cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Dark Side of the Moon
სიმღერების ეს ციკლი დაიხვეწა საკონცერტო გამოსვლების პერიოდში და პირველად წარდგენილი იქნა სტუდიური ჩანაწერის გამოსვლამდე. ახალი მასალა 1972 და 1973 წლებში, ები-როუდის სტუდიებში (ლონდონი) იწერებოდა. ჯგუფი იყენებდა თავისი დროის ყველაზე ახალ ხმისჩამწერ ტექნიკას, მაგალითად, მრავალფირიან ჩასაწერ მოწყობილობებსა და ფირების მარყუჯებს. რამდენიმე სიმღერაში გამოყენებული იქნა ანალოგური სინთეზატორები და ჯგუფის ტექნიკურ პერსონალთან საუბრების ნაწყვეტები, სადაც ჟღერს სხვადასხვა საკითხის ფილოსოფური განხილვა. ხმის ინჟინერმა ალან პარსონსმა ალბომის ჟღერადობაზე და სტუდიაში კლერ ტორის დამატებითი ვოკალისტის მოყვანის სახით იზრუნა. ალბომის საკულტო სტატუსის მქონე გარეკანზე გამოსახული პრიზმა ასახავს ჯგუფის სასცენო განათებას, ტექსტების თემებსა და მუსიკოს რიჩარდ რაიტის მიერ „უბრალო და ნათელი“ დიზაინის შექმნის იდეას.
გამოსვლისთანავე, The Dark Side of the Moon წარმატებულ ჩანაწერად იქცა, მოექცა რა ბილბორდის 200-ეულში. 1973-1988 წლებში ალბომი ჩარტებში სულ 741 კვირის განმავლობაში იმყოფებოდა, რაც მუსიკის ისტორიაში ყველა სხვა ალბომთან შედარებით უნიკალურ მოვლენად ითვლება. დღეისათვის გაყიდულია მისი დაახლოებით 50 მილიონი ასლი და იგი რჩება პინკ ფლოიდის ისტორიაში კომერციულად ყველაზე წარმატებულ და მსოფლიო ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე გაყიდვად ალბომად. მისი რემასტერინგი ორჯერ ჩატარდა. ალბომი არაერთხელ გამოცემულა განახლებული სახით ან მთლიანად შესრულებულა სხვა მუსიკოსების მიერ. მასში შეტანილია სინგლების სახით გამოცემული სიმღერები, „Money“ და „Time“. კომერციული წარმატების გარდა, The Dark Side of the Moon არის კრიტიკოსთა და მოყვარულთა ერთ-ერთი საყვარელი ჩანაწერი და ხშირად აღინიშნება, როგორც ყველა დროის ერთ-ერთი უდიდესი ალბომი.
კონცეფცია
The Dark Side of the Moon აგებული იქნა ექსპერიმენტებზე, რომლებიც შეიმჩნეოდა ჯგუფის საკონცერტო გამოსვლებსა და წინა ჩანაწერებში, მაგრამ მასში ნაკლებია ინსტრუმენტული იმპროვიზაციები, რომლითაც, დეივიდ ფრიკეს აზრით, ჯგუფის მუსიკა ხასიათდებოდა სიდ ბარეტის წასვლის შემდეგ. გიტარისტი დეივიდ გილმორი, რომელიც მას ჩაენაცვლა, მოგვიანებით ამ ინსტრუმენტულ ნომრებს „გულუბრყვილო ფსიქოდელიურს“ უწოდებდა და ისევე როგორც უოტერსი, 1971 წლის ალბომს Meddle თვლიდა გარდამტეხ წერტილად, რომელიც წარმოადგენდა The Dark Side of the Moon-ისკენ მიმავალ გზას. ალბომის ტექსტები ეხებოდა კონფლიქტებს, სიხარბეს, დროის მსვლელობას, სიკვდილს, შეშლილობას. უკანასკნელზე გავლენა იქონია სიდ ბარეტის ფსიქოლოგიური მდგომარეობის გაუარესებამ. ალბომი ცნობილია „კონკრეტული მუსიკის“ გამოყენებით და კონცეპტუალური, ფილოსოფიური ტექსტებით, რაც ჯგუფის სხვა ნამუშევრებშიც შეიმჩნევა.
ალბომის ყოველი მხარე არის ხანგრძლივი მუსიკალური პიესა. ყოველი მხარის ხუთი კომპოზიცია ადამიანის ცხოვრების სხვადასხვა ეტაპზეა. ალბომი იწყება და სრულდება გულისცემით, განიხილავს რა ადამიანის ცხოვრებას და, როგორც უოტერსი ამბობდა, „ემპათიას“. Speak to Me და Breathe ერთად ცხოვრების ამქვეყნიურ და უსარგებლო ელემენტებზეა, რომლებიც ახლავს შეშლილობის მარად საშიშროებას და საკუთარი ცხოვრებით ცხოვრებაზე მნიშვნელობაზეა - „Don't be afraid to care“ ამას ენაცვლება აეროპორტის სცენები და სინთეზატორზე აგებული „On the Run“ წარმოაჩენს თანამედროვე მოგზაურობათა დაძაბულობასა და შფოთვას, რაც რაიტისთვის ახლო თემა იყო - რადგან მას ასევე ეშინოდა ფრენის. „Time“ განიხილავს იმას, თუ როგორ აკონტროლებს დრო ადამიანის ცხოვრებას და აფრთხილებს მათ, ვინც ამქვეყნიურ თემებზე ბევრს ფიქრობს.
როჯერ უოტერსი:
პოშივშიხა
პოშივშიხა (Пошивчиха) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის კუმზეროს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 13 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
The Dark Side of the Moon
კონცეფცია
"მეტროში გოლდჰოუკ როუდზე თუ ჩახვიდოდით, იქ კედელზე დაგხვდებოდათ გრაფიტი, რომელზეც ეწერა „ადექი, წადი სამუშაოდ, იმუშავე, დაბრუნდი შინ, დაიძინე, ადექი, წადი სამუშაოდ...“. იგი უსასრულოდ გრძელდებოდა და მატარებლის აჩქარებისას უფრო ასწრაფდებოდა და მოულოდნელად - ბახ - გვირაბში ამოჰყოფდი თავს!"
შემდეგ ალბომი უბრუნდება მარტოობისა და განშორების თემას, სიმღერით „Breathe (Reprise)“. ალბომის პირველ მხარეს ასრულებს რაიტისა და ვოკალის კლერ ტორის მიერ შესრულებული სიკვდილის ემოციური მეტაფორა, „The Great Gig in the Sky“. მეორე მხარეს ხსნის ფულის აპარატის ხმა და იწყება „Money“, რომელშიც ფულის ხმოვანი ეფექტების თანხლებით დასცინიან სიხარბესა და მომხმარებლობას (საგულისხმოა, რომ „Money“ იყო კომერციულად ძალიან წარმატებული სინგლი, რომლის რამდენიმე ქავერ-ვერსია ჩაიწერა). „Us and Them“ ეხება დეპრესიაში მყოფთა იზოლირებას ემოციური კონფლიქტისა და პირადი ურთიერთობების აღწერისთვის გამოყენებული შედარებებით. „Any Colour You Like“ ეხება ადამიანთა საზოგადოებაში არჩევანის საშუალების არარსებობას. „Brain Damage“ ფსიქიკურ შეშლილობას განიხილავს, როგორც დიდების მოპოვების შედეგს. განსაკუთრებით, სტრიქონი „and if the band you're in starts playing different tunes“ ასახავს სიდ ბარეტის, ჯგუფის ყოფილი წევრის გონებრივ მოშლილობას.
უოტერსი:
როდესაც ვამბობ, რომ მე მთვარის ბნელ მხარეს გიხილავ, ვგულისხმობ თუკი შენ თვლი, რომ მხოლოდ ერთი ხარ ასეთი...მაშინ შენ ალბათ შეშლილი ხარ, ვინაიდან ყველაფერი შეშლილად მიგაჩნია, მარტო შენ არ ხარ ასეთი. ზოგიერთმა ამ ცხოვრებაში ბნელი გზა უნდა განვლოს და ამაში მთელი მეგობრული სულისკვეთებაა დამამული. ნაწილი ადამიანებისა მზად არის, ასეთ რამეს შეხვდეს. მარტო შენ არ ხარ ასეთი. სიდის დედას მიაჩნდა, რომ მისი ავადმყოფობის მიზეზი ვიყავი. მისი აზრით, სიდი დამყავდა ლონდონში და მის გონებას ნარკოტიკებით ვანადგურებდი.
ალბომი მთავრდება სიმღერით „Eclipse“, რომელიც ცვლილებებსა და ერთიანობაზეა. სიმღერის ტექსტში მიმართავენ მსმენელს, რომელსაც არწმუნებენ ადამიანთა საზოგადოებაში გაზიარებული პრინციპების სიმართლეში.
"როგორც მახსოვს, ამ სიმღერით პირდაპირ კონცერტზე მოვედი. ვუთხარი, „აგერ, ბიჭებო, დაბოლოება დავწერე'“."
შექმნა
1971 წელს ალბომის Meddle გამოშვების შემდეგ დეკემბერში ჯგუფმა დაიწყო ტურნე ბრიტანეთში, იაპონიასა და აშშ-ში. ბროუდჰერსტ გარდენსის (ლონდონი) ტერიტორიაზე რეპეტიციისას ახალ ალბომზე არც უფიქრიათ, თუმცა მუსიკოსების პრიორიტეტი იყო ახალი მასალის ჩაწერა. კემდენში, ნიკ მეისონის სახლში შეხვედრისას როჯერ უოტერსმა გამოხატა ვარაუდი, რომ ალბომი იქცეოდა ახალი ტურნეს ნაწილად. უოტერსის ჩანაფიქრი უკავშირდებოდა ადამიანთა შეშლილობის მიზეზებს, ჯგუფის დაძაბული ცხოვრების ელემენტებს და სიდ ბარეტის პრობლემებს. კონცეპტუალური პროგრამის შედგენის მცდელობას ადგილი ჰქონდა 1969 წელს, პროგრამით The Man and the Journey. ჟურნალთან Rolling Stone საუბრისას დეივიდ გილმორმა განაცხადა:
"...ალბათ ყველა - და განსაკუთრებით, როჯერი - ფიქრობდა, რომ ჩვენს მიერ სიმღერებში ტექსტები ნაკლებად პირდაპირი იყო. რა თქმა უნდა, იგრძნობოდა, რომ ტექსტები უნდა ყოფილიყო უფრო აშკარა და სპეციფიკური."
ოთხივე წევრი ეთანხმებოდა უოტერსის კონცეფციას, რომელიც ალბომის საერთო თემას უკავშირდებოდა. უოტერსი, მეისონი და გილმორი მონაწილეობდნენ მუსიკის დაწერასა და ახალი მასალის პროდიუსირებაში, ხოლო უოტერსმა ისლინგტონში მდებარე სახლის ფარდულში ჩაწერა სიმღერების პირველი დემო ვერსიები. ახალი ალბომის ნაწილი აღებული იქნა ადრეული, გამოუცემელი მასალიდან: სიმღერის Breathe პირველი სტრიქონი აღებულია უოტერსისა და რონ გისინის მიერ დაწერილი ალბომის The Body ერთ-ერთი სიმღერიდან, ხოლო Us and Them-ის საფუძვლად იქცა კომპოზიცია, რომელიც რიჩარდ რაიტმა დაწერა ფილმისათვის „ზაბრისკი პოინტი“. ლონდონში, ჯგუფ როლინგ სტოუნზის კუთვნილ საწყობსა და თეატრში Rainbow პინკ ფლოიდი გადიოდა რეპეტიციებს. მათ ასევე შეიძინეს დამატებითი ტექნიკა, რომელშიც შედიოდა ხმის მიქსის 28 არხზე შესასრულებელი პულტი, კვადროფონული ხმის სისტემა და ახალი განათება. სამი სატვირთო მანქანით ხდებოდა 9-ტონიანი ტექნიკის გადაზიდვა. პირველად, თავის შემოქმედებაში, პინკ ფლოიდმა ტურნეზე მთლიანი ალბომი გაიტანა, მაგრამ ეს მათ საშუალებას აძლევდა, ახალი მასალა ბოლომდე დაეხვეწათ. სიმღერების ახალ ციკლს წინასწარ უწოდეს Dark Side of the Moon (აქ კავშირი იყო შეშლილობასთან და არა ასტრონომიასთან. თუმცა, მას შემდეგ, რაც ცნობილი გახდა, რომ ჯგუფი Medicine Head საკუთარი ალბომისთვის იგივე სახელწოდებას იყენებდა, სახელწოდება „Eclipse“-ით შეცვალეს. ახალი მუსიკალური მასალა პირველად წარდგენილი იქნა ბრაიტონში, 1972 წლის 20 იანვარს. მას შემდეგ, რაც  Medicine Head-ის ალბომი კომერციულად წარუმატებელი აღმოჩნდა, ციკლს დაუბრუნეს ძველი სახელწოდება.
დეივიდ გილმორი:
"კარგად არ იყიდებოდა, ამიტომ ვიფიქრეთ - რა ჯანდაბად ვაკეთებთ ამას..."
thumb|right|თეატრი Rainbow, ლონდონი. აქ The Dark Side of the Moon პირველად იქნა შესრულებული Dark Side of the Moon: A Piece for Assorted Lunatics, როგორც მას თავდაპირველად უწოდეს, პრესის წარმომადგენლების წინაშე 1972 წლის 17 თებერვალს შესრულდა - ალბომის სახით გამოცემამდე დაახლოებით ერთი წლით ადრე. მას მაღალი შეფასება მიეცა. დერეკ ჯუელი (The Sunday Times) წერდა - „პინკ ფლოიდის არტისტული მიზნები უსაზღვროა“. თუმცა, Melody Maker ნაკლებ ენთუზიამზს გამოხატავდა - „მუსიკალურად აქ ბევრი მშვენიერი იდეაა, მაგრამ ხმოვანი ეფექტების მოსმენისას უფიქრდები, ლონდონის ზოოპარკში ფრინველების გალიაში ხომ არ იმყოფები.“ ამის შემდეგ გამართული ტურნე მაყურებელმა დადებითად მიიღო. ახალი მასალა სრულდებოდა ცოცხლად, სწორედ იმ თანმიმდევრობით, რომელიც ალბომზე იყო წარმოდგენილი, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ გამოცემულ ფირფიტაზე შეიმჩნეოდა აშკარა განსხვავებები რამდენიმე კომპოზიციას შორის. ასეთები იყო „On the Run“-ის შეცვლილი ვერსია და ბიბლიის ტექსტები, რომლებიც „The Great Gig in the Sky“-ში კლერ ტორის ვოკალმა შეცვალა.
რიჩარდ რაიტის „The Great Gig in the Sky“-ს მანამდე „The Religious Section“ ან „The Mortality Sequence“ ეწოდებოდა. კონცერტებზე იგი სრულდებოდა Hammond-ზე და ახლდა საუბარი. ები-როუდის პირველ სტუდიაში კი იგი რაიტის მიერ როიალზე შესრულდა. რიჩარდს ეგონა, რომ დანარჩენები ამ დროს მეზობელ სტუდიაში ყველაფერს ცოცხლად უკრავდნენ. სინამდვილეში მას ჩაურთეს უფრო ადრეული დუბლის ჩანაწერი, ხოლო ჩაწერის ბოლოს გამოჩნდნენ კარში, რითაც მუსიკოსი გააოცეს. თუმცა, ოხუნჯობის მიუხედავად, მათ მოისმინეს რაიტის ვერსია და მიხვდნენ, რომ იგი უფრო საინტერესო იყო, ვიდრე საკონცერტო და, როგორც პარსონსი ამბობდა, „ერთ-ერთი საუკეთესო რამ, დაკრული რიჩარდის მიერ“. მაგრამ ინჟინერი კვლავ გრძნობდა, რომ აუცილებელი იყო დამატებითი ელემენტი. ერთხელ, სანამ ჯგუფი იჯდა და მორიგ საფეხბურთო მატჩს უყურებდა, კომპოზიციას მან დაამატა ასტრონავტების საუბრები, აღებული NASA-ს ჩანაწერების არქივებიდან. თუმცა, მათ ეს არ მოეწონათ. პარსონსის აზრით კი მიქსს ეს ძალიან უხდებოდა (ეს ვერსია შეტანილია ალბომის Experience და Immersion გამოცემებში).
ტორის მოასმენინეს კომპოზიცია, მაგრამ თავადაც არ იცოდნენ, თუ რა უნდა ემღერა. სესიაზე პასუხისმგებელი იყო გილმორი, რომელსაც არ მოეწონა მისი თავდაპირველი ტექსტი, რომელიც უფრო „oooh, aaah“-ს ირგვლივ ტრიალებდა. მითითებების შემდეგ ტორიმ დაიწყო უფრო ხანგრძლივი ნოტების აღება, სპეციფიკური სიტყვების გარეშე. საბოლოო ჩანაწერში ერთად მოექცა ოთხი სხვადასხვა, როგორც დეივიდი ამბობდა, „ორგაზმული“ ვარიანტი.
რაიტი:
"ჩვენ ვუთხარით - უბრალოდ წაიმღერე. შედი და იმპროვიზაციით იმღერე. იფიქრე სიკვდილზე, თავზარზე - სწორედ ეს შეასრულა და ასე გამოვიდა ეს მშვენიერი ვოკალიც."
"წარსულში რიჩარდი ამბობდა, რომ მე მორცხვი ვიყავი ამ ვოკალის შესრულების შემდეგ. მართალია, ვმორცხვობდი, მაგრამ მხოლოდ იმიტომ, რომ სააპარატოში დავბრუნდი და არავინ არაფერი მითხრა. მეგონა, არ მოეწონათ. სხვები ყოველთვის მიზიარებდნენ შთაბეჭდილებებს, საშინელიც თუ იყო."
წლების შემდეგ ინტერვიუში მსგავსი შთაბეჭდილებები გამოთქვა ლესლი დანკანმა. ტორიმ წაიკითხა ეს ინტერვიუ და მიხვდა, რომ ჯგუფს ასეთი მიდგომა ყველასთან ჰქონდა. კლერისთვის ეს მხოლოდ ერთი მორიგი სტუდიური სესია იყო. მან დენისისგან თავისი 30 გირვანქა მიიღო და შინ დაბრუნდა. მისთვის დიდი მოულოდნელი იყო საკუთარი სახელ-გვარის ალბომის ანოტაციებში აღმოჩენა (თუმცა 2003 წლის სასამართლო დავამდე იგი არ იყო მითითებული კომპოზიციის თანაავტორად).
ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში ხანგრძლივმა ტურნემ ჯგუფს მისცა საშუალება, საკონცერტო გამოსვლების მასშტაბები და ხარისხი გაეზარდა. სტუდიურ სესიებს ადგილი ჰქონდა ტურნეს თარიღებს შორის. რეპეტიციები დაიწყო 1972 წლის 20 იანვარს, ინგლისში, მაგრამ თებერვლის ბოლოს ჯგუფი გადაფრინდა საფრანგეთში, სადაც რეჟისორ ბარბეტ შროდერის ფილმის „ველი“ მუსიკაზე მუშაობდა. შემდეგ ჯგუფი გამოვიდა იაპონიაში, ხოლო მარტში დაუბრუნდა საფრანგეთს, რათა ფილმის მუსიკაზე მუშაობა დაესრულებინა. ჩრდილოეთ ამერიკაში გამართული კონცერტების შემდეგ პინკ ფლოიდი კვლავ ლონდონში იყო, სადაც 24 მაისიდან 25 ივნისამდე იწერდა ახალ ალბომს. 1973 წლის 9 იანვარს, ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში კონცერტების შემდეგ ჯგუფი დაბრუნდა, რათა დაესრულებინა ალბომზე მუშაობა.
უსიამოვნება წარმოიშვა, როდესაც თეატრ Rainbow-ში ჩატარებული ერთ-ერთი კონცერტის ბუტლეგი აღმოჩნდა გრამფირფიტების მაღაზიებში. სხვადასხვა წყაროს თანახმად, იგი 100 000-ზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა - როდესაც ახალ ალბომამდე ჯერ მთელი წელი იყო. ჯგუფმა დროებით შეწყვიტა ალბომზე მუშაობა და გადაერთო ბარბეტ შროდერის ახალ ფილმზე, „ველი“. მუსიკა, დაწერილი ამ ფილმისთვის, გამოიცა ალბომის Obscured by Clouds სახით.
ჩაწერა
ალბომი იწერებოდა ები-როუდის სტუდიებში, 1972 წლის ივნისსა და 1973 წლის იანვარს შორის. ჯგუფთან მუშაობდა ხმის ინჟინერი ალან პარსონსი, რომელიც დამხმარე ინჟინრის სახით უკვე მუშაობდა Atom Heart Mother-ზე და The Beatles-ის ხმის ინჟინრის სახით გაითქვა სახელი, კერძოდ - ალბომებზე Abbey Road და Let It Be მუშაობით.
"მოვიდნენ სტუდიაში და არც იცოდნენ, თუ რას გააკეთებდნენ, ამიტომ უბრალოდ იმპროვიზაცია დაიწყეს. მაგრამ The Dark Side of the Moon-ის დროისთვის იმპროვიზაცია უფრო სტრუქტურული გახდა. ძირითადად უფრო იმიტომ, რომ ისინი მას ცოცხლად ასრულებდნენ. კომპოზიციებთან დიდი ხანი მუშაობა არ დასჭირდათ. ამ მუსიკალური ნამუშევრის შექმნის პროცესი საოცარი იყო."
ჩაწერის დროს გამოიყენებოდა ბოლო თაობის ხმის ტექნიკა. სტუდია აღჭურვილი იყო მრავალ, კერძოდ, 16 ფირიანი ხმის მიქსის მომზადების საშუალებით, რაც უკეთეს ხარისხს იძლეოდა, ვიდრე ჯგუფის მიერ წარსულში გამოყენებული 4 და 8 ფირიანი მიქსები. თუმცა, ჯგუფი ხშირად იყენებდა იმდენ ტრეკს, რომ მეტი სივრცისათვის დამატებითი ასლები მზადდებოდა.
ჩაწერა 1 ივნისს დაიწყო, სიმღერით „Us and Them“, ხოლო 6 დღის შემდეგ „Money“ ჩაიწერა. უოყერსი იწერდა ხმოვან ეფექტებს, მარყუჯად ქცეულ ნაწყვეტებს, რომლებიც დამზადდა ფულის სხვადასხვა ჩანაწერისგან. აგრეთვე გამოიყენებოდა მონეტები, რომლებსაც იგი ყრიდა თავისი ცოლის მიერ დამზადებულ თიხის ჭურჭელში (სახელოსნო მათი სახლის უკანა ეზოში იყო მოწყობილი). მოგვიანებით ეს ეფექტები ხელახლა იქნა ჩაწერილი, რადგან ჯგუფმა ალბომის კვადრო-ვერსიის გამოცემაც გადაწყვიტა (პარსონსი ამ მიქსით უკმაყოფილო იყო, ვინაიდან მას ცოტა დრო დაეთმო და სტუდიაში შესაბამისი აპარატურის მცირე რაოდენობა იყო). შემდეგ ჩაიწერეს „Time“ და „The Great Gig in the Sky“, რასაც მოჰყვა 2 თვიანი შესვენება. ამ პერიოდში ჯგუფი ისვენებდა ოჯახებთან ერთად და ემზადებოდა აშშ-ს ტურნესთვის. ჩაწერა რამდენიმეჯერ იქნა შეწყვეტილი. უოტერსი, საფეხბურთო კლუბ „არსენალის“ მოყვარული, ხშირად ქრებოდა მატჩების სანახავად. ჯგუფის წევრებს უყვარდათ შოუ „მონტი პაითონის მფრინავი ცირკის“ ნახვა და პარსონსი სტუდიაში მარტო რჩებოდა, მანამდე ჩაწერილ მასალასთან სამუშაოდ. თუმცა, გილმორი უარყოფდა ამ ამბავს. 2003 წლის ინტერვიუში მან განაცხადა: „ხოლმე ვუყურებდით, მაგრამ როდესაც ვმუშაობდით, მაშინ ვმუშაობდით. “
პარსონსი:
"მე იმ ინჟინერთა სახეობას მივეკუთვნები, რომლებიც თავისუფლად აკრიტიკებენ ან ამატებენ იდეებს, რაც ძირითადად პროდიუსერის საქმეა. შესაძლოა, შემეწინააღმდეგებოდით და მეტყოდით, ჩუმად ვყოფილიყავი. ხოლმე ვიყავი, ხოლმე არა."
1973 წლის იანვარში აშშ-დან დაბრუნების შემდეგ მათ უკვე არსებული მასალით ჩაწერეს „Brain Damage“, „Eclipse“, „Any Colour You Like“ და „On the Run“. ვოკალისტთა ოთხეული მოწვეული იქნა სიმღერებში „Brain Damage“, „Eclipse“ და „Time“ სამღერად. საქსოფონისტი დიკ პერი მოყვანილი იქნა სიმღერების „Us and Them“ და „Money“ ჩასაწერად. რეჟისორი ედრიან მაბენი პარალელურად იღებდა მასალას ფილმისთვის Pink Floyd: Live at Pompeii. ხმისჩამწერი სესიების დასრულების შემდეგ ჯგუფმა ევროპული ტურნე დაიწყო.
მიუხედავად იმისა, რომ პროდიუსერების სახით ალბომზე ჯგუფის ოთხივე წევრი მუშაობდა, გადაწყდა, რომ სტუდიაში, როგორც გილმორი იხსენებდა, „გარე მედიატორი“ მოვიდოდა. მიქსზე სამუშაოდ ები როუდზე გამოჩნდა კრის თომასი. ძირითადად, როგორც დეივიდი ამბობს, მის როლს წარმოადგენდა როჯერსა და დეივიდს შორის არგუმენტების გაქრობა. კრის თომასი იყო სტივ ო'რურკის მეგობარი, უმუშავია პროდიუსერ ჯორჯ მარტინის თანაშემწეს სახით The Beatles-ის ალბომზე The Beatles (1968) და The Dark Side of the Moon-ამდე დაასრულა ჯონ კეილის ალბომზე Paris 1919 მუშაობა.
კრის თომასი
"ჯგუფი თვლიდა, რომ სჭირდებოდათ ვინმე, ვინც ამ ყველაფერს განსხვავებულად მოისმენდა. ვინმე, ვინც შესთავაზებდა გიტარებზე კომპრესიის ან სადმე ექოს დამატებას."
თომასი აგრეთვე ესწრებოდა „Money“-ში დამატებითი გიტარების ჩაწერის პროცესს. „Us and Them“-ში მან გიტარების რაოდენობა პირიქით, შეამცირა. მისივე ხელმძღვანელობით მოხდა „Speak to Me“-ს დასრულება. საბოლოოდ ალბომის ანოტაციებში პერსონალის ასეთ წევრთა როლი ოდნავ ბუნდოვანია. კრის თომასზე წერია, რომ იგი მიქსის ხელმძღვანელია. პარსონსის კონკრეტული როლი თავად გრამფირფიტის კონვერტზე არ არის ხაზგასმული, რაც ალანს სწყინდა. გარდა ამისა, ცნობილია, მას წლების განმავლობაში არ ჰქონდა მიღებული ალბომის გაყიდვიდან რამე შემოსავალი - იმის გათვალისწინებით, რომ The Dark Side of the Moon-ზე დიდი ხნის განმავლობაში მუშაობდა.
ხმები
რესპონდენტები სტუდიაში შეკრიბეს. ჯგუფის გარემოცვიდან იმყოფებოდნენ: კრის ადამსონი, პიტერ უოტსი და მისი იმ დროინდელი მეუღლე პატრისია (პადი), საკონცერტო მენეჯერი ბობი რიჩარდსონი (იგივე „ლივერპულელი ბობი“) და კიდევ ერთი პიროვნება - როჯერ „ქუდი“ მენიფოლდი.
შენობაში უოტერსმა აგრეთვე აღმოაჩინა ჯერი ო'დრისკოლი, შუა ხნის ირლანდიელი, რომელიც ხელოსანი იყო და დარაჯადაც მუშაობდა. მანვე მოძებნა პოლ და ლინდა მაკ-კარტნი და პოლის ჯგუფ Wings-ის გიტარისტი ჰენრი მაკ-კალოუ - ჯგუფი ამ პერიოდში იქვე იწერდა ალბომ Red Rose Speedway-ს. ალან პარსონსს ასევე დაუსვეს კითხვა - ეს იყო „როგორ ფიქრობთ, რა არის მთვარის ბნელი მხარე?“. მისივე აღიარებით, პასუხი არც თუ საინტერესო იყო და მისი წვლილი ამოჭრეს. იგივე ბედი ეწია პოლისა და ლინდას ჩანაწერს, თუმცა დატოვეს მაკ-კალოუს პასუხი. უოტერსი პოლის შესახებ ამბობდა: „იგი ცდილობდა, სასაცილო ყოფილიყო, ეს სრულიად არ გვჭირდებოდა“.
სხვათა პასუხები კითხვებზე „გეშინიათ სიკვდილის?“ და „ფიქრობთ ხოლმე, რომ ჭკუიდან იშლებით?“ უფრო გულწრფელი იყო. პირველ კომპოზიციაში „Speak to Me“ მოხვდა მთლიანი ალბომის ხმების კოლაჟი - საათები, მონეტები, ფონად კი გულისცემა ახლდა. გარდა ამისა, ჟღერს პიტერ უოტსის შეშლილი ხარხარი და კრის ადამსონისა და ჯერი ო'დრისკოლის განცხადებები: „მთელი ეს საშინელი წლები შეშლილი ვიყავი, ამდენი წელი ყირაზე დავდიოდი“ და „მე ყოველთვის შეშლილი ვიყავი, ვიცი, რომ შეშლილი ვიყავი, როგორც ბევრი ჩვენგანი“.
საუბრის მსგავსი მონაკვეთები მთელ ალბომს მოედო. როდესაც უოტერსმა საბოლოოდ მიაგნო როჯერ „ქუდს“, ყველა ბარათი დაკარგული იყო და მხოლოდ იმპროვიზაცია რჩებოდა. საკონცერტო მენეჯერის პასუხები სასაცილო იყო, ვინაიდან იგი იხსენებდა ჩრდილოეთ ლონდონში მოტოციკლისტთან შეჯახების ფაქტს, პასუხად კითხვაზე „უკანასკნელად როდის გამოიჩინეთ ძალადობა?“. ეს იყო „თუ მოულოდნელად, მკვეთრად გაარტყამ, აღარ გაბედავენ. მე მგონია, ის მარტივად გამოძვრა.“ ეს ტექსტი დაედო რაიტის პარტიას „Us and Them“-ში. „Money“-ს ბოლოს ჟღერს პადისა და მაკ-კალოუს პასუხები იგივე კითხვაზე. პადი ერთადერთი ქალი რესპონდენტია და მისი პასუხია „ის თვითონ მეტენებოდა!“ მაკ-კალოუს პასუხი კი არის „რატომ აკეთებს ვიღაც რაღაცას? არ ვიცი, მაგ დროს მთვრალი ვიყავი!“ ჯერი ო'დრისკოლის ფრაზა არის საბოლოო ამ ალბომზე. თავისი ირლანდიური აქცენტით იგი ასრულებს „Eclipse“-ს - „არავითარი მთვარის ბნელი მხარე არ არსებობს. სინამდვილეში, იგი მთლიანად ბნელია.“
გარეკანი და გამოცემები
ალბომის გარეკანის შექმნაში მთავარი როლი ითამაშა რაიტმა. ჯგუფი უბრალოდ შევიდა ოთახში, სადაც სტორმ თორგერსონმა მას რამდენიმე ვერსია დაახვედრა და სულ რამდენიმე წამში რაიტმა ხელი დაადო პრიზმას.
ასეთი დიზაინი წარმოიშვა, როდესაც ერთხელ, გვიან ღამით, სტორმმა ობრი პაუელს უჩვენა პრიზმის ფოტოსურათი, გამოსახული ნოტებზე, ნაპოვნი ძველ წიგნში ფოტოგრაფიის შესახებ. „ეს იყო შავ-თეთრი ფოტო, მაგრამ მასში გადიოდა ფერადი სხივი და იქმნებოდა ცისარტყელის ეფექტი“, იხსენებდა პაუელი. თორგერსონს მსგავსი სურათი ნანახი ჰქონდა ფიზიკის სახელმძღვანელოში. გრაფიკის დიზაინერმა ჯორჯ ჰარდიმ შექმნა პრიზმის ვარიანტი, რომელიც ხაზებისგან შედგებოდა, მაგრამ უკვე თეთრ ფონზე. შემდეგ ეს სურათი აეროგრაფიით შეავსეს, იმისთვის, რომ EMI-ს მოწყობილობებს მისი ამობეჭდვა შესძლებოდათ.
წინა ალბომებთან შედარებით, როგორც ამბობდნენ, გარეკანის დიზაინი უფრო ცივი იყო. ჯგუფის თანახმად, განიხილებოდა სხვა იდეებიც, თუმცა ახსოვთ მხოლოდ Marvel Comics-ის ვერცხლისფერი სერფინგისტი. ყველა ვარიანტი ჯგუფს ები-როუდზე უჩვენეს, საბოლოო ხმისჩამწერი სესიისას, მაგრამ კონკურსი დიდ ხანს არ გაგრძელებულა. როგორც უოტერსი ამბობს, დაინახეს რა ეს დიზაინი, ყველამ ერთხმად წარმოთქვა, რომ სწორედ ეს იყო. იგივეს იხსენებდა რიჩარდიც. პაუელი იცინოდა, ვინაიდან, როგორც ამბობდა, არჩევანის გაკეთებას ორი წუთი დასჭირდა. „ამის შემდეგ ისინი დაუბრუნდნენ ჩაწერას“.
Hipgnosis-ში თავიდან სურდათ ყველაფრის დიდ ყუთში გამოცემა, რაზეც EMI-მ უარი თქვა - ეს ზედმეტად ძვირი დაჯდებოდა. მიუხედავად ამისა, სტორმს და პაუელს მისცეს უფლება და დააფინანსეს, რათა გადაფრენილიყვნენ ეგვიპტეში და რეალური პირამიდები გადაეღოთ. პაუელი სასტუმროში დარჩა, ამიტომ გადაღება სტორმს უნდა დაესრულებინა. „მეც ძალიან შემეშინდა. ღამის 2 საათზე ტაქსიმ წამიყვანა პირამიდებთან. შესანიშნავი, ნათელი ცა იყო, მთვარეც ფანტასტიკური იყო. ვიდექი, ვიღებდი, მერე კი, 4 საათზე ვიღაცები გამოჩნდნენ - შეიარაღებული სამხედროები. ვიფიქრე: მორჩა, ახალგაზრდა ფოტოგრაფი იღუპება იდუმალ ვითარებაში უცხო ქვეყანაში. რა თქმა უნდა, ისინი მეგობრულები იყვნენ და ოდნავ ბაქშიში, ანუ ფული დასჭირდათ, რათა წასულიყვნენ“.
Hipgnosis-ის დიზაინი მაღაზიების ვიტრინების მშვენებად იქცა. კონვერტი იშლებოდა და ასეთი სახით წინა და უკანა ყდები ერთმანეთს ემთხვეოდა, შემდეგ კი შიდა მხარეს გრძელდებოდა. კონვერტის შიდა მხარეზე წარმოდგენილი იყო სიმღერების ტექსტებიც - პირველად ჯგუფის გრამფირფიტების ისტორიაში (CD-ების ეპოქაში ტექსტები იბეჭდებოდა ყველა ალბომის ბუკლეტზე). დამატებების სახით მყიდველი საჩუქრად იღებდა ორ სტიკერს და ორ პოსტერს ჯგუფისა და პირამიდების სახით. ამერიკულ და ბრიტანულ გამოცემებში განსხვავდებოდა დიდი პოსტერები. თუკი ბრიტანულ ვერსიაში ჯგუფის პოსტერი პეიზაჟის ფორმატის იყო, აშშ-ში ის პორტრეტის ფორმატზე იყო მორგებული და განსხვავებული ფოტოსურათებით იყო შევსებული. პრიზმების ფოტოსურათი ბრიტანულ გამოცემაში ლურჯ ფერებში იყო, ხოლო ამერიკულში - მწვანე ტონალობით.
ალბომის 1992 წლის გამოცემა გამოვიდა სპეციალურ ყუთში, დამატებითი ფოტო-ბარათებით. მსგავსი ვერსია გამოიცა 1994 წელსაც, ჩვეულებრივი სახით. ყველა შემთხვევაში, ეს იყო განახლებული, უფრო განსხვავებული პრიზმა, რასაც ალბომის ბუკლეტში ახლდა პირამიდების ფოტოსურათები (ჯილ ფურმანოვსკი) და სიმღერებთან დაკავშირებული აბსტრაქტული ილუსტრირება. მსგავსი ცვლილება პრიზმამ განიცადა 2003 წელსაც. წლების განმავლობაში, მით უმეტეს, კომპაქტ-დისკების გამოჩენასთან ერთად, ჩანაწერი გაყიდვაში არაერთი რემასტერის სახით გამოვიდა.
2011 წლის გამოცემა იყენებს 1994 წლის ბუკლეტის შიდა დიზაინს, თუმცა მას არ ახლავს ჯგუფის ფოტოსურათები და დამატებული აქვს პულსირების ორგვერდიანი სურათი.
შეფასებები
ერთ-ერთი პირველი, ვინც მოისმინა ეს ალბომი, იყო ჯუდი, უოტერსის მეუღლე. მან მთელ ფირფიტას უსიტყვოდ მოუსმინა, ბოლოს კი ცრემლებს ვერ იკავებდა. როჯერმა ეს „კარგ ნიშნად ჩათვალა“.
კინგს-როუდზე მდებარე ბართან იყო მუსიკალური მაღაზია, რომელშიც კლერ ტორიმ ფირფიტა შეამჩნია. მაღაზიაში შესულმა მან ამოიღო ფირფიტა და გადახედა მას. გაოცებულმა საკუთარი სახელი შეამჩნია, შეიძინა და შინ ჩართო. მისთვის მოულოდნელი იყო ის, რომ ჯგუფმა მისი ვოკალის ბევრი ტაქტი გამოიყენა.
ალბომზე მუშაობის დასრულებიდან ერთი თვის თავზე EMI-ს მიერ ბეიკერ სტრიტზე, ლონდონის პლანეტარიუმში გაიმართა ალბომის პრემიერა პრესისთის. პარსონსი ამ ღონისძიების პროდიუსერი იყო. პრობლემა შექმნა იმ ფაქტმა, რომ კომპანიამ ვერ მოახერხა დროულად სპეციალური კვადრო სისტემის დაყენება. ჯგუფის წევრებმა სცადეს ამ ღონისძიების საერთოდ გაუქმება, მაგრამ გავლენა ვერ იქონიეს. ამიტომ მათ გადაწყვიტეს შეკრების ბოიკოტი. ხალხი, რომელიც ესწრებოდა პროცესს, დარბაზში ხედავდა რეალური ზომის გილმორს, უოტერსსა და მეისონს, რომელთა ფოტოგამოსახულებები მუყაოზე დაბეჭდეს. იმ დროინდელი პრესიდან ცნობილია, რომ მხოლოდ რაიტი დაესწრო ამ წარდგინებას, თუმცა იგი ამბობდა, რომ ასეთი რამ არც ახსოვდა. პარსონსის აზრით, ჯგუფის წევრთა იქ არმისვლა უზრდელობაც კი იყო.
„Melody Maker“-ის შეფასებით, პირველი მოსმენის შემდეგ, ალბომის პირველი ნახევარი საშინლად არასაინტერესო იყო. მიმოხილვიდან ჩანს, თითქოს ამ ფონზე პლანეტარიუმში შუქის ჩაქრობის შემდეგ მოწვეულებმა დაიწყეს კედელზე ხელებით ჩრდილების ასახვა. ასე თუ ისე, ჯგუფის წევრთა დამოკიდებულება მუსიკალურ პრესასთან არც თუ თბილი იყო და ეს სრული შემადგენლობის არყოფნის კიდევ ერთი მიზეზი იყო. 1973 წელს ისინი ინტერვიუებს იშვიათად იძლეოდნენ.
თუმცა, ყველა კრიტიკოსი დაუბდობელი არ ყოფილა. „Melody Maker“-ში მაინც დაიწერა, რომ The Dark Side of the Moon იყო საუკეთესო ალბომი Ummagumma-ს შემდეგ და რომ მეორე მხარე სრულყოფილია. „NME“ უფრო თავშეუკავებელი იყო: „ფლოიდის ყველაზე არტისტული მუსიკალური მცდელობა“. ჯგუფის ტურნე აშშ-ში უკვე დაწყებული იყო, როდესაც ამ ქვეყანაში ალბომი გამოიცა და „Rolling Stone“-ის ჟურნალისტი ლოიდ გროსმენი წერდა: „ჩინებულება, რომელიც უფრო მეტია, ვიდრე ჭარბი მუსიკალური მელოდრამატიზმი და როკ-მუსიკაში იშვიათ მცდელობას წარმოადგენს. The Dark Side of the Moon ბრწყინავს“. თუმცა, იქვე გროსმენი წერდა, რომ „The Great Gig in the Sky“ არ უნდა გამოეცათ. ეს იყო სიმღერა, რომელზეც მოსაზრება მკვეთრად გაიყო. კლერი ამბობს: „ზოგს მოსწონს, ზოგი ვერ იტანს. ასეთი სიმღერაა.“ ჟურნალმა „Q“-მ ერთხელ ჰკითხა გილმორს, სიმღერის მოსმენისას ოდესმე თუ უფიქრია „ხმა ჩაიგდე!“ მისი პასუხი იყო: „ხოლმე. ხოლმე კი. ხოლმე არა.“
უოტერსის ფილოსოფიური გზავნილი ასევე იქცევდა მიმომხილველთა ყურადღებას. „NME“ აკრიტიკებდა მასზე განხილულ შეშლილობის, ზედმეტი შრომისგან დაღუპვისა და კლასებად დაყოფის თემას. 2000-იანებშიც ჯგუფის წევრთა პასუხები ალბომის თემების შესახებ არაერთგვაროვანი და გაყოფილი იყო. თუმცა, როგორც რაიტი ამბობდა, იგი გადმოსცემდა ემოციებს, რომლებსაც ყოველი მათგანი გრძნობდა.
ჯგუფის ყოფილი მენეჯერები ენდრიუ კინგი და პიტერ ჯენერი გაოგნებულები იყვნენ ალბომის მოსმენის შემდეგ. კინგი იხსენებდა, რომ რიჩარდის ერთ-ერთი გავლენა იყო შტოკჰაუზენის ავანგარდული მუსიკა, რაც კვლავ იგრძნობოდა ამ ჩანაწერში, განსაკუთრებით „On the Run“-ში:
"მას შემდეგ, რაც სიდი წავიდა, მათ მუსიკამ ჩემთვის აზრი დაკარგა. მახსოვს, როგორ ვაკრიტიკებდი Dark Side-ს, როდესაც იგი გამოვიდა, ვინაიდან მას კვლავ სიდის პერიოდს ვადარებდი. მერე კი გადავაბიჯე და დავაფასე რაც გაუკეთებიათ. მჭირდებოდა მხოლოდ ჩემი ხედვის შეცვლა და იმის აღიარება, თუ რად იქცა პინკ ფლოიდი. იგი უკვე როჯერს ეკუთვნოდა."
ტურნე და ალბომის სხვა საკონცერტო შესრულებები
ჯგუფმა ალბომის მასალა ცოცხლად პირველად წარმოადგინა 1972 წლის იანვარში. 1973 წლის მარტში, ალბომის გამოსვლის შემდეგ, პინკ ფლოიდი მასალას სრული სახით წარადგენდა. ალბომი აგრეთვე მთლიანად სრულდებოდა 1974 და 1975 წლების ტურნეებში. 1994 წლამდე ჯგუფს იგი სრულად აღარ დაუკრავს.
მიუხედავად იმისა, რომ სხვადასხვა წლებში როგორც როჯერი, ასევე დეივიდი სიმღერებს საკუთარ კონცერტებზე ასრულებდნენ, როგორც სოლო შემსრულებელმა სწორედ როჯერმა პირველად წარადგინა The Dark Side of the Moon. ეს მოხდა 2006 წელს, როდესაც დაიწყო სამწლიანი ტურნე ნიკ მეისონმა მონაწილეობა მიიღო მის რამდენიმე კონცერტში.
2016 წელს როჯერმა განაგრძო ალბომის სრული სახით შესრულება, თუმცა ამჯერად, მიუხედავად სიმღერების ზუსტი თანმიმდევრობისა, შუალედებში სხვა სიმღერებსაც ასრულებდა.
დაკავშირებული ალბომები და მიძღვნები
არსებობს Dub Side of the Moon - ალბომის რეგი-ინტერპრეტაცია. ცნობილია ალბომიც Dark Side of the Moon A Cappella, რომელიც მთლიანად აკაპელა გუნდის მიერ არის შესრულებული. მომღერალმა მერი ფოლმა გამოსცა ალბომი From the Dark Side of the Moon, საკუთარი ინტერპრეტაციებით. Return to the Dark Side of the Moon არის ბილი შერვუდის ალბომი, რომელზეც იგი სიმღერების საკუთარ ვერსიებს ასრულებს. The Flaming Lips and Stardeath and White Dwarfs with Henry Rollins and Peaches Doing The Dark Side of the Moon არის - The Flaming Lips-ის პროექტი.
წყაროები
კატეგორია:კონცეპტუალური ალბომები კატეგორია:პინკ ფლოიდის ალბომები კატეგორია:1973 წლის ალბომები კატეგორია:EMI Records-ის ალბომები კატეგორია:Capitol Records-ის ალბომები კატეგორია:Harvest Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები სტორმ თორგერსონის გარეკანის დიზაინით კატეგორია:ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები კატეგორია:ალბომები დეივიდ გილმორის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები როჯერ უოტერსის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები ნიკ მეისონის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები რიჩარდ რაიტის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები Hipgnosis-ის გარეკანის დიზაინით
ორუხო
მარჯვნივ|მინი|ორუხოს ბოთლი. ორუხო — ალკოჰოლური სასმელი, ყურძნის ჩენჩოს (ყურძნის დაჭყლეტის შემდეგ დარჩენი მყარი ნაწილი) დისტილაციით მიღებული ბრენდი ჩრდილოეთ ესპანეთში. ეს არის გამჭვირვალე სპირტი 50% -ზე მეტი  ალკოჰოლის შემცველობით. მისი სახელი მომდინარეობს გამოთქმიდან „aguardiente de orujo“ (ყურძნის ჩენჩოს სპირტი).
ეს სასმელი პოპულარულია ესპანეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, განსაკუთრებით გალისიაში, ასევე ასტურიაში, კასტილიასა და ლეონში და კანტაბრიაში (ძირითადად ლიებანას ხეობაში). მას ასევე უწოდებენ აუგარდენტეს ან აგუარდიენტეს (ცეცხლი წყალი). ზოგი ოჯახისათვის ორუხოს დამზადება ჩამოყალიბდა ტრადიციად, რომლებიც თავად აყენებენ ღვინოს თიხის პატარა ქვაბში და ამზადებენ ორუხოს დაწურული ყურძნის ნარჩენებისგან. უკანასკნელი ოცი წლის განმავლობაში მრავალი მაღალი ხარისხის გამოხდილი ალკოჰოლური სასმელი გამოჩნდა, მათ შორის ზოგიერთი ადგილწარმოშობის დასახელებით. ასეთი სასმელი მიიღება ხარისხიანი ყურძნისგან და მზადდება უმაღლესი სტანდარტების შესაბამისად და ანაცვლებს ტრადიციულ ხელნაკეთ სასმელს, რომელიც დღეს მხოლოდ პატარა სოფლებში არის ხელმისაწვდომი.
წარმოება
ორუხოს ძირითადი ინგრედიენტია ნარჩენები ღვინის წარმოებიდან. ყურძნის დაწურვის შემდეგ, ორუხოს ან ყურძნის ნარჩენები შეიძლება გამოყენებულ იქნას ამავე სახელწოდების ლიქიორის წარმოებისთვის. ყურძნის კანს, თესლებს და ყუნწებს ადუღებენ დახურულ ჭურჭელში, რომელსაც ეწოდება პოტა  და შემდეგ გამოხდიან. ჭურჭელი, რომელშიც ამზადებენ ორუხოს ტრადიციულად დიდი სპილენძის ქვაბებია, რომლებსაც ათბობენ ღია ცეცხლზე, ხოლო პოტეირო (ორუხოს დისტილატორი) თვალს ადევნებს ხარშვის პროცესს. ალამბიკებში გამოხდის პროცესს ექვსი საათი ან მეტი სჭირდება. ფიქრობენ, რომ გალისიელების მიერ საუკუნეების განმავლობაში მეთოდი - სპილენძის ქვაბების გამოყენება, პირენეის ნახევარკუნძულზე არაბებმა შემოიტანეს, რაც, ფაქტობრივად, არასდროს ყოფილა იქამდე.
გამოხდით წარმოებული ორუხო უფერო ლიქიორია, ხოლო „ორუხო ენვეხესიდო“ ან „დაძველებული ორუხო“ არის ქარვისფერი. დაძველებული ჯიშის ფერმენტირება და გამოხდა ხდება იმავე გზით, მაგრამ შემდეგ მუხის კასრებში ასხამენ, ასაკით მინიმუმ ორი წლის დაძველებითაა.
ისტორია
მარჯვნივ|მინი|229x229პქ|ჭიქა ორუხო დე იერბასი ორუხო მზადდება პორტუგალიისა და ესპანეთის ჩრდილოეთით. ლიებანას და კანტაბრიას ოლქის მონასტრები შუასაუკუნეებიდან ამზადებენ ორუხოს. ყოველ ნოემბერს, ქალაქ პოტესში იმართება „ორუხოს ფესტივალი“, სადაც მიმდინარეობს  დეგუსტაციები და შეჯიბრი. ჟიურის წევრები აჯილდოებენ საუკეთესო ჯგუფს. XVI საუკუნის შემდეგ გალისიელები თავიანთ ფერმებში ამზადებენ ორუხოს და ამაყობენ თავიანთი ალკოჰოლური სასმელით, თითოეული ოჯახი გულმოდგინედ იცავს საკუთარ საიდუმლო რეცეპტს. ამასთან, დღესდღეობით ორუხოსს 20 – ზე მეტი კომერციული მწარმოებელია.
სხვა ვერსიები
ორუხოს მსგავსი სხვა ალკოჰოლური სასმელები, რომლებიც ყურძნის ნარჩენებისგან მზადდება, გვხვდება სხვადასხვა ქვეყნებში, მაგალითად, საფრანგეთში (marc), იტალიაში ( გრაპა ), გერმანიაში (tresterschnaps), პორტუგალიაში (bagaceira), უნგრეთში ( törkölypálinka ), რუმინეთშო ( rachiul de tescovina ), ხოლო ბულგარეთში, სერბეთში, მონტენეგროში, ხორვატიაში, საბერძნეთში და კვიპროსში ეს არის რაკიას ადგილობრივი ვარიანტი. თავად გალისიაში მას ზოგჯერ ავგარდენტს, ხოლო დანარჩენ ესპანეთში აგუარდიენტს უწოდებენ.
ტერმინი ორუხო (გალიციურად „bagazo“) ზოგჯერ ასევე გამოიყენება, როგორც ყურძნის დაჭყლეტის შედეგად მიღებლი ნარჩენის სინონიმი (დისტილაციამდე).
სქოლიო
კატეგორია:ალკოჰოლური სასმელები კატეგორია:სასმელები კატეგორია:ესპანური სამზარეულო
ნიჟნემანჩაროვო
ნიჟნემანჩაროვო (Түбәнге Маншыр; Нижнеманчарово) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის დიურტიულის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 549 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ დიურტიულიდან დაშორებულია 19 კილომეტრით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (82 %) შეადგენენ.
პეტრე I დიდი
პეტრე I დიდი (Пётр I Великий; საკუთარ თავს ეძახდა გერმანულად პეტერ — Пeтeрь) (დ. 9 ივნისი, 1672, მოსკოვი — გ. 8 თებერვალი, 1725, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსეთის ცარი 1682-1721 და იმპერატორი 1721-1725 წლებში.
მას გამორჩეული ადგილი უკავია რუსეთის ისტორიაში, რადგან მან დაიწყო რუსეთის სახელმწიფოს ვესტერნიზაციის პროცესი, რაც გამოიხატებოდა პოლიტიკურ, ეკონომიკურ, სოციალურ, კულტურულ რეფორმებსა და ცვლილებებში. მის დროს რუსეთში შევიდა განმანათლებლობა და მან მყარად დაიმკვიდრა ადგილი წამყვან ევროპულ სახელმწიფოებში.
ბავშვობა და სიყმაწვილე
პეტრე დაიბადა 1672 წელს მოსკოვში, კრემლში. იგი რუსეთის მეფის ალექსეი I-ს მე-12 შვილი იყო. დედამისი ნატალია ნარიშკინა ალექსეის მეორე ცოლი იყო. მამისა და უფროსი ძმის, ცარ თედორე III-ის სიკვდილის შემდეგ პატარა პეტრე ძალაუფლებისთვის მებრძოლ ბოიართა ორი დაჯგუფების ბრძოლის ცენტრში აღმოჩნდა. ერთი მხრივ მილოსლავსკები — ცარ ალექსეის პირველი ცოლის სანათესაო და მეორე მხრივ ნარიშკინები — პეტრეს დედის ნატალიას გვარეულობა სამეფო ტახტზე თავიანთი კანდიდატის დასმისათვის იბრძოდნენ.
1682 წელს ცარ თედორეს დასაფლავების შემდგომ ბოიარების დუმამ პატრიარქ იოაკიმის დასტურით პეტრე ცარად გამოაცხადა. თუმცა მალე მოსკოვში მილოსლავსკებისა და პეტრეს უფროსი დის ცარევნა სოფიას მიერ პროვოცირებული სტრელცების ბუნტი დაიწყო, რომელსაც ნარიშკინების საგვარეულოს მრავალი წარმომადგენელი ემსხვერპლა, რომლებსაც ტახტზე ივანეს დასმა სურდათ. საბოლოოდ ორივე ძმა, პეტრე და ივანი ერთდროულად იქნენ ტახტზე დასმული. ივანი მართალია „უფროს“ ცარად ითვლებოდა, მაგრამ სინამდვილეში მთელი ძალაუფლება ხელში აიღო მისმა ნახევარდამ, სოფიამ, რომელმაც თავი რეგენტად გამოაცხადა და სამეფო საქმეებს სრულიად ჩამოაშორა ნატალია ნარიშკინა. სოფიას მმართველობის დროს პეტრე დედასთან ერთად მოსკოვის მიმდებარე სოფლებში — კოლომენსკოში, პრეობრაჟენსკოესა და სემიონოვსკოეში ცხოვრობდა.
თავად სოფიას მმართველობისას სამეფო ტახტზე გავლენითა და სიძლიერით გამოირჩეოდა თავადი ვასილი გოლიცინი, რომელიც საიდუმლოდ დაქორწინებული იყო სოფიაზე.
მიუხედავად კრიზისის დაძლევის მიზნით გადადგმული ნაბიჯებისა, ეს დაპირისპირება არ გადაჭრილა და ორივე მხარე ემზადებოდა გადამწყვეტი დარტყმისთვისა და ძალაუფლების ხელში ჩაგდებისთვის.
17 წლის ასაკში დედის დაჟინებული მოთხოვნის შემდეგ პეტრემ თავისი ნების წინააღმდეგ იქორწინა ევდოკია ლოპუხინაზე. მიუხედავად ცარევიჩ ალექსეის დაბადებისა 1690 წელს, იგი დემონსტრაციულად იგნორირებას უკეთებდა მეუღლეს. 1689 წელს ცარევნა სოფია კვლავ შეეცადა მოეწყო სტრელცების ბუნტი.
სოფიას გეგმა იყო სტრელცები (მეთოფეთა ჯარი) მოულოდნელად შეჭრილიყო სოფელ პრეობრაჟენსკოეში და მოეკლათ პეტრე, მაგრამ პეტრემ ეს ინფორმაცია გაიგო სანდრო წყაროსგან და გაიხიზნენ სერგის სამების ტაძარში, სადაც მასთან გამოცხადდა მისი დაფუძნებული პრეობრაჟენსკისა და სემიონოვსკოეს პოლკები. გახიზვნის შემდეგ დაიწყო მოლაპარაკებები ტაძარსა და სოფიას შორის, რის დროსაც სოფიას მხარდამჭერთა რაოდენობა თანდათანობით იკლებდა, ამიტომაც სოფიამ თავი დამარცხებულად ცნო. იგი დააპატიმრეს, ჩამოართვეს რეგენტობა და ნოვოდევიჩის მონასტერში გამოკეტეს. ივანე V, რომელიც ამ დროისთვის გონებასუსტი და თითქმის ბრმა იყო, მის სიკვდილამდე (1696) ნომინალურ თანამმართველად იქნა დატოვებული.
პირველი ნაბიჯები
thumb|150px|left|ახალგაზრდა პეტრე 1689 წლიდან პეტრე გახდა სახელმწიფოს ფაქტობრივი ერთპიროვნული მეფე და იწყებს აქტიურ პოლიტიკურ მოქმედებებსა და რეფორმებს, რამაც ის ისტორიაში დატოვა "დიდის" ზედწოდებით.
1693 წელს ის სტუმრობს არხანგელსკს, რომელიც არის სამეფოს ერთადერთი ნავსადგური და ვაჭრობის დიდი ცენტრი. პეტრე ეცნობა უცხოური გემების კონსტრუქციებს. ჩრდილოეთის ცივი კლიმატის გათვალისწინებით, პეტრემ ყურადღება შავ ზღვაზე გაამახვილა, რომელიც ზამთარში არ იყინებოდა და ძალიან ხელშემწყობი იქნებოდა რუსული ეკონომიკისთვის.
მისი პირველი ნაბიჯი იყო 1695 წელს მოწყობილი აზოვის აღების მცდელობა. აზოვის ციხესიმაგრე მნიშვნელოვან სტრატეგიულ პუნქტს წარმოადგენდა არა მარტო შავ ზღვაზე გასასვლელის ჰქონის გამო, არამედ თათრების თავდასხმებისაგან რუსეთის სამხრეთი რაიონების უშიშროების უზრუნველყოფის მხრივაც. 1695 წლის პირველი აზოვის ლაშქრობა წარუმატებელი გამოდგა. ფლოტის არყოლის გამო აზოვი ზღვიდან მარაგდებოდა და რუსეთის არმიამ ვერ მოახერხა ციხის აღება.1696 წლის ზამთარში და გაზაფხულზე პეტრემ ვორონეჟში ორგანიზება გაუკეთა სამდინარო ფლოტის მშენებლობას. მცირე ფლოტილიით,ახალი სამეთაურო შემადგენლობით და ჯარის გაზრდილი რაოდენობით პეტრემ გაიმეორა შტურმი აზოვზე და 1696 წლის 19 ივლისს თურქთა გარნიზონმა იარაღი დაყარა. რამდენიმე დღის შემდეგ აზოვის ზღვი ს სანაპიროზე საძირკველი ჩაეყარა ქალაქ ტაგანროგის მშენებლობას.
პეტრეს ინიციატივით დაიწყო სავაჭრო გემების მშენებლობის ფართო პროგრამა. ამისათვის მან მიწათმფლობელები გააერთიანა კომპანიებში და დაავალა მათ თითო გემის აშენება. არმიისა და ფლოტი რეორგანიზაციის საქმეში პეტრე ძირითადად უცხოელ სპეციალისტებს ეყრდნობოდა. აზოვის ლაშქრობის დასრულების შემდეგ მან გადაწყვიტა საზღვარგარეთ სასწავლებლად გაეგზავნა თავადაზნაურთა ახალგაზრდა ვაჟები.
"დიდი ელჩობა"
1697 წელს მან დააორგანიზა ე.წ "დიდი ელჩობა", სადაც შედიოდა 250 კაცი, მათგან ყველა იყო თავადაზნაურების შვილები, რომლებსაც უნდა შეესწავლათ გემთმშენებლობა, საინჟინრო და საარტილერიო საქმიანობა, ასევე ენახათ ევროპული ცხოვრების წესი და იქაური კულტურა. პეტრე თავად შეუერთდა ჯგუფს სხვის სახელით და გაემგზავრა მათთან ერთად. ელჩობის მარშრუტი იყო შემდეგი: რიგა-კენიგსბერგი-ჰოლანდია-ინგლისი-ჰოლანდია-ვენა.
ევროპაში პეტრე სწავლობდა საარტილერიო საქმიანობას და გემთმშენებლობას (მუშაობდა უბრალო დურგლად). გემთა მშენებლობით და კონსტრუქციების შექმნით პეტრე სიცოცხლის ბოლომდე დაინტერესებული იყო.
პარალელურად პეტრე ევროპაში ცდილობდა მოკავშირეების მოძებნას და ანტი-ოსმალური კოალიციის შეკვრას, მაგრამ ევროპული სახელმწიფოები ემზადებოდნენ ბრძოლას ესპანური მემკვიდრეობისთვის (1701-1713), ხოლო საფრანგეთი ოსმალეთის იმპერიის ტრადიციული მოკავშირე იყო (ე.წ "მკრეხელური ალიანსი").
პეტრე აპირებდა მოგზაურობის გაგრძელებას, მაგრამ სტრელცების მორიგი გადატრიალების მცდელობის გამო ის მოსკოვში დაბრუნდა.
ჩრდილოეთის ომი
მას შემდეგ, რაც ევროპაში მოკავშირე ვერ იპოვა, პეტრე პირველმა ყურადღება გაამახვილა შვედეთის სამეფოზე და ბალტიის ზღვაზე გასასვლელის არ-ქონაზე. შვედეთის სამეფოს ამ პერიოდში საკმაოდ ბევრი მტერი და კონკურენტი ჰყავდა- რეჩ-პოსპოლიტა, დანია, გერმანული სამეფო-სამთავროები (ამ უკანასკნელთ ახსოვდათ შვედების შემოსევები "ოცდაათწლიან ომში").
1700 წელს ოსმალეთთან დადებული ზავის შემდეგ რუსეთმა ომი გამოუცხადა შვედეთს და დაიწყო აქტიური სამხედრო მოქმედებები. მიუხედავად გამოცხადებული ომისა, პეტრეს რუსეთი საკმარისად მზად ვერ აღმოჩნდა ომისთვის.
რეფორმები
რუსეთი მე-17 საუკუნის დასაწყისში იყო ძველი სამყაროს უდიდესი სახელმწიფო. მხოლოდ 13 მილიონი მოსახლეობით, მისი ტერიტორია ვრცელდებოდა ჩრდილოეთ ყინულოვანი ოკეანედან კასპიის ზღვამდე. მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი განლაგებული იყო ევროპის საზღვრის ცენტრში და ჩრდილოეთით. მე-17 საუკუნის ბოლოს რუსეთი მრავალეროვნულ სახელმწიფოდ იქცა, რადგან უკრაინა და მთელი ციმბირი მისი ისედაც დიდი ტერიტორიის ნაწილი გახდა. იგი დასახლებული იყო მრავალი კულტურისა და რელიგიის ხალხით. მართლმადიდებელი ქრისტიანები, მუსლიმები, ბუდისტები და წარმართები ცხოვრობდნენ რუსეთის დიდ აზიურ მიწებზე.
მულტიკულტურული ყოფნა შესამჩნევი გახდა არა მხოლოდ აზიის, არამედ ევროპის გამო. მაშინ რუსეთი ევროპასთან დაახლოებას ცდილობდა, თუმცა აღმოსავლეთშიც ჰქონდა ინტერესები. ამან გამოიწვია რუსეთის ეკონომიკური და პოლიტიკური განვითარების ორმაგობა. დასავლეთ ევროპის ბევრმა ქვეყანამ, როგორიცაა ნიდერლანდები, ინგლისი და საფრანგეთი, მნიშვნელოვანი პროგრესი განიცადა საბაზრო ეკონომიკის სფეროში. რუსეთისთვის მნიშვნელოვანი იყო ევროპასთან შედარებით ნელი სოციალური განვითარების დაძლევა. რუსეთის ეკონომიკა სუსტი იყო, სუსტად განვითარებული ინდუსტრიით. ერთ-ერთი მთავარი სისუსტე იყო ეროვნული ეკონომიკის მართვის სისტემა.
რუსეთის განვითარებაზე საუბრისას მნიშვნელოვანია ბატონყმობის აღნიშვნა. ევროპა ბატონობის შეჩერების პროცესში იყო და ზოგიერთმა ქვეყანამ მოახერხა მისი სრულად შეჩერება. ბატონყმობა მხოლოდ რუსეთში იზრდებოდა. ამან გამოიწვია ის, რომ რუსეთი ჩამორჩა სოციალური ცხოვრების ბევრ სფეროს, რამაც მასიური გავლენა მოახდინა მოსახლეობაზე.
რუსეთის ცუდი ეკონომიკური განვითარების კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორი იყო განათლების სისტემა, რომელიც ადრეულ ეტაპზე იყო. სკოლებში მხოლოდ გრამატიკა და წმინდა მწერლობა ისწავლებოდა. ასე რომ, არ არსებობდა სპეციალიზაცია ინჟინერიაში, წარმოებაში, მედიცინაში და ბევრ სხვა მნიშვნელოვან დარგში, რომლებიც გადამწყვეტ როლს თამაშობენ ქვეყნების ეკონომიკურ განვითარებაში. ამბობენ, რომ რუსეთის განათლების სისტემა დაახლოებით 5 საუკუნით ჩამორჩებოდა. ასევე მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ ნაბეჭდი მასალები ძირითადად სასულიერო შინაარსის იყო. ცუდი განათლების სისტემის გამო, რთული იყო სპეციალისტების მომზადება. მაგალითად, ქვეყანაში არ იყვნენ რუსი ექიმები. მხოლოდ უცხოელი ექიმები იყვნენ და ისინიც, ძირითადად, სამეფო ოჯახის წევრებს ემსახურებოდნენ. არსებობდა დიდი აუცილებლობა ეკონომიკის, არმიის, განათლებისა და კულტურის მრავალი პრობლემის გადაჭრის, რადგან რუსეთმა ამოწურა ყველა შესაძლებლობა განევითარებინა ცალკე, ევროპული ცივილიზაციის მიღმა. რუსეთს რადიკალური ცვლილებები სჭირდებოდა.
1682 წელს პეტრე დიდი გახდა რუსეთის ახალი მეფე. მის სახელს მჭიდროდ უკავშირდება ქვეყანაში ფუნდამენტური რეფორმების დაწყება. თვრამეტი თვის განმავლობაში პეტრე დიდი მოგზაურობდა მთელ ევროპაში ("დიდი ელჩობა"), რათა შეესწავლა იმ ქვეყნების ეკონომიკური და პოლიტიკური სტრუქტურები, რომლებიც მოინახულა. უფრო მეტიც, პეტრე დიდმა პირადად შეისწავლა გემთმშენებლობასთან დაკავშირებული რამდენიმე პროფესია ნიდერლანდებსა და ინგლისში.იმ წლებში მიღებული ცოდნა მოგვიანებით დაეხმარა მას მომავალ რეფორმებში.
პეტრე დიდის მმართველობის თითქმის მთელი პერიოდი შედგებოდა სამხედრო კამპანიებისა და დაპყრობებისგან. მისი სამხედრო საქმიანობა იყო რეფორმების დიდი ნაწილი. ფაქტობრივად, პირველი რეფორმები იყო სამხედრო რეფორმები, რომლებიც ძალიან მნიშვნელოვანი იყო რუსეთისთვის. ქვეყნის შეიარაღებული ძალების ფუნდამენტურმა რეორგანიზაციამ განაპირობა ახალი არმიის და მძლავრი ფლოტის ჩამოყალიბება. ამან განაპირობა ქვეყნის გაფართოება და გაძლიერება. შედეგად, რუსეთმა მოიგო დიდი ჩრდილოეთ ომი შვედეთის წინააღმდეგ და შეიძინა გზა ბალტიის ზღვისკენ და დაუბრუნა თავისი მიწა.
რუსეთის ეკონომიკას ასევე სჭირდებოდა ინოვაციური გადაწყვეტილებები. როდესაც პეტრე დიდი გახდა მეფე, სახელმწიფო ხაზინა ცუდ მდგომარეობაში იყო. პეტრეს მეტი ფული სჭირდებოდა თავისი პირადი პროექტების განსახორციელებლად. სახელმწიფოს პირველი მთავარი ამოცანა იყო შემოსავლის ახალი წყაროების მოძიება. პეტრემ იცოდა, რომ ქვეყნის ფინანსური მდგომარეობის გასაუმჯობესებლად საჭირო იყო ეროვნული ეკონომიკის გაზრდა. ეკონომიკური პოლიტიკა მიმართული იყო მრეწველობისა და ვაჭრობის განვითარებისკენ. პეტრე მრავალი გზით უჭერდა მხარს ამ სფეროების განვითარებას. ეკონომიკური ნახტომი, რომელმაც მონაწილეობა მიიღო პეტრე დიდის ეკონომიკურ რეფორმაში, აჩვენა რუსეთისთვის მნიშვნელოვანი განვითარება.
ფართოდ გავრცელდა სახელმწიფო საწარმოების კერძო მესაკუთრეებზე, უცხოელებზე ან სამრეწველო კომპანიებზე გადაცემის პრაქტიკა. სახელმწიფო ასევე აფინანსებდა მუშახელის მომზადებას, აღჭურვილობის ტრანსპორტირებას ქარხნებში და სპეციალისტების დაქირავებას. ზოგიერთი ძალიან მნიშვნელოვანი ინდუსტრიისთვის მეტი პრივილეგიები იყო გათვალისწინებული. ეს ინდუსტრიები მიიღებდნენ უფასო მიწას თავიანთი ქარხნების ასაშენებლად. მერკანტილიზმის კონცეფციის მეშვეობით, ეს მიზნად ისახავდა რუსეთის სიმდიდრის ზრდას, როგორც მთელი ერის სარგებელს. მე-18 საუკუნის დასაწყისიდან დაიწყო წარმოების პერიოდი ეროვნულ ეკონომიკაში. წარმოების სისტემა მეტად გამორჩეული გახდა, ვიდრე ხელნაკეთი წარმოება. მე-18 საუკუნის პირველ მეოთხედში ქვეყანაში მნიშვნელოვანი ზრდა დაფიქსირდა წარმოებაში. მე-17 საუკუნის ბოლოს დაახლოებით 20 ფაბრიკა არსებობდა, ხოლო 1720-1725 წლებში იყო 205 ფაბრიკა, საიდანაც 90 ეკუთვნოდა ხაზინას, 115 კი კერძო კაპიტალს. დაახლოებით 69 მეტალურგიული საწარმო იყო. ასევე იყო ხის დამუშავების, დენთის, ტყავის, მინის, ქაღალდის, ფაიფურის და სხვა სფეროებში სპეციალიზირებული საწარმოები. აქტიური განვითარების პროცესში იყო სამთო მრეწველობაც. მრავალი ექსპედიცია ჩატარდა ბუნებრივი რესურსების საძიებლად. როდესაც ვერცხლი იპოვეს, აშენდა ვერცხლის დნობის ახალი ქარხანა. საერთო ჯამში, მეტალურგიულ ინდუსტრიაში დიდი წარმატება იყო. 1700 - 1725 წლებში წარმოებული თუჯის რაოდენობა 5-ჯერ გაიზარდა და 1750 წლისთვის 2 მილიონ ფუნტს მიაღწია. ამ თანხის ნახევარი ექსპორტზე გავიდა. იარაღის იმპორტი შეწყდა 1712 წელს, რადგან ქვეყანაში წარმოებული იარაღის ხარისხი იგივე იყო, რაც საზღვარგარეთ. მეტალურგიული ინდუსტრიის სწრაფმა ზრდამ რამდენიმე ათასი ქვემეხის წარმოების საშუალება მისცა.
მეტალურგიული პროდუქციის ხარისხი გაიზარდა და ფართოდ გამოიყენებოდა ექსპორტისთვის. საბოლოოდ, რუსეთი გახდა პირველი თუჯის მწარმოებელი ევროპაში. რუსეთის ეკონომიკაში ფართო წარმოების გარდა, ქალაქებში ასევე არსებობდა ხელოსნობის დიდი სექტორი, სოფლებში კი ხელოსნობა. ისინი ძირითადად აწარმოებდნენ ქსოვილებს, ტყავს, ფეხსაცმელს, ჭურჭელს, უნაგირებს და სხვა პროდუქტებს. ასევე გაიზარდა იალქნებისა და ტანსაცმლის წარმოება, რომლებიც გამოიყენებოდა ფლოტში და ჯარში. შაქრის ქარხნები პირველად აშენდა. უცხოელ ტექნიკოსებს მიენიჭათ სპეციალური უფლებები და რუსეთის მოქალაქეები გაგზავნეს ევროპაში კვალიფიკაციის ასამაღლებლად. რუს მეწარმეებს ასევე მიეცათ მეტი უფლებები, როგორიცაა გლეხების სამუშაო ძალად გამოყენება და მიწის საკუთრება. მეწარმეებს შეღავათების მინიჭების შემდეგ, პეტრე დიდმა დაამყარა მკაცრი კონტროლი მათზე. მან იცოდა ყველა ინდუსტრიული საქმის შესახებ და პირადად უგულებელყო მათი ხარისხი და შესრულება.
პეტრე I მიზნად ისახავდა რუსეთში შიდა რეფორმების გატარებას, რათა იგი ევროპულ დონეზე მიეყვანა. სამხედრო და დიპლომატიური პრობლემების გარდა, ის სახელმწიფოს მართვის სტრუქტურით იყო დაკავებული. 1700–1725 წლებში მან დაადასტურა დაახლოებით 3 ათასი კანონი, რომლებიც ეხებოდა ეკონომიკას, სამოქალაქო ცხოვრებას და სახელმწიფოს მართვის სტრუქტურას. აბსოლუტური მონარქიის განმტკიცების მიზნით განხორციელდა მართვის რადიკალური რეფორმები. მიზანი იყო ვერტიკალური ადმინისტრაციული სტრუქტურის შექმნა, რომელსაც მთლიანად მართავდა უზენაესი ძალა.
პეტრეს რეფორმები უდავოდ იყო მიმართული ძველი ბოიარის არისტოკრატიის წინააღმდეგ. არ არსებობდა ცენტრალიზებული ძალაუფლების შეცვლისა და გაძლიერების სურვილი. პეტრე ეყრდნობოდა ადგილობრივ თავადაზნაურობას, რომელიც მხარს უჭერდა აბსოლუტური მონარქიის გაძლიერებას. 1714 წელს პეტრემ გამოსცა ბრძანება ერთიანი მემკვიდრეობის შესახებ, რომლითაც მოხდა ფეოდალური მიწის საკუთრების ორი ფორმის (ბოიარები და თავადები) საბოლოო შერწყმა ერთიან იურიდიულ კონცეფციაში, რომელიც ცნობილია როგორც თავადაზნაურობა. ორივე ტიპი ყველა ასპექტში თანაბარი გახდა. მამულები მემკვიდრეობით გადაეცა მხოლოდ ერთ ვაჟს, ჩვეულებრივ უფროსს. დანარჩენი ბავშვები მემკვიდრეობით მიიღებდნენ ფულს და სხვა ქონებას. ეს რეფორმა გატარდა იმისთვის, რათა სხვა ვაჟები შეერთებოდნენ არმიას, ფლოტს ან სამოქალაქო სამსახურს. 1722 წელს იერარქიის შემოღება მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ახალ ბრძანებულებასთან. სახელმწიფო და სამხედრო სამსახურის ყველა თანამდებობა დაყოფილი იყო 14 წოდებად, სადაც 14 იყო ყველაზე დაბალი, ხოლო 1 უმაღლესი წოდება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1672 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1725 კატეგორია:რუსეთის მეფეები კატეგორია:რუსეთის იმპერატორები კატეგორია:შვილის მკვლელები კატეგორია:რომანოვების დინასტია კატეგორია:ქალაქების დამაარსებლები კატეგორია:რუსული ფოლკლორის პერსონაჟები კატეგორია:რეფორმატორები კატეგორია:მთავარსარდლები კატეგორია:გენერლები
ჯორჯ ჰერბერტ უოკერ ბუში
ჯორჯ ჰერბერტ უოკერ ბუში (George Herbert Walker Bush; დ. 12 ივნისი, 1924, მილტონი, მასაჩუსეტსი — გ. 30 ნოემბერი, 2018, ჰიუსტონი, ტეხასი) — ამერიკის შეერთებული შტატების რიგით 41-ე პრეზიდენტი 1989-1993 წლებში რესპუბლიკური პარტიიდან. რონალდ რეიგანის პრეზიდენტობის დროს 1981-1989 წლებში აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტი.