cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯენიფერ ფსაკი
ბიოგრაფია
სკოლის დამთავრების შემდეგ ჯენიმ ჩააბარა ვირჯინიის უილიამის და მერის კოლეჯში, რომელიც 2000 წელს დაამთავრა ინგლისური ენის და სოციოლოგიის განხრით.
როგორც დემოკრატიული პარტიის მხარდამჭერი, ჯენიფერი 2001 წლიდან აქტიურად მონაწილეობდა მისი წარმომადგენლების წინასაარჩევნო კამპანიაში. თავდაპირველად იგი მუშაობდა შტატის გუბერნატორის ტომ ვილსაკის და სენატის წევრობის კანდიდატის ტომ ჰარკინის გუნდებში, 2004 წელს კი სათავეში ედგა პრეზიდენტობის კანდიდატის ჯონ ქერის საზოგადოებასთან ურთიერთობების ბიუროს. ქერის დამარცხების შემდეგ მომდევნო ორი წლის მანძილზე ჯენიფერ ფსაკი ხელმძღვანელობდა წარმომადგენელთა პალატის წევრის ჯოზეფ ქრაულის პიარ-სამსახურს.
2008 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების წინ მან მიიპყრო კანდიდატ ბარაქ ობამას ყურადღება. როგორც პრეს-მდივანი, იგი ობამას თან ახლდა მთელი საარჩევნო კამპანიის მიმდინარეობისას, რომლის დროსაც იმოგზაურა 47 შტატში და 4 ქვეყანაში.
გამარჯვების შემდეგ ფსაკი მიწვეული იქნა თეთრ სახლში პრეს-მდივნის მოადგილის და შემდეგ კომუნიკაციების ბიუროს დირექტორის მოადგილის თანამდებობაზე.
2011 წელს მან მცირე ხნით დატოვა საჯარო სამსახური და მუშაობა დაიწყო საზოგადოებრივ ურთიერთობათა კვლევითი ორგანიზაციის Global Strategy Group ვაშინგტონის ოფისის დირექტორად. 2012 წლის საარჩევნო კამპანიის დროს ის კვლავ ბარაქ ობამას მრჩევლის მოვალეობებს ასრულებდა, 2013 წელი თებერვალში კი დაინიშნა სახელმწიფო დეპარტამენტის პრეს-მდივნად ჯონ ქერის დროს. მომდევნო ორწლიანი პერიოდი დაემთხვა მსოფლიოში ვითარების გართულებას. როგორც საგარეო უწყების ოფიციალური წარმომადგენელი, მედიის წარმომადგენლებთან რეგულარულ ბრიფინგებზე ფსაკი გადმოსცემდა აშშ-ს მთავრობის შეხედულებებს ამა თუ იმ საჭირბოროტო პრობლემასთან დაკავშირებით. 2014 წლის მარტში ყირიმის და მოგვიანებით დონბასის საკითხის გამო რუსეთის ფედერაციასთან მკვეთრად გამწვავებული ურთიერთობების ფონზე პრეს-მდივანი ერთ-ერთი პირველი აწვდიდა საზოგადოებას ინფორმაციას აშშ-ს პოლიტიკის შესახებ, რის გამოც ის რუსი ჩინოსნების და მედიის მხრიდან მუდმივი თავდასხმების ობიექტი გახდა. მის მიერ წარმოთქმული ნებისმიერი გეოგრაფიული თუ ტერმინოლოგიური უზუსტობა მით უფრო განსაკუთრებულ ქილიკს იწვევდა, მაგრამ ხშირად პრეს-მდივანის გამონათქვამების განზრახ დამახინჯება ხდებოდა.
ორი წლის შემდეგ ჯენიფერ ფსაკი დაბრუნდა თეთრ სახლში პრეზიდენტის მრჩევლად კომუნიკაციების სფეროში, სადაც ის მუშაობდა დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციის ჩამოყალიბებამდე.
პოსტის დატოვების შემდეგ 2017-20 წწ. იგი მოღვაწეობდა ტელეკომპანია სი-ენ-ენ-ზე პოლიტიკურ მიმომხილველად, აგრეთვე, ჯორჯთაუნის უნივერსიტეტში.
საპრეზიდენტო არჩევნებზე ჯო ბაიდენის გამარჯვების შემდეგ ჯენიფერმა თეთრი სახლის პრეს-მდივნად მუშაობის შეთავაზება მიიღო. 2022 წლის 13 მაისს მან თანამდებობა საკუთარი სურვილით დატოვა ერთ-ერთ სატელევიზიო კომპანიაში საქმიანობის გაგრძელების მიზნით.
მუშაობის სტილი
წინა ადმინისტრაციის წარმომადგენლებს, მათ შორის ჯენიფერ ფსაკის წინამორბედს, საკმაოდ დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდათ მედიასთან. ბრიფინგები ხშირად ტოქსიკურ გარემოში ურთიერთთავდასხმების ფონზე მიმდინარეობდა. როგორც გაწონასწორებულმა პროფესიონალმა, ფსაკიმ პირველივე გამოსვლისას ისაუბრა თეთრ სახლში აკრედიტებულ ჟურნალისტებთან ცივილიზებული ურთიერთობის არსებობის აუცილებლობაზე ამერიკული საზოგადოების სწორი ინფორმირების საერთო მიზნიდან გამომდინარე.
ასეთი მიდგომა აშკარა კონტრასტი აღმოჩნდა იმ პერიოდთან, როცა იგივე ტრიბუნიდან მედიის გარკვეული სეგმენტი ხალხის მტრად და ყალბი ინფორმაციის გავრცელების რუპორად ცხადდებოდა. რეპორტიორებთან უშუალო ურთიერთობის წყალობით ბრიფინგების ოთახში ნდობის და გამჭვირვალობის დაბრუნება ახალმა პრეს-მდივანმა თავის პრიორიტეტად გამოაცხადა.
გადადგომის შემდეგ ჯენიფერ ფსაკის საქმიანობა მრავალმა ექსპერტმა შეაჯამა. შეფასებების უმრავლესობა პოზიტიური აღმოჩნდა მათი მხრიდანაც კი, ვინც ადმინისტრაციის მიმართ ზოგადად კრიტიკული განწყობით იყო ცნობილი.
ფინანსური მდგომარეობა
მაღალანაზღაურებადი პროფესიული საქმიანობის წყალობით, ჯენიფერს ფინანსური თვალსაზრისით უზრუნველი ცხოვრება აქვს. 2020 წლის მონაცემებით, მისი ქონების ღირებულება შეადგენს 2 მლნ დოლარს.
ოჯახური მდგომარეობა
2010 წელს დაქორწინდა გრეგორი მეჩერზე, რომელიც ერთ-ერთი კონგრესმენის მრჩეველი იყო. ჰყავს ორი შვილი.
რესურსები ინტერნეტში
გვერდი ტვიტერზე
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1978
ფარერის კუნძულების დროშა
მინი|250პქ|ფარერის კუნძულების დროშა მინი|250პქ|დროშის ორიგინალი, რომელიც ეკლესიაში ინახება ფარერის კუნძულების დროშაზე, თეთრ ფონზე გამოსახულია ჯვარი, ქრისტიანობის სიმბოლო, რითაც გრძელდება სხვა სკანდინავიური ქვეყნების ტრადიცია, რასაც საფუძველი დანიის დროშამ ჩაუყარა. დროშას Merkið-ს ეძახიან, რაც „ალამს“ ნიშნავს. საკმაოდ წააგავს მეზობელი ნორვეგიისა და ისლანდიის დროშებს.
აღწერა და სიმბოლიზმი
დროშის მონახაზი ერთიანდება წითელ სკანდინავიურ ჯვართან, რომელიც მარცხნივაა შეწეული. წითელ ჯვარს გარს აკრავს მოლურჯო-მოცისფრო ზოლი, მთლიანობაში კი ჯვარი თეთრ ფონზეა დატანილი. მონახაზი მნიშვნელოვნად წააგავს ნორვეგიის დროშას. შეფარდებაა 16:22 — 8:11.
თეთრი ფერი დროშის შემქმნელების სიმბოლოა — ზღვის ქაფისა და სიწმინდის, ფარერის კუნძულების გასხივოსნებული ცის. ლურჯი და წითელი ფერები კი სკანდინავიის ქვეყნების დროშებთან მსგავსებას უსვამს ხაზს, რაც ფარერის კუნძულების სხვა სკანდინავიურ ქვეყნებთან კავშირზე მიუთითებს.
ისტორია
ფარერის კუნძულების თანამედროვე დროშა 1919 წელს ჯენს ოლივერ ლისბერგმა სხვებთან ერთად შექმნა კოპენჰაგენში სწავლისას. ამავე წლის 22 ივნისს, დროშა პირველად აღიმართა ფარერის კუნძულებზე, ერთ-ერთ ქორწილში. 1940 წლის 25 აპრილს, ბრიტანეთის საოკუპაციო მთავრობამ ეს დროშა ფარერული ხომალდებისათვის დაამტკიცა. ადგილობრივი მმართველობის 1948 წლის 23 მარტის აქტის საფუძველზე, დანიის მთავრობამ იგი საბოლოოდ დაამტკიცა ფარერის კუნძულების სახელმწიფო დროშად.
ტემერნიკის ხიდი
ტემერნიკის ხიდი (Темерницкий мост) — ხიდი მდინარე დონზე, დონის როსტოვში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. აგებულია 2007-2010 წლებში ინჟინერ ა. ეფრემუშკინის პროექტის მიხედვით. სახელწოდება მიიღო 2011 წლის 17 მარტს, ამავე სახელწოდების მდინარისაგან, იმის გამო, რომ ესტაკადის ნაწილი გადაჭიმულია მის ნაპირზეც. მანამდე კი ხიდს ეწოდებოდა „ხიდი სივერსის პროსპექტის დასასრულს“.
აღწერა
ტემერნიკის ხიდი, რომელიც ატარებდა 60 000 მანქანას დღე-ღამეში, ააგეს ვოროშილოვის ხიდის (46 ათასი ავტომობილი დღე-ღამეში) ალტერნატივად. ხიდი მდებარეობს გზატკეცილზე М4 „დონი“, დონის როსტოვიდან კრასნოდარისა და სტავროპოლის მიმართულებით. ასევე მნიშვნელოვანი დატვირთვა აქვს ქალაქ სატელიტების ბატაისკისა და აზოვისთვისაც.
ისტორია
ხიდის მშენებლობა მიმდინარეობდა დაჩქარებული ტემპით ვოროშილოვის ხიდის ავარიული მდგომარეობის გამო, რომელიც 2008 წლის 23 ივნისს გაიხსნა გადაადგილებისათვის, თუმცა სატვირთოებს მასზე გავლა ეკრძალებოდათ. მშენებლობის მეორე ეტაპზე „ტემერნიკის დიამეტრის“ ფარგლებში იგეგმებოდა გზაგამტარის მშენებლობა გვარდიის მოედნიდან მეჩნიკოვის ქუჩამდე.
2014 წელს ვოროშილოვის ხიდის ჩამონგრევის საშიშროების გამო, ქალაქის ადმინისტრაციამ მიიღო გადაწყვეტილება აეკრძალათ გადაადგილება ხიდზე, რის გამოც ძირითადი დატვირთვა მოდიოდა ტემერნიკის ხიდზე.
2016 წლის ზამთარში გაატარეს მთელი რიგი კომპლექსური ღონისძიებები და გაწმინდეს ტემერნიკის ხიდი.
სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ხიდები
ხოსე ხოაკინ პრიეტო
ხოსე ხოაკინ პრიეტო (José Joaquín Prieto; დ. 20 აგვისტო, 1786, სანტიაგო, ჩილე — გ. 22 ნოემბერი, 1854, სანტიაგო, ჩილე) — ჩილელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. ჩილეს პრეზიდენტი 1831–1841 წწ.
დაიბადა სანტიაგოში, წარმოშობით ესპანელისა და ბასკის შთამომავალია.
სქოლიო
კატეგორია:ჩილეს პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1786 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1854
ყალბი ფულის მჭრელები
ყალბი ფულის მჭრელები — 1925 წლის ანდრე ჟიდის რომანი. რომანის მთავარ გმირს, ედუარდს ბევრი საერთო აქვს ჟიდთან, ის აგრეთვე მწერალია და წერს რომანს „ყალბი ფულის მჭრელები“. რომანის სხვა პერსონაჟებიც რეალურ პიროვნებებს შეესაბამებიან: ლორა მადელინს, ჟიდის მეუღლეს, ხოლო გრაფი დე პასავანი - ჟან კოკტოს.
რომანში რამდენიმე სიუჟეტური ხაზი ვითარდება. ჟიდმა მკითხველისთვის ნაწარმოების უკეთ გასაგებად 1926 წელს გამოსცა „ყალბი ფულის მჭრელების დღიური“, სადაც რომანის განმარტებებია მოცემული.
2011 წელს გამოვიდა რომანის ფრანგული ეკრანიზაცია.
ლიტერატურა
კატეგორია:1925 წლის რომანები კატეგორია:ფრანგული რომანები კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული რომანები
კონსტანტინე ალიხანოვი
კონსტანტინე მიხეილის ძე ალიხანოვი (დ. 1848, თბილისი, — გ. 1931) — თბილისში მოღვაწე მუსიკოსი, პიანისტი, პედაგოგი.
დაამთავრა თბილისის პირველი გიმნაზია (1868). ფორტეპიანოზე დაკვრას სწავლობდა თბილისში, ე. ეფშტეინთან. 1875 წელს ჩაირიცხა პეტერბურგის კონსერვატორიაში (თ. ლეშეტიცკის საფორტეპიანო კლასი). 1872–1874 წლებში მონაწილეობდა „კავკასიის სამუსიკო საზოგადოების“ კონცერტებში. 1874 წელს ხარლამპი სავანელთან და ალოიზ მიზანდართან ერთად დააარსა თბილისის სამუსიკო (საგუნდო) კლასები, რითაც საფუძველი ჩაეყარა პროფესიულ სამუსიკო განათლებას საქართველოსა და სამხრეთ კავკასიაში. 1876 წლიდან კლასების ბაზაზე შეიქმნა სამუსიკო სკოლა, 1886 წელს — სამუსიკო სასწავლებელი, რომელიც 1917 წელს თბილისის კონსერვატორიად გარდაიქმნა. 1883 წლიდან ალიხანოვი რუსული სამუსიკო საზოგადოების თბილისის განყოფილების დირექტორი იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1848 კატეგორია:გარდაცვლილი 1931 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი პიანისტები
სპეციოზა კაზიბმე
სპეციოზა კაზიბმე (Specioza Kazibwe; დ. 1 ივლისი, 1954) — უგანდელი პოლიტიკოსი და ქირურგი. პირველი ქალი ვიცე-პრეზიდენტი აფრიკის კონტინენტზე. უგანდის მეექვსე ვიცე-პრეზიდენტი 1994-2003 წლებში. 2013 წლის აგვისტოში იგი გაეროს გენერალურმა მდივანმა პან კი მუნმა დანიშნა აფრიკაში გაეროს სპეციალურ წარმომადგენელად აივ/შიდსის საკითხებში.
ბიოგრაფია
კაზიბმე დაიბადა იგანგის ოლქში 1955 წლის 1 ივლისს. სწავლობდა ქალაქ ლუგაზის ახლოს მდებარე კათოლიკურ ქალთა სკოლა ინტერნატში. 1974 წელს ჩაირიცხა მაკერერეს უნივერსიტეტის მედიცინის ფაკულტეტზე, სადაც სწავლობდა მედიცინას, დაამთავრა მედიცინის ბაკალავრიატი და 1979 წელს მიიღო ქირურგიის ბაკალავრის ხარისხი. მოგვიანებით მან მიიღო მედიცინის მაგისტრის ხარისხი, ასევე მაკერერის უნივერსიტეტში, ზოგადი ქირურგიის სპეციალობაში. 2009 წელს მიენიჭა ჰარვარდის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სკოლის საპატიო დოქტორის წოდება.
სპეციოზა კაზიბმე არის ქალთა უფლებების დამცველი აფრიკაში. 1998 წელს, აფრიკის ერთობის ორგანიზაციასთან და გაეროს აფრიკის ეკონომიკურ კომისიასთან თანამშრომლობით, მან დააარსა და თავმჯდომარეობდა აფრიკის ქალთა კომიტეტს მშვიდობისა და განვითარების შესახებ. 1998 წელს გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციამ დააჯილდოვა „ცერერის მედლით“ სასურსათო უსაფრთხოებასა და სიღარიბის აღმოფხვრაში შეტანილი წვლილისთვის.
2002 წლის აპრილში მან მოითხოვა ქმრისგან განქორწინება და განაცხადა, რომ უარი თქვა ოჯახური ძალადობის მსხვერპლად ყოფნაზე. მრავალცოლიანობა და ცოლის ცემა საკმაოდ გავრცელებულია უგანდაში, მაგრამ განქორწინება შედარებით იშვიათია. მისი ქმარი ეწინააღმდეგებოდა განქორწინებას, მიზეზად ასახელებდა მის კათოლიკური რწმენას და ამბობდა, რომ მისი ცოლი სახლში გვიან მიდიოდა, არ აძლევდა სათანადო ახსნა-განმარტებას და მხარს უჭერდა სხვა პოლიტიკოსებს, რომლებიც მას არ მოსწონდა. 2003 წლის 21 მაისს აღნიშნული პრობლემების გამო დატოვა თანამდებობა, სწავლის გაგრძელების ნებართვის მოთხოვნით. შემდეგ მან მიიღო დოქტორის ხარისხი ჰარვარდის უნივერსიტეტში. ჰყავს ოთხი შვილი, მათ შორის ტყუპები პირველი ქორწინებიდან და ორი ნაშვილები შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:უგანდის ვიცე-პრეზიდენტები კატეგორია:უგანდელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ქალი ვიცე-პრეზიდენტები
აფრიკის ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი
აფრიკის ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი - ვაშინგტონის სმითსონის ინსტიტუტის აფრიკული ხელოვნების მუზეუმი. მდებარეობს აშშ-ში, ვაშინგტონში. მუზეუმში დაცულია ტრადიციული და თანამედროვე აფრიკული ხელოვნების 9 000 ნამუშევარი როგორს სუბ-საჰარული, ისე ჩრდილოაფრიკული ქვეყნებიდან, 300 000 გამოსახულება და 50 000 საბიბლიოთეკო ტომი. იგი ამერიკის შეერთებულ შტატებში აფრიკული ხელოვნებისადმი მიძღვნილი პირველი ინსტიტუტია, რომელიც დღემდე უდიდეს კოლექციას ინახავს. The Washington Post-მა მუზეუმი საერთაშორისო ხელოვნების საყრდენად და აშშ-ში თანამედროვე აფრიკული ხელოვნების მთავარ ადგილად მოიხსენია.
მუზეუმი 1964 წელს დაარსდა აშშ-ის საგარეო საქმეთა სამსახურს ოფიცრის, უორენ მ. რობინსის მიერ, ვინც გერმანიაში აფრიკული ხელოვნების ნიმუშები და აშშ-ში კაპიტოლიუმის ბორცვზე რამდენიმე სახლი შეიძინა, სადაც კოლექციები გამოფინა. კოლექცია ფოკუსირებულია ტრადიციულ აფრიკულ ხელოვნებაზე და აფრიკული კულტურული მემკვიდრეობის შესახებ საგანმანათლებლო ფუნქცია აქვს. დამფუძნებელი აშშ-ის კონგრესთან მუზეუმის სმითსონის ინსტიტუტის ზედამხედველობის ქვეშ ლობირებდა. 1979 წელს მუზეუმი სმითსონის ინსტიტუტს შეუერთდა და ორი წლის შემდეგ აფრიკული ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი ეწოდა. ახალი, მეტწილად მიწისქვეშა სამუზეუმო შენობა 1987 წელს აიგო და სმითსონის ყველაზე პატარა მუზეუმებს შორისაა.
ისტორია
1950-იან წლებში ამერიკის შეერთებული შტატების საგარეო საქმეთა სამსახურის ოფიცერი, უორენ მ. რობინსი გერმანიაში ანტიკვარიატის მაღაზიებში აფრიკულ ფიგურებს, ნიღბებს, წიგნებსა და ტექსტილს აგროვებდა. 1960 წელს ვაშინგტონში დაბრუნების შემდეგ მან კაპიტოლიუმის ბორცვზე სახლი შეიძინა და მისი კოლექცია გამოფინა. სამუზეუმო, ხელოვნების ან დაფინანსების გამოცდილების უქონლობის მიუხედავად, რობინსს სწამდა, რომ კოლექციას რასათა შორისი სამოქალაქო უფლებებისა და აფრიკული კულტურული მემკვიდრეობისადმი ეროვნული პატივისცემის გაუმჯობესება შეეძლო. 1963 წლის შემდეგ რობინსმა კაპიტოლიუმის ბორცვის სახლს მიმდებარე სახლებიც შემატა, მათ შორის, აბოლიციონისტ ფრედერიკ დაგლასის ყოფილი სახლიც. საბოლოოდ, კოლექცია 9 სახლსა და აშშ-ის უზენაესი სასამართლოს შენობის გვერდით, სხვადასხვა დაწესებულებაში განთავსდა.
მუზეუმი ოფიციალურად 1964 წელს დაარსდა, როგორც აფრიკული ხელოვნების მუზეუმი. რობინსის ძალისხმევით, მუზეუმი ტრადიციულ აფრიკულ ხელოვნებასა და აფრიკული კულტურული მემკვიდრეობის საგანმანათლებლო ფუნქციაზე იყო ორიენტირებული. იგი ამერიკული რასობრივი პოლიტიკით დაინტერესებული ადამიანების თავშეყრის ადგილსაც წარმოადგენდა, რომლებიც აფრიკული კულტურისადმი ამერიკული აღქმის შეცვლას ცდილობდნენ. რობინსი მუზეუმს შემდეგნაირად მოიხსენიებდა: „საგანმანათლებლო დეპარტამენტი მიმაგრებული მუზეუმით“. 1976 წლისთვის აფრიკული ხელოვნების მუზეუმში 20 ადამიანი მუშაობდა, ხოლო კოლექციაში 6 000 ობიექტი შედიოდა. რობინსი პირველად ეწვია აფრიკას.
რობინსი აშშ-ის კონგრესთან მუზეუმის ვაშინგტონის სმითსონის ინსტიტუტის დაქვემდებარებაში შეტანისთვის ლობირებდა. აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატამ მისი გეგმა 1978 წელს მიიღო. რობინსს ჯონ ბრეიდმასი, ლინდი ბოგსი, რონ დელამსი და ყოფილი ვიცე-პრეზიდენტი, ჰუბერტ ჰამფრი უჭერდნენ მხარს. მომდევნო წელს სმითსონის ინსტიტუტის დირექტორებმა მუზეუმი თავიანთ დაქვემდებარებაში გადაიყვანეს და კოლექციების შესაბამის მუზეუმში გადატანა დაიწყეს. 1981 წელს მუზეუმს სახელი გადაერქვა და აფრიკული ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი ეწოდა.
1983 წელს მუზეუმის დირექტორი სილვია უილიამსი გახდა. იმავე წელს მუზეუმი National Mall-ის ერთ-ერთ შენობაში გადაიტანეს. კომპლექსი მეტწილად მიწის ქვეშ იყო აშენებული და საგამოფენო სივრცეც გაიზარდა. დროთა განმავლობაში ტრადიციული სუბ-საჰარული ქვეყნების ექსპონატების გარდა, მუზეუმის კოლექციებში თანამედროვე აფრიკული ხელოვნებისა და ჩრდილოაფრიკელია არაბების ნიმუშებიც შევიდა. მუზეუმის დამფუძნებელი ამ მიმართულებას აკრიტიკებდა და თვლიდა, რომ ინსტიტუტი მის საზოგადოებრივ როლს უარყოფდა.
1996 წელს უილიამსის გარდაცვალების შემდეგ მუზეუმის კურატორი როზალინ უოლკერი დირექტორი გახდა, რომელსაც თანამდებობდა 2002 წლამდე ეკავა. უოლკერმა წინამორბედების მიმართულება გააგრძელა და მუზეუმს თანამედროვე ხელოვნების გალერეა დაამატა. მანვე შექმნა განვითარების ოფისი, რომელმაც 2000-იან წლებში მუზეუმის პავილიონისთვის საჭირო ფინანსები მოიძია. 2003-2008 წლებში მუზეუმის დირექტორი ობერლინის კოლეჯის ხელოვნების მუზეუმის ყოფილი დირექტორი, შერონ პატონი იყო.
2009 წელს მუზეუმის დირექტორი სპელმანისა და ბენეტის კოლეჯის ყოფილი პრეზიდენტი და ანთროპოლოგი, იონეტა კოული გახდა. იგი 2017 წელს გადადგა. მომდევნო წლის თებერვალში დირექტორის პოსტი გას კეისლი-ჰეიფორდმა დაიკავა.
კოლექციები
აფრიკული ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი პირველი ინსტიტუტი იყო, რომელიც აშშ-ში აფრიკულ ხელოვნებას მიეძღვნა (მეორე 1984 წელს შექმნილი აფრიკული ხელოვნების ცენტრი, დღევანდელი აფრიკული ცენტრი იყო). 2008 წლისთვის ეროვნულ მუზეუმში 9 000 ექსპონატი და 300 000 გამოსახულება ინახებოდა. ექსპონატებს შორისაა XV საუკუნის ნიღბებიდან და ქანდაკებებიდან დაწყებული, თანამედროვე ხელოვნების ნიმუშებით დამთავრებული. ფოტოებს შორის მნიშვნელოვანია ფოტოჟურნალისტების, ელიოტ ელისოფონისა და კონსტანს სტიუარტ ლარაბის კოლექციები.
სქოლიო
კატეგორია:აფრიკული ხელოვნების მუზეუმები აშშ-ში კატეგორია:1964 წელს დაარსებული ხელოვნების მუზეუმი კატეგორია:ვაშინგტონის ხელოვნების მუზეუმები კატეგორია:სმითსონის ინსტიტუტის მუზეუმები კატეგორია:სამხრეთ-დასავლეთის ფედერალური ცენტრი
ოპუნცია
ოპუნცია (Opuntia) — მცენარეთა გვარი, კაქტუსისებრთა ოჯახისა. სუკულენტური ბუჩქები ან, იშვიათად, ხეებია. აქვთ ბრტყელი, წვნიანი დანაწევრებული ფოთლისებრი ტოტები. ღერო მოფენილია ეკლებით (ეკლების უმეტესობა ფოთლების სახეცვლილებას წარმოადგენს) ან ე. წ. გლოქიდიებით (წვრილი ეკლისებური გამონაზარდები); რამდენიმე სახეობას რუდიმენტული ფოთლებიც აქვს, რომლებიც მალე სცვივა.
ოპუნციის 250-ზე მეტი სახეობა გავრცელებულია ამერიკაში; ზოგიერთი კულტივირებულია სხვა ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ქვეყნებში, აგრეთვე სამხრეთ და შუა ევროპაში, ყირიმში, შუა აზიასა და კავკასიაში, კერძოდ საქართველოში ბევრგან გაველურებულია; მაგ. Opuntia ficus indica — თბილისის მიდამოებში და დასავლეთ საქართველოში.
ოპუნციის ყინვაგამძლე სახეობები უძლებენ — 10 °C. ღერო შეიცავს სახამებელს, შაქრებს, პროტეინს, C ვიტამინს. ადვილად მრავლდება ვეგეტატიუტად. ოპუნცია ინდიელების უძველესი საკულტო მცენარეა; იგი გამოსახულია მექსიკის სახელმწიფო გერბზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:კაქტუსისებრნი
ვეძათხევა
ვეძათხევა (ყოფილი: ვეძა, უნაგაძე) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, ნაქალაქარის თემში. მდებარეობს ერწოს ქვაბულში, მდინარე აძეძის (ივრის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 1040 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით.
ისტორია
სოფელი ახლო წარსულში ვეძად და უნაგაძედ იწოდებოდა. მისი სახელწოდება აქედან გამომდინარე მჟავე, მინერალური წყლებიდან წარმოდგება. ზოგიერთ ისტორიულ საბუთში სოფლის ტერიტორიულ სავეძოთაც იწოდება. სოფელი ვეძათხევა ჯერ კახეთის სამთავროში, ხოლო ერთიანი ქართული მონარქიის მოშლის შემდეგ (XVI-XVIII საუკუნეები), კახეთის სამეფოში შედიოდა და სვეტიცხოვლის მონასტერს ეკუთვნოდა. იგი „სრულიად მისი შენობით სვეტიცხოვლის სამკვიდრო მამული იყო“. მისი მფლობელობა ჯერ ალექსანდრე I დიდმა (1434 წელს), ხოლო შემდეგ ლევანმა და ალექსანდრე კახთა მეფეებმა (1537 და 1579 წლები) განუახლეს სვეტიცხოველს. XVII საუკუნის II ნახევრიდან კი სოფლის მნიშვნელოვანი ნაწილი სახასო საკუთრებად იქცა და მის მართვას სამეფო კარი თავისი მოხელის მეშვეობით ახორციელებდა. გვიანდელი შუა საუკუნეების სამხედრო-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით, ვეძათხევა რუსთველი ეპისკოპოსის სამწყსოსა და სადროშოში შედიოდა; საქართველოს რუსეთთან შეერთების შემდეგ კი — თიანეთის მაზრაში. შაჰ-აბასისა და სხვა დამპყრობთა დამარბეველი შემოსევების შედეგად სოფელი მოსახლეობისგან დაიცალა, ამიტომ XVII-XIX საუკუნეში შესამჩნევია მთიელთა მიგრაციის პროცესი. ვეძათხევაში ჯერ კიდევ XIX საუკუნის I ნახევარში, ცხოვრობდნენ ფშაველები, მათი ჩამოსახლება XIX საუკუნის II ნახევარშიც გრძელდებოდა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 44 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბეოვულფი
thumb|ხელნაწერის პირველი გვერდი ბეოვულფი (ძვ. ინგლ. Beowulf „ფუტკრის მგელი“, ანუ „დათვი“ ) — ძველსაქსონური ეპიკური პოემა, რომლის მოქმედებაც ვითარდება სკანდინავიაში, ანგლების ბრიტანეთში გადასახლებამდე. სათაური დარქმეულია მთავარი გმირის პატივსაცემად. ტექსტი შეიქმნა VIII საუკუნის დასაწყსისში, ხოლო შემდგომ ქრისტიანობის გავრცელების გამო, ტექსტი რამდენიმეჯერ შეიცვალა. ჩვენამდე მოღწეულია მხოლოდ XI საუკუნის ეგზემპლარი, რომელიც კინაღამ განადგურდა რიჩარდ კოტონის ბიბლიოთეკაში მომხდარი ხანძრის გამო 1731 წელს.
სიუჟეტი
დანიის დიდი მეფის სკილდ სკეფინგის შვილიშვილი იყო მეფე ჰროთგარი. ჰროთგარმა ააგო ციხე-დარბაზი ჰეროთი, აავსო განძით, აქ ნადიმობდა და ილხენდა თავის მეომრებთან ერთად ძლევამოსილი მეფე, მაგრამ დიდი განსაცდელი ელოდა დანიას. ჭაობის ბინადარი ურჩხული გრენდელი შეეჩვია ჰეროთს, მიდიოდა ღამით და მუსრს ავლებდა ჰროთგარის მეომრებს. დაცარიელდა და გაუდაბურდა ციხე-სიმაგრე. დანიელები საგონებელში ჩაცვივდნენ.
როგორც კი გითთა (გითები, გაეთები) შორის უძლიერესს - ბეოვულფს ესმა დანიელების გაჭირვების შესახებ, ნავის მომზადება ბრძანა. შეარჩია თოთხმეტი ვაჟკაცი და დანიისკენ გაემართა.
დანიელებმა დიდი პატივით მიიღეს სტუმრები. ჰეროთში ნადიმი გაუმართეს. ბეოვულფმა პირობა დადო, რომ დაამარცხება ურჩხულს ან მასთან ბრძოლაში დაიღუპებოდა. ჰროთგარი კი სანაცვლოდ დაპირდა: ამ გაჭირვებისგან გვიხსენი და შენი ხომალდი ამ დარბაზის განძეულით დაიტვირთებაო. ნადიმის შემდეგ დანიელებმა ჰეროთი დატოვეს და იქ მხოლოდ გითები დარჩნენ.
როგორც კი დაღამდა, გრენდელი გამოემართა სასახლისკენ. გაეთელ მეომრებს უკვე ეძინათ. ურჩხულმა ერთი მათგანი ბრჭყალებში მოიქცია და დაგლიჯა. მერე ბეოვულფისკენ გაემართა, რომელიც თავს იმძინარებდა. როგორც კი გრენდელი თავისი ბასრი ბრჭყალებით მას ჩააფრინდა, ბეოვულფი გააფთრებით ეკვეთა მტერს. საშინელი ბრძოლა გაიმართა, ბეოვულფს თავისი მეომრებიც წამოეშველნენ. გრენდელი მიხვდა, რომ ძალა ეცლებოდა. ბრძოლაში მკლავი დაკარგა. ურჩხული დაჭრილი და ძალაგამოცლილი წალასლასდა ჭაობისკენ, რომ სიკვდილს საკუთარ ბუნაგში დალოდებოდა.
დანიელები სიხარულით ცას ეწივნენ. მეფემ უხვად დაასაჩუქრა ბეოვულფი და მისი მეომრები.
სიხარული ნაადრევი იყო. გრენდელის დედას შურისძიება სწყუროდა. დაღამებისთანავე გაეშურა იგი ჰეროთისკენ. მძინარე დანიელებს თავზე წამოადგა, ერთი მათგანი აიტაცა და ისევ ჭაობს მიაშურა, თან წაიღო გრენდელის ტორიც.
ისევ მოთქმა-ვაება გაიმართა ჰეროთში. ისევ შეპირდა ბეოვულფს დანიის მეფე აურაცხელ ოქროს ურჩხულის მოკვლის სანაცვლოდ. აბჯარასხმულნი გაუდგნენ გითები და დანიელები ჭაობის გზას. დაბურულ ტყესთან სისხლიან ტბას მიადგნენ. გველებით სავსე ტბას ცხელი ოხშივარი ასდიოდა. ბეოვულფი წყალში ჩაეშვა, როგორც კი ფსკერზე ფეხი დადგა, მაშინვე მოუწია გრენდელის დედასთან შებრძოლება. ბეოვულფის მოქნეულმა მახვილმა ურჩხულს კანიც კი ვერ გაუჭრა. მაშინ ხელჩართული ბრძოლა გაიმართა, გაუჭირდა ბეოვულფს. ორთაბრძოლამ საბრძოლო დარბაზში გადაინაცვლა. კედელზე საჭურველი ეკიდა და მათ შორის გოლიათთა მიერ გამოჭედილი მძლავრი მახვილი. ჩვეულებრივი ადამიანი მას ვერ დაძრავდა. ბეოვულფი სწვდა ამ ხმალს, მაღლა შემართა და ურჩხულს თავი მოჰკვეთა. მერე გრენდელს დაუწყო ძებნა. თავისსავე ბუნაგში მკვდარს მიაგნო, მასაც მოჰკვეთა თავი და ის მეფე ჰროთგარს წაუღო, ურჩხულების სამყოფელი მდიდრული განძით იყო სავსე, თუმცა ხელი არაფრისთვის უხლია.
გამოხდა ხანი და გითების მეფე ბეოვულფი გახდა. ორმოცდაათ წელს მართავდა იგი გითლანდს.
ის სიმდიდრე ერთ დინასტიას ეკუთვნოდა. სიკვდილმა ყველა სათითაოდ თავისთან წაიყვანა. ბოლოს ერთი დარჩა, რადგან იცოდა, რომ სიკვდილი მასაც მალე ეწვეოდა, ამიტომ სიმდიდრე ზღვის მახლობლად მდგარ კოშკში მიზიდა. ამ კაცის გარდაცვალების შემდეგ განძი უპატრონოდ დარჩა. მას ცეცხლოვანმა გველეშაპმა მიაგნო, ჩაწვა პატიოსან თვალთა შორის და დაიძინა. გავიდა ასეულობით წელი, ვიდრე მონა გააღვიძებდა.
გაქცეული მონა ისევ ბატონთან დაბრუნდა. მისი რისხვა რომ აერიდებინა, მოპარული თასი აჩუქა. რადგან ურჩხულმა მონა ვერ დაიჭირა, შურისძიებით აღივსო. როცა შეღამდებოდა, გარეთ გამოდიოდა, ყველაფერს წვავდა და ანადგურებდა. შეწუხდა ხალხი და ქვეყანა, შიშმა დაისადგურა. ბეოვულფმა გადაწყვიტა დრაკონს შებრძოლებოდა. იახლა თორმეტი მეომარი და კოშკის გზას გაუდგა. მეგზურობას მონა უწევდა. კოშკს რომ მიუახლოვდნენ, ბეოვულფი დაემშვიდობა თანამებრძოლებს და წინ მარტო გაემართა. შეებნენ ერთმანეთს მეფე და ურჩხული. ცეცხლისმფრქვეველმა დრაკონმა მისი ფარი დაადნო, ხმალიც გაუტყდა და ბეოვულფი სრულიად უიარაღოდ დარჩა. დაჭრილს სისხლი სდიოდა. მეომრები ხედავდნენ მეფის გასაჭირს, მაგრამ დახმარება ვერ გაბედეს. მხოლოდ ერთი მათგანი, მისი ბიძაშვილი ვიგლაფი გაემართა დასახმარებლად.
ბეოვულფი სისხლისგან იცლებოდა. მოიკრიბა ძალა, ხანჯალი იძრო და გველეშაპი შუაზე გაჰკვეთა. ძალა ელეოდა, ვიგლაფს სთხოვა, განძი მოენახა და მასთან მოეტანა. ბეოვულფმა თავისი ხალხის წინამძღოლობა ვიგლაფს ჩააბარა. დაუბარა ზღვის პირზე კოშკი აეგოთ და მისი ფერფლი იქ მოეთავსებინათ. ვიგლაფს გადასცა ოქროს ყელსაბამი, ბეჭდები, მუზარადი და ჯაჭვის პერანგი.
ვიგლაფმა გადაწყვიტა მეფის ნეშტთან ერთად დაეწვა მთელი განძეულობაც. როგორც ბეუვულფის სურვილი იყო, კოშკი ააგეს და ფერფლი იქ დაფლეს. თორმეტი უმამაცესი გითი ცხენზე ამხედრებული გასრს უვლიდა კოშკს და თან ბეოვულფის საგმირო საქმეებს ყვებოდა, ასე იგლოვდნენ გითები საყვარელ მეფეს.
აზერბაიჯან-საქართველოს ურთიერთობები
მინი|200 px|ქალაქ [[თბილისი|თბილისში, აღმაშენებლის გამზირის გვერდით მდებარე ბაქოს ქუჩა - სახელი დარქმეულია აზერბაიჯანის დედაქალაქის - ბაქოს პატივსაცემად. ]] მინი|200 px|[[მემორიალური დაფა თბილისში, საქართველოს მოსწავლე ახალგაზრდობის სასახლის დარბაზში, სადაც აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობას მოეწერა ხელი. ]]
საქართველო-აზერბაიჯანის ურთიერთობები — ორმხრივი საგარეო კავშირი ამ ორ ქვეყანას შორის. თბილისში არის აზერბაიჯანის საელჩო და ასევე საქართველოს საელჩო – ბაქოში. ორივე სახელმწიფო არის ევროსაბჭოს, ეუთოს, შავი ზღვის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის წევრი.
დიასპორები
აზერბაიჯანელები საქართველოში ძირითადად ქვემო ქართლსა და კახეთში ცხოვრობენ, უმეტესად სოფლებში. (საკმაო რაოდენობით – თბილისშიც). შეადგენენ საერთო მოსახლეობის 6.5%(ყველაზე დიდი ეთნიკური უმცირესობა). მარნეულის, ბოლნისისა და დმანისის მუნიციპალიტეტებში უმრავლესობას წარმოადგენენ. მათი საერთო რაოდენობა 280–290 ათასია. მათთან შედარებით ქართველები აზერბაიჯანში გაცილებით მცირერიცხოვნად არიან. ძირითადად კახის (ყველაზე მეტი), ზაქათალის და ბელაქნის რაიონებში.
ისტორია
ქართველ მეფეებს ყოველთვის ჰქონდათ ურთიერთობა თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე არსებულ სახანოებთან, რომლებიც ხან შედარებით დამოუკიდებლები – ხანაც სპარსეთის შემადგენლობაში იყვნენ.
სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობა პირველად 1918 წელს საქართველოსა და აზერბაიჯანის დემოკრატიულ რესპუბლიკას შორის დამყარდა. 1919 წლის 16 ივნისს ხელი მოეწერა ერთობლივ თავდაცვით ხელშეკრულებას გენერალ დენიკინის მოხალისეთა არმიის წინააღმდეგ. ამ ორ ქვეყანას შორის პრობლემატური იყო ზაქათალის ოლქის კუთვნილების საკითხი, ასევე აზერბაიჯანის მხარდაჭერა სამხრეთ–დასავლეთ კავკასიის რესპუბლიკის მიმართ, თუმცა შეიარაღებულ დაპირისპირებამდე საქმე არ მისულა. 1920 წელს ბოლშევიკების მიერ აზერბაიჯანის გასაბჭოების შემდეგ იქაური პოლიტიკური ელიტის ნაწილი თბილისში გადმოვიდა, მაგრამ 1921 წლის თებერვალში საბჭოთა რუსეთმა საქართველოც დაიპყრო. 1922 წლის 30დეკემბერს ორივე ქვეყანა საბჭოთა კავშირის ნაწილი გახდა ამიერკავკასიის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკის შემადგენლობაში, რომელიც 1936 წელს გაუქმდა და შეიქმნა საქართველოს, აზერბაიჯანისა და სომხეთის სსრ–ები.
თანამედროვე ეპოქა
1991 წელს საქართველომ და აზერბაიჯანმაც დამოუკიდებლობა აღიდგინეს და 1992 წლის 18 ნოემბერს დაამყარეს დიპლომატიური ურთიერთობა. 1997 წლის 10 ოქტომბერს სუამის დამფუძნებელი წევრები გახდნენ. მიმდინარეობს აქტიური თანამშრომლობა რეგიონის ეკონომიკური განვითარებისათვის (ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენი, ყარსი–ახალქალაქის რკინიგზა, TRACECA). ორივე ქვეყანა ჩართულია ნატოს პროგრამაში – პარტნიორობა მშვიდობისათვის. ზვიად გამსახურდიას დროს, 1990 წლის დეკემბერში, ხელი მოეწერა შეთანხმებას კულტურულ, ეკონომიკურ და სამეცნიერო–ტექნიკურ სფეროებში თანამშრომლობის შესახებ. მსგავსი ხელშეკრულება გაფორმდა ასევე 1993 წლის თებერვალში, რომლითაც საქართველომ აიღო ვალდებულება, რომ აზერბაიჯანულ გაზსა და ნავთობს სომხეთში არ გაიტანდა. ამავე პერიოდში აზერბაიჯანის ხელისუფლება ცდილობდა საქართველო შეერთებოდა მის მიერ სომხეთისთვის გამოცხადებულ ბლოკადას, თუმცა უშედეგოდ.
2010 წელს საქართველოს პრეზიდენტმა სააკაშვილმა წამოაყენა საქართველო-აზერბაიჯანის კონფედერაციად გაერთიანების იდეა.
ვაჭრობა
საქართველო აზერბაიჯანში ახორციელებს ცემენტის, ლოკომოტივების, სარკინიგზო მოწყობილობების, ქიმიური ნაწარმის, მინის, მინერალური წყლების, ალკოჰოლური სასმელისა და ფარმაცევტული ნაწარმის ექსპორტს. აზერბაიჯანულიდან შემოდის ნავთობი, ბენზინი, დიზელი, ბუნებრივი აირი, პლასმასის ნაწარმი, ავეჯი და სამშენებლო მასალები.
გაზელი
გაზელი (Gazella) — ნამდვილი ანტილოპების ქვეოჯახის ჩლიქოსანთა გვარი და 3 (ადრე 7) გვარის კრებითი სახელწოდება. არსებობს გაზელის 18 სახეობა, რომელთაგან 2 გადაშენებულია (გვარში შედის 11 სახეობა, დანარჩენი კრებით სახელში ერთიანდებიან); აგრეთვე ცნობილია 30-მდე ამომწყდარი სახეობა. გავრცელებულია ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ აფრიკაში, დასავლეთ და ცენტრალურ აზიისა და ჩრდილო-დასავლეთ ინდოეთის უდაბნოებსა და სტეპებში. ცხოვრობენ ჯოგებად, იკვებებიან ბალახოვანი მცენარეებით. დარბიან ძალიან სწრაფად. ნეზვი ყოველწლიურად 1—2 ნუკრს იგებს. ძვირფასი სანადირო და სარეწაო ცხოველებია და, რაკი მათი რიცხვი სწრაფად კლებულობს, საჭიროებენ დაცვას.
აზერბაიჯან-საქართველოს ურთიერთობები
საზღვარი
საქართველოს და აზერბაიჯანს 446 კმ სიგრძის საერთო საზღვარი აქვთ, რომელიც ჯერ კიდევ არაა დელიმიტირებული. განსაკუთრებით მწვავედ დგას დავით გარეჯის სამონასტრო კომპლექსის პრობლემა რომელიც დღევანდელი მდგომარეობით საზღვრით ორადაა გაყოფილი. საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრომ გააკეთა განცხადება, რომ მზადაა დაიწყოს მოლაპარაკებები ტერიტორიების გაცვლის შესახებ, აზერბაიჯანის მხარეზე მდებარე, დავით გარეჯის ნაწილის სანაცვლოდ, ვინაიდან კომპლექსი ქართველებისთვის ისტორიულ და კულტურულ ფასეულობას წარმოადგენს. ოფიციალურმა ბაქომ გამორიცხა ამის შესაძლებლობა და მიზეზად სადავო ტერიტორიის სამხედრო–სტრატეგიულ მნიშვნელობა დასახელა. გარდა ამისა აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ, 2007 წლის აპრილში, განაცხადა რომ მონასტერი კავკასიელი ალბანელების (თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე წარსულში მობინადრე გადაშენებული ერი) საცხოვრებელი იყო. პასუხად საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრმა გელა ბეჟუაშვილმა ამ განცხადებას "აბსოლუტურად გაუგებარი" უწოდა და აზერბაიჯანელ დიპლომატს მსოფლიო ისტორიის გადაკითხვა ურჩია. მოგვიანებით ბაქომ გამოთქვა მზადყოფნა კომპლექსის საერთო ტურისტულ ზონად გადაქცევის თაობაზე, თუმცა ამ იდეის გაჟღერებამ ქართულ საზოგადეობაში უკმაყოფილება გამოიწვია. სრულიად საქართველოს კათალიკოს–პატრიარქმა, ილია II მ განაცხადა: "მონასტერი ქართული სიწმინდეა და ის მთლიანად ქართულ ნიადაგზე უნდა იდგეს".
გაზელი
სქოლიო
კატეგორია:ნამდვილი ანტილოპები კატეგორია:ძროხისებრნი *
აზერბაიჯან-საქართველოს ურთიერთობები
საზღვარი
საქართველო–აზერბაიჯანის საზღვარზე სამი სასაზღვრო–გამშვები პუნქტი მდებარეობს: წითელი ხიდი (ყველაზე მსხვილი), დედოფლისწყარო და ლაგოდეხი.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს დიპლომატიური ურთიერთობები კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები
ფინეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
2017 წლის მონაცემებით ფინეთი 19 რეგიონს (maakunta, landskap) ) მოიცავს. რეგიონები 70 ქვერეგიონად (seutukunta, ekonomisk region) ) იყოფა, ხოლო ქვერეგიონები 2021 წლის მდგომარეობით 309 მუნიციპალიტეტს (kunta, kommun). მოიცავს.
სქოლიო
კატეგორია:ფინეთის ადმინისტრაციული დაყოფა კატეგორია:ევროპის ქვეყნების ადმინისტრაციული დაყოფა
ფარერის კუნძულების პოლიტიკური სისტემა
მინი|250პქ|ფარერის კუნძულების გერბი ფარერის კუნძულების პოლიტიკური სისტემა ეფუძნება საპარლამენტო წარმომადგენლობით დემოკრატიასა და დამოკიდებულებას, სადაც მთავრობის მეთაურია პრემიერ-მინისტრი ; მოქმედებს მრავალპარტიული სისტემა. ფარერის კუნძულები პოლიტიკურად დაკავშირებულია დანიის სამეფოსთან, მაგრამ 1948 წლიდან გააჩნია ნახევრად თვითმმართველობა. აღმასრულებელ ხელისუფლებას ახორციელებს მთავრობა. საკანონმდებლო ხელისუფლება გადანაწილებულია მთავრობასა და ლეგტინგს (ფარერის კუნძულების პარლამენტი) შორის. სასამართლო ხელისუფლება დამოუკიდებელია აღმასრულებელი და საკანონმდებლო მმართველობებისაგან. 2007 წლის 25 ოქტომბერს, ფარერის კუნძულები ერთ საარჩევნო ოლქად იქცა.
სქოლიო
კატეგორია:ფარერის კუნძულები კატეგორია:დანიის პოლიტიკა
ოჟორის სამაროვანი
ოჟორის სამაროვანი, ზემოლისას სამაროვანი, განვითარებულია რკინის ხანის არქეოლოგიური ძეგლი შიდა ქართლში, ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ოჟორიდან (1991 წლამდე შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ზნაურის რაიონში) დაახლოებით 2 კმ-ზე, ადგილობრივ ზემოლისაზე. გაითხარა 1951 წელს (ხელმძღვანელი ო. ჯაფარიძე) 14 ორმოსამარხი. დაკრძალვის წესი არ დადგინდა, ვინაიდან ბავშვის 1 კბილის გარდა ადამიანთა ძვლები არ შემორჩენილა. სამარხებში აღმოჩნდა მრავალნაირი თიხის ჭურჭელი, ძირითადად რკინის იარაღი (შუბისპირები, მოკლე ხიშტისმაგვარი იარაღი, სატევრები, ცალპირა მოხრილი დანები და სხვა). ერთგან იყო ბრინჯაოს კოლხური ცული, რომლის ყუაზე ხარის ქანდაკებაა. № 1 ორმოსამარხში კი მხოლოდ ბრინჯაოს იარაღი იყო. სამკაული ნაკეთებია ბრინჯაოსაგან. მძივების ძირითადი ნაწილი სარდიონისაა. ბევრია ცისფერი პასტის მძივებიც. მცირე რაოდენობითაა თეთრი პასტის ცილინდრული ე. წ. „დომინოს“ ტიპის, ლურჯი მინისა და ქარვის მძივები.
სამაროვანი ძირითადად ძვ. წ. VII საუკუნით თარიღდება, ხოლო № 1 ორმოსამარხი გვიანდელი ბრინჯაოს ხანას განეკუთვნება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
გლოკ-17
thumb|250px|გლოკ-17 გლოკ-17 — ავსტრიული წარმოების დამბაჩა. გლოკის სისტემის პირველი პისტოლეტი იყო გლოკ 17, რომელიც შექმნილი იყო გასტონ გლოკის მიერ სპეციალურად ავსტრიის შეიარაღებული ძალების მიერ გამოცხადებული კონკურსისთვის. პისტოლეტები, რომლებიც 40 ათას გასროლას უძლებენ, ითვლებიან მაღალი ხარისხის, ცვეთის გამძლე იარაღებად, თავად გლოკს კი შეუძლია 400 ათასი გასროლა განახორციელოს და ამის შემდგომაც იყოს ძალიან კარგ მუშა მდგომარეობაში. გლოკისთვის არსებობს შემდეგი კალიბრები: 9mm, 10mm, .40 S&W, .380 ACP, .357SIG, .45 ACP, .45 GAP.
კატეგორია:საბრძოლო იარაღები კატეგორია: ცეცხლსასროლი იარაღები
Glock
ჯუჯა (შუახმელეთი)
ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში ჯუჯები წარმოადგენენ რასას, რომელიც არდაში ცხოვრობს.
პერსონაჟი ჯუჯები ჩნდებიან წიგნებში „ჰობიტი“, „ბეჭდების მბრძანებელი“, „სილმარილიონი“, „დაუსრულებელი მოთხრობები“ და „შუახმელეთის ისტორია“. „სილმარილიონის“ მიხედვით, ისინი შექმნა ვალა აულემ.
ისტორია
აულე მოუთმენლად ელოდა ილუვატარის შვილების გამოღვიძებას და ამ მოუთმენლობისა და ცნობისმოყვარეობისაგან შექმნა საკუთარი რასა. მან ჩაჰბერა მათში მდგრადობის და გამტანობის სული, ასევე გამოკვეთა მათი ხასიათი თავის ცოდნასა და ინტერესებზე დაყრდნობით. მართალია, ილუვატარმა არ დართო ნება აულეს, რომ არდაში პირველნი გამოღვიძებულიყვნენ მისი შვილები, მაგრამ მან დალოცა პირველი შვიდი უხუცესი ჯუჯა და დაპირდა აულეს, რომ ერუს შვილების შემდეგ, არდაში მათი გამოღვიძების ჯერიც დადგებოდა.
წინარეისტორია
ჯუჯები ბელერიანდში დასავლეთიდან შემოვიდნენ, ცისფერი მთების გავლით. ამით მათ დატოვეს პირველი კვალი ისტორიაში და ელფებმა ისინი თავის ქრონიკებში ჩაამატეს. დიდი ხნით ადრე შვიდ უხუცეს ჯუჯათაგან მთავარმა - დურინ უკვდავმა, დააარსა "კჰაზად-დუმი", ჯუჯათა პირველი სამფლობელო ნისლიან მთებში.
ბელერიანდში ჯუჯების ორი ნაკადი იყო ცნობილი: პირველნი იყვნენ "დაბალი ჯუჯები", რომელნიც პირველად შეხვდნენ პირველშობილებს. ელფები მიიჩნევდნენ მათ საკმაოდ უხეშ და არასასიამოვნო არსებებად და უწოდეს "ნოეგით ნიბინ" ("Noegyth Nibin") - 'მცირე ჯუჯები'. მათი აზრით, ისინი იყვნენ დასავლეთის ველური მხარეებიდან მოსულები. სინდარები მათ დევნიდნენ დიდი ხნის განმავლობაში და მათი ურთიერთობა ნელ-ნელა გაფუჭდა. მაგრამ ასევე იყო ჯუჯების უფრო დიდი და მნიშვნელოვანი რასა, რომელთაც ელფები უწოდებდნენ ნაუგრიმებს. ეს ჯუჯები კი თავის თავს ეძახდნენ "კჰაზადს". დაბალ ჯუჯებთან შედარებით ისინი უფრო დიდი კულტურის მატარებელნი იყვნენ, რამაც განაპირობა მათი კარგი ურთიერთობა პირველშობილებთან.
ოსტატობა და თავისებურებები
ჯუჯები საკმაოდ გულჩათხრობილი ხალხი იყო, ისინი საიდუმლოდ ინახავდნენ თავიანთ წეს-ჩვეულებებს, ტრადიციებს და ენასაც. თუმცა ცნობილია რომ მათი ენა - ქუზდული, შექმნა ვალარმა აულემ. ელფებისა და ადამიანებისათვის ეს ენა გაუგებარი იყო. მხოლოდ რამდენიმე ელფმა თუ შეძლო მისი შესწავლა. ჯუჯების ისტორიის მიხედვით შემორჩა მხოლოდ ერთი ფრაზა, რომელიც გიმლიმ წარმოთქვა, ბრძოლაში ჰელმის ხევთან: "Baruk Khazâd! Khazâd ai-mênu!" - რაც ნიშნავს - "ჯუჯები ნაჯახებით! ჯუჯები გადაგთელავენ!".
ჯუჯები ცნობილნი იყვნენ ბრძოლებში თავისი ძლიერებითა და ამტანობით, ისევე როგორც თავისი მრისხანებით, განსაკუთრებით თუ რაიმე უბედურება ეწეოდა მათ ოჯახს, ხალხს, მეგობრებს. ისინი ძალიან ძლიერი მეომრები იყვნენ და მრავალ ბრძოლაში მონაწილეობდნენ.
მიუხედავად იმისა, რომ ჯუჯებს თავისებური ურთიერთობა აკავშირებდა შუახმელეთის სხვადასხვა ხალხებთან, ყველაზე მეტად ისინი არ წყალობდნენ დრაკონებს - რადგან ორივეს, ჯუჯებსაც და დრაკონებსაც ერთნაირი სიყვარული და ჟინი აკავშირებდათ ძვირფასეულობებთან. დროის განმავლობაში ისე მოხდა, რომ დრაკონებმა მიითვისეს ჯუჯების როგორც განძეულობა, ისევე ადგილი, სადაც ინახებოდა იგი.
მესამე ეპოქაში ასეთი რამ გარდახდა ჯუჯების მეფეს თორინ I-ს, რომელმაც დააარსა საკუთარი კოლონია რუხ მთებში: მესამე ეპოქის 2770 წელს, დრაკონმა სმაუგმა დაიკავა ჯუჯების დიდი ქალაქებიდან ერთ-ერთი უკანასკნელთაგანი - ერებორი. სწორედ ამ პერიოდში, დაახლოებით მესამე ეპოქის 2941 წელს ჯუჯების ისტორიაში ჩნდება პირველი ჰობიტი ბილბო ბეგინსი, რომელმაც ერებორის ტირანი დრაკონისაგან გათავისუფლებაში მთავარი როლი ითამაშა. ამის შემდეგ ჯუჯებსა და ჰობიტებს შორის ძალიან მეგობრული ურთიერთობა დამყარდა.
პირველშობილთა და აულეს შვილებს შორის ურთიერთობა დიდი ხნის განმავლობაში საკმაოდ გამძაფრებული იყო. მათ შორის მნიშვნელოვანი განსხვავებაც არსებობდა: ჯუჯები ცხოვრობდნენ მთების ქვეშა გამოქვაბულებში, ეძიებდნენ მიწის წიაღში დამალულ განძეულობას, ელფებს კი უყვარდათ ვარსკვლავები და მთლიანობაში ბუნება, ხეები და ყველაფერი რაც მათ იავანამ უბოძა. ჯუჯებს ასევე ელფებთან ურთიერთობაში ხელი შეუშალა ეჭვიანობამ და სიხარბემ.
ჯუჯების ისტორიაში ელფებთან ურთიერთობის მრავალი ფაქტი მოიძებნება, სადაც სიხარბისა და შურის გამო ელფები ძალიან დაშავდნენ - თუნდაც ავიღოთ პირველი ეპოქა, როდესაც თუმუნზაჰარის ჯუჯებმა სილმარილების დაუფლების გულისათვის მოკლეს დორიათის ხელმწიფე, ელფების მეფე ელუ თინგოლი (ელვე სინგოლო) და გაძარცვეს დორიათის გამოქვაბული მენეგროთი. კჰაზად-დუმის ჯუჯებსა და ერეგიონის მჭედელ ელფებს (როგორც მათ უწოდებდნენ) შორის მშვიდობიანი ურთიერთობა სუფევდა და მეორე ეპოქაში ეს მშვიდობა დაინგრა საურონის თავდასხმის გამო და ჯუჯებმა კჰაზად-დუმის კარები ჩაკეტეს. მაგრამ ხუთი ჯარის ბრძოლის შემდეგ მესამე ეპოქის 2270 წელს ჯუჯებმა სისტემატიურად შეწყვიტეს შუღლი შუახმელეთის ყველა ხალხთან.
ჯუჯების განძეული
მეორე ეპოქის დასაწყისში კჰაზად-დუმის სიღრმეებში მემაღაროე ჯუჯებმა აღმოაჩინეს საკმაოდ იშვიათი და ძალიან ძვირფასი ლითონი, რომელსაც მოგვიანებით უწოდეს - მითრილი. ჯუჯებისთვის ის წარმოადგენდა დიდ განძეულობას, შესაბამისად ისინი მას ძალიან უფრთხილდებოდნენ. სწორედ ამ ლითონის სიყვარულმა ჩაუყარა საფუძველი კჰაზად-დუმელ ჯუჯებსა და ერეგიონელ ელფებს შორის მეგობრობას.
მითრილი წარმოადგენდა ჯუჯების ეკონომიკურ საზრდოს, მაგრამ ამავე დროს მან ისინი, საკუთარი სიძუნწის გამო, მიიყვანა სიკვდილამდე. ამ ლითონის მოსაპოვებლად ჯუჯები მიწის წიაღში უფრო ღრმად და უფრო ღრმად ჩადიოდნენ, იქ მათ დიდი უბედურება დახვდათ, რადგან მათ გამოაღვიძეს მთების სიღრმეში მცხოვრები უძველესი სამყაროს არსება, სახელად ბალროგი. მან დაანგრია ჯუჯების სამფლობელო და შეიწირა ჯუჯების მეფე დურინ I და მისი მემკვიდრე ნაინ I.
ჯუჯების სამფლობელოები
არსებობდა ჯუჯების შვიდი კლანი ან „სამფლობელო“. თავიდან არსებობდა სამი „სამფლობელო“:
ქალი ჯუჯები
ქალი ჯუჯები რაოდენობით ძალიან ცოტანი არიან, და საზოგადოებაში ფაქტობრივად არასოდეს გამოჩენილან. შესაბამისად, შუახმელეთის ხალხს ყოველთვის ეგონა რომ ჯუჯებს მდედრობითი სქესის წარმომადგენლები არ ჰყავთ. სინამდვილეში კი ისინი არსებობდნენ; უბრალოდ ჩაცმულობით, ნაკვთებითა და თვისებებით ისე წააგავდნენ ახალგაზრდა ჯუჯებს,რომ ვერც კი გაარჩევდით. ჯუჯა ქალები იყვნენ მეოცნებენი და აგრეთვე საკმაოდ ეჭვიანები, რაც ხელს უწყობდა ჯუჯების საგვარეულო ჯაჭვების შევიწროებას.
ერთ-ერთი ასეთი ქალი ჯუჯა იყო თორინისა და მისი ძმის ფრერინის უმცროსი და დისი, რომელიც დაიბადა მესამე ეპოქის 2760 წელს. აღიზარდა მარტოსულ მთაში, მაგრამ ძმების მსგავსად დრაკონ სმაუგის მთაში შემოჭრის და მისი ბინადრების გაძარცვისა და გაუბედურების გამო იძულებული გახდა გაქცეულიყო სამშობლოდან 2770 წელს. იგი იყო ფილისა და კილის მშობელი დედა და ერთადერთი ქალი ჯუჯა, რომელიც ავტორს უხსენებია მთელი თავისი შემოქმედების განმავლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შუახმელეთის რასები კატეგორია:შუახმელეთის ჯუჯები
როზმარის ბავშვი (ფილმი)
როზმარის ბავშვი (Rosemary's Baby) — რომან პოლანსკის 1968 წლის ფსიქოლოგიური საშინელებათა ფილმი, რომელიც დაფუძნებულია აირა ლევინის ამავე სახელწოდების წიგნზე. ფილმის მთავარი გმირია ორსული ქალი, რომელიც შეშფოთებულია მისი ქმრისა და მეზობლების მეგობრობით, რადგან მეზობლები ოკულტური რიტუალებით არიან გატაცებულნი. ფილმის თავდაპირველი სახელწოდება იყო „ილოცე როზმარის ბავშვისთვის“. რუთ გორდონმა ფილმში შესრულებული როლისთვის მიიღო ოსკარი და ოქროს გლობუსი ქალის მეორეხარისხოვანი როლის საუკეთესო შესრულებისთვის.
1990-იან წლებში გადაღებული ქართული სატელევიზიო სერიალი „სახლი ძველ უბანში“ იმეორებს ფილმის სიუჟეტს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:1968 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:საშინელებათა ფილმები კატეგორია:რომანებზე დაფუძნებული ფილმები კატეგორია:რომან პოლანსკის ფილმები
ერეკლე კილაძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 17 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1990 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები კატეგორია:კოკოლას კპვ-ს ფეხბურთელები კატეგორია:ბათუმის დინამოს ფეხბურთელები ერეკლე კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
Dire Straits (ალბომი)
Dire Straits — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Dire Straits-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1978 წელს. დისკი აღსანიშნავია ჰიტ-სინგლით „Sultans of Swing“, რომელიც დღემდე ითვლება კოლექტივის ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ სიმღერად.
სქოლიო
კატეგორია:Dire Straits-ის ალბომები კატეგორია:1978 წლის ალბომები კატეგორია:1978 წლის სადებიუტო ალბომები კატეგორია:Warner Bros. Records-ის ალბომები კატეგორია:Vertigo Records-ის ალბომები
გათვლა
გათვლა, ქართული საბავშვო ფოლკლორის ჟანრი - გარითმული ტექსტი, რომლის რიტმზეც ხდება გათვლა (თავისებური წილისყრა) თამაშის დამწყების გამოსავლენად, თამაშის დაწყების მოსაგვარებლად. ტრადიციული გათვლისთვის („იწილო, ბიწილო“, „ენკი, ბენკი“, „ეგლე, დუგლე“ და სხვა) დამახასიათებელია უაზრო სიტყვების ხმარება, რაც ზოგჯერ უძველეს საწესჩვეულებო ტრადიციებს უკავშირდება. არატრადიციული გათვლისთვის ნიშანდობლივია იმპროვიზაცია, რაც ხელს უწყობს ვარიანტთა სიმრავლეს („მგელობანას ვთამაშობდი“, „ნაირ-ნაირები“ და სხვა). გათვლის ნიმუშები იხილეთ ქსენია სიხარულიძის წიგნში „ქართული საბავშვო ფოლკლორი“ (1938).
ლიტერატურა
კატეგორია:ფოლკლორი
იაპონიის თავდაცვის ძალები
მინი|200 პქ|იაპონიის თავდაცვის ძალების დროშა , ან ითჯ — შეიარაღებული შენაერთები იაპონიაში. შეიქმნა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, როდესაც იაპონია იყო ოკუპირებულია აშშ-ის მიერ. მრავალი წლის განმავლობაში იაპონიის ჯარები არ მონაწილეობდნენ სამხედრო ოპერაციებში იაპონიის გარეთ, თუმცა ბოლო დროს ითჯ მონაწილეობს საერთაშორისო მშვიდობისმყოფელ ოპერაციებში. ბოლო დროს ჩრდილოეთ კორეასთან ურთიერთობების გართულებამ გამოიწვია ითჯ-სა და მისი როლის ირგვლივ დებატები.
იაპონიის სამხედრო პოლიტიკა დაფუძნებულია შემდეგ პრინციპებზე:
2005 წლის მონაცემებით ითჯ ითვლის 239 430 ადამიანს, აქედან 147 737 ადამიანი მსახურობს სახმელეთო ჯარში, 44 327 ფლოტში, 45 517 საჰაერო ძალებში, ხოლო 1849 ადამიანი გენერალურ შტაბში. რეზერვისტთა რაოდენობა არის 57 899 ადამიანი.
უმაღლესი მთავარსარდალი არის პრემიერ-მინისტრი, რომელსაც ემორჩილება იაპონიის თავდაცვის მინისტრი. იაპონიის თავდაცვის მინისტრს ემორჩილება თავდაცვის-ვიცე მინისტრი, ხოლო მის დაქვემდებარებაშია გენერალური შტაბის უფროსი. . იაპონიის ჯარი იყოფა ხუთ არმიად, ხუთ საზღვაო დანაყოფად და სამ საჰაერო რაიონად.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის შეიარაღებული ძალები
მანუელ ბულნესი
მანუელ ბულნესი (Manuel Bulnes; დ. 25 დეკემბერი, 1799, კონსეფსიონი, ჩილე — გ. 18 ოქტომბერი, 1866, სანტიაგო, ჩილე) — ჩილელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. ჩილეს პრეზიდენტი 1841–1851 წწ.
დაიბადა კონსეფსიონში. 1818 წელს შეუერთდა სან-მარტინის არმიას და მონაწილეობდა დამოუკიდებლობისათვის ომში პოლკოვნიკის ჩინით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩილეს პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1799 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1854
ალფონსო IV
ალფონსო IV შეიძლება იყოს:
განსაზღვრება
განსაზღვრება ჰქვია წინადადების არამთავარ წევრს, რომელიც ახლავს არსებით სახელს და საგანს რაიმე ნიშნის მიხედვით ახასიათებს, განსაზღვრავს. იგი გადმოიცემა:
გასაზღვრების კითხვები
განსაზღვრების კითხვებია: როგორი? რომელი? რამდენი? სადაური? როდინდელი? ვისი? რის? მაგალითები:
განსაზღვრება ფორმის მიხედვით ორგვარია: შეთანხმებული და მართული.
შეთანხმებული განსაზღვრება
შეთანხმებულია განსაზღვრება, თუ მისი ბრუნვის (და რიცხვის) ფორმა დამოკიდებულია საზღვრული სახელის ბრუნვის რიცხვსა (და სახელის) ფორმაზე. მაგალითად ვამბობთ: ხმელი წიფელი, ხმელმა წიფელმა, ხმელო წიფელო.
განსაზღვრება, რომელიც აქ ზედსართავი სახელითაა გადმოცემული, ეთანხმება საზღვრულ არსებითს ბრუნვაში. განსაზღვრება საზღვრულ სახელს ზოგჯერ შეიძლება შეეთანხმოს მრავლობით რიცხვშიც. მაგ: დაღამდა, წვრილნი ვარსკვლავნი აყვავდნენ, დასხდნენ ცაზედა.
მართული განსაზღვრება
მართულია განსაზღვრება, რომელიც არსებითი სახელის ნათესაობითი ბრუნვის ფორმით არის გადმოცემული (უთანდებულოდ) და აღნიშნავს კუთვნილებას, ან მასალას, ან კიდევ დანიშნულებას: მეგობრის(კუთვნილება) წიგნი, აგურის (მასალა) სახლი, სუფრის(დანიშნლება) კოვზი.
განსაზღვრება დღევანდელ ქართულში ჩვეულებრივ საზღვრული სახელის წინ დგას, მაგრამ ზოგჯერ (უფრო ლექსებში) ის საზღვრულის შემდეგ დგას.
განსაზღვრების საზღვრულთან შეწყობის წესები
განსაზღვრების საზღვრულთან შეწყობის წესებია: 1. ბოლოხმოვნიანი სახელით გადმოცემული განსაზღვერება, რომელიც საზღვრულის წინ დგას, დღევანდელ ქართულში ბრუნვის ნიშნებს არ დაირთავს:
2. ბოლოთანხმოვნიანი სახელით გადმოცემული წინ მდგომი განსაზღვრება ბრუნვის ნიშნებს არ დაირთავს სახელობითში, მოთხრობითში და წოდებითში.
3. I და II პირის კუთვნილებითი ნაცვალსახელებით გადმოცემულ განსაზღვრებას უნდა დაერთოს ს მიცემითსა და ვითარებითსი: ჩემს მეგობრად, შენს მეგობარს და ა. შ.
4. საკუთარი სახელი სგანსაძღვრებას გამოყენებული ბოლოთანხმოვნიანი არსებითი სახელი ბრუნვის ნიშნებს დაირთავს სახელობითში, მოთხრობითსა და წოდებითში, დანდაჩენ ოთხ ბრუნვაში ფუძის სახით არის წამოდგენილი. მაგ: 5. ბოლოხმოვნიანი სახელით გადმოცემული განსაზღვრება, რომელიც საზღვრუი სახელის შემდეგაა, დაირთავს ბრუნვის ნიშნებს.
6.გათიშული განსაზღვრება დაირთავს ბრუნვის ნიშნებსმაშინაც, როცა ის უსწრებს საზღვრულ სახელს.
7. მართულია განსაზღვრება, რომელიც საზღვრულის წინ დგას, არ იცვლება.
სევანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
სევანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
რუსეთის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრები
რუსეთის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრები — წარმოადგენს რუსეთის საერთაშორისო საკალათბურთო შეჯიბრებებში. ამჟამად ნაკრები თამაშობს ევროპის ჩემპიონატის A დივიზიონში.
მიმდინარე შემადგენლობა
}
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ეროვნული სპორტული ნაკრებები კატეგორია:ეროვნული საკალათბურთო ნაკრებები
გრენლანდიის ჰიმნი
გრენლანდიის ჰიმნი (გრენლ. Nunarput utoqqarsuanngoravit - შენ, ჩვენო უძველესო მიწავ) — დანიის ავტონომიური პროვინციის, გრენლანდიის სახელმწიფო ჰიმნი. ტექსტი დაწერა ჰენრიკ ლუნდმა, მუსიკა კი ჯონათან პეტერსენმა შექმნა. ჰიმნი ოფიციალურად დამტკიცდა 1916 წელს. 1979 წლიდან, თვითმმართველი კალაალიტების ჰიმნი Nuna asiilasooq მთავრობამ ასევე ოფიციალურად სცნო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გრენლანდია კატეგორია:ეროვნული ჰიმნები
357
თარიღი უცნობია
*
ადა როგოვცევა
ადა მიკოლაევნა როგოვცევა (უკრ.: Ада Миколаївна Роговцеваდ. 16 ივლისი, 1937, გლუხოვი) ― უკრაინელი და საბჭოთა თეატრისა და კინოს მსახიობი, სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1978), უკრაინის ტარას შევჩენკოს სახელობის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1981), უკრაინის ალექსანდრე დოვჟენკოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (2017) და უკრაინის გმირი (2007). 1957 წლიდან როგოვცევამ 30-ზე მეტ ფილმსა და სატელევიზიო შოუში მიიღო მონაწილეობა. არის კიევის კულტურისა და ხელოვნების ეროვნული უნივერსიტეტის პროფესორი. მოსკოვის მე-7 საერთაშორისო კინოფესტივალზე (1971) ფილმში „გამარჯობა, მარია“ შესრულებული როლისთვის საუკეთესო ქალი მსახიობის ჯილდო დაიმსახურა.
ბიოგრაფია
ადა როგოვცევა 1937 წლის 16 ივლისს გლუხოვში დაიბადა. მამამ, მიკოლა ივანოვიჩ როგოვცევმა სამრეწველო და სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტები დაამთავრა და შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატში მუშაობდა. მეორე მსოფლიო ომის დროს ნიკიტა ხრუშოვის დაცვად მუშაობდა. დედა, ანნა მიტროფანოვნა ზაიკოვსკაია, სპეციალობით აგრონომი იყო.
1959 წელს კიევის თეატრალური ხელოვნების ინსტიტუტი (ამჟამად კიევის თეატრის, კინოსა და ტელევიზიის ეროვნული უნივერსიტეტი) დაამთავრა.