურის სწრაფი მოდერნიზება და მისი ეკონომიკის გაძლიერება თანამედროვე სატრანსპორტო ქსელების მშენებლობით, სხვადასხვა ენერგოპროექტის განხორციელებითა და სპეციალური ეკონომიკური ზონების შექმნით. ჩინეთ-პაკისტანის ეკონომიკური დერეფანი პაკისტანს, ჩინეთსა და ცენტრალური აზიის სახელმწიფოებს მაგისტრალით აკავშირებს, რომელიც ქაშგარს ხუნჯერაბთან და გვადართან აერთიანებს. ჩინეთს პაკისტანთან არაერთი თავისუფალი სავაჭრო შეთანხმება აქვს დადებული, ისევე, როგორც ორმხრივი სავაჭრო შეთანხმებები, როგორებიცაა ადრეული მოსავლის შეთანხმება. სახელმწიფოები გილგიტ-ბალტისტანში გადასახადებისგან თავისუფალი საექსპორტო ზონის დაარსებაზეც შეთანხმდნენ. ჩინეთი პაკისტანში დიდი ინვესტიციების ჩადებას განაგრძობს და ეხმარება გვადარის პორტის განვითარებაში, რომელიც ქვეყნის მესამე მთავარი პორტია.
ინდოეთი
ისტორიული, კულტურული და ეთნიკური კავშირების მიუხედავად პაკისტანსა და ინდოეთს კომპლექსური და ძალიან მტრული ურთიერთობები აქვთ, რაც მრავალი ისტორიული და პოლიტიკური მოვლენიდან იღებს სათავეს, მათ შორის ბრიტანეთის ინდოეთის გაყოფიდან. უთანხმოების მთავარი წყარო ინდოეთსა და მის დასავლეთ მეზობელს შორის ქაშმირის კონფლიქტია. ინდოეთ-პაკისტანის საზღვარი ერთ-ერთი ყველაზე მილიტარიზებული საზღვარია მსოფლიოში.
დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ორ სახელმწიფოს შორის სრული დიპლომატიური ურთიერთობები ჩამოყალიბდა, მაგრამ მალევე გაფუჭდა გაყოფის შედეგად წარმოშობილი ორმხრივი ეფექტის და ტერიტორიული დავების გამო, რომელთაგან ყველაზე მნიშვნელოვანი ჯამუ და ქაშმირი იყო. 1947 წლის შემდეგ ინდოეთსა და პაკისტანს შორის სამი ომი და ერთი გამოუცხადებელი ომი იყო. სახელმწიფოებს შორის არაერთი შეიარაღებული შეტაკებაც მოხდა. ქაშმირის კონფლიქტი ყოველი ომის დროს სახელმწიფოებისთვის კატალიზატორის როლს ასრულებდა, გარდა ინდოეთ-პაკისტანის მესამე ომისა, რომელიც ბანგლადეშის განმათავისუფლებელი ომის პარალელურად მოხდა.
სახელმწიფოებს შორის ურთიერთობების გაუმჯობესება არაერთხელ სცადეს, რომელთა შორის ყველაზე ცნობილია: შიმლის შეთანხმება, აგრის სამიტი და ლაჰორის დეკლარაცია, ისევე, როგორც მშვიდობისა და ურთიერთთანამშრომლობის შესახებ სხვადასხვა ინიციატივა. მიუხედავად ამ მცდელობებისა, ქვეყნებს შორის ურთიერთობები დაძაბულია და საზღვარზე ურთიერთშორისი ტეროტირზმის შემთხვევები კვლავ ფიქსირდება. 2017 წელს BBC World Service-ის მიერ ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით, ინდოელთა მხოლოდ 5% მიიჩნევს პაკისტანის გავლენას დადებითად, ხოლო 85%-ს უარყოფითი პოზიცია აქვს. პაკისტანელთა 11% მიიჩნევს ინდოეთის გავლენას დადებითად, ხოლო 62% ― უარყოფითად.
თურქმენეთი
პაკისტანსა და თურქმენეთს შორის ფორმალური ურთიერთობები 1992 წლის 10 მაისს დაიწყო. პაკისტანის საელჩო აშხაბადში მდებარეობს, ხოლო თურქმენეთის საელჩო ისლამაბადშია განლაგებული. 2001 წელს, თურქმენეთის დამოუკიდებლობსი 10 წლისთავის აღსანიშნავად პაკისტანმა თურქმენეთის დროშიანი საფოსტო მარკები გამოუშვა.
უზბეკეთი
პაკისტანსა და უზბეკეთს შორის ურთიერთობები საბჭოთა კავშირის დაშლისა და უზბეკეთის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ დამყარდა. ორივე სახელმწიფო ავღანეთს ესაზღვრება და რადგანაც სხვადასხვა ფრაქციას უჭერდნენ მხარს, ქვეყნებს შორის ურთიერთობა თავდაპირველად დაძაბული იყო. თალიბანის დამხობის შემდეგ ორ სახელმწიფოს შორის ურთიერთობები გაუმჯობესდა. პაკისტანიც და უზბეკეთიც ვაჭრობის გაუმჯობესებას ისახავენ მიზნად. პაკისტანს ცენტრალური აზიის ბაზარზე შეღწევა სურს, ხოლო ზღვაზე გასასვლელის არმქონე უზბეკეთს ინდოეთის ოკეანის პორტებზე წვდომის მიღება სურს. პაკისტანის საელჩო ტაშკენტში მდებარეობს, ხოლო უზბეკეთის საელჩო ისლამაბადშია განლაგებული.
ქუვეითი
1991 წელს პაკისტანი კოალიციასთან ერთად ქუვეითის განთავისუფლებაში მონაწილებდა. ომის დასრულების შემდეგ პაკისტანელი სამხედრო ინჟინრები ქუვეითის განაღმვის პროგრამაში მონაწილეობდნენ. პაკისტანის საელჩო ელ-ქუვეითში მდებარეობს. ქუვეითის საელჩო ისლამაბადში, ხოლო საკონსულო კარაჩიშია განლაგებული. ორივე სახელმწიფო ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის წევრია.
ლიბანი
პაკისტანის საელჩო ბეირუთში მდებარეობს, ხოლო ლიბანის საელჩო ისლამაბადშია განლაგებული. ორივე სახელმწიფო ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის წევრია. 2005-2006 წლებში პაკისტანსა და ლიბანს შორის ორმხრივი ვაჭრობის მოცულობა 35.4 მილიონ ამერიკულ დოლარს გაუტოლდა.
ლაოსი
ლაოსი პაკისტანში პეკინში მდებარე საელჩოთია წამოდგენილი, ხოლო პაკისტანი ბანგკოკში მდებარე საელჩოთი. ქვეყნებს მეგობრული ურთიერთობები აქვსთ და პოლიტიკის, ეკონომიკისა და სავაჭრო სფეროებში თანამშრომლობენ.
სქოლიო
კატეგორია:პაკისტანის საგარეო ურთიერთობები
ალენტეჟუ
ალენტეჟუ (Alentejo; //) - პორტუგალიის სამხრეთ ცენტრალური რეგიონი. ორიგინალში მისი სახელი არის "Além-Tejo" რაც ითარგმნება როგორც "ტეჟუს გარეთ". რეგიონი დანარჩენი პორტუგალიისგან გამოყოფილია მდინარე ტეჟუს მიერ და გრძელდება სამხრეთით ალგარვიმდე. ეს რეგიონი ცნობილია მისი პოლიფონიური სიმღრებით, დაახლოებით ისეთი სიმღრებით როგორსაც მღერიან კორსიკაზე ან სარდინიაზე.
გეოგრაფია
რეგიონს ესაზღვრება:
სუბრეგიონები
რეგიონი მოიცავს 5 ეკონომიკურ-სტატისტიკურ სუბრეგიონს:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის რეგიონები
მოწამეთობა
მოწამეთობა, ორწიფობა — სახალხო-რელიგიური დღესასწაული იმერეთში. იმართება ყოველწლიურად მოწამეთას მონასტერში, საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მიერ წმინდანებად შერაცხილი არგვეთის მთავართა დავით და კონსტანტინეს (VIII ს.) ხსენების დღეს, 15 ოქტომბერს. ტრადიცია ცნობილია XVIII საუკუნიდან.
გადმოცემის მიხედვით, მოწამეთა სწორედ იმ ადგილზეა აშენებული, სადაც დავითი და კონსტანტინე მურვან ყრუს შემოსევის დროს აწამეს. ამ დღის აღსანიშნავად მორწმუნენი იმერეთში საქართველოს სხვა კუთხეებიდანაც ჩადიან. მათ შეუძლიათ გაიარონ მოწამეთას ტაძრის გვირაბში, სადაც, ტრადიციულად, სურვილის ჩაფიქრების შემდეგ პატივს მიაგებენ დავით და კონსტანტინეს წმინდა ნაწილებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს დღესასწაულები
კილის კვირა
მინიატიურა|250პქ|კილის პორტი კილის კვირა (Kieler Woche) — იალქნიანი ნავების ყოველწლიური რეგატა, რომელიც XIX საუკუნის მიწურულიდან მოყოლებული გერმანიის ქალაქ კილში ტარდება. იგი მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი სანაოსნო სპორტული მოვლენაა მსოფლიოში.
გარდა იალქნიან ნავთა შეჯიბრებისა, კილის კვირას ყოველთვის აქვს ფართო პროგრამა, რომლის ფარგლებშიც კილში იკრიბებიან საერთაშორისო ჯგუფები და ხელოვანები, კვირის განმავლობაში ქალაქის 16 სცენაზე ცოცხალი მუსიკის დაახლოებით 300 კონცერტი იმართება. ამასთანავე, შედარებით მცირე სცენებზე წარმოდგენებს მართავენ ადგილობრივი ჯგუფებიც.
საზღვაო ღონისძიებათა შორის უმთავრესია აფრიან ხომალდთა პარადი, რომელიც 1998 წლიდან ყოველწლიურად იმართება კილის კვირის ბოლო შაბათს. პარადში მონაწილეობას 100 დიდი და მცირე აფრიანი ხომალდი, ასევე ისტორიული ორთქმავალი გემები და ასეულობით აფრიანი იახტა. ყოველწლიურად სტუმრად მოწვეული არიან ასევე გემები სხვადასხვა ქვეყნის ფლოტიდან.
2005 წლიდან კილის კვირის მნიშვნელოვანი მოვლენაა ასევე მსოფლიო ეკონომიკური პრემიით დაჯილდოება; პრემიას ერთობლივად გასცემენ კილის მსოფლიო ეკონომიკური ინსტიტუტი, შლეზვიგ-ჰოლშტაინის ინდუსტრიული და სავაჭრო პალატა და ქალაქ კილის მმართველობა.
მაკედონური მუხა
მაკედონური მუხა (Quercus trojana) — ორლებნიანთა კლასის ხე წიფლისებრთა ოჯახიდან. გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წიფლისებრნი
Camponotus mendax integer
Camponotus mendax integer — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ხოსე მანუელ პინტო
ხოსე მანუელ პინტო კოლორადო (José Manuel Pinto Colorado; დ. 8 ნოემბერი, 1975) — ესპანელი ფეხბურთელი, პრიმერადივიზიონის კლუბ „ბარსელონას“ ყოფილი მეკარე.
ბეტისი/სელტა
პინტო დაიბადა ელ-პუერტო-დე-სანტა-მარიაში, ესპანეთში. თამაში დაიწყო „ბეტისის“ ახალგაზრდულ გუნდში. პირველ გუნდში დებიუტი ჰქონდა 1997-98 წლების სეზონში (შეცვლაზე შემოვიდა მეორე ნახევარში სანტანდერის „რასინგთან“ მატჩში).
იმის გამო, რომ არ შეეძლო კონკურენცია გაეწია ტონი პრაცისთვის, გადავიდა „ვიგოს სელტაში“ ერთი წლის შემდეგ. 2005-06 წლების სეზონში მოიგო რიკარდო ზამორას ტროფი, გაუშვა 29 გოლი 37 მატჩში, საშუალოდ მატჩში 0.78 გოლი. ხშირად ის იყო გუნდის კაპიტანი. პირველ დივიზიონში ითამაშა 125 მატჩში, ხოლო მეორე დივიზიონში 56 მატჩში. 2003-04 წლების ჩემპიონთა ლიგაზე ითამაშა ხუთ მატჩში.
ბარსელონა
2008 წლის 18 იანვარს პირნტო იჯარით გადავიდა „ბარსელონაში“. მისი დებიუტი შედგა 26 აპრილს „ლა-კორუნიას დეპორტივოს“ წინააღმდეგ, რომელიც წააგო „ბარსელონამ“ 2-0. მისი მეორე მატჩიც ასევე დასრულდა „ბარსელონას“ მარცხით — 2-3 წააგო „მალიორკასთან“ საშინაო მატჩში.
2008 წლის 30 მაისს „ბარსელონამ“ პინტოსთან გააფორმა ახალი, ორწლიანი კონტრაქტი €500,000 ანაზღაურებით. 2014 წელს პინტომ გუნდი დატოვა.
საკლუბო სტატისტიკა
20114 წლის 9 თებერვლის მონაცემებით
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები კატეგორია:რეალ ბეტისის ფეხბურთელები კატეგორია:სელტას ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 8 ნოემბერი
ჩეხოსლოვაკიის პირველი რესპუბლიკა
thumb|right|250px ჩეხოსლოვაკიის პირველი რესპუბლიკა (první Československá republika ან první republika, Slovak prvá Československá republika ან Prvá republika) — პირველი ჩეხოსლოვაკიური სახელმწიფო, რომელიც ასებობდა 1918-1938 წლებში. შემოკლებით – ჩეხოსლოვაკია (Československo). ის შედგებოდა: ბოჰემიისგან, მორავიისგან, ჩეხური სილეზიისგან, სლოვაკეთისა და კარპატების რუთენიისგან. 1933 წლის შემდეგ ჩეხოსლოვაკია ერთადერთი დემოკრატიული ქვეყანა იყო ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ევროპაში. მესამე რაიხის და ქვეყანაში მცხოვრები გერმანელების ზეწოლის შედეგად ჩეხოსლოვაკია იძულებული შეიქნა 1938 წლის 1 ოქტომბერს ხელი მოეწერა მიუნხენის შეთანხმებისთვის, რომლის ძალითაც გერმანიას დაუთმო სუდეტენლანდი, სლოვაკეთის სამხრეთი ნაწილი და კარპატების რუთენია უნგრეთს, ხოლო ზაოლზეს რეგიონი სილეზიაში პოლონეთს. ამან ფაქტობრივად დაასრულა ჩეხოსლოვაკიის პირველი რესპუბლიკის არსებობა, რომელიც ჩაანაცვლა ჩეხოსლოვაკიის მეორე რესპუბლიკამ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩეხეთის ისტორია კატეგორია:სლოვაკეთის ისტორია კატეგორია:ჩეხოსლოვაკია კატეგორია:ომებსშორისი პერიოდის ყოფილი სახელმწიფოები კატეგორია:ავსტრია-უნგრეთის მემკვიდრე სახელმწიფოები
Checoslovaquia
ფრანკები
მინი|400პქ|ფრანკების ექსპანსია ფრანკები (Franci, Francs, Franken) — დასავლეთგერმანული ტომების (ხატები, ხამავები, ნერვიები, ბატავები, ბრუქტერები, სუგამბრები და სხვა) გაერთიანება. თანამედროვე გერმანულ ენაში ეთნონიმი „Franken“ ძველ ფრანკებსაც აღნიშნავს და ფრანკონიის თანამედროვე მცხოვრებთაც. ფრანკები პირველად 242 წელს იხსენიებიან ქრონიკებში. ძველთაგან იყოფოდნენ ორ მთავარ შტოდ:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანკები კატეგორია:გერმანული ტომები
Quercus variabilis
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მუხა
ვარსკვლავური ომების მუსიკა
thumb||right|ჯონ უილიამსი, რვა ფილმის მუსიკის კომპოზიტორი „ვარსკვლავური ომებისთვის“ შექმნილი ძირითადი მუსიკალური თემების ავტორია კომპოზიტორი ჯონ უილიამსი, რომელიც 1977-1983 წლებში ორიგინალური კინოტრილოგიის, 1999-2005 წლებში - წინარეისტორიის ტრილოგიის, მოგვიანებით კი გაგრძელების ტრილოგიის მუსიკაზე მუშაობდა. პროექტში აგრეთვე მნიშვნელოვანი როლი აქვს კომპოზიტორ კევინ კინერს, რომელმაც შექმნა სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმ „კლონების ომების“ მუსიკა. აქვე ითვლება „ვარსკვლავურ ომებთან“ დაკავშირებული სხვა პროდუქციისათვის შექმნილი მუსიკაც. მიუხედავად ამისა, ძირითად ბირთვს წარმოადგენს ჯონ უილიამსის მუსიკალური თემები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჯონ უილიამსის კომპოზიციები კატეგორია:მუსიკა მედია-ფრენჩაიზების მიხედვით
ვარსკვლავური ომების გაფართოებული სამყარო
ვარსკვლავური ომების გაფართოებული სამყარო (Star Wars expanded universe, SWEU; მანამდე ცნობილი, როგორც უბრალოდ გაფართოებული სამყარო or EU) — Lucasfilm-ის მიერ გამოშვებული ან ლიცენზირებული „ვარსკვლავური ომების“ მასალის კრებითი სახელი. ამ სამყაროში შედის „ვარსკვლავურ ომებთან“ დაკავშირებული ნამუშევრები – ორიგინალური ტრილოგია (1977–1983), წინარეისტორიის ტრილოგია (1999–2005), გაგრძელების ტრილოგია (2015–დღემდე), ანთოლოგიური ფილმების სერია, წიგნები, კომიქსები, ვიდეო თამაშები და ტელესერიალები. ჩაფიქრებული, როგორც ჯორჯ ლუკასის „ვარსკვლავური ომების“ ფილმების გაგრძელება, „გაფართოებული სამყაროს“ განუწყვეტლობა იმართებოდა Lucasfilm-ის მიერ და ლუკასმა დაიტოვა უფლება, თავადაც შეექმნა მასზე დაფუძნებული ნამუშევრები და ასახული მოვლენების საკუთარი ინტერპრეტაციები.
ჰოლოკრონი
1996 წლისათვის შეიკრიბა კანონთან დაკავშირებული იმდენად ვრცელი მასალა, რომ საჭირო გახდა მისი ერთგვარი მოწესრიგება. შეიქმნა სისტემა, რომლის ფარგლებშიც ეს განხორციელდა. 2000 წელს ლელან ჩიმ, რეჟისორ ჯორჯ ლუკასის კომპანიის Lucas Licensing მითითებით შეიმუშავა მონაცემთა ბაზა ჰოლოკრონი. მისი მიხედვით, გამოიკვეთა შემდეგი კანონები:
2014 წლის გადატვირთვა
2014 წლის 25 აპრილს Lucasfilm-ის განცხადების თანახმად, კანონების კატალოგიზაცია გაუქმდა — კანონად უკვე ითვლება მხოლოდ აქამდე გამოშვებული ფილმები (ეპიზოდები I-VII, ანიმაციური ფილმი „ვარსკვლავური ომები: კლონების ომები“, სერიალები „ვარსკვლავური ომები: კლონების ომები“ და „ვარსკვლავური ომები: აჯანყებულები“) და კომიქსი „დართ მოლი — დათომირის ძე“. ხოლო გაფართოებული სამყარო ამიერიდან ითვლება ლეგენდებად, იგი არ უქმდება. ზემოთხსენებული თარიღის შემდეგ ოფიციალურად გამოშვებული მასალა (ფილმები, წიგნები, კომიქსები, თამაშები) ითვლება კანონად, მაგრამ ლეგენდებთან დაკავშირებული მასალა გაფართოებას აგრძელებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარსკვლავური ომების ლეგენდები კატეგორია:გამოგონილი სამყაროები
პორტუგალიის გერბი
პორტუგალიის გერბი - ოფიციალურად მიიღეს 30 ივნისს 1911 წელს. პორტუგალიის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლოა, დროშასთან და ჰიმნთან ერთად. ის შექმნილია იმ გერბის ბაზაზე რომელსაც, შუა საუკუნეებიდან მოყოლებული, იყენებდა პორტუგალიის სამეფო.
ისტორია და მნიშვნელობა
პორტუგალიის დღევანდელი გერბი არის მრავალი წლის განმავლობაში, ცვლილებებისა და მოდიფიკაციის შედეგი. ჰენრი ბურგუნდიელიდან მოყოლებული არის ცისფერი ჯვარი ვერცხლისფერ ფონზე რომელსაც სხვადასხვა ელეემენტები ხან ემატებოდა ხან აკლდებიდა. საბოლოო ოფიციალური ვერსია შეიქმნა 1911 წელს (რესპუბლიკური რევოლუციის 1910 შემდეგ)
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:სახელმწიფო გერბები კატეგორია:პორტუგალიის ეროვნული სიმბოლოები
ყარაბაღი (საფეხბურთო კლუბი)
ყარაბაღი აღდამი (Qarabağ Ağdam) — აზერბაიჯანული კლუბი, რომელიც ჩამოყალიბდა ქალაქ აღდამში, ასპარეზობს აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგაში. აზერნბაიჯანის თასის სამგზის მფლობელი.
ევროპული რეკორდი
350px|thumb|right|„ყარაბაღი“ [[ფრანკფურტის „აინტრახტის“ წინააღმდეგ (უეფა-ს ევროპის ლიგა 2013–14 - პლეი-ოფი)]]
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აზერბაიჯანის საფეხბურთო კლუბები კატეგორია:სსრ კავშირის საფეხბურთო კლუბები
M41 Walker Bulldog
M41 Walker Bulldog — ამერიკული მსუბუქი ტანკი, რომელიც შეიქმნა M24 Chaffee - ს ჩასანაცვლებლად. სახელი მიენიჭა გენერალ ვალტონ ვალქერის პატივსაცემად, რომელიც ავტოკატასტროფაში დაიღუპა კორეაში.
ვიეტნამის ომი
1964 წელს გადაწყდა სამხრეთ ვიეტნამური ჩაფები რომლებიც საფრანგეთიდან დარჩათ, ჩანაცვლებულიყო ახალი ბულდოგებით,პირველი ტანკები (M41A3) 1965 წლის იანვარში ჩაიტანეს და სამხრეთ ვიეტნამური ბატალიონები დააკომპლეკტეს და დიდი მოწონებაც დაიმსახურა რაც აკლდა ამერიკელი სამხედროებისგან,ამერიკელები მას უჩივოდნენ შიგნითა ინტერიარით რომელიც ძალიან პატარა იყო და უბრალოდ ვერ ეტეოდნენ ხოლო ვიეტნამელებმა კი ადვილად აითვისეს ის. thumb|250px|left|[[სამხრეთ ვიეტნამი|სამხრეთ ვიეტნამური ბულდოგები წვრთნისას]] 1971 წელს ტანკი პირველად მოუწია დაპირისპირება მოწინააღმდეგის ტანკებთან,ოპერაცია ლამ სონში რა დროსაც გაიგზავნენ სატრანსპორტო გზების დასაცავად,ტანკი ირიცხებოდა პირველ სატანკო ბატალიონში რომელსაც დახმარებას უწევდა მედესანტეთა ბატალიონი.საბოლოოდ ბრძოლაში იბრძოდა 17 M41 და ბევრი ჯავშანტრანსპორტიორი რა დროსაც განადგურდა 5 M41 და 25 ჯავშანტრანსპორტიორი, ხოლო მოწინააღმდეგის მხარე 22 ტანკი გამოვიდა მწყობრიდან მათ შორის 6 T-54 და 16  PT-76. 1973 წლისთვის ვიეტნამში 200 M41 - იყო, ევროპაში კი M41-ები M-48 Patton - ებმა ჩაანაცვლეს.
thumb|250px|M41 საიგონში
დამსახურება
1969 წლისთვის აშშ-ს არმიამ დაიწყო ბულდოგების ჩანაცვება ახალი M551 Sheridan - ის ტიპის ტანკით, რომელიც უფრო სადაზვერო/სადესანტო მანქანა იყო ვიდრე მსუბუქი ტანკი,ბულდოგისგან განსხვავებით ახალ ტანკს შეეძლო ბევრად უკეთ ბრძოლა ახალი 152მმიანი ქვემეხით, რომელიც რაკეტებს ისროდა დიდი სიზუსტით,გარდა ამისა ახალს ტანკს შეეძლო ცურვა და საჰაერო დესანტირება. ბულდოგის შასზე შეიქმნა საზენიტო დანადგარი M42 Duster რომელიც 2 40მმიანი ქვემეხით იყო შეიარაღებული,გარდა ამისა შეიქმნა M75 ტიპის ჯავშანტრანსპორტიორი რომელიც წააგავდა ფართოდ გავრცელებულ M113 - ს,ასევე გამოვიდა 152მმ საარტილერიო დანადგარი M44/M52.
ვარიანტები
thumb|250px|[[ტაივანი|ტაივანურიM41D]]
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ცივი ომის ამერიკული ტანკები
ხორნაბუჯი
ხორნაბუჯი (XVIII საუკუნის წყაროებით — ჭოეთი, ხშირად უწოდებენ — „თამარის ციხეს“) — შუა საუკუნეების ციხე-ქალაქი აღმოსავლეთ საქართველოში, ისტორიული ქართლის სამეფოს ერთ-ერთი პროვინციის კამბეჩოვანის ცენტრი. ისტორიულ-არქიტექტურულ-არქეოლოგიური ძეგლი მდებარეობს დედოფლისწყაროს ჩრდილოეთით 2-3 კმ-ზე, მდინარე ალაზნის მარჯვენა ნაპირას, სოფელ ყარაღაჯის სამხრეთით, მიუვალ კლდოვან მთის წვერზე: „სადაცა დასწყდების ჰერეთის მთა ანუ ცივის მთა“. ციხე-ქალაქი სტრატეგიულად მოხერხებულ ადგილზე იყო გაშენებული და ერთდროულად უწევდა კონტროლს ივრისა და ალაზნის ველებს. ხორნაბუჯი ძველ ირანულად „მზის საყრდენს“ ნიშნავს. არსებობს მოსაზრება, რომ ამ სახელში უძველესი ქართული ტომის საცხოვრებელია ნაგულისხმები. ხალხი კი მას თამარის ციხეს უწოდებს.
ეტიმოლოგია
ხორნაბუჯი და ხორანთა ჴუარან\\ხორნისაგან არის მიღებული. მკვლევარები ამ ფუძეში ხედავენ სპარსულ მზეს (ხუარან\\ხორან — „მზე“ და თა — „მთა“). ალექსანდრე ღლონტის მიხედვით, ბუჯი ძნელი დასაკავშირებელია ღვთაება ბოჩ-ის სახელს, ბურჯი უფრო საგულვებელია. მაშინ ხორნაბუჯი კომპოზიტში გვექნება პირველ კომპონენტად მზე, მეორედ კი — ბურჯი, ე. ი. „მზის კერპის ბურჯი“.
ისტორია
წერილობით წყაროებში პირველად იხსენიება V საუკუნეში, როდესაც აქ მეფე ვახტანგ I გორგასალმა საეპისკოპოსო კათედრალი დააარსა. მანვე ხორნაბუჯი (ჭერემსა და ნეკრესთან ერთად) საუფლისწულოდ მისცა თავის ძეს, დაჩი I უჯარმელს. ციხეს იხსენიებს შაჰ-აბასის მეისტორიე ისქანდერ მუნშიც: „ის დიდებული ციხე მდებარეობს ერთი მაღალი და მიუვალი მთის წვერზე... მისი სიმაღლე ისეთია, რომ კარის ზღურბლიდან იმ ადგილამდე, სადაც ციხის მცველები დგანან, 560 კიბის საფეხური უნდა აიაროს კაცმა... იმ ციხეს რომ, წვიმის წყლის ასავსები ამბრის გარდა, ერთი წყაროც ჰქონოდა, ვერც ერთი ხელმწიფე ვერ დაიპყრობდა“.
V საუკუნეში ქალაქი მნიშვნელოვნად დაზიანდა სპარსთა შემოსევების შედეგად. VI საუკუნის I ნახევარში, ქართლში მეფობის გაუქმების შემდეგ, ხორნაბუჯი სპარსელი მოხელის რეზიდენცია იყო. VI საუკუნეში ქალაქი გაათავისუფლეს და 70-იან წლებში ქართლის პირველი ერისმთავრის გუარამ ბაგრატიონის ძმებმა ასამმა და ყარაზვარდმა მოკლეს სპარსთა სპასპეტი, დაიპყრეს კამბეჩოვანი, გახდნენ მისი მთავრები და ხორნაბუჯი თავის რეზიდენციად გამოაცხადეს. VII საუკუნის II ნახევრიდან ხორნაბუჯში არაბები გაბატონდნენ. VIII საუკუნის II ნახევრიდან, ჰერეთის სამთავროს (შემდგომში ჰერეთის სამეფო) წარმოქმნის შემდეგ, ხორნაბუჯი მისი ერთ-ერთი საერისთავოს ცენტრი გახდა. X საუკუნის დასაწყისში, კახეთ-კუხეთ-ჰერეთის გაერთიანების შემდეგ კახეთის სამეფოს საერისთავოს — კამბეჩოვანის ცენტრია. მისი ერისთავები კი ხორნაბუჯელებად იწოდებიან. XI საუკუნის 40-იან წლებში ბაგრატ IV-მ კახეთის წინაღმდეგ გაილაშქრა. სხვა ერისთავებთან ერთად მან ხორნაბუჯის ერისთავი — ვაჩე გურგენის ძეც შეიპყრო.
1068 წელს თურქ-სელჩუკთა სულთანმა ხორნაბუჯი, საქართველოს მთელ რიგ პუნქტებთან ერთად განძის ამირა ფადლონს გადასცა. გათამამებული ფადლონი მოსახლეობას მოსვენებას არ აძელვდა. თბილისის სანახებში მოთარეშე ამირას ბაგრატ IV თავისი მხედრიონით დაედევნა. დამარცხებული ფადლონი ჟალეთში შეიპყრეს. მესხმა აზნაურმა ისაკ თოლობელის ძემ, იგი ბაგრატის ნაცვლად, სულთანის მოკავშირე კახეთის მეფეს აღსართან I-ს მიჰგვარა თელავში, რომელმაც ფადლონი სასწრაფოდ ხორნაბუჯში გადაიყვანა.
XII საუკუნეში ხორნაბუჯი ერთ-ერთი სანაპირო საერისთავოს ცენტრად იქცა. XII-XIII საუკუნეებში აქ იყო ფეოდალური საგვარეულოს მახატლისძეთა (კოლონკელისძეთა) რეზიდენცია.
დავით ულუს მეფობისას კამბეჩოვანს კვლავ ხორნაბუჯელები განაგებდნენ. XIII საუკუნის 40-50-იან წლებში ერისთავია ბერი ხორნაბუჯელი, დავით ულუს კარის ერთგული მოხელე, მესტუმრე ჯიქურმა გაგზავნა კახეთის მმართველ თორღვა პანკელთან, როდესაც იგი განუდგა მეფეს. ხორნაბუჯელმა „წინაშე ალავერდის წმიდისა გიორგისა“ უვნებლობის ფიცი მისცა თორღვას და იგი მეფეს მიჰგვარა, მაგრამ ფიცი არ შეასრულა და თორღვა „გარდააგდეს კლდეკარსა ზედა“. ფიცის გატეხვისთვის არც ბერს დადგომია კარგი დღე — „ხორნაბუჯელი ერთს წელს მოსწყდა ორითა ძითა შურის-გებითა წმიდისა გიორგისითა“.
XIII საუკუნეშივე ხორნაბუჯი ხვარაზმელებმა ააოხრეს. 1265 წელს იგი დაარბია მონღოლთა ლაშქარმა ბერქა-ყაენის სარდლობით. აყვავებული კამბეჩოვანი გავერანდა. მოისპო ხორნაბუჯიც. ამის შემდეგ იგი ქალაქად აღარ იხსენიება XV საუკუნის ბოლოდან კამბეჩოვანი ქიზიყად იწოდება, ხოლო ხრონაბუჯი — ჭოეთად.
ერზინჯანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტოპონიმს ერზინჯანი შეიძლება ჰქონდეს ერთ-ერთი შემდეგი მნიშვნელობათაგანი:
ხორნაბუჯი
ისტორია
XVII საუკუნის დასაწყისში კახეთის მეფემ დავით I-მა მის წინააღმდეგ შეთქმული ძმა — გიორგი თორღის ციხეში გამოკეტა. შეთქმულების თვრამეტ მონაწილეთაგან კი ზოგს თავი მოკვეთეს, ზოგი კი ჭოეთის ციხიდან გადააგდეს.
XVII საუკუნის I მეოთხედში ხორნაბუჯში რეზიდენცია ჰქონდა ირანის შაჰის აბას I-ის მიერ კახეთის ერთი ნაწილის გამგებლად დანიშნულ ფეიქარ-ხანს. 1625 წლის გაზაფხულზე სპარსელებისაგან გიორგი სააკაძემ გაათავისუფლა. აქვე მეფე თეიმურაზ I-ს დატყვევებული ჰყავდა მოწინააღმდეგე ჯავახიშვილთა ფეოდალური საგვარეულოს თავკაცები. რაც თავის მხრივ იმის მაჩვენებელია, რომ ციხესიმაგრე არაერთხელ იყო რესტავრირებული. XIII საუკუნეში ბერქა ყაენის მიერ დანგრეულ ნაგებობას ვერც ფეიქარ ხანი და ვერც თეიმურაზ მეფე ვერ გამოიყენებდა.
ძეგლის აღწერა
ხორნაბუჯის ციხესიმაგრე კეტავს ალაზნის ველიდან მაღლობზე მომავალ გზას, რაც უშუალოდ იმ მთის ძირს გასდევს, რომელზედაც ციხეა გაშენებული. გზა სიმაგრის ქვემოთ — კლდეკარში გადის, რაც ნაწილობრივ მაინც ხელოვნურად უნდა იყოს გაჭრილი. გზის ორივე მხარეს მაღალი კლდეები საგანგებო კედლებითაცაა გამაგრებული. კლდეკარის ერთ მხარეს კომპლექსის მთავარი ნაგებობა — ციტადელიანი „თავადიციხეა“, მეორე მხარეს კი — მცირე სათავდაცვო შენობების ნანგრევები. აქვეა ქვედა ციხე გალავნით — „სახიზნოთი“. ძლიერ დანგრეულ ციტადელში სხვადასხვა ნაგებობის ნაშთებიცაა, მათ შორის კედლებშელესილი, გადახურული, მიწისქვეშა წყალსაცავის და სავარაუდოდ, კარის ეკლესიის კედლების წყობა აქ იმ პერიოდთან შედარებით გვიანდელია, როდესაც „ქალაქი კომბეჩოვანისა“ პირველად იხსენიება წერილობით წყაროებში.
ქვედა ციხე — „სახაზინო“ მდებარეობს „თავადი ციხის“ ჩრდილოეთით, შედარებით დაბალ ტერასაზე. იგი შექმნილია ორი ურთიერთპატალელური კედლისგან, რომლებიც კეტავს კლდის ორ დიდ მასივს შორის არსებულ მცირე მინდორს. კარგად შემონახული კედლები მიმართულია სამხრეთიდან, თავადი ციხის კლდოვანი ფუნდამენტიდან ჩრდილოეთით. ქვების წყობა აქ თარაზულია, სავარაუდოდ ვახტანგ გორგასლის თანადროული. აქედან ჰქონია ციხეს მთავარი შესასვლელი კარი (საურმე), რომელსაც ოთხკუთხა კოშკი იცავდა. ჩრდილოეთი მხრიდან პარალელურ კედლებს შორის მოქცეული სივრცე გადაკეტილია ასევე მაღალი კლდის მასივით, რომლის თხემზეც სათვალთვალო კოშკის ნაშთია. კოშკი ალაზნის ველს გადაჰყურებს.
არქეოლოგიური გათხრები
1970 წელს ხორნაბუჯში მიმდინარეობდა არქეოლოგიური გათხრები (ხელმძღვანელი რ. რამიშვილი). შიდაციხის ქვედა ეზოში გამოვლინდა განვითარებული შუა საუკუნეების კარიბჭისა და კედლის ნაშთი, რომელიც მომდევნო ხანაში ცეცხლმსროლელი იარაღის შემოსვლასთან დაკავშირებით გადაუკეთებიათ, დაუტანებიათ სათოფურები და საგანგებო ტახტები მეთოფურების დასადგომად. კლდოვან მასივზე განლაგებული შიდაციხე შედგება მრავალი სათავსისა და ურთიერთდამაკავშირებელი ვიწრო და ციცაბო კიბეებისაგან. შიდაციხის შუა და ზემო ნაწილში აღმოჩნდა 2 წყალსაცავი. არქეოლოგიური გათხრები ჩატარდა აგრეთვე შიდაციხის დასავლეთით, ძველი ქალაქის ტერიტორიაზე, სადაც მიწისქვეშა აკლდამების ჯგუფი გამოვლინდა. შიდაციხისა და ქალაქის ტერიტორიაზე გავლებულ საკონტროლო თხრილებში აღმოჩნდა მოჭიქული და მოუჭიქავი ჭურჭლის, ფაიანსის, ქვევრების, მოჭიქული და მოუჭიქავი კრამიტის ჭრაქებისა და სხვა ნივთების ნატეხები. გამოვლენილია როგორც ადრინდელი, ისე განვითარებული შუა საუკუნეების რკინის ისრისპირები, ქვის ბირთვები (ყუმბარები), მონეტები და სხვა ნივთები, რომლებიც ხორნაბუჯის ცხოვრების ყველაზე ინტენსიურ ხანას განეკუთვნება.
ხორნაბუჯის მიდამოებში გამოვლინდა და ნაწილობრივ გაითხარა რამდენიმე არქეოლოგიური ძეგლი, მ. შ. „საოზაანო“, რომელიც ციხე-ქალაქის დასავლეთით მდებარეობს. აღმოჩნდა წინაქრისტიანული ხანის ნამოსახლარები და სამაროვანი. ანტიკური ხანის სამაროვები გამოვლინდა ადგილ „ცივწყაროსა“ და „ორგმირზე“. კირქვის კარიერებზე ჩნდება ბრინჯაოს ხანის მასალა.
მოპოვებული არქეოლოგიური მასალა დაცულია საქართველოს ეროვნული მუზეუმის გურჯაანის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ საცავში.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ისტორიული ქალაქები კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ცოცხალი ჭადრაკი
thumb|right|250px|ცოცხალი ჭადრაკი. [[მონსელიჩე, იტალია.]] ცოცხალი ჭადრაკი — საჭადრაკო პარტიის თეატრალიზებული წარმოდგენა. იმართება დიდ ზომის საჭადრაკო დაფაზე, ღია ცის ქვეშ დიდ მოედანზე ან გადახურულ დარბაზში.
დოკუმენტური წყაროების მიხედვით ცოცხალი ჭადრაკის პირველი წარმოდგენა 1408 წელს, გრანადის არაბმა მმართველმა, მუჰამედმა გამართა.
1923 წლიდან ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ, სექტემბრის მეორე კვირას, იტალიაში ვენეციასთან ახლოს, ქალაქ მაროსტიკაში იმართება ცოცხალი ჭადრაკის თეატრალიზებული წარმოდგენა. ლეგენდარული თამაშის ისტორიას 1454 წელს ლედის კეთილგანწყობის მოსაპოვებლად, ორ ახალგაზრდა ჯენტლმენს შორის გამართული ცოცხალი საჭადრაკო ბრძოლაც შემორჩა.
2004 წელს Metrocon-მა შექმნა და გამოუშვა ცოცხალი ჭადრაკის თამაშის პირველი ანიმე. ეს იყო სცენარიზებული და ქორეოგრაფიული ნომრებით დატვირთული ბრძოლა.
კატეგორია:ჭადრაკი
თქმულებები ჯედაებზე: სითების ოქროს ხანა
„თქმულებები ჯედაებზე: სითების ოქროს ხანა“ („Tales of the Jedi: Golden Age of the Sith“) — ექვსნაწილიანი სიუჟეტური თაღი კომიქსების სერიაში თქმულებები ჯედაებზე. მისი სცენარის ავტორია კევინ ჯ. ანდერსონი. პირველი ნომერი გამომცემლობამ Dark Horse Comics გაყიდვაში 1996 წლის 1 ივლისს გამოუშვა. კომიქსის ამ სერიაში მოთხრობილი ამბები მიმდინარეობს ვარსკვლავური ომების სამყაროში, ვარსკვლავური ომები IV: ახალი იმედი-ს მოვლენებამდე 5.000 წლით ადრე.
სიუჟეტი
ოდან-ური ჯედაის ხელოვნებას სწავლობს. მისი მასწავლებელი, ორუ მას აგზავნის კოროსის სისტემაში, რათა მოწაფემ იმპერატორ ტეტას გამაერთიანებელ ომებში მიიღოს მონაწილეობა, რომლებიც მიზნად სისტემის შვიდი სამყარო. პლანეტის გაერთიანებას ისახავენ. კინაგარზე გამოჩენისთანავე ოდან-ური ეხმარება იმპერატორს უკანასკნელი პლანეტის, კირეკის დაბრუნებაში. ამისათვის იგი იყენებს მანამდე შესწავლილ საბრძოლო მედიტაციის მეთოდს. მაგრამ მიუხედავად ამისა, მნიშვნელოვანი მსხვერპლი მაინც არის - ჰოკ და ტიმარ დარაგონები. მათი შვილები, და-ძმა გავ და იორი დარაგონები, ჰატ აარბასთან მშობლების მიერ დატოვებული ხომალდით Starbreaker 12 შორს მიემგზავრებიან.
ამასობაში კორიბანზე, გალაქტიკის შორეულ ნაწილში, მიმდინარეობს მარკა რაგნოსის, სითთა ბნელი მბრძანებლის დაკრძალვა. ცერემონიას ხელმძღვანელობს სითთა მბრძანებელი ლუდო კრესში. ცერემონიის მიწურულს ჩნდება კრესშის მეტოქე ნაგა სადოუ. მას კრესშთან შელაპარაკება მოსდის, მაგრამ მოწინააღმდეგეებს აჩერებს თავად რაგნოსის აჩრდილი და აფრთხილებს, რომ წინ დიდი საშიშროება ელით.
ამასობაში კოროსის სისტემაში ოდან-ური გრძნობს, რომ იღვიძებს ძალა, რომელიც ჯედაებმა მრავალი საუკუნის წინ განდევნეს. იგი უამბობს იმპერატორს თავისი სიზმრების შესახებ და სთხოვს, ამის შესახებ კორუსანტს აცნობოს. კორიბანზე ამასობაში ჩნდება Starbreaker 12. გავი და იორი დაპატიმრებულები არიან სითების მიერ.
ზიოსტზე მყოფი სითთა მბრძანებლები განიხილავენ პატიმართა საკითხს. მათ სასიკვდილო განაჩენს გამოუტანენ, მაგრამ ნაგა სადოუ მათში სარგებელს ხედავს. მისი აზრით, ისინი სითთა იმპერიას აღზევებაში დაეხმარებიან. მისი ბრძანებით, ერთ-ერთი მასასი მებრძოლი ხომალდიდან და-ძმის კუთვნილ ბლასტერებს იპარავს. ნაგა გადაწყვიტავს, პატიმრები გაათავისუფლოს და მათი დახმარებით აღადგინოს კონტაქტი რესპუბლიკასთან.
ერთგულ მასასებთან ერთად ნაგა ფარულად ათავისუფლებს გავსა და იორის და კლავს ყველას, ვინც მას წინ აღუდგება, თავის დამრიგებელ სიმუსსაც კი. მეტი დამაჯერებლობისათვის იგი მკვლელობის ადგილზე ტოვებს ბლასტერს, რათა იფიქრონ, რომ ეს ყველაფერი რესპუბლიკელებმა ჩაიდინეს. გავი და იორი გადაყვანილები არიან მის ციხესიმაგრეში, რომელიც ხარ შიანზე მდებარეობს. ვინაიდან ვერავინ ცნობს, ნაგა მშვიდად ბრუნდება სითთა კრებაზე. გამოსავალს ვერავინ ხედავს და საერთო გაუგებრობის ფონზე ნაგა არწმუნებს ყველას, რომ იგი უნდა აირჩიონ სითთა ახალ ბნელ მბრძანებლად. ლუდო კრესშის გარდა, ამ გადაწყვეტილებას ყველა ეთანხმება.
სადოუს აკურთხებენ ბნელ მბრძანებლად და იგი თავს ერთად უყრის საბრძოლო ძალებს, რათა რესპუბლიკაზე იერიში მიიტანოს.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2008: ფინალი
უეფა ევრო 2008–ის ფინალი — ევრო 2008-ის ფინალური ტურნირის დასკვნითი მატჩი. გაიმართა 2008 წლის 29 ივნისს ერნსთ–ჰაპელის სტადიონზე, ვენაში, ავსტრია და გამოვლინდა უეფა ევრო 2008–ის გამარჯვებული. ევროპის 2008 წლის საფეხბურთო ევროპის ჩემპიონატის ფინალურ მატჩში ესპანეთის ნაკრებმა გერმანიის ეროვნულ ნაკრები 1:0 დაამარცხა და 1964 წელს მოგებული ფინალის შემდეგ, ჩემპიონობა მეორედ იზეიმა. ლუის არაგონესის გუნდის ფეხბურთელებმა მთელი ტურნირი დაუმარცხებლად განვლეს, ეს კი 1984 წლის ჩემპიონატის შემდეგ, როდესაც ტრიუმფს საფრანგეთმა მიაღწია, პირველად მოხდა.
თქმულებები ჯედაებზე: სითების ოქროს ხანა
სიუჟეტი
იმპერატორი ტეტა და მისი თანმხლები ჯედაები ჩადიან კორუსანტზე და გამოდიან სენატში, მაგრამ მათი არავის სჯერავს, ვინაიდან ამბავი სიზმარში დანახულ წინასწარმეტყველებაზე ყველას სასაცილოდ მიაჩნია. მაშინ ტეტა გადაწყვიტავს, საკუთარი ძალებით გაუმკლავდეს სითებს, რესპუბლიკის დახმარების გარეშე.
ნაგა სადოუ, დამალულ ციხესიმაგრეში, რომელიც კარ შიანზე მდებარეობს, გავ დარაგონს სითთა ბნელ ხელოვნებას ასწავლის. მისი ბრძანებით მასასები ზიოსტიდან იპარავენ Starbreaker 12-ს, მაგრამ ამ საქმეში ნაგას მონაწილეობის კვალიც რჩება. ლუდო კრესში დაადგენს სიმართლეს და სხვა ბნელ მბრძანებლებთან ერთად ხარ დელბაზე მდებარე მისთვის ნაცნობ სადოუს ციხესიმაგრეზე დარტყმის განსახორციელებლად ემზადება. ამასობაში იქ Starbreaker 12 ჩადის.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2008: ფინალი
ფინალი
ესპანეთის ნაკრებმა ჯგუფში რუსეთს, შვედეთსა და საბერძნეთს აჯობა, ფინალამდე კი გზიდან იტალია და იგივე რუსეთი ჩამოიტოვ. მათი უპირატესობა ევრო-2008-ს ფინალურ მატჩშიც აშკარა იყო, როდესაც მათ გერმანიის ეროვნულ გუნდს აშკარად აჯობეს. გერმანიამ ვერცერთი საგოლე მომენტი ვერ შექმნა. ჩემპიონატის ბომბარდირის, დავიდ ვილიას არყოფნაში, არაგონესმა ერთადერთ გამოკვეთილ ფორვარდად ფერნანდო ტორესი გაამწესა, თუმცა, ამით ესპანელთა შეტევებს სიმწვავე არ დაჰკლებია. იგი თანაგუნდელთა ლამის ყველა პასს იღებდა და არცთუ დამაჯერებლად მოთამაშე გერმანელი მცველები მუდმივ დაძაბულობაში ჰყავდა. მოგვიანებით ფინალის საუკეთესო მოთამაშედ დასახალებული ტორესის დაუცხრომლობამ შედეგი მატჩის 33-ე წუთზე გამოიღო, როდესაც მან ლამი უკან მოიტოვა, შემდეგ კი აშკარად დაუფიქრებლად გამოსულ ლემანსაც აჯობა და ბურთი კარში გადაგზავნა.
თქმულებები ჯედაებზე: სითების ოქროს ხანა
სიუჟეტი
კრესშის ბრძანებით სადოუს მცირერიცხოვან ძალებს უხსნიან ცეცხლს. ნაგა არწმუნებს იორის, რომ იგი რესპუბლიკაში უნდა დაბრუნდეს. იორისათვის რთულია ძმის დატოვება (რომელიც ისედაც დიდი ხანია არ უნახავს, ვინაიდან იგი ცალკე, ფარულ ციხესიმაგრეში იმყოფება), მაგრამ იგი თანხმდება. Starbreaker 12 ქრება ჰიპერსივრცეში. მასასის მებრძოლეები კლავენ კრესშის თანმხლებ მბრძანებლებს და კრესში იძულებულია, უკან დაიხიოს. სადოუ იმარჯვებს და ამზადებს რესპუბლიკაზე იერიშის მიტანის გეგმას. ამაში მას უნდა დაეხმაროს Starbreaker 12-ზე დამალული რადიოშუქურა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1996 წლის კომიქსები კატეგორია:Dark Horse Comics-ის გამოცემები კატეგორია:ვარსკვლავურ ომებზე დაფუძნებული კომიქსები
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2008: ფინალი
ფინალი
ყველანაირი ლოგიკით, გოლის შემდეგ ლიოვის ფეხბურთელებს უფრო აქტიური თამაში უნდა გაეჩაღებინათ, თუმცა, გერმანიამ ეს ვერ შეძლო. მე-2 ტაიმის დასაწყისში ისინი ტერიტორიულ უპირატესობას კი დაეუფლნენ, თუმცა კასილასის კარამდე მიახლოება ძველებურად უჭირდათ.
ტრავმირებული ბალაკი კარგად ვერ თამაშობდა, ჰიცლშპერგერისა და ფრინგსის მონდომება კი იმისთვის საკმარისი არ აღმოჩნდა, რომ შედარებით აქტიური შვაინშტაიგერისთვის მხარი აებათ. ამის ფონზე ხავისა და ინიესტას კომბინაციურმა თამაშმა აჯობა გერმანელების ნახევარდაცვას. ესპანელმა ჩამშლელმა მარკოს სენამ ფინალშიც უდიდესი სამუშაო გასწია და პირველი წარმოშობით ბრაზილიელი ფეხბურთელი გახდა, რომელმაც ევროპის ჩემპიონობა იზეიმა. მცველმა სერხიო რამოსმა საკუთარი აქტიურობის წყალობით, მარჯვენა ფლანგიდან არაერთი ხიფათი შექმნა გერმანიის კართან.
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2008
Camponotus mendax
Camponotus mendax — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ნირვანა
ნირვანა (निर्वाण, „დასასრული/ნეტარება“) — ბუდიზმში სულიერი განვითარების ბოლო (უმაღლესი) საფეხური ანუ სამსარა, ტანჯვისგან (სანსკრიტი दुःख) თავისუფალ მდგომარეობაში ყოფნა. ინდუიზმში ეს არის მოკშას საშუალებით ბრაჰმანთან ერთობა. სიტყვის ლიტერატურული თარგმანი ნიშნავს გამოსვლას, აორთქლებას — შესაბამისად ბუდისტურ კონტექსტში ესაა სიხარბის, სიძულვილისა და ილუზიისგან განთავისუფლება. .
სქოლიო
კატეგორია:ბუდისტური ფილოსოფია
Quercus cedrosensis
Quercus cedrosensis — ორლებნიანთა კლასის ხე წიფლისებრთა ოჯახიდან. გავრცელებულია მექსიკაში (ქვემო კალიფორნია).
რაინის ლუდვიგსჰაფენი
რაინის ლუდვიგსჰაფენი (Ludwigshafen am Rhein) — ქალაქი გერმანიაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში. მდებარეობს მდინარე რაინზე, ქალაქ მანჰაიმის მოპირდაპირედ. ამ უკანასკნელთან, ჰაიდელბერგთან და შემოგარენ რეგიონთან ერთად ქმნის რაინ-ნეკარის მეტროპოლიურ არეალს.
ლუდვიგსჰაფენი ცნობილია თავის ქიმიური მრეწველობით. კულტურულ შესაძლებლობებს შორისაა რაინლანდ-პფალცის საფილარმონიო გერმანული ორკესტრი. ამ ქალაქში დაიბადნენ გერმანიის ყოფილი კანცლერი ჰელმუტ კოლი და ფილოსოფოსი ერნსტ ბლოხი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის ქალაქები
სტეფანოზ I
სტეფანოზ I — ქართლის ერისმთავარი VI საუკუნის დასასრულსა და VII საუკუნის დასაწყისში (დაახლოებით 590/591—604/605), ქართლის პირველი ერისმთავრის გუარამ  კურაპალატის ძე. ატარებდა პატრიკიოზის ბიზანტიურ ტიტულს. შემდეგ განუდგა ბიზანტიას და სპარსეთის ორიენტაციის გზას დაადგა. მინი|ქართლის ერისმთავრის - სტეფანოზ პირველის მიერ მოჭრილი ვერცხლის მონეტა ქართული წარწერით და ჯვრის გამოსახულებით. მე-7 საუკუნე ისტორიკოს ჯუანშერის ცნობით, ბერძენთა (ბიზანტიელები) და სპარსთა შიშით მეფის ტიტულის ტარება ვერ გაბედა. სტეფანოზ I თვის ძმასთან — დემეტრესთან ერთად იყო მცხეთის ჯვრის ეკლესიის ერთ-ერთი აღმშენებელი. მისი რელიეფური გამოსახულება დღემდეა შემორჩენილი ეკლესიის აღმოსავლეთ ფასადზე.
იგი განაგებდა ქართლის სახელმწიფოს უდიდეს ნაწილს, რომელიც თავისუფალი იყო სპარსელთა პოლიტიკურ და კულტურულ ზეგავლენისაგან. მის დროს მოიჭრა ორი სახის მონეტა, რომლებიც სასანური დრაქმების მინაბაძს წარმოადგენენ. პირველი სახის მონეტაზე გამოსახულია ჰორმიზდ IV-ის პორტრეტი ფალაური წარწერით, მონეტის კედელზე ოთხი ქართული ასოა ჩასმული „სფნზ“ – სტეფანოზ. მონეტის ზურგზე, კი იქ სადაც სასანურ მონეტებზე გამოსახული იყო ცეცხლი, დგას ჯვარი. აღნიშნული მონეტა დაცულია ბერლინის მუზუმში. მეორე სახის მონეტა ათზე მეტია ჩვენამდე მოღწეული. მასზე აღარ გვხვდება ფალაური წარწერები, მონეტის შუბლზე გამოსახულია თავად სტეფანოზი, რაც მიუთითებს მის ფაქტობრივ დამოუკიდებლობაზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ერისმთავრები
ანტიკონსუმერიზმი
ანტიკონსუმერიზმი — სოციოპოლიტიკური იდეოლოგია, რომელიც უპირისპირდება კონსუმერიზმს, მატერიალური ქონების უწყვეტ შეძენასა და მოხმარებას. ანტიკონსუმერიზმი დაინტერესებულია ბიზნეს კორპორაციების კერძო ქმედებებით, რომლებიც მიმართულია ფინანსური და ეკონომიკური მიზნების მისაღწევად საჯარო კეთილდღეობის ხარჯზე, განსაკუთრებით გარემოსდაცვით, სოციალური სტრატიფიკაციისა და საგოგადოების მართვის ეთიკის საკითხებში. პოლიტიკაში ანტიკონსუმერიზმი გარემოსდაცვით, ანტიგლობალიზმისა და ცხოველთა უფლებების აქტივიზმთან იკვეთება.
ანტიკონსუმერიზმი წარმოიშვა, როგორც რეაქცია, იმ პრობლემების საპასუხოდ, რაც მომხმარებლებისადმი არასათანადო მოპყრობამ და წარმოებაში ცხოველების მოხმარებამ წარმოქმნა. ანტიკონსუმერიზმის მაგალითებია ნაომი კლეინის წიგნი „ლოგოს გარეშე“ და დოკუმენტური ფილმი კორპორაცია (2003).
ეკონომიკური მატერიალიზმის, როგორც დედამიწის დესტრუქციის გამომწვევი დეჰუმანიზებული ქმედების, კრიტიკა რელიგიიდან და სოციალური აქტივიზმიდან მომდინარეობს. რელიგიური კრიტიკის მტკიცებით, მატერიალისტური კონსუმერიზი ხელს უშლის ადამიანსა და ღმერთს შორის კავშირს და ცხოვრების ამორალურ წესს ქადაგებს. კათოლიკური პერსპექტივიდან, თომა აკვინელის მიხედვით, „სიხარბე, ყველა სხვა მომაკვდინებელი ცოდვის მსგავსად, ღვთის წინაშე ჩადენილი ცოდვაა, რადგან ადამიანს დროებითი საგნების გამო მარადიული ღირებულებების დაგმობას აიძულებს.“ ასეთივე აზრზე იდგნენ ფრანცისკე ასიზელი და მაჰათმა განდი, რომლებიც ამბობდნენ, რომ სულიერი შთაგონება მათ მარტივი ცხოვრებისკენ მოუწოდებდა.
იასონ ჭავჭავაძე
იასონ ჭავჭავაძე (დ. 1804, წინანდალი — 18 ივნისი 1857, თბილისი) — თავადი, რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი (1852).