cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ანზორ აბულაშვილი
დაამთავრა თბილისის პუშკინის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი 1961 წელს. ლექსების წერა ადრეულ ასაკში დაიწყო, პირველი კრებული ოცი წლისამ გამოაქვეყნა გაზეთ „ახალგაზრდა კომუნისტში“. 1961 წელს ჟურნალმა „ნაკადულმა“ გამოსცა ანზორ აბულაშვილის ლექსების პირველი წიგნი, ანზორ აბულაშვილის ლექსმა „მახარობელი“, რომელსაც წილად ხვდა სახალხო აღიარება და სიყვარული, თავისი ადგილი დაიმკვიდრა პოეზიაში. ანზორ აბულაშვილი ავტორია მრავალი საბავშვო ლექსისა.
ანზორ აბულაშვილი განაგრძობს ლიტერატურულ მოღვაწეობას.
ტფილისის სამხედრო ტაძარი
ტფილისის სამხედრო ტაძარი, ტფილისის ალექსანდრე ნეველის სამხედრო ტაძარი (Тифлисский Александро-Невский военный собор) — მართლმადიდებელი ქრისტიანული საკათედრო ტაძარი რუსეთის კავკასიის ომში ჩრდილოეთ კავკასიის მთიელ ხალხთან გამარჯვების აღსანიშნავად აღიმართა და შუასაუკუნეების რუსი წმინდანი ალექსანდრე ნეველის სახელობისა იყო. ნეობიზანტიური სტილის ნაგებობის პროექტი დ. გრიმს ეკუთვნის. მის აშენებაზე მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის ს.ა. შერემეტიევს, რომელიც ტაძრის აშენებას ვერ მოესწრო.
ანზორ აბულაშვილი
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1932 კატეგორია:გარდაცვლილი 2013 კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები ა
ტფილისის სამხედრო ტაძარი
ისტორია
გეგმის მიხედვით ტაძარს უნდა დაეტია 2000 მდე მომლოცველი და უნდა ღირებულიყო 300-500 ათასი რუბლი. 1866 წლის 1 მაისს ღუნიბის მოედანზე სამხედრო ტაძრის ასაშენებლად ჩატარდა კონკურსი რომელშიც მონაწილეობდა 16-მდე პროექტი. პირველი პრემია 2000 რუბლი ერგო აკადემიკოს შრეტერს და მხატვარს ღუნის. მეორე ადგილის პრემია 800 რუბ. შეხვდა პროფ. გრიმსა და გედიკეს. სწორედ ამ უკანასკნელთა მიერ შემოთავაზებული პროექტის ხორცშესხმა იქნა მიღებული მისი უდიდებულესობის ბრძანებით რომელიც მართალია უფრო იაფი ჯდებოდა მაგრამ მშვენიერებით გაცილებით ჩამორჩებოდა შრატერის პროექტს. მინი|სამხედრო ეკლესიის საძირკველის ჩაყრის წარუმატებელი მცდელობა თბილისში. 29.09. 1888 წ. 1871 წლის 16 აპრილს ალექსანდრეს ბაღის ზემო ნაწილში ღუნიბის მოედანზე (მოგვიანებით „სობორნი“ მოედანი დაერქვა, ამჟამად რუსთაველის გამზირის ნაწილი), კათედრალის მშენებლობისათვის გაჭრეს საძირკველი, თუმცაღა ტაძრის თავდაპირველი სახე თავიდანვე შეიცვალა. 1877 წელს რუსეთ-თურქეთის ომთან დაკავშირებულმა ფინანსურმა პრობლემებმა გამოიწვია ტაძრის მშენებლობის შეჩერება, რომელიც მოგვიანებით 1890 წელს განახლდა, ხოლო განახლებასთან ერთად ასევე შეირჩა ტაძრის მშენებლობისათვის ახალი ადგილი იმავე ტერიტორიაზე და 1891 წლის 13 აპრილს ჩაეყარა ტაძრის საბოლოო ვარიანტს საფუძველი.
ტაძრის აღწერილობა
ტაძარი ნათდებოდა 81 სარკმელით და ტაძრის ცენტრში დაკიდული 218 ელექტრონათურიანი ჭაღით, რომელიც 1838 სანთლის ექვივალენტი სიკაშკაშე ჰქონდა. ასევე განთავსებული იყო სხვადასხვა ადგილას 56 ელექტრონათურა. ჰაერის ცირკულაციას უზრუნველყოფდა 8 ელექტრო ვენტილიატორი, რომელთაც შეეძლოთ 1500 კუბური საჟენი მოცულობის ჰაერის ამოქაჩვა საათში. გათბობის საჰაერო-წყლის სისტემა განთავსებული იყო სარდაფში.
ტაძარი მოხატული იყო პეტრე კოლჩინისა და ლუდვიგ ლონგოს მიერ. მარმარილოთი მოწყობილი კანკელი ერთიარუისანი იყო, შიგადაშიგ მოოქროვილი. მარმარილოს ამშვენებდა ზედვე ამოკვეთილი ჩუქურთმები. ბიზანტიურ სტილში შესრულებული მასიური ბრინჯაოს აღსავლის კარი მოოქროვილი იყო. ტაძარს ოთხივე მხარეს, ინტერიერში რუსული წარწერა ჰქონია: ტაძარს გააჩნდა საკუთარი ინდივიდუალური გათბობის ცენტრალური სისტემა რომლის გამათბობელი იდგა სარდაფში. ტაძარში თავს იწონებდა ასევე ძველი ტაძრიდან გადმოტანილი ძველი ხატები.
ტაძარში შიგნით უკანა მხარე თავს იწონებდა ფარები, რომლებზეც ეწერა თუ რამდენი ჯარისკაცი და არმიის ქვედანაყოფი მონაწილეობდა კავკასიის დაპყრობაში. ტაძარი ოთხიარუსიანი მაგრამ მონოტონურია, სამრეკლოს კოშკი ტაძრის სამხრეთით იდგა და გარს ეკვრა რკინის ღობე რომელსაც სამი ჭიშკარი ჰქონდა. ტაძრის ირგვლივ ჩამწკრივებული იყო ქვემეხები, რომლებიც ომის დროს დამარცხებულ მხარეებს (სპარსეთი, თურქეთი და შამილი) ჩამოართვეს. ტაძარი სამეკლესიანი ყოფილა, შუა - ალექსანდრე ნეველის, მარჯვენა - მიქაელ მთავარანგელოზის და მარცხენა - წმინდა ნიკოლოზის სახელობის.
ფუნქციონირება
ტაძარს განაგებდა საქართველოს ეგზარქატი 1917 წლამდე, რის შემდეგაც იგი გადაეცა ავტოკეფალია მინიჭებულ საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის საპატრიარქოს. 1921 წლის თებერვალში ტაძრის ეზოში დაასაფლავეს საქართველოს სამხედრო სკოლის სტუდენტები (იუნკერები), რომლებიც წითელ არმიასთან ბრძოლაში დაიღუპნენ. 1930 წლის 7 თებერვალს საბჭოთა მმართველობამ დაიწყო ტაძრის დემოტაჟი საქართველოს სსრ-ის მთავრობის სახლის ასაშენებლად ადგილის გასათავისუფლებლად. ამჟამად მის ადგილას საქართველოს პარლამენტის შენობა დგას.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ეკლესიები კატეგორია:თბილისის დანგრეული შენობა-ნაგებობები კატეგორია:დანგრეული ტაძრები
სოფის სამყარო
„სოფის სამყარო“ — იუსტაინ გორდერის 1990-იანი წლების ბესტსელერი წიგნი. გამოსვლისთანავე 60-მდე ენაზე ითარგმნა და მრავალმილიონიანი ტირაჟებით გამოიცა უამრავ ქვეყანაში. ქართულ ენაზე 2005 წელს გამოქვეყნდა.
შინაარსი
14 წლის სოფი ამუდსენი ერთ დღეს უცნაურ, ორწინადადებიან წერილს მიიღებს: „ვინ ხარ შენ? როგორ შეიქმნა სამყარო?“ ამის შემდეგ სოფი იწყებს ფილოსოფიურ მოგზაურობას — სოკრატედან სარტრამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იუსტაინ გორდერის ნაწარმოებები
ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედია
ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედია (ტაჯიკ. Энциклопедияи советии тоҷик) — პირველი უნივერსალური ენციკლოპედიური გამოცემა ტაჯიკურ ენაზე. ტექსტები დაბეჭდილია კირილიცის გამოყენებით.
ისტორია
1974 წელს შეიქმნა „ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქცია“, რომელმაც იმავე წელს გამოსცა ერთტომეული „ტაჯიკეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა“; მეორე, დამატებითი, გამოცემა კი 1984 წელს დაიბეჭდა რუსულ ენაზე. ორივე ტომის მთავარი რედაქტორია მ. ს. ასიმოვი.
ძირითად ტომებს საგანგებოდ შექმნილი რედაქცია 1978-1988 წლებში გამოსცემდა. სულ რვა ტომი გამოიცა. მთავარი რედაქტორი იყო ტაჯიკეთის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტი მუჰამედ საიფიდრინის-ძე ასიმოვი.
შემადგენლობა
ენციკლოპედიაში იმხანად არსებული მეცნიერების თითქმის ყველა დარგია განხილული, თუმცა სტატიებზე კომუნისტური იდეოლოგიის დიდი გავლენა შეიმჩნევა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის ენციკლოპედიები
ფელიპე გუსმანი
ფელიპე გუსმანი (Felipe Segundo Guzmán; დ. 17 იანვარი, 1879, ლა-პასი, ბოლივია — გ. 16 ივნისი, 1932, ლა-პასი, ბოლივია) — ბოლივიელი პოლიტიკოსი, ბოლივიის პრეზიდენტი 1925–1926 წლებში. თანამდებობა დაიკავა 1925 წლის 3 სექტემბერს — დატოვა 1926 წლის 10 იანვარს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 17 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1879 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1932
უსასრულობა (ფილოსოფია)
უსასრულობა — ცნება ფილოსოფიაში, რომელიც იხმარება თვისებრივი და რაოდენობრი აზრით. პირველი გამოხატავს სამყაროს მრავალფეროვნებას, მეორე აღნიშნავს უსაზღვროებას დროსა და სივრცეში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფილოსოფია
თანზიმი (ფათხი)
თანზიმი (არაბ. تنظيم; "ორგანიზაცია") — შეიქმნა 1995 წელს, თავდაპირველად როგორც ფათხის ახალგაზრდული ფილიალი. ბევრი წევრი ორგანიზაციას უკვე  ოსლოს ხელშეკრულების შემდეგ შეუერთდა. პოპულარობა მოიპოვა მე –2 ინტიფადას დაწყებისთანავე და გახდა ფათხის სხვა შვილობილ კომპანია „ალ – აქსას მოწამეთა ბრიგადებთან“ ერთად, ისრაელის მოქალაქეების წინააღმდეგ ტერაქტების მოწყობის ერთ – ერთი მთავარი ორგანიზატორი. არაერთი წყარო ამტკიცებს, რომ იასერ  არაფატი  ამ გზით ცდილობდა ტერაქტებზე პასუხისმგებლობა აერიდებინა ავტონომიის  ოფიციალური ძალოვანი სტრუქტურებისა და პალესტინის გათავისუფლების ორგანიზაციისათვის (პგო).
ორგანიზაციის ლიდერი, მარვან ბარღუტი, 1994 წლიდან   იორდანიის დასავლეთ სანაპიროზე მდებარე ფათხის პარტიის გენერალური მდივანია, მას ისრაელის სასამართლომ 5-ჯერ მიუსაჯა  უვადო თავისუფლების აღკვეთა   ტერორისტული თავდასხმების დროს ჩადენილი 5 ადამიანის მკვლელობისთვის და 40 წელი მკვლელობის მცდელობისთვის.
2001 წლის დეკემბერში ისრაელის მთავრობამ პალესტინის ავტონომიის ადმინისტრაცია იასერ არაფატის მეთაურობით  გამოაცხადა "ტერორიზმის მხარდამჭერ ორგანიზაციად" და არაფატის დაქვემდებარებაში მყოფი მოძრაობა ფათხის  სამხედრო ქვედანაყოფები, მათ შორის ე.წ. "რაზმი 17" ("დივიზია 17") და " თანზიმი —" ტერორისტულ ორგანიზაციებად "და სამხედრო მოქმედებების სამიზნეებად.
ტერორისტული საქმიანობა
დოვ კონტორერის თანახმად, ათასობით (თუ არა ათიათასობით) აქტივისტი თანზიმის გასამხედროებული ორგანიზაციიდან,  რომელსაც ისრაელი მიიჩნევდა იასირ არაფატის ერთგულ და, შესაბამისად, "უწყინარ" ძალად, მეორე ინტიფადას დაწყებამდეც კი იყო შეიარაღებული მსუბუქი ცეცხლსასროლი იარაღით, ტყვიამფრქვევებით და ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნებით.
2000 წლის დეკემბერში, აჰმედ ხალესი, ფათხის თავმჯდომარე ღაზას სექტორში, გამოვიდა თანზიმის მებრძოლთა ფრთის კურსდამთავრებულ ოფიცერთა წინაშე. ეს იყო პირველი მოწოდება ალ-აქსას ინტიფადას დაწყებიდან. საერთო ჯამში, კურსზე შესვლის 17 ათასზე მეტი მსურველი იყო, მაგრამ შესარჩევი გამოცდები მხოლოდ 800 -მა ადამიანმა გაიარა.
ბარღუტის ხელმძღვანელობით მეორე ინტიფადას დაწყებისთანავე, თანზიმის გავლენა  გაიზარდა და ისეთ ტერორისტულ ორგანიზაციებთან ერთად, როგორიცაა ალ-აქსას მოწამეთა ბრიგადები, ჰამასი, ისლამური ჯიჰადი და სხვები, გახდა ისრაელის მოქალაქეების წინააღმდეგ ტერაქტების ერთ-ერთი მთავარი ორგანიზატორი. 2001 წლიდან ტერორისტულმა ორგანიზაციებმა დაიწყეს ერთმანეთთან აქტიური თანამშრომლობა. „შაბაკის“ თანახმად, 2004 წლის ოქტომბერში, ”მთელ ინტიფადაში, თანზიმი (ღაზაში პოპულარული წინააღმდეგობის საბჭოების გაერთიანება) იყო ყველაზე აქტიური ამ ერთობლივ საქმიანობაში“. 2004 წლის ივნისის მონაცემებით, ერთობლივი ტერაქტების 92% განხორციელდა თანზიმას მონაწილეობით. „ისლამური ჯიჰადი“ ტერორისტულ საქმიანობას შეუერთდა  სამარიაში 2001 წელს, ხოლო ღაზას ბოევიკები — 2003 წელს. მეორეს მხრივ, ჰამასმა სხვებთან თანამშრომლობა მხოლოდ „დამცავი კედლის“ (Homat Magen - ებრ. חומת מגן) ოპერაციის შემდეგ დაიწყო 2002 წლის მეორე ნახევარში და ძირითადად ღაზას სექტორში. „სახალხო ფრონტი“ ასევე მონაწილეობდა ერთობლივ საქმიანობაში.
2003 წლის მარტში ჰამასმა და თანზიმმა  თვითმკვლელი ტერორისტის მეშვეობით აშდოდის პორტში ტერაქტი მოაწყვეს. დაიღუპა ისრაელის 10 მოქალაქე. 2004 წლის იანვარში ჰამასმა და თანზიმმა მოაწყვეს  ტერაქტი ერეზის გამშვებ პუნქტზე, სადაც დაიღუპა 4 ისრაელელი. აპრილში, იმავე ადგილას კიდევ ერთი ტერაქტი მოხდა, რომლის დროსაც ისრაელის ერთი მოქალაქე დაიღუპა. მაისში ისლამური ჯიჰადის და თანზიმის მებრძოლებმა ესროლეს მანქანას, რომელშიც ტალი ხათუელი და მისი ოთხი ქალიშვილი მიდიოდნენ. ყველანი დაიღუპნენ. ამ თავდასხმის შედეგად დაიჭრა კიდევ სამი ებრაელი. იმავე თვეში ისლამური ჯიჰადის, სახალხო ფრონტის და თანზიმის მებრძოლებმა მოახდინეს კომბინირებული თავდასხმა ისრაელის მანქანებზე რაფაჰის რაიონში. დაიჭრა ისრაელის ორი ჯარისკაცი.
თავის ტერაქტებში "თანზიმი" აქტიურად იყენებდა ქალებს.
დაფინანსება
მარვან ბარღუტის, ნაცერ ავისის, ნაცერ აბუ ჰამიდის და აჰმედ ბარღუტის ჩვენებები მიუთითებდა, რომ იასერ არაფატი დათანხმდა თანზიმის საქმიანობის დაფინანსებას, რადგან იცოდა რომ ისრაელის მოქალაქეების წინააღმდეგ იქნებოდა მიმართული. ასევე ცნობილია, რომ PA- ს არსენალი გამოიყენებული იქნა ტერორისტული ორგანიზაციების კუთვნილი ასაფეთქებელი ნივთიერებების შესანახად.
ვლადიმირი (ქალაქი)
ვლადიმირი (Владимир) — ქალაქი რუსეთში, ვლადიმირის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე კლიაზმის მარცხენა ნაპირზე. ქალაქი შედის ცნობილ ტურისტულ მარშრუტში „ზოლოტოე კალცო“ (Золотое кольцо).
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქში 345,598 კაცი ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ვლადიმირის ოლქის ქალაქები
თანზიმი (ფათხი)
დაფინანსება
ლონდონის, კაიროს, ჟენევისა და ნიუ იორკის ყალბი კომპანიების მეშვეობით, თანხები მიდიოდა  თანზიმის, ალ-აქსას მოწამეთა ბრიგადის ლიდერებთან და სხვა ტერორისტულ დაჯგუფებებთან.
სქოლიო
კატეგორია:ფათხი კატეგორია:პალესტინის ტერორისტული ორგანიზაციები კატეგორია:ტერორისტული ორგანიზაციები კატეგორია:ტერორისტული ორგანიზაციები ახლო აღმოსავლეთში
ევროპის XIII გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის
ევროპის XIII გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის გაიმართა 2001 წლის 5 - 16 ნოემბერს, ლეონში (ესპანეთი).
ამ ჩემპიონატში იბრძოდნენ გუნდები, რომლებიც მანამდე მხოლოდ ათეულში მოხვედრითაც კმაყოფილდებოდნენ. ბოლო ტურის წინ ლიდერობდნენ ჰოლანდიის და საფრანგეთის გუნდები - თითოეულს 21,5 ქულა ჰქონდა. ბოლო ტურში ჰოლანდიელებმა სამი ქულა აართვეს ებრაელებს, ფრანგები კი დამარცხდნენ გერმანელებთან. ბელორუსის ნაკრები - მხოლოდ მეათე ადგილს დასჯერდა. სუსტად გამოვიდნენ ქართველებიც, რომლებმაც ბევრი გაუთვალისწინებელი ქულა დაკარგეს.
ტექნიკური შედეგები 🇪🇸-2, 11.🇺🇦, 12.🇨🇿, 13.🇵🇱, 14.🇸🇪, 15.🇨🇭, 16. undefined, 17., 18.🇫🇮, 19.🇸🇰, 18 ქულა 20.🇮🇸, 21.🇱🇻, 22.🇦🇿, 23., 24.🇦🇱, 25.🇮🇪, 26., 27.🇮🇹, 28.🇲🇰, 29.🇦🇹, 30., 31.🇱🇺, 32.🇨🇾, 33.🇹🇷, 34.🏴󠁧󠁢󠁷󠁬󠁳󠁿.
ჩემპიონის შემადგენლობა
🇳🇱 ლუკ ვან ველი 3,5 (+2=3-3), იერონ პიკეტი 6,5 (+4=5-0), სერგეი ტივიაკოვი 7 (+5=4-0), ერიკ ვან დენ დოელი 3,5 (+3=1-1), ფრისო ნიიბოერი 4 (+3=2-0).
საუკეთესო პერფორმანსი ჟოელ ლოტიე  🇫🇷 - 2871
დაფებზე საუკეთესონი
კატეგორია:ევროპის გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის
მალაქია II
მალაქია II (გვარად გურიელი; დ. 1577 — გ. 1639) — დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1616-1639 წლებში, გურიის მთავრის გიორგი II გურიელის ძე. 1625-1639 წლებში იყო აგრეთვე გურიის მთავარი.
ბიოგრაფია
XVII საუკუნის დასაწყისში იყო ჯუმათის ეპისკოპოსი. 1612 წელს მიიღო ცაიშის ეპისკოპოსობა. ცაიშელ-ჯუმათელი მალაქია გახდა დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი. მალაქიას კათალიკოსად აღსაყრდების თარიღის შესახებ ლიტერატურაში სხვადასხვა აზრია გამოთქმული: 1605, 1616 და 1619 წელი. ვახუშტი ბატონიშვილისა და ბერი ეგნატაშვილის ცნობით მალაქია დასავლეთ საქართველოს კათალიკოსი იყო კახეთში შაჰ-აბასის პირველი ლაშქრობის დროს (1613-14). 1619-22 წლებში მალაქიმა ხონის ეპისკოპოსობა მიიღო. 1625 წელს გურიის მთავრის ტახტზე დასვა ლევან II დადიანმა, რომელმაც დაამარცხა მამის მკვლელი სიმონ II გურიელი. 1639 წელს მანვე ჩამოაგდო გურიელის ტახტიდან და მთავრად დასვა ვახტანგ II გურიელი. 1658 წელს მალაქია რამდენიმე თვით შემოქმედისა და ჯუმათის ეპისკოპოსის ტახტებზე დაჯდა.
მალაქიამ სახელი გაითქვა როგორც უნარიანმა სახელმწიფო და საეკლესიო მოღვაწემ: მოაწესრიგა დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო საქმეები, ააგო და შეამკო მრავალი ეკლესია-მონასტერი, მან მოახატინა ცაიშის ტაძარი, ააშენა ჯეგეთას ეკლესია. მისი ინიციატივით შედგა აფხაზეთის საკათალიკოსო გლეხების დიდი დავთარი. მოაწესრიგა საკათალიკოსოს სამეურნეო საქმე, გაზარდა სასახლეების, ყმებისა და მამულების რიცხვი. არქანჯელო ლამბერტის ცნობით სიმდიდრითა და გავლენით აღემატებოდა მთავრებს. ეხმარებოდა ირანის წინააღმდეგ მებრძოლ ქართლისა და კახეთის მეფეებს, აგრეთვე გიორგი სააკაძეს.
ურთიერთობა კათოლიკეებთან
მალაქია მფარველობას უწევდა კათოლიკე მისიონერებსა და ქართველ კულტურის მოღვაწეებს. 1626 წელს მიიღო წერილი პაპ ურბან VIII-საგან. როცა გაიგო თეატინელ მისიონერთა აღმოსავლეთ საქართველოში ჩასვლის შესახებ, მიიწვია ისინი გურიაში. მალაქიამ მისიონერები დროებით საკუთარ სასახლეში მოათავსა, შემდეგ კი მისცა სახლი და ყველაფერი, რაც კი სჭირდებოდათ. მისიონერები თავიანთ წერილებში ხოტბას ასხამენ კათალიკოსს და თავიანთ მფარველს უწოდებენ.
საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტი
მინი|250პქ|საქართველოს პარლამენტი საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტი — საქართველოს პარლამენტის ერთ-ერთი კომიტეტი. საქართველოს კონსტიტუციისა და კანონმდებლობით დადგენილი კომპეტენციის ფარგლებში კოორდინაციას უწევს ქვეყანაში კულტურის პოლიტიკას, მათ შორის ამ სფეროში ინსტიტუციური რეფორმებისა და პროგრამების განსაზღვრასა და განხორციელების ზედამხედველობას. ამზადებს/იხილავს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის უზრუნველყოფასთან დაკავშირებულ კანონპროექტებს.
საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტი დაფუძნდა 2021 წლის 16 მარტს. კულტურის საკითხები 2021 წლამდე შედიოდა პარლამენტის განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის კომიტეტის ფარგლებში, თუმცა პარტიამ „ქართული ოცნება-დემოკრატიული საქართველო“ კულტურის კომიტეტის ცალკე ჩამოყალიბების გადაწყვეტილება მიიღო, რითაც პარლამენტში მე-16 კომიტეტი შეიქმნა. კულტურის კომიტეტის თავმჯდომარედ ქართველი პიანისტი, იუნესკოს მშვიდობის ელჩი და საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი, ელისო ბოლქვაძე აირჩიეს. კულტურის კომიტეტის შემადგენლობაში შედის 11 დეპუტატი.
საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტმა ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს საკითხად სახელოვნებო განათლების განვითარების ხელშეწყობა განსაზღვრა. მუშაობა მიმდინარეობს საქართველოს კანონში საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ საკანონმდებლო ცვლილებებისთვის. კულტურის კომიტეტის პრიორიტეტებად განისაზღვრა ქვეყანაში არტ-ინდუსტრიის დანერგვა-განვითარების მიმართულების ხელშეწყობა და კულტურული დიპლომატიის განვითარება ქართული კულტურის წარმოსაჩენად მსოფლიოში.
სახელოვნებო განათლების რეფორმა
კანონპროქტი ითვალისწინებს ტერმინის „მასწავლებლობის მაძიებელი“ განმარტების ცვლილებას. მასწავლებლის მაძიებლად აგრეთვე ჩაითვლება პირი, რომელსაც აქვს სახელოვნებო პროფესიული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტი. ცვლილებით ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებაში მასწავლებლებად დასაქმდებიან ადამიანები, რომლებსაც არ აქვთ შესაბამისი უმაღლესი განათლების დამადასტურებელი დიპლომი და აქვთ სახელოვნებო სფეროში პროფესიული განათლება. სახელოვნებო განათლების რეფორმის ფარგლებში შექმნილ სამუშაო ჯგუფში საერთაშორისო ექსპერტები ჩაერთვებიან.
ამავე რეფორმის ფარგლებში, საქართველოს მასშტაბით სხვადასხვა სკოლის ბაზაზე განიხილება ახალი საპილოტე სახელოვნებო სკოლების შექმნის იდეა და ინოვაციური პროგრამების შემუშავება.
კულტურის კომიტეტთან არსებული სამეცნიერო-საკონსულტაციო საბჭო
კულტურის კომიტეტთან შექმნილია სამეცნიერო-საკონსულტაციო საბჭო, რომელიც კულტურის სფეროს სხვადასხვა მიმართულების სპეციალისტებითა და ექსპერტებითაა დაკომპლექტებული. საბჭოს წევრები კომიტეტს საკუთარ ხედვებს, გამოცდილებებს უზიარებენ და არსებული პრობლემების გადაჭრაში ეხმარებიან.
კულტურის დიპლომატია
კულტურის კომიტეტის ერთ-ერთ პრიორიტეტს კულტურის დიპლომატია და მისი მეშვეობით, ევროინტეგრაციისკენ მიმავალ გზაზე საქართველოს ხელშეწყობა წარმოადგენს. კომიტეტი ხშირად მართავს შეხვედრებსა და სამუშაო ვიზიტებს სხვადასხვა ქვეყნებში, თანამშრომლობს კულტურის სფეროში მოღვაწე კოლეგებთან და სფეროს წარმომადგენლებთან გამოცდილების გაზიარებისა თუ სამომავლო მიზნების დასახვისთვის. შეხვედრები იმართება საქართველოში არსებულ დიპლომატიურ კორპუსთანაც.
კულტურის დიპლომატიის ფორმატით კულტურის კომიტეტის თავმჯდომარემ, ელისო ბოლქვაძემ და კომიტეტის წევრებმა 2021-2022 წლებში სამუშაო შეხვედრები გამართეს საფრანგეთში , ლატვიაში   , ბელგიაში    , სერბეთში,   საბერძნეთში,  იტალიაში,       სომხეთში , შვეიცარიაში,   ლატვიაში  , აზერბაიჯანში,    ფინეთში,   ისლანდიაში,   უნგრეთში,  დანიაში,    შვეიცარიასა  და საფრანგეთში.
2022 წლის 17 ნოემბერს, საქართველოს პარლამენტში, სომხეთის რესპუბლიკის ეროვნული ასამბლეის დელეგაციის ვიზიტის ფარგლებში, ხელი მოეწერა საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტსა და სომხეთის რესპუბლიკის ეროვნული ასამბლეის მეცნიერების, განათლების, კულტურის, დიასპორის, ახალგაზრდობის და სპორტის კომიტეტს შორის თანამშრომლობის მემორანდუმს.
წევრები
2023 წლის ივლისის მონაცემებით, საქართველოს პარლამენტის კულტურის კომიტეტში 11 წევრია:
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს პარლამენტი
კონეტაბლი
კონეტაბლი  (ფრანგ.: Connétable; ლათ.: comes stabuli; ქართ.: მეჯინიბეთუხუცესი) საუკუნეების განმავლობაში საფრანგეთის სამეფოს ერთ-ერთი უმაღლესი სახელმწიფო და სამეფო კარის სახელო იყო.
თავდაპირველად კონეტაბლის განკარგულებაში მხოლოდ მეფის საჯინიბო შედიოდა, შემდეგ ამას დაემატა სამეფო კავალერიის სარდლის წოდებაც. მოგვიანებით კონეტაბლის გავლენა გაიზარდა და მეფის შემდეგ მეორე კაცად იქცა სამეფოში. იგი იყო სამეფო არმიის უმაღლესი მთავარსარდალი და მარშლებზე მაღლა იდგა.
კონეტაბლები თავიანთ გერბში მარჯვნიდან და მარცხნიდან ურთავდნენ ღრუბლებიდან გამომავალ მახვილიან მკლავს. კარდინალ რიშელიეს დროს კონეტაბლის სახელო გაუქმებულ იქნა. რისი მიზეზიც ამ თანამდებობის ქვეშ დიდი ძალაუფლების და გავლენის კონცენტრაცია იყო, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა აბსოლუტიზმის პრინციპებს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია
ფლავიო რომა
რომა ფლავიო(191სმ 83კგ) დაიბადა 1974 წლის 21 ივნისს იტალიაში კერძოდ რომში.მისი კარიერა დაიწყო რომაულ ლაციოში.ეს იყო 1993 წელი.იგი მესამე მეკარედ ითვლებოდა ლაციოში.ლაციოში მან თავი ვერაფრით დაგვამახსოვრა და ამიტომ ამავე წელს გადავიდა არენდით მანტოვაში. იგი იქ ერთი წლით იყო.მან მანტოვაში მხოლოდ 3 თამაში ითამაშა.1995 წელს იგი ისევ დაბრუნდა ლაციოში.მაგრამ მაინც ვერაფერს აკეთებდა.ამის გამო ის გადავიდა სერია ც–ს გუნდ ვენეციაში.ეს იყო 1995 წელი.ვენეციაში მან 7 თამაში ჩაატარა.და არც ისე ცუდად როგორც მანტოვაში.შემდეგ იგი გადავიდა  1996 წელს ფიორენზუოლაში სადაც იგი ძირითად მეკარედ ითვლებოდა.მან ფიორენზუოლაში ნამდვილად კარგად ითამაშა.ამის შემდეგ 1997 წელს იგი გადავიდა ფოგიაში.მან იქ 36 მატჩი წარმატებით ჩაატარა.შემდეგ ის 1998 წელს გადავიდა კიევოში.ალბათ დააკვირდით თუ რა მალე იცვლიდა გუნდებს ფლავიო.მან კიევოში 30 თამაში წარმატებით ჩაატარა.1999 წელს იგი  გადავიდა პიაჩენცაში სადაც მან 70 თამაში ჩაატარა და ძალიან კარგადაც.2001 წელს იგი გადავიდა პიაჩენცადან  მონაკოში,იქ იგი 8 წელი თამაშობდა, ანუ 2009 წლამდე.მონაკოში ფლავიო ძალიან კარგად თამაშობდა და 8 წლის განმავლობაში მონაკოს ერთ–ერთ ძირითად  მეკარედ ითვლებოდა.მონაკოში მან 205 თამაში ჩაატარა.2009 წელს  იგი მილანში გადავიდა და მეოთხე მეკარედ ითვლებოდა სანამ,გუნდს მარკო სტორარი  დატოვებდა.როდესაც მარკო სტორარიმ გუნდი დატოვა ფლავიო მესამე  მეკარედ ჩაითვალა.დღესაც ასეა, იგი დღესაც მილანშია, დღესაც მესამე მეკარეა და 31 ნომრიან მაისურს ატარებს.
ფიფა-ს კონფედერაციის თასი
კონფედერაციის თასი — მამაკაცთა ეროვნული საფეხბურთო გუნდების საერთაშორისო ტურნირი ფეხბურთში, რომელსაც ატარებს ფიფა.
ტურნირში მონაწილეობას იღებენ ექვსივე კონტინენტის ჩემპიონატებში გამარჯვებული ეროვნული გუნდები, მოქმედი მსოფლიო ჩემპიონი და იმ ქვეყნის ეროვნული გუნდი, სადაც იმართება ტურნირი.
კონფედერაციის თასი
კონფედერაციის თასი
აზათი (აყქოლის რაიონი)
აზათი (Азат) — სოფელი ყაზახეთში, აყმოლის ოლქის აყქოლის რაიონში. ივანოვსკოეს სასოფლო ოკრუგის ცენტრი და ერთადერთი დასახლებული პუნქტი. რაიონულ ცენტრ აყქოლიდან მდებარეობს დაახლოებით 42 კმ-ით აღმოსავლეთით. ატოკ კოდი — 113239100. 2007 წლამდე ეწოდებოდა ივანოვსკოე (Ивановское).
მოსახლეობა
2009 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობდა 1152 ადამიანი.
რევი (მირიან III-ის ძე)
რევი — ქართლის მეფის მირიან III-ის ძე (IV საუკუნე). მირიანის მეფობის დროს მართავდა კახეთსა და კუხეთს (რეზიდენციით უჯარმაში). აქტიურად მონაწილეობდა ქართლის გაქრისტიანებაში. გარდაიცვალა მამაზე ადრე, ქართლში ქრისტიანობის ოფიციალურ რელიგიად გამოცხადებიდან 25-ე წელს. მისი შთამომავალნი („რევიანნი“) შემდეგში ქართლის აქტიური პოლიტიკური მოღვაწეები იყვნენ. მისი მეუღლე იყო სომხეთის მეფე თრდატის ასული სალომე უჯარმელი.
რევის ადრეული ბიოგრაფია ჩვენთვის სრულიად უცნობია. „მოქცევაჲ ქართლისაჲ“-ში რევი იხსენიება ეპიზოდურად, თუმცა ამ მწირი ცნობებიდანაც კარგად ჩანს, რომ იგი ქართლის ქრისტიანობაზე მოქცევისას ერთ–ერთი წამყვანი სახელმწიფო ფიგურაა.
მოღვაწეობა, გარდაცვალება, შთამომავლობა – ორი ტრადიცია
არსებობს ორი ქართული საისტორიო წყარო, რომლებიც არ იმეორებენ ერთმანეთის ტექსტს და ჯამში წარმოადგენენ ურთიერთ შემავსებელ მასალას. ეს ორი წყაროა „ქართლის ცხოვრება“ და „მოქცევაჲ ქართლისაჲ“. აღნიშნულ ტექსტების ერთმანეთისაგან განმასხვავებელი ნიშან თვისება ისაა, რომ, როგორც ერთში ისევე მეორეში თავისებურად იხსენიება რევის ძმა, მირიანის ძე ბაქარი. აღნიშნული განპირობა მცხეთის ტახტის გამო წარმოშობილმა დავამ ბაქარისა და რევის შთამომაბლობას შორის. შესაბამისად აღნიშნული შუღლის შემდეგ შეიქმნა კუხეთის საერისთავოს დამოუკიდებელი ისტორია, რომლის წარმომადგენლები მოქცევაჲ ქართლისაჲში წარმოდგენილნი არიან როგორც მეფეები.
დაოჯახება
მას შემდეგ რაც მირიან მეფემ სომხეთის მეფე თრდატთან ზავი დადო, მის ძე რევის ცოლად შერთო თრდატის ასული სალომე.
საჯვარე ხის მოჭრა
პირველად მასზე საუბარია "მოქცევაჲ ქართლისაჲ"-ს "ქრონიკად" წოდებულ ნაწილში. 326 წელს, რომის იმპერიიდან ქართლში მოსულმა სამღვდელოებამ (იხ. იოანე მთავარეპისკოპოსი, იაკობ მღვდელი, პროსილა მთავარდიაკონი), სამეფო სახლის და ხალხის მონათვლის შემდეგ, გადაწყვიტეს ჯვრის შექმნა. როდესაც ხუროებმა შეარჩიეს ერთი მშვენიერი და ფოთოლდაუცვენელი ხე კლდის ბორცვზე, მეფემ მის მოსაჭრელად თავისი ძე რევი და მთავარდიაკონი გააგზავნა: "ითხოვეს ხჱ, რაჲთა შექმნან ჯუარი. და ძიება ყვეს ხუროთა, და პოვეს ხე ერთი, მდგომარე ბორც[უ]სა ზედა კლდისასა, რომელსა ფურცელი მისი არაოდეს დასცჳოდა. და სულჰამოჲ იყო ხე იგი და შუენიერი ფრიად, ვითარცა მადლითა ქრისტე შემოსილი. და ადგილი იგი ბორცჳ შეუვალი იყო კლდისაგან. და უთხრეს მეფესა და ეპისკოპოსსა. ხოლო მეფემან წარგზავნა ძე თჳსი რევ და მთავ[ა]რ-დიაკ[ო]ნი, იხილეს შუენიერად დგომაჲ ხისაჲ მის. (სინური – N/Sin48 რედაქციით: "და წარვიდეს რევ ძჱ მეფისაჲ  და მთავარ-დიაკონი" ).
დასნეულებულ წმინდა ნინოზე ზრუნვა
მეორედ, "მოქცევაჲ ქართლისაჲ"-შივე რევის შესახებ საუბარია წმინდა ნინოს გარდაცვალებასთან დაკავშირებით, საიდანაც ვიგებთ, რომ ბოდში სასიკვდილე სარეცელზე მყოფ წმინდა ნინოზე რევი, მისი ცოლი, სალომე უჯარმელი და ასული ზრუნავდნენ:
ქართლის ცხოვრებაშიც ასევე საუბარია წმინდა ნინოს გარდაცვალებაზე და მასზე რევისა და სალომეს მიერ ზრუნვაზე.
მოქცევაჲ ქართლისაჲ
შემდეგი ცნობა რევის შესახებ გვაქვს "მოქცევაჲ ქართლისაჲ"-ს შატბერდული რედაქციის "შენაზარდ" თავში – "აღმართებაჲ პატიოსნისა ჯუარისაჲ მცხეთისაჲ და მერმე კუალად გამოჩინებაჲ". ამ თავიდან ვიგებთ, რომ რევს, გარდა ასულისა, ჰყოლია ვაჟიც, რომელიც ქართლის მოქცევის დროს არასრულწლოვანი ("ყრმაჲ") ყოფილა. აქ რევი მოხსენიებულია, როგორც "კაცი ერთი მოშიში ღმრთისაჲ", რომელმაც თავისი ძის განკურნების შემდეგ მცხეთის ჯვარს "გუმბადი" აუშენა და მისი ყოველწლიური დღესასწაული ("მსახურება") დააწესა: "მას ჟამსა იყო ვინმე კაცი ერთი მოშიში ღმრთისაჲ, რომელსა ერქუა რევ, ძჱ მეფისაჲ. და იყო ძჱ რევისი სნეულ და მიწევნულ სიკუდიდ. რამეთუ იგი ხოლო მარტოჲ ესუა, მოიღო იგი და დააგდო წინაშე პატიოსნისა ჯუარისა და ცრემლით ითხოვდა მისგან: "უკუეთუ მომიბოძო ყრმაჲ ესე, გუმბადი აღვაშენო საყოფლად შენდა". და ვითარცა იგი მწარედ და უწყინოდ ტიროდა წინაშე პატიოსნისა ჯუარისა, მუნქუეს-ვე განიკურნა ყრმაჲ იგი, და სიხარულითა დიდითა წარიყვანა და ადიდებდა ღმერთსა და პატიოსანსა ჯუარსა. მერმე მოვიდა აღნათქუემისა აღსრულებად და ყო მადლისა მიცემაჲ და დიდი სიხარული, და გულს-მოდგინედ გუმბადი აღაშენა მცხეთისაჲ რევის ძემან, და წლითი-წლად მოვიდის და აღასრულის მსახურებაჲ იგი პატიოსნისა ჯუარისაჲ".
"მოქცევაჲ ქართლისაჲ" კორპუსი მთავრდება მირიანის ანდერძით მისი ძის, რევისა და ცოლის, ნანას მიმართ: "ანდერძი მირეან მეფისაჲ ძისა თჳსისა მიმართ რევისა და ცოლისა თჳსისა ნანაჲსა". ამ ანდერძით მომაკვდავი მეფე თავის ძეს ავალებს კავკასიაში კერპთაყვანისცემის წინააღმდეგ ბრძოლას და სვეტიცხოვლისა და მცხეთის პატიოსანი ჯვრის თაყვანისცემას: "ხოლო ძესა თჳსსა ასწავებდა: აჰა ესერა შეიცვალა ბნელი ჩუენი ნათლად და სიკუდილი ჩუენი - ცხორებად. აწ სადა-ცა ჰპოვნე ქუეყანასა შინა შენსა ვნება(ნი) იგი ქართლისანი, მაცთურნი კერპნი, ცეცხლითა დაწუენ და ნაცარი მათი შეასუ მათ, ვინ მათ ეგლოვდეს! და ესე ამცენ შვილთა შენთა, რამეთუ მე ვიცი იგი, მწრაფლ კავკასიათა შინა ვერ დაილევიან. ხოლო შენ ესრე ჰყოფდ: თავი შენი შეჰვედრე სუეტსა მას ზეგარდამო-დიდებულსა და პატიოსანსა ჯუარსა ცათა შინა ჩინებულსა და იყავნ შენი მისლვაჲ მიწად ძილად საუკუნოდ სარწმუნოვებასა ზედა წმიდისა სამებისასა, ამენ".
ოდნავ ბუნდოვანი, მაგრამ საინტერესო ვერსია გვაქვს სინურ (N/Sin50) რედაქციაში: "ხოლო ძესა თჳსსა ასწავებდა: აჰა ესერა შეჲცვალა ბნელი ჩუენი ნათლად და სიქადული ჩუენი - ცხორებად, სადა ჰპოვნე ქუეყანასა შენსა შინა ვნებანი იგი, მათ იგულოვდეს. და ესე შვილთა შენთა და ამცენ, რამეთუ მე ვიცი იგი, ვითარმედ კავკასიათა შინა არა დაჲლევიან". (შდრ. ჭელიშური ვერსია, რომელსაც გვიანდელი რედაქტორის ხელი მნიშვნელოვნად დატყობია )
გარდაცვალება
რევის გარდაცვალების თარიღის დადგენა გარკვეულ სირთულეებთან არის დაკავშირებული რადგან, ერთი მხრივ თვით "მოქცევაჲ ქართლისაჲ"-ს ცალკეულ რედაქციებში აღრეული არის ქრონოლოგიური მონაცემები, ხოლო მეორე მხრივ, მისი ტრადიცია საგრძნობლად განსხვავდება "ცხოვრება ქართუელთა მეფეთა"-ს ტრადიციისგან. ამ უკანასკნელის თანახმად,
მოქცევაჲ ქართლისაჲ
მალევე მას შემდეგ რაც ბაქარი დააბრუნეს მძევლობიდან, რევი გარდაიცვალა. დაასაფლავეს მის მიერ აშენებულ საეპისკოპოსო (სამთავარეპისკოპოსო) ეკლესიაში — სამთავროში.
შთამომავლობა
რევის ეყოლა სამი შვილი: ბაკური, თრდატი და ერთი ასული. ქართლის ცხოვრებაში რევის შთამომავლობა სახელებით მოხსენიებული არაა. საუბარია მხოლოდ იმაზე, რომ რევის შთამომავალის (ბაკურის), რომელიც სომხეთის მეფის თრდატის შვილიშვილი იყო, მის გამეფებას შეეცადნენ სომხები. აღნიშნულის გამო ჩამოვარდა განხეთქილება რევიანელებსა და ბაქარიანელებს შორის. შუღლი, რომელიც არც ჯერ კიდევ ცოცხალი სალომეს ხელმოწერით დაგვირგვინდა — „ვიდრემდის იყოს ნათესავი ბაქარისი, რომელსა ეძლოს პყრობა მეფობისა. მისი იყოს მეფობა, და არა-ოდეს ძებნონ მეფობა ნათესავთა რევისთა“ არ განელდა ვიდრე ბაქარის შთამომავალი ვარაზ-ბაკურიმ არ შეირთო რევის მოდგმის ასული, რითაც რევის შთამომავლობას მიეცა საშუალება ასულიყვნენ მცხეთის ტახტზე.
ლიტერატურა
ვ. გოილაძე, ფარნავაზიანთა სახლის ქრისტიან მეფეთა ქრონოლოგია, თბ. 1990 წ.
სქოლიო
კატეგორია:იბერიის სამეფო კატეგორია:ფარნავაზიანები
ევდემონ II
ლიტერატურა
კატეგორია:დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები
ოპერა (რომანი)
„ოპერა“ — საზღვარგარეთ მცხოვრები ქართველი მწერლის, ელენე ბოჭორიშვილის რომანი. წიგნი რუსულ ენაზე დაიწერა, ქართულად კი ითარგმნა და გამოიცა 2010 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ელენე ბოჭორიშვილის ნაწარმოებები
ლიკუდი
ლიკუდი (הַלִּכּוּד‎ ჰალიქუდ) - მემარჯვენე-ცენტრისტული პოლიტიკური მოძრაობა და პარტია ისრაელში. დაარსდა 1973 წელს. 2005 წელს პარტიას გამოეყო არიელ შარონის ფრთა და დააარსეს ახალი პარტია კადიმა.
მანდატები
ლიქუდის მანდატები (120-დან)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ისრაელის პოლიტიკური პარტიები კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები ანბანის მიხედვით
ევდემონ I
ევდემონ I (ჩხეტიძე) (გ. 1578) — დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1557-1578 წლებში.
იმერეთის მეფეების ბაგრატ III-ისა (1510-1565) და გიორგი II-ის (1565-1583) აქტიური თანამოაზრე დასავლეთ საქართველოს პოლიტიკურ გაერთიანებისა და კულტურულ-ეკონომიკური აღმშენებლობის საქმეში. ევდემონ I-ის სახელს უკავშირდება ბიჭვინთიდან საკათოლიკოსო რეზიდენციის გელათში გადატანა. აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქ მალაქიასთან ერთად ხელმძღვანელობდა საეკლესიო კრებას, რომელმაც სიკვდილით დასჯა დაუწესა ტყვეთა გამყიდველებს და მოაწესრიგა საეკლესიო მმართველობის დარღვეული წესები. ევდემონ I-მა მოახატვინა გელათის წმინდა გიორგის ტაძრის ნაწილი; შეაკეთა და მოახატვინა მოქვისა და ბიჭვინთის მონასტრების ნაწილი, რომელთა წარწერებში მოხსენებულია თვით ევდემონ I; 1568 წელს მოაჭედვინა ბიჭვინთის ღვთისმშობლის ხატი. ცნობილია ევდემონ I-ის დაკვეთით გადაწერილი გელათის ხელნაწერები. ბიჭვინთის საკათოლიკოსო მამულს საკუთარი ხარჯით შეუძინა ახალი მამულები და ძვირფასი ინვენტარი.
დაკრძალულია გელათის წმინდა გიორგის ეკლესიაში. მის საფლავს ამშვენებს წარწერა:
ლიტერატურა
კატეგორია:დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები კატეგორია:გარდაცვლილი 1578
მარჯანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტერმინით მარჯანი შეიძლება აღნიშნული იყოს:
კალაში
კალაში — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ეცერის თემში (სოფლები: ბარში, გვალდერი, ისკარი, კალაში, ლადრერი, ლანტელი, ლაშხრერი, უსგვირი, უღვალი, ფხუტრერი, ქურაში, ცალანარი, ჭელირი, ჰებუდი).
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 26 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სოგოდი (სამხრეთი ლეიტე)
სოგოდი (ოფიციალურად სოგოდის მუნიციპალიტეტი;Lungsod sa Sogod; Bayan ng Sogod) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ლეიტეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 47 552 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 45 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ლეიტეს მუნიციპალიტეტები
ეფთვიმე I
ეფთვიმე I (გვარად საყვარელიძე; გ. 1616) — დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1578-1616 წლებში. ადრე იყო მოქვის ეპისკოპოსი (მოქველი). ბიჭვინთის საკათოლიკოსო მამულს შეუძინა დიდძალი მოძრავი ქონება: თვალმარგალიტით შემკული, ძვირფასი ქსოვილებისაგან დამზადებული საპატრიარქო შესამოსლები, ოქრო-ვერცხლისაგან ნაკეთები სარიტუალო ინვენტარი, მდიდრულად მოკაზმული საეკლესიო წიგნები, „ქართლის ცხოვრება“, მის მიერვე გადაწერილი გულანი და სხვა. ამასთან ერთად, თავისი პირადი ქონებაც ეკლესიის საკუთრებად აქცია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები ეფთვიმე
ერნანდო სილეს რეიესი
ერნანდო სილეს რეიესი (Hernando Siles Reyes, დ. 5 აგვისტო, 1882, სუკრე, ბოლივია — გ. 23 ნოემბერი, 1942, ლიმა, პერუ) — ბოლივიელი პოლიტიკოსი, ბოლივიის პრეზიდენტი 1926–1930 წლებში. თანამდებობა დაიკავა 1926 წლის 10 იანვარს — დატოვა 1930 წლის 28 მაისს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ბოლივიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 5 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1882 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
მარიამ ვარდანიანი
მარიამ ვარდანიანი (აგრეთვე ცნობილი როგორც მარო ნაზარბეკი; 1864, ტიფლისი – 1941) — სომეხი პოლიტიკური აქტივისტი და რევოლუციონერი რუსეთის იმპერიაში. იყო სოციალურ-დემოკრატიული პარტია „გნჩკიანის“ ერთ-ერთი დამფუძნებელი.
1925 წელს გახდა საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი 1941 კატეგორია:სომეხი რევოლუციონერები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ანტონ I
მინიატიურა|250პქ|ანტონ I. ზეთის საღებავებით შესრულებული პორტრეტი [[XVIII საუკუნე]] ანტონ I (ერისკაცობაში თეიმურაზ ბაგრატიონი იესეს ძე; დ. 28 ოქტომბერი  [ ძვ. სტ. 17 ოქტომბერი], 1720 ― გ.    12 მარტი [ ძვ. სტ. 1 მარტი] , 1788) — ქართველი საეკლესიო და სახელმწიფო მოღვაწე, აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1744–1756 და 1763–1788 წლებში, მწერალი, მეცნიერი, ვახტანგ VI-ის ძმის მეფე იესესა და ერეკლე I-ის ასულის ელისაბედის (ელენეს) ვაჟი.
ცხოვრება და მოღვაწეობა
მამის გარდაცვალების შემდეგ, 1727 წლიდან, იზრდებოდა თელავის სასახლეში თავის ბიძაშვილთან ერეკლე II-თან ერთად. მის აღზრდაში მონაწილეობდა დავით-გარეჯის წინამძღვარი, არქიმანდრიტი სპირიდონი. მიიღო ფართო განათლება. იყო ქართლის სამეფოს ტახტის პრეტენდენტი. ქართლის ძლიერი თავადის გივი ამილახვრის ასულზე დანიშნეს. 1735 წელს თბილისში ლაშქრით შემოსულმა თამაზ-ხანმა საცოლე წაართვა და სასიმამროც აიძულა უხმოდ დამორჩილებოდა მის ნებას. თავზარდაცემული ანტონ I ჯერ დავითგარეჯას მონასტერს შეეხიზნა, შემდეგ იმერეთს გადავიდა. ერთხანს იგი რუსეთშიც იყო. 1738 წელს ბერად აღიკვეცა გელათის მონასტერში, ანტონის სახელით.
1739 წელს ანტონ I-მა გელათის წინამძღვრობა მიიღო. მომდევნო წელს ქუთაისის მიტროპოლიტი გახდა. 1743 წელს დავითგარეჯას სავანეში დაბრუნდა. 1744 წელს, 24 წლის ასაკში იგი აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად აირჩიეს.
ანტონ I მტკიცედ შეუდგა ნიადაგშერყეული და შევიწროებული ქართული ეკლესიის გაძლიერებისათვის ზრუნვას, ბრძოლას მეფისა და კათოლიკოსის ძალაუფლების განსამტკიცებლად; აღადგენდა გაპარტახებულ ეკლესია-მონასტრებს; მძაფრად ილაშქრებდა სომეხ მონოფიზიტთა იმხანად განსაკუთრებით გააქტიურებული პროპაგანდისტული შემოტევების წინააღმდეგ („მზამეტყველება“, 1750–1752); დაიწყო სწავლა-განათლებისა და სასტამბო საქმის მოწესრიგება; გარს შემოიკრიბა საქმიანი და განათლებული ადამიანები ხელოვნებისა და მეცნიერების სხვადასხვა დარგიდან.
1756 ანტონ I რუსეთს გაემგზავრა, სადაც თავი იმართლა სინოდის წინაშე. 1757–1762 წლებში ვლადიმირის მთავარეპისკოპოსი იყო. 1763 წელს ერეკლე II-მ რუსეთიდან დააბრუნა იგი, ხოლო საეკლესიო კრებამ კვლავ აირჩია აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქად. მიუხედავად ყველაფრისა წიგნში „მიწყალეს“ შესახებ, რომელიც ანტონმა საქართველოში ჩამოსვლამდე დაწერა, იგი ისევ რომის პაპის უპირატესობაზე საუბრობს. საგულისხმოა აგრეთვე ის გარემოება, რომ ანტონი ქართლში დაბრუნების შემდეგ ერეკლე II-ის პოლიტიკური გეზის გამო აღარ აჩენს არავითარ ღია ინტერესს კათოლიკეთა მიმართ და ცდილობს დაახლოებას რუსულ ეკლესიასთან, თუ არ ჩავთვლით მის ღია პროტესტს ერეკლე II-ის წინააღმდეგ 1775 წლის კათოლიკეთა დევნის დროს, რომელიც ანტონმა ამჯერად არა მარტომ გამოხატა, არამედ თავის სამღვდელოებას ერთად. თუმცა ამავე დროს ცნობილია მისი ფარული ურთიერთობა კაფუცინელებთან სიცოცხლის ბოლო წლებში. მისიონერები მათ მიერ ქართლიდან გაგზავნილ წერილებში იუწყებიან, რომ ანტონი კათოლიკედ გარდაიცვალა.
საქართველოში დაბრუნებისთანავე ანტონ I-მა განაგრძო ინტენსიური სახელმწიფო-საეკლესიო და სამეცნიერო-ლიტერატურული მოღვაწეობა. 1772 ერეკლე II-მ საგანგებო მისიით გაგზავნა რუსეთში, სადაც ანტონ I-ის უშუალო მონაწილეობით მომზადდა ნიადაგი 1783 წლის რუსეთ-საქართველოს ტრაქტატისათვის. მისი მეცადინეობის შედეგად 1762–1763 წლებში განახლდა ვახტანგ VI-ისეული სტამბა, 1782 წელს კი რეორგანიზებულ იქნა „ახალ სტამბად“.
ანტონ I ყოველნაირად უწყობდა ხელს კალიგრაფიული სკოლების, ბიბლიოთეკების, თეატრის შექმნას, მხატვრობის, პოეზიისა და ხელოვნების სხვა დარგების განვითარებას; მკვიდრ ნიადაგზე დააყენა განათლების საქმე; ერეკლე II-ის დახმარებით თანდათან გარდაქმნა ნახევრად კერძო ეპარქიული დაბალი სასწავლებლები სახელმწიფო ტიპის სკოლებად, დიდი მონაწილეობა მიიღო ჯერ თბილისის (1755), შემდეგ კი თელავის (1782) სემინარიების დაარსებაში. ერეკლე II-თან ერთად შეიმუშავა სამი უმაღლესი სასწავლებლის დაარსების პროექტი (თბილისში, გორსა და თელავში). მან თვითონვე მოჰკიდა ხელი სახელმძღვანელოების შედგენის საქმეს, ამ მიზნით გამოიყენა თავისი ორიგინალური და ნათარგმნი წიგნები „ქართული ღრამმატიკა“ (1753; მეორე, მოკლე რედაქცია — 1767), სხვადასხვა ავტორის შრომები ლოგიკის, მეტაფიზიკის, ფიზიკის და სხვ. დარგებში. ამათან „ქართული ღრამმატიკა„ პირველი სრული სასკოლო გრამატიკა და ქართული ენის პირველი გრამატიკაც არის, სადაც, მიუხედავად უცხო ენების გრამატიკათა გავლენისა და იმ შეცდომებისა, რომელთაც ანტონ I ვერ ასცდებოდა იმდროინდელი ენათმეცნიერული აზროვნების პირობებში, ავტორი განსაცვიფრებელი ენობრივი ინტუიციის წყალობით ამჩნევს და აღნუსხავს ქართული ენისათვის ნიშანდობლივ მნიშვნელოვან მორფოლოგიურ და სინტაქსურ თავისებურებებს (მაგ., სახელობითი და მოთხრობითი ბრუნვების ფუნქციები, აკუზატივის უქონლობა, ზმნის მრავალპირიანობა).
ფიზიკის პირველი ჩვენამდე მოღწეული ქართული სახელმძღვანელოა აგრეთვე ქ. ვოლფის ნაშრომის თარგმანი („Φისიკა თეორეტიკებრი ვოლфიუსისა“), რომლითაც ანტონ I თვითონ ასწავლიდა ფიზიკას თბილისის სემინარიაში (მის ლექციებს ერეკლე II-ც ესწრებოდა). მას დიდი ღვაწლი მიუძღვის ფიზიკის ქართული ტერმინოლოგიის დადგენაში. თარგმანს დართული აქვს 246 კომენტარი, რომლებიდანაც ჩანს, რომ ანტონ I ღრმად იყო განსწავლული ბუნებისმეტყველებაშიც.
ანტონ I-მა მდიდარი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური და ლიტერატურული მემკვიდრეობა დატოვა. მან მყარ მეცნიერულ ნიადაგზე დააყენა ფილოსოფიური აზროვნება საქართველოში, ხელი შეუწყო კლასიკური ხანის ტრადიციების აღორძინებას. მის დოგმატიკურ-პოლემიკურ თხზულებაში „მზამეტყველება“ საეკლესიო საკითხებთან ერთად განხილულია ფილოსოფიური პრობლემატიკაც. „წყობილსიტყვაობაში“ (50-60-იანი წწ.) ქართული ფილოსოფიური-თეოლოგიური აზრის განვითარების თვალსაზრისით განხილულია რუსთაველის, პეტრიწის, სარგის თმოგველის, ჩახრუხაძის, სულხან-საბა ორბელიანის მემკვიდრეობა. თხზულების ერთ-ერთი თავი - „თჳს ქართუელთა სიბრძნის მოყუარეთა კაცთა მწიგნობართა“ მოკლედ მიმოიხილავს ძველ ქართულ სასულიერო და საერო მწერლობას (ძირითადად XI-XVIII სს.). მის შვიდ ქვეთავში 40-მდე სასულიერო მწერლის მოღვაწეობაა განხილული. უკანასკნელი, VIII ქვეთავი საერო მწერლობას ეხება. თუმცა ანტონ I-ის ზოგი ცნობა არაზუსტია, ეს ნაშრომი, როგორც ქართული მწერლობის ისტორიული შექმნის პირველი ცდა, უაღრესად საყურადღებოა. საისტორიო ხასიათიაა „წყობილსიტყვაობის“ V-VII თავები. ანტონ I-ის ენციკლოპედიურ ნაშრომში „სპეკალი“ თავისებურად არის მორიგებული ეკლესია და „გარეშეთა“, ე. ი. ფილოსოფოსთა, მოძღვრება; განხილულია არისტოტელეს, პლატონის, ამონიოსის, პორფირიოსის, გრიგოლ ნოსელის, იოანე დამასკელის, მაქსიმე აღმსარებლის, პროკლეს, პეტრიწის, ალბერტ დიდის და სხვების შეხედულებები. „კატიღორია-სიმეტნე“, რომელიც ანტონ I-მა ლოგიკის სახელმძღვანელოდ გამოიყენა, დაწერილია არისტოტელესა და პორფირიოსის შეხედულებათა ახსნა-განმარტების მიზნით. ანტონ I-მა ქართულად თარგმნა და კომენტარები დაურთო პორფირიოსის, ბაუმაისტერის, ვოლფის, ლაიბნიცის, აგრეთვე მხითარ სებასტიელის, სვიმონ ჯულფელისა და სხვების ნაწარმოებებს.
ანტონ I შეეცადა საქართველოში დაენერგა სამი სტილის თეორია, რომლის თანახმად „მაღალ მატერიაზე“ „მაღალი სტილით“ უნდა ეწერათ, ისტორიის თხრობა „საშუალო სტილს“ მოითხოვდა, საყოფაცხოვრებო მოვლენები - „დაბალ სტილს“. თვით ანტონ I მეტწილად „მაღალი სტილით“ წერდა. მის თხზულებათა ენას იოანე პეტრიწის ენის დიდი გავლენა ეტყობა.
ჯერ კიდევ 1740-იანი წლებიდან ანტონ I-მა აღზარდა მრავალი მოწაფე-მიმდევარი და შექმნა მთელი სკოლა, რომელმაც ღრმა კვალი დაამჩნია იმდროინდელ ქართული საზოგადოების ცხოვრებას, აზროვნებასა და მწერლობას. ამ სკოლის წარმომადგენლები იყვნენ იონა გედევანიშვილი, ფილიპე ყაითმაზაშვილი, ამბროსი ნეკრესელი, გაიოზ და დავით რექტორები და მრავალი სხვა.
ბიბლიოგრაფია
პლატონ იოსელიანის ცნობით ანტონ I-ს ნათარგმნი და გამოცემული აქვს შემდეგი :
სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები კატეგორია:დაბადებული 28 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1720 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1788 კატეგორია:მუხრანელების სამეფო შტო
მარი ნოელი
მარი ნოელი (Marie Noël; ნამდვილი სახელი Marie Rouget მარი რუჟე; 16 თებერვალი, 1883, ოსერი, საფრანგეთი - 23 დეკემბერი, 1967, იქვე) — ფრანგი პოეტი. მისი ლექსები გულწრფელი, ემოციური და ღრმა ქრისტიანული გრძნობითაა გაჟღენთილია. 2017 წლიდან კათოლიკური ეკლესია მარი ნოელის ბეატიფიკაციის აქტს ახორციელებს.
ბიოგრაფია
მარი რუჟე (ნოელი) დაიბადა 1883 წელს ოსერში. მისი მშობლები ლუი რუჟე და მარი-ემილი-ლუიზ ბარა ერთმანეთის ბიძაშვილები იყვნენ. 1884 წელს ოჯახი საცხოვრებლად გადავიდა ოსერის ტაძრის მახლობლად მდებარე სახლში. მარის თითქმის მთელი ცხოვრება ამ სახლში გაივლის. მამამისი ასწავლიდა ფილოსოფიას კოლეჯში. ლუი რუჟე აგნოსტიკოსი იყო, მაგრამ მან მშვენივრად იცოდა სახარება და გააცნო თავის ქალიშვილს ქრისტიანული რწმენის საფუძვლები. მარი მოინათლა. რაფაელ პერიერი, ლიტერატურის მასწავლებელი და პოეტი, მისი ნათლია გახდა. მან პირველმა შეამჩნია მარის ნიჭი და მხარი დაუჭირა მის საქმიანობას. იმის გამო, რომ გოგონას ჯანმრთელობა სუსტი იყო, ის ძირითადად სახლში სწავლობდა, თუმცა მოგვიანებით ლიცეუმში განაგრძო სწავლა. სახლში მის განათლებაზე მამა ზრუნავდა. მარი ბევრს კითხულობდა. მარის ბიძაშვილმა, ჟიულიენ ბარატმა, რომელიც პარიზში სწავლობდა, მას გააცნო ვერლენის პოეზია, ფორესისა და დებიუსის მუსიკა.
მარიმ რეგულარულად დაიწყო წერა 1902 წელს. 1904 წელს მოხდა მოვლენა, რომელიც გარდამტეხი გახდა პოეტი ქალის ცხოვრებაში: შობის მესამე დღეს გარდაიცვალა მისი პატარა ძმა ეჟენი. შემდეგ, ასევე შობის დღეს, მისი ქორწინება ჩაიშალა. მარისთვის სერიოზული გამოცდა გახდა ეს. ამ მოვლენებმა, ამავე დროს, გააძლიერა მისი რწმენა და გავლენა მოახდინა მისი ფსევდონიმის არჩევაზე: ფრანგულად „ნოელ“ - „შობას“ ნიშნავს. მისი ლექსები პირველად გამოქვეყნდა 1910 წელს.
1920 წელს, ხანგრძლივი დეპრესიის შემდეგ, მარი ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში მოხვდა. მისმა ფსიქიატრმა, ექიმმა პაჟმა მასში ნიჭიერი პოეტი დაინახა და რეკომენდაცია გაუწია სანსოს გამომცემელს. მარი ნოელის პირველი პოეტური კრებული Les Chansons et les Heures (სიმღერები და საათები) ავტორის ხარჯზე 1920 წელს გამოიცა. მას მოჰყვა სხვა კრებულებიც. მარი ნოელის პოეზიაში რწმენის გულწრფელი და ვნებიანი აღიარება შერწყმულია ფილოსოფიურ ძიებასთან და ეჭვებთან, ქრისტიანულ თავმდაბლობასთან - გონებრივ დაბნეულობასთან და სასოწარკვეთილებასთან. ამავდროულად, მისი ლექსები გამოირჩევა მუსიკალურობითა და მელოდიურობით. ხალხურ სიმღერასთან მიახლოებული ფორმის ეს კომბინაცია თავისი მარტივი რითმული სტრუქტურით ღრმად ინდივიდუალური, ტრაგიკული დამოკიდებულებით წარმოადგენს მარი ნოელის პოეზიის ორიგინალობას. ლექსების გარდა, იგი ასევე არის ავტორი ერთმოქმედებიანი პიესის „დონ ჟუანის განაჩენი (1955), პროზაული კრებულებისა და ავტობიოგრაფიული ხასიათის ნაწარმოებების.
სიცოცხლეშივე მარი ნოელს ძალიან აფასებდნენ მის თანამედროვეები. მარი ნოელს მიღებული აქვს არაერთი ჯილდო და პრემია. 1960 წელს გენერალმა დე გოლმა პირადად გადასცა მარი ნოელს საპატიო ლეგიონის ორდენი სიტყვებით, რომ მის პიროვნებაში იგი მიესალმება თავად პოეზიას.
მარი ნოელი გარდაიცვალა მშობლიურ ოსერში 1967 წლის 23 დეკემბერს. 2017 წელს, პოეტი ქალის გარდაცვალების ორმოცდაათი წლისთავზე, საფრანგეთის ეპისკოპოსების ინიციატივით, მისი კურთხევის ოფიციალური ბეატიფიკაცია დაიწყო.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი პოეტები კატეგორია:ფრანგი ქალები კატეგორია:ფრანგი ქალები საქმიანობის მიხედვით კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1883 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1967
ეფთვიმე II
ეფთვიმე II (გვარად საყვარელიძე), დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1669-1673 წლებში. იმერეთის სამეფოს თავკაცთა შორის იხსენიება 1669 წერილში, რომელიც ბაგრატ IV-მ გაუგზავნა რუსეთის მეფეს ალექსი მიხეილის ძეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები
ამერიკის სამოა 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ამერიკის სამოამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად 1988 წელს, სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედლის მოპოვება ვერ შეძლეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ამერიკის სამოა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ოკეანეთის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
მეგაბაიტი
მეგაბაიტი (megabyte; აღნიშვნა: ', ') — ინფორმაციის საზომი ერთეული. ერთი მეგაბაიტი უდრის 1 000 000(106) ან 1 048 576 (220) სტანდარტულ (8 ბიტიან) ბაიტს.
კატეგორია:ინფორმაციის საზომი ერთეულები
თბილსრესი
თბილისის სახელმწიფო რაიონული ელექტროსადგური (თბილსრესი) — საქართველოს ერთ-ერთი მსხვილი ბაზისური თბოელექტროსადგური. მდებარეობს გარდაბნის მუნიციპალიტეტში, ქ. გარდაბანთან, თბილისიდან 36 კმ-ზე. კონდენსაციური ტიპისაა. მთელი სიმძლავრე ემსახურება ელექტროენერგიის წარმოებას, ხოლო თბოენერგიას უმნიშვნელო რაოდენობით გამოიმუშავებს. თავის დროზე შედგებოდა 10 ენერგობლოკისაგან.
ისტორია
1958 წლის მაისში საკავშირო მთავრობამ გადაწყვიტა თბილისის მახლობლად ელექტროსადგურის აშენება. 1958 წლის ივლისში საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს გადაწყვეტილებით ელექტროსადგურის ასაშენებლად გამოიყო მიწის ნაკვეთი მცხეთის რაიონში, ზაჰესთან ახლოს, მაგრამ იმის გამო, რომ სადგურის ექსპლუატაციაში შეყვანის შემდეგ მოსალოდნელი იყო დედაქალაქის ეკოლოგიური დაბინძურება, მთავრობამ შეცვალა თავისი გადაწყვეტილება და 1959 წლის მაისში სადგურის ასაშენებლად საბოლოოდ შეარჩია რუსთავი (გარდაბნის რაიონი).
„თბილსრესის“ მშენებლობა დაიწყო 1960 წლის მარტში. პირველი სამი ენერგობლოკი 1963–1965 წლებში ამოქმედდა, რომელთა სიმძლავრე 450 (3×150) ათ. კვტ შეადგენდა, ხოლო 1967–1972 წლებში მათ დაემატა კიდევ 800 (5×160) ათ. კვტ სიმძლავრის ხუთი ბლოკი. თბოელექტროსადგურის ამოქმედება ახალი ნაბიჯი იყო საქართველოს ელექტროენერგეტიკის განვითარებაში. მისმა ამუშავებამ ელექტროენერგიის წარმოებაში მკვეთრად შეცვალა ჰიდროელექტროსადგურებისა და თბოსადგურების სიმძლავრეებს შორის მანამდე დამყარებული პროპორცია. თუ 1963 თესების ხვედრითი წილი ელექტროენერგიის საერთო გამომუშავებაში იყო 36,9%, 1970 წლისთვის – 70,5%-მდე, 1975 წლისთვის კი 77,9%-მდე გაიზარდა. აქედან ძირითადი წილი „თბილსრესზე“ მოდიოდა. თავისი არსებობის ისტორიაში „თბილსრესმა“ ყველაზე მეტი ელექტროენერგია – 7763 მლნ. კვტ·სთ – 1977 წელს გამოიმუშავა.
1990–1994 წლებში ჩატარდა „თბილსრესის“ რეკონსტრუქცია-გაფართოება. დადგმულმა სიმძლავრემ 1100 მეგავატი შეადგინა. ექსპლუატაციაში შევიდა ახალი თაობის ზეკრიზისული პარამეტრებით მომუშავე მე-9 (1991; სრული დადგმული სიმძლავრე 1100 მეგავატი გახდა ) და მე-10 (1994; სრული დადგმული სიმძლავრე 1700 მეგავატი გახდა ) ენერგობლოკები, თითოეული 300 მეგვტ სიმძლავრის.
№5, №6 და №7 ენერგობლოკებს სარემონტო სამუშაოები არ ჩატარებიათ და, აქედან გამომდინარე, ისინი ტექნიკურად გაუმართავები გახდა. №7 ენერგობლოკი მწყობრიდან 1994 წელს გამოვიდა, №5 ენერგობლოკი — 1995 წელს, №6 ენერგობლოკი კი 1996 წელს. 2002 წლის 1 იანვრიდან სადგურის დადგმული სიმძლავრე №3, №4 და №8 ბლოკების სახით 414 მეგავატი შეადგინა. 1998 წლის მაისიდან თბილისის სახელმწიფო რაიონული ელექტროსადგურის ბაზაზე ჩამოყალიბდა სააქციო საზოგადოება „თბილსრესი“. აქციათა სრული პაკეტის მფლობელი სახელმწიფო იყო.
1999 წელს, სათანადო ინფრასტრუქტურით, ახალი ბლოკები (№9 და №10) სს „თელასთან“ ერთად კომპანია „ეი-ი-ეს“-ს (AES) გადაეცა, ხოლო საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს №1-3-252 2002 წლის 26 აპრილის ბრძანებულებით, №1 და №2 ენერგობლოკები ახლის აშენების მიზნით ჩამოწერეს, რის გამოც 2003 წელს სადგურის დადგმულმა სიმძლავრემ 840 მეგავატი შეადგინა. ამასთან, ვერ მოხერხდა 1994–1996 წლებში იძულებით გაჩერებული №5 და №7 ენერგობლოკებზე სარემონტო და აღდგენითი სამუშაოების ჩატარება. ფინანსების უკმარისობის გამო, არც №3, №4 და №8 ენერგობლოკებზე ჩატარებულა სრულფასოვანი კაპიტალური რემონტი. საერთო ჯამში, დარჩენილი რვა ბლოკიდან მთლიანად ამორტიზებული იყო ხუთი და შედარებით ქმედითუნარიანი — სამი (№3, №4, №8), შემდგომ პერიოდში კი — მხოლოდ ორი (№3, №4).
ბერნი შოუ
ბერნი შოუ (დ. 15 ივნისი, 1956, ვიქტორია, ბრიტანეთის კოლუმბია) — კანადელი მომღერალი. იგი 1986 წლიდან ბრიტანული როკ ჯგუფ Uriah Heep–ის წამყვანი ვოკალისტია.
thumb|ბერნი შოუ და [[მიკ ბოქსი, 9 მაისი, 2009, ხორვატია]]