cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აზერბაიჯანელთა ხოცვა-ჟლეტა სომხეთში (1917–1921)
მიუხედავად იმისა, რომ ერევანის გუბერნატორის მუსლიმური მოსახლეობის (ძირითადად თათრების) მნიშვნელოვანი ნაწილი იძულებით გადაადგილებული იყო შიდა კონფლიქტის დროს სომეხი არალეგალური და მილიციის მოქმედებების გამო, სომხეთის მთავრობა ატარებდა ეთნიკური ჰომოგენიზაციის პოლიტიკას დაზარალებულ რაიონებში. 1918 წლიდან სომეხმა პარტიზანებმა განდევნეს და დახოცეს ათასობით აზერბაიჯანელი მუსლიმი ზანგეზურში და გაანადგურეს მათი დასახლებები რეგიონის „ხელახალი სომხიზაციის“ მიზნით. ეს ქმედებები აზერბაიჯანმა დაასახელა ზანგეზურში სამხედრო კამპანიის დაწყების მიზეზად. საბოლოოდ აზერბაიჯანმა სომხეთიდან ათიათასობით მუსლიმი ლტოლვილი მიიღო და ჩამოასახლა. დაღუპულთა საერთო რაოდენობა მეცნიერთა კამათის საგანია. სომხეთის დამოუკიდებლობის მოპოვების მომენტისთვის ქვეყანაში თურქული მოსახლეობა 10 ათასზე მეტი იყო.
ფონი
1918 წელს ოსმალეთის სამხრეთ კავკასიაში შემოსევამდე სომხები და თათრები პირველი მსოფლიო ომის განმავლობაში „შედარებით მშვიდობიანად“ ცხოვრობდნენ. დაძაბულობა გაიზარდა მას შემდეგ, რაც 1918 წელს სომხეთი და აზერბაიჯანი დამოუკიდებელნი გახდნენ რუსეთისგან, რადგან ორივეს ჰქონდა კონფლიქტი იმის გამო, თუ სად იყო მათი საერთო საზღვრები.
Ივენთი
ექსპერტი მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტის საკითხებში თომას დე ვაალი წერდა, რომ სომხეთში აზერბაიჯანელები გახდნენ ოსმალეთის იმპერიის მიერ წლების წინ განხორციელებული სომხების გენოციდის „პირადი მსხვერპლი“. ასევე დასძინა, რომ მიუხედავად იმისა, რომ აზერბაიჯანელები სამი დელეგატით იყვნენ წარმოდგენილი სომხეთის ოთხმოცი მანდატიან პარლამენტში, ისინი საყოველთაოდ იყვნენ სამიზნე, როგორც „თურქი მეხუთე კოლონისტები“. პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ, სომხეთ-აზერბაიჯანის ომისა და რუსეთის სამოქალაქო ომის დროს მოხდა სომხების და აზერბაიჯანელების მიერ ჩადენილი ორმხრივი ხოცვა-ჟლეტა ერთმანეთის წინააღმდეგ. ერივანის გუბერნატორს, რომელიც სომხეთის რესპუბლიკის ნაწილი იყო, ჰყავდა „1919 წლამდე მნიშვნელოვანი მუსლიმი მოსახლეობა“.
ზანგეზურში
1918–1921 წლებში სომეხმა სარდლებმა ანდრანიკ ოზანიანი და გარეგინ ნჟდე მოახდინეს ზანგეზურის „ხელახალი სომხიზაცია“ 10 ათასი აზერბაიჯანელის ხოცვა-ჟლეტით. ადგილობრივი ოლქის უფროსის 12 სექტემბრის შეტყობინებაში ნათქვამია, რომ სოფლები რუტი, დარაბასი, აგადუ, ვაგუდუ დაინგრა და არიკლი, შუკიური, მელიქლი, პულკენდი, შაკი, ყიზილჯიგი, ყარაკილისას მუსლიმური ნაწილი, ირლიკი, ფახლილუ, დარაბასი, კიურთლიანი, ხოტანანი, სისიანი და ზაბაზდური აალდა, რის შედეგადაც დაიღუპა 500 კაცი, ქალი და ბავშვი. ბარკუშატ-გეღვაძორის ხეობებში და გორისის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 1920 წლის იანვარში ცხრა სოფელი და ორმოცი დასახლება განადგურდა აგულისში სომხების ხოცვა-ჟლეტის საპასუხოდ. მარკ ლევენის ცნობით, 1918 წლის მაისისთვის აღმოსავლეთ კავკასიაში 250 მუსლიმური სოფელი დაიწვა - ანდრანიკის მეთაურობით სომხური შენაერთების მიერ წამოწყებული მკვლელობების შედეგად.
შემდგომი
1920 წლის აპრილში ერევნის მთავარეპისკოპოსმა, სომხეთის ხორენ I-მა აღიარა, რომ „სომხეთის მთავრობის ქვეშ მყოფი რამდენიმე თათრული სოფელი დაზარალდა“ და ასევე გაამართლა ეს იმით, რომ „ისინი იყვნენ აგრესორები“.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანელები
Camponotus thraso thraso
Camponotus thraso thraso — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ბრუნეის საგარეო ურთიერთობები
ბრუნეი სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციაში დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან ერთი კვირის შემდეგ, 1984 წლის 7 იანვარს გაწევრიანდა და ასოციაციაში წევრობას მის საგარეო ურთიერთობებში უმაღლესი პრიორიტეტი აქვს. ბრუნეი გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში 1984 წლის 11 სექტემბერს გაწევრიანდა. იგი ასევე ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის, აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის ფორუმისა და ერთა თანამეგრობრობის წევრია. 2000 წლის ნოემბერში ბრუნეიმ აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის ეკონომიკის ლიდერთა შეხვედრას უმასპინძლა. 2005 წელს ბრუნეი აღმოსავლეთ აზიის სამიტს დაესწრო და მისი წევრია. 2013 წელს მე-8 და 2021 წელს მე-16 ყოველწლიური სამიტი ბანდარ-სერი-ბეგავანში გაიმართა.
ბრუნეის დიპლომატიური მისიები ჰყავს საზღვარგარეთ და ახლო კავშირები აქვს სინგაპურთან, რომელთანაც ურთიერთგაცვლითი სავალუტო რეჟიმი და მჭიდრო სამხედრო ურთიერთობებიც აქვს დამყარებული. სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციის სახელმწიფოებთან ურთიერთობის გარდა, რომელშიც უმთავრესი პარტნიორები ფილიპინები, ინდონეზია და მალაიზია აირან, ბრუნეის ფართო ურთიერთობები აქვს მუსლიმურ და არაბულ სამყაროსთან.
საერთაშორისო ორგანიზაციები
ბრუნეიმ ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობა 1984 წელს მოიპოვა და 1-ელი იანვრიდან ერთა თანამეგობრობის დამოუკიდებელი წევრი გახდა. ბრუნეი ლესოთოს, მალაიზიის, ესვატინისა და ტონგის მსგავსად, მონარქიაა და საკუთარი მონარქი, ბრუნეის სულთანი ჰყავს.
ბრუნეი 1984 წელს გაწევრიანდა სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციაში, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციასა და ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციაში. 1995 წელს ბრუნეი მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციის ერთ-ერთი დამფუძნებელი წევრი იყო. 2009 წელს ბრუნეიმ და ფილიპინებმა ურთიერთთანამშრომლობის მემორანდუმს მოაწერეს ხელი, რომელიც ქვეყნებს შორის ორმხრივი თანამშრომლობის, სოფლის მეურნეობისა და ფერმებთან დაკავშირებულ სფეროებში ურთიერთობების გაღრმავებასა და ინვესტიციების ხელშეწყობას ისახავს მიზნად.
სომხეთი
ბრუნეისა და სომხეთს შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 2002 წლის 15 აპრილს დამყარდა.
ავსტრალია
ავსტრალიასა და ბრუნეის შორის კეთილგანწყობილი და ზრდადი მრავალფეროვანი ურთიერთობებია. 1945 წლის ივნისში ავსტრალიელები იაპონელებისაგან ბრუნეის გათავისუფლებაში მონაწილეობდნენ. ამ მოვლენის აღსანიშნავი მემორიალი მუარის სანაპიროზე მდებარეობს. ორივე სახემწიფო მონაწილეობს ტრანს წყნარი ოკეანის პარტნიორობის მოლაპარაკებებში, რომელიც 2010 წელს დაიწყო და მონაწილე მხარეები აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური ინტეგრაციისთვის აუცილებელი ელემენტების განვითარებას ისახავენ მიზნად.
ბრუნეის უმაღლესი კომისარი კანბერაშია, ხოლო ავსტრალიას უმაღლესი კომისარი ბანდარ-სერი-ბეგავანში ჰყავს. ორივე სახელმწიფო ერთა თანამეგობრობის სრული წევრია. ბრუნეისა და ავსტრალიას შორის ურთიერთობები 1984 წელს დამყარდა. ავსტრალია პირველი სახელმწიფო იყო, რომელმაც ბრუნეისთან დიპლომატიური ურთიერთობები დაამყარა.
აზერბაიჯანი
აზერბაიჯანსა და ბრუნეის შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1995 წლის 24 ნოემბერს დამყარდა.
ბანგლადეში
ორმხრივი ურთიერთობები ამ ორ მეტწილად მუსლიმურ სახელმწიფოს შორის შესანიშნავია. ორივე სახელმწიფო ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის, ერთა თანამეგობრობისა და მიუმხრობლობის მოძრაობის წევრია და რეგიონულ და საერთაშორისო საკითხებთან დაკავშირებით საერთო ხედვებს იზიარებენ. ბანგლადეშს უმაღლესი კომისარი ბრუნეიში 1985 წლიდან ჰყავდა, თუმცა კომისრის ოფისი 1988-1997 წლებში ფინანსური შეზღუდვების გამო დაიხურა. ბრუნეის უმაღლესი კომისრის ოფისი დაკაშია განთავსებული. ბრუნეი აქტიურად უჭერს მხარდ ბანგლადეშის კანდიდატურას სხვადასხვა რეგიონულ და საერთაშორისო ორგანიზაციაში.
კამბოჯა
ბრუნეისა და კამბოჯას შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1992 წლის 9 ივნისს დამყარდა. ბრუნეის საელჩო პნომ-პენში, ხოლო კამბოჯის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანში მდეარეობს. სახელმწიფოები ვაჭრობის, განათლებისა და თავდაცვის სფეროებში ურთიერთთანამშრომლობენ.
იაპონია
ბრუნეისა და იაპონიას შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1984 წლის 2 აპრილს დამყარდა. ბრუნეის საელჩო ტოკიოში, ხოლო იაპონიის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანში მდებარეობს.
ჩინეთი
ბრუნეის საელჩო პეკინში მდებარეობს, ხოლო ჩინეთის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანშია განთავსებული. ორ სახელმიწფოს შორის სხვადასხვა სახის ურთიერთობები 2000 წლის წინ დაიწყო, დასავლეთ ხანის პერიოდში.
ინდოეთი
ბრუნეისა და ინდოეთს შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1984 წლის 10 მაისს დამყარდა. სულთანი ჰასან ბოლქიაჰი სახელმწიფო ვიზიტით ეწვია ინდოეთს 1992 წლის სექტემბერში. 1929 წელს ბრუნეიში ნავთობის აღმოჩენის შემდეგ სამეფოში უამრავი ინდოელი წავიდა ნავთობისა და მასთან დაკავშირებულ სექტორებში სამუშაოდ. ადგილობრივი მთავრობის ოფიციალური წყაროების მიერ მიხედვით 2013 წლისთვის ბრუნეიში 10 000 ინდოელი ცხოვრობდა.
საფრანგეთი
ბრუნეის საელჩო პარიზში, ხოლო საფრანგეთის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანში მდებარეობს. სახელმწიფოებს შორის ურთიერთობები 1984 წლის 8 მაისს დამყარდა.
გერმანია
ბრუნეის საელჩო ბერლინში მდებარეობს, ხოლო გერმანიის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანშია განლაგებული. სახელმწიფოებს შორის ურთიერთობები 1984 წლის 1-ელ მაისს დამყარდა.
ომანი
ბრუნეისა და ომანს შორის ურთიერთობები 1984 წლის 24 მარტს დამყარდა. წარსულში ორივე სახელმწიფო ევროპული ქვეყნების პროტექტორატები იყვნენ (ბრუნეი ბრიტანეთის, ხოლო ომანი პორტუალიის და შემდეგ ბრიტანეთის) და ამჟამად ორივე ისლამური აბსოლუტური მონარქიულიაა. ბრუნეის საელჩო მასკატში მდებარეობს, ხოლო ომანის საელჩო ბანდარ-სერი-ბეგავანში.
სქოლიო
კატეგორია:ბრუნეის საგარეო ურთიერთოები
985
თარიღი უცნობია
კატეგორია:985
ჯეიკ სისკო
ჯეიკ სისკო (Jake Sisko) — „ვარსკვლავური გზის“ პერსონაჟი. მონაწილეობს სერიალში ვარსკვლავური გზა: ღრმა კოსმოსი 9.
სქოლიო
კატეგორია:ვარსკვლავური გზა კატეგორია:ვარსკვლავური გზის პერსონაჟები კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები
კრამიტსამარხი
კრამიტსამარხი — კრამიტისაგან აგებული სამარხი, რომელიც გავრცელებული იყო ანტიკურ სამყაროში ძვ. წ. III საუკუნე — ახ. წ. III საუკუნეში. იშვიათად გვხვდება უფრო გვიანაც. დაკრძალვის ეს წესი ძველი საბერძნეთიდან მომდინარეობს. ძვ. წ. III საუკუნის კრამიტსამარხები გათხრილის იონიის კუნძულებზე. კრამიტსამარხში დაკრძალვის წესი ელინისტურ ხანამდე გავრცელდა მცირე აზიაში, ძვ. წ. I საუკუნის დასარულიდან კი — საქართველოშიც. I-III საუკუნეებში მცხეთასა და მის მიდამოებში კრამიტსამარხი სამარხთა ერთ-ერთი ყველაზე უფრო გავრცელებული ტიპი იყო. კრამიტსამარხის ასაგებად იხმარებოდა ანტიკური ხანის მცხეთური კრამიტი (ბრტყელი და ღარისებრი, ხანდახან კეხის კრამიტიც). სახურავი ბანური ან ორფერდა ჰქონდა. განკუთვნილი იყო თითო მიცვალებულისათვის. გვხვდება წყვილის დაკრძალვის შემთხვევას. ძვ. წ. I საუკუნეში მიცვალებულს აწვენდნენ გვერდზე, ხელფეხმოკეცილს, შემდეგ კი — ზურგზე გაშოტილს, თავით დასავლეთისკენ. კრამიტსამარხების ინვენტარი მრავალფეროვანია (თიხის ჭურჭელი, მინის სანელსაცხებლები, ბეჭდები, საყურეები, მინისა და ქვის მძივებით და სხვა). გვხვდება განსაკუთრებით მდიდრული (მინისა და ბრინჯაოს ჭურჭელი, ოქროსთვლებიანი დიადემები, ბეჭდები, საყურეებიდა სხვა) და აგრეთვე მცირეინვენტარიანი სამარხები.
ლიტერატურა
კატეგორია:არქეოლოგია
Tapinoma ambiguum
Tapinoma ambiguum — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tapinoma-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს. .
ხევისჭალა
ხევისჭალა — სოფელი ახმეტის მუნიციპალიტეტში (საკობიანოს თემი). მდებარეობს მდინარე კურტანაძეულის (ალაზნის სისტემა) ხეობაში. ზღვის დონიდან 720 მეტრი, ახმეტიდან 10 კილომეტრი.
Tapinoma ambiguum
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ხევისჭალა
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 24 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კოპაკაბანა
მინი|250პქ|კოპაკაბანის ხედი [[შაქრისთავა მთა|შაქრისთავა მთიდან]] მინი|250პქ|კოპაკაბანა მწუხრისას კოპაკაბანა (Copacabana) — ბრაზილიის ქალაქ რიო-დე-ჟანეიროს ერთ-ერთი კვარტალი (Bairro) სამხრეთ ზონაში. ცნობილია თავის 4 კმ სიგრძის პლაჟით, რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე სახელგანთქმულია მთელ მსოფლიოში.
ისტორია
რაიონს XVIII საუკუნის შუა ხანებამდე საკოპენაპას (Sacopenapã) ეძახდნენ. სახელი გადაერქვა ბოლივიის მფარველის, კოპაკაბანის ქალწულის კაპელის ასლის აშენების შემდეგ.
მახასიათებლები
კოპაკაბანა პრინცესა იზაბელის გამზირიდან იწყება და პოსტუ-სეისთან მთავრდება. გარდა სახელგანთქმული კოპაკაბანისა, ასევე არსებობს ორი პატარა პლაჟი, რომელთაგან ერთ-ერთის — არპოადორის შემდეგა იპანემის პლაჟი იწყება. 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების ოთხი ოლიმპიური ზონიდამ ერთ-ერთი სწორედ აქ განთავსდა.
რიო-დე-ჟანეიროს ტურიზმის სააგენტოს მონაცემებით, კოპაკაბანაში 63 სასტუმრო და 10 ჰოსტელია.
კოპაკაბანის პლაჟი
კოპაკაბანის პლაჟი გადაჭიმულია პოსტუ-დოისიდან პოსტუ-სეისამდე. მის ორივე ბოლოში აღმართულია ისტორიული ციხესიმაგრეები — კოპაკაბანის ციხე, რომელიც 1914 წელს აიგო სამხრეთ ბოლოში და კაშიასის ჰერცოგის ციხე, რომელიც 1779 წელს აიგო ჩრდილოეთით. კურიოზული ფაქტია, მაგრამ არ არსებობს სამაშველო კოშკი.
კოპაკაბანის პლაჟი ყოველი წელს, ახალი წლის საღამოს მილიონობით ადამიანს მასპინძლობს, რა დროსაც გრანდიოზულ ფოიერვერკს უშვებენ. მრავალ წელს კი აქ იმართება ფიფას პლაჟის ფეხბურთის მსოფლიო თასის ოფიციალური მატჩები.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბრაზილიაში კატეგორია:რიო-დე-ჟანეირო კატეგორია:პლაჟები
კრატერი (მრავალმნიშვნელოვანი)
არსებითი სახელი კრატერი შეიძლება აღნიშნავდეს:
671
თარიღი უცნობია
''
კრასუსის ლაშქრობა იბერიაში
კრასუსის ლაშქრობა იბერიაში — რომაელთა ლაშქრობა იბერიაში ძვ. წ. 36 წელს პუბლიუს კანიდიუს კრასუსის მეთაურობით. კრასუსმა დაამარცხა იბერიის მეფე ფარნავაზ II, შემდეგ მოკავშირედ გაიხადა და ალბანეთში შეიჭრა. მოკავშირეებმა დაამარცხეს ალბანეთის მეფე ზობერი. კრასუსის ლაშქრობა იბერიასა და ალბანეთში წინ უსწრებდა რომაელთა ომს პართიის წინააღმდეგ და მიზნად ისახავდა ზურგის წინასწარ გამაგრებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:იბერიის სამეფო
ფრანსუა რაბლე
ფრანსუა რაბლე (François Rabelais; დ. დაახლ. 1494 — გ. 9 აპრილი, 1553,  პარიზი) — რენესანსის ეპოქის ფრანგი მწერალი-ჰუმანისტი, ექიმი. ავტორი რომანი-დილოგიისა „გარგანტუა და პანტაგრუელი“.
ბიოგრაფია
რაბლეს დაბადების ადგილი და თარიღი ზუსტად დადგენილი არ არის, თუმცა სავარაუდოდ იგი 1494 წელს შინონთან, ინდრ-ე-ლუარი, უნდა დაბადებულიყო, საშუალო ბურჟუას ოჯახში. მამამისი ადვოკატი და მიწის მესაკუთრე იყო. ლა დივინიე, მამული სუილიში, ამჟამად მწერლის დაბადების ადგილის წოდებას ისაკუთრებს და აქ რაბლეს მუზეუმი მდებარეობს.
საეკლესიო განათლების მიღების შემდეგ, 1520 წელს ფრანსუა ბერად აღიკვეცა. რამდენიმე ერუდირებულ პიროვნებასთან ერთად იგი ქმნის პატარა ჯგუფს, რომელიც ბერძნულ, ლათინურ, იტალიურ ლიტერატურას და ანტიკურ ფილოსოფიას სწავლობდა. სორბონის თეოლოგიის ფაკულტეტმა ბერძნულის სწავლა აკრძალა და რაბლეს ჯგუფი დაიშალა. ამის გამო, 1530 წელს რაბლე თავს ანებებს ბერობას და იწყებს ჯერ სამართლის (პუატიეს უნივერსიტეტი), შემდეგ კი მედიცინის (მონპელიეს უნივერსიტეტი) შესწავლას.
1532 წელს რაბლე ლიონში გადადის, იმჟამად საფრანგეთის ერთ-ერთ ინტელექტუალურ ცენტრში, სადაც ექიმად მუშაობს. იგი ერთ-ერთი პირველთაგანი იყო, რომელმაც ადამიანის სხეულის გაკვეთაზე ჩაატარა ცდები. ამავე დროს ის ლათინურ ნაშრომებს არედაქტირებს მბეჭდავი სებასტიან გრიპიუსისთვის. თავისუფალ დროს ის პამფლეტებს აქვეყნებდა, სადაც საზოგადოებაში დამკვიდრებულ დოგმებს აკრიტიკებდა და პიროვნების თავისუფლებაზე საკუთარ შეხედულებებს წერდა.
ფსევდონიმით ალკოფრიბას ნაზიერი (ფრანსუა რაბლეს ანაგრამა) 1532 წელს რაბლე აქვეყნებს საკუთარ პირველ ნაწარმოებს პანტაგრუელი, რაც მისი „გარგანტუას“ სერიის დასაწყისი გახდა. მიუხედავად ნაწარმოების დიდი პოპულარობისა, ის სორბონის უნივერსიტეტმა და კათოლიკურმა ეკლესიამ მაშინვე აკრძალეს. ამის შემდეგ რაბლე ბიძამისს — კარდინალ ჟან დიუ ბელეის მიჰყვება ტურინში, სადაც მდივნად და ექიმად მუშაობს ბელეის ძმა, გიიომთან, ერთად მცირე ხნით. ამ პერიოდში მას მალულად უწევს ცხოვრება ერეტიკოსად შერაცხვისგან თავის ასარიდებლად. სორბონის მიერ მისი რომანის დაგმობის შემდეგ მას მხოლოდ დიუ ბელეის პროტექცია იცავს.
1534 წელს გამოვიდა გარგანტუა, რომელიც პირველი ნაწარმოების მსგავსად აკრძალულ იქნა. რაბლე იძულებული გახდა საფრანგეთიდან წასულიყო და 11 წლის მანძილზე თავი შეეკავა ყოველგვარი პუბლიკაციისგან. ამ წლების განმავლობაში იგი იტალიაში მოგზაურობდა, ცდებს ატარებდა და მედიცინას ასწავლიდა. 1552 წელს საკუთარი სახელით გამოცემულ მეოთხე წიგნსაც იგივე ბედი ეწია და ავტორი ციხეში ჩასვეს. მისი უკანასკნელი ნაწარმოები მეხუთე წიგნი რაბლეს გარდაცვალების შემდეგ, 1564 წელს გამოვიდა.
რაბლეს გარდაცვალებასა და მის ბოლო სიტყვებზე რამდენიმე განსხვავებული აღწერა არსებობს. ზოგიერთი ცნობით, მას დაუწერია განთქმული ერთწინადადებიანი ანდერძი: „მე არაფერი გამაჩნია, დიდძალი ფული მმართებს, დანარჩენი კი ღარიბთათვის დამიტოვებია“. მისი ბოლო სიტყვები კი ყოფილა: „მე მივდივარ დიდი ვარაუდის საძიებლად“ (ფრანგ. je vais quérir un grand peut-être).
ჰუმანიზმი რაბლეს შემოქმედებაში
thumb|right|ფრანსუა რაბლე (ანონიმი მხატვარი, [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის დასაწყისი)]] რაბლე ფრანგულ ლიტერატურაში ახალ ეპოქას უდებს სათავეს. მის გიგანტურ პერსონაჟებში წარმოდგენილია ის უზარმაზარი შესაძლებლობები, რაც ზოგადად ადამიანში იმალება. მისი მსოფლმხედველობის ამოსავალი წერტილი სწორედ ადამიანისადმი რწმენაა.
აღზრდა
რაბლეს ნაწარმოებების ერთ-ერთი მთავარი თემა აღზრდის საკითხია. იგი აკრიტიკებს შუა საუკუნეების თეორიული, აბსტრაქტული სწავლების ფორმებს და მისი პერსონაჟების, გარგანტუასა და პანტაგრუელის მაგალითზე გვთავაზობს ახალ სისტემას, რომელშიც მთავარი ადგილი უჭირავს ბუნებაზე დაკვირვებასა და კრიტიკულ გონებას. მასწავლებელი არ აძლევს მოსწავლეს სრულიად მზა ფორმულებს, მან თავად უნდა მიაგნოს ჭეშმარიტებას დაკვრვებისა და აზროვნების წყალობით, ე.ი. სწავლება გამოცდილებაზე უნდა იყოს დამყარებული. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება მორალურ აღზრდას, რადგან „მეცნიერება სინდისის გარეშე სულის ნგრევაა.“
რაბლესეული აღზრდის საფუძველი არის ადამიანისადმი რწმენა. რწმენა იმისა, რომ ადამიანი არის კეთილი და მისი ბუნება კი არ უნდა შევზღუდოთ, არამედ ხელი უნდა შევუწყოთ და თანაზომიერად განვავითაროთ სული, გონება და სხეული. არ შეიძლება თეორიისა და პრაქტიკის, გონებისა და გრძნობის, ჭკუისა და ემოციის ერთმანეთისგან გათიშვა. ადამიანი ყოველივე ამის ჰარმონიული ნაზავია.
ფეოდალური სისტემის კრიტიკა
რაბლე აკრიტიკებს ფეოდალურ სისტემასაც. საფრანგეთის კათოლიკური ეკლესიისა და პაპის ამბიციური პოლიტიკა მეფის ხელისუფლებას ავიწროვებს. ქვეყანას უნდა ჰყავდეს გონიერი, განათლებული და ჰუმანური მეფე. საჭიროა ხალხსა და მეფეს შორის თანხმობა არსებობდეს, ამის გაკეთება კი ღვთაებრივი წარმომავლობის მეფეს არ შეუძლია.
ეკლესიის კრიტიკა
რაბლე დაუპირისპირდა ეკლესიასაც, რომელიც ასკეტურ ცხოვრებას ქადაგებდა. მან მოუწოდა ხალხს თავი დაენებებინათ იმ წესებისთვის, რომლებიც რელიგიამ ბიბლიაში არსებულ ათ მცნებას დაუმატა. ყოველივე ამან გამოიწვია მისი რელიგიური შეხედულებების შესახებ აზრთა სხვადასხვაობა. ზოგი მას ათეისტად მიიჩნევს, ზოგი რეფორმატორად, ევანგელისტად ან დეისტად. ფაქტი ისაა, რომ რაბლეს პერსონაჟები ხშირად მიმართავენ ღმერთს, ლოცულობენ, მაგრამ ღმერთი იშვიათად ერევა მათ საქმეში და გმირებს უტოვებს იმის შესაძლებლობას, რომ თავად მოიპოვონ ბედნიერება. რაბლეს აზრით ადამიანმა თავისი ბედი თვითონ უნდა შექმნას. ადამიანში ღვთაებრივი სიკეთეა და თუ მას თავისუფლებას მივცემთ, მაშინ ეს სიკეთე თავს იჩენს. ამიტომ ილაშქრებს ასკეტიზმის წინააღმდეგ და მომხრეა იმისა, რომ ადამიანმა იცხოვროს ბუნებასთან თანხმობაში, გამოიყენოს თავისი შესაძლებლობები და იბრძოლოს ბედნიერებისთვის.
სტილი
thumb|გარგანტუა. ლითოგრაფია. ონორე დომიე. რაბლეს ნაწარმოებები სალაპარაკო და გასაგები ენითაა დაწერილი. იგი თავისუფლად ხმარობს უცხო ენებს და თავადაც იგონებს ახალ ენებს. თავის ნაწარმოებებში ყოველთვის თავს არიდებს დიდაქტიზმს და მიზანს ხუმრობით აღწევს. მისი იუმორი სამყაროს ხალისიანი ხედვიდან გამომდინარეობს. ის ადამიანი, ვინც სიცილი არ იცის საშიშია, რადგან არ შეუძლია საკუთარ თავს ირონიით შეხედოს, ეჭვი შეიტანოს საკუთარ საქციელში. არ იცინო ნიშნავს დაემსგავსო ცხოველს. სახუმარო ტონს სატირაც ენაცვლება, განსაკუთრებით მღვდლებისა და თეოლოგების მიმართ. ყოველივე ეს წარმოშობს კომიკურს და მიმართულია ყოველივე იმის საპირისპიროდ, რაც აფერხებს ადამიანის შესაძლებლობების გაფურჩქვნას. ამგვარად, რაბლეს ნაწარმოებებში საქმე გვაქვს ჰუმანისტურ სიცილთან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი მედიკოსები კატეგორია:ფრანგი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1494 კატეგორია:გარდაცვლილი 1553 კატეგორია:ფრანსუა რაბლე კატეგორია:მონპელიეს უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:XVI საუკუნის ფრანგი ექიმები კატეგორია:XVI საუკუნის ფრანგი მწერლები კატეგორია:XVI საუკუნის მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XVI საუკუნის ფრანგი რომანისტები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი რომანისტები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი პოეტები
Camponotus thraso negus
Camponotus thraso negus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
პესტუმი
პესტუმი პოსიდონია (Paestum) — ძვ. წ. VI საუკუნის ქალაქი იტალიის ისტორიული პროვინციის ლუკანიის დასავლეთ სანაპიროზე. IX საუკუნეში დაიპყრეს და დაანგრიეს სარაცინებმა. 1998 წელს იუნესკომ შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში
კრამიტი
კრამიტი — გამომწვარი თიხისა (თიხის კრამიტი), ცემენტქვიშის ხსნარის (ცემენტის კრამიტი) ან (იშვიათად) კირქვიშის ხსნარისაგან (სილიკატური კრამიტი) დამზადებული ცალობითი საბურულე მასალა. ფორმისა და დაწნეხის მეთოდის მიხედვით კრამიტი არის კილოებიანი (დაშტამპული და ლენტური) და ბრტყელი (ლენტური). კრამიტს ქვემოდან უკეთებენ ბეტერიან კოტას სახურავის ლარტყებზე მის მისადებად და მისამაგრებლად. კრამიტი ხანგამძლე და ცეცხლმედეგია. ამასთან, მცირეა მისი საექსპლუატაციო ხარჯები, მაგრამ დიდია წონის, სიმყიფისა და სახურავის დიდი ქანობის აუცილებლობის გამო აძვირებს სამშენებლო კონსტრუქციას.
ვარაუდობენ, რომ კრამიტის წარმოება უძველესი დროიდან უნდა დაწყებულიყო. ძვ. წ. VI საუკუნეში საბერძნეთში უკვე სავსებით ჩამოყალიბებული ფორმა ჰქონია. ერთად იხმარებოდა 2 სახის კრამიტი — ბრტყელი და ღარისებრი. ბრტყელი გვერდებაწეული კრამიტები სახურავზე იწყობოდა გვერდიგვერდ: ყოველი ზედა რიგიც კრამიტის ქვედა ბოლო გადადიოდა ქვედა რიგის კრამიტზე. ღარისებრ კრამიტებს აფარებდნენ ბრტყელი გვერდით წიბოებს. სახურავის კეხს ზოგჯერ სპეციალური კეხის კრამიტით ხურავდნენ. სახურავის ქვედა რიგის ღარისებრი კრამიტების ქვედა ბოლოებს ხშირად ჰქონდა დეკორატიული რელიეფი, რომელსაც ანტეფიქსს უქოდებდნენ. კრამიტი სახებრძნეთიდან სხვა ქვეყნებშიც გავრცელდა, განსაკუთრებით ელინისტურ ხანაში. ძველ რომში შემოიღეს უფრო ეკონომიური S-ებრი განივკვეთის კრამიტები. ხმარობდნენ ღარისებრ კრამიტსაც, რომელსაც სახურავზე წაღმა-უკუღმა აწყობდნენ. როგორც S-ებრი, ისე ღარისებრი კრამიტი. დასავლეთ ევროპაში ბოლო დრომდე შემორჩა, პირველი ესპანური, ხოლო მეორე თურქული კრამიტის სახელწოდებით. ორივე ტიპი ამერიკაშიც გავრცელდა.
საქართველოში კრამიტი გავრცელდა ძვ. წ. IV საუკუნის ბოლოს შავიზღვისპირეთის ბერძნების ახალშენებიდან. კრამიტის ქართული სახელწოდებაც ძვ. ბერძნულიდან მომდინარეობს (karamidos), ანტიკური ხანის ქართული (ე. წ. მცხეთური) კრამიტი ბერძნული პროტოტიპებისაგან განსხვავდება კონსტრუქციის ცალკეული დეტალებით, ნაწილობრივ დამზადების ტექნიკითაც. ანტიკური ხანის საქართველოში კრამიტი წითლად იყო შეღებილი. უძველესი კრამიტი საქართველოში აღმოჩნდა ვანში, სამადლოში, მცხეთაში. გვიანდელი ანტიკურ ხანაში კრამიტის წარმოება ფართოდ გავრცელდა მთელ საქართველოში. შუა საუკუნეებში კრამიტის ტიპი არ შეცვლილა, ოღონდ გავრცელდა კრამიტის ფერადი (მწვანე, ცისფერი და სხვა) ჭიქურით დაფარვის წესი. მოუჭიქავ კრამიტებზე ხანდახან წარწერებია, ზოგჯერ კი სხვადასხვა სახეა ამოტვიფრული. ხშირია რელიეფურგამოსახულებიანი და წარწერებიანი დეკორატიული ანტეფიქსები. შედარებით იშვიათად იხმარებოდა ღარისებრი კრამიტებიც, რომლებსაც სახურავზე წაღმა-უკუღმა აწყობდნენ. ამ ტიპის კრამიტი აღმოსავლეთ საქართველოში დღესაც კახური კრამიტის სახელწოდებითაა ცნობილი. მის პარალელურად ბოლო დრომდე იხმარებოდა აგრეთვე თევზის ქერცლის ფორმის ბრტყელი კრამიტი, რომელიც ქართული კრამიტის სახელითაა ცნობილი. XX საუკუნის დასაწყისიდან საქართველოში დაიწყო ევროპული ე. წ. მარსელური კრამიტის ქარხნული წარმოება.
ლიტერატურა
კატეგორია:სახურავი
Дахоўка Tegl Dachziegel Tile Azulejo Tuile אריח 瓦 Tegel Tuule Dachówka Azulejo Цреп Kakel Ngói
ლიჩი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტერმინი ლიჩი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ნანნინგი
ნანნინგი (გამარტ. ჩინ. 南宁; ტრადიც. ჩინ. 南寧, ფინინი: Nánníng; ჯუან. Namzningz) — დედაქალაქი და მოსახლეობის მხრივ უდიდესი ქალაქი გუანსი-ჯუანის ავტონომიურ რეგიონში, ჩინეთი. ის ცნობილია, როგორც „მწვანე ქალაქი“ სუბტროპიკული სარტყლებისათვის დამახასიათებელი ფოთლოვანი მცენარეების გამო. ის მდებარეობს გუანსის სამხრეთ ნაწილში და გარს გორაკები აკრავს. ქალაქისათვის, მუსონებიის გამო, ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატია დამახასიათებელი. 2018 წლის აღწერის მიხედვით, ნანნინგში 7 241 100 ადამიანი ცხოვრობს, რომელთაგან 4 417 600 ადამიანი ურბანულ არეალში, 3 839 800 კი სუბურბანულ რაიონში ცხოვრობს.
1949 წლის დასაწყისში ნანნინგში ეკონომიკური ზრდა დაიწყო. წარსულში არსებულ როლებთან ერთად (კომერციული და ადმინისტრაციული ცენტრი) ქალაქმა ინდუსტრიული მნიშვნელობაც შეიძინა. დღესდღეობით, ნანნინგი ითვლება გუანსის ეკონომიკურ, ფინანსურ და კულტურულ ცენტრად. ქალაქი ასევე არის მთავარი ცენტრი ჯუანების (ეთნიკური უმცირესობა გუანსი-ჯუანში) გადამზადებისათვის. ნანნინგის სახალხო პარკი ქალაქის ცენტრში არსებული რეკრეაციული ზონაა.
ნანნინგი წარმოადგენს რეგიონის მნიშვნელოვანი უნივერსიტეტების ადგილსამყოფელს, რომელთა შორისაა: გუანსის უნივერსიტეტი, გუანსის სამედიცინი უნივერსიტეტი და გუანსის ხელოვნების უნივერსიტეტი.
ქალაქის პეიზაჟი
ნანნინგში მდებარეობს ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის სიდიდით 21-ე ნაგებობა, დივანგის საერთაშორიუსლო კომერციული ცენტრი, რომლის სიმაღლე 276 მეტრია. ეს ნაგებობა გუანსი-ჯუანის ავტონომიური რეგიონისა და მთლიანად სამხრეთ ჩინეთის (გარდა ჩუნცინისა) უმაღლესი შენობაა. ნანნინგის სიდიდით მეორე შენობაა მსოფლიოს ვაჭრობის კომერციული ქალაქი, რომლის სიმაღლესაც 218 მეტრი შეადგენს. დღესდღეობით ქალაქში 100 მეტრზე მაღალი შვიდი შენობაა.
ეკონომიკა
ნანნინგის მთლიანმა შიდა პროდუქტმა 2015 წელს 241 მილიარდი ჩინური იუანი შეადგინა. ქალაქის მთლიანი შიდა პროდუქტი ერთ სულ მოსახლეზე 7 844 აშშ დოლარს შეადგენს.
2007 წელს ექსპორტმა რეგიონში 10 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა. ასევე უცხოური ინვესტიციებმა, საერთო ჯამში,34.3 მილიარდი ჩინური იუანი შეადგინა. ნანნინგის დაქვემდებარებაშია ექვსი განვითარების ზონა და სამრეწველო პარკი, რომელთაგან სამი საოქლო ქალაქის მთლიანი შიდა პროდუქტის 8 პროცენტს შეადგენს.
ქალაქის მინერალურ რესურსებს შორისაა: ოქრო, ვერცხლი, მანგანუმი, ალუმინი, კვარცი, რკინა, ინდიუმი, ნახშირი, მარმარილო და გრანიტი. ნანნინგში ჩინეთში არსებული მინერალური რესურსების ერთი მესამედი გვხვდება.
რკინიგზა
ნანნინგს ორი ძირითადი სარკინიგზო სადგური: ნანნინგის რკინიგზის სადგური და ნანნინგის აღმოსავლეთის რკინიგზის სადგური გააჩნია. ეს უკანასკნელი უახლესია და ქალაქის ჩქაროსნული მატარებლების მთავარ სადგურს წარმოადგენს. მესა სადგური, ნანნინგის ჩრდილოეთი სარკინგზო სადგური გეგმის მიხედვით 2023 წელს უნდა გაიხსნას და ის კუეიანგსა და ნანნინგს შორის მიმავალ ჩრქაროსნულ მატარებლებს მოემსახურება.
ნანნინგის რკინიგზის სადგური სხვადასხვა სარკინიგზო ქსელებს: ნანნინგისა და კუეიანგის, ნანნინგისა და გუანჯოუს, ხუნანისა და კუანგსის სარკინიგზო ქსელებს აკავშირებს. ასევე დაგეგმილია რომ აშენდეს ნანნინგისა ფინგსიანგს შორის დამაკავშირებელი ჩქაროსნული რკინიგზა, რომელიც ვიეტნამის საზღვრამდე გაგრძელდება. ამ ყოველივეს მიზანია მარგალიტის მდინარის დელტისა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ჩინეთის უკეთ ინტეგრირება სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციასთან.
დემოგრაფია
2010 წლის მონაცემებით, ნანნინგის მოსახლეობამ 6 611 600 კაცი შეადგინა, რომელთაგან 2 875 220 ურბანულ ნაწილშია დასახლებული. ნანნინგი არის ქალაქი, რომლის კომპაქტურ თემებში ჯუანებია დასახლებული.
დაძმობილებული ქალაქები
ნანნინგი დაძმობულებულია შემდეგ ქალაქებთან:
სქოლიო
კატეგორია:ჩინეთის ქალაქები კატეგორია:ჩინეთის პროვინციული დედაქალაქები
ბასილისკოსი (ბიზანტია)
ბასილისკოსი (ლათ.: Flavius Basiliscus, უცნ.- ზამთარი 476 / 477) — აღმოსავლეთ რომის იმპერატორი 475-476 წლებში. ლეონ I-ის ცოლისძმა. ტახტზე ავიდა იმპერატორ ზენონის ტახტიდან ჩამოგდების შემდეგ. ტახტზე ასვლაში სავარაუდოდ ეხმარებოდა საკუთარი და, იმპერატორ ლეონ I-ის ქვრივი, ვერინა.
ბასილისკოსი მმართველობამ დასაწყისშივე გამოიწვია ხალხის უკმაყოფილება. რამდენადაც ზენონმა, გაქცევისას, მოახერხა იმპერიის ხაზინის წაღება. ბასილისკოსი იძულებული გახდა გაეზარდა გადასახადები. ამას დაერთო უკმაყოფილება საკუთრი დის ვერინას მხრიდან. როგორც ამბობენ, იმის შიშით, რომ ტახტში არ შეცილებოდა, სიკვდილით დასაჯა მისი საყვარელი.
ხალხის უკმაყოფილება გაამძაფრა, აგრეთვე, იმან, რომ ბასილისკოსმა გამოსცა ედიქტი რითაც გაუქმებულად გამოაცხადა 451 წლის ქალკედონის მე-4 საეკლესიო კრების გადაწყვეტილებები და უფლებებში აღადგინა მონოფიზიტი მღვდელთმთავრები. ყოველივე ამის შედეგად, მმართველობის 20 თვის შემდეგ, ინტრიგებისა და შეთქმულების, ხარჯზე, ჩამოგდებული იქნა ტახტიდან ზენონის მიერ. ოჯახთან ერთად გადაასახლეს და გამოკეტეს კაპადოკიის ერთ-ერთ ციხესიმაგრეში, სადაც დაიხოცნენ შიმშილისაგან. მისი მმართველობის დროს, 476 წელს, კონსტანტინოპოლის საჯარო ბიბლიოთეკაში (დაარსებული იყო იმპერატორ იულიანე განდგომილის მიერ) გაჩენილმა ხანძარმა იმსხვერპლა 120000-მდე ხელნაწერი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიის იმპერატორები კატეგორია:V საუკუნის ბიზანტიის იმპერატორები
იანტბელიძე
საკუთარი სახელი იანტბელიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს შემდეგი პიროვნებებიდან:
ეტიგოს ვაკე
ეტიგოს ვაკე, ნიიგატის ვაკე (越後平野) — ალუვიური ვაკე იაპონიაში, ნიიგატის პრეფექტურაში. მდებარეობს კუნძულ ჰონსიუს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში.
თითისტარისებრია. გადაჭიმულია იაპონიის ზღვის გასწვრივ ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ დაახლოებით 100 კმ-ზე, ხოლო აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ 10–25 კმ-ზე. ფართობი 2070 კმ². ჩრდილოეთისაკენ და სამხრეთისაკენ შევიწროებულია, ხოლო ცენტრისაკენ გაფართოებული.
აგებულია მდინარე სინანოსა და აგანოს ალუვიონითა და ზღვიური დანალექებით. ატმოსფერული ნალექების წლიური რაოდენობა 1500–2000 მმ. ზამთარში მძლავრი თოვლის საბურველია. არის ნავთობისა და ბუნებრივი აირის საბადო. გვხვდება ბრინჯის, ბოსტნეული და ბაღჩეული კულტურების ნათესები. ვაკის ფარგლებში 1964 წელს მოხდა კატასტროფული მიწისძვრა. მჭიდროდ დასახლებული რეგიონია. ქალაქებიდან მნიშვნელოვანია ნიიგატა და ნაგაოკა.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის ვაკეები
კირნათი (გულრიფშის მუნიციპალიტეტი)
კირნათი (1948 წლამდე სული ) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტში (წებელდის თემი), აფხაზეთის მთისწინეთში. ზღვის დონიდან 800 მ, გულრიფშიდან 40 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:წებელდის თემის სოფლები
NGC 7834
NGC 7834 — გალაქტიკა თევზების თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1864 წლის 29 ნოემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:თევზების თანავარსკვლავედი
Tapinoma andamanense
Tapinoma andamanense — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tapinoma-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მომავალი (ჟურნალი)
„მომავალი“ — ქართული სამეცნიერო პოლიტიკური და ლიტერატურული ჟურნალი, საქართველოს ახალგაზრდა ლენინური კომუნისტური კავშირის ცენტრალური კომიტეტის ორგანო. გამოდიოდა 1921–1924 წლებში თბილისში. აშუქებდა მარქსისტული ფილოსოფიას, პარტიის ისტორიას, მიმდინარე პოლიტიკის, იმდროინდელი ქართული ლიტერატურის ისტორიის, ლიტერატურათმცოდნეობისა და სხვა საკითხებს. თანამშრომლობდნენ დ. აროშიძე, კ. გორდელაძე, დ. გვაზავა, კ. ორაგველიძე და სხვანი. 1924 წლის თებერვლიდან ჟურნალი გამოდიოდა „ახალგაზრდა ლენინელის“ სახელწოდებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ჟურნალები კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები
ჩავინ-დე-უანტარი
ჩავინ-დე-უანტარი (Chavín de Huántar) — არქეოლოგიური ნაქალაქარი პერუში, მდებარეობს ზღვის დონიდან 3200 მეტრზე ანდებში, ანკაშის რეგიონში, ლიმიდან 250 კმ-ზე სამხრეთით. მიეკუთვნება ჩავინის კულტურას, რომელიც აკონტროლებდა სავაჭრო გზებს დასავლეთში წყნარ ოკეანემდე და აღმოსავლეთით ამაზონამდე.
ნაქალაქარის ორ ძირითად შენობას წარმოადგენს ძველი და ახალი ტაძრები. ძველი ტაძარი აგებულია ლათინური ასო U-ს ფორმით. მის შიგნით მდებარეობს ცენტრალური ეზო, რომლის შიგნით ქვის ობელისკები და მონუმენტებია. ტაძრის შიგნით დერეფნების ლაბირინთი, ოთახები და წყალსადენის მოწყობილობებია. ახალი ტაძარი აგებულია ძვ. წ. 500-200 წწ.
როგორც არქეოლოგიური გათხრები ადასტურებენ ჩავინის კულტურას განუცდია პუკარასა და პარაკასის კულტურების გავლენა.
1985 წელს ჩავინ-დე-უანტარი შეიყვანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
thumb|left|420px|ტაძარი ჩავინ-დე-უანტარში
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პერუში კატეგორია:პერუს არქეოლოგიური ძეგლები
Camponotus thraso nefasitensis
Camponotus thraso nefasitensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
კრატერი (ჭურჭელი)
მინი|კრატერი კრატერი (κεράννυμι) — ანტიკური ხანის ლითონის ან თიხისაგან დამზადებული პირფართო, ორყურა, ქუსლიანი დიდი ზომის ჭურჭელი, რომელიც განკუთვნიული იყო ღვინისა და წყლის შესარევად. ძვ. წ. IX-V საუკუნეების თიხის კრატერები მოხატულია, ხოლო ლითონისა — რელიეფებით შემკული. გვხვდება ასევე რელიეფებით შემკული მარმარილოს კრატერებიც. მოხატული კრატერის ერთ-ერთი კლასიკური ნიმუში აღმოჩენილია ფიჭვნარში (ქობულეთის რაიონი) ბერძენთა სამაროვნის გათხრისას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჭურჭელი
984
თარიღი უცნობია
კატეგორია:984
სახასო
სახასო — მეფის, მისი ოჯახის წევრებისა და თავადების დომენი ფეოდალურ საქართველოში. ტერმინი ხშირად გვხვდება XVIII საუკუნის ქართული სამართლის ძეგლებსა და ისტორიულ დოკუმენტებში. ნაწარმოებია არაბული სიტყვიდან „ხას“ (კერძო, საკუთარი, გამორჩეული პირი).
ლიტერატურა
კატეგორია:ფეოდალური საქართველო კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
ხისო
ხისო — ნასოფლარი საქართველოში, თუშეთში. მდებარეობს მდინარე ხისოსწყლის (თუშეთის ალაზნის მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1750 მეტრი. ახმეტიდან 88 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
მაიმუნების პლანეტა
სერიას საფუძველი ჩაუყარა პიერ ბულის ამავე სახელწოდების რომანმა, რომელიც 1963 წელს გამოვიდა. მისი 1968 წლის ადაპტაცია „მაიმუნების პლანეტა“ კრიტიკოსების მიერ აღიარებული და კომერციულად წარმატებული იყო, რასაც მოჰყვა გაგრძელებები, დაკავშირებული პროდუქცია და სხვა ნამუშევრები. 1973 წლამდე ტელესერიალს ამ თემაზე ამზადებდა ართურ პ. ჯეიკობზი, მას შემდეგ კი ფრენჩაიზს ფლობს 20th Century Fox.
1970-1973 წლებში გამოვიდა ფილმის ოთხი გაგრძელება - „მაიმუნების პლანეტის ქვეშ“ (1970), „მაიმუნების პლანეტიდან გაქცევა“ (1971), „მაიმუნების პლანეტის დაპყრობა“ (1972) და „ბრძოლა მაიმუნების პლანეტისთვის“ (1973). მიუხედავად იმისა, რომ კრიტიკოსებმა მათ მაღალი შეფასება არ მისცეს, ფილმებს წილად კომერციულად წარმატება ხვდა. ამას მოჰყვა ორი ტელესერიალი - 1974 და 1975 წლებში. ახალ კინოვერსიაზე მუშაობა მიმდინარეობდა, მაგრამ ათზე მეტი წლით გადაიდო - სანამ 2001 წელს გამოდიდოდა ტიმ ბარტონის „მაიმუნების პლანეტა“. სერიის გადატვირთვა მოხდა 2011 წელს, რუპერტ უაიეტის ფილმით „მაიმუნების პლანეტის აღზევება“, რასაც 2014 წელს მოჰყვა „მაიმუნების პლანეტის განთიადი“ და 2017 წელს - „ომი მაიმუნების პლანეტისთვის“. ფილმების შემოსავალმა საერთო ჯამში 1.7 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა, ხოლო ბიუჯეტი 567.5 მილიონი იყო. დამატებით მედიაში შედის წიგნები, კომიქსები, ვიდეო თამაშები და სათამაშოები.
სარბები
სარბები — ქვედა პალეოლითის ხანის ღია ტიპის ნაბინარ-სახელოსნო სოფელ კაცხის განაპირას (ჭიათურის მუნიციპალიტეტის ტერიტორია). აღმოჩენილია 1958 წელს (დ. თუშაბრამიშვილი). მასალა აკრეფილია ზედაპირულად. მოპოვებულია 1500-მდე სხვადასხვა ტიპის ნუკლეუსები, კლექტონური და ლევალუაზური ანატკეცი, ლევალუაზური ფირფიტა, აგრეთვე ხელცულები, სახოკები, კლექტონური ანკოშები, ზურგიანი დანები, წვეტანები. მასალა გავიანდელი აშელის ეპოქისაა.
დაცულია სიმონ  ჯანაშიას სახელობის საქართველოს   მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
672
თარიღი უცნობია
*
Camponotus thraso montinanus
Camponotus thraso montinanus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
Tapinoma annandalei
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ლევან აბაშიძე (მსახიობი)
ლევან აბაშიძე (დ. 22 მაისი, 1963, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ — გ. 7 სექტემბერი, 1992, სოხუმი) — ქართველი მსახიობი.
ბიოგრაფია
აღიზარდა მეცნიერ მუშაკთა ოჯახში. 1980 წელს თბილისის პირველი საშუალო სკოლის დამთავრებისთანავე სწავლა განაგრძო შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში, სამსახიობო ფაკულტეტზე. იგი ჯერ კიდევ მეორე კურსის სტუდენტი იყო, როდესაც მას მიანდეს თბილისის კინომსახიობთა თეატრის სპექტაკლებში მონაწილეობა. მათ შორის განსაკუთრებით აღსანიშნავია მისგან განსახიერებული მთავარი გმირის როლი თორნტონ უაილდერის  პიესაში „ჩვენი პატარა ქალაქი“.
1985 წელს დაამთავრა თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ხელოვნების ინსტიტუტი. მუშაობდა თბილისის კინომსახიობთა სტუდიაში.
ლევან აბაშიძის კინოდებიუტი შედგა ლანა ღოღობერიძის ფილმში „რამდენიმე ინტერვიუ პირად საკითხებზე“, სადაც 14 წლისამ მთავარი გმირის ვაჟიშვილის როლი განახორციელა. ხოლო მთავარი როლი ეკრანზე შეასრულა 1984 წელს გიორგი შენგელაიას ფილმში „ახალგაზრდა კომპოზიტორის მოგზაურობა“, რომელმაც ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალზე ერთ-ერთი მთავარი პრიზი — „ვერცხლის დათვი“ დაიმსახურა. მას შემდეგ ახალგაზრდა მსახიობმა ორ ათეულამდე კინოფილმში მიიღო მონაწილეობა და არაერთი საინტერესო მხატვრული სახე შექმნა. მათ შორის აღსანიშნავია  ალექსანდრე (საშა) რეხვიაშვილის „საფეხური“ (1975), ტატო კოტეტიშვილის „ანემია“ (1988 წელს კიევის საერთაშორისო კინო-ფესტივალზე ლევან აბაშიძე საუკეთესო სამსახიობო ნამუშევრისათვის დაჯილდოვდა მთავარი პრიზით) და „ქალაქის ცხოვრება“ (1990), ლანა ღოღობერიძის „ორომტრიალი“ (1986), გუგული მგელაძის „ფესვები“ (1987), მიხეილ კალატოზიშვილის „სკაპენის ოინები“ (1985), ალექსანდრე კაიდანოვსკის „სტუმარი“ (ლენფილმი, 1987) და სხვა.
დაიღუპა ქართულ-აფხაზური შეიარაღებული კონფლიქტის (1992–1993) დროს, ზემო ეშერასთან. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. შთამომავლობით ლევანი, ერეკლე II-ის პირდაპირი შთამომავალი იყო – თეკლა ბატონიშვილის შტოდან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 22 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1963 კატეგორია:გარდაცვლილი 7 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1992 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები ლევან კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
NGC 7835
NGC 7835 — გალაქტიკა თევზების თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1864 წლის 29 ნოემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
პოლ კაგამე
პოლ კაგამე (Paul Kagame; დ. 23 ოქტომბერი, 1957, გიტარამა, რუანდა) — რუანდელი პოლიტიკოსი. ქვეყნის პრეზიდენტი 2000 წლიდან. უგანდის სამხედრო დაზვერვის ყოფილი მაიორი. რუანდის პატრიოტული ფრონტის დამაარსებელი.
გადამწყვეტი როლი ითამაშა რუანდის გენოციდის დასრულებაში. მიეკუთვნება ტუტსის ეთნიკურ ჯგუფს. 1959 წელს საკუთარი ტომის წევრების დევნის გამო მშობლები 2 წლის კაგამესთან ერთად უგანდაში გადაბარგდნენ. 1979 წელს კაგამე შეუერთდა მეამბოხე ეროვნული წინააღმდეგობის არმიას. 1985 წელს შექმნა რუანდის პატრიოტული ფრონტი, რომელშიც გაწევრიანდნენ ტუტსის ეთნიკური ჯგუფის მებრძოლები.
1994 წელს ჰუტუს ეთნიკური ჯგუფის წარმომადგენლის, ჟიუვენალ ჰაბიარიმანას, მთავრობის დამხობის შემდეგ, კაგამემ ხელში ჩაიგდო ძალაუფლება და დაასრულა რუანდის გენოციდი. თავად კი დაიკავა ქვეყნის ვიცე-პრეზიდენტისა და თავდაცვის მინისტრის თანამდებობები. 2000 წელს აირჩიეს ქვეყნის პრეზიდენტად, ატარებს პროამერიკულ კურსს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:რუანდის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 23 ოქტომბერი
რობერტ ლაი
მინი|150პქ|რობერტ ლაი რობერტ ლაი (Robert Ley; დ. 15 თებერვალი, 1890, ნიდერბრაიდენბახი (რაინლანდ-პფალცი), გერმანია — გ. 25 ოქტომბერი, 1945, ნიურნბერგი, გერმანია) — გერმანელი სახელმწიფო მოღვაწე, გერმანულ მუშათა ფრონტის შეფი მესამე რაიხის დროს.
ბიოგრაფია
კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1890 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1945
გოდერძის უღელტეხილი
გოდერძის უღელტეხილი — უღელტეხილი საქართველოში. მდებარეობს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ხულოს მუნიციპალიტეტში, არსიანის ქედზე, მდინარე ქვაბლიანის მარჯვენა შენაკადის — ძინძისწყლის სათავეში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2025 მ. აგებულია ზედაოლიგიცენურ-ქვედამიოცენური ვულკანოგენური წყებით, რომელიც შეიცავს განამარხებულ ფლორას (ე. წ. გოდერძის წყება). გოდერძის უღელტეხილის კალთები ციცაბო და დანაწევრებულია. შემოსილია მეორეული სუბალპური მდელოებით.
გოდერძის უღელტეხილზე გადის ბათუმი-ახალციხის საავტომობილო გზა.
2012 წელს გოდერძის უღელტეხილზე სამთო-სათხილამურო კურორტის მშენებლობა დაიწყო, რომელიც 2015 წლის დეკემბერში დასრულდა. კურორტზე სასტუმროს ტიპის 6 კოტეჯია განთავსებული. კურორტს რეგიონში ყველაზე გრძელი სათხილამურო ტრასა აქვს. საბაგირო გზის ყველაზე მაღალი ადგილი კი ზღვის დონიდან 2350 მეტრზეა.
სქოლიო
კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უღელტეხილები კატეგორია:აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის კურორტები
Live At Montreux 2003
Live At Montreux 2003 — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2007 წელს. მასში შეტანილია ჩანაწერები ჯგუფის 2003 წლის კონცერტიდან, რომელიც გაიმართა მონტრეს ჯაზ-ფესტივალის ფარგლებში. იგი აგრეთვე გამოვიდა DVD დისკზე.
სქოლიო
კატეგორია:ჯეთრო ტალის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:2007 წლის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:ჯეთრო ტალის ვიდეო ალბომები
ჭერმის კლდეები
ჭერმის კლდეები — ფსევდოკარსტი საქართველოში, მდებარეობს მცხეთის მუნიციპალიტეტში, თბილისიდან მე-17 კილომეტრზე, სოფლებს: მუხათგვერდისა და დიღომს შორის, ზღვის დონიდან 550-600 მ სიმაღლეზე. ზემო ავჭალის ჰიდროელექტროსადგურის მოპირდაპირე მხარეზე.
დახასიათება
მტკვრის ხეობის მარჯვენა ფერდობის კლდეებზე, რომლებიც აგებულია ოლიგოცენ-მიოცენის არკოზული ქვიშაქვებით, ატმოსფერული ფაქტორების მოქმედების შედეგად წარმოქმნილა თავისებური ფსევდოკარსტული ფორმები. სახელწოდება „ჭერმის კლდეები“ მიგვითითებს ძველ სოფელ ჭერემზე, რომელიც, დიღმელი მოხუცების ცნობით, არსებობდა წინათ ამ ადგილზე.
ყურადღებას იპყრობს ბუნებრივი კამარა, რომელიც ადგილობრივ მოსახლეობაში „ჩაკიდულის“ სახელითაა ცნობილი. იქვეა რამდენიმე ათეული ქვაბისებური ფორმის ჩაღრმავება, რომელთა დიამეტრი 0,5 -1,5 მ უდრის. ცოტა მოშორებით, მშრალ ხევში შენახულია 3 მ სიგრძის ბუნებრივი ხიდი. ყველა ეს ფორმა გამომუშავებულია წვიმის წყლისა და ქარის მიერ ერკოზული ქვიშაქვების დაშლით და მარცვლების გატანით. ჭერმის კლდეების ორიგინალური ფორმების სახით ჩვენ ვხედავთ ცრუ კარსტის, ანუ ფსევდოკარსტის კარგ მაგალითს.
ლიტერატურა
კატეგორია:რელიეფის ფორმები კატეგორია:საქართველოს წითელ წიგნში შეტანილი არაორგანული ბუნების ძეგლები
ემანუელ ადებაიორი
მინი|250პქ|ემანუელ ადებაიორი შაი ემანუელ ადებაიორი (დ. 26 თებერვალი, 1984), ცნობილი, როგორც ემანუელ ადებაიორი — ტოგოელი ფეხბურთელი, რომელიც თავდამსხმელად თამაშობს ტოტენჰემ ჰოტსპურში (იჯარით „მანჩესტერ სიტიდან“). იგი ამავე პოზიციაზე თამაშობდა ტოგოს ეროვნულ ნაკრებში, სანამ სანაკრებო კარიერა არ დაამთავრა 2010 წლის 12 აპრილს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტოგოელები კატეგორია:დაბადებული 1984 კატეგორია:მანჩესტერ სიტის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 26 თებერვალი
მტაცებელი (კომიქსი)
მტაცებელი (ადრიან თუმესი; Vulture) — Marvel Comics-ის გამოგონილი სუპერბოროტმოქმედია. ის შექმნეს მწერალმა სტენ ლიმ და მხატვარმა სტივ დიტკომ. პირველად გამოჩნდა კომიქსში The Amazing Spider-Man # 2 (აპრილი 1963 წ.).
პერსონაჟის ბიოგრაფია
ადრიან თუმესი დაიბადა ნიუ-იორკში. ის ყოფილი ელექტროტექნიკოსია, ერთი პერიოდი მისი პარტნიორი იყო კაცი სახელად გრეგორი ბესთტმენი; ბესტმენი აგვარებდა ფინანსურ საკითხებს, როდესაც თუმესი თავის გამოგონებებზე მუშაობდა. როდესაც თუმესმა შექმნა საფრენი კოსტიუმი, მაშინვე ბესტმენის კაბინეტს მიაშურა ამ ამბის სათქმელად, პარტნიორი იქ არ დახვდა, სამაგიეროდ ამ სიტუაციის წყალობით ადრიანმა აღმოაჩინა რომ ბესტმენი უკანონოდ ითვისებდა დიდძალ ფულს და ამის გამო არც თავად ჰქონდა საქმე კარგად. გაბრაზებულმა მაშინვე მიატოვა თავისი საქმიანობა და გადაწყვიტა ბედი კრიმინალურ საქმეში ეცადა, რაშიაც მისი გამოგონება დაეხმარა
მტაცებელმა შეიმუშავა კოსტიუმი, თავისი ორიგინალური დიზაინით, რაც მას ფრენის საშუალებას აძლევს, მიმართულებას კი ხელებზე მიმაგრებული ორი ფრთის მეშვეობით აკონტროლებს. კოსტიუმმა ის დიდი ძალით და გაახალგაზრდავების უნარით დააჯილდოვა. მართალია თუმესი საკმაოდ მოხუცია, მაგრამ მაინც კარგ მოჩხუბრად და შეუბრალებელ მკვლელად რჩება.
კატეგორია:Marvel Comics-ის ბოროტმოქმედები
Camponotus thraso diogenes
Camponotus thraso diogenes — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
მანუელ პინტუ და კოშტა
მანუელ პინტუ და კოშტა (Manuel Pinto da Costa; დ. 5 აგვისტო, 1937, აგუა-გრანდე, სან-ტომე და პრინსიპი) — სან-ტომე და პრინსიპის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. სან-ტომე და პრინსიპის განმათავისუფლებელი მოძრაობა/სოციალ-დემოკრატიული პარტიის დამაარსებელი. ქვეყნის პრეზიდენტი 1975-1991 წწ. და 2011-2016 წლებში.
უმაღლესი ეკონომიკური განათლება მიიღო გდრ-ში, თავისუფლად ფლობს გერმანულ ენას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 5 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1937 კატეგორია:სან-ტომე და პრინსიპის პრეზიდენტები
ექსცენტრისიტეტი
thumb|240px| ელიფსი (e=1/2), პარაბოლა (e=1) და ჰიპერბოლა (e=2) ფიქსირებული ფოკუსით F და დირექტორიით. (|FP| = e |PP'|) ექსცენტრისიტეტი (ელიფსისა, ჰიპერბოლისა და პარაბოლისა) — რიცხვი, რომელიც ტოლია კონუსური კვეთის წერტილიდან ფოკუსამდე და ამ წერტილიდან დირექტრისამდე მანძილთა ფარდობისა. ექსცენტრისიტეტი ახასიათებს კონუსური კვეთის ფორმას : ორი კონუსური კვეთა, რომელთაც ტოლი ექსცენტრისიტეტები აქვთ, ერთმანეთის მსგავსია. ელიფსისათვის ექსცენტრისიტეტი ერთზე ნაკლებია, ჰიპერბოლისათვის — ერთზე მეტი, ხოლო პარაბოლისათვის — ერთის ტოლი.
ლიტერატურა
კატეგორია:გეომეტრია
Tapinoma antarcticum
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები (1960)
1960 წლის აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები 8 ნოემბერს გაიმართა, სადაც ერთმანეთს მოქმედი ვიცე-პრეზიდენტი რიჩარდ ნიქსონი და დემოკრატი სენატორი ჯონ კენედი დაუპირისპირდნენ.
კატეგორია:აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები კატეგორია:1960 წლის არჩევნები‎
ქუაქანცალია
მინი|ქუაქანცალია ქუაქანცალია — კირქვული ლოდი წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, ყვირას კირქვულ მასივზე მდინარე ინწრის სათავეებთან, ზღვის დონიდან 1800 მ სიმაღლეზე. თითქმის სუბალპურ უტყეო ზონაში ამაღლებულ კვარცხლბეკზე „ზის“. მისი ზედაპირი წყალს გამოუხრავს. ზომები 1,8*2*1,6 მ-ს აღწევს და დაახლოებით 10-12 ტონას იწონის. ლოდი განსაკუთრებულ ყურადღებას იქცევს იმით, რომ მის ერთ-ერთ წიბოზე ხელის ოდნავი დაწოლით ქვის ეს ვეება მასა ქანაობას იწყებს და კაკუნის ხმას გამოსცემს. მას 4 საყრდენი წერტილი აქვს, რომელთაგან 1 ყოველთვის ჰაერშია, რაც ლოდის მოძრაობას იწვევს; ასეთი მოქანავე ლოდები მრავალ ქვეყანაში გვხვდება, მაგრამ მათი უმეტესობა მაგმურ ვულკანურ ქანებშია გამომუშავებული, ეს კი კირქვული ლოდია და კარსტულ მასივზე მდებარეობს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი
1757
თარიღი უცნობია
*
პლანულა
პლანულა — ნაწლავღრუიანთა განვითარების ერთ-ერთი სტადია. აქვთ ოვალური, წაგრელებული ან ჭიისებრი სხეული, რომელიც, შედგება 2 შრისაგან: ექტოდერმა, წარმოდგენილი შოლტიანი უჯრედებით, რომელთა შორის განლაგებულია ეპითელურ-კუნთოვანი ნერვული და მსუსხავი უჯრედები და ენტოდერმა, რომელიც შემოსაზღვრავს ნაწლავის ღრუს.
პლანულა ჯერ წყალში ცურავს, შემდეგ ფსკერს ემაგრება და გადადის პოლიპის სტადიაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნაწლავღრუიანები
ბიბლია
მინი|XI საუკუნის ქართული ბიბლია ბიბლია (კოინეზე βιβλία — დან. მრ. რ. βιβλίον - „წიგნები“) — იუდაისტური და ქრისტიანული რელიგიების „წმინდა“ წიგნების კრებული. შედგება ძველი და ახალი აღთქმისაგან. ქრისტიანობა ცნობს ბიბლიის ორივე ნაწილს, იუდაიზმი კი მხოლოდ ძველ აღთქმას.
ძველი აღთქმა
300px|მინი|ებრაული ბიბლია, 1300 ძველი აღთქმის (39 წიგნი) დიდი ნაწილი დაწერილია ძველ ებრაულ ენაზე. მხოლოდ ზოგიერთ, შედარებით გვიანდელ წიგნში (ეზრასი და დანიელისა), გვხვდება მცირე ჩანართი არამეულ ენაზე. ძველი აღთქმა შედგენილობის მხრივ მეტად სხვადასხვაგვაროვანი კრებულია; შეიცავს ისტორიულ დოკუმენტებს, შეიცავს ადამიანთა ცხოვრების ამსახველ ფაქტებს სხვადასხვა ეპოქისა და სოციალურ ფენათა მსოფლმხედველობის ამსახველ იურიდიულ დოკუმენტებს, განსხვავებულ რელიგიურ კულტებთან დაკავშირებული რიტუალების ამსახველ ტექსტებს, რელიგიისა და ლირიკული პოეზიის ნიმუშებს. ამ ნაირგვარი მასალის შეკრება, რედაქცია და კანონიზაცია მჭიდროდ უკავშირდება ძველ ებრაულ მონოთეისტური რელიგიურ კონცეფციის ჩამოყალიბებასა და განვითარებას. საბოლოო სახე ებრაულმა ძველმა აღთქმამ საკმაოდ გვიან მიიღო. მისი კანონიზაცია დაიწყო ბაბილონის ტყვეობის შემდეგ - ძვ. წ. V საუკუნისა და დამთავრდა დაახლოებით ახ. წ. II საუკუნეში.
მიუხედავად იმისა, რომ ძველი აღთქმის რედაქტორები ტექსტის გაერთიანებისას ცდილან მთლიანად მოეშალათ პირვანდელი სხვაობანი, წიგნს მაინც ახასიათებს შინაარსობრივი, ენობრივ-სტილისტური და ჟანრობრივი სიჭრელე. ხშირია როგორც შინაარსობრივი, ასევე ფაქტობრივი შეცდომები და წინააღმდეგობები. ძველ აღთქმას ებრაულად ერთიანი სათაური არ აქვს, იგი სამ ნაწილად იყოფა. პირველს ეწოდება კანონი (ებრ. თორა), მის შედგენას ტრადიცია მოსეს მიაწერს, შედგება ხუთი წიგნისაგან (დაბადება, გამოსვლათა, ლევიტელთა, რიცხვთა და მეორე სჯული); მეორე ნაწილია წინასწარმეტყველნი; მასში შედის წიგნები - ისუ ნავესი, მსაჯულთა, სამოელის პირველი და მეორე წიგნი (ქართულად მეფეთა პირველი და მეორე), მეფეთა პირველი და მეორე (ქართულად მეფეთა მესამე და მეოთხე) წიგნი, ესაიასი, იერემიასი, ეზეკიელისა და 12 მცირე წინასწარმეტყველისა - ოსიასი, იოელისა, ამოსისა, ობადიასი, იონასი, მიქეასი, ნაუმისა, ამბაკუმისა, სოფონიასუ, ანგეასი, ზაქარიასი და მალაქიასი. მესამე ნაწილში, რომელსაც ებრაულად დაწერილები ეწოდება, შედის ფსალმუნნი, სოლომონის იგავები, იობის წიგნი, ქებათა ქება, იერემიას გოდება, ეკლესიასტე და წიგნები ესთერისა, დანიელისა, ეზრასი, ნეემიასი და ნეშტთა (პირველი და მეორე). ქრონოლოგიური ზღვარი ძველი აღთქმის ცალკეულ ნაწილებს შორის მეტად დიდია.