cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ორგანიზაცია
დიპლომატიური ჩართულობისა და ასამბლეის საქმეთა სამმართველო
დიპლომატიური ჩართულობისა და ასამბლეის საქმეთა სამმართველო უშუალოდ გენერალური დირექტორის ზედამხედველობის ქვეშ იმყოფება, ის ფოკუსირებულია ჟენევის დიპლომატიურ საზოგადოებასთან ჩართულობაზე ღონისძიებების, შეხვედრების და ძირითადი შეხვედრების ადმინისტრაციული, ლოგისტიკური და სხვა ასპექტების ზედამხედველობაზე, WIPO-ს ასამბლეების ჩათვლით. განყოფილება ასევე პასუხისმგებელია ორგანიზაციის მასშტაბით პროტოკოლის სერვისების სრულ სპექტრზე ზედამხედველობაზე. კერძოდ, განყოფილება პასუხისმგებელია გენერალური დირექტორის წარმომადგენლობითი და სტუმართმოყვარეობის პროტოკოლთან დაკავშირებული ყველა საჭიროებების და პროტოკოლთან დაკავშირებული შეხვედრებისა და ღონისძიებების საჭიროებების დაკმაყოფილებაზე.
ტრადიციული ცოდნის განყოფილება
ტრადიციული ცოდნის განყოფილება ახორციელებს WIPO-ს მუშაობას გენეტიკურ რესურსებზე, ტრადიციულ კულტურულ გამოხატულებებზე და ტრადიციულ ცოდნაზე თავისი შვიდი მომსახურების სფეროს მეშვეობით. ეს მოიცავს ადგილობრივი და ადგილობრივი თემის მეწარმეობის მხარდაჭერას ინტელექტუალური საკუთრების ინსტრუმენტების სტრატეგიულ და ეფექტურად გამოყენებაში მათ ბიზნესში; ინტელექტუალური საკუთრების რჩევების მიწოდება ტრადიციული ცოდნისა და ტრადიციული კულტურული გამოხატვის დოკუმენტაციის შესახებ; პრაქტიკული ტრენინგის, სწავლების და დისტანციური სწავლების პროგრამების ორგანიზება; და მოქმედებს როგორც საინფორმაციო რესურსების გლობალური მითითება ინტელექტუალური და გენეტიკური რესურსების, ტრადიციული ცოდნისა და ტრადიციული კულტურული გამოხატულებების კვეთაზე, ასევე რეგიონალური, ეროვნული და სათემო გამოცდილების საცავი. ტრადიციული ცოდნის განყოფილება ასევე პასუხისმგებელია მრავალმხრივი მოლაპარაკებების ხელშეწყობაზე WIPO-ს ინტელექტუალური საკუთრების და გენეტიკური რესურსების, ტრადიციული ცოდნისა და ფოლკლორის სამთავრობათაშორისო კომიტეტში.
პუბლიკაციები და მონაცემთა ბაზები
WIPO აქვეყნებს დაახლოებით 40 ახალ სათაურს წელიწადში, რომლებიც ითარგმნება და ქვეყნდება გაეროს ოფიციალურ ენებზე: არაბულ, ჩინურ, ინგლისურ, ფრანგულ, რუსულ და ესპანურ ენებზე. WIPO-ს ცოდნის საცავი შეიცავს WIPO-ს პუბლიკაციებისა და დოკუმენტაციის არქივს 1885 წლიდან, ისევე როგორც აკადემიური კვლევითი ლიტერატურის ბიბლიოთეკას ინტელექტუალური საკუთრების შესახებ. WIPO-მ მიიღო ღია წვდომის პოლიტიკა 2016 წელს. მისი პუბლიკაციები უფასოა ხელახლა გამოსაყენებლად და შესაცვლელად, Creative Commons Attribution 4.0 ლიცენზიის პირობებით.
ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ინდიკატორები
2009 წლიდან WIPO აქვეყნებს ყოველწლიურ მსოფლიო ინტელექტუალური საკუთრების ინდიკატორებს, რომელიც უზრუნველყოფს ინტელექტუალური საკუთრების სფეროს ინდიკატორების ფართო სპექტრს. ის ეყრდნობა ეროვნული და რეგიონალური IP ოფისების, WIPO-ს, მსოფლიო ბანკის და იუნესკოს მონაცემებს.
გლობალური ინოვაციების ინდექსი
გლობალური ინოვაციის ინდექსი არის ქვეყნების ყოველწლიური რეიტინგი ინოვაციების შესაძლებლობებისა და წარმატების მიხედვით. ის გამოქვეყნებულია ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ კორნელის უნივერსიტეტთან, INSEAD-თან და სხვა ორგანიზაციებთან და ინსტიტუტებთან პარტნიორობით, და ეფუძნება როგორც სუბიექტურ, ისე ობიექტურ მონაცემებს, რომლებიც მიღებულია რამდენიმე წყაროდან, მათ შორის საერთაშორისო სატელეკომუნიკაციო კავშირიდან. მსოფლიო ბანკი და მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმი. ის 2007 წელს დაიწყო INSEAD-ისა და World Business-ის მიერ, [3] ბრიტანული ჟურნალის მიერ.
პატენტის სკოპი
PATENTSCOPE არის საჯარო პატენტის მონაცემთა ბაზა, რომელიც მოწოდებულია WIPO-ს მიერ, რომელიც ემსახურება როგორც ოფიციალური გამოქვეყნების წყაროს საპატენტო განაცხადებისთვის, რომლებიც შეტანილია საპატენტო თანამშრომლობის ხელშეკრულების ფარგლებში და მოიცავს მრავალ ეროვნულ და რეგიონალურ პატენტების კოლექციას. 2021 წელს მას ჰქონდა 100 მილიონზე მეტი საპატენტო დოკუმენტი, მათ შორის 4,2 მილიონი გამოქვეყნებული საერთაშორისო საპატენტო განაცხადი.
სქოლიო
კატეგორია:1967 წელს დაარსებული ორგანიზაციები კატეგორია:საერთაშორისო ორგანიზაციები
კოპერი (ბოიაკა)
კოპერი (Coper) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 967 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 047 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 23.53 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 172 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
კრავ მაგა
ისტორია
კრავ მაგას საბრძოლო ხელოვნება ებრაელმა იმრიხ ლიხტენფელდმა (1910-1998 წ) დააარსა. იმრიხის მამა, სამუელი ახალგაზრდობაში მოჭიდავე და ცირკის აკრობატი იყო. თინეიჯერობის ასაკში პრესბურგში (შემდგომში ბრატისლავა, სლოვაკეთი), პოლიციაში ოპერატიულ თანამშრომლად მუშაობდა; აღნიშნულ სამსახურთან ერთად იგი ხელჩართულ ბრძოლასაც ასწავლიდა. მის მიერ გახსნილ სპორტ-სკოლა “ჰერკულესში“ კი ახალგაზრდებს ჯიუ-ჯიცუს და კრივის ვარჯიშებს უტარებდა. იმრიხმა ინტენსიური ვარჯიშები სწორედ მამის ხელმძღვანელობით დაიწყო. მონაწილეობდა შეჯიბრებებში და არც ქუჩაში ჩხუბს ერიდებოდა, სადაც პრონაცისტურად განწტობილ “გმირებს“ უსწორდებოდა. თანდათან ნიჭიერი ყმაწვილი, ბრუს ლის მსგავსად, ქუჩურ ბრძოლებში გამოიწრთო და ნამდვილ მებრძოლად ჩამოყალიბდა. 30-იან წლებში იმრიხმა სპორცმენებისგან ახალგაზრდა ებრაელთა თავდაცვის ჯგუფი ჩამოაყალიბა, რომელსაც ბრატისლავას ებრაულ რაიონში წესრიგის დაცვა ევალებოდა. ჯგუფის დავალება იყო ანტისემიტურ გამოსვლებისა და დარბევის მცდელობების განეიტრალება. 1936-1940 წლებში იმრიხი ფაშისტური ორგანიზაციის წევრების და მათი დამრბევი ბანდების წინააღმდეგ ასეულობით შეტაკებაში მონაწილეობდა. აღნიშნულ დროს მონაკვეთში მას ბევრჯერ მოუწია ჭიდაობისა და კრივის ილეთების გამოყენება და პრაქტიკამ ნათელი გახადა, თუ რომელი მათგანი ამართლებდა ქუჩურ ჩხუბში და რომელი არა. 1942 წელს იმრიხი ემიგრანტად პალესტინაში გადავიდა. პალესტინაში „ხაგანების“ (ებრაული თავდაცვის ძალები) რიგებში გაერთიანდა, რომლის მთავარ ამოცანასაც არაბებისგან ებრაული დასახლების დაცვა წარმოადგენდა. სწორედ აქ შეიცვალა იმრიხმა სახელი და ებრაულ მანერაზე „იმაი“ დაირქვა. ისრაელის სახელმწიფოს დაარსბიდან (1948 წ.) თითქმის თავისი სიცოცხლის ბოლომდე, ქვეყნის მაშტაბით არმიის, პოლიციის და სპეცდანაყოფების მთავარი ინსტრუქტორი იყო. 20 წლის განმავლობაში იგი სრულყოფდა თავდაცვისა და ხელჩართული ბრძოლის ილეთებს ამუშავებდა. იმ პერიოდში კრავ მაგა ფართოდ განვითარდა. სამხედრო სამსახურიდან წასვლის შემდეგ, იმაიმ თავისი საბრძოლო სისტემის დახვეწა დაიწყო. გაიხსნა შესაბამისი სკოლები. შემოიღეს ოსტატობის დამადასტურებელი ფერადი ქამრების სისტემა. თავდაპირველად, კრავ მაგას ტექნიკური არსენალი კრივის, ჯიუ ჯიცუს და ჭიდაობის ილეთებით შემოიფარგლებოდა. ფეხიტ შეტევა და მისგან თავდაცვა სისტემაში არ გამოიყენებოდა. „ფეხით დარტყმები მე არ ვიცოდი და საერთოდ, ჩხუბის ასეთი მანერა ბინძურად და არაჯენტლმენურად მიმაჩნდა,“ - ამბობდა იმაი. თუმცა, როდესაც იგი კარატეს კარგად ფაეცნო, ფეხის ხმარების აუცილებლობაში დარწმუნდა და სისტემაში ახალი ილეთები შეიტანა. გარდა ამისა, კრავ მაგას ილეთების არსენალი კარატედან თითებით შეტევებმა, ხელის მტევნის გვერდითი ნაწილებით, მუშტის ქვედა, მუშტის ზედა მხრით და იდაყვით დარტყმებმა შეავსო. 80-იან წლებში იმაიმ უახლოეს მოსწავლესთან, იაილ იანოლოვთან ერთად ბრძოლის აღნიშნულ სტილს რეორგანიზაცია ჩაუტარა და ერთიან სისტემა ჩამოაყალიბა.
მოკლე აღწერა
აღნიშნული საბრძოლო ხელოვნების ძირითადად იარაღს ხელით და ფეხით დარტყმები წარმოადგენს. უპირატესობა ენიჭება დგომაში ბრძლას. დისტანცია საშუალოა ან შორი (დაახლოებით გაშლილი ხელის ან ფეხის მანძილი). უმეტესად გამოიყენება ჩაკეტილი დგომები. ხელების მდგომარეობა ისეთივეა, როგორც კრივში. წინ დგომი ფეხის მუხლი ოდნავ შიგნით არის შებრუნებული (საზარდულის დასაცავად). თავი დახრილია და ყელს იცავს. მებრძოლი შეტევის დროსაც მაქსიმალურად ჩაკეტილია.
დარტყმები მიმართულია სხეულის სახიფათო წერტილებისაკენ. საუკეთესო სამიზნეებად ითვლება: საზარდული, ყელი, თვალები, მზისწნული, ნიკაპი, მუხლები, საფეთქელი. დაშვებულია სარმები, გდებები, ხელებზე მტკივნეული ილეთები, ახლო ბრძოლაში იდაყვით, მუხლით და თავით დარტყმები, კბენა და ა.შ. ჭიდაობისაგან განსხვავებით, დაწოლილ მდგომარეობაში ბრძოლის დროს გამოიყენება თითებით შეტევა თვალებზე, ყელში, საზარდულში დარტყმა და კბენა. მებრძოლის მთავარი მიზანს მოწინააღმდეგის თავიდან სწრაფად მოცილება და ფეხზე წამოდგომა წარმოადგენს.
აგრეთვე, კრავ მაგა ითვალისწინებს ცივი და ცეცხლსასროლი იარაღით შეტევის და მისგან თავდაცვის ტექნიკის შესწავლას.
კრავ მაგას საფუძვლებში შედის: საბაზო ტექნიკა, ილეთების ერთ სისტემაში თავმოყრის და ახალი ილეთების შექმნის პრინციპი, ფიზიკური ვარჯიშის წარმართვა, ფსიქოლოგიური მომზადების მეთოდები და ტაქტიკური პრინციპები.
სქოლიო
კატეგორია:საბრძოლო ხელოვნებები
ჩინეთ-ტიბეტის მთები
ჩინეთ-ტიბეტის მთები, სიჩუანის ალპები, ხუანდუანშანი — ქედი ჩინეთსა და მიანმარში. წარმოადგენს ტიბეტის მთიანეთის საფეხურს აღმოსავლეთ ჩინეთის ვაკეებსა და დაბალმთიანეთის საზღვარზე. სიგრძე დაახლოებით 750 კმ, სიგანე 400 კმ-მდე, სიმაღლე 5000-6500 მ (დასავლეთი) და 1000-1200 მ (აღმოსავლეთი, მაქსიმალური — 7590 მ (მწვერვალი გუნგაშანი). შედგება ციცაბოკალთებიანი ქედებისგან, რომლებიც ერთმანეთისგან გამოყოფილია სალუინის, მეკონგისა და იანძის ვიწრო და ღრმა ხეობებით. ჩინეთ-ტიბეტის მთები არის ძველი ბაქნის ნაწილი, რომელიც მეზოზოურ ეპოქაში დაიყო ცალკეულ ბლოკებად. აზევებული ბლოკები აგებულია არქეული და პროტოროზოული გნაისებით, კრისტალური ფიქლებითა და ქვიშაქვებით; დაწეული ბლოკები კი — პალეოზოური კირქვებით, ფიქლებითა და ქვიშაქვებით. პერიფერიული სერები, რომლებიც სიჩუანის ქვაბულს ეკვრის, აგებულია პერმული ასაკის ბაზალტებითა და მეზოზოური დანალექი წყებებით. ხშირია მიწისძვრა. არის რკინის მადნის, ოქროს და სპილენძის საბადოები. სიჩუანის ქვაბულის დასავლეთ კიდეზე ჰავა სუბტროპიკულია, რომელიც ტიბეტის მთიანეთისაკენ თანდათან იცვლება მეტად კონტინენტური გრილი ჰავით. მთათა სამხრეთი კალთების ძირზე ნალექები 1200 მმ წელიწადში, ქარპირა კალთებზე დაახლოებით 2000 მმ და მეტი, ტიბეტის მთიანეთისაკენ — 600 მმ. 4000 მ-ზე მაღლა ალპური მდელოები და სტეპებია, 2000-4000 მ სიმაღლეზე ჭარბობს წიწვოვანი ტყეები, 2000 მ-ის დაბლა შერეული ტყეებია, რომლებიც ქვევით იცვლება მარადმწვანე სუბტროპიკული ტყით (დაფნა, მაგნოლია); სამხრეთით ხეობებში გვხვდება ურთხელი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩინეთის ქედები კატეგორია:მიანმარის ქედები
ჩოკოპეს რაიონი
ჩოკოპეს რაიონი (Distrito de Chocope) — რაიონი პერუში, ლა-ლიბერტადის რეგიონის ასკოპეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9994 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 99.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 100.24 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლა-ლიბერტადის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ასკოპეს პროვინციის რაიონები
კალისტრატე ქუთათელაძე
კალისტრატე ქუთათელაძე (დ. 1909, სოფ, ივანდიდი, ხონის რაიონი. — გ. 1983) — ქართველი ქიმიკოსი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი 1967 წლიდან. ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი 1952 წლიდან, პროფესორი 1953 წლიდან, საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე 1958 წლიდან, სილიკატების დარგის სამეცნიერო სკოლის ფუძემდებელი საქართველოში.
1932 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის ქიმიურ-ტექნოლოგიური ინსტიტუტი. 1935 წლიდან მუშაობდა თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სილიკატების ტექნოლოგიურ კათედრაზე. 1942 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე იყო ამავე კათედრის გამგე, 1958-1973 წლებში კი საქართველოს საშენ მასალათა სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის დამაარსებელი და დირექტორი იყო (1990 წლიდან ინსტიტუტი კალისტრატე ქუთათელაძის სახელობისაა). ქუთათელაძის ძირითდი შრომები ეხება სილიკატების ქიმიას. დამუშავებული აქვს ახალი ტიპის ცემენტის, კერამიკის, მინის, ნახევრად გამტარული და დიელექტრიკული მასალების ტექნოლოგია. მას ასევე მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ქიმიის ფაკულტეტზე დაარსებული კალისტრატე ქუთათელაძის სახელობის სტიპენდია. დაკრძალულია საბურთალოს პანტეონში. თბილისში არის კალისტრატე ქუთათელაძის ქუჩა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1909 კატეგორია:გარდაცვლილი 1983 კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები კატეგორია:ხონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კ
ბატაანის ეროვნული პარკი
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინების ეროვნული პარკები კატეგორია:ფილიპინების ტყეები კატეგორია:1945 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:1945 წელს დაარსებულები ფილიპინებში კატეგორია:ბატაანის გეოგრაფია კატეგორია:ბატაანის ღირსშესანიშნაობები
სალარი
სალარი, აგრეთვე ცნობილი როგორც სალარ იბნ იაზიდი (დ. ? — გ. 20 თებერვალი, 1063) — შირვანის მე-15 შაჰი 1050–1063 წლებში, ქესრანიდების დინასტიიდან.
სალარი იაზიდ II-ის ერთ-ერთი შვილი და ალი III-ის ბიძა იყო. 1049 წელს, იგი ალის წინააღმდეგ აჯანყდა. 1050 წელს, სალარმა მისი მმართველობა დაამხო და დააპატიმრა, გაქცევის შემდეგ კი — სიკვდილით დასაჯა. 1053 წელს, შირვანშაჰმა მალუს ციხესიმაგრე აიღო და იქ საკუთარი გარნიზონი ჩააყენა. გარდაიცვალა 1063 წლის 20 თებერვალს. მისი გარდაცვალების შემდეგ, მომდევნო შირვანშაჰი მისი შვილი — ფარიბურზ I გახდა.
სქოლიო
კატეგორია:შირვანშაჰები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1063
ბერლინის ისტორია
მინი|ალბრეხტ დათვის ძეგლი გამარჯვების ხეივანში, ბერლინში, ვალტერ შოტის ნამუშევარი, ამჟამად შპანდაუს ციტადელშია.|250პქ მინი|ბერლინის და კელნის რუკა, 1652|250პქ მინი|ბერლინი 1688 წელს (1935 წლის ნახატი)|250პქ ქალაქ ბერლინის ისტორია მისი დაარსებიდან, XIII საუკუნიდან იწყება და შემდეგ ხდება პატარა ქვეყნის პრუსიის დედაქალაქი. პრუსიის სწრაფი ზრდა დაიწყო XVIII-IXX საუკუნეში და 1871 წელს საფუძველი ჩაუყარა გერმანიის იმპერიას. 1900 წელს ბერლინი გახდა წამყვანი მსოფლიო ქალაქი. ლიდერობდა ისეთ დარგებში როგორიც არის: მეცნიერება, მუსიკა, მუზეუმები, განათლება, მმართველობა, დიპლომატია და სამხედრო სფერო. ასევე, დიდ როლს თამაშობდა მრეწველობასა და ფინანსებში. მეორე მსოფლიო ომის დროს ბერლინი თითქმის მთლიანად განადგურდა დაბომბვის, არტილერიისა და სასტიკი ხელჩართული ბრძოლების გამო. ამ ყველაფერმა ქალაქი წამყვანი როლი დროებით დააკაგვინა. 1990 წელს ორად გახლეჩილი ბერლინის გაერთიანებამ ბერლინს დაუბრუნა მსოფლიოს წამყვანი ქალაქის როლი.
პირველი მოსახლეები (1100 – 1400)
თავდაპირველად სლავური ქალაქი ბერლინი მდებარეობდა მდინარე შპრეეს აღმოსავლეთ ნაწილში, დაახლოებით იქ სადაც დღეს Nikolaiviertel (ნიკოლასის კვარტალი) არის. პირველი გერმანული დასახლება სავარაუდოდ XI-XII საუკუნეში იყო. მათ დაარსდეს მეორე ქალაქი კელნი, რომელიც დღევანდელ მუზეუმთა კუნძულზე მდებარეობდა. XII საუკუნეში ქალაქი გახდა ბრანდენბურგის საკურფიურსტოს ნაწილი, რომელის დამაარსებელი 1157 წელს იყო ალბრეხტ I დათვი. მან ბერლინს დაუტოვა ანდერძი, რომ მისი ემბლემა ყოფილიყო დათვი, რომელიც შემდგომში გამოსახეს ბერლინის გერბზე. ბერლინი ქალაქად იხსენიება 1244 წლიდან, კელნი - 1237 წლიდან. 1400 წელს ბერლინის და კელნის მოსახლეობა დაახლოებით 8 000 მოსახლეს შეადგენდა. 1307 წელს ბერლინისა და კელნის გაერთიანებით შეიქმნა ქალაქი ბერლინ-კელნი, ხოლო ფორმალურად 1432 წელს გაერთიანდა. უფრო ადრეული ქალაქების სტატუსი გააჩნიათ დღევანდელი ბერლინის ფარგლებში შემავალ ქალაქებს, შპანდაუს (ქალაქად იხსენიება 1197 წლიდან) და კეპენიკს (1204), რომლებიც ძველი სლავური დასახლებების ადგილას შექმნა. ამასთან, ნახსენები ქალაქები მთელი შუა საუკუნეების განმავლობაში ბერლინის მოქიშპენი იყვნენ და ისტორიამ საამისო ბევრი მაგალითი შემოინახა, მაგალითად, 1567 წლის "ხელკეტების ომად" წოდებული გრანდიოზული ჩხუბი ბერლინელ და შპანდაუელ ახალგაზრდებს შორის, რომელიც პირველთა გალახვით და გაქცევით დასრულდა.
ბრანდენბურგის საკურფიურსტო (1400 – 1700)
1415 წელს ფრედერიკ I გახდა ბრანდენბურგის კურფიურსტმა (ინგ.:Prince-elector, გერ.:Kurfürst. ტიტული, ვისაც მეფის არჩევის უფლება ჰქონდა), რომლის მმართველობას 1440 წლამდე გაგრძელდა. ბრანდენბურგის მომდევნო კურფიურსტი, ბერლინში, ჰოენცოლერნთა დინასტია იყო, რომელიც 1918 წლამდე მმართვდა, შემდგომში კი როგორც პრუსიის მეფეები და ბოლოს გერმანიის იმპერატორები. როდესაც ბერლინი გახდა ჰოენცოლერების რეზიდენცია, უარი თქვა სამხედრო-სავაჭრო ჰანზის კავშირის თავისუფალი ქალაქის სტატუსზე.
პრუსიის სამეფო (1701–1871)
1701 წელს კურფიურსტმა ფრედერიკ III-მ (1688-1701) საკუთარ თავს მიანიჭა პრუსიის მეფის სტატუსი და დაირქვა ფრედერიკ I (1701-1713). მან ბერლინს მიანიჭა პრუსიის სამეფოს დედაქალაქის სტატუსი. 1709 წელს ბერლინში ცხოვრობდა 55 000 ადამიანი, რომლიდანაც 5 000 მსახურობდა პრუსიის არმიაში. 1710 წლის 1 იანვარს ქალაქი ბერლინი, კელნი, Friedrichswerder-ი, Dorotheenstadt-ი და Friedrichstadt გაერთიანდნენ ერთი სახელის ქვეშ: ,,ბერლინის სამეფო დედაქალაქი და რეზიდენცია”
სქოლიო
*
სან-ხუან-დელ-პუერტო
სან-ხუან-დელ-პუერტო (San Juan del Puerto) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების უელვის პროვინციის უელვის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 45 კმ². მოსახლეობა — 9411 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უელვის მუნიციპალიტეტები
Long Tall Sally (EP)
სქოლიო
კატეგორია:1964 წლის EP-ები კატეგორია:The Beatles-ის EP-ები კატეგორია:ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის EP-ები
დოლი მედისონი
დოროთი „დოლი“ დენდრიჯ პეინ ტოდ მედისონი (Dorothea „Dolley“ Dandridge Payne Todd Madison; დ. 20 მაისი, 1768 — გ. 12 ივლისი, 1849) — ამერიკის შეერთებული შტატების მესამე პრეზიდენტის, ჯეიმზ მედისონის (1809-1817) ცოლი. ცნობილი თავისი სოციალური გრაციით, რამაც მისი ქმრის, როგორც პრეზიდენტის პოპულარობას შეუწყო ხელი. მანვე შეუწყო ხელი ახალაშენებული თეთრი სახლის ავეჯით მოწყობას. 1814 წელს, როდესაც ბრიტანელებმა ვაშინგტონი გადაწვეს და თეთრ სახლსაც წაუკიდეს ცეცხლი, დოლიმ ჯორჯ ვაშინგტონის კლასიკური პორტრეტი გადაარჩინა. ქვრივობის ჟამს ის სიღარიბეში ცხოვრობდა, ნაწილობრივ ქმრის ნაწერების გაყიდვით ირჩენდა თავს.
ადრეული წლები
ოჯახში პირველი გოგონა დოროთი დენდრიჯ პეინი 1768 წლის 20 მაისს, ჩრდილოეთ კაროლინაში, კვაკერთა დასახლებაში დაიბადა. ვირჯინიელი მერი კოული პეინისა და ჯონ პეინ უმცროსის ოჯახში, რომლებიც 1765 წელს ჩრდ. კაროლინაში გადასახლდნენ.
1769 წლისთვის პეინები ისევ ვირჯინიაში დაბრუნდნენ. ახალგაზრდა დოლი ვირჯინიის დასავლეთ ნაწილში მისი მშობლების პლანტაციაში კომფორტულ გარემოში იზრდებოდა და დედის ოჯახს მჭიდროდ დაუკავშირდა. საბოლოოდ მას სამი და: ლუსი, ანა და მარი და ოთხი ძმა: უოლტერი, უილიამ თემპლი, ისააკი და ჯონი ეყოლა.
1783 წელს, ამერიკის რევოლუციური ომის დროს, ბევრი სხვა მონათმფლობელის მსგავსად, ჯონ პეინმა მონები გაათავისუფლა. ზოგიერთმა, მათ შორის პეინმაც, ეს კვაკერული აღზრდის (თანაგრძნობის) გამო გააკეთა, დანარჩენები კი რევოლუციური იდეალებით იყვნენ შთაგონებულნი. 1782 წლიდან 1820 წლამდე ვირჯინიაში გათავისუფლებულ შავკანიანთა შეფარდება მთლიანდ შტატის შავკანიან მოსახლეობასთან <1%-დან 7.2%-მდე გაიზარდა. 30 000-ზე მეტი შავკანიანი გაათავისუფლეს.
პეინმა ოჯახი ფილადელფიაში წაიყვანა, სადაც ის ბიზესში ჩაება და სახამებლებით ვაჭრობა დაიწყო, მაგრამ მისი ბიზნესი 1791 წელს ჩავარდა. მერიმ პანსიონატი გახსნა. 1792 წლის ოქტომბერში ჯონი გარდაიცვალა. მერიმ პანსიონატი დახურა და შემდეგ წელს თავის ყველაზ ეუმცროს შვილებთან, მერისთან და ჯონთან ერთად დასავლეთ ვირჯინიაში, თავის ქალიშვილ ლუსისთან და მის ქმართან, ჯორჯ სტეპტო ვაშინგტონთან გადავიდა.
ქორწინება და ოჯახი
1790 წლის იანვარში დოლი პეინი კვაკერ იურისტზე, ჯონ ტოდზე ფილადელფიაში დაქორწინდა. მათ მალე შეეძინათ ორი ვაჟი: ჯონ პეინი (რომელსაც პეინს ეძახდნენ) და უილიამ თემფლი (დ. 4 ივლისი, 1793). 1793 წელს, როდესაც მერი პეინმა ფილადელფია დატოვა, დოლის და, ანა პეინი მასთან საცხოვრებლად გადავიდა, რათა ბავშვების აღზრდაში დახმარებოდა.
1793 წელს ფლადელფიაში ყვითელი ცხელების ეპიდემიამ იჩინა თავი. ეპიდემიამ ოთხი თვის მანძილზე 5019 ადმაიანის სიცოცხლე შეიწირა, მათ შორის, დოლის 29 წლის ქმარი, 3 თვის ვაჟი - უილიამ თემფლი და ქმრის მშობლები. სექტემბრის შუა ხანებამდე ქალაქიდან 20 000-მდე ადამიანი გაიქცა. დაქვრივებული დოლი, თავის ვაჟთან ერთად მხარდაჭერის გარეშე დარჩა.
მეორე ქორწინება
200px|right|thumb|დოლის გრავიურა, 1800-იანი წლები დოლი პეინი და ჯეიმზ მედისონი აშშ-ის წარმოამდგენლობით პალატაში ვირჯინიას წარმოადგენდნენ. ზოგიერთი წყაროს მიხედვით, 1794 წლის მაისში, დოლი და ჯეიმზი აარონ ბურმა, მედისონის დიდი ხნის მეგობარმა ფორმალურად გააცნო ერთამენთს. 43 წლის მედისონი ახალგაზრდა ქვრივზე 17 წლით იყო უფროსი, მაგრამ აგვისტოსთვის დოლი მედისონს ცოლობაზე დათანხმდა. ისინი 1794 წლის 15 სექტემბერს დაქორწინდნენ და შემდეგი სამი წლის განმავლობაში ფილადელფიაში ცხოვრობდნენ.
მემკვიდრეობა
მეორე მსოფლიო ომის დროს, პანამა-სითიში (ფლორიდა) აგებულ საზღვაო ხომალდს — SS Dolly Madison — სახელი მის საპატივცემულოდ ეწოდა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1768 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1849 კატეგორია:XVIII საუკუნის ამერიკელები კატეგორია:XVIII საუკუნის კვაკერები კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელები კატეგორია:XIX საუკუნის კვაკერები კატეგორია:XIX საუკუნის ამერიკელი ქალები კატეგორია:ამერიკელი კვაკერები კატეგორია:ამერიკელი მონათმფლობელები კატეგორია:აშშ-ის პირველი ქალბატონები კატეგორია:ჯეიმზ მედისონი კატეგორია:მედისონის ოჯახი
ქართული მარში
„ქართული მარში — ეროვნული მოძრაობა“ — მემარჯვენე პოლიტიკური პარტია და საზოგადოებრივი მოძრაობა საქართველოში.
სქოლიო
კატეგორია:პოლიტიკური მოძრაობები საქართველოში კატეგორია:ქართული ნაციონალიზმი კატეგორია:კონსერვატიული პარტიები საქართველოში
მაგდალენა-დე-კაოს რაიონი
მაგდალენა-დე-კაოს რაიონი (Distrito de Magdalena de Cao) — რაიონი პერუში, ლა-ლიბერტადის რეგიონის ასკოპეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 28 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 090 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 19 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 158.96 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლა-ლიბერტადის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ასკოპეს პროვინციის რაიონები
აიამონტე
აიამონტე (Ayamonte) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების უელვის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 142 კმ². მოსახლეობა — 21 104 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უელვის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:უელვის ქალაქები
კორალესი (ბოიაკა)
კორალესი (Corrales) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.365 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 481 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 42.05 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 59 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
გო
გო — ერთ-ერთი ყველაზე ხანგრძლივი ისტორიის მქონე და აღიარებული, როგორც ყველაზე რთული სამაგიდო თამაში. ამ თამაშში განსხეულებულია ცნობილი გამოთქმა- გენიალობა სიმარტივეშია. მიუხედავად უმარტივესი წესებისა, ვეიცი ანუ გო კაცობრიობის მიერ შექმნილი ერთ-ერთი ყველაზე კომპლექსური სისტემაა, სტრატეგიული თამაშია.
წესები
ვეიცის თამაშობს ორი მოთამაშე შავი და თეთრი ქვებით 9-9, 13-13 ან 19-19 დაფაზე. 19-19 დაფა მიჩნეულია თამაშის სტანდარტულ ზომად. ჩვეულებრივ თამაშს იწყებს შავი, ამიტომ თეთრებს ეძლევათ დამატებითი ქულა- ე.წ. კომი, დაახლოებით 6-7 ქულა.
დღესდღეობით თამაშის საერთაშორისო სახელია გო, რაც მოდის მისი იაპონური სახელწოდების იგოს გამარტივებისაგან. ჩინეთში მას უწოდებენ ვეიცის ( 围棋 ), კორეაში- ბადუკს ( 바둑 ).
ისევე როგორც ჩინური კულტურის სხვა არაერთი ელემენტი, ვეიციც გავრცელდა შორეული აღმოსავლეთის სხვა ქვეყნებში. V საუკუნეში აღნიშნული თამაში უკვე ფიქსირდება კორეაში, ხოლო VII საუკუნეში კი იაპონიაში ვრცელდება. ვეიცის შემდგომი განვითარება და სტანდარტიზაცია უკავშირდება იაპონიას. მსგავსად ჩინეთისა, გოს თამაში საზოგადოების მაღალი ფენის პრეროგატივა იყო დიდი ხნის განმავლობაში, ხოლო აზიაში გოს ასეთი მასიური გავრცელება მოსახლეობაში უკავშირდება ტოკუგავას რეჟიმის (1603-1868) პირველ შიოგუნს იეიასუ ტოკუგავას (1553-1616). სწორედ, მან შექმნა გოს მინისტრის თანამდებობა ქვეყანაში და ჩამოაყალიბა გოს შემსწავლელი ოთხი სკოლა. ტოკუგავას რეჟიმის დროს იაპონიაში მოხდა გოს სტანდარტიზაცია, ჩამოყალიბდა მოთამაშეთა შეფასებისა და ქულების დათვლის განსაზღვრული სისტემა.
ზურტაკეტი
ზურტაკეტი — ისტორიული მხარე სამხრეთ საქართველოში, ახლანდელ დმანისის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს გომარეთის პლატოზე, მდ. შავწყაროსწყლის (ხრამის მარჯვ. შენაკადი) ხეობაში. დასავლეთიდან ზურტაკეტს ესაზღვრება ჯავახეთის ქედი, ჩრდილოეთით – კვირიკეთის ქედი, აღმოსავლით – ხრამის ხეობა, სამხრეთით – ლუკუნის მთა. პლატოს სიმაღლე 1200–1600 მ.
გო
წესები
პირველი დასავლელი ადამიანი, რომელმაც დატოვა ცნობები გოს შესახებ, იყო იტალიელი მისიონერი ჩინეთში ჩასული მოგზაური და მეცნიერი მატეო რიჩი (1552-1610). თუმცა, აღნიშნული თამაშის წესების ახსნა და მისი ევროპაში გავრცელების პირველი მცდელობა უკავშირდება თომას ჰაიდს (1636- 1703).
ზურტაკეტი
გეოგრაფიული აღწერა
ვახუშტი ბატონიშვილი (XVIII ს.) თავის „გეოგრაფიაში“ ზურტაკეტის აღწერას იძლევა, 46 სოფლის სიას კი აწერია – „გომარეთი და ზურტაკეტა“. შესაძლოა ეს ფაქტიც ამ გეოგრაფიულ ერთეულში ჩამოყალიბებულ ორ მიკროქვეყანაზე მეტყველებს.
გო
წესები
ევროპასა და ამერიკაში გოს პოპულარობა გაიზარდა XX საუკუნის 50-60-იან წლებში, ხოლო გოს საერთაშორისო გავრცელებამ გამოიწვია ჩინეთში მისი კვლავ აღორძინება. 2015 წლის მონაცემებით გოს საერთაშორისო ფედერაციაში 75 ქვეყანაა გაწევრიანებული. ხშირად იმართება მსოფლიო და ევროპის ჩემპიონატი ამ თამაშებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ჩინური თამაშები კატეგორია:სამაგიდო თამაშები
ზურტაკეტი
მატერიალური კულტურის ძეგლები
მატერიალური კულტურის ძეგლებიდან აღსანიშნავია გათხრილი და შესწავლილი ყორღანები, რომლებიც ძვ. წ. II ათასწლეულის I ნახევრით თარიღდება (ო. ჯაფარიძე). შუა საუკუნეთა ძეგლებიდან გამოირჩევა ციხე-ქვაბი და მუსის ციხე, გომარეთის ადრეული სტელები, ეკლესიების დიდი რაოდენობა, რომელთაც მნიშვნელოვანი წარწერები ახლავთ. საყურადღებოა ქარვასლის ნანგრევი სოფ. სალამალეიქის (ახლანდ. სოფ. ქარვასლა) მახლობლად; იგი, ვახუშტი ბატონიშვილის სიტყვით, ყოფილა „თამარ მეფისაგან აღშენებული ზამთარ მოგზაურთათვის“. ამჟამად იქაური მოსახლეობა ნარევია (ქართველები, სომხები, თურქულენოვანი ბერძნები). უდიდესი ქართული სოფელია გომარეთი, რომელიც ძვ. წყაროებშიც ასევე მოიხსენიება. ვახუშტი წერს: „აქა არს დაბა დიდი გომარეთი, ვითარცა მცირე ქალაქი“. მხარის დაწინაურებას ხელს უწყობდა ქვემო ქართლიდან ჯავახეთისაკენ გამავალი გზა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები
სიაოხერუი
იმპერატორის მეუღლე სიაოხერუი (孝和睿皇后; დ. 20 ნოემბერი, 1776 — გ. 23 იანვარი, 1850, აკრძალული ქალაქი) — ჩინელი არისტოკრატი და ნიოხურუს კლანის წარმომადგენელი. ჩინეთის იმპერატორ ჯიაცინგის მეუღლე 1790 წლიდან, მისი ოფიციალური კონსორტი 1801-1820 წლებში და მისი ქვრივი 1820-1850 წლებში.
ბიოგრაფია
სიაოხერუი დაიბადა 1776 წლის 20 ნოემბერს, ჩინეთში. მისი დაბადების სახელი უცნობია. იგი იყო ნიოხურუს კლანის წარმომადგენელ გიუნგალასა და მისი ცოლის, იეხე ნარას მეორე შვილი და პირველი ქალიშვილი. მას ერთი უფროსი ძმა, ორი უმცროსი ძმა და ორი უმცროსი და ჰყავდა. მამამისი პირველი რანკის წარჩინებული იყო და სხვადასხვა პერიოდში ეკავა ომის, შინაგან საქმეთა და რიტუალების მინისტრის თანამდებობა.
მაღალი წარმომავლობის გამო იგი აკრძალულ ქალაქში, საიმპერატორო კარზე იზრდებოდა, სადაც ქალბატონი ნიოხურუს სახელით იყო ცნობილი.
1790 წელს იგი დაქორწინდა ჩინეთის იმპერატორ ციანლონგის მეთხუთმეტე ვაჟზე, პრინც იონგიანზე. ამის შემდეგ მას სიაოხერუი დაარქვეს, თუმცა ქმრისთვის იგი მეორე ცოლი იყო, რის გამოც თავდაპირველად მისი ოფიციალური კონსორტი არ ყოფილა. ქორწინებაში სიაოხერუიმ ჩვიდმეტი გოგონა და ორი ვაჟი გააჩინა. 1795 წლის აგვისტოში მან პრინცი მიანკაი გააჩინა.
1797 წლის 5 მარტს, მძიმედ დასნეულებული იმპერატორის პრველი ცოლი, სიაოშურუი გარდაიცვალა, რითაც სიაოხერუი მისი ჰარემის მმართველი და დე ფაქტო კონსორტი გახდა. იმპერატორ ჯიანცინგს მაშინვე უნდოდა მისი ოფიციალურ კონსორტად გამოცხდება, მაგრამ პირველი ცოლის დაღუპვის შემდგომი სამგლოვიარო პერიოდის გადასვლას დაუცადა. საბოლოოდ, 1801 წლის 27 მაისს, იმპერატორმა სიაოხერუი თავის ოფიციალურ კონსორტად გამოაცხადა.
1805 წლის 9 მარტს, სიაოხერუიმ იმპერატორის მეოთხე ვაჟი, პრინცი მიანსინი გააჩინა.
1820 წლის 2 სექტემბერს ჯიაცინგი გარდაიცვალა, რის გამოც ტახტი სიაოხერუის გერმა, იმპერატორმა დაოგუანგმა დაიკავა, რომელმაც მას იმპერატორის ქვრივის ოფიციალური წოდება მიანიჭა. ამ პერიოდში დაოგუანგი ჩენგდეს პროვინციაში იყო წასული, რითაც სიაოხერუიმ ისარგებლა და ტახტზე თავისი უფროსი ვაჟის დასმა სცადა, თუმცა წარუმატებლად, რამაც იმპერატორის განაწყენება გამოიწვია. ამის გამო სიაოხერუი აკრძალული ქალაქის განაპირა სასახლეში გადაიყვანეს, რაც მისთვის დამამცირებელი იყო.
1836 წელს, 60 წლის იუბილეზე იმპერატორმა მას საიმპერატორო კარზე რელიგიური რიტუალების ორგანიზატორად დანიშნა. ამის შემდეგ მასა და იმპერატორს შორის ძველი წყენა გაქრა და იგი კვლავ სასახლის ცენტრალურ ნაწილში გადავიდა საცხოვრებლად.
1838 წელს, სიაოხერუი და იმპერატორი დაოგუანგი ცამეტდღიან სამოგზაურო ტურში წავიდნენ, რა დროსაც ინახულეს დასავლეთ ცინის სამარხები.
სიაოხერუი გარდაიცვალა 1850 წლის 23 იანვარს აკრძალულ ქალაქში, 73 წლის ასაკში. იგი დაკრძალეს დასავლეთ ცინის სამარხში, ჩანგის მავზოლეუმის მახლობლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 20 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1776 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1850 კატეგორია:ცინის დინასტია კატეგორია:ჩინეთის იმპერატორების მეუღლეები
გულნარა ქავთარაძე
გულნარა ქავთარაძე (დ. 22 ივნისი, 1921, მოსკოვი — გ. 20 დეკემბერი, 2000) — ქართველი პიანისტი და პედაგოგი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1976).
1941 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია ფორტეპიანოს განხრით, ხოლო 1949 წელს — ასპირანტურა. 1941 წლიდან თბილისის ფილარმონიის სოლისტი იყო. ეწეოდა ნაყოფიერ საკონცერტო მოღვაწეობას. ქართველი კომპოზიტორთა ნაწარმოებების პირველი შემსრულებელი და ინტერპრეტატორი. მისი შესრულება გამოირჩეოდა მაღალი პროფესიონალური ოსტატობით. გასტროლებს მართავდა ყოფილ სსრკ ქალაქებსა და საზღვარგარეთის ქვეყნებში. 1959 წლიდან  თბილისის კონსერვატორიის  პედაგოგი იყო, ხოლო  1978 წლიდან პროფესორი. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით. დასაფლავებულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 22 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2000 კატეგორია:ქართველი პიანისტები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის კურსდამთავრებულები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები გ
ირაკლი კვიკვიძე
ირაკლი კვიკვიძე (დ. 9 მარტი, 1902, ბაჯი — გ. 2 აპრილი, 1951, სარატოვი) — ქართველი ინჟინერ-გეოლოგი. დაამთავრა ტექნიკური განათლების საკავშირო დაუსწრებელი ინსტიტუტი 1935 წელს. მონაწილეობდა ვოლგისპირეთში დევონური ასაკის ნავთობის საბადოების აღმოჩენაში, რისთვისაც მიენიჭა სსრკ-ის სახელმწიფო პრემია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1951 კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი გეოლოგები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
იოსებ გძელიშვილი
იოსებ გძელიშვილი (დ. 29 ნოემბერი, 1909 — გ. 1968) — არქეოლოგი, გეოლოგიისა და მინერალოგიის მეცნიერების კანდიდატი 1946 წლიდან. პირველმა შეადგინა თბილისისა და მისი მიდამოების საინჟინრო გეოლოგიური რუკა. 1944 წლიდან 1965 წლამდე იყო თავისივე ხელმძღვანელობით შექმნილი არქეოლოგთა ტექნოლოგიის ლაბორატორიის გამგე.
ქვემო ქართლში საფუძველი ჩაუყარა შუა საუკუნეებში ნასოფლარების არქეოლოგიურ კვლევა-ძიებას. მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა უძველესი სამთამადნო და მეტალურგიის წარმოების გამოკვლევაში. წლების მანძილზე ხელმძღვანელობდა თბილისის არქეოლოგიურ ექსპედიციას.
გამოქვეყნებულ ნაშრომთაგან აღსანიშნავია „თბილისის მატერიალური კულტურის ძეგლები“ (1961) და „რკინის დნობის საქმე ძველ საქართველოში“ (1964 წელს, რუსულ ენაზე).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 29 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1909 კატეგორია:გარდაცვლილი 1968 კატეგორია:ქართველი არქეოლოგები
მიხეილ იაშვილი
მიხეილ იაშვილი (დ. 1748 — გ. 1811) — ქართველი სამხედრო პირი.
ბიოგრაფია
თავადი მიხეილ ალექსის ძე იაშვილი წარმოშობით ამბროლაურის რაიონის სოფელ სხვავადან ყოფილა. მის შესახებ მხოლოდ ის ვიცით, რომ რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორის წოდება ჰქონდა, მონაწილეობდა 1768-1774 წლებში რუსეთ-ოსმალეთის ომში, შემდგომში კი მსახურობდა სესტრორეცკის და სანქტ-პეტერბურგის დენთის ქარხნების უფროსად. ბევრად მეტი ვიცით მისი ვაჟების, ვლადიმერ და ლევან იაშვილების შესახებ. ძმების რუსეთის მეფის სამსახურში გამწესება იმპერატორ ეკატერინე II-ის დროს მომხდარა. ორივემ სამხედრო კარიერის მწვერვალებს მიაღწია. ვლადიმერ იაშვილი გენერალ-მაიორი გახდა, მაგრამ რუსეთის იმპერატორის, პავლე I-ის წინააღმდეგ მოწყობილ შეთქმულებაში მონაწილეობისთვის, ალექსანდრე I-მა იგი თავის მამულში, კალუგის გუბერნიაში, სოფელ მურომცევოში გადაასახლა და პოლიციის მეთვალყურეობა დაუწესა. უფრო წარმატებული აღმოჩნდა უმცროსი ძმის, ლევანის სამხედრო კარიერა. მან მრავალ ბრძოლაში გამოიჩინა თავი, მათ შორის 1812 წლის ომში და 1819 წელს არტილერიის სრული გენერლის ტიტული დაიმსახურა. ლევან იაშვილმა 1832 წელს მიიღო უფლება, ეპოლეტებზე ეტარებინა იმპერატორ ნიკოლოზ I-ის ვენზელი. მისი პორტრეტი, შესრულებული ინგლისელი მხატვრის ჯ. დოუს მიერ, განთავსებულია ზამთრის სასახლის სამხედრო გალერეაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:დაბადებული 1748 კატეგორია:გარდაცვლილი 1811 კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
დავით კვესელავა
დავით კვესელავა (დ. 25 აგვისტო, 1911, ლეციცხვაიე — გ. 6 ნოემბერი, 1978, თბილისი) — ქართველი მათემატიკოსი, ფიზიკა-მათემატიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1952), პროფესორი (1954), საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1966).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 25 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1911 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978 კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მათემატიკოსები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
კარლ VIII
კარლ VIII, კარლ კნუტსონი (Karl Knutsson; დ. 1408 ან 1409, უფსალა, — გ. 15 მაისი, 1470, სტოკჰოლმი) — შვედეთის მეფე ბუნდეს საგვარეულოდან, ხანგამოშვებით მეფობდა 1448 წლიდან გარდაცვალებამდე. 1449-1450 წლებში ასევე მართავდა ნორვეგიას. წარმოადგენდა დანიის მოწინააღმდეგე და სავაჭრო ურთიერთობებზე ორიენტირებული შვედური არისტოკრატიის ინტერესებს; უპირისპირდებოდა ძველ, ტრადიციულ მიწათმფლობელ ფეოდალთა კლასს, რომელიც დანიასთან პიროვნულ უნიას უჭერდა მხარს. ოპონენტებმა ორჯერ შეძლეს კარლის ტახტიდან გადაყენება, თუმცა საბოლოოდ მან მოახერხა მეფობის დაბრუნება. ბევრი ისტორიკოსი კარლის კონფლიქტებით სავსე ზეობის პერიოდს გუსტავ I ვაზას მიერ XIV საუკუნის დასაწყისში აღორძინებული შვედური ეროვნული სახელმწიფოებრიობის წინამორბედად თვლის.
კარლ კნუტსონი ტრადიციულად მეფე კარლ VIII-ის სახელითაა ცნობილი, თუმცა, სინამდვილეში, მეორე კარლი იყო, რომელიც შვედეთის ტახტზე იჯდა. რიგითი ნომერი მას XVII საუკუნის დასაწყისში რეტროსპექტულად მიენიჭა, ვინაიდან კარლ IX-მ (ზეობდა 1604-1611) ათვლა შვედეთის მითიური მეფეებიდან დაიწყო (პირველი ექვსი კარლი ისტორიული წყაროებისთვის უცნობია იოჰან მაგნუსის XVI საუკუნეში შექმნილ თხზულებამდე).
ადრეული კარიერა
კარლი ერთ-ერთი ცნობილი შვედური წარჩინებული საგვარეულოს — ბუნდეს წარმომადგენელი იყო. მამა, კნუტ თორდსონი რაინდი და საიდუმლო საბჭოს (რიქსრადი) წევრი, დედა მარგარეტ კარლსდოტერი კი ტოფტას ფეოდალური გვარიდან იყო. 1434 წელს კარლი რიქსრადის წევრი და მთავარი კონეტაბლი (რიქსმარსკი) გახდა. 1436 წელს ის შეუერთდა არისტოკრატთა ჯგუფს, რომელმაც დანიის, ნორვეგიისა და შვედეთის გაერთიანებული სამეფოს (კალმარის უნია) ხელმწიფის, ერიკ პომერანიელის წინააღმდეგ გლეხთა აჯანყებას დაუჭირა მხარი. შვედეთში უკმაყოფილება ჰანზის კავშირთან ერიკის ომს და, შედეგად, შვედების სავაჭრო ინტერესების დაზიანებას მოჰყვა. აჯანყებას გარდაცვალებამდე (1436 წლის მაისი) ენგელბრექტ ენგელბრექტსონი ხელმძღვანელობდა. კარლმა მოხერხებულად გამოიყენა გლეხების, არისტოკრატებისა და სამეფო ხელისუფლების მხარდამჭერთა შორის არსებული წინააღმდეგობები და სწრაფად დაწინაურდა. 1438 წელს ის რეგენტად აირჩიეს, 1439 წელს კი კარლმა ერიკის შვედეთის ტახტიდან გადაყენებას მიაღწია. ამის შემდეგ, 1441 წელს შვედეთის ტახტზე დანიის მეფე კრისტოფერ ბავარიელი აირჩიეს. კარლმა საკომპენსაციოდ არაერთი ფეოდალური მამული მიიღო, მათ შორის, ფინეთი. ის ფლობდა ჯერ უმაღლესი იუსტიციარიუსის (რიქსდროცი), შემდეგ კვლავ რიქსმარსკის სახელოებს.
შვედეთის მეფე
კრისტოფერის უმემკვიდროდ გარდაცვალების შემდეგ ფინეთიდან დაბრუნებული კარლი 1448 წლის 20 ივნისს შვედეთის მეფედ აირჩიეს. ბევრი იმედოვნებდა, რომ კარლი კალმარის უნიის დანარჩენ სამეფოებშიც შეძლებდა მხარდაჭერის მოპოვებას. თუმცა, იმავე წლის სექტემბერში, დანიის ტახტზე კრისტიან I ავიდა. ორ მონარქს შორის მალევე დაიწყო ცილობა ნორვეგიის გამო, რომელიც უნიის მესამე სატახტოს წარმოადგენდა. 1449 წელს ნორვეგიელების ერთ ნაწილს კარლმა თავი მეფედ აარჩევინა, მაგრამ შვედეთის რიქსრადი ამ გადაწყვეტილების წინააღმდეგ წავიდა და დანიასთან დაპირისპირების თავიდან აცილების მიზნით აიძულა კარლი მომდევნო წელს ნორვეგიის ტახტი კრისტიანისთვის დაუთმო. ამასთანავე, დანიისა და შვედეთის არისტოკრატიამ კარლს კომპრომისული გადაწყვეტილება შესთავაზა, რომლის მიხედვითაც კარლი და კრისტიანი თავიანთ სამეფოებს ინარჩუნებდნენ ერთ-ერთის გარდაცვალებამდე, შემდეგ კი ცოცხლად დარჩენილი კალმარის კავშირის სამივე ტახტის მფლობელი ხდებოდა. თუ ეს წინადადება მიუღებელი იქნებოდა, მაშინ ორივეს გარდაცვალების შემდეგ გაერთიანებული სამეფოების ახალი მონარქის არჩევა მოხდებოდა. კარლმა, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა დანიის ჰეგემონიით კავშირის აღდგენას და სკანდინავიაში შვედეთის გავლენის დამყარებას ესწრაფვოდა, ყველა ეს წინადადება უარყო. შედეგად, 1451 წელს ორ ქვეყანას შორის დაიწყო ღია ომი, რომელიც შვედებში არაპოპულარული იყო. შვედებმა შეძლეს დანიელების მოგერიება გიოტალანდში და 1453 წელს მხარეებს შორის დროებითი ზავი დაიდო.
საშინაო პოლიტიკაში კარლი ეკლესიის ეკონომიკური ძალაუფლების შეზღუდვას და საეკლესიო მფლობელობაში სხვადასხვა გზით აღმოჩენილი სამეფო დომენების დაბრუნებას ცდილობდა, რამაც მის წინააღმდეგ გავლენიან დიდებულთა ჯგუფი განაწყო. მეფის პოზიციები დაასუსტა მისი ბიძაშვილის და უერთგულესი მხარდამჭერის — თორდ ბუნდის მკვლელობამ (1456). 1457 წელს ოპოზიცია არქიეპისკოპოს იონს ბენგტსონ ოქსენშერნას წინამძღოლობით კარლს აუჯანყდა, მელარენის ტბის ყინულზე ბრძოლაში დაამარცხა და შვედეთის გვირგვინი კრისტიან I-ს გადასცა. კარლმა დანციგს შეაფარა თავი. 1464 წლის აგვისტოში მან ისარგებლა შვედების აჯანყებით კრისტიანის საგადასახადო პოლიტიკის გამო, მის მიმართ გლეხობის კეთილგანწყობით და შეძლო ხელისუფლებაში დაბრუნება, თუმცა 1465 წლის იანვარში ლინჩეპინგის ეპისკოპოსის, კეტილ კარლსონის (ვაზა) მეთაურობით ამბოხებულებმა ის კვლავ დაამხეს და კრისტიანი მიიწვიეს. ყველასგან მიტოვებული და უფლებააყრილი კარლი ფინეთში, თავის მამულში განმარტოვდა. 1467 წლის ნოემბერში პატრიოტულად განწყობილმა დიდებულებმა ტოტისა და სტურეს საგვარეულოების ლიდერობით დაძლიეს ოქსენშერნა და სხვა მეტოქეები და კარლი კვლავ ტახტზე დააბრუნეს. ამის შემდეგ ეს უკანასკნელი გარდაცვალებამდე (1470 წლის მაისი) მეფობდა, თუმცა მისი ძალაუფლება მნიშვნელოვნად შეზღუდული იყო არისტოკრატთა წარმომადგენლობითი ორგანოთი — რიქსრადით. კარლის შემდეგ შვედეთის ტახტი ვაკანტური იყო, ქვეყანას კი რეგენტი სტენ სტურე უფროსი მართავდა მანამ, სანამ 1497 წელს დანიის მეფე ჰანსმა იარაღის ძალით არ აიძულა შვედები კალმარის კავშირში დაბრუნებას დათანხმებოდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1408 კატეგორია:გარდაცვლილი 1470 კატეგორია:შვედეთის მეფეები
კარტაია
კარტაია (Cartaya) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების უელვის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 142 კმ². მოსახლეობა — 20 083 კაცი (2020 წ.).
ირაკლი შიოლაშვილი
ირაკლი შიოლაშვილი (დ. 11 თებერვალი, 1983, თბილისი) —  ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.
2005-2006 წლებში იყო შპს მშენებლობის პროექტების სახელმწიფო ექსპერტიზის მთავარი სამმართველოს სისტემური ანალიზის ჯგუფის სპეციალისტი; 2006-2007 წლებში შპს „მშენებლობის პროექტების“ სახელმწიფო ექსპერტიზის მთავარი სამმართველოს გზებისა და ხაზოვანი კომუნიკაციების განყოფილების სპეციალისტი; 2007-2009 წლებში  საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის მსხვილ გადამხდელთა ინსპექციის იურიდიულ საკითხთა სამმართველოს უფროსი ინსპექტორი; 2009-2010 წლებში კი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის მსხვილ გადამხდელთა საგადასახადო ინსპექციის იურიდიულ საკითხთა სამმართველოს უფროსის მოადგილე; 2010-2012 წლებში  საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს იურიდიული დეპარტამენტის სამართლებრივი უზრუნველყოფის სამმართველოს მთავარი სპეციალისტი; 2012-2013 წლებში დაინიშნა დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის გამგებლად; 2013-2016 წლებში იყო საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებში (ახმეტა, გურჯაანი, დედოფლისწყარო, საგარეჯო, სიღნაღი და ყვარლის მუნიციპალიტეტი ქალაქ თელავში) სახელმწიფო რწმუნებული-გუბერნატორი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (სიღნაღისა და დედოფლისწყაროს მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 11 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები
საქართველოს ჟურნალისტთა ფედერაცია
საქართველოს ჟურნალისტთა ფედერაცია — საზოგადოებრივი შემოქმედებითი ორგანიზაცია. დაარსდა 1958 წელს, როგორც სსრკ ჟურნალისტთა კავშირის რესპუბლიკური ორგანიზაცია. 1990 წელს გახდა საქართველოს ჟურნალისტთა დამოუკიდებელი კავშირი (პირველი თავმჯდომარე ნ. ჩერქეზიშვილი). 1992 წლიდან ჰქვია ფედერაცია, ატარებს მრავალმხრივ ღონისძიებას — აქვს გამომცემლობა „ჟურნალისტი“, კლუბი „საფიხვნო“, უშვებს ჟურნალ „ჟურნალისტს“. მასთან შექმნილია ეროვნული თანხმობის დარბაზი. 1997 წლიდან ფედერაციამ დააწესა ს. მესხისა და ნიკო ნიკოლაძის სახელობის პრემიები, ქართული ჟურნალისტიკის დღე — 21 მარტი (პირველი ქართული გაზეთის — „საქართველოს გაზეთის“ პირველი ნომრის გამოსვლის თარიღი — ძველი სტილით 1819 წლის 8 მარტი). მასთან ფუნქციონირებს ჟურნალისტიკის, ბიზნესისა და სამართლის ინსტიტუტი (დამფუძნებელი და რექტორი ა. სიხარულიძე). საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის ბრძოლაში დაღუპულ ჟურნალისტთა უკვდავსაყოფად ფედერაციის შენობის ფასადზე გახსნილია მემორიალური დაფა (1999). ფედერაციის თბილისის ორგანიზაციის თავმჯდომარე იყო ლ. კობახიძე. სხვადასხვა დროს ჟურნალისტთა კავშირს ხელმძღვანელობდნენ ი. ჩხიკვიშვილი, დ. მჭედლიშვილი, გ. ბედინეიშვილი, გ. ენუქიძე, ნ. ჩერქეზიშვილი და სხვ. 1992 წელს ფედერაციის თავმჯდომარედ აირჩიეს ა. სიხარულიძე.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს სსრ ნებაყოფლობითი ორგანიზაციები კატეგორია:საქართველოს საზოგადოებრივი ორგანიზაციები
ვიი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ვიი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ბალახანა
ბალახანა — სავაჭრო თუ სახელოსნო დუქნის ზედა სართული. მას მედუქნე საცხოვრებლად იყენებდა. ბალახანა დაახლოებით ახლანდელი ანტრესოლის ფუნქციას ასრულებდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:არქიტექტურული ელემენტები
პეგასისებრნი
პეგასისებრნი (Pegasidae) — ზღვის თევზების ოჯახი მახათასნაირთა რიგისა. ადრე ეს თევზები ცალკე რიგად, პეგასისნაირნი (Pegasiformes), გამოიყოფოდნენ ან კონალაყუჩნაირთა რიგში ერთიანდებოდნენ.
მათი სხეულის სიგრძე 18 სმ-მდეა (მოკლეგუდა პეგასი, Pegasus volitans). ზურგის მხარე ყავისფერი ან ყვითელ-ყავისფერია, მკერდის ფარფლებზე მუქი წვრილი ლაქები აყრიათ. ტანი შებრტყელებულია ზურგ-მუცლის სიბრტყეში, დაფარულია დიდი ძვლოვანი ფირფიტებით (მტკიცედაა შეერთებული ტანის ნაწილში, მოძრავად — კუდისაში), რაც ბაკანს წარმოქმნის. გამოსაწევი პირი მცირე ზომისაა, მდებარეობს გრძელი გაბრტყელებული როსტრუმის ქვეშ, რომელიც ცხვირის ძვლებითაა წარმოქმნილი. ლაყუჩების წვრილი ხვრელების შემდეგ მდებარეობენ დიდი, ფართო მკერდის ფარფლები, 9–19 დაუტოტავი მაგარი სხივით. ისინი მითური ცხენის, პეგასის ფრთებს წააგვანან (აქედან სახელწოდება). ზურგისა და ანალურ ფარფლებში 5 დაუტოტავი სხივია, მუცლისაში — 1 ეკლიანი და 2–3 რბილი. ცნობილია ორი გვარი: ეურიპეგასი (Eurypegasus) და პეგასი (Pegasus), 6 სახეობით.
ბინადრობენ ინდოეთის ოკეანის ტროპიკულ და სუბტროპიკულ წყლებში და წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, თავთხელ ადგილებში, წყალმცენარეებს შორის; ზოგჯერ აღწევენ მომლაშო წყლებში. მათი ბიოლოგია შესწავლილი არ არის. ითვლება, რომ პეგასებს, მკერდის ფარფლების გაშლით, შეუძლიათ წყლის ზედაპირზე ლივლივი.
სქოლიო
*
მანანა ჟვანია
მანანა ჟვანია (დ. 15 ნოემბერი, 1942, თბილისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი.
ბიოგრაფია
1965 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის პედიატრული ფაკულტეტი.
1965-1967 წლებში იყო მოსკოვის ი. ვ. სეჩენოვის სახელობის სამედიცინო უნივერსიტეტის ბავშვთა სნეულებათა კლინიკის სტაჟიორი; 1967-1970 წლებში ასპირანტი; 1971-1977 წლებში მოსკოვის I სამედიცინო უნივერსიტეტის ბავშვთა სნეულებათა კლინიკის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი; 1977-1987 წლებში უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი; 1987-1994 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ჰოსპიტალური პედიატრიის კათედრის პროფესორი; 1994 წლიდან კათედრის გამგე. ავტორია 10 სამეცნიერო ნაშრომის. გამოცემული აქვს მონოგრაფიები. პედიატრი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1970 წელს „დერმატომოზიტის კლინიკა და მიმდინარეობა ბავშვებში“; სადოქტორო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1986 წელს „საყრდენ-მამოძრავებელი სისტემის დაზიანება შემაერთებელი ქსოვილის დიფუზიური დაზიანების დროს ბავშვებში“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1942 კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ისლა-კრისტინა
ისლა-კრისტინა (Isla Cristina) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების უელვის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 50 კმ². მოსახლეობა — 21 393 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უელვის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:უელვის ქალაქები
ჰალსტუხი
მინიატიურა|ორი ჰალსტუხი, სხვადასხვა ფაქტურით
ჰალსტუხის ფერი და ფაქტურა ირჩევა კოსტიუმის სხვა ნაწილებთან ერთად. ყოველდღიური ტარებისთვის გამოიყენება ბნელი, მცირე, განმეორებადი გამოსახულებით ან ერთი უფრო დიდი გამოსახულებით, რომელიც არ იზიდავს ყურადღებას. ბნელ ჰალსტუხებს ატარებენ ნათელი ფერის პერანგებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩაცმულობის ისტორია (დასავლეთი მოდა) კატეგორია:ჩაცმულობის ისტორია (ევროპა)
ვენერა-1
ვენერა-1 (Венера-1, აგრეთვე ცნობილი როგორც „ტიაჟოლი სპუტნიკ-02“ ან „სპუტნიკ-8“) — ავტომატური საპლანეტთაშორისო სადგური, გამიზნული პლანეტა ვენერის გამოკვლევისთვის, როგორც სსრკ-ის კოსმოსური პროგრამა ვენერის ნაწილი. 1961 წლის 19 მაისს სადგური გახდა პირველი კოსმოსური აპარატი, რომელმაც ვენერას ჩაუფრინა 100 000 კილომეტრის დაშორებით. თუმცა, 19 თებერვალს უკვე დაკარგული იყო მასთან რადიო-კავშირი, რის გამოც მონაცემების გამოგზავნა ვერ შეძლო. საბჭოთა ინჟინრების აზრით, გათვლების ხელახლა გადახედვის შემდეგ, აპარატის წარუმატებლობა მზის მიმართულების სენსორის თერმული რეჟიმის არასწორი გათვლის შედეგი იყო, რასაც შეუქცევადად უნდა გამოეწვია მისი გადახურება. თუმცა, მათი ბრიტანელი კოლეგები თვლიან, რომ ივნისში ჯორჯელის ობსერვატორიის რადიო-ტელესკოპის მიერ დაფიქსირებული სუსტი სიგნალები სწორედ „ვენერა-1-ს“ უნდა ეკუთვნოდეს.
დასკვნები
მიუხედავად მისიის წარუმატებლობისა, „ვენერა-1“ მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო კოსმოსური ტექნიკის განვითარებაში. იგი სხვა პლანეტის გამოკვლევისთვის გამიზნული პირველი აპარატი იყო; დანერგილ იქნა კოსმოსური აპარატის მიმართულების ტექნიკა სამი ღერძის მიმართ, რომელთაგან ორი მზე და ვარსკვლავი კანოპუსი იყო; მონაცემების გადმოგსაგზავნად პირველად იქნა გამოყენებული პარაბოლური ანტენა.
სქოლიო
კატეგორია:პროგრამა ვენერა კატეგორია:კოსმოსური ხომალდები კატეგორია:1961 წელი სსრკ-ში
პაიხანის რაიონი
პაიხანის რაიონი (Distrito de Paiján) — რაიონი პერუში, ლა-ლიბერტადის რეგიონის ასკოპეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 80 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 22 017 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 280 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 79.32 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლა-ლიბერტადის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ასკოპეს პროვინციის რაიონები
მანანა ბობოხიძე
მანანა ბობოხიძე (დ. 22 ნოემბერი, 1938 — გ. 10 დეკემბერი, 2011) — ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი, მხატვარი-მონუმენტალისტი.
დაიბადა ქალაქ თბილისში, ცნობილი ქართველი პოეტების კალე ბობოხიძისა და ვერა შუბლაძის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის ილია ჭავჭავაძის სახელობის უცხო ენათა ინსტიტუტი, თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის მონუმენტური ფერწერის ფაკულტეტი 1971 წელს. მისი პირველი პერსონალური გამოფენა თბილისში, საქართველოს ხელოვანთა სახლში 1973 წელს გაიმართა. 1970-80-იან წლებში მისი გამოფენები იმართებოდა საბჭოთა კავშირის სხვადასხვა ქალაქებში. მანანა ბობოხიძის ნამუშევრები მოხვედრილია საფრანგეთის, რუსეთის, გერმანიის, ესპანეთის, აშშ-ის, შვედეთის, რუმინეთის, უნგრეთის, ბულგარეთის, პოლონეთის, კორეის კერძო კოლექციებში, ასევე დაცულია სხვადასხვა მუზეუმში. 2014 წელს გამოიცა მანანა ბობოხიძის შემოქმედებისადმი მიძღვნილი ალბომი.
არის საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1987), მიღებული აქვს გალაკტიონ ტაბიძის სახელობის პრემია (2010).
დაკრძალულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 22 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2011 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
კოვარაჩია
კოვარაჩია (Covarachía) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1.886 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 205 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 30.82 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 104 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
პანგანიბანი (კატანდუანესი)
პანგანიბანი (ოფიციალურად პანგანიბანის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Panganiban) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი კატანდუანესის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 9 713 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 23 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:კატანდუანესის მუნიციპალიტეტები
ლეპე (მუნიციპალიტეტი)
ლეპე (Lepe) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების უელვის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 128 კმ². მოსახლეობა — 27 880 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უელვის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:უელვის ქალაქები
ნია წივწივაძე
ნია წივწივაძე (დ. 1993) — ქართველი მოდელი. 2017 წელს გახდა მის საქართველო. წარადგინა საქართველო კონკურსზე მის მსოფლიო 2018-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:მის საქართველოს გამარჯვებულები კატეგორია:დაბადებული 1993