cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სიმღერა
სიმღერის შექმნის ბევრი გზა არსებობს. ზოგი ადამიანი სხვებთან ერთად ქმნის ჯგუფს, თხზავს და წერს სიმღერას რათა ფული იშოვოს. აგრეთვე არსებობს ხალხური სიმღერა. ხალხური სიმღერები თაობიდან თაობას ზეპირად გადაეცემიან, ამიტომ ისინი ხშირად იცვლებიან, ვრცელდება მათი რამდენიმე ვარიანტი და ავტორის ვინაობა უცნობი რჩება.სიმღერის კიდევ ერთი გავრცელებული ფორმაა პაროდია. პაროდიის ავტორები ხშირად ცვლიან ტექსტს, მაგრამ მელოდიას უცვლელს ტოვებენ. ამდაგვარი ტიპის სიმღერები იქმნება ხალხის გასამხიარულებლად. სიმღერას ხშირად ეძახიან ისეთ მუსიკალურ კომპოზიციასაც რომელიც ტექსტს არ შეიცავს და მხოლოდ ინსტრუმენტების ხმითაა გაჯერებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:მუსიკა
შეთეკაურები
right|300px|thumb|შეთეკაურების კოშკი [[მუცოში]] right|300px|thumb|შეთეკაურების გენეოლოგია შეთეკაური — ქართული გვარი ხევსურეთიდან. გავრცელებულია, ძირითადად, კახეთის რეგიონში. არის ერთ-ერთი უმცირესი ხევსურული გვარი (დაახლოებით 300 ადამიანი). ისტორიულ საბუთებში გვარი XX საუკუნემდე არ არის მოხსენიებული. შეთეკაურების გვარი მოდის მუცოდან. ანდრეზით (გადმოცემით) „შეთეკაურები მუცოს ამოთხრილნიაო“ რაც ნიშნავს, რომ მათი ისტორია მუცოსთან ერთად იწყება.
ლეგენდა გვარის წარმოშობაზე
მუცო დაუარსებია ხუთ ძმას, ერთს ვარდანა ერქვა, რომლისგანაც შეთკაურების გვარი მოდის; მეორეს ჩოლოხას ეძახდნენ (კოჭლობდა და ჩლახუნით დადიოდა), რომელიც შემდეგ კახეთში გადასახლებულა და მისგან ჩოლოყაშვილების გვარი წამოსულა ; მესამე, მოსისხლეების გამო, თუშეთში გადასახლებულა და მათგან უზღარაულების გვარი წარმოიშვა; მეოთხეს ცოლშვილი არ ჰყოლია და შესაბამისად, არც შთამომავლობა დარჩა; ხოლო მხუთეს შთამომავლებისგან დაიბადა თორღვა ძაგანი (ლეგენდარული მუცოელი გმირი).
გვარის კურთხევა
2010 წლის 28 აგვისტოს სამების საკათედრო ტაძარში უწმინდესმა და უნეტარესმა, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს პატრიარქმა ილია II-მ შეთეკაურების გვარი დალოცა. ასევე იკურთხა შეთეკაურების გვარის მფარველი - წმინდა გიორგისა და მიქაელ მთავარანგელოზის ხატები.
სქოლიო
*
უანუკო
უანუკო – ქალაქი ცენტრალურ პერუში, უანუკოს რეგიონის დედაქალაქი.
ქალაქი დაარსებულ იქნა ესპანელი კონკისტადორის, გომეს დე ალვარადოს მიერ 1539 წელს, ინკების ქალაქ იაროვილკას ადგილზე. 1541 წელს, ქალაქი გადააადგილეს პილკოს ხეობაში, იქ სადაც ის დღეს მდებარეობს. უანუკოს ემსახურება ერთი აეროპორტი – ალფერეს დავიდ ფიგუეროა ფერნანდინი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერუს ქალაქები
სან-ფერნანდოს დეპარტამენტი
სან-ფერნანდოს დეპარტამენტი (Departamento San Fernando) — დეპარტამენტი არგენტინაში, ჩაკოს პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 365 637 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 3 489 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი რესისტენსია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩაკოს პროვინციის დეპარტამენტები
ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
ქუთაისის აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (აწსუ) — უმაღლესი სასწავლებელი საქართველოში, მდებარეობს ქუთაისში. უნივერსიტეტი ფაქტობრივად თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის წიაღში ჩამოყალიბდა.
ისტორია
1918 წელს დაარსებული თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ხელისუფლებამ 1930 წელს გააუქმა და მის ბაზაზე ოთხი დამოუკიდებელი უმაღლესი სასწავლებელი შექმნა. ერთ-ერთი მათგანი იყო სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი, რომელიც 1930-1933 წლებში  თბილისში ფუნქციონირებდა. 1933 წელს სახელმწიფო უნივერსიტეტი კვლავ აღდგა, ხოლო პედაგოგიური ინსტიტუტი ქუთაისში გადაიტანეს. 1933-1990 წლებში ალექსანდრე წულუკიძის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის სტატუსით არსებობდა. 1990 წლის 3 სექტემბერს უმაღლესი სასწავლებელი ქუთაისის აკაკი წერეთლის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტად გარდაიქმნა. 1974 წლიდან არსებობდა ქუთაისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი ნ. მუსხელიშვილის სახელობისა, რომელიც შემდგომ ქუთაისის ტენიკურ უნივერსიტეტად გარდაიქმნა. 2006 წელს ქუთაისის აკაკი წერეთლის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და ქუთაისის ნ. მუსხელიშვილის სახელობის სახელმწიფო ტექნიკური უნივერსიტეტი გაერთიანდა და ეწოდა აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. .
უნივერსიტეტში წარმატებით მოღვაწეობდნენ და ლექციებს კითხულობდნენ: გიორგი ახვლედიანი (1887-1973), ალექსანდრე ბარამიძე (1902-1994), კოტე ბაქრაძე (1898-1970), ივანე ბერიტაშვილი (1884-1974), ნიკო ბერძენიშვილი (1894-1965), ანგია ბოჭორიშვილი (1902-1982), ლევან გოკიელი (1901-1975), ვარლამ თოფურია (1900-1966), ივანე კაჭარავა (1894-1977), კორნელი კეკელიძე (1879-1962), ნიკო კეცხოველი (1897-1982), მათე მირიანაშვილი (1906-1975), შალვა ნუცუბიძე (1888-1969), მიხეილ საბაშვილი (1900-1979), დიმიტრი უზნაძე (1886-1950), ალექსანდრე ფრანგიშვილი (1907-1989), სიმონ ყაუხჩიშვილი (1895-1981), აკაკი შანიძე (1887-1987), ვასილ ჩანტლაძე (1904 -1995), არნოლდ ჩიქობავა (1898-1985) და სხვა.
ფაკულტეტები
2019 წლის მონაცემებით, აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სწავლა შესაძლებელია შემდეგ ფაკულტეტებზე :
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს უნივერსიტეტები კატეგორია:ქუთაისის უმაღლესი სასწავლებლები
ლოჰუსუუს მუნიციპალიტეტი
ლოჰუსუუს მუნიციპალიტეტი (Lohusuu vald) — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, იდა-ვირუმაას მაზრაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იდა-ვირუმაას მუნიციპალიტეტები
NPC
NPC (non-player character, არა მოთამაშე) — ნებისმიერი პერსონაჟი კომპიუტერულ თამაშებში, რომელიც არ იმართება მოთამაშის მიერ, ჩვეულებრივ ეს გულისხმობს პერსონაჟს, რომელიც იმართება კომპიუტერის მიერ ხელოვნური ინტელექტის საშუალებით, NPC შეიძლება იყოს მეგობრული (ან პასიური), ნეიტრალური და მტრული. NPC-ის პერსონაჟები არიან ძალიან აუცილებელი პირები თამაშში სასიამოვნო ატმოსფეროს შესაქმნელად. NPC-ის პერსონაჟები გადაადგილდებიან და ზემოქმედებას ახდენენ თამაშში არსებულ ობიექტებზე, ესაუბრებიან მოთამაშეებს და აცნობენ თამაშის სიუჟეტს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხელოვნური ინტელექტი კატეგორია:კომპიუტერული თამაშების მექანიზმები კატეგორია:ვიდეო თამაშის ტერმინოლოგია კატეგორია:როლური თამაშების ტერმინოლოგია
Virtual Theatre
პადრე-ბურხოსი (სამხრეთი ლეიტე)
პადრე-ბურხოსი (ოფიციალურად პადრე-ბურხოსის მუნიციპალიტეტი;Lungsod sa Padre Burgos; Bayan ng Padre Burgos) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ლეიტეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 11 159 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 11 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ლეიტეს მუნიციპალიტეტები
ლებაღათურე
ლებაღათურე — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის სენაკის მუნიციპალიტეტში, ნოქალაქევის თემი (სოფლები: გახომელა, ზედა ნაქალაქევი, ლებაღათურე, ძიგიდერი, ჯიხა). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, მდინარე ტეხურის სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 160 მ. სენაკიდან 18 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 248 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:სენაკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ზურქესი
ზურქესი (Zurqes) — სოფელი აზერბაიჯანში, გოიგოლის რაიონში.
ფირუზაბადი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ფირუზაბადი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ზურქესი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გოიგოლის რაიონის სოფლები
სარხენტო-კაბრალის დეპარტამენტი
სარხენტო-კაბრალის დეპარტამენტი (Departamento Sargento Cabral) — დეპარტამენტი არგენტინაში, ჩაკოს პროვინციაში.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კოლინა-ელისა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩაკოს პროვინციის დეპარტამენტები
კეიტ ჰადსონი
დაიბადა 1979 წლის 19 აპრილს ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიის შტატში, ოსკარის მფლობელი მსახიობის, გოლდი ჰონისა და მომღერალ ბილი ჰადსონის ოჯახში. 18 თვის იყო იგი, როდესაც დედ-მამა ერთმანეთს გაეყარნენ. კეიტი და მისი უფროსი ძმა, ოლივერ ჰადსონი დედამ და მისმა მეგობარმა მამაკაცმა მსახიობმა, კურტ რასელმა გაზარდეს.
კერინ დალტონი
მინი|მარჯვნივ|200პქ '''კერინ ჯ. დალტონი (დაბადების სახელი კერინ ჯ. სარიკერი'''; დ. 19 ივლისი, 1937 — გ. 19 მარტი, 1993) — ამერიკელი ფოლკ-ბლუზ მომღერალი. მისი კარიერა დაიწყო 1960-იან წლებში. თანამშრომლობდა ისეთ მუსიკოსებთან, როგორებიც არიან ფრედ ნილი, The Holy Modal Rounders და ბობ დილანი.
კეიტ ჰადსონი
1997 წელს ჰადსონმა დაამთავრა კროსროუდის კოლეჯი, თუმცა მან ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში სწავლას სამსახიობო კარიერა არჩია.
მისი დებიუტი კინოში შედგა 1998 წელს, დრამატულ ფილმში „Desert Blue“. სახელი გაითქვა ფილმით „თითქმის ცნობილი“ (2000), რისთვისაც მიიღო ოქროს გლობუსის ჯილდო და ოსკარის ნომინაცია საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მეორეხარისხოვან როლში. მისი სხვა ცნობილი ფილმებია: „როგორ მოვიშოროთ თაყვანისმცემელი 10 დღეში“ (2003), „მოდური დედიკო“ (2004), „სხვენის გასაღები“ (2005), „მე, შენ და დიუპრე“ (2006), „სულელების ოქრო“ (2008), „პატარძლების ომი“ (2009), „ცხრა“ (2009), „დიფვოთერ ჰორიზონი“ (2016), „დედის დღე“ (2016) და „მარშალი“ (2017).
2013 წელს ჰადსონმა, რამდენიმე ადამიანთან ერთად დააარსა კომპანია Fabletics, რომელიც დაკავებულია ქალის სპორტული სამოსის გაყიდვებით. 2016 წელს გამოსცა პირველი წიგნი „Pretty Happy: Healthy Ways to Love Your Body“, ხოლო 2017 წელს მეორე წიგნი — „Pretty Fun: Creating and Celebrating a Lifetime of Tradition“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები კატეგორია:გერმანელი ამერიკელები კატეგორია:იტალო-ამერიკელები კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები კატეგორია:ოქროს გლობუსის გამარჯვებულები კატეგორია:ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები
თავრალი
თავრალი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ნაკრის თემში (სოფლები: ანილი, თავრალი, კვიცანი, კიჩხულდაში, ლაშხრაში, ლაწომბა, ლენკვაში, ნაკრა, ცალერი, ხერხვაში). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1620 მ., მესტიიდან 58 კმ, ნაკრიდან 3 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეცხოველეობა.
სერჰი გრივკო
სერჰი გრივკო (Сергій Дмитрович Гривко; დ. 12 დეკემბერი, 1985) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. არის უკრაინის უმაღლესი რადის წევრი 2019 წლის 29 აგვისტოდან. ჩერნიგოვის ეკონომიკისა და მენეჯმენტის სახელიმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებული.
თავრალი
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სერჰი გრივკო
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უკრაინის მე-9 მოწვევის უმაღლესი რადის წევრები კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1985
ციპი ლივნი
ციპორა მალკა „ციპი“ ლივნი (ציפורה מלכה "ציפי" לבני, დ. 5 ივლისი, 1958, თელ-ავივი, ისრაელი) — ებრაელი პოლიტიკოსი და ადვოკატი. ისრაელის ყოფილი საგარეო საქმეთა მინისტრი და პრემიერ-მინისტრის მოვალეობის შემსრულებელი. 2008 წლის 17 სექტემბერს იგი აირჩიეს კადიმას ლიდერად, რაც მას აძლევდა საშუალებას შეექმნა მთავრობა, რომელიც კნესეტს უნდა დაემტკიცებინა. სხვადასხვა პარტიებს შორის შეთანხმების მიუღწევლობის შემდეგ, მან 2009 წლის თებერვალში დანიშნა ახალი არჩევნები. არჩევნებამდელ პერიოდში ისრაელის მთავრობას ხელმძღვანელობდა ისრაელის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი და კადიმას ყოფილი ლიდერი ეჰუდ ოლმერტი.
სქოლიო
კატეგორია:ისრაელის პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული  5 ივლისი კატეგორია:დაბადებული  1958
ლილიანა კავანი
ლილიანა კავანი (Liliana Cavani; დ. 12 იანვარი, 1933) — იტალიელი კინორეჟისორი და სცენარისტი, რომელსაც საყოველთაო ცნობადობა მოუტანა 1974 წლის ფილმმა ღამის პორტიე. რეჟისორის ფილმები ისტორიულ თემებზეა. მხატვრული და დოკუმენტური ფილმების გარდა მას დადგმული აქვს ოპერები.
ადრეული ცხოვრება
კავანი ემილია-რომანიის რეგიონის ქალაქ კარპში დაიბადა. მისი მამა, პროფესიით არქიტექტორი, მიწათმფლობელთა ბურჟუაზიული ოჯახიდან იყო. „არქიტექტორი მამაჩემი ქალაქის განვითარებით იყო დაინტერესებული. მას მუზეუმებში დავყავდი. 1956 წელს იგი ბაღდადის ურბანულ დაგეგმარებაზე მუშაობდა, როცა ირანი ჯერ კიდევ ბრიტანეთის კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. დედაჩემი ძალიან ძლიერი, ნიჭიერი და მოსიყვარულე იყო,“ – იხსენებს კავანი მშობლების შესახებ ერთ-ერთ ინტერვიუში. დედამისი კინოთი იყო გატაცებული და ადრეული ასაკიდანვე ქალიშვილი ყოველ კვირა დღეს კინოში დაჰყავდა. იგი მუშათა კლასის ანტიფაშისტთა ოჯახიდან იყო. მისმა მამამ, რომელიც სინდიკალისტი იყო, კავანის ენგელსის, მარქსისა და ბაკუნინის ნაშრომები გააცნო.
კავანი ლიტერატურასა და ფილოლოგიას სწავლობდა ბოლონიის უნივერსიტეტში, რომელიც 1960 წელს ბაკალავრის ხარისხით დაამთავრა. სადისერტაციო ნაშრომი მან XV საუკუნის იტალიელ პოეტზე, მარსილიო პიოზე დაწერა. კავანი არქეოლოგობას აპირებდა, თუმცა ამ პროფესიაზე კინოს მიმართ დიდი ინტერესის გამო თქვა უარი. მან რომის კინემატოგრაფიის ექსპერიმენტულ ცენტრში ჩააბარა, სადაც დოკუმენტური ფილმების გადაღებას სწავლობდა.
პირველი ფილმები
კინემატოგრაფიის ექსპერიმენტულ ცენტრში სწავლის პერიოდში კავანმა იტალიის საზოგადოებრივი მაუწყებლის კონკურსში გაიმარჯვა, რის შემდეგაც ტელევიზიაში კინორეჟისორად დასაქმდა. 1961-1965 წლებში მან იტალიის საზოგადოებრივი მაუწყებლისთვის მრავალი დოკუმენტური ფილმი გადაიღო. მათ შორის გამორჩეულია მესამე რაიხის ისტორია, რომელიც გერმანიაში ნაცისტური რეჟიმის დამყარების შესახებ მოგვითხრობს. ფილმი ტელეეკრანებზე გასულ გერმანული ტოტალიტარიზმის პირველ ისტორიულ კვლევას წარმოადგენს. ასევე აღსანიშნავი ფილმია სტალინის წლები, რომელიც საბჭოთა ლიდერის შესახებ მოგვითხრობს.
სტეფან ანდერსენი
სტეფან მაიგაარდ ანდერსენი (Stephan Maigaard Andersen; დ. 26 ნოემბერი, 1981, კოპენჰაგენი, დანია) — დანიელი ფეხბურთელი, საფრანგეთის ლიგა 1-ის კლუბ „ევიანის“ და დანიის ეროვნული ნაკრების მეკარე. ანდერსენი ნაკრების შემადგებლობაში იყო გამოძახებული ევროპის 2004 წლის, მსოფლიოს 2010 წლის და ევროპის 2012 წლის ჩემპიონატისთვის.
ლილიანა კავანი
ფრანცისკე ასიზელი
1966 წელს კავანმა პირველი სრულმეტრაჟიანი მხატვრული ფილმი ფრანცისკე ასიზელი გადაიღო. მასში რობერტო როსელინისა და პიერ პაოლო პაზოლინის შემოქმედების ძლიერი გავლენა იგრძნობა. პოლიტიკური არეულობის პერიოდში შექმნილი ფრანცისკე ასიზელი დისიდენტური კათოლიციზმის მანიფესტად იქცა. ფილმმა წარმატება მოიპოვა, თუმცა არაერთი უარყოფითი შეფასება დაიმსახურა. მას „ერეტიკული, მკრეხელური და იტალიელი ხალხის რწმენის შეურაცხმყოფელი“ უწოდეს.
სტეფან ანდერსენი
ახალგაზრდული კარიერა დაიწყო „ბრონდბიუში“, შემდეგ გადავიდა „ჰვიდოვრეში“. 2011 წლიდან ასპარეზობს „ევიანში“.
ლილიანა კავანი
გალილეო
კავანის მომდევნო ფილმი, გალილეო (1968), XVII საუკუნეში მეცნიერებასა და რელიგიას შორის არსებულ დაპირისპირებაზე მოგვითხრობს. ფილმი თავდაპირველად ტელევიზიისთვის შეიქმნა, თუმცა იტალიური ცენზურის მიერ ღვთისგმობად იქნა მიჩნეული და აიკრძალა, რის შემდეგაც იგი თეატრებში გამოვიდა.
სტეფან ანდერსენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1981 კატეგორია:დანიელი ფეხბურთელები კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები კატეგორია:ევიანის ფეხბურთელები კატეგორია:ბრონდბიუს ფეხბურთელები
ლილიანა კავანი
კანიბალები
მომდევნო ფილმში, კანიბალები (1969), რეჟისორმა ანტიგონეს მითის საშუალებით იტალიის თანამედროვე პოლიტიკური მდგომარეობა ასახა. სოფოკლეს ტრაგედიით შთაგონებულ ფილმში მოქმედება ინდუსტრიულ მილანში მიმდინარეობს. კანიბალები ახალგაზრდა გოგონას ავტორიტარულ ძალებთან დაპირისპირების შესახებ მოგვითხრობს, რომლებიც მოსახლეობის გაფრთხილების მიზნით პოლიციის მიერ დახოცილ აჯანყებულთა გვამების დამარხვას კრძალავენ. ფილმმა საზოგადოებაში დადებითი გამოხმაურება ვერ მოიპოვა.
ღამის პორტიე
კავანის ცნობადობა მოუტანა 1974 წლის ფილმმა ღამის პორტიე, რომელიც მის ყველაზე გახმაურებულ ნამუშევრად მიიჩნევა. მასში მთავარ როლებს დირკ ბოგარდი და შარლოტ რემპლინგი ასრულებენ. ფილმში, რომელშიც მოქმედება 1957 წლის ვენაში ხდება, ესესის ყოფილი ოფიცერი და საკონცენტრაციო ბანაკის ყოფილი პატიმარი ერთმანეთთან სადომაზოხისტურ ურთიერთობას ამყარებენ.
ღამის პორტიეს არაერთგვაროვანი გამოხმაურება მოჰყვა. ცნობილმა ამერიკელმა კრიტიკოსმა, რობერტ ებერტმა, მას „ამაზრზენი“ უწოდა. ფილმი ასევე დაიწუნეს The New Yorker-ისა და The New York Times-ის კრიტიკოსებმა, ხოლო ევროპაში ღამის პორტიე ომის შედეგად გამოწვეული სექსუალური და ფსიქოლოგიური გაურკვევლობის კვლევის მცდელობად მიიღეს.
ბოროტსა და კეთილს მიღმა
1977 წელს რეჟისორმა გადაიღო ფილმი ბოროტსა და კეთილს მიღმა, რომელიც გერმანელ ფილოსოფოს ფრიდრიხ ნიცშეს, მის მეგობარ მწერალ პოლ რისა და რუს მწერალსა და ფემინისტ ლუ ანდრეას-სალომეს შორის ურთიერთობის შესახებ მოგვითხრობს. ფილმში მთვარი როლები დომინიკ სანდამ, ერლანდ იოსეფსონმა და რობერტ პაუელმა შეასრულეს. კინოსურათის შეფასებებმა აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია.
1979 წელს კავანმა ოპერების დადგმა დაიწყო. მისი რეჟისორობითა და პროდიუსერობით ევროპის თეატრებში რამდენიმე ოპერა დაიდგა.
კანი
კავანის 1981 წლის ფილმი კანი მეორე მსოფლიო ომის თემატიკაზეა. მასში მოქმედება 1944 წელს ამერიკელების მიერ ნეაპოლის ოკუპაციისას მიმდინარეობს. ფილმში მთავარ როლებს მარჩელო მასტროიანი, ბერტ ლანკასტერი და კლაუდია კარდინალე ასრულებენ. კინოპრემიერა კანის კინოფესტივალზე, ოქროს პალმის რტოს კონკურსში შედგა.
ბერლინური რომანი
ბერლინური რომანი, რომელიც კავანმა 1985 წელს გადაიღო, იუნიჩირო ტანიძაკის რომანზეა დაფუძნებული. ფილმში, რომელშიც მოქმედება 1938 წლის ბერლინში ხდება, ნაცისტი დიპლომატი და მისი ცოლი იაპონელი ელჩის ქალიშვილთან სასიყვარულო ურთიერთობაში აღმოჩნდებიან ჩაბმულნი. ბერლინური რომანი კავანის გერმანული ტრილოგიის მესამე ფილმია, რომელიც ღამის პორტიეთი დაიწყო და გაგრძელდა ფილმით ბოროტსა და კეთილს მიღმა. ტრილოგიაში რეჟისორი ტრანსგრესიულ ურთიერთობებს იკვლევს.
ფრანცისკე
1989 წელს ფილმით ფრანცისკე კავანი ფრანცისკე ასიზელის ცხოვრების თემას დაუბრუნდა. რეჟისორმა ფილმისთვის მთავარ როლებში მიკი რურკი და ჰელენა ბონემ კარტერი შეარჩია. ფრანცისკე დოკუმენტური დრამაა, რომელშიც ასახულია ფრანცისკე ასიზელის ცხოვრების გზა დიდგვაროვანი ოჯახის შვილობიდან რელიგიურ ჰუმანისტობამდე და წმინდანობამდე. ფილმი დაფუძნებულია ჰერმან ჰესეს რომანზე ფრანცისკე ასიზელი.
მრავალნაყოფიანები
მრავალნაყოფიანები (Polycarpicae) — ორლებნიანთა კლასის ფურცლებგანცალკევებულ მცენარეთა რიგი. აერთიანებს 20-ზე მეტ ოჯახს. მ. შ. ძირითადია: მაგნოლიისებრნი, ანონისებრნი, ჯავზისებრნი, დაფნისებრნი, კოწახურისებრნი, ბაიისებრნი და სხვა. ამ რიგის ხეებს, ბუჩქებს, ბალახებს (იშვიათად ლიანებს ან წყლის მცენარეებს) აქვთ ორსქესიანი, სიმეტრიული, სპირალური (აციკლური), იშვიათად ნახევარწრიული (ჰემიციკლური) ან წრიული (ციკლური) ყვავილები, მრავალი მტვრიანა და ბუტკო, თავისუდალი, ჩვეულებრივ მრავალი ნაყოფფოთოლი.
მრავალნაყოფიანების უძველეს წარმომადგენლებს მარტივი ანატომიური აგებულება აქვთ. სისტემატიკოსთა ნაწილი მრავალნაყოფიანებს განიხილავს ფარულთესლოვანთა პრიმიტიულ ჯგუფად, რომელიც ახლოს დგას ფარულთესლოვანთა წინაპრებთან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ორლებნიანნი
მურად IV
მურად IV, ბაღდადის დამპყრობელი მურადი ან სისხლიანი მურადი (مراد رابع - Murâd-ı râbi‘, Dördüncü Murat; დ.  27 ივლისი, 1612 — გ. 8 თებერვალი, 1640) — ოსმალეთის იმპერიის მე-17 სულთანი. ქვეყანას მართავდა 1623-1640 წლებში. ცნობილი იყო როგორც ავტორიტეტითა და დასჯის სასტიკი მეთოდებით. იგი კონსტანტინოპოლში დაიბადა, მამამისი იყო აჰმედ I ხოლო დედა წარმოშობით ბერძენი , ვალიდე ქიოსემ სულთანი. მურადი სახელმწიფოს სათავეში, 11 წლის ასაკში ჩაუდგა 1623 წელს, როდესაც თავისი ბიძა- მუსტაფა I მისი დედის, ქიოსემ სულთნის მომხრე იანიჩრებმა ჩამოაგდეს ტახტიდან. ცენტრალური ხელისუფლების შესუსტების გამო დასავლეთ ანატოლიაში, ბაღდადში, ლიბანში, ყირიმსა და იემენში აჯანყებები დაიწყო. ხელსაყრელი მომენტით ისარგებლა სპარსეთის შაჰმა,აბას I-მა და არაბული ერაყი და ბაღდადი დაიპყრო (1624).
ბიოგრაფია
მურადი 1612 წელს დაიბადა. თერთმეტი წლის განმავლობაში იზოლირებული იყო თოფქაფის სასახლეში. სავარაუდოდ, სწორედ ამან გამოიწვია მომავალი სულთნის ძალიან სასტიკ ადამიანად ქცევა. ტახტზე ავიდა 1623 წელს, როცა იანიჩრების აჯანყების შედეგად, ტახტიდან მისი ბიძა, მუსტაფა I ჩამოაგდეს. მურადის მეფობის ადრეულ წლებში, იგი მისი ნათესავების კონტროლქვეშ იმყოფებოდა. ამ პერიოდის განმავლობაში მშვიდობა და ჰარმონია მთლიანად გაქრა ოსმალეთის მიწებზე და ამ ქალაქებზე კონტროლი ტირანებმა დაიწყეს. მისი აბსოლუტური მმართველობა 1632 წელს დაიწყო, როდესაც ავტორიტეტი მოიპოვა და ტირანები სიკვდილით დასაჯა, ამის შემდეგ მან აღიდგინა სულთნის სტატუსი.
ახალგაზრდა მონარქი (1623-32)
მურად მეოთხე დიდი ხნის განმავლობაში მისი ნათესავების კონტროლქვეშ იყო და ამ წლების განმავლობაში იმპერიას მისი დედა, ქიოსემ სულთანი მართავდა. იმპერია ანარქიაში ჩავარდა; 1632 წელს იანიჩრები სასახლეში შეიჭრნენ და მოკლეს დიდი ვეზირი, ჰაფიზ აჰმედ-ფაშა სხვებთან ერთად. მურად IV-ს ეშინოდა, რომ მისი უფროსი ძმის,ოსმან II-ს ბედს გაიზიარებდა და გადაწყვიტა რომ დათმობაზე წასულიყო. 16 წლის ასაკში,1628 წელს, მისი სიძე (მისი დის, ფატმა სულთნის ქმარი) და ეგვიპტის მმართველი ქარა მუსტაფა ფაშა სიკვდილით დასაჯა „ღვთის კანონწინააღმდეგ საქმეებში შემჩნევისთვის“.
აბსოლუტური მმართველობა და იმპერიული პოლიტიკა (1632-40)
1632 წლიდან მურადმა შეძლო დედის მფარველობისგან თავის დაღწევა და ნელ-ნელა მოახერხა იმპერიაზე კონტროლის აღდგენა, უკიდურესად სასტიკი მეთოდებით. მისი პირადი მითითებით სხვადასხვა მონაცემებით 25 ათასამდე ადამიანი დასაჯეს სიკვდილით, მათ შორის მისი ძმებიც. აგრეთვე, მურად IV ერთადერთი სულთანი იყო, რომელმაც დაარღვია ისლამის კანონები და სიკვდილით დასაჯა შეიჰულისლამ აჰიზადე ჰუსეინ ეფენდი. მურადი შეეცადა ჩაეხშო ის წინააღმდეგობები, რომელიც მისი წინამორბედი სულთნების მართველობის პერიოდში წარმოიშვა. ის ცდილობდა კორუფციის აღმოფხვრას. მურად მეოთხემ ასევე აკრძალა ალკოჰოლური სასმელები, თამბაქო და ყავა კონსტანტინოპოლში, ასევე სიკვდილით დასაჯა ამ კანონის ყველა დამრღვევი. მან დააწესაა ასევე სტამბოლში ღამის კონტროლი, ერთგვარი „პოლიცია“ შექმნა. თუკი პოლიცია ქუჩაში ბოროტმოქმედს შეამჩნევდა,შეეძლო საკუთარი ხელით დაესაჯა იგი. მიუხედავად იმისა რომ მან სასმელი აკრძალა, სმა მისი ერთგვარი ჩვევა იყო.
ბრძოლა სეფიანთა ირანის წინააღმდეგ
1634 წელს მურადმა განაახლა ირან-ოსმალეთის ომი. ამ ომის მიმდინარეობისას, ოსმალეთის არმიამ დაიპყრო აზერბაიჯანი, დაიკავა თავრიზი, ჰამადანი. 1638 წელს ოსმალებმა სპარსელთაგან ბაღდადის გაწმენდა მოახერხეს. ამ კამპანიის დროს არმიას სათავეში თავად მურად IV ედგა. ქალაქმა ოსმალთა შემოტევებს 40 დღის განმავლობაში გაუძლო, თუმცა საბოლოოდ, იძულებულნი გახდნენ, დანებებულიყვნენ. ოსმალები უმოწყალოდ გაუსწორდნენ ქალაქს, მიუხედავად იმისა, რომ ალყის დროს პირდებოდნენ, რომ ასე არ მოიქცეოდნენ. თავადი მურადი კი სიამოვნებით შესცქეროდა ამ სანახაობას. ცნობილია მისი გამონათქვამი ქალაქის დაცემის შემდეგ: „ბაღდადის დაპყრობისთვის ბრძოლა ბევრად უფრო სასიამოვნო იყო, ვიდრე თავად ბაღდადი.“ ბაღდადის დაბრუნება უმთავრესი წარმატებაა მურად IV-ის მმართველობის პერიოდში.
ბაღდადის დაცემამ ირანი აიძულა, ზავი ეთხოვა. 1639 წლის 17 მაისს დადებული ქასრ-ი-შირინის, ანუ ზუჰაბის შეთანხმებით, დასავლეთ სომხეთი და დასავლეთ საქართველო ოსმალეთის იმპერიის ხელში გადავიდა. იმპერიის მფლობელობაში დარჩა ბაღდადი და არაბული ერაყი. ამ ზავმა მურადს უფრო მეტად მოახვეჭინა წარმატება და ძლიერ ავტორიტეტად აქცია ოსმალეთის იმპერიაში.
ფიზიკური ძალა
მურად მეოთხე უკანასკნელი მეომარი სულთანი იყო, რომელიც ლაშქრობას ხელმძღვანელობდა და ჯარისკაცებთან ერთად ბრძოლის ველზე იმყოფებოდა. ის აგრეთვე სულეიმან დიდებულის შთამომავალ სულთანთაგან ერთადერთი იყო თავის უფროს ძმასთან, ოსმანთან ერთად, რომელიც ლაშქრობაში წავიდა. მისი ფიზიკური სიძლიერი ფენომენალური იყო, რომელიც დეტალურად აქვს აღწერილი ევლია ჩელების. იგი განსაკუთრებით ცნობილი იყო ჭიდაობით - რამდენიმე მოწინააღმდეგეს ერთდროულად ეჯიბრებოდა. მისი საყვარელი იარაღი იყო მშვილდი და დაშნის მაგვარი ხმალი (რომელიც 50 კილოგრამს იწონიდა). დღეს მისი საყვარელი იარაღების კოლექცია ინახება თოფქაფის სასახლის მუზეუმში.
სიკვდილი
მურად IV თავად გახდა მსხვერპლი მის მიერვე სტამბოლში აკრძალული ალკოჰოლური სასმელისა. გარდაიცვალა ციროზისგან 27 წლის ასაკში 1640 წელს. ბოლო დროს გავრცელდა მოსაზრება რომ სიკვდილის წინ, მურად მეოთხემ ბრძანა მისი უნარშეზღუდული ძმის- იბრაჰიმის მოკვლა. მას სურდა ოსმალეთის საიმპერატორო ტახტი ყირიმის ხანისთვის დაეტოვებინა, ეს კი ოსმალეთის იმპერიის მმართველთა დინასტიის დასასრული იქნებოდა, თუმცა ბრძანება არ აღსრულებულა.
ქალიშვილები
რაბია სულთანი (1636 - 1639), ჰურიჩეჰრე სულთნისგან.
პოპულარულ კულტურაში
2015 წელს დაწყებულ თურქულ ისტორიულ სერიალში დიდებული საუკუნე: ქიოსემი მურად IV-ის როლს ასრულებს ჩაღან ეფე აქი (როგორც შეჰზადე მურადი) და მეთინ აქდულგერი (როგორც სულთანი მურადი).
სქოლიო
კატეგორია:ბრძოლის ველზე მყოფი ოსმალეთის სულთნები კატეგორია:ოსმანების დინასტია კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1612 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1640
განჯა (მრავალმნიშვნელოვანი)
განჯა შეიძლება აღნიშნავდეს:
ჯანმარკო ძიგონი
ბიოგრაფია
დაიბადა 1991 წლის 10 მაისს, იტალიაში, ვერონაში. ჯანმარკომ თამაში თავის მშობლიურ კლუბ „ვერონაში“ დაიწყო. ვერონაში საკმაოდ წარმატებული თამაშის წყალობით, შემდგომში გადავიდა „მილანში“. 2010 წლიდან არის „ჯენოას“ ფეხბურთელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1991 კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი
ეფრემ ზაქარაია
ეფრემ ზაქარაია (დ. 16 თებერვალი, 1889, ნაჯახავო — გ. 19 დეკემბერი, 1946) — ქართველი ქირურგი, მედიცინის მეცნიეებათა დოქტორი (1937), პროფესორი (1937), საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გარდაცვლილი 1946 კატეგორია:საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 1889 კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 19 დეკემბერი კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
ძუკუ ლოლუა
ძუკუ (პორფილე) ბახვას ძე ლოლუა (დ. 8 აპრილი, 1877, სოფელი ქვალონი — გ. 9 აგვისტო, 1924) — ქართველი მუსიკოსი, მეჩონგურე, მომღერალი და ლოტბარი.
ბიოგრაფია
ძუკუ ლოლუა დაიბადა 1877 წლის 8 აპრილს ხობის რაიონის სოფელ ქვალონში. მის მშობლებს - ბახვა ლოლუასა და ჭამჭალა ჩიქვანიძეს სულ ხუთი შვილი ჰყავდათ-სამი ქალი და ორი ვაჟი. ძუკუს მამა მისი დაბადებიდან ორ თვეში გარდაიცვალა, რის გამოც ოჯახი დიდ გასაჭირში აღმოჩნდა. სიღარიბის გამო, 80-იან წლებში ლოლუები იძულებული გახდნენ, ქვალონიდან ფოთში გადასახლებულიყვნენ.
ძუკუ ბავშვობიდანვე ეზიარა ხალხურ სიმღერებს-დედამისი იმ მხარეში განთქმული მეჩონგურე, მომღერალი და მოზარე ყოფილა. სწორედ დედა იყო მისი პირველი მასწავლებელი სიმღერაში, ჩონგურზე დაკვრასა და ქართულ ანბანში. სიღატაკის გამო, ძუკუ იძულებული გახდა, სკოლაში სიარულის მაგიერ, ადრეული ასაკიდანვე ემუშავა. სხვა ღარიბ ბავშვებთან ერთად, იგი ნავსადგურში დადიოდა და აგროვებდა გადმონატვირთი სიმინდისა და ბრინჯის მარცვლებს, რომელსაც შემდგომ რეცხავდნენ, აშრობდნენ და ჰყიდდნენ, შემდეგ დღიურ მუშად დაიწყო მუშაობა ნავსადგურში. სწავლა ოცნებად დარჩა.
1891 წლიდან ძუკუ დედამ სასულიერო კარიერის სურვილით მიაბარა გურია-სამეგრელოს ეპისკოპოსს გრიგოლ დადიანს, რომლის სასახლეში ხშირად იკრიბებოდნენ იმ დროისათვის ცნობილი მგალობელ-მომღერლები: ანტონ დუმბაძე, დიმიტრი ჭალაგანიძე, ნესტორ კონტრიძე და სხვები. მალე ძუკუ თავის მხარეში ცნობილ მომღერალ-მგალობლად ჩამოყალიბდა. თავის მასწავლებელთაგან იგი განსაკუთრებით ემადლიერებოდა დიმიტრი ჭალაგანიძესა და მანუჩარ დგებუაძეს. 1895 წელს ძუკუ ფოთში დაბრუნდა და საეპარქიო სასწავლებელში გალობის მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა.
1896 წლის დეკემბერში ქუთაისის თეატრში კონცერტი გამართა ქართულ ხალხურ მომღერალთა გუნდმა სანდრო კავსაძის ხელმძღვანელობით, რომელსაც ძუკუც დაესწრო და მოიხიბლა ქართლ-კახური სიმღერებით, მაგრამ მეგრული სიმღერების შესრულებით უკმაყოფილო დარჩა და კონცერტის მეორე დღესვე დაიწყო გუნდის შექმნაზე ზრუნვა. ეს მისწრაფება მალე წარმატებით დაგვირგვინდა დარია ფაღავასა და ალშიბაიების ოჯახის დახმარებით. ძირითადად სამეგრელოს სოფელ კოკიდან მოკრებილი მომღერლების გუნდმა მალე წარმატებული კონცერტები გამართა ქუთაისსა და დასავლეთ საქართველოს სხვა მხარეებში.
1897 წელს ძუკუმ ფოთის მომღერალთა გუნდი დააარსა. გუნდი გარდა მეგრულისა, აფხაზურ და სვანურ სიმღერებსაც ასრულებდა. პარალელურად, ძუკუ მუშაობდა რკინიგზაზე, საფეიქრო სახელოსნოში, ქარხანაში, სადაც უბედური შემთხვევის გამო (დაზგაში ფეხი მოყვა), თითები დაკარგა.
1899 წელს, ქუთაისში ყოფნის დროს, ძუკუ ლოლუა აღმოჩნდა ჯგუფური ჩხუბის მონაწილე, რომელიც, საბოლოოდ, მკვლელობით დამთავრდა. ამის გამო, იგი დააპატიმრეს და რვა წელი მიუსაჯეს. ძუკუს დამ ნოტიომ ძმის საპატიმრო ვადის ნახევარი თავის თავზე აიღო და და-ძმამ ერთად ოთხი წელი გაატარეს გვერდი-გვერდ საკანში, ისე, რომ ძუკუმ ამის შესახებ არაფერი იცოდა.
პატიმრობიდან გათავისუფლების შემდეგ, ძუკუ ისევ დაუბრუნდა თავის საქმიანობას. 1904 წელს, წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების სოხუმის გამგეობის ხელმძღვანელის - მაშო ანჩაბაძის მიწვევით, იგი სამოღვაწეოდ სოხუმში გადავიდა და დააარსა სამკითხველო "დიოსკურია" (სოხუმის ანტიკური სახელწოდება), სადაც ცხოვრობდა კიდეც. მან მოკლე ხანში მოახერხა, შეეკრიბა ოთხმოცამდე მომღერალი და ჩამოეყალიბებინა გუნდი, რომელთან ერთადაც აქტიურად შეუდგა მუსიკალურ მოღვაწეობას. ლოლუას გუნდი აერთიანებდა მომღერლებს დასავლეთ საქართველოს ყველა კუთხიდან. რეპერტუარში მეგრულთან ერთად, განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობოდა აფხაზურ სიმღერებს, რომლებიც ძუკუმ სოფელ-სოფელ სიარულით შეაგროვა, ფონოგრაფზე ჩაიწერა და ისწავლა. გუნდი გარდა კვირისა, ყოველდღე მეცადინეობდა. ამის წყალობით, იმავე წლის 25 სექტემბერს უკვე მოხერხდა პირველი კონცერტის ჩატარება, რომელმაც დიდი წარმატებით ჩაიარა. მიუხედავად სიძნელეებისა, გუნდმა კონცერტი სოჭშიც გამართა. ამგვარად, ძუკუ ლოლუას ზრუნვით აფხაზეთში ქართული კულტურის კიდევ ერთი მძლავრი კერა გაჩნდა. მის გუნდში აღიზარდნენ შემდეგში გამოჩენილი მომღერლები და ლოტბარები კიწი გეგჭკორი, რომანოზ (რემა) შელეგია, კირილე პაჭკორია, პორფილე გაბელია, პლატონ ფანცულაია, ვლადიმერ ბაბილუა, მიხეილ ხავთასი, ნოკო ხურცია, ვანო კოზმავა, ძღიკი ძიაფშიფა, მაქსიმე ანუა, ანდრი ალანია. 1910-1911 წლებში გუნდის რეპერტუარი, მეგრული და აფხაზური სიმღერების გარდა, გურული, იმერული და სვანური სიმღერებით გამდიდრდა. 1914 წელს გუნდმა საკონცერტო მოგზაურობა მოაწყო დასავლეთ საქართველოს ქალაქებში. დიდი პოეტის აკაკი წერეთლის იუბილეზე წარმატებული გამოსვლის შემდეგ გუნდი თბილისშიც მიიწვიეს. კონცერტი 1917 წლის 26 აგვისტოს ჩატარდა და დიდი წარმატება ხვდა წილად, როგორც მსმენელთა, ისე-პრესის მხრიდანაც.
1921 წელს ფოთის რევკომის თავმჯდომარის ბესარიონ გოგიასა და პარტიის ქალაქკომის მდივნის გრიშა მეუნარგიას დავალებით, ძუკუს მიერ დაარსებული ფოთის ქალ-ვაჟთა საქალაქო გუნდი გამოვიდა კომინტერნის III კონგრესისადმი მიძღვნილი ქალაქის მშრომელთა მიტინგზე. მიტინგს დაესწრო საბჭოთა საქართველოს მთავრობის თავმჯდომარე ფილიპე მახარაძე, რომელიც აღტაცებაში მოიყვანა გუნდის მიერ ქართულ ენაზე შესრულებულმა "ინტერნაციონალმა". მახარაძის განკარგულებით, გუნდს გამოეყო რბილი ვაგონი საკონცერტო მოგზაურობისთვის.
1924 წელს ძუკუ ლოლუა მოულოდნელად ტიფით დაავადდა და გარდაიცვალა 47 წლის ასაკში. მისი სიკვდილის შემდეგ დასავლეთ საქართველოს მომღერალთა უკვე საქვეყნოდ ცნობილ კოლექტივს "ძუკუ ლოლუას სახელობის დასავლეთ საქართველოს ხალხური სიმღერის გუნდი" ეწოდა. ძუკუ ლოლუას ხმის ჩანაწერი არ შემონახულა. ამის მიუხედავად, მისი ღვაწლი ქართული ხალხური სიმღერისა და გალობის წინაშე უზარმაზარია. "'ჩემს ენერგიას, ცოდნას და გამოცდილებას არ ვზოგავდი, იმისათვის, რომ ჩემი წვლილივ ყოფილიყო ჩვენი ხალხისა და მომავალი თაობის აღზრდის საქმეში'- აღნიშნავდა ძუკუ ლოლუა."თავის სიცოცხლეში მან დაამუშავა და გუნდების რეპერტუარში დაამკვიდრა 100-ზე მეტი მეგრული და სხვა კუთხის სიმღერა. ეწეოდა პუბლიცისტურ მოღვაწეობასაც. თავის ნაწერებში იგი იცავდა ქართული ჰანგის თვითმყოფადობას, ქართული გალობის სამხმოვანებას, ხალხურ სიმღერას საკომპოზიტორო ხელოვნების "ორეულად" მიიჩნევდა, ცდილობდა, ორგანიზება გაეკეთებინა ქართული მომღერლებისა და კომპოზიტორების კონფერენციისათვის, სადაც ქართული სიმღერის პრობლემებზე იმსჯელებდნენ. ძუკუ ლოლუა დღემდე მიიჩნევა "მეგრული ხალხური სიმღერის პატრიარქად".
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 8 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1877 კატეგორია:გარდაცვლილი 1924 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 აგვისტო კატეგორია:ქართველი ლოტბარები ძ
მერია
მერია — ადგილობრივი თვითმმართველობის ან ადგილობრივი მმართველობის აღმასრულებელი რგოლი სხვადასხვა ქვეყნების თვითმმართველ ერთეულებში.
საქართველოში თვითმმართველ ერთეულია — მუნიციპალიტეტი, რომელიც არის ორი სახის: თვითმმართველი ქალაქი და თვითმმართველი თემი, და ორივე მათგანს გააჩნია მერია. „ადგილობრივი თვითმმართველობისა შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის მიხედვით მერია არის: „მუნიციპალიტეტის აღმასრულებელი ორგანოსადმი დაქვემდებარებული დაწესებულება, რომელიც უზრუნველყოფს მერის უფლებამოსილების განხორციელებას. მერიას ხელმძღვანელობს მერი. მერია შედგება სტრუქტურული ერთეულებისგან. მერიის სტრუქტურული ერთეული შესაბამისი დებულებით განსაზღვრული უფლებამოსილების ფარგლებში უზრუნველყოფს მუნიციპალიტეტის საკრებულოს და მერის დავალებების შესრულებას. მერიის სტრუქტურულ ერთეულს შეიძლება ჰქონდეს ქვედანაყოფები, რომლებიც განისაზღვრება მერიის შესაბამისი სტრუქტურული ერთეულის დებულებითა და საშტატო ნუსხით“
საქართველოს ხუთ თვითმმართველ ქალაქში. მერია ასევე ეწოდება თავად იმ შენობას, სადაც მმართველობის ეს ორგანოა განთავსებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ადგილობრივი თვითმმართველობა
ლიუგანუსეს მუნიციპალიტეტი
ლიუგანუსეს მუნიციპალიტეტი (Lüganuse vald) — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, იდა-ვირუმაას მაზრაში.
ტაპენაგის დეპარტამენტი
ტაპენაგის დეპარტამენტი (Departamento Tapenagá) — დეპარტამენტი არგენტინაში, ჩაკოს პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 4 188 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 6 025 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჩარადაი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩაკოს პროვინციის დეპარტამენტები
The Yes Album
The Yes Album — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ Yes-ის მესამე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1971 წელს. ეს არის პირველ ალბომი, რომელზეც უკრავს გიტარისტი სტივ ჰაუ. ალბომი გამოიცა ლეიბლზე Atlantic Records, 1971 წლის თებერვალში, ბრიტანეთში, ერთი თვის შემდეგ კი - აშშ-ში. ამ ალბომით ჯგუფის კარიერა გამყარდა და იგი უკვე #4 ადგილზე მოხვდა ბრიტანეთის, ხოლო #40 ადგილზე - აშშ ჩარტებში. ამ ალბომზე ტონი კეი უკრავდა საბოლოოდ, სანამ არ დაბრუნდა 1983 წლის დისკზე 90125.
როგორც წესი, The Yes Album ითვლება 1970 წლის კლასიკურ როკ ალბომად და ჯგუფის კარიერის ერთ-ერთ უმაღლეს მწვერვალად.
სქოლიო
კატეგორია:Yes-ის ალბომები კატეგორია:1971 წლის ალბომები კატეგორია:Atlantic Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები ედი ოფორდის პროდიუსერობით კატეგორია:პროგრესული როკ-ალბომები კატეგორია:პროტო-პროგ ალბომები
ბარნაბა (სამოცდაათთაგანი)
წმინდა ნაწილები
მინი|წმ. მოციქულ ბარნაბას თავის ქალა
კატეგორია:ქრისტეს სამოცდაათი მოციქული
კრასნი-ვოსტოკი (აურგაზის რაიონი)
კრასნი-ვოსტოკი (Красный Восток) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აურგაზის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 43 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ თოლბაზიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბელოე-ოზერო, რომელიც დაშორებულია 34 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ჩუვაშები შეადგენენ (100%).
სქოლიო
კატეგორია:აურგაზის რაიონის სოფლები
მარტენის პროცესი
ფუძე მარტენის პროცესი, ეწოდება...
მჟავა მარტენის პროცესი ეწოდება...
ლიტერატურა
კატეგორია:მეტალურგია
მიაეტაგუსეს მუნიციპალიტეტი
მიაეტაგუსეს მუნიციპალიტეტი (Mäetaguse vald) — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, იდა-ვირუმაას მაზრაში.
პინტუიანი
პინტუიანი (ოფიციალურად პინტუიანის მუნიციპალიტეტი;Lungsod sa Pintuyan; Bayan ng Pintuyan) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ლეიტეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 10 202 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ლეიტეს მუნიციპალიტეტები
ვალიდ ჯუმბლატი
ვალიდ ჯუმბლატი (არაბ. وليد جنبلاط); 7  აგვისტო, 1949, მუხთარა, ლიბანი) — ლიბანელი პოლიტიკოსი, პროგრესული სოციალისტური პარტიის (პსპ) ლიდერი, არაერთხელ ეკავა თანამდებობები მთავრობაში, დრუზების თემის ერთ-ერთი გამოჩენილი ლიდერი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1949 წლის 7 აგვისტოს ბეირუთიდან 30 კილომეტრში მდებარე სოფელ მუხთარაში. მიეკუთვნება ლიბანელი დრუზების  ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან კლანს. სწავლობდა ბეირუთის ამერიკული უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე და პარიზის სორბონის უნივერსიტეტში. სწავლის დასრულების შემდეგ, იგი დაახლოებით ერთი წლის განმავლობაში მუშაობდა წამყვან ინგლისურენოვან ლიბანურ გაზეთ An-Nahar- ში ჟურნალისტად.
1977 წლის 16 მარტს მოკლეს მისი მამა, ცნობილი და გავლენიანი პოლიტიკოსი ქამალ ჯუმბლატი, რომელსაც უთანხმოება ჰქონდა სირიასა და ჰაფეზ ასადთან. ვალიდმა დაიკავა  მისი ადგილი   დრუზების საზოგადოებასა (17 მარტი) და პროგრესულ სოციალისტურ პარტიაში (პსპ) (მაისი 2). 1980 წლის ივნისიდან ის ხელმძღვანელობდა ლიბანის ეროვნულ პატრიოტულ ძალებს. დრუზთა თემის რელიგიურმა ხელმძღვანელობამ და ჯუმბლატებთან დაპირისპირებულმა არსლანის კლანმა სერიოზული წინააღმდეგობა გაუწიეს, რაც 1982 წლამდე გაგრძელდა.
1982 წლის ივნისში ისრაელის ძალებმა დაიპყრეს შუფის რეგიონი, მთიან ლიბანში, სადაც დრუზების დიდი ნაწილი ცხოვრობდა. ჯუმბლატი წარუმატებლად ცდილობდა ისრაელის ხელმძღვანელობასთან ურთიერთობის გაუმჯობესებას: ისრაელმა შუფში გაგზავნა "ლიბანის ძალები"—ქრისტიანი მარონიტების შეიარაღებული მილიცია— დრუზების მიმართ მტრულად განწყობილი ძალა. ჯუმბლატი იძულებული გახდა სირიისთვის ეთხოვა დახმარება და  დამასკოში გაემგზავრა. ლიბანის პრეზიდენტმა ამინ ჯემაიელმა დაამყარა კავშირი არსლანის კლანთან და ჯუმბლატი შეუერთდა სირიის მომხრე ალიანსს, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა შეთანხმებას ცენტრალურ მთავრობასა და ისრაელს შორის. 1983-1984 წლის ივლისში იგი გახდა ეროვნული ხსნის ფრონტის შექმნის ერთ-ერთი ინიციატორი და ძალთა ფართო ბლოკის ხელმძღვანელობის წევრი, რომელიც მოითხოვდა ისრაელთან დადებული კაბალური  შეთანხმების გაუქმებას. 1985 წლიდან დემოკრატიული პატრიოტული ფრონტის თავმჯდომარეა.
სამოქალაქო ომის შემდგომ პერიოდში, რომელიც 1990 წლამდე გაგრძელდა, ჯუმბლატი  უცვლელად სირიის მხარეს იჭერდა. სირიის სხვა მოკავშირისგან— ნაბი ბერისგან განსხვავებით, იგი გამოცდილ დიპლომატიურ თამაშს თამაშობდა და აქტიურ კონტაქტებს ამყარებდა არა მხოლოდ არაბული ქვეყნების და სსრკ-ს ხელმძღვანელობასთან და გამოჩენილ პოლიტიკოსებთან, არამედ ისრაელთანაც კი. 1984 წლის მაისიდან 1989 წლის ნოემბრამდე იყო საზოგადოებრივი საქმეთა, ტრანსპორტისა და ტურიზმის მინისტრი. 1989 წლის 25 მაისიდან — საზოგადოებრივ საქმეთა მინისტრი.
მას შემდეგ, რაც 1990 წელს სირიის ძალებმა დაიპყრეს ბეირუთი, იგი კვლავ შევიდა მთავრობაში და კენჭი იყარა პარლამენტში.
საპარლამენტო არჩევნების წინა დღეს ჯუმბლატმა ალიანსი შექმნა ქრისტიანულ პარტიებთან -ქათაიბთან (ფალანგა) და ეროვნულ ბლოკთან. შექმნილი კოალიცია წარმატებული აღმოჩნდა და ჯუმბლატის მომხრეებმა მიიღეს მინისტრის სამი პოსტი ახალ მთავრობაში. 2004 წელს შექმნილ მთავრობაში დრუზების საზოგადოება წარმოდგენილი იყო არა პროგრესული სოციალისტური პარტიიით ( პსპ), არამედ ჯუმბლატის მეტოქის -არსლანის მომხრეებით.
2005 წლისთვის ჯუმბლატმა უკვე მიიღო ლიბანში ანტი-სირიული ძალების "მთავარი ინსპირატორის" სტატუსი.
ყოფილი პრემიერ მინისტრის, სუნიტი წამყვანი პოლიტიკოსისა და ანტისირიული ოპოზიციის ლიდერის რ. ჰარირის  მკვლელობის შემდეგ, 2005 წლის 14 თებერვალს, ჯუმბლატი გახდა ოპოზიციის მთავარი ფიგურა და ჰარირის ვაჟის საადის უახლოესი მოკავშირე, რომელიც  მამის პოლიტიკური მემკვიდრე იყო და ხელმძღვანელობდა ანტისირიულ მოძრაობას Tayyar al-Mustakbal ”(” მოძრაობა მომავლისათვის ”). ჯუმბლატმა მოითხოვა არა მხოლოდ სირიის ჯარების ლიბანიდან გაყვანა, არამედ სირიის მომხრე პრეზიდენტის, 2005 წლის "კედრების რევოლუციის" ერთ-ერთი ლიდერის ემილ ლაჰუდის გადადგომა.
2005 წლის მაისი-ივნისში, ბოლო 29 წლის განმავლობაში პირველად ჩატარდა საპარლამენტო არჩევნები სირიის პირდაპირი ჩარევის გარეშე. ჯუმბლატი, რომელმაც კავშირი დადო ერთ-ერთ მის ყოფილ ოპონენტ მარონიტთან და პატრიოტული ძალების ლიდერ სამირ ჯაჯაასთან, მიემხრო საად ჰარირის, რომელიც ხელმძღვანელობდა "მოწამე რაფიკ ჰარირის სახელობის ბლოკს". ჯუმბლატმა თავისი რწმუნებულები გაგზავნა მოლაპარაკებებზე ტრადიციულად სირიულ პრო-სირიულ შიიტურ ჯგუფებთან ამალთან და ჰეზბოლასთან, რის წყალობითაც მნიშვნელოვანი შეთანხმებები იქნა მიღწეული: ზოგიერთ საარჩევნო ოლქში ჰარირის და ჯუმბლატის მომხრეები შიიტებს შეუერთდნენ.
არჩევნების შედეგად ანტი-სირიულმა ოპოზიციამ მიიღო 72 ადგილი პარლამენტში 128 ადგილიდან. შიიტურმა დაჯგუფებებმა ჰეზბოლამ და ამალმა ერთად 35 ადგილი მოიპოვეს, ხოლო მიშელ აუნის მარონიტის ბლოკმა 21 ადგილი მიიღო. ოპოზიციამ ვერ მოიპოვა საპარლამენტო ადგილების ორი მესამედი, რამაც ხელი შეუშალა პრეზიდენტ ლაჰუდის გადაყენებას. თავის მხრივ, ლაჰუდმა დაბლოკა ჰარირის წარდგენა პრემიერ მინისტრის პოსტზე. 2005 წლის ივნისში პრეზიდენტმა დანიშნა ოპოზიციის მიერ დასახელებული ფუად სინიორა მთავრობის მეთაურად. პსპ– ს წარმომადგენლები შევიდნენ ფუად სინიორას მიერ ფორმირებულ მთავრობაში.
2006 წლის ივლისში ლიბან-ისრაელის კონფლიქტის დაწყებისთანავე, ჯუმბლატმა დაგმო ჰეზბოლას ქმედებები და განაცხადა, რომ შიიტი ბოევიკები არ მოქმედებდნენ ლიბანის საკეთილდღეოდ,  ისინი მხარს უჭერდნენ ირანსა და სირიას. ჯუმბლატმა იწინასწარმეტყველა, რომ შეიარაღებული დაპირისპირების შედეგად, შიიტური დაჯგუფება, თუნდაც ისრაელის ძალების  წინააღმდეგ უკან დახევა მოუხდეს, მკვეთრად გაზრდის თავის გავლენას ქვეყანაში და ამით დასრულდება დემოკრატიული განვითარება. ჯუმბლატის აზრით, ლიბანი რთულ ვითარებაში აღმოჩნდა: ერთი მხრივ ისრაელია და მეორეს მხრივ, ჰეზბოლა თავისი უცხოელი მოკავშირეებით.
2006 წლის ოქტომბრის ბოლოს ჯუმბლატი ეწვია ამერიკის შეერთებულ შტატებს, სადაც იგი შეხვდა ვიცე-პრეზიდენტს რ. ჩეინს და სახელმწიფო მდივანს   კონდოლიზა რაისს. ჯუმბლატის თქმით, მან კონდოლიზა რაისთან განიხილა რ. ჰარირის მკვლელობის გამოძიების მიზნით საერთაშორისო ტრიბუნალის შექმნის აუცილებლობა, რაც ემილ.ლაჰუდმა გააპროტესტა.
საგარეო პოლიტიკური შეხედულებები
ვალიდ ჯუმბლატი გახლდათ მსოფლიო მშვიდობის საბჭოს პრეზიდიუმის წევრი.
1983 წლის აპრილიდან—სოციალისტური ინტერნაციონალის თავმჯდომარის მოადგილე.
1986 წლის სექტემბრიდან— ლიბანის, აფრიკისა და აზიის სოლიდარობის კომიტეტის თავმჯდომარე.
ჯუმბლატის საგარეო პოლიტიკის მოსაზრებები გამომდინარეობს ლიბანის კონკრეტული ინტერესების დაცვის პრინციპიდან. როგორც ლიბანის სამოქალაქო ომის დროს სირიელთა მოკავშირე, ის ამჟამად ეწინააღმდეგება ქვეყანაში სირიის ძლიერ გავლენას და ანტისამთავრობო ოპოზიციის მომხრეა სირიის სამოქალაქო ომში.
ღიად ეწინააღმდეგება ამერიკის შეერთებულ შტატებს და აკეთებს სხვადასხვა ნეგატიურ განცხადებებს მათი ხელმძღვანელობის წინააღმდეგ. 2003 წლის ნოემბერში, პოლ ვოლფოვიცზე მკვლელობის მცდელობის შემდეგ, მან გამოთქვა სინანული, რომ ტერორისტებმა ვერ შეასრულეს თავიანთი გეგმები, ხოლო აშშ-ს თავდაცვის მინისტრის მოადგილეს უწოდა "ვირუსი, რომელიც უნდა განადგურდეს".
დამოკიდებულება ეროვნული და კონფესიური საკითხისადმი
ქურთული ფესვები ხელს არ უშლის, ისრაელს, დრუზებსა და პალესტინელებს მოუწოდოს გაერთიანებისკენ საერთო ეთნიკური ნიშნის ლოზუნგით, ანტისირიულ მიტინგებზე ის აცხადებს,  რომ სირიის პრეზიდენტმა ქვეყანაში არ გადაჭრა საკუთარი (ქურთული) პრობლემა და ამიტომ არ აქვს უფლება ჩაერიოს ლიბანის პრობლემებში. ამასთან, ის თავს ლიბანელს უწოდებს, რომლისთვისაც არ არსებობს ფუნდამენტური განსხვავება, რომელ ეთნო-კონფესიურ საზოგადოებასაც უნდა ეკუთვნოდეს.
დამატებითი ინფორმაცია
ვალიდ ჯუმბლატი  ცნობილი ლიბანელი და ქურთი პოლიტიკოსის ქამალ ჯუმბლატის  და ასევე ცნობილი ლიბანელი პოლიტიკოსის შაკიბ არსლან მაი არსლანის ქალიშვილის ვაჟია.
20 წლის ასაკში მან პირველად იქორწინა ასაკით უფროს ირანელ მსახიობზე (ოჯახმა და განსაკუთრებით მამამ არ მოიწონა და არ ცნო ეს ქორწინება). მეორე ცოლი, ჯერვეტ "გიგი", ჩერქეზული წარმოშობის იორდანელი, უფროსი ვაჟის დედაა. მესამე ცოლი არის ნურა შარაბატი, სირიის თავდაცვის ყოფილი მინისტრის აჰმედ ალ-შარაბატის ქალიშვილი. შვილები თაიმური (1982) და ასლანი (1983), ქალიშვილი —დალია (1989).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:ლიბანელი პოლიტიკოსები
სტარობალტაჩევო
სტარობალტაჩევო (Иҫке Балтас; Старобалтачево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბალტაჩევოს რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 5598 ადამიანი. 2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (85 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბალტაჩევოს რაიონის სოფლები
ამსტერდამ არენა
ამსტერდამ არენა (Amsterdam ArenA) — საფეხბურთო სტადიონი ამსტერდამში, ნიდერლანდებში. სტადიონზე თამაშობს „აიაქსი“ და ჰოლანდიის ეროვნული ნაკრები. აშენდა 1993-1996 წლებში. აშენების ღირებულებამ 140 მლნ. € შეადგინა. უეფამ ამსტერდამ არენის დონე ხუთი ვარსკვლავით შეაფასა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნიდერლანდების საფეხბურთო სტადიონები
July Morning (სიმღერა)
July Morning — მესამე კომპოზიცია ბრიტანული როკ ჯგუფ Uriah Heep-ის 1971 წლის ალბომიდან Look at Yourself.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:Uriah Heep-ის სიმღერები კატეგორია:1971 წლის სინგლები
ბეგთარი
მინი|251x251პქ|ბეგთარი. ბეგთარი — საბრძოლო აბჯრის ჯაჭვ-ფირფიტოვანი სახეობა, რომელიც წარმოადგენს მეტალის ფირფიტებით გაძლიერებულ ჯაჭვის პერანგს. ბეგთარი აზიური წარმომავლობის აბჯარია, რომელიც შემდეგ აღმოსავლეთ ევროპასა და საქართველოში გავრცელდა. აქტიურად გამოიყენებოდა ისლამურ ქვეყნებში, ინდოეთში, ჩინეთში, კორეაში, იაპონიაში, ვიეტნამსა და მალაის არქიპელაგზე. სულხან-საბას მიხედვით, ბეგთარი „მორკინული საცმელია, საომარი“.
ისტორია
ბეგთარი ევრაზიის აღმოსავლეთ ნაწილში თავდაცვითი საჭურველის განვითარების უმაღლეს საფეხურად ითვლება. მასში ფირფიტოვანი აბჯრის მაღალი დაცვითი თვისებები შეერთებულია ჯაჭვის სიმსუბუქესა და მოქნილობასთან. ამავე დროს, რკინის ფირფიტების ჩამატება აჩქარებდა აბჯრის დამზადებასაც, რადგან ჯაჭვის ქსოვა ყოველთვის ხანგრძლივი პროცესი იყო.
აღმოსავლეთ ევროპული (პოლონური და რუსული) და აზიური ბეგთრები განსხვავდება იმით, რომ ევროპულებს არ აქვს სახელოები, ხოლო აზიურებს — კი. აზიური ბეგთრის სახელო ჯავშნის მსუბუქ ვარიანტში ჯაჭვის რგოლებისგან შედგებოდა, ხოლო უფრო მძიმე ვარიანტში ჯაჭვთან ერთად რკინის ფირფიტები სახელოზეც იყო დატანებული. ეს უკანასკნელი უფრო იშვიათობას წარმოადგენდა და ძირითადად პირველი ვარიანტი იყო გავრცელებული.
იაპონიაში ჯაჭვ-ფირფიტოვან აბჯარს „კარუტას“ უწოდებდნენ, ის მეტალის ან ტყავის ოთკუთხა ფირფიტებისა და მათი დამაკავშირებელი ჯაჭვის რგოლებისგან შედგებოდა.
ბეგთარი საქართველოში
მინი|209x209პქ|ბეგთარის ფირფიტების დაკავშირების სხვადასხვა მეთოდი. ქართულ ეთნოგრაფიულ სინამდვილეში დამოწმებული ბეგთარი შედგება ოთხი ფოლადის ნაჭრისაგან: საგულე — (წაგრძელებული მართკუთხა ფორმის), რომელსაც მარჯვნივ და მარცხნივ აქვს საფერდეები და საზურგე. ფოლადის ფირფიტები ერთმანეთთან დამაგრებულია წყვილ-წყვილი ტყავის თასმებით, საგულეზე ოთხივე კუთხეში ჩამაგრებულია თასმები, რომელნიც საფერდეებზე იკვრება ენიანი ბალთების საშუალებით, ხოლო საფერდეზე დამაგრებული თასმები საზურგეზე იკვრება ასევე ენიანი ბალთებით. ბეგთარის ჩაცმისას ტყავის ღვედებს (ქაფი) ბეჭებზეც გადაიკრავდნენ საგულედან საზურგეზე. ჩვენს დრომდე მოღწეული ასეთი ბეგთარები ძირითადად აღმოსავლური წარმომავლობისაა, რომლებიც აქტიურად გამოიყენებოდა ქართველ წარჩინებულთა საომარ აღკაზმულობაში. ბეგთარი ხშირად ჯაჭვის პერანგების ზემოდან კეთდებოდა, რაც პოეზიაშიც დასტურდება - „ჯაჭვი-ბეგთარი დევ-ქაჯთა მას დღესა დაიხევისა“(შაჰნ. I.1513-3). ქართული არქეოლოგიური მასალის მიხედვით ბექთარი ლითონის პატარა ფირფიტებით დაფარული, მორკინული, ტყავის ან მჭიდრო ქსოვილის ჯავშანია, ასეთი ტიპის ბეგთარი აქტიურად გამოიყენებოდა განვითარებული და გვიანი შუა საუკუნეების ქართულ შეიარაღებაშიც, ეთნოგრაფიულ ყოფაში აღარ გვხვდება.
სქოლიო
კატეგორია:აბჯრები კატეგორია:საბრძოლო აღჭურვილობა
აიზენშტადტი
აიზენშტადტი (Eisenstadt) — ქალაქი ავსტრიაში, ბურგენლანდის ფედერალური მხარის დედაქალაქი. 2011 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 12 995 ადამიანია. აქ ცხოვრობდა ცნობილი კომპოზიტორი იოზეფ ჰაიდნი.
აიზენშტადტი გაშენებულია მდინარე ვულკას მიმართულებით გაწოლილ ვაკეზე, ლეითას მთების სამხრეთით, უნგრეთის საზღვრიდან 12 კმ-ში.
ქალაქი მძიმედ იბომბებოდა მეორე მსოფლიო ომის დროს. 1945 წელს ის წითელმა არმიამ დაიკავა და 1955 წლამდე რჩებოდა საბჭოთა ოკუპაციაში.
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრიის ქალაქები
რომანოზ რაზმაძე
რომანოზ რაზმაძე (ზუბაშვილი) (დ. წელი უცნობია ― გ. 1811, სოფ. წესი) — ქართველი მესტამბე, გამომცემელი. მოღვაწეობდა XVIII საუკუნის დასასრულისა და XIX საუკუნის დასაწყისში.
რაზმაძე სასულიერო პირი იყო. სხვადასხვა დროს მონაწილეობდა ერეკლე II-ის, ქუთაისის და სოფ. წესის სტამბების აღდგენა-დაარსებაში. 20 წელი მსახურობდა ერეკლე II-ის სტამბაში. იქ 1786 წელს დაბეჭდა "სახარება", 1788 - "ზატიკი", 1790 - "დაუჯდომელი", 1791 - "ჟამნი", "სამოციქულო" და "სახარება", 1793 - "კონდაკი", "მარხვანი", "მცირე ლოცვანი" და სხვა. 1795 წელს თბილისის აოხრებისა და სტამბის დანგრევის შემდეგ რაზმაძე მოზდოკს გადავიდა გაიოზ რექტორთან. მოზდოკში სტამბის დაარსების შემდეგ, 1796-1797, სოლომონ II-ის მიწვევით სამშობლოში დაბრუნდა და მონაწილეობა მიიღო ქუთაისის სტამბის გამართვის საქმეში, ხოლო გ. პაიჭაძის მოსკოვში გადასვლის შემდეგ სტამბას თვითონ ჩაუდგა სათავეში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მესტამბეები კატეგორია:ქართველი გამომცემლები კატეგორია:გარდაცვლილი 1811