cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლაშა შავდათუაშვილი
2012 წელს საქართველოს სპორტულ ჟურნალისტთა ასოციაციაციის მიერ წლის საუკეთესო სპორტსმენად დასახელდა. ამავე წელს საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდულ საქმეთა სამინისტრომ დაასახელა წლის საუკეთესო სპორტსმენად.
ნიგოითის ბრძოლა
ნიგოითის ბრძოლა 1854, შუხუთფერდის ბრძოლა — ბრძოლა რუსეთის იმპერიისა და ოსმალეთის იმპერიის ჯარებს შორის ყირიმის ომის (1853-1856) დროს. ბრძოლა გაიმართა 1854 წლის 20 მაისს, გურიის სოფლების ნიგოითისა და შუხუთის მიდამოებში და რუსეთის იმპერიის ძალების გამარჯვებით დასრულდა.
წინაპირობა
1854 წელს ოსმალებმა ფართო ფრონტით დაიწყეს შეტევა ბათუმიდან, ანაკლიიდან და სოხუმიდან. ოსმალების ბათუმის კორპუსს, რომელსაც სელიმ-ფაშა მეთაურობდა, ოზურგეთ-ქუთაისის გავლით თბილისის მიმართულებით უნდა ემოქმედა. სელიმ-ფაშა 34 ათასი მებრძოლით მდინარე ჩოლოქს, რუსეთისა და ოსმალეთის იმპერიების საზღვარს მიადგა. სელიმ-ფაშას რაზმი შედგებოდა მოხალისეთაგან (ბაში-ბუზუკები), რომლებსაც ეთნიკურად ქართველი ჰასან-ბეგ თავდგირიძე მეთაურობდა. რუსეთის იმპერიის მხრიდან ახალციხე-გურიის რაზმის უფროსად დანიშნული იყო გენერალ-ლეიტენანტი ივანე ანდრონიკაშვილი. ნიგოითიდან ქუთაისისაკენ მიმავალ გზას იცავდა პოდპოლკოვნიკი ნიკოლოზ ერისთავი 2 ბატალიონითა და 4 ქვემეხით. ოსმალები შეიარაღებულნი იყვნენ ინგლისური იარაღით, ხოლო რუსების რეგულარული ჯარი და ქართველებით დაკომპლექტებული მილიცია — კაჟიანი თოფებით.
ბრძოლა
სელიმ-ფაშას 12-ათასიანმა რაზმმა გადაკვეთა მდინარე ჩოლოქი და 11 აპრილს დაიკავა ოზურგეთი. იმავე წლის მაისში სელიმ-ფაშამ ჰასან ბეგ თავდგირიძეს, რომელიც თავისი ჯარით შეკვეთილში იდგა, უბრძანა განედევნა ნიგოიეთის ქედზე მდგომი გურიის რაზმი. თავდგირიძე დაიძრა შეკვეთილიდან ნიგოითისკენ. განვლო გურიანთა, ბაილეთი, აკეთი, მამათი და ლანჩხუთი. წინააღმდეგობა არსად შეხვედრა, გურიის ჯარი შეგნებულად იყო უკანდახეული.
თავდგირიძემ შეუტია თავად მაჭუტაძეების სასახლეს ნიგოითში. 27 მაისს ნიკოლოზ ერისთავი მოულოდნელად თავს დაესხა მტერს და ხელჩართული ბრძოლა გაუმართა. ოსმალებმა რიცხობრივი უპირატესობა ვერ გამოიყენეს და უკუიქცნენ. რუსეთის იმპერიის რეგულარულმა ჯარმა და ქართველთა მილიციამ მტერს მძიმე მარცხი მიაყენა. ჰასან-ბეგ თავდგირიძე ბრძოლის ველზე აზნაურმა ერასტი ჭყონიამ მოკლა. ბრძოლაში თავი გამოიჩინეს აზნაურებმა გოგია კუპრაძემ, ერასტი ჭყონიამ და მისმა ძმებმა, ლანჩხუთის ღვთისმშობლის ეკლესიის მღვდლებმა სოფრომ ჯაშმა, ნიკოლოზ და გაბრიელ კანდელაკებმა. სელიმ-ფაშამ მოკლულთა და დაჭრილთა სახით 3 ათასი მებრძოლი დაკარგა, ერისთავის რაზმმა — 600.
ნიგოითის ბრძოლამ საშუალება მისცა გენერალ ანდრონიკაშვილს ოზურგეთისკენ დაძრულიყო. სელიმ-ფაშამ ქალაქი მიატოვა და ჩოლოქის მარცხენა მხარეს, გაღმა ქაქუთში დაბანაკდა, რასაც მოჰყვა ჩოლოქის ბრძოლა.
ნიგოითის ბრძოლა ხალხურ კულტურაში
ნიგოითის ბრძოლა და ჰასან-ბეგ თავდგირიძის სიკვდილი ასახულია ხალხურ სიმღერაში „ხასანბეგურა“. ბრძოლაში მონაწილე თუშების და მათი ლიდერის, ივანე ელიზბარიძის შესახებ გამოთქმულია თუშური ხალხური ლექსი.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ბრძოლები კატეგორია:გურიის ისტორია კატეგორია:ყირიმის ომის ბრძოლები
Solenopsis superba
Solenopsis superba — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მონტუირი
მონტუირი (Montuiri, Montuïri)— მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების პლა-დე-მალიორკის კომარკაში, მდებარეობს კუნძულ მალიორკაზე. ფართობი — 41,09 კმ². მოსახლეობა — 2912 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
ვიტამინები
ვიტამინი — ორგანული ნივთიერება, რომელსაც ორგანიზმი არ ასინთეზებს (ან მცირე რაოდენობით ასინთეზებს) და მისი მიღება აუცილებელია დიეტით. შესაბამისად კონკრეტული ნივთიერება ზოგიერთი ორგანიზმისთვის შეიძლება იყოს ვიტამინი. ხოლო სხვისთვის არა. მაგალითად, ვიტამინ C, ასკორბინმჟავა: ის ადამიანებისთვის ვიტამინია, ხოლო სხვა დანარჩენი ორგანიზმების უმრავლესობისთვის არა, რადგან მათ ორგანიზმში ხდება მისი სინთეზი.
ვიტამინები იყოფა ორ დიდ ჯგუფად: წყალში და ცხიმში ხსნადად. წყალში ხსნად ვიტამინებს ეკუთვნის B ჯგუფის ყველა ვიტამინი და ვიტამინი C, ხოლო ცხიმში ხსნად ვიტამინებს — A, D, E და K ვიტამინები.
B ჯგუფის ვიტამინები გვხვდება ძალიან ბევრ პროდუქტში, ბოსტნეულში, მარცვლეულში, ხორცპროდუქტებში, რძის პროდუქტებში და ა.შ. ვიტამინი B12 კი გვხვდება მხოლოდ ცხოველურ პროდუქტებში, B ჯგუფის ზოგიერთ ვიტამინს შეიცავს მარცვლეული კულტურები - მაგრამ არა B12-ს. ვიტამინი B12 პასუხისმგებელია სისხლში წითელი უჯრედების წარმოქმნაში, ის მთავარ როლს ასრულებს ტვინის და ცენტრალური ნერვული სისტემის ნორმალურ ფუნქციონირებაში. B12-ის ნაკლებობა ორგანიზმში იწვევს ანემიას და ნერვული სისტემის დაზიანებას, იმ ადამიანებისთვის, რომლებიც არ იღებენ ცხოველურ პროდუქტებს, მკაცრად რეკომენდებულია B12-ის აბების სახით ან B12-ით ხელოვნურად გამდიდრებული პროდუქტების მიღება. B12-ით განსაკუთრებით მდიდარია ხორცპროდუქტები (ძროხის ხორცი, ღვიძლი, თევზი და ა.შ.), ის ასევე მოიპოვება კვერცხში და რძის პროდუქტებში. B ჯგუფის ვიტამინების უმრავლესობას შეიცავს აგრეთვე მარცვლეული კულტურები, ნიგოზი და კარტოფილი. აგრეთვე B6-ს წარმოქმნიან ნაწლავებში მობინადრე ბაქტერიები.
გამოყენება: ძირითადად საჭიროა ზრდისა და სიჯანსაღის შესანარჩუნებლად. ისინი აგრეთვე მონაწილეობენ საკვების დაშლაში, ენერგიის მისაღებად. აგრეთვე B12 და ფოლიუმის მჟავა აუცილებელია სისხლის უჯრედთა წარმოქმნისათვის. B5 და B6 აუცილებელია სისხლის უჯრედთა წარმოქმნისათვის.
ვიტამინი D (კალციფეროლი) წყარო: ღვიძლი, თევზის ღვიძლის ცხიმი, რძის პროდუქტები, კვერცხის გული, მარგარინი, სპეციალური ნივთიერება (პროვიტამინი D3) კანის უჯრედებში გარდაიქმნება D ვიტამინად მზის სინათლის ზემოქმედებით.
E ვიტამინი (ტოკოფეროლი) წყარო: ხორცი, კვერცხის ყვითრი, ფოთლოვანი ბოსტნეული, ნიგოზი, რძის პროდუქტები, ხორბლის ჩანასახი, თესლისა და ბოსტნეულის ზეთი. აგრეთვე E ვიტამინი იცავს ზოგიერთ მემბრანებს, რომლებსაც კიბოს გამოწვევა შეუძლიათ.
K ვიტამინი (ფილოქვინონი ანუ მელაქვინონი) წყარო: ღვიძლი, ხილი, ნიგოზი, პომიდორი, მწვანე ბოსტნეული, განსაკუთრებით კომოსტო. აგრეთვე მას ამზადებენ ნაწლავებში მობინადრე ბაქტერიები. K ვიტამინი აუცილებელია ღვიძლში პროტრომბინის სინთეზისათვის (საჭიროა სისხლის შედედებისთვის).
რესურსები ინტერნეტში
* კატეგორია:კვება
ელექტრული პოტენციალი
ელექტროსტატიკაში- ელექტრული პოტენციალი (მიღებული აღმნიშვნები φ, φE ან V, ასევე მოიხსენიება როგორც ელექტროსტატიკური პოტენციალი) სივრცის რაიმე წერტილში, არის ელექტრული პოტენციური ენერგია გაყოფილი ელექტრულ მუხტზე. ელექტრული პოტენციალი სკალარული სიდიდეა და SI სისტემაში იზომება ვოლტებში.
კლასიკურ ელექტროდინამიკაში არსებობს განზოგადებული (სკალარული) ელექტრული პოტენციალი, რომელიც გამოიყენება არასტაციონალური (დროში ცვლადი) ელექტრომაგნიტური ველების აღსაწერად. განზოგადებული ელექტრული პოტენციალი აღარ არის ტოლი პოტენციური ენერგიისა და მუხტის ფარდობისა.
ელექტროსტატიკაში
რაიმე ელექტრულ E ველში ელექტრული პოტენციალი r წერტილში მოიცემა წირითი ინტეგრალით სადაც C არის რაიმე წირი, რომელიც აერთებს ნულოვანი პოტენციალის მქონე წერტილს r წერტილთან. როდესაც ელექტრული ველის როტორი ∇ × E ნულია, ზემოთ მოცემული წირითი ინტეგრალი არ არის დამოკიდებული იმაზე, თუ როგორ არის არჩეული C წირი, არამედ დამოკიდებულია მხოლოდ წირის ბოლო წერტილებზე. ასეთ შემთხვევაში ელექტრული ველის დაძაბულობა არის პოტენციალის გრადიენტი:
მაშინ გაუსის კანონის შესაბამისად პოტენციალი აკმაყოფილებს პუასონის განტოლებას:
ელექტრული პოტენციალის ცნება მჭიდრო კავშირშია პოტენციური ენერგიის ცნებასთან. საცდელ მუხტს q აქვს ელექტრული პოტენციური ენერგია UE რომელიც მოიცემა
პოტენციური ენერგია, და შესაბამისად ელექტრული პოტენციალიც განსაზღვრულია რაიმე მუდმივას სიზუსტით. პოტენციური ენერგიის ზუსტი განსაზღვრისათვის საჭიროა არჩეული იქნას რაიმე წერტილი, რომელშიც პოტენციური ენერგია ნულის ტოლად ჩაითვლება.
განხილული ფორმალიზმი აღარ გამოდგება თუ ელექტრული ველის დაძაბულბის როტორი ნულის ტოლი არ არის (curl ∇ × E ≠ 0). მაქსველის განტოლებების მიხედვით ელექტრული ველის დაძაბულბის როტორს აგენერირებს დროში ცვლადი მაგნიტური ველი. ელექტრული პოტენციალის ცნების განზოგადება ასეთი შემთხვევისთვის ქვევით არის განხილული.
წერტილოვანი მუხტის ელექტროსტატიკური პოტენციალი
წერტილოვანი q მუხტის მიერ შექმნილი პოტენციალი მისგან  r მანძილზე (პოტენციალის ნულოვან დონედ ითვლება მსაცდელი მუხტისგან უსასრულოდ დაშორებული წერტილი), მოიცემა ფორმულით
სადაც ε0 არის ელექტრული მუდმივა.
წერტილოვანი მუხტების მიერ შექმნილი სრული პოტენციალი არის თითოეული მათგანის მიერ შექმნილი პოტენციალების ალგებრული ჯამი (სუპერპოზიციის პრინციპი). ეს გარემოება ხშირად გამოიყენება კონკრეტული გათვლების გასამარტივებლად.
განზოგადება ელექტროდინამიკაში
როდესაც არსებობს დროში ცვლადი მაგნიტური ველი, ელექტრული ველის ერთი სკალარული φ პოტენციალით აღწერა შეუძლებელია, ვინაიდან ელექტრული ველის დაძაბულობის როტორი ნულის ტოლი აღარ არის. ანუ ინტეგრალი ხდება C კონტურის დეტალებზე დამოკიდებული, ვინაიდან ∇ × E ≠ 0.
სამაგიეროდ შეიძლება შემოტანილი იქნას ახალი სიდიდე მაგნიტური ვექტორული პოტენციალი A ისეთი, რომ
სადაც B არის მაგნიტური ველის ინდუქცია. ასეთი ახალი ველის განსაზღვრა შესაძლებელია გაუსის კანონი მაგნეტიზმისთვის შესაბამისად, რომლის მიხედვითაც მაგნიტური ველის ინდუქციის დივერგენცია იგივურად ნულის ტოლია. მაშინ ფარადეის ინდუქციის კანონიდან გამომდინარე სიდიდე არის ველი, რომლის როტორი იგივურად ნულის ტოლია და შესაბამისად შეიძლება განისაზღვროს მისი სკალარული პოტენციალი φ:
ერთეულები
SI სისტემაში ელექტრული პოტენციალის ერთეულია ვოლტი (ალესანდრო ვოლტას პატივსაცემად). სანტიმეტრი-გრამი წამი ერთეულთა სისტემის სხვადასხვა ვარიანტებში გამოიყენება სხვა სხვადასხვა ერთეულები. მაგალითად გაუსის ერთეულთა სისტემაში ელექტრული პოტენციალის ერთეულია სტატვოლტი.
სქოლიო
კატეგორია:ელექტროდინამიკა კატეგორია:ფიზიკური სიდიდეები
Elektrostatik
ჯონჯოლი
ჯონჯოლი (Staphylea) — მცენარეთა გვარი ჯონჯოლისებრთა ოჯახისა. ბუჩქები ან პატარა ხეებია.
11-მდე სახეობა გავრცელებულია ამერიკისა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ზომიერ სარტყელში. კავკასიასა და საქართველოში ჯონჯოლის მხოლოდ ორი სახეობა გვხვდება: კოლხური ჯონჯოლი, რომელიც უმთავრესად დასავლეთ საქართველოში იზრდება, და ჩვეულებრივი ჯონჯოლი (Staphylea pinnata), რომელიც კოლხეთის დაბლობის გარდა ქართლსა და კახეთშიც გვხვდება.
ჯონჯოლი იზრდება ხევებსა და ხეობებში, ქვიან ადგილებში, ზღვის დონიდან 1 300 მ-მდე. ჯონჯოლის გაუშლელ ყვავილებს ამწნილებენ, თესლისაგან მიღებულ ზეთს ხმარობენ მედიცინაში. ორივე სახეობა კარგი დეკორატიული და თაფლოვანი მცენარეა. მრავლდება თესლისა და ფესვის ამონაყრით. შეტანილია საქართველოს „წითელ წიგნში“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჯონჯოლისებრნი
Solenopsis targuia
Solenopsis targuia — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
1989 წლის ცნობილი პოლიტიკური მოვლენების შემდეგ, აფხაზეთის (სოხუმის) უნივერსიტეტს გამოეყო ქართული ნაწილი, რომელიც აფხაზეთის უნივერსიტეტის პროფესორ-მასწავლებელთა და სტუდენტთა უმრავლესობას აერთიანებდა. 1989 წლის 14 მაისს უნივერსიტეტის ქართული ნაწილის ბაზაზე ჩამოყალიბდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალი, რომელმაც 1993 წლიდან ქალაქ თბილისში გააგრძელა ფუნქციონირება. 2007 წლის 31 ივლისს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით თსუ სოხუმის ფილიალის ბაზაზე დაფუძნდა საჯარო სამართლის იურიდიული პირი — სოხუმის უნივერსიტეტი. 2008 წლის 4 იანვარს უნივერსიტეტმა მიიღო საგანმანათლებლო საქმიანობის წარმოების სახელმწიფო ლიცენზია, ხოლო 2008 წლის 8 იანვარს — სახელმწიფო აკრედიტაცია (5 წლის ვადით).
ისტორია
სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი დაარსდა 1932 წლის 7 თებერვალს აფხაზეთის განათლების სახალხო კომისარიატის („განსახკომი“) დადგენილების თანახმად როგორც აგროპედაგოგიური ინსტიტუტი. 1933 წელს არსებული ინსტიტუტის ბაზაზე რეორგანიზებულ იქნა სოხუმის მაქსიმ გორკის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტად. 1979 წელს, საქართველოს სსრ განათლების სამინისტროს გადაწყვეტილებით გადაკეთდა აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტად (დამფუძნებელი რექტორი იყო ზურაბ ანჩაბაძე).
თავდაპირველად სახელმწიფო უნივერსიტეტი შედგებოდა სამი (აფხაზურენოვანი, რუსულენოვანი, ქართულენოვანი) სექტორისაგან. უნივერსიტეტში ქართულენოვანი სტუდენტების მოზიდვამ აფხაზთა უკმაყოფილება გამოიწვია, რაც 1989 წელს ქალაქ სოხუმში არეულობით დასრულდა. რუსულ და ქართულ მხარეებს შორის წარმოებული კონფლიქტის შედეგად ქალაქ თბილისში აფხაზეთის უნივერსიტეტის დევნილი ქართული სექტორის ბაზაზე ჩამოყალიბდა აფხაზეთის იძულებით ადგილნაცვალი უნივერსიტეტი, რომელიც დღემდე წარმატებით ფუნქციონირებს.
2006 წელს აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტმა აფხაზეთის პრეზიდენტის დეკრეტის თანახმად მიიღო თვითმართვადი (ავტონომიური) უმაღლესი სასწავლებლის სტატუსი. 2011 წელს ხელმოწერილ იქნა ოქმი აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტსა და ქალაქ ურბინოს (იტალია) უნივერსიტეტს შორის.
სტუდენტური თვითმმართველობა
სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობა, საქართველოს უმაღლესი განათლების შესახებ კანონმდებლობის მიხედვით შეიქმნა 2008 წელს. 2008-2010 წლებში სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობის პირველი პრეზიდენტი იყო გიორგი ბლიაძე; 2010-2012 წლებში — თეონა მოდებაძე, 2012-2014 წლებში მესამე მოწვევის სტუდენტური თვითმმართველობის პრეზიდენტი იყო გიორგი ომარაშვილი. 2014-2016 წლებში ლაშა გაზდელიანი. 2016 წლის 12 ოქტომბრიდან პირველი ვადით სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტური თვითმმართველობის პრეზიდენტია ნინო თავაძე.
ფაკულტეტები
აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტს აქვს 7 ფაკულტეტი და 41 კათედრა. იგი არის ევრაზიის უნივერსიტეტების ასოციაციის წევრი, თუმცა საუნივერსიტეტთაშორისო გაცვლის მხრივ აფხაზეთის უნივერსიტეტის სოხუმის ნაწილი რუსთა და აფხაზთა მიერ ჩატარებული ეთნოწმენდისა და დევნის გამო იმყოფება საგარეო პოლიტიკურ იზოლაციაში, და შესაბამისად, შემოიფარგლება მხოლოდ პოსტსაბჭოთა სივრცით. რუსეთი კვლავინდებურად თამაშობს განმსაზღვრელ როლს აფხაზეთის პოლიტიკური, კულტურული და ა.შ. ცხოვრების ყველა სფეროში.
საველე ფოლკლორისტიკისა და ნართოლოგიის სასწავლო-სამეცნიერო ცენტრი
საველე ფოლკლორისტიკისა და ნართოლოგიის სასწავლო-სამეცნიერო ცენტრი შეიქმნა 2001 წლის აპრილში აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფოლკლორის ლაბორატორიის ბაზაზე. ცენტრის მთავარი მიზანს აფხაზური ნართების ეპოსისა და საერთოდ, აფხაზური ფოლკლორის სხვა ჟანრების (ძეგლების) შესწავლა, სისტემატიზაცია-კლასიფიკაცია წარმოადგენს. ცენტრი მიზნად ისახავს აგრეთვე ფოლკლორული ნაწარმოებებისა და ამ ნაწარმოებთა შესახებ არსებული კვლევის შედეგების სხვადასხვა ენაზე თარგმნასა და პუბლიცირებას. ცენტრი ატარებს ფოლკლორულ-ეთნოგრაფიულ ექსპედიციებს არა მხოლოდ თვითონ აფხაზეთის ტერიტორიაზე, არამედ თურქეთშიც, სადაც ცხოვრობს აფხაზური დიასპორის მნიშვნელოვანი ნაწილი. კვლევით სამუშაოში მონაწილეობას იღებენ უნივერსიტეტის სტუდენტები, ასპირანტები. ცენტრი არარეგულარულად გამოსცემს წიგნების სერიებს აფხაზურსა და რუსულ ენებზე. („ფოლკლორული კულტურის სამყარო“, „მთქმელი და მისი ტექსტი“, „ცნობილი აფხაზოლოგები“) 1012 წელს მოსკოვურ გამომცემლობა „ნაუკა“-სთან ერთად გათვალისწინებულია აფხაზური ნართების ეპოსის ტექსტების სრული სამეცნიერო და აკადემიური გამოცემა აფხაზურ ენაზე 7 ტომად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოხუმის უმაღლესი სასწავლებლები კატეგორია:აფხაზეთი
ალექსანდრე ამილახვარი (პოლკოვნიკი)
ალექსანდრე ვლადიმერის ძე ამილახვარი (დ. 20 ოქტომბერი, 1879 ან 1880, გორი, — გ. 21 აგვისტო, 1968, ნიუ იორკი) — თავადი, ქართველი სამხედრო მოღვაწე, პოლკოვნიკი, 1921 წლიდან — პოლიტიკური ემიგრანტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1879 კატეგორია:დაბადებული 1880 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1968 კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:გორში დაბადებულები ა
კაცი, რომელიც შეეშალათ
კაცი, რომელიც შეეშალათ (The Wrong Man) — ალფრედ ჰიჩკოკის 1956 წლის შავ-თეთრი დრამატული ფილმი, რომელშიც მონაწილეობენ ჰენრი ფონდა და ვერა მაილზი. ის დაფუძნებულია რეალურ ისტორიაზე, რომელიც აღწერილია მაქსველ ანდერსონის წიგნში „კრისტოფერ ემანუელ ბალესტეროს ნამდვილი ამბავი“. ისტორია ეხება კაცს, რომელიც პოლიციამ შეცდომით მიიჩნია დამნაშავედ.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:1956 წლის ფილმები კატეგორია:კრიმინალური ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ალფრედ ჰიჩკოკის ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები
დევენაანთხევი
დევენაანთხევი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, ხევსურთსოფლის ადმინისტრაციულ ერთეულში. მდებარეობს ერწოს ქვაბულში, თბილისი-თიანეთის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 1080 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 24 კილომეტრით.
ისტორია
სოფელი ზოგიერთ წყაროში დევენაანთკარადაც იხსენიება. მან ეს სახელწოდება აქ მოსახლე გვარის მიხედვით მიიღო (დევნაშვილები მოიხსენიებიან XVIII საუკუნის პირველ მეოთხედში ერწოს მოსახლეობის აღწერაში). მნიშვნელოვან გზაზე მდებარეობამ ადრევე შეუწყო ხელი ამ ტერიტორიაზე ადამიანთა სამოსახლოს გაჩენას, რასაც ჟალეთის მხარის დაწინაურებასთან ერთად უნდა ჩაჰყროდა საფუძველი. ადრეულ ქრისტიანულ პერიოდში ერწოს ქვაბულის რიგ დასახლებულ პუნქტებთან ერთად ეს სოფელიც ქრისტიანული რელიგიისა და კულტურის საყრდენად იქცა როგორც საქართველოს მთიანეთში, ისე კახეთის სიღრმეში შესაღწევად. ამაზე მიგვანიშნებს სოფელში შემორჩენილი ძველი ეკლესია-სალოცავები.
დევენაანთხევის მარცხენა ფერდობზე მდებარეობს ძველი ეკლესია. მისი საკურთხეველი სწორკუთხაა, შემორჩენილია რიყის ქვით და დუღაბით ნაგები აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ კედლები. აღმოსავლეთ კედელში დატანებულია სარკმელი, ხოლო სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლის კუთხეებში თითო ნიშია. XI–XVI საუკუნეებში დევენაანთხევის ადგილმამული, ერწოს დიდ ნაწილთან ერთად სვეტიცხოვლის საკუთრებად განიხილებოდა, ხოლო XVII საუკუნიდან იგი უფრო კახეთის მეფეთა სახასო საკუთრებად გადაიქცა და მას მეფის მოხელეები მართავდნენ. ამავე დროიდან უნდა ხდებოდეს სოფლის მოსახლეობის შევსება ქართველი მთიელებით, თუმცა ეს პროცესი XVIII–XIX საუკუნეებშიც გრძელდებოდა. XVIII საუკუნიდან სახასო საკუთრებასთან ერთად ჩნდება სათავადო საკუთრებაც. იმდროინდელი სამხედრო-ტერიტორიული დაყოფით, სოფელი რუსთაველი ეპისკოპოსის სადროშოში შედიოდა, როგორც „სხვა ერწონი სრულად კომლნი და სახლისა შემძლე მეომარნი“. XIX საუკუნიდან დევენაანთხევში აქტიურად სახლდებოდნენ ხევსურები. სოფელში მისდევდნენ მესაქონლეობასა და მემინდვრეობას. საბჭოთა პერიოდში სოფელი ერწოს მეხორცეობა-მერძევეობის მეურნეობაში იყო გაერთიანებული. ამჟამად მცირე, ინდივიდუალური მეურნეობებია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 132 ადამიანი.
საირმე (ადიგენის მუნიციპალიტეტი)
საირმე — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, ჭეჭლას თემში. სოფელში არის შუა საუკუნეების ნაეკლესიარი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 81 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ადიგენის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბოროტი მკვდრების აღზევება
ბოროტი მკვდრების აღზევება არის 2023 წლის ამერიკული ზებუნებრივ საშინელებათა ფილმი, რომლის სცენარისტი და რეჟისორია ლი კრონინი. ეს არის ბოროტი მკვდრების ფილმების სერიის მეხუთე ნაწილი. ფილმში მთავარ როლებს ლილი სალივანი და ალისა საზერლენდი ასრულებენ, როგორც ორი გაუცხოებული დები, რომლებიც ცდილობენ გადარჩნენ და გადაარჩინონ თავიანთი ოჯახი დემონური არსებებისაგან. მორგან დევისი, გაბრიელ ექოლსი და ნელ ფიშერი (მის კინოდებიუტში) მეორეხარისხოვან როლებს ასრულებენ.
ფილმის განვითარებას წინ უძღოდა ბოროტი მკვდრების (2013) და სიბნელის არმიის (1992) გაგრძელებისა და Ash vs Evil Dead- ის მეოთხე სეზონის (2015–2018) ჩაშლილი გეგმები. 2019 წლის ოქტომბრისთვის სემ რაიმმა გამოაცხადა, რომ ახალი ფილმი დამუშავების პროცესში იყო. ფილმის პროდიუსერი იყო რობ ტაპერტი, რაიმი და ბრიუს კემპბელი იყვნენ აღმასრულებელი პროდიუსერები, კრონინი კი წერდა და ხელმძღვანელობდა პროექტს. ჩართულ პროდიუსერად გამოცხადდა New Line Cinema (პირველი ფილმის დისტრიბუტორი). ძირითადი გადაღება ჩატარდა ახალ ზელანდიაში 2021 წლის ივნისიდან ოქტომბრამდე.
ბოროტი მკვდრების აღზევების პრემიერა გაიმართა South by Southwest-ში 2023 წლის 15 მარტს და დაგეგმილია გამოშვება შეერთებულ შტატებში 21 აპრილს Warner Bros-ის მიერ. სურათები.
სიუჟეტი
გზაზე გრძელი მოგზაურობის შემდეგ, ბეტი სტუმრობს თავის უფროს დას ელის, რომელიც ლოს-ანჯელესის პატარა ბინაში სამი შვილის მარტო ზრდის. თუმცა, მათი თანაცხოვრება წყდება, როდესაც ელის შენობის სიღრმეში დამალულ უცნაურ წიგნს იპოვიან, რომელიც საშინელ ხორცისმჭამელ დემონებს ათავისუფლებს.
კასტინგი
2021 წლის მაისში გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ალისა საზერლენდი და ლილი სალივანი მთავარ როლებს შეასრულებდნენ. 2021 წლის ივნისში მსახიობებს გაბრიელ ექოლსი, მორგან დევისი და ნელ ფიშერი დაემატნენ. 2021 წლის ივლისში მსახიობებს შეუერთდა მია ჩალისი.
გადაღება
ძირითადი გადაღება დაიწყო ახალ ზელანდიაში 2021 წლის 6 ივნისს,  დეივ გარბეტის ხელმძღვანელობით. გარბეტი ადრე იღებდა Ash vs Evil Dead- ის რამდენიმე ეპიზოდს. 2021 წლის 14 ივლისს კრონინმა გამოაცხადა, რომ გადაღებები ოფიციალურად შუა ეტაპზე იყო. გადაღებები ოფიციალურად დასრულდა 2021 წლის 27 ოქტომბერს. კრონინმა განაცხადა, რომ ფილმში გამოყენებულია 6500 ლიტრი (დაახლოებით 1717 გალონი) ყალბი სისხლი.
მუსიკა
2022 წლის აპრილში, სტივენ მაკკეონი გამოცხადდა, რომ დაწერდა ფილმისთვის მუსიკას, კრონინთან თანამშრომლობის შემდეგ The Hole in the Ground- ზე (2019).
გამოშვება
ბოროტი მკვდრების აღზევების მსოფლიო პრემიერა გაიმართა South by Southwest-ში (SXSW) 2023 წლის 15 მარტს, კინოთეატრებში გამოსვლამდე, 2023 წლის 21 აპრილს, Warner Bros- ის მიერ. სურათები.
კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები კატეგორია:New Line Cinema-ს ფილმები კატეგორია:ფილმები დემონებზე კატეგორია:ბნელი ფენტეზი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ზებუნებრივი საშინელებათა ფილმები კატეგორია:ამერიკული საშინელებათა ფილმები
340
თარიღი უცნობია
*
მურო (ესპანეთი)
მურო (Muro) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების პლა-დე-მალიორკის კომარკაში, მდებარეობს კუნძულ მალიორკაზე. ფართობი — 58,61 კმ². მოსახლეობა — 7085 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
ბაკურხევი (დუშეთის მუნიციპალიტეტი)
ბაკურხევი — სოფელი საქართველოში, დუშეთის მუნიციპალიტეტში, გუდამაყრის თემში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Solenopsis tennesseensis
Solenopsis tennesseensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
Solenopsis tenuis
Solenopsis tenuis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტინდუფის პროვინცია
200პქ|მინი|მარჯვნივ|ტინდუფის მდებარეობა ალჟირში ტინდუფი (არაბულად: ولاية تندوف) — პროვინცია (ვილაიეთი) დასავლეთ ალჟირში. 2008 წლის მონაცემებით, პროვინციაში ცხოვრობს 58,193 ადამიანი. მიუხედავად უნაყოფო ლანდშაფტისა, ტინდიუფი მდიდარია ბუნებრივი რესურსებით. მნიშვნელოვანი რაოდენობითაა რკინის მადანი გარა ჯებილეტში, მალისს საზღვართან. ალჟირის დამოუკიდებლობამდე, ტერიტორია ეკავა რამდენიმე მომთაბარე ტომთა კონფედერაციას.
ადმინისტრაციული დაყოფა
პროვინცია შეიცავს ერთ რაიონს. პროვინციაში ცხოვრობს 58,193 ადამიანი. რაიონში შედის ორი კომუნა, ან მუნიციპლაიტეტი: ტინდიუფი და უმ-ელ-ასელი. ეს არის ერთადერთი პროვინცია ქვეყანაში, რომელშიც ერთი რაიონი და რამდენიმე მუნიციპალიტეტია.
სტრატეგიული მნიშვნელობა
პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს ალჟირის არმიის სამხედრო და საჰაერო ძალების ბაზები და სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი რეგიონია მაროკოს საზღვართან სიახლოვის გამო, ამ ტერიტორიაზე ოთხი სახელმწიფოს საზღვრების გადაკვეთის ადგილია. ტინდუფი ბეშართან ერთად იყო ბრძოლის ველი მაროკოს და ალჟირს შორის 1963 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
http://www.andi.gov.dz/fr/PDF/MONOGRAPHIE/Tindouf.pdf
კატეგორია:ალჟირის პროვინციები
Alchemy: Dire Straits Live
Alchemy: Dire Straits Live — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Dire Straits-ის პირველი ცოცხლად ჩაწერილი ალბომი, გამოცემული 1984 წელს. ის ჩაწერილი იქნა 1983 წლის 23 ივლისს, ლონდონის ჰამერსმით ოდეონში. დისკს გამოარჩევს ჯგუფის იმ დროისთვის ცნობილი სიმღერები, განსხვავებული არანჟირებით და ვრცელი იმპროვიზაციებით. 2008 წლისათვის ალბომი გაიყიდა 3 მილიონი ასლის ოდენობით.
ალბომის გარეკანის ავტორია მხატვარი ბრედ უაიტლი.
2001 წელს დისკის ახალი ვერსია გამოიცა - ამჯერად მხოლოდ ინგლისში.
CD
„Love over Gold“, გამოცემული სინგლის სახით 1994 წელს, დაემატა CD გამოცემის სიმღერების სიას. I, II, III და IV მხარეებს შორის არსებული fade-out ეფექტები ამოღებული იქნა. CD გამოცემებისათვის რამდენიმე სიმღერის ხანგრძლივობა გაიზარდა
ვიდეო გამოცემა
საკონცერტო ფილმი გამოცემული იქნა ბეტამაქსის, ვიდეოკასეტის და ლაზერული დისკის ფორმატებში. 1995 წელს გამოვიდა მისი რემასტერინგი. DVD/Blu-Ray ვერსიის გამოცემა დაგეგმილია 2010 წელს. 2009 წელს ხმის ახალი მიქსი მომზადებული იქნა ჩაკ ეინლის მიერ. ფილმი, როგორც ცნობილია, იქნება უფრო ვრცელი, ვიდრე ორიგინალი.
კონცერტზე არ ჟღერს სიმღერა Love Over Gold. მისი ხილვა შესაძლებელია ვიდეოკრებულზე Sultans of Swing: The Very Best of Dire Straits.
ფილმს ხსნის ჯგუფი, რომელიც პაბში პულს თამაშობს, რასაც ერწყმის საკონცერტო ვიდეოები. ამას თან ერთვის ჯგუფის The Drifters სიმღერა Saturday Night at the Movies. შემდეგ მელოდიას ენაცვლება Stargazer, ფილმიდან 'ადგილობრივი გმირი' (რომლის მუსიკაც მარკ ნოპფლერმა შექმნა). პარალელურად ჩანს კადრები ჰამერსმითის დარბაზიდან. ამის შემდეგ ჯგუფი გადის სცენაზე.
სქოლიო
კატეგორია:Dire Straits-ის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:1984 წლის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:Warner Bros. Records-ის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:Vertigo Records-ის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:საკონცერტო ვიდეო ალბომები
მეტალიკის ტურნეების სია
მინი|300პქ|მეტალიკა კონცერტზე [[შვედეთი|შვედეთში World Magnetic Tour ტურნეს ფარგლებში, 2009 წ.|alt=The four band members are shown performing during a concert]] მეტალიკა — ამერიკული მძიმე მეტალ ჯგუფი, რომელიც 1981 წელს დრამერმა ლარს ულრიხმა დააარსა ლოს-ანჯელესში. 1982 წლის კონცერტებისათვის ულრიხთან ერთად ჯგუფის თავდაპირველ შემადგენლობაში შედიოდნენ ვოკალი და რიტმული გიტარა — ჯეიმზ ჰეტფილდი, წამყვანი გიტარა და დამატებითი ვოკალი — დეივ მასტეინი და ბას-გიტარა — რონ მაკგოვნი. ამ შემადგენლობით ჯგუფმა სულ რამდენიმე კონცერტი ჩაატარა. კირკ ჰემეტმა ჩაანაცვლა დეივ მასტეინი 1983 წელს, ხოლო ბასისტები მეტალიკას ოთხი ჰყავდა (რონის ჩათვლით): კლიფ ბარტონი (1982—1986), ჯეისონ ნიუსტედი (1986—2001) და ბოლოს ამჟამინდელი ბასისტი რობერტ ტრუჰილო (2003-დან).
კარიერის დასაწყისში მეტალიკა უკრავდა პატარა ფესტივალებზე და როგორც მხარდამჭერი ჯგუფი ვენომისათვის. 1982 წლის შემდეგ მეტალიკა ყველა დასახლებულ კონტინენტზე მართავდა ცოცხალ შოუებს ყოველ წელს (2001 წლის გარდა), ჯამში 1 600-ზე მეტი შოუ. მათი უმრავლესობა შესრულდა აშშ-ში, თუმცა სხვა ქვეყნებს შორის მნიშვნელოვანი რაოდენობა იქნა წარმოდგენილი კანადაში, გაერთიანებულ სამეფოსა და გერმანიაში. ჯგუფმა ჩაატარა შვიდი მსოფლიო მასშტაბის ტურნე: Damage, Inc. Tour (1986–1987), Damaged Justice (1988–1989), Wherever We May Roam Tour (1991–1992), Nowhere Else to Roam (1993), Madly in Anger with the World Tour (2003–2004), Escape from the Studio '06 და World Magnetic Tour (2008–2010).
მეტალიკა გამოდიოდა ისეთ მასშტაბურ როკ ფესტივალებზე, როგორებიცაა Woodstock '94, Ozzfest, Monsters of Rock, Lollapalooza, Download Festival, Reading Festival და Days on the Green. მათ ჩატარებული აქვთ კონცერტები სტადიონებზეც, რომელთაგან ზოგიერთს 100 000-ზე მეტი მსმენელი დაესწრო. ისტორიაში ერთ-ერთი კონცერტი ყველაზე მრავალრიცხოვანი მსმენელთა რიცხვით ჩაატარა მეტალიკამ 1991 წლის 28 სექტემბერს ტუშინოს აეროდრომზე, მოსკოვი, რომელსაც, არაოფიციალური მონაცემებით, 1.6 მილიონი ადამიანი დაესწრო. ზოგიერთი ვიდეო ჩანაწერი ამ კონცერტებიდან შეტანილი იქნა სასაჩუქრე ყუთებში ან DVD გამოცემებში. ზოგიერთი შოუ გაიმართა თეატრებში, მათ შორის ორი ბერკლის საზოგადოებრივ თეატრში 1999 წლის 22 და 23 აპრილს, სან-ფრანცისკოს სიმფონიური ორკესტრის თანხლებით. ეს კონცერტები ჩაიწერა და სრულად შევიდა საკონცერტო ალბომში S&M.
მეტალიკის პირველი ოფიციალური ტურნე იყო Kill 'Em All for One, რომელიც დაიწყო 1983 წელს მათი სადებიუტო ალბომის მხარდასაჭერად. მათი ყველაზე ხანგრძლივი ტურნეები იყო Wherever We May Roam და World Magnetic, რომლებიც გაგრძელდა 14 და 20 თვე, შესაბამისად, 170 კონცერტზე მეტით თითოეულ მათგანში. მეტალიკა ყველაზე მომგებიან ცოცხლად შემსრულებელთა შორისაა, გაიყიდა რა ნახევარი მათი პირველი 187 კონცერტისა 2000-იანი წლების დასაწყისში, დამსწრეთა რაოდენობამ 3.5 მილიონ კაცს გადააჭარბა, ხოლო მოგებამ — 227 მილიონ აშშ-ის დოლარს.
შენიშვნები
<references group="შ."/>
აკობია
კატეგორია:ქართული გვარები
ჰიფიკეპუნიე პოჰამბა
ჰიფიკეპუნიე ლუკას პოჰამბა (Hifikepunye Lucas Pohamba, დ. 18 აგვისტო 1935) — ნამიბიის სახელმწიფო მოღვაწე, ნამიბიის პრეზიდენტი 2005 წლის 21 მარტიდან.
ბიოგრაფია
განათლება მიიღო ანგლიკანურ სკოლაში. 25 წლისა იყო, როდესაც სემ ნუიომასთან ერთად 1960 წელს დააარსა სვაპო და აქტიურად იბრძოდა ნამიბიის დამოუკიდებლობისათვის. პოლიტიკური აქტივობის გამო რამდენიმეჯერ დააპატიმრეს, ციხიდან გათავისუფლების შემდეგ კი იმყოფებოდა შინაპატიმრობაში. ცხოვრობდა ემიგრაციაში ლუსაკაში, სადაც 1964 წელს გახსნა სვაპოს ოფისი. პოლიტიკური განათლება მიიღო სსრკ-ში. 1989 წელს აირჩიეს კონსტიტუციურ ასამბლეაში, ხოლო დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ გახდა ეროვნული ასამბლეის დეპუტატი და შევიდა სემ ნუიომას მთავრობაში:
2004 წლის მაისში პოჰამბა სვაპომ დაასახელა პრეზიდენტობის კანდიდატად. ამავე წელს გაიმარჯვა საპრეზიდენტო არჩევნებში 76,44 %-ით და შეცვალა სემ ნუიომა. 2007 წელს, სვაპო-ს კონგრესზე პოჰამბა კვლავ იქნა დასახელებული საპრეზიდენტო კანდიდატად 2009 წლისათვის.
ომარა პორტუონდო
ომარა პორტუონდო (Omara Portuondo; დ. 29 ოქტომბერი, 1930, ჰავანა, კუბა) — კუბელი მომღერალი, ბუენა ვისტას სოციალური კლუბის წევრი.
ადრეული ბიოგრაფია
დაიბადა 1930 წლის 29 ოქტომბერს ჰავანაში. ოჯახში სამი დანი იყვნენ; დედამისი შეძლებული ესპანური ოჯახიდან იყო და მისი ქორწინება შავკანიან პროფესიონალ ბეისბოლისტთან საოჯახო სკანდალის საბაბი შეიქმნა. ომარა კარიერას 1945 წელს იწყებს, როგორც მოცეკვავე, ჰავანის კლუბ ტროპიკანაში (უფროსი დის, ჰეიდის, მიბაძვით). ორივე და ოჯახისა და მეგობრებისთვის ხშირად მღეროდა ხოლმე და მცირე ხნით ბენდ „ლოქიბამბალა სვინგში“ ყოფნის შემდეგ, 1952 წელს ორ სხვა მეგობართან (ელენა ბერკი და მორაიმა სეკადა) ერთად საკუთარ მომღერალთა გუნდს „კვარტეტო ლას დ'აიდა“ ქმნიან პიანისტ აიდა დისტროს მხარდაჭერით. გუნდს საკმაო წარმატება ჰქონდა — ტურით აშშ-ში, ტროპიკანაში ნატ კინგ კოულთან შესრულებით და არ-სი-ეი ვიქტორ სტუდიასთან ალბომის ჩაწერით.
1959 წელს პორტუონდო სოლო ალბომს „მაგია ნეგრა“ უშვებს, რომელშიც ჯაზური და კუბის მუსიკაა გაერთიანებული. თუმცა ეს არ იყო მისი სოლო კარიერის დასაწყისი, ვინაიდან, მიუხედავად ჰეიდის 1961 წელს ჯგუფიდან აშშ-ში წასვლისა, ის აგრძელებს კვარტეტში მღერას 1967 წლამდე.
1967–1996 წლები
1974 წელს ომარა გიტარისტ მარტინ როხასთან ერთად წერს შემდგომში კრიტიკოსთა მიერ ყველაზე მნიშვნელოვნად შეფასებულ ალბომს, რომელშიც ის სალვადორ ალიენდესა და ჩილელ ხალხს უმღერის ავგუსტო პინოჩეტის მიერ სამხედრო გადატრიალების ერთი წლის თავზე. ალბომის სხვა ჰიტებშია ასევე მისი ულამაზესი სიმღერა „ჰასტა სიემპრე“ მიძღვნილი ერნესტო „ჩე“ გევარასადმი.
70-80-იან წლებში პორტუონდო საკმაო წარმატებით სარგებლობს, როგორც შინ ასევე საზღვარგარეთ, ტურებით, ალბომებით (მათ შორის მისი კომეციულად ყველაზე წარმატებული ჩანაწერები ადალბერტო ალვარეზთან — 1984), კინოროლებით და საკუთარი სატელევიზიო სერიალებით. თუმცა მისი სერიოზული საერთაშორისო აღიარება 1996 წლიდან იწყება.
ბუენა ვისტას სოციალური კლუბი და შემდეგ
1996 წლის ბუენა ვისტას სოციალური კლუბის ალბომში პორტუონდო მღერის დუეტში იბრაჰიმ ფერერთან. ამას შედეგად არა მხოლოდ მეტი ტურები (მათ შორის ნიუ-იორკში კარნეგი ჰოლში შესრულებით) და უიმ უენდერის ფილმ „ბუენა ვისტას სოციალური კლუბი“ გამოჩენა, არამედ ორი მსოფლიო მნიშვნელობის ახალი ალბომი მოჰყვა სტუდიასთან "World Circuit": „ბუენა ვისტას სოციალური კლუბი წარმოგიდგენთ: ომარა პორტუონდო“ (2000) და „ფლორ დე ამორ“ (2004).
2005 წლის ვილისში პორტუონდომა ბერლინის ფესტივალზე (Berlin Festival Classic Open Air am Gendarmenmarkt) წარმოადგინა საკუთარი ყველაზე მნიშინელოვანი რეპერტუარის სიმფონიური კონცერტი. პროგრამას ხელმძღვანელობდა რობერტო სანჩეს ფერერი, დირიჟორი/პიანისტი, რომელთანაც ომარა მთელი მისი ადრეული ტროპიკანას პერიოდში თანამშრომლობდა. 2007 წელს მან შეასრულა მთავარი როლი ლისტ ალფონსოს საცეკვაო მიუზიკლში "ვიდა", რომელშიც თანამედროვე კუბა წარმოდგენელია ხანშიშესული ქალის თვალითა და მოგონებებით. ამავე წელს პორტუონდო გამოდის მონრეალის ჯაზის ფესტივალზე, რომელიც შემდგომში DVD დისკზე გამოვიდა. 2008 წელს მან ჩაწერა ალბომი დიუტში ბრაზილიელ მომღერალ მარია ბეთანიასთან, სახელწოდებით "Maria Bethania e Omara Portuondo".
სქოლიო
კატეგორია:კუბელი მომღერლები
ბენიშანგულ-გუმუზის რეგიონი
ბენიშანგულ-გუმუზის რეგიონი (ამჰარული:ቤንሻንጉል-ጉምዝ) — ეთიოპიის რეგიონი, ადრე ცნობილი როგორც რეგიონი 6. იგი ესაზღვრება სუდანს და სამხრეთ სუდანს. მისი დედაქალაქია — ქალაქი ასოსა. მოსახლეობა — 975 998 ადამიანი (2014 წელი), ფართობი — 50 698,68 კმ².
მოსახლეობა
2007 წლის მონაცემებით რეგიონის მოსახლეობა შეადგენს 670 847 ადამიანს, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს  — 14,6 %-ს. მოსახლეობის საშუალო სიმჭიდროვეა — 13,23 ად./კმ². რეგიონში აღრიცხულია 985 654 ცალკეული მეურნეობა. ეთნიკური შემადგენლობა: ბერტა — 25,41 %, ამჰარები — 21,69 %, გუმუზი — 20,88 %, ორომოები — 13,55 %, შინაშა — 7,73 %, ავი — 4,22 %. ძირითადი ენებია — ბერტა — 25,15 %, ამჰარული — 22,46 %, გუმუზი — 20,59 %, ორომოს ენა — 17,69 %, შინაშა — 4,58 % და ავი — 4,01 %. მუსულმანები შეადგენენ რეგიონის მთლიანი მოსახლეობის 45,4 %-ს; მართლმადიდებელი ქრისტიანები — 33 %-ს; პროტესტანტები — 13,5 %-ს; მოსახლეობის დაახლოებით 7,1 % მიეკუთვნება ტრადიციულ აფრიკულ რელიგიებს. 1994 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 460 459 ადამიანს.
CSA-ს 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობის მხოლოდ დაახლოებით 27,23 %-ს აქვს შესაძლებლობა ისარგებლოს სუფთა სასმელი წყლით (22,35 % სოფლებში და 58,53 % ქალაქებში). განათლების დონე შეადგენს 47,4 %-ს მამაკაცებისთვის და 23,2 %-ს ქალებისთვის. ბავშვთა სიკვდილიანობა შეადგენს 84 ბავშვს 1000 დაბადებულიდან (რაც, ქვეყნის საშუალოზე მაჩვენებელზე მაღალია — 77 ბავშვი 1000 დაბადებულზე).
სქოლიო
კატეგორია:ეთიოპიის რეგიონები
პეტრა (ბალეარის კუნძულები)
პეტრა (Petra) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების პლა-დე-მალიორკის კომარკაში, მდებარეობს კუნძულ მალიორკაზე. ფართობი — 70,04 კმ². მოსახლეობა — 2860 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
კუგელბლიცი (ასტროფიზიკა)
კუგელბლიცი (Kugelblitz) — ფარდობითობის ზოგადი თეორიით ნავარაუდევი ასტროფიზიკური სხეული. სითბოს, სინათლის ან რადიაციის ინტენსიური კონცენტრაციის შედეგად მისი ენერგია ქმნის მოვლენათა ჰორიზონტს და საკუთარ თავში გამოიმწყვდევა. სხვა სიტყვებით, თუკი საკმარისი რადიაცია სივრცის ერთ წერტილში მოექცევა, შექმნილი ენერგიის კონცენტრაციას შეუძლია სივრცე-დროის გამრუდება და შავი ხვრელის შექმნა. ასეთ შავ ხვრელს მასა და ენერგია მატერიის ნაცვლად სხივური ენერგიის ფორმით ექნებოდა.
ჯონ არჩიბალდ ვილერის 1955 წლის „Physical Review“-ის მოხსენებაში „გეონები“ საუბარია კუგელბლიცის მოვლენაზე და განხილულია ასეთი ნაწილაკების (ან ნაწილაკების სათამაშო მოდელების) შექმნის იდეა სივრცე-დროის გამრუდებით.
კუგელბლიცის მოვლენა მოიაზრება ვარსკვლავთშორისო ძრავების შესაძლო საწყისად სამომავლო სინგულარული რეაქტორებისთვის.
ბრაუნშვაიგი
ბრაუნშვაიგი (Braunschweig) — დიდი ქალაქია გერმანიაში, ქვემო საქსონიის მხარის სამხრეთ–აღმოსავლეთ ნაწილში. ჰანოვერის შემდეგ სიდიდით მეორე ქალაქია ქვემო საქსონიაში. ბრაუნშვაიგი არის 2005 წელს დაარსებული მეტროპოლიტური რეგიონის – ჰანოვერი–ბრაუნშვაიგი–გეტინგენი–ვოფსბურგის ნაწილი.
ქალაქის ისტორია იწყება XI საუკუნიდან. ჰაინრიხ ლომის დროს ქალაქი სწრაფად განვითარდა და ძლიერ, მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრად იქცა, რომელიც XIII საუკუნის შუა წლებიდან ჰანზას კავშირს ესუთვნოდა. ბრაუნშვაიგი იყო ამავე სახელწოდების მხარის (მიწის) დედაქალაქი, სანამ იგი 1945 წელს ახლად შექმნილ ქვემო საქსონიის მიწას არ შეუერთდა.
დღეს ბრაუნშვაიგი მნიშვნელოვანი დასახლებაა მეცნიერებისა და კვლევებისათვის. მას მინიჭებული აქვს ტიტული „მეცნიერების ქალაქი 2007“.
გეოგრაფიული მდებარეობა
ბრაუნშვაიგი მდებარეობს ჰარცის მთისწინეთის ჩრდილოეთ ნაწილსა და ჩრდილოეთ გერმანიის დაბლობს შორის, წინათ ჭაობიან მიწაზე, მდინარე ოკერის ორივე ნაირზე. ქალაქის სამხრეთით მდებარე კაშხლის გავლის შემდეგ ოკერი ორ ტოტად იყოფა, ბრაუნშვაიგის ცენტრს გარშემო უვლის (აღმოსავლეთით და დასავლეთით) და ჩრდილოეთით ისევ ერთდება. მდინარის ამგვარი დინება შუა საუკუნეებში ქალაქის უკეთ დაცვას უწყობდა ხელს. კიდევ ორი კაშხლის საშუალებით ქალაქში მდინარის წყლის დონე რეგულირდება. ბრაუნშვაიგის სხვა მდინარეებია ვაბე და მიტელრიბე, რომლებიც შუნტერში ჩაედინებიან.
ქალაქის ფართობი შეადგენს 192 კმ2–ს, საზღვრის სიგრძე – 89 კმ–ს. ჩრდილოეთიდან სამხრეთ საზღვრამდე 19,1 კმ–ია, ხოლო აღმოსავლეთიდან დასავლეთამდე – 15,7 კმ. ბრაუნშვაიგის საშუალო სიმაღლე ზღვის დონიდან 70 მეტრია. უმაღლესი წერტილია მთა გაიტელდერი 111 მ სიმაღლით, ხოლო ყველაზე დაბალი წერტილი 62 მ სიმაღლეზეა ზღვის დონიდან.
საათის ისრის მიმართულებით (ჩრდილოეთიდან დაწყებული) ბრაუნშვაიგს ესაზღვრება შემდეგი დასახლებები: ლერე (ჰელმშტედტის რაიონი), კრემლინგენი, ზიკტე და ვოლფენბიუტელი (ვოლფენბიუტელის რაიონი), ზალცგიტერი (თვითმმართველი ქალაქი), ვეხელდე და ვენდებურგი (პაინეს რაიონი), შვიულპერი, ფორდორფი და მაინე (გიფჰორნის რაიონი).
ახლოს მდებარე დიდი ქალაქებია: ვოლფსბურგი, 35 კმ ჩრდილო–აღმოსავლეთით;  ჰანოვერი, 65 კმ ჩრდილო–დასავლეთით; ჰილდეშაიმი, 45 კმ დასავლეთით; მაგდებურგი, 90 კმ აღმოსავლეთით; ასევე სამხრეთით მდებარე ორი ქალაქი – ზალცგიტერი (23 კმ) და გეტინგენი (110 კმ).
ქალაქის მმართველობა
ბრაუნშვაიგი 1981 წელს დაიყო 22 საქალაქო რაიონად (მიკრორაიონად). თითოეულ რაიონს გააჩნია ხალხის მიერ არჩეული საკუთარი მუნიციპალური საბჭო და მისი თავმჯდომარე. მუნიციპალური საბჭოს წევრების რაოდენობა, მიკრორაიონის მოსახლეობის მიხედვით, 7–დან 19–მდე მერყეობს. საქალაქო რაიონების თავდაპირველი რიცხვი ათი წლის შემდეგ 21–მდე შემცირდა, ხოლო მომდევნო 10 წლის შემდეგ 20–მდე. ტერიტორიულ ცვლილებებთან ერთად ზოგიერთ მიკრორაიონს შეეცვალა ნომერიც. ქვემოთ მოცემულია ბრაუნშვაიგის 20 ტერიტორიული ერთეული ძველი და ახალი (ახალი/ძველი) ნომრებითურთ:
ჰავა
thumb|ბრაუნშვაიგის კლიმატური დიაგრამა ბრაუნშვაიგი მოქცეულია ზომიერ სარტყელში და წარმოდგენილია გარდამავალი კლიმატი ოკეანურსა და კონტინენტურს შორის. საშუალო წლიური ტემპერატურა შეადგენს 8,8 °C-ს, ჰაერის საშუალო ტენიანობა – 79%. ცივი დღეები უფრო მეტია (0 °C–ზე დაბალი ტემპერატურა, საშუალოდ 74 დღე), ვიდრე ცხელი (25 °C-ზე მაღალი ტემპერატურა, საშუალოდ 25 დღე). საშუალოდ, 189 დღეში მოდის 618 მმ ნალექი.
მოსახლეობა
1867 წლისათვის ბრაუნშვაიგის მოსახლეობა 50 000–ზე მეტი იყო. 1890 წელს გაიზარდა 100 000–მდე, ამგვარად ბრაუნშვაიგი გერმანიის დიდი ქალაქების სიაში შევიდა. 1939 წლამდე ეს რიცხვი გაორმაგდა და 200 000 შეადგინა. 1944 წლის ოქტომბერში, ომის გამო უკვე თითქმის ბოლომდე დანგრეულ ქალაქს ჯერ კიდევ 150 000 მოსახლე ჰყავდა. 1974 წელს ბრაუნშვაიგის მოსახლეობამ, ტერიტორიული რეფორმის შედეგად მაქსიმუმს მიაღწია და 271 213 შეადგინა, რის შემდეგაც მასიური მიგრაციისა და სხვა დემოგრაფიული კომპონენტების გამო ქალაქში დაიწყო მაცხოვრებელთა რაოდენობის შემცირება და 2004 წლის ბოლოსთვის 240 000–მდე დაეცა. 2006 წლის 31 დეკემბრის მონაცემებით ბრაუნშვაიგის მოსახლეობა შეადგენს 245 467 კაცს, ხოლო სიმჭიდროვე – 1278 კაცს ერთ კვადრატულ კილომეტრზე.
შინაური ცხოველების საიდუმლო ცხოვრება
სქოლიო
კატეგორია:2016 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:2016 წლის ანიმაციური ფილმები
ბრაუნშვაიგი
ენა
მოსახლეობის ნაწილი საუბრობს ქვემო საქსონური ენის ერთ–ერთ დიალექტზე – ოსტფალურზე. ლიტერატურული გერმანულის (ზემო გერმანულის) დიალექტურ სახესხვაობას ბრაუნშვაიგში „ბრაუნშვაიგულს“ უწოდებენ. ზემო გერმანული ენის „ბრაუნშვაიგული“ დიალექტი ხასიათდება “A” ბგერის გრძელი გამოთქმით (“Klare A” – სიტყვასიტყვით – გამჭვირვალე A).
ქალაქის ადგილობრივი სახელწოდებაა ბრუნსვიკი (Brunswiek, სავარაუდოდ მომდინარეობს Bruns Wik–იდან, საიდანაც Wik უნდა ნიშნავდეს სავაჭრო ადგილს, ქალაქს.). Brunswiek-ის ლიტერატურული გერმანული ვარიანტი – Braunschweig, პირველად 1573 წელს გამოჩნდა და XIX-XX საუკუნეებში ხალხში გავრცელდა, თუმცა მიღებულია ასევე ქალაქის ძველი, ისტორიული სახელიც.
ისტორია
კოლის მოედანი XIX საუკუნის ტაძრით|thumb ციხესიმაგრე დანკვარდეროდე და ტაძარი (მარჯვნივ); რეკონსტრუქცია|thumb ბრაუნშვაიგი და ბრაუნშვაიგის ლომი ებშტორფერის მსოფლიო რუკაზე (ფრაგმენტი. დაახლ. 1300 წ.)|thumb
ძველი ისტორია, საქსონური კოლონია
ბრაუნშვაიგის მიდამოებში აღმოჩენილ ნივთებს შორის ყველაზე ძველია 270 000 წლის წინანდელი ე. წ. შენინგერის შუბი. თვითონ ქალაქშიც, განსაკუთრებით ვენდენის უბანში ნაპოვნია ქვისა და ბრინჯაოს ხანისა, ასევე გამყინვარების დროინდელი ექსპონატები, რომლებიც ქალაქის ტერიტორიაზე ძველი დასახლები, კოლონიის არსებობას ამტკიცებს.
ძველი გერმანელების დროს ბრაუნშვაიგის მიდამოები სავარაუდოდ დასახლებული იყო ხერუსკებითა და ანგრივარიებით, შესაძლოა ელბეს გერმანელებითაც, რომლებიც დროთა განმავლობაში გაიფანტნენ და შეერივნენ საქსებს. საქსონური ტომები, ჩვ. წ. 500 წლისთვის იყვნენ ამ რეგიონში გაბატონებული. ამ დროდან გამოვლენილია საქსონური დასახლებებიც. დაუდგენელია იყო თუ არა დღევანდელი ქალაქი ბრაუნშვაიგის ტერიტორიაზე საქსური დასახლება, რომელიც საქსონური ომების შედეგდ განადგურდა.
ქალაქის დაარსება და შუა საუკუნეები
ქალაქის დაასრებასა და შემდგომ განვითარებაში დიდი გავლენა იქონია მდინარე ოკერმა. იგი ჩვ. წ. 800 წლიდან წარმოადგენდა საზღვარს ჰალბერშტადტისა და ჰილდეშაიმის საეპისკოპოსოებს შორის და ხელს უწყობდა ვაჭრობის განვითარებას ქალაქში. სავარაუდოდ IX საუკუნეში მდინარის ორივე მხარეს შეიქმნა დასახლებები – ბრუნსვიკი და დანკვარდეროდე. ბრაუნშვაიგული ლეგენდის თნახმად, პირველი დასახლება აქ 861 წელს დაარსდა. თუმცა ამ წყაროს ჭეშმარიტებაში დღეს ექსპერტებს ეჭვი ეპარებათ, რადგან პირველი უტყუარი წყარო აქ დასახლების არსებობის შესახებ 1031 წელს ეკუთვნის.
ბრაუნშვაიგის მმართველები X საუკუნიდან იყვნენ ბრუნონები, ბრუნოს (თქმულების თანახმად, ქალაქის დამაარსებლის) შთამომავლები. 1142 წელს ბრაუნშვაიგისა და მთლიანი საქსონიის მმართველი გახდა ჰაინრიხ ლომი, საქსონიისა და ბავარიის ჰერცოგი.
ჰაინრიხ ლომის მმართველობის დროს ბრაუნშვაიგი ძლიერ ქალაქად იქცა. ჰაინრიხი ქალაქს საკუთარ რეზიდენციად აშენებდა. მან გაადიდებინა დანკვარდეროდეს ციხე–სიმაგრე და ააშენა ბრაუნშვაიგის ტაძარი. ჰაინრიხმა საკუთარ სიმბოლოდ აირჩია ლომი, და თავისივე აშენებული ტაძრის წინ 1166 წელს ბრინჯაოს ლომის ქანდაკება დაადგმევინა. ამ დროიდან ლომი ბრაუნშვაიგის სიმბოლოდ იქცა.
ბრაუნშვაიგ–ლიუნებურგის საჰერცოგო, რომელიც ველფების საგვარეულო ტერიტორიებს ეკუთვნოდა, 1267–1269 წლებში დაიშალა ლიუნებურგისა და ბრაუნშვაიგის სამთავროებად. ბრაუნშვაიგი გახდა სამთავროს მთავარი ქალაქი და ასევე ველფების საგვარეულოს ბრაუნშვაიგული შტოს რეზიდენცია.
1432 წელს ბრაუნშვაიგმა მიიღო საკუთარი ქალაქური დამოუკუდებლობა, რის შემდეგაც ქალაქის მმართველებმა მზარდი დაძაბულობის გამო რეზიდენცია ბრაუნშვაიგის ახლოს, ვოლფენბიუტელში გადაიტანეს. ძველი დროისა და შუა საუკუნების ბრაუნშვაიგი, პარიზთან და გენტთან ერთად ევროპის ერთ–ერთი არეული ქალაქი იყო, სადაც ხშირად ხდებოდა კონფლიქტები და სამოქალაქო განხეთქილებები.
ბრაუნშვაიგი ეკონომიკურად ვითარდებოდა თავისი მოხერხებული მდებარეობის წყალობით მდინარე ოკერზე, რომელიც ბრაუნშვაიგიდან სანაოსნოდ გამოიყენებოდა. ამის გამო ბრაუნშვაიგი მალე მნიშვნელოვან სავაჭრო ქალაქად გადაიქცა, რომელიც XIII საუკუნის შუა წლებიდან ჰანზას კავშირის წევრი გახდა.
თავდაპირველად ქალაქის სათავეში ფოგტები იდგნენ, უკვე XII საუკუნიდან კი თანამდებობებს ქალაქის მაცხოვრებლები იკავებენ. 1386 წლისათვის ქალაქის საბჭოში 105 წევრი იყო, 1614 წლიდან კი – 54.
ახალი ისტორიის დასაწყისი
1671 წელს ბრაუნშვაიგი კვლავ ბრაუნშვაიგ–ვოლფენბიუტელის საგრაფოს დაუქვემდებარდა, რითაც მისი ქალაქური თვითმყოფადობა დასრულდა. 1753 წელს კი რეზიდენცია ისევ ბრაუნშვაიგში, ახლად აშენებულ ბრაუნშვაიგის სასახლეში განთავსდა. ჰერცოგის ოჯახს ბრაუნშვაიგში დაბრუნებისას ვოლფენბიუტელის 4000–ზე მეტი მცხოვრები გამოჰყვა და ბრაუნშვაიგში დასახლდა, რასაც ვოლფენბიუტელის მოსახლეობის შემცირება მოჰყვა.
მას შემდეგ, რაც ქალაქმა დამოუკიდებლობა დაკარგა (1671), მას გააჩნდა 16 წევრისაგან შემდგარი საჭო, რომელსაც ჰერცოგი ამტკიცებდა. საბჭოს სათავეში იდგა ბიურგერმაისტერი (Bürgermeister – ქალაქის მერი).
XIX საუკუნე
ტილზიტის ზავისა (1807) და ნაპოლეონ ბონაპარტეს მიერ ვესტფალიის სამეფოს შექმნის შემდეგ ქალაქი ბრაუნშვაიგი და ბრაუნშვაიგის საჰერცოგო ფრანგებმა დაიკავეს. ქალაქი ბრაუნშვაიგი ახლად დაარსებული ოკერის დეპარტამენტის დედაქალაქი გახდა. შეიქმნა ახალი, ე. წ. „მარიების წესდება“, ქალაქის სათავეში „მარიე“ (მერი) იდგა.
მეექვსე კოალიციის ომის დროს, 1813 წელს ბრაუნშვაიგის შეიარაღებული ჯარები იოჰან ელიას ოლფერმანის ხელმძღვანელობის ქვეშ გადავიდნენ. ამავე დროს აღდგა ბრაუნშვაიგის საჰერცოგოც, რომლის ჰერცოგიც ფრიდრიხ ვილჰემი გახდა. მომდევნო წელს, ვენის კონგრესმა ეს გადაწყვეტილება დააკანონა.
ძველი კანონმდებლობა და საბჭო, რომელსაც „შტადტგერიხტი“ (Stadtgericht – ქალაქის სასამართლო) ეწოდა, ისევ ამოქმედდა. იუსტიციისა და ადმინისტრაციის გამიჯვნის შემდეგ, 1825 წელს საბჭოს, მთავრობას (Rat) მაგისტრატი ეწოდა (Magistrat). უკვე 1813 წლიდან ბრაუნშვაიგის პირველი პირი „შტადტდირექტორის“ (Stadtdirektor - ქალაქის დირექტორი) ტიტულს ატარებდა, 1848 წლიდან კი ბრაუნშვაიგის სათავეში „ობერბიურგერმაისტერი“ დგას.
1833 წელს ბრაუნშვაიგი გახდა ცენტრი საკუთარი რაიონული მმართველობისა (Kreisdirektion), რომლისაგანაც მოგვიანებით ბრაუნშვაიგის რაიონი შეიქმნა. 1871 წელს ბრაუნშვაიგის საჰერცოგო გერმანიის იმპერიის შემადგენელი ნაწილი გახდა.
ვაიმარის რესპუბლიკა
პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ ბრაუნშვაიგში ეკონომიკური, სოციალური და პოლიტიკური კრიზისი დაიწყო, რომელიც ბრაუნშვაიგის ოქტომბრის რევოლუციაში გადაიზარდა. 1918 წელს მუშებმა და ჯარისკაცებმა აუგუსტ მერგესის ხელმძღვანელობით ბრაუნშვაიგის უკანასკნელი ჰერცოგი – ერნსტ აუგუსტი იძულებით გადააყენეს. ქალაქის საბჭომ პოლიტიკური საქმიანობაც შეითავსა, ხოლო „ბრაუნშვაიგის სოციალისტური რესპუბლიკის“ პრეზიდენტი მერგესი გახდა.
ბრაუნშვაიგში სიტუაცია თანდათან უარესდებოდა, 1919 წლის 9 აპრილს სპარტაკისტებმა გაფიცვა გამოაცხადეს. გაფიცულებმა შეაფერხეს მატარებელთა მოძრაობა და გადაკეტეს აღმოსავლეთი–დასავლეთის მნიშვნელოვანი სარკინიგზო ხაზი, რასაც შედეგად მთელს გერმანიაში სატრანსპორტო ქაოსი მოჰყვა. 11 აპრილიდან ქალაქში საზოგადო მღელვარება ჩაწყნარდა. 17 აპრილს ფრაიკორპის ჯარი 10 000 კაცით ქალაქში მარშით შევიდა და მშვიდობიანად დაიკავა იგი. პრემიერმინისტრ ჰაინრიხ იასპერის მიერ ახალი მთავრობის დამტკიცების შემდეგ, ბრაუნშვაიგი ჯარებმა დატოვეს (მაისში). 1922 წლის ინფლაციას, როგორც ევროპაში, ისე მთელს მსოფლიოში შედეგად მოჰყვა უმუშევრობა, სიღარიბე, არეულობა და პოლიტიკური კრიზისი; ეს საერთო არეულობა და მღელვარება ბრაუნშვაიგსაც შეეხო.
341
თარიღი უცნობია
*
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1974
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1974 — ფიფა-ს მსოფლიო თასის მე-10 გათამაშება, რომელიც გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში ჩატარდა. ტურნირის ფინალური ეტაპი 13 ივნისიდან 7 ივლისამდე გრძელდებოდა და მასში 16 ეროვნული ნაკრები მონაწილეობდა. გერმანიის ფედერაციულმა რესპუბლიკამ პირველად უმასპინძლა ფიფა-ს მსოფლიო თასის გათამაშებას, ხოლო მასპინძელთა ეროვნულმა ნაკრებმა, ჰელმუტ შიონის თავკაცობით, მეორედ მოიპოვა მსოფლიო ჩემპიონის ტიტული.
დასავლეთ გერმანიის ეროვნული ნაკრები, რომელმაც ფინალში, მიუნხენის „ოლიმპიაშტადიონზე“ ნიდერლანდები ანგარიშით 2–1 დაამარცხა, — მეოთხე გუნდი გახდა (ურუგვაის, იტალიის და ინგლისის შემდეგ), რომელმაც მასპინძლის რანგში მსოფლიო ჩემპიონობა მოიპოვა.
ქალაქები და სტადიონები
300px
რესურსები ინტერნეტში
1974
პეტრე კედია
პეტრე მანუჩარის ძე კედია (? — გ. 13 აგვისტო, 1918, ზუგდიდი ) — ქართველი პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე.
სწავლობდა ქუთაისის გიმნაზიაში. რუსეთის 1905 წლის რევოლუციის დროს იყო სოციალისტ-ფედერალისტური პარტიის აქტიური წევრი ზუგდიდის მაზრაში. რევოლუციური საქმიანობის გამო რამდენჯერმე იყო დაპატიმრებული. 1906 წელს, ალიხანოვ-ავარსკის დამსჯელმა რაზმმა მოულოდნელად გადაწვა მისი მდიდრული მამაპაპისეული სახლ-კარი. მომდევნო წლებში აქტიურად მონაწილეობდა ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ზუგდიდის განყოფილების მუშაობაში, ზუგდიდის მაზრის კოოპერატივთა კავშირის დაარსებაში.
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1918 კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები