cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ტოდი
გავრცელება
ტოდი ბინადრობს დიდი ანტილის კუნძულებზე. სამი სახის არიალი არ იკვეთება: კუბური ტოდი ბინადრობს კუბის კუნძულზე (ასევე მეზობელ კუნძულზე ხუვეტუნდზე), პუერტო-რიკონული — პიერტო-რიკოს კუნძულზე, იამაიკური — იამაიკის კუნძულზე და მხოლოდ წვრილნისკატრა და ფართონისკარტა ტოდი ჰაიტის კუნძულზე, კუნძულის დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილში, შესაბამისად. ფართონისკარტიანი ტოდი გონავის ნახევარკუნძულზეც გვხვდება.
რაშად ისმაილოვი
რაშად ისმაილოვი (Rəşad İsmayılov; დ. 7 ივნისი, 1974, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ) — აზერბაიჯანელი დიპლომატი, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი კატარში.
ბიოგრაფია
რაშად ისმაილოვი 1974 წლის 7 ივნისს ბაქოში, ინტელიგენტების ოჯახში დაიბადა. 1981-1991 წლებში სწავლობდა მ. რაჰიმის სახელობის ბაქოს მე-7 საჯარო სკოლაში, რომელიც ოქროს მედალზე დაამთავრა. 1996 წელს, ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი წარჩინებით დაასრულა. 2003 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ეკონომიკური უნივერსიტეტის საფინანსო-საკრედიტო ფაკულტეტი. მოგვიანებით, მუშაობა გააგრძელა სხვადასხვა არასამთავრობო სააგენტოებსა და ორგანიზაციებში.
2015 წელს, ისმაილოვს მეორე ხარისხის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის დიოლომატიური წოდება მიენიჭა და აზერბაიჯანის ბათუმში არსებულ საკონსულოში გენერალური კონსულის თანამდებობაზე დაინიშნა. 2018 წლის 7 თებერვალს, ისმაილოვი აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის ბრძანებით, დაინიშნა აზერბაიჯანის საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩად კატარში.
დაქორწინებულია და ჰყავს ორი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები კატეგორია:აზერბაიჯანელი დიპლომატები
ცხრაკარას სასახლე
ცხრაკარას სასახლე — მდებარეობს ქალაქ ახმეტის განაპირას, ჩრდილოეთით, მდინარე ალაზნის პირას, მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება XVII საუკუნის მეორე ნახევარს.
სასახლე ერთსართულიანი ყოფილა, ნაგებია რიყის ქვით. კარ-სარკმელთა წყობაში და სარკმლებს შორის, ერთ რიგად ნაწყობი აგურის შრეებია ჩართული. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილი კედლები 1,8-2,3 მეტრის სიმაღლეზეღა დგანან. სასახლე ერთ რიგად განლაგებული ექვსი, თითქმის თანაბარი ზომის ოთახისგან შედგება, რომელთა შორის განაპირებს, ეზოს მხარეს თითო კვადრატული ოთახი ეკვრის. შესასვლელი უკანა კედელშია, ცენტრალურ დიდ ოთახში, მდინარე ალაზნის მხარეს. შესასვლელის გვერდებზე ორ-ორი ფართო და მაღალი სარკმელია. მსგავსი ოთხი სარკმელი ეზოს მხარესაცაა. დანარჩენ ოთახებს ეზოს მხარეს ორ-ორი სარკმელი აქვთ. მომიჯნავე ოთახები ერთმანეთთან თითო შესასვლელითაა დაკავშირებული. ექვსი ძირითადი ოთახიდან თითოეულში, თითო ბუხარია, ან უკანა კედელში, ან ეზოს მხარეს, სარკმლებს შორის.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
საბა დანელია
საბა დანელია (დ. უცნობია) — ქართველი სპორტმსენი (მკლავჭიდი), ჭაბუკებს (U15) შორის მსოფლიო ჩემპიონატის გამაჯრვებული (2019, კონსტანცა, რუმინეთი, 55 კგ), ჭაბუკებს (U15) შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2019, ლატრაკი, საბერძნეთი, 55 კგ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:ქართველი მკლავჭიდელები
სენტრალ-დი-მინასი
სენტრალ-დი-მინასი (Central de Minas) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ვალი-დუ-რიუ-დოსი მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მანტენის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 772 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 33.14 კმ²-ზე. ფართობი 204 328 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
განა 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
განამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეათედ იასპარეზა 2000 წელს, ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:განა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ლაბორატორია
მინი| მინი| ლაბორატორია (laboratorium) — დაწესებულება, სადაც ეწევიან ექსპერიმენტებს, სამეცნიერო კვლევებს ან სასწავლო მუშაობას. ლაბორატორია შეიძლება იყოს მეცნიერული, აკადემიური, სამინისტროს, უწყების და სხვ. დამოუკიდებელი სტრუქტურული ქვედანაყოფი. არსებობს სასწავლო, პრობლემური, დარგობრივი და სხვ. ლაბორატორია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ლაბორატორიები
ჰადიმ მესიჰ-ფაშა
ჰადიმ მესიჰ-ფაშა (Hadim Mesih Mehmed Paşa; გ. 1592, სტამბოლი) — ოსმალეთის სახელმწიფო მოღვაწე. ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1585-1586 წლებში, სულთან მურად III-ის დროს. 1574-1580 წლებში იყო ოსმალეთის იმპერიის გუბერნატორი ეგვიპტეში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები კატეგორია:გარდაცვლილი 1592
სან-პედრუ-დუს-კრენტისი
სან-პედრუ-დუს-კრენტისი (São Pedro dos Crentes) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პორტუ-ფრანკუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 425 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 4.52 კმ²-ზე. ფართობი 979 631 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
გლინ სმოლვუდ ჯოუნზი
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 9 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1908 კატეგორია:ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის წევრები კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1992
სატოსი ომურა
სატოსი ომურა (დ. 12 ივლისი, 1935, ნირასაკი, იაპონია) — იაპონელი ბიოქიმიკოსი. ფარმაცევტულ მეცნიერებათა დოქტორი (1968), ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი (1970). კიტასატოს უნივერსიტეტის პროფესორი (1975 წლიდან). ლეოპოლდინას (1992), ეროვნული მეცნიერებათა აკადემიის (1999), იაპონიის მეცნიერებათა აკადემიისა (2001) და საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (2002). სატოსი ომურას 2015 წელს უილიამ კემპბელთან და ტუ იუიუსთან ერთად მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიოლოგიის ან მედიცინის დარგში. მათ ჯილდო პარაზიტებთან წარმატებული ბრძოლისათვის მიენიჭათ. კემპბელი და ომურა პარაზიტი ჭიებით გამოწვეული დაავადებების მკურნალობის მეთოდებს იკვლევდნენ. ტუ იუიუმ, რომელსაც ჯილდოს ერთი მეორედი ერგო, მალარიის მკურნალობის ახალი მეთოდები აღმოაჩინა.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონელი ბიოქიმიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
სრაბიონოვის სახლი
სრაბიონოვის სახლი (Дом Срабионова) — შენობა დონის როსტოვში. მდებარეობს ტემერნიკის ქუჩისა და გაზეთის შესახვევის გადაკვეთაზე. აგებულია 1910-იან წლებში არუთიუნ ზაკიევის პროექტის მიხედვით. თავდაპირველად სახლი ეკუთვნოდა ს. სრაბიონოვის და მასში განთავსებული იყო სასტუმრო „პეტროგრადი“. 1925 წლის მონაცემებით შენობაში განტავსებულია სასტუმრო „Деловой двор“. 1940-იანი წლებიდან სასტუმროს ეწოდა სახელი „დონი“. თანამედროვე ეტაპზე შენობაში განთავსებულია სარბიტრაჟო სააპელაციო სასამართლო. 2009-2013 წლებში სრაბიონოვის სახლს ჩაუტარდა კაპიტალური რემონტი. შენობას აქვს რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
არქიტექტურა
სრაბიონოვის ოთხსართულიანი სახლი მდებარეობს ტემერნიკის ქუჩისა და გაზეთის შესახვევის გადაკვეთაზე. ფასადები, რომელიც გადის ორივე ქუჩაზე, გააჩნიათ სიმეტრიული კომპოზიცია. კუთხის ფასადი გამოყოფილია ერკერებით. თავისუფალი ორდერი ბოლოვდება ატიკებით, რომელთაც გააჩნიათ თაღოვანი კონფიგურაცია. კუთხის ორდერი ბოლოვდება ატიკებით, რომელსაც ამშვენებს ვარდულებით, ყვავილოვანი ორნამენტებით და ბოძკინტებით, რომელიც თავის მხრივ გაფორმებულია დეკორატიული ფიალებით და ბურთებით. ფასადის პირისახის არქიტექტურულ მხატვრულ გაფორმებაში მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ფორმით ერთმანეთისაგან განსხვავებული აივნები (მრგვალები და სწორკუთხედები). ფასადები შემკულია რელიეფური ფორმებით და თაბაშირის ფიგურებით. მთავარი შესასვლელი განთავსებულია გაზეთის შესახვევის მხრიდან და გადაწყვეტილია თაღისებურ ფორმაში. თაღის ცენტრალურ ნაწილში განთავსებულია ქალის ნიღაბი, ხოლო მის ორივე მხარეს ჰორელიეფური ქიმერები.
სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ღირსშესანიშნაობები
სურატ-თანის პროვინცია
სურატ ტჰანის პროვინცია (ტაი: สุราษฎร์ธานี), ხშირად მოიხსენიება როგორც სურატ — სამხრეთი ტაილანდის უდიდესი პროვინცია. ის ტაილანდის ყურის დასავლეთ სანაპიროზე მდებარეობს. სურა ტანი ნიშნავს ,,კარგი ხალხის ქალაქს", რაც ქალაქს მეფე ვაჯირავუდჰმა (რამა VI) უწოდა. ეს არის სამხრეთ ტაილანდის ერთადერთი პროვინცია, რომლის სახელწოდებაც შუა ტაილანდურიდან მოდის.
გეოგრაფია
სურატ თანის მეზობელი პროვინციებია (ჩრდილოეთიდან, საათის ისრის მიმართულებით) ჩუმფონი, ნახონ სი თამარატი, კრაბი, ფანგ ნგა და რანონგი.
გეოგრაფიულად, პროვინციის ცენტრიმდინარე ტაპის დაბლობს უჭირავს, სადაც ძალიან ბევრი ბუჩქნარი და ქოქოსის პლანტაციებია. დასავლეთით მდებარეობს ფუკეტის ქედის კირქვის მთები, რომლებიც ძირითადად ტყითაა დაფარული. ხაო სოკის ეროვნული პარკი სწორედ ამ ტერიტორიაზე მდებარეობს. აღმოსავლეთით ნახონ სი თამარატის (ან ბანტატის) მთიანეთის მთებია განფენილი, რომელიც, თავის მხრივ, დაცულია ტაი რომ იენის ეროვნულ პარკში.
ტაილანდის ყურის ბევრი კუნძული სწორედ ამ პროვინციას ეკუთვნის. მათ შორის არის ტურისტული კუნძულები კო სამუი, კო ფა ნგანი და კო ტაო, ასევე კო ანგ თონგის საზღვაო ეროვნული პარკი.
სურატ ტანის პროვინციის მთავარი მდინარეებია მდინარე ტაპი და მდინარე პუმ დუანგი, რომლებიც ქალაქ თა ხამში ერთმანეთს უერთდებიან. მოგვიანებით კი ისინი ბანდონის ყურეში ჩაედინებიან. ამ მდინარეების დელტა, ადგილობრივად ცნობილი როგორც ნაი ბანგ (บาง) მდებარეობს, ზუსტად ქალაქ სურატ თანის ჩრდილოეთით. იგი შედგება რამდენიმე არხისგან, მცირე კუნძულებით, რომლებიც ძირითადად ბაღებითაა დაფარული.
პროვინციის სხვა დაცული ადგილებია ხლონგ ფანომ და კაენგ კრუნგის ეროვნული პარკი, თან სადეტ-კო ფჰა ნგანის საზღვაო ეროვნული პარკი, ასევე არასანადირო ადგილები, როგორიცაა ხაო თა ფეტი და ნონგ თინგ თონგი. ასევე მდებარეობს ველური ბუნების სიწმინდეები ხლონგ ფრაია, ხლონგ საენგ და ხლონგ იან. ამჟამად იქმნება კიდევ ერთი, ქუდი ხანომი - მუ კო თალე ტაი, რომელიც კო სამუის სამხრეთით რამდენიმე კუნძულს მოიცავს.
სიმბოლოები
პროვინციული ყვავილი არის ბუა ფუტ (რაფფლესია კერიი), პარაზიტული მცენარე, რომელსაც მცენარეებს შორის ერთ- ერთი უდიდესი ყვავილი აქვს. პროვინციული ხე არის ტონა კიამი.
პროვინციული ლოზუნგია: "100 ร้อย เกาะ เงาะ อร่อย หอย ใหญ่ ไข่แดง แหล่ง ธรรมะ ชักพระ ประเพณี", ,,100 კუნძულის ქალაქი, გემრიელი რამბუტანი, დიდი ჭურვები და წითელი კვერცხები, ბუდიზმის ცენტრი". ,,წითელი კვერცხები" არის დაწნილებული იხვის კვერცხის ადგილობრივი კულინარიული სახეობა, ხოლო ,,დიდი ჭურვები" მოიცავს ისტორიულად უხვად არსებულ ჭურვებს. ,,ბუდიზმის ცენტრი" მოიხსენიება აქ არსებული ჩაია პაგოდასა და ჩაკ ფრას ფესტივალების გამო.
ეკონომიკა
2008 წლის აღწერის მონაცემებით, პროვინციას ჰქონდა GPP 132,637,3 მილიონი ბატი (4,019,31 მილიონი აშშ დოლარი) და GPP ერთ სულ მოსახლეზე 134,427 ბატი (4,073,54 აშშ დოლარი). მარცხნივ|მინი|302x302პქ|ხაო სოკის ეროვნული პარკის პანორამული ხედი პროვინციის ძირითადი სოფლის მეურნეობის პროდუქტებია ქოქოსი და რამბუტანი. ქოქოსს ხშირად კრეფენ ხიდან სპეციალურად გაწვრთნილი მაიმუნები, ძირითადად ღორის კუდიანი მაკაკები.
სომპორნ საეხოვის მაიმუნების სკოლა ყველაზე ცნობილი სასწავლო ცენტრია. რამბუტანის ხეები პირველად სურატ ტჰანიში 1926 წელს დარგო ჩინელმა მალაიელმა ბატონმა კ. ვონგმა ბან ნა სან-ის რაიონში. ყოველწლიური რამბუტანის გამოფენა ტარდება აგვისტოს დასაწყისში. პროვინციაში გავრცელებულია რეზინის ხის პლანტაციებიც.
ტურიზმი არის პროვინციული შემოსავლის ძირითადი წყარო. 2018 წელს პროვინციამ 64 მილიარდი ბატი მიიღო ტურიზმის საშუალებით. ამ შემოსავალმა სურატ თანის მთლიანი ტურიზმის შემოსავლის 63 პროცენტი შეადგინა, რაც უმეტესწილად კუნძულის ღირსშესანიშნაობებს უკავშირდება, როგორიცაა: კო სამუი, კო ფა ნგანი, კო ტაო და მუ კო ანგ ტონგის ეროვნული პარკი.
მოღრისის წმინდა გიორგის ეკლესია
სოფლიდან აღმოსავლეთით 3-4 კმ-ზე დგას წმ. გიორგის ეკლესია, რომელიც ნაგებია მოყვითალო ქვიშაქვის კვადრებით. წყობაში ალაგ-ალაგ გამოყენებულია აგური და ყორექვა. ფასადებს აგურის ჰორიზონტალური წყობის სარტყელი მიუყვება.
დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, რომელიც აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული აბსიდით, ცენტრში გაჭრილია მაღალი, თაღოვანი სარკმელი. აბსიდის ჩრდილოეთით ორი, ხოლო სამხრეთით ერთი თაღოვანი ნიშია. აბსიდი დარბაზისაგან გამოყოფილია შვერილებით. საკურთხევლის წინ ერთსაფეხურიანი სოლეაა.
გრძივი კედლები პილასტრების საშუალებით ორ ტოლ მონაკვეთად იყოფა. კამარა ნახევარცილინდრულია. დასავლეთის, ოდნავ შეისრული თაღი კუთხის პილასტრებს ეყრდნობა. ინტერიერში შემორჩენილია ნალესობის კვალი.
ლიტერატურა
კატეგორია:თიღვის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ახმეტის ციხე
ახმეტის ციხე — ციხე ახმეტის უტოს უბნის სამხრეთით ჯაგნარით დაფარულ ფერდობზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ციხე შედგება სწორკუთხა გალავნისა (13 X11,5 მ) და მის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხეში ჩადგმული კოშკისგან. ნაგებია მოზრდილი ზომის რიყის ქვით. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. გალავნისგან შემორჩენილია აღმოსავლეთის და ჩრდილოეთის კედლები და სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილი (სიმ. 1,5-1,8 მ). ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ კედლებში თითო-თითო პატარა სწორკუთხა ნიშია.
კოშკი გეგმით კვადრატულია (5,5 X 5,5 მ), შემორჩენილია სართულნახევრის სიმაღლეზე. პირველი, თითქმის მთლიანად მიწით ამოვსებული სართულის კედლები ყრუა. სართულშუა გადახურვა ხის კოჭებზე ყოფილა გამართული (შემორჩენილია საკოჭე ბუდეები).
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
გოგა გოგიბერაშვილი
გოგა გოგიბერაშვილი (დ. 28 სექტემბერი, 1990, სამტრედია) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2017, კიევი, უკრაინა, 66 კგ). ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედლის პრიზიორი (2017, ნოვი-სადი, სერბეთი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1990 კატეგორია:სამტრედიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები ბერძნულ-რომაულ სახეობაში კატეგორია:დაბადებული 28 სექტემბერი
ჩრდილოეთ კორეის დროშა
ჩრდილოეთ კორეის დროშა (조선민주주의인민공화국의 국기) — ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული სიმბოლო. მიღებულია 1948 წლის 8 სექტემბერს. წარმოადგენს მართკუთხა ქსოვილს, რომლის ცენტრში ვერტიკალურადაა განთავსებული ფართო წითელი ზოლი. მის ზევით და ქვევით განლაგებულია ორი ვიწრო თეთრი ზოლი, რომლებსაც ვერტიკალურად ლურჯი ზოლები ესაზღვრება.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ კორეის ეროვნული სიმბოლოები კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები
ჰიდროქინონი
ჰიდროქინონი, ბენზოლ-1,4-დიოლი — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით, ფენოლის ტიპის და ბენზოლდიოლების ერთ-ერთი წარმომადგენელი სამი იზომერიდან. მოლეკულაში ბენზოლის ბირთვზე ერთმანეთის მოპირდაპირედ (პარა პოზიციაზე) მოთავსებულია ორი ჰიდროქსილის ფუნქციონალური ჯგუფი. არის თეთრი კრისტალური მყარი ნივთიერება. პირველად სახელი ჰიდროქინონი გამოიყენა ფრიდრიხ ვიოლერმა 1843 წელს.
წარმოება
ჰიდროქინონი იწარმოება ორი ძირითადი ინდუსტრიული მეთოდით.
სქოლიო
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
თამარაშენის მაცხოვრის ეკლესია
თამარაშენის მაცხოვრის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი,საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ თამარაშენში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
დარბაზული ეკლესია მდებარეობს სოფლის სასაფლაოზე. ძეგლი ნაგებია რიყისა და ფლეთილი ქვით, სქელ დუღაბზე. ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარ-მოადგენს, აღმოსავლეთით შვერილი ნახევარწრიული აბსიდით. აბსიდის ცენტრში გაჭრილია მაღალი, თაღოვანი სარკმელი. სამხრეთით ერთი თაღოვანი ნიშაა, ჩრდილოეთით კი ორი. საკურთხევლის წინ ერთსაფეხურიანი სოლეაა. ჩრდილოე-თის და სამხრეთის კედლებში შემორჩენილია კანკელის ბუდეები. კამარა და კონ-ქი ხისაა, კამარა ნახევარცილინდრულია. სამხრეთის კედელში ერთი სწორკუთხა ნიშაა. ინტერიერი ნათდება აღმოსავლეთის და დასავლეთის თაღოვანი და სამხრეთის სწორკუთხა სარკმლებით. იატაკი შელესილია. თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი რკინისაა, რომლის ზედა ნაწილში რკინისავე ჯვარია მიკრული. ეკლესიის საბურავად გამოყენებულია ყავარი. კამარა და კონქი მრავალ ადგილას ჩამოშლილია. იატაკი დაზიანებულია, კედლები დაბზარულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ტუ იუიუ
ტუ იუიუ (დ. 30 დეკემბერი, 1930) — ჩინელი ფარმაკოლოგი. ჩინური ტრადიციული მედიცინის სპეციალისტი. პეკინის უნივერსიტეტის ფარმაკოლოგიის კათედრის თანამშრომელი. არის პირველი ქალბატონი ეთნიკურად ჩინელი, რომელიც გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი. ტუ იუიუს 2015 წელს უილიამ კემპბელთან და სატოსი ომურასთან ერთად მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიოლოგიის ან მედიცინის დარგში. მათ ჯილდო პარაზიტებთან წარმატებული ბრძოლისათვის მიენიჭათ. კემპბელი და ომურა პარაზიტი ჭიებით გამოწვეული დაავადებების მკურნალობის მეთოდებს იკვლევდნენ. ტუ იუიუმ, რომელსაც ჯილდოს ერთი მეორედი ერგო, მალარიის მკურნალობის ახალი მეთოდები აღმოაჩინა.
სქოლიო
კატეგორია:ჩინელი ქიმიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1930 კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
განა 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
განამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთერთმეტედ იასპარეზა 2004 წელს, საბერძნეთის დედაქალაქ ათენში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:განა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ნოვოაპტიკოვო
ნოვოაპტიკოვო (Новоаптиково; Яңы Әптек) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იშიმბაის რაიონში. საირანოვის სოფსაბჭოს ადმინისტრაციული ცენტრი. რაიონულ ცენტრ იშიმბაიდან განლაგებულია 27 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სტერლითამაქიდან 25 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 1421 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:იშიმბაის რაიონის სოფლები
გაგის მონასტერი
კირაკოს განძაკეცის ცნობით, მონასტერი მესროპ მაშტოცმა დააარსა სომხეთში ქრისტიანობის მქადაგებელი წმ. სარქისის სახელზე. მოვლენა აღწერილია ქართულ წყაროებშიც. მონასტერი პილიგრიმობის მნიშვნელოვანი ცენტრი იყო. მას ძირითადად აღდგომებზე და კვირაობით სტუმრობდნენ. საარქივო მასალითა და კედლებზე გაკეთებული წარწერებით დასტურდება, რომ კომპლექსი რესტავრირებულია 1851 წელს თბილისელი სომხის, ესაი ნურიანცის, მიერ. მონასტერი შემდეგშიც განუახლებიათ. მონასტერში შემონახული ეპიგრაფიკა XIII-XIX საუკუნეებს განეკუთვნება. მთავარი ტაძრის კარიბჭის ტიმპანზე სომხურთან ერთად ქართული ტექსტიც იყო ამოკვეთილი. 1986 წელს ძეგლს სპეციალისტთა ჯგუფი ეწვია, რომელმაც დააფიქსირა, რომ წარწერების უმრავლესობა ვანდალურად იყო განადგურებული.
ლეონ ბრილუენი
ლეონ ბრილუენი (Léon Brillouin; დ. 7 აგვისტო, 1889, პარიზი — გ. 4 ოქტომბერი, 1969, ნიუ-იორკი) — ფრანგი თეორეტიკოს-ფიზიკოსი.
ბიოგრაფია
ლეონ ბრილუენი დაიბადა 1889 წლის 7 აგვისტოს პარიზის მახლობლად, ქალაქ სევრში. მისი მამა პროფესორი მარსელ ბრილუენი პროფესიით თეორეტიკოს-ფიზიკოსი იყო. ეს სამუშაო ოჯახში მემკვიდრეობით გადადიოდა. ევროპაში ასეთი ოჯახები გამონაკლისს არ წარმოადგენდნენ. 1908 წელს იგი შევიდა „უმაღლეს ნორმალურ სკოლაში“. პარალელურად დადიოდა „ფრანგულ კოლეჯში“ და ფრანგი გამოჩენილი ფიზიკოსების ლექციებს ისმენდა. ბრილუენი თავის მოგონებებში წერდა — „ყოველივე ამან აღძრა კვლევის ინტერესი ფიზიკაში“. 1912 წელს იგი ამთავრებს „ნორმალურ სკოლას და ერთი წლით მიემგზავრება მიუნხენში. 1900 წლიდან რენტგენი განაგებდა ამ ქალაქის უმაღლესი ტექნიკური სასწავლებლის ფიზიკის კათედრას. ამ ქალაქში ბრილუენი შეეკედლა თეორიული ფიზიკის ინსტიტუტის დირექტორს ზომერფელდს. მისი ხელმძღვანელობით ბრილუენმა მრავალი გამოკვლევა შეასრულა. მათგან გამორჩეულია: „სინათლის გავრცელება გამბნევ გარემოში“. ამ ნაშრომით გამოააშკარავდა ბრილუენის ტალანტი.
მოღვაწეობა
ლეონ ბრილუენი მიუნხენში პირველად გაეცნო აინშტაინის, ბორნის, დებაის და ფონკარმანის მიერ განვითარებულ კუთრი სითბოტევადობის კვანტურ თეორიას. 1913 წელს იგი დაბრუნდა პარიზში და მუშაობა დაიწყო სადისერტაციო თემაზე - „მყარი სხეულები და კვანტური თეორია“ - თუმცა 1914 წელს პირველმა მსოფლიო ომმა შეაჩერა მისი მუშაობა. 1920 წელს ბრილუენმა სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა და შეუდგა ლექციების კითხვას პარიზის უმაღლეს პოლიტექნიკურ სკოლაში. 1928 წელს იგი მიიწვიეს სორბონის უნივერსიტეტში ფიზიკის კათედრის პროფესორად, ხოლო 1932 წლიდან იგი სათავეში უდგება ფიზიკის კათედრას „კოლეჟ დე ფრანსში“. თუმცა ამჯერად მეორე მსოფლიო ომმა შეუშალა მის საქმიანობას ხელი. მას მოუწია გაპარულიყო აშშ-ში (1940). აშშ-ში ბრილუენი კითხულობდა თეორიული ფიზიკის კურსს ნიუ-იორკში, ჰარვარდსა და სხვა ქალაქების უნივერსიტეტში. 1954 წელს ავადმყოფობის გამო პენსიაზე გასვლა მოუწია.
აშშ-ში ყოფნის დროს პერიოდში ბრილუენი აირჩიეს ეროვნულ მეცნიერებათა აკადემიის წევრად და ფილოსოფიური მეცნიერებათა საერთაშორისო აკადემიის წევრად. მისი მეცნიერული ინტერესი მრავალფეროვანია. იგი ეხებოდა: კლასიკურ თერმოდინამიკას, კვანტურ მექანიკას, მყარი სხეულების ფიზიკას, რადიოფიზიკას, სტატისტიკურ ფიზიკას, ინფორმაციის თეორიას, კიბერნეტიკას. მის აღმოჩენებს მიეკუთვნება პარამაგნიტიკის დამაგნიტების დამოკიდებულება მაგნიტური ველის დაძაბულობასა და ტემპერატურაზე. მისი უკანასკნელი შრომა ბრილუენმა ფარდობითობის თეორიას მიუძღვნა სახელად — „ახალი შეხედულება ფარდობითობის თეორიაზე“. მასში იგი იყენებს ოპერაციათა ანალიზის მეთოდს, იკვლევს და იხილავს ალფრედ აინშტაინის ფარდობითობის სპეციაურ და ზოგადი თეორიის ძირითად დებულებებს. იგი ანალიზს უკეთებს შემდეგ თეორიულს და ექსპერიმენტალურ პრობლემებს: როგორ დავაკვირდეთ გრავიტაციულ ტალღებს, როგორ გავზომოთ მათი სიხშირე და სიჩქარე, როგორ შეიძლება მათი გამოყენება ფიზიკაში და მრავალ სხვას.
1926 წელს მან სხვა ფიზიკოსებთან ერთად დაამუშავა კვაზიკლასიკური მიახლოვების მეთოდი კვანტურ მექანიკაში.
ედვარდ ეპლტონი შედის იმ ფიზიკოსთა სიაში, რომლებმაც საკუთარ თავზე გადაიტანეს ფაშიზმის საშინელება.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი ფიზიკოსები
იტაბირინია
იტაბირინია (Itabirinha) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 330 მეტრზე. მიეკუთვნება ვალი-დუ-რიუ-დოსი მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მანტენის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 692 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 51.16 კმ²-ზე. ფართობი 208 982 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
კონდა (ირტიშის შენაკადი)
კონდა (Конда) — მდინარე რუსეთში, ტიუმენის ოლქში, ხანტი-მანსის ავტონომიურ ოკრუგში; ირტიშის მარცხენა შენაკადი. სიგრძე 1097 კმ, აუზის ფართობი 72,8 ათ. კმ². მიედინება დასავლეთ ციმბირის ვაკის დასავლეთ განაპირა მხარეს. ძლიერ დაკლაკნილია. იკვებება შერეულად, ჭარბობს თოვლის წყალი. ახასიათებს ხანგრძლივი წყალდიდობა. წყლის საშუალო ხარჯი სოფელ ალთაისთან — 327 მ³/წმ, შესართავიდან 164 კმ-ში — 231 მ³/წმ, უდიდესი — 1220 მ³/წმ, უმცირესი — 36,1 მ³/წმ. გაყინულია ოქტომბრის ბოლოდან – ნოემბრის დასაწყისიდან აპრილის ბოლომდე – მაისის დასაწყისამდე. მთავარი შენაკადებია: ევრა, კუმა (მარჯვენა); მულიმია, ბალშოი-ტაპი, იუკონდა, კამა (მარცხენა). კონდის აუზში მრავალი ტბაა (საერთო ფართობი 541 კმ²). აქ მდებარეობს შაიმის ნაავთობის საბადო. სანაოსნოა შესართავიდან 744 კმ-ზე. დასაცურებელია. მდინარეზეა გაშენებული ქალაქი ურაი.
სქოლიო
კატეგორია:ხანტი-მანსის ავტონომიური ოკრუგის მდინარეები
წეროსწვივა (გვარი)
წეროსწვივა (Macrolepiota) — სოკოს გვარი ფირფიტოსანთა ოჯახიდან. ახლახან ჩატარებულმა კვლევებმა გვარიდან გამოყო რამდენიმე სახეობა და გააერთიანა ქლოროფირუმის გვარში. ამჟამად გაერთიანებულია 30-მდე სახეობა. საქართველოში გავრცელებულია 3 წერეწოს სახეობა: წეროსწვივა, თეთრი წეროსწვივა და ქლოროფილუმი-ს ოჯახში მყოფი რბილობწითელა წეროსწვივა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფირფიტოვანნი კატეგორია:სოკოების გვარები
გუჯაბაურის ღვთისმშობლის ეკლესია
გუჯაბაურის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ გუჯაბაურის ცენტრში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
სოფლის ცენტრში დგას ალიზით ნაშენი ეკლესია, რომელიც ძლიერ დაზიანე-ბულია. შემორჩა აბსიდის ქვედა ნახევარი და ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების აღმოსავლეთ მონაკვეთების ქვედა ნახევრები. კედლები გაგრძელებულია და დასა-ვლეთის კედელი დაშენებულია ბლოკით. ნაეკლესიარი გადახურულია ხის ბოძებ-ის ფანჩატურით და შიფერით. ეკლესიის შიგნით მიწის დონე იმდენად ამაღლებუ-ლია, რომ აბსიდის იატაკი და გვერდითი ნიშები ძნელად იკითხება.
ეკლესია ალიზითაა ნაშენი, რაც იშვიათი მოვლენაა. მისი დანგრევა გამოიწვია იმ გარემოებამ, რომ (მოსახლეობის ინფორმაციით) 20-მდე წლის წინ სამხედრო ნაწილის ჯარისკაცებმა სახურავი დაშალეს და საწვავ მასალად გამოიყენეს. ალიზი ატმოსფერული მოვლენებისადმი მედეგი არ არის და უსახურავოდ დაიშალა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქურთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:დანგრეული ტაძრები
თბილისის ტროლეიბუსი
თბილისის ტროლეიბუსი — დახურული ტროლეიბუსის სისტემა თბილისში.
ისტორია
ტროლეიბუსმა თბილისში ფუნქციონირება დაიწყო 1937 წლის 30 მარტს. პირველი ხაზი მიემართებოდა დინამოს სტადიონიდან პლეხანოვის გამზირის გავლით მარქსის მოედნამდე. 1938 წელს ტროლეიბუსის ხაზი ამოქმედდა რუსთაველის გამზირზე. თავდაპირველად გამოიყენებოდა საბჭოთა, იაროსლავლის ქარხნის მოდელები. 1955 წლიდან შემოიტანეს ჩეხური „შკოდას“ ტროლეიბუსები. მან მაქსიმალურ ზომას მიაღწია 1986 წელს. ამ მომენტისთვის ქალაქში მოქმედებდა ტროლეიბუსის 21 ხაზი, სიგრძით 215 კმ და 225 ტროლეიბუსით. 1955-1990 წლებში ტროლეიბუსს წლიურად 53 მილიონი მგზავრი გადაჰყავდა, 1997 წელს კი მხოლოდ 15 მილიონი. 1999 წლიდან თბილისმა ათენიდან მიიღო 37 მეორადი ტროლეიბუსი ЗиУ-9. თბილისის ტროლეიბუსის უკანასკნელი 4 მარშრუტი ლიკვიდირებულ იქნა 2006 წლის 4 დეკემბერს.
დეპოები
თბილისის ტროლეიბუსის პირველი დეპო შეიქმნა ტრამვაის №1 დეპოს (დეპო „მუშთაიდი“) ტერიტორიაზე, მის ტრამვაი-ტროლეიბუსების შეთავსებულ დეპოდ გადაკეთებით, 1937 წელს. მოგვიანებით ასევე მოხდა ტრამვაის №2 დეპოს (დეპო „ისანი“) ანალოგიურად გადაკეთება შეთავსებულ დეპოდ. 1986 წელს თბილისის ტრამვაი-ტროლეიბუსების №1 შეთავსებული დეპო თევდორე მღვდლის ქუჩაზე (იგივე დეპო „მუშთაიდი“, დინამოს სტადიონთან ახლოს) გაუქმდა და მის ნაცვლად გაიხსნა ტრამვაის №1 დეპო ავჭალაში, ხოლო ტროლეიბუსების №1 დეპო ქავთარაძის ქუჩაზე. ტროლეიბუსების ორივე დეპო გაუქმდა ერთდროულად, სისტემის გაუქმებასთან ერთად 2006 წლის 4 დეკემბერს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: თბილისის ტრანსპორტი კატეგორია:ტროლეიბუსის სისტემები საქართველოში‎
იბნ ალ-კალანისი
იბნ ალ-კალანისი (დ. დაახლ. 1073 — გ. 28 მარტი, 1160) — არაბი პოლიტიკოსი და ისტორიკოსი. დამასკის ცნობილი საგვარეულოს წარმომადგენელი. ეკავა რაის ალ-დივანის (კანცელარიის გამგის) თანამდებობა. არის „დამასკის ისტორიის დამატების ავტორი“, რომელიც მოიცავს პერიოდს X საუკუნის 70-იანი წლებიდან 1150 წლამდე. თხზულებაში დაცულია ორი საყურადღებო ცნობა საქართველოს შესახებ. ერთი ეხება ქართველების ლაშქრობას განჯაზე 1110 წელს და სამხედრო კონფლიქტს დიდ სელჩუკთა სულთანთან, მეორე კი — დიდგორის ბრძოლას.
ლიტერატურა
კატეგორია:გარდაცვლილი 1160 კატეგორია:არაბი ისტორიკოსები კატეგორია:უცხოელი ავტორები საქართველოსა და ქართველების შესახებ
კარასეთის ეკლესია
დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. აბსიდში ჩრდილოეთით და სამხრეთით დიდი ზომის ნიშებია მოთავსებული, რომლებიც იწყება იატაკის დონიდან.
აბსიდი დარბაზისაგან გამოყოფილია შვერილებით. ეკლესიის კედლების სიმაღლე 3-4 მეტრს აღწევს. სამხრეთ კედელში სარკმლის კვალი შეინიშნება.
არქიტრავული შესასვლელი დასავლეთ კედელშია გაჭრილი. ეკლესიის ინტერიერი ამოვსებულია მიწით და ჩამონაშალი ქვით. ეკლესიაში ორნამენტებით შემკული ხის კარი დევს.
სამხრეთიდან და აღმოსავლეთიდან გალავანს სწორკუთხა შესასვლელები აქვს. გალავნის კედლებში გაჭრილია სათოფურები და ნიშები. ეკლესიის კამარა და კონქი ჩამოქცეულია. შემორჩენილი კედლები დაბზარულია. მიწის დონე აწეულია. ეკლესიას შემოვლებული აქვს გალავანი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სამედ მარდანოვი
ბიოგრაფია
სამედ მარდანოვი დაიბადა 1909 წლის 22 სექტემბერს ქალაქ ტფილისში. 1935 წელს დაამთავრა საკავშირო სახელმწიფო კინემატოგრაფიის ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი. იყო გამოჩენილი საბჭოთა რეჟისორის სერგეი ეიზენშტეინის მოწაფე და ერთ-ერთი პირველი აზერბაიჯანელ კინორეჟისორთა შორის, რომლებმაც პროფესიული განათლება მიიღეს. მარდანოვის შემოქმედებამ დიდი გავლენა მოახდინა აზერბაიჯანული ეროვნული კინოხელოვნების განვითარებაზე.
სამედ მარდანოვი არის პირველი აზერბაიჯანული ხმოვანი კინოფილმის და ერთ-ერთი პირველი საბჭოთა კინოკომედიის „ლურჯი ზღვის პირას“ რეჟისორი (1936, დამდგმელი რეჟისორი ბორის ბარნეტი, კინოსტუდია „აზერფილმისა“ და „მეჟრაბლომფილმის“ (მოსკოვი) ერთობლივი ნაწარმოები). მარდანოვის მიერ 1939 წელს გადაღებული ისტორიულ-რევოლუციური ფილმი „კენდლილიარი“ (ეკრანებზე გამოვიდა 1940 წელს) აზერბაიჯანული კინოს „ოქროს ფონდშია“ შეტანილი. ამ ფილმმა აზერბაიჯანულ კინოში მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა სოციალისტური რეალიზმის განმტკიცებაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1909 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 6 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1939 კატეგორია:საბჭოთა კინორეჟისორები
სუნჯის რაიონი (ინგუშეთი)
სუნჯის რაიონი (Шолж район) — ინგუშეთის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული და მუნიციპალური რაიონი. ინგუშეთის რესპუბლიკის ჩრდილოეთით მდებარე რაიონი. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი სუნჯა (რომელიც 2016 წლიდან არ შედის რაიონის შემადგენლობაში).
გეოგრაფია
სუნჯის რაიონი მდებარეობს ინგუშეთის რესპუბლიკის ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ნაწილში. ჩრდილო-დასავლეთთ ესაზღვრება მალგობეკის რაიონი, დასავლეთიდან — ნაზრანის რაიონი და ჩრდილოეთი ოსეთი, სამხრეთიდან — ჯეირახის რაიონი, აღმოსავლეთიდან — ჩეჩნეთი.
ისტორია
1860-1920 წლებში შედიოდა თერგის ოლქის შემადგენლობაში. 1920 წლიდან მთიელტა ავტონომიურ საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის შემადგენლობაშია. 1944-1957 წლებში გროზნოს ოლქის ნაწილია. რაიონი თანამედროვე სახით ჩამოყალიბდა ჩეჩნეთისა და ინგუშეთის გაყოფის შემდეგ.
სქოლიო
კატეგორია:ინგუშეთის რაიონები
ცაი ინ-ვენი
ცაი ინ-ვენი (蔡英文;დ. 31 აგვისტო 1956, ტაიპეი, ტაივანი) — ტაივანელი პოლიტიკოსი. ტაივანის პრეზიდენტი 2016 წლის 20 მაისიდან.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|ცაი 2008 წელს დაიბადა 1956 წელს. 1978 წელს დაასრულა ტაივანის ეროვნული უნივერსიტეტის იურიდიული კოლეჯი. 1980 წელს კორნელის უნივერსიტეტში დაიცვა მაგისტრის ხარისხი, ხოლო 1984 წელს ლონდონის ეკონომიკის სკოლაში მიიღო დოქტორის ხარისხი. ლონდონიდან დაბრუნების შემდეგ ტაიბეის უნივერსიტეტში დაიწყო სამართლის სწავლება.
ვახტანის ეკლესიის ნანგრევი
ვახტანის ეკლესიის ნანგრევი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვახტანაში. აგებულია განვითარებულ საუკუნეებში. ღვთისმშობლის ეკლესიის ჩრდილოეთით, 100 მეტრში შემორჩენილია ეკლესიის ნაშთი. ჩანს დასავლეთი კედლის მცირე ნაწილი, რომლის სიმაღლე 40 სმ-ს აღწევს. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა.
ცაი ინ-ვენი
ბიოგრაფია
2016 წლის იანვარში გამართულ საპრეზიდენტო არჩევნებში მიიღო ხმების 57,7 % და გახდა ტაივანის პირველი ქალი-პრეზიდენტი. თანამდებობა დაიკავა 2016 წლის 20 მაისს.
ვახტანის ეკლესიის ნანგრევი
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ცაი ინ-ვენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტაივანის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1956 კატეგორია:ტაივანელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ქალი პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 31 აგვისტო
ანა გურიელი
ანა გურიელი (გ. დაახ. 1612) — მამია გურიელის ასული, თეიმურაზ I-ის პირველი მეუღლე.
ბიოგრაფია
1607 წელს ქეთევან დედოფლის შუამდგომლობით გაყვა ცოლად თეიმურაზს. შეეძინა ორი შვილი ლევანი 1609 წელს, ხოლო ალექსანდრე 1610 წელს. რამდენიმე წელიწადში დასნეულდა და გარდაიცვალა.
ვახუშტის ცნობით „მოკვდა ანნა ქ~სა ჩქ~ი ქართ. სჟჱ“ ე. ი. 1610 წელს. პარიზის ქრონიკა კი შემდეგს გვიამბობს: „ამ შვილების ყოლის უკან ცოტა ხანი გამოვიდა, ყელში ყიყვი გაუჩნდა ანა დედოფალსა, მრავალი იწამლა, უცხო და ძნელი და მერმე ორმოც დრესა სხვა არა ჭამა რა ხმელის პურის მეტი და არაყი ზედა სვა და მერმე გაიჭრა ყიყვი. ქკსა სჟზ. ბევრი უშალა ბატონმა თეიმურაზ და სხვათაცა, მაგრამ არც წამლობა დაიშალა და არც ყელის გაჭრა. ამ ქკსა მიიცვალა დედოფალი ანნა“. ამრიგად პარიზის ქრონიკის მიხედვით, დედოფალი ანა გარდაიცვალა 1609 წელს. ვახუშტისა და პარიზის ქრონიკის ცნობები არ ეთანხმება „არჩილიანის“ მონაცემებს. არჩილიანის მიხედვით, თეიმურაზის შვილები ყოფილან ხუთის წლის და მეოთხისა, როცა მოვიდა გლოვა წუხილი, კერძოდ თეიმურაზის ქორწინებიდან შვიდი წლის შემდეგ („შვიდს წელიწადს ასრე ვიყავ“...) ამ ცნობების გათვალისწინებით თეიმურაზს მეუღლე გარდაეცვალა დაახლოებით 1613-1614 წლებში. მაგრამ არც ეს ცნობებია მართებული, რადგან, როგორც ცნობილია შაჰ-აბასის პირველი შემოსევის დროს თეიმურაზს უკვე ჰყავდა მეორე ცოლი ხორეშანი. ალავერდის 1612 წლის სიგელი რომელშიც დაწესებულია ანას მოსახსენებელი აღაპი, წერია: „ოდეს ყოველთა მბადმან არსთამან წარიყვანა თანამეცხედრე ჩემი დედოფალთ დედოფალი ანა შემგან, შემოგწირე 37 კომლი კაციო“.
განა 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
განამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთორმეტედ იასპარეზა 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:განა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Codex Argenteus
მინიატიურა|250პქ|Codex Argenteus, ფოლიო 16v, რომელიც შეიცავს ფრაგმენტს [[მარკოზის სახარება|მარკოზის სახარებიდან, 3,26—32]] Codex Argenteus, ქართულად ვერცხლის კოდექსი — გოთურ ენაზე შესრულებული ულფილას ბიბლიის ხელნაწერის ფრაგმენტი, ოთხთავი (სახარება), რომელიც უფსალის უნივერსიტეტის მთავარ ბიბლიოთეკაში, Carolina Rediviva-შია დაცული. ხელნაწერი თავდაპირველად სულ მცირე 336 ფურცელს შეიცავდა. ნაწერია ვერცხლისფერი და ოქროსფერი მელნით მეწამული ფერის ეტრატზე. ხელნაწერს სახელწოდება „ვერცხლის კოდექსი“ ეწოდა სწორედ მელნის ფერის გამო; ხშირად, უმართებულოდ, ამ სახელწოდებას უკავშირებენ მისთვის 1665 წელს დამზადებულ ვერცხლის ყდას, თუმცა Codex Argenteus-ის სახელით იგი უკვე 1597 წელს მოიხსენიება.
რამდენიმე ხელნაწერთან ერთად (Codex Gissensis-ის ოთხი ფურცელი, Codex Carolinus-ის ოთხი ფურცელი და Codices Ambrosiani A–E-ის 193 ფურცელი), Codex Argenteus მიეკუთვნება გოთურ ენაზე შესრულებული ვრცელი ტექსტების შემცველ მცირე რაოდენობის ძეგლთა რიცხვს.
ხელნაწერის ისტორია
ხელნაწერი შეიცავს ოთხ კანონიკურ სახარებას ბიბლიის გოთურენოვანი თარგმანიდან (ულფილას ბიბლია), რომელიც ეპისკოპოს ულფილას მიერაა შესრულებული (311–383). მიეკუთვნება გერმანიკული ენების უძველეს წერილობით ძეგლებს. ხელნაწერი, სავარაუდოდ, დაახლოებით 500 წელს ჩრდილოეთ იტალიაში გადაიწერა, სავარაუდოდ ოსტგუთთა მეფე თეოდორიხ დიდისათვის. ვერცხლის კოდექსი პირველად ისტორიულ წყაროებში ჩანს ვერდენის მონასტერში, საიდანაც 1573 წელს აბატ ჰაინრიხ დუდენს მიუყიდია მომავალი იმპერატორი რუდოლფ II ჰაბსბურგისათვის. ამ უკანასკნელმა კი იგი პრაღის ციხე-ქალაქში დაიცვა.
ოცდაათწლიანი ომის მიწურულს, პრაღის გაძარცვის შემდეგ ხელნაწერი შვედეთის ჯარს ჩაუვარდა ხელთ, საბოლოოდ კი იგი აღმოჩდნა შვედეთის რაიხსკანცლერის მაგნუს გაბრიელ დე ლა გარდის მფლობელობაში, რომელიც ამავე დროს უფსალის უნივერსიტეტის კანცლერიც იყო. მან უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკას 1669 წელს აჩუქა ჯერ კიდევ შემორჩენილი 187 ფურცელი ახლად დამზადებული ვერცხლის ყდითურთ.
ხელნაწერის კიდევ ერთი ფურცელი 1970 წელს აღმოჩნდა შპაიერის ტაძარში, აშაფენბურგიდან წამოღებულ რელიკვიების სკივრში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუთური ხელნაწერები კატეგორია:VI საუკუნის ხელნაწერები
სარიჯაფარლი
სქოლიო
კატეგორია:მასალის რაიონის სოფლები
სარა გადონი
მინი|სარა გადონი სარა გადონი (ინგლ. Sarah Gadon; დ. 4 აპრილი, 1987 წელი) არის კანადელი მსახიობი. მან თავისი სამსახიობო კარიერა დაიწყო სატელევიზიო სერიალებით - "Are You Afraid of the Dark?" (1999), Mutant X (2002) და Dark Oracle (2004). მას ასევე ჰქონდა ხმოვანი როლები სხვადასხვა სატელევიზიო სერიალში. გადონმა აღიარება მოიპოვა დევიდ კრონენბერგის ფილმებით - "A Dangerous Method" (2011), "Cosmopolis" (2012), Maps to the Stars (2014). მან ასევე ითამაშა დენის ვილნუვის თრილერში „ Enemy “ (2013), დრამაში Belle (2013) და საშინელებათა ფილმში Dracula Untold (2014).
ადრეული წლები
სარა გადონი დაიბადა 1987 წლის 4 აპრილს ტორონტოში, ონტარიოში. იგი არის პედაგოგი დედისა და ფსიქოლოგი მამის შვილი. გადონი თავის უფროს ძმასთან, ჯეიმსთან ერთად გაიზარდა. გადონს აქვს ინგლისური და იტალიური წარმოშობა.
სარა სწავლობდა ხელოვნების სხვადასხვა სკოლაში და 5 წლის ასაკში ჩაირიცხა ეროვნული ბალეტის სკოლაში. ბალეტმა გადონს პირველი როლი მიანიჭა. მან ითამაშა სპექტაკლ - "მაკნატუნაში".
სარა გადონმა პირველი მოქმედი როლი 10 წლის ასაკში მიიღო. მან მიიღო როლი სერიალში - "La Femme Nikita". მისი მშობლები დაჟინებით მოითხოვდნენ მის სკოლაში დარჩენასა და როლების შესრულებას მხოლოდ შვებულების დროს.
ტორონტოში ყოფნამ გადონს მისცა შესაძლებლობა, ემონაწილევა კანადურ ფილმებში - "Siblings", "Leslie", "My Name is Evil". სარა მონაწილეობდა კანადურ სატელევიზიო სერიალებში - "This Is Wonderland", "Flashpoint", "The Border", "Being Erica", "Happy Town", "Murdoch Mysteries". სარა ასევე მონაწილეობდა სპექტაკლებში ადგილობრივ ამერიკულ თეატრში.
პირადი ცხოვრება
სარა გადონი სასიყვარულო ურთიერთობებში იმყოფება მეტ ჰანამთან, რომელიც არის სერიალებისა და ფილმების რედაქტორი და მრავალგზის ჯილდოს მფლობელი. წყვილი ერთმანეთს პირველად შეხვდა გადასაღებ მოედანზე. დღეს უკვე 3 წელზე რაც ისინი ერთად არიან, როგორც ჩანს ისინი დაქორწინებას არ ჩქარობენ.
კარიერა
სარა გადონის ბოლოდროინდელი შემოქმედებაა - "Lolz-ita", "Paseo", "Letterkenny" და "Alias Grace". მან მსახიობობა დაიწყო 10 წლის ასაკიდან. სარას პირველი როლი იყო სერიალში - "La Femme Nikita", მან შასრულა ჯულიას როლი. იგი მონაწილეობდა ისეთ ცნობილ მსახიობებთან ერთად, როგორებიც არიან პეტა ვილსონი, როი დუპუისი, მეთიუ ფერგიუსონი, დონ ფრანკსი, ევგენი რობერტ გლეიზერი და ალბერტა უოტსონი.
გადონი ასევე გამჩნდა სერიალებში - "Twice in a Lifetime", "Are You Afraid of the Dark?", "Flashpoint" და "The Other Me". მან ასევე მოიგო ნომინაცია, ახალგაზრდა ხელოვანის ჯილდო.
მის ნამუშევრებს შორის ყველაზე ცნობილია ფილმი არის Flashpoint და Ruby Gloom. ის იყო ნომინირებული ACTRA - ს პრემიაზე.
2017 წელს მას ჰქონდა როლი ფილმში - Letterkenny. სარასთან ერთად ფილმში მონაწილეობდნენ მსახიობები - ჯარედ კიესო, ნეითან დელეზი, მიშელ მილეტი, ჯეიკობ ტიერნი, დილან ფლეიფეირი და სხვები. იმავე წელს მან იმონაწილევა ფილმში "The Death and Life of John F. Donovan" კიტ ჰარინგტონთან, ჯესიკა ჩასტინთან, ნატალი პორტმანთან, სუზან სარანდონთან, ქეთი ბეიტსთან, ბელა ტორნთანა და მაიკლ გამბონთან ერთად.
რესურსები ინტერნეტში
https://www.imdb.com/name/nm0300589/bio?ref_=nm_ov_bio_sm
https://www.datingcelebs.com/who-is-sarah-gadon-dating/
კატეგორია:კანადელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 4 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
იავუზ ალი-ფაშა
მალქოჩ იავუზ ალი-ფაშა (Malkoç Yavuz Ali Paşa; გ. 1604, ბელგრადი) — ოსმალეთის სახელმწიფო მოღვაწე. ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1603-1604 წლებში, სულთან აჰმედ I-ის დროს. 1601-1603 წლებში იყო ოსმალეთის იმპერიის გუბერნატორი ეგვიპტეში. იავუზ ალი-ფაშა იყო მალქუჩოღლუს გვარის უკანასკნელი ცნობილი წარმომადგენელი. 1604 წელს უნგრეთში ლაშქრობის დროს ავად გახდა და გარდაიცვალა.
იავუზ ალი-ფაშა წერდა ლექსებს და პროზაულ ნაწამოებებს ქელამის და მუხის ფსევდონიმით. მისი ნაწარმოებები ინახება სულეიმანის ბიბლიოთეკაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები კატეგორია:გარდაცვლილი 1604
იოჰან ჰაინრიხ პესტალოცი
იოჰან ჰაინრიხ პესტალოცი (დ. 1746 — გ. 1827) — შვეიცარიელი პედაგოგი.
ბიოგრაფია
დაიბადა შვეიცარიის ქალაქ ციურიხში, ექიმის ოჯახში. მამა იოჰან ბატისტ პესტალოცი გარდაიცვალა, როცა იოჰან ჰაინრიხი 5 წლისა იყო. პატარა ჰაინრიხის აღზრდა დედასთან ერთად იკისრა უბრალო გლეხის ქალმა, შინამოსამსახურე ბარბარა შმიდტმა. ჰაინრიხს ხშირად უხდებოდა აღმზრდელათან სოფელში ყოფნა. აქ იგი ახლოს გაეცნო გლეხთა მძიმე შრომას და ბავშობიდანვე განიმსჭვალა მათდამი დიდი პატივისცემისა და სიბრალულის გრძნობით. პატარა პესტალოცი ბევრს კითხულობდა, თუმცა ფიზიკურად სუსტი იყო. სწავლა დაიწყო დაწყებით სკოლაში, რომლის კურსი სამ წელიწადში დაამთავრა და ლათინურ სკოლაში განაგრძო სწავლა. აქ მან, მიუხედავად სუსტი ჯანმრთელობისა, დიდი შეუპოვრობა და სიმამაცე გამოიჩინა, როცა წინ აღუდგა ზოგიერთ უვიც და უუნარო პედაგოგს. ლათინური სკოლის შემდეგ პესტალოცი შედის ჰუმანიტარულ კოლეგიუმში ფრანგ განმანათლებელთა გავლენით დემოკრატიული იდეები ვითარდებოდა და პესტალოცი ხარბად დაეწაფა მათ. აქ საბოლოოდ განმტკიცდა მისი გადაწყვეტილება — ხალხისადმი სამსახურისათვის დაეთმო მთელი თავისი ცხოვრება და ნიჭი.
1762 წელს ქ. ციურიხში მოსწავლე ახალგაზრდებმა შექმნეს პატრიოტულ-პოლიტიკური წრე, რომლის მონაწილეები იკრიბებოდნენ, მსჯელობდნენ პოლიტიკის, არზრდის, ზნეობის პრობლემებზე და ამხელდნენ თანამდებობის პირთა ამორალიზმს. ამავე დროს, წრის წევრები აქტიურად ერეოდნენ პრაქტიკულ მოვლენებშიაც და ხშირად სასურველ შედეგსაც აღწევდნენ, მაგრამ 1767 წელს წრე დაშალეს და მისი წევრები, მათ შორის პესტალოციც, დააპატიმრეს.
1780 წელს პესტალოცი წერს პირველ პედაგოგიურ სტატიას „განდეგილის საღამოს საათები“, 1781–1787 წლებში გამოდის პესტალოცის სოციალურ-პედაგოგიური რომანი „ლინგარდი და ჰერტრუდა“.
1792 წელს რევოლუციურმა საფრანგეთის საკანონმდებლო კრებამ ამ რომანისა და პედაგოგიური მოღვაწეობისათვის პესტალოცი დააჯილდოვა „საფრანგეთის რესპუბლიკის მოქალაქის“ საპატიო წოდებით. პესტალოცი იყო პირველი პედაგოგი, რომელმაც შექმნა პირველდაწყებითი სწავლების კერძო მეთოდიკები და პირველდაწყებითი სწავლების ზოგადი საფუძვლები. მართალია, მან ზოგიერთ შემთხვევაში ზედმეტად შეაფასა აზროვნების განვითარებისთვის მექანიკური სავარჯიშოების როლი, დააშორა აზროვნების განვითარება ცოდნის დაგროვებას, ხარკი მოუხადა ფორმალური განათლების თეორიას, მაგრამ მისმა პროგრსულმა იდეებმა, კერძოდ, განმავითარებელი სასკოლო სწავლების იდეამ — დადებითი გავლენა მოახდინა მოწინავე პედაგოგიკური თეორიისა და სასკოლო პრაქტიკის შემდგომ განვითარებაზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:შვეიცარიელი პედაგოგები კატეგორია:დაბადებული 1746 კატეგორია:გარდაცვლილი 1827 კატეგორია:შვეიცარიელი პროტესტანტები კატეგორია:ციურიხის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:XIX საუკუნის მასწავლებლები კატეგორია:ბავარიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
ისაკყაუს წმინდა გიორგის ეკლესია
ისაკყაუს წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ისაკყაუში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ეკლესია დგას სოფლის სასაფლაოზე; ნაგებია მოვარდისფრო, დიდი ზომის უხეშად დამუშავებული ქვით. გეგმით სწორკუთხა ნაგებობა, აღმოსავლეთით დასრულებულია ღრმა, ნახევარწრიული აბსიდით. აბსიდის ცენტრში გაჭრილია სარკმელი, ჩრდილოეთით სწორკუთხა ნიშია. ეკლესიის კედლების სიმაღლე 2-3 მეტრს აღწევს. გრძივ კედლებზე შემორჩენილია პილასტრის ქვედა ნაწილები. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. დაზიანების გამო ფორმა არ იკითხება. ეკლესია თითქმის პერანგშემოცლილია. ძეგლი დაზიანებულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კარიბის ანდები
მინი|250პქ|მარჯვნივ კარიბის ანდები — მთები ვენესუელაში, კარიბის ზღვის ნაპირის გასწვრივ. სიგრძე დაახლოებით 800 კმ. 2765 მეტრამდე სიმაღლის ქედები დანაწევრებულია ტექნიკურ-ეროზიული გასწვრითი ხეობებით. უმთავრესად აგებულია მეზოზოური ასაკის მეტამორფული ქანებით, გრანიტული ინტრუზივებითა და მეზო-კაინოზოური ეფოზიური და დანალექი ქანებით. ხშირია მიწისძვრა. არის ნავთობისა და ბუნებრივი აირის საბადოები. 900-1000 მეტრამდე ქსეროფიტული ბუჩქნარებია. უფრო მაღლა ფოთოლმცვივანი მარადმწვანე ტყე და ბუჩქოვანი მდელოა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ვენესუელის მთები
NGC 7635
მინი|მარჯვნივ|NGC 7635.გადაღებულია [[ედუინ ჰაბლი|ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპით.]]
NGC 7635, აგრეთვე ცნობილი როგორც ბუშტის ნისლეული, Sharpless 162 ან Caldwell 11 — H II რეგიონის ემისიური ნისლეული კასიოპეას თანავარსკვლავედის მიმართულებით. მდებარეობს ღია ვარსკვლავთგროვა მესიე 52-თან ახლოს. „ბუშტს“, 8.7 ვარსკვლავიერი სიდიდის მქონე მასიური, ახალგაზრდა ვარსკვლავის — SAO 20575 (BD+60°2522)-ის ვარსკვლავური ქარი წარმოქმნის. ნისლეული იმ გიგანტურ მოლეკულურ ღრუბელთან ახლოსაა, რომელიც მის გაფართოებას მოიცავს. ობიექტი 1787 წელს, უილიამ ჰერშელმა აღმოაჩინა. მიჩნეულია, რომ BD+60°2522-ის მასა, 44-ჯერ აღემატება მზის მასას.
მოყვარულთა დაკვირვებები
8 ან 10 ინჩიანი (250 მმ) ტელესკოპით, ნისლეული ხილვადია, თუმცა, როგორც უკიდურესად მკრთალი და დიდი გარსი ვარსკვლავის გარშემო, ხოლო 16-18 ინჩიანი (460 მმ) ტელესკოპით, შესაძლებელია იმის შემჩნევა, რომ ნისლეულს უსწორმასწორო, წაგრძელებული ფორმა აქვს.
NGC 7635, ახალი საერთო კატალოგის სიაშია შეტანილი.
სქოლიო
კატეგორია:ნისლეულები
განა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
განამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:განა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
მალხაზ კვანჭილაშვილი
მალხაზ კვანჭილაშვილი (დ. 30 აგვისტო, 1951)  — ქართველი პოლიტიკოსი.
დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1976 წლიდან იყო სოფელ ბორჩალოს რვაწლიანი სკოლის მასწავლებელი. 1975-1978 იყო წლებში ასპირანტი, 1978 წლიდან კი საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის  თბილისის ანდრია რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ ქარტია – 91“.
არზაკანი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოტაიქის პროვინციის სოფლები
ჰიუტლინგენი
ჰიუტლინგენი (Hüttlingen) — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. თემის ფართობია 18,71 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 5 958 ადამიანს.
სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
კანაფისებრნი
კანაფისებრნი (Cannabaceae) — მცენარეების ოჯახი ვარდისნაირთა რიგისა. ოჯახში გაერთიანებულია 11 გვარი და 170 სახეობა. საქართველოში გავრცელებულია ამ ოჯახის სამი გვარი: კანაფი (Cannabis), სვია (Humulus) და აკაკი (Celtis).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარდისებრნი
გლიუკსბურგი
გლიუკსბურგი (Glücksburg, Lyksborg) — ქალაქი გერმანიაში, შლეზვიგ-ჰოლშტაინში, შლეზვიგ ფლენსბურგის რაიონში. გლიუკსბურგი იყო დანიის სამეფო ოჯახის რეზიდენცია. გლიუკსბურგში განთავსებულია გერმანიის სამხედრო ფლოტი.
მანტენა
მანტენა (Mantena) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 212 მეტრზე. მიეკუთვნება ვალი-დუ-რიუ-დოსი მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მანტენის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 27 111 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 39.57 კმ²-ზე. ფართობი 685 208 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნეპალის რევოლუცია
ნეპალის რევოლუცია (सात सालको क्रान्ति) ნეპალში, ასევე ცნობილია, როგორც სატ სალკო კრანტი — პოლიტიკური მოძრაობა ნეპალში რანას დინასტიის მმართველობის წინააღმდეგ. სწორედ ამის შემდეგ დაიწყო პოლიტიკური გამოფხიზლება და დემოკრატიული მოძრაობა ქვეყანაში, რასაც შედეგად მემკვიდრეობითი პრემიერ-მინისტრობის სისტემის გაუქმება მოჰყვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნეპალის ისტორია კატეგორია:რანას რეჟიმი
თამარაშენის გრიგოლწმინდის ეკლესია
თამარაშენის გრიგოლწმინდის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელ თამარაშენში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში. სოფლის სამხრეთით 2 კმ-ზე მთაზე, სასაფლაოსთან მდებარე ეკლესია
ნაგებია რიყის და ფლეთილი ქვით სქელ დუღაბზე. გეგმით სწორკუთხედს წარმო-ადგენს, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდით. აღმოსავლეთი და დასავლეთი კედლები 3-4 მეტრის სიმაღლეზეა შემორჩენილი, ხოლო სამხრეთით სწორკუთხა ნიშაა. ჩრდილოეთით დევს ბუნის ქვა. შემორჩენილია აბსიდის სამხრეთი მხარის ქვედა ქვები. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. მისი წირთხლები მორღვეულია.
ხრაშუნასოკოსებრნი
ხრაშუნასოკოსებრნი (Russulaceae) — სოკოს ოჯახი ხრაშუნასოკოსნაირთა რიგისა. ამ ოჯახში გაერთიანებულია ორი მთავარი სოკოს გვარი როგორიცაა: რძიანა სოკოები და ხრაშუნა სოკოები.
შათირობა
შათირობა (Şatıroba) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ლენქორანის რეგიონის  მასალის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1740 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:მასალის რაიონის სოფლები
ვიქტორ ჰესი
ვიქტორ ჰესი (Victor Franz Hess) (დ. 24 ივნისი, 1883, ავსტრია — გ. 17 დეკემბერი, 1964, ნიუ-იორკი) — ავსტრიელი ფიზიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიკის დარგში კოსმოსური სხივების აღმოჩენისათვის.
მოღვაწეობა
ჰესი გრაციაში მუშაობის პერიოდში ძირითადად იკვლევდა რადიოაქტივობის მოვლენას. კერძოდ ამ უნივერსიტეტში შეისწავლებოდა ატმოსფეროს იონიზაციის საკითხები. ამ თემის შესწავლისას ჰესს აინტერესებდა თუ რა იწვევდა ატმოსფეროში ელექტრონების წარმოქმნას, ესეიგი რომელი გამოსხივება იწვევდა მათ გამოჩენას. მან კვლევის პროცესში შენიშნა, რომ ეს უცნობი გამოსხივება მოქმედებდა მარტივ საიონიზაციო ხელსაწყოებზე, მაგალითად, ჩვეულებრივ კონდენსატორზე.
ჰესმა შემდგომში დაადგინა, რომ ატმოსფეროს იონიზაციის მიზეზი დედამიწის გამა-გამოსხივებაა, მაგრამ საკითხი მაინც ბოლომდე ვერ გადაწყდა. 1911 წელს მან დაწვრილებით შეამოწმა გამა-გამოსხივების შთანთქმის ხასიათი დედამიწის ზედაპირზე და რამდენიმე მეტრის სიმაღლეზე გამა-გამოსხივების წყაროს გამოყენების საშუალებით. 1911-1912 წლებში განახორციელა ათი ძნელი ასვლა საჰაერო ბურთით, რომლის დროსაც შეასრულა დაკვირვებები გაუმჯობესებული ხელსაწყოების საშუალებით სხვადასხვა სიმაღლეზე. იგი ავიდა 5350 მეტრის სიმაღლეზე და საბოლოოდ უცნაური შედეგებიც მიიღო. მან დაადგინა რომ ზღვის დონიდან 150 მეტრის სიმაღლემდე იონიზაციის ხარისხი მცირდება, ხოლო დიდ სიმაღლეებზე გამოსხივების ინტენსივობა იზრდება და ცვლილების იგივე კანონს ექვემდებარება მხოლოდ ზევიდან წამოსული გამოსხივების შემთხვევაში. გარდა ამ შედეგებისა ჰესმა დაადგინა, რომ 5000 მეტრ სიმაღლეზე აღმოჩენილი გამოსხივება რამდენჯერმე უფრო ძლიერია ვიდრე ზღვის დონეზე. 1913 წელს ეს შედეგები დაადასტურა გერმანელმა ფიზიკოსმა ვილჰელმ კოლჰოსტერმა.