cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რიო-დე-ჟანეიროს ბოტანიკური ბაღი
140 ჰექტარიანი პარკი გადაჭიმულია კორკოვადოს მთის დაბლა, ქრისტეს ქანდაკების მარჯვენა მკლავის ქვეშ. ტროპიკულ და სუბტროპიკულ მცენარეთა 6 500 სახეობას შორისაა 900 პალმის ხე. შესასვლელიდან ბაღებამდე მიამართება 750 მეტრიანი ქუჩა, რომლის გასწვრივაც დარგულია 134 პალმა. კულტივირებულია პარკის მხოლოდ 40%, დანარჩენ ნაწილში ვრცელდება ატლანტიკური ტყე, რომელიც კორკოვადოს ფერდობებისაკენ მიიწევს. ბოტანიკურ ბაღს სახელმწიფო იცავს, 1992 წელს კი იუნესკომ ბიოსფერულ ნაკრძალად გააფორმა.
ჩემი ძმა 2
ჩემი ძმა (Kardeşim Benim) — რეჟისორ მერთ ბაიკალის 2017 წლის თურქული ფილმი. ჩემი ძმის გაგრძელება. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ ბურაქ ოზჩივითი და მურათ ბოზი. ბურაქ ოზჩივითი და მურათ ბოზი ფილმში ძმების როლს თამაშობენ. მწარმოებელი კომპანიებია TAFF Pictures და BRK'S Production. ფილმის სცენარისტია ზაფერ ქულუნუქი.
სქოლიო
კატეგორია:თურქული ფილმები კატეგორია:2017 წლის ფილმები
ისიდორე (ნიკოლსკი)
მიტროპოლიტი ისიდორე (ერისკაცობაში — იაკობ სერგეის ძე ნიკოლსკი; დ. 12 ოქტომბერი, სოფ. ნიკოლსკი, კაშირის მაზრა, ტულის გუბერნია — გ. 19 აგვისტო ) — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელთმთავარი, მწერალი, ბიბლიის რუსულად სინოდალური თარგმნის ერთ-ერთი აქტიური მონაწილე. საქართველოს ეგზარქოსი, ქართლ-კახეთის მთავარეპისკოპოსი 1844-1858 წლებში.
ბიოგრაფია
დაიბადა სასულიერო პირის ოჯახში. განათლება ტულის სასულიერო სემინარიაში მიიღო, სადაც სწავლის დამთავრების შემდეგ დატოვეს სამუშაოდ. მას მინიჭებული ჰქონდა დოქტორის წოდება. იყო მოგილიოვის მთვრეპისკოპოსი. 1844 წლის 12 ნოემბერს დაინიშნა საქართველოს ეგზარქოსად. დიდ ყურადღებას უთმობდა „ოსეთის სასულიერო კომისიის“ საქმიანობას. მისი ინიციატივით 1851 წელს ხელახლა გაიხსნა საეკლესიო კათედრა აფხაზეთში, დაარსდა ოზურგეთის სასულიერო სასწავლებელი. განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდა ქალთა სასულიერო განათლებას. იყო ერთ-ერთი ინიციატორი კავკასიაში "მართლმადიდებლური ქრისტიანობის აღმდგენელი საზოგადოების" შექმნისა. ხელს უწყობდა საეკლესიო-სამონასტრო მიწების ხაზინისათვის გადაცემას. ააშენებინა ეგზარქოსისთვის ახალი სასახლე. 1849 წელს მისი ინიციატივით შეიქმნა ბიბლიის ქართული თარგმანის შემსწორებელი პირველი კომიტეტი (მონაწილეობდა ისტორიკოსი პლატონ იოსელიანი). 1851 წელს 1200 ინგილოს მიაღებინა ქრისტიანობა. მან საქართველოში 13 წელი იმსახურა, რისთვისაც 1845 წელს მიიღო წმინდა ვლადიმერის ორდენი, ხოლო 1850 წელს ბრილიანტის ჯვარი. 1858 წელს მას მიენიჭა მიტროპოლიტობა და გადაიყვანეს კიევში.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ეგზარქოსები კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1799 კატეგორია:გარდაცვლილი  19 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1892
ჭანკილოური
ჭანკილოური — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში იმერეთიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ქეჩისებრად სქლადაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური, ზოგჯერ ცილინდრული ფორმის, კუმსი. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, მუქი-წითელი. კანი საშუალო სისქის და საშუალო სიმკვრივის აქვს, ცვილისებრი ფიფქით სქლად დაფარული. რბილობი წვნიანია, მდნარი. წვენი შეუფერავი.
ჭანკილოური საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 175-185 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის მეორე ნახევარში შედის. მტევნის საშუალო წონა 150 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 9.0-10.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 16-17%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7-8 გ/ლ-ს.
ჭანკილოური გამოიყენება სხვა წითელყურძნიან ჯიშებთან ერთად სუფრის წითელი მშრალი ღვინის დასამზადებლად. ჯიშური ღვინო მიიღება ღია-წითელი შეფერვის, მსუბუქი და საკმაოდ ხალისიანი გემოთი.
ლიტერატურა
კატეგორია:იმერეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ბურბონი
მინი|ბურბონის და ტენესური ვისკის ბოთლები მაღაზიის დახლზე ბურბონი — ამერიკული ვისკი. ამერიკაში შოტლანდიიდან და ირლანდიიდან გადასახლებულთა წყალობით გაჩნდა. სახელწოდებად ამერიკელებმა ვისკის ირლანდიური დაწერილობა Whiskey შეარჩიეს. წარმოების დროს, პოპულარული სასმელის ამერიკულ ვერსიაში მოხარშული სიმინდი და თავთავები გამოიყენება. ვისკის ინახავენ გამომწვარ კასრში, რაც მას მოტკბო გემოსა და ლამაზ, ოქროსფერს აძლევს.
ამერიკულ ვისკის შემდეგი წესის მიხედვით განასხვავებენ: Straight Whiskey-მისი წარმოების პროცესში მარცვლეულს იყენებენ და მას არანაკლებ 2 წლის განმავლობაში აძველებენ. არსებობს მისი რამდენიმე სახეობა: Bourbon-ყველაზე პოპულარული და ძველი ამერიკული ვისკი. იწარმოება მარცვლეულისგან, რომელიც არანაკლებ 51% სიმინდს შეიცავს. მას ეს სახელი ძველი პროვინციის ბურბონის (კენტუკის შტატი) პატივსაცემად ეწოდა. Rye whiskey-იგი არანაკლებ 51% ხორბლის თავთავს შეიცავს. Corn whiskey-ვისკი დამზადებული 80 ან მეტი პროცენტი სიმინდისგან. იგი ძირითადად ადგილობრივი მოხმარებისთვის იწარმოება. Wheat whiskey-მზადდება მარცვლეულისგან, რომელიც არანაკლებ 51% ხორბალს შეიცავს. Blended Whiskey-ეს არის ნაერთი, რომელიც არანაკლებ 20% straight whiskey-ს და 80% სხვა სორტის ვისკის ან სუფთა სპირტს უნდა შეიცავდეს. Light Whiskey-ვისკის ეს სახეობა დისტილაციას მაღალ ტემპერატურაზე გადის და მუხის კასრებში ძველდება. ეს მას აძლევს ღია ფერს განსაკუთრებული შეფერილობის გარეშე. Sour Mash Whiskey-ამ ვისკის გემო და არომატი მუდმივად ერთნაირია. Sweet Mash Whiskey-ასეთი ვისკის წარმოებისას შედეგის მიღწევა ახალი საფუარის საშუალებით ხდება. Tennessee Whiskey-ვისკი 3 მეტრიანი ფილტრების საშუალებით იწმინდება. ასე ვისკის მხოლოდ ტენესის შტატში აწარმოებენ, საიდანაც მომდინარეობს ეს სახელწოდება. Bottled-in-Bond Whiskey-როცა ეტიკეტზე ამ სახელწოდებას წაიკითხავთ, დარწმუნებული უნდა იყოთ, რომ ეს ვისკი საცავებში 4-დან 8 წლამდეა დაძველებული, რასაც სახელმწიფო აკონტროლებს.
საუკეთესო სორტის ამერიკულ ვისკის ტენესისა და კენტუკის შტატებში ამზადებენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალკოჰოლური სასმელები
მსოფლიო ბანკი
მსოფლიო ბანკი — საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაცია, რომლის შექმნის მიზანიც განვითარებადი ქვეყნების ფინანსური და ტექნიკური დახმარებაა. თავისი განვითარების ისტორიის განმავლობაში ბანკმა განიცადა სხვადასხვა სტრუქტურული ცვლილება, ამიტომ ტერმინ მსოფლიო ბანკის ქვეშ სხვადასხვა დროს სხვადასხვა ორგანიზაციები მოიაზრებოდა. თავდაპირველად მსოფლიო ბანკი ასოცირდებოდა რეკონსტრუქციისა და განვითარების საერთაშორისო ბანკთან, რომლის მიზანიც დასავლეთ ევროპისა და იაპონიისთვის მეორე მსოფლიო ომის შემდგომი ფინანსური დახმარება იყო. ხოლო, მოგვიანებით, 1960 წელს შეიქმნა განვითარების საერთაშორისო ასოციაცია, რომელმაც მსოფლიო ბანკის ფუნქციების ნაწილი იტვირთა.
ამჟამად მსოფლიო ბანკი თავის მხრივ ორ ორგანიზაციას მოიაზრებს, რეკონსტრუქციისა და განვითარების საერთაშორისო ბანკსა და განვითარების საერთაშორისო ასოციაციას. მოგვიანებით მას შეურთდა კიდევ სამი ორგანიზაციაც, რომლებსაც სხვადასხვა ამოცანების შესრულება ევალებათ, ესენია: საერთაშორისო საფინანსო კორპორაცია, მრავალმხრივი საინვესტიციო გარანტიების სააგენტო და საინვესტიციო დავების რეგულირების საერთაშორისო ცენტრი. საერთო ჯამში ერთიანდება ხუთივე ორგანიზაცია და ეწოდება მსოფლიო ბანკის ჯგუფი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები კატეგორია:ბანკები
ჩარკასის პროვინცია
ჩარკასის პროვინცია (Provincia de Charcas) — პროვინცია ბოლივიაში, პოტოსის დეპარტამენტის ჩრდილოეთ ნაწილში. დედაქალაქია სან-პედრო-დე-ბუენა-ვისტა.
ჩარკასი ერთ-ერთია პოტოსის დეპარტამენტის თექვსმეტი პროვინციიდან. ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ გადაჭიმულია 100 კმ-ზე, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ 125 კმ-ზე, ხოლო მთლიანი ფართობი 3 382 კმ²-ს შეადგენს.
მოსახლეობა
მინი|მარცხნივ|250პქ|[[პოტოსის დეპარტამენტის პროვინციები]]
მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი კეჩუასა და აიმარას შთამომავლები არიან.
დაყოფა
პროვინცია შედგება ორი მუნიციპალიტეტისაგან, რომლებიც თავის მხრივ კანტონებად იყოფა.
რესურსები ინტერნეტში
-18.26667°N, -65.83333°W
კატეგორია:პოტოსის დეპარტამენტის პროვინციები
ბზიანეთი
ბზიანეთი — რეჟისორ ლიანა ელიავას 1968 წლის ქართული ფილმი.
სიუჟეტი
კვირაში ორჯერ დარსა თუ ავდარში, სხვადასხვა ასაკის მამაკაცები პროვინციული პატარა ქალაქის გაყინულ კლუბში იკრიბებიან. მათ, ქართული სიმღერის გარდა, გუნდის ხელმძღვანელის – მშვენიერი ქალბატონის ფარული სიყვარული აერთიანებთ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1968 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
ზღვისფინიისებრნი
მინი
ზღვისფინიისებრნი (Blenniidae) — თევზების ოჯახი ქორჭილასნაირთა რიგისა. აქვთ გრძელი ზურგის ფარფლი, უმრავლესობას ყელზე განლაგებული მუცლის ფარფლები. ოჯახში 400-ზე მეტი სახეობაა, რომლებიც მსოფლიო ოკეანის ტროპიკულ და სუბტროპიკულ წყლებშია გავრცელებული. გავრცელებულია აგრეთვე შავ ზღვაში. ბინადრობენ სანაპირო წყლებში. მრავალი სახეობა ხმელეთზე ცოცვითა და ხტუნვით მოძრაობს. სარეწაო მნიშვნელობა არ აქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქორჭილასნაირნი
Polyrhachis lata
Polyrhachis lata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სლივენი
სლივენი (Сливен) არის ქალაქი სამხრეთ ბულგარეთში და ის წარმოადგენს სლივენის ოლქის ადმნისტრაციულ ცენტრს. სლივენში ცხოვრობს 115.000 კაცი (მე-8 ქალაქი ბულგარეთში). ქალაქის მერია ყოფილი საფეხბურთო ვარსკვლავი იორდან ლეჩკოვი.
დაძმობილებული ქალაქები
კატეგორია:ბულგარეთის ქალაქები კატეგორია:სლივენის ოლქი
კადიშის ხეობა
კადიშის ხეობა — ხეობა ჩრდილოეთ ლიბანში, სადაც გაედინება მდინარე კადიშა. ხშირად მას წმინდა ხეობასაც უწოდებენ (არამეულად კადიშა - წმინდა). საუკუნეების განმავლობაში, აქ თავს აფარებდნენ ქრისტიანული სამონასტრო საზოგადოებები.
ეს მნიშვნელოვანი ხეობა, სადაც მსოფლიოში უძველესი ქრისტიანული მონასტრები მდებარეობს, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიიდან ამოღების პირასაა. ამის მიზეზი კი მრავალია: არასწორი მშენებლობები, დეფორესტაცია, გაუდაბნოება, ნიავღვრები, რესტრონებიდან მომდინარე ხმაური და მანქანები.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიბანში
ბლოკი
საკუთარი სახელი ბლოკი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
Polyrhachis latharis
Polyrhachis latharis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბლიაძეები
ბლიაძე — სახელმოხვეჭილი ქართული მესტვირეების გვარი (XVIII-XIX სს.). ერთ-ერთ ბლიაძეს იმდენად გაუთქვამს სახელი, რომ „ბლიაძე“ მესტვირის სინონიმად ქცეულა. ა. ჯამბაკურ-ორბელიანის ცნობით, „მესტვირეებს ახლა ბლიაძეს ეძახიან, რადგან საგანგებო მესტვირე ყოფილა რომელიმე ბლიაძე, მისი სახელი მესტვირისათვის დაურქმევიათ“ („ცისკარი“, 1861, № 2). ბლიაძეების მესტვირეობის დიდ ტრადიციას XIX საუკუნის II ნახევრამდე მიუღწევია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მუსიკოსები
ჯ
ჯ, ⴟ, Ⴟ, Ჯ (ჯანი) — ქართული ანბანის ოცდამეთორმეტე ასო (ძველ ქართულში ოცდამეთექვსმეტე იყო). შეესაბამება წინაენისმიერ მჟღერ შიშინა თანხმოვანს. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ რვაათასს (8000).
მოხაზულობა
ჯ-ს ასომთავრულში ჯვარედინი ფორმა აქვს. ასომთავრულის ყველა ასო ერთი გრაფიკული სისტემითაა აგებული, ისინი მარტივი გეომეტრიული ელემენტების — წრისა და სწორი ხაზისაგანაა ნაწარმოები, შემადგენელი ნაწილები კი ერთმანეთს ყოველთვის მართი კუთხით უკავშირდება. ჯ–ს ასომთავრული ჯვარედინი მოხაზულობა არღვევს ასოთა გრაფიკული აგებულების ამ ზოგად წესს და ამ მხრივ ერთადერთია ძველ ქართულ ანბანში. გრაფიკული სისტემის დარღვევის მიზეზების შესახებ რამდენიმე მოსაზრება არსებობს.
პროფესორი ელენე მაჭავარიანი ჯანის ასომთავრულ მოხაზულობას საქართველოში ქრისტიანობის დამკვიდრებას უკავშირებს და მიიჩნევს, რომ მისი ფორმა იესო ქრისტეს ინიციალების – ინისა და ქანის დიაგონალური გადაკვეთითაა მიღებული. ამდენად, ჯ ასო ასომთავრულ დამწერლობაში იესო ქრისტეს მონოგრამას წარმოადგენს: 200px ამ თვალსაზრისით ჯანის ასომთავრული ჯვარედინი ფორმა ქრისტიანობის გავრცელების შემდეგ უნდა იყოს შემოღებული. ქართული დამწერლობის არცერთ ქრისტიანობამდელ ძეგლზე არაა ჯანის განსხვავებული მოხაზულობა, შესაბამისად უცნობია, როგორი ფორმა ექნებოდა მას, სანამ დღევანდელ ჯვარედინ მოხაზულობას მიიღებდა. ერთადერთი განსხვავებული ფორმა ჯანისა დაფიქსირებულია დავათის სტელაზე, რომელზეც ქართული ასომთავრული ანბანია ჩამოწერილი და რომელიც IV საუკუნის 60–იანი წლებით თარიღდება. დავათის სტელაზე გამოსახული ნიშანი, რომელიც ანბანის თანმიმდევრობის გათვალისწინებით ჯანის ადგილას დგას, არ არღვევს ასომთავრული ასოების გრაფიკული აგების ზოგად წესს და ამგვარად გამოიყურება: 40პქ.
ჯანის ჯვარედინ მოხაზულობაზე საკუთარი მოსაზრება აქვს რამაზ პატარიძეს. იგი თვლის, რომ ჯვრის ფორმა ანბანის დასასრულის მანიშნებელია.
ჯ ნუსხურში მარჯვნივ არის გადახრილი. მხედრულში მას მომრგვალებული ფორმა აქვს. ნუსხურსა და მხედრულში იგი ქვედა სამ ხაზში იწერება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ასოები
პუკაკი
პუკაკი (Lake Pukaki) — ტბა ახალ ზელანდიაში, სამხრეთ კუნძულზე. მდებარეობს კენტერბერის რეგიონში.
პუკაკი უდიდესია მაკენზის აუზში მდებარე სამ პარალელურ ალპურ ტბას შორის. დანარჩენი ორი ტბაა ტეკაპო და ოჰაუ. სამივე მათგანი მაშინ წარმოიქმნა, როდესაც უკან დახეული მყინვარების მორენებმა ხეობები ჩაკეტეს.
იმის გამო, რომ ტბა მყინვარის წყლით იკვებება, მას განსხვავებული ლურჯი შეფერილობა აქვს. ფართობი 178,7 კმ²-ია, ზედაპირი კი ზღვის დონიდან 518-532 მეტრზე მდებარეობს.
ჩრდილოეთიდან ტბას უერთდება მდინარე ტასმანი, რომელიც სათავეს კუკის მთის სიახლოვეს, ტასმანისა და ჰუკერის მყინვარებიდან იღებს.
ამჟამად ტბაზე მოქმედებს უაიტაკის ჰიდროელექტროსადგური.
სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის ტბები
ოსკარის 81-ე დაჯილდოება
ოსკარის 81-ე დაჯილდოება — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით 81-ე დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით. ცერემონია გაიმართა 2009 წლის 22 თებერვალს კოდაკის თეატრში, ჰოლივუდი, ლოს-ანჯელესი და მასში მონაწილეობა მიიღეს 2008 წელს გამოსულმა საუკეთესო ფილმებმა. ცერემონიას აშშ-ში გადასცემდა ტელეკომპანია ABC. ცერემონიის მასპინძელი იყო ავსტრალიელი მსახიობი ჰიუ ჯეკმენი. ლორენს მარკი იყო საღამოს პროდიუსერი, ოსკარის მფლობელი სცენარისტი და რეჟისორი ბილ კონდონი კი აღმასრულებელი პროდიუსერი.
სქოლიო
კატეგორია:ოსკარის დაჯილდოების ცერემონიები
ბილიკები ცაში
ბილიკები ცაში — 1981 წლის ქართული მხატვრული ფილმი, რომლის რეჟისორია ზურაბ თუთბერიძე.
სქოლიო
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1981 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
Tatra K2R
Tatra K2R — ჩეხური წარმოების, ცალმხრივი მიმართულების, შესახსრული, ორსექციური, სამურიკიანი (ექვსღერძიანი) ტრამვაის ვაგონის, ტატრა K2–ის განახლებული ვარიანტი. „R“ ამ შემთხვევაში რეკონსტრუირებულს ნიშნავს. ამ ვაგონებს შეცვლილი აქვთ ძარას წინა და უკანა მხარის დიზაინი და აგრეთვე ისინი აღჭურვილია თანამედროვე ელექტროაღჭურვილობით. ასეთი ვაგონები ექსპლუატაციაშია ჩეხეთის ქალაქ ბრნოში.
ლიტერატურა
კატეგორია: ჩეხური ტრამვაის ვაგონები
პილონი
პილონი (Pilón) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, გრანმის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 5 მ სიმაღლეზე.
დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 462 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 29,751 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 64,4 ადამიანს კმ²-ზე.
ღვთის სიტყვა
ღვთის სიტყვა ეწოდება პიროვნებას იესო ქრისტეს, რომელიც ბიბლიის ახალი აღთქმის სწავლებით არის ერთარსება სამპიროვანი ღმერთის — წმინდა სამების ერთ-ერთი ჰიპოსტასი (ღვთაებრივი პირი). ახალი აღთქმის, კერძოდ იოანეს სახარება გადმოცემით: ''„პირველითგან იყო სიტყუაჲ, და სიტყუაჲ იგი იყო ღმრთისა თანა, და ღმერთი იყო სიტყუაჲ იგი. ესე იყო პირველითგან ღმრთისა თანა. ყოველივე მის მიერ შეიქმნა, და თჳნიერ მისა არცა ერთი რაჲ იქმნა, რაოდენი-რაჲ იქმნა. მის თანა ცხორებაჲ იყო და ცხორებაჲ იგი იყო ნათელ კაცთა. და ნათელი იგი ბნელსა შინა ჩანს, და ბნელი იგი მას ვერ ეწია.“''
ქრისტიანული სწავლებით, ერთი და მხოლო ღმერთი უსიტყვო არ არის. აქვს მას სიტყვა, მაგრამ არა უგვამოვნო, არც არსებობაში დაწყებული, არც დასრულებადი, რადგან არ იყო (ჟამი), როდესაც არ იყო ღვთის სიტყვა. მარადჟამს აქვს ღმერთს თავისი სიტყვა, მისგან შობილი, თუმცა არა ჩვენეული სიტყვისებრ უგვამოვნო და ჰაერში გაბნევადი, არამედ გვამოვნებითი, ცოცხალი, სრული. არათუ მის გარეთ გამავალი, არამედ მარადჟამს მასში არსებული. რადგან, სად იქნებოდა იგი, მის გარეთ მყოფი?!
კატეგორია:ქრისტიანობა კატეგორია:ქრისტიანული თეოლოგია
ხასან კომახიძე
ხასან კომახიძე (დ. 1883, სოფელი აჭყვისთავი — გ. 1957) — ქართველი მწერალი, პოეტი, საზოგადო მოღვაწე.
ხასან კომახიძე აღიარებულ სახალხო მთქმელად ითვლებოდა. იმ პერიოდის ლიტერატურული ცხოვრების შუაგულშიც იდგა. კლასიკური განათლება არ ჰქონდა მიღებული, მაგრამ ქართულ წერა-კითხვას სრულყოფილად ფლობდა. მისი უშუალო თაოსნობითა და ხარჯით, 1925 წელს გამოვიდა ბათუმში მოღვაწე ახალგაზრდა ჯგუფის ყოველთვიური ლიტერატურული ჟურნალი „პონტოსი“. 1928 წელს მან თავისი მრწამსი ნათლად გადმოსცა წიგნში „ფუხარას სიტყვა“, სადაც წერს: "იმ დროს სკოლები არსად იყო. არსებობდნენ მხოლოდ მეჩეთებთან მედრესეები, სადაც სწავლობდნენ არაბულ ენაზე ლოცვებს. წერა-კითხვის შესწავლის სურვილი მაინც დიდი დარჩა ჩემში და 43 წლისამ შევედი მუშათა ფაკულტეტზე ბათუმში, სადაც გავეცანი ცხოვრების ავ-კარგს. დამაინტერესა მწერლობამ და სურვილი დამებადა შეძლებისდაგვარად ამეწერა აჭარის ცხოვრება. ეს ნაწარმოები უპირველესად თავისი პოეტური სიტყვით, ხალხური მელექსეობით ფასდება. დიდი ინტერესით იკითხება მისი ლექსები: „ზამთარი“, „მოწაფის სიმღერა“, „ბეგების სიმღერა“, „ოსმანის სიტყვა“ და სხვა.
რესურსები ინტერნეტში
{{nplg ბიოგრაფია|00019295}
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:აჭყვისთავში დაბადებულები კატეგორია:კომახიძეები კატეგორია:1883 წელს დაბადებულები
Polyrhachis latinota
Polyrhachis latinota — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მაზურკა
მარჯვნივ|მინი|352x352პქ| ; 1845 მინი|მაზურკას რიტმი. მაზურკა (mazurek) — პოლონური სახალხო ცეკვა. მე–19 საუკუნეში მეტწილად ფრედერიკ შოპენის დამსახურებით სამეჯლისო ცეკვა გახდა. მუსიკალური ზომა 3/4 ან 3/8.
სახელწოდება მომდინარეობს პოლონეთის ოლქის მაზოვიის მაცხოვრებლების სახელწოდებიდან (მაზურები).
პოლონეთის ეროვნული ჰიმნი წარმოადგენს მაზურკას.
მე–19 საუკუნის შემდეგ მრავალმა კომპოზიტორმა განავრცო მაზურკა და თავისი წვლილი შეიტანა მის პოპულარიზაციაში. ფრედერიკ შოპენმა შექმნა 50–მდე მაზურკა ფორტეპიანოსთვის, პეტრე ჩაიკოვსკიმ – 6 ფორტეპიანოსთვის, და ერთი კი თავისი ბალეტისთვის გედების ტბა, ალექსანდრე ბოროდინმა – 2 თავისი მცირე სიუიტისტვის, მიხელ გლინკამ – 2, ასევე ალექსანდრე სკრიაბინმა. საფრანგეთში მაზურკებს შექმნეს კლოდ დებიუსიმ და მორის რაველმა
მაზურკა ფიგურირებს ლევ ტოლსტოის რომანში ანა კარენინა, ივანე ტურგენევის რომანში მამები და შვილები.
სქოლიო
კატეგორია:ევროპული ცეკვები
კანდარია მაჰადევა
კანდარია მაჰადევა — უდიდესი, ყველაზე ორნამენტული და კარგად შემონახული შუა საუკუნეების ჰინდუს ტაძარი ხაჯურაჰოში მადჰია-პრადეშში, ინდოეთში. ხაჯურო ერთ დროს ჩანდელა რაჯპუცის რელიგიური დედაქალაქი იყო და დღეს ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა ინდოეთში.
კანდარია მაჰადევას ტაძარი აგებული უნდა იყოს ვიდიადხარას მიერ, რომელიც გადმოცემით ჩანდელას უდიდესი მეფე ყოფილა. ტაძარი დაახლოებით 1050 წელს აიგო; შიხარა ანუ მთავარი ქიმი 31 მ სიმაღლისაა და შივას წმინდა მთა მერუს განასახიერებს; მის ირგვლივ კი 84 მინიატურული გუმბათია. საკურთხეველზე, ტაძრის შიგნით, მარმარილოს ლინგამია (ფალოსი), რომელიც შივას განასახიერებს. ტაძარი იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი.
ასევე,ტაძრის ზედაპირზე შუქ–ჩრდილის თამაში ქმნის ისეთ შთაბეჭდილებას,თითქოსტაძარი მოძრაობს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინდოეთის არქიტექტურა კატეგორია:ინდუისტური ტაძრები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში
ბლუჩანი
ბლუჩანი, ხაზართა ხაკანის სპასალარი (VIII ს.) ქართველი მემატიანის ცნობით, დარუბანდიდან შემოჭრილმა ბლუჩანმა საქართველო დალაშქრა, ჯერ კახეთში შევიდა, შეიპყრო ქართლის ერისმთავარი ჯუანშერი და მისი და, სილამაზით განთქმული შუშანი, რომელიც ხაკანს ცოლად უნდოდა; შემდეგ თბილისი აიღო, ქართლი მოაოხრა და დარიალის გზით უკან გაბრუნდა. ხაზარეთის გზაზე შუშანმა თავი მოიწამლა. განრისხებულმა ხაკანმა ბლუჩანი სიკვდილით დასაჯა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხაზარები კატეგორია:საქართველოს ისტორია
ცერმატი
ცერმატი (Zermatt) — თემი შვეიცარიაში. ქვეყნის ერთ-ერთი ყველაზე სახელგანთქმული კურორტი. მდებარეობს ვალეს კანტონის სამხრეთ ნაწილში, იტალიის საზღვრის სიახლოვეს, ზღვის დონიდან 1616 მ სიმაღლეზე. გარშემორტყმულია პენინის ალპების ოთხიათასიანი სიმაღლის მწვერვალებით, მათ შორის დიუფურის პიკითა (4634 მ) და მატერჰორნით (4478 მ). განთქმულია როგორც ალპინიზმისა და სამთო-სათხილამური სპორტის ცენტრი.
2010 წლის აღწერით ცერმატის მუდმივი მოსახლეობა შეადგენს 5,720 ადამიანს, თუმცა აღნიშნული რიცხვი რყევადია, რაც ამ სოფელში ტურისტების დასახლებით არის განპირობებული. ადგილობრივი ეკონომიკა დაფუძნებულია ტურიზმზე და შესაბამისად, ცერმატის მოსახლეობის დიდი ნაწილის სამუშაო ადგილს სასტუმროები და რესტორნები შეადგენენ. მოსახლეობის 1/3 ადგილობრივი მკვიდრია, ე.ი. დაბადებულია თვით ცერმატში, ხოლო დანარჩენი ნაწილი ჩამოსულია საზღვარგარეთიდან.
ტერმინი „ცერმატი“ წარმოსდგება ალპური მდელოებისაგან. თავდაპირველად გაჩნდა სახელწოდება „Zur Matte“ (მდელოზე), ხოლო მოგვიანებით „ცერმატი“ ეწოდა. 1495 წლამდე ცერმატი რუკებზე არ იყო გამოსახული. ამ ადგილზე ადრე არსებობდა დასახლება პრაბორნოსა თუ პრატო-ბორნოს სახელწოდებით, რომლებიც რუკებზე XIII საუკუნის დასწისში არიან გამოსახული. აოსტის ხეობაში მყოფი ფრანგულ ენაზე მოსაუბრე ხალხი ცერმატს პრაბორნეს სახელწოდებით იცნობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვეიცარიის თემები
ძვ. წ. 1500-იანები
მნიშვნელოვანი პიროვნებები
კატეგორია:ძვ. წ. XVI საუკუნე
ბილიკი (ფილმი)
ბილიკი — რეჟისორ მამუკა მინდიაშვილის 1987 წლის ქართული ფილმი.
სიუჟეტი
ფილმი პირანდელოს მოთხრობითაა შექმნილი და ოჯახური ცხოვრების წვრილმანებზე მოგვითხრობს.
დავით ბაქრაძე (სეველი)
დაიბადა სეველი მღვდლის ოჯახში. დაამთავრა პეტერბურგის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი (1862, საკანდიდატო დისერტაცია — „როგორ გაჩნდა და დამყარდა საქართველოში თავადაზნაურობა“). 1864 წელს დაბრუნდა საქართველოში და შეყვანილი იქნა ბატონყმობის გაუქმების კომისიაში. შეხედულებებით ახლოს იდგა ხალხოსნურ-ლიბერალურ ინტელიგენციასთან. ბაქრაძე იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების (ქშწკგს) დამფუძნებელი წევრი (1879). აქტიური მონაწილეობა მიიღო ქუთაისში ყოველკვირეული ქართული გაზეთის „შრომის“ დაარსებაში (1881), ქუთაისის სამეურნეო სასწავლებლის ჩამოყალიბებაში (1893). არჩეული იყო ქშწკგს-ის ქუთაისის და სენაკის მაზრების სათავადაზნაურო სკოლების სამზრუნველო კომიტეტის თავმჯდომარედ. 1894 წლიდან იყო საპატიო მომრიგებელი მსაჯული, ჰქონდა „ტიტულოვანი მრჩევლის“ ჩინი. შეადგინა მიწის გამიჯვნისა და სამოქალაქო კანონების პროექტი, აქტიურად მონაწილეობდა ჭიათურის მანგანუმის მოპოვება-დამუშავების და რეალიზაციის საქმეში. „სეველის“ ფსევდონიმით ხშირად აქვეყნებდა წერილებსა და კორესპონდენციებს აქტუალურ საზოგადოებრივ და პოლიტიკურ თემებზე იმდროინდელ პრესაში („დროება“, „შრომა“, «Русъ», „კვალი“, „მწყემსი“).
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1838 კატეგორია:გარდაცვლილი 1911 კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები
Polyrhachis latispina
Polyrhachis latispina — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
ვილდა
ვილდა — ერედვის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო ვილდისა და ქვემო ვილდის ძველი სახელწოდება.
Polyrhachis latispina
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ვილდა
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
ჭიპაკური
ჭიპაკური — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში აჭარიდან.
წარსულში იგი ფართოდ ყოფილა მაღლარების სახით გავრცელებული შუა აჭარის სოფლებში. ადგილობრივი მოსახლეობა მას ძირითადად სასუფრე ყურძნად იყენებდა, საზამთროდ კი ყურძნის წვენს და ბაქმაზს ამზადებდა.
ჭიპაკურის ერთეული ხნოვანი ძირებია შემორჩენილი ქედაში.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, სამ, ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე საკმაოდ შებუსულია მონაცრისფრო აბლაბუდისებრ-ჯაგრისებრად. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი პატარა ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, საშუალო სიკუმსის ან კუმსი. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მრგვალი ან ოდნავ ოვალური ფორმის. მუქი წითელია, თხელი და მკვრივკანიანი, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი ნაკლებ ხორციანი და მეტად წვნიანი აქვს, წვენი — შეუფერავი.
ჭიპაკური საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 188 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის პირველი რიცხვებიდან შედის. მტევნის საშუალო წონა 133 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 6.5-7.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.6%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9.9 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სუფრის წითელი, მშრალი ღვინის დასამზადებლად და სასუფრე ყურძნად.
ლიტერატურა
კატეგორია:აჭარის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ვიკუნია
ვიკუნია (Vicugna vicugna) — ძუძუმწოვარი ცხოველი აქლემისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიმაღლეა დაახლოებით 70-90 სმ, სიგრძე — 1,5 მ, წონა — 65 კგ. დაფარულია მოკლე და ნაზი ბალნით. წინათ ფართოდ იყო გავრცელებული ეკვადორში, პერუში, ბოლივიასა და ჩილეში. ამჟამად შემორჩენილია პერუს მთებში. იყენებენ ვიკუნიის ხორცს, ტყავს, მატყლს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ვიკუნია
მანაპოური
მანაპოური — ტბა ახალ ზელანდიაში, სამხრეთ კუნძულზე. მდებარეობს ფიორდლანდის ეროვნულ პარკში, რომელიც თავის მხრივ უფრო დიდი ტე-ვაჰიპაუნამუს რეგიონის შემადგენლობაში შედის. ეს უკანასკნელი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი.
მაორის ენაზე ტბის სახელი ითარგმნება როგორც „მოწყენილი გულის ტბა“.
გეოლოგიური თვალსაზრისით, ტბა მყინვარული წარმოშობისაა. წარმოიქმნა დაახლოებით 20 000 წლის წინ, გიგანტური მყინვარის მოწყვეტის შედეგად. ფართობი ამჟამად 142 კმ²-ია, სიღრმე 444 მ და ამ მხრივ მეორე ყველაზე ღრმა ტბაა ქვეყანაში.
ტბაში მდებარეობს 34 კუნძული, რომელთაგან 22 ტყითაა დაფარული. ჩაედინება და შემდეგ გამოედინება მდინარე უაიაუ.
სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის ტბები
ბახუტაშვილი
საკუთარი სახელი ბახუტაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ქართული გვარები
ტაჰუა
thumb|250px|ბავშვები «ტაჰუის ფესტივალის» ძეგლთან ტაჰუა (Tahoua) — ცენტრალური ნიგერის, ტაჰუის დეპარტამენტის და ტაჰუის რეგიონის უდიდესი ქალაქი. 2012 წლის აღწერის მდგომარეობით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 117 826 ადამიანს. ტაჰუა მდებარეობს საჰელში და ტაჰუის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრია.
კლიმატი
ქალაქის კლიმატი ნახევრადუდაბნოს სუბეკვატორულია, ნალექები იშვიათობაა (დაახლოებით 350 მმ).
ძირითადი ღირსშესანიშნაობები
ქალაქის ძირითადი ღირსშესანიშნაობებია მეჩეთები, ბაზარი.
სქოლიო
კატეგორია:ნიგერის ქალაქები
პაკიშის ომი
პაკიშის ომი — მოკლე სასაზღვრო კონფლიქტი პერუსა და ეკვადორს შორის. XX საუკუნის სამ კონფლიქტთაგან ერთ-ერთი. მიმდინარეობდა 1981 წლის იანვარ-თებერვალში.
პერუს არმიამ საბრძოლო მოქმედებები დაიწყო 28 იანვარს, ხოლო უკვე 2 თებერვალს ამერიკის სახელმწიფოთა ორგანიზაციის სხდომაზე გაკეთდა განცხადება ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ.
ტერიტორიული კონფლიქტი ამ ომით არ დამთავრებულა და გაგრძელდა 1995 წლამდე მორიგი ომის დროსაც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერუს ისტორია კატეგორია:ეკვადორის ისტორია კატეგორია:XX საუკუნის ომები
უშაკოვის ორდენი
ლიტერატურა
კატეგორია:სსრკ-ის ორდენები კატეგორია:სამხედრო ორდენები
ნოდარ კობერიძე
ნოდარ კობერიძე (დ. 5 აგვისტო, 1950, თბილისი — გ. 3 ნოემბერი, 2022, იქვე) — ქართველი მწერალი და პუბლიცისტი. საქართველოს მწერალთა კავშირის წევრი (1991-2022), ნიკო ნიკოლაძის (2010), დავით აღმაშენებლის (2013), ნიკო ლორთქიფანიძისა (2013) და ილია ჭავჭავაძის (2015) სახელობის პრემიების ლაურეატი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის მე-60 საშუალო სკოლა 1967 წელს 1974, წელს კი — ივანე ჯავახიშვილის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, ისტორიის ფაკულტეტი. 1975-1977 წლებში მუშაობდა ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში, მეცნიერ-თანამშრომელად. 1978-1979 წლებში იყო მე-18 პროფტექნიკუმის მასწავლებელი. 1986 წელს გამოვიდა მისი პირველი რომანი „თეთრი ღიმილი“. 1988 წელს კი — „რომ გაიმარჯვო ერეტიკოსი უნდა იყო“.
Polyrhachis latona
Polyrhachis latona — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
ნოდარ კობერიძე
ბიოგრაფია
ერთი წლით ადრე, 1987 წელს დაიბეჭდა პირველი მოთხრობათა კრებული „ჟოკეის ბედის ნებიერი“, რომელმაც დიდი გამოხმაურებე ჰპოვა საზოგადოებაში. 1989 წელს იგი ხდება დავით აღმაშენებლის საზოგადოების პასუხისმგებელი მდივანი. მომდევნო წელს იგი გახდა საქართველოს დამოუკიდებელი ოლიმპიური კომიტეტის ერთ-ერთი დამფუძნებელი. ამავე 1990 წელს იბეჭდება მწერლის მეორე მოთხრობათა კრებული „წყალდიდობა“. აგრეთვე ამავე წელს კობერიძე თანამოაზრეებთან ერთად აფუძვნებს საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციას.
Polyrhachis latona
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ნოდარ კობერიძე
ბიოგრაფია
ასევე იგი ხდება გაზეთ „ქართული ფეხბურთის“ რედაქტორი. 1991 წელს — საქართველოს მწერალთა კავშირის წევრი. ამავე წელს დაიბეჭდა მწერლის პუბლიცისტური ნაშრომი „ბედისწერა საქართველოსი“. 1992 წელს კენჭს იყრიდა საბურთალოს რაიონში, მაჟორიტარ დეპუტატად. 1993 წელს თანამოაზრეებთან ერთად აფუძვნებს „კონსტანტინე გამსახურდიას საზოგადოებას“. იმავე წელს იგი გაზეთ „თემის“ მთავარი რედაქტორია. 1994 წელს გახდა გაზეთ „სარანგის“ მთავარი რედაქტორი. 1995 წელს კენჭს იყრიდა ვაკის რაიონში მაჟორიტარ დეპუტატად. ამავე წელს გამოვიდა მისი ახალი პუბლიცისტური ნაშრომი „ვინც მახვილს აიღებს“. 1998 წელს ხდება საზოგადოება „ტაო-კლარჯეთის“ დამფუძვნებელი და პირველი პრეზიდენტი. 1999 წელს კენჭს იყრიდა დეპუტატად პარტიული სიით. ერთი წლის შემდეგ მოუწია პარლამენტის წევრობის როგმა, რაზეც უარი განაცხადა. ამავე წელს იგი გახდა გაზეთ „მესამე ათასწლეულის“ მთავარი რედაქტორი და გამომცემელი.
2001 წელს კი გამოვიდა მისი შემდეგი რომანი „მეორე ფორმა“. 2007 წელს კი გამოვიდა მწერლის კიდევ ერთი ახალი ნოველათა კრებული „ორი გოლგოთა“. ამის შემდეგ კი, 2009 წლის გაზაფხულზე გამოვიდა მწერლის ახალი კრებული „ლახტის წრეში“. 2010 წელს გამოვიდა პოლიტიკური რომანი „აღდგომის ღამე ქაიროში, მამლუქთა სასაფლაოზე“.
1980-იანი წლების მიწურულს ნოდარ კობერიძის ნაწერების აქტიური თარგმნა და გავრცელება დაიწყო რუსულ, მოლდავურ, ინგლისურ და ესტონურ ენებზე.
ნოდარ კობერიძე გარდაიცვალა 2022 წლის 3 ნოემბერს, თბილისში, 77 წლის ასაკში.
ვილა-ფრანკა
ვილა-ფრანკა — ლიმონის ჯიში, სუბტროპიკული მარადმწვანე ხეა. ტოტებზე აქა-იქ პატარა და მსხვილი ეკლები აქვს. ფოთოლი საშუალო ზომისაა, წვერწაწვეტებული. ადრემსხმოიარეა, ხშირად დარგვის მეორე წელს იძლევა უხვ მოსავალს. ნაყოფი მოგრძო-ოვალურია, კანი საშუალო სისქისა (0,5 სმ-მდე), მკვრივი; ხორცოვანი ნაწილი ღია ფერისაა, ნაზი, უხვწვნიანი, არომატული; აქვს 20-მდე თესლი დიდხანს ინახება.
საქართველოს სუბტროპიკული კლიმატის პირობებში კარგად ხარობს. მნიშვნელოვანი სამრეწველო ჯიშია.
ჩაიანტის პროვინცია
ჩაიანტის პროვინცია (Provincia de Chayanta) — პროვინცია ბოლივიაში, პოტოსის დეპარტამენტის ჩრდილოეთ ნაწილში. დედაქალაქია კოლკეჩაკა.
ჩაიანტა ერთ-ერთია პოტოსის დეპარტამენტის თექვსმეტი პროვინციიდან. დასავლეთით ესაზღვრება ორუროს დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით — ჩუკისაკის დეპარტამენტი. ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ გადაჭიმულია 100 კმ-ზე, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ 125 კმ-ზე, ხოლო მთლიანი ფართობი 4 969 კმ²-ს შეადგენს.
მოსახლეობა
მინი|მარცხნივ|250პქ|[[პოტოსის დეპარტამენტის პროვინციები]] მინი|მარცხნივ|250პქ|ოკური
მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი კეჩუასა და აიმარას შთამომავლები არიან.
დაყოფა
პროვინცია შედგება ოთხი მუნიციპალიტეტისაგან, რომლებიც თავის მხრივ კანტონებად იყოფა.
ისტორია
XVIII საუკუნის ბოლოს, პროვინციაში მიმდინარეობდა აიმარაზე მოლაპარაკე მოსახლეობის აჯანყება ტომას კატარის ხელმძღვანელობით, რაც კიდევ უფრო გამწვავდა 1781 წელს მისი მკვლელობის შემდეგ. 1927 წელს ასევე განხორციელდა გლეხთა ამბოხი.
რესურსები ინტერნეტში
-18.73333°N, -65.85°W
ლიტერატურა
კატეგორია:პოტოსის დეპარტამენტის პროვინციები
ბიძინა (ფილმი)
ბიძინა — რეჟისორ თეიმურაზ კვანტალიანის 1987 წლის ქართული ფილმი.
სიუჟეტი
ფილმი მოგვითხრობს ცხოვრებისაგან გათელილ ადამიანზე, რომელიც ბევრი მარცხის მიუხედავად მაინც ინარჩუნებს ღირსებას.
ჰ
ჰ, ⴠ, Ⴠ, Ჰ (ჰაე) — ქართული ანბანის ოცდამეცამეტე ასო (ძველ ქართულში ოცდამეჩვიდმეტე იყო). მისი სახელია „ჰაე“. გრაფიკული სიმბოლო ლარინგალური ფშვინვიერი ნაპრალოვანი თანხმოვნისა. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ ცხრაათასს (9000).
მოხაზულობა
ჰ-ს მოხაზულობა ასომთავრულში ხაზებისა და რკალის კომბინაციაა, რომელიც კვადრატულ არეს იკავებს. ჰ ნუსხურში კუთხოვანი ფორმისაა და მარჯვნივაა გადახრილი. მას შუა ორი ხაზი უკავია. მხედრულში მომრგვალებული ფორმები აქვს და ზედა სამ ხაზში იწერება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ასოები
ბეგიაშვილი
საკუთარი სახელი ბეგიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
ნახიმოვის ორდენი
thumb|ნახიმოვის ორდენი, I ხარისხი ნახიმოვის ორდენი (Орден Нахимова) — სამხედრო ორდენი, რომელიც დააწესა სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმმა 1944 წლის 3 მარტს. ნახიმოვის ორდენით აჯილდოებენ სამხედრო საზღვაო ფლოტის ოფიცრებს საზღვაო ოპერაციების წარმატებით ჩატარებისა და უზრუნველყოფისათვის; ნახიმოვის ორდენი ამობურცული ხუთქიმიანი ვარსკვლავია, მზადდება ვერცხლისაგან; აქვს I და ხარისხი, ატარებენ მკერდის მარჯვენა მხარეს, კუტუზოვის ორდენის შემდეგ.
ლიტერატურა
კატეგორია:სსრკ-ის ორდენები კატეგორია:სამხედრო ორდენები
Yellow Magic Orchestra
Yellow Magic Orchestra (YMO) — ელექტროპოპის ჟანრის იაპონური ჯგუფი, რომელიც 1978 წელს ჩამოყალიბდა. იგი ითვლება ელექტროპოპის სცენის პიონერად. ჯგუფის წევრები არიან: ჰარუომი ჰოსონო (ბას-გიტარა),იუკიჰირო ტაკაჰაში (დასარტყმელი საკრავები, ვოკალი) და რიუჩი საკამოტო (კლავიშებიანი საკრავები).
სქოლიო
კატეგორია:იაპონური ჯგუფები კატეგორია:ელექტრონული ჯგუფები კატეგორია:1978 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
შერილინ ფენი
შერილინ ფენი (Sherilyn Fenn; დ. 1 თებერვალი, 1965) — ამერიკელი მსახიობი. პოპულარობა მოიპოვა სატელევიზიო სერიალში ტვინ პიქსი ოდრი ჰორნის როლის შესრულებით, რომლისთვისაც ემის ჯილდო და ოქროს გლობუსის ნომინაცია დაიმსახურა. მსახიობის ცნობილი ფილმებს შორისაა გულით ველურნი (1990), თაგვებსა და ადმიანებზე (1990) და ჰელენა ყუთში (1993).
ადრეული ცხოვრება
ფენი მიჩიგანის ქალაქ დეტროიტში მუსიკოსების ოჯახში დაიბადა. მისი დედა, არლენ კუატრო, კლავიშისტია, დეიდა ცნობილი მომღერალი სიუზი კუატროა, ბაბუა ჯაზის მუსიკოსი იყო, ხოლო მამა მენეჯერობდა ისეთ ბენდებს, როგორებიცაა The Pleasure Seekers, Alice Cooper და The Billion Dollar Babies. დედის მხრიდან ფენი იტალიური და უნგრული, ხოლო მამის მხრიდან ირლანდიური და ფრანგული წარმოშობისაა. მან კათოლიკური აღზრდა მიიღო.
ფენი დედასთან და უფროს ძმებთან ერთად ხშირად იცვლიდა საცხოვრებელ ადგილს. როცა იგი 17 წლის იყო, მისი ოჯახი ლოს-ანჯელესში დასახლდა. ფენმა გადაწყვიტა, სკოლა მიეტოვებინა და მსახიობის პროფესიას გაჰყოლოდა, რა მიზნითაც ლი სტრასბერგის თეატრალურ ინსტიტუტში დაიწყო სწავლა.
ადრეული კარიერა (1984-1989)
ფენმა თავისი კარიერის ადრეულ ფილმებს სექსპლუატაციური უწოდა, „რომლებშიც რეჟისორები მას კონტრაქტზე ხელის მოწერის შემდეგ გაშიშვლებას აიძულებდნენ.“ 1993 წლის ინტერვიუში ფენმა ისაუბრა: ნაცვლად იმისა, რომ მიმტანად მემუშავა, ძალიან ბევრ ფილმში ვთამაშობდი, მსახიობობას სერიოზულად არც კი ვუდგებოდი. ცხოვრებაში პირველად ვიყავი კალიფორნიაში. კლუბებში დავდიოდი, ვერთობოდი და სამსახიობო გაკვეთილებსაც ხშირად ვაცდენდი. საბედნიეროდ, აგენტი მყავდა, რომელიც დარწმუნებული იყო ჩემს შესაძლებლობებში და მუდამ მიბიძგებდა, რომ არ შევჩერებულიყავი.
ფენის პირველი ვარსკვლავური როლი ეროტიულ დრამაში ორი მთვარის შერწყმა შედგა. ფილმში მან მდიდარი და არისტოკრატული სამხრეთული ოჯახის მემკვიდრის როლი შეასრულა, რომელიც დასაქორწინებლად ემზადება, თუმცა ამ დროს უბრალო მუშა უყვარდება. როლის შესახებ ფენმა აღნიშნა, რომ ყოველი სასიყვარულო სცენის შემდეგ ტიროდა. ფილმში მონაწილეობის შემდეგ იგი „იმდენად შერცხვენილად გრძნობდა თავს, რომ ერთი წლის მანძილზე არსად ჩნდებოდა“. ორი მთვარის შერწყმა მსახიობისთვის კარიერული გარღვევა უნდა ყოფილიყო, თუმცა მორიგი სექსპლუატაციური ფილმში გამოდგა. ფილმის სექსუალური შინაარსის გამო უამრავი ადამიანი ჩემს შესახებ არასასიამოვნო აზრებს გამოთქვამდა, თუმცა მე მასში მონაწილეობა გადავწყვიტე, რადგან ეს როლი კომფორტის ზონიდან გამოსვლას მაიძულებდა. არ მინდოდა მუდამ ისეთი გადაწყვეტილებები მიმეღო, რომლებიც კომფორტულ და დაცულ მდგომარეობაში მამყოფებდა. ვფიქრობდი, რომ ფილმში მონაწილეობით საინტერესო გამოცდილებას შევიძენდი.
არასასიამოვნო გამოცდილების შემდეგ ფენმა გადაწყვიტა, საკუთარი კარიერის მართვის სადავეები ხელში აეღო და სხვა ადამიანების ნება-სურვილს აღარ დამორჩილებოდა.
ცნობადობის მოპოვება — ტვინ პიქსი (1990-1991)
ფენმა დევიდ ლინჩის სერიალში ტვინ პიქსი (1990-1991) ოდრი ჰორნის როლი შეასრულა. მისი პერსონაჟი მაყურებლებს შორის დიდი პოპულარობით სარგებლობდა. სერიალში ფენის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი სცენაა, როცა მისი პერსონაჟი ანჯელო ბადალამენტის მუსიკაზე ცეკვავს. ტვინ პიქსის პილოტის გადაღების შემდეგ ფენმა ნიკოლას კეიჯთან და ლორა დერნთან ერთად მონაწილეობა მიიღო ლინჩის ფილმში გულით ველურნი, რომელშიც მან ავტოავარიაში მოხვედრილი გოგონას როლი შეასრულა. ფილმმა კანის კინოფესტივალზე ოქროს პალმის რტო მოიპოვა.
1991 წელს ფენი მარკ ჰერმონის პერსონაჟის, ჯონ დილინჯერის, შეყვარებულის როლში გამოჩნდა ABC-ის განგსტერულ ფილმში დილინჯერი. იმავე წელს მსახიობმა ცბიერი და მაცდუნებელი საბედისწერო ქალის როლი შეასრულა ნეო-ნუარის ჟანრის შავ კომედიაში სურვილი და ჯოჯოხეთი სანსეტ მოტელში.
ტვინ პიქსის შემდგომი როლები (1992-1995)
1990 წელს ჟურნალმა Us Magazine ფენი მსოფლიოში 10 ყველაზე ლამაზ ქალს შორის დაასახელა, ხოლო 1991 წელს მსახიობი მოხვდა ჟურნალის People სიაში „50 ყველაზე ლამაზი ქალი მსოფლიოში“. 1991 წელს ფოტოგრაფმა სტივენ მეისელმა ფენი Dolce & Gabbana-ის შემოდგომა-ზამთრის 1991-1992 წლების კოლექციის კამპანიისთვის გადაიღო. ფოტოსესიაზე ფენმა ჰოლივუდის კლასიკული საბედისწერო ქალი განასახიერა.
1991 წელს ფენმა მონაწილეობა მიიღო რეი ლონდონის სადებიუტო ფილმი მკვლელის დღიური.
ფენის კარიერაში ერთ-ერთი გამორჩეული ფილმია გარი სინისის თაგვებსა და ადამიანებზე (1992), რომელიც ჯონ სტეინბეკის ამავე სახელწოდების რომანის ადაპტაციას წარმოადგენს. სინისმა მის შესახებ აღნიშნა: „შერილინი ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია, რის გამოც კანის ფესტივალზე ასეთი დადებითი გამოხმაურება მივიღეთ. იგი ფილმში უზომოდ სევდიანი ანგელოზივითაა და მხოლოდ სექსუალურ და მშვენიერ ქალს არ ასახიერებს.“ ამის შესახებ კომენტარი ფენმაც გააკეთა: „სინისი ერთ-ერთი პირველი ადამიანია, რომელმაც სხვა ადამიანების მსგავსად არ დამინახა.“ ფილმის შესახებ მან აღნიშნა: „ეს შესანიშნავი გამოცდილება იყო. ჰორტონ ფუტმა, რომანის ადაპტაციის ავტორმა, ჩემი პერსონაჟი ბევრად უფრო განავრცო და განავითარა.“
ფენი აგრეთვე მთავარ როლში მოგვევლინა კარლ რეინერის ნეო-ნუარის ჟანრის პაროდიულ ფილმში ფატალური ინსტიქტი (1993). ფილმში მან არმანდ ასანტეს პერსონაჟის მდივნის როლი შეასრულა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:დაბადებული 1 თებერვალი კატეგორია:ლი სტრასბერგის თეტრისა და კინოს ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები კატეგორია:იტალო-ამერიკელები კატეგორია:ფრანგი ამერიკელები კატეგორია:ირლანდიელი ამერიკელები
ბობოთი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბობოთი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ბეჟანიშვილი
საკუთარი სახელი ბეჟანიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
ოლჰა ილკივი
ოლჰა ილკივი (დ. 12 ივნისი, 1920, ქ. სტრი, ახლანდ. ლვივის ოლქი — გ. 6 დეკემბერი, 2021, ლვივი) — უკრაინის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის მონაწილე. სწავლობდა ამხანაგობა „მშობლიური სკოლის“ («Рідна школа») უკრაინულ გიმნაზიაში. 1936 წელს ჩააბარა გოგონათა უკრაინულ ინსტიტუტში ქალაქ ფშემისლში (პოლონეთი), საშუალო განათლება კრაკოვში დაასრულა. მონაწილეობდა იატაკქვეშა ახალგაზრდულ ორგანიზაცია „პლასტის“ საქმიანობაში. 1940 წელს მუშაობდა უკრაინის დახმარების კომიტეტში (ვარშავა). 1941 წელს ჩაირიცხა უკრაინელ ნაციონალისტთა ორგანიზაციაში (ბანდერელები). უკრაინის სახელმწიფოებრიობის აღდგენის აქტის გამოცხადების (30 ივნისი, 1941) შემდეგ იატაკქვეშა საქმიანობას ეწეოდა ლვივში, კერძოდ, 1942 წლიდან იყო უკრაინელ ნაციონალისტთა ორგანიზაციის ქალთა საქალაქო ქსელის გამავრცელებელი; 1944 წლიდან — დრაჰობიჩის რეგიონში ორგანიზაციის ქალთა ქსელის გამავრცელებლის მოადგილე, შემდგომში — სტანისლავის (ახლანდ. ივანო-ფრანკივსკის) ოლქის გამავრცელებელი. 1947 წლიდან მიაბარეს უკრაინის აჯანყებულთა არმიის მთავარსარდალ რომან შუხევიჩს. 1950 წლის 14 მარტს დააპატიმრეს ლვივში, 1951 წლის 24 ნოემბერს სსრკ უშიშროების სამინისტროს განსაკუთრებულმა თათბირმა 25 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა ქონების კონფისკაციასთან ერთად. სასჯელს იხდიდა ალექსანდროვსკოესა და ვლადიმირის ციხეებში (რუსეთი). 1957 წელს უარი განაცხადა გათავისუფლების სანაცვლოდ მონანიებაზე, 1964 წელს გათავისუფლდა შეწყალების შედეგად. დაბრუნდა ლვივში. მონაწილეობდა უკრაინელ ნაციონალისტთა კონგრესისა (1992) და უკრაინელ ნაციონალისტთა ორგანიზაციის (1993) დამფუძნებელ კრებებზე. 1995–2000 წლებში იყო სრულიად უკრაინის უკრაინელ ქალთა ლიგის თავმჯდომარის მოადგილე. 2003 წლიდან თანამშრომლობდა ლვივის საოლქო სათემო გაერთიანება „თავისუფლების კომიტეტთან“. ავტორია რიგი სტატიებისა რომან შუხევიჩის შესახებ. დაჯილდოებულია მთავრის ცოლ ოლღას III ხარისხის ორდენით (2008).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1920 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2021 კატეგორია:უკრაინელ ნაციონალისტთა ორგანიზაციის წევრები
ვილიამსი
ვილიამსი, მსხლის ჯიში. მისი სამშობლოა ინგლისი. საქართველოში შემოიტანეს XIX საუკუნის II ნახევრიდან და ფართოდ გავრცელდა თითქმის ყველა რაიონში. საშუალო სიდიდის ხეა, პირამიდული ვარჯი აქვს. პანტაზე დამყნობილი მე-5-6 წელს იძლევა მოსავალს. რეგულარულად მსხმოიარეა, მკაცრი მეწლეობა არ ახასიათებს. 18-20 წლის ხე საშუალოდ 150კგ მოსავალს იძლევა. ყვავილობს გვიან. ნაყოფი მსხვილია, ღია მწვანე, მწიფე ლიმონისფერი; აქვს მოგრძო ფორმა, ბორცვიანი ზედაპირი, თხელი კანი. რბილობი თეთრია, ძლიერ ნაზი, მდნარი; მუსკატური სურნელება და სასიამოვნო მოტკბო-მომჟავო გემო აქვს. ტრანსპორტაბელურია. დაავადებებს უძლებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:მსხლები
წერეთელი
საკუთარი სახელი წერეთელი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
აგრეთვე
*
სამეფო კედრების ტყე
სამეფო კედრების ტყე — ლიბანის კედრის ერთ დროს ფართო ტყეების უკანასკნელი ნარჩენები დედამიწაზე, რომელიც ერთ დროს ლიბანის მთებში ყვაოდა. მის ხე-მასალას იყენებდნენ ასურელები, ბაბილონელები, სპარსელები თუ ფინიკიელები. მის მასალას ძველი ეგვიპტელებიც კი ყიდულობდნენ გემთმშენებლობისათვის. ამ კედრის მასალა გამოიყენა სოლომონ მეფემ იერუსალიმში ტაძრის აგებისას, მოგვიანებით კი ოსმალეთის იმპერიამ რკინიგზის მშენებლობისას.
ერთ დროს, თითქმის მთელი ლიბანი კედრის ხშირ ტყეებში იყო გახვეული, სწორედ ამიტომ, დღეს ეს ხე დღეს ამ ქვეყნის სიმბოლოა. საუკუნეების განმავლობაში, მისი გამალებული გაჩეხვის შედეგად, ტყეების ფართობი მნიშვნელოვნად შემცირდა. ისინი მხოლოდ მებში შემორჩა, სადაც ძირითად ხის ძირითად სახეობას წარმოადგენენ. ამის მაგალითია კადიშის ხეობის თავზე აღმართული მაკმელის მთა, სადაც კედარი ზღვის დონიდან 2 000 მეტრზე იზრდება.
კედარის მაქსიმალური სიმაღლე 35 მეტრია, ხოლო მერქნის გარშემოწერილობა 12-14 მეტრი.
ბიბლიურ კედარზე ზრუნვა სათავეს 1876 წლიდან იღებს, როდესაც დედოფალ ვიქტორიას პატივსაცემად, 102 ჰექტარის ფართობზე გაშენებულ ნარგავებს, თხებისაგან დასაცავად, მაღალი, ქვის კედელი შემოარტყეს.
1998 წელს, იუნესკომ სამეფო კედრის შემორჩენილი ტყეები მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიბანში კატეგორია:ლიბანის გეოგრაფია კატეგორია:გილგამეშის ეპოსი
ჭოდი
ჭოდი — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი სასუფრე-საღვინე ვაზის ჯიში აჭარიდან.
ზემო აჭარაში ფილოქსერას გამოჩენამდე ჭოდი ფართოდ ყოფილა გავრცელებული და მის მოსავალს მოსახლეობა სასუფრე ყურძნად იყენებდა. ხოლო სამეგრელოში ჭოდისგან ღვინოს წურავდნენ. მისი ღვინო იმდენად მაღალხარისხიანი ყოფილა, რომ მას „საზედაშედ“ მოიხსენიებდნენ. ჭოდის მაღლარები ძალიან მცირე რაოდენობითაა აჭარაში ხულოს მუნიციპალიტეტში და სამეგრელოს ტერიტორიაზე.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, სამ, იშვიათად ხუთნაკვთიანი, ფოთლის ქვედა მხარე ძალიან მცირედაა შებუსული. ყვავილი მდედრობითია. მტევანი საშუალო ან მცირე ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური ფორმის. გვხვდება უფორმო და დატოტვილი მტევნებიც, კუმსი, ზოგჯერ საშუალო სიკუმსის და თხელი. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან მცირედ ოვალური, თითქმის შავი. კანი სქელი და მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი საკმაოდ წვნიანი და ხორციანია, ჩვეულებრივი ტკბილი გემოთი.
ჭოდი საშუალო ზრდისაა. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 195 დღეა, ხოლო სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის ბოლოს შედის. მტევნის საშუალო წონა 98 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 7.0-7.5 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9.0 გ/ლ-ს.
გამოიყენება საკმაოდ ხარისხიანი სუფრის წითელი, მშრალი ღვინის მისაღებად და სასუფრე ყურძნად.
ლიტერატურა
კატეგორია:აჭარის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
Polyrhachis latreillei
Polyrhachis latreillei — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პოლონეზი
მინი|პოლონეზი (1888) პოლონეზი (polonez, chodzony; polacca) — პოლონური ნელი ტემპის ცეკვა. მუსიკალური ზომა 3/4.
შეიქმნა XV საუკუნეში. თავდაპირველად ეს ცეკვა მხოლოდ საქორწილო ცეკვად ითვლებოდა, შემდეგ კი სადღესასწაულოდ იქცა. პოლონეთში პოლონეზი სასულიერო მუსიკაშიც გავრცელდა.
XVII საუკუნეში პოლონეზი ცნობილი გახდა მთელ ევროპაში. პოლონეზის მუსიკალურმა ფორმამ ჰპოვა ფართო გავრცელება. ის გვხვდება ბახის, ჰენდელის, მოცარტის, ბეთჰოვენის შემოქმედებაში. პეტრე ჩაიკოვსკიმ პოლონეზი გამოიყენა ოპერაში „ევგენი ონეგინი“.
ბეჟუაშვილი
საკუთარი სახელი ბეჟუაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
კატეგორია:ქართული გვარები
სერბეთის გერბი
სერბეთის გერბი იგივე ობრენოვიცების დინასტიის გერბია. იგი პირველად სახელმწიფო გერბად 1882 წელს მიიღეს, მეორედ კი - 2004 წელს. გერბზე გამოსახულია ორთავიანი არწივი.
კატეგორია:სახელმწიფო გერბები კატეგორია:სერბეთის ეროვნული სიმბოლოები
Polyrhachis latreillii
Polyrhachis latreillii — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
საროს ციხე
საროს ციხე — საფორტიფიკაციო ნაგებობათა კომპლექსი საქართველოში, ასპინძის მუნიციპალიტეტის სოფელ საროში.
ჯავახეთში, ისევე, როგორც მთელ სამხრეთ ამიერკავკასიაში, მაშინდელი დასახლების (ძვ.წ. II ათასწლეული მაინც, თუ უფრო ადრე არა) გავრცელებული ტიპი უნდა ყოფილიყო გამაგრებული სამოსახლოები. დ. ბერძენიშვილი აბულისა და შაორის უძველეს დასახლებასთან ერთად საროს სამოსახლოსაც ამგვარ გამაგრებულ პუნქტად მიიჩნევს.
სოფელ საროს მიმდებარე ტერიტორიაზე მოპოვებული არქეოლოგიური მასალა თვალნათელს ხდის იმ ფაქტს, რომ სოფელი და მისი შემოგარენი ადრეული ხანიდანვე აქტიურად უნდა ყოფილიყო ჩართული იმ კულტურულ-ეკონომიკურ ურთიერთობებში, რომელსაც ადგილი ჰქონდა სამცხე-ჯავახეთში ჯერ კიდევ ძვ.წ. II ათასწლეულის შუა ხანებიდან მოყოლებული ელინისტური და ფეოდალური პერიოდის ჩათვლით.
ადრეული ხანიდანვე სოფელი სარო და მისი შემოგარენი ერთ-ერთ მნიშვნელოვან პოლიტიკურ-ეკონომიკურ ცენტრს რომ წარმოადგენდა, სხვა მონაცემებთან ერთად, ამაზე მეტყველებს მის ტერიტორიაზე შემორჩენილი თავისი განლაგებით მეტად ორიგინალურ ციხესიმაგრეთა კომპლექსი. თამამად შეიძლება ითქვას, რომ ამ კომპლექსში შემავალი თითოეული ციხესიმაგრე რთულ, დამოუკიდებელ გამაგრებულ ობიექტს წარმოადგენდა.
მკვლევართა ნაწილი საროს ციხეებს ერთ სიმაგრედ მიიჩნევს. მათი აზრით საროს ციხე სამი ნაწილისგან შედგება: თავისი განლაგებითა და კონსტრუქციით თითოეული ეს ციხესიმაგრე დამოუკიდებელ კომპლექსად შეიძლება ჩაითვალოს.
სოფელ საროს შემოგარენში არსებული ისტორიული მნიშვნელობის ძეგლები (სამარხ-სამაროვნები, ციხესიმაგრეები, უძველეს საცხოვრებელთა ნაშთები, საკულტო სალოცავები და ა.შ.) დასტურია იმისა, რომ ბრინჯაოს ხანის საწყის პერიოდში (ძვ.წ. XV-XIV სს) და ელინისტურ ხანაში (ძვ.წ. IV-III სს) ისტორიულ ჯავახეთში, კერძოდ, ჯავახეთის ზეგანის ქვედა პლატოზე (სარო-ხიზაბავრის მიდამოები) ინტენსიური ცხოვრება ყოფილა. შეიძლება ვთქვათ, რომ აქ ცხოვრება არ ჩამქრალა სულ ცოტა ძვ.წ. III ათასწლეულიდან დღემდე.
საროს სამივე ციხისა და მის მიმდებარე ტერიტორიაზე შეიძლება გვქონდეს ელინისტური და კიდევ უფრო ადრეული ხანის დიდი ქალაქური დასახლება, მსგავსად ოკამის გორისა, რომლის ფუნქციონირების პერიოდი სავარაუდოა, რომ არ შეწყვეტილა ფეოდალურ ხანაშიც.
ქვეუბნის ციხე
ეს ნაგებობა მეგალითური ანსამბლია და დღევანდელი დასახლებული პუნქტიდან დაახლ. 800-1000 მეტრის დაშორებით დასავლეთ მხარეს მდებარეობს. ციხეს აღმოსავლეთით ესაზღვრება ბაღები, სამხრეთით — სახნავ-სათესი „ბერბუკების“ სახელწოდებით, ჩრდილო-დასავლეთით კი ფრიალო კლდეები. შეიძლება ითქვას, რომ ციხე ფრიალო კლდეზეა (ქარაფზე) აგებული, ნაგებობას საკმაოდ დიდი ფართობი უკავია. კედლის წყობაში გამოყენებულია შერჩეული და დამუშავებული დიდი ზომის (დაახ. 1,0-1,5 მ. სიგრძისა და 0.8-1,0 მ. სიმაღლის) ბაზალტის თლილი ქვები. კედლის შუა ნაწილი, ქვებს შორის, ქვების წვრილი ნატეხებით, ე.წ. „ხურდითაა“ შევსებული. კედლები მშრალი წყობითაა ნაგები (რაც მეგალითური კულტურისთვისაა დამახასიათებელი). განსაკუთრებით საყურადღებოა შესასვლელი კარის კონსტრუქციები, სადაც გამოყენებულია დამუშავებული უზარმაზარი ქვის ლოდები.