cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მახვილაური
მახვილაური — სოფელი აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, შარაბიძეების თემში. მდებარეობს კახაბრის ვაკეზე. ზღვის დონიდან 60 მ, ბათუმიდან 8 კმ. 2011 წლიდან სოფლის ნაწილი მოქცეულია ბათუმის ადმინისტრაციულ საზღვრებში (კახაბრის უბანი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 593 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სოიბათიასული
სოიბათიასული — გვიანდელ ფეოდალურ საქართველოში საპოლიციო-ადმინისტრაციული აპარატის მოხელე სამეფო კარზე. სოიბათიასულის სახელო ირანული წარმოშობისაა (შახის კარზე იყო 8-9 საუკუნეები, რომელთა მოვალეობას ადგენდა სასახლეში ელჩების შემოყვანა, ფეშქაშ-მოსართმევლის წარდგენა შაჰისათვის, მისი ბრძანება-განკარგულებების შესრულება.). სოიბათიასულები ეშიკაღასბაშს ექვემდებარებოდნენ, მეჯლისის დროს სტუმრებისათვის საჭმლის მირთმევას ხელმძღვანელობდნენ, საიასაულო ფუნქციებს აღასრულებდნენ. დასტურლამალში ერთდროულად 11 საუკუნის არსებობა დასტურდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:წოდებები
გეობაროთერმომეტრია
2). მინერალთწარმოქმნის ტემპერატურისა (T) და წნევის (P) უძველესი (პალეო) განსაზღვრა. იგი გეოლოგიური გამოკვლევების მნიშვნელოვანი ატრიბუტია.
ომ მანი პადმე ჰუმი
ომ მანი პადმე ჰუმ (სანს: ओं मणिपद्मे हूं Oṃ maṇi padme hūṃ; IPA: õːː məɳipəd̪meː ɦũː) არის ბოდჰისატტვა ავალოკიტეშვარას მანტრა.
მანტრას განსაკუთრებულ პატივს სცემენ დალაი ლამას მიმდევრები, რადგან იგი ჩენრეზიგის ანუ ავალოკიტეშვარას ინკარნაციადაა მიჩნეული.
ხშირად „ომ მანი პადმე ჰუმ“ ამოტვიფრულია ქვებზე, სალოცავ დროშებზე ან სალოცავ ბორბლებზე.
მნიშვნელობა
მანტრის შუა ნაწილი - maṇipadme ხშირად ითარგმნება: „ძვირფასი ქვა ლოტოსში“, სანსკრიტი maṇí „ძვირფასი ქვა, ჩინტამანი“, padma „ლოტოსი“, მაგრამ დონალდ ლოპესის თქმით მანიპადმე არის წოდებითი და არა ლოკატივი, მანიპადმე ბოდჰისატტვა ავალოკიტეშვარას ეპითეტია, აქეთ-იქით კი აქვს ომ და ჰუნგ'', რომელთაც ლინგვისტური მნიშვნელობა არ აქვთ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდიზმი
პიტირიმ სოროკინი
thumb|პიტირიმ სოროკინი პიტირიმ სოროკინი (დ. 23 იანვარი, 1889, სოფ. ტურია, ვოლოგდის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 11 იანვარი, 1968, უინჩესტერი, მასაჩუსეტსი, აშშ) — რუს-ამერიკელი სოციოლოგი. დაამთავრა პეტერბურგის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1922 წელს დატოვა რუსეთი და გამეგზავრა ჯერ ბერლინში, შემდეგ პრაღაში, 1923 წლიდან კი დამკვიდრდა აშშ-ში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსი სოციოლოგები კატეგორია:ამერიკელი სოციოლოგები კატეგორია:დაბადებული 23 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1889 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1968
სოფია
სოფია (София) — ბულგარეთის დედაქალაქი. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთ ნაწილში ვიტოშას მთის მასივის ძირში, ბალკანეთის ცენტრალურ ნაწილში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 267 912 ადამიანს შეადგენს. ყველაზე ახლოს მდებარეობს ეგეოსის ზღვასთან, შავ ზღვასა და ადრიატიკის ზღვასთან შედარებით.
სოფია სიდიდით მე-13 ქალაქია ევროკავშირში. ის გარშემორტყმულია მთებით, რაც მას მადრიდის შემდეგ მეორე ყველაზე მაღლა მდებარე ევროპულ დედაქალაქად აქცევს. ქალაქი აშენდა მდინარე ისკირზე და აქ არის მრავალი მინერალური წყარო, მაგალითად, სოფიის ცენტრალური მინერალური აბანოები. რეგიონში ნოტიო კონტინენტური კლიმატია. როგორც ბულგარეთის პრიორიტეტული ქალაქი, სოფია არის მრავალი ადგილობრივი უნივერსიტეტის, კულტურული ინსტიტუტისა და კომერციული კომპანიის სახლი.
სოფია სტარტაპების რაოდენობით შევიდა საუკეთესო ათეულში, ძირითადად სტარტაპები იყო ინფორმაციულ ტექნოლოგიებზე. 2013 წელს სოფია იყო ქალაქი, რომელსაც ევროპის მასშტაბით ყველაზე მეტი ადამიანი ეწვია. 1979 წელს სოფიაში არსებული ბოიანის ეკლესია შეიტანეს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
სოფიის მოსახლეობამ შემცირება დაიწყო XVIII საუკუნის ბოლოდან, როდესაც მისი მოსახლეობა 70 000-ს შეადგენდა. 1870 წელს 19 000-დან კიდევ უფრო იკლებდა, 1878 წელს კი 11 649-მდე ჩამოვიდა, რის შემდეგაც დაიწყო მოსახლეობის ზრდა. სოფიის 1,2 მილიონი მაცხოვრებელი 492 კილომეტრ კვადრატზე ცხოვრობს. ქალაქში ქვეყნის მოსახლეობის 17,9% ცხოვრობს.
კულტურა
სოფიაში არის ყველა ტიპის წამყვანი საშემსრულებლო ხელოვნებათა ჯგუფების ძირითადი ნაწილი. საშემსრულებლო ხელოვნებათა შორის ყველაზე პოპულარულია თეატრი, ხოლო თეატრალური ადგილებიდან ხალხი ყველაზე მეტად კინოთეატრებში დადის. 2014 წელს 3 162 თეატრალური წარმოდგენა შედგა, რომელსაც 570 568 ადამიანი დაესწრო. ივანე ვაზოვის ეროვნული თეატრი, რომელიც ძირითადად კლასიკური პიესებითაა განთქმული ქალაქის ცენტრში მდებარეობს და ყველაზე ცნობილი თეატრია ქალაქში. აქვე მდებარეობს ბულგარეთის ეროვნული ოპერისა და ბალეტის თეატრი, რომელიც დაარსდა 1891 წელს. რეგულარული წარმოდგენები კი დაიწყო 1909 წელს. ბულგარეთის ყველაზე ცნობილმა საოპერო მომღერლებმა, როგორებიც არიან ნიკოლაი გიაუროვი და გენა დიმიტროვა, პირველად მათი გამოსვლა შედგა სწორედ ამ თეატრში. კინო გართობის ყველაზე პოპულარული ფორმაა. სოფიაში ჩატარდა 141 000-ზე მეტი კინოფესტივალი, რომელთა საერთო დასწრება 2014 წელს ჯამში 2 700 000-ს აღემატებოდა. ბოლო ორი ათეული წლის განმავლობაში მრავალი კინოთეატრი დაიხურა. კინოებში ძირითადად არის ევროპული და ამერიკული ფილმები, ისევე როგორც XX საუკუნის კლასიკა.
ბულგარეთის ყველაზე დიდი ხელოვნების მუზეუმები მდებარეობს ქალაქის ცენტრალურ ნაწილში. 2015 წლიდან ეროვნული გალერიის შექმნისთვის გაერთიანდა ეროვნული სამხატვრო გალერეა, საგარეო ხელოვნების ეროვნული გალერეა (NGFA) და თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი. მისი უმსხვილესი ფილიალია „კვადრატ 500“, რომელიც მდებარეობს „NFGA“-ს შენობაში, სადაც დაახლოებით 2 000 ნამუშევარია გამოფენილი ოცდაცხრა საგამოფენო დარბაზში. კოლექციები მოიცავს მრავალფეროვან კულტურულ ნივთებს, როგორიცაა აშანტის იმპერიის ქანდაკებები და ბუდისტური ხელოვნება, ჰოლანდიური ოქროს ხანის მხატვრობა, ალბრეხტ დიურერის, ჟან გრეუზისა და ოგიუსტ როდენის ნამუშევრები.
ტურიზმი
სოფია არის ბულგარეთის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ტურისტული ადგილი ზღვისა და მთის კურორტებთან ერთად. მის თვალსაჩინო სანახაობებს შორისაა სოფიის ალექსანდრე ნეველის საკათედრო ტაძარი, ბულგარეთის ერთ-ერთი სიმბოლო, რომელიც აშენდა XIX საუკუნის ბოლოს. ის იკავებს 3 170 კვადრატულ მეტრს და იტევს დაახლოებით 10 000 ადამიანს. ვიტოშას ბულვარი, რომელსაც ასევე უწოდებენ ვიტოშკას, არის საცალფეხო ზონა, სადაც მდებარეობს მრავალი კაფე, რესტორანი, ტანსაცმლისა და სამკაულების მაღაზია.
ქალაქი
ქალაქ სოფიაში 607 473 საცხოვრებელი სახლი და 101 696 შენობაა. თანამედროვე მონაცემების თანახმად, 1949 წლამდე აშენებულია 39 551 საცხოვრებელი სახლი, 1950-დან 1969 წლამდე 119 943, 1970-დან 1989 წლამდე 287 191, 90-იან წლებში 57 916 და 2000 და 2011 წლებში 102 623. 1949 წლამდე აშენდა 13 114 შენობა.
სოფიის ხუროთმოძღვრება მოიცავს არქიტექტურული სტილის ფართო სპექტრს, რომლებიც ერთმანეთისგან დიდად განსხვავდება. განმათავისუფლებელი ომის შემდეგ, ბულგარეთის სამთავროს მმართველმა ალექსანდრ ბატენბერგმა მოიწვია არქიტექტორები ავსტრია-უნგრეთიდან, რათა დედაალაქისთვის შეემატათ ახალი არქიტექტურული იერსახე.
ბულგარეთში სამუშაოდ მოწვეულ არქიტექტორთა შორის იყვნენ: ფრიდრიხ გრანგერი, ადოლფ ვასლავ კოლი და ვიქტორ რუმპელმეიერი, რომლებმაც შეიმუშავეს ახლად დაარსებული ბულგარეთის მთავრობისთვის საჭირო ყველაზე მნიშვნელოვანი შენობის გეგმა, მათ ასევე დააპროექტეს მრავალი საცხოვრებელი სახლი ქალაქის ელიტისთვის. ამრიგად, სოფიის ცენტრის არქიტექტურა ნეობაროკოს, ნეოროკოკოს, ნეორენესანსისა და ნეოკლასიციზმის ერთობლიობას წარმოადგენს.
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდისა და 1944 წელს ბულგარეთში კომუნისტური მთავრობის დამყარების შემდეგ, არქიტექტურული სტილი მნიშვნელოვნად შეიცვალა. ცენტრში გაჩნდა სტალინური გოთური ნაგებობები, შეიქმნა სხვადასხვა სამთავრობო შენობები, სტადიონები და ბიბლიოთეკები, რომლებიც კომუნისტური ლიდერების სახელობის იყო.
1989 წელს კომუნიზმის დაცემის შემდეგ, სოფიაში კვლავ დაიწყო მშენებლობები, მათ შორის აიგო უმაღლესი დონის შენობები. 126 მეტრიანი ფორტ ბიზნეს ცენტრი არის პირველი ცათამბჯენი ბულგარეთში, რომელიც შედგება 36 სართულისგან. ძველი სისტემის გაუქმებამ, ხელი ასევე შეუწყო ქაოსურ მშენებლობებს და სწორედ ეს ფაქტი იყო მზარდი მშენებლობების ერთ-ერთი გამომწვევი მიზეზი.
ტრანსპორტი და ინფრასტრუქტურა
2019 წელს სოფიის აეროპორტმა 7 107 096 მგზავრი მიიღო.
საზოგადოებრივი ტრანსპორტებიდან ავტობუსების სისტემა კარგადაა განვითარებული. ქალაქს ასევე ემსახურება ტრამვაი (მთლიანი სიგრძით 308 კმ) [185] და ტროლეიბუსი (მთლიანი სიგრძით 193 კმ), რომელთა სათრანსპორტო ხაზები განლაგებულია ქალაქის ყველა ადგილზე. სოფიის მეტრო ამოქმედდა 1998 წელს და ამჟამად მას აქვს ორი ხაზი და 34 სადგური. 2012 წლის მდგომარეობით, მეტროს ხაზს სულ 39 კილომეტრი სიგრძე აქვს. ექვსი ახალი სადგური გაიხსნა 2009 წელს, კიდევ ორი 2012 წლის აპრილში, ხოლო თერთმეტი კიდევ 2012 წლის აგვისტოში. 2015 წელს გაიხსნა შვიდი ახალი სადგური. 2016 წლის ივლისში გაიხსნა ვიტოშას მეტროსადგური „M2“-ის მთავარ ხაზზე. მესამე ხაზი მშენებლობის პროცესშია და სავარაუდოდ დასრულდება 2019 წლის მეორე ნახევარში. სოფიის მეტროს მთავარი გეგმა მოიცავს სამ ხაზსა და სულ 63 სადგურს. ქალაქში ფუნქციონირებს დაახლოებით 13 000 ტაქსი.
დემოგრაფია
პოპულაციის ზრდა წლების განმავლობაში
2018 წლის მონაცემებით, ქალაქში ცხოვრობს 1 269 384 ადამიანი, ხოლო მთელი დედაქალაქის მუნიციპალიტეტში 1 328 120. რუსეთის არმიის მიერ 1878 წლის თებერვალში ჩატარებულმა პირველმა აღწერამ აღრიცხა 11 694 მოსახლე, რომელთა შორის 6 560 ბულგარელი, 3 538 ებრაელი, 839 თურქი და 737 ბოშა იყო.
ქალთა კოეფიციენტი ყოველ 1 000 კაცზე იყო 1 102. შობადობა ბოლო 5 წლის განმავლობაში სტაბილურად მატულობდა, გარდაცვალების მაჩვენებელი 12,1-ს აღწევდა და უფრო და უფრო მცირდება. დღევანდელი მოსახლეობის ზრდის ტემპი პირველი პოზიტიური ზრდის ტემპია ბოლო 20 წლის განმავლობაში. დედაქალაქში სხვა ღარიბი რეგიონებიდან ჩამოსული ადამიანები, ისევე როგორც ურბანიზაცია, სოფიის მოსახლეობის ზრდაზე დიდ გავლენას ახდენს. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, 20-24 წლამდე ასაკის ადამიანი ყველაზე მრავალრიცხოვან ჯგუფს წარმოადგენენ, დაახლოებით 133 170 ადამიანს, რაც 1 202 761 ადამიანის 11%-ს შეადგენს. საშუალო ასაკი 38 წელია. აღწერის თანახმად, 1 056 738 მოქალაქე (87,9%) აღირიცხა, როგორც ეთნიკური ბულგარელი, 17 550 (1,5%), როგორც ბოშა, 6 149 (0,5%) როგორც თურქი, 9 569 (0,8%) კი სხვა ეთნიკურ ჯგუფებს ეკუთვნოდა.
2011 წლის აღწერის მონაცემებით, მთელ მუნიციპალიტეტში 892 511 ადამიანია (69.1%) აღრიცხულია, როგორც მართლმადიდებელი, 10 256 (0,8%) პროტესტანტი, 6 767 (0,5%), როგორც მუსლიმი, 5 572 (0,4%), როგორც კათოლიკე, 4 010 (0,3%) კი სხვა სარწმუნოებას ეკუთვნოდა, ხოლო 372 475 (28,8%) თავი ათეისტად გამოაცხადა ან არ მიემხრო რომელიმე სარწმუნოებას. მონაცემებში ნათქვამია, რომ მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით მესამედმა უკვე მიიღო უნივერსიტეტის ხარისხი. 15-64 წლის ასაკის მოსახლეობიდან 265 248 (28,5%) ეკონომიკურად აქტიური არ არის, უმუშევარია დაახლოებით 55 553 ადამიანი (6%), რომელთა დიდმა ნაწილმა მიიღო უმაღლესი განათლება. ყველაზე მეტი ადამიანი დაკავებულია ვაჭრობით, რასაც მოყვება საწარმოო ინდუსტრია. მუნიციპალიტეტის მერიაში, სამი მეოთხედი, ანუ 965 328 ადამიანია აღრიცხული, რომ ისინი სახლში ტელევიზიით სარგებლობენ, ხოლო 836 435 (64,8%) ინტერნეტით. 464 865 სახლიდან 432 847 დაკავშირებულია კანალიზაციასთან, ხოლო 2 732 კი არა. აქედან 864 წყალი არ მიეწოდება. 9 წელზე მეტი ასაკის მამაკაცთა და ქალთა 99,6%-ია აღრიცხული, როგორც განათლებული.
სქოლიო
* კატეგორია:ბულგარეთის ქალაქები კატეგორია:ევროპის დედაქალაქები კატეგორია:ევროპის ქალაქები კატეგორია:რომაული პუნქტები ბულგარეთში კატეგორია:დასახლებული ადგილები სოფიის პროვინციაში
ბენჟამენ ფონდანი
ბიოგრაფია
დაიბადა იასში ებრაულ ოჯახში. მას ჰყავდა უფროსი და უმცროსი დები.მამამისი ვაჭარი იყო, რომლის მშობლები წარმოშვებით რუმინული მოლდოვის ჩრდილოეთით მდებარე სოფელიდან იყვნენ. დედამისი ებრაელი ინტელექტუალების ოჯახს ეკუთვნოდა. ბაბუამისი ბენჟამენი შვარცფელდი, გალიციელი, პედაგოგი, რომელმაც დააარსა პირველი ებრაული სკოლა იასში.
რუმინეთში იგი ავანგარდული მხატვრების ჯგუფს ეკუთვნოდა. 15 წლის ასაკიდან ქვეყნდებოდა ფსევდონიმით ბარბუ ფონდოიანუ. სკოლის დასრულების შემდეგ იგი ბუქარესტში გადავიდა საცხოვრებლად. საფრანგეთში ცხოვრობდა 1923 წლიდან, მიიღო მოქალაქეობა 1938 წელს, წერდა ფრანგულად 1925 წლიდან.
მეგობრობდა ლევ შესტოვთან (ერთმანეთს შეხვდნენ 1924 ჟულ დე გოტიესთან სტუმრობისას), ემილ ჩორანთან, არტიურ ადამოვთან, ტრისტან ცარასთან, კონსტანტის ბრინკუშისთან. 1928 წელს მან მონაწილეობა მიიღო ავანგარდული ლიტერატურული ჯგუფის "უფსკრული" ( ადამოვი და სხვები) საქმიანობაში. კრიტიკულად აფასებდა ჰეგელის, ჰაიდეგერის, ჰუსერლის, ვალერის, უოლის, ბრეტონი შემოქმედებას.
1931 წლის 28 ივლისს, ბენჟამენი დაქორწინდა ჟენევიევა ტისიეზე, ლევ შესტოვი იყო მათი ქორწინების მოწმე.
1929 წელს, ვიქტორია ოკამპოს მოწვევით, იგი ეწვია ბუენოს-აირესს, ლექციებს კითხულობდა საფრანგეთის კინოავანგარდზე, შემდეგ კი თანამშრომლობდა ბუენოს-აირესის გავლენიან ჟურნალ "Sur" - თან (გამოაქვეყნა ესე ჰაიდეგერზე). 1936 წელს მან დაწერა და გადაიღო ფილმი Tararira არგენტინაში. გემზე, უკან დაბრუნებისას, ებრაელი-ათეისტი ბენჟამენი დაუმეგობრდა კათოლიკ-ნეოტომისტს ჟაკ მარიტენს. შესტოვის გარდაცვალების შემდეგ, ფონდან გახდა ცნობილი, როგორც მისი მოსწავლე და მიმდევარი.
საფრანგეთის დაცემის დროს იგი ტყვედ აიყვანეს, საიდანაც იგი გაიქცა, რის შემდეგაც იგი მწვავე აპენდიციტით მოათავსეს ვალ-დე-გრასში, შემდეგ ქვეყნდებოდა მიწისქვეშა ანთოლოგიაში "პოეტების პატივი" ფსევდონიმით ისააკ ლაკედემი (აგასფერას ფრანგული სახელი). 1944 წელს 7 მარტს მის დასთან ერთად იგი დააპატიმრა საფრანგეთის პარაფაშისტური პოლიციამ. მისმა მეგობრებმა მოახერხეს მისი გათავისუფლება, მაგრამ არა მისი დის, რის გამოც მან გადაწყვიტა არ დაეტოვებინა საკანი. ის 30 მაისს ბობინიის სადგურიდან ოსვენციმში გადაიყვანეს დასთან ერთად, საიდანაც ის აღარ დაბრუნებულა.
მემკვიდრეობა
ბოლო ათწლეულების მანძილზე ფონდანის ფიგურისა და მემკვიდრეობისადმი ინტერესი იზრდება: 1979 წლის შემდეგ საფრანგეთში ქვეყნდებოდა ძირითადი მისი ნამუშევრები, 1993 წელს ისრაელში შეიქმნა მისი ნამუშევრების შემსწავლელი საზოგადოება, ხოლო 1997 წელს საფრანგეთში, გამოიცა ალმანახის "ფონდანის ბლოკნოტების" რამდენიმე გამოცემა.
სქოლიო
კატეგორია:რუმინელი მწერლები კატეგორია:ფრანგი მწერლები კატეგორია:ჰოლოკოსტის მსხვერპლნი კატეგორია:XX საუკუნის ბიოგრაფები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ესეისტები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი დრამატურგები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ისტორიკოსები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ფილოსოფოსები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი პოეტები კატეგორია:XX საუკუნის რუმინელი დრამატურგები კატეგორია:XX საუკუნის რუმინელი ისტორიკოსები კატეგორია:XX საუკუნის რუმინელი პოეტები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი მთარგმნელები კატეგორია:ეგზისტენციალისტები კატეგორია:ექსპრესიონისტი პოეტები კატეგორია:ფრანგი ბიოგრაფები კატეგორია:ფრანგი ლიტერატურის კრიტიკოსები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი დრამატურგები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი პოეტები კატეგორია:გერმანულენოვანი მწერლები კატეგორია:ებრაელი პოეტები კატეგორია:მამაკაცი ბიოგრაფები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი ესეისტები კატეგორია:რუმინელი ბიოგრაფები კატეგორია:რუმინელი ესეისტები კატეგორია:რუმინელი კინორეჟისორები კატეგორია:რუმინელი ლიტერატურის კრიტიკოსები კატეგორია:რუმინელი მამაკაცი პოეტები კატეგორია:რუმინელი ფილოსოფოსები კატეგორია:რუმინელი სცენარისტები კატეგორია:რუმინელი სიურრეალისტი მწერლები კატეგორია:რუმინულენოვანი მწერლები კატეგორია:სიურრეალისტი პოეტები კატეგორია:სიმბოლისტი პოეტები კატეგორია:XX საუკუნის მემუარისტები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის სცენარისტები
აშკენაზი ებრაელების სინაგოგა (ბაქო)
მინი|აშკენაზი ებრაელების სინაგოგა (ბაქო)
კატალონიელების ქვეყანა
კატალონიელების ქვეყანა, (Països Catalans) — ეროვნული ისტორიული ოლქი სამხრეთ-დასავლეთ ევროპაში, ბალეარის ზღვის სანაპიროზე და კუნძულებზე. ძირითადად მოიცავს ანდორას, ესპანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში კატალონიის, ვალენსიის და ბალეარის კუნძულების ავტონომიურ რეგიონებს, ასევე არაგონის და მურსიის რეგიონების კატალონიელებით დასახლებულ ნაწილებს — ფრანხას და კარშეს, საფრანგეთის სამხრეთ ნაწილში აღმოსავლეთ პირენეის დეპარტამენტის ნაწილს და იტალიაში, სარდინიის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარე ქალაქ ალგეროს. მთავარი ქალაქი და ნავსადგური — ბარსელონა. პირენეს ნახევარკუნძულზე კატალონიელების ქვეყანას უკავია თითქმის მთელი ლევანტე და პირენეის მთიანეთის აღმოსავლეთი ნაწილი.
აშკენაზი ებრაელების სინაგოგა (ბაქო)
აშკენაზი ებრაელების სინაგოგა — მნიშვნელოვანი რელიგიური ნაგებობა აზერბაიჯანის დედაქალაქ, ქალაქ ბაქოში, მდებარეობს ქალაქის ცენტრში. ის მოქმედი სინაგოგაა.
ისტორია
1946 წელს ამჟამინდელი სინაგოგის მშენებლობისთვის გამოიყო ყოფილი სამოქალაქო თავდაცვის საწყობის შენობა ნახევრად სარდაფში, კორგანოვის, ახლანდელი რასულ რიზისა და პერვომაისკაიას, ახლანდელი დილიარა ალიევის ქუჩების კუთხეში.
სინაგოგა მოქმედებდა 2002 წლამდე, როდესაც საინიციატივო ჯგუფის აქტიური მოქმედებების შედეგად, რომელსაც ხელმძღვანელობდა საზოგადოების ამჟამინდელი ხელმძღვანელი გენადი ზელმანოვიჩი, თანხები შეგროვდა სინაგოგის რეკონსტრუქციისთვის.
ამასთან, გაირკვა, რომ დანგრეული შენობის რეკონსტრუქცია ტექნიკურად შეუძლებელი იყო და გადაწყდა ახალი სინაგოგის აშენება ძველი შენობის ადგილზე, თემების ყველა საჭიროებისა და მოთხოვნის გათვალისწინებით.
მშენებლობა განხორციელდა 2002 წლიდან 2003 წლამდე პროექტის მიხედვით და არქიტექტორ გარბერის ხელმძღვანელობით.
2003 წლის 9 მარტს, სინაგოგის ახალი შენობის საზეიმო გახსნა მოხდა დიდი ზეიმით. გახნით ღონისძიებას უამრავი სტუმარი, აზერბაიჯანიდან და საზღვარგარეთიდან, სპონსორები, აზერბაიჯანის ყველა რელიგიური აღმსარებლობის თითქმის ყველა წარმომადგენელი ესწრებოდა. .
2011 წელს სინაგოგის რაბინი იყო შნეორ სეგალი.
გარდა ამ სინაგოგისა რამდენიმე სხვა სინაგოგაც ფუნქციონირებს აზერბაიჯანის დედაქალაქში, ასევე ქალაქებში გუბასა და ოღუზში. ხოლო აღნიშნული სინაგოგა, ერთ-ერთი უდიდესია ევროპაში.
2003 წლის სექტემბერში ბაქოში გაიხსნა პირველი ებრაული სკოლა. პირველი ოფიციალური ებრაული კურსები აზერბაიჯანში 1987 წელს გაიხსნა. ბაქოსა და გუბაში 5 ებრაული სკოლაა, სადაც 1450 სკოლის მოსწავლეა მომზადებული
აშკენაზი ებრაელები
ბოლო სტატისტიკის თანახმად, ბოლო დრომდე აზერბაიჯანში დაახლოებით 30 ათასი ებრაელი ცხოვრობდა, რომელთა ნახევარმა დატოვა საზღვრები პერსპექტიული სამუშაოს ძიებაში.
მნიშვნელოვანია გვესმოდეს, რომ აზერბაიჯანის ებრაელი მოსახლეობის 90% მთის ებრაელები არიან. აშკენაზი და ქართველი ებრაელები აზერბაიჯანში კი მეორე მსოფლიო ომის ბოლოს 1946-1947 წლებში დასახლდნენ.
სქოლიო
კატეგორია: აზერბაიჯანის სინაგოგები კატეგორია: კავკასია კატეგორია: ებრაელები
Crassispira incrassata
Crassispira incrassata — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ტარიქ რამადანი
ტარიქ რამადანი (طارق رمضان‎; დ. 26 აგვისტო 1962, ჟენევა, შვეიცარია) — შვეიცარიელი ინტელექტუალი, ფილოსოფოსი, თეოლოგი, აკადემიკოსი, პოეტი და მწერალი. რამადანი არის თანამედროვე ისლამის კვლევის პროფესორი, ოქსფორდის უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტზე. რამადანი ცნობილია, როგორც ისლამური ტექსტების ხელახალი ინტერპრეტაციის მომხრე. ჟურნალი American Foreign Policy-ს მიერ 2008 წელს ჩატარებულმა გამოკითხვამ პროფესორი რამადანი მსოფლიოს წამყვანი 100 ინტელექტუალის სიაში 49-ედ დაასახელა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1962
პარინაკოტა (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტოპონიმი პარინაკოტა შეიძლება აღნიშნავდეს:
Crassispira laevisulcata
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
908
თარიღი უცნობია
*
მინდა
მინდა — დასახლება ქალაქ ბათუმში. 2011 წლამდე შედიოდა ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახაბრის დაბლობზე. ზღვის დონიდან 5 მ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბათუმის უბნები კატეგორია:ბათუმის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
On the Run (ინსტრუმენტალი)
„On the Run“ — მესამე კომპოზიცია ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის ალბომიდან The Dark Side of the Moon. ეს არის ინსტრუმენტული კომპოზიცია, აგებული სინთეზატორ EMS-ის რამდენიმე ნოტზე, რომელიც აჩქარებული ტემპით ჟღერს. ნომერი პირდაპირ კავშირშია მოგზაურობის, ფრენის შიშთან, რასაც ხაზს უსვამს მასში გაჟღერებული ხმის ეფექტები - აეროპორტის ხმები, თვითმფრინავის ხმაური, სირბილი, აფეთქება და ა.შ. კომპოზიციის სამუშაო სახელწოდება იყო „The Travel Sequence“.
განმეორებადი მელოდია შეიქმნა EMS-ის მიერ წარმოებულ სინთეზატორზე Synthi AKS 8 ნოტის აკრეფით, რაც შემდგომში ააჩქარეს. პერკუსიის ხმა მიიღეს ხმების გენერატორით. ამის შემდეგ უკუღმა გიტარის უკუღმა შებრუნებული ჩანაწერებიც დაუმატა. 8 ნოტიანი თანმიმდევრობა (E2, G2, A2, G2, D3, C3, D3, E3) წამში 165 დარტყმის ტემპში არის დაკრული. დასასრულს ჟღერს მხოლოდ გიტარა - აკორდი, რომელიც თან სდევს აფეთქებული თვითმფრინავის ხმას. კომპოზიციას უერთდება „Time“-ის საათის ხმები. ფილმში „Pink Floyd: Live at Pompeii“ ნაჩვენებია როჯერ უოტერსი, რომელიც ამ ნომერს ები-როუდის სტუდიაში აწყობს. დოკუმენტურ ფილმში „Classic Albums: Pink Floyd – The Making of The Dark Side of the Moon“ (2003) დეივიდ გილმორი თავად აჩვენებს, როგორ იწყობოდა ეს კომბინაცია.
საკონცერტო ვერსიები
ალბომის გამოჩენამდე დიდი ხნით ადრე, ნომერი სრულდებოდა, როგორც ჯაზური იმპროვიზაცია The Travel Sequence. მისი ორი ვერსია შეტანილია ალბომის Immersion გამოცემაში.
კომპოზიციის საკონცერტო შესრულებების დროს, სცენისკენ მიფრინავდა თვითმფრინავის მოდელი, რომელიც ეშვებოდა სცენის უკანა მხარეს და ფეთქდებოდა. იგივე ვიზუალური ეფექტი გამოიყენებოდა 1987-1989 და 1994 წლების ტურნეების დროს. ერთგვარი პაროდირების სახით, მსგავსი თვითმფრინავი სცენას ეჯახებოდა 1980-1981 წლების ტურნეს დროს, თუმცა ეს ასევე გათვალისწინებული იყო ალბომის The Wall სიუჟეტით.
1994 წლის კონცერტებზე დარბაზის ბოლოს ჩნდებოდა თვითმფრინავის მოდელი, რომელიც ასევე სცენაზე ფეთქდებოდა. როჯერ უოტერსის 2006-2008 წლის ტურნეებში ამ ნომრის მსვლელობისას მრგვალ ეკრანზე კამერა მირბოდა კოსმოსის მსგავს ფერად სივრცეში, ხმოვანი კვადროეფექტების თანხლებით, ბოლოს კი ყველაფერი ფეთქდებოდა.
სქოლიო
კატეგორია:პინკ ფლოიდის სიმღერები კატეგორია:1973 წლის სიმღერები კატეგორია:სიმღერები დეივიდ გილმორის ავტორობით კატეგორია:სიმღერები როჯერ უოტერსის ავტორობით
ვახტანგ ორბელიანი (საგარეჯოს მოურავი)
ვახტანგ დიმიტრის ძე ორბელიანი (დ. 1769 — 3 მარტი, 1812), თავადი, ორბელიანთა სახლის წევრი, საგარეჯოს მოურავი.
1800 წელს ცოლად შეირთო ერეკლე II-ის ასული თეკლე ბატონიშვილი; პოეტების ვახტანგ და  ალექსანდრე ორბელიანების მამა. რუსეთის მიერ ქართლ-კახეთის სამეფოს ანექსიის შემდეგ მიიღო რუსეთის არმიის პოლკოვნიკის წოდება. დაიღუპა აჯანყებულ კახელებთან შეტაკებაში.
კატეგორია:დაბადებული 1769 კატეგორია:გარდაცვლილი 1812 კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები ვახტანგ
თაღლითა
თაღლითა (Alburnus) — თევზების გვარი კობრისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 20 სმ-მდეა, წონა — 60 გ-მდე. აქვთ თხელი მბზინვარე ქერცლით დაფარული, გვერდებიდან შებრტყელებული და წაგრძელებული სხეული. მტკნარი წყლის ქარავნული თევზებია. გავრცელებულია ევროპაში, კავკასიაში, მცირე აზიაში, სირიაში და ჩრდილოეთ ირანში. შეიცავს 6 სახეობას, რომელთაგან საქართველოში გვხვდება მტკვრის თაღლითა (Alburnus filippi), თეთრულა (Alburnus alburnus) და ჩრდილოკავკასიური თაღლითა (Alburnus charusini). მცირე სარეწაო მნიშვნელობა აქვთ.
საქართველოში თაღლითას სახეობებს ხშირად „ნაფოტას“ უწოდებენ (შდრ. ნაფოტა).
სქოლიო
კატეგორია:კობრისებრნი
ტვინ პიქსი: მომყევი, ცეცხლო
სერიალის მსახიობთა გუნდის ნაწილი ამ ფილმშიც მონაწილეობდა, თუმცა იყო რამდენიმე გამონაკლისი. ლარა ფლინ ბოილი არ დაბრუნდა დონა ჰეიუორდის როლისთვის საკუთარი სურვილი (პერსონაჟის როლს მოირა კელი ასრულებს), ხოლო შერილინ ფენი დაკავებული იყო სხვა პროექტებში მონაწილეობით. კაილ მაკლაქლენი ფიქრობდა, რომ მაყურებლისთვის იგი დეილ კუპერთან უკვე ზედმეტად ასოცირებული ხდებოდა, ამიტომ მისი სცენების რაოდენობა ფილმისთვის შემცირდა.
ფილმის პრემიერა გაიმართა კანის კინოფესტივალზე, 1992 წელს, მაყურებლის უკმაყოფილო რეაქციის ფონზე. აშშ-ში მას თავდაპირველად უარყოფითი შეფასებები მოჰყვა, თუმცა შემდგომ წლებში მის მიმართ დამოკიდებულება შეიცვალა. ზოგიერთის აზრით, იგი ლინჩის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაშრომიც კი იყო. აშშ-ის კინოგაქირავებაში, 10 მილიონი დოლარის ბიუჯეტით, მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 4.2 მილიონი შეადგინა, თუმცა იაპონიაში ფილმი უფრო წარმატებული გამოდგა.
სქოლიო
კატეგორია:ტვინ პიქსი კატეგორია:1992 წლის ფილმები კატეგორია:1992 წლის საშინელებათა ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ფილმები ანჯელო ბადალამენტის მუსიკით კატეგორია:New Line Cinema-ს ფილმები კატეგორია:დეივიდ ლინჩის ფილმები
სოინჯი
სოინჯი (Nigella) — ერთწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი ხარისძირასებრთა ოჯახისა.
25-მდე სახეობა ძირითადად გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და წინა აზიაში.საქართველოში გვხვდება  Nigella sativa-ს თესლებს საკაზმ-სანელებლად ხმარობენ. დამასკუტი სოინჯი (Nigella damascena) დეკორატიულია, მოლურჯო-მოიისფრო ან თეთრი ყვავილები აქვს. ჩვენში მხოლოდ იმერეთსა და კახეთში იზრდება.
გვხვდება დანაგვიანებულ ადგილებში, ბაღებში, ვენახებში, ზოგჯერ ყანებში. ორივე სახეობა თაფლოვანი და სამკურნალოა (ხმარობენ ხალხურ მედიცინაში).
ლიტერატურა
კატეგორია:ხარისძირასებრნი
როზა როგომბე
როზა როგომბე (დ. 20 სექტემბერი, 1942, ლამბარენე, გაბონი — გ. 10 აპრილი, 2015, პარიზი, საფრანგეთი) — გაბონელი პოლიტიკური მოღვაწე, გაბონის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 2009 წლის 10 ივნისიდან ამავე წლის 16 ოქტომბრამდე.
დაიბადა ქალაქ ლამბარენეში, საფრანგეთში სწავლის შემდეგ დაბრუნდა სამშობლოში და მუშაობა დაიწყო მოსამართლედ. 1980-იან წლებში მუშაობდა ქალთა მოძრაობისა და ადამიანის უფლებების სამინისტროში, 2007 წელს მიიღო თეოლოგიის დოქტორის წოდება.
2008 წელს ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნებში აირჩიეს მშობლიური ქალაქის კანცლერად. 2009 წლის იანვარში კი სენატორად ამავე ქალაქიდან. 16 თებერვალს აირჩიეს სენატის პრეზიდენტად.
2009 წლის 8 ივნისს გარდაიცვალა გაბონის პრეზიდენტი ომარ ბონგო. გაბონის საკონსტიტუციო სასამართლომ კონსტიტუციის საფუძველზე დროებით პრეზიდენტად როზა როგომბე გამოაცხადა და დაევალა 45 დღეში საპრეზიდენტო არჩევნების მომზადება.
გარდაიცვალა 2015 წლის 10 აპრილს პარიზში, სადაც იგი წავიდა სამკურნალოდ რამდენიმე დღით ადრე.
სქოლიო
კატეგორია:გაბონის პრეზიდენტები კატეგორია:გაბონელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1942 კატეგორია:გაბონელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები კატეგორია:გარდაცვლილი 2015 კატეგორია:დაბადებული 20 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 10 აპრილი
საცეკვაო პოპი
საცეკვაო პოპი, საცეკვაო პოპი — ელექტრონული საცეკვაო მუსიკის ერთ-ერთი სტილია, რომელიც პოპ-მუსიკის ქვეჟანრია. იგი დაახლოებით 1981 წელს დისკოდან აღმოცენდა. საცეკვაო პოპი თავის თავში საცეკვაო მუსიკის ელემენტებსა და პოპ სიმღერის სტრუქტურას აერთიენებს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:საცეკვაო პოპი კატეგორია:საცეკვაო მუსიკა კატეგორია:ამერიკული კულტურა კატეგორია:პოპ-მუსიკა
ბურჰუნკა
ბურჰუნკა (Бургунка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ბერისლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1159 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერისლავის რაიონის სოფლები
მეჯინისწყალი (ბათუმი)
მეჯინისწყალი — უბანი ბათუმში. კახაბრის ვაკეზე, მდინარე მეჯინისწყლის ნაპირას. ზღვის დონიდან 20 მ.
2009 წლამდე იყო სოფელი ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში,. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ცხოვრობს 2866 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ბათუმის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
Crassispira latizonata
Crassispira latizonata — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
მაღარამკენტის რაიონი
მინი|მაღარამკენტის რაიონი მაღარამკენტის რაიონი (ლეზგ. Мегьарамд хуьр) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული და მუნიციპალური წყობა (მუნიციპალური რაიონი), რომელიც შედის რუსეთის ფედერაციის დაღესტნის შემადგენლობაში. აღნიშნულის ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი მაღარამკენტი.
Crassispira latizonata
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
მაღარამკენტის რაიონი
გეოგრაფია
აღნიშნული რაიონი მდებარეობს დაღესტნის სამხრეთ ნაწილში და ესაზღვრება რესპუბლიკის: დერბენტის, სულეიმან-სტალსკის, კურახსკის, ახტინსკისა და დოკუზპარინსკის ოლქებს. სამხრეთით ეს რეგიონი ესაზღვრება აზერბაიჯანს. მაღარამკენტის რაიონის ფართობია 654.6 კმ².
ისტორია
როგორც დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული ერთეული, მაღარამკენტის რეგიონი შეიქმნა 1943 წელს. 1960 წელს მაღარამკენტის რეგიონი გაერთიანდა კასუმკენტის რეგიონთან და 1965 წელს იგი კვლავ გამოიყო და ამ საზღვრებში არსებობდა 2010 წლამდე.
2010 წელს დაღესტნის მაღარამკენტის რაიონის ორი სოფელი, ხრახ-უბა და ურიან-უბა, რომლებიც აზერბაიჯანიდან იჯარით აღებულ მიწებზე გაჩნდა, აზერბაიჯანის ხაჩმას მხარეში გადავიდა. ეს მიწები აზერბაიჯანის ხაჩმაზის რაიონის ტერიტორიაზე - 1954 წლის მაისში საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის კავშირირის მინისტრთა საბჭოს განკარგულებით დროებით გადაეცა დაღესტნის რსფსრ ავტონომიურ რესპუბლიკას, როგორც საძოვრების ტერიტორიები.
1984 წელს აზერბაიჯანის სსრ მინისტრთა საბჭოს გადაწყვეტილებით ეს დოკუმენტი კიდევ 20 წლით გაგრძელდა, ხოლო 2004 წელს მოქმედების ვადის ამოწურვის გამო დოკუმენტმა ძალა დაკარგა. აზერბაიჯანის იურისდიქციას ამ სოფლებზე არასდროს დაუპირისპირებია არც რსფსრ და არც თანამედროვე რუსეთი, რაც აისახა რუსეთ-აზერბაიჯანის საზღვრის დემარკაციის ხელშეკრულებაში. საიჯარო ვადის დასრულების შემდეგ, ურიანობასა და ხრაჰობას მცხოვრებლებს წინაშე დგას არჩევანი - მიიღონ აზერბაიჯანის მოქალაქეობა და დარჩნენ ამ მიწებზე, ან გადასახლდნენ დაღესტანში.
ურიანობის მაცხოვრებლებმა ნებაყოფლობით აირჩიეს პირველი, ხრაობას კი მეორე ვარიანტი. ის სოფლელები, რომლებსაც წასვლა ერჩევნათ - წავიდნენ, დარჩენის მსურველები - დარჩნენ და მიიღეს აზერბაიჯანის მოქალაქეობა, ხოლო ერთ-ერთმა სოფელმა - ხრაჰობამ კი მიიღო ახალი სახელი პალიდლი.
გარდა ამისა, აზერბაიჯანი ადრე იღებდა მდინარე სამურის ნაკადის 90% -ს, მაგრამ ხელშეკრულების ხელმოწერის ბოლო ეტაპზე შესაძლებელი იყო ამ პროპორციის 50-დან 50% -მდე მიტანა, მდინარე სამურის თანაპატრონობა, რომელიც 2010 წლამდე სრულად ეკუთვნოდა რუსეთს.
მუნიციპალური ოლქი მოიცავს 22 მუნიციპალიტეტს, სოფლის დასახლების სტატუსით და 32 დასახლებას მათში.
სქოლიო
კატეგორია: რუსეთის ფედერაცია კატეგორია: დაღესტნის ადმინისტრაციული ერთეულები
ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)
საფეხბურთო კლუბი ლაციო (Società Sportiva Lazio) — იტალიური საფეხბურთო კლუბი. ჩამოყალიბდა 1900 წლის 9 იანვარს რომში. გუნდი გამოდის იტალიის უმაღლეს ლიგაში "სერია-ა"-ში. ლაციო არის 2-ჯერ იტალიის ჩემპიონი, 6-ჯერ იტალიის თასის გამარჯვებული და 4-ჯერ იტალიის სუპერ თასის მფლობელი. ასევე არის უეფას თასთა-თასის და უეფას სუპერ-თასის გამარჯვებული.
ისტორია
1900 წლის 9 იანვარი იდგა. რომის ქუჩები ძველი კებებით და ახალი ტრავმაებით იყო სავსე. ცხრა ახალგაზრდა, ლუიჯი ბიჯიარელის მეთაურობით პიაცა დელა ლიბერტას წინ სკამზე იჯდა, როდესაც მათ SocietÂ Podistica Lazio-ს დაარსება გადაწყვიტეს. “კლუბს “რომას“ ვერ დავარქვამთ, რადგან ასე უკვე ჰქვია ტანმოვარჯიშეების გუნდს - უფრო მნიშვნელოვანი სახელის დარქმევა შეიძლება, რომელშიც რომიც იგულისხმება - მაგალითად „ლაციო." მეგობრები ბიჯიარელის ამ შეთავაზებაზე ხალისით დათანხმდნენ - ფერებად საბერძნეთის, როგორც ოლიმპიადის სამშობლოს ფერები აირჩიეს - თეთრი და ღია ლურჯი.
პირველი ორი წლის განმავლობაში ისინი რეგიონის არა-საფეხბურთო ტურნირებში იღებდნენ მონაწილეობას სანამ 1902 წელს, Rancing Club of Paris-ის პარტნიორმა ბრუტო სეჯეტინიმ „ბიანკოჩელესტეს“ ბიჭები ფეხბურთში მიიწვია. იდეამ მეგობრები მაშინვე დააინტერესა - მათ რომის სხვადასხვა ტურნირებში მონაწილეობა თავიდანვე დიდი წარმატებით დაიწყეს და მათზე ამბები ლოკალურ ფარგლებს გაცდა - 1907 წელს „პიზამ“ „ლაციო“ ცენტრისა და სამხრეთის პირველ ტურნირში მონაწილეობის მისაღებად მიიწვია, რომელშიც მათ გარდა „ლივორნო“ და „ლუკა“ მონაწილეობდნენ. პიზას სადგურში „ბიანკოჩელესტეები“ Sante Ancherani,-ის მეთაურობით 1907 წლის ივნისში ჩავიდნენ - მათ დღის განმავლობაში სამი მატჩი უნდა ეთამაშათ. იმ დღეს „ლაციომ“ სამივე თამაში თავის სასარგებლოდ დაასრულა - დაამარცხა „ლუკა“ 3-0, „პიზა“ 4-0, ხოლო „ლივორნო“ 1-0.
მეორე დიდი გამარჯვება თექვსმეტი წლის შემდეგ მოვიდა - 1974 წელს მაესტრელის გუნდმა ჩემპიონატი მოიგო, მაშინ, როდესაც მხოლოდ ორი წლის წინ დაბრუნდა სერია ა-ში. რომში ახლაც ახსოვთ იმ დიდი გუნდის შემადგენლობა - პულიჩი, პეტრელი, მარტინი, უილსონი, ოდი, ნანი, გარლასკელი, რე ჩიკონი, კინალია, ფრუსტალუპი, ამიკო.
ამ მიღწევას წარმატებებიც მოყვა და წარუმატებლობებიც, სანამ გუნდში კრანიოტის ოჯახი მოვიდა. ამას წინ მაესტრელის გარდაცვალება, ჩინალიას აშშ-ში წასვლა და რე კიკონის ტოტალიზატორებთან დაკავშირებული ამბავი უძღოდა. ეს ყველაფერი სერია ც-ში გავარდნის თავიდან აცილებით დასრულდა, როდესაც გუნდმა პლეი-ოფის მატჩი მოიგო.
შემდეგ კი ბევრი რამ შეიცვალა - ექვსი წლის განმავლობაში სერჯიო კრანიოტიმ გუნდისა და ბაზების რეორგანიზებაზე მილიარდები დახარჯა და „ლაციოს“ სახელი იტალიური და ევროპული ფეხბურთის მოწინავე პოზიციებზე დააბრუნა. მისი ხელმძღვანებლობის დროს გუნდი ხუთჯერ მიყოლებით გავიდა ევროტურნირებზე - ერთხელ მეორე ადგილიდან (1994/9), ორჯერ მესამედან (1993/94 და 1995/96), ერთხელ მეოთხედან (1996/97) ერთხელაც მეხუთედან (1992/93). ხუთი წლის მიყოლებით ბეპე სინიორიმ საუკეთესო ბომბარდირის 3 ტიტული მოიგო.
1997/98 სეზონში „ლაციოს“ ახალი ხალხი შეემატა - სვენ იორან ერიქსონი, მანჩინი, იუგოვიჩი, ალმეიდა და სხვები. მათ გუნდს 1998 წლის 29 აპრილს გუნდს იტალიის თასი მოაგებინეს „მილანთან“ თამაშში. ერიქსონის ბიჭებს ცოტა დააკლდათ ამ ტიტულისთვის მეორეს მიმატებამდე - 1998 წლის 6 მაისს მათ უეფას თასის ფინალში ინტერთან წააგეს.
1998 წლის 29 აგვისტოს კი მორიგი სეზონი დაიწყო - გუნდში ნამდვილი ჩემპიონები შეგროვდნენ - ვიერი, სალასი, დე ლა პენია, მიხაილოვიჩი, სტანკოვიჩი. უკვე რამდენიმე თვეში ისინი იტალიის სუპერთასის გამარჯვებულები გახდნენ იუვენტუსის წინააღმდეგ დაძაბულ მატჩში, რომელიც ტურინში ჩატარდა. thumb|300px|სკუდეტო 1999/2000
1999/2000 სეზონში გუნდს ვიერი, ვერონი, სენსინი, სიმეონე და სიმონე ინძაგი შეემატნენ. დეკემბერში ოლიმპიკიდან ფაბრიციო რავანელიც გადმოვიდა და წარმატებამაც არ დააყოვნა - 1999 წლის 27 აგვისტოს „ლაციო“ უეფას თასზე „მანჩესტერ იუნაიტედს“ ამარცხებს, რასაც გუნდის ფანები „ოლიმპიკოზე“ 2000 წლის 9 იანვარს დიდი ზეიმით აღნიშნავენ. ჩემპიონთა ლიგაში „ლაციო“ კლაუდიო ლოპესის „ვალენსიამ“ შეაჩერა, თუმცა „ბიანკოჩელესტემ“ სეზონის მეორე ჯილდო მაინც მოიპოვა, როდესაც სეზონის ბოლო დღეს „სკუდეტო“ სწორედ „ლაციოს“ საკუთრება გახდა - იმ ტურის თამაშები თავსხმა წვიმაში მიდიოდა, თუმცა „ოლიმპიკოზე“ შეკრებილი 80 ათასი ფანი მოთმინებით ელოდა მომენტს, როდესაც მათ ჩემპიონობა ზეიმით აღნიშნეს.
სამი დღის შემდეგ მილანში „ლაციომ“ იტალიის თასის ფინალში „ინტერი“ დაამარცხა, ისევე როგორც 2000-2001 სეზონის სუპერთასის გადამწყვეტ მატჩში, სადაც ანგარიში 4-3 იყო. გოლები კლაუდიო ლოპესმა და ერნან კრესპომ გაიტანეს. მანამდე კი ბირმინგემში რომაელებმა „მალიორკას“ დამარცხებით თასების მფლობელთა თასი აიღეს. იმ სამი წლის განმავლობაში, როდესაც „ლაციოს“ სათავეში კრანიოტი და ერიქსონი ხელმძღვანებლობდნენ, ეს მეშვიდე ტიტული იყო. ამას ერიქსონის მიერ გუნდის დატოვება მოჰყვა, „ლაციო“ კი დინო ძოფმა ჩაიბარა. სიახლეები იყო ტრანსფერებშიც - გუნდს დინო ბაჯო, კარელ პობორსკი და ლუკას კასტრომანი შეემატნენ, ფიორე და ჯანიკედა კი მომავალ სეზონში შეუერთდნენ რომაულ კლუბს.
2000-დან დღემდე – დაღმასვლა და გამოღვიძება
“ლაციომ” ათწლეული წარმატებით - იტალიის სუპერთასის მოგებითა და ჩემპიონატში მესამე ადგილზე გასვლით დაიწყო, თუმცა სვენ იორან ერიქსონის გუნდიდან წასვლამ დაღმასვლის პროცესი დააჩქარა. ფინანსური პრობლემების ფონზე და არსებული ფულის ჩავარდნილ ტრანსფერებზე (მაგ. გაისკა მენდიეტა, 28 მილიონი ფუნტი) დახარჯვით “ლაციომ” უეფას ჩემპიონთა ლიგის მეტად მნიშვნელოვან საკვალიფიკაციო ეტაპზე მოხვედრა ვერ მოახერხა და საბოლოოდ 2001-02 სეზონში მეექვსე პოზიცია დაიკავა. ამას კრანიოტისა და მის მულტინაციონალურ კორპორაცია “ჩირიოსთან” დაკავშირებული სკანდალი მოჰყვა, რაც მის მიერ 2002 წელს კლუბის დატოვებით დასრულდა. 2004 წლამდე “ლაციო” ფინანსური მენეჯერებისა და საბანკო ფონდის მიერ იმართებოდა, რამაც კლუბს წამყვანი ვარსკვლავების გაყიდვა აიძულა – მათ შორის კლუბის “სიმბოლო”, კაპიტანი ნესტაც იყო. შემდეგ გუნდი ბიზნესმენ კლაუდიო ლოტიტოს მიეყიდა, რომელიც დღემდე ფლობს აქციათა უმეტესობას. left||thumb|300px|პანდევის გოლი ჩემპიონთა ლიგაზე იმ ზაფხულს კლუბში დაბრუნდა 36 წლის პაოლო დი კანიო, “ლაციოს” ყოფილი ვარსკვლავი, რომელიც გუნდს ბავშვობიდან გულშემატკივრობდა; დი კანიო “ლაციოში” გადმოსასვლელად ხელფასის 75-პროცენტიან შემცირებას დათანხმდა. 2005-2006 სეზონში “ლაციომ” სახელფასო დანახარჯების შესამცირებლად ვეტერანები – ფერნანდო კოუტო, პაოლო ნეგრო და ჯულიანო ჯანიკედა გაუშვა. ამ პრობლემების ფონზე 2005-2006 სეზონი მწვრთნელი დელიო როსის ხელმძღვანელობით წარმატებული გამოდგა. გუნდის შემადგენლობა ვეტერანი ანჯელო პერუცისა და ნახევარდაცვის წარმომადგენლების - ფაბიო ლივერანისა და ოსმან დაბოს ნაერთს წარმოადგენდა, რომლებსაც სხვა მოტივირებული მოთამაშეები ემატებოდნენ, ნაკლები სახელფასო მოთხოვნებით. ეს პოლიტიკა წარმატებული გამოდგა და გუნდმა 2006-07 სეზონის უეფას თასზე მოიპოვა ადგილი. 14 ივლისს გამოცხადებული იქნა, რომ “ლაციო” თამაშების გარიგებასთან დაკავშირებული სკანდალის გამო 7-ქულიანი ჯარიმით სერია “ბ”-ში იქნა გადაყვანილი, თუმცა კლუბის მიერ შეტანილი აპელაცია შედეგიანი გამოდგა და 25 ივლისს გამოტანილი განაჩენის შედეგად, “ლაციოს” უკვე სერია “ა”-ში დაენიშნა 11-ქულიანი ჯარიმა, მოგვიანებით კი ეს ჯარიმაც 3 ქულამდე იქნა შემცირებული. ასევე ძალაში შევიდა წინა სეზონის 30-ქულიანი ჯარიმა, რის შედეგადაც გუნდი შემდეგი წლის უეფას თასზე ვერ მოხვდა. “ლაციომ” საჯარიმო ქულების მიუხედავად 2006-2007 სეზონში მესამე პოზიციის დაკავება მოახერხა და სეზონის განმავლობაში ერთმანეთის მიყოლებით 8 მატჩი დაამთავრა გამარჯვებით, რამაც თითქმის გაიმეორა კლუბის რეკორდი – 9 მიყოლებით მოგებული თამაში, საჩემპიონო 2000 სეზონიდან. 2007-2008 სეზონის ჩემპიონთა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე “ლაციომ” ბუქარესტის “დინამოს” დამარცხება გაჭირვებით მოახერხა, ჯგუფში კი, რომელიც მადრიდის “რეალის”, ბრემენის “ვერდერისა” და “ოლიმპიაკოსისაგან” შედგებოდა, ბოლო ადგილი დაიკავა. უკეთესად საქმე არც საშინაო ჩემპიონატში მიდიოდა, სადაც კლუბმა სეზონის უმეტესი ნაწილი ცხრილის ქვემოთა ნახევარში გაატარა, ფანების პროტესტების ფონზე. “ლაციომ” სერია “ა”-ს სეზონი მე-12 ადგილზე დაასრულა.
ჯერ კიდევ ბალარდინის დროს ზამთრის სატრანსფერო ფანჯარა ლაციომ ნაყოფიერად გამოიყენა. გუნდში მოვიდნენ მცველები ანდრე დიასი და ჯუზეპე ბიავა, რითიც ცენტრალური დაცვის პრობლემა მოგვარდა. აგრეთვე თავდასმხმელი სერჯიო ფლოკარიმ, რომელმაც სეზონის მეორე ნახევრაში კარგი შთაბეწდილება დატოვა და ცუდ ფორმაში მყოფი სარატე ღირსეულად შეცვალა. რეიამ აგრეთვე გუნდში დააბრუნა კრისტიან ლედესმა. ამ ყველაფერმა შედეგი გამოიღო და ლაციომ საკმაოდ ადვილად მოახერხა გასავარდნი ზონიდან თავის დაღწევა. რეიამ დასახულ ამოცანას, რაც სერი ა-ში ადგილის შენარჩუნებაში გამოიხატებოდა თავი წარმატებით გაართვა და ლოტიტომაც მისთვის კონტრაქტის გახანგრძლივება გადაწყვიტა.
10/11 სეზონის დაწყებამდე ზაფხულის სატრანსფერო პერიოდში ლოტიტომ სან პაულოდან 1 თვიანი მოლაპარაკებების შემდეგ როგორც იქნა გადმოიყვანა ერნანესი, რომელიც 15 ლიმონი დაჯდა, თავიდან კრიტიკოსები ცოტა სკეპტიკურად უყურებდნენ ამ ტრანსფერს + ლოტიტოს მხრიდან ამხელა ფულის გადახდას ერნანესში, თუმცა დაიწყო თუ არა სეზონი ნელ-ნელა ერნანესი გუნდის ლიდერად ყალიბდებოდა და მისმა კარგმა თამაშმა განაპირობა გუნდის წარმატება, მაგ სეზონში ერნანესმა 11 გოლის გატანა ჩეძლო, რაც ნახევარმცველისთვის ნამდვილად კარგი შედეგია, თან იმასაც თუ გავითვალისიწინებთ რომ გუნდის საუკუთესო ბომბარდირიც გახდა. ეს სეზონი რეიასთვის წარმატებული აღმოჩნდა, მან შეძლო და გუნდი მე-5 ადგილზე გაიყვანა და ევროპა ლიგაზე თამაშის უფლება მოიპოვა, სულ ცოტა დააკლდა გუნდს ჩემპიონთა ლიგის ადგილამდე, თუმცა სეზონის დასაწყისში არც არავინ ელოდა რომ ლაციო ეგრე მაღლა დაასრულებდა სეზონს, თან იმის ფონზე რომ წინა სეზონში გუნდი დარჩენისთვის იბრძოდა.
ფერები, გერბი და მეტსახელები
გუნდის თეთრ-ცისფერი ფერები საბერძნეთის ნაციონალურ ფერებთან ასოციაციით იქნა არჩეული - “ლაციო” შერეული ტიპის სპორტული კლუბია და ამ ტიპის კლუბის ჩამოყალიბება იმ ფაქტის გათვალისწინებით მოხდა, რომ ევროპის ოლიმპიური თამაშების სპორტული ტრადიცია საბერძნეთთანაა დაკავშირებული. თავდაპირველად “ლაციოს” მაისური თეთრ-ცისფერ ნაწილებად იყო დაყოფილი, შავი შორტებითა და გეტრებით. ამას სრულიად თეთრი მაისურით თამაში მოჰყვა, შემდეგ კი გუნდი იმ ფორმაზე გადავიდა, რომელსაც დღემდე იყენებს. იყო სეზონები, როდესაც კლუბს თეთრ-ცისფერი ზოლიანი მაისური ეცვა, თუმცა ფორმა ტრადიციულად ცისფერ მაისურს წარმოადგენს, რომელსაც თეთრი დაჰყვება თან, შორტებისა და გეტრების ფერი კი თეთრია. ამ ფერების არჩევამ მათ მეტსახელი “ბიანკოჩელესტი” მიანიჭა. “ლაციოს” ტრაფიციული გერბი არწივის გამოსახულებას წარმოადგენს, რაც დამაარსებლის, ლუიჯი ბიჯიარელის არჩევანი იყო. ეს გერბი დაკავშირებულია რომის იმპერიის სამხედრო ემბლემასთან - “აკილა” (“არწივი”); რომაულ ლეგიონებს სიმბოლო ბრძოლაში მიჰქონდათ. ამ სიმბოლომ “ლაციოს” კიდევ ორი მეტსახელი წარმოშვა – “აკილოტი” (“ახალგაზრდა არწივები”) და “აკილე” (“არწივები”). ახლანდელი გერბი ოქროსფერი არწივის ზემოთ გამოსახულ თეთ ფარსა და ცისფერ ჩარჩოს წარმოადგენს; ფარზე კლუბის სახელია გამოსახული, მის ფერებთან ერთად. thumb|300px|ლაციოს ტიფოზები
გულშემატკივრები და მეტოქეები
“ლაციო” იტალიაში მეექვსე ყველაზე მხარდაჭერილი კლუბია – გუნდს იტალიელი ფანების 3,5% გულშემატკივრობს (2006 წლის აპრილში დოქსას ინსტიტუტის მიერ ჩატარებული გამოკითხვის მიხედვით). ისტორიულად “ლაციოს” რომაელი ფანების უმრავლესობა ქალაქის ჩრდილო ნაწილიდან, ვატიკანის მახლობლად მყოფი ადგილიდან მოდის, რაც რომზე არკის ტიპის გეოგრაფიულ ფორმას ქმნის და ისეთ რაიონებს მოიცავს, როგორებიცაა პარიოლი, პრატი, ფლამინიო, სალარიო, ნომენტანო, კასია და მონტე მარიო. 1987 წელს დაარსებული “IRRIDUCIBILI LAZIO” ახლა კლუბის ულტრასებს შორის უდიდესი ჯგუფია. სამატჩო მხარდაჭერისას “ლაციოს” ულტრასები ინგლისური სტილის ფანობას ირჩევენ. ტრადიციულ იტალიურ “ულტრას” გამოსვლას ისინი როგორც წესი, მხოლოდ Derby Della Capitale (“დედაქალაქის დერბი”)-ს დროს მიმართავენ. Derby Della Capitalle, რომელიც ინგლისურენოვან ქვეყნებში ცნობილია, როგორც “რომაული დერბი”, “ლაციოსა” და მათი მთავარი მეტოქის, “რომას” მატჩის სახელწოდებაა. ეს დაპირისპირება მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ემოციური და დაძაბულია. 1979-80 წლების სეზონში “ლაციოს” გულშემატკივარი ვინჩენცო პაპარელი “რომას” ფანის მიერ ნასროლი მაშხალის მოხვედრის შედეგად დაიღუპა. “ლაციოს” ასევე პრინციპული დაპირისპირება აქვს “ნაპოლისთან”, მეგობრული დამოკიდებულება კი “ინტერთან”, “ტრიესტინასთან” და ვერონას “ჰელასთან”. ევროპის კლუბებს შორის გუნდს მეგობრული ურთიერთობა მადრიდის “რეალთან”, “ესპანიოლთან” (ოთხი გუნდი ცისფერი ფერით: “ლაციო”, “ესპანიოლი”, “მიუნხენ 1860” და “მანჩესტერ სიტი”) და “ჩელსისთან” აქვს.
Società Sportiva Lazio, როგორც კომპანია
1998 წელს, სერხიო კრანიოტის მმართველობის დროს, შოციეტà შპორტივა Lაზიო სააქციო საზოგადოებად გარდაიქმნა. “ლაციო” პირველი იტალიური კლუბი გახდა, რომელმაც ეს ნაბიჯი გადადგა. ახლა “ლაციოს” აქციებს ფლობენ კლაუდიო ლოტიტო (61.312%) და დანარჩენი აქციონერები (38.688%). “ლაციო” ერთ-ერთია სამი იტალიური კლუბიდან (“ლაციო”, “იუვენტუსი” და “რომა”), რომლის აქციებიც იტალიის საფონდო ბირჟაზეა გამოტანილი, თუმცა ამ სამი გუნდიდან მხოლოდ “ლაციოს” ჰყავს აქციათა დიდი ნაწილის ერთი მფლობელი. The Football Money League–ის მიერ ჩატარებული კვლევის შედეგად, 2004-2005 წლების სეზონში “ლაციო” მსოფლიოს მეოცე ყველაზე ფინანსურად მომგებიანი საფეხბურთო კლუბი იყო, 83 მილიონი ევროს რაოდენობის მქონე მოგებით.
შემადგენლობა
}
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიის საფეხბურთო კლუბები
ანდერს რაპი
ანდერს რაპი (Anders Rapp; დ. 1 მარტი 1927 — გ. 27 დეკემბერი 1998) — შვედი გეომორფოლოგი და გეოგრაფი. გეომორფოლოგის საერთაშორისო ასოციაციის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. აკადემიური განათლება მიიღო უფსალის უნივერსიტეტში. დაწვრილებით შეისწავლა ზვავური ენები და მათი ნალექები. მნიშვნელოვანი კვლევები ჩაატარა სკანდინავიის მთებსა და კუნძულ შპიცბერგენზე. 1962 წელს ამერიკის გეოლოგიური საზოგადოებისაგან მიენიჭა კირკ ბრაიანის სახელობის პრემია. 1976 წელს ლუნდის უნივერსიტეტში გახდა ფიზიკური გეოგრაფიის პროფესორი. 1980 წელს აირჩიეს შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვედი გეოგრაფები კატეგორია:დაბადებული 1 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1998
საჩინო (ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი)
საჩინო, სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (რეკის თემი), სამურზაყანოს დაბლობის გორაკ-ბორცვიან ჩრდილო-დასავლეთ ზოლში. ზღვის დონიდან 200 მ, ოჩამჩირიდან 22 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ლიტერატურა
კატეგორია:რეკის თემის სოფლები
ეზიდიზმი
250px|thumb|[[ლალიში - ეზიდთა წმინდა ტაძარი და აღსარების ადგილი. მდებარეობს ერაყში, ერაყის ქურთისტანში ქალაქ სინჯარში, 60 კმ-ში მოსულიდან. ლეგენდის მიხედვით, ლალიში აშენებულია იმ ადგილას, სადაც პირველად წარმოიშვა მალაქ ტაუსი.]] ეზიდიზმი, მოძველებული — იეზიდიზმი (ორიგინალში - შარფადინ) — ეზიდთა სინკრეტული რელიგია , რომელიც შეიცავს ზოროასტრიზმის, ნესტორიანული ქრისტიანობის, იუდაიზმისა და ისლამის ელემენტებს. ეზიდებს სწამთ ერთი ღმერთისა და 7 ანგელოზის არსებობის, რომელთა შორის უპირველესი არის მალაქ-ტაუსი (იგივე ჯაბრაილი). დღემდე ეზიდების რელიგიას შენარჩუნებული აქვს მრავალრიცხოვანი ადათ-წესები, რწმენა, რომელიც დაკავშირებულია უძველეს ქურთულ რწმენასთან. ეზიდების რელიგიური დოქტრინა განთავსებულია ორ წმინდა წიგნში - „გამოცხადებისა“ და „შავი“.
ლალიში
ლალიში წარმოადგენს წმინდა ადგილს, ყველა ეზიდთა სალოცავს, რადგან იქ დაკრძალულია შეიხ ადი. ეზიდთა ღვთისმეტყველებაში არის უამრავი წესი და სწავლება, რომელიც ყველა მორწმუნე ეზიდმა უნდა დაიცვას და იხელმძღვანელოს თავის ყოველდღიურ ცხოვრებაში. ეს განსაკუთრებით გამოწვეულია რელიგიის სიწმინდის დასაცავად. არსებობს აგრეთვე ზოგიერთი საკვების აკრძალვის წესი. აგრეთვე კატეგორიულად იკრძალება ლურჯი ფერის ხმარება. არსებობს ტაბუ, რომელიც დაკავშირებულია ცეცხლთან, წყალთან და მიწასთან.
ლეგენდები
მზისა და ცეცხლის თაყვანისცემა ეზიდებს აძლევს უფლებას ილაპარაკონ ზოროასტრიზმის ელემენტებზე ეზიდიზმში.
მნიშვნელოვანი ადგილი ეზიდიზმში უჭირავს მალაქ-ტაუსის პიროვნებას. მალაქ-ტაუსი იყო პირველი იმ შვიდი ანგელოზთაგან, რომლებიც შეჰქმნა ღმერთმა, „და დასვა ღმერთმა მალაქ-ტაუს-ი ყველა დანარჩენ ანგელოზთა მმართველად“.
ასევე დიდი მნიშვნელობა აქვს ეზიდების რელიგიურ ტრადიციებში „შეიხ-ადის“ პიროვნებას.
ეზიდთა წარმოდგენით შეიხ ადი არა მხოლოდ ისტორიული პიროვნებაა და რეფორმატორი ეზიდიზმისა, არამედ ითვლება ღმერთის მეორე წარგზავნილადაც მალაქ-ტაუსის შემდეგ, როგორც ლეგენდა გადმოგვცემს, მას არ ჰყავდა არც მამა, და არც დედა, იგი იყო წარგზავნილი მალაქ-ტაუსის მიერ – რათა მის მიერ არჩეული ხალხისათვის გაეწია დახმარება, რომ ისინი არ აცდენილიყვნენ ცხოვრების სწორ გზას. შეიხ-ადი არ მომკვდარა და არც არასოდეს არ მოკვდება.
ზოგიერთი სწავლული ამტკიცებს, რომ ღმერთის მესამე წარგზავნილი არის სულთან ეზიდი. მისი წარგზავნა ღვთის წყალობაა და დაკავშირებულია მრავალ ლეგენდასთან. აღსანიშნავია ის, რომ მისი წარმოშობის მნიშვნელობა ძალზე საინტერესოა, რადგან მისი სახელობისაა თვით რელიგიაც. ეზიდები მას მოიხსენებენ თავის მბრძანებელად (ბატონად).
მთავარი განმასხვავებელი ნიშანი ეზიდიზმისა სხვა რელიგიებისაგან განსხვავებით არის ის, რომ ეზიდად შეიძლება მხოლოდ დაიბადო, ამ რელიგიის მიღება შეუძლებელია. მთელი მისი საზოგადოება დაფუძნებულია - კასტა – თეოკრატიულ პრინციპზე. არსებობს სამი კასტა: შეიხები, ფირები და მრიდები. შეიხები და ფირები სასულიერო პირებს წარმოადგენენ. ხოლო მრიდები - მოწაფეებს.
სქოლიო
კატეგორია:ეზიდიზმი კატეგორია:ეზიდიზმი კატეგორია:აბრაამისეული რელიგიები
აზერბაიჯანის უნივერსიტეტი
აზერბაიჯანის უნივერსიტეტი (Azərbaycan Universiteti; AU) — კერძო სასწავლო დაწესებულება ბაქოში, აზერბაიჯანში.
ისტორია
აზერბაიჯანულ კერძო უმაღლეს სასწავლებლებს საფუძველი სწორედ აზერბაიჯანის უნივერსიტეტმა ჩაუყარა. აზერბაიჯანის პირველი კერძო უნივერსიტეტი - აზერბაიჯანის უნივერსიტეტი დაარსდა 1991 წელს ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორ სალაჰადინ ხალილოვის მიერ.
სახელმწიფო უმაღლესი საექსპერტო კომისიის გადაწყვეტილებით აზერბაიჯანის უნივერსიტეტი ოფიციალურად დარეგისტრირდა როგორც სასწავლებელი 1993 წლის 3 მარტს, ხოლო 1993 წლის 8 აპრილს, განათლების სამინისტროს კოლეგიის გადაწყვეტილებით, მიენიჭა N01 ხარისხის სერთიფიკატი.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1995 წლის 4 მარტის No 72 გადაწყვეტილებით უნივერსიტეტი დარეგისტრირდა როგორც აზერბაიჯანის არასახელმწიფო სასწავლო დაწესებულება და ინგლისურენოვანი გიმნაზია, მას ასევე მიენიჭა კოლეჯის სტატუსი.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის განათლების სამინისტროს აკრედიტაციის კომისიის გადაწყვეტილებით, იგი 2009 წლის 24 თებერვლის No 213 ბრძანებით, ის კვლავ უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება გახდა. მოგვიანებით, განათლების მინისტრის No929 ბრძანების მიხედვით უნივერსიტეტს ეს სტატუსი დამატებით ხუთი წლით შეუნარჩუნდა. 2016 წლის 24 თებერვალს, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ეკონომიკის სამინისტრომ ნება დართო აზერბაიჯანის უნივერსიტეტს უმაღლესი სასწავლებლის სტატუსით განუსაღვრელი ვადით ემუშავა.
აკადემიური ინფორმაცია
უნივერსიტეტში 19 განყოფილებაზე 1 099 სტუდენტი სწავლობს. უნივერსიტეტში სწავლება სამ ენაზე: აზერბაიჯანულ, ინგლისურ და რუსულ ენებზე მიმდინარეობს. ბიზნესის ადმინისტრირების ბაკალავრიატის სტუდენტები დამატებით, მეორე უცხო ენას სწავლობენ, რომელთა შორის ინგლისურის გარდა შეიძლება იყოს: ფრანგული, გერმანული, არაბული და თურქული. მეორე უცხო ენას სტუდენტები თავიანთი სურვილიდან გამომდინარე ირჩევენ.
სქოლიო
უნივერსიტეტი