cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლენარდ ბერნსტაინი
1970 - 1979
ბერნსტაინმა უმნიშვნელოვანესი როლი ითამაშა მსოფლიოში ცნობილი ჩელისტის და დირიჟორის, მსტისლავ როსტროპოვიჩის მიერ საბჭოთა კავშირის დატოვებაში, 1974 წელს. როსტროპოვიჩი, რომელსაც ღრმად სწამდა დემოკრატიისა და თავისუფალი სიტყვის, ოფიციალურად იდევნებოდა საბჭოთა რეჟიმის მიერ, აკრძალული იყო მისი კონცერტები და ტურები როგორც ქვეყნის შიგნით, ისე საზღვარგარეთ და 1972 წელს რუსეთის დატოვებაც აეკრძალა. ბერნსტაინმა და კულტურის სფეროს სხვა წარმომადგენლებმა დაარწმუნეს მასაჩუსეტსის სენატორი ტედ კენედი და მისი მეუღლე, ჯოანი, რომლებიც 1974 წელს საბჭოთა კავშირში ოფიციალური ვიზიტით იმყოფებოდნენ, რომ სსრკ კომუნისტური პარტიის ლიდერთან, ლეონიდ ბრეჟნევთან, როსტროპოვიჩის სიტუაციაზე ესაუბრათ. ორი დღის შემდეგ როსტროპოვიჩმა საბჭოთა კავშირიდან გასასვლელი ვიზა მიიღო.
1976 წლის ოქტომბერში, ბერნსტაინმა უხელმძღვანელა Amnesty International-ის ეგიდით გამართულ საქველმოქმედო კონცერტს მიუნხენში, რომელშიც ბავარიის რადიოს სიმფონიური ორკესტრი და ლეგენდარული პიანისტი, კლაუდიო არაუ მონაწილეობდნენ. გარდაცვლილი ცოლის პატივსაცემად და ადამიანის უფლებათა დასაცავად მათი საერთო ძალისხმევის გასაგრძელებლად დირიჟორმა დააფუძნა ფელიჩია მონტეალეგრე ბერნსტაინის ფონდი Amnesty International-ისთვის აშშ-ში, რომლის მიზანიც იყო იმ უფლებადამცველი აქტივისტების მხარდაჭერა, რომელთაც პიროვნული თავდადების გარდა მცირედი რესურსები გააჩნდათ.
1978 წელს ბერნსტაინი ვენის სახელმწიფო ოპერაში დაბრუნდა და გააცოცხლა „ფიდელიოს“ ოტო შენკისეული დადგმა, რომელშიც მთავარ როლებს, ამჯერად, გუნდულა იანოვიცი და რენე კოლო ასრულებდნენ. ამავე დროს, გააკეთა ოპერის სტუდიური ჩანაწერი Deutsche Grammophon-ისთვის, ხოლო თავად სპექტაკლი Unitel-მა გადაიღო და Deutsche Grammophon-მა 2006 წლის მიწურულს DVD ფორმატში გამოსცა. 1978 წლის მაისში ისრაელის ფილარმონიულმა ორკესტრმა მისი დირიჟორობით აშშ-ში ორი კონცერტი გამართა, რითიც აღინიშნა ორკესტრის დაარსების 30 წლის იუბილე. ვაშინგტონის საგუნდო ხელოვნების ასოციაციასთან ერთად ორკესტრმა შეასრულა ბეთჰოვენის მეცხრე სიმფონია და ბერნსტაინის „ჩიჩესტერის ფსალმუნები“ ვაშინგტონის კენედის ცენტრში, ხოლო მეორე საღამოს – ნიუ-იორკის კარნეგი ჰოლში.
1979 წელს ბერნსტაინმა პირველად უდირიჟორა ბერლინის ფილარმონიულ ორკესტრს Amnesty International-ისთვის გამართულ ორ საქველმოქმედო კონცერტზე, სადაც მალერის მეცხრე სიმფონია შესრულდა. ბერნსტაინი კონცერტებზე მოიწვია თავად ორკესტრმა და არა მისმა მთავარმა დირიჟორმა, ჰერბერტ ფონ კარაიანმა. უცნობია, რატომ არასოდეს მოუწვევია იგი კარაიანს ორკესტრის სადირიჟოროდ მაშინ, როცა თავად ბერნსტაინის ხელმძღვანელობის პერიოდში ნიუ-იორკის ფილარმონიული ორკესტრის სადირიჟოროდ მიწვეული იყო. მიზეზები, სავარაუდოდ, უცნობი დარჩება. გადმოცემის თანახმად, ისინი მეგობრობდნენ, თუმცა თითოეულ მათგანს თავი უპირატესად მიაჩნდა. ერთ-ერთი კონცერტი რადიოთი გადაიცა და ბერნსტაინის გარდაცვალების შემდეგ Deutsche Grammophon-მა მისი CD-ც გამოსცა. ჩანაწერს ერთი უცნაურობა აქვს – ფინალის კულმინაციურ ნაწილში ტრომბონები არ შემოდიან, რისი მიზეზიც რამდენიმე წამით ადრე, ტრომბონების სექციის უკან ერთ-ერთი მსმენელის გულის წასვლა იყო.
1980 - 1990
1980 წელს ბერნსტაინმა კენედის ცენტრის ჯილდო მიიღო. 1980-იანი წლების ბოლომდე აგრძელებდა სადირიჟორო, პედაგოგიურ, საკომპოზიტორო და სატელევიზიო საქმიანობას. ამ ათწლეულის მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაწარმოებებია ოპერა „წყნარი ადგილი“ (A Quiet Place), რომელიც სტივენ უოდსუორთთან ერთად დაწერა და რომლის პრემიერა (თავდაპირველი სახით) 1983 წელს, ჰიუსტონში შედგა, დივერტიმენტო ორკესტრისთვის, „ჰალილი“ ფლეიტისა და ორკესტრისთვის, საორკესტრო კონცერტი Jubilee Games და ვოკალური ციკლი „არიები და ბარკაროლები“, რომლის სახელწოდებაც პრეზიდენტ დუაიტ ეიზენჰაუერის მიერ მის შესახებ 1960 წელს გაკეთებული კომენტარიდან მოდის.
1982 წელს PBS-მა აშშ-ში გაუშვა 11 ეპიზოდისგან შემდგარი, 1970 წლის ბოლოს გადაღებული დოკუმენტური ფილმი, რომელშიც ბერნსტაინი ვენის ფილარმონიულ ორკესტრთან ერთად ბეთჰოვენის ცხრავე სიმფონიას და სხვა ნაწარმოებებს ასრულებს. ნაწარმოებებს ბერნსტაინის შესავალი სიტყვები ახლავს. პროგრამაში აგრეთვე მონაწილეობს მსახიობი მაქსიმილიან შელი, რომელიც კომპოზიტორის წერილებიდან ნაწყვეტებს კითხულობს. მოგვიანებით, ფილმების თავდაპირველი ვერსია Deutsche Grammophon-მა DVD ფორმატში გამოსცა. 1980-იან წლებში, ნიუ-იორკში, ვენაში და ისრაელში სადირიჟორო საქმიანობასთან ერთად, ბერნსტაინი მიწვეული დირიჟორის რანგში რეგულარულად თანამშრომლობდა სხვა ორკესტრებთანაც. მათ შორის აღსანიშნავია ამსტერდამის სამეფო კონცერტხებაუს ორკესტრი, რომელთან ერთადაც მან მალერის პირველი, მეოთხე და მეცხრე სიმფონიები, აგრეთვე რამდენიმე სხვა ნაწარმოები ჩაწერა; ბავარიის რადიოს სიმფონიური ორკესტრი მიუნხენში, რომელთან ერთადაც ჩაწერა ვაგნერის „ტრისტან და იზოლდა“, ჰაიდნის „შესაქმე“, მოცარტის რეკვიემი და დიდი მესა დო-მინორში; აგრეთვე, რომის სანტა ჩეჩილიას ნაციონალური აკადემიის ორკესტრი, რომელთან ერთადაც დებიუსის ზოგიერთი ნაწარმოები და პუჩინის „ბოჰემა“ ჩაწერა.
1982 წელს მან და ერნესტ ფლაიშმანმა ლოს-ანჯელესის ფილარმონიული ინსტიტუტი დააარსეს. იგი, ტენგლვუდის კვალობაზე, წარმოადგენდა საზაფხულო სასწავლო აკადემიას, სადაც ბერნსტაინი სამხატვრო ხელმძღვანელი იყო და 1984 წლამდე დირიჟორობასაც ასწავლიდა. დაახლოებით იმავე პერიოდში, ლოს-ანჯელესის ფილარმონულ ორკესტრთან ერთად შეასრულა და Deutsche Grammophon-ისთვის ჩაწერა რამდენიმე საკუთარი ნაწარმოები. იმავე დროს, ბირთვული განიარაღების თავგამოდებული მხარდამჭერი იყო. 1985 წელს ევროკავშირის ახალგაზრდული ორკესტრი წაიყვანა ტურნეზე ევროპასა და იაპონიაში, სახელწოდებით „მოგზაურობა მშვიდობისათვის“.
1985 წელს „ვესტ-საიდის ისტორია“ ჩაწერა. ეს პირველი შემთხვევა იყო, როცა მან ნაწარმოები სრული სახით იდირიჟორა. ჩანაწერი, რომელშიც მთავარ როლებს, ზოგიერთი კრიტიკოსის შეფასებით, ცუდად შერჩეული საოპერო მომღერლები – კირი ტე კანავა, ხოსე კარერასი და ტატიანა ტროიანოსი ასრულებდნენ, საერთაშორისო ბესტსელერი აღმოჩნდა. სატელევიზიო დოკუმენტური ფილმი, რომელშიც ჩანაწერის მომზადების პროცესია ნაჩვენები, DVD ფორმატში არსებობს. 1980-იან წლებში საკუთარი დოკუმენტური ფილმების გადაღებასაც აგრძელებდა, მათ შორისაა „პატარა მედოლე ბიჭი“, რომელშიც, ალბათ, მისთვის ყველაზე საინტერესო კომპოზიტორის, გუსტავ მალერის მუსიკაზე საუბრობს და „სამი ორკესტრის სიყვარული“, სადაც განიხილავს თავის საქმიანობას ნიუ-იორკში, ვენასა და ისრაელში.
სიცოცხლის ბოლო წლებში ბერნსტაინის ცხოვრება და შემოქმედება, ისევე, როგორც მისი გარდაცვალების შემდეგ, მსოფლიოს მასშტაბით აღინიშნებოდა. ისრაელის ფილარმონიულმა ორკესტრმა მასთან თანამშრომლობა 1977 წელს, ისრაელსა და ავსტრიაში, ფესტივალებით აღნიშნა. 1986 წელს ლონდონის სიმფონიურმა ორკესტრმა მშობლიურ ქალაქში მისი სახელობის ფესტივალი ჩაატარა, რომლის ერთ-ერთ კონცერტსაც, რომელსაც თავად დირიჟორობდა, დედოფალიც დაესწრო. 1988 წელს ბერნსტაინის 70 წლის იუბილე ბრწყინვალე გალა-კონცერტით აღინიშნა ტენგლვუდში. საღამო ტელევიზიით გადაიცემოდა და მასში ბერნსტაინთან შემოქმედებითი საქმიანობით დაკავშირებული ბევრი ცნობილი შემსრულებელი მონაწილეობდა.
1987 წლის ზაფხულში ბერნსტაინმა ფონტენბლოს ამერიკულ კონსერვატორიაში ნადია ბულანჟეს დაბადებიდან 100 წლის იუბილე აღნიშნა. ფონტენბლოს სასახლეში მან ბრწყინვალე მასტერკლასიც გამართა.
1988 წლის დეკემბერში ლონდონის სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად ჩაწერა თავისი ოპერეტა „კანდიდი“, ასევე, იდირიჟორა მისი რამდენიმე ცოცხალი წარმოდგენა. ჩანაწერში მთავარ პარტიებს ჯერი ჰედლი, ჯუნ ანდერსონი, ადოლფ გრინი და კრისტა ლუდვიგი ასრულებდნენ. როგორც ჩანს, კრიტიკოსების აზრით, საოპერო ხმების გამოყენება ზოგიერთ როლში ოპერეტას უფრო შეეფერებოდა, ვიდრე „ვესტ-საიდის ისტორიას“, რის გამოც, 1991 წელს (ბერნსტაინის გარდაცვალების შემდეგ) გამოცემულ ამ ჩანაწერს საყოველთაო აღიარება ხვდა წილად. ერთ-ერთი ცოცხალი წარმოდგენა ლონდონის ბარბიკან ცენტრიდან DVD ფორმატშია ხელმისაწვდომი. „კანდიდს“ რთული ისტორია ჰქონდა. მის შექმნაში ბევრი მწერალი იყო ჩართული და მისი არაერთი ვერსია არსებობს. ზემოხსენებული კონცერტები და ჩანაწერი „საბოლოო“ ვერსიას ეფუძნებოდა, რომელიც პირველად შოტლანდიის ოპერაში, 1988 წელს შესრულდა. ამ წარმოდგენას, რომელსაც ბერნსტაინის მოსწავლე, ჯონ მოსერი დირიჟორობდა, თავად ავტორიც დაესწრო.
1989 წლის 25 დეკემბერს, ბერლინის კედლის დაცემასთან დაკავშირებული საზეიმო ღონისძიებების ფარგლებში, აღმოსავლეთ ბერლინის საკონცერტო სახლში ბერნსტაინმა ბეთჰოვენის მე-9 სიმფონია იდირიჟორა. წინა დღით კი იგივე ნაწარმოები დასავლეთ ბერლინში ჰქონდა შესრულებული. კონცერტი ოცზე მეტ ქვეყანაში პირდაპირ ეთერში გადაიცემოდა და მას 100 მილიონზე მეტმა ადამიანმა უყურა. ამ საღამოსთვის, დირიჟორმა ფრიდრიხ შილერის ლექსში „ოდა სიხარულს“ სიტყვა „Freude“ („სიხარული“) შეცვალა სიტყვით „Freiheit“ („თავისუფლება“). სიტყვიერ შესავალში მან ეს გადაწყვეტილება „სავარაუდოდ, გამოგონილი“ ამბით ახსნა, რომლის მიხედვითაც შილერმა დაწერა „ოდა თავისუფლებას“, რომელიც შემდგომ დაიკარგა და დასძინა: „დარწმუნებული ვარ, ბეთჰოვენი გადაწყვეტილებას მოგვიწონებდა.“
1990 წელს ბერნსტაინმა და მაიკლ ტილსონ ტომასმა საპოროში, იაპონიაში, დააარსეს წყნარი ოკეანის მუსიკალური ფესტივალი, რომელიც, ტენგლვუდის და ლოს-ანჯელესის ფილარმონიული ინსტიტუტის მსგავსად, საზაფხულო სკოლა იყო. იგი დღესაც არსებობს. ამ დროს კომპოზიტორს უკვე ტანჯავდა ფილტვების დაავადება, რომელმაც მოგვიანებით მისი სიცოცხლეც შეიწირა. გახსნით სიტყვაში მან აღნიშნა, რომ დარჩენილი დროის დათმობას საგანმანათლებლო საქმიანობისთვის აპირებდა. ვიდეოჩანაწერი, რომელშიც ბერნსტაინი პირველი ფესტივალის დროს საუბრობს და რეპეტიციას ატარებს, იაპონიაში DVD ფორმატშია ხელმისაწვდომი.
1990 წელს მიიღო იმპერატორის პრემია (Praemium Imperiale), საერთაშორისო ჯილდო, რომელსაც იაპონიის სახელოვნებო ასოციაცია ხელოვნების სფეროში განსაკუთრებული ღვაწლისთვის გასცემს. მიღებული $100 000 გამოიყენა ფონდის დასაარსებლად, სახელწოდებით „განათლება ხელოვნების გზით“ (The Bernstein Education Through the Arts Fund, Inc., BETA). აღნიშნული გრანტის მიზანი ხელოვნებაზე დაფუძნებული საგანმანათლებლო პროგრამის შემუშავება იყო. 1992 წელს დაარსებულმა ბერნსტაინის ცენტრმა ამ მიზნით ვრცელი სასკოლო კვლევა ჩაატარა, რის შედეგადაც ჩამოყალიბდა ე.წ. „ბერნსტანის მოდელი“.
ბერნსტაინის ბოლო გამოსვლა სცენაზე დირიჟორის რანგში 1990 წლის 19 აგვისტოს, ტენგლვუდში შედგა. იგი ბოსტონის სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად ბენჯამინ ბრიტენის ოთხ ინტერლუდიას ზღვაზე ოპერიდან პიტერ გრაიმსი, ასევე, ბეთჰოვენის მე-7 სიმფონიას ასრულებდა. ბეთჰოვენის სიმფონიის მე-3 მოქმედების დროს მას ხველება აუტყდა, თუმცა პიესა დასასრულამდე მაინც მიიყვანა და სცენა ოვაციის დროს, ტკივილისგან ძალაგამოცლილმა დატოვა. კონცერტი მოგვიანებით CD-ს სახით გამოსცა Deutsche Grammophon-მა, სახელწოდებით ლენარდ ბერნსტაინი –უკანასკნელი კონცერტი (კატალოგის ნომერი 431 768).
მტაცებლები
მინი|[[მურა დათვი და თეთრი დათვი ხმელეთის უდიდესი მტაცებლებია]] მინი|[[კატა და ძაღლი, შინაური მტაცებლებია]]
ლენარდ ბერნსტაინი
პირადი ცხოვრება
დიდი პირადი ტანჯვის და უთანხმოებებით სავსე ურთიერთობის შემდეგ, 1951 წლის 10 სექტემბერს, ბერნსტაინი დაქორწინდა მსახიობ ფელიჩია მონტეალეგრეზე. ერთ-ერთი ვერსიით, მან დაქორწინების გადაწყვეტილება თავის პირად ცხოვრებაზე მითქმა-მოთქმის გასაფანტად მიიღო, რაც ერთ-ერთი სერიოზული სადირიჟორო თანამდებობის მიღებაში ხელს უშლიდა, მიჰყვა რა თავისი მენტორის, დიმიტრი მიტროპულოსის რჩევას, რომელიც კარგად იცნობდა ორკესტრების სამეთვალყურეო საბჭოთა კონსერვატიულ ბუნებას. 2013 წლის ოქტომბერში გამოიცა წიგნი, სახელწოდებით ლენარდ ბერნსტაინის წერილები, რომელშიც ფელიჩია აღიარებს მისი მეუღლის ჰომოსექსუალობას. ის წერს: "შენ ჰომოსექსუალი ხარ და ვერასოდეს შეიცვლები - არ გსურს, აღიარო, რომ ორმაგი ცხოვრება გჭირდება, მაგრამ თუ შენი სულიერი სიმშვიდე, ჯანმრთელობა, მთელი შენი ნერვული სისტემა დამოკიდებულია გარკვეულ სექსუალურ ქცევაზე, რა უნდა გააკეთო?" ართურ ლორენცი, რომელიც ბერნსტაინთან ერთად ვესტ-საიდის იტორიაზე მუშაობდა, ამბობდა, რომ ბერნსტაინი „იყო გეი მამაკაცი, რომელიც დაქორწინდა. ეს მასში არავითარ კონფლიქტს არ იწვევდა. იგი, უბრალოდ, გეი იყო“. შერლი როუდს პერლი, დირიჟორის კიდევ ერთი მეგობარი, ფიქრობდა, რომ ბერნსტაინს „მამაკაცები სექსუალურად, ხოლო ქალები - ემოციურად სჭირდებოდა“. მიუხედავად ამისა, ქორწინების ადრეული წლები ბედნიერი იყო და არავის გამოუთქვამს აზრი, რომ ბერნსტაინს და მის ცოლს ერთმანეთი არ უყვარდათ. მათ სამი შვილი ჰყავდათ - ჯეიმი, ალექსანდერი და ნინა. თუმცა, არსებობს გადმოცემები, რომ ბერნსტაინს ჰქონდა მოკლეხნიანი კავშირები ახალგაზრდა კაცებთან ქორწინების გარეთ, რომელთა შესახებაც მისმა მეუღლემ იცოდა.
ბერნსტაინის პირად ცხოვრებაში მნიშვნელოვანი აღმასვლის პერიოდი დაიწყო 1976 წელს, როცა მან გადაწყვიტა, რომ უკვე აღარ შეეძლო თავისი ჰომოსექსუალობის დამალვა, მიატოვა თავისი ცოლი - ფელიჩია და საცხოვრებლად სან-ფრანცისკოში, კლასიკური მუსიკის ერთ-ერთი რადიოს მუსიკალურ დირექტორთან, ტომ კოთრანთან გადავიდა. მომდევნო წელს ფელიჩიას ფილტვის კიბოს დიაგნოზი დაუსვეს, რის შემდეგაც ბერნსტაინი უკან დაბრუნდა და მეუღლის გარდაცვალებამდე (1978 წლის 16 ივნისი) მასზე ზრუნავდა. როგორც ამბობენ, მეუღლის გარდაცალების გამო დანაშაულის შეგრძნება ტანჯავდა. ბერნსტაინის ბიოგრაფიების უმეტესობა თანხმდება, რომ მეუღლის სიკვდილის შემდეგ იგი შედარებით თამამი, დაუფიქრებელი და უხეში გახდა, თუმცა მის საზოგადოებრივ მდგომარეობასა და მეგობრულ კავშირებზე ამას გავლენა არ მოუხდენია და დაძაბული პროფესიული საქმიანობაც მალევე განაახლა.
მტაცებლები
რესურსები ინტერნეტში
*
ლენარდ ბერნსტაინი
გარდაცვალება
1990 წლის 9 ოქტომბერს ბერნსტაინმა სადირიჟორო კარიერის დასრულების შესახებ განაცხადა, ხუთი დღის შემდეგ კი ნიუ-იორკში, საცხოვრებელ კომპლექს დაკოტაში, გულის შეტევით გარდაიცვალა, რომლის მიზეზიც მეზოთელიომა იყო. იგი 72 წლის იყო. ბერნსტაინს, რომელიც აქტიური მწეველი იყო, 50 წლის ასაკიდან ემფიზემაც ჰქონდა. მისი დაკრძალვის პროცესიას მანჰეტენზე მუშებმა ქუდი მოუხადეს და გააცილეს სიტყვებით „მშვიდობით, ლენი“. დაკრძალულია გრინ-ვუდის სასაფლაოზე, ბრუკლინში, ნიუ-იორკში, მეუღლის გვერდით. მას გულზე მალერის მე-5 სიმფონიის პარტიტურა ადევს.
სოციალური აქტივობა
გარდა სადირიჟორო და საკომპოზიტორო მოღვაწეობისა, ბერნსტაინი ცნობილი იყო ღია პოლიტიკური შეხედულებებით და სოციალური ცვლილებებისადმი ძლიერი მისწრაფებით. ეს უკანასკნელი პირველად მისი სტუდენტობის დროს გამოვლინდა, როცა მარკ ბლიცშტაინის ცოტა ხნით ადრე აკრძალული ოპერა დადგა, სახელწოდებით აკვანი დაირწევა, რომლის თემაც მუშათა და მაღალ კლასს შორის არსებული უთანასწორობა იყო. მისი პირველი ოპერა, არეულობა ტაიტიზე, ბლიცშტაინს ეძღვნებოდა. მასში ძლიერადაა წინ წამოწეული სოციალური თემა, აკრიტიკებს რა ამერიკულ ცივილიზაციას და განსაკუთრებით, მაღალი კლასის წარმომადგენელთა ცხოვრების სტილს. კარიერის შემდგომ ეტაპებზე იბრძოდა ბევრი საკითხისთვის, „ამერიკული მუსიკის“ გავლენის და დასავლეთის ბირთვული განიარაღების ჩათვლით.
1940-იანი წლებიდან მოყოლებული, თავისი ბევრი მეგობრის და კოლეგის მსგავსად, არაერთ მემარცხენე მოძრაობასთან თუ ორგანიზაციასთან თანამშრომლობდა. იგი აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის და CBS-ის შავ სიაშიც იყო, თუმცა მის კარიერაზე ამას დიდი გავლენა არ მოუხდენია და მისთვის არც თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანობის კომიტეტს მოუთხოვია ჩვენების მიცემა.}} 1970-იან წლებში მისი პოლიტიკური ცხოვრება პრესაში მნიშვნელოვანი განხილვის საგანიც გახდა, რისი მიზეზიც მის სახლში, მანჰეტენზე, პარკ ავენიუს №895-ში 1970 წლის 17 იანვარს გამართული შეკრება გახდა. ბერნსტაინის და მისი მეუღლის მიერ ორგანიზებული ღონისძიების მიზანი „შავი პანტერების“ პარტიის წევრების დასაცავად ინფორმაციის გავრცელება და სახსრების შეგროვება იყო რამდენიმე სამართლებრივ საქმესთან, განსაკუთრებით კი, Panther 21-ის საქმესთან დაკავშირებით. The New York Times-მა ამ შეკრებაზე თავდაპირველად გასართობ სექციაში დაწერა, თუმცა მალე გამოაქვეყნა რედაქტორის სვეტი, რომელშიც ბერნსტაინი მკაცრად იყო გაკრიტიკებული გახმაურებული საქმისადმი საზოგადოების ნეგატიური გამოხმაურების ფონზე. ეს უარყოფითი რეაქცია 1970 წლის ივნისში ჟურნალ New York-ის ყდაზე ტომ ვოლფის ესეს გამოქვეყნებით დაგვირგვინდა, სახელწოდებით „რადიკალი სნობი: წვეულება ლენისთან (Radical Chic: That Party at Lenny's)“. სტატიაში ერთმანეთთან იყო დაპირისპირებული ბერნსტაინის კომფორტული ცხოვრების სტილი მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე ელიტურ უბანში და მისი პოლიტიკური ხედვები „შავ პანტერებთან“ დაკავშირებით, რომელიც ისტებლიშმენტის ხედვებს ეწინააღმდეგებოდა. ამას „რადიკალი სნობის (radical chic)“, როგორც კრიტიკული გამოთქმის პოპულარიზაცია მოჰყვა. ბერნსტაინმა და ფელიჩიამ აღნიშნული კრიტიკის საპასუხოდ განაცხადეს, რომ მათი მიზანი არა მოდური ემპათიის გამოხატვა, არამედ სამოქალაქო თავისუფლების ხელშეწყობა იყო.
წიგნში წითელი არხები: რეპორტაჟი რადიოსა და ტელევიზიაში კომუნისტური გავლენების შესახებ (Red Channels: The Report of Communist Influence in Radio and Television (1950) ბერნსტაინი აარონ კოპლანდთან, ლინა ჰორნთან, პიტ სიგერთან, არტი შოსთან და საშემსრულებლო ხელოვნების სხვა წამყვან ფიგურებთან ერთად კომუნისტად იყო მოხსენიებული. წითელი არხები მემარჯვენე ჟურნალ კონტრშეტევის (Counterattack) მიერ გამოიცა და მისი რედაქტორი ვინსენტ ჰარტნეტი იყო, რომელიც, მოგვიანებით, განთქმული რადიო-წამყვანის, ჯონ ჰენრი ფოლკის ცილისწამებაში იქნა მხილებული.
ქველმოქმედება
ერთ-ერთმა მრავალ ჯილდოთაგან, რომელიც ბერნსტაინმა ცხოვრების განმავლობაში მოიპოვა, საშუალება მისცა თავისი ფილანთროპიული ოცნება რეალობად ექცია. მას დიდი ხნის განმავლობაში სურდა, ჩამოეყალიბებინა საერთაშორისო სკოლა, რომელიც ხელს შუწყობდა ხელოვნების ინტეგრაციას განათლებაში. 1990 წელს იაპონიის ხელოვნების ასოციაციისგან იმპერატორის პრემია მიიღო, მიღებული 100,000 აშშ დოლარი კი ნეშვილში ზემოხსენებული ტიპის სკოლის აშენებას მოახმარა, რომლის მიზანიც იყო ესწავლებინა მასწავლებლებისთვის, თუ როგორ მოეხდინათ მუსიკის, ცეკვის და თეატრის ინტეგრირება სასკოლო სისტემაში, რომელიც „არ მუშაობდა“. სამწუხაროდ, სკოლის გახსნა მხოლოდ ბერნსტაინის გარდაცვალებიდან ცოტა ხნის შემდეგ გახდა შესაძლებელი. ამ პროცესის საბოლოო შედეგი იყო ე.წ. „სწავლება ხელოვნებით“ (Artful Learning), როგორც „ბერნსტაინის ცენტრის“ ინიციატივათა ნაწილი.
ბერნსტაინი, როგორც დირიჟორი
ბერნსტაინის სადირიჟორო სტილი ხასიათდებოდა უკიდურესი ემოციურობით და მძლავრი რიტმული პულსით, რომელიც ვიზუალურად პოდიუმზე დგომისას თითქმის ცეკვისებური მანერით გადმოიცემოდა. ბევრი მუსიკოსის მიხედვით, მისი მანერები რეპეტიციების დროსაც კონცერტის მსგავსი იყო. ასაკის მატებასთან ერთად მის სტილში პირადმა ექსპრესიულობამ იმატა, რაც, ზოგჯერ, კრიტიკის საგანიც ხდებოდა. ამის ნათელი მაგალითები შეიძლება აღმოვაჩინოთ Deutsche Grammophon-ისთვის ჩაწერილ ნიმროდში ელგარის ენიგმას ვარიაციებიდან (1982), მალერის მე-9 სიმფონიის დასასრულში (1985) და ჩაიკოვსკის მე-6 (პათეტიკური) სიმფონიის ფინალში (1986), სადაც მისი ტემპები ჩვეულებრივ მიღებულ ტემპებზე ბევრად ნელია.
ბერნსტაინის ფართო რეპერტუარი მოიცავდა ყველაფერს ბაროკოდან XX საუკუნის მუსიკამდე, თუმცა, 1970-იანი წლებიდან იგი უფრო რომანტიკული ეპოქის მუსიკაზე კონცენტრირდა. განსაკუთრებით დახელოვნებული იყო გუსტავ მალერის, ასევე, ამერიკელი კომპოზიტორების მუსიკის ინტერპრეტაციაში (ჯორჯ გერშვინი, აარონ კოპლანდი, ჩარლზ აივზი, როი ჰარისი, უილიამ შუმანი და რა თქმა უნდა, თავად). ამ კომპოზიტორთა მუსიკის მისეული ჩანაწერები, როგორც წესი, ბევრი კრიტიკოსის რეკომენდაციებში ხვდება, როგორც საუკეთესო ნიმუშები. სხვა, კარგად შეფასებულ ჩანაწერთა შორის განიხილება ჰაიდნის, ბეთჰოვენის, ბერლიოზის, რობერტ შუმანის, ლისტის, კარლ ნილსენის, სიბელიუსის, სტრავინსკის, ჰინდემიტის, შოსტაკოვიჩის და სხვათა ცალკეული ნაწარმოები. Columbia Records-ის მიერ 1959 წელს გამოცემული ჩანაწერები: ბლუზური რაფსოდია (ვერსია სრული ორკესტრისთვის) და ამერიკელი პარიზში ბევრი კრიტიკოსის მიერ სანიმუშოდ განიხილება, თუმცა, ბერნსტაინმა რაფსოდია მცირედით შეამოკლა და მისი „სიმფონიური“ მიდგომა მუსიკასთან, ნელი ტემპებით, საკმაოდ შორსაა გერშვინისეული წარმოდგენისგან, რომელიც მის ორ ჩანაწერში ჩანს და რომელსაც ოსკარ ლევანტი, ერლ უინდი და სხვები უფრო მიუახლოვდნენ. ბერნსტაინს არასოდეს უდირიჟორია გერშვინის საფორტეპიანო კონცერტი, ხოლო პორგი და ბესიდან მხოლოდ ნაწყვეტებს ასრულებდა ხოლმე, თუმცა, ეს ოპერა განიხილა ნიუ-იორკ თაიმსში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით Why Don't You Run Upstairs and Write a Nice Gershwin Tune? (მოგვიანებით, იგივე სტატია 1959 წელს გამოცემულ წიგნშიც მოხვდა, სახელწოდებით The Joy of Music.)
გარდა საკუთრი საქმიანობისა, ბერნსტაინი დირიჟორობის გავლენიანი პედაგოგიც იყო. ტენგლვუდში და სხვაგან მრავალწლიანი პედაგოგიური საქმიანობის განმავლობაში იგი ასწავლიდა და ხელმძღვანელობდა დირიჟორებს, რომელთაგანაც ბევრი დღეს აქტიურ საქმიანობას ეწევა. მათ შორისაა ჯონ მოსერი, მარინ ალსოპი, ჰერბერტ ბლომშტეტი, ედო დე ვარტი, ალექსანდერ ფრეი, პავო იერვი, ეიჯი ოუე, მორის პერესი, სეიჯი ოზავა (რომლის ამერიკული სატელევიზიო დებიუტი ახალგაზრდული კონცერტების ერთ-ერთ გადაცემაში შედგა), კარლ სენ-კლერი, ჰელმუტ რილინგი, მაიკლ ტილსონ ტომასი და იაპ ვან ზვედენი. ეჭვგარეშეა მისი გავლენა ბევრი ამერიკელი მუსიკოსის კარიერულ არჩევანზე, რომლებიც მის სატელევიზიო პროგრამებზე აღიზარდნენ, 1950-იან და 60-იან წლებში.
ჩანაწერები
ბერნსტაინის აქტიური დისკოგრაფიული საქმიანობა 1940-იანი წლების შუაში დაიწყო და მის გარდაცვალებამდე რამდენიმე თვით ადრეც გრძელდებოდა. გარდა ზემოხსენებული 1940-იანი წლების ჩანაწერებისა, უმეტესწილად Columbia Masterworks Records-ისთვის მუშაობდა, განსაკუთრებით, 1958-1971 წლებში, როცა ნიუ-იორკის ფილარმონიული ორკესტრის ხელმძღვანელი იყო. მისი ჩვეული მეთოდი იყო დიდი საორკესტრო ნაწარმოებების დაუყოვნებლივ ჩაწერა კონცერტზე ან ტელევიზიით მათი ცოცხლად წარდგენის შემდეგ, ხოლო თავისუფალ პერიოდს მცირე ზომის საორკესტრო ნაწარმოებების ჩასაწერად იყენებდა. ბევრი ჩანაწერი ციფრულად გადამუშავდა და ხელახლა გამოიცა Sony Classical Records-ის მიერ ჯერ 1992 და 1993 წლებში 100 ნაწილისგან (125 კომპაქტ-დისკისგან) შემდგარი „Royal Edition-ის“ სახით, ხოლო შემდგომ, 1997–2001 წლებში, „Bernstein Century-ს“ ფარგლებში. 1940-იან წლებში RCA Victor-ისთვის გაკეთებულ ჩანაწერებზე სრული უფლებები Sony-მ 2008 წელს მიიღო, მას შემდეგ, რაც Bertelsmann Music Group (BMG) შეიძინა, რის შედეგადაც, ამჟამად ორივე, RCA-ს და Columbia-ს არქივებს თავად აკონტროლებს. ისინი სრულად გამოიცა სამი ბოქს-სეტის სახით (2010, 2014 და 2018 წლებში). აღნიშნული სერია, მთლიანობაში, 198 დისკისგან შედგება და სახელად Leonard Bernstein Edition ეწოდება.
მისი გვიანდელი ჩანაწერები (1972 წლის კარმენიდან მოყოლებული), ძირითადად, Deutsche Grammophon-ისთვის კეთდებოდა, თუმცა, დროდადრო Columbia-ს ლეიბლსაც უბრუნდებოდა ხოლმე. გამონაკლისთა შორის აღსანიშნავია ვენის ფილარმონიულთან ერთად Decca Records-ისთვის ჩაწერილი მალერის დედამიწის სიმღერა, ასევე, მოცარტის მე-15 საფორტეპიანო კონცერტი და 36-ე („ლინცის“) სიმფონია (1966); ბერლიოზის ფანტასტიკური სიმფონია და ჰაროლდი იტალიაში EMI-სთვის (1976) და ვაგნერის ტრისტან და იზოლდა Philips Record-ისთვის (1981), რომელიც, Deutsche Grammophon-ის მსგავსად, იმჟამად PolyGram-ის შემადგენლობაში შედიოდა. Columbia Masterworks-ისთვის გაკეთებული ჩანაწერებისგან განსხვავებით, გვიანდელი, Deutsche Grammophon-ის ჩანაწერები Live კონცერტებიდან არის აღებული (ან რამდენიმე კონცერტიდან აღებული მასალისგან შედგება, რასაც, ზოგჯერ, შეცდომათა გასწორების მიზნით, დამატებითი სტუდიური სესიებიც ახლდა თან). ბევრი მათგანი 1950-იან და 60-იან წლებში ჩაწერილ რეპერტუარს იმეორებს.
აუდიო-ჩანაწერების გარდა ბერნსტაინის ბევრი კონცერტი 1970-იანი წლებიდან მოყოლებული გერმანულმა კინოკომპანია Unitel-მა ფირზეც აღბეჭდა. მათ შორის არის მალერის სიმფონიების სრული ციკლი (ვენის ფილარმონიულთან და ლონდონის სიმფონიურთან ერთად), ასევე, ბეთჰოვენის, ბრამსის და შუმანის სიმფონიების ციკლები, რომლებიც იგივე კონცერტებს წარმოადგენს, რომლებიც Deutsche Grammophon-მა აუდიო-ჩანაწერებისათვის გამოიყენა. ამ ფილმების უმეტესობა დღეს DVD-ს სახითაა ხელმისაწვდომი.
მთლიანობაში, ბერნსტაინის ჩანაწერებს, მათ შორის, გარდაცვალების შემდეგ გამოცემულს, სხვადასხვა კატეგორიაში 16 გრემი აქვს მოპოვებული. 1985 წელს მას ეს ჯილდო განსაკუთრებული წვლილისთვისაც გადასცეს.
ბერნსტაინი, როგორც კომპოზიტორი
ბერნსტაინი ეკლექტური კომპოზიტორი იყო, რომლის მუსიკაშიც ერთმანეთს ერწყმოდა ჯაზის, ებრაული მუსიკის, თეატრალური მუსიკის და სხვა კომპოზიტორთა, მაგალითად, კოპლანდის, სტრავინსკის, დარიუს მილოს, გერშვინის და მარკ ბლიცშტაინის მუსიკის ელემენტები. მისმა ზოგიერთმა ნაწარმოებმა, განსაკუთრებით, მუსიკამ ვესტ-საიდის ისტორიისთვის, ხელი შეუწყო კლასიკური და პოპულარული მუსიკის დაახლოვებას. მისი მუსიკა ტონალობაზეა დაფუძნებული, თუმცა, ზოგიერთ ნამუშევარში, როგორიცაა მე-3 (კადიშის) სიმფონია და ოპერა წყნარი ადგილი, 12-ტონიანი ტექნიკის ელემენტებსაც იყენებს. თავისივე სიტყვებით, მისი, როგორც კომპოზიტორის მთავარი მოტივაცია „კომუნიკაცია“ იყო და მისი ყველა ნაწარმოები, სიმფონიების და საკონცერტო პიესების ჩათვლით, „შეიძლება, გარკვეული აზრით, თეატრალურ ნაწარმოებებად განვიხილოთ“.
ამერიკული ორკესტრების ლიგის მიხედვით, 2008-2009 წლებში ბერნსტაინი ყველაზე ხშირად შესრულებულ ამერიკელ კომპოზიტორთა შორის მეორე ადგილზე იყო, კოპლანდის შემდეგ, ხოლო ყველა ეროვნების კომპოზიტორთა შორის – მე-16 ადგილზე. (აღსანიშნავია, რომ შესრულებათა სიხშირე, შესაძლოა, მისი დაბადებიდან 90 წლის იუბილესაც უკავშირდებოდა, 2008 წელს). ყველაზე პოპულარულ ნაწარმოებთა შორის იყო კანდიდის უვერტიურა, სიმფონიური ცეკვები ვესტ-საიდის ისტორიიდან, სერენადა პლატონის სიმპოზიუმის მიხედვით და სამი საცეკვაო ეპიზოდი მიუზიკლიდან ქალაქზე. მისი მიუზიკლები რეგულარულად სრულდება, დროდადრო მსოფლიოს წამყვან ორკესტრთა პროგრამაში ჩნდება მისი სიმფონიური და საკონცერტო მუსიკაც. მისი გარდაცვალების შემდეგ ბევრი ნაწარმოები კომერციულადაც ჩაიწერა, მათ შორისაა ზემოხსენებული სერენადა, რომლის 10-ზე მეტი სხვადასხვა ჩანაწერი არსებობს.
მიუხედავად მისი ნაწარმოებების პოპულარობისა, ბერნსტაინი იმედგაცრუებული იყო არცთუ სახარბიელო კრიტიკული გამოხმაურებებით, რომლებიც მის შედარებით სერიოზულ ნამუშევრებს მოჰყვებოდა ხოლმე, ასევე, იმ ფაქტითაც, რომ სადირიჟორო და სხვა სახის საქმიანობის გამო კომპოზიციას საკმარის დროს ვერ უთმობდა. ბერნსტაინის მუსიკის პროფესიული კრიტიკა ხშირად მოიცავს იმის განხილვას, თუ რამდენად ქმნიდა იგი, როგორც კომპოზიტორი რაიმე ახალს ნაცვლად იმისა, რომ მოხერხებულად ესესხებინა და შეეზავებინა ელემენტები სხვათა მუსიკიდან. 1960-იანი წლების მიწურულს თავად ბერნსტაინი ამბობდა, რომ მისი ეკლექტურობა, გარკვეულწილად, იმის შედეგი იყო, რომ კომპოზიციას ხანგრძლივ დროს ვერ უთმობდა ხოლმე; ამასთან, ცდილობდა თავისი მუსიკალური ენა გაემდიდრებინა წინამორბედი დიდი კომპოზიტორების მსგავსად, რომლებიც ყოველთვის სესხულობდნენ სხვადასხვა ელემენტებს. ალბათ, ყველაზე მწვავე კრიტიკა მის კადიშის სიმფონიას, მესას და ოპერა წყარ ადგილს უკავშირდებოდა, რომელთა მთავარი მესიჯები ბევრისთვის ოდნავ გამაღიზიანებელი, სტერეოტიპული ან შეურაცხმყოფელი იყო. მიუხედავად ამისა, ყველა ეს ნაწარმოები მისი გარდაცვალების შემდეგ ბევრჯერ შესრულდა და განხილვის საგანიც გახდა.
დირიჟორობისგან განსხვავებით, ბერნსტაინს კომპოზიცია არასოდეს უსწავლებია და როგორც კომპოზიტორს, მემკვიდრეები არ ჰყავს. მასთან ყველაზე ახლოს, ალბათ, კომპოზიტორი ჯონ ადამსია, რომელმაც 1970-იანი წლებიდან მისი ეკლექტური, თეატრალური სტილის ელემენტები ირიბად აითვისა.
შენიშვნები
<references group="შ" responsive="" />
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 25 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1918 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1990 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი კომპოზიტორები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი პიანისტები კატეგორია:XX საუკუნის კლასიკური კომპოზიტორები კატეგორია:XX საუკუნის კლასიკური პიანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი დირიჟორები კატეგორია:ამერიკელი სამოქალაქო უფლებების დამცველი აქტივისტები კატეგორია:ამერიკელი კლასიკური პიანისტები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი პიანისტები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი დირიჟორები კატეგორია:ამერიკელი კინოკომპოზიტორები კატეგორია:ამერიკული თეატრების დიდების დარბაზში შესული ადამიანები კატეგორია:ბისექსუალი მუსიკოსები კატეგორია:გრინ-ვუდის სასაფლაოზე დაკრძალულები კატეგორია:Columbia Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:პნევმონიით გარდაცვლილები კატეგორია:Deutsche Grammophon-ის შემსრულებლები კატეგორია:ჯორჯ პიბოდის მედლის მფლობელები კატეგორია:ჰარვარდის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:მამაკაცი კინოკომპოზიტორები
Live! (Bob Marley and the Wailers-ის ალბომი)
Live! — Bob Marley and the Wailers-ის 1975 წლის საკონცერტო ალბომი. ჩაიწერა ლონდონში, 1975 წლის 19 ივლისს. კონცერტი, რომელსაც იგი ასახავს, დღემდე ითვლება მარლის ერთ-ერთ ცნობილ გამოსვლად.
სასირეთი (კასპის მუნიციპალიტეტი)
სასირეთი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, თელიანის თემში. მდებარეობს მდინარე თეძმის ხეობაში. ზღვის დონიდან 610 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 18 კილომეტრით.
ისტორია
კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელი სასირეთი ანტიკური ხანის სოფელია. მდებარეობს მდინარე თეძმის ხეობაში, თეძმის და მტკვრის შესართავთან.
სოფლის სახელწოდება სასირეთი სავარაუდოდ ჩიტის ძველქართული სახელწოდებისგან სირისგან წარმოიშვა, რადგან ამ სოფლის ჭალებში ოდითგანვე ძალიან ბევრი სახეობის ფრინველი ბინადრობდა. ერთ-ერთი ვერსიით, სოფელს სახელი სასირეთი ფრინველის „სირის“ შემოსევის შემდეგ დაერქვა. აღნიშნული ფრინველის შემოსევა „დიდოსტატის მარჯვენაშიც“ არის აღწერილი. გადმოცემის თანხმად ე. წ. სასირე მახეები მდინარე თეძმის პირას დააგეს და სოფელს მას შემდეგ ეწოდა სასირეთი.
ამ სოფლის მკვიდრი იყო სახელგანთქმული გენერალი გიორგი მაზნიაშვილი. სოფელში მისი სახელობის სახლმუზეუმია განთავსებული. მუზეუმში დაცულია სახელგანთქმული გენერლის და XX საუკუნის გიორგი სააკაძედ წოდებული მხედართმთავრის საოჯახო ნივთები, ფოტო სურათები, წერილები, მნიშვნელოვანი დოკუმენტები.
სასირეთის ბრძოლა
1047 წელს სასირეთის ჭალებში ბაგრატ მეოთხესა და ლიპარიტს ბაღვაშს შორის ბრძოლა გაიმართა. ბაგრატ IV-მ ვერ გაუძლო ლიპარიტის მრავალრიცხოვანი ჯარის შემოტევას და დამარცხდა. სასირეთის ბრძოლა საქართველოს ისტორიაში მეფესა და დიდებულებს შორის არსებული შინაკლასობრივი ბრძოლების მნიშვნელოვან ეპიზოდადაა მიჩნეული.
სოფელში დგას XVI-XVIII საუკუნეებში აგებული კოშკი და XIX საუკუნეში აგებული ბაზილიკის სტილის წმ. გიორგის სახელობის ეკლესია, რომელშიც ადგილობრივი თავადები შარვაშიძეები არიან დაკრძალული.
სასირეთის განძი
1930 წელს სოფელში აღმოჩენილი იქნა ძვ. წ. XII საუკუნის I ნახევრით დათარიღებული განძი. ოქროს დისკო, ბრინჯაოს ნივთები. კოლხური ცული, ცენტრალური ამიერკავკასიის ტიპის ცული, სატეხი, სატევარი, ლაგამი, გედისა და ჯიხვის თავის სკულპტურული გამოსახულებები, 2 ნაწილისაგან შედგენილი ბალთა; სახურავიანი სამფეხა ჭურჭელი, რომლის ცენტრში ფრინველის სკულპტურული გამოსახულებაა. ნივთები დაცულია სიმონ ჯანაშიას სახელობის სახელმწიფო მუზეუმში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 494 ადამიანი.
სასირეთის სკოლა
სოფელში არსებული საჯარო სკოლა 1919 წელს გენერალმა მაზნიაშვილმა დააარსა, რის გამოც სკოლას მისი სახელი მიენიჭა. სკოლასთან ერთად გენერალმა ბიბლიოთეკაც ააშენა. გიორგი მაზნიაშვილი სკოლის კურსდამთავრებულ ნიჭიერ ახალგაზრდებს თავისი სახსრებით უმაღლეს სასწავლებელში გზავნიდა. სწორედ მისი წყალობით მიიღო უმაღლესი განათლება მწერალმა ელიზბარ მაისურაძემ. სკოლაში ოთხი სოფლის სასირეთის, თელიანის, ბარნაბიანთკარის და გრაკლის მაცხოვრებლები სწავლობენ.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სიღნაღის წმინდა სტეფანეს ეკლესია
აღწერა
არქიტექტურული ზეგლი წმინდა სტეფანეს ეკლესია მდებარეობს კახეთის მხარეში, კერძოდ სიღნაღის მუნიციპალიტეტში, ილია ჭავჭავაძის ქუჩაზე დგას რიყის ქვით ნაშენი, ქონგურებიანი მრგვალი კოშკი და ციხის ნანგრევები. წმ. სტეფანეს ეკლესია ამ კოშკის შიგნით მდებარეობს. გარედან მისი დანახვა შეუძლებელია. კოშკის გვერდით, ქუჩიდან ქვის კიბე ადის, რომელიც სამრეკლოს ადგება. სამრეკლო კოშკის კედელშია ჩაშენებული. სამრეკლო ეკლესიის კარიბჭის ფუნქციასაც ასრულებს. კოშკის აღმოსავლეთი კედელი გაჭრილია და წმ. სტეფანეს მცირე ზომის, დარბაზული ეკლესიაა ჩაშენებული. გარედან ეკლესიი ირგვლივ საკმაოდ მცირე ადგილია. წმ. სტეფანეს ეკლესიის ინტერიერი ვიწრო და წაგრძელებულია, აღმოსავლეთით საკურთხევლის აფსიდით. დარბაზი შეისრული კამარითაა გადახურული. ასევე შეისრული პორმისაა საბჯენი თაღები. ინტერიერში ჩანს რესტავრაციის კვალი მაგალითად ადგილები რომელიც ახალი აგურით არის აღდგენილი. ტაძრის აღმოსავლეთი ნაწილი უფრო ძველია. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. ორი ვიწრო სარკმელია გაჭრილი აფსიდსა და დასავლეთის კედელში. გარედან ეკლესიისსადა ფასადი აქვს. ნაშენია რიყის ქვისა და აგურის შერეული წყობით. ფასადებზე ასევე შეიმჩნევა ახალი რესტავრაციის დროინდელი ახალი აგურიც. გადახურულია ორფერდა კრამიტის სახურავით. აქედან მიემართება კიბე, რომლითაც კოშკში ავდივართ, საიდანაც ეკლესიას ზევიდან დავყურებთ. წმ. სტეფანეს ეკლესიის საკურთხევლის აფსიდში მოხატულობის ფრაგმენტები გაირჩევა. სამრეკლო აგურითაა ნაშენი. მის ღიობებს შეისრული ფორმა აქვთ. სამრეკლოს თავზე ახალი ფანჩატური ადგას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახეთის მხარის ტბები კატეგორია:სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია კატეგორია:საქართველოს ტაძრები
აღმოსავლეთი გერმანია 1972 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აღმოსავლეთ გერმანიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ იასპარეზა 1972 წელს, დასავლეთ გერმანიის ქალაქ მიუნხენში. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 66 მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1972 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აღმოსავლეთი გერმანია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Cyphomyrmex lectus
Cyphomyrmex lectus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cyphomyrmex-ის გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
თამარ რევია
თამარ რევია (დ. 1907 — გ. აგვისტო, 1983) — ქართველი ქველმოქმედი.
ბიოგრაფია
თამარ რევია დაიბადა 1907 წელს.
აქტიურად ეხმარებოდა მეორე მსოფლიო ომის ბოლო პერიოდში პოლონეთიდან და ჩეხოსლოვაკიიდან ლტოლვილ ქართველებს. ამ საქმეში ამს ეხმარებოდა შოთა ბერეჟიანი, მისი მომავალი მეუღლე, რომელზეც დაქორწინდა 1945 წელს. ისინი ფლობდნენ რესტორან „ფრანკო-ჟორჟიენს“. რესტორანი გაკოტრდა და გაყიდეს. თამარმა შვილები მოძებნა და ამერიკიდან ახალგათხოვილი ქალიშვილი ჩამოიყვანა. ლევილში ერთ ოთახში ცხოვრობდნენ. ცოტა ხნის შემდეგ ლევილთან ახლოს, ლინასში დაიწყეს სახლის მშენებლობა, რომელიც ლატარიაში მოგებული 600 ათასი ფრანკის წყალობით დაამთავრეს.
1982 წელს თამარმა ოპერაცია გაიკეთა. 1983 წელს გარდაიცვალა. დაკრძალულია ლევილის ქართულ სასაფლაოზე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1907 კატეგორია:გარდაცვლილი 1983 კატეგორია:ქართველი ქველმოქმედები
ვლადიმერ კრეიტერი
ვლადიმერ მიხეილის ძე კრეიტერი (Крейтер, Владимир Михайлович; დ. 5 ნოემბერი  [ძვ. სტ. 24 ოქტომბერი], 1897, კუზნეცკი, ახლანდელი ნოვოკუზნეცკი — გ. 31 დეკემბერი, 1966, მოსკოვი) — რუსი გეოლოგი. გეოლოგიურ-მინერალოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1940), პროფესორი (1935). რუსეთის მეცნიერებისა და ტექნიკის დამსახურებული მოღვაწე (1964).
1928 წელს დაამთავრა ლენინგრადის სამთო ინსტიტუტი. 1929 წელს მივლინებაში იმყოფებოდა აშშ-ში. 1930 წელს უკან დაბრუნდა და განაგრძო მუშაობა გეოლოგიურ კომიტეტში. 1932–1949 წლებში ასწავლიდა მოსკოვის გეოლოგიურ-საძიებო ინსტიტუტსა და მოსკოვის ფერადი ლითონებისა და ოქროს ინსტიტუტში (1932–1949, 1954–1966).
1945 წელს მივლინებაში იყო გერმანიაში. 1949 წლის 21 მაისს დააპატიმრეს გეოლოგთა „კრასნოიარსკის საქმის“ მიხედვით და მოათავსეს ლეფორტოვოს ციხეში. 1950 წლის 28 ოქტომბერს მიესაჯა 25 წლით შრომა-გასწორების ბანაკი და გადაიყვანეს კრასნოიარსკის შრომა-გასწორების ბანაკში. მუშაობდა გეოლოგიურ განყოფილებაში — „ენისეისტროიში“, სადაც ბანაკში ლექციების კურსს კითხულობდა და აძლევდა კონსულტაციებს ძიების, დაზვერვისა და საბადოების შეფასების საკითხების შესახებ. 1953 წელს ინსულტი გადაიტანა, რის გამოც მოათავსეს ბანაკის საავადმყოფოში, ხოლო გამოჯანმრთელების შემდეგ დაბრუნდა „ენისეისტროიში“. 1954 წლის მარტიდან რეაბილიტირებულია.
ვლადიმერ კრეიტერმა სსრკ-ში ერთ-ერთმა პირველმა ჩაუყარა საფუძველი მეცნიერებას სასარგებლო წიაღისეულის ადგილმდებარეობის კვლევისა და ძიების შესახებ. აგრეთვე დიდ ყურადღებას უთმობდა გეოლოგიურ-საძიებო ტექნიკის საკითხებს. 1955 წელს დაასრულა მუშაობა წიგნზე: „მადნის ველების სტრუქტურები და საბადოები“. ავტორია ფუნდამენტური მონოგრაფიებისა. კრეიტერის ხელმძღვანელობით დაცულია ათობით საკანდიდატო და სადოქტორო დისერტაცია.
სქოლიო
კატეგორია:საბჭოთა გეოლოგები კატეგორია:რუსი გეოლოგები კატეგორია:გეოლოგიურ-მინერალოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
ვინიცის თემი
ვინიცის თემი (Општина Виница) — თემი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ რეგიონში. მოსახლეობა შეადგენს 19 938 ადამიანს (2002 წლის აღწერის მონაცემები). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 46.08 კაცი/კმ²-ზე.
თემის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ვინიცა.
თემის ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 432.67 კმ²-ს. 2003 წელს თემის შემადგენლობაში შევიდა გაუქმებული თემი ბლატეცი.
ქალაქ ვინიცის გარდა თემის შემადგენლობაში შედის 18 დასახლება: ბლატეცი, ვინიჩკა-კრშლა, გრადეცი, გრლიანი, დრაგობრაშტე, ისტიბანია, კალიმანცი, კრუშევო, ლაკი, ლესკი, ლიპეცი, პეკლიანი, ტრსინო, ცრნ-კამენი და იაკიმოვო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის თემები
ისურსა
ისურსა (Izurza, Izurtza) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის დურანგესადოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 4,34 კმ². მოსახლეობა — 252 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
ლომი
ლომი (Panthera leo) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი კატისებრთა ოჯახის, პანტერათა გვარის წარმომადგენელი. მისი სხეულის სიგრძე (ხვადისა) 180-240 სმ, მასა 180-227 კგ აღწევს. ძუ ტანად ხვადზე უფრო პატარაა. ლომს აქვს ძლიერი მოქნილი სხეული, მასიური თავი, გრძელი დინგი, შავი ფუნჯით დაბოლოებული გრძელი კუდი. მოზრდილ ხვადს ფაფარიც აქვს, დანარჩენი ბალანი მოკლეა და მოყვითალო. ბოკვერი ხალებიანია. ცნობილია ლომის 2 ქვესახეობა - აფრიკული და აზიური.
ლომი გავრცელებულია ეკვატორულ აფრიკაში (დაცულია ნაკრძალებში) და ინდოეთში (გუჯარეთის შტატი). VIII-X საუკუნეებში ლომი კავკასიაშიც ბინადრობდა. ცხროვრობს სავანებში, ნახევრად უდაბნოებში, იშვიათად უდაბნოებში. იკვებება ხერხემლიანი ცხოველებით, ჭამს აგრეთვე ლეშს, ნადირობს შებინდებისას და ღამით. ადამიანს იშვიათად ესხმის თავს. ბუნაგს იკეთებს გამოქვაბულში, ნაპრალში, ორმოში. აქვს ძლიერი ხმა, რომელიც საკმაოდ შორს ისმის. მაკეობა 105-112 დღემდე გრძელდება. შობს 3-4 თვალახელილ (ზოგჯერ თვალაუხილავ) ბოკვერს, მათი სხეულის სიგრძე 30 სმ, ხოლო მასა 400 გ აღწევს. სქესობრივად მწიფდება მე-4 წელს. ცოცხლობს 30-35 წელს (იშვიათად მეტს). ადვილად იწვრთნება, ტყვეობაშიც (ზოოპარკი, ზოობაღი) მრავლდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:პანთერა *
NGC 90
NGC 90 — გალაქტიკა ანდრომედას თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1854 წლის 26 ოქტომბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:ანდრომედას თანავარსკვლავედი
სტაროსელი
სტაროსელი (Старосел) — სოფელი ბულგარეთში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 1255 კაცს.
კატეგორია:ბულგარეთის სოფლები
Aenictus mauritanicus
Aenictus mauritanicus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Aenictus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dorylinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:Aenictus
დემონეტიზაცია
დემონეტიზაცია (დე... და მონეტა), სახელმწიფო ხელისუფლების მიერ მონეტისათვის მიმოქცევისა და გადახდის საშუალებათა კანონიერი ფუნქციის ჩამორთმევა. მონეტის ხმარებიდან ამოღება, რასაც განაპირობებს რემედიუმის მკვეთრი გადახრა. მონეტა, რომელმაც დემონეტიზაცია განიცადა, თავის ღირებულებას ინარჩუნებს მხოლოდ მასში შემავალი ლითონის (წონის მიხედვით) ღირებულების რაოდენობით. დემონეტიზაცია ჩვეულებრივ, ფულის სისტემის შეცვლის დროს ტარდება; მაგ., მონეტის ლითონის გაუფასურებისა და სხვა სავალუტო ლითონზე გადასვლისას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნუმიზმატიკა
კოჩანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტერმინით კოჩანი შეიძლება აღნიშნული იყოს:
საქადაგიანო
საქადაგიანო — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, აღაიანის თემში. მდებარეობს მდინარე ქსნის მარჯვენა მხარეზე. ზღვის დონიდან 520 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. სოფლის სამხრეთ-დასავლეთით დგას წმინდა დიმიტრის ეკლესია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1268 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
თრედზი
თრედზი (Threads) — სოციალური მედია და სოციალური ქსელის სერვისი, რომელიც ეკუთვნის ამერიკულ ტექნოლოგიურ კომპანიას Meta Platforms. აპლიკაცია თავდაპირველად შეიქმნა ინსტაგრამის ბაზაზე. დასარეგისტრირებლად მომხმარებლებს უნდა ჰქონდეს Instagram ანგარიში. მომხმარებლების იუზერნეიმები როგორც ინსტაგრამში, ასევე თრედზიში იდენტურია. თრედზიში მომხმარებელს შეუძლია ტექსტისა და სურათების გამოქვეყნება, სხვისი პოსტებისთვის პასუხის გაცემა და ამ პოსტების დალაიქება. აპლიკაცია Twitter-ის მსგავსად ფუნქციონირებს და ხშირად მოიხსენიება, როგორც მისი „მკვლელი“. აპლიკაცია ხელმისაწვდომია iOS-სა და Android-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:სოციალური ქსელების სერვისები
Live at Wembley '86
Live at Wembley '86 — ინგლისური როკ ჯგუფ Queen-ის ორმაგი საკონცერტო ალბომი. იგი ჩაიწერა 1986 წლის 12 ივლისს, საკონცერტო ტურნეს Magic Tour ფარგლებში, უემბლის სტადიონზე. ჩანაწერი ოფიციალურად გამოიცა 1992 წლის 26 მაისს. DVD დისკი ამ კონცერტით გამოვიდა 2003 წლის ივნისში, ალბომის განახლებულ გამოცემასთან ერთად, რომელშიც დამატებითი სიმღერებიც შევიდა.
ორიგინალური კონცერტი
კონცერტი დაიწყო დღის 4 საათზე. ბილეთების ფასი იყო 14.50 ფუნტი. გამოდიოდნენ შემდეგი ჯგუფები:
სქოლიო
კატეგორია:1992 წლის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:Queen-ის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის საკონცერტო ალბომები
Cyphomyrmex laevigatus
Cyphomyrmex laevigatus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cyphomyrmex-ის გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
დელჩევოს თემი
დელჩევოს თემი (Општина Делчево) — თემი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ რეგიონში. მოსახლეობა შეადგენს 17 505 ადამიანს (2002 წლის აღწერის მონაცემები). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 41.44 კაცი/კმ²-ზე.
თემის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი დელჩევო.
თემის ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 422.39 კმ²-ს.
ესაზღვრება მაკედონიის შემდეგ თემებს:
ქალაქ დელჩევოს გარდა თემის შემადგენლობაში შედის 21 დასახლება: ბიგლა, ვეტრენი, ვირჩე, ვრატისლავცი, გაბროვო, გრადი, დზვეგორი, დრამჩე, ილიოვო, კისელიცა, კოსოვო-დიბე, ნოვ-ისტევნიკი, ოჩიპალა, პოლეტო, რაზლოვცი, სელნიკი, სტარ-ისტევნიკი, ტრაბოტივიშტე, ტურია და ჩიფლიკი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის თემები
ნიკოლოზ ნაცვლიშვილი
ნიკოლოზ ნაცვლიშვილი (დ. 27 ნოემბერი, 1975, თბილისი) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.
1998 წელს დაამთავრა თბილისის ჰუმანიტარულ-ეკონომიკური ინსტიტუტი. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ნიკოლოზ
ლაშა ნაცვლიშვილი
ლაშა ნაცვლიშვილი (დ. 5 თებერვალი, 1966, ლაგოდეხი) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.
2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლაგოდეხის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ახალი საქართველოსთვის“. 2011-2012 წლებში იყო საქართველოს განვითარების კვლევითი ინსტიტუტის დეპარტამენტის უფროსი. 2012 წლის 21 ოქტომბრიდან 7 ნოემბრამდე — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“.
2012 წლის 30 ოქტომბერს დაინიშნა საქართველოს შინაგან მინისტრის პირველ მოადგილედ (ამიტომ შეუწყდა სადეპუტატო უფლებამოსილება), ხოლო იმავე წლის 27 ნოემბერს საქართველოს გენერალური პროკურორის პირველი მოადგილის თანამდებობაზე გადაინაცვლა. 2013 წლის ნოემბერში დატოვა აღნიშნული თანამდებობა. 2017 წელს, თანამოაზრეებთან ერთად დაარსა შემოქმედებითი სტუდია (შემდგომში — ტელევიზია) „პოსტივი“, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 2018 წლის აგვისტომდე. 2018-2021 წლებში იყო პოლიტიკურ გაერთიანება „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველოს“ მრჩეველი საზოგადოებასთან ურთიერთობის საკითხებში. 2021 წლის 21 თებერვალს განაცხადა, რომ „დიდი პატივით, გეგმებითა და პასუხისმგებლობით“ ბრუნდებოდა ტელეკომპანია „პოსტივიში“ და „უკეთესი ხარისხითა და მეტი შეუპოვრობით“ დაიცავდა „2012 წლის პირველი ოქტომბრის მონაპოვარს“, თუმცა რამდენიმე კვირის შემდეგ დაადასტურა, რომ ტელეკომპანიაში საქმიანობას წყვეტდა და „ბრძოლას ახალ ამპლუაში განაგრძობდა“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 5 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1966 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ლაგოდეხში დაბადებულები ლაშა კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები
საქადაგიანოს წმინდა დიმიტრის ეკლესია
საქადაგიანოს წმინდა დიმიტრის ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი, დარბაზული ეკლესია  კასპის მუნიციპალიტეტის  სოფელ საქადაგიანოს სამხრეთ-დასავლეთით, შემაღლებულ ადგილზე. აღმოსავლეთ ფასადის წარწერაში აღნიშნულია აშენების თარიღი (1498 წელი) და მშენებელთა სახელები. ნაგებია უსწორმასწორო ფორმის ქვიშაქვის ლოდებით, რომელთა გარეთა პირი სუფდად არის დამუშავებული. შესასვლელი ორია. შიგნით კამარა პილასტრებზე ამოყვანილ საბჯენ თაღებს ეყრდნობა. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდი აქვს. ინტერიერში შემორჩენილია მოხატულობის ფრაგმენტები. ეკლესია გადახურული იყო მწვანედ მოჭიქული კრამიტით. დასავლეთის მინაშენი უფრო გვიანდელი ხანისაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მალიავია
სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
ჭეშმარიტება
მინი|300პქ|ჭეშმარიტება, სიცრუე, შური ჭეშმარიტება — ცნობიერების მიერ სინამდვილის სწორი, ადეკვატური ასახვა. აზრი, რომელიც საგნობრივ ვითარებას შეესაბამება, ჭეშმარიტია, ხოლო, რომელიც არ შეესაბამება, მცდარია. ჭეშმარიტება არ არსებობს ობიექტურად, ე.ი. ცნობიერებისაგან დამოუკიდებლად, მაგრამ იგი ობიექტურია. ეს ნიშნავს, რომ ჭეშმარიტია ცნობიერების ისეთი შინაარსი, რომელიც განსაზღვრულია მხოლოდ საგნობრივი ვითარებით. ჭეშმარიტება დამოკიდებული არ არის ადამიანის სურვილებსა და ნებისყოფაზე. ჭეშმარიტების კლასიკური განსაზღვრება პირველად მოგვცა არისტოტელემ:
Aenictus mentu
Aenictus mentu — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Aenictus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dorylinae-ს ქვეოჯახს. .
ჭეშმარიტება
ჭეშმარიტებას ახასიათებს შეფარდებითობა და აბსოლუტურობა. შეფარდებითობა ნიშნავს, რომ ცოდნა მიახლოებით, პირობით ან გარკვეულ მიმართებაში ზუსტად ასახავს სინამდვილეს. აბსოლუტურობა ნიშნავს, რომ მოცემულ ეტაპზე და რომელიმე მიმართებით ცოდნა სრულად, ამომწურავად ასახავს საგანს. ჭეშმარიტი ცოდნა, რამდენადაც იგი შეფარდებითია, იცვლება, რასაც განაპირობებს ორი გარემოება: ან საგანი იცვლება, ან მის შესახებ ცოდნა ღრმავდება და კონკრეტდება. მაგრამ ჭეშმარიტი ცოდნა იცვლება არა მთლიანად არამედ ნაწილობრივ: მისგან რაღაც უკუიგდება, რაღაც კი რჩება. ამიტომ ჭეშმარიტი ცოდნა შეფარდებითია, მაგრამ შეიცავს აბსოლუტურობის მარცვლებს. იდეალისტურ ფილოსოფიაში არსებობდა ჭეშმარიტების ორი ერთმანეთის საპირისპირო — ობიექტურ-იდეალისტური და სუბიექტურ-იდეალისტური გაგება. პირველის თანახმად, ჭეშმარიტება არსებობს ობიექტურად, იგი იდეალურია. ეს არის ჭეშმარიტება თავისთავად, რომელიც საგნის გარკვეულობას, როგორობას წარმოადგენს (ედმუნდ ჰუსერლი).
მეორის თანახმად, ჭეშმარიტება სუბიექტურია, ადამიანის ცნობიერების თავისებურებითაა განპირობებული, მაგრამ ამ თავისებურების კონკრეტული გაგება განსაზღვრავდა ჭეშმარიტების სუბიექტურ-იდეალისტური თვალსაზრისის სხვადასხვა ვარიანტს:
Aenictus mentu
სქოლიო
კატეგორია:Aenictus
ჭეშმარიტება
რენე დეკარტი: იმანუელ კანტი: მახიზმი:
კონვენციონალიზმი:
პრაგმატიზმი:
სქოლიო
კატეგორია:ეთიკის ძირითადი პრინციპები კატეგორია:რეალობა კატეგორია:ფილოსოფიური კონცეფციები კატეგორია:პოლიტიკური ფილოსოფია
ბაბლუანი
საკუთარი სახელი ბაბლუანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
იინდრჟიხუვ-ჰრადეცის რაიონი
220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი იინდრჟიხუვ-ჰრადეცი 220პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[სამხრეთ ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში]] იინდრჟიხუვ-ჰრადეცის რაიონი — რაიონი სამხრეთ ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი იინდრჟიხუვ-ჰრადეცი. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 943,69 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 92 752 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 48 ადამიანს.
NGC 91
NGC 91 — გალაქტიკა ანდრომედას თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1854 წლის 26 ოქტომბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
იინდრჟიხუვ-ჰრადეცის რაიონი
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები
Cyphomyrmex kirbyi
Cyphomyrmex kirbyi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cyphomyrmex-ის გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Natty Dread
Natty Dread — Bob Marley and the Wailers-ის 1974 წელს გამოცემული სტუდიური ალბომი. ეს იყო პირველი ალბომი, რომელიც გამოიცა ბობ მარლისა და მისი ჯგუფის სახელით.
ალმომის ყველაზე ცნობილი სიმღერაა „No Woman, No Cry“, თუმცა უფრო პოპულარულია მისი საკონცერტო ვერსია.
სქოლიო
კატეგორია:Bob Marley and the Wailers-ის ალბომები კატეგორია:1974 წლის ალბომები კატეგორია:Island Records-ის ალბომები
გაზდელიანი
საკუთარი სახელი გაზდელიანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
აღმოსავლეთი გერმანია 1976 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აღმოსავლეთ გერმანიამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ იასპარეზა 1976 წელს, კანადის ქალაქ მონრეალში. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 90 მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1976 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აღმოსავლეთი გერმანია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
სუხოზემი
სუხოზემი (Сухозем) — სოფელი ბულგარეთში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 255 კაცს.