cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა
უმაღლესი საბჭო
ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი წარმომადგენლობითი ორგანოა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭო, რომელიც შედგება ავტონომური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე მცხოვრები საქართველოს მოქალაქეების მიერ 4 წლის ვადით, პროპორციული საარჩევნო სისტემით არჩეული 15 და მაჟორიტარული საარჩევნო სისტემით არჩეული 6 დეპუტატისაგან. უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი შეიძლება გახდეს საარჩევნო უფლების მქონე საქართველოს მოქალაქე 25 წლის ასაკიდან.
1991 წლის 23 ივნისს ჩატარდა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს პირველი მრავალპარტიული არჩევნები. საერთო სიაში ირიცხებოდა 228 749 ამომრჩეველი. კენჭისყრაზე მონაწილეობდა 137 817 კაცი, ანუ 60,2 %. ხმები განაწილდა შემდეგნაირად: საარჩევნო ბლოკი „აჭარა“ — 24 992 ხმა (19,31 %); აჭარის რეგიონალური ორგანიზაცია „მრგვალი მაგიდა თავისუფალი საქართველო“ — 59 949 ხმა (47,11 %); საქართველოს დამოუკიდებელი კომპარტიის აჭარის საოლქო ორგანიზაცია — 22 180 ხმა (17,57 %); საარჩევნო ბლოკი „ეკონომიკური აღორძინება“ — 7855 ხმა (6,19 %); სრულიად საქართველოს რუსთაველის საზოგადოების აჭარის რეგიონალური ორგანიზაცია — 4375 ხმა (3,46 %); სრულიად საქართველოს მშვიდობისა და თავისუფლების პარტიის ბათუმის საქალაქო, ქობულეთის, ხელვაჩაურის, ქედის, შუახევისა და ხულოს რაიონულმა ორგანიზაციებმა — 4835 ხმა (5,46 %). ორმოციდან 24 საარჩევნო ოქში არჩევნები გაიმართა განმეორებით, 11 ოლქში მოეწყო კენჭისყრის მეორე ტური.
5 აგვისტოს გაიმართა ახლადარჩეული აჭარის უზენაესი საბჭოს პირველი მოწვევის პირველი სესია.
აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სამინისტროები:
მინისტრთა საბჭოს / მთავრობის თავმჯდომარეები:
2001–2004 წლებში ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი თანამდებობა იყო ავტონომიური რესპუბლიკის მეთაური, რომელსაც იკავებდა ასლან აბაშიძე.
ეკონომიკა
აჭარა ძირითადად აგრარული რეგიონია, სადაც მისდევენ სუბტროპიკული კულტურების (ჩაი, ციტრუსები) მოყვანას. მნიშვნელოვანი დარგებია აგრეთვე: ნავთობის მრეწველობა, მანქანათმშენებლობა და ტურიზმი. ნავთობი მოედინება ბათუმიდან, რომელიც წარმოადგენს გაზსადენის ბოლო პუნქტს. ბათუმის, როგორც საპორტო ქალაქის მნიშვნელობა გაიზარდა თურქეთ-საქართველოს საზღვრის გახსნის შემდეგ სარფთან.
მედია
რეგიონში მაუწყებლობს ორი რეგიონული ტელევიზია და ერთი რადიო: საზოგადოებრივი მაუწყებლის აჭარის ტელევიზია და რადიო, ტელეარხი-25, რადიო აჭარა FM-104.5.
ასევე ბეჭდური მედია: გაზეთები: „აჭარა“, „ბათუმელები“, „აჭარა პ.ს“, „ჩემი ქობულეთი“, „შუახევი“ და ჟურნალი „ჭოროხი“.
ღირსშესანიშნაობები
thumb|200px|აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ტურისტული რუკა ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბუნების, არქიტექტურისა და კულტურის მრავალი ძეგლი:
ეკლესიები: სხალთის ეკლესია, ვანაძეების ნასაყდრალი, ვერნების ეკლესია, თხილვანის ეკლესია, ცხმორისის ეკლესია, ქვახიდის სერის ეკლესია, ცხრაფონის ამაღლების საყდარი, თეთროსანის ეკლესია, ქაქუთის მთავარანგელოზი, ხინოს კათედრალი.
მეჩეთები: აჰმედ ფაშას მეჩეთი, მუფტიეს მეჩეთი, ზიეს მეჩეთი, ორთა ჯამეს მეჩეთი.
ხიდები: მახოს ხიდი, მახუნცეთის ხიდი, დანდალოს ხიდი, ფურტიოს ხიდი, მიწის ხიდი, ცხემლარის ხიდი, ჩხერის ხიდი, ზვარიას ხიდი, ბასრიმელის ხიდი, ცხემვანის ხიდი, ჩამახისურის ხიდი, ჭვანის ხიდი.
ბათუმის ბოტანიკური ბაღი
სქოლიო
*
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1958
ჯგუფი А
გადამწყვეტი მატჩი მეორე ადგილისათვის
— 2:1
ჯგუფი C
გადამწყვეტი მატჩი მეორე ადგილისათვის
🏴󠁧󠁢󠁷󠁬󠁳󠁿 wales — 🇭🇺 hungary 2:1
ჯგუფი D
გადამწყვეტი მატჩი მეორე ადგილისათვის
— 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 england 1:0
პლეი-ოფი
1958
С
С, с ( — „ს“; ; ) — კირილური დამწერლობის ასო. ის თანხმოვანია და შეესატყვისება ქართულ „ს“-ს.
დამატებითი ინფორმაცია
მისი ძველი სლავური სახელწოდებაა „სლოვო“, რაც ქართულად სიტყვას ნიშნავს. ძველ სლავურ სათვალავში ჰქონდა რიცხვითი მნიშვნელობა - 200 (ორასი).
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
მეკობრეობა
მინი|250პქ|დროშა „[[მხიარული როჯერი“, მიეწერება XVIII საუკუნის მეკობრეს ჯეკ რეკჰემს]] მინი|250პქ|„მეკობრე შავწვერას შეპყრობა“, [[ჟან ფერისის 1718 წლის ნახატი]] მეკობრეობა — საზღვაო, სამდინარო და იშვიათად სანაპირო ყაჩაღობა, ომის მსგავსი ქმედება არასახელმწიფო მოქმედი პირით. როგორც წესი, მეკობრეობა არ მოიცავს კრიმინალს ხომალდებზე, ჩადენილს ეკიპაჟისა და მგზავრების წინააღმდეგ. მეკობრე არის პირი, რომელიც ნებაყოფლობით ეწევა საზღვაო ყაჩაღობას, განურჩევლად სქესისა, ეროვნებისა, თუ რწმენისა. ქვეყნებს შორის სავაჭრო და სამართლებრივი ურთიერთობების გაჩენის დღიდან, მეკობრეობა მკაცრად დასჯადი დანაშაულია. მაგალითად ძველ რომში, მეკობრეობა, ყაჩაღობის მსგავსად, ძელზე გაკვრით ისჯებოდა.
ისტორია
მეკობრეობა, პრაქტიკულად საზღვაო ნასნობის გაჩენის დღიდან არსებობს. ძველად, ზღვარი მეკობრეობასა და საზღვაო ვაჭრობას შორის პირობითი იყო: ზღვაოსნები, სადაც თავს მედგრად ვერ გრძნობდნენ, იქ ვაჭრობდნენ და პირიქით, სადაც შეეძლოთ – ყაჩაღობდნენ. ანტიკურ ხანაში, მეკობრეობით განთქმულნი იყვნენ ფინიკიელი ზღვაოსნები. ანტიკური მეკობრეობა თავის პიკს აღწევს რომის სამოქალაქო ომის დროს, ძვ. წ. 40-იანებში. მათი დასაყრდენი პუნქტები იყო მთიანი კილიკია და კუნძული კრეტა. განსაკუთრებით აღსანიშნავია მათი გააქტიურება მითრიდატე VI ევპატორის დროს, როდესაც ამ უკასანსკნელმა კავშირი შეკრა კილიკიის მეკობრეებთან რომის წინააღმდეგ. მეკობრეები ისე გათავხედნენ, რომ ერთხელ რომის საპორტო ქალაქ ოსტიასაც კი დაესხნენ თავს. ძვ. წ. 67 წელს გნეუს პომპეუსმა საგანგებო დავალება მიიღო სენატისგან მეკობრეობის აღმოსაფხვრელად. პომპოეუსმა ხმელთაშუა ზღვა 30 რაიონად დაყო და 500 გემისგან შემდგარი ფლოტით მეკოობრების დევნა დაიწყო. საბოლოოდ ისინი კილიკიის მთიანეთში მოიმწყვდია და განაადგურა.
მეკობრეობა დღემდე მსოფლიოს ერთ-ერთი აქტუალური პრობლემაა, რომელიც მსოფლიო ეკონომიკას ყოველწლიურად $ 16 მილიარდით აზარალებს. მეკობრეობის 70 % მოდის: ინდონეზიის, ბანგლადეშის, ნიგერიის, ინდოეთის სანაპიროებთან, მალაკის სრუტესა და ადენის ყურეზე.
პირატი
პირატი „πειρατής“,  „peirates“  ბერძნული ენიდან არის გავრცელებული და მძარცველს ნიშნავს. ეს იგივე ზღვის ყაჩაღია, მეკობრე, რომლის სახელი აუცილებლად ძარცვასა და ხშირად ადამიანების სიკვდილს უკავშირდება.
სიტყვა პირატი ჯერ კიდევ ძვ.წ. IV-III საუკუნეებიდან შემოვიდა მეტყველებაში. მანამდე გამოიყენებოდა სიტყვა „leystes“, რომელიც ჯერ კიდევ ჰეროდოტესთვის იყო ცნობილი. ის ტავის პოემა ოდისეაში მოიხსენიებს ფინიკიელ პირატებს, რომლებიც კუნძულ სირადან იტაცებდნენ ადამიანებს. ძველ რომში პირატებს, როგორც ყაჩაღებს ჯვარზე აკრავდნენ.
დროშები
საკუთარი დროშის ქვეშ სიარულის იდეა მეკობრეებს გაუჩნდათ მოწინააღმდეგეზე ფსიქოლოგიური ზეწოლის მიზნით. ამ მიზნით მრავალი დროშა გაჩნდა, რომელზეც გამოსახული იყო სიკვდილის სიმბოლოები — ჩონჩხი, თავის ქალა ძვლებით ან მხოლოდ თავის ქალა. ყველაზე მეტად ცნობილია დროშა —— „მხიარული როჯერი“, რომელსაც ბრძოლის დაწყების წინ აღმართავდნენ ხოლმე.
ბრძოლის წარმართვის წესი
მეკობრეთა თავდასხმის ყველაზე მეტად გავრცელებული წესი იყო აბორდაჟი. მოწინააღმდეგის ხომალდები უახლოვდებოდნენ ერთმანეტს პირისპირ ბორტებით. ხომალდებს ერთმანეთზე გამოაბამდნენ ხოლმე სპეციალური იარაღებით და ამის შემდეგ მეკობრეები გადადიოდნენ, ხტებოდნან მოწინააღმდეგის ხომალდზე. მათ ზურგს უმაგრებდა მეკობრეთა გემიდან გახსნილი ცეცხლი.
ეკონომიკა
მეკობრეთა ეკონომიკა წარმოადგენს სამეცნიერო კვლევის საგანს.
სქოლიო
კატეგორია:საერთაშორისო სისხლის სამართალი
ჩერგვალი
ჩერგვალი — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში სამეგრელოდან.
ჩერგვალი სხვა ადგილობრივ ჯიშებთან ერთად მაღლარების სახით იყო გავრცელებული სამეგრელოს მთისპირა სოფლებში (ფოცხო, უშაფათი, თამაკონი, სალხინო, წალენჯიხა). მოსახლეობა ძირითადად სასუფრე ყურძნად იყენებდა და ზოგჯერ ღვინოსაც ამზადებდა. ამჟამად ერთეული ძირებია შემორჩენილი აღნიშნულ სოფლებში.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, თითქმის ოვალური, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარის შებუსვა ხშირი ქეჩისებრია. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, ზოგჯერ ფრთიანი, საშუალო სიკუმსის. ფრთა თითქმის მტევნის სიგრძის ნახევარზე მეტია. მარცვალი საკმაოდ მსხვილია, მომრგვალო და ღია მწვანე. კანი სქელი და მვვრივი აქვს ცვილისებრი ფიფქით მცირედ დაფარული. რბილობი საკმაოდ ხორციანია ჩვეულებრივი ტკბილი გემოთი.
ჩერგვალი საშუალოზე ძლიერი ზრდით ხასიათდება. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 198 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. მტევნის საშუალო წონა 135 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.8-7.5 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18-19%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.5-9.1 გ/ლ-ს.
ჩერგვალი ხარისხიანი სასუფრე ყურძნის ჯიშია. მისთვის დამახასიათებელია ლამაზი აღნაგობის მტევნები და მსხვილი, ხორციანი, ლამაზი შეფერილობის მარცვლები. ვაზზე დატოვებული ყურძენი დეკემბრის ბოლომდე ძლებს. დაკრეფილი კარგად ინახება და ადვილად უძლებს ტრანსპორტირებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელოს ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
100 ყველაზე გავლენიანი წიგნი, რაც კი ოდესმე დაწერილა
100 ყველაზე გავლენიანი წიგნი, რაც კი ოდესმე დაწერილა: ისტორია ანტიკური ხანიდან დღემდე (1998) — ინტელექტუალური ისტორიის წიგნი. დაწერილია მარტინ სეიმურ-სმითის, ბრიტანელი პოეტის, კრიტიკოსის და ბიოგრაფის მიერ.
ქრონოლოგიური სია
მიახლოებით ქრონოლოგიური წესრიგით, მარტინ სეიმურ-სმითის თანახმად ასი ყველაზე გავლენიანი წიგნის სია ასე გამოიყურება:
სქოლიო
კატეგორია:წიგნები წიგნების შესახებ
აიდა ლუპინო
აიდა ლუპინო (Ida Lupino; დ. 4 თებერვალი, 1918 — გ. 3 აგვისტო, 1995) — ინგლისელ-ამერიკელი მსახიობი, მომღერალი, რეჟისორი და პროდიუსერი, რომელიც 1950-იანი წლების ჰოლივიდის ერთ-ერთ ყველაზე გამოჩენილ ქალ რეჟისორად მიიჩნევა. დამოუკიდებელი კინოწარმოების კომპანიის მფლობელი ლუპინო რამდენიმე სოციალური გზავნილის მქონე ფილმის სცენარისტი და პროდიუსერი იყო. იგი პირველი ქალი რეჟისორია, რომელმაც ნუარის ჟანრის ფილმი გადაიღო.
ადრეული ცხოვრება
ლუპინო ლონდონში, ჰერნ ჰილის რაიონში, მსახიობი კონი ემერალდისა და კომიკოსი სტენლი ლუპინოს ოჯახში დაიაბდა. მისი მამა საუკუნოვანი თეატრალური დინასტიის წარმომადგენელი იყო, რომელიც არსებობას იტალიური რენესანსის პერიოდიდან ითვლიდა. სწორედ მან უბიძგა ლუპინოს მსახიობობისკენ.
ლუპინომ შვიდი წლის ასაკში პირველი პიესა დაწერა, ხოლო ათი წლისამ უკვე შექსპირის პიესების ყველა ქალი პერსონაჟის როლი ზეპირად იცოდა.
ლუპინოს მწერლობა სურდა, თუმცა მამის სურვილით, დრამატული ხელოვნების სამეფო აკადემიაში ჩაააბარა. კარიერის დასაწყისში მან მსუბუქი ყოფაქცევის ქალი როლი არაერთხელ შეასრულა. ლუპინოს არ მოსწონდა მსახიობობა და შესრულებული როლების გამო თავს არაკომფორტულად გრძნობდა. იგი თვლიდა, რომ პროფესიის არჩევა ოჯახის ისტორიამ აიძულა.
მსახიობობა
ლუპინო როგორც თეატრის, ასევე კინოს მსახიობი იყო. 1934 წელს მან პიესაში ბედნიერების ძიებაში მთავარი როლი შეასრულა, რაც მისი პირველი თეატრალური გამოსვლა იყო. ლუპინოს კინოდებიუტი 1931 წელს ფილმში სიყვარულის რბოლა შედგა. მომდევნო წელს მან ალან დუონის ფილმში პირველი ურთიერთობა ითამაშა, რომლის შესარჩევ კონკურსში მისი როლის მოპოვებისთვის დედამისიც მონაწილეობდა. 1933 წელს ლუპინომ ხუთ ბრიტანულ ფილმში მთავარი როლები შეასრულა. იმავე წელს მან Paramount Pictures-თან ხუთწლიანი კონტრაქტი გააფორმა.
1930-იან წლებში ლუპინომ ათეულობით ფილმში მიიღო მონაწილება. 1939 წელს ფილმში ჩამქრალი სინათლე შესრულებულმა როლმა მას, როგორც დრამატულ მსახიობს, სერიოზული რეპუტაცია მოუტანა. ფილმში გამოვლენილი ლუპინოს სამსახიობო უნარებით მოიხიბლა მარკ ჰელინჯერი, Warner Bros.-ის პროდიუსერი, რომელმაც მას ფილმში ისინი ღამით მიდიოდნენ საბედისწერო ქალის როლი მისცა. ფილმმა დიდი წარმატება მოიპოვა, რაშიც კრიტიკოსთა ერთობლივი მოსაზრებით, უდიდესი როლი ლუპინოს შესრულებამ ითამაშა. Warner Bros.-მა მსახიობს კონტრაქტის გაფორმება შესთავაზა, რაზეც იგი გარკვეულ პირობებზე მოლაპარაკების შემდეგ დათანხმდა.
1943 წელს ფილმში რთული გზა შესრულებულმა როლმა ლუპინოს ნიუ-იორკის კინოკრიტიკოსთა წრის ჯილდო მოუტანა. Warner Bros.-თან მსახიობის კონტრაქტი 1947 წელს ფილმით ღრმა ხეობა დასრულდა.
ლუპინო ხშირად უარს ამბობდა ზედაპირულად დაწერილ როლებზე, რომლებიც მისი სამსახიობო ღირსებისთვის შეუფერებლად მიაჩნდა, ასევე სცენარის მისეული კორექტურა მიუღებელი იყო კინოსტუდიისთვის, რაც ამ უკანასკნელის ხელმძღვანელის, ჯეკ ვორნერის უკმაყოფილებას იწვევდა. დაძაბული ურთიერთობის გამო 1947 წელს ლუპინომ სტუდიასთან თანამშრომლობა შეწყვიტა. იმავე წელს მან 20th Century Fox-ის ფილმში სახლი გზის პირას მიიღო მონაწილეობა, რომელშიც მუსიკალური ნომრებიც შეასრულა. 1951 წელს ლუპინომ ითამაშა ფილმში სახიფათო მიწაზე, რომელშიც რეჟისორი ნიკოლას რეის ავადმყოფობის პერიოდში რეჟისორის გარკვეული მოვალეობებიც შეასრულა.
რეჟისორობა, სცენარისტობა და პროდიუსერობა
კარიერულმა პაუზამ ლუპინოს ფილმის გადაღებისა და მონტაჟის პროცესის გაცნობის საშუალება მისცა, რის შემდეგაც იგი სარეჟისორო საქმიანობით დაინტერესდა. მან აღნიშნა, თუ როგორი მოწყენილი იყო გადასაღებ მოედანზე, როცა „სხვები ყველაზე საინტერესო საქმით იყვნენ დაკავებულნი.“
ლუპინომ ფილმების გადასაღებად მეუღლესთან, კოლიერ იანგთან, ერთად დამოუკიდებელი კინოკომპანია The Filmakers დააარსა. მან პირველი სარეჟისორო საქმიანობა 1949 მოულოდნელად განახორციელა, როცა რეჟისორმა ელმერ კლიფტონმა გულის შეტევის გამო ვეღარ შეძლო ფილმის არასასურველი დასრულება. ლუპინო რეჟისორის გარდა ფილმის თანასცენარისტი და თანაპროდიუსერი იყო. მან დაასრულა ფილმზე მუშაობა, თუმცა კლიფტონისადმი პატივისცემის გამო საკუთარი წვლილის მითითებაზე უარი თქვა. მიუხედავად იმისა, რომ ფილმის თემა – ქორწინების გარეშე დაორსულება ‒ საკამათო იყო, ფილმმა ფართო გამოხმაურება ჰპოვა. ფილმის ელეანორ რუზველტთან ერთად განსახილველად ლუპინო ეროვნულ რადიოპროგრამაში მიიწვიეს.
პირადი ცხოვრება
ლუპინო სამჯერ იყო დაქორწინებული. 1938 წელს იგი მსახიობ ლუის ჰეიუორდზე დაქორქინდა, რომელსაც 1945 წელს გაეყარა. ლუპინოს მეორე მეუღლე პროდიუსერი კოლიერ იანგი იყო, რომელზეც 1948-1951 წლებში იყო დაქორწინებული. იანგთან განქორწინებისას იგი უკვე მომავალი მეუღლისგან, ჰოვარდ დაფისგან იყო ორსულად. ლუპინო დაფზე 1951 წლის ოქტომბერში დაქორწინდა. ექვსი თვის შემდეგ მათ ქალიშვილი, ბრიჯიტი, შეეძინათ. ისინი ერთმანეთს 1983 წელს დაშორდნენ.
სიკვდილი
ლუპინო 77 წლის ასაკში, როცა კოლორექტალური კიბოს მკურნალობას გადიოდა, ინსულტის შედეგად 1995 წლის 3 აგვისტოს ლოს-ანჯელესში გარდაიცვალა. მისი მემუარი აიდა ლუპინო: კამერის მიღმა მისი სიკვდილის შემდეგ მერი ენ ანდერსონმა გამოსცა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1918 კატეგორია:დაბადებული 4 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1995 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 აგვისტო კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანელი ქალი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინორეჟისორები კატეგორია:ამერიკელი მემუარისტები კატეგორია:ინგლისელი ქალი კინორეჟისორები კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
Plagiolepis xene
Plagiolepis xene — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ზაბიდი
ზაბიდი (არაბ.زبيد‎) — ქალაქი იემენის დასავლეთ სანაპირო ზოლზე. მისი მოსახლეობა დაახლოებით 23 000 ადამიანს შეადგენს. წარმოადგენს იემენის ერთ-ერთ უძველეს ქალაქს. ის ქვეყნის დედაქალაქი იყო XIII-XV საუკუნეებში. ამავე დროს, ქალაქი არაბული და ისლამური სამყაროს საგანმანათლებლო ცენტრს წარმოადგენდა. აქ მდებარეობდა ისლამური განთლების ზაბიდის უნივერსიტეტი. 819–1018 წლებში, ზაბიდი ზიადიდის, ხოლო 1022–1158 წლებში ნაჯაჰიდის დინასტიის დედაქალაქი იყო. დღეისათვის კი, იემენის ერთ-ერთ ჩამორჩენილ ქალაქს წამრმოადგენს.
ქალაქის ცენტრში მდებარეობს დიდი მეჩეთი. 1993 წელს, ზაბიდი იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიყვანა. 2000 წელს, მან საფრთხის ქვეშ მყოფ ძეგლთა სიაში გადაინაცვლა. ამის მიზეზი გახდა იემენის მთავრობის განკარგულება ქალაქის კონსერვაციისა და მისთვის ხელუხლებლობის თაობაზე, რაც კიდევ უფრო აუარესებს ისედაც ღარიბი ქალაქის ყოფას. იუნესკოს გადაწყვეტილებით, თუ უახლოესი 2 წლის მანძილზე ქალაქში მის კულტურულ მემკვიდრეობაზე ზრუნვა არ დაიწყება, ის მსოფლიო მემკვიდრეობის სტატუსს დაკარგავს.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იემენში კატეგორია:იემენის ქალაქები
ცეზალპინიისებრნი
ცეზალპინიისებრნი (Caesalpinioideae) — მცენარეთა ქვეოჯახი პარკოსანთა ოჯახისა. ცნობილია 150-მდე გვარის 2800-მდე სახეობა. ტროპიკული და სუბტროპიკული ხეები ან ბუჩქებია, იშვიათად ლიანები და ბალახები. მათ შორისაა დეკორატიული არღავანი, რომელსაც მთლიანი ფოთლები და კაშკაშა ვარდისფერი ყვავილები აქვს, რომლებიც ვითარდება არამარტო ტოტებზე, არამედ ტანზეც; პერნამბუკის ხე, რომელიც ძვირფასია წითელი მერქნის გამო. სამხრეთამერიკულ გვარ Mora-ს სახეობები ტროპიკების გიგანტებია, მათ შორისაა მაღალტანიანი, რომელიც 40–50 მეტრს აღწევს, და ზეთოვანი , რომელიც გამოირჩევა მასიური თესლებით (18 სმ-მდე დიამეტრის). საჭმელად ვარგისია კერატის თესლები, ამ უკანასკნელის მასის მუდმივობის (დაახლ. 200 მგ) წყალობით, ძვირფასი ლითონებისა და ქვების მასის საზომი გახდა — კარატი (<χερατιον — რქა). ტროპიკების ულამაზეს ხედ ითვლება Amherstia nobilis, მიანმარის ენდემი. დეკორატიულობის მხრივ მას ეცილება მხოლოდ სამეფო დელონიქსი (Delonix regia), რომელსაც მარჯნისფერ-წითელი ყვავილები აქვს; კულტივირებულია ტროპიკებში, ისევე როგორც ცეზალპინიისებრთა ოჯახის სხვა წარმომადგენლები, მ.შ. სამკურნალო და საჭმელი მცენარეები კასიას და თამარინდის გვარებიდან.
სქოლიო
*
ალპაკა
ალპაკა (Vicugna pacos) — ძუძუმწოვარი ცხოველი აქლემისებრთა ოჯახისა. წარმოშობილია ვიკუნიისგან. ადრე ჰუანაკოს მოშინაურებულ რასად ითვლებოდა. აშენებენ ბოლივიისა და პერუს მთიან ადგილებში. სხვა ქვეყნებში მისი აკლიმატიზაციის ცდები უშედეგოდ დამთავრდა. იძლევა ძვირფას მატყლს. იყენებენ მის ხორცსა და რძეს.
სქოლიო
კატეგორია:ვიკუნია
ლითონების ელექტროქიმიური აქტივობის რიგი
ლითონთა აქტივობის ელექტროქიმიური მწკრივი (დაძაბულობის რიგი, სტანდარტული ელექტროდული პოტენციალების რიგი) ეწოდება — ქიმიური აქტიურობის მიხედვით დალაგებულ მეტალთა მწკრივს. სადაც ლითონები თანმიმდევრობით დალაგებულია სტანდარტული ელექტროდული პოტენციალის ზრდის მიხედვით  φ0, პასუხობს ლითონის Men+: Men+ + nē → Me კათიონის აღდგენის ნახევარრეაქციას
ისტორია
ლითონების ქიმიური აქტივობის მიხედვით თანმიმდევრობითი ადგილმდებარეობის შესახებ ზოგადად უკვე ცნობილი იყო ალქიმიკოსებისათვის. ლითონების ურთიერთ გამოძევების პროცესებს ხსნარებიდან და ზედაპირული დალექვა (მაგალითად, ვერცხლისა და სპილენძის გამოძევება რკინით თავიანთი მარილების ხსანრებიდან) განიხილებოდა როგორც ელემენტების ტრანსმუტაციის გამოვლინება.
1793 წელს ალესანდრო ვოლტამ, გალვანური ელემენტის კონსტრუირებისას, დაადგინა ცნობილი ლითონების შედარებითი აქტივობა: Zn, Pb, Sn, Fe, Cu, Ag, Au. გალვანური ელემენტის «ძალა» ხდებოდა უფრო მეტი, რაც უფრო ერთმანეთისგან შორს იდგნენ ამ რიგში («ძაბვის მწკრივი»). მაგრამ ვოლტა ამ მწკრივს არ უკავშირებდა ლითონების ქიმიურ თვისებებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ელექტროქიმია კატეგორია:ლითონები
ანდერძი (ფილმი)
სიუჟეტი
ფილმი მოგვითხრობს ახალგაზრდა ოჯახზე, რომელზეც უდიდეს შთაბეჭდილებას ახდენს მოხუცი შეშის მჭრელის ანდერძი. შეშა, რომელიც მას დაუხერხავი დარჩა, სიკვდილის შემდეგ მისმა შვილიშვილმა დაუხერხოს ახალგაზრდებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1982 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
იბერიული ომი
იბერიული ომი — მიმდინარეობდა 526-დან 532 წლამდე ბიზანტიის იმპერიასა და სასანიანთა იმპერიას შორის აღმოსავლეთ საქართველოს სამეფო იბერიის სათვის, რომელიც ბიზანტიის მხარეს გადავიდა. კონფლიქტი დაიწყპ დაძაბულობისას ხარკისა და სანელებლების ვაჭრობის გამო.
სასანიანებმა უპირატესობა შეინარჩუნეს 530 წლამდე, მაგრამ ბიზანტიელებმა დაიბრუნეს თავიანთი პოზიციები დარასა და სატალასთან ბრძოლებში, ხოლო მათმა გასანიდმა მოკავშირეებმა დაამარცხეს სასანიანების მოკავშირე ლახმიდები. 531 წელს კალინიკუმში სასანიელთა გამარჯვებამ ომი კიდევ ერთი წელი გააგრძელა, სანამ იმპერიებმა ხელი მოაწერეს საუკუნო ზავს.
წარმოშობა
ანასტასიოსის ომის შემდეგ შვიდწლიანი ზავი დაიდო, მაგრამ ის თითქმის ოც წელს გაგრძელდა. 505 წლის ომის დროსაც კი, იმპერატორმა ანასტასიოს I-მა უკვე დაიწყო დარას გამაგრება, როგორც სპარსეთის ციხე-ქალაქ ნიზიბისის კონტრასტი მოსალოდნელი კონფლიქტისთვის. 524–525 წლებში სპარსეთის შაჰმა კავად I-მა (რ. 488–531) შესთავაზა იმპერატორ იუსტინე I-ს ეშვილებინა თავისი ვაჟი, მომავალში ხოსრო I ანუშირვანი; სპარსეთის მეფის პრიორიტეტი ხოსროს მემკვიდრეობის უზრუნველყოფა იყო, რომლის პოზიციას საფრთხე ემუქრებოდა მეტოქე ძმებისა და მაზდაკთა სექტის მხრიდან. წინადადებას თავდაპირველად ენთუზიაზმით შეხვდნენ რომის იმპერატორი და მისი ძმისშვილი, იუსტინიანე, მაგრამ იუსტინეს კვესტორი, პროკულუსი, ეწინააღმდეგებოდა ამ ნაბიჯს. მოლაპარაკებების ჩაშლის მიუხედავად, 530 წელს დაიწყო ომი მთავარ აღმოსავლეთ საზღვარზე. შუალედში, ორივე მხარე ამჯობინებდა ომის წარმოებას მარიონეტული გზით, სამხრეთში არაბი მოკავშირეების და ჩრდილოეთით ჰუნების მეშვეობით.
ორ ძალას შორის დაძაბულობა კიდევ უფრო გაამძაფრა იბერიის მეფის გურგენის რომაელების მხარეს გადასვლამ. პროკოპ კესარიელის მიხედვით, კავად I ცდილობდა ქრისტიანი იბერები გადაეყვანა ზოროასტრიზმზე, რომლებიც 523 წლებში გურგენის მეთაურობით აჯანყდნენ სპარსეთის წინააღმდეგ, მეზობელი ქრისტიანული სამეფოს ლაზიკის მსგავსად. გურგენმა მიიღო იუსტინე I-ის პირობა, რომ დაიცავდა იბერიას; რომაელებმა მართლაც წაიყვანეს ჰუნები კავკასიის ჩრდილოეთიდან იბერების დასახმარებლად.
ომი
ძალადობა გამწვავდა სხვადასხვა წერტილში, სადაც ორი იმპერიის ძალაუფლება შეხვდა: 525 წელს რომის ფლოტმა გადაიყვანა აქსუმიტების არმია ჰიმიარიტური იემენის დასაპყრობად, ხოლო 525–526 წლებში სპარსეთის არაბმა მოკავშირეებმა, ლახმიდებმა, დაარბიეს რომაული ტერიტორიები უდაბნოს პირას. რომაელები დაინტერესებულნი იყვნენ იემენში გავლენის მოპოვება იქ ქრისტიანული ინტერესების დასაცავად, ასევე მათ სურდათ კონტროლი დაემყარებინათ სანელებლებისა და აბრეშუმის სავაჭრო გზებზე ინდოეთში, რომლებიც სპარსეთის კონტროლის ქვეშ იყო.
526–527 წლებში ორ იმპერიას შორის აშკარა ბრძოლა დაიწყო ამიერკავკასიის რეგიონსა და ზემო მესოპოტამიაში; სპარსელები განაგრძობდნენ ზეწოლას რომაელებზე, რათა მათგან მიეღოთ სახსრები. 527 წელს იმპერატორ იუსტინე I-ის გარდაცვალების შემდეგ, იუსტინიანე I ავიდა ტახტზე. ომის ადრეული წლები სპარსელებს ემხრობოდა, 527 წლისთვის იბერიის აჯანყება ჩაახშეს, რომაელთა შეტევა ნიZიბისისა და თბეთას წინააღმდეგ იმ წელს წარუმატებელი აღმოჩნდა და თანურისისა და მელაბასას გამაგრება რომაელებმა ვერ შეძლეს.
528 წელს სპარსელები იბერიიდან იბრძოდნენ აღმოსავლეთ ლაზიკის ციხეების დასაპყრობად. სპარსეთის ამ წარმატებებით გამოვლენილი ხარვეზების გამოსწორების მცდელობისას, იუსტინიანემ აღმოსავლეთის არმიები გადააჯგუფა აღმოსავლეთის მაგისტრ მილიტუმის სარდლობის ორად გაყოფითა და ჩრდილოეთ ნაწილზე სომხეთის ცალკე მაგისტრ მილიტუმის დანიშვნით. რომაელთა ყველაზე მნიშვნელოვანი ინიციატივა სამხრეთ ფრონტზე 528 წელს იყო ბელისარიუსის ლაშქრობები ტანურიში, სადაც ის ცდილობდა დაეცვა რომაელი მუშები, სასაზღვრო ციხესიმაგრის აშენებისას. მისი ძალები ქსერქსესმ თანურისთან ბრძოლის დროს დაამარცხა და დარაში უკან დახევა მოუწია.
529 წელს ლახმიდების მიერ სირიზე თავდასხმებმა ასევე წაახალისა იუსტინიანე, გაეძლიერებინა საკუთარი არაბი მოკავშირეები, დაეხმარა ღასანიდების ლიდერს ალ-ჰარით იბნ ჯაბალას გადაექცია სუსტი კოალიცია შემდგარ სამეფოდ, რომელმაც შეძლო ლახმიდების წინააღმდეგ უპირატესობის მოპოვება შემდეგ ათწლეულებში. 530 წელს რომაელებმა, ბელისარიუსის მეთაურობით, გაიმარჯვეს ბევრად დიდ სპარსელ ჯარზე, პეროზესის მეთაურობით, დარას ბრძოლაში, ხოლო სიტასმა და დოროთეუსმა დაამარცხეს სპარსეთის ჯარი მიჰრ-მიჰროეს მეთაურობით სატალას ბრძოლაში. 531 წელს ბელიზარიუსი დამარცხდა სპარსეთისა და ლახმიდების წინააღმდეგ კალინიკუმის ბრძოლაში, მაგრამ ზაფხულში რომაელებმა აიღეს რამდენიმე ციხე სომხეთში და მოიგერიეს სპარსეთის შეტევები. რომის მარცხს კალინიკუმში მოჰყვა საგამოძიებო კომისია, რომლის გადაწყვეტილებითაც ბელისარიუსის თანამდებობიდან დაითხოვეს. აზარეთეს, სპარსელთა მეთაურს კალინიკუმში, ასევე ჩამოართვეს წოდებები იმის გამო, რომ მან ვერ შეძლო რაიმე მნიშვნელოვანი სიმაგრის ხელში ჩაგდება.
ზავი
იუსტინიანეს დესპანი, ჰერმოგენესი, ეწვია კავადს კალინიკუმის ბრძოლის შემდეგ, რათა ხელახლა დაეჭყოთ მოლაპარაკებები, მაგრამ უშედეგოდ. იუსტინიანე დგამდა ნაბიჯებს რომაული პოზიციის გასაძლიერებლად, ამავდროულად ცდილობდა კავადის დიპლომატიაში ჩართვას. იუსტინიანემ სცადა კავშირი დაემყარებინა ეთიოპიის აქსუმიტებთან და იემენის ჰიმიარიტებთან სპარსელების წინააღმდეგ, მაგრამ მისი მოკავშირეობის წინადადება უშედეგო იყო. სპარსელებმა მარტიროპოლი ალყაში მოაქციეს, მაგრამ მიატოვეს იგი, რადგან კავადი გარდაიცვალა და 532 წლის გაზაფხულზე დაიწყო ახალი მოლაპარაკებები რომის ელჩებსა და სპარსეთის ახალ მეფეს, ხოსრო I-ს შორის, რომელსაც სჭირდებოდა ყურადღება მიექცია თავისი პოზიციის დაცვაზე. ორივე მხარე საბოლოოდ მივიდა შეთანხმებამდე და ხელი მოეწერა მარადიულ მშვიდობას, რომელიც რვა წელზე ნაკლებ ხანს გაგრძელდა, 532 წლის სექტემბერში. ორივე მხარე შეთანხმდა ყველა ოკუპირებული ტერიტორიის დაბრუნებზე, რომაელები ერთჯერადად იხდიდნენ 110 სენტენარიას (დაახლოებით 5000კგ ოქროს). რომაელებმა დაიბრუნეს ლაზური ციხესიმაგრეები, იბერია დარჩა სპარსეთის ხელში, მაგრამ იბერებს, რომლებმაც დატოვეს თავიანთი ქვეყანა, მიეცათ უფლება დარჩენილიყვნენ რომის ტერიტორიაზე ან დაბრუნებულიყვნენ მშობლიურ მიწაზე.
სქოლიო
კატეგორია:530-იანები კატეგორია:520-იანები კატეგორია:ბიზანტიის ომები კატეგორია:ირანის ომები
არნო ჩუენსუ
ჩუენსუ ფოთის „კოლხეთისა“ და ბოლნისის „სიონის“ ყოფილი მცველის, ერიკ რომეო ჩასემის უმცროსი ძმაა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1991 კატეგორია:კამერუნელი ფეხბურთელები კატეგორია:გაგრას ფეხბურთელები კატეგორია:ნორჩი დინამოელის ფეხბურთელები კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები კატეგორია:ბათუმის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 28 ოქტომბერი
Opisthopsis panops
Opisthopsis panops — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Opisthopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
გიორგი ტუღუში
გიორგი ტუღუში (დ. 26 მარტი, 1977) — საქართველოს სახალხო დამცველი 2009-2012 წლებში, საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა მინისტრი 2012 წლის 20 სექტემბრიდან – 25 ოქტომბრამდე.
ბიოგრაფია
მიღებული აქვს ლუნდის უნივერსიტეტის მაგისტრის ხარისხი ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალში და ასევე საქართველოს საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტის მაგისტრის ხარისხი სახელმწიფო ადმინისტრირებაში.
2009 წელს აირჩიეს საქართველოს სახალხო დამცველად 2011 წლის 18 ოქტომბერს ის გაეროს წამების წინააღმდეგ ბრძოლის კომიტეტის წევრად აირჩიეს.
2012 წლის 20 სექტემბერს, გლდანის ციხის სკანდალის შემდეგ დაინიშნა სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა მინისტრად. ამ თანამდებობაზე იყო იმავე წლის 25 ოქტომბრამდე. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ომბუდსმენები კატეგორია:დაბადებული 1977 კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს სასჯელაღსრულებისა და პრობაციის მინისტრები
სარატოვის ოპერისა და ბალეტის თეატრი
170px|thumb|სარატოვის ოპერისა და ბალეტის თეატრის შენობა '''სარატოვის ნ. ჩერნიშევსკის სახელობის ოპერისა და ბალეტის თეატრი''' გაიხსნა 1933 წელს. საოპერო ანტრეპრიზები სარატოვში არსებობდა 1875 წლიდან. 1918-1920 წლებში მუშაობდა საოპერო კოლექტივი - ნ. რიმსკი-კორსაკოვის სახელობის სარატოვის ოპერა, 1928-1933 წლებში - საოპერო-საბალეტო დასი. რეპერტუარში ფართოდაა წარმოდგენილი მსოფლიო და რუსული კლასიკა. 1970-იან წლებში თეატრის დასში იყვნენ მომღერლები: რსფსრ სახალხო არტისტები ო. ბარდინა, გ. სტანისლავოვა, ი. პოპოვი, რსფსრ დამსახურებული არტიისტები ა. რუდესი, ა. საბადაშევი, ბაშკირეთის დამსახურებული არტისტი ნ. ბრიატკო, ბალეტის სოლისტები ნ. ბესჩოტნოვა, ტ. კამიშნიკოვა, ს. კუბასოვა, ნ. ტროფიმოვა, გ. ალბერტი, მ. ბეზზუბიკოვი, და სხვა. 1962 წელს თეატრი გადავიდა ახალ შენობაში (მაყურებელთა დარბაზი 1200 კაცს იტევს).
კატეგორია:რუსეთის თეატრები
Opisthopsis pictus
Opisthopsis pictus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Opisthopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მოსტარის ხიდი
მოსტარის ხიდი — XVI საუკუნის, რეკონსტრუირებული ოსმალური ხიდი ბოსნია და ჰერცეგოვინის ქალაქ მოსტარში, მდინარე ნერეტვაზე. ერთმანეთთან აერთებს ქალაქის ორ ნაწილს. ხიდმა მრავალ ომებსა და შეტაკებას გაუძლო, მაგრამ დაანგრიეს ხორვატიის შეიარაღებულმა ნაწილებმა 1991-1995 წლების ბოსნიის ომის დროს. 2004 წლის 23 ივლისს ხიდი აღადგინეს. ჯერ კიდევ არსებული ურთიერთუნდობლობის მიუხედავად, იგი ბოსნიელი და ხორვატი ხალხების შერიგების სიმბოლო გახდა.
2005 წელს ხიდი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მოსტარი კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბოსნია და ჰერცეგოვინაში
ალექსანდრე შენგელია
ალექსანდრე შენგელია (დ. 27 ივნისი, 1989) — ქართველი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ზუგდიდის“ ნახევარმცველი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1988 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები კატეგორია:ნორჩი დინამოელის ფეხბურთელები კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 27 ივნისი
ალპური ასტრა
ალპური ასტრა (Aster alpinus) — მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარეა. ღერო მარტოულია, კენწრული კალათით. ფესვთანური და ღეროსეული ფოთლები ნიჩბისებურია, ბლაგვი და კიდემთლიანი.ზედა ფოთლები მჯდომარეა. კალათა 3-5 სმ-მდე დიამეტრისაა. საბურველი ნახევრად სფეროსებურია. მილის მსგავსი ყვავილები ყვითელია, განაპირა ყვავილები – მოლურჯო-იისფერი. იზრდება სუბალპურ და ალპურ სარტყლებში – კლდოვან, ბალახოვან ბიოტოპებზე. გავრცელებულია საქართველოს ყველა მაღალმთიან რეგიონში. გავრცელების საერთო არეალი მოიცავს კავკასიას, აღმოსავლეთ და სამხრეთ ევროპას, ახლო აღმოსავლეთს და შუა აზიას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
სულა სურამელი
სულა სურამელი, XIII საუკუნის I მეოთხედში მოღვაწე ქართველი დიდგვარიანი ფეოდალი. ქართლის ერისთავ რატი I სურამელის ძე. მამის შემდეგ თვით გახდა ქართლის ერისთავი. ლაშა-გიორგი სიგელის ცნობით, ქვათახევის მონასტერს შესწირა სოფ. სუელნეთი. მისი ვაჟი იყო ქართლის ერისთავი და მსახურთუხუცესი გრიგოლ სურამელი.
მეჰმედ-ფაშას ხიდი
მეჰმედ-ფაშას ხიდი ან ვიშეგრადის ხიდი — თერთმეტთაღიანი ქვის ხიდი ბოსნია და ჰერცეგოვინაში. მდებარეობს მდინარე დრინზე ბოსნიის ქალაქ ვიშეგრადში. წარმოადგენს შუა საუკუნეების თურქული საინჟინრო ხელოვნების მნიშვნელოვან ძეგლს. ხიდი აგებულია 1577 წელს სოკოლუ მეჰმედ-ფაშას პროექტის მიხედვით.
2007 წელს ხიდი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბოსნია და ჰერცეგოვინაში
Opisthopsis respiciens
Opisthopsis respiciens — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Opisthopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მაქსუდ ალიხანოვ-ავარსკი
მინი|მ. ალიხანოვ-ავარსკი მაქსუდ ალიხანოვ-ავარსკი (Максуд Алиханов-Аварский; დ. 23 ნოემბერი, 1846, სოფ. ხუნძახი, ახლანდ. დაღესტნის რესპუბლიკა, რუსეთის ფედერაცია, — გ. 3 ივლისი, 1907, ალექსანდროპოლი, ახლანდ. გიუმრი, სომხეთი) — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი (1907), წარმოშობით ავარიელი.
დაამთავრა თბილისის მე-2 სათავადაზნაურო გიმნაზია, შემდეგ — კონსტანტინეს მე-2 სამხედრო სასწავლებელი (1864). მსახურობდა კავკასიაში. მონაწილეობდა ხივის ლაშქრობაში (1873), რუსეთ-ოსმალეთის ომში (1877-1878). 1879 წელს მიავლინეს იმიერკასპიის ოლქში. მონაწილეობდა მიიღო ახალ-თექინის ექსპედიციაში (1880-1881), მერვის (ახლანდ. თურქმენეთი) ანექსიაში (1884), საზღვრისპირა შეტაკებებში ავღანელებთან ქუშქასთან (1885), ასევე ე. წ. ბოქსიორთა აჯანყების წინააღმდეგ ლაშქრობაში ჩინეთში (1900-1901). 1901 წელს მიენიჭა გენერალ-მაიორის წოდება.
1905 წელს ალიხანოვ-ავარსკი გაიგზავნა ერევნის გუბერნიაში სომეხ-თათართა დაპირისპირების დასაშოშმინებლად; სომხები მუსლიმების ღიად მფარველობაში ადანაშაულებდნენ. იმავე წლის დეკემბერში დაინიშნა თბილისის დროებით გუბერნატორად, ხოლო 1906 წლის იანვარში — ქუთაისის დროებით გენერალ-გუბერნატორად. ხელმძღვანელობდა დასავლეთ საქართველოში რევოლუციური გამოსვლების სასტიკ ჩახშობას, რის გამოც საყოველთაო სიძულვილი დაიმსახურა; რამდენჯერმე გადაურჩა მისი მკვლელობის მცდელობას. 1907 წელს მიიღო გენერალ-ლეიტენანტის წოდება და დაინიშნა კავკასიის მე-2 კაზაკთა დივიზიის მეთაურად. მოკლეს (ეტლში ააფეთქეს) სომეხმა რევოლუციონერებმა იმავე წლის ივლისში ქალაქ ალექსანდროპოლში (ახლანდ. გიუმრი).
ალიხანოვ-ავარსკი დაჯილდოებული იყო წმ. ვლადიმერის IV (1872) და III (1899), წმ. სტანისლავის II (1874) და I (1904) ხარისხის ორდენებით, წმ. გიორგის IV ხარისხის სამხედრო ორდენის წარჩინების ნიშნით (1877), წმ. გიორგის IV ხარისხის (1885), წმ. ანას II (1888) და I (1906) ხარისხის ორდენებით, ასევე სპარსული „ლომისა და მზის“ და ბუხარული „ოქროს ვარსკვლავის“ ორდენებით. გამოქვეყნებული ჰქონდა მერვის ოაზისის აღწერილობა, მოგონებები ცენტრალურ აზიაში მოღვაწეობის შესახებ, სტატიები და რეპორტაჟები პრესაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 23 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1846 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1907 კატეგორია:რუსეთის არმიის გენერლები კატეგორია:ხუნძები კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის III ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა სტანისლავის I ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ანას I ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენის კავალრები
ლაო-ძი
ლაო-ძი — ძვ.წ. VI საუკუნის ერთ-ერთი უდიდესი ჩინელი ფილოსოფოსი, რომლის ვინაობა ზუსტად დადგენილი არ არის. თავად სიტყვა „ლაო-ძი“ ნიშნავს მოხუც ფილოსოფოსს, მასწავლებელს. ამ ადამიანზე ათასგვარი ლეგენდა დადის. ამბობენ, რომ სიცოცხლის მიწურულს მან ხარზე ამხედრებულმა დატოვა სამშობლო ჩინეთი და გადაიხვეწა. ლაო-ძიმ კაცობრიობას „დაო დე ძინი“ უანდერძა, უზენაესი სიყვარულითა და სიკეთით რომ აღავსებდა ყოველ არსებას. თავად კი უსასრულობას და დაოს გაწყვდიადებულ, გასხივოსნებულ წიაღს დაუბრუნდა. მისი სული სამყაროს მარადიულ სულში გაიმქვრა და გარდაიცვალა. მან აღასრულა ის, რასაც თავისი მოძღვრებით ქადაგებდა. ამიტომ გაამითიურეს და გააღვთიურეს მისი სახელი, ხოლო მის ბრძნულ წიგნს კაცობრიობიბის მარადიული საგანძური უწოდეს. დაო დე ძინმა საფუძველი ჩაუყარა ჩინეთის რელიგიურ-ფილოსოფიურ მიმდინარეობას დაოსიზმს. თავდაპირველად დაოსიზმი მხოლოდ ფილოსოფიური მიმდინარეობა იყო, მაგრამ ახ.წ. მეორე საუკუნეში წარმოიშვა რელიგია რომელსაც ასევე დაოსიზმი უწოდეს.
სქოლიო
კატეგორია:ჩინელი ფილოსოფოსები კატეგორია:გაღმერთებული ადამიანები კატეგორია:გონების ფილოსოფოსები
რუთ ალმოგი
რუთ ალმოგი (ივრ. רות אלמוג, დ. 15 მაისი, 1936, პეტახ ტიკვა, ისრაელი) — ებრაელი მწერალი,   ნოველისტი,  პოეტისა და პროზაიკოსის აარონ ალმოგის მეუღლე. წერს ებრაულ ენაზე.
ბიოგრაფია
რუთ ალმოგი დაიბადა 1936 წლის 15 მაისს პეტახ-ტიკვაში გერმანელი ემიგრანტების ოჯახში. მისი მშობლები ექიმები იყვნენ. სწავლობდა რელიგიურ სკოლაში, სადაც დაწყებით კლასებში მისი მასწავლებელი  გახლდათ შმუელ აგნონის ქალიშვილი. სწავლობდა ფილოლოგიასა და ლიტერატურას თელ -ავივის უნივერსიტეტში. 1967 წელს,  პირველი მოთხრობის გამოქვეყნების შემდეგ, რუთ ალმოგმა დაიწყო მუშაობა გაზეთ ჰაარეცში (ებრაულად "הארץ"). იქ, დიდი ხნის განმავლობაში, წერდა რეცენზიებს მსოფლიო ლიტერატურის ნაწარმოებების შესახებ, რომლებიც ჯერ კიდევ არ იყო ნათარგმნი ებრაულ ენაზე. რუთ ალმოგი კვლავ მუშაობს ჰაარეცში.
რუთ ალმოგის კალამს ეკუთვნის არაერთი  წიგნი როგორც ბავშვებისთვის, ასევე მოზრდილებისთვის. ალმოგის მოთხრობებში ყურადღება გამახვილებულია ქალის პიროვნებაზე, ქალის წარუმატებელ ბედზე. მწერალი თავად განსაზღვრავს თავისი ლიტერატურული ნაწარმოების მიმართულებას, როგორც „ტიკუნ ომანუთი“ (ებრ. תיקון אומנותי), ანუ ხელოვნების მეშვეობით ცხოვრების კორექცია. 1993 წელს მან გამოუშვა ამავე სახელწოდების მოთხრობების კრებული.
პირადი ცხოვრება
რუთ ალმოგის მეუღლე  ცნობილი ებრაელი პოეტი და პროზაიკოსი აარონ ალმოგია. წყვილს ორი ქალიშვილი ჰყავს.
მოთხრობების კრებული
მწერლის ერთ -ერთი ყველაზე ცნობილი მოთხრობა "სიცოცხლით სავსე ადგილი“ მოგვითხრობს ცილია კესტენის ბედზე. ის და მისი ოჯახი (ქმარი და შვილი) ცხოვრობენ თელ -ავივში. ცილია ოცნებობდა გამხდარიყო მსახიობი, მაგრამ მისმა მეუღლემ, ტყავის წარმოების სპეციალისტმა, პრაქტიკულმა და ოდნავ მკაცრმა ადამიანმა, აუკრძალა სცენაზე გამოსვლა (ეს საქორწინო კონტრაქტით  იყო გათვალისწინებული). მისი ოცნება, გამხდარიყო თავისუფალი მუსიკოსი "სიცოცხლით სავსე ადგილას", სადაც ყველას შეუძლია გააკეთოს ის, რაც სურს, შეასრულა მისმა ვაჟმა, რომელიც ჯერ   ავსტრალიაში წავიდა საცხოვრებლად, იქ დაქორწინდა და გამდიდრდა, მაგრამ მოგვიანებით მიატოვა ახალი ოჯახი, სახლი და გაემგზავრა ამერიკაში ისე,  რომ არავისთვის უთქვამს. იქ  უკრავდა ჰარმონიკაზე სან ფრანცისკოს ქუჩებში და თხოულობდა მოწყალებას. მშობლებმა ვერასოდეს გაიგეს შვილის საქციელის შესახებ: ცილია და მისი ქმარი დაიწვნენ საკუთარ სახლში, იცოდნენ მხოლოდ ის,  რომ მათი შვილი  გაუჩინარდა.
1993 —"Tikun Omanuti" ("კორექცია ხელოვნების საშუალებით")
რომანები
რუთ ალმოგმა აგრეთვე გამოაქვეყნა  საბაშვო წიგნების კრებულები და უცხოელი ავტორების ნაწარმოებების რამდენიმე თარგმანი.
თარგმანები
რუთ ალმოგის ნაწარმოებები ითარგმნა   ინგლისურ, ჩინურ, გერმანულ, ჰოლანდიურ, იტალიურ, სერბულ, არაბულ, რუსულ ენებზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1936 კატეგორია:ებრაელი ქალი მწერლები
აღორძინება (გაზეთი, გორი)
„აღორძინება“ — ქართული ერთჯერადი საზოგადოებრივ-პოლიტიკური გაზეთი. საქართველოს ეროვნული თანხმობასა და აღორძინების კავშირის გორის რეგიონალური ორგანიზაციის ორგანო. გამოდიოდა გორში 1992 წელს. გამოვიდა 2 ნომერი — 3 სექტემბერსა და 9 ოქტომბერს. შედგებოდა 4 გვერდისაგან.
სქოლიო
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები კატეგორია:გორის გაზეთები
მარიის სასახლე (სანქტ-პეტერბურგი)
მინი|220პქ|მარიის სასახლე მინი|220პქ|ადგილობრივი ქვიშის მოწითალო-მოყავისფრო აგურით ნაგები მარიის სასახლის ფასადი, ვასილი სადოვნიკოვის ნახატი მინი|220პქ|[[ილია რეპინის „სახელმწიფო საბჭოს სესია სასახლის დიდ დარბაზში“]] მარიის სასახლე, აგრეთვე ცნობილი როგორც მარიინსკის სასახლე (Мариинский дворец) — ბოლო ნეოკლასიკურ სტილში ნაგები იმპერიული სასახლე სანქტ-პეტერბურგში, რუსეთი. სასახლე აშენდა 1839-1844 წლებში სამეფო კარის არქიტექტორი ანდრეი სტაკენშნეიდერის პროექტით.
სასახლე დგას წმინდა ისაკის საკათედრო ტაძრის პირდაპირ 99 მეტრი სიგანის ლურჯი ხიდის გადაღმა. მე-18 საუკუნეში ეს ადგილი ეკუთვნოდა ზახარ ჩერნიაშოვს, სადაც მისი სახლი იდგა (1762-1768), რომელსაც დროდადრო უთმობდნენ კონდეს პრინცსა და სხვა უცხოელ ძვირფას სტუმრებს რუსეთის დედაქალაქში ვიზიტისას. 1825-1839 წლებში ჩერნიაშოვის სახლში სამხედრო სკოლა იმყოფებოდა, სადაც მიხაილ ლერმონტოვი სწავლობდა ორი წელი.
დროებითმა მთავრობამ სასახლე საკუთარ მფლობელობაში აიღო 1917 წლის მარტში და გადასცა რუსეთის რესპუბლიკის საბჭოს. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ სასახლეში სხვადასხვა საბჭოთა სამინისტროები და აკადემიები სახლობდნენ. დიდი სამამულო ომის დროს მასში ჰოსპიტალი იყო განთავსებული და იგი ინტენსიური დაბომბვის ქვეშ მოჰყვა. ომის შემდეგ სასახლე ლენინგრადის საქალაქო საბჭოს მფლობელობაში გადავიდა, 1991 წელს კი სანქტ-პეტერბურგის აღმასრულებელ ასამბლეას გადაეცა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის სასახლეები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგი კატეგორია:სამეფო რეზიდენციები
კიფოზი
მინი|22 წლის მამაკაცი სტრუქტურული კიფოზის ნაირსახეობით, რომელსაც „შოიერმანის დაავადება“ ეწოდება.
კიფოზი (ბერძნ. kyphos – მოხრილი, მოღუნული) — ადამიანის ხერხემლის გამრუდება, უკან გადაღუნვა. ამ მდგომარეობას მრგვალი მუცელი ანუ კუზი ეწოდება. ამ დროს ადამიანი მოხრილია, თავი და მხრები წინ აქვს დაშვებული. კიფოზის დროს, ჩავარდნილი მკერდი შინაგანი ორგანოების მუშაობას აძნელებს, განსაკუთრებით სუნთქვას, ფერხდება გულის მუშაობა. შეიძლება განვითარდეს რაქიტის, ხერხემლის ტუბერკულოზის, ზოგჯერ ოჯახობრივი ან სხვა რაიმე დაავადების შედეგად და სხვ.
სქოლიო
კატეგორია:ორთოპედია
ანემია (ფილმი)
ანემია — რეჟისორ ტატო კოტეტიშვილის მიერ გადაღებული ქართული მხატვრული ფილმი. კინოსტუდია ქართული ფილმის ნაწარმოები. გამოვიდა 1987 წელს. ტატო კოტეტიშვილის ერთ-ერთი ყველაზე გახმაურებული ნამუშევარი, რომელიც გარკვეული დროის მანძილზე დეფიციტურ ფილმებს ეკუთვნოდა.
სიუჟეტი
ფილმის მთავარი გმირი ახალგაზრდა პედაგოგია, რომელიც ვერ ეგუება სიცრუეს, სიყალბის იმ გარემოს, რომელშიც ცხოვრობს და ცდილობს გაარღვიოს უზნეობის, შეზღუდულობის წრე. იგი ტოვებს ყველაფერს და მიდის მთის სოფელში, ინტერნატში მასწავლებლად. მაგრამ გადის დრო და ხვდება, რომ გარემოს კი არ აქვს მნიშვნელობა, არამედ ადამიანებს. სოფელში, თითქოს სუფთა სამყაროში, ბრძოლა კიდევ უფრო მწვავდება და ლამის ეწირება კიდეც მას.
ჩეში
ჩეში, საადრეო ჩეში — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში სამეგრელოდან.
ქართულად „თეთრისა“-ს ნიშნავს.
წარსულში ჩეში ფართოდ ყოფილა გავრცელებული სამეგრელოს როგორც მთიან, ისე ვაკე ადგილებში. მოსახლეობა მას ღვინის დასამზადებლად იყენებდა და საკმაოდ მაღალხარისხიანი ჩეშის ღვინო კარგად იყო ცნობილი როგორც სამეგრელოში, ისე მის ფარგლებს გარეთ.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალოზე მცირე ზომისაა, მცირედ ოვალური, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ხშირქეჩისებრადაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, იშვიათად ფართოკონუსური, საშუალო სიკუმსის, გვხვდება თხელი მტევნებიც. მარცვალი საშუალოზე დიდია, მომრგვალო, ღია მწვანე, მზის მხარეს მოქარვისფრო ელფერით. სქელკანიანია, ცვილისებრი ფიფქით საკმაოდ დაფარული. რბილობი წვნიანია, სასიამოვნო ტკბილი გემოთი.
ჩეში ყველაზე საადრეო ჯიშია. მისი ყურძენი ივლისის ბოლოს აგვისტოს დასაწყისში იკრიფება. სამეგრელოში რთველი ამ ყურძნით იწყება და დეკემბერში ოჯალეშით მთავრდება.
ჩეში საშუალო ან საშუალოზე ძლიერი ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე დაახლოებით 202 დღეა. მტევნის საშუალო წონა 98 გრამამდეა, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.0-7.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 20.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9.1 გ/ლ-ს.
ჩეში კარგ შედეგებს იძლევა კალციუმის კარბონატებით მდიდარ ნიადაგებზე შესაბამისი ააძირის შერჩევისას. მისგან მაღალხარისხიანი სუფრის თეთრი ღვინო მზადდება. ღვინო საკმაოდ ჰარმონიულია, სასიამოვნო, ალკოჰოლის ნორმალური შემცველობითა და საშუალო მჟავიანობით.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელოს ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ცეზარ ჩოჩელი
ცეზარ ჩოჩელი (დ. 10 იანვარი, 1968, დაბა ლენინგორი, ახლანდ. ახალგორი) — ქართველი ეკონომისტი, ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი.
1991 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ვაჭრობის ეკონომიკის სპეციალობით. 1991-1997 წლებში ლუდსახარში „ლომისის“ აქციონერი. 1997-2002 წლებში — შპს „ლომისის“ დირექტორად. 2002 წელს იყო დაბა ახალგორის საკრებულოს თავმჯდომარე. 2002-2003 წლებში — ახალგორის რაიონის გამგებელი.
1991 წელს მეწარმეთა ჯგუფმა ცეზარ ჩოჩელის ხელმძღვანელობით დააარსა ლუდსახარში „ლომისი“. 2003-2005 წლებში მეწარმეთა ჯგუფმა ცეზარ ჩოჩელის ხელმძღვანელობით დააარსა კომპანია „ნატახტარი“.
სხვადასხვა წლებში მეწარმეთა ჯგუფებმა ცეზარ ჩოჩელის ხელმძღვანელობით დაარსეს კომპანიებო „დანდი“, გიფს-კარდონის ქარხანა, კომპანია „ინტერპლასტი“, „მიქსორი“, „ბარამბო“, „ბერტა“ და სხვები.
2010 წელი მეწარმეთა ჯგუფმა ცეზარ ჩოჩელის ხელმძღვანელობით აუქციონის წესით შეისყიდა და განაახლა რკინა-ბეტონის შპალის ქარხანა, ხოლო 2011 წელს - დააარსა კომპანია „ზედაზენი“.
2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ახალგორის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ახალი საქართველოსთვის“. უფლებამოსილება დროზე ადრე შეუწყდა (19 თებერვალი, 2008) საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ორგანოებში (დუშეთის, თიანეთის, მცხეთისა და ყაზბეგის მუნიციპალიტეტებში — „მცხეთა-მთიანეთის მხარე“) სახელმწიფო რწმუნებულ-გუბერნატორად დანიშვნის გამო. თანამდებობიდან 2012 წლის 24 ნოემბერს გადადგა.
2013 წლის 24 იანვარს სამეწარმეო საქმიანობაში უკანონო მონაწილეობისა და უკანონო შემოსავლების ლეგალიზაციის ბრალდებით დააკავეს. 26 იანვარს გაათავისუფლეს 200 000 ლარის გირაოს სანაცვლოდ. 2015 წლის მარტში მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ მის წინააღმდეგ დაწყებული ორი სისხლის სამართლის საქმე დასრულდა, ყადაღა მოხსნილი აქვს ყველა კომპანიას, დარჩენილი იყო მხოლოდ „ბარამბო“.
2016 წელს მონაწილეობას იღებდა საპარლამენტო არჩევნებში, კენჭს იყრიდა №37 საარჩევნო ოლქის (მცხეთის მუნიციპალიტეტი) მაჟორიტარად. პირველ ტურში ხმების 39,75% (10062 ხმა) მიიღო და მეორე ადგილი დაიკავა. მეორე ტურშიც 49,92%-ით (13692 ხმა) მეორე ადგილზე გავიდა, დამარცხდა დიმიტრი ხუნდაძესთან.
2020 წლის აგვისტოში ცეზარ ჩოჩელმა კახა ოქრიაშვილთან ერთად დააარსა პარტია „პროგრესი და თავისუფლება“. მოგვიანებით ცნობილი გახდა, რომ პარტია ოპოზიციურ გაერთიანება „ძალა ერთობაშიას“ შეუერთდა და ცეზარ ჩოჩელი კენჭს ამ ბლოკის სახელით მცხეთა-მთიანეთის სამაჟორიტარო ოლქში იყრიდა. 23 სექტემბერს „ერთიანმა ნაციონალურმა მოძრაობამ“ და გაერთიანებულმა ოპოზიციამ „ძალა ერთობაშია“ ოფიციალურად წარადგინა მცხეთა-დუშეთი-თიანეთი-ყაზბეგის საარჩევნო ოლქის მაჟორიტარობის კანდიდატად საქართველოს საპარლამენტო არჩევნებში. მან ხმების 33,78% (17134) მიიღო და მეორე ადგილი დაიკავა. მეორე ტურში მონაწილეობაზე და პარლამენტში პარტიული სიით შესვლაზეც უარი განაცხადა (მთლიანად ოპოზიციასთან ერთად, გაყალბებული არჩევნების მოტივით). ოფიციალურად 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გაერთიანებული ოპოზიცია „ძალა ერთობაშია“.
ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქართველი ბიზნესმენები კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები კატეგორია:ახალგორში დაბადებულები ცეზარ კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები
სულხან პაპაშვილი
სულხან პაპაშვილი (დ. 14 თებერვალი, 1966, სოფ. ჭკადუაში, ახლანდ. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი ბიზნესმენი, იურისტი, ყოფილი სახელმწიფო დაცვის გენერალ-ლეიტენანტი.
2003 წლიდან სულხან პაპაშვილმა კარიერა კერძო სექტორში, ბიზნესში განაგრძო (სს „ბანკი რესპუბლიკა“, შპს „რედიქსი“ და სხვ.). 2022 წელს უკრაინულ და ქართულ მედიაში გაჩნდა ინფორმაცია პაპაშვილის რუსულ ბიზნესთან კავშირისა და უკრაინის ხელისუფლების მიერ მისი შესაძლო დასანქცირების შესახებ, რაც პაპაშვილის ადვოკატებმა უარყვეს. მისი ძმა ლაშა პაპაშვილი იყო სს „ბანკი რესპუბლიკის“ ყოფილი პრეზიდენტი და თანამფლობელი, შემდეგ — მრავალპროფილური კომპანია „რედიქსის“ ხელმძღვანელი და „საქართველოს ბიზნეს-ასოციაციის“ ვიცე-პრეზიდენტი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 14 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1966 კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურის უფროსები კატეგორია:ქართველი ბიზნესმენები
კონსტანტინე კრილოვი
სამხედრო სამსახურში იყო 1879 წლიდან. დაამთავრა ნიკოლოზის სახელობის გენერალური შტაბის აკადემია (1887). 1898 მიიღო პოლკოვნიკის წოდება. 1904-1906 წლებში მეთაურობდა ხერსონის 130-ე ქვეით პოლკს. კრილოვი იყო დასავლეთ საქართველოში რევოლუციური გამოსვლების და გურიის რესპუბლიკის სასტიკი ჩახშობის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი. 1906 წელს მიიღო გენერალ-მაიორის, 1912 წელს — გენერალ-ლეიტენანტის ჩინი. იყო კიევის სამხედრო სასწავლებლის უფროსი (1906-1914), 35-ე ქვეითი დივიზიის მეთაური (1914), 33-ე საარმიო კორპუსის სარდალი (1915-1917). რუსეთის სამოქალაქო ომის დროს ირიცხებოდა „სამხრეთ რუსეთის შეიარაღებულ ძალებში“. ბოლშევიკების გამარჯვების შემდეგ ემიგრაციაში იყო იუგოსლავიაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 26 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1930 კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერლები
ვალერი იობაშვილი
ვალერი იობაშვილი (დ. 3 დეკემბერი, 1988) — ქართველი ფეხბურთელი, თამაშობს მცველის პოზიციაზე. 2013-14 წლების სეზონის მეორე ნახევარში იცავდა მარტვილის „მერანის“ ღირსებას. ამჟამად თერჯოლის „საპოვნელას“ ფეხბურთელი.
თსუ-95
თსუ-95 — კარსტული მღვიმე საქართველოში, ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ითხვისის უკიდურეს ჩრდილოეთ ნაწილში. მდებარეობს მდინარე ყვირილის მარცხენა ფერდობზე, ზღვის დონიდან 500 მეტრზე. გამომუშავებულია ზედაცარცულ კირქვებში. მისასვლელი გზა მდინარე ყვირილას ხეობიდან არის როგორც საფეხმავლო ბილიკი, აგრეთვე საჰაერო საკიდი საბაგირო გზა. მღვიმე აღმოჩენილ და შესწავლილ იქნა თსუ-ის დაარსების 95 წელთან დაკავშირებით თსუ-ის ზუსტი და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა ფაკულტეტის გეოგრაფიის დეპარტამენტის ასისტენტ პროფესორ გიორგი დვალაშვილის და თსუ-ის ვახუშტი ბაგრატიონის გეოგრაფიის ინსტიტუტის მიერ.
მღვიმის წინა ნაწილი (შესასვლელის სიმაღლე 0,5 მ, სიგანე 3 მ) 8 მეტრი სიგრძის დაბალი დერეფნითაა წარმოდგენილი, რომელიც ძალზე ვიწრო და დაბალი ხვრელით უკავშირდება მღვიმის მეორე, უფრო ვრცელ დარბაზს (სიგანე 11 მ, სიმაღლე 11 მ). ჰაერის ტემეპერატურა მუდმივად +13.5 – +14°C-ია. მღვიმეში რამდენიმე სართული გამოიყოფა. მღვიმის აბსოლუტური სიმაღლე 495 მეტრი, ხოლო მდინარის შეფარდებითი სიმაღლე – 122 მეტრია. ქიმიური ნალექებიდან გვხვდება კალციტის ქერქგადაკრული უბნები; მექანიკურიდან ნგრევის და გამოფიტვის ადგილობრივი პრუდუქტები, სტალაქტიტები და სტალაგმიტები. მღვიმის წინა ნაწილი დინამიურია, ბოლო – სტატიური. დროებითი ღვარების შემოსვლას პერიოდული ხასიათი აქვს. მღვიმეში ბინადრობენ ღამურები და სხვადასხვა სახის მწერები.