cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რედ-ბეი (ნიუფაუნდლენდი და ლაბრადორი)
1550 წლიდან XVII საუკუნის დასაწყისამდე რედ-ბეი იყო ბასკების მთავარი ვეშაპებზე სანადირო ტერიტორია. აქ აღმოჩენილია 3 ვეშაპმჭერი ხომალდი და 4 პატარა ჩალუპა, რომლებიც ასევე გამოიყენებოდა ვეშაპების დასაჭერად. ამ გემების აღმოჩენამ რედ-ბეი გახადა ამერიკის კონტინენტის ყველაზე ღირებული წყალქვეშა არქეოლოგიური ძეგლი, მას აქვს მინიჭებული კანადის ეროვნული ისტორიული ძეგლის სტატუსი და 2013 წლიდან შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები კანადაში
დაჩიან ჩოლოში
დაჩიან ჟულიენ ჩოლოში (Dacian Cioloș; დ. 27 ივლისი, 1969) — რუმინელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. აგრეთვე რუმინეთის პრემიერ-მინისტრი. 2015 წლიდან ამ თანამდებობაზე შეცვალა ვიქტორ პონტა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1969
ემში-თეფე
ემში-თეფე — ანტიკური ქალაქის ნანგრევები ავღანეთში. მდებარეობს ჯუზჯანის პროვინციაში, ქალაქ შიბერღანთან ახლოს.
ქალაქი დააარსეს ჩვენი წელთაღრიცხვის დასაწყისში. ძველი ქალაქის ტერიტორია გამაგრებული იყო გარშემორტყმული მძლავრი გალავნით. გალავანი გამაგრებული იყო საბრძოლო კოშკებით. ქალაქის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობდა მაღალი ციტადელი, შესაძლოა, სასახლეც - ადგილობრივი მთავრების რეზიდენცია. ემში-თეფეს მახლობლად არქეოლოგებმა აღმოაჩინეს სხვა დასახლებული პუნქტების კვალიც, თუმცა ეს ტერიტორიები მეცნიერულად ჯერ კიდევ შეუსწავლელია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ავღანეთის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:ავღანეთის ისტორია კატეგორია:ბაქტრია
ბერიშვილი
საკუთარი სახელი ბერიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
როჟავა
როჟავა (Rojava), დასავლეთ ქურთისტანი (Rojavayê Kurdistanê) ან სირიის ქურთისტანი (Kurdistana Sûriyê) — ქურთული სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნი სირიის ტერიტორიაზე. როჟავის რეგიონის შექმნის შესახებ გამოაცხადეს 2016 წლის 17 მარტს. რეგიონის შემადგენლობაში შედის სამი კანტონის ტერიტორიები: ჯაზირის, კობანისა და აფრინის კანტონები.
2012 წლის დასაწყისიდან მოყოლებული როჟავის (სირიის ქურთისტანის) ტერიტორიას აკონტროლებს ქურთების უმაღლესი კომიტეტი და მასთან დაკავშირებული შეიარაღებული ფორმირებები (ბაშარ ალ-ასადის მთავრობის კონტროლის ქვეშაა მხოლოდ ელ-ქამიშლი და ელ-ჰასაკა). 2013 წლის ნოემბერში შეიქმნა რეგიონალური მთავრობა, რომელშიც შევიდნენ ქურთები, ასურელები და არაბები.
გეოგრაფია
როჟავა ანუ სირიის ქურთისტანი მდებარეობს მდინარე ტიგრის დასავლეთით თურქეთის საზღვრის გასწვრივ. შედგება ჯაზირის, კობანისა და აფრინის კანტონებისაგან. კანტონი ჯაზირა სამხრეთ-დასავლეთით ესაზღვრება ერაყის ქურთისტანს.
ეკონომიკა
სოფლის მეურნეობა არის წამყვანი დარგი სამივე კანტონში. კობანში მოჰყავთ ხორბალი და ზეთისხილი, ჯაზირა ორიენტირებულია მხოლოდ ხორბალზე, აფრინი კი —ზეთისხილზე. ჯაზირის კანტონის მთავარი უპირატესობა არის ნავთობის საბადო. ომის დაწყებამდე სირიის ღარიბი მოსახლეობის 60 % ქურთები იყვნენ. დღეს მთავრობის ხარჯების 70 % მოდის თავდაცვაზე და უსაფთხოებაზე. როჟავაში მოიხსნა გადასახადები, როგორც ფიზიკურ ისე იურიდიულ პირებზე. ადმინისტრაცია ხელ უწყობს ადგილობრივ კოოპერატივებს და მცირე ბიზნესის განვითარებას.
დემოკრატიული კომიტეტი არეგულირებს ფასებს კანტონებში მონოპოლიის შემცირების მიზნით. მთავრობა ცდილობს უცხოური ინვესტიციებით ააშენოს ელექტროსადგურები და ქარხნები.
რესურსები
ქვეყნიდან ხდება ნავთობისა და სოფლის მეურნეობის პროდუქტების (ცხვარი, ხორბალი, ბამბა) ექსპორტი, ხოლო იმპორტი ძირითადად მოდის სამომხმარებლო საქონელზე და სათადარიგო ნაწილებზე.
ომამდე ელ-ჰასაკაში აწარმოებდნენ 40 000 ბარელ ნავთობს დღეში. ომის პერიოდში ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნები მუშაობდა მხოლოდ 5 %-იანი დატვირთვით, რადგან არ იყო საჭირო ქიმიკატები ნავთობის გადასამუშავებლად.
დემოგრაფია
სირიაში ქურთების რაოდენობა იყო 2,5 მლნ (მოსახლეობის 9 %), მათი უმეტესობა საუბრობდა ქურმანჯი ენაზე. ქურთების უდიდესი ნაწილი სუნიტები იყვნენ, თუმცა ასევე იყვნენ ქურთი-იეზიდებიც.
ზოგიერთი შეფასებით, XX საუკუნის დასაწყისში დამასკიში 12 ათასი ქურთი ცხოვრობდა, 16 ათასი ჯერაბლუსში, ხოლო მათი უმეტესობა ჯაზირაში. 1920-იან წლებში შეიხ საიდის აჯანყების დამარცხების შემდეგ ქემალისტური თურქეთიდან დაიძრა ქურთი ლტოლვილების ტალღა. დადასტურებული მონაცემებით 25 000 ქურთი გაქიცა სირიაში, მაგრამ მათი რაოდენობა შეადგენდა ჯაზირის მოსახლეობის მხოლოდ 10 %-ს და ფრანგულმა სამანდატო მთავრობამ მათ სირიის მოქალაქეობა მიანიჭა.
მიუხედავად იმისა, რომ ქურთები დიდი ხანია ცხოვრობენ სირიის ტერიტორიაზე, სირიის ხეილსუფლება იყენებს 1920-იან წლებში მათი განსახლების ფაქტს და აცხადებს, რომ ქურთები არ არიან ქვეყნის მკვიდრი მოსახლეობა და ამით ამართლებენ ქურთების დისკრიმინაციას.
ისტორია
რეგიონის მოსახლეობის ტერორიზმისაგან დაცვის გამო შეიქმნა სახალხო თავდაცვის დანაყოფები (სთდ). სახალხო თავდაცვის დანაყოფების მონაწილეობით სირიის კონფლიქტში დაიწყო შეტაკებები სამთავრობო ძალებთან ქალაქ აინ-ელ-არაბში 2012 წლის ზაფხულში. 2012 წლის 19 ივლისს მათ აიღეს ქალაქი, ხოლო მომდევნო დღეს ამუდი, აფრინი და 360 სოფელი მათ გარშემო. 2013 წლის მაისიდან სთდ აწარმოებს აქტიურ ბრძოლას სირიის თავისუფალი არმიის (სთა) ბოევიკებთან და ისლამისტებთან, რომლებიც  კონფლიქტში მონაწილეობენ, როგორც „მესამე ძალა“. ქურთების რეგიონების მართვის გამო შეიქმნა ქურთების უზენაესი კომიტეტი. სირიელმა ქურთებმა ხელჩი ჩაიგდეს ყველა ქალაქი, თუმცა ქურთების მთავარი ქალაქები ელ-ქამიშლი და ელ-ჰასაკა კვლავ ხელისუფლების კონტროლს ექვემდებარება.
სირიის ქურთისტანის ეროვნული ასამბლეა დაარსდა 2006 წლის ორ კონფერენციაზე, რომელთაგან ერთი გაიმართა აშშ-ის სენატში, ხოლო მეორე — ევროპარლამენტში, ბრიუსელში. ეროვნული ასამბლეის მიზანი იყო დემოკრატიული რეჟიმის ფორმირება სირიაში, უფლებების მინიჭება ქურთებისათვის და სხვა ეროვნული უმცირესობისათვის და ფედერაციული სახელმწიფოს შექმნა.
არაბული გაზაფხულის პერიოდში 2011 წლის 4 თებერვალს, ფეისბუკის საშუალებით სირიაში გამოცხადდა რისხვის დღე, რომელშიც მონაწილეობდნენ ქურთი აქტივისტებიც ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ტერიტორიებიდანაც. 2011 წლის 7 ოქტომბერს ერთ-ერთი ქურთი ლიდერი, მაშაალ ტამო, ნიღბიანმა ადამიანებმა ჩაცხრილეს საკუთარ სახლში. ტამოს ბევრი მომხრე მიიჩნევდა, რომ ეს მოხდა სირიის სპეცსამსახურების ორგანიზებით. მეორე დღეს, ტამოს დაკრძალვისას, რომელსაც ესწრებოდა 50 000 ადამიანი, უსაფრთხოების ძალებმა გახსნეს ცეცხლი პროცესიის წინააღმდეგ, დაიღუპა 5 ადამიანი. მოკლული მაშაალ ტამოს შვილმა, ფარესა ტამომ განაცხადა აქედან მოყოლებული ქურთი დემონსტრანტები აქტიურად მონაწილეობდნენ სირიის სამოქალაქო ომში. 2012 წლის ივნისში დაარსდა ოპოზიციური „სირიის ეროვნული საბჭო“ (სეს), რომლის ხელმძღვანელადაც აირჩიეს ეთნიკური ქურთი აბდელ სეიდი (ეს თანამდებობა ეკავა 2012 წლის 9 ნოემბრამდე).
2013 წლის 12 ნოემბერს უმსხვილესმა ქურთულმა პარტიამ „დემოკრატიულმა კავშირმა“ გამოაცხადა ქურთულ რაიონებში გარდამავალი მთავრობის ფორმირების გეგმის შესახებ, რომლის ადმინისტრაციული ცენტრიც იქნებოდა ქალაქი ქამიშლი.
2014 წლის 21 იანვარს გამოაცხადეს კანტონ ჯაზირის ავტონომიური თვითმმართველობის შექმნა, ადმინისტრაციული ცენტრით ქამიშლიში. პრეზიდენტად აირჩიეს ექრემ ჰეზო და ჩამოყალიბდა მინისტრთა კაბინეტი 22 ადამიანის შემადგენლობით. კანტონის ოფიციალურ ენებად გამოცხადდა ქურთული, არაბული და სირიული ენები.
2016 წლის 17 მარტს გამოცხადდა სამი კანტონის ავტონომიის შექმნის შესახებ.
პოლიტიკა
სირიის ქურთისტანში გადაწყვეტილების მიმღები მთავარი ორგანოა სახალხო ასამბლეა, რომლის წევრებიც ინიშნებიან ეროვნული უმცირესობების ბალანსის გათვალისწინებით. ყველა მუნიციპალიტეტში სამი უდიდესი თანამდებობა უნდა დაეკავებინათ ქურთების, არაბებისა და ასირიელების ან სომხების წარმომადგენლებს და მინიმუმ ერთი უნდა ყოფილიყო ქალი.
ქურთისტანის მუშათა პარტიამ უარი განაცხადა ქურთული სახელმწიფს შექმნის გეგმაზე. ამასთან ერთად მან გაავრცელა ქურთებში ლიბერტარიანული მუნიციპალიზმის იდეა, რომელიც მოუწოდებდა ქურთებს შეექმნათ თავისუფალი თვითმმართველი თემები, რომელიც იხელმძღვანელებდა უშუალო დემოკრატიის პრინციპებით და მოგვიანებით გაერთიანდებოდა სახელმწიფო საზღვრების მიუხედავად.
ქურთების უმაღლესი კომიტეტი
ქურთების უმაღლესი კომიტეტი არის როჟავის დროებითი მთავრობა, რომლის ნახევრს შეადგენდნენ დემოკრატიული კავშირის, ხოლო მეორე ნახევარს — ქურთისტანის ეროვნული საბჭოს წევრები. კომიტეტის შექმნის შესახებ გადაწყვეტილება მიიღეს 2012 წლის 12 ივლისს ერბილში. ერაყის ქურთისტანის პრეზიდენტის მასუდ ბარზანის თანხმობით. კომიტეტის შტაბ-ბინა მდებარეობს ქალაქ აინ-ელ-არაბში.
2013 წელს შეიქმნა რეგიონალური მთავრობა. 2014 წლის იანვარში მიიღეს დროებითი კონსტიტუცია.
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ისტორია კატეგორია:ქურთისტანი
ხასფოლადი
ხასფოლადი (Xaspolad) — სოფელი აზერბაიჯანში ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის ყუბის რაიონში. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 367 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ყუბის რაიონის სოფლები
ანთოკის მარანი
მარანი განთავსებულია კოშკური ტიპის ორსართულიან შენობაში, რომელიც ოდნავ დაფერდებულ ადგილზე დგას ისე, რომ შენობის პირველი სართულის ზურგის მხარე ფერდობშია შეჭრილი, პირით კი სამხრეთითაა მიმართული. შენობის კედლები წვრილი რიყის ქვითაა ნაშენი, რომლებიც წყობაში ასევე სწორხაზოვან რიგებს ქმნის. კარ-სარკმლების ღიობები კი კვადრატული აგურითაა გამოყვანილი. მარანში შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი გარედან შეისრული თაღითაა გადახურული, შიგნით კი — მუხის სქელი ფიცრებით — თარაზულად. შიგნით კარის აღმოსავლეთითით ორი ოთხკუთხა ნიშაა, რომელთა შორის გეგმით ნახევარწრიული ბუხარია მოწყობილი. ნიშებიდან ერთი — კარის გვერდით მდებარე — ორი სათოფურითაა აღჭურვილი, მეორე უსათუფოროა. კარის დასავლეთით ერთი ოთხკუთხა ნიშაა, რომელშიც ასევე ორი სათოფურია მოწყობილი მსგავსი ფორმის სამ-სამი ნიშა აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებშიცაა მათგან აღმოსავლეთით მდებარე სამივე ნიშაში თითო სათოფურია, დასავლეთ კედელში არსებული ნიშებიდან კი, სათოფური მხოლოდ კედლის სამხრეთ ბოლოსთან მდებარე ნიშას გააჩნია. ნიშებიდან, ერთის გარდა, ყველა ფიცრითაა გადახურული. ჩრდილოეთ კედლის გასწვრივ, ქვის მასიური საწნახელია. ამავე კედელში ერთი მცირზომის, ოთხკუთხა ნიშაა. მარანი განათებული იყო მცირე ზომის, ორი სწორკუთხა სარკმლით, რომლებიც იმდენად ზემოთაა ატანილი, რომ თავი ჭერის დონეზე აქვთ. იატაკში ქვევრებია ჩაფლული.
სართულშუა გადახურვა გამართული იყო მუხის, გარიგარდმო გადებულ ექვს კოჭზე (შემორჩენილი მხოლოდ ორი). მათ დასაყრდნობად კი, გრძივ კედლებში (მთელ სიგრძეზე) კვადრატული კვეთის ხის ძელია ჩასხმული.
შენობის მეორე სართული საცხოვრებელია. ამ სართულის შესასვლელი ჩრდილოეთი კედლის შუაშია. იგი გარედან შეისრულთაღოვანია, შიგნით კი ფიცრითაა გადახურული. მოგვიანებით ღიობის ძირი ამოუშენებიათ და კარი სარკმლად გადაუკეთებიათ (შემორჩენილია ხის სწორკუთხა და ფრამუგის ნაწილი). მსგავსი ღიობი სამხრეთ კედელშიცაა. იგი გადიოდა აივანზე, რომელიც დაყრდნობილი იყო კედლიდან შვერილ მრგვალ ხუთ ძელზე (შემორჩენილია საყრდენი ბუდეები). ძელების საყრდენი ბუდეები აღმოსავლეთ კედლის მთელ სიგრძეზეცაა. ჩანს, რომ შენობას ამ მხრიდანაც ჰქონია აივანი. სართულის აღმოსავლეთ კედლის ჩრდილოეთ ბოლოში შემორჩენილი ნაშთების მიხედვით დგინდება რომ აივანზე ამ მხრიდანც გამოდიოდა რაღაც ღიობით, რომელიც აგურით იყო გამოყვანილი (შემორჩენილია წირთხლების მცირე ნაწილი). ბუხარი ამ სართულზეცაა — სამხრეთ კედელში, აივანზე გასასვლელი კარის მარცხნივ. იგი გეგმით ნახევარწრიულია და მარანში არსებული ბუხრის მსგავსად, მთლიანად აგურითაა ნაწყობი. ბუხარი მშვილდისებრი თაღით ყოფილა გადახურული (შემორჩენილია მცირე ნაწილი) და მორთული იყო კედლიდან შვერილი აგურებით გამოყვანილი, მარტივი არქივოლტით (ორ ვიწრო პილასტრზე დაყრდნობილი თაღი), რომელსაც ძირის დონეზე, კუთხით შვერილი აგურების ორი რიგით გამოყვანილი ზოლი (შემორჩენილია აღმოსავლეთ ბოლო) გაუყვებოდა. სართულის დასავლეთ კედელი მთელ სიმაღლეზეა შემორჩენილი. იგი სრულიად ყრუა.
შენობის სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლების შემორჩენილი ნაწილის მიხედვით. სავარაუდოდ, შენობა გადახურული იყო ორფერდა სახურავით. გარედან, ჩრდილოეთ კედლის წინ შემორჩენილია რიყის ქვით ნაშენი, გაურკვეველი ნაგებობის კედლების კვალი. შენობა გამაგრებული საცხოვრებლის საინტერესო ნიმუშს წარმოადგენს. აქ, მცირე ზომის (9,2x6,8 მ), ორსართულიან კორპუსში კარგადაა შერწყმული საცხოვრებელი, თავდაცვითი და სამეურნეო დანიშნულების შენობის ფუნქციები.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
სანტა-მარტა (პანამა)
სანტა-მარტა (Santa Marta) — ქალაქი პანამაში, ჩირიკის პროვინციაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 803 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის ქალაქები კატეგორია:ჩირიკის პროვინციის დასახლებული პუნქტები
ვლადიმერ კვარაცხელია
ვლადიმერ კვარაცხელია (დ. 17 ივლისი, 1950, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი.
დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1995-1998 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “. უფლებამოსილება შეუწყდა ვადამდე პირადი განცხადების საფუძველზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1950 კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ქიჩიქ-ამილი
ქიჩიქ-ამილი (Kiçik Amili) — სოფელი აზერბაიჯანში, გაბალის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —   	577 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაბალის რაიონის სოფლები
დევდარიანი
საკუთარი სახელი დევდარიანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
კურტ ტუხოლსკი
კურტ ტუხოლსკი (Kurt Tucholsky; დ. 9 იანვარი 1890, ბერლინი, — გ. 21 დეკემბერი 1935, გეტებორგი) — გერმანელი ჟურნალისტი და მწერალი. იგი მოღვაწეობდა ასევე ფსევდონიმებით: კასპარ ჰაუზერი, პეტერ პანტერი, თეობალდ თიგერი და იგნაც ვრობელი. ტუხოლსკი ვაიმარის რესპუბლიკის უმნიშვნელოვანეს პუბლიცისტებს მიეკუთვნება.
კურტ ტუხოლსკი იყო პოლიტიკურად აქტიური ჟურნალისტი და ყოველკვირეული ჟურნალის „Die Weltbühne“-ის დამაარსებელი, ამავდროულად სატირიკოსი, სიმღერების ტექსტების ავტორი, ლირიკოსი და კრიტიკოსი (ლიტერატურის, ფილმისა და მუსიკის განხრით). თავის თავს თვითონ განიხილავდა, როგორც მემარცხენე  დემოკრატს, სოციალისტს, პაციფისტს და ანტიმილიტარისტს.
კურტ ტუხოლსკი ბერლინ-მოაბიტში მდებარე მშობლების სახლში მოევლინა ქვეყანას 1890 წლის 9 იანვარს. მამამისი იყო ებრაელი ალექს ტუხოლსკი (1855–1905), რომელმაც 1887 წელს თავის ბიძაშვილზე დორის ტუხოსკიზე (1869–1943) იქორწინა. მათ 3 შვილი შეეძინათ: კურტი, უფროსი ვაჟი, ასევე ფრიცი და ელენი.
ტუხოლსკის განსაკუთრებულად უყვარდა და პატივს სცემდა მამას, რომელიც 1905 წელს გარდაიცვალა და მნიშვნელოვანი ქონება დაუტოვა თავის ცოლს და შვილებს. ამან საშუალება მისცა ტუხოლსკის მიეღო განათლება ფინანსური საზრუნავის გარეშე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1890 კატეგორია:გარდაცვლილი 1935 კატეგორია:გერმანელი ჟურნალისტები კატეგორია:გერმანელი მწერლები კატეგორია:ბერლინელი მწერლები კატეგორია:ებრაელი მწერლები კატეგორია:გერმანელი მამაკაცი ჟურნალისტები კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი ჟურნალისტები კატეგორია:გერმანელი მამაკაცი მწერლები
ჩეკურაანთგორის კვირაცხოვლის ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სან-მატეუს-დუ-სული
სან-მატეუს-დუ-სული (São Mateus do Sul) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 835 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-აღმოსავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სან-მატეუს-დუ-სულის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 41 257 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30.75 კმ²-ზე. ფართობი 1 341 714 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ფილიპე ბრიტუ-ე-ნიკოტე
300px|მინი ფილიპე ბრიტუ-ე-ნიკოტე (Filipe de Brito e Nicote; გ. 1613) — ფრანგული წარმოშობის პორტუგალიელი ავატიურისტი. თავდაპირველად მსახურობდა არაკანელების სამხედრო სამსახურში, 1599 წელს დანიშნეს სირიამის გუბერნატორად, მოგვიანებით კი გახდა ქვემო ბირმის (მიანმარი) სრულუფლებიანი მმართველი. სიკვდილით დასაჯეს ბირმელებმა.
ბიოგრაფია
ფილიპე ბრიტუ დაიბადა ლისაბონში წარმოშობით ფრანგი ჟIულ ნიკოს ოჯახში. იგი მუშაობდა პორტუგალიურ გემზე იუნგად, რომელიც შემდეგ სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში გაემგზავრა. აქ კი ჩადგა არაკანის სახელმწიფოს მმართველის მინიაზატუს სამსახურში, სავარაუდოდ XVI საუკუნის 70-იან წლებში. არაკანელთა ხელმძღვანელობით დე ბრიტუმ ჩამოაყალიბა პორტუგალიელ დაქირავებულთა არმია (ადგილობრივი მოსახლეობა მათ ფერიგებს უწოდებდნენ, რაც „ფრანკებს“ აღნიშნავდა). 1599წ ელს პორტუგალიელი დაქირავებულებისა და ბირმის სამხრეთით მცხოვრები მონების ხალხთა არმიამ, რომელსაც ფილიპე ბრიტუ-ე-ნიკოტე ხელმძღვანელობდა, დაიპყრეს ერთ-ერთი უმთავრესი ნავსადგური ტანლინი (სირინამი), რომელიც თანამედროვე მიანმარის სამხრეთით მდებარეობდა და რაკჰაინის მმართველმა პორტუგალიელი მის გუბერნატორად დანიშნა. შემდეგ მან ამ დაპყრობილ ტერიტორიაზე შეაჩერა მინიაზატუს მმართველობა, არაკანების სამეფოს ჩინოვნიკებიუ გააძევა ქალაქიდან, შეუწყვიტა ხარკის გადახდა და ნავსადგურთან ააშენა ციხესიმაგრე, რომელსაც უწოდა სანტიაგო. ამის საპასუხოდ, თავადმა რაკჰაინამ აჯანყებულ დაქირავებულთა წინააღმდეგ გაგზავნა საზღვაო ფლოტი, მაგრამ დე ბრიტუმ დაამარცხა იგი და ტყვედ ჩაიგდო მათი მეთაური, პრინცი მინკჩამაუნა, რომელიც მხოლოდ მას შემდეგ გაათავისუფლა, რაც დიდი გამოსასყიდი გადაუხადეს.
1600 წელს, ფილიპე ბრიტუ პორტუგალიის ხელისუფლების წარმომადგენლებთან გაემგზავრა გოაში თავისი უფლებამოსილების დასამტკიცებლად, სადაც იქორწინა გუბერნატორ დე სალდანიას ძმისწულზე.
ფილიპე ბრიტუ-ე-ნიკოტეს სახელთან დაკავშირებულია პორტუგალიის იმპერიის კოლონიალური ექსპანსიის გაძლიერება რეგიონში. იგი აკონტროლებდა მარილის, იარაღისა და ქსოვილის ვაჭრობას მთელ რეგიონში, გაავრცელა თავისი ხელისუფლება მდინარე ირავადის დელტაზე დაგონამდე. მაგრამ ვერ შეძლო ბირმის ცენტრალურ რაიონში შესვლა. ასევე ჩაკეტა ბირმის სანაპიროები უცხოელთა გემებისათვის. ბირმული წყაროების თანახმად, მან ქვეყნიდან გაიტანა დიდი სიმდიდრე, მოაქცია ადგილობრივი მოსახლეობა კათოლიციზმზე, გაანადგურა ბუდისტური პაგოდები და ტაძრები. კერძოდ, ცნობილია, რომ პორტუგალიის ჯარებმა 1608 წელს გაძარცვეს ცნობილი პაგოდა შვედაგონი და იქიდან სამასტონიანი ზარი მოპარეს. ზარი ჩაძირეს ათი მეტრის სიღრმეზე, მდინარე იანგონის ტალახიან ფსკერზე და მას შემდეგ დაკარგულად მიიჩნევა.
1613 წელს ფილიპე დე ბრიტუ და ნათშინაუნგა მეფე ანაუფჰელუნის ჯარებს ალყაში მოიქცევენ. 1613 წლის სექტემბერში ქალაქის 34-დღიანი ალყის შემდეგ, „პორტუგალიელმა მეკობრეები“ პეგუდან გააგდეს. ფილიპე დე ბრიტუ დასაჯეს სასტიკი წესით, სარზე გასვეს და ასე დატოვეს სამი დღე-ღამის განმავლობაში, რის შემდეგაც ავანტიურისტის თავი შუბზე წამოაგეს და ყველას დასანახად გამოფინეს.
უფეხო ამფიბიები
უფეხო ამფიბიები (Apoda ან Gymnophiona) — ამფიბიების რიგი. მათი სხეულის სიგრძე 1 მ-ს აღწევს. აქვთ ჭიისებრი უკიდურებო, განივი ღარებით რგოლებად დაყოფილი სხეული, განუვითარებელი თვალები. დაფის აპკი არ გააჩნიათ. მარცხენა ფილტვი წაგრძელებულია, მარჯვენა — დამოკლებული. კარგად აქვთ განვითარებული შეხებისა და ყნოსვის ორგანოები — თავზე სპეციალური მგრძნობიარე საცეცი აქვთ, რომელსაც ხშირ-ხშირად ყოფენ გარეთ. მალების რიცხვი 300 აღწევს. ახასიათებთ შინაგანი განაყოფიერება. საკოპულაციო ორგანოს როლს კლოაკა ასრულებს. რიგში ერთი ოჯახია — ჭიამაგვარისებრნი (Caeciliidae), აერთიანებს 20-მდე გვარსა და 70-მდე სახეობას. გავრცელებული არიან ტროპიკულ სარტყელში. ბინადრობენ მიწის ქვეშ, ზოგი — წყალში. იკვებებიან წვრილი ცხოველებით. დებენ ცოტა რაოდენობის კვერცხებს. ლარვები ვითარდებიან წყალში ან კვერცხშივე. არიან ცოცხალმშობნიც. ცეილონის გველთევზა (Ichthyophis glutinosus) გავრცელებულია სამხრეთ აზიაში. მისი სიგრძე 38 სმ. დედალი კვერცხებს სხეულით ეხვევა და ასე რჩება ლარვების გამოსვლამდე.
ლიტერატურა
კატეგორია:უფეხო ამფიბიები
სიოგი-აბახო
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის ქალაქები კატეგორია:ჩირიკის პროვინციის დასახლებული პუნქტები
ორხევის პირველი ეკლესია
ორხევის პირველი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, სასაფლაოზე. აგებულია XIX საუკუნის დასასრულს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია აგურითა და ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: ჩანგრეულია გადახურვა, მორღვეულია ჩრდილო და სამხრეთ კედლების ზედა ნაწილები. დასავლეთ კედელში გაჭრილია თაღოვანი კარი, აფსიდში გარეთკენ შევიწროვებული მაღალი თაღოვანი სარკმელია. შენობის დასავლეთ კედელზე დადგმულია აგურით ნაგები ოთხწახნაგოვანი სამრეკლო, რომელიც ოთხივე მხარეს თითო თაღითაა გახსნილი, შიგნით სამრეკლო გუმბათითაა გადახურული, ხოლო გარედან საფეხურებიანი პირამიდული სახურავი აქვს.
ყუდროს მეორე ეკლესია
ყუდროს მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილო-დასავლეთით 1,3 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და ნატეხი ქვით. გარეთა კუთხეები და საკურთხევლის სარკმლის გარეთა მოპირკეთება შირიმის სწორკუთხა ქვებითაა შესრულებული. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია სახურავის საფარი და ფასადებზე საპირე ქვების მნიშვნელოვანი ნაწილი, დანგრეულია სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილი. შესასვლელი სამხრეთიდან ყოფილა. აღმოსავლეთით ღრმა ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე შიგნით სწორკუთხა, ხოლო გარედან თაღოვანი სარკმელია. სარკმლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშია. საკურთხევლის ბაქანი საკურთხევლის იატაკის მიმართ ოდნავ შემაღლებულია და შუა ნაწილში სწორკუთხა ამბიონი აქვს. თავდაპირველად დარბაზის სამივე კედელს, მთელ სიგრძეზე, გასდევდა საფეხური, რომელიც მხოლოდ ჩრდილოეთის კედელს შემორჩა. აფსიდი წესიერი ფორმის კონქითაა გადახურული, ხოლო დარბაზი ნახევარცილინდრული კამარით. ინტერიერი შელესილი ყოფილა. დასავლეთ კედელზე შემორჩენილია მოხატულობის ფრაგმენტები შავი საღებავით შესრულებული კონტურის სახით. ეკლესიას შემორტყმული ქონია მრუდხაზოვანი გალავანი, რომლის ფრაგმენტები აქა-იქღა შემორჩა.
ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბელოვარის კათედრალი
ბელოვარის კათედრალი (Katedrala sv. Terezije Avilske u Bjelovaru) — ბაროკოს სტილის საკათედრო ტაძარი ბელოვარში. ტაძარი მდებარეობს ქალაქის ცენტრში, წმინდა ტერეზას სკვერში. 2009 წლის დეკემბერში ტაძარს ეპარქიული კათედრალის სტატუსი მიენიჭა.
ტაძრის საფუძველი 1765 წლის 10 აპრილს ჩაეიყარა, ხოლო მშენებლობა 1770 წელს დასრულდა. კურთხევა 1772 წლის 15 ოქტომბერს ტერეზა ავილიანელის ხსენების დღეს მოხდა და მისი სახელობისაა. ის იყო ავსტრიის დედოფლის მარია ტერეზიას (რომელმაც 1756 წელს დააარსა ბელოვარი) მფარველი ანგელოზი სამრეკლო 1774 წელს აშენდა. ტაძარი დაახლოებით 1000 ადამიანს იტევს. ტაძრის ქვეშ განთავსებულია სამარხი კარიდორები, თუმცა იქ მხოლოდ რამდენიმე ადამიანია დაკრძალული.
1880 წლის მიწისძვრამ ეკლესია და მღვდლის სახლი დააზიანა. 1888 წელს ეკლესია არქიტექტორმა გერმან ბოლემ აღადგინა.
ხორვატიის დამოუკიდებლობისათვის ომის დროს ეკლესიას ჭურვი მოხვდა, რის შემდეგაც სამი ქალი გარდაიცვალა.
სქოლიოი
კატეგორია:ხორვატიის ეკლესიები
ჯიმ ტედისკო
1983–2017 წლებში იყო შტატის ასამბლეის წევრი, უმცირესობის ლიდერი 2005 წლის ნოემბრიდან 2009 წლის აპრილამდე. 2009 წლის აპრილში იყო რესპუბლიკელთა კანდიდატი მე-20 ოლქის სპეციალურ არჩევნებში, დამარცხდა დემოკრატ სკოტ მერფისთან.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1950 კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსები
ვილჰელმსჰეეს სამთო პარკი
ვილჰელმსჰეეს სამთო პარკი (Bergpark Wilhelmshöhe) — უნიკალური ლანდშაფტის მქონე პარკი კასელში, გერმანია.
პარკის ფართობია 2,4 კმ² (590 აკრი). ესაა უდიდესი ევროპული გორაკიანი პარკი და სიდიდით მეორე დახრილობის მხრივ მსოფლიოში. სამთო პარკის კონსტრუქცია დაიწყო 1696 წელს, ჰესენ-კასელის სამთავროს ლანდგრაფის ბრძანებით, რასაც დასჭირდა დაახლოებით 150 წელი.
2013 წლის ივნისში სამთო პარკი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
ნემრა
ნემრა  (Nemra) — სომხური ალტერნატიული როკ-ჯგუფი ერევნიდან, რომელიც 2012 წელს ჩამოყალიბდა. მის შემადგენლობაში არიან: ვან იეგიაზარიანი, (წამყვანი ვოკალი, მთავარი გიტარა) ვასპურ იეგიაზარიანი, (ბას-გიტარა, ბექ ვოკალი) მარიანა კარაკეიანი (კლავიშებიანი, ბექ ვოკალი) და მარეკ ზაბორსკი (დრამი). ჯგუფის სიმღერების უმეტესობა ინგლისურენოვანია, ასრულებენ ალტერნატიული ხალხური სიმღერების ქავერ-ვერსიებსაც.
ნემრას გამოშვებული აქვს ერთი ალბომი, სახელწოდებით Mubla და 11 მუსიკალური ვიდეო.
ჯგუფი წარმოდგენებს მართავს ფართო აუდიტორიის წინაშე, ღია სივრცეებში და მუსიკალურ ფესტივალებზე. ისინი ხშირად გამოდიან ცნობილ სომხურ სატელევიზიო პროგრამებში: „Arena Live“, „Nice Evening“, „Vinyl“ და „Little Big Shots“.
ნემრამ გადალახა ეროვნული შესარჩევი ტური, რათა 2018 წლის ევროვიზიის შესარჩევ კონკურსში მიეღო მონაწილეობა სიმღერით „I’m a Liar“. ჯგუფმა შესარჩევ კონკურსში მეორე პოზიცია დაიკავა. 2018 წლის „Swallow Music Awards“-ზე ნემრა წლის საუკეთესო როკ ჯგუფად დასახელდა. ჯგუფმა სასცენო მოღვაწეობის ექვსი წლის თავი აღნიშნა ერევნის სახელმწიფო თოჯინების თეატრში, სადაც ჩაატარა ორი ღონისძიება: პირველი 6 აპრილს და მეორე 31 მაისს.
ნემრა მხარს უჭერდა სომხეთის 2018 წლის რევოლუციას და 25 აპრილს ჯგუფი საკონცერტო ფორმით შეუერთდა მოძრაობას. 7 მაისს ნემრამ რესპუბლიკის მოედანზე მისასალმებელი კონცერტი გამართა სერჟ თანქიანის, ნიკოლ ფაშინიანის და მოძრაობის მონაწილეებისათვის, სადაც ათასობით ადამიანის წინაშე შეასრულეს ჯგუფის კარგად ნაცნობი სიმღერები.
სქოლიო
კატეგორია:სომხური მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:სომხური როკ-ჯგუფები კატეგორია:2012 წელს დაარსებული მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:ალტერნატიული როკ-ჯგუფები კატეგორია:ინდი როკ-ჯგუფები კატეგორია:2010-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
ბურბიის ბრძოლა
ბურბიის ბრძოლა — გაიმართა 791 წელს ასტურიის სამეფოს ძალებსა და კორდოვის საამიროს ძალებს შორის. ასტურიის ჯარს მეთაურობდა მეფე ბერმუდო I, ხოლო კორდოვის საამიროს ძალებს იუსუფ იბნ ბაჯი. ბრძოლის მიზეზი გახდა ჰიშამ I-ის მიერ ქრისტიანების წინააღმდეგ აჯანყებული გაზების მხარდაჭერა პირენეს ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთში. ბრძოლა გაიმართა მდინარე ბურბიის სანაპიროზე თანამედროვე ვილიაფრანკა-დელ-ბიერსოს მახლობლად. ბრძოლა დასრულდა ასტურიის სამეფოს ძალების დამარცხებით.
ბრძოლაში დამარცხებამ გამოიწვია მეფე ბერმუდო I-ის გადადგომა ალფონსო II-ის სასარგებლოდ, რომელიც იყო ასტურიის ყოფილი მეფის ფრუელა I სასტიკის შვილი და ალფონსო I-ისა და პელაიოს შვილიშვილი. პირველი რაც მან გააკეთა იყო დედაქალაქის გადატანა პრავიიდან ძველ რომაულ კოლონია ოვიედოში.
ამ ბრძოლაში განცდილმა მარცხმა რეკონკისტა დიდი ხნით გადაწია.
ლიტერატურა
კატეგორია:რეკონკისტის ბრძოლები კატეგორია:VIII საუკუნის ბრძოლები
ფლორენს ნაიტინგეილი
ფლორენს ნაიტინგეილი (Florence Nightingale; დ. 12 მაისი, 1820 — გ. 13 აგვისტო, 1910) — ინგლისელი სოციალური რეფორმატორი და სტატისტიკოსი, საფუძველი ჩაუყარა ექთნის პროფესიას.
ნაიტინგეილი ფართო საზოგადოებისთვის ცნობილი გახდა ყირიმის ომის დროს, მედდებისათვის სათანადო განათლების და კვალიფიკაციის მიცემით. ფლორენსის წყალობით, ექთნის პროფესია სათანადოდ დაფასდა. იგი ვიქტორიანული ეპოქის სახე გახდა. მას ხშირად მოიხსენიებენ, როგორც „ქალი სანათით“, რადგან ღამ-ღამობით დაჭრილი ჯარისკაცების მდგომარეობას ამოწმებდა.
თანამედროვე კომენტატორები ამტკიცებენ, რომ დღესდღეობით ყირიმის ომში ნაიტინგეილის საქმიანობა გაზვიადებულია მედიის მიერ. კრიტიკოსები კი თანხმდებიან, რომ მისი შემდგომი მოღვაწეობა, მეტად მნიშვნელოვანია საექთნო საქმიანობაში პროფესიონალიზმის დონის ზრდაში. 1860 წელს, ნაიტინგეილმა დააარსა მსოფლიოში პირველი პროფესიული საექთნო სკოლა ლონდონში, სენტ-ტომასის ჰოსპიტალში, რომელიც ახლა King's College London-ის შემადგენლობაშია. ნაიტინგეილის პიონერული ღვაწლი საექთნო სფეროში სათანადოდაა დაფასებული: დამწყები ექთნები „ნაიტინგეილის ფიცს“ დებენ; „ფლორენს ნაიტინგეილის მედალი“ საუკეთესო ჯილდოა, რისი მოპოვებაც ექთნებს შეუძლიათ; ფლორენსის პატივსაცემად ექთნების საერთაშირისო დღე მის დაბადების დღეზე აღინიშნება. ნაიტინგეილის სოციალური რეფორმები მოიცავს ჯანდაცვის სისტემის გაუმჯობესებას ბრიტანული საზოგადოების ყველა ფენის წარმომადგენლისთვის, ინდოეთში შიმშილთან ბრძოლის მხარდაჭერას, პროსტიტუციის კანონების (რომლებიც ქალებისთვის მეტად მკაცრი იყო) გაუქმების და ქალების სამუშაო ძალაში ჩრთულობის გაზრდის ხელშეწყობას.
ფლორენსი იყო ბრწყინვალე მწერალი. მისი ნაშრომების უმეტესობა, სამედიცინო ცოდნის გავრცელებას ემსახურებოდა. ზოგიერთი მათგანი იმდენად მარტივი ენით იყო დაწერილი, რომ მკითხველისგან არ მოითხოვდა განსაკუთრებულ ცოდნას. ნაიტინგეილი პირველი იყო, ვინც ეფექტურად იყენებდა ინფოგრაფიკებს, გრაფიკულ პრეზენტაციებს და სტატისტიკურ მონაცემებს. ნაშრომების უმეტესობა მისი სიკვდილის შემდეგ გამოქვეყნდა.
ადრეული წლები
thumb|left|upright|ახალგაზრდა ფლორენს ნაიტინგეილი ფლორენს ნაიტინგეილი 1820 წლის 12 მაისს, მდიდარი და მაღალი კლასის წარმომადგენლის ოჯახში, ფლორენციაში დაიბადა, შესაბამისად სახელიც ქალაქის საპატივცემულოდ დაერქვა. ოჯახის ორივე შტოდან მემკვიდრეობით ერგო ლიბერალური აზროვნების უნარი.
1838 წელს, მამამისმა მთელი ოჯახი ევროპაში ტურნეზე წაიყვანა და სწორედ ამ მოგზაურობისას, ფლორენსმა გაიცნო ინგლისში დაბადებული პარიზელი ქალი მერი კლარკი. გარშემომყოფები მერის ექსცენტრიკულად და გამაღიზიანებლად თვლიდნენ, რადგან მაღალი წრის წარმომადგენელ მანდილოსნებს პატივისცემით არ ექცეოდა. მას ყოველთვის მამაკაცთა წრეში ყოფნა ერჩივნა, თუმცა, ფლორენსის შემთხვევაში გამონაკლისი დაუშვა. მიუხედავად 27 წლიანი განსხვავებისა, მათმა მეგობრობამ 40 წელი გასტანა. კლარკი ყოველ შემთხვევას იყენებდა იმის საჩვენებლად, რომ ქალები მამაკაცების თანასწორები იყვნენ და ეს სწორედ იმ იდეებს უღვივებდა ფლორენსს თავში, რასაც დედამისში ვერ ხედავდა.
ახალგაზრდა ნაიტინგეილი აღიქმებოდა, როგორც საკმაოდ მიმზიდველი და გრაციოზული მანდილოსანი და მიუხედავად მკაცრი იმიჯისა, ცნობილი იყო თავისი მომხიბვლელობითა და მომაჯადოებელი ღიმილით. მისი მთხოვნელი იყო პოეტი რიჩარდ მილნესი, რომელიც რვა წლიანი შეხვედრების შემდეგ დაიწუნა იმ მიზეზით, რომ თვლიდა, ეს ურთიერთობა მის ნამდვილ ცხოვრებისეულ მიზანს შეუშლიდა ხელს.
ფლორენსი აგრძელებდა მოგზაურობას საბერძნეთისა და შემდგომ ეგვიპტის მიმართულებით. მის მიერ დაწერილი ნაშრომები ეგვიპტეზე თითქოს აღსარებაა ცხოვრებისეული ფილოსოფიისა და მსოფლმხედველობის შესახებ. თებესში ყოფნისას წერდა, რომ ღვთის ხმა ჩაესმა, რომელმაც ჰკითხა, თუ შეასრულებდა მისი სახელით კარგ საქმეებს ყოველგვარი მატერიალური გამორჩენის გარეშე. მამამისმა ფლორენსს გარკვეული ოდენობის ყოველწლიური შემოსავალი დაუტოვა. ეს მას საშუალებას აძლევდა, ეცხოვრა კომფორტულად და გაჰყოლოდა თავის ოცნებებს.
გარდაცვალება
thumb|upright|ფლორენს ნაიტინგეილის საფლავი, ჰემფშირი. 1910 წლის 13 აგვისტოს, ფლორენსი 90 წლის ასაკში, თავის ბინაში, ლონდონში ძილში გარდაიცვალა,. მისი დაკრძალვა ვესტმინსტერის სააბატოში იგეგმებოდა, მაგრამ ოჯახის წევრებმა უარი განაცხადეს და დაკრძალეს წმინდა მარგარეტის ეკლესიის ეზოში. ნაიტინგეილის გარდაცვალების შემდეგ, უამრავი ნაშრომი გამოუქვეყნებელი დარჩა.
ლოროსი
ლოროსი (λῶρος) — ბიზანტიელი იმპერატორების სამოსელი. ოქრონემსული, თვლებით გაწყობილი, გრძელი ქსოვილი, რომელიც წელზე შემოიხვეოდა, მერე გადაიტარებდნენ მხრებზე და მისი ერთ წვერს მარცხენა მკლავზე გადაიგდებდნენ. ბიზანტიის იმპერიის ბოლო პერიოდში ლოროსის განვითარებულ სახეობას ეწოდა დიადემა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიის იმპერია
სუპერმთვარე
სუპერმთვარე — მოვლენა, როდესაც სავსემთვარეობა ემთხვევა მთვარის უახლოეს მდებარეობას დედამიწასთან, მის ელიფსურ ორბიტაზე; შედეგად, დედამიწადან მთვარე ზომაში ბვევრად უფრო დიდი ჩანს. ტექნიკური სახელია დედამიწა-მთვარე-მზის სისტემის პერიგეა-სიზიგია. ტერმინი „სუპერმთვარე“ ასტრონომიული არაა, სათავეს იღებს თანამედროვე ასტროლოგიიდან. ოკეანეებისა და დედამიწის ქერქის მიქცევა-მოქცევასთან მთვარის კავშირის გამო, სუპერმთვარის ფენომენს ხშირად აკავშირებენ ისეთ სარისკო მოვლენებთან, როგორებიცაა მიწისძვრები და ვულკანური ამოფრქვევები, თუმცა ამის მტკიცებულებები ნაკლებ დამაჯერებელია.
საპირისპირო მოვლენას, აპოგეა-სიზიგიას მიკრომთვარეს უწოდებენ, თუმცა ეს ტერმინი ისე გავრცელებული არაა, როგორც სუპერმთვარე.
იშვიათად, სუპერმთვარეობა მთვარის სრულ დაბნელებასაც ემთხვევა. ბოლო ასეთი ფაქტი 2015 წლის 27–28 ოქტომბერს მოხდა, შემდეგი კი 2033 წლის ოქტომბერში განმეორდება.
მანძილი
სუპერმთვარეობისას, მის უშორეს წერტილთან შედარებით, მთვარე დიამეტრში 14%-ით უფრო დიდი ჩანს, სიკაშკაშე კი 30%-ით მეტი.
სიხშირე
სავსემთვარეობის ციკლი არის მთვარის პერიგეის განლაგებების პერიოდი დედამიწასა და მზეს შორის, რაც 411.8 დღეს შეადგენს. დაახლოებით ყოველი მე-14 სავსე მთვარე სუპერმთვარეა.
ეფექტები მიქცევა-მოქცევაზე
მზისა და მთვარის კომბინირებული ეფექტები დედამიწის ოკეანეებზე, მის მიქცევა-მოქცევაზე პიკს მაშინ აღწევს, როცა მთვარე ახალია ან სავსე. მთვარის პერიგეის დროს, მისი გრავიტაციული ძალა გარკვეულწილად ძლიერია. თუმცა, პიკშიც კი, ეს ძალა მაინც შედარებით სუსტია და მიქცევა-მოქცევას შორის ერთ ინჩზე ნაკლებ სხვაობას იწვევს.
ბუნებრივი კატაკლიზმები
მედიაში ბევრი სპეკულაცია იყო იმასთანდ აკავშირებით, რომ სუპერმთვარეობის 1-2-კვირიან პერიოდთან დაკავშირებული იყო 2011 წლის მიწისძვრა წყნარ ოკეანეში ტოჰოკუს რეგიონთან, ასევე 2004 წელს ინდოეთის ოკეანის მიწისძვრა და ცუნამი. მიუხედავად ამისა, სუპერმთვარესა და ძლიერ მიწისძვრებს შორის კავშირი დამტკიცებული არ არის.
სქოლიო
კატეგორია:მთვარე კატეგორია:ასტრონომიული მოვლენები
ყუდროს მესამე ეკლესია
ყუდროს მესამე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყუდროს ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 3 კილომეტრზე, საყრდების ხევის მარცხენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. გარედან ნახევარწრიული თაღით, ხოლო შიგნიდან არქიტრავით გადახურული შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია გარეთკენ შევიწროებული თაღოვანი სარკმელი. კამარა ნახევარწრიული ფორმისაა. ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელზე მიდგმულია სწორკუთხა მინაშენი, რომლის გადახურვა ჩამონგრეულია. მორღვეულია აღმოსავლეთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ ფასადების საპირე წყობა. შესასვლელი გაჭრილია დასავლეთ კედელში. კარის გადახურვა და წირთხლების ზედა ნაწილები ჩამოშლილია. აღმოსავლეთ კედლის შუა ნაწილში გარეთკენ შევიწროებული თაღოვანი სარკმელია, მის მარცხენა მხარეს სწორკუთხა ნიში.
ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
საბიჰა ბენგიუთაში
საბიჰა ზია ბენგიუთაში (Sabiha Ziya Bengütaş; დ. 1904, სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია — გ. 2 ოქტომბერი, 1992, ანკარა, თურქეთი) — თურქი მექანდაკე. ცნობილია, როგორც პირველი თურქი ქალი მოქანდაკე.
ბიოგრაფია
მოგვიანებით იგი დაქორწინდა შაქირ ემინ ბანგიუთაშზე, დიპლომატსა და პოეტ აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანის შვილიშვილზე. ის ხშირად მოგზაურობდა საზღვარგარეთ, ქმართან ერთად. წყვილი, შაქირ ემინის პენსიაზე გასვლის შემდეგ, ანკარის ჩანქაიას რაიონში, მალთეფეს კვარტალში დასახლდა. მოგვიანებით ის ქალიშვილი აიყვანა, სახელად ნუროლი, რომელიც მარტოობისას მას თან ახლდა.
გარდაიცვალა 1992 წლის 2 ოქტომბერს, ანკარაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1904 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1992 კატეგორია:თურქი მექანდეკეები კატეგორია:თურქი ხელოვანები
ფრიც პერლზი
ფრედერიკ სალომონ პერლზი (Friedrich Salomon Perls), უფრო ცნობილი, როგორც ფრიზ პერლზი (დ. 8 ივლისი, 1893, ბერლინი — გ. 14 მარტი, 1970, ჩიკაგო) — ებრაული წარმოშობის გერმანელი ექიმი-ფსიქიატრი და ფსიქოთერაპევტი. გეშტალტ-თერაპიის შემქმნელი. პოლ გუდმანთან და რალფ ჰეფერლინთან ერთად დაწერა ნაშრომი „ადამიანის პიროვნების აღგზნება და ზრდა“. 1952 წელს შვიდ თანამოაზრესთან ერთად დააარსა ნიუ-იორკის გეშტალტ-ინსტიტუტი. დაიბადა 1893 წელს, ბერლინში. 1921 წელს მიიღო მედიცინის დოქტორის ხარისხი და მუშაობა განაგრძო ფსიქიატრიის მიმართულებით. გარდაიცვალა 1970 წლის 14 მარტს, 76 წლის ასაკში.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი ფსიქიატრები კატეგორია:გერმანელი ფსიქოთერაპევტები კატეგორია:დაბადებული 1893 კატეგორია:გარდაცვლილი 1970
ქიჩიქ-ფირელი
ქიჩიქ-ფირელი (Kiçik Pireli) — სოფელი აზერბაიჯანში, გაბალის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —   	703 კაცი.
ყარაბაღლი (აღსუ)
ყარაბაღლი (Qarabağlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, აღსუს რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —   	222 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აღსუს რაიონის სოფლები
სიოგი-არიბა
სიოგი-არიბა (Sioguí Arriba) — ქალაქი პანამაში, ჩირიკის პროვინციაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 229 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის ქალაქები კატეგორია:ჩირიკის პროვინციის დასახლებული პუნქტები
იამაიკის გერბი
იამაიკის გერბი — იამაიკის ერთ-ერთი სახელმწიფო სიმბოლო. პრაქტიკულად წარმოადგენს 1661 წლამდე არსებულ ბრიტანული სამეფო ორდერის მცირეოდენ მოდიფიკაციას.
ფარზე გამოსახული სიმბოლო — წითელი ჯვარი თეთრ ფონზე, ე.წ. წმინდა გიორგის ჯვარი, აღებულია გაერთიანებული სამეფოს დროშიდან და გამოხატავს რამდენიმესაუკუნოვან კავშირს იამაიკასა და დიდ ბრიტანეთს შორის. გერბზე გამოსახულ ადგილობრივ მცხოვრებლებს ხელში უჭირავთ ხილის კალათა და მშვილდი, რაც მათ ძირითად საქმიანობაზე (მიწათმოქმედება და მონადირეობა) მიგვანიშნებს.
გერბის ცვლილებები
იამაიკის გერბი მრავალჯერ შეცვლილა, მაგრამ მხოლოდ სამი მათგანია ოფიციალურად აღნიშნული 1906, 1957 და 1962 წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იამაიკის ეროვნული სიმბოლოები
ოლგა კობილიანსკაია
ოლგა კობილიანსკაია (О́льга Юліа́нівна Кобиля́нська; დ. 27 ნოემბერი 1863 — გ. 21 მარტი 1942) — უკრაინელი მწერალი. ნაწარმოებებს აქვეყნებდა 1890-იანი წლებიდან. მოთხრობებში „ადამიანი“ (1886-1891), „მეფის ასული“ (1880-1895) წინ წამოწია ქალთა ემანსიპაციის საკითხი. მისი საუკეთესო ნაწარმეობია „მიწა“ (1901, ქართული თარგმანი 1968) — რომანი მშრომელ გლეხობაზე. კობილიანსკაიამ პირველი მსოფლიო ომის ხანა ასახა მოთხრობებში „ბედისწერის შესახვედრად“ (1915), „ჭკუაზე შეიშალა“ და სხვა.
სქოლიო
კატეგორია:უკრაინელი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1863 კატეგორია:გარდაცვლილი 1942
ბიტურუნა
ბიტურუნა (Bituruna) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 900 მეტრზე. მიეკუთვნება სამხრეთ-აღმოსავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ უნიან-და-ვიტორიის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 15 880 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 13.07 კმ²-ზე. ფართობი 1 214 912 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნედა უკრადენი
ნედა უკრადენი (, Neda Ukraden; Неда Украден; დ. 16 აგვისტო 1950) — სერბი მომღერალი.
ბიოგრაფია
ნედა დაიბადა გლავინაში, ხორვატიის ქალაქ იმოტსკის მახლობლად, დუშან და ანჯელია უკრადენების ოჯახში. მისი ოჯახის გვარი იყო ბოიანიჩ-პავლოვიჩი, ვიდრე მისმა ერთმა წინაპარმა საცოლე არ მოიტაცა. ამის შემდეგ მის შთამომავლებს შეერქვათ მოტაცებული (Ukraden / Украден). იგი ორ წლამდე გლავინაში იზრდებოდა, მოგვიანებით კი ოჯახი საცხოვრებლად გადავიდა ვიშეგრადში. მოსწავლეობის პერიოდში ოჯახი ვიშეგრადიდან სარაევოში გადავიდა, სადაც იგი ბოსნიის ომის დაწყებამდე ცხოვრობდა. ამ პერიოდში იგი სწავლობდა სარაევოს უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. სიმღერა დაიწყო 17 წლიდან. 1992 წელს, ბოსნიის ომის დაწყების შემდეგ საცხოვრებლად ბელგრადში გადავიდა. 1992 წლიდან 1996 წლამდე ასევე ხშირად იყო ვენის სტუმარი, სადაც ცალკე საცხოვრებელი ჰქონდა. მისი სახლი გლავინაში ომის დროს დანაღმეს და ააფეთქეს. ავტორია 29-ზე მეტი სტუდიური ალბომისა და 21-ზე მეტი დისკისა.
უკრადენი დაქორწინებული იყო რეჟისორ მილან ბილბიაზე, რომელთანაც ჰყავდა ქალიშვილი ელენა. ბილბია ჩერნოგორიაში 2013 წლის 30 იანვარს გარდაიცვალა. დაკრძალვას უკრადენი არ დასწრებია
სქოლიო
კატეგორია:სერბი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 16 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1950
ყარადაღი (აღსუ)
ყარადაღი (Qaradağ) — სოფელი აზერბაიჯანში, აღსუს რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა —   	443 კაცი.
ქიოთიუქლიუ
ქიოთიუქლიუ (Kötüklü) — სოფელი აზერბაიჯანში, გაბალის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —   609 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაბალის რაიონის სოფლები
ასკილაურის მეოთხე ეკლესია
ასკილაურის მეოთხე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ასკილაურის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1,5 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება სავარაუდოდ გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ძეგლი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. ამჟამად მისგან მხოლოდ დასავლეთ კედელი დგას (სიმაღლე დაახლოებით 3,5 მეტრი). თუმცა მასაც ჩრდილოეთ კიდე და ფრონტონის მნიშვნელოვანი ნაწილი აკლია. შენობის დანარჩენი კედლები მიწასთანაა გასწორებული.
ეკლესია ნაგები ყოფილა სხვადასხვა ზომის ქვიშაქვის ნატეხი ქვითა და კირის დუღაბით. წყობა ქაოსურია. დასავლეთ კედლის სამხრრთი კიდის ზედა ნაწილში, ფრონტონის ძირის დონეზე, შირიმის ქვაა ჩართული. კედლები გარედან გალესილი ყოფილა. შიგნით კი - ბათქაშიც გასწორებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სორტოვა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პანამის ქალაქები კატეგორია:ჩირიკის პროვინციის დასახლებული პუნქტები
კონვენცია გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი სახეობებით საერთაშორისო ვაჭრობის შესახებ
კონვენცია „გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ველური ფლორისა და ფაუნის სახეობებით საერთაშორისო ვაჭრობის შესახებ“ (Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora, შემოკლ. CITES) — ველური ცხოველებისა და მცენარეების კომერციული ვაჭრობის რეგულირების მიზნით 1973 წლის მარტში მიღებული საერთაშორისო ხელშეკრულება. კონვენციის მიზანია იმის გარანტირება, რომ საერთაშორისო ვაჭრობა საფრთხეს არ შეუქმნის რომელიმე სახეობის არსებობას. 2021 წლისთვის ხელშეკრულების წევრია მსოფლიოს 183 სახელმწიფო. საქართველო კონვენციას 1996 წლის 13 სექტემბერს შეუერთდა.
კონვენცია 1963 წელს ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის წევრი სახელმწიფოების შეხვედრაზე მიღებული რეზოლუციის შედეგი გახდა. ოფიციალური ტექსტი 1973 წლის 3 მარტს ვაშინგტონში საერთაშორისო კავშირის 80 წევრის შეხვედრაზე მიიღეს. ძალაში შევიდა 1975 წლის 1 ივლისს. CITES-ს იურიდიულად სავალდებულო ძალა აქვს წევრი სახელმწიფოებისათვის, რომლებიც ვალდებულნი არიან მიიღონ საკუთარი შიდა კანონმდებლობა მისი მიზნების განხორციელებისათვის.
კონვენციაში მცენარეები და ცხოველები იმის მიხედვით, თუ რამდენად ახლოს დგანან გადაშენების საფრთხესთან, კლასიფიცირებულია სამ კატეგორიად ანუ დანართად. I დანართში შეტანილია საფრთხეში მყოფი სახეობები, რომლებსაც გადაშენება ემუქრება. ის პირდაპირ კრძალავს ასეთი მცენარეებითა და ცხოველებით ვაჭრობას; თუმცა ზოგიერთი მათგანის საზღვარგარეთ გადაყვანა საგანგებო სიტუაციებში სამეცნიერო ან საგანმანათლებლო მიზნებით დასაშვებია. II დანართში შეტანილია ისეთი სახეობები, რომლებსაც საფრთხე არ ემუქრებათ, თუმცა თუკი ვაჭრობა შეზღუდული არ იქნება, მათი რაოდენობა ძლიერ შემცირდება; მათით ვაჭრობა რეგულირდება ლიცენზიებით. III დანართის სახეობები დაცვის ქვეშ იმყოფებიან კონვენციის წევრ სულ მცირე ერთ სახელმწიფოში და ეს უკანასკნელი სხვებს მოუწოდებს ამ სახეობებით საერთაშორისო ვაჭრობის კონტროლში დახმარებისკენ.
გარდა მცენარეების, ცხოველებისა და მათი ნაწილებისა, კონვენცია ზღუდავს ასეთი მცენარეებისა და ცხოველებისგან დამზადებული საგნების ვაჭრობასაც, როგორიცაა, მაგალითად, ტანსაცმელი, კვების პროდუქტები, წამლები და სუვენირები. 2019 წლისთვის ხელშეკრულება მოიცავს ცხოველების 5800-ზე მეტ და მცენარეების 30 000-ზე მეტ სახეობას.
ალექსი მირიანაშვილი
ბიოგრაფია
აქ მან ნაყოფიერად იმუშავა რამდენიმე წელიწადს, შემდეგ გადაიყვანეს თბილისის სამასწავლებლო ინსტიტუტთან არსებულ საქალაქო სასწავლებელში, სადაც ერთხანს თვითონაც სწავლობდა. 1900-1923 წლებში თბილისის კომერციული სასწავლებლის პედაგოგია.
ალექსი მირიანაშვილის მხატვრული ლიტერატურისადმი სიყვარული ჯერ კიდევ სტუდენტობისას აღეძრა. სამწერლო ასპარეზზე 1879 წელს გამოვიდა. ამის შემდეგ აქტიურად თანამშრომლობდა პერიოდულ ორგანოებში: „ივერია“, „თეატრი“, „დროება“, „იმედი“, „ნობათი“, „ჯეჯილი“, „ნაკადული“, „მოამბე“, „ცნობის ფურცელი“, „სახალხო გაზეთი„“, თემი“, „თეატრი და ცხოვრება“ და სხვანი. იგი იყო ბავშვების საყვარელი მწერალი. ა. მირიანაშვილის „იგავ-არაკების კრებული“ თავის დროზე პოპულარობით სარგებლობდა. სულ მას გამოცემული აქვს შვიდი წიგნი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 1925 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები ა კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
.укр
.укр — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) უკრაინისთვის.
უკრაინის ქსელურმა საინფორმაციო ცენტრმა (UANIC), რომელსაც უფლებამოსილება ჰქონდა უკრაინის მთავრობისგან, 2009 წლის 16 ნოემბერს ICANN-ში განაცხადი შეიტანა დომენზე „.укр“. .
განაცხადზე მასალების გადაცემის დროს კირილიცური დომენური სახელების რეგისტრაციისას დასაშვები სიმბოლოების ცხრილში პირველად ჩაირთო აპოსტროფის სიმბოლო (U+02BC) არა გამაცალკევებელი ნიშნის სახით, არამედ თვითონ ასოს სახით, ასევე ჩაირთო ასოები „Ґ-ґ“, „Ї-ї“, „І-і“, „Є-є“, უკრაინული ენის ყველა სიტყვათა უმრავლესობის გამოხატვის მიზნით.
UANIC-მა UANIC-ის რეგლამენტური კომიტეტის სხდომების ადრინდელი შედეგებისა და ეროვნული დომენის განვითარების კონცეფსიის პუნქტების გათვალისწინებით შეიმუშავა „დომენური სახელების რეგისტრაციის წესების“ პროექტი.
2011 წლის 1 მარტს უკრაინელთა განაცხადისათვის დომენზე .укр ICANN-მა განაცხადა String Evaluation-ის ეტაპის წარმატებით დამთავრების შესახებ.
2013 წლის 28 თებერვალს ICANN-ის დირექტორთა საბჭოს სხდომამ მიიღო გადაწყვეტილება უკრაინისთვის დელეგირებულიყო დომენი .укр.
2013 წლის 21 აგვისტოს ხელმისაწვდომი გახდა პირველი საიტი .укр-ის დომენურ ზონასთან — უკრაინის პრეზიდენტის საიტი: президент.укр.
2013 წლის 17 ოქტომბერს უკრაინის ქსელური საინფორმაციო ცენტრის საკოორდინაციო საბჭოს სხდომაზე განისაზღვრა დომენ .укр-ის რეესტრის ოპერატორი - შპს „ინტერნეტის ტექნიკური ცენტრი“.
2014 წლის 4 აპრილს ნებისმიერი მსურველისთვის გაიხსნა რეგისტრაცია .укр-ის ზონაში. .
წელიწადში დომენში .укр დარეგისტრირდა 8 ათასი საიტი.
აკრედიტებული რეგისტრატორების სია .укр-ის ზონაში წარმოდგენილია საიტზე UANIC.
სქოლიო
კატეგორია:ზედა დონის ეროვნული დომენები კატეგორია:კომუნიკაციები უკრაინაში
კრუს-მაშადუ
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 040 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12.2 კმ²-ზე. ფართობი 1 478 350 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ორხევის მეორე ეკლესია
ორხევის მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ორხევის განაპირას, ჩრდილოეთით, ხუცურაულების უბანში, სასაფლაოზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: ჩამონგრეულია ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების დიდი ნაწილი, კარისა და სარკმლის ზედა ნახევარი. შესასვლელი დასავლეთიდანაა, ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია გარეთკენ შევიწროვებული სარკმელი, რომლის სამხრეთით პატარა ოთხკუთხა ნიშია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კირსტენ ჯილიბრენდი
მინი|კირსტენ ჯილიბრენდი კირსტენ ელიზაბეთ ჯილიბრენდი (Kirsten Elizabeth Gillibrand; დ. 9 დეკემბერი, 1966) — ამერიკელი იურისტი და პოლიტიკოსი, უმცროსი სენატორი ნიუ-იორკის შტატიდან 2009 წლიდან. წარმომადგენელთა პალატის წევრი 2007–2009 წლებში. დემოკრატი.
უმაღლესი განათლების მიღების შემდეგ, მუშაობდა ჰილარი კლინტონის საარჩევნო კამპანიაში 2000 წელს. 2006 წელს გახდა ნიუ-იორკის მეოცე საარჩევნო ოლქის წარმომადგენელი კონგრესში, მეორე ვადით აირჩიეს 2008 წელს. წარმომადგენელთა პალატაში მოღვაწეობისას, იყო კონსერვატორ დემოკრატთა „ლურჯი ძაღლის კოალიციის“ წევრი.
2009 წელს, ჰილარი კლინტონის სახელმწიფო მდივნად დანიშვნის შემდეგ, გუბერნატორმა დეივიდ პატერსონმა ჯილიბრენდი მის მემკვიდრედ დანიშნა. ჯილიბრენდა გაიმარჯვა 2010 წლის სპეციალურ არჩევნებში, სრული 6-წლიანი ვადით აირჩიეს 2012 და 2018 წლებში.
2019 წლის 17 მარტს გამოაცხადა, რომ მონაწილეობას მიიღებდა დემოკრატთა პრაიმერში 2020 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში პარტიის კანდიდატობისთვის.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 9 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1966 კატეგორია:ამერიკელი იურისტები კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსები კატეგორია:აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის წევრები კატეგორია:აშშ-ის სენატორები
მსხვილფოთოლა ციურა
მსხვილფოთოლა ციურა (Brunnera macrophylla) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 30–60 სმ სიმაღლის ღერო. ფესვთანური ფოთლები გრძელყუნწიანია, გულის ფორმის, ფუძეში ფართოდ ამოკვეთილი, წაწვეტებული წვერით. ღეროსეული ფოთლები პატარა და კვერცხის ფორმისაა, ზედა ფოთლები მჯდომარეა. ყვავილედი წარმოადგენს მტევანს, აქვს გრძელი ყუნწი. გვირგვინი ცისფერია, ხახაში თეთრი დანამატებით. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს მარტ-ივლისში. გავრცელებულია კავკასიასა და მცირე აზიაში. გვხვდება საქართველოს თითქმის ყველა რეგიონში. იზრდება მთის ქვედა სარტყლიდან ალპურ სარტყლამდე მუხნარ და რცხილნარ ტყეებში. აღწერილია საქართველოდან.
სქოლიო
კატეგორია:ციურა
ანთოკის ღვთისმშობლის ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სვეტლანა კიტიჩი
სვეტლანა კიტიჩი (Svetlana Kitić; Светлана Китић; დ. 7 ივნისი, 1960) — იუგოსლავიელი და ბოსნიელი ყოფილი ხელბურთელი.
ბიოგრაფია
სვეტლანა დაიბადა ტუზლაში. ხელბურთის თამაში დაიწყო 16 წლიდან ტუზლის ქალთა სახელბურთო კლუბ ედინსტვოში. მონაწილეობდა 1980 და 1984 წლის ოლიმპიურ თამაშებში, იუგოსლავიის ქალთა ხელბურთის ნაკრებში, რომელმაც 1980 წელს ვერცხლის, ხოლო 1984 წელს ოქროს მედალი მოიპოვა. 1990 წელს ნაკრებმა გაიმარჯვა ხელბურთის მსოფლიო ჩემპიონატში ქალთა შორის.
ბოსნიის ომის შემდეგ კიტიჩი დაბრუნდა ბოსნია და ჰერცეგოვინაში, სადაც სარაევოს ქალთა ხელბურთის კლუბ ჟელეზნიჩარში იყო მოთამაშე-მწვრთნელი. მოგვიანებით დაუბრუნდა თავის მშობლიურ ტუზლის ედინსტვოს, სადაც თავის უფროს ქალიშვილ მარასთან ერთად თამაშობდა. 2002 წელს გამოდიოდა ხელბურთის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე ბოსნია და ჰერცეგოვინის სახელით, მაგრამ ნაკრებმა საკვალიფიკაციო ეტაპი ვერ გადალახა. ამის შემდეგ კიტიჩი ქვეყნის ქალთა სახელბურთო ნაკრების აღმასრულებელი დირექტორი იყო 2006-დან 2008 წლამდე. სანაკრებო კარიერის განმავლობაში ჩატარებული აქვს 202 მატჩი და გატანილი აქვს 911 გოლი.
ამჟამად ბელგრადის რადნიჩკის მენეჯერია. ცხოვრობს ბელგრადში და სერბეთის პარლამენტის წევრია სოციალისტური პარტიიდან.
დაქორწინებული იყო ფეხბურთელ ბლაჟ სლიშკოვიჩზე, ქორწინებიდან ოთხი თვის შემდეგ წყვილი დაშორდა. შემდეგ დაქორწინდა დრაგან დაშიჩზე, რომლიდანაც მიიღო გვარი, ოთხწლიანი ქორწინების შემდეგ დაშორდნენ. ჰყავს სამი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1960 კატეგორია:ბოსნიელი ხელბურთელები კატეგორია:სერბი ხელბურთელები
ლევან გეგეჭკორი
ლევან გეგეჭკორი (დ. 5 ივნისი, 1994) — ქართველი ფეხბურთელი, მარტვილის „მერანის“ მარჯვენა მცველი, ასევე შეუძლია დაცვის მარცხენა ფლანგზე თამაში.