cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მაია გრძელიძე
ბიოგრაფია
2007 წელს მისმა ჯგუფმა კიდევ ერთი გრანტი მოიპოვა თემაზე: „პათოლოგიური ტერფების მქონე ბავშვებისათვის სამედიცინო-პროფილაქტიკური ფეხსაცმლის შემუშვება“, რომლის ავტორი, მენეჯერი და წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი თავად იყო.
მაია გრძელიძეს გამოქვეყნებული აქვს 185 სამეცნიერი სტატია, 4 მონოგრაფია, ეკუთვნის ოთხი გამოგონება და ავტორია 27 სასწავლო-მეთოდური სახელმძღვანელოსი. არის ტექნიკის მეცნიერებათა კანდიდატი (2002). მინიჭებული აქვს დოქტორის აკადემიური ხარისხი (2006), ასოცირებული პროფესორი (2010 წ), პროფესორი (2014). 2015 წლიდან არის ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საინჟინრო–ტექნოლოგიური ფაკულტეტის დეკანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1964 კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები
იულია დომნა
იულია დომნა (Latin: [ˈjuːli.a ˈdomna] ; დ. c. 160 — გ. 217) — რომის იმპერატრიცა 193-211 წლებში, იმპერატორ სეპტიმიუს სევერუსის ცოლი. დაიბადა ემესაში (დღევანდელი ჰომსი) რომაულ სირიაში, არაბულ ოჯახში. 187 წელს დაქორწინდა სეპტიმიუს სევერუსზე, რომელიც იმ დროს იყო რომის პროვინციის გალია ლუგდუნენსისის მმართველი. მათ შეეძინათ ორი ვაჟი, კარაკალა და გეტა. 193 წელს რომის ტახტისთვის სამოქალაქო ომი დაიწყო და ცოტა ხნის შემდეგ სევერუსმა თავი იმპერატორად გამოაცხადა. სამოქალაქო ომი 197 წელს დასრულდა სევერუსის უკანასკნელი მოწინააღმდეგის დამარცხებით.
როგორც იმპერატრიცა, ცნობილი იყო პოლიტიკური, სოციალური და ფილოსოფიური შეხედულებებით. მას შემდეგ რაც, მისმა უმცროსმა ვაჟმა, კარაკალამ მამამისთან ერთად დაიწყო რომის მართვა, იულია კარაკალას მეუღლესთან ერთად, ფულვია პლაუტილასთან ერთად იყო რომის იმპერატრიცა. მოგვიანებით, პლაუტილას მამა გაასამართლეს, ხოლო ფულვია გადაასახლეს და შემდგომ მოკლეს. 211 წელს სევერუსის გარდაცვალების შემდეგ, დომნა გახდა პირველი იმპერატრიცა, რომელმაც მიიღო ტიტულის კომბინაცია - „პია ფელიქს ავგუსტა“. მეუღლის გარდაცვალების შემდეგ, რომის ტახტის გამო მის ვაჟებს შორის კონფლიქტი იყო, იულია შუამავლის ფუნქციას ასრულებდა, თუმცა კარაკალამ თავისი ძმის, გეტას მკვლელობა დაუკვეთა.
217 წელს დომნამ თავი მოიკლა, მას შემდეგ რაც გაიგო კარაკალას მკვლელობის შესახებ. იმ დროს კარაკალა სამხედრო კამპანიას ატარებდა პართიის წინააღმდეგ, სადაც მასთან ერთად იმყოფებოდა დედამისი იულიაც. დომნას გარდაცვალების შემდეგ, მისი უფროსი და იულია მაესა წარმატებით იბრძოდა პოლიტიკური ძალაუფლების ხელში ჩაგდებისთვის. სევერანთა დინასტია აღდგა 218 წელს, ხელისუფლებაში მაესას შვილიშვილის, ელაგაბალუსის მოსვლის შემდეგ. დინასტიამ ძალაუფლება შეინარჩუნა 235 წლამდე, იმპერატორ სევერუს ალექსანდრეს მეფობის დასრულებამდე, რის შემდეგაც დაიწყო რომის იმპერიის მესამე საუკუნის კრიზისი.
ოჯახური ფონი
იულია დომნა დაახლოებით 160 წელს დაიბადა ემესაში, (დღევანდელი ჰომსი) სირიაში, არაბულ ოჯახში, რომელიც ემესანის დინასტიის ნაწილი იყო. მისი სახელი, დომნა, არის არქაული არაბული სიტყვა და ნიშნავს „შავს“,. ის იყო ბაალის მღვდელმთავრის, იულიუს ბასიანუსის უმცროსი ქალიშვილი და იულია მაესას და. მაესას და მისი მეუღლის იულიუს ავიტუსის ქორწინებიდან დომნას ჰყავდა ორი დისშვილი: იულია სოემიასი და იულია მამეა, მომავალი რომის იმპერატორების ჰელიოგაბალუსის (218–222) და სევერუს ალექსანდრეს (222–235) დედები.
დომნას წინაპრები იყვნენ ელაგაბალუსის ცნობილი ტაძრის მღვდელი მეფეები. ოჯახი ფლობდა უზარმაზარ სიმდიდრეს, დაწინაურებულები იყვნენ რომაული სენატის არისტოკრატიაში. ქორწინებამდე დომნამ მემკვიდრეობით მიიღო მამის ბიძის, იულიუს აგრიპას ქონება.
სამოქალაქო ომი
მას შემდეგ, რაც 192 წელს რომის იმპერატორი კომოდუსი მოკლეს, რომელსაც მემკვიდრე არ ჰყოლია, ტახტუს მრავალი პრეტენდენტი გამოჩნდა, მათ შორის იყო დომნას მეუღლე სევერუსი. უფროსი სენატორი, პერტინაქსი, პრეტორიანული გვარდიის მიერ დაინიშნა რომის ახალ იმპერატორად. მაგრამ როდესაც პერტინაქსმა არ დააკმაყოფილა პრეტორიანელების მოთხოვნები, ისიც მოკლეს. კიდევ ერთი პოლიტიკოსი, დიდიუს იულიანუსი, რომელიც იმპერატორად დანიშნეს, სევერუსმა ტახტიდან ჩამოაგდო და სიკვდილით დასაჯა.
სევერუსი იმპერატორის ტიტულისთვის 193 წლიდან იბრძოდა. მან ბრიტანიის მმართველს, კლოდიუს ალბინუსს, კეისრის წოდება შესთავა, რის შემდეგაც შეეძლო პესცენიუს ნიგერზე, მის მთავარ მეტოქეზე ფოკუსირება. სევერუსმა პესცენიუსი 194 წელს, ისოს ბრძოლაში დაამარცხა. ამის შემდეგ, სევერუსმა მისი შვილი კარაკალა თავის მემკვიდრედ გამოაცხადა, ხოლო კლოდიუს ალბინუსი თავისმა ჯარმა იმპერატორად ცნო. 197 წელს, ლუგდუნუმის ბრძოლაში, სევერუსმა ალბინუსი დაამარცხა და გახდა რომის იმპერატორი, ხოლო დომნა იმპერატრიცა. მარცხნივ|მინი|200x200პქ| მონეტა დომნას გამოსახულებით.
გარდაცვალება
217 წელს კარაკალამ ახალი ომი დაიწყო პართიასთან. დომნა კარაკალასთან ერთად ანტიოქიამდე წავიდა. კამპანიის დროს კარაკალა რომაელმა ჯარისკაცმა მოკლა. დომნამ თვითმკვლელობა გადაწყვიტა მას შემდეგ, რაც გაიგო მომხდარი აჯანყების შესახებ. შესაძლოა გადაწყვეტილება დაჩქარებული იყო იმით, რომ მას მკერდის კიბო ჰქონდა. მისმა დამ, იულია მაესამ 218 წელს აღადგინა სევერანის დინასტია; დინასტია იმპერიას 235 წლამდე მართავდა (როდესაც დაიწყო მესამე საუკუნის კრიზისი, რომის სამოქალაქო ომის ორმოცდაათწლიანი პერიოდი). დომნას ცხედარი რომში გადაასვენეს და მოათავსეს Sepulcrum C. et L. Caesaris-ში. თუმცა, მოგვიანებით, მისი და გეტას ძვლები მაესამ ადრიანეს მავზოლეუმში გადაასვენა.
მემკვიდრეობა
მან წაახალისა ფილოსტრატე, რომ დაეწერა აპოლონიუს ტიანას ცხოვრება. ვარაუდობენ, რომ დომნა იქამდე გარდაიცვალა, სანამ ფილოსტრატე დაასრულებდა თავის რვატომიან ნაშრომს. მან დიდი გავლენა მოახდინა რომაულ მოდაზეც: თმის ვარცხნილობას, რომელსაც დომნა ატარებდა, მოგვიანებით რომის იმპერატრიცა კორნელია სალონინა და პალმირას დედოფალი ზენობია ატარებდნენ. მან რომში დანერგა პარიკების ტარება, რაც ასურელების ჩვეულება იყო.
Camponotus mayri chimporensis
Camponotus mayri chimporensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
გორა (19 252 812 009)
სქოლიო
კატეგორია:ხაროვსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ირმის პლუტეუსი
ირმის პლუტეუსი (Pluteus cervinus) — სოკოს სახეობა პლუტეუსის გვარისა, რომელიც ფართოდაა გავრცელებული ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყლებში.
დაბალი ხარისხის საჭმელი სოკოა. იზრდება ფოთლოვან, იშვიათად წიწვოვან ტყეებში დამპალ ხეებზე, ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
სოკო პირველად აღწერა გერმანელმა მიკოლოგმა იაკობ კრისტიან შეფერმა 1774 წელს როგორც Agaricus cervinus. პლუტეუსის გვარში გადაიტანა პაულ კუმერმა 1871 წელს.
სამეცნიერო სინონიმები:
აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 4-10 (15) სმ-მდე, ფართოზარისებრი, შემდეგ ამოზნექილი ან გაშლილი. ბორცვაკით ცენტრში. ზედაპირი გლუვი, აბრეშუმისებრი: რადიალურად ბოჭკოვანი, მშრალი ან მცირედლორწოვანი (ნესტიან ამინდში). ქუდის ფერი, როგორც წესი, ნაცრისფერი, მონაცრისფრო-ყავისფერი, თუმცა შეიძლება ვარირებდეს მუქი-ყავისფერიდან შავამდე. ცენტრში უფრო მუქი, კიდეები ზოლიანი, მცირედ დაღარული.
ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, სისქე — 10-15 მმ, ხშირი, ფეხთან თავისუფალი, კიდეებთან მომრგვალებული, სქელი, ნორჩობაში მოთეთრო, შემდეგ ვარდისფერი, სიბერეში ხორცისფერ-წითელი.
ფეხის სიგრძე — 5-15 სმ, სისქე —0,8-2 სმ, ცილინდრული, მკვრივი, თეთრი ან მოთეთრო-ნაცრისფერი, სიგრძივ შავი წვრილი ბოჭკოებით, ხშირად მცირედ გაბერილი, ძირისკენ გურზისებრი, ზოგჯერ ძლიერ მოხრილი. ადვილად სცილდება ფეხს.
სპორების მტვერი — ვარდისფერი. სპორები — 8-9х5-6 მკმ, ვიწრო ელიფსისებრი, გლუვი, მოვარდისფრო.
გავრცელება და ეკოლოგია
საფროტროფია. ფართოდაა გავრცელებული ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყლებში — ევროპა, აზია და ჩრდილოეთი ამერიკა.
იზრდება ერთეულებად ან მცირე ჯგუფებად ფოთლოვან, იშვიათად წიწვოვან ტყეებში, დამპალ ხეებზე (არყი, მუხა, ზოგჯერ ფიჭვზე), ასევე პარკებში, ბაღებში.
სეზონი — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
საკვები ღირებულება
დაბალი ხარისხის საჭმელი სოკოა. ზოგიერთ სახელმძღვანელოში აღწერილია როგორც არასაჭმელი სოკო. მისი რბილობი წყალწყალაა. ახასიათებს გაურკვეველი გემო და არასასიამოვნო სუნი, რომელიც მოხარშვის შემდეგაც რჩება. შესაძლებელია მისი გახმობა, ასევე ცხიმში ან ძმარში დაკონსერვება.
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:პლუტეუსი
ტომ სოიერის თავგადასავლები
„ტომ სოიერის თავგადასავალი“ (The Adventures of Tom Sawyer) — ამერიკელი მწერლის, მარკ ტვენის რომანი, რომელიც 1876 წელს გამოიცა და მოგვითხრობს მდინარე მისისიპისთან მცხოვრები ბიჭის, ტომ სოიერის თავგადასავალზე. მოქმედება ვითარდება 1840-იან წლებში, ადგილობრივ ქალაქ სანქტ-პეტერბურგში (რაც განასახიერებს მისურის შტატის ქალაქ ჰანიბალს, მარკ ტვენის მშობლიურ ქალაქს). მიუხედავად იმისა, რომ ეს წიგნი თითქოს გადაჩრდილა მისმა პრიქველმა „ჰეკლბერი ფინის თავგადასავალი“, იგი მიჩნეულია ამერიკული ლიტერატურის შედევრად.
სურია ბაჰადურ თაპა
სურია ბაჰადურ თაპა (ინგლ. Surya Bahadur Thapa, ნეპ. सूर्य बहादुर थापा; დ. 21 მარტი, 1928, მუგა, დხანკუტას რაიონი, ნეპალის სამეფო  — გ. 15 აპრილი, 2015, დელი, ინდოეთი) — ნეპალის სახელმწიფო მოღვაწე, ხუთჯერ ეკავა ნეპალის პრემიერ-მინისტრის პოსტი; მისი პოლიტიკური კარიერა 50 წელზე მეტ ხანს გაგრძელდა.
პოლიტიკური კარიერა
სურია ბაჰადურ თაპას პოლიტიკური კარიერა დაიწყო 1950 წელს, როგორც მეფესთან დაახლოებული პოლიტიკური ფიგურის მიერ   რანას ოჯახის რეჟიმის წინააღმდეგ მიმდინარე სტუდენტური მოძრაობის ჩახშობით.
ტომ სოიერის თავგადასავლები
მარკ ტვენი წიგნში აღწერს ავტობიოგრაფიულ მოვლენებსაც. ნაწარმოებში ნახსენები არაერთი ადგილი რეალურად არსებობს და ხშირად იწვევს ტურისტებს დასათვალიერებლად.
სურია ბაჰადურ თაპა
პოლიტიკური კარიერა
რვა წლის შემდეგ, 1958 წელს, სურია ბაჰადურ თაპა   აირჩიეს სამეფო საბჭოში.
ტომ სოიერის თავგადასავლები
სქოლიო
კატეგორია:1876 წლის რომანები კატეგორია:მარკ ტვენის ნაწარმოებები კატეგორია:სათავგადასავლო რომანები კატეგორია:პიკარესკული რომანები
სურია ბაჰადურ თაპა
პოლიტიკური კარიერა
1972 წელს მან წინადადება წამოაყენა სამეფო რეზოლუციის მიღების თაობაზე, რომელიც შეიტანდა გარკვეულ დემოკრატიულ ცვლილებებს არსებულ სისტემაში. თუმცა ეს წინადადება არ მიიღეს, პოლიტიკოსი დააკავეს და ციხეში ჩასვეს, სადაც ხუთი წელი გაატარა. 1974 წელს მან დაიწყო შიმშილობა ქვეყანაში პოლიტიკური რეფორმების მოთხოვნით, რომელიც 21 დღე  გაგრძელდა.
1979 წელს მასობრივი დემოკრატიული დემონსტრაციების შემდეგ იგი კვლავ დაინიშნა ნეპალის პრემიერ-მინისტრად. იმ დროს ის ერთადერთი სახელმწიფო მოღვაწე იყო, ვინც გაუძლო არსებულ პოლიტიკურ ვითარებას — დასუსტებული იყო პანჩაიატის სისტემა, მის წინააღმდეგ სტუდენტური მოძრაობები კი პირიქით, მძაფრდებოდა. სურია ბაჰადურ თაპას, რომელსაც სტუდენტური არეულობის ჩახშობის გამოცდილება 1950 წლიდან ჰქონდა,  მოახერხა არა მხოლოდ პროტესტის განეიტრალება, არამედ აღმოფხვრა მათი წარმოშობის მიზეზი თავად პანჩაიატის სისტემის მოდერნიზაციით. ეს მისი მესამე ვადა გახლდათ, რომელიც ყველაზე გრძელია და ყველაზე ეფექტურად ითვლება.
1994 წელს ამ პარტიიდან მან პირველად მიიღო მონაწილეობა დემოკრატიულ არჩევნებში, რის შედეგადაც გახდა პარლამენტის ქვედა პალატის დეპუტატი, ხოლო სამი წლის შემდეგ (1997) კვლავ დაინიშნა პრემიერ-მინისტრის პოსტზე. თუმცა, 1998 წელს მან განცხადება გააკეთა თანამდებობიდან გადადგომის შესახებ და არჩევნებისთვის დაიწყო მზადება. 1999 წელს კვლავ აირჩიეს ქვედა პალატაში, მაგრამ ამჯერად ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიიდან (Rastriya Prajatantra). მარცხნივ|მინი|სურია ბაჰადურ თაპა აღნიშნავს 86-ე დაბადების დღეს 2003 წლის ივნისში კვლავ დაინიშნა ნეპალის პრემიერ-მინისტრად, ამავე დროს იყო თავდაცვის, შინაგან საქმეთა და საგარეო საქმეთა მინისტრი. მას შემდეგ, რაც მაოისტებმა უარი თქვეს შერიგების გეგმაზე, რომელიც მოიცავდა 75 პუნქტს, მან განაგრძო სამხედრო მოქმედებები ნეპალში სამოქალაქო ომის დროს. მისი ხელისუფლების სათავეში ყოფნის ეს პერიოდი გამოირჩევა ნეპალის აქტიური მონაწილეობით მსოფლიო პოლიტიკურ ცხოვრებაში, მათ შორის მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციაში გაწევრიანებაში.
2004 წლის მაისში, მას შემდეგ, რაც პრემიერ-მინისტრის პოსტზე ერთ წელზე ნაკლები პერიოდი  დაჰყო, სურია ბაჰადურ თაპამ  მეხუთე და საბოლოო  განცხადება გააკეთა გადადგომაზე. მიუხედავად ამისა, იგი სიცოცხლის ბოლომდე აქტიურად მონაწილეობდა ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებაში, მაგრამ უკვე როგორც თავისი ახალი პარტიის — ეროვნული დამოუკიდებლობის პარტიის (Rastriya Janashakti) წარმომადგენელი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 2015 კატეგორია:ნეპალელი პოლიტიკოსები კატეგორია:ნეპალის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:ნეპალის საგარეო საქმეთა მინისტრები კატეგორია:ნეპალის ფინანსთა მინისტრები
ნეპალის საგარეო ურთიერთობები
ნეპალის საგარეო ურთიერთობები საგარეო საქმეთა სამინისტროს პასუხისმგებლობას წარმოადგენს. ისტორიულად ნეპალის საგარეო პოლიტიკის შემუშავებისა და გატარების უფლება პრემიერ-მინისტრის ოფისს ჰქონდა. ნეპალი ზღვაზე გასასვლელის არმქონე სახელმწიფოა და ორ მასზე დიდ და გაცილებით ძლიერ სახელმწიფოს შორის მოქცეული სახელმწიფო ცდილობს კარგი ურთიერთობები შეინარჩუნოს როგორც ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკასთან, ისე ინდოეთთან. ნეპალის მთავრობების პრიორიტეტი ჩინეთთან, ინდოეთთან და აშშ-სთან ურთიერთობებია. ინდოეთსა და ნეპალს შორის ურთიერთობებზე დიდი გავლენა იქონია 2015 წლის ნეპალის ბლოკადამ ინდოეთის მომხრე და ნეპალის მოწინააღმდეგეთა მიერ. ნეპალის მთავრობამ ინდოეთს ნეპალის სამხრეთ საზღვართან ეთნიკური ინდიელების „რუსეთი-უკრაინა“ ტაქტიკით ამხედრებაში დასდო ბრალი. ინდოეთმა მაშინვე უარყო ბრალდება და განაცხადა, რომ ამბოხი მადჰესების მიერ იყო მოწყობილი. ნეპალი ძირითადად ინარჩუნებს მიუმხრობლობის პოლიტიკას და მეზობელ და მსოფლიოს სახელმწიფოების დიდ ნაწილთან მეგობრული ურთიერთობები აქვს. ნეპალისთვის მნიშვნელოვანია ისეთ საერთაშორისო ეკონომიკურ ინსტიტუტებთან ურთიერთობა, როგორებიცაა: აზიის განვითარების ბანკი, საერთაშორისო სავალუტო ფონდი, მსოფლიო ბანკი და სამხრეთ აზიის რეგიონული თანამშრომლობის ასოციაცია.
კონსტიტუციის მიხედვით ნეპალის საგარეო პოლიტიკის გატარებისას ხელმძღვანელობენ „გაერთიანებული ერების ქატრიის პრინციპებით, მიუმხრობლობის, მშვიდობიანი თნააარსებობის ხუთი პრინციპით, საერთაშორისო სამართლისა და მსოფლიო მშვიდობის ღირებულებებით“. პრაქტიკაში საგარეო პოლიტიკა არ არის მიმართული საერთაშორისო გავლენის მოხდენაზე. საგარეო პოლიტიკა მეტწილად ავტონომიის დაცვასა და შიდა ეკონომიკური და უსაფრთხოების საკითხების მოგვარებაზეა მიმართული.
ნარკოტიკები
მარიხუანას უკანონო წარმოება ნარკოტიკების შიდა და საერთაშორისო ბაზრებისთვის საერთაშორისო პრობლემადაა მიიჩნეული. ზოგიერთი ვარაუდით, ნეპალი შეიძლება სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიიდან და პაკისტანიდან ნარკოტიკული საშუალებების სატრანზიტო წერტილი იყოს.
ინდოეთი
მიუხედავად ახლო ურთიერთობებისა, ინდოეთისა და ნეპალის ურთიერთობები სასაზღვრო, გეოგრაფიული, ეკონომიკური დავებითა და ძლიერი-სუსტი სახელმწიფოს ურთიერთობისთვის შესაბამისი პრობლემებით ხასიათდება. 1950 წელს ნიუ-დელისა და კატმანდუს შორის მშვიდობისა და მეგობრობის ხელშეკრულება დაიდო, რომელსაც უშიშროების შესახებ დოკუმენტები მოჰყვა, რომლებშიც ორ სახელმწიფოს შორის უსაფრთხოებასთან დაკავშირებული პირობები იყო მოცემული. სახელმწიფოებს შორის დაიდო შეთანხმება ორმხრივი ვაჭრობისა და ინდოეთის გავლით ტრანზიტული ვაჭრობის შესახებ. ინდოეთსა და ნეპალს შორის ურთიერთობებამ ყველაზე დაბალ დონეს 1989 წელს მიაღწია, როდესაც ინდოეთმა ნეპალს 13 თვიანი ეკონომიკური ბლოკადა გამოუცხადა. ინდოეთის პრემიერ-მინისტრი ნარენდრა მოდი ნეპალს 2014 წელს ეწვია, პირველად ბოლო 17 წლის მანძილზე.
2015 წელს ინდოეთ-ნეპალის საზღვრის ბლოკადამ დიდი გავლენა იქონია ურთიერთობებზე. ბლოკადას ეთნიკური ჯგუფები უძღოდნენ, რომლებიც ნეპალის მიერ შემუშავებულ ახალ კონსტიტუციას არ ეთანხმებოდნენ. ნეპალის მთავრობამ ინდოეთს წინასწარგანზრახულად ემბარგოს გაუარესებაში დასდო ბრალი, თუმცა ინდოეთმა ბრალდება უარყო.
2015 წლის კატმანდუს მიწისძვრის დროს ინდოეთმა ნეპალს 1 მილიარდი ამერიკული დოლარი გადაურიცხა და ოპერაცია მაიტრი წამოიწყო.
ბჰუტანი
ნეპალსა და ბჰუტანს შორის ურთიერთობები 1983 წელს ჩამოყალიბდა. 1992 წლიდან ნეპალსა და ბჰუტანს შორის ურთიერთობები დაიძაბა ბჰუტანელების რეპატრიაციის შემდეგ.
სამხრეთი კორეა
ნეპალსა და სამხრეთ კორეას შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1974 წლის 15 მაისს დამყარდა. ნეპალის საელჩო სეულში მდებარეობს, ხოლო სამხრეთ კორეის საელჩო ― კატმანდუში.
დანია
დანიასა და ნეპალს შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1967 წლის 15 დეკემბერს დამყარდა. 1992 წლიდან 2017 წლამდე კატმანდუში დანიის საელჩო, ხოლო 2017 წლიდან გენერალური საკონსულო მდებარებს. 2007 წლიდან ნეპალის საელჩო კოპენჰაგენში მდებარეობს.
ფინეთი
ფინეთსა და ნეპალს შორის დიპლომატიური ურთიერთობები 1955 წლის 30 აგვისტოს დამყარდა. ფინეთის საელჩო კატმანდუში მდებარეობს, ხოლო ნეპალი ფინეთში კოპენჰაგენში მდებარე საელჩოთია წარმოდგენილი.
საფრანგეთი
საფრანგეთსა და ნეპალს შორის ოფიციალური ურთიერთობები 1949 წლის 20 აპრილს დამყარდა. ქვეყნებს შორის ეკონომიკური თანამშრომლობის პროგრამა 1981 წლის თებერვალში დაიწყო. ნეპალის საელჩო პარიზში, ხოლო საფრანგეთის საელჩო კატმანდუში მდებარეობს.
ტტს თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)
ტტს თბილისი (სრული სახელი ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდი) — ქართული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ თბილისიდან. ჩამოყალიბდა 1928 წელს, როგორც თბილისის ტრამვაის დეპოს გუნდი. მომდევნო წლებში გამოდიოდა თბილისის „ტრუდის“, ხოლო 1940-იანი წლების მეორე ნახევრიდან ასპარეზობდა ტტს თბილისის სახელწოდებით. მონაწილეობდა თბილისისა და საქართველოს სსრ პირველობაზე, ასევე საქართველოს სსრ თასის, სსრ კავშირის თასისა და მილიონთა თასის გათამაშებებში. საქართველოს სსრ ხუთგზის (1952, 1953, 1954, 1957, 1958) ჩემპიონი და ოთხგზის (1950, 1951, 1955, 1956) ვიცე-ჩემპიონი, მილიონთა თასისა (1957) და საქართველოს სსრ თასის ოთხგზის (1951, 1952, 1954, 1957) მფლობელი.
თბილისის პირველობა
1950 წლის თბილისის პირველობის გათამაშებაზე ქალაქის ჩემპიონის წოდება თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდმა მეორედ, ხოლო 1951 წელს — ზედიზედ მესამედ მოიპოვა.
საქართველოს სსრ პირველობა
1950 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფარგლებში ჩატარებული 10 მატჩიდან თბილისის ტტს-მ 9 მოიგო, 1 წააგო (ბურთების შეფარდება — 34–9) და 18 ქულით მეორე ადგილზე გავიდა.
1952 წლის საქართველოს სსრ პირველობის პირველი ქვეჯგუფის ფარგლებში ჩატარებული 7 მატჩიდან ტტს-მ 6 მოიგო, 1 ფრედ დაამთავრა (ბურთების შეფარდება — 27–5) და 13 ქულით ქვეჯგუფში პირველი ადგილი დაიკავა. ამის შემდეგ ქვეყნის ჩემპიონის წოდება ერთმანეთში პირველ და მეორე ქვეჯგუფებში პირველ-მეორე ადგილზე გასულ გუნდებს უნდა გაერკვიათ. თბილისის ტტს-ს გარდა ეს გუნდები იყვნენ: თბილისის 26 კომისრის სახ. რაიონის გუნდი, რომელმაც პირველ ქვეჯგუფში მეორე ადგილი დაიკავა, „დინამო“ ბათუმი (მეორე ქვეჯგუფის გამარჯვებული) და „დინამო“ ქუთაისი (მეორე ქვეჯგუფის მეორეადგილოსანი). ფინალურ ტურნირში თბილისის ტტს-მ სამივე შეხვედრაში გაიმარჯვა — „დინამო“ ბათუმს 2–1 მოუგო, ხოლო შემდეგ ერთნაირი ანგარიშით (2–0) დაამარცხა როგორც „დინამო“ ქუთაისი, ასევე თბილისის 26 კომისრის სახ. რაიონის გუნდი და პირველად გახდა საქართველოს სსრ პირველობის გამარჯვებული.
1953 წლის საქართველოს სსრ პირველობის პირველი ქვეჯგუფის ფარგლებში ჩატარებული 14 მატჩიდან ტტს-მ 10 მოიგო, 2 წააგო, 2 ფრედ დაამთავრა (ბურთების შეფარდება — 27–7) და 22 ქულით პირველი ადგილი დაიკავა და ფინალურ ჯგუფში ასპარეზობის უფლება მოიპოვა, სადაც ჩატარებული 5 მატჩიდან 3 მოიგო, 2 ფრედ დაამთავრა (ბურთების შეფარდება — 12–6) და 8 ქულით მეორედ დაეუფლა ქვეყნის ჩემპიონის წოდებას.
1954 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფარგლებში ჩატარებული 23 მატჩიდან თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდი 16 შეხვედრაში იმარჯვებს, 2 შეხვედრაში მარცხდება, 5 შეხვედრას ფრედ ასრულებს (ბურთების შეფარდება — 50–12) და 37 ქულით ზედიზედ მესამედ ისაკუთრებს საქართველოს სსრ ჩემპიონის ტიტულს.
1955 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფარგლებში ჩატარებული 26 მატჩიდან ტტს-მ 17 მოიგო, 7 წააგო, 2 ფრედ დაამთავრა და 36 ქულით მეორე ადგილზე გავიდა. ჩემპიონობა 42 ქულით ქუთაისის „დინამომ“ მოიპოვა.
1957 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფარგლებში ჩატარებული 26 მატჩიდან ტტს-მ 17 მოიგო, 2 წააგო, 7 ფრედ დაამთავრა (ბურთების შეფარდება — 57–16) და 41 ქულით მეოთხედ გახდა საქართველოს სსრ ჩემპიონი. მეორე ადგილზე გასული ბათუმის „დინამო“ მხოლოდ 4 ქულით ჩამორჩა ტრანსპორტელთა საფეხბურთო გუნდს.
1958 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფინალური ჯგუფის ფარგლებში ჩატარებული 9 მატჩიდან ტტს 5 შეხვედრაში იმარჯვებს, 2 შეხვედრაში მარცხდება, 2 შეხვედრას ფრედ ასრულებს (ბურთების შეფარდება — 20–8) და 12 ქულით მეხუთედ ხდება საქართველოს სსრ პირველობის გამარჯვებული.
1959 წლის საქართველოს სსრ პირველობის ფარგლებში ჩატარებული მატჩებიდან ტტს 17 შეხვედრაში იმარჯვებს, 8 შეხვედრაში მარცხდება, 9 შეხვედრას ფრედ ასრულებს (ბურთების შეფარდება — 67–40) და 43 ქულით მეოთხე ადგილს იკავებს.
საქართველოს სსრ თასი
საქართველოს სსრ თასის 1951 წლის გათამაშების სამი კვირის დაძაბულმა ბრძოლებმა ფინალში მონაწილე ორი გუნდი გამოავლინა — თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს კოლექტივი და ქუთაისის „დინამო“. 10 აგვისტოს ეს გუნდები ერთმანეთს თბილისის „დინამოს“ სტადიონზე შეხვდნენ. თამაში ქუთაისელთა იერიშებით დაიწყო. მე-10 წუთზე დინამოელმა ნინუამ (№ 8) თანაგუნდელი ბაზაძის (№ 11) კუთხურიდან ჩამოწოდებული ბურთი მიიღო და თავური დარტყმით ანგარიში გახსნა. ტრამვაელებმა გაშვებულ გოლს რამდენიმე სწრაფი გარღვევით უპასუხეს და მე-17 წუთზე ბურჭულაძემ რთული მდგომარეობიდან ძლიერი და ზუსტი დარტყმით თანაფარდობა აღადგინა — 1–1. მე-20 წუთისთვის ქუთაისელები კვლავ დაწინაურდნენ, — ხინთიბიძემ ბურთი თბილისელთა საჯარიმო მოედანზე მყოფ ნინუას ჩააწოდა, რომელმაც მასპინძელთა კარი მეორედ აიღო. თბილისელებმა საკუთარ კარში მეორედ მიღებული ბურთის შემდეგ შეტევები კვლავ გაააქტიურეს. მორიგი იერიშის დროს სტუმართა კარში თერთმეტმეტრიანი დაინიშნა, რომელიც ტრამვაელთა ცენტრალურმა მცველმა ალექსეი ორლოვმა ზუსტად შეასრულა — 2–2. მიღწეულმა წარმატებამ ტრამვაელები კიდევ უფრო გაამხნევა; ჯერ მარცხენა გარემარბმა გაბელაიამ, ხოლო შემდეგ მარჯვენა გარემარბმა კუჭაიძემ ანგარიში ოთხამდე გაზარდეს. შეხვედრის პირველი ნახევარი ანგარიშით 4–2 — ტტს-ს გუნდის სასარგებლოდ დამთავრდა.
თამაშის მეორე ნახევარი ქუთაისელთა უპირატესობით მიმდინარეობდა, თუმცა დინამოელთა არაერთი მცდელობის მიუხედავად მათ ერთ ბურთზე მეტის გატანა ვერ შეძლეს და შეხვედრა თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდის გამარჯვებით, ანგარიშით — 4–3 დამთავრდა. თამაშის დამთავრების შემდეგ ფიზკულტურის რესპუბლიკური კომიტეტის თავმჯდომარემ ა. ფარულავამ გამარჯვებულ გუნდს საქართველოს სსრ თასი გადასცა.
ფინალურ მატჩში ტტს თბილისის ღირსებას იცავდნენ: ვლადიმერ პოდკოვიროვი, ალექსეი ორლოვი, ვალერიან ირემაძე, ნიკოლოზ ნარსია, ვლადიმერ მიხაილოვი, ალექსანდრე ჯიბლაძე, მ. ქობალია, მიხეილ ტომარაძე, მ. კონოვალოვი, ვაჟა მამრიკაშვილი და ოთარ კუჭაიძე.
საქართველოს სსრ თასის 1952 წლის გათამაშების ფინალში თბილისელებმა ბათუმის „დინამოს“ 2–0 მოუგეს და ზედიზედ მეორედ გახდნენ თასის მფლობელები.
ფინალურ მატჩში ტტს თბილისის ღირსებას იცავდნენ: გიორგი ქაცარავა, მიხეილ ტომარაძე, ივანე შუდრა, ვლადიმერ ბოგდანოვი, ნიკოლოზ ნარსია, ვლადიმერ მიხაილოვი, ოთარ კუჭაიძე, ფიოდორ იაკუშევი, ვაჟა უჩანეიშვილი, ალექსანდრე ევჩენკო და ვლადიმერ პეტროსოვი. გოლები ვაჟა უჩანეიშვილმა და ოთარ კუჭაიძემ გაიტანეს.
საქართველოს სსრ თასის 1954 წლის გათამაშების ფინალში თბილისელებმა ფოთის „ვოდნიკი“ 3–0 დაამარცხეს და მესამედ გახდნენ თასის მფლობელები.
სსრ კავშირის თასი
საქართველოს სსრ თასის 1951 წლის მფლობელი ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდი 18 აგვისტოს საკავშირო თასის გათამაშების 1/32-ფინალურ მატჩში თბილისში, ფრუნზეს „შრომითი რეზერვების“ გუნდს უნდა შეხვედროდა, მაგრამ ვინაიდან ფრუნზელებმა თამაშში მონაწილეობაზე უარი განაცხადეს, მათ დამარცხება ჩაეთვალათ. 1/16-ფინალურ მატჩში ტრამვაელები თბილისის „დინამოს“ სტადიონზე 22 აგვისტოს ესტონეთის თასის მფლობელს — ბალტიის ფლოტის გუნდს შეხვდნენ. შეხვედრა თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდის გამარჯვებით ანგარიშით — 4–0 დამთავრდა და თბილისელები თასის გათამაშების მერვედფინალში გავიდნენ.
მერვედფინალურ მატჩში თბილისელები მოსკოვის ვვს-ის წინააღმდეგ 20 სექტემბერს მოსკოვის „დინამოს“ ცენტრალურ სტადიონზე ასეთი შემადგენლობით გამოვიდნენ: ვლადიმერ პოდკოვიროვი, მიხეილ ტომარაძე, ალექსეი ორლოვი, ვალერიან ირემაძე, ნიკოლოზ ნარსია, ენგელს ბოლოტოვი, არკადი ფედორენკო, ბორის ხასაია, ამირან ბურჭულაძე, ვლადიმერ შახნაზაროვი და სერგო გოგოშიძე.
ანგარიში თბილისელებმა შეხვედრის დასაწყისშივე გახსნეს, ბურთი ვლადიმერ შახნაზაროვმა გაიტანა. მოსკოველებმა მხოლოდ მატჩის მიწურულს შეძლეს წონასწორობის აღდგენა, ბურთი ვასილი ვოლკოვმა გაიტანა. დაინიშნა დამატებითი დრო, რომელიც ვვს-ის შესამჩნევი უპირატესობით წარიმართა. შეხვედრის 114-ე წუთზე კონსტანტინე კრიჟევსკის გადაცემის შემდეგ თბილისელთა კარში მეორე ბურთი სერგეი კორშუნოვმა შეაგდო. რამდენიმე წუთის შემდეგ იმავე კორშუნოვმა ზუსტი დარტყმით მატჩის საბოლოო შედეგი დააფიქსირა — 3–1 ვვს-ის სასარგებლოდ. მოსკოველებმა ამ გამარჯვებით საკავშირო თასის მეოთხედფინალის საგზური მოიპოვეს, ხოლო ტრამვაელთა ისტორიაში აღნიშნული ტურნირის მერვედფინალში თამაში საუკეთესო მიღწევად დარჩა.
სსრ კავშირის თასზე ჩატარებული მატჩები
''წყარო: fc-dynamo.ru - FootballFacts.ru
კონსტიტუციის თასი
სსრ კავშირის კონსტიტუციის სახელობის რესპუბლიკური თასის 1954 წლის გათამაშების მერვედფინალურ შეხვედრაში ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდმა თბილისში გორის „დინამოს“ უმასპინძლა. თამაშის ძირითადი დრო ფრედ — 2–2 დასრულდა. დამატებით დროში ტრამვაელებმა მატჩის მსვლელობაში გარდატეხის შეტანა მოახერხეს, სტუმართა კარში 2 უპასუხო ბურთი გაიტანეს და მეოთხედფინალში გავიდნენ, სადაც მათ ბათუმის დინამოელები დაუპირისპირდნენ, რომელთაც თავის მხრივ მერვედფინალში მახარაძის „კოლმეურნე“ სტუმრად, ანგარიშით — 2–1 დაამარცხეს.
თბილისელ და ბათუმელ ფეხბურთელთა მეოთხედფინალური შეხვედრაც თბილისში გაიმართა. ანგარიში ბათუმელებმა გახსნეს, თუმცა შეხვედრის პირველი ნახევრის დამთავრებამდე მასპინძლებმა სტუმართა კარი ორჯერ აიღეს. შესვენების შემდეგ ტრამვაელებმა კიდევ ორი ბურთი გაუტანეს დინამოელებს, რომელთაც მხოლოდ ერთი საპასუხო ბურთის გატანა მოახერხეს და მატჩიც ტრანსპორტელთა გამარჯვებით, ანგარიშით — 4–2 დამთავრდა. ამრიგად, თბილისელებმა ნახევარფინალის საგზური მოიპოვეს, სადაც მათსა ქუთაისის დინამოელებს შორის შეხვედრას უნდა გაერკვია თასის გათამაშების ფინალისტის ვინაობა. მანამდე კი ქუთაისელებმა მეოთხედფინალში სოხუმელ თანაკლუბელებს შინ, დაძაბული ბრძოლის შემდეგ, ანგარიშით — 2–1 მოუგეს.
ნახევარფინალი ქუთაისში შედგა. მასპინძლებმა აღმავლობით ჩაატარეს შეხვედრა, რესპუბლიკის მოქმედ ჩემპიონს დიდი ანგარიშით — 4–1 სძლიეს და ტურნირის ფინალში გავიდნენ, სადაც რუსთავის „მეტალურგი“ დაამარცხეს და თასს დაეუფლნენ.
კონსტიტუციის თასის 1955 წლის გათამაშების ფინალში თბილისელებმა ქუთაისის „დინამო“ 1–0 დაამარცხეს და პირველად გახდნენ თასის მფლობელები. რ. ქორიძის „ლელოში“ გამოქვეყნებული სტატიიდან ქუთაისელებთან მატჩის შესახებ: "„ფინალური მატჩი კონსტიტუციის თასზე ფეხბურთში გაიმართა 18 დეკემბერს. თამაშობდნენ ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდი (თბილისი) და „დინამო“ (ქუთაისი). პირველი წუთების თანაბარი ბრძოლის შემდეგ ინიციატივა ხელთ იგდეს დინამოელებმა. ისინი დიდი ხნის განმავლობაში უტევდნენ მოწინააღმდეგეს მოედნის მთელ სიგანეზე, თავდამსხმელებს ხშირად ეხმარებოდნენ ნახევარმცველებიც, მაგრამ ტრამვაელთა გამოცდილი დაცვა და მეკარე ქაცარავა წარმატებით იგერიებდნენ იერიშებს. 43-ე წუთზე თბილისელთა კარი გოლის აშკარა საშიშროების წინაშე აღმოჩნდა: ივანოვმა 25 მეტრიდან ძლიერად გაგზავნა ბურთი კარში, ქაცარავას ნახტომმა მოუსწრო ბურთს, მაგრამ მეკარეს იგი ხელიდან გაუვარდა და იქვე მყოფმა სამმა დინამოელმა ვერ შეძლო მისი გატანა კარში. ტაიმს შედეგი არ მოუცია — 0:0. შესვენების შემდეგ ტრამვაელებმა გამოასწორეს მდგომარეობა, მაგრამ მცირე ხნით. ამ დღეს გუნდის თავდამსხმელები თამაშობდნენ უყურადღებოდ, უინიციატივოდ და ხშირად კარგავდნენ ბურთს. მატჩის ბედი გადაწყვიტა ერთადერთმა ბურთმა, რომელიც თბილისელმა ცაგარეიშვილმა გაიტანა „დინამოს“ კარში. მატჩის დამთავრების შემდეგ კონსტიტუციის სახელობის რესპუბლიკური თასი ფეხბურთში გადაეცა გამარჯვებულს — თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდს.“"
მილიონთა თასი
წარმატებული გამოდგა ტრამვაელთა გამოსვლა მონაწილეთა რაოდენობის მიხედვით ყველაზე წარმომადგენლობით, — მილიონთა თასის სახელით ცნობილ — ძირეული ფიზკულტურული კოლექტივების საფეხბურთო გუნდებს შორის საკავშირო თასის გათამაშებაზე. thumb|right|230პქ| ტტს თბილისი 1957 წელს აღნიშნული თასის გათამაშება პირველად 1940 წელს გაიმართა და პირველი ქართული საფეხბურთო კლუბი, რომელმაც ტურნირზე იასპარეზა იყო ბათუმის „დინამო“. ბათუმელმა ფეხბურთელებმა გათამაშების მერვედფინალური შეხვედრა ტაგანროგის „ზენიტთან“ საკუთარ მოედანზე, 1940 წლის 29 სექტემბერს ჩაატარეს, თუმცა მასპინძლებმა თავისი სადებიუტო შეხვედრა ანგარიშით 0–2 დათმეს და თასისათვის ბრძოლას გამოეთიშნენ. აღსანიშნავია, რომ ბათუმის „დინამოს“ მეტოქემ, ტაგანროგის „ზენიტმა“ ამ მატჩის შემდეგ მეოთხედფინალური და ნახევარფინალური შეხვედრები კიდევ უფრო დამაჯერებლად მოიგო, შესაბამისად, ჯერ დნეპროპეტროვსკის „დინამოსთან“ (4–0), ხოლო შემდეგ ტაშკენტის „დინამოსთან“ (3–0) და მხოლოდ ფრედ (0–0) დამთავრებული პირველი ფინალის შემდეგ დანიშნულ განმეორებით შეხვედრაში დამარცხდა ალმა-ათის „დინამოსთან“ (1–3). ამრიგად, ალმა-ათელი ფეხბურთელები ამ თასის პირველი მფლობელები გახდნენ.
ამის შემდეგ ტურნირი აღარ გამართულა და მხოლოდ 1957 წელს ჩატარდა თასის რიგით მეორე გათამაშება, რომელშიც 21 450 გუნდი იღებდა მონაწილეობას.
სერგო სიხარულიძის მიერ გაწვრთნილმა თბილისელმა ტრანსპორტელებმა თასისათვის ბრძოლაში ყველა მეტოქე დაამარცხეს და საპატიო ჯილდო პირველად ჩამოიტანეს თბილისში.
მილიონთა თასის გათამაშებაში თბილისის ტტს 1957 წლის საქართველოს სსრ ჩემპიონისა და ამავე დროს თასის მფლობელის რანგში — მერვედფინალური ეტაპიდან ჩაერთო, სადაც გამანადგურებელი ანგარიშით (8–0) დაამარცხა მინსკის „ენერგია“. ე. ტაბუცაძის „ლელოში“ გამოქვეყნებული სტატიიდან მინსკელებთან მატჩის შესახებ: „ეს იყო ძირეული ფიზკულტურული კოლექტივების საკავშირო საფეხბურთო თასის მერვედფინალური მატჩი. მინსკელებმა წინა შეხვედრა ჩაატარეს მოსკოვში, სადაც ანგარიშით 1–0 დაამარცხეს დედაქალაქის თასის მფლობელი „სპარტაკის“ საკლუბო გუნდი. ამიტომ, მოსალოდნელი იყო, რომ 6 ოქტომბრის შეხვედრა ბელორუსიისა და საქართველოს თასის მფლობელთა შორის ჩაივლიდა საინტერესო, დაძაბულ ბრძოლაში. მაგრამ მატჩმა არ გაამართლა მაყურებელთა მოლოდინი. მასპინძელთა უპირატესობა ყოველმხრივ აშკარა იყო, განსაკუთრებით მეორე ტაიმში, როცა „ენერგიის“ მოთამაშეები დაიღალნენ და სათანადო წინააღმდეგობას ვერ უწევდნენ მეტოქეს. ანგარიში გახსნეს სტუმრებმა. მეკარე გარეთ იყო გამოსული და ნაუმოვმა (№ 3) საკუთარ კარში გაგზავნა ბურთი — 1–0. 23-ე წუთზე იაკუშევმა მოულოდნელი დარტყმით მეორე გოლი გაიტანა, ხოლო ტაიმის დასასრულს სემიონოვმა ანგარიში სამამდე გაზარდა — 3–0. შესვენების შემდეგ „ენერგიის“ დაცვა ერთხანს ორგანიზებულად იგერიებდა ტრამვაელთა იერიშებს, მაგრამ მე-11 წუთზე სემიონოვმა თავით გაიტანა მეოთხე ბურთი. მატჩის ბედი ფაქტიურად გადაწყვეტილი იყო. თბილისელები გამუდმებით უტევდნენ მინსკელებს და ნავროზაშვილმა და იაკუშევმა კიდევ 2-2 გოლით დაამთავრეს გუნდის შეტევები. საბოლოო ანგარიშია 8–0 თბილისელთა სასარგებლოდ. ტრამვაელები მორიგ მატჩს თასზე ჩაატარებენ 22 ოქტომბერს ლენინაბადში.“
ამის შემდეგ, მეოთხედფინალში ლენინაბადის „მეტალურგს“ მოუგო (4–2) და ნახევარფინალში ერევნის სკიფ-ს დაუპირისპირდა. ეს მატჩი ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესო და დრამატული გამოდგა სხვა შეხვედრებს შორის. შეხვედრის მეორე ნახევრის შუა პერიოდისთვის ერევნელი ფეხბურთელები წინ იყვნენ (1–0), თუმცა თბილისელთა მონდომებამ თავისი შედეგი გამოიღო და დარჩენილ დროში ერევნელთა კარში გატანილი სამი უპასუხო ბურთის წყალობით, გამარჯვება ტრანსპორტელებს დარჩათ (3–1). მეორე ნახევარფინალურ შეხვედრაში ლენინგრადის გომზ-მა ალმა-ათის „სპარტაკს“ იოლად სძლია (7–0) და თბილისელთა მსგავსად ფინალის საგზური მოიპოვა.
ფინალი 3 ნოემბერს, მოსკოვის „დინამოს“ სტადიონზე გაიმართა. ტურნირის გადამწყვეტი შეხვედრის ბედი სოსლან ნავროზაშვილის ერთადერთმა და გამარჯვების მომტანმა გოლმა გადაწყვიტა (1–0).
საფეხბურთო მიმომხილველების, სპეციალისტებისა და გულშემატკივართა საყოველთაო შეფასებით — თბილისელმა ფეხბურთელებმა დამაჯერებლად განვლეს ტურნირის ყველა ეტაპი. ამრიგად, მაღალი სათამაშო კლასისა და სამაგალითო სპორტული თავდადების გამოისობით, ქართული გუნდი დამსახურებულად გახდა მილიონთა თასის მფლობელი.
საკავშირო ასპარეზზე მიღწეული წარმატებისთვის გუნდის მოთამაშეებს: თენგიზ ასლამაზოვს, რომან ბარანოვს, იური გალოიანს, თენგიზ გოჩალეიშვილს, ლავროსი დოლიძეს, ფიოდორ იაკუშევს, ვალერიან ირემაძეს, კამო კორძაძეს, იური სიმონოვს, როინ ტაბუციძეს, მიხეილ ტომარაძეს და ნიკოლოზ ცაგარეიშვილს — სპორტის ოსტატის წოდება მიენიჭათ.
ამონარიდი ტტს-ს მიერ საკავშირო თასის მოპოვებისა და ფინალურ მატჩში მიღწეული გამარჯვების შესახებ გამოქვეყნებული „ლელოს“ სტატიიდან: „...მატჩი თავიდანვე მეტად დაძაბულ, მწვავე ბრძოლაში მიმდინარეობდა. პირველ 45 წუთს შედეგი არ მოუცია — 0–0. შესვენების შემდეგ თბილისელთა თავდამსხმელმა ს. ნაროზაშვილმა გაიტანა გოლი, რომელმაც გადაწვიტა მატჩის ბედი ტრამვაელთა სასარგებლოდ. ანგარიშით 1–0 გაიმარჯვა თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდმა. მატჩის დამთავრების შემდეგ გამარჯვებულს საზეიმო ვითარებაში გადაეცა ძირეული ფიზკულტურული კოლექტივების პირველი საკავშირო თასი ფეხბურთში. გათამაშების დებულების თანახმად თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდის მოთამაშეებმა მიიღეს სპორტის ოსტატის მაღალი წოდება.“
მილიონთა თასზე ჩატარებული მატჩები
{|style="color: black;"
''წყარო: FootballFacts.ru
საინტერესო ფაქტები
1984 წლის 13 ოქტომბერს თბილისის სატრანსპორტო გაერთიანების სპორტკლუბ „სინათლის“ ინიციატივით ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს ფეხბურთელთა ძველი კოლექტივის წარმატებების აღსანიშნავად თბილისის „ლოკომოტივის“ სტადიონზე გაიმართა ტრამვაი-ტროლეიბუსის სამმართველოს გუნდისა და თბილისის „დინამოს“ ვეტერან ფეხბურთელთა მატჩი.
მიღწევები
მიღწევების სტატისტიკა
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს საფეხბურთო კლუბები კატეგორია:სსრ კავშირის საფეხბურთო კლუბები
საქართველოს მყინვარები
მინი|250პქ|მყინვარი სვანეთში 250პქ|მინი|საქართველოს მთიანი მხარე – [[სვანეთი, რომელიც შეიცავს ქვეყნის უდიდეს მყინვარებს]] 250პქ|მინი|მყინვართა იზოლირებული ჯგუფი [[აღმოსავლეთი კავკასიონი|აღმოსავლეთ კავკასიონზე]] 250პქ|მინი|საქართველოს ერთ-ერთი უდიდესი [[ადიშის მყინვარი]] 250პქ|მინი|მყინვარი სვანეთში საქართველოს ტერიტორიაზე თანამედროვე მყინვარების სივრცობრივი გავრცელება განპირობებულია ატმოსფერული პროცესების თავისებურებებით, რელიეფის მორფოლოგიურ-მორფომეტრიული პირობებით და მათი ურთიერთქმედებით. გამყინვარების ძირითადი კერები დაკავშირებულია მაღლა აზიდულ კავკასიონის წყალგამყოფ ქედთან და ყაზბეგის მასივთან. ცალკეული კერები არის კავკასიონის შტოქედებზე: ბზიფის, კოდორის, ეგრისის, სვანეთის, ლეჩხუმის, პირიქითის და სხვა.
თანამედროვე გამყინვარება არათანაბრად არის განაწილებული სხვადასხვა მდინარეთა აუზებს შორის. წამყვანი ადგილი აქ უკავია მდინარე ენგურის აუზს. მასზე მოდის საქართველოს მყინვარების საერთო რაოდენობის 42.22% და ფართობის 62.78%. რაოდენობის მიხედვით მდინარე ენგურის შემდეგ სხვა მდინარეთა აუზები შემდეგნაირად ნაწილდება: მდინარე კოდორის აუზი - 22.76%; მდინარე რიონის აუზი - 15.22%; მდინარე თერგის აუზი - 9.10%; მდინარე პირიქითა ალაზნის აუზი - 3.19%; მდინარე ბზიფის აუზი - 2.82%; მდინარე ლიახვის აუზი - 1.56%; მდინარე ხობისწყლის აუზი - 1.41%. ხოლო მდინარეების არღუნის, ასას, არაგვის და კელასურის აუზებზე ერთად მოდის საქართველოს მყინვარების საერთო რაოდენობის 1.72% აღნიშნული თანმიმდევრობის მიხედვით.
გამყინვარების ფართობით მდინარე ენგურის შემდეგ სხვა მდინარეთა აუზები შემდეგნაირად ნაწილდება: მდინარე რიონის აუზი - 13.11%; მდინარე კოდორის აუზი - 11.25%; მდინარე თერგის აუზი - 9.99%; მდინარე ბზიფის აუზი - 1.12%; მდინარე პირიქითი ალაზნის აუზი - 0.68%. ხოლო მდინარეების ლიახვის, ასას, ხობისწყლის, არღუნის, არაგვის და კელასურის აუზებზე ერთად მოდის საქართველოს მყინვარების საერთო ფართობის 1.07% აღნიშნული თანმიმდევრობის მიხედვით.
საქართველოს მყინვარების შესახებ პირველ მეცნიერულ ცნობებს იძლევა ქართველი მეცნიერი ვახუშტი ბაგრატიონი XVIII საუკუნის დასაწყისში.
თითქმის ასი წლის შემდეგ საქართველოს მყინვარების აღწერა დაიწყეს უცხოელმა მეცნიერებმა. ცნობებს საქართველოს მყინვარების შესახებ ვხვდებით ვილჰელმ ჰერმან აბიხის (1865), გუსტავ რადეს (1873), ნიკოლოზ დინიკის (1884), ი. რაშევსკის (1904) და სხვათა შრომებში. ეს ცნობები შეეხება ცალკეულ მყინვარებს და ძირითადად ატარებს აღწერილობით ხასიათს.
1880-1910 წლებში ჩატარდა კავკასიის ტოპოგრაფიული აგეგმვა. მიღებული რუკების საფუძველზე კ. პოდოზერსკიმ (1911) შეადგინა მყინვარების პირველი დაწვრილებითი კატალოგი, რომელსაც დღესაც არ დაუკარგავს თავისი მნიშვნელობა, მაგრამ მისი შედგენისას დაშვებულია შეცდომებიც. ამ შეცდომებს ყურადღება მიაქცია შემდგომში ანატოლი რეინგარდმა (1916, 1917), რომელმაც საკვლევი რაიონის მრავალი მყინვარული აუზებისათვის შეადგინა ახალი კატალოგი და განსაზღვრა თოვლის ხაზის მდებარეობა. ანატოლი რეინგარდის მიერ ჩატარებული კვლევა თავისი მეცნიერული ღირებულებით წინამორბედ მკვლევარებთან შედარებით უფრო მაღალ დონეზეა შესრულებული და უფრო საიმედოც არის.
საინტერესო გამოკვლევები იყო ჩატარებული მეორე საერთაშორისო პოლარულ წელთან დაკავშირებით - ფ. რუტკოვსკაიას (1936) მიერ. 1932-1933 წლებში გამოკვლეული იყო ენგურის აუზის გამყინვარება და განსაზღვრული იყო ცალკეული მყინვარების დინამიკა (ერთწლიან პერიოდში).
1959 წელს პ. ივანკოვმა ახალი ტოპოგრაფიული რუკებისა და 1946 წლის აეროსურათების საფუძველზე მოგვცა საკვლევი ტერიტორიის მყინვარების საერთო რაოდენობა და ფართობი. ამავე წელს პავლე კოვალიოვმა (1961) დაწვრილებით აღწერა სვანეთის მყინვარები და მოახდინა მყინვარების მარკირება. საქართველოს მყინვარების შესწავლისათვის დიდი შრომა აქვს ჩატარებული დავით წერეთელს, რომელმაც 1937 წელს ალექსანდრე ასლანიკაშვილთან ერთად აგეგმა ზოგიერთი მყინვარი, ხოლო 1963 წელს მოგვცა მყინვარების დინამიკა 1937-1960 წლიან პერიოდში.
აღსანიშნავია აგრეთვე რამინ გობეჯიშვილის მრავალწლიანი კვლევა საქართველოს დიდ მდინარეთა აუზების სხვადასხვა მყინვარებზე. სწორედ მის დამსახურებად შეიძლება ჩაითვალოს ის, რომ 1990-იანი წლების შემდეგ საქართველოში გლაციოლოგიური კვლევები არ შეწყვეტილა.
საქართველოს მყინვარებს ცალკეულ მდინარეთა აუზების მიხედვით სწავლობდნენ: ლევან მარუაშვილი, დავით უკლება, თ. კიკალიშვილი, გ. კურდღელაიძე, დ. ტაბიძე, რ. ხაზარაძე, ო. ნიკოლაიშვილი, ვ. ცომაია, ო. დრობიშევი, რ. შენგელია, რამინ გობეჯიშვილი, კ. მგელაძე, თ. ლაშხი, შ. ინაშვილი, ნ. გოლოდოვსკაია, ლ. სერებრიანი, ა. ორლოვი, ო. ნადარეიშვილი, ნ. ზაქარაშვილი, ა. რეხვიაშვილი, ო. სამადბეგაშვილი და სხვა.
1968 წლიდან ტარდებოდა გლაციო-გეომორფოლოგიური სამუშაოები (რამინ გობეჯიშვილი). ფოტოთეოდოლიტური მეთოდით აიგეგმა სხვადასხვა მდინარეთა აუზების უდიდესი მყინვარები: ზოფხიტო-ლაბოდა, კირტიშო, ბრილი, ჩასახტომი, ედენა, ხვარგულა, ბოყო, ბუბა, თბილისა, ადიში, ჭალაათი, დოლრა, ქვიში, ლადევალი, შხარა, ნამყვამი, ყორულდაში, მარუხი, კლიჩი და კლიჩის აუზის კარული ტიპის მყინვარები.
დღესდღეობით გლაციოლოგიური ჯგუფი ლევან ტიელიძის ხელმძღვანელობით ყოველწლიურ ექსპედიციებს ატარებს კავკასიონის სხვადასხვა მდინარეთა აუზების მყინვარებზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს მყინვარები
ჩიანგმაი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტოპონიმი ჩიანგმაი შეიძლება აღნიშნავდეს:
317
თარიღი უცნობია
*
Quercus gravesii
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მუხა
Camponotus mayri
Camponotus mayri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ნოვა-მამორე
ნოვა-მამორე (Nova Mamoré) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რონდონიის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 312 მეტრზე. მიეკუთვნება მადეირა-გუაპორეს მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პორტუ-ველიუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 22 546 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2.24 კმ²-ზე. ფართობი 10 071 643 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რონდონიის მუნიციპალიტეტები
ბილჰოროდ-დნისტროვსკი
ბილჰოროდ-დნისტროვსკი (Бі́лгород-Дністро́вський; Cetatea Albă; 1944 წლამდე — Аккерман) — საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი ოდესის ოლქში, რაიონული ცენტრი. დაარსებულია ძვ. წ. IV საუკუნეში. ისტორიული პროვინციის ბესარაბიის ტერიტორია. 2008 წლის აღწერით მოსახლეობა დაახლოებით 50 500 ადამიანი
ქალაქი მდებარეობს დნესტრის ლიმანზე, შავი ზღვიდან 18 კმ-ის დაშორებით, და ოდესიდან 100 კმ-ში.
ქალაქი შეტანილია იუნესკოს 10 უძველესი ქალაქის სიაში, რომლებმაც შეინარჩუნეს უწყვეტი არსებობა — რომთან, ათენთან და იერუსალიმთან ერთად.
600px|thumb|right|ბილჰოროდ-დნისტროვსკის ციხის პანორამა
ისტორია
ძვ. წ. IV საუკუნეში კუნძულზე რომელიც ორივე მხრიდან მდინარე ტირასის (დნესტრი) ორივე ტოტს შორის იყო მოთავსებული, მილეტის მცხოვრებლებმა საფუძველი ჩაუყარეს პოლისს, რომელმაც ძალიან ბევრი ქვეწარმავლების  გამო მიიღო სახელწოდება ოფიუსი — „გველების ქალაქი“. მალევე მდინარის მარჯვენა მაღალ სანაპიროზე აღიმართა ქალაქი - ტირასი (ტირა ტიროსი — სკვითების დასახლება. დროთა განმავლობაში პოლისებს შორის განსხვავება თანდათანობით წაიშალა, მოსახლეობა შეერია ერთმანეთს, სადაც შეიქმნა ახალი საზოგადოება — სკვითო-ელინური, ან მიკსელინური. ხოლო მსოფლიო ოკეანის დონის აწევის შედეგად კუნძული ოფიუსი ჩაიძირა და მისი მოსახლეობა საცხოვრებლად გადავიდა ტირასში.
107 წელს რომის იმპერიამ დაიპყრო დაკია, გავიდა მდინარე დუნაიმდე და დუნაი გახდა რომის იმპერიის სასაზღვრო მდინარე. იმპერიის ფორპოსტი გახდა ალბა-იულია (ასე გადაარქვეს სახელი ტიროსს).
238 წელს ალბა-იულია დაიპყრეს გოთებმა, რომლებმაც უკვე 257 წელს დაიწყეს პირატული ფლოტის მშენებლობა და თავს ესხმოდნენ რომის პროვინციებს.
371 წ. პოლისის კედლებში გამოჩნდნენ ჰუნების ურდოები, რომლებმაც გოთებით უკმაყოფილო სკვითოელინებს შორის ნახეს მოკავშირეები. ბრძოლის პიკში სკვითოელინებმა გააღეს გალავნის კარიბჭე, საიდანაც შეიჭრნენ მომთაბარე ტომები. გუთები სრული განადგურებისაგან გადაარჩინა რომის იმპერატორთან შეთანხმებამ, რომელმაც 376 წ. დართო ნება 200 ათას გუთს განსახლებულიყვნენ მესიასა და თრაკიაში, ხოლო ჰუნმა-დამყრობლებმა, მოულოდნელი მოკავშირეების მადლიერების აღსანიშნავად, აღადგინეს ისტორიული ქალაქის სახელწოდება.
უფრო გვიან, ჰუნების ჯარების რიგებში გამოჩნდნენ სლავური ტომებიც, რომლებიც მკვიდრდებოდნენ დაპყრობილ ქალაქებში. ხოლო 300 წლის შემდეგ ის გახდა ლეგენდარული ასპარუხ ხანის რეზიდენცია, რომელმაც დაიმორჩილა 7 სლავური ტომი და 679 წ. დაამარცხა ბიზანტიის არმია. კიდევ 2 წლის შემდეგ კონსტანტინოპოლზე წართმეულ მიწებზე დაარსებულ იქნა პირველი ბულგარული სამეფო. ამ შემოჭრის შემდეგ პოლისში დამკვიდრნენ აღმოსავლეთ სლავური ტომები - ტივერიელები, რომლებმაც აღადგინეს ქალაქი ფერფლიდან და რადგანაც მთავარ სამშენებლო მასალად გამოიყენებოდა თეთრი ქვა, ამიტომაც მას უწოდეს „თეთრი ქალაქი“ (Біли город).
IX საუკუნე აღინიშნა ჩრდილოეთ შავიზღვისპირეთში მომთაბარე უნგრული ტომების გამოჩენით, რომლებიც შემდეგ შეცვალეს პეჩენიგებმა. შორეულ კიევში თავდაპირველად არ მიაქციეს სათანადო ყურადღება ამ შემოსევას, მაგრამ უკვე 907 წელს კიევის მთავარი ოლეგი აწყობს ბიზანტიაზე დიდ ლაშქრობას, რომელშიც მონაწილეობას ტივერიელებიც იღებენ. კონსტანტინოპოლმა შური იძია მათზე და 915 წ. მიუხედავად იმისა რომ ციხექალაქის კედლები და ნაგებობები თავდასხმისას შენარჩუნებული იქნა, ამოწყვიტეს და ტყვედ ბიზანტიელებზე გაყიდეს მოსახლეობის ნახევარზე მეტი.
200px|thumb|left|ჩეტატეა ალბა - მოლდოვის საფოსტო მარკა 400px|thumb|right|ბელგოროდ-დნესტროვსკის ციხესიმაგრე
ქალაქმა მიიღო თავისუფალი სტატუსი, რითაც მნიშვნელოვანი ადგილი დაიჭირა რეგიონის ეკონომიკურ ცხოვრებაში: ვითარდება ხელოსნობა, უშვებს თავის მონეტას, აწარმოებს წარმატებულ სავაჭრო ოპერაციებს. XIV საუკუნის ბოლოსათვის ბელგოროდი (ახლებურად უკვე ჩეტატია-ალბე, ან ფეგერ-ვარი Фегер-Вар) შევიდა მოლდავეთის სამთავროს შემადგენლობაში, რომლის სუზერენიც იყო უნგრეთის სახელმწიფო. მოლდავეთის მთავრებმა იზრუნეს ძველი და დანგრეული ნაგებობების აღდგენაზე და აშენებდნენ ახალ თავდაცვით ნაგებობებს. კედლებზე ამოტვიფრულია თარიღები — 1399 და 1432. ციხის ბოლო აღმშენებლობა იქნა შესრულებული 1482 წელს ოსტატის ფედორკოს მიერ.
მთელი ციხესიმაგრის გასწვრივ 2 კმ-ის სიგრძეზე განთავსებულია 26 კოშკი (თავდაპირველად იყო 34) — 12 საბრძოლო და 14 ყრუ კოშკი. ციხესიმაგრე დასალეთის, სამხრეთისა და აღმოსავლეთის მხრიდან შემოფარგლული იყო თხრილით, რომელიც თავდაპირველად იყო 14 მ-ის სიგანის, და სიღრმე იყო — 21 მ. რისი ფსკერი 3 მ-ით დაბალი იყო ვიდრე ლიმანის ფსკერი. იქ სადაც თხრილი უახლოვდებოდა ლიმანს იყო სპეციალური ფარები რომლებიც საშიშროების შემთხვევაში იღებოდნენ და თხრილი ივსებოდა წყლით. ციხესიმაგრეს გარე სამყაროსთან აკავშირებდა 2 კარიბჭე: კილიის, რომელიც მდებარეობდა ხმელეთის მხრიდან ორ იარუსიან კოშკში, მას ჰქონდა 2 კარი, 2 დასაშვები გისოსი და ასაწევი ხიდი; ხოლო ოვიდიოპოლის კარიბჭე გადიოდა ლიმანზე, შიდა კავშირისათვის ქალაქში იყო აღმართული კიდევ 4 შიდა კარიბჭე.
დაპყრობილი ტერიტორიის საკონტროლოდ ჩასახლებული იქნა თათრები, რომლებმაც შექმნეს ბუჯას ორდა, რომლის ცენტრი გახდა აკ-კერმანი (თეთრი ქალაქი). ზოგჯერ უწოდებდნენ უბრალოდ ოფიციალურად - კერმანი, ან სულ უბრალოდ აკჯა.
1812 წლის ბუქარესტის ტრაქტატის მიხედვით ყველა მიწა, რომლებიც მდებარეობდა მდინარეების დუნაისა და დნესტრს შორის, საბოლოოდ გადავიდა რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში. ბუჯას და ნოღაის თათრები გასახლებულ იქნენ ამ ტერიტორიებიდან ტავრიის გუბერნიებში, მოროვიის დაცლილ მიწებზე თავიდან სახლდებოდნენ - ბულგარელები, გაგაუზები და გერმანელი კოლონიზატორები.
thumb|200px|left|ჩეტატეა ალბა - რუმინული მარკა thumb|200px|center|ჩეტატეა ალბა - რუმინული საფოსტო მარკა
დროთა განმავლობაში აკკერმანის ციხესიმაგრემ დაჰკარგა თავისი სამხედრო-თავდაცვითი მნიშვნელობა, და 1832 წ. ის ამოიღეს სტრატეგიული ობიექტების რეესტრიდან, ხოლო 1859 წ. ის გადაიცა ქალაქის მმართველობაში. ბესარაბიისა და ნოვოროსიისკის გუბერნატორმა გრაფმა სტროგანოვმა მთლად ნება დართო რუსეთის საზღვაო გადამზიდველთა ამხანაგობას და ვაჭრებს ნავმისადგომების მოსაწყობად გამოეყენებინათ ციხესიმაგრის კედლებიდან ქვები. მთლიანი ნგრევისაგან ციხესიმაგრე გადაარჩინა იმ ფაქტმა რომ საშენი ქვის მიღება კარიერიდან უფრო იოლი აღმოჩნდა ვიდრე კედლებიდან.
thumb|200px|left|უკრაინული მონეტა
რევოლუციისა და სამოქალაქო ომის შემდეგ მთლიანად ბესარაბია და კერძოდ აკ-კერმანი ხვდება რუმინეთის შემადგენლობაში, მაგრამ მეორე მსოფლიო ომის დროს ქალაქი ბრუნდება საბჭოთა კავშირის შემადგენლობაში და 1944 წ. 9 აგვისტოს სსრკ-ს უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის ბრძანებულებით მას დაუბრუნდა სახელი ბილჰოროდი დნისტროვსკის აღნიშვნით.
ისტორიული ძეგლები
thumb|right|200px|კილიის კარიბჭე.
პერსონალია
ქალაქში გარდაიცვალნენ:
სქოლიო
კატეგორია:ოდესის ოლქის ქალაქები
დავით აღმაშენებლის გამზირი
დავით აღმაშენებლის გამზირი — გამზირი თბილისში. თავდაპირველად ეწოდებოდა მიხეილის გამზირი, კავკასიის მეფისნაცვლის, დიდი მთავრის მიხეილ ნიკოლოზის ძე რომანოვის (ნიკოლოზ I-ის შვილი) პატივსაცემად (გამზირზე აშენებულ საავადმყოფოს დღემდე შემორჩა სახელი „მიხაილოვი“). 1918 წელს დაერქვა პლეხანოვის გამზირი რუსი მარქსისტის გიორგი პლეხანოვის გარდაცვალებასთან დაკავშირებით. ეს სახელი შერჩა საბჭოთა მმართველობის პერიოდში, ხოლო 1990 წელს დავით აღმაშენებლის სახელი ეწოდა.
დავით აღმაშენებლის გამზირის რეაბილიტაცია თბილისის მერიამ 2009 წლის ბოლოს დაიწყო. გეგმის თანახმად, სამუშაოების დასრულების შემდეგ, ისტორიულმა ქუჩამ აქტიური სავაჭრო და კულტურული გამზირის  ფუნქცია შეიძინა. 2011 წლის 23 ნოემბერს საქართველოს პრეზიდენტმა და თბილისის მერმა განახლებული დავით აღმაშენებლის გამზირი გახსნეს.
სქოლიო
კატეგორია:ჩუღურეთის რაიონის ქუჩები კატეგორია:თბილისის ისტორია
მოკავშირეთა მიერ გერმანიის ოკუპაცია
მას შემდეგ რაც ანტი-ჰიტლერულმა კოალიციამ მეორე მსოფლიო ომში დაამარცხა ნაცისტური გერმანია ის ოდერ-ნაისეს ხაზის დასავლეთით გაყვეს ოთხ საოკუპაციო ზონად. ზონები არსებობდა 1945–49 წლებში. ბოლო საომარი მოქმედებების შედეგად ამერიკული ჯარები შეთანხმებული საზღვრებიდან წინ აღმოჩნდნენ, თუმცა ორ თვიანი მოლაპარაკებების შემდეგ მათ დაიხიეს საბჭოთა კავშირთან თავიდან შეთანხმებულ ტერიტორიაზე. ზოგი თვლის, რომ ეს ბერლინში შესვლის უფლების მისაღებად გაკეთდა.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანიის ისტორია კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომი კატეგორია:ისტორიული ტერიტორიები კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები
გილერმო ლასო
გილერმო ალბერტო სანტიაგო ლასო მენდოსა (დ. 16 ნოემბერი, 1955) — ეკვადორელი ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი. ეკვადორის არჩეული პრეზიდენტი. თანამდებობას დაიკავებს 2021 წლის 24 მაისს. მონაწილეობა აქვს მიღებული 2013, 2017 და 2021 წლების საპრეზიდენტო არჩევნებში. 2021 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში დაამარცხა ანდრეს არაუსი. 1998 წლის 10 აგვისტოდან 1999 წლის 17 აგვისტომდე გუაიასის პროვინციის გუბერნატორი. 1999 წლის აგვისტოდან სექტემბრამდე ეკვადორის პირველი და უკანასკნელი ეკონომიკის მინისტრი. ლასოს ჰყავს მეუღლე, მარია კრესპო (დაქორწინდნენ 1981 წელს) და 5 შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:ეკვადორელი პოლიტიკოსები