cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მაროკოს სამზარეულო
ძირითადი ინგრედიენტები
მაროკოელების საყვარელი ცხიმებია ზეთისხილი და გადამდნარი კარაქი (ერბო). ერბოს უმატებენ სანელებლებს და ინახავენ რამდენიმე თვის განმავლობაში. სამხრეთ რეგიონებში, ასევე მდიდარ მაროკოელებში პოპულარულია არგანის ზეთი. მაროკოში პოპულარული ბოსტნეულია: პომიდორი, ბულგარული წიწაკა, ყაბაყი, არტიშოკი, ყვავილოვანი კომბოსტო, ცერეცოს ბოლქვები; ნაკლებად პოპულარულია ბადრიჯანი,  ტურნეფსი და გოგრა. მაროკოს სუფრაზე ყველაზე გავრცელებული ხილია ყურძენი (ახალი ან ქიშმიშის სახით), ქლიავი, ატამი, გარგარი, კომში, ბროწეული, ლიმონი და ფორთოხალი. ლიმონს ამწნილებენ. უმატებენ სალათებსა და წვნიანებს. ზეთისხილი განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობს. მას არა მხოლოდ საუზმედ მიირთმევენ, არამედ კერძებსაც უმატებენ დიდი რაოდენობით ცხარე მწვანილეულს, განსაკუთრებით ქინძსაა და სანელებლებს.
ალტ=სანელებლები|მინი|სანელებლები ალტ=ტაჯინის მოსამზადებელი ქოთნების მაღაზია მაროკოში|მინი|ტაჯინის მოსამზადებელი ქოთნების მაღაზია მაროკოში ალტ=პიტნის ჩაი|მინი|მაროკოული პიტნის ჩაი
მთავარი მაროკოული კერძები
მაროკოში საუზმეზე მიირთმევენ ყველს, პურს, ლობიოს პასტას და საკონდიტრო ნაწარმს: ოლადები ან ბაგრირის ბლინები, ფენოვანი "რგაეფი." დილის ჩვეულებრივი სასმელია მაღრიბული პიტნის ჩაი, ბევრი შაქრით და ზოგჯერ ფორთოხლის არომატით. სადილი დღის ყველაზე ნოყიერ საკვებია. ის მოიცავს წვნიანს, რამდენიმე სალათს, ქათმის, ცხვრის ან თევზის ტაჯინს კუსკუსთან და ხილთან ან ჩირთან ერთად, ასევე პურს. ვახშამზე მიირთმევენ შესქელებულ სუპებს, საღამოს მაროკოს სუფრას ამშვენებს სალათები,კუსკუსი და ტაჯინით.
კუსკუსს ჩვეულებრივ  მიირთმევენ ცხვრის ტაჯინით, ქიშმიშთან და ტურნეპსთან ერთად. თუმცა სანაპირო რეგიონებში მას ანაცვლებენ თევზის ტაჯინით, ხოლო დედაქალაქში ამზადებენ თავისებურ სახესხვაობას, როდესაც ცხვრის ხორცს ამატებენ კარამელიზებურ ხახვსა და თაფლს.
ასევე პოპულარულია "კუსკუსი შვიდი ბოსტნეულით" (ფრანგული couscous au sept légumes): სტაფილო, ხახვი, ტურნეფსი, პომიდორი, ბულგარული წიწაკა, გოგრა და ყაბაყი. კუსკუსი რეგიონების მიხედვით მრავალფეროვნებით გამოირჩევა და ერთმანეთისაგან განსხვავდება მოცულობით:  მაროკოს ჩრდილოეთში კუსკუსი მცირე ზომისაა, ხოლო სამხრეთის - დიდი.
პიტნის ჩაი ყველაზე მნიშვნელოვანი მაროკოული სასმელია;  მას მიირთმევენ რაიმე განსაკუთრებული მიზეზის გარეშე, ასევე სტუმრებთან ერთად; ამ  შემთხვევაში, ჩაის დამზადება გულისხმობს სტუმრებისათვის ჩაის დასხმას ჭიქაში ერთი მეტრის სიმაღლიდან. ჩაისთან მიირთმევენ ტკბილეულს, კერძოდ, "ქაბ ალ-ღაზალს", პატარა ფუნთუშებს გახეხილი ნუშით.
დღესასწაულებზე  მიირთმევენ -პასტილას, მაღრიბული, ანდალუსიური წარმომავლობის ფენოვანი ცომისგან დამზადებული ღვეზელი ხახვის, მტრედის შიგთავსით (მტრედის მაგივრად ასევე გამოიყენება ქათამი, ინდაური, ან ახალი ზღვის პროდუქტები), ოხრახუში, ქინძი, მოხარშული კვერცხი და ნუში, ტკბილი და მარილიანი, დარიჩინის არომატიზებული ნაზავი.
პასტილა მაროკოში ესპანეთიდან შემოვიდა  სავარაუდოდ  XVI საუკუნეში გადასახლებულ მორისკოსთან (ესპანეთ-პორტუგალიაში, ანდალუსიის მუსლიმები) ერთად, ან უფრო ადრე. მაროკოს ჩრდილოეთ რეგიონებში პასტილას ემატება ლიმონი, სამხრეთით კი ატკბობენ.
კიდევ ერთი პოპულარული სადღესასწაულო კერძია შამფურზე მთლიანად შემწვარი ბატკანი- "მაშვი"(مشوي). ქალაქებში, მთლიანი ბატკნის ნაცვლად, ხშირად ბატკნის ნაჭრებს წვავენ.
სქოლიო
კატეგორია:მაროკოს სამზარეულო კატეგორია:აფრიკული სამზარეულო
აშილ მიურატი
250პქ|მინი|აშილ მიურატი აშილ შარლ ლუი ნაპოლეონ მიურატი (Achille Murat; დ. 2 იანვარი, 1847, ბორდენტაუნი, ნიუ-ჯერსი, — გ. 27 თებერვალი, 1895, ჭკადუაში) — ფრანგი მეწარმე. მისი მეუღლე იყო სალომე დადიანი მიურატისა (1848-1913), შვილები: ლუსიენ შარლ დავითი (1870-1913), ნაპოლეონ ლუი აშილი (1872-1943) და ანტუანეტა (ბებე) კატერინა (1879-1954).
ბიოგრაფია
აშილ მიურატი დაიბადა ნიუ-ჯერსის შტატში. სამხედრო სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ, მან ლეიტენანტის წოდება მიიღო. აშილს მეტად წარმატებული სამხედრო კარიერა ჰქონდა. 1867 წელს პირველად დაჯილდოვდა. მოგვიანებით კი სამხედრო სამსახური ალჟირში განაგრძო, სადაც მეუღლესთან ერთად გაემგზავრა. სალომე დადიანსა და აშილ მიურატს პირველი ვაჟიშვილი, ლუსიენი, მუსტაფაში შეეძინათ.
1870 წელს, საფრანგეთ-პრუსიის ომის დაწყებისთანავე, აშილ მიურატს, როგორც საფრანგეთის იმპერატორის, ნაპოლეონ III-ის ადიუტანტს, სასწრაფოდ გამოუძახეს სამშობლოში. მოვლენები ელვისებური სისწრაფით განვითარდა: ნაპოლეონი და აშილი ტყვედ ჩავარდნენ, საფრანგეთის პარლამენტმა კი, მონარქია გაუქმებულად გამოაცხადა.
აშილ მიურატი და სალომე დადიანი
მინიატიურა|აშილ მიურატისა და სალომე დადიანის ჯვრისწერა პარიზის რუსულ ეკლესიაში 1868 წ. 13 მაისს. 1857 წელს, სამეგრელოს სამთავროს გაუქმების შემდეგ, პარიზში ჩასულმა ეკატერინე დადიანმა მალე გაიცნო საიმპერატორო ოჯახის წევრები და ნათესავები. მათ შორის, აშილ შარლ-ლუი ნაპოლეონ მიურატი. სწორედ მასზე დაქორწინდა 1868 წლის 18 მაისს ეკატერინეს ქალიშვილი სალომე. აშილი ოცდაერთი წლის იყო, სალომე კი ოცის.
- წერს ერთ-ერთი მიურატი. - ეკითხებოდა მშვენიერი სალომეს შესახებ პროსპერ მერიმე ივანე ტურგენევს.
მერიმეს მსგავსად, ევროპის მაღალი საზოგადოება განსაკუთრებით დაინტერესდა დადიანისა და მიურატის ქორწინებით. ჯვრისწერა ტიუილრის კარის ეკლესიაში, საფრანგეთის იმპერტორისა და დედოფალ ევგენია მონტიხის თანდასწრებით აღსრულდა. წყვილს რუსეთის მონარქმა ოცი ათასი ფრანკი უძღვნა, ხოლო იმპერატორმა ნაპოლეონმა თავის ძმისწულს ერთი მილიონი დაუნიშნა, ამასთანავე მონსოს ბაღის ახლომდებარე პერეირასის მშვენიერი სასახლე უყიდა.
იმდროინდელი ფრანგული პრესა ახლადდაქორწინებული წყვილის შესახებ ბევრს წერდა:
აშილ მიურატი სამეგრელოში
200px|thumb|left|სალომე დადიანი და მისი ქმარი აშილ მიურატი მიურატი თანდათან ჩამოშორდა პოლიტიკას და სამეგრელოში, მეუღლის მამულში დასახლდა. განათლებულ და მეურნე ევროპელთა მსგავსად, გულმოდგინედ მიჰყო ხელი სოფლის მეურნეობას, გამოიწერა საფრანგეთიდან სხვადასხვა ჯიშის ვაზი და ამავე დროს, ხელახლა მოაშენა ჩვენში თითქმის სრულიად გამქრალი ოჯალეში, რომლისგანაც საუკეთესო ღვინოს ამზადებდა. პრინცის ღვინომ იმდროინდელ საქართველოსა და ევროპაში განსაკუთრებით გაითქვა სახელი. მიურატი ქართველობას ხიბლავდა თავისი თავმდაბლობითა და უბრალოებით. იგი გლეხებთან ერთად დღედაღამ ბარავდა, თოხნიდა და მოსავალს უვლიდა, მათთან ერთად ნადირობდა, ყველანაირად ცდილობდა დაბალი ფენის ცხოვრების პირობების გაუმჯობესებას, აარსებდა სკოლებსა და აფთიაქებს, გაჰყავდა გზები, უხვად აჯილდოვებდა ღარიბ ოჯახებს.
აშილ მიურატს ზუგდიდში ჰქონდა კანცელარია, ჰყავდა საქმეთა მმართველი - ინტენდანტი. პირველ ხანებში ეს თანამდებობა ეკავა ფრანგ კლოდ რიბოს, შემდეგ ასევე ფრანგ სკრიბუნასს, უფრო მოგვიანებით, ადგილობრივ აზნაურს, მიხა დარასელიას. პრინცს მათი ხელშეწყობით უწყვეტი კონტაქტები და მიწერ-მოწერა ჰქონდა საფრანგეთთან.
200px|thumb|left|აშილ მიურატი მიურატი საქართველოში თითქოს მშვენივრად მოეწყო და თავს ლაღად გრძნობდა, მაგრამ როგორც ჩანს, დიდებულ ფრანგს ნოსტალგია არ ასვენებდა. დაკარგული ძალუფლება და ქონება ხშირი დეპრესიების საბაბი იყო და აი, 1895 წელს, მისი თვითმკვლელობის ამბავი მთელ საქართველოს მოედო -  ხალხში ხმა დაირხა, რომ თითქოს სალომეს ბანკში დაუზღვევია ზუგდიდის წაბლის ხის ოცდაოთხოთახიანი სასახლე,  ავეჯი გამოუტანია და სასახლე ცეცხლისათვის მიუცია. ცნობა ამის შესახებ გაზეთებში გაიპარა, რაც თავმოყვარე პრინცმა ვერ აიტანა და ღირსებაშელახულმა სამშობლოდან შორს, სოფელ ჭკადუაშში მოიკლა თავი. ოფიციალური ვერსიით კი, აშილ მიურატი ტვინში სისხლის ჩაქცევით გარდაიცვალა.
პრინცის დაკრძალვა სამეგრელოში საერთო-სახალხო გლოვად იქცა, მის გასვენებას ესწრებოდნენ: გრაფი ალექსანდრე ოლდენბურგი, გურია-სამეგრელოს მღვდელთმთავარი გრიგოლი, "უბრწყინვალესი თავადი" ნიკო დადიანი, ტფილისის გუბერნატორი, აშილის ძმა პრინცი იოაჰიმ მიურატი, ზუგდიდის მაზრის თავადაზნაურთა წინამძღოლი, წარჩინებული თავადაზნაურობა, ადგილობრივი ადმინისტრაციის მოხელენი, ვაჭრები და სხვანი.
გამოსამშვიდებელი სიტყვა კათოლიკე პადრემ, ა. ვერმიშევმა წარმოსთქვა, რომელშიც ნათლად იკვეთება პრინც აშილის როგორც პიროვნული თვისებები, ასევე მისი საზოგადოებრივი მოღვაწეობის მნიშვნელობა:
პრინცი აშილი იქვე, ჭკადუაშის დაუმთავრებელი კათოლიკური ეკლესიის ეზოში, საგანგებოდ მოწყობილ აკლდამაში დაკრძალეს. "აშილ მიურატის საფლავი, ეკლესიის გვერდითაა, ირგვლივ ლურჯი ჰორტენზია ჰყვავის, ჩიტის ბუდეებით. მის წინ თვალუწვდენელი ჰორიზონტი იშლება, პრინცის ქვრივი ხშირად დადის იქ სალოცავად" -წერდა მეოცე საუკუნის დასაწყისში ფრანგი მწერალი და პოეტესა, ქალბატონი დუშეს დე როანი. მაგრამ საფლავს პრინცივით ტრაგიკული ბედი ჰქონდა _ ჯერ დაიწვა, საბჭოთა პერიოდში კი გაიძარცვა. 1964 წელს, აქ ჯერ კიდევ იყო შემორჩენილი მარმარილოს სარკოფაგი, თუმცა 1975 წელს, ისტორიული რელიკვია  ქალაქის აღმასკომმა გაუგებარი მიზეზით შეცვალა ყოვლად უსახური, უზარმაზარი ქვის ლოდით.
მეუღლის ტრაგიკული დაღუპვის შემდეგ, სალომემ სამშობლოზე გული აიცრუა და პარიზში გადასახლდა. 1913 წლის ივლისში, პარიზში, სამეგრელოს მთავრის ერთ დროს ულამაზესი ქალიშვილი სალომე დადიანი, ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ გარდაიცვალა. ამ ამბავმა უხმაუროდ ჩაიარა: არც ნეკროლოგი, არც სამძიმარი, ქართულ პრესას არც ერთი სიტყვით არ გამოუხატავს წუხილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი მეწარმეები კატეგორია:დაბადებული 2 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1801 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1847
სერენ კიერკეგორი
thumb|სერენ კირკეგორი სერენ კიერკეგორი (კირკეგორი) (Søren Kierkegaard; დ. 5 მაისი, 1813, კოპენჰაგენი — გ. 11 ნოემბერი, 1855) — დანიელი ფილოსოფოსი, თეოლოგი, კრიტიკოსი, პოეტი, ქრისტიანული მორალის და ეთიკის წარმომადგენელი, თეისტური ეგზისტენციალიზმის მიმდინარეობის წარმომადგენელი. კიერკეგორის დროს გამეფებული ჰეგელის მოძღვრების მოწინააღმდეგე, კლასიკური გერმანული იდეალიზმის საწინააღმდეგოდ ემხრობოდა რაციონალიზმის მეორადობას და წმინდა არსებობის (ეგზისტენციალიზმის) პირველადობას, რომლითაც რთული დიალექტიკური განვითარების გზით პიროვნებას ძალუძს საკუთარი არსის აღქმა რწმენაში.
კიერკეგორის თეოლოგიური ნაშრომი ფოკუსირდება ქრისტიანულ ეთიკაზე, ეკლესიის ინსტიტუტზე, ქრისტიანობის წმინდა ობიექტურ მტკიცებულებებს შორის განსხვავებებზე, უზენაესის თვისებრივ სხვაობაზე ღმერთსა და კაცს შორის, ინდივიდის სუბიექტურ ურთიერთობაზე, ქრისტესთან, რომელიც შვა რწმენამ. მისი ნაშრომის უმეტესი ნაწილი ეხება ქრისტიანულ სიყვარულს. ის უკიდურესად კრიტიკული იყო ქრისტიანობის, როგორც სახელმწიფო რელიგიის პრაქტიკის მიმართ, უპირველეს ყოვილისა კი დანიის ეკლესიის მიმართ. მისი ფსიქოლოგიური ნაშრომი იკვლევს ინდივიდების ემოციებსა და გრძნობებს, რომლებიც აწყდებიან ცხოვრებისეულ არჩევანს.
კირკეგორს ადრეული ნაშრომები სხვადასხვა ფსევდონიმით ჰქონდა დაწერილი, რითაც წარმოაჩენდა სხვადასხვა შეხედულებებს და მათ ინტერაქციას ერთმანეთთან კომპლექსური დიალოგის სახით. ის იკვლევდა კომპლექსურ პრობლემებს სხვადასხვა ხედვიდან გამომდინარე, ყოველივეს სხვადასხვა ფსევდონიმით. მისი ბევრი ნაშრომი, რომელიც მას საკუთარი სახელით აქვს დაწერილი  ეძღვნება „მარტოხელა ინდივიდს“, რომელსაც შესაძლოა სურდეს მისი ნაშრომების მნიშვნელობის გაგება. აღსანიშნავია მისი მოსაზრება, რომელსაც ის ამგვარად აჟღერებს: „მეცნიერებასა და განათლებას სურს გვასწავლოს, რომ ობიექტად გახდომა არის გზა. ქრისტიანობა კი გვეუბნება, რომ გახდე სუბიექტური, გახდე სუბიექტი, არის გზა.“ მაშინ როცა, მეცნიერები სწავლობენ სამყაროს დაკვირვების გზით, კიერკეგორი ემპათიურად უარყოფს, რომ დაკვირვებით შესაძლებელია გამჟღავნდეს სამყაროს სულის შინაგანი შრომა.
კიერკეგორის რამდენიმე ძირითადი კონცეფცია მოიცავს „სიმართლეს, როგორც სუბიექტურობას“, რწმენის რაინდს, დიხოტომიის განმეორებადობას, შიშს, უზენაესის თვისებრივ განკერძოებას, რწმენას როგორც ვნებას და ცხოვრების გზის სამ ეტაპს. კიერკეგორის ნაშრომები დანიურად არის დაწერილი და თავდაპირველად, ის მხოლოდ სკანდინავიელებისთვის იყო ხელმისაწვდომი. თუმცა, XX საუკუნისთვის მისი ნაშრომები გადაითარგმნა მთავარ ევროპულ ენებზე, როგორიცაა ფრანგული და გერმანული. XX საუკუნის შუა წლებიდან მისმა ნაშრომებმა მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა ფილოსოფიაზე, თეოლოგიაზე და დასავლურ კულტურაზე.
სქოლიო
კატეგორია:დანიელი ფილოსოფოსები კატეგორია:დაბადებული 5 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1813 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1855 კატეგორია:გონების ფილოსოფოსები
სეტრიდა ჯააჯა
სეტრიდა ტაუკ ჯააჯა (არაბ. ستريدا طوق جعجع,  მაისი, 31, 1967, კუმასი); ასევე სიტრიდა ან სტრიდა — ლიბანელი პოლიტიკური აქტივისტი, დეპუტატი პარტიისა „ლიბანის ძალები“ კედრების რევოლუციის აქტიური მონაწილე. სამირ ჯააჯას მეუღლე.
წარმომავლობა და ქორწინება
სეტრიდა  გამოჩენილი მეწარმე-ინვესტორის ილია ტაუკის ქალიშვილია. მისი მამის ბიზნესი ტრადიციულად  დასავლეთ აფრიკას, პირველ რიგში განას უკავშირდებოდა. სეტრიდა დაიბადა  ქალაქი კუმასში.
გარკვეული პერიოდის განმავლობაში იგი მუშაობდა მოდელად. სწავლობდა ლიბანის ამერიკულ უნივერსიტეტში. 1994 წელს მან მიიღო ბაკალავრის დიპლომი პოლიტოლოგიაში. მისი პოლიტიკური აქტიურობა უნივერსიტეტში სწავლის პერიოდში დაიწყო.
1991 წელს სეტრიდა ტაუკი დაქორწინდა. მისი მეუღლე სამირ ჯააჯა ფალანგისტური მილიციის მეთაური, ცნობილი მემარჯვენე ქრისტიანი პოლიტიკოსი, პარტია „ლიბანის ძალების“ თავმჯდომარეა. სეტრიდა  ქმრის პოლიტიკური თანამოაზრე და თანამებრძოლია.
რევოლუციონერი აქტივისტი
1994 წელს სამირ ჯააჯა დააპატიმრა პროსირიულმა ხელისუფლებამ. მას ბრალი დასდეს სამხედრო დანაშაულებებში (ლიბანის სამოქალაქო ომის ერთადერთი მონაწილე, ვისაც სამხედრო დანაშაულების ბრალი წაუყენეს) და მიუსაჯეს უვადო თავისუფლების აღკვეთა. სეტრიდა ჯააჯამ „ ლიბანის ძალების“ თავმჯდომარის მოვალეობა თავის თავზე აიღო. იგი აქტიურად ეწინააღმდეგებოდა სირიის საოკუპაციო რეჟიმს. კომენტატორებმა აღნიშნეს მსგავსება და მეტოქეობა სეტრიდა ჯააჯასა და სოლანჟ ჯემაიელს შორის.
2005 წლის კედრების რევოლუციამ დაასრულა ლიბანის ოკუპაცია. სეტრიდ ჯააჯამ, რომელიც „ლიბანის ძალების“ სათავეში იყო, აქტიური მონაწილეობა მიიღო ანტისრიულ მასობრივ საპროტესტო აქციებში. პარტია შეიყვანა „14 მარტის“ პოლიტიკურ ბლოკში.
ამავე დროს, სეტრიდა ჯააჯამ განაცხადა, რომ პირველი მიზანი  მისი ქმრის განთავისუფლება იყო. 2005 წლის 26 ივლისს სამირ ჯააჯა გაათავისუფლეს. იგი დაბრუნდა „ლიბანის ძალების“ თავმჯდომარის პოსტზე.
პოლიტიკოსი და მოდელი
2005 წლიდან სეტრიდა ჯააჯა ლიბანის პარლამენტის წევრია. პოლიტიკურად დგას ლიბანური ნაციონალიზმის და ქრისტიანული დემოკრატიის, ანტიისლამისტურ და ანტიკომუნისტურ პოზიციებზე. მტკიცედ უჭერს მხარს სამირ ჯააჯას  ყველა საკითხში.
„ლიბანის ძალების“ ოპონენტები აკრიტიკებენ სეტრიდა ჯააჯას მუსლიმებისადმი მკაცრი, მტრული დამოკიდებულების, ჩრდილოვანი პოლიტიკური დაფინანსების სქემების, ასევე ძალის გამოყენების  სავარაუდო მხარდაჭერის გამო.
პოლიტიკასთან ერთად, სეტრიდა ჯააჯა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ლიბანის საერო ცხოვრებაში, მუდმივად მონაწილეობს სხვადასხვა ღონისძიებებში. ავტორიტეტულ პიროვნებად რჩება  "სამოდელო" სფეროში. ქრისტიანული საზოგადოების წრეებში მისი 50 წლის იუბილე ფართოდ აღინიშნა.
2007 წლის ივნისში დეპუტატმა სეტრიდა ჯააჯამ დააფუძნა არაკომერციული არასამთავრობო ორგანიზაცია,  Cedar's Mountain Foundation (CMF), რომლის მიზანია  ბშარი კაზას მდგრადი განვითარება სხვადასხვა დონეზე (ეკონომიკური, სოციალური, სასოფლო-სამეურნეო, საგანმანათლებლო, გარემოსდაცვითი).
2014 წელს სეტრიდა ჯააჯა შეიყვანეს მსოფლიოს ოცდაათი ყველაზე სექსუალური ქალი პოლიტიკოსების რეიტინგში (27-ე პოზიციაზე, იტალიელ მიქელა ვიტორია-ბრამბილას და უკრაინელ იულია ტიმოშენკოს შორის).
ლესლი გორი
ლესლი სუ გოლდშტეინი, ცნობილი როგორც ლესლი გორი (Lesley Sue Goldstein; დ. 2 მაისი, 1946 წელი, ნიუ-იორკი, აშშ — გ. 16 თებერვალი, 2015 წელი, ნიუ-იორკი, აშშ) — ამერიკელი მომღერალი, სიმღერების ავტორი, მსახიობი და აქტივისტი. 16 წლის ასაკში მან გამოუშვა კომპოზიცია „It's My Party", რომელიც პირველ ადგილზე გავიდა ბილბორდის ცხელ ასეულში. ასევე მან გამოუშვა ორი ტოპ-40 ჰიტი, „Judy's Turn to Cry" და „You Don't Own Me". ასევე გორი მუშაობდა ტელევიზიაში და იყო მსახიობი.
მუსიკოსმა დაწერა სიმღერები ძმასთან, მაიკლ გორთან, ერთად 1980 წლის ფილმისთვის „Fame“, რისთვისაც მან მიიღო აკადემიის ჯილდო. მუსიკოსს ასევე მიჰყავდა 2000-იან წლებში ამერიკული სატელევიზიო შოუ ლგბტ თემატიკაზე „In the Life “.
კარიერა
ლესლი გორიმ 1963 წელს, სკოლაში სწავლის დროს, ჩაწერა თავისი პირველი კომპოზიცია „It's My Party", რომელიც გავიდა პირველ ადგილზე ბილბორდის ცხელ ასეულში. „It's My Party"-ის მოჰყვა მუსიკოსის მრავალი სხვა ჰიტი, მათ შორის: „Judy's Turn to Cry", „She's a Fool“, „You Don't Own Me", „That's the Way Boys Are", „Maybe I Know", „Look of Love" და „Sunshine, Lollipops and Rainbows“.
1963 წლის 21 მაისს ლესლიმ ჩაწერა „Sunshine, Lollipops and Rainbows". კომპოზიცია შევიდა მუსიკოსის მეორე ალბომში „Lesley Gore Sings of Mixed-Up Hearts“, მაგრამ არ გამოცემულა სინგლად 1965 წლის ივნისამდე. 1963 წლიდან 1965 წლამდე ლესლი თანამშრომლობდა კომპოზიტორ კვინსი ჯონსისთან.
ლესლიმ მარვინ ჰემლიშთან ერთად ჩაწერა სამი სიმღერა: „California Nights", „That's Way the Ball Bounces" და „One by One". მუსიკოსმა „That's Way the Ball Bounces" ჩაწერა 1963 წლის 21 სექტემბერს, A&R Studios-ში, ნიუ-იორკში. ის გამოიცა „That's the Way Boys Are"-ისთან ერთად, როგორც ორმაგი სინგლი.
ლესლიმ შეასრულა თავისის სიმღერები ბეტმენის სატელევიზიო სერიალის ზედიზედ ორ ეპიზოდში (1967 წლის 19 და 25 იანვარი). 19 იანვრის ეპიზოდში მუსიკოსმა შეასრულა „That Darn Catwoman", ხოლო 25 იანვრის ეპიზოდში „Scat! Darn Catwoman". კომპოზიცია „California Nights", რომელიც ლესლიმ ჩაწერა 1967 წლის ამავე სახელწოდების ალბომისთვის, გავიდა Hot 100-ის საუკეთესო ოცეულში.
სკოლის დამთავრების შემდეგ, ლესლიმ დაიწყო სწავლა სარა ლოურენსის კოლეჯში, სადაც სწავლობდა ინგლისურ და ამერიკულ ლიტერატურას.
კოლეჯის დასრულების შემდეგ, ლესლიმ ხელი მოაწერა კონტრაქტს ლეიბლ Mercury Records-თან. კონტრაქტი დასრულდა 1968 წელს, თუმცა ამ დროს მუსიკოსს პოპულარობა შედარებით დაკარგული ჰქონდა. ლეიბლის წარმომადგენლებს მაინც სჯეროდათ, რომ მუსიკოსის ახალი სინგლები წარმატებას მიაღწევდნენ. მუსიკოსს მათ შესთავაზეს კონტრაქტის ერთი წლით გახანგრძლივება, რაზეც ლესლი დათანხმდა. მუსიკოსმა ამ დროს გამოუშვა სინგლი „He Gives Me Love (La La La)", თუმცა კომპოზიცია ვერ მოხვდა წამყვან ჩარტებში.
ამის შემდეგ მუსიკოსმა გამოუშვა ორი სოულის ჟანრის სინგლი: „I'll Be Standing By" და „Take Good Care (Of My Heart)". ეს სიმღერები არ ერგებოდა იმ იმიჯს, რომელიც ლეიბლმა შექმნა მუსიკოსისთვის, ამიტომ ლეიბლმა პიარ კამპანია არ აწარმოა კომპოზიციებისთვის. ლეიბლთან კონტრაქტის დასრულების შემდეგ, მუსიკოსმა გამოუშვა ორი ახალი სინგლი „98.6/Lazy Day" და „ Wedding Bell Blues “, თუმცა ვერც ისინი მოხვდნენ წამყვან ჩარტებში.
1970 წელს მან კონტრაქტი გააფორმა Crewe Records-თან. მისი პირველი სინგლი ახალი ლეიბლის ქვეშ, „Why Doesn't Love Make Me Happy", მოხვდა რამდენიმე ჩარტში, მაგრამ არც ერთი მისი სხვა სინგლი არ აღმოჩნდა წარმატებული. მან დატოვა Crewe Records 1971 წელს, როდესაც ლეიბლი გაკოტრდა. 1972 წელს მუსიკოსმა კონტრაქტი გააფორმა MoWest Records-თან, Motown-ის შვილობილ კომპანიასთან და იმავე წლის ივლისში გამოუშვა თავისი პირველი სტუდიური ალბომი ხუთი წლის განმავლობაში Someplace Else Now. პირველი სინგლის წარუმატებლობისა და ცუდი კამპანიის გამო ალბომი ჩავარდა.
აქტინიუმი
აქტინიუმი (Actinium < ἀκτίς; ქიმიური სიმბოლო — ) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეშვიდე პერიოდის, ჯგუფგარეშე (ძველი კლასიფიკაციით მესამე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, IIIბ) რადიოაქტიური ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 89, tდნ — 1227 °C, tდუღ — 3200±300 °C, სიმკვრივე — 10 გ/სმ3. 1899 წელს აქტინიუმი აღმოაჩინა ფრანგმა ქიმიკოსმა ა. დებიერნმა ურანის მადნის გადამუშავებისას მიღებულ ნარჩენებში. ცნობილია აქტინიუმის ათი იზოტოპი, რომელთა მასური რიცხვით 221-239-მდე; ყველაზე დიდი სიცოცხლის ხანგრძლივობა აქვს (ნახევრადდაშლის პერიოდი T1/2=21.8 წ). აქტინიუმი ბუნებაში გვხვდება ურანისა და თორიუმის მადნებში. აქტინიუმი მოვერცხლისფრო-მოთეთრო ლითონია. მაღალი რადიოაქტიურობის გამო სიბნელეში სუსტად ანათებს, ტენიან ჰაერში იფარება ჟანგის თეთრი აფსკით, როელიც მას შემდგომ ჟანგისაგან იცავს. ნაერთებში აქტინიუმი 3-ვალენტოვანია, აქტინიუმის თითქმის ყველა მარილი თეთრი ფერისაა, ხსნარები კი — უფერო. ლანთანის მსგავსად აქტინიუმი იძლევა უხსნად ჰიდროჟანგს, ფოსფატს, ოქსალატს, კარბონატს და სხვა ნაერთებს. აქტინიუმთან ბერილიუმის ნარევი ნეიტრონების წყაროა. ნეიტრონები წარმოიქმნება ბერილიუმის ბირთვების დასხივებისას -ის შვილური პროდუქტების მიერ გამოსხივებული α-ნაწილაკებით.
აღმოჩენის ისტორია
აქტინიუმი აღმოჩენილ იქნა 1899 წელს ანდრე-ლუი დებიერნის მიერ ურანის მადნის გადამეშშავების ნარჩენებში, საიდანაც მოცილებულ იქნა პოლონიუმი და რადიუმი. აქხალ ელემენტს უწოდეს აქტინიუმი. დებიერნის აღმოჩენისთანავე მისგან დამოუკიდებლად გერმანელმა რადიოფიზიკოსმა ფ. გიზელმა ურანის მადნის ასეთივე ფრაქციისაგან რომელიც შეიცავდა იშვიათმიწა ელემენტებს, მიიღო ძლიერ რადიოაქტიური ელემენტი და უნდოდა ეწოდებინა «ემანიუმი».
შემდგომმა კვლევებმა აჩვენა დებიერნისა და გიზელის პრეპარატების იდენტურობა, თუმცა ისინი ხედავდნენ არა თვითონ აქტინიუმის რადიოაქტიურობას, არამედ მისი დაშლის პროდუქტების გამოსხივებას — 227Th (რადიოაქტინიუმი) და 230Th (იონიუმი).
ბუნებაში
აქტინიუმი წარმოადგენს ერთ ერთ ყველაზე ნაკლებად გავრცელებულ რადიოაქტიურ ელემენტს ბუნებაში. მისი საერთო გავრცელება დედამიწის ქერქში არ აღემატება 2600 ტ-ს., ეს მაშინ, როცა მაგალითად რადიუმისა არის 40 მლნ. ტ-ზე მეტია.
ბუნებაში ნაპოვნია აქტინიუმის 3 იზოტოპი: 225Ac, 227Ac, 228Ac.
აქტინიუმი თან ახლავს ურანის მადნებს. მისი შემცველობა ბუნებრივ მადნებში თანაფარდობით შეესაბამება. აქტინიუმის მომატებული რაოდენობა მდებარეობს მოლიბდენიტებში, ჰალკოპირიტებში, კასიტერიტებში, კვარცებში, პიროლუზიტებში. აქტინიუმი ხასიათდება მცირე მიგრაციულობით ბუნებრივ ობიექტებში და გადაადგილდება მნიშვნელოვნად ნელა, ვიდრე ურანი.
თვისებები
აქტინიუმი — როგორც ავღნიშნეთ მოვერცხლისფრო-თეთრი ფერის ლითონია, გარეგნულად გვაგონებს ლანთანს. რადიოაქტიურობის შედეგად, სიბნელეში ანათებს დამახასიათებელი ცისფერი ფერით.
ლანთანის მაგვარად, შეუძლია არსებობდეს ორი კრისტალური ფორმით, მაგრამ მიღებული შეიძლება იყოს მხოლოდ ერთი — β-Ac ფორმა, რომელსაც გააჩნია კუბური წახნაგცენტრირებული სტრუქტურა. დაბალტემპერატურულ α-ფორმის მიღება ჯერ კიდევ ვერ შეძლეს.
აქტინიუმის ატომური რადიუსი სულ ცოტათი აღემატება ლანთანის ატომურ რადიუსს და შეადგენს 1,88 Å.
ქიმიური თვისებებით აქტინიუმი ძალიან ჰგავს ლანთანს, ნაერთებში იღებს +3 დაჟანგვის ხარისხს (Ac2O3, AcBr3, Ac(OH)3), მაგრამ განსხვავდება მაღალი რეაქციულობით და უფრო ფუძე თვისებებით.
მიღება
აქტინიუმის მიღება ურანის მადნიდან არამიზანშეწონილია მისი მცირეშემცველობის გამო, ასევე მისი მსგავსების გამო მასში არსებული იშვიათმიწა ელემენტებთან.
ძირითადად აქტინიუმის იზოტოპებს მიიღებენ ხელოვნურად. იზოტოპ 227Ac იღებენ რეაქტორებში, ნეიტრონებით რადიუმის დასხივებით. გამოსავალი შეადგენს როგორც წესი თავდაპირველი რადიუმის რაოდენობის 2,15 %-ს. აქტინიუმის რაოდენობა სინთეზის ამ მეთოდით მიღებისას აღირიცხება გრამებში. იზოტოპ 228Ac-ს მიიღებენ იზოტოპ 227Ac-ის ნეიტრონებით დასხივებით.
რადიუმისაგან, თორიუმისაგან და დაშლის შვილობილი პროდუქტებისაგან აქტინიუმის გამოყოფა და გაწმენდა ხდება ექსტრაქციის მეთოდით და იონური ურთიერთგაცვლით.
ლითონური აქტინიუმი მიიღება აქტინიუმის ფტორიდის აღდგენით ლითიუმის ორთქლით.
იზოტოპები
აქტინიუმს არ გააჩნია სტაბილური იზოტოპი. ცნობილია ასევე აქტინიუმის 24 იზოტოპი, რომელსაც ხელოვნურად იღებენ ბუნებრივი აქტინიუმი შედგება ერთი რადიოაქტიური იზოტოპ 227Ac-საგან. ცნობილია 36 რადიოიზოტოპი, რომელთაგან შედარებით სტაბილურებია — 227Ac ნახევარდაშლის პერიოდით 21,772 წელი, 225Ac ნახევარდაშლის პერიოდით 10,0 დღე და 226Ac ნახ. დაშლის პერიოდით 29,37 სთ. სხვა დანარჩენ რადიოაქტიურ იზოტოპს აქვს ნახევარდაშლის პერიოდი 10 სთ-ზე ნაკლები, და მათი უმეტესობა კიდევ უფრო ნაკლებ ნახ. დაშლის პერიოდს 1 წთ-ზე ნაკლებს ფლობს. ყველაზე ნაკლებადმცხოვრები აქინიუმის იზოტოპია — 217Ac ნახევარდაშლის პერიოდით 69 ნანოწამი, რომელიც იშლება ელექტრონული მიტაცებით და ალფა-დაშლით.
მაწმენდილი 227Ac წონასწორობაში მოდის დაშლის პროდუქტებთან 185 დღის შემდეგ. ის იშლება ძირითადად β- ნაწილაკების გამოსხივებით (98,8%) და მცირე რაოდენობით α-ნაწილაკებით (1,2%), დაშლის შემდგომი პროდუქტებიც მიეკუთვნებიან აქტინიუმის რიგს, 206-დან 236-მდე მასის ატომური ერთეულის დიაპაზონში.
აქტინიუმის ზოგიერთი იზოტოპის რადიოაქტიური თვისებები:
გამოყენება
227Ac ბერილიუმთან ერთად ნარევი წარმოადგენს ნეიტრონების წყაროს. Ac-Be-წყაროები ხასიათდებიან გამა-კბანტების მცირე გამოსავალით, გამოიყენება აქტივაციურ ანალიზში, მადნებში Mn, Si, Al-ის აღმოსაჩენად.
225Ac გამოიყენება 213Bi-ის მისაღებად, ასევე რადიო-იმუნოთერაპიაში.
227Ac შეიძლება გამოყენებულ იქნას ენერგიის რადიოიზოტოპიურ წყაროებში.
228Ac გამოიყენებენ როგორც რადიოაქტიურ ინდიკატორად ქიმიურ კვლევებში, მაღალენერგეტიკული β-გამოსხივების გამო.
იზოტოპების 228Ac-228Ra ნარევს გამოიყენებენ მედიცინაში როგორც γ-გამოსხივების ინტენსიური წყარო.
ფიზიოლოგიური ქმედება
აქტინიუმი მიეკუთვნება საშიშ რადიოაქტიურ საწმლავებს მაღალი კუთრი α-აქტიურობით. თუმცა აქტინიუმის აბსორბცია საკვებგადამამუშავებელი ტრაქტიდან რადიუმთან შედარებით მცირეა, თუმცა აქტინიუმის უფრო მნიშვნელოვან თავისებურებას წარმოადგენს მისი თვისება მტკიცედ ჩარჩეს ორგანიზმში, ძვლოვანი ქსოვილების ზედა ფენებში. თავდაპირველად აქტინიუმი მნიშვნელოვნად გროვდება ღვიძლში, ამასთან ორგანიზმიდან გამოსვლის სიჩქარე გაცილებით მეტია ვიდრე მისი რადიოაქტიური დაშლის სიჩქარე. ამას გარდა დაშლის შვილობილი პროდუქტი წარმოადგენს ძალიან საშიშ ელემენტს რადონს, რომლისგანაც თავის დაცვა აქტინიუმთან მუშაობის დროს არის ცალკე სერიოზული ამოცანა.
სამირ ჯააჯა
სამირ ფარიდ ჯააჯა (არაბ.سمير فريد جَعْجَع);  25  ოქტომბერი, 951  ბეირუთი) — ლიბანელი მემარჯვენე ქრისტიანი პოლიტიკოსი, თავმჯდომარე პარტიისა „ლიბანის ძალები“. ლიბანის სამოქალაქო ომის აქტიური მონაწილე, ფალანგისტური შეიარაღებული ფორმირებების მეთაური. იყო დაპატიმრებული პროსირიული რეჟიმის პირობებში 1994-2005 წლებში გაათავისუფლეს კედრების რევოლუციის დროს.  ერთ-ერთი ლიდერი პოლიტიკური ბლოკის  „ კოალიცია 14 მარტი“. ლიბანის პრეზიდენტობის კანდიდატი 2014-2016 წლების არჩევნებში.
მემარჯვენე ქრისტიანი ფალანგისტი
დაიბადა ლიბანში, ღარიბი მარონიტების ოჯახში. მამა, ფარიდ ჯააჯა, არმიის უმცროსი ოფიცრი იყო. სკოლის დამთავრების შემდეგ  სწავლობდა მედიცინას ბეირუთის ამერიკულ და წმინდა იოსების უნივერსიტეტებში. თავისი სპეციალობით არასოდეს უმუშავია.
სამირ ჯააჯა ახალგაზრდობიდანვე იცავდა მემარჯვენე ქრისტიანულ პოლიტიკურ შეხედულებებს,. სტუდენტობის პერიოდში იგი შეუერთდა ულტრა მემარჯვენე პარტია ქათაიბს (ლიბანური ფალანგა), რომელიც დააარსა პიერ ჯემაიელმა.
"ბაშირის სპეცრაზმი"
1975 წელს ლიბანში დაიწყო მრავალწლიანი სამოქალაქო ომი. 22 წლის სამირ ჯააჯამ სწავლა შეწყვიტა და აქტიურად ჩაერთო ფალანგისტების მილიციაში. გამოავლინა ეფექტური საბრძოლო და ლიდერული თვისებები. იგი ხელმძღვანელობდა ფალანგისტთა "სპეცრაზმელებს", რომლებიც ემორჩილებოდნენ ბაშირ ჯემაიელ უმცროსს. იგი იყო „ლიბანის ძალების“ მარჯვენა ქრისტიანული მილიციის ერთ-ერთი წამყვანი მეთაური. (ომის გამო, ჯააჯას დრო არ ჰქონდა დაესრულებინა სწავლა). მარცხნივ|მინი|სამირ ჯააჯა უილიამ ჰაუის ქალიშვილ ლეილა ჰაუისთან ერთად სამირ ჯააჯა გახლდათ „ლიბანის ძალების“  ლიდერი, რომელმაც თავი გამოიჩინა  პალესტინის გათავისუფლების ორგანიზაციის, პროგრესულ -სოციალისტურ პარტიის და ლიბანის კომუნისტური პარტიის "მემარცხენე მუსლიმურ" ძალებთან შეტაკებებში, 1978 წლის ასდღიან ომში და 1981 წელს ზაჰლას ბრძოლაში სირიის ძალების წინააღმდეგ. მან ასევე მონაწილეობა მიიღო მემარჯვენე ქრისტიანული ბანაკის შიდა დაპირისპირებაში. ეს წინააღმდეგობები განსაკუთრებით გამწვავდა 1977 წელს, როდესაც მემარჯვენე ქრისტიანების ნაწილი - პირველ რიგში ფრანჟიეს კლანი და მარადას მოძრაობა — ალიანსში შევიდა სირიასთან და ფალანგისტებმა ნაციონალისტური ანტისირიული პოზიცია დაიკავეს. სავარაუდოდ 1978 წლის 13 ივნისს სწორედ სამირ ჯააჯას "სპეცრაზმის" სახელთანაა დაკავშირებული ედენის სისხლიანი ანგარიშსწორება — ტონი ფრანჟიეს (პრეზიდენტ სულეიმან ფრანჟიეს ვაჟი),  მისი მეუღლესა და ქალიშვილის მკვლელობა. ჯააჯა აღიარებს თავის მონაწილეობას „მარადას“ წინააღმდეგ ბრძოლაში, მაგრამ ყველანაირ  კავშირს უარყოფს ფრანჟიეს ოჯახის განადგურებასთან.
1982 წელს სამირ ჯააჯამ მხარი დაუჭირა ოპერაციას „მშვიდობა გალილეას“ — ისრაელის ჯარების შეჭრას ლიბანში, პალესტინის გათავისუფლების ორგანიზაციის სამხედრო ინფრასტრუქტურის განადგურების მიზნით. მონაწილეობდა ფალანგისტების ”შურისძიების აქციებში” ლიბანის არჩეული პრეზიდენტის ბაშირ ჯემაიელის მკვლელობის შემდეგ. 1982-1983 წლებში იგი მეთაურობდა „ლიბანის ძალების“ ჩრდილოეთ ფრონტს ქალაქ ბიშარის რაიონში, საიდანაც მისი ოჯახია. იგი ხელმძღვანელობდა აქტიურ საომარ მოქმედებებს სირიის ჯარების, პროგრესულ სოციალისტური პარტიის ფორმირებების, ამალის შიიტური მოძრაობის წინააღმდეგ.
სასამართლო და განაჩენი
1994 წელს, სირიის მომხრე პრეზიდენტის, ილიას ჰრაუის მმართველობის დროს, სამირ ჯააჯა დააპატიმრეს და გაასამართლეს. ის ლიბანის სამოქალაქო ომის ერთადერთი მონაწილე იყო, რომელსაც ბრალად ედებოდა სამხედრო დანაშაულები. ოფიციალური საბაბი იყო 1994 წლის 27 თებერვალს ეკლესიაში განხორციელებული ტერაქტი, რომლის დროსაც ცხრა ადამიანი დაიღუპა.
ჯააჯას კავშირი ეკლესიაში მომხდარ აფეთქებასთან ვერ დამტკიცდა და მას მოუხსნეს ბრალდება. ამასთან, 1995 წელს მიუსაჯეს უვადო თავისუფლების აღკვეთა 4 საქმეზე. მათ შორის, პოლიტიკური მკვლელობებისთვის (დანი შამუნის მკვლელობა, ყოფილი პრემიერ მინისტრ რაშიდ ქარამეს მკვლელობა, ტონი ფრანჟიესი და ათასზე მეტი ადამიანის), უკანონო შეიარაღებული დაჯგუფების შექმნა, ისრაელის ძალებთან თანამშრომლობა 1982 წელს Amnesty International– მა სასამართლო პროცესი უკანონოდ ცნო, განაჩენი კი— პოლიტიკურად მოტივირებული.
სამირ ჯააჯა პატიმრობას იხდიდა ლიბანის თავდაცვის სამინისტროს სარდაფში. მან 11 წელი გაატარა პატარა განმარტოებულ საკანში, ფანჯრების გარეშე. ამ წლების განმავლობაში, თავად ჯააჯას თქმით, იგი კითხულობდა ქრისტიანულ, ინდუისტურ და მუსლიმურ ლიტერატურას, დამატებით შეისწავლა ტეიარდ დე შარდენის ნაწარმოებები და დაკავებული იყო მედიტაციით.
განთავისუფლება
2005 წელს ლიბანის მასობრივი საპროტესტო გამოსვლები სირიის ოკუპაციის წინააღმდეგ (რომელიც დაიწყო 2005 წლის 14 თებერვალს პოპულარული ყოფილი პრემიერ მინისტრის რაფიკ ჰარირის მკვლელობის შემდეგ) გადაიზარდა კედრების რევოლუციაში. სირიის ჯარებს ლიბანის დატოვება აიძულეს, შეიცვალა პარლამენტი, მთავრობა. ზოგადი პოლიტიკური ვითარება ქვეყანაში.
2005 წლის 18 ივლისს პარლამენტმა დაამტკიცა ახალი კანონი ამნისტიის შესახებ. 2005 წლის 26 ივლისს სამირ ჯააჯა გაათავისუფლეს. მან რამდენიმე თვე გაატარა საფრანგეთში, სადაც გაიარა მკურნალობის კურსი. ლიბანში დაბრუნდა 2005 წლის 25 ოქტომბერს, საკუთარ 53-ე დაბადების დღეზე.
სამირ ჯააჯა აქტიურად არის ჩართული ლიბანის საერთაშორისო ურთიერთობებში. 2007 წლის მარტში იგი შეხვდა ელისეის სასახლეში საფრანგეთის მაშინდელ პრეზიდენტს ჟაკ შირაკს, ხოლო ერთი წლის შემდეგ მან მოლაპარაკება გამართა თეთრ სახლში აშშ -ის მაშინდელ სახელმწიფო მდივანთან კონდოლიზა რაისთან. ამ შეხვედრებისას ჯააჯამ  მთავარი აქცენტი გააკეთა ლიბანის სუვერენიტეტის დაცვაზე სირიის ჩარევისგან.
მკვლელობის მცდელობა
2012 წლის 4 აპრილს სამირ ჯააჯაზე  მკვლელობის  წარუმატებელი მცდელობა განხორციელდა (იარაღი იყო სნაიპერული შაშხანა, წარმოებული აშშ-ში ან რუსეთის ფედერაციაში). დამნაშავეები ვერ იპოვნეს, მაგრამ ფაქტობრივად, ყველა ადანაშაულებდა სირიის მომხრე ბოევიკებს. თავად ჯააჯამ კომენტარი გააკეთა მკვლელობის მცდელობაზე შემდეგი სიტყვებით: "ჩვენ არ გავჩერდებით, სანამ არ დავასრულებთ რევოლუციას".
პრეზიდენტობის კანდიდატი
2014 წელს სამირ ჯააჯამ წამოაყენა თავისი კანდიდატურა ლიბანის საპრეზიდენტო არჩევნებზე. მას მხარს უჭერდა „კოალიცია 14 მარტი“. ამან გამოიწვია პოლიტიკური ოპონენტების პროტესტი, რომლებიც ჯააჯას ახსენებენ მონაწილეობას 1970-80-იანი წლების სისხლისღვრებთან.. ამავდროულად, აღიარებულია, რომ ასეთი ბრალდებები შეიძლება წაუყენონ ჯააჯას თაობის პრაქტიკულად ყველა ლიბანელ პოლიტიკოსს.
2014 წლის 23 აპრილს საპარლამენტო კენჭისყრის პირველ რაუნდში, სამირ ჯააჯამ მიიღო ყველაზე მეტი ხმა (დამსწრე 124 დეპუტატიდან 48), მაგრამ ვერ შეძლო არჩევნებისათვის საჭირო ორი მესამედის შეგროვება საარჩევნო პროცედურა ორი წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა
კავშირი მიშელ აუნთან
2016 წელს ჯააჯამ მოულოდნელადმხარი დაუჭირა მისი დიდი ხნის ოპონენტის, მიშელ აუნის, ”თავისუფალი პატრიოტული მოძრაობის” ლიდერის კანდიდატურას, რომელსაც შედარებით ზომიერი პოზიცია უჭირავს პრო-სირიულ ბლოკში. ჯააჯამ ეს ახსნა იმით, რომ საჭიროა ქვეყნის ლეგიტიმური მეთაურის არჩევა, სიტუაციის სტაბილიზაციის მიზნით..
„ მიშელ აუნი ახლა ლიბანის პრეზიდენტია. სამირ ჯააჯა —მისი ყველაზე გავლენიანი ქრისტიანი მოკავშირე“ჯააჯას ამ გადაწყვეტილებამ გამოიწვია კონფლიქტი „ლიბანის ძალებსა“ და ქათაიბს შორის (პარტია, რომელშიც ჯააჯა ერთ – ერთ წამყვან თანამდებობას იკავებდა ახალგაზრდობაში). ფალანგისტთა ლიდერმა სამი ჯემაიელმა (ამინ ჯემაიელის ვაჟი, პიერ ჯემაიელის შვილიშვილი) უარი თქვა აუნისა და ჯააჯას ალიანსის მხარდაჭერაზე.
მეორეს მხრივ, ითვლება, რომ ჯააჯას აიუნთან დაახლოება იყო დარტყმა ჰეზბოლასთვის. ამან განამტკიცა ლიბანის ქრისტიანული საზოგადოების პოზიციები
ფრანჟიესთან შერიგება
2018 წლის 14 ნოემბერს სამირ ჯააჯა შეხვდა სულეიმან ფრანჟიე უმცროსს, „მარადას“ ლიდერს, მოკლული ტონი ფრანჟიეს შვილს. შუამავალი იყო მარონიტი პატრიარქი ბეშარ ბუტროს რაი. შეხვედრის შედეგად გამოცხადდა ისტორიული შერიგება „მარადას“ მოძრაობასა და „ლიბანის ძალებს“ შორის. შეხვედრას დადებითად გამოეხმაურნენ ლიბანის პრემიერ-მინისტრი საად ჰარირი, „კატაიბის“ ლიდერი სამი ჯემაიელი, "თავისუფალი პატრიოტული მოძრაობის" ოფიციალური წარმომადგენელი  ჯიბრან ბასილი. სამი ჯემაიელმა იმედი გამოთქვა, რომ ეს ნაბიჯი ”გააძლიერებს ეროვნულ შერიგებას“.
ოჯახი და სამირ ჯააჯას პიროვნება
სამირ ჯააჯას ჰყავს და, ნუხადი და ძმა ჯოზეფი. ჯოზეფ ჯააჯა ცხოვრობს ამერიკის შეერთებულ შტატებში, არის მერილენდის უნივერსიტეტის ვიცე-პრეზიდენტი და საინფორმაციო სამსახურის უფროსი. (სხვა წყაროების თანახმად, იგი მუშაობს ნასაში).
დიდი ხნის განმავლობაში, განსაკუთრებით სამოქალაქო ომის გამო, სამირ ჯააჯა ოჯახის შექმნას თავს არიდებდა —შეინარჩუნა "რკინის მეომარი-ბერის" იმიჯი. 1987 წელს იქორწინა ცნობილი მარონიტი მეწარმის ქალიშვილზე— სეტრიდა ტაუკზე. სეტრიდა ჯააჯა არის მეუღლის პოლიტიკური თანამებრძოლი, „ლიბანის ძალების“ აქტივისტი, ლიბანის პარლამენტის წევრი.
რობერტ ჰათემმა სამირ ჯააჯა დაახასიათა:
სამირ ჯააჯას მიმართ მომხრეების დამოკიდებულებას ხშირად ადარებენ სამხრეთ აფრიკაში  ნელსონ მანდელას პიროვნებისადმი  გამოხატულ დამოკიდებულებას, რომელიც დამყარებულია მოწიწებასა და პატივისცემაზე.
სქოლიო
კატეგორია:პოლიტიკოსები კატეგორია:ლიბანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 25 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1952 კატეგორია:მარონიტი პოლიტიკოსები
გუარანი (ხალხი)
გუარანი — სამხრეთ ამერიკის ინდიელთა მცირერიცხოვანი ეთნიკური ჯგუფი. ცხოვრობენ პარაგვაის, არგენტინის, ბრაზილიისა და ბოლივიის ტერიტორიაზე. ძირითადი სალაპარაკო ენაა გუარანი, საუბრობენ ასევე ესპანურად და პორტუგალიურად.
ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერა
ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერა, ჩრდილოეთ ამერიკის დასავლეთი კორდილიერა (North American Cordillera) — ამერიკის კორდილიერის ნაწილი ჩრდილოეთ ამერიკაში, კანადის, აშშ-სა და მექსიკის ტერიტორიაზე. განფენილია ჩრდილოეთი ამერიკის დასავლეთ ნაწილში დაახლოებით 9 ათ. კმ-ზე ბოფორტის კონცხიდან პანამის ყელამდე. სიგანე კანადაში 1000 კმ-ია, აშშ-ში დაახლოებით 1600 კმ, მექსიკაში 1000 კმ, ცენტრალურ ამერიკაში 300 კმ. წარმოადგენს ქედების, პლატოებისა და მთათაშორისი აუზების ერთობლიობას. ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერისა და მისი სუბრეგიონების ზუსტი საზღვრები და სახელწოდებები თითოეული ქვეყნის, იურისდიქციისა და მეცნიერების სფეროს შესაბამისად განსხვავებულია. კორდილიერა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი საკითხია ფიზიკურ გეოგრაფიაში.
რელიეფი
ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერა კონტინენტის უდიდესი მთათა სისტემაა, რომელიც წარმოდგენილია ხაზობრივად გადაჭიმული მაღალმთიანი ქედების, მთის მასივებისა და ვრცელი დენუდაციური ზედაპირების სისტემების ერთობლიობით. რელიეფის დამახასიათებელი ნიშანია დიდი დაქუცმაცებულობა, მორფოსტრუქტურების მოზაიკურობა, ვულკანების ჯაჭვებისა და სხვა აქტიური რელიეფწარმომქმნელი ფორმების არსებობა.
ალასკაზე, კლდოვანი მთების სარტყელს მიეკუთვნება ბრუქსის ქედი, კანადის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში რიჩარდსონის ქედი (1240 მ) და მაკენზის მთები (2972 მ), რომლებიც ჩრდილოეთიდან და სამხრეთიდან შემოზღუდულია მდინარეების პილისა და ლიარდის გამჭოლი ხეობებით. სარტყლის ჩრდილოეთ ნაწილში ჭარბობს მახვილმწვერვალიანი ნაოჭა-ლოდა მასივები რელიეფის ალპური ფორმებით, ვრცელი ყინულოვანი ველებით, ცირკებით, ტროგული ხეობებით.
კანადის კლდოვან მთებში გავრცელებულია ვიწრო სწორხაზოვანი ქედები და გასწვრივი ხეობები. დასავლეთიდან მათ ებჯინება კოლუმბიის მთები. ჩ. გ. 45° და 32° შორის აღმოსავლეთი სარტყელი აღწევს მაქსიმალურ სიგანეს და აშშ-ში წარმოდგენილია კლდოვანი მთებით. მათთვის დამახასიათებელია მოკლე ნაოჭა-ლოდა-თაღოვანი ქედების ვეებერთელა კვანძების სიჭარბე, რომლებიც ფართო პლატოებითაა გაყოფილი.
მაღალი ქედებია მეწინავე ქედი (4352 მ), უინდ-რივერი (4207 მ), იუინტა (4123 მ), აბსაროკა (4009 მ). მკვეთრი ფორმებით გამოიყოფა მაღალმთიანი მასივები ბათოლითების განვითარების რაიონში აიდაჰოს შტატში. აღმოსავლეთი სარტყლის სამხრეთ ნაწილში წარმოდგენილია აღმოსავლეთი სიერა-მადრე.
შიდა სარტყელი, ანუ შიდა პლატოსა და ზეგნების სარტყელი განლაგებულია აღმოსავლეთ სარტყელსა და დასავლეთით წყნაროკეანური ქედების სარტყელს შორის. მისთვის ტიპურია 750–1800 მ სიმაღლის დენუდაციური ზეგნები და პლატო, რომლებიც ღრმადაა დანაწევრებული მდინარეთა ხეობებით. ალასკის შიდა ნაწილშია მდინარეთა ხეობებით დაკავებული ფართო ტექტონიკური ღრმულები, მონაცვლეობს 1500–1700 მ სიმაღლის ბრტყელმწვერვალიან მთის მასივებთან. კანადაში ეს სარტყელი ვიწროა, მრავალ ადგილას იგი სკინის, კასიარისა და ომინეკის ქედებითაა გარღვეული. გავრცელებულია ვულკანური პლატო, რომელთა შორის გამოსაყოფია ფრეიზერი, კოლუმბიის პლატო და იელოუსტოუნი. აშშ-სა და მექსიკის ტერიტორიაზე ეს სარტყელი აგრეთვე წარმოდგენილია დიდი აუზით, კოლორადოს პლატოთი, მექსიკის მთიანეთით. სამხრეთ ნაწილისათვის ნიშანდობლივია უდაბნოს ფართო მონაკვეთები (მოხავე, სონორა და სხვა).
დასავლეთი სარტყელი შედგება გასწვრივი ტექტონიკური დეპრესიებით გაყოფილი ორი პარალელური ქედისაგან. წყნაროკეანური ქედების უმაღლესი ჯაჭვი დასავლეთიდან შემოზღუდავს ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერის შიდა ზეგნებს და შეიცავს ალასკის ქედს (6190 მ, დენალი — ჩრდილოეთი ამერიკის უმაღლესი წერტილი), ვრანგელის მთებს (4996 მ, ბლეკბერნი) და წმინდა ილიას მთებს (5959 მ, ლოგანი). წყნაროკეანური ქედების ხაზს აგრძელებს ალსეკის ქედი (2721 მ), ბაუნდარის ქედი (3090 მ), სანაპირო ქედი (4019 მ), კასკადოვანი მთები, რომლებიც ვულკანების სერიებითაა გართულებული (რეინირი, 4392 მ; ლასენ-პიკი, 3187 მ; შასტა, 4322 მ და სხვა).
უფრო სამხრეთით გადაჭიმულია სიერა-ნევადა, დასავლეთი სიერა-მადრე, განივი ვულკანური სიერა, რომლებზედაც აღმართულია ვულკანები: ორისაბა (5636 მ), პოპოკატეპეტლი (5426 მ), ისტაქსიუატლი (5230 მ) და სხვა. სამხრეთით მდინარე ბალსასის ტექტონიკური ხეობებია და ქედები სამხრეთი სიერა-მადრე (3720 მ), სიერა-მადრე-დე-ჩიაპასი (4203 მ; ტახუმულკო — ცენტრალური ამერიკის უმაღლესი წერტილი), ცენტრალური ვულკანური კორდილიერა ვულკანებით: პოასი (2697 მ), ირასუ (3432 მ) და სხვა; კონტინენტის სამხრეთ შევიწროებულ ნაწილში განლაგებულია პანამის ყელის აზევების ორი ღერძი — ნაოჭა ქედები სან-ბლასი და სერანია-დელ-დარიენი (1875 მ). წყნაროკეანური ქედების უკიდურესი დასავლეთი ჯაჭვი შეიცავს ალეუტის კუნძულებს, ალეუტის ქედს, ჩუგაჩის მთებს, სანაპირო მთიანი კუნძულების სერიას, სანაპირო ქედებს, კალიფორნიის ნახევარკუნძულის მთებს.
ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერის ჩრდილოეთ ნაწილში ფართოდაა გავრცელებული ძველმყინვარული (ტროგი, ცირკი, ბოლომორენული სერები, ლიოსური, ზანდრული და ტბიური ვაკეები) და რელიეფის თანამედროვე ნივალური ფორმები (კურუმები, მთის კალთის ტერასები და სხვა), რომელიც მიბჯენილია მთების უმაღლეს დონეებთან (ალასკის ქედი, კლდოვანი მთები). გამყინვარებას დაუქვემდებარებულ არეებსა (ალასკის შიდა ნაწილი) და არქტიკულ დაბლობზე ფართოდაა წარმოდგენილი თერმოკარსტული და პოლიგონალური ფორმები. ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერის დანარჩენ ნაწილში ჭარბობს მდინარეულ-ეროზიული ფორმები: ხეობური დანაწევრება — ყველაზე ნოტიო რაიონებში (კანადის კორდილიერები), მაგიდა ფორმები და კანიონები — გვალვიან არეებში (კოლორადოს პლატო, კოლუმბიის პლატო). უდაბნო რაიონებისთვის (დიდი აუზი, მექსიკის მთიანეთი) დამახასიათებელია რელიეფის დენუდაციური და ეოლური ფორმები.
სქოლიო
კატეგორია:კანადის ქედები კატეგორია:აშშ-ის ქედები კატეგორია:მექსიკის ქედები
კოკლეს პროვინცია
კოკლე (Provincia de Coclé) – პროვინცია პანამაში, მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-ცენტრალურ ნაწილში. ფართობი  - 4 946  კმ². მოსახლეობა - 233 708 კაცი (2010). დედაქალაქი – პენონომე. პროვინცია დაყოფილია 6 ოლქად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის პროვინციები
მერვა
მინი მერვა — ნივთიერებათა ნაზავი, რომელიც რჩება ფუტკრის ფიჭის გადადნობის შედეგად. გადადნობით გამოეყოფა ცვილი და მინარევები, რომლითაც ფუტკარი ფიჭებს ასტერილებს. ცვილის გამოდნობის შემდეგ რჩება დინდგელი, ბარტყის პერანგი და სხვა ნარევი ნივთიერებები. მერვა სწორედ ამ ნარჩენების ერთობლიობა არის.
ლიტერატურა
კატეგორია:მეფუტკრეობა
კობალეთი
კობალეთი — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, კირნათის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 82 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
პატუქსაი
პატუქსაი (სიტყვასიტყვით გამარჯვების ჭიშკარი ან სატრიუმფო ჭიშკარი), წინათ ეწოდებოდა Anousavary ან Anosavari-ის ძეგლი — მონუმენტი ვიენტიანის ცენტრში, ლაოსში. აგებულია 1962 ან 1968 წლებში საფრანგეთისგან გათავისუფლებისათვის მებრძოლების პატივსაყოფად. მონუმენტი პარიზის სატრიუმფო თაღს ჩამოჰგავს და ლაოსისთვის დამახასიათებელი კინარით არის შემკული.
პატუქსაი ამერიკული ფინანსებით აშენდა. აშშ-მა ლაოსს ახალი აეროპორტის ასაშენებლად ფინანსური დახმარება გამოუყო, თუმცა, ლაოსის ხელისუფლებამ ამ თანხით ძეგლის დადგმა არჩია. ხანდახან პატუქსაის "ვერტიკალურ ასაფრენ-დასაჯდომ ბილიკს" უწოდებენ. თაღამდე "თანონ ლუანგის" ავენიუ მიდის, რომელსაც "დიდ ქუჩასაც" ეძახიან.
კატეგორია:ლაოსი
ბატაკი (დამწერლობა)
ბატაკი — მარცვლოვანი დამწერლობა, რომელიც გავრცელებულია კუნძულ სუმატრაზე და გამოიყენება ბატაკების ტომის სხვადასხვა ენების ჩასაწერად. ენათესავება "ბალავასა" და "კავი" დამწერლობებს. იწერება მარცხნიდან მარჯვნივ. არსებობს ბატაკი დამწერლობის რამდენიმე ვარიანტი: კარო, სიმალუნგუნი, პაკპაკი, ტობა და მანდაილინგი.
center|800px|ბატაკის თანხმოვნები და ერთადერთი ხმოვანი – ა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დამწერლობები კატეგორია:მარცვლოვანი დამწერლობები
ბაღდადური
ბაღდადური — ქართული ქალაქური ცეკვა. აღმოცენდა XIX საუკუნის II ნახევარში. განსაკუთრებით დამკვიდრდა ხალხურ საგაზაფხულო დღესასწაულზე — ყეენობაზე. ბაღდადურს საფუძვლად დაედო ძველებური ქართული გლეხური ცეკვა ბუქნა, ხტომითი მოძრაობები, პანტომიმის ელემენტები. სრულდება ნელი ტემპით. ბაღდადურის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი თეატრალიზებული დადგმაა „ძველი თბილისის სურათები“ (ქორეოგრაფი ირაკლი ბაგრატიონი). ბაღდადური გამოიყენა კომპოზიტორ ვიქტორ დოლიძემ ოპერაში „ქეთო და კოტე“. მუსიკალური ზომა 6/8.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ცეკვები
ოძაკი კოიო
ლიტერატურა
კატეგორია:იაპონელი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1868 კატეგორია:გარდაცვლილი 1903
პუნატა
პუნატა — ქალაქი ბოლივიაში, კოჩაბამბის დეპარტამენტში. წარმოადგენს პუნატის პროვინციის ადმინისტრაციულ ცენტრს. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 552 მეტრზე, ბოლივიის ალტიპლანოსა და დაბლობს შორის. საშუალო წლიური ტემპერატურა 18 ° C-ია.
2001 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 14 742 ადამიანს. პუნატა მნიშვნელოვანი სასოფლო-სამეურნეო და სამრეწველო რეგიონია.
ყოველ სამშაბათს, ქალაქში ეწყობა დიდი აგრარული ბაზრობა, სადაც თავს იყრის შემოგარენიდან ჩამოსული მოსახლეობა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივიის ქალაქები
ფანაგა
ფანაგა — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტში (ჩოლურის თემი), მდინარე ცხენისწყლის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1040 მეტრი, ლენტეხიდან 18 კილომეტრი.
სქოლიო
კატეგორია:ლენტეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კოლონის პროვინცია
კოლონი (Provincia de Colón) — პროვინცია პანამაში, მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-ცენტრალურ ნაწილში. ფართობი  - 4 868  კმ². მოსახლეობა - 232 748 კაცი (2010). დედაქალაქი – კოლონი. პროვინცია დაყოფილია 5 ოლქად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის პროვინციები
გიორგი კალანდია
გიორგი კალანდია (დ. 31 მარტი, 1975, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ისტორიკოსი. ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, საქართველოს ხელოვნების სასახლე – კულტურის ისტორიის მუზეუმის დირექტორი, 2019 წლიდან საქართველოს ხელოვნების სასახლის გენერალური დირექტორი. გადაცემა „ჩვენებურების“, „წერილები იმედზე“, ავტორი. „დადიანების სასახლეთა გადარჩენის ფონდის“ თავმჯდომარე. მისი ავტორობით გამოიცა 10–მდე წიგნი. 2010-2011 წლებში ასწავლიდა ილიას უნივერსიტეტის სატელევიზო ცენტრში. 2010 წლიდან დავით აღმაშენებლის სახელობის უნივერსიტეტის პროფესორი. 2012 წლიდან ამავე უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი. 2019 წლიდან აზიის სამეფო საზოგადოების წევრი. 2020 წლიდან ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის (GAU) პროფესორი.
ბიოგრაფია
გიორგი კალანდია დაიბადა 1975 წლის 31 მარტს თბილისში. 1992 წელს დაასრულა თბილისის 187-ე საშუალო სკოლა. 1996 წელს კი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი, 2007 წელს ევროკავშირის პოლიტიკური სკოლა (სტრასბურგი), 2011 წელს კი ოქსფორდის უნივერსიტეტის დუბლინის ECM კოლეჯი (ინგლისური ენა).
2004–2011 წლებში გიორგი კალანდიას ხელმძღვანელობით თურქეთში ეწყობა რამდენიმე სამეცნიერო ექსპედიცია, რომელიც მიზნად ისახავს საზღვარს მიღმა მცხოვრები ქართველების („ჩვენებურები“) ტრადიციების, ფოლკლორისა და ენის თავისებურებების შესწავლას. ექსპედიციების დროს ფირზე დაფიქსირდა ათეულობით ქართული სოფელი, ფოლკლორის ნიმუში და ისტორიული ძეგლი.
2004 წელს ტელეკომპანია „მზის“ ბაზაზე მომზადდა ლაზეთის შესახებ პირველი დოკუმენტური ფილმი „მზერა ლაზეთიდან“. ამავე წელს გ. კალანდიას ექსპედიცია ფირზე აფიქსირებს ქართულ ისტორიულ ძეგლებსა და სოფლებს აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე.
2006 წელს გ. კალანდიას ხელმძღვანელობით ირანის ისლამურ რესპუბლიკაში მოწყობილი ექსპედიციის დროს ფირზე დაფიქსირდა ფერეიდანში მცხოვრებ ქართველთა ყოფა–ცხოვრება და ტრადიცია. ასევე ქალაქ ისპაჰანში არსებული ქართული ისტორიული წარწერები და სხვა.
2006 წელს მისმა სამეცნიერო ექსპედიციამ მოამზადა პირველი სამეცნიერო დოკუმენტური ფილმების ციკლი (4 ფილმი) სომხეთში არსებული ქართული კვალის შესახებ. ფილმში შევიდა ახტალისა და ქობაირის ქართული მონასტრების კადრები, მატენადარანში დაცული ქართული ხელნაწერები და სხვა.
2006–2007 წლებში გ. კალანდია მონაწილეობდა სამეცნიერო ექსპედიციაში რომლის მიზანიც ინდოეთში, ქალაქ გოაში არსებული სამონასტრო კომპლექსის და იქ გადმოცემის მიხედვით დაცული ქეთევან წამებულის წმინდა ნაწილების გადაღება იყო.
2007 წლის სამეცნიერო ექსპედიციის დროს გიორგი კალანდიამ პარეხთას სამონასტრო კომპლექსის ტერიტორიაზე აღმოაჩინა აქამდე უცნობი ნუსხური წარწერა, რომელშიც ბაგრატ კურაპალატი მოიხსენიება. ამავე წელს მან ფირზე დააფიქსირა ქალაქ ლისაბონში დაგრასას მონასტერში არსებული ქეთევან წამებულის ცხოვრებისა და მოწამეობრივი აღსასრულის ამსახველი უნიკალური პანო.
2007 წელს სამეცნიერო ექსპედიცია მისი ხელმძღვანელობით ეგვიპტის არაბთა რესპუბლიკას ესტუმრა, სადაც ფირზე დაფიქსირდა ის ისტორიული ადგილები თუ ძეგლები, რომლებიც ქართველ მამლუქთა მოღვაწეობას უკავშირდებოდა.
2007 წელს გიორგი კალანდიას ექსპედიციამ ასევე პირველად მოამზადა დოკუმენტური ფილმები ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე არსებული ქართული კვალის შესახებ. ფილმში ასახულია სამეგრელოს უფლისწულის ნიკოლოზ დადიანის, თავადი წერეთლის, გრიგოლ ბაკურიანის ძის როლი ბულგარეთის ისტორიაში. ასევე დაფიქსირებულია სოფიის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში დაცული ქართული ხელნაწერი „პეტრიწონის ტიპიკონი“.
2008 წელს გიორგი კალანდიამ მოამზადა პირველი ბიოგრაფიული ფილმი ლაზი მომღერლისა და საზოგადო მოღვაწის ქაზიმ ქოიუნჯუს შესახებ.
2009 წელს გიორგი კალანდია (ქ. ასათიანთან ერთად) ექპედიციას აწყობს ქალაქ ანისში ტიგრან ჰონენცის ტაძრის შესასწავლად და 17 უცნობ ქართულ წარწერას აქვეყნებს.
2011 წელს გიორგი კალანდიას ექსპედიციამ შეისწავლა და პირველად გამოაქვეყნა (თანავტორი ქ. ასათიანი) იშხნის ტაძრის სამხრეთ კედელზე არსებული უცნობი ასომთავრული წარწერები.
2011–2012 წლებში ირლანდიაში გიორგი კალანდიამ ორი სამეცნიერო ექსპედიცია განახორციელა. პირველი ექსპედიცის დროს დუბლინიდან საქართველოში გიორგი ერისთავის ბიბლიოთეკის ნაწილი ჩამოიტანეს, მეორე ექსპედიციის დროს კი ცნობილი ქართველი მსახიობისა და საზოგადო მოღვაწის მაკო საფაროვას მემკვიდრეებისა და არქივის შესახებ დოკუმენტური ფილმი მომზადდა.
2012 წელს გიორგი კალანდიას ექსპედიციამ სომხეთში, ქობაირის მონასტერში მიაკვლია და გამოაქვეყნა (ქ. ასათიანის თანავტორობით) ის ეპიტაფიები,  რომლებიც უცნობი იყო და XIII-XIV საუკუნეების საქართველოს ხელისუფლებისა თუ მაღალი სამხედრო არისტოკრატიის წარმომადგენლებს ეკუთვნოდა.
უცხოეთში ქართული ისტორიული კვალის ძიებასთან ერთად გიორგი კალანდიას სამეცნიერო ინტერესს დასავლეთ საქართველოს ისტორია წარმოადგენს. მან პირველმა შეისწავლა და გამოაქვეყნა ცაიშის, ხობის, მოქვისა და დრანდის ეპისკოპოსთა ქრონოლოგიური რიგები. დეტალურად აღწერა ცაიშის ფრესკული მხატვრობა, შეისწავლა წალენჯიხის მონასტრის ეკვდერთა მოხატულობა, ბედიის საეპისკოპოსოს ისტორია, საზღვრები, ყმა–მოლაშქრეები.