cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მარიკინა
გეოგრაფია
მარიკინა მდებარეობს იმავე სახელწოდების ველზე, რომელიც სამხრეთით ქალაქ პასიგისა და საინტასკენაა გადაჭიმული. აღმოსავლეთით სიერა-მადრეს მთები მდებარეობს, ხოლო დასავლეთით — ქალაქ კესონის ბორცვები. ქალაქის შუა-დასავლეთ ნაწილს მდინარე მარიკინა მიუყვება ნანგკის შენაკადით. მარიკინის მთლიანი ფართობი 21.5 კმ²-ია (დაახლოებით 2150 ჰექტარი). მარიკინას ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის 3.42% უკავია. დღეისთვის ქალაქი 16 ბარანგაისგან შედგება. ფართობის მიხედვით ყველაზე დიდი ბარანგაიები ფორტიუნი, კონსეპსიონ უნო და მარიკინას სიმაღლეებია.
ქალაქის სამხრეთი ნაწილი კომერციული, ინდუსტრიული და საცხოვრებელი სივრცეებისგან, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლებისა და შერეული გამოყენების ზონებისგან შედგება, ხოლო ჩრდილოეთი ნაწილი უმეტესწილად საცხოვრებელ და ინდუსტრიულ ზონებსა და მცირე და საშუალო ბიზნეს სივრცეებს მოიცავს. ქალაქის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს ლიოლას დიდი ვილები, სადაც მაღალი-საშუალო კლასის თემი ცხოვრობს და მდიდართა საცხოვრებელ სივრცეს წარმოადგენს. წმინდა ელენას ბარანგაის პობლაკიონის სტატუსი აქვს. დღეისთვის, ქალაქის 38% საცხოვრებელ, 19% — კომერციულ და ინდუსტრიულ, 17% — გზებს, 8% — შერეული გამოყენების სივრცეებს, 18% კი პარკებს, ღია სივრცეებს, სასამართლოებსა და სხვ. სივრცეებს უკავია.
სქოლიო
კატეგორია:მარიკინა კატეგორია:ეროვნული დედაქალაქის რეგიონის ქალაქები
ვლადიმირ დინეცი
ვლადიმირ ლეონიდის ძე დინეცი, (დ.17 მაისი, 1969, მოსკოვი) — რუსლი ზოოლოგი, ფილოსოფიის დოქტორი (2011)მდენიმ, ავტორი ცნობილი წიგნების ბუნებისა და მოგზაურობის შესახებ, რუსეთის ბუნების ენციკლობედიის რამდენიმე ტომის თანაავტორი.
ბიოგრაფია
ვლადიმირი დაიბადა მოსკოვში. ის ბავშვობიდან იყო გატაცებული ბიოლოგიითა და მოგზაურობით. 1997-2017 წლებში ცხოვრობდა აშშში, შემდეგ კი გადავიდა ოკინავაზე.
მოღვაწეობა
ვლადიმირ დინეცმა 1991 წელს დაამთავრა რუსეთის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის კიბერნეტიკის ფაკულტეტი. 1991-1993 წლებში მუშაობდა მუშაობდა გლობალური კლიმატისა და ეკოლოგიის ინსტიტუტში. დაკავებული იყო საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის რაიონებიდან გამქრალი ფაუნის გამოკვლევით. 1992 წელს მან იპოვა საიდუმლოს ამოხსნა, რომელიც ბევრი წლის განმავლობაში მოსვენებას არ აძლევდა ზოოლოგებს: „როგორ გამოიზამთვრებენ ტუნდრის ფრინველები ფრანც-იოსების მიწაზე პოლარული ღამეების ფონზე?“ აღმოჩნდა, რომ ისინი იკვებებიან მცენარეულობით, რომელიც ზღვისპირა ციცაბო კლდეებზეა, სადაც ზაფხულობით ფრინველთა ბაზარია.
1993 წელს ვლადიმირმა იმოგზაურა ჩინეთის გარშემო. იყო ყველა პროვინციასა და ბევრ დაშორებულ რაიონშიც კი, მათ შორის მეკონგის განაპირასაც, სადაც ადრე არ არც ერთი მკვლევარი არ იყო ნამყოფი. 1995 წელს ნახევარწლიანი მოგზაურობით იმყოფებოდა სამხრეთ ამერიკის ათეულობით ქვეყანაში, სადაც შეისწავლიდა იშვიათ ფაუნას.
ის აგრეთვე მუშაობდა აქტუალური ბიოლოგიის ფონდში. 1993-დან 1997 წლამდე ის მუშაობდა აქტუალური ბიოლოგიის ფონდში. ასევე 1993-1997 წლებში დაწერა რიგი წიგნებისა მოგზაურობის შესახებ, რომლებიც ფართოდ გავრცელდა ელექტრონული ვერსიით და იქცა რუსული ავტოსტოპით მოძრაობის სტიმულად. ბევრი ამ წიგნებიდან გამოცემულ იქნა ბეჭდური ვერსიითაც და იმ დროიდან აქვთ საკულტო ადგილი დამოუკიდებელ მოგზაურთა შორის. იმავე პერიოდში ვლადიმირი იყო თანაავტორი წიგნისა „რუსეთის ბუნების ენციკლოპედია“, რომლის ტირაჟიც 26 000 ეგზემპლარს შეადგენდა. ასევე იყო ავტორი სტატიებისა ჟურნალებში მსოფლიოს გარშემო და ქიმია და ცხოვრება.
1996-1999 წლებში იკვლევდა იშვიათი ჯიშის მწერების უკანონო ვაჭრობის საკითხს. მიწვეული იყო კონსულტანტის ამპლუაში ნეპალსა და სიკიმში.
2005 წელს გახდა ალიგატორთა ცეკვის პირველი გამხსნელი. 2010 წლისთის გაშიფრა ნიანგებისა და ალიგატორთა მიერ დიდ მანძილზე საკომუნიკაციოდ გამოყენებული სიგნალების უმეტესობა. ასევე ამ ცხოველთა ენის ევოლუციის მექანიზმი. 2009-2013 წლებში დაამტკიცა, რომ ნიანგებსა ალიგატორებს შეუძლიათ ერთად მოქმედების დაგეგმვა. აგრეთვე ჩიტების დასაჭერის მახის გამოყენების შესაძლებლობა. 2011 წელს მაიამის უნივერსიტეტში დაცვა დისერტაცია.
2005-2011 წლებში დაკავებული იყო ნიანგთა, ალიგატორთა და კაიმანთა ქცევის კვლევით ოცდაექვს ქვეყანაში.
2011 წელს მონაწილეობდა ბუნების მსოფლიო ფონდის ექსპედიციაში ვიეტნამის მთებში, გარეული ცხოველის შესასწავლად. ზოოლოგებიდან პირველად სწორედ ვლადიმირმა მოახერხა ბუნებაში მისი ნაფეხურის დასურათება. 2011 წლიდან ის იყო ტენესის უნივერსიტეტის პროფესორი, სადაც ის შეისწავლიდა ცხოველთა ქცევის ევოლუციასა და კითხვებს მათ დამცველობაზე.
2012-2013 წლებში მუშაობდა მკვლევარად ლუიზიანას შტატის უნივერსიტეტში, სადაც მონაწილეობდა ამერიკული თეთრი წეროს რეინტროდუქციის პროგრამაში. 2012 წელს რამდენიმე სტატიის ავტორი იყო, ჟურნალში „მსოფლიოს გარშემო“.
სქოლიო
კატეგორია:ბიოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:რუსი ზოოლოგები კატეგორია:საბჭოთა ზოოლოგები
შილდის ძელ-ძლიერი
შილდას ძელ-ძლიერი — ნაეკლესიარი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ შილდაში, რ. საღინაშვილის კარ-მიდამოში. ეკლესიიდან შემორჩენილია ჩრდილოეთ კედლის მცირე ნაწილი. ნანგრევების სიახლოვეს ადგილობრივმა მოსახლეობამ ააგო ნიში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ახალშენის წმინდა თევდორეს ეკლესია
ახალშენის წმინდა თევდორეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი სოხუმის მუნიციპალიტეტის სოფელ ახალშენში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო. ეკლესია აგებულია ადრე შუა საუკუნეებში.
ეკლესია წმ. თევდორეს სახელზეა აგებული. შემორჩენილია მხოლოდ კედლები, დაახლოებით 1,5 მ. სიმაღლეზე. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. დარბაზი გეგმაში წაგრძელებული სწორკუთხედია, რომლის გრძივ კედლებში თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრია. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია კირქვა და კირის დუღაბი. ეკლესიაში არის კვადრატულ ჩარჩოში ჩასმული ქვა ბოლნური ჯვრის რელიეფით. ჯვრის მხრებს შორის და თვითონ ჯვრის ჰორიზონტალურ მხრებზე ამოკვეთილია წარწერები.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოხუმის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბესარიონ კვირკველია
ბესარიონ (ბესო) მელქისედეკის ძე კვირკველია (დ. იანვარი, 1885, დაბა ლანჩხუთი, ოზურგეთის მაზრა, ქუთაისის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 27 ივნისი, 1937, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ბოლშევიკი, რევოლუციონერი, პარტიული და სახელმწიფო მოღვაწე. 1921 წლის რუსეთ-საქართველოს ომის დროს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის ერთ-ერთი შემოქმედი.
ბიოგრაფია
ბესარიონ კვირკველია დაიბადა 1885 წლის იანვარში, ოზურგეთის მაზრის დაბა ლანჩხუთში, ღარიბი აზნაურის ოჯახში. წერა-კითხვა ოჯახში ისწავლა, შემდეგ კი სამრევლო სკოლაში მიაბარეს. სწავლა ქუთაისის რეალურ სასწავლებელში განაგრძო. ცოდნის მიღებაში მას დიდი დახმარება ბიძამ, ქუთაისში ნაფიცმა ვექილმა დავით კვირკველიამ და ბიცოლა ბაბალე ნაკაშიძემ აღმოუჩინეს. დავითის დედა და ბესოს ბებია ირინე ნოე ჟორდანიას მამიდა იყო, ხოლო ბაბალე აკაკი წერეთელს ენათესავებოდა. ბიძის განათლებულმა ოჯახმა და ქუთაისის რევოლუციურმა ახალგაზრდობამ ბესარიონ კვირკველიაზე დიდი გავლენა იქონია. მან 1904 წელს აქტიური მონაწილეობა მიიღო ქუთაისის მოსწავლეთა მიერ ჩატარებულ ომის საწინააღმდეგო დემონსტრაციაში, რისთვისაც ის სასწავლებლიდან გარიცხეს, მაგრამ ბიძის შუამდგომლობით კვლავ აღადგინეს. 1904 წელს იგი ბოლშევიკური პარტიის წევრი გახდა. 1906 წელს ბესარიონ კვირკველიამ რეალური სასწავლებელი დაამთავრა, 1907 წელს პეტერბურგში გაემგზავრა, სადაც ფსიქონევროლოგიურ ინსტიტუტში ჩაირიცხა, მაგრამ რევოლუციური საქმიანობის გამო, იქაურმა ადმინისტრაციამ აიძულა, ინსტიტუტი დაეტოვებინა. 1908 წელს ბ. კვირკველია პეტერბურგის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე შევიდა და პარალელურად არალეგალური პარტიული საქმიანობა გააგრძელა. რამდენიმე წლის შემდეგ მან წარმატებით დაამთავრა უნივერსიტეტი.
ანარ რზაევი
ბიოგრაფია
დაიბადა პოეტების ოჯახში. მამა რასულ რზა და დედა ნიგიარ რაფიბელი აღიარებული პოეტები იყვნენ. 1945 წელს მან ჩააბარა ბიულბიულის სახელობის მუსიკალურ სკოლაში და წარჩინებით დაამთავრა 1955 წელს. იმავე წელს იგი ჩაირიცხა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე. 1960 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, 1964 წელს — მოსკოვის უმაღლესი სასცენარო კურსები და უმაღლესი სარეჟისორო კურსები. კომუნისტური პარტიის წევრი გახდა 1967 წელს.
ბესარიონ კვირკველია
ბიოგრაფია
1915 წელს ბესარიონ კვირკველია ჯარში გაიწვიეს, სადაც საველე ჰოსპიტალში, სამეურნეო ნაწილის უფროსი გახლდათ, ამასთან, პარტიულ მუშაობასაც აგრძელებდა.
ანარ რზაევი
ბიოგრაფია
1968 წლიდან იყო ალმანახ „გობუსტანის“ მთავარი რედაქტორი.
1991 წელს არჩეულ იქნა აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის თავმჯდომარედ. 1995-2000 წლებში იყო მილი მეჯლისის (აზერბაიჯანის პარლამენტის) წევრი.
აზერბაიჯანული ლიტერატურის წინაშე განსაკუთრებული ღვაწლისთვის დაჯილდოებულია ჰეიდარ ალიევის სახელობის პრემიით (2011).
ჰომოგენური სისტემა
ჰომოგენური სისტემა (ὁμός — ტოლი, მსგავსი; γένω — დაბადება) — ფიზიკური სისტემა, რომელიც არ შეიცავს შედგენილობის ან თვისებების მიხედვით განსხვავებულ და ერთმანეთისგან გაყოფის ზედაპირებით განცალკევებულ ნაწილებს. განასხვავებენ ერთგვაროვან (ჰომოგენური სისტემის ყველა ფიზიკური მახასიათებელი ერთნაირია მის ყველა ნაწილში) და არაერთგვაროვან (ეს პარამეტრები უწყვეტად იცვლება წერტილიდან წერტილამდე) ჰომოგენურ სისტემას. არაერთგვაროვან ჰომოგენურ სისტემაში, განსხვავებით ჰეტეროგენული სისტემისაგან, არ არსებობს ისეთი გამყოფი ზედაპირებით შემოსაზღვრული არეები, სადაც პარამეტრები ნახტომისებურად იცვლება (სისტემა ერთფაზიანია). მიკროარაერთგვაროვნებანი (სიმკვრივისა, შედგენიობისა და სხვა, კერძოდ ფლუქტუაციური) არ არღვევენ ჰომოგენური სისტემის ზოგად ერთგვაროვნებას, თუ ისინი იმდენად მცირეა, რომ მათ მიმართ გამოუყენებელია ტემპერატურის, შედგენილობისა და სხვა ცნებები. ერთგვაროვანი ჰომოგენურ სისტემაა აირული ნარევი, მყარი ან თხევადი ხსნარები. არაერთგვაროვანი ჰომოგენური სისტემაა მაგ., აირი გრავიტაციულ ველში (მისი სიმკვრივე სიმაღლის მიხედვით უწყვეტად იცვლება).
ანარ რზაევი
ბიოგრაფია
2014 წლის 19 თებერვალს არჩეულ იქნა თურქულენოვანი სახელმწიფოების მწერალთა კავშირის პირველ თავმჯდომარედ, რომელიც შეიქმნა თურქულენოვანი სამყაროს ლიტერატორული ჟურნალების რედაქტორების VI კონგრესის შედეგებიდან გამომდინარე ქალაქ ესქიშეჰირში (თურქეთში).
ბესარიონ კვირკველია
ბიოგრაფია
ბესარიონ კვირკველიამ მუშაობა მაიკოპში განაგრძო. მალე, დენიკინის შემოტევის გამო, წითელმა არმიამ მაიკოპი დატოვა. ქალაქის ევაკუაციას ბესო კვირკველია ხელმძღვანელობდა. 1918 წლის დეკემბერში, ვლადიკავკაზში, ჩრდილოეთ კავკასიის თავდაცვის საბჭო შეიქმნა და ბესო კვირკველია მის წევრად და ჯარების მომარაგების უფროსად დაინიშნა. 1918-1920 წლებში ბესო კვირკველია რუსეთის სამოქალაქო ომში მონაწილეობდა, სადაც დაიჭრა და კონტუზია მიიღო. ამის შემდეგ ჩრდილოეთ კავკასიის საოლქო რევოლუციური კომიტეტის თავმჯდომარედ დაინიშნა, ხოლო 1920 წლის მაისში, სამხედრო-რევოლუციური საბჭოს ბრძანებით, იგი ცნობილი მე-11 არმიის სამხედრო-რევოლუციური საბჭოს წევრი გახდა. 1921 წლის თებერვალში მე-11 არმიას სხვა ცნობილ რევოლუციონერებთან ერთად, ბესო კვირკველიაც მოუძღოდა. იგი იყო ე. წ. „შულავერის მთავრობისა“ და რევკომის წევრი. სწორედ რევკომის გადაწყვეტილებით დაინიშნა ბესო კვირკველია შინაგან საქმეთა სახალხო კომისრად. მან ამ თანამდებობაზე 1921 წლის 8 მარტიდან 1922 წლის 25 თებერვლამდე იმუშავა და საფუძველი ჩაუყარა ქართული საბჭოთა მილიციის ჩამოყალიბებას. 1922 წლის 11 აგვისტოდან საქართველოს სსრ სამხედრო-საზღვაო საქმეთა სახალხო კომისრად მუშაობდა. 1922 წლის 26 თებერვალს ბესო კვირკველია საკონსტიტუციო კომისიის თავმჯდომარედ აირჩიეს, სულ მალე კი მოსკოვში, სსრ კავშირის საგარეო ვაჭრობის სახალხო კომისარიატში, კოლეგიის წევრად გადაიყვანეს. 1932 წელს მას შორეული აღმოსავლეთის ოკრუგის ხელმძღვანელობაც შესთავაზეს, მაგრამ გადაღლილობის გამო უარი თქვა და საქართველოში დაბრუნდა. სხვადასხვა დროს იყო „საქართველოს ჩაის“ ტრესტის მმართველი, საბჭოთა მშენებლობისა და სამართლის ინსტიტუტის დირექტორი, დეკანი, ჟურნალ „საბჭოთა სამართლის“ რედკოლეგიის წევრი. 1933 წელს საგანგებო კომისიამ ბესო კვირკველიას საქმიანობა შეისწავლა და იგი დადებითად შეაფასა.
1935 წელს გამოქვეყნდა ლავრენტი ბერიას ნაშრომი „ამიერკავკასიის ბოლშევიკური ორგანიზაციის ისტორიის საკითხისათვის“, რომელშიც ავტორი ხოტბას ასხამდა იოსებ სტალინს. ბესო კვირკველიამ ლავრენტი ბერიას ნაშრომი მკაცრად გააკრიტიკა, რისთვისაც მას საპასუხისმგებლო პოსტი დაატოვებინეს და საქართველოს მონკავშირის გამგეობის თავმჯდომარედ გადაიყვანეს.
1936 წლის 20 ოქტომბერს ბესარიონ კვირკველია „ნაციონალ-უკლონიზმის“ ბრალდებით დააპატიმრეს. 1937 წელს ის გასამართლებულ იქნა საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 58-8 მუხლით და სასჯელის უმაღლესი ზომა, დახვრეტა მიესაჯა.
ანარ რზაევი
მოღვაწეობა
მწერლის ერთ-ერთი ყველაზე საჭირბოტო და ცნობილი ნაწარმოებია „ხუთსართულიანი შენობის მეექვსე სართული“ — მოგვითხრობს განქორწინებული ქალბატონისა და „წესიერი ოჯახის“ შვილის ყმაწვილის ურთიერთობებზე. მათი ურთიერთობის წინააღმდეგ გამოდიან ყმაწვილის ოჯახი, მისი მეგობრები და საზოგადოება. ამ რთულ ვითარებაში ისინი ცდილობენ არ დაკარგონ საკუთარი თავი, მაგრამ შექმნილი პირობები ძალიან თრგუნავენ მათ.
ბესარიონ კვირკველია
ბიოგრაფია
1956 წლის 23 მაისის სამხედრო კოლეგიის განჩინებით ბესარიონ კვირკველია რეაბილიტირებულია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1885 კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:ქართველი ბოლშევიკები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ანარ რზაევი
მოღვაწეობა
მისი სხვა ნაწარმოებებია: „ოთახი ოტელში“, „დანტეს იუბილე“, „მე, შენ, ის და ტელეფონი“ და სხვა.
ანარის სცენარების მიხედვით გადაღებულია 12 მხატვრული ფილმი, სამი მათგანში ის რეჟისორიცაა. მისი ერთ-ერთი მოთხრობის მიხედვით, „მოსფილმმა“ სამსონ სამსონოვის რეჟისოროით გადაიღო ფილმი „ყოველ საღამოს თერთმეტ საათზე“, ედვარდ რადზინსკის სცენარით.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მწერლები კატეგორია:საბჭოთა მწერლები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:დაბადებული 14 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები
კოჩიერი
კოჩიერი (Cocieri) — სოფელი მოლდოვაში, დუბესარის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 89 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 151 ადამიანს შეადგენდა. სოფელი მდებარეობს მდინარე დნესტრის მარცხენა ნაპირზე და არის მოლდოვის კონტროლს დაქვემდებარებული დუბესარის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დუბესარის რაიონის სოფლები
სევდიანი ჟასმინი
სევდიანი ჟასმინი (Blue Jasmine) — ვუდი ალენის 2013 წლის ფილმი. ფილმში შესრულებული როლისთვის კეიტ ბლანშეტმა მიიღო ოსკარის, ოქროს გლობუსისა და BAFTA-ს ჯილდოები.
სიუჟეტი
მდიდარი მანჰეტენელი ქალი ჟასმინი ქმრის თვითმმკვლელობისა და ყველანაირი ქონების დაკარგვის შემდეგ საცხოვრებლად საკუთარ დასთან სან-ფრანცისკოში გადადის. ის მანჰეტენური მდიდრული ცხოვრების დაკარგავას ვერ ეგუება. ჟასმინი სან-ფრანცისკოში გაცნობილ პოლიტიკოსთან ცდილობს ახალი ურთიერთობის აგებას. საბოლოოდ ჟასმინი მაინც მიტოვებული და განადგურებული რჩება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:2013 წლის ფილმები კატეგორია:ვუდი ალენის ფილმები
ჰომოგენიზაცია
ჰომოგენიზაცია (ὁμογενής — ერთგვაროვანი) — ტექნოლოგიური პროცესი მეტალურგიაში, შენადნობებში ერთგვაროვანი (ჰომოგენური) სტრუქტურის შექმნა იმ კონცენტრაციული მიკროარაერთგვაროვნებების ლიკვიდაციით, რომლებიც შენადნობებში წარმოიქმნება, მაგ., ნადნობის უსწორმასწორო კრისტალიზაციისას. ჰომოგენიზაციისათვის შენადნობებს ამუშავებენ თერმულად (დიფუზური ან მაჰომოგენიზებელი მოწვა). ჰომოგენიზაციის შედეგად უმჯობესდება შენადნობის პლასტიკურობა, მექანიკური თვისებები, მცირდება ანიზოტროპიულობა.
ფიროსმანი (ჟურნალი)
„ფიროსმანი“ — ორენოვანი, თურქულ-ქართული კვარტალური ჟურნალი. გამოდიოდა 2007–2010 წლებში სტამბოლში. მთავარი რედაქტორი ფარნა-ბექა ჩილაშვილი იყო. ამ ჟურნალს დიდი წვლილი შეჰქონდა თურქეთში საქართველოს ისტორიისა და კულტურის, ქართული ენის, ლიტერატურისა და ფოლკლორის პოპულარიზაციის საქმეში. ჟურნალში აისახებოდა სტატიები თურქეთის სხვადასხვა რეგიონებში არსებული ქართული სოფლების, ძეგლებისა და ადგილობრივი ქართველების კულტურისა და ტრადიციების შესახებ. ასევე განიხილბოდა საქართველოში მიმდინარე პროცესებიც. აღსანიშნავია ისიც, რომ ჟურნალის რედაქტორს ფარნა-ბექა ჩილაშვილს დიდი ღვაწლი მიუძღვის ჟურნალების „მამულისა და „ჩვენებურის“ გამოცემაშიც. რომლნიც ჟურნალ „ფიროსმანთან“ ერთად დიდ როლს თამაშობენ თურქეთში ქართული დიასპორის გაერთიანებაში.
სქოლიო
კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:თურქულენოვანი ჟურნალები
ყოვლარი
ყოვლარი (Qovlar) — სოფელი აზერბაიჯანში, განჯა-ყაზახის რეგიონის თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 13642 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
ჰომოგამია
არსებითი სახელი „ჰომოგამია“ შეიძლება აღნიშნავდეს შემდეგს:
ყორნისის რაიონი
მინი|ზნაურის რაიონი სამხრეთ ოსეთის აო-ს რუკაზე ყორნისის რაიონი, ზნაურის რაიონი (1938-1991 წლებში), ოქონის რაიონი (1936-1938 წლებში) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული სსრკ-ში, საქართველოს სსრ-ს, სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქში, მის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში.
ისტორია
1917 წლამდე ზნაურის რაიონი შედიოდა თბილისის გუბერნიის გორის მაზრაში. 1936 წლამდე შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ცხინვალის რაიონში. 1936 წელს გამოეყო ცხინვალის რაიონს ოქონის სახელწოდებით. 1938 წლიდან ზნაურის რაიონია. ესაზღვრებოდა: ცხინვალის რაიონი, ქარელის, საჩხერის, გორის, ხაშურისა და ჯავის რაიონები. ადმინისტრაციული ცენტრი იყო დაბა ზნაური. 1991 წელს ზნაურის რაიონს დაერქვა ყორნისის რაიონი.
1991 წელს ყორნისის რაიონი გაუქმდა და მთლიანად შეუერთდა ქარელის რაიონს.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ყოფილი რაიონები
რედიულ-დე-ჟოსი
რედიულ-დე-ჟოსი (Rediul de Jos) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 173 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 271 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
ჰომოგენიზატორი
ჰომოგენიზატორი — კვების მრეწველობაში, მაღალი წნევის ტუმბო, რომელსაც იყენებენ დისპერსიული ემულსიების მისაღებად. სითხეს დიდი სიჩქარით ატარებენ ე.წ. მაჰომოგენიზებელი თავების კაპილარულ ხვრელებში ან 2-7 მკმ ზომის ჭვრიტეებში, ამ დროს ცხიმის ნაწილაკები დანაწილდება (0,1-1 მკმ-მდე). ჰომოგენიზატორს იყენებენ სტერილური რძის, რძის კონსერვების, ნაყინის, ნაღებისა და სხვა წარმოებაში, აგრეთვე ქიმიური და ბიოლოგიური კვლევის დროს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქიმიური ტექნოლოგია
კერენი
ეს ქალაქის მთავარი სავაჭრო ცენტრია. ქალაქში არსებობს მთელი რიგი შენობები არტ-დეკოს სტილში, რომლითაც ასმერა განთქმულია კონტინენტზე.
ისტორია
ქალაქი ჩამოყალიბდა ასმერისკენ მიმავალი ერიტრეის რკინიგზის ხაზზე, რომელიც დღეისათვის დემონტირებულია (თუმცა იგეგმება მისი აღდგენა).
ქალაქის შემოგარენში მიმდინარეობდა მეორე მსოფლიო ომის და ერიტრეის დამოუკიდებლობისათვის ომის ბრძოლები. კერენში 1941 წელს მოხდა იტალიისა და დიდი ბრიტანეთის ჯარებს შორის მთავარი — კერენის ბრძოლა.
ქალაქის ადმინისტრაციული დაყოფა
ქალაქი დაყოფილია 4 ადმინისტრაციულ რაიონად:
დამეგობრებული ქალაქები
კატეგორია:ერიტრეის ქალაქები
ერაყის წარმომადგენელთა საბჭო
ერაყის წარმომადგენელთა საბჭო (مجلس النواب العراقي Majlis an-Nuwwāb al-ʿIrāqiyy، ქურთ.: ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق، Encumena Nûnerên Êraq) — ერაყის უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო. წევრების რაოდენობა - 325. სხდომები იმართება ბაღდადში, ე. წ. მწვანე ზონაში. 2014 წლის 15 ივლისიდან საბჭოს სპიკერია სალიმ ალ-ჯაბური.
2005 წლის კონსტიტუციის თანახმად წარმომადგენელთა საბჭო არის ერაყის პარლამენტის ქვედა პალატა, თუმცა ზედა პალატა ჯერჯერობით არ ჩამოყალიბებულა.
ღუმურიშის (საგერგაიოს) ეკლესია
ღუმურიშის (საგერგაიოს) ეკლესია — ეკლესია სოფელ ღუმურიშში, გალის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო. ეკლესია აგებულია XI საუკუნის I ნახევარსა და XVI საუკუნეში.
ერაყის წარმომადგენელთა საბჭო
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ერაყის პოლიტიკა კატეგორია:ერაყის ისტორია
კოშნიცა (მოლდოვა)
კოშნიცა (Coşniţa) — სოფელი მოლდოვაში, დუბესარის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 19 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 996 ადამიანს შეადგენდა.
ღუმურიშის (საგერგაიოს) ეკლესია
ეკლესია მდებარეობს სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით, ოქუმისწყლის მარჯვენა ნაპირზე, დამრეცი ფერდის მცირე გავაკებაზე, ადგილ საგერგაიოზე. ეკლესია თლილი ქვის პერანგით იყო შემოსილი. ეკლესია აგებულია XVI საუკუნეში მანამდე აქ არსებული XI საუკუნის ერთნავიანი დარბაზული ეკლესიის საძირკველზე. ეკლესიის ნანგრევებში 1955 წელს აღმოაჩინეს კირქვის ფილა ქართული ასომთავრული წარწერით: წარწერა დათარიღებულია XI საუკუნით. კირქვის ფილა დაცულია სოხუმის სახელმწიფო მუზეუმში. ეკლესიას შემოვლებული ჰქონდა რიყის ქვით ნაგები გალავანი.
კოშნიცა (მოლდოვა)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დუბესარის რაიონის სოფლები
ღუმურიშის (საგერგაიოს) ეკლესია
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ნანსის მირაბელი
ნანსის მირაბელი — ქლიავის ჯიში. საფრანგეთში ცნობილი იყო XVIII საუკუნის მეორე ნახევარში. გავრცელებულია მეხილეობის ყველა ქვეყანაში. დიდი ხანია რაც საქართველოშია შემოტანილი, თუმცა უკანასკნელ წლებში ეს ჯიში გაიშვიათდა.
ხე არ იზრდება დიდი, მომრგვალო მოყვანილობის ხშირად დატოტვილი ვარჯი ახასიათებს. ფოთოლი წვრილია, ოვალური ფორმის, შებუსვილი როგორც ზედა, ისე ქვედა მხარეზე. ნაყოფი მწიფდება აგვისტოს ბოლო რიცხვებში. წვრილია (1,5🞩3,0 სმ), მრგვალი ფორმის. კანი მკვრივია, ყვითელი ფერის, მოწითალო წინწკლებით. რბილობი ყვითელი ფერისაა, მდნარი, ძლიერ ტკბილი. კურკა ადვილად სცილდება ნაყოფის ხორცს.
ნაყოფი უმთავრესად საკომპოტედ იხმარება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქლიავის ჯიშები
სალი ჰოკინსი
სალი ჰოკინსი (Sally Hawkins; დ. 27 აპრილი, 1976, ლონდონი)  — ინგლისელი მსახიობი. ცნობილია რეჟისორ მაიკ ლისთან თანამშრომლობით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1976 კატეგორია:დაბადებული 27 აპრილი
სოხუმის სინაგოგა
სოხუმის სინაგოგა — სინაგოგა ქალაქ სოხუმში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო. მდებარეობს ინალ-იფას (ყოფილი კ. მარქსის) ქუჩაზე. აგებულია XX საუკუნეში ებრაელთა შემოწირულობებით.
სინაგოგა 1953 წელს გაიხსნა. ნაგებობა დარბაზულია, გეგმაში სწორკუთხედს წარმოადგენს. შესასვლელი აღმოსავლეთიდანაა. დარბაზის ცენტრში კათედრაა, რომლის გარშემო მერხებია. დასავლეთით ორი შეისრული სარკმელია, ჩრდილოეთით და სამხრეთით — ოთხ-ოთხი სარკმელი. სინაგოგა მოქმედია.
ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც სინაგოგის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის სინაგოგები კატეგორია:საქართველოს სინაგოგები
ვინ მოკლა ჩაიკა
ვინ მოკლა ჩაიკა — ანა კორძაია-სამადაშვილის 2013 წლის მაგიური რომანი.
რომანის შესახებ
ნაწარმოებში მოთხრობილია მარტოხელა ქალის ისტორია, რომელსაც ერთ დღეს მოკლულს იპოვიან. საკვირველია, მაგრამ ამ მკვლელობის შესახებ ყველამ ყველაფერი იცის, გარდა ერთი ადამიანისა - მხოლოდ გამომძიებლისთვის არის საიდუმლო, თუ ვინ მოკლა ჩაიკა.
ვინ მოკლა ჩაიკა მწერლის მეორე რომანია. ის ბაკურ სულაკაურმა გამოსცა. იგი პირველზე უფრო დიდია მოცულობით და ანა პირველზე უფრო მაგრად ხლართავს აქ ამბებს. იმ რომანს, რომელსაც „შუშანიკის შვილები“ ერქვა აქვს მინაწერი: „ერთი რომანის სცენარი“. კრიტიკოსების თქმით, ეს უკვე რომანია, რომელსაც ზოგი დეტექტივს უწოდებს.
თანამედროვე ქართველი მწერლის, ჯაბა ზარქუას თქმით, თხრობა არითმიულია, ტექსტი კი ტაქიკარდიული, რასაც ბევრი ამოვარდნები აქვს. მისი აზრით, მწერლის გაფანტული თხრობა შეიძლება ტექსტის ერთგვარ ნაკლადაც ჩათვლილიყო, თუმცა რომანში ეს ზედმეტად არ ჩანს. ამ ტექსტისთვის არითმია ორგანული და ბუნებრივი რამაა, ეს ასეც უნდა ყოფილიყო.
მწერლის რომანის ჟანრზე წერს:"როგორც თვითონ ავტორს აქვს ნათქვამი, ეს წიგნი გადის დეტექტივში, მაგრამ ასე მიდგომა ამ წიგნისადმი, როგორც რაღაცა უბრალო დეტექტივისადმი, ჩემი აზრით, არაა მართებული, იმიტომ რომ დეტექტივის გარდა, პრინციპში, უფრო სხვა რამეა, იმიტომ რომ დეტექტივისთვის დამახასიათებელი ბოლოს ასეთი კვანძის მკაფიო გახსნა და ყველაფრის დახურვა და ლოგიკური წერტილის დასმა აქ არ არის. აქ ცოტა სხვა აქცენტებია დასმული“
სქოლიო
კატეგორია:ანა კორძაია-სამადაშვილის ნაწარმოებები კატეგორია:ქართული რომანები კატეგორია:2013 წლის რომანები კატეგორია:მაგიური რომანები კატეგორია:დეტექტიური რომანები
ჩორჩანის ეკლესია
ჩორჩანის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი სამცხე ჯავახეთში, ადიგენის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩორჩანში.
იგი მცირე ზომის დარბაზული ნაგებობაა. აგებულია დიდი ზომის ბაზალტის ქვით დუღაბზე. დგას პირდაპირ კლდის მასივზე ყოველგვარი საძირკვლის გარეშე. მხოლოდ აღმოსავლეთის კედელს აქვს ერთსაფეხურიანი ბაზალტის ქვითვე ნაწყობი ცოკოლი. პერანგის ქვა თითქმის სრულად მოცლილია, თუმცა მშვენივრადაა შემორჩენილი ანაბეჭდები. შესასვლელი სამხრეთ კედელშია გაჭრილი და დარბაზის იატაკიდან ორი საფეხურითაა აწეული. კარი არქიტრავული უნდა ყოფილიყო. იქვე დევს 2,2 მ სიგრძის საპირე ქვა, რომელიც კარის თავზე უნდა ყოფილიყო ჩადგმული. კარის ზღურბლზე შერჩენილია კარის ჩამკეტი და საანჯამე ფოსოები. კარის ჭრილის სამხრეთ საპირედ გამოყენებულია კარგად დამუშავებული პარელელეპიპედი, რომელსაც შუაში გამჭოლი წრიული ხვრელი აქვს. ტაძარი განათებული იყო დასავლეთის და აღმოსავლეთის სარკმლებით. სარკმლები ვიწროა, ზემოთკენ შევიწროვებული და თაღით დასრულებული, წირთხლები შეგინითკენ გაგანიერებული.
აღმოსავლეთის კედლის ფრონტონში შემორჩენილი ქვა მეტყველებს, რომ კედლები დასრულებული უნდა ყოფილიყო ქვის კარნიზით, რომელსაც ებჯინებოდა ლორფინი (ლორფინის ანაბეჭდები კარგად იკითხება). ტაძრის აფსიდი არასწორი ნახევარწრეა, დარბაზისგან 4-7 სმ სიგანის მხრით გამოყოფილი. კონქი ეყრდნობა მხრის პილასტრებზე გადასულ თაღს. აფსიდას ნიშები არ აქვს. არც საკურთხევლის იატაკია ამაღლებული დარბაზისგან და არც ტრაპეზია შემორჩენილი. საკურთხევლის სარკმლის ჩრდილოეთ პირში მოგვიანებით ჩასმული კუბია, რომლის პირზეც შეისრულ თაღში ჩამჯდარი გოლგოთის ჯვრის რელიეფური გამოსახულებაა. ამ წახნაგის მარცხენა წახნაგზე კი შუაში ოვალური ფოსოა ამოჭრილი. ტაძარი დასრულებულია ნახევარწრიული კამარით, რომელიც ეყრდნობა სატრიუმფო თაღებს.
ნახევარპილასტრები, ისევე როგორც მხრები დასრულებულია კაპიტელებით. ოთხივე პროფილირებულია: მხრის კაპიტელებს სამ-სამი ლილვი აქვს, ხოლო ნახევარპილასტრის კაპიტელებს ორ-ორი (შესაბამისად, თუ პირველები უფრო მაღალია ვიდრე მეორეები). ამ კაპიტელებიდან სამს ლილვები მხოლოდ საფასადე მხარეს აქვს მოცემული, ჩრდილოეთი მხრის კაპიტელს კი სამივე მხარეს. დარბაზის იატაკი მიწატკეპნილია.
ტაძრის გარშემო მდებარე სასაფლაოზე აღმოჩენილია XIX საუკუნის საფლავის ქვები არაბული წარწერებით და მცირე ზომის არქიტექტურული დეტალი ადამიანის თავის ჰორელიეფით, რომლებიც ამჟამად ახალციხის ისტორიულ მუზეუმშია დაცული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ადიგენის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მწვანე რენკლოდი
250პქ|მინი|მარჯვნივ|მწვანე რენკლოდი მწვანე რენკლოდი, დიდი მწვანე რენკლოდი, ნამდვილი რენკლოდი, ინგლისური ქლიავი — ძველი სამრეწველო ქლიავის ჯიში. უკვე XVII საუკუნეში იყო ფართოდ გავრცელებული იტალიაში, საფრანგეთსა და გერმანიაში. სახელწოდება „Reine Claude“ (რენკლოდი) ამ ქლიავის ჯიშს მიაკუთვნეს საფრანგეთის დედოფლის კლოდის სახელის აღსანიშნავად იმის გამო, რომ ეს ჯიში საფრანგეთში მის დროს (1494–1547 წლებში) შეიტანეს. სხვადასხვა ქვეყნებში ის სხვადასხვა სახელწოდებით გავრცელდა. საქართველოში უკვე დიდიხანია რაც შემოტანილია. ამჟამად მისი ნარგავობა ძალიან შემცირდა; ეს საუკეთესო სამრეწველო ჯიში აქ გვხვდება მხოლოდ ცალკეული ხეების სახით. კარგად ეგუება როგორც დასავლეთ, ისე აღმოსავლეთ საქართველოს რაიონების ბუნებრივ პირობებს.
ხე უფრო უკეთესად ვითარდება მძიმე და ტენიან, ვიდრე მშრალ და მსუბუქ ნიადაგზე. ახალგაზრდობაში ზომიერად ისხამს, შემდეგ კი უხვი მოსავალი ახასიათებს, რის გამოც ზოგჯერ ნაყოფი წვრილდება ხოლმე. მწვანე რენკლოდი ძველიდანვე ცნობილია, როგორც ქლიავის საუკეთესო საკომპოტე ჯიში, აგრეთვე დიდ ღირებულებას წარმოადგენს როგორც საუკეთესო გემოს მქონე სუფრის ჯიში. ამ ჯიშის უარყოფით მხარეებს შეადგენს: ტრანსპორტირებისადმი ცუდი გამძლეობა, ნაყოფის ადვილი დაზიანება სიდამპლითა და ნაყოფჭამიათი.
ხე ზომიერი ზრდისაა, მრგვალი გადაშლილი ვარჯით, დატოტვა თხელი აქვს. ფოთოლი წვრილია, ოვალური ფორმის, წაწვეტებული ბოლოთი. ფოთლის ფირფიტის კიდე ორმაგადაა დაკბილული: ფოთლის ზედაპირი მწვანე და გლუვია, ქვედა მხარე — მწვანე და შებუსვილი. ყვავილობის პერიოდი ადრეულა ახასიათებს. თვითსტერილი ჯიშია. საუკეთესო დამამტვერიანებელი ჯიშებია ანა შპეტი, ვიქტორია, ეკატერინე.
ნაყოფი საშუალო ზომისაა (3,6🞩3 სმ), საშუალო მასა 23 გრამს უდრის. მრგვალი ფორმისაა, ღარი განიერია და არაღრმა. კანი თხელია, მწვანე ფერის, ზევიდან გადაჰკრავს ძლიერი ცვილისებრი თეთრი ნაფიფქი, რის გამოც ნაყოფი მონაცრისფრო მწვანე შეფერვას იღებს. რბილობი მოყვითალო–მწვანე ფერისაა, რბილი კონსისტენციის, მდნარი, ძალიან ტკბილი, სიმჟავე სულ არ ემჩნევა, წვნიანია, სასიამოვნო სურნელით. კურკა ნახევრად სცილდება რბილობს, ნაყოფი მწიფდება დასავლეთ საქართველოში აგვისტოს დასაწყისში, ქართლში — აგვისტოს 20-იანი რიცხვებიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქლიავის ჯიშები
ათარის წმინდა გიორგის ეკლესია
ათარის წმინდა გიორგის ეკლესია — ეკლესია სოფელ ათარაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო.
ეკლესია აგებულია XIX საუკუნეში.
ეკლესია არის მოზრდილი დარბაზული ნახევარწრიული შვერილი აფსიდით. დასავლეთიდან აქვს კარიბჭე. შენობას გადახურვა ჩამოქცეული აქვს. ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სუვოროვკა (ფელეშტის რაიონი)
სუვოროვკა (Suvorovca) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 178 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 455 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
კამპუ-ალეგრი-დუ-ფიდალგუ
კამპუ-ალეგრი-დუ-ფიდალგუ (Campo Alegre do Fidalgo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 330 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის სამხრეთ-აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალტუ-მედიუ-კანინდეს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 693 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 7.13 კმ²-ზე. ფართობი 657 796 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიაუის შტატის მუნიციპალიტეტები
სანამ თოვს
სანამ თოვს — ფარნა-ბექა ჩილაშვილის 2012 წლის მოთხრობების კრებული.
ანოტაცია
კრებული „სანამ თოვს“ გამოიცა 2012 წელს, თბილისში, გამომცემლობა „არტანუჯის“ მიერ.
კრებულში შესულია მწერლის მიერ ქართულ ენაზე დაწერილი მოთხრობა „ბოლო სურვილი“, სხვა მოთხრობები კი ნათარგმნია თურქული ენიდან ზურაბ ბატიაშვილის (დარუჯანაშვილის), ელისაბედ ბჟალავას, ლელა დადიანის, თამარ თევდორაძის, ნანა კაჭარავას, ციცო კაიკაცაშვილის, ნანა ჯანაშიას მიერ.
შეფასება
ცნობილმა ქართველმა პოეტმა ბელა ჩეკურიშვილმა ასე შეაფასა ფარნა-ბექა ჩილაშვილის ეს მოთხრობები:
სქოლიო
კატეგორია:ფარნა-ბექა ჩილაშვილის ნაწარმოებები კატეგორია:2012 წლის წიგნები
ზაალ კაკაბაძე
ზაალ კაკაბაძე (დ. 18 იანვარი, 1935, ბათუმი — გ. 10 ივნისი, 2012) — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი.
ბიოგრაფია
1960 წელს დაამთავრა საკავშირო კინემატოგრაფისტების ინსტიტუტი სარეჟისორო ფაკულტეტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2012 კატეგორია:ქართველი რეჟისორები კატეგორია:ქართველი სცენარისტები
მარკეუცი
მარკეუცი (Marcăuţi) — სოფელი მოლდოვაში, დუბესარის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 158 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 730 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დუბესარის რაიონის სოფლები
Permanent Vacation (ალბომი)
Permanent Vacation — ამერიკული მძიმე როკ-ჯგუფ Aerosmith-ის მეცხრე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1987 წლის 31 აგვისტოს. დისკი გამოსცა ლეიბლმა Geffen. დიდი წარმატება იქონიეს მისმა სინგლებმა Dude (Looks Like a Lady), Angel და Rag Doll.
სქოლიო
კატეგორია:Aerosmith-ის ალბომები კატეგორია:1987 წლის ალბომები კატეგორია:Geffen Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები ბრიუს ფერბერნის პროდიუსერობით
წებელდის წმინდა ეკატერინეს ეკლესია
წებელდის წმინდა ეკატერინეს ეკლესია — ეკლესია სოფელ წებელდაში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთი, საქართველო. აგებულია XI საუკუნეში.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია. ეკლესიის კედლები მძიმე ფიზიკურ მდგომარეობაშია და იგი სასწრაფო კონსერვაციას საჭიროებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გულრიფშის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
გრავიტონი
250px|thumb|ურთიერთქმედების მაგალითი გრავიტონი კვანტური გრავიტაციის თეორიაში — ჰიპოტეტური, მასის არმქონე ელემენტარული ნაწილაკი, გრავიტაციული ზემოქმედების გადამტანი და გრავიტაციული ველის კვანტი. აღინიშნება სიმბოლო G-თი მას არ გააჩნია ელექტრული და სხვა სახის მუხტი (თუმცა გააჩნია ენერგია და ამიტომ მონაწილეობს გრავიტაციულ ურთიერთქმედებაში). უნდა გააჩნდეს სპინი 2 და პოლარიზაციის ორი შესაძლო მიმართულება. სავარაუდოდ, ყოველთვის მოძრაობს სინათლის სიჩქარით.
არ არსებობს გრავიტონების სრული კვანტური თეორია, ფარდობითობის ზოგად თეორიაში რენორმალიზაციის გადაუწყვეტი მათემატიკური პრობლემის გამო. სიმების თეორია ში, რომელიც ითვლება კვანტური გრავიტაციის თანმიმდევრულ თეორიად, გრავიტონი არის ფუნდამენტური სიმის მასის არმქონე მდგომარეობა.
ტერმინი „გრავიტონი“ შემოტანილ იქნა 1934 წელს საბჭოთა ფიზიკოსების დ.ბლოხინცევის და ფ.გალპერინის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ბოზონები კატეგორია:სიმების თეორია კატეგორია:ჰიპოთეტური ელემენტარული ნაწილაკები კატეგორია:კვანტური გრავიტაცია კატეგორია:ურთიერთქმედების გადამტანი ბოზონები
ტოკატი
ტოკატი — მოქმედი ვულკანი იაპონიაში, კუნძულ ჰოკაიდოს ცენტრალურ ნაწილში. სიმაღლე 2077 მ. თხემურ ნაწილში ბევრი კრატერია. 1926 წელს ამოაფრქვია 17,5 მლნ. მ³ პემზა და 3,5 მლნ. მ³ წიდა. წლის მეტ დროს დაფარულია თოვლით. არის გოგირდის საბადო. ტოკატი დაისეცუძანის ეროვნული პარკის ნაწილია. უკანასკნელი ამოფრქვევა მოხდა 2004 წელს.
ჰომილია
მინიატიურა|ორიგენი. შუასაუკუნეების მინიატურა ჰომილია (ὁμιλία) — ღვთისმსახურების დროს სასულიერო პირთა მიერ წარმოთქმული მოძღვრება-ქადაგებანი, რომელთაც შემდგომ წერდა ან თვით ავტორი ან წარმოთქმის დროს იწერდა მაშინდელი სტენოგრაფი. ეფრემ მცირის (XI საუკუნე) განმარტებით, ჰომილია „არს ზეპირად პირისპირ თქუმა“. ჰომილიები დაედო საფუძვლად ჰომილეტიკის ჩამოყალიბებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქადაგებები
დავით ყაზახაშვილი
დავით ყაზახაშვილი (დაბადების თარიღი უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი). მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის მედლის მფლობელი. ჩემპიონატი ჩატარდა 2004 წელს დურბანში, სამხრეთ აფრიკაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მკლავჭიდელები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
ჭურის ციხე
ჭურის ციხე — არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს შაქრიანის ჩრდილო-დასავლეთით, 5 კმ-ზე, მთაზე. თარიღდება შუა საუკუნეებით. ნაგები იყო სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. დანგრეულია. ციხე აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენაა წაგრძელებული. გალავნის დასავლეთ ნაწილში ჩართულია მასიური ბურჯი და სათვალთვალო კოშკი (შემორჩენილია დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედლები). კიდევ ერთი კოშკის ნაშთია შემორჩენილი გალავნის აღმოსავლეთ ნაწილში. ციხის ტერიტორიაზე წყლის დიდი ზომის რეზერვუარის ნაშთიცაა.
ვოისლავ ნიკჩევიჩი
ვოისლავ ნიკჩევიჩი (სერბ./ხორვატ.  Vojislav P. Nikcević / Vojislav P. Nikčević; დ. 18 იანვარი, 1935 — გ. 2 ივლისი, 2007) — იუგოსლავიელი, ჩერნოგორიელი ენათმეცნიერი და ლიტერატურის ისტორიკოსი, დუკლიანის მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის საპატიო წევრი,  მონტენეგრო-ხორვატიის მეგობრობის საზოგადოების დამფუძნებელი და თავჯდომარე.
ბიოგრაფია
ვოისლავ ნიკჩევიჩი დაიბადა სოფელ სტუბიცაში. დაამთავრა ნიკშიჩის გიმნაზია და ზაგრების უნივერსიტეტის ფილოსოფიური ფაკულტეტი. 1975 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე  „ახალგაზრდა ნეგოში: პოეტური განვითარების ანალიტიკურ-შედარებითი გადაკვეთები.“ 1965 წლიდან მუშაობდა ნიკშიჩის პედაგოგიურ აკადემიაში, ასწავლიდა ბიჰაჩისა და ზემუნის სამედიცინო სკოლებში, 1982 წლიდან გახლავთ პროფესორი ნიკშიჩის ფილოსოფიის და ცეტინეს კულტურის ფაკულტეტებზე.
1960-იანი წლების ბოლოს ნიკჩევიჩი შეუერთდა მონტენეგროელი ინტელექტუალების ჯგუფს, რომლებიც მხარს უჭერდნენ თეზისს მონტენეგროელთა ეროვნული იდენტობისა და   მონტენეგრული ენის თვითმყოფადობის შესახებ, რისთვისაც მას აკრიტიკებდნენ და იმყოფებოდა ხელისუფლების მეთვალყურეობის ქვეშ (მისი ზოგიერთი ნამუშევარი არ გამოქვეყნდა იდეოლოგიური მიზეზების გამო). 1980-იანი წლების ბოლოს, ცნობილი მოვლენების დროს, რამაც გამოიწვია იუგოსლავიის დაშლა, ნიკჩევიჩმა და მონტენეგროს ლექსიკოგრაფიული გამომცემლობის ინტელექტუალთა ჯგუფმა მხარი დაუჭირეს მილო ჯუკანოვიჩს და მომირ ბულატოვიჩს, რომლებიც მოითხოვდნენ დემოკრატიულ რეფორმებს და ემხრობოდნენ მონტენეგროს ავტონომიურ ორგანიზაციებს ( რომელთა შორის იყო: დამოუკიდებელი მწერლების ჩერნოგორული საზოგადოება, ჩერნოგორიის PEN ცენტრი, მონტენეგროს მატიცა და თვით მონტენეგროს მართლმადიდებლური ავტოკეფალური ეკლესია). 1990-იან წლებში ნიკჩევიჩმა გამოაქვეყნა არაერთი სტატია  მონტენეგრულის, როგორც ცალკე ენის თეორიის მხარდასაჭერად, რომელზეც ის საუბრობდა პოლონეთში, ხორვატიასა და სლოვენიაში.
ლიტერატურათმცოდნის რანგში, ნიკჩევიჩმა შეისწავლა პეტრე II პეტროვიჩ ნეგოშის შემოქმედება და ისეთი ფენომენი, როგორიცაა პოტურიცა (ბალკანეთის სლავების სახელწოდება, რომლებმაც მიიღეს ისლამი და მოერგნენ თურქულ კულტურას). ხელმისაწვდომ ისტორიულ წყაროებზე, ხალხურ ხელოვნებასა და ტექსტურ ანალიზზე დაყრდნობით, ნიკჩევიჩი აპროტესტებდა მსგავსი ფენომენის ისტორიულ მართებულობას. ეს თეზისი, მიუხედავად თავდაპირველი წინააღმდეგობისა, მონტენეგროს ისტორიოგრაფიამ მიიღო. ასევე, ნიკჩევიჩი, როგორც პროფესორი და ნიკშიჩის ფილოსოფიის ფაკულტეტის ჩერნოგორიული ლიტერატურის კათედრის გამგე, წერდა ნაშრომებს მონტენეგროული ლიტერატურის სხვა ფენომენებზე, სწავლობდა პერიოდიზაციას, შუა საუკუნეების ლიტერატურას (პოპ დუკლიანინის ქრონიკა, მიროსლავის სახარება, მარიინსკის სახარება). ხალხურ ლიტერატურას (ჩერნოგორიელ ბულგარელთა შესახებ), XIX და XX ვეკრვის ლიტერატურას.
ის ასწავლიდა სლავურ ლიტერატურას თავის ფაკულტეტზე, გახდა მონტენეგრული ენისა და ენათმეცნიერების ინსტიტუტის დამფუძნებელი და პირველი დირექტორი, დუკლიანას მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის წევრი, მონტენეგრული ენის ინსტიტუტის პრეზიდენტი. პროექტის „მონტენეგრული ლიტერატურის ისტორია“ ხელმძღვანელი, რომლის ფარგლებშიც დაწერა თავისი ფუნდამენტური ნაშრომის მეორე ტომი („მონტენეგრული ლიტერატურა უძველესი დროიდან მეცხრამეტე საუკუნის შუა ხანებამდე“.
თავისი კარიერის განმავლობაში ნიკჩევიჩმა გამოაქვეყნა 600-მდე კვლევითი ნაშრომი მონტენეგროში და მის ფარგლებს გარეთ, 16 მონოგრაფია, ერთი ერთობლივი წიგნი და მონტენეგრული ანდაზებისა და გამონათქვამების 11 კრებული. გარდაიცვალა ბელგრადში, დაკრძალულია ცეტინიეში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2007 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ივლისი კატეგორია:იუგოსლავიელი ლინგვისტები კატეგორია:ჩერნოგორიელი ლინგვისტები
ჰომოგამეტურობა
ჰომოგამეტურობა — ცალსქესიანი ცხოველებისა და ორსახლიანი მცენარეების (მდედრი ან მამრი) სქესი, რომელშიც სასქესო ქრომოსომების მიხედვით გენეტიკურად მსგავსი გამეტები წარმოიქმნება. ჰომოგამეტური სქესის ინდივიდებს ერთნაირი სასქესო ქრომოსომები აქვთ. ამდენად, მეიოზში მათი განრიდებისას გამეტები ერთნაირია. ჰომოგამეტურობა ახასიათებს ყველა ძუძუმწოვრის, მათ შორის ადამიანის, ზოგიერთი ქვეწარმავლის, ამფიბიების და თევზების, უხერხემლო ცხოველებისა და ორსახლიანი მცენარეების უმეტესი ნაწილის მხოლოდ მდედრობით სქესს. გამონაკლისის ფრინველები, ზოგიერთი ქვეწარმავალი, ამფიბია და თევზები, რომელშიც ჰომოგამეტურობა მხოლოდ მამრობითი სქესისათვის არის დამახასიათებელი.
ლიტერატურა
კატეგორია:გენეტიკა კატეგორია:გენდერი
სოჩი-ნოი
სოჩი-ნოი (Socii Noi) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 63 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 345 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
ვლადიმერ ხუბულური
ვლადიმერ დავითის ძე ხუბულური (დ. 13 იანვარი, 1908, გორი — გ. 29 მარტი, 1982, თბილისი) — ქართველი საბჭოთა გენერალ-მაიორი (1953). სკკპ წევრი 1942 წლიდან.
1927 წელს დაამთავრა ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა, 1939 წელს კი მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია. მონაწილეობდა 1939–1940 წლების სსრკ-ფინეთის ომში, დასავლეთ უკრაინისა და ბელორუსიის დაპყრობაში. დიდი სამამულო ომის (1941–1945) თავი გამოიჩინა ლენინგრადის მისადგომებთან გამართულ ბრძოლებში. 1942 წელს ამიერკავკასიის ფრონტზე მეთაურობდა ქართულ მსროლელ დივიზიას. 1946–1968 წლებში სამეთაურო თანამდებობები ეკავა. 1968 წლიდან თადარიგში გავიდა. დაჯილდოებულია ლენინის, „საპატიო ნიშნის“, წითელი დროშისა (2) და წითელი ვარსკვლავის (2) ორდენებით და სხვა ორდენითა და მედლებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 13 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1908 კატეგორია:გორში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 29 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1982 კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:ფრუნზეს სამხედრო აკადემიის კურსდამთავრებულები კატეგორია:დიდი სამამულო ომის მონაწილეები კატეგორია:საბჭოთა გენერალ-მაიორები კატეგორია:წითელი არმიის პოლონეთში ლაშქრობის მონაწილეები‎
ახალშენის სალოცავი – იოანე ნათლისმცემლის თავი
ახალშენის სალოცავი – „იოანე ნათლისმცემლის თავი“ — არქიტექტურული ძეგლი, სოხუმის მუნიციპალიტეტის სოფელ ახალშენში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო. კლდეში გამოკვეთილი მცირე გამოქვაბული მდებარეობს მდინარე გუმისთის ხეობაში, მდინარის მარცხენა მხარეს. სალოცავი აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
გამოქვაბულში დახატულია იოანე ნათლისმცემლის თავი. გადმოცემით, ეს არის იოანე ნათლისმცემლის თავის მესამედ პოვნის ადგილი და ძალიან პოპულარულია მორწმუნეთა შორის.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოხუმის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
უნიე
უნიე (Οινόη) — დიდი საპორტო ქალაქი და რაიონი ორდუს პროვინციაში, თურქეთის შავი ზღვის რეგიონში, ორდუდან 76 კმ დასავლეთით. მოსახლეობა — 78,227 ადამიანი (2012 წლის აღწერის მონაცემები).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის ქალაქები
უსანეთის ეკლესია (ყვარელი)
უსანეთის ეკლესია— არქიტექტურული ძეგლი, დგას ქალაქ ყვარლის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 3-4 კილომეტრზე, სოფელი ახალსოფლისაკენ მიმავალი გზის მარცხენა მხარეს, მთის ერთ-ერთი განშტოების კეხზე. თარიღდება XV-XVI საუკუნეებით.
ეკლესია დარბაზულია რომელსაც დასავლეთიდან, თითქმის მთელ სიგანეზე, ორსართულიანი სამრეკვლო ეკვრის. ეკლესია ნატეხი ქვით ტლანქადაა ნაგები. კედლების ზედაპირი შიგნიდან და გარედან გასწორებულია ბათქაშის სქელი ფენით, რომლითაც საპირე ქვების მნიშვნელოვანი ნაწილია დაფარული. ერთადერთი შესასვლელი დასავლეთიდანაა, სამრეკლოს პირველი სართულიდან, კარი გარედან ოდნავ დადაბლებული ნახევარწრის ფორმის თაღითაა გადახურული, შიგნიდან - ხის ძელებით - თარაზულად. ეკლესიის დარბაზი გეგმით თითქმის კვადრატულია და შესამჩნევად მაღალი სიმაღლე კამარის წვერამდე - 6 მ. აღმოსავლეთით იგი დასრულებულია ნახევარწრიული აფსიდით, რომელიც დარბაზისგან გამიჯნული ყოფილა ქვის კანკელით შემორჩენილია ნაწილი აფსიდის ღერძზე მზირე ზომის სარკმელია გაჭრილი, რომელსაც თხელი ქვებით გამოყვანილი, თარაზული გადახურვა აქვს. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე კუბური ფორმის ტრაპეზია მიდგმული. აფსიდის ჩრდილოეთ გვერდში პატარა, სწორკუთხა ნიშაა, სამხრეთ გვერდში კი - სამალავი. იგი გეგმით მრუდხაზოვანია და აღმოსავლეთ-დასავლეთის მიმართულებითაა წაგრძელებული სამალავის აღმოსავლეთ ბოლოში მოწყობილია მცირე ზომის ხვრელი, რომელიც აღმოსავლეთ ფასადზე გადის. აფსიდი გადახურულია ნახევარწრიული ფორმის, სხმული კამარით სავარაუდოდ იგი გვიანდელია. კამარა აფსიდის გვერდს კუთხით შეერთვის, ისე, რომ მათი გადაკვეთის საზღვარი, მთელ სიგრძეზე, მკაფიოდ გამოიყოფა და უსწორმასწორო ხაზს ქმნის. აფსიდის ხაზი ნახევარწრიულია, გამოყვანილია აგურით, მსგავსი ფორმისაა დარბაზის კამარაც. ინტერიერი ძუნწადაა განათებული; საკურთხევლის სარკმლის გარდა, შიდა სივრცეს კიდევ ერთი, სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილში მოწყობილი სარკმელიც აშუქებს, რომელიც ასევე თარაზულადაა გადახურული. სამრეკლო გეგმით თითქმის კვადრატულია და ეკლესიაზე ირიბადაა მიდგმული, ნაგებია ნატეხი ქვით. პირველი სართული მცირე კამაროვანი ოთახია. შესასვლელი მას ჩრდილოეთიდან აქვს. კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან კი ხის ძელებით თარაზულადაა გადახურული. სართულის დასავლეთ კედელში, კამარის ქუსლის დონეზე, მცირე სარკმელია გაჭრილი, რომელსაც გარედან შირიმის ერთ ქვაში გამოკვეთილი თაღი ხურავს, თაღის ზემოთ რელიეფური ჯვრის გამოსახულებაა. სართული გადახურულია ტლანქად ნაწყობი, შეკრული კამარით, კამარის წვეროს წყობაში ჩასმული რამდენიმე კრამიტით გამოყვანილია ტოლმკლავა ჯვარი. სართულის კედლებზე მოხატულობის ფრაგმენტებია შემორჩენილი. სამრეკლოს მეორე სართული რვაწახნაგოვანია.პირველ სართულთან შედარებით იგი უხეშადაა ნაგები და ფერითაც განსხვავებულია. სართულის თითოეულ წახნაგში თითო მაღალი, შეისრულთაღოვანი ღობია, სართული გადახურულია გუმბათოვანი კამარით, გარედან კი რვაწახნაგა, პირამიდული ფორმის სახურავით. ეკლესიისა და სამრეკლოს კედლები დასრულებულია კუთხით წინწამოწეული და ჩვეულებრივად ნაწყობი აგურის რიგების მონაცვლეობით შედგენილი ლავგარდნით. ეკლესია გადახურულია კრამიტით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ტოსკანა-ემილიის აპენინები
ტოსკანა-ემილიის აპენინები (Appennino tosco-emiliano) — ქედი იტალიაში. აპენინების ჩრდილოეთი ნაწილი, რომელიც შემოსაზღვრულია ლაჩიზისა და ბოკა-ტრაბარიის უღელტეხილებით. სიგრძე 215 კმ, სიმაღლე 2165 მ (მთა ჩიმონე). მწვერვალები უმთავრესად აგებულია კირქვებით, კალთები — ქვიშაქვებით, ფიქლებითა, და კონგლომერატებით. შედგება კულისისებრი ქედებისაგან, რომელთაც ჩრდილო-აღმოსავლეთით დამრეცი კალთები აქვთ, სამხრეთ-დასავლეთით — ციცაბო. კალთები შემოსილია შერეული და ფართოფოთლოვანი ტყით.
ლიტერატურა
კატეგორია:იტალიის ქედები
ჩინურის არაბული ტრანსკრიფცია
ჩინურის არაბული ტრანსკრიფცია, ანუ სიაოერძინი (არაბ. كتابة عربية صينية ჩინ. 小兒經, ქართ. სჲაოერძჷნ) — ჩინური ენის იეროგლიფების გადმოსაცემად შექმნილი სატრანსკრიფციო სისტემა, რომელსაც გამოიყენებდნენ ჩინეთის მუსულმანები, — როგორც ჩინურ ენაზე მოლაპარაკენი, ასევე მათ მეზობლად მცხოვრები დუნსიანები და სალარები.
ჩინურის არაბული ტრანსკრიფცია - სიაოერძინი
სიაოერძინი წარმოადგენს ჩინური სიტყვების ტრანსკრიბირებისთვის შექმნილი სისტემებიდან ერთ-ერთ ყველაზე ძველ ტრანსკრიფციას მსოფლიოში.
ჩინურის არაბული ტრანსკრიფცია, - სიაოერძინი, თავისი შინაგანი სტრუქტურული და ლოგიკური სრულყოფით ბევრად აღემატება ლათინური ანბანის საფუძველზე ბევრად გვიან შექმნილსა და დღეს სტანდარტად მიჩნეულ ფინინს.
ანბანის სახელწოდება: სიაოერძინი, სიაოძინი
ჩინური იეროგლიფიკის არაბული ტრანსკრიფციის სახელწოდებას - სჲაოერძჷნ - რამდენიმე წერითი ვარიანტი გააჩნია. ესენია;
სიაოერძინის გაჩენისა და ჩამოყალიბების წინაპირობები
სიაოერძინის გაჩენა, ჩამოყალიბება და განვითარება უკავშირდება მინის ეპოქის შუა პერიოდს. ამ დროისათვის იმპერიის მუსულმანთა უმეტესობის – აწინდელ ჰუიეცუს, ან ჰუიეიცუს წინაპართა – მშობლიურ ენად უკვე იქცა ჩინური. წერა-კითხვის ცოდნა, რაც იეროგლიფიკის ცოდნას უკავშირდებოდა, შედარებით იშვიათობას წარმოადგენდა მუსულმანთა შორის; მუსულმან მამაკაცებს ამავე აღმსარებლობის ქალებისაგან ჰქონდათ უფლება ესწავლათ წერა-კითხვა, რაც მეჩეთებსა და მედრესეებთან არსებულ სკოლებში იყო მხოლოდ შესაძლებელი. ისლამური აღმსარებლობის სასწავლო დაწესებულებებში კი სწავლა-განათლების მიღება მხოლოდ არაბულ ენაზე იყო შესაძლებელი. მუსლიმთა მთავარი წიგნის ყურანისა და სხვა თეოლოგიური ლიტერატურის წაკითხვა უკავშირდებოდა არაბული და სპარსული კალიგრაფიის დაუფლებას. ამ ენათა ფონეტიკური და მორფოფონოლოგიურ ბუნების ჯეროვნად ცოდნას. ყოველივე წარმოადგენდა წინაპირობას იმისათვის, რომ მშობლიური ჩინური სიტყვები ჩაეწერათ არაბულ-სპარსული ასო-ნიშნების მოშველიებით.
სიაოერძინზე შესრულებული ყველაზე ძველი წარწერა დათარიღებულია ჰიჯრიდან 740 წლით (ჩვ. წელთაღრიცხვის 1339-1340 წ.), რომელიც წარმოადგენს ქალაქ სიანში დასიუეს სისიანის მეჩეთის ეზოში ერთ-ერთ სტელაზე.
ჩინურის არაბული ადაპტაცია
სიაერძინს 36 ასო-ნიშანი აქვს, რომელთაგან 4 გამოიყენება ხმოვნების გამოსახატავად. 36 ასო-ნიშნიდან 28 გადმოღებული არის უშუალოდ არაბული ანბანიდან, ხოლო 4 ასო-ნიშანი, რომელთაგან 4 ასო დამატებით მოდიფიცირებულ იქნა, სპარსულიდან ანბანიდანაა ნასესხები ან მოდიფიცირებული.
გარდა ამისა, არის კიდევ 4 ასო, რომელიც მხოლოდ სიაოერძინს გააჩნია.
ნიმუში
ადამიანის უფლებათა დეკლარაციის 1 მუხლი სიაოერძინსა და ჰანჲუი ფინინზე:
ახუწის ეკლესია
ახუწის ეკლესია — ეკლესია სოფელ ახუწაში, გუდაუთის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო.
ეკლესია აგებულია შუა საუკუნეებში.
ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია. ეკლესიის კედლები მძიმე ფიზიკურ მდგომარეობაშია და იგი სასწრაფო კონსერვაციას საჭიროებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუდაუთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სოციალური ინჟინერია
სოციალური ინჟინერია სოციალური ინჟინერია ეს არის ფსიქოლოგიური მანიპულაცია და შეტევა, რომლის დროსაც გარეშე პირი სისტემაზე ან ქსელზე მონოპოლირების მოპოვების მიზნით ახორციელებს მოტყუების გზით მომხმარებლის გამოკითხვას და ამისათვის იყენებს e-mail-ს, სატელეფონო ზარს, პირად მიმოწერას ან პირზე ფსიქოლოგიურ დაკვირვებას. ამ ფორმით ის გებულობს ავტორიზირებული მომხმარებლის მონაცემებს და მათ საფუძველზე ახერხებს სისტემაზე ან ქსელზე წვდომას.
შეტევების გავრცელებული სახეები
მომხმარებელს და ეცნობა მას როგორც ქსელის ადმინისტრატორი. მისგან ითხოვს პრივილეგირებულ ინფორმაციას, მაგალითად, როგოცაა პაროლი; და ეცნობა მას როგორც ავტორიზირებულ მომხმარებელი, რომელსაც სისტემაზე ან ქსელთან დაკავშირებისას შეექმნა გარკვეული პრობლემები და საჭიროებს დახმარებას; და ეცნობა მას როგორც პროგრამული უზრუნველყოფის ვენდორი, ატყობინებს მას თითქოსდა პროგრამული უზრუნველყოფის განახლების თაობაზე და სთხოვს მას
განახლების დაინსტალირებას.