cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფურცელწყლის ნამოსახლარი
ნამოსახლარზე აკრეფილი კერამიკული მასალა ინახება საქართველოს ეროვნული მუზეუმის გურჯაანის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ საცავში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ოზაანის ჭრელი საყდარი
ოზაანის ჭრელი საყდარი — არქიტექტურული ძეგლი საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში. დგას სოფელ ოზაანის განაპირად, სავარაუდოდ, განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილი კედლების მაქსიმალური სიმაღლე 1,8 მეტრია. ეკლესია დარბაზულია, უაფსიდო. ნაგები ყოფილა მოზრდილი ზომის რიყის ქვის ირეგულარული წყობით, კირის დუღაბზე. შესასვლელი დასავლეთიდან ჰქონია. ადგილობრივი მოსახლეობის გადმოცემით, გამონაყრის განკურნების ძალა შესწევდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სიმადა
სიმადა (Sımada) — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 1372 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
გორავანი
გორავანი (Գոռավան) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 925 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 628 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 92 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 28.68 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არარატის პროვინციის სოფლები
ნიშნიანიძე
გვარი ნიშნიანიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ჩინარლარი
ჩინარლარი (Çinarlar) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაბრანის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შაბრანის რაიონის სოფლები
ვლადიმერ გაბაშვილის ქუჩა
ვლადიმერ |გაბაშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ვაკის რაიონში (ვაკე); მისასვლელი ნიკოლოზ ყიფშიძის ქუჩიდან. ნიკოლოზ ყიფშიძის ქუჩის მიმდებარე უსახელო ქუჩას ვლადიმერ გაბაშვილის სახელი ეწოდა 2003 წელს.
ალექსანდრე ხოლოდოვიჩი
ალექსანდრე ხოლოდოვიჩი (Алекса́ндр Алексе́евич Холодо́вич; დ. 11 (24) მაისი, 1906, კრონშტადტი — გ. 20 მარტი, 1977, ლენინგრადი) — საბჭოთა რუსი ლინგვისტი, კორეანისტი და იაპონოლოგი, პროფესორი, პეტერბურგის ტიპოლოგიური სკოლის დამფუძნებელი. გრამატიკის სახელმძღვანელოებისა და შრომების ავტორი კორეული და იაპონური ენების სხვადასხვა საკითხების შესახებ. მთარგმნელი-ავტორი არაერთი ლინგვისტური ნაშრომისა რუსულ ენაზე.
არაგონის საგრაფო
არაგონის საგრაფო (Condato d'Aragón) — შუა საუკუნეების საგრაფო, რომელიც თანამედროვე ესპანეთის, არაგონის პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობდა. საგრაფოს დედაქალაქი იყო ხაკა. შესაძლოა მას თავიდან ხაკას საგრაფო ერქვა. ჩამოყალიბდა VIII საუკუნის ბოლოსა და IX საუკუნის დასაწყისში პირენეს ნახევარკუნძულის ქრისტიანული ტერიტორიების გაერთიანების შედეგად, კაროლინგების შემოსევების შემდეგ.
ალექსანდრე ხოლოდოვიჩი
ბიოგრაფია
დაამთავრა ლენინგრადის უნივერსიტეტი (1927 წელი), ასწავლიდა ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლურ ფაკულტეტზე, მრავალი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა კორეული, ჩინური, იაპონური ფილოლოგიების კათედრებს.
არაგონის საგრაფო
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესპანეთის ისტორია კატეგორია:კატოლონიის ისტორია კატეგორია:ესპანეთის საგრაფოები
ალექსანდრე ხოლოდოვიჩი
ბიოგრაფია
ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1949 წელი, დისერტაცია „ნარკვები იაპონური ენის აგებულების შესახებ“). 1961 წლიდან მოყოლებული იყო მის მიერვე შექმნილი ენათა სტრუქტურულ-ტიპოლოგიური შემსწავლელი ჯგუფის ხელმძღვანელი.
ბიბლიოგრაფია
ალექსანდრე ხოლოდოვიჩის მთავარი ნაშრომები პოსტ მორტემ შესულია გამოსულ რჩეულში სახელწოდებით „თეორიული გრამატიკის პრობლემები“ (ორიგინ. სათაური «Проблемы грамматической теории») (ლენინგრადი., 1979 წელი); იქვე წარმოდგენილია გამოჩენილი რუსი მეცნიერის შრომათა ბიბლიოგრაფია.
იხილეთ აგრეთვე:
პუბლიკაციები კორეული ენის შესახებ:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1906 კატეგორია:გარდაცვლილი 1977 კატეგორია:კორეისტიკა კატეგორია:იაპონოლოგია კატეგორია:აღმოსავლეთმცოდნეობა კატეგორია:რუსი ენათმეცნიერები კატეგორია:კორეული დამწერლობა კატეგორია:ტრანსკრიფცია კატეგორია:კირილიცა კატეგორია:კორეული ენა კატეგორია:იაპონური ენა კატეგორია:ტრანსლიტერაცია
გაზაფხულის მანჭკვალა
გაზაფხულის მანჭკვალა (Gymnopus dryophilus) — გიმნოპუსის გვარის სოკო ომფალოტისებრთა ოჯახისა. წარსულში მიაკუთვნებდნენ კოლიბიას გვარს.
საჭმელი სოკოა. საჭმელად გამოიყენება მხოლოდ ქუდი. ფართოდაა გავრცელებული ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყლებში. იზრდება ზაფხულ-შემოდგომით.
სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა პიერ ბიულიარმა 1821 წელს როგორც Agaricus dryophilus. მიმდინარე ბინომინალური სახელწოდება მიანიჭა ამერიკელმა მიკოლოგმა უილიამ ალფონსო მერილმა 1916 წელს.
სამეცნიერო სინონიმები:
აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 1-7 სმ, ჰიგროფანური, ნორჩობაში ამოზნექილი, შემდეგ ფართოდ ამოზნექილი და ბრტყელი, წითელ-ყავისფერი, შემდგომში ნარინჯისფერ-ყავისფერი ან ყვითელ-წაბლისფერი, სიბერეში შეკეცილი კიდეებით.
რბილობი — თეთრი ან მოყვითალო ფერის, განსაკუთრებული სუნისა და გემოს გარეშე.
ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები შეზრდილი ან თითქმის თავისუფალი, თეთრი ფერის, ზოგჯერ მოვარდისფრო-მოყვითალო შეფერილობის.
სპორების ფხვნილი — კრემისფერი ან თეთრი. სპორები 5-7×3-3,5 მკმ, ელიფსისებრი ან წვეთისებრი, გლუვი.
კვებითი ღირებულება
საჭმელი სოკოა. გამოიყენება მხოლოდ ქუდი, ახალი და დამჟუჟებული. ასევე ხმარობენ სუპებისა და სოუზების მოსამზადებლად. შესაძლებელია გაყინვაც.
ეკოლოგია და გავრცელება
იზრდება ჯგუფებად, შერეულ ტყეებში დამპალ ხეებზე, დამპალ ფოთლებსა და წიწვებზე.
კოსმოპოლოტია. გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკას (ვენესუელა), ჩრდილოეთ აფრიკას (მაროკო), აზიასა და ავსტრალიას.
სეზონი — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:გიმნოპუსი
აბაის სტეპი
აბაის სტეპი (Абайская степь) — ტექტონიკური ღრმული, ცენტრალურ ალთაიში, თერექთისა და ხოლზუნის ქედებს შორის. ზღვის დონიდან მისი მდებარეობა დაახლოებით 1100 მ, სიგრძე 25 კმ, სიგანე — 6-9 კმ-ია. აბაის სტეპზე მიედინება მდინარეები კოქსა და აბაი. დაფარულია სტეპის მცენარეულობით. ნიადაგი შავმიწა, დიდი ნაწილი სახნავ-სათესია, არის საძოვრებიც.
ლიტერატურა
კატეგორია:სტეპები ანბანის მიხედვით კატეგორია:რუსეთის სტეპები კატეგორია:ალთაის რესპუბლიკის გეოგრაფია
ჰანძეი
იმპერატორი ჰანძეი (反正天皇; დ. 336  — გ. 410) — იაპონიის მე-18 იმპერატორი მემკვიდრეობის ტრადიციული წესის მიხედვით.
იმპერატორის ცხოვრების და მმართველობის წლები უცნობია. ადრეული ხანის იმპერატორების პირობითი სახელები არ იყო მიღებული „ტრადიციული წესით“ იმპერატორ კამუს მმართველობამდე, რომელიც იამატოს დინასტიის 50-ე მონარქი იყო.
კოძიკი და ნიჰონ შოკი წერდნენ, რომ ჰანძეი ნინტოკუს და ივანოჰიმეს შვილი იყო. მისი ძმის, რიტიუს გარდაცვლაების შემდეგ, ჰანძეი ქვეყანას 4 წელი მართავდა. ნიშონგი წერს, რომ მისი მმართველობის დროს ქვეყანაში მშვიდობა იყო.
იმპერატორს მის მეუღლესთან, ცუნოჰიმეს 2 ქალიშვილი კაიჰიმე და ცუბურაჰიმე ჰყავდა, ხოლო ხარჭა ოტოჰიმესთან პრინცესა ტაკარაჰიმე და პრინცი ტაკაბე.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 336 კატეგორია:გარდაცვლილი 410
გამარჯვების მესამე ნამოსახლარი
გამარჯვების მესამე ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ გამარჯვების დასავლეთით, 4 კილომეტრზე. მდინარე კოდისწყლის მარჯვენა ნაპირას. თარიღდება ძვ. წ. II ათასწლეულის დასასრულით. 2009 წლის დაზვერვებისას აღმოაჩინა ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის არქეოლოგიურმა რაზმმა (ხელმძღვანელი კ. ფიცხელაური).
ძეგლის მეოთხედი განადგურებულია XX საუკუნის 70-იან წლებში ხევზე წყალსაცავის მშენებლობის გამო. ნამოსახლარი მოგრძოა (სიგრძე — 120 მეტრი, სიგანე — 40 მეტრი). ჩრდილოეთით და სამხრეთით ჩანს სათავდაცვო თხრილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ისაბელ ალიენდე
ისაბელ ალიენდე (Isabel Allende; დ. 2 აგვისტო, 1942, ლიმა, პერუ) — ჩილელი მწერალი. მისი ყველაზე გახმაურებული ნამუშევარია 1982 წლის სადებიუტო რომანი „სულების სახლი“, რომელიც ჩილეში წლის საუკეთესო რომანად დასახელდა და მსოფლიოს მრავალ ენაზე ითარგმნა.
2004 წელს მწერალი ამერიკის ხელოვნებისა და ლიტერატურის აკადემიის წევრი გახდა, 2010 წელს ჩილეს ეროვნული ლიტერატურული პრემია მიიღო, ხოლო 2014 წელს ბარაკ ობამას მიერ თავისუფლების საპრეზიდენტო მედალი მიენიჭა.
ალიენდეს რომანები ძირითადად მის პირად ცხოვრებისეულ გამოცდილებასა და ჩილეს ისტორიულ მოვლენებზეა დაფუძნებული და როგორც მითოსური, ასევე რეალისტური ელემენტებითაა აგებული. მწერლის ნაშრომებში მრავლად ვხვდებით მაგიური რეალიზმის დეტალებს, რის გამოც მას ხშირად გაბრიელ გარსია მარკესს ადარებენ. ალიენდეს რომანები 40-ზე მეტ ენაზეა თარგმნილი და მსოფლიოს მასშტაბით მათი 74 მილიონ ეგზემპლარია გაყიდული.
1989 წლიდან ალიენდე კალიფორნიაში ცხოვრობს. აშშ-ის მოქალაქეობა მან 1993 წელს მიიღო.
ბიოგრაფია
ალიენდე პერუს დედაქალაქ ლიმაში დაიბადა. მისი დედა, ფრანსისკა ლიონა, წარჩინებული ოჯახის შვილი იყო, მისი მშობლები ავგუსტინ ლიონა კუევასი და ისაბელ ბაროს მორეირა იყვნენ, ხოლო მამა, ტომას ალიენდე, დიპლომატი იყო და საელჩოში მდივნად მუშაობდა. იგი ჩილეს 28-ე პრეზიდენტის, სალვადორ ალიენდეს, ბიძაშვილი იყო.
1945 წელს, როცა ალიენდე სამი წლის იყო, მამამისმა ოჯახი მიატოვა, რის შემდეგაც ფრანსისკა ლიონა შვილებთან ერთად ჩილეში, კერძოდ, სანტიაგოში გადავიდა, სადაც 1953 წლამდე ცხოვრობდნენ. 1953 წელს ალიენდეს დედა დიპლომატ რამონ ჰუიდობროზე დაქორწინდა, რომელიც ბოლივიასა და ლიბანში მსახურობდა. ბოლივიაში ალიენდე ამერიკულ კერძო სკოლაში, ხოლო ლიბანში ინგლისურ კერძო სკოლაში სწავლობდა. მისი ოჯახი ჩილეში დედამისისა და ჰუიდობროს განქორწინების შემდეგ, 1958 წელს დაბრუნდა, სადაც იგი ხანმოკლე დროით განათლებას სახლში იღებდა. სიყმაწვილის პერიოდში ალიენდე ბევრს კითხულობდა, მას განსაკუთრებით უილიამ შექსპირის ნამუშევრები ხიბლავდა.
1959-1965 წლებში ალიენდე გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციაში ჯერ სანტიაგოში, შემდეგ კი ბრიუსელში და და ევროპის სხვა ქალაქებში მუშაობდა. ხანმოკლე დროით იგი მთარგმნელობითი საქმიანობას ეწეოდა, თუმცა იგი მალევე გაათავისუფლეს, რისი მიზეზიც თარგმანში თვითნებურად განხორციელებული ცვლილებები იყო, კერძოდ მან ქალი პერსონაჟები უფრო ინტელექტუალი და დამოუკიდებელი გახადა.
1963 წელს ალიენდესა და ფრიას ქალიშვილი, პაოლა, შეეძინათ, ხოლო 1966 წელს მათი ვაჟი, ნიკოლასი, დაიბადა.
ვენესუელაში გადასახლება
1973 წელს სალვარდორ ალიენდე გენერალ აუგუსტო პინოჩეტის მიერ მოწყობილი პუტჩის დროს მოკლეს, რის შემდეგაც ჩილეში დიქტატურა დამყარდა და მასობრივი რეპრესიები დაიწყო. ისაბელი სასიკვდილო საფრთის ქვეშ მყოფ ადამიანებს უსაფრთხო თავშესაფრის მოძიებაში ეხმარებოდა, სანამ საფრთხე თავად მასა და მის ოჯახს არ დაემუქრა. იგი ვენესუელაში გადავიდა, სადაც 13 წელიწადი დაჰყო. სწორედ ამ პერიოდში დაწერა სადებიუტო რომანი „სულების სახლი“, რასთან დაკავშირებით მოგვიანებით აღნიშნა: „ვფიქრობ, ჩილეში დარჩენის შემთხვევაში მწერალი ვერ გავხდებოდი, რადგან ოჯახისა და საზოგადოების მოლოდინების ტყვეობაში მოვექცეოდი.“  ვენესუალაში ალიენდე ქვეყნის მთავარი გაზეთის, El Nacional-ის, მესვეტე გახდა. 1978 წელს იგი მეუღლეს დროებით დაშორდა და ორი თვის მანძილზე ესპანეთში ცხოვრობდა.
მომდევნო პერიოდი
1987 წელს ალიენდე პირველ მეუღლეს, მიგელ ფრიას, გაეყარა. 1988 წელს მან კალიფორნიაში იმოგზაურა, სადაც მეორე მეუღლე, მწერალი და კალიფორნიის რწმუნებული უილიამ გორდონი გაიცნო. წყვილი იმავე წლის ივლისში დაქორწინდა და მათი ურთიერთობა 2015 წლის აპრილამდე გაგრძელდა.
1994 წელა ალიენდეს გაბრიელა მისტრალის სახელობის ღირსების ორდენი მიენიჭა და ამ ჯილდოს მფლობელი პირველი ქალი გახდა.
2006 წელს ზამთრის ოლიმპიური თამაშების გახსნის ცერემონიაზე ალიენდე რვათაგან ერთ-ერთი მებაირაღე იყო.
ჰაიანისტი
ჰაიანისტი (Հայանիստ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 850 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 079 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 307 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 6.77 კმ²-ია.
ისაბელ ალიენდე
მომდევნო პერიოდი
2018 წელს მწერალი BBC-ის 100 ყველაზე გავლენიან ქალს შორის დასახელდა.
ჰაიანისტი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არარატის პროვინციის სოფლები
ისაბელ ალიენდე
ფონდი
ალიენდემ თავისი სახელობის ფონდი 1996 წლის 9 დეკემბერს, საკუთარი ქალიშვილის, პაოლა ფრიას ალიენდეს, პატივსაცემად დააარსა. პაოლა პორფირიით იყო დაავადებული, რომლის გართულების შედეგადაც კომაში ჩავარდა და 1992 წელს 29 წლის ასაკში გარდაიცვალა. ფონდის საქმიანობის ძირითად მიმართულებას ქალებისა და ბავშვების ფუნდამენტურ უფლებების შესახებ ცნობიერების ამაღლება და მათი დაცვა წარმოადგენს.
კარიერა
ჩილეში ყოფნის პერიოდში ალიენდე ჟურნალისტურ საქმიანობას ეწეოდა და მუშაობდა როგორც ტელევიზიაში, აგრეთვე ჟურნალების რედაქციებში, სადაც სხვადასხვა დროს სარედაქციო ჯგუფის წევრისა და მთავარი რედაქტორის თანამდებობები ეკავა. ერთხელ ალიენდემ პოეტ პაბლო ნერუდასგან სცადა ინტერვიუს აღება, რომლის დროსაც პოეტმა მას უთხრა, რომ ჟურნალისტობისთვის მეტისმეტად მდიდარი წარმოსახვის უნარი ჰქონდა და მწერალი უნდა გამხდარიყო. ვენესუელაში ყოფნის პერიოდში, 1976-1983 წლებში, ალიენდე ჟურნალ El Nacional-ის შტატგარეშე ჟურნალისტი იყო.
1981 წელს კარაკასში მწერალმა სატელეფონო ზარი მიიღო, რომელიც ხანდაზმული ბაბუის მძიმე ავადმყოფობის შესახებ ატყობინებდა. ალიენდემ მომაკვდავ ბებიას სულიერად გასამხნევებლად წერილი დაუწერა, რომელიც მისი პირველი რომანისთვის, „სულების სახლისთვის“, დაწერილი პირველი ტექსტი გახდა.
„სულების სახლი“ 1982 წელს ბუენოს-აირესში გამოქვეყნდა. რომანი XX საუკუნეში ჩილეში მომხდარი ისტორიული და სოციალური ძვრების ფონზე ტრუებას ოჯახის ოთხი თაობის შესახებ მოგვითხრობს, რომლის წევრებიც ზებუნებრივი ნიჭით არიან დაჯილდოებულნი. ალიენდეს სადებიუტო ნამუშევარი გამოცემისთანავე ბესტსელერი გახდა და კრიტიკული აღიარება მოიპოვა. 1982 წელს „სულების სახლი“ ჩილეში წლის საუკეთესო რომანად დასახელდა. წიგნისთვის მწერალმა ეროვნული ლიტერატურული პრემია Panorama Literario მიიღო. 1993 წელს რომანის კინოადაპტაცია შედგა, რომელშიც მთავარ როლებს ჯერემი აირონსი,მერილ სტრიპი, ვაინონა რაიდერი, გლენ კლოუზი და ანტონიო ბანდერასი ასრულებენ.
შირინბაილი
შირინბაილი (Şirinbəyli) — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 4056 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
კაბანატუანი
1965 წლამდე ეს პროვინცია იყო ნუევა-ესიხას დედაქალქი, მანამ სანამ მთავრობამ მის ახლოს არ გააშენა ახალი ქალაქი პალაიანი, რომელიც გახდა პროვინციის ახალი დედაქალაქი.
ისტორია
მოსახლეობა, რომლის ხარჯზეც მოგვიანებით გაიზარდა ქალაქის მოსახლეობა, შედიოდა გაპანის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში. 1777 წლის 14 ივლისს კაბანატუანმა ესპანელი კოლონისტების ხელისუფლებისაგან მიიღო დასახლების სტატუსი. შემდეგ, გარკვეული პერიოდის შემდეგ, კაბანატუანი ასრულებდა ნუევა-ესიხის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრის ფუქნციას. 1816 წელს ძლიერი ხანძრის შემდეგ დასახლებული პუქნტი მთლიანად დაიწვა, ხოლო 1880 წელს ნაწილობრივ განადგურდა მიწისძვრისაგან.
გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს კუნძულ ლუსონის ცენტრალურ ნაწილში, მდინარე პამპანჰის მარცხენა ნაპირზე, დედაქალაქ მანილიდან ჩრდილოეთით 90 კილომეტრის დაშორებით. და უჭირავს 192,29 კმ² ფართობი. ზღვის დონიდან მდებარეობს 31 მეტრის სიმაღლეზე.
მოსახლეობა და რელიგია
2015 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 302 231 ადამიანი. მოსახლეობსი მატების დინამიკა კი ასეთია.
ქალაქში წამყვანი რელიგიაა რომაული კათოლიციზმი, რომლის მთავარი საკათედრო ტაძარია წმინდა ნიკოლოზის საკათედრო ტაძარი. ასევე მცირედ გავრცელებულია ისლამიც, რომელიც დამახასიათებელია ორი რაიონისთვის (იმელდა და ისლა). ქალაქში ორი დიდი მეჩეთია, რომელთაგან ყველაზე დიდი მდებარეობს იმელდის რაიონში.
ეკონომიკა
ქალაქი წარმოადგენს მნიშვნელოვან კომერციულ და სოფლის მეურნეობის ცენტრს. იგი არის პროვინცია ნუევა-ესიხას ეკონომიკური ცენტრი. ძირითადი კულტურაა ბრინჯი. კაბანატუანი სხვა ქალაქებს უკავშირდება სარკინიგზო და საავტომობილო გზით. უახლოესი აეროპორტი - კლარკის საერთაშორისო აეროპორტი.
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინების ქალაქები
ოტა
ოტა (東東京) — რაიონი ტოკიოს 23 სპეციალური რაიონთაგან. შედის ტოკიოს პრეფექტურაში. კანტოს რეგიონში.
2011 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 676 458 ადამიანს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 11 376 69 კაცი/კმ².
ფართობი 59,46 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტოკიოს რაიონები
ფიტოპლანქტონი
მინი|ფიტოპლანქტონი ფიტოპლანქტონი (φυτóν — მცენარე და — მოხეტიალე) — მცენარეული პლანქტონი, რომელსაც შეუძლია განახორციელოს ფოტოსინთეზის პროცესი. ფიტოპლანქტონური ორგანიზმები სახლდებიან ზედაპირულად, ძირითადად 50-100 მ-მდე. ისინი წყალსატევებში ორგანული ნივთიერებების ძირითადი პროდუცენტებია. ფიტოპლანქტონით იკვებებიან წვრილი პლანქტონური ცხოველები, ამდენად, იქ, სადაც ფიტოპლანქტონი მაღალ განვითარებას აღწევს, შესაბამისად იაზრდება ზოოლანქტონისა და ნექტონის რაოდენობაც. ფიტოპლანქტონის განვითარება დამოკიდებულია აგრეთვე განათების ინტენსივობაზე, რაც ცივ და ზომიერ წყლებში განაპირობებს პლანქტონის სეზონურ განვითარებას. ფიტოპლანქტონის ინტენსიური განავითარება იწვევს წყალსატევის ეგრეთ წოდებულ „აყვავებას“, რომლის დროსაც წყლის შეფერილობა იცვლება და გამჭვირვალობა მცირდება.
სქოლიო
კატეგორია:პლანქტოლოგია
ვიქტორ გაბესკირიას ქუჩა
ვიქტორ გაბესკირიას ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ჩუღურეთი); ვიქტორ გაბესკირიას მოედნიდან სამრეკლოს ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში შეტანილია როგორც თრდატოვის შესახვევი. 1923 წელს — სტეფანე ბალმაშევის, 1992 წელს ვიქტორ გაბესკირიას სახელი დაერქვა. აქვს 1 ჩიხი.
ლიტერატურა
გაბესკირია
ისლამი ჩრდილოეთ მაკედონიაში
250px|მინიატიურა|[[ტეტოვოს მეჩეთი, 1438]] ისლამი ჩრდილოეთ მაკედონიაში — ჩრდილოეთ მაკედონიის ერთ-ერთი ტრადიციული რელიგია. ქვეყნის ტერიტორიაზე გავრცელებულია XV საუკუნიდან. ჩრდილოეთ მაკედონიაში ძირითადად ცხოვრობენ სუნიზმის მიმდევარი მუსლიმები. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით მუსლიმების საერთო რიცხვი 674 000-ია, ანუ მოსახლეობის 33,3 %. ისლამის მიმდევრები არიან ძირითადად ალბანელები, ასევე თურქები, ბოშები, სლავები (ტორბეშები, გორანები, ბოსნიელები).
ისტორია
ისლამი ჩრდილოეთ მაკედონიაში გავრცელდა ოსმალეთის იმპერიის დასავლეთით გაფართოების დროს XIV-XV საუკუნეებში. ოსმალეთის იმპერიის მიერ სერბეთის დაპყრობის შემდეგ ისლამი მოსახლეობის ნახევარმა (სლავებმა, ალბანელებმა, ბოშებმა) მიიღო, გარდა ამისა აღმოსავლეთიდან გადმოსახლდნენ თურქები და სხვა მუსლიმი ერის წარმომადგენები. სამხრეთ სლავების ოსმალთა ბატონობისაგან გათავისუფლების შემდეგ ბევრმა მუსლიმმა-მუჰაჯირმა ჩრდილოეთ მაკედონია დატოვა. 1924-1961 წლებში მუსლიმთა რიცხვი კვლავ ეცემოდა. თუმცა 1961 წლიდან 2002 წლამდე მუსლიმთა პროცენტულმა მაჩვენებელმა 33,3 %-ს მიაღწია.
მართა ლუიზა ნორვეგიელი
მართა ლუიზა ნორვეგიელი (Märtha Louise av Noreg; დ. 22 სექტემბერი, 1971, ოსლო, ნორვეგია) — გლუქსბურგთა დინასტიის წარმომადგენელი. ნორვეგიის მეფე ჰარალდ V-ისა და დედოფალ სონია ჰარალდსენის უფროსი ქალიშვილი, კრონპრინც ჰოკონის და და ტახტის რიგით მეოთხე მემკვიდრე.
ისლამი ჩრდილოეთ მაკედონიაში
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ისლამი მაკედონიაში
მართა ლუიზა ნორვეგიელი
ბიოგრაფია
პრინცესა მართა ლუიზა დაიბადა 1971 წლის 22 სექტემბერს ეროვნულ სამშობიაროში, ოსლოში. იგი არის ნორვეგიის მეფე ჰარალდ V-ისა და დედოფალ სონია ჰარალდსენის პირველი შვილი. მას სახელი ბებიის, ნორვეგიის კრონპრინცესა მართა შვედისა და დიდი ბებიის, დანიის დედოფალ ლუიზა შვედის პატივსაცემად დაარქვეს. იგი დაბადებიდან რამდენიმე თვეში მონათლეს, მისი ნათლიები კი არიან: ნორვეგიის მეფე ულაფ V (ბაბუამისი), შვედეთის პრინცესა მარგარეტა, როზენბორგის გრაფი ფლემინგი, ნორვეგიის პრინცესა რაგნჰილდა (მამიდამისი), დანი ჰარალდსენი, ჰოკონ ჰარალდსენი, ნილს იორგენი და ლიმი რიდერვოლდი.
ოსლოში სასკოლო განათლების დასრულების შემდეგ პრინცესა მართა ლუიზა ნიდერლანდებში გაემგზავრა, სადაც მაასტრიხტის უნივერსიტეტში განაგრძო სწავლა ფსიქოთერაპევტიის განხრით. ამასთან ერთად, მას ძალიან უყვარს ნორვეგიული ფოლკლორი, რის გამოც იგი ხშირად აწყობს წარმოდგენებს ფოლკლორულ მუსიკაზე დაყრდნობით. 2003 წელს სწორედ მან გაუწია ორგანიზება ოსლოს საშობაო ზეიმს.
2004 წლის ოქტომბერში პრინცესა ქმართან ერთად ნიუ-იორკში გადასახლდა, სადაც გამოსცა თავისი პირველი წიგნი, სახელად „მეფეები და დედოფლები რატომ არ ატარებენ გვირგვინებს“. 2007 წელს იგი გახდა ნორვეგიის სამეფო ოჯახის პირველი წევრი, რომელმაც თავისი ახალი წიგნის, „მართას ანგელოზების“ გაყიდვები მოაწყო და წიგნებზე ავტოგრაფებსაც წერდა. იმავე წელს გამოსცა კიდევ ერთი წიგნი, რომელშიც 50 სხვადასხვა ქვეყნიდან აღებული 67 ზღაპარია გაერთიანებული. დღეისათვის მას სულ ხუთი წიგნი აქვს გამოცემული.
2014 წელს პრინცესა მართა ლუიზა კრიტიკის ქარ-ცეცხლში გაეხვა მისი კავშირის გამო ბრიტანელ ნათელმხილველ ლიზა უილიამსთან. ლიზა 2014 წელს მართა ლუიზამ ოსლოშიც ჩაიყვანა და თავის დაარსებულ სკოლაში სემინარი ჩაატარებინა. პრინცესას იგი განსაკუთრებით იმით იზიდავდა, რომ უილიამსის მტკიცებით მას გარდაცვლილთა სულებთან კონტაქტი შეუძლია. მართა ლუიზას ამ საქმიანობაზე სამეფო ოჯახის სხვა წევრებს კომენტარი არ გაუკეთებიათ.
პირადი ცხოვრება
2002 წლის 24 მაისს პრინცესა მართა ლუიზა ტრონჰეიმში დაქორწინდა მწერალ არი ბენიზე (1972-2019). წყვილს თხუთმეტწლიან ქორწინებაში სამი გოგონა შეეძინა:
მათი ოჯახი სხვადასხვა დროს ისლინგტონში, ლონდონსა და ლომედალენში ცხოვრობდა. 2017 წელს მართა ლუიზა და არი ბენი განქორწინდნენ, 2019 წლის შობის დღეს კი არიმ სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა.
2019 წლის მაისში ცნობილი გახდა პრინცესის ურთიერთობის შესახებ ამერიკელ შამან დარეკ ვერეტთან (დ. 1974). დარეკის მამა დედის მხრიდან ნორვეგიელ-ინდოელია, ხოლო მამის მხრიდან ჰაიტელი. მათ ურთიერთობას ნორვეგიაში ბევრი მტრულად შეხვდა, რის გამოც პრინცესა კრიტიკის ეპიცენტრში მოექცა. მოგვიანებით მან და დარეკმა ერთად გაუწიეს ორგანიზება სემინარებს, სახელად „პრინცესა და შამანი“, რამაც მათკენ მომართული კრიტიკა უფრო გააძლიერა. ცნობილია ისიც, რომ ვერეტის მტკიცებით მასში ამერიკელი ქალის სულია ჩასახლებული, რომელიც საკუთარ თავს „ხორვატიის პრინცესა სიუზენ ფონ რადიკს“ უწოდებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:გლუქსბურგები კატეგორია:ნორვეგიის პრინცესები
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა (Marcus Vipsanius Agrippa; დ. ძვ. წ. 64/62 — გ. ძვ. წ. 12) — ძველი რომის სახელმწიფო მოღვაწე, მხედართმთავარი და პოლიტიკოსი, იმპერატორ ოქტავიანე ავგუსტუსის ახლო მეგობარი, სიძე და თანაშემწე. აგრიპას სახელთანაა დაკავშირებული რომის ისტორიაში ზოგიერთი ყველაზე ღირსშესანიშნავი შენობის აგება და მნიშვნელოვანი სამხედრო გამარჯვებების მოპოვება, რომელთაგან აღსანიშნავია ძვ. წ. 31 წელს მარკუს ანტონიუსისა და კლეოპატრას ძალების წინააღმდეგ გამართული აქციუმის ბრძოლა. ამ გამარჯვებათა წყალობით, ოქტავიანე რომის პირველი იმპერატორი გახდა და ავგუსტუსის ტიტული მიიღო. აგრიპა დაეხმარა ავგუსსტუსს რომის მარმარილოს ქალაქად გადაქცევასა და აკვედუკების განახლებაში, რათა ყველა რომაელისათვის, ყველა სოციალური კლასიდან, მიეცა უმაღლესი ხარისხის საჯარო მომსახურებაზე წვდომის საშუალება. მის სახელთანაა დაკავშირებული მრავალი აბანოს, პორტიკისა და ბაღის აგება-გაშენება და თავის დროზე ისიც კი ეგონათ, რომ რომის პანთეონის მშენებლობის დამკვეთი სწორედ ის იყო. აგრიპა იყო რომის მეორე იმპერატორის, ტიბერიუსის სიმამრი, კალიგულას პაპა დედის მხრიდან და ნერონის დიდი პაპა დედის მხრიდან.
ცხოვრების ადრეული წლები
აგრიპა დაიბადა ძვ. წ. 64-62 წლებს შორის, დაბადების ადგილი დაუდგენელია. მამამისს, შესაძლოა, ლუციუს ვიფსანიუს აგრიპა ერქვა. მას ჰყავდა უფროსი ძმა, რომელსაც, აგრეთვე, ლუციუს ვიფსანიუს აგრიპა ერქვა და და — ვიფსანია პოლა. მისი ოჯახი რომის საჯარო ცხოვრებაში ცნობილი არ იყო, თუმცა, აგრიპა დაახლოებით იმავე ასაკისა იყო, რამდენისაც ოქტავიანე (მომავალში იმპერატორი ავგუსტუსი), მათ განათლება ერთად მიიღეს და ახლო მეგობრები გახდნენ. მიუხედავად იმისა, რომ აგრიპა დაკავშირებული იყო იულიუს კეისრის ოჯახთან, მისმა ძმამ ძვ. წ. 40-იანი წლების სამოქალაქო ომში მოწინააღმდეგის მხარე დაიკავა და კატონის მეთაურობით აფრიკაში ებრძოდა კეისარს. კატონის ძალების განადგურების შემდეგ, აგრიპას ძმა ტყვედ წამოიყვანეს, თუმცა ოქტავიანეს შუამდგომლობით გაათავისუფლეს.
უცნობია იბრძოდა თუ არა აგრიპა ძმის წინააღმდეგ აფრიკაში, თუმცა საფიქრებელია, რომ იგი მსახურობდა კეისრის ძვ. წ. 46-45 წლების კამპანიაში გნეუს პომპეუსის წინააღმდეგ, რის კულმინაციასაც მუნდის ბრძოლა წარმოადგენდა. კეისარმა იგი სათანადოდ დააფასა, როდესაც ძვ. წ. 45 წელს ოქტავიანესთან ერთად აპოლონიაში (ილირიის სანაპიროზე), მაკედონიურ ლეგიონებთან გაგზავნა სასწავლებლად, თავად კი საკუთარ ძალას რომში მოუყარა თავი. აპოლონიაში ყოფნის მეოთხე თვეს იულიუს კეისრის მკვლელობის ამბავმა მათამდეც მიაღწია. აგრიპამ და კიდევ ერთმა მეგობარმა, კვინტუს სალვიდენუს რუფუსმა, ოქტავიანეს მაკედონიის ჯარით რომზე წასვლა ურჩიეს, თუმცა ამ უკანასკნელმა მცირე ამალასთან ერთად იტალიაში გამგზავრება გადაწყვიტა. ჩასვლის შემდეგ, მან შეეიტყო, რომ იგი კეისარმა იშვილა როგორც კანონიერი მემკვიდრე. ოქტავიანემ კეისრის სახელი მიიღო, თუმცა თანამედროვე ისტორიკოსები მას ამ პერიოდის განმავლობაში კვლავ „ოქტავიანეს“ უწოდებენ.
გზა ძალაუფლებისაკენ
ოქტავიანეს რომში დაბრუნების შემდეგ, მისმა მხარდამჭერებმა გააცნობიერეს, რომ მათ ლეგიონების მხარდაჭერა ესაჭიროებოდათ. აგრიპა მომავალ იმპერატორს კამპანიაში ჯარის შეკრებაში დაეხმარა. როდესაც ოქტავიანეს უკვე ჰყავდა საკუთარი ლეგიონები, მან მარკუს ანტონიუსსა და მარკუს ემილიუს ლეპიდუსთან კავშირი შეკრა, რამაც კანონიერი სახე ძვ. წ. 43 წელს მიიღო, როგორც მეორე ტრიუმვირატმა. ოქტავიანე და მეორე კონსული, კვინტუს პედიუსი შეთანხმდნენ, რომ წესრიგში მოეყვანათ კეისრის მკვლელების სასამართლოს წესით დევნა მათ დაუსწრებლად და ეს საქმე, გაიუს კასიუს ლონგინუსის წინააღმდეგ აგრიპას ანდეს. შესაძლოა, იმავე წელს დაეწყო აგრიპას თავისი პოლიტიკური კარიერა სახალხო ტრიბუნის თანამდებობის დაკავებით, რამაც მას სენატის კარი გაუღო.
ძვ. წ. 42 წელს, აგრიპა, სავარაუდოდ, ოქტავიანესა და ანტონიუსთან ერთად იბრძოდა ფილიპის ბრძოლაში. რომში დაბრუნების შემდეგ, იგი თამაშობდა მთავარ როლს ოქტავიანეს ომში ლუციუს ანტონიუსისა და ფულვია ანტონიას (მარკუს ანტონიუსის ძმა და ცოლი) წინააღმდეგ, რომელიც დაიწყო ძვ. წ. 41 წელს და დასრულდა პერუზიის აღებით ძვ. წ. 40 წელს, თუმცაღა, ამ პერიოდში, კვინტუს სალვიდიენუს რუფუსი კვლავ რჩებოდა ოქტავიანეს მთავარ გენერლად. პერუზიის ომის შემდეგ, ოქტავიანე გალიაში გაემგზავრა. მან აგრიპა ქალაქის პრეტორად დატოვა რომში და დაავალა იტალია დაეცვა სექსტუს პომპეუსისაგან, ტრიუმვირატის ოპონენტისაგან, რომელსაც იმჟამად სიცილია ეკავა. ძვ. წ. 40 წლის ივლისში, როდესაც აგრიპა სადღესასწაულო თამაშებით იყო დაკავებული, რაც პრეტორის მოვალეობას შეადგენდა, სექსტუსმა სამხრეთ იტალიაზე თავდასხმა დაიწყო. აგრიპამ შეუტია პომპეუსს და უკან დახევა აიძულა. მიუხედავად ამისა, ტრიუმვირატმა დაამტკიცა თავისი არასტაბილურობა და ძვ. წ. 40 წლის აგვისტოში როგორც სექსტუსი, აგრეთვე, ანტონიუსი იტალიაში შეიჭრნენ (თუმცა ეს დაგეგმილი კავშირი არ ყოფილა). აგრიპას წარმატებამ ანტონიუსისაგან სიპონტიუმის დაბრუნებაში ხელი შეუწყო კონფლიქტის დასრულებას. აგრიპა ერთ-ერთი იყო იმ შუამავალთაგან, რომელთა წყალობითაც ანტონიუსი და ოქტავიანე კიდევ ერთხელ შეთანხმდენენ მშვიდობაზე. მოლაპარაკებებისას ოქტავიანემ შეიტყო, რომ სალვიდენიუსმა ანტონიუსს მისთვის ღალატი შესთავაზა, რის გამოც იგი ან სიკვდილით დასაჯეს ან მან თავი მოიკლა. ახლა უკვე აგრიპა ოქტავიანეს უმთავრეს გენერლად იქცა.
ძვ. წ. 39 ან 38 წელს, ოქტავიანემ აგრიპა ნარბონის გალიის გუბერნატორად დანიშნა, სადაც ძვ. წ. 38 წელს მან აკვიტანიელთა მოწოლა შეაჩერა. აგრიპამ, აგრეთვე, გერმანული ტომების წინააღმდეგაც იბრძოლა და გახდა პირველი რომაელი გენერალი (იულიუს კეისრის შემდეგ), რომელმაც რაინი გადალახა. მოგვიანებით, ოქტავიანემ იგი უკან, რომში გამოიძახა კონსულის თანამდებობის დასაკავებლად ძვ. წ. 37 წლისათვის. იგი 43 წელზე, ტრადიციულ მინიმალურ ასაკზე ბევრად უმცროსი იყო, თუმცა ოქტავიანე სექსტუს პომპეუსისაგან ზღვაზე დამამცირებელ მარცხს განიცდიდა და ამიტომაც, სჭირდებოდა, რომ მის მეგობარს ზედამხედველობა გაეწია ომისათვის მოსამზადებელი სამუშაოებისათვის. აგრიპამ უარი თქვა მისთვის შეთავაზებულ ტრიუმფზე გალიაში ჩადენილი გმირობებისათვის, რადგანაც, როგორც დიონ კასიუსი გადმოგვცემს, იგი უადგილოდ მიიჩნევდა ზეიმს, მაშინ, როდესაც ოქტავიანე განსაცდელში იყო. რადგანაც სექსტუსი ზღვაზე ბატონობდა, აგრიპას პირველი საზრუნავი თავისი გემების უსაფრთხო ნავსადგურით უზრუნველყოფა იყო. მან ეს პრობლემა ლუკრინის ტბის ზღვისაგან გამომყოფი ხმელეთის ზოლების გაჭრით მოაგვარა, რითაც შეიქმნა გარე ნავსადგური, ავერნუს ტბისა და ლუკრინუსის შეერთება კი შიდა ნავსადგურის ფუნქციას ასრულებდა. ახალ ნავსადგურს ოქტავიანეს პატივსაცემად, პორტუს იულიუსი ეწოდა. აგრიპას დამსახურება იყო, აგრეთვე, ტექნოლოგიური გაუმჯობესებები, უფრო დიდი ზომის გემებისა და საიერიშო კაუჭების გაუმჯობესებული ფორმის ჩათვლით. დაახლოებით ამ დროისათვისვე, იგი დაქორწინდა ცეცილია პომპონია ატიკაზე, ციცერონის მეგობრის, ტიტუს პომპონიუს ატიკუსის ქალიშვილზე.
ძვ. წ. 36 წელს ოქტავიანემ და აგრიპამ სექსტუს პომპეუსის წინააღმდეგ აფრები გაშალეს, თუმცა მათი ფლოტი მძიმედ დააზიანა შტორმმა და ამიტომაც, უკან დახევა მოუწიათ. აგრიპა მეორე ცდისათვის მოემზადა. მოწინავე ტექნოლოგიებისა და წვრთნის წყალობით, აგრიპამ და მისმა ხალხმა მილაცოსა და ნაულოქუსთან გადამწყვეტი გამარჯვებები მოიპოვეს, სექსტუსის გემები თითქმის მთლიანად გაანადგურეს, მხოლოდ ჩვიდმეტი გადარჩა, მისი ძალების უმეტესობას კი დანებება აიძულეს. ოქტავიანემ, თავისი გაზრდილი ძალაუფლებით, ლეპიდუსი, ტრიუმვირატის ერთ-ერთი წევრი, აიძულა სტატუსი დაეთმო და რომში ტრიუმფით შევიდა. აგრიპამ უპრეცედენტო პატივი მიიღო საზღვაო ძალების მთავარსარდლის გვირგვინის (Corona navalis) სახით. როგორც დიონ კასიუსი აღნიშნავს, ეს იყო „მორთულობა, რომელიც არც მანამდე და არც შემდეგ, არავისთვის უბოძებიათ.“
საჯარო სამსახურში
აგრიპა მონაწილეობდა მსგავს სამხედრო კამპანიებში ძვ. წ. 35 და 34 წლებში, თუმცა ძვ. წ. 34 წელს რომში დაბრუნება მოუწია. იგი სწრაფად ჩაერთო საჯარო ინფრასტრუქტურის განახლება-გაუმჯობესების კამპანიაში, რომლის ფარგლებშიც რეკონსტრუქცია ჩაუტარდა აკვა მარციას სახელით ცნობილ რომაულ აკვედუკს და გაფართოვდა მისი მილების სისტემა, რათა მას ქალაქის უფრო დიდი ნაწილი დაეფარა. ძვ. წ. 33 წელს ერთ-ერთ ედილად (რომის შენობა-ნაგებობებისა და ზეიმებზე პასუხისმგებელი მოხელე) არჩევის შემდეგ მის მიერ გატარებული ღონისძიებების შედეგად, ქუჩები განახლდა და საკანალიზაციო მილები გაიწმინდა, ამავდროულად, იმართებოდა გულუხვი საჯარო სანახაობები. თანამდებობაზე ყოფნა აგრიპამ ქალაქ რომის მნიშვნელოვანი გაუმჯობესებით აღნიშნა. აღადგინა და ააგო აკვედუკები, გააფართოვა და გაწმინდა კლოაკა მაქსიმა, ააშენა აბანოები და პორტიკები და გააშენა ბაღები. მან, აგრეთვე, სტიმული მისცა ხელოვნების ნამუშევრების საჯარო გამოფენებს. ყოფილი კონსულისათვის უფრო დაბალი ედილის თანამდებობის დაკავება უჩვეულო იყო, თუმცა აგრიპას წარმატებამ ეს პრეცედენტი ტრადიციად აქცია. როგორც იმპერატორი, ავგუსტუსი მოგვიანებით იკვეხნიდა, რომ მან აგურის რომი ჩაიბარა და მარმარილოსი დატოვა, რაც, გარკვეულწილად, მისი მმართველობის პერიოდში აგრიპას მიერ უზრუნველყოფილი მომსახურების დამსახურება იყო.
ანტონიუსი და კლეოპატრა
დიონ კასიუსის მიხედვით, როდესაც გადამწყვეტი ბრძოლა მოახლოვდა, ოქტავიანემ მიიღო ცნობები იმის შესახებ, რომ ანტონიუსი და კლეოპატრა მისი საზღვაო ბლოკადის გარღვევასა და გაქცევას გეგმავდნენ. თავდაპირველად, იგი ფლაგმანების გატარებას აპირბდა, რასაც იმით ასაბუთებდა, რომ მისი მსუბუქი ხომალდები მათ შემდეგაც დაეწეოდნენ, ხოლო მტრის დანარჩენი გემები დანებდნებოდნენ მას შემდეგ, რაც მათი ლიდერის სიმხდალეს იხილავდნენ. აგრიპა შეეწინააღმდეგა მას და განაცხადა, რომ დიდი ზომის მიუხედავად, ანტონიუსის გემებს მაინც შეეძლოთ გაესწროთ ოქტავიანეს ხომალდებისთვის თუ იალქნებს გაშლიდნენ და რომ ოქტავიანეს ახლავე უნდა ებრძოლა, რადგანაც ანტონიუსის ფლოტი სულ ახლახან იყო მოყოლილი შტორმში. ოქტავიანემ მეგობრის რჩევას დაუჯერა.
ძვ. წ. 31 წლის 2 სექტემბერს გაიმართა აქციუმის ბრძოლა. ოქტავიანეს გამარჯვება, რამაც მას რომსა და იმპერიაზე ბატონობა მოუტანა, ძირითადად, სწორედ აგრიპას დამსახურება იყო. პატივისცემის ნიშნად, ძვ. წ. 28 წელს ოქტავიანემ აგრიპა თავისი დისწულის, კლაუდია მარცელა უფროსის ხელით დააჯილდოვა. იმავე წელს, ოქტავიანესთან ერთად, იგი კონსულადაც მსახურობდა. ძვ. წ. 27 წელს იგი ოქტავიანესთან ერთად მესამედ გახდა კონსული. ამავე წელს, სენატმა ოქტავიანეს ავგუსტუსის საიმპერატორო ტიტული უბოძა.
აქციუმის ბრძოლის წლისთავის აღსანიშნავად, აგრიპამ ააშენა და მიუძღვნა შენობა, რომელიც ახ. წ. 80 წელს დანგრევამდე რომის პანთეონს წარმოადგენდა. იმპერატორმა ადრიანემ აგრიპას დიზაინი საკუთარი პანთეონის ასაშენებლად გამოიყენა, რომელიც დღემდე დგას რომში. გვიანდელი შენობა, რომელიც, დაახლოებით, ახ. წ. 125 წლისათვის აიგო, ინარჩუნებს აგრიპას დროინდელის წარწერას, რომელიც მისი მესამე საკონსულო ვადის პერიოდისაა. თავისი მესამე კონსულობის შემდეგი წლები აგრიპამ გალიაში გაატარა, სადაც მან მოახდინა ადმინისტრაციული და საგადასახადო სისტემების რეფორმირება, ააშენა ეფექტური საგზაო სისტემა და აკვედუკები.
ცხოვრების გვიანდელი წლები
როგორც ჩანს, აგრიპას მეგობრობა ავგუსტუსთან ამ უკანასკნელის დისშვილის, მარკუს კლავდიუს მარცელუსის შურმა დაჩრდილა. შესაძლოა, მას ავგუსტუსის მესამე ცოლი, ლივია აქეზებდა, რომელსაც თავის ქმარზე აგრიპას გავლენის ეშინოდა. ტრადიციულად, მიიჩნევა, რომ ამ შურის შედეგად, აგრიპამ რომი დატოვა, თითქოს აღმოსავლეთ პროვინციებზე მმართველობა მიიღო, თუმცა ეს ერთგვარი საპატიო დევნილობა იყო. მან თავისი ლეგატი მხოლოდ სირიაში გაგზავნა, ხოლო თავად კუნძულ ლესბოსზე რჩებოდა და მინდობილობით მართავდა, მიუხედავად ამისა, გამორიცხული არაა, რომ იგი საიდუმლო მისიაზე ყოფილიყო რათა მოლაპარაკება ეწარმოებინა პართიელებთან რომის ლეგიონების იმ შტანდარტების დასაბრუნებლად, რომლებიც მათ ჰქონდათ მიტაცებული. მარცელუსის გარდაცვალების შემდეგ, რაც მისი დევნილობის პირველივე წელს მოხდა, აგრიპა ავგუსტუსმა კიდევ ერთხელ გამოიძახა რომში, როდესაც გაიაზრა, რომ მის სამსახურზე უარის თქმა არ შეეძლო, თუმცა, თუ ყველა მოვლენას ძვ. წ. 23 წლის კრიზისის კონტექსტში განვიხილავთ, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ მნიშვნელოვან წინააღმდეგობას შეჯახებულ ავგუსტუსს, რომელმაც პოლიტიკური დაღმასვლა განიცადა, განედევნა კაცი, რომელიც რომაული ჯარების უდიდეს ნაწილს მეთაურობდა. უფრო სავარაუდოა, რომ აგრიპას „განდევნა“ ფრთხილი პოლიტიკური განკარგულება იყო ერთგული თანაშემწისათვის, რათა მას ემეთაურა არმიის მნიშვნელოვანი ნაწილისათვის, რაც სათადარიგო გეგმას წარმოადგენდა იმ შემთხვევაში, თუ ძვ. წ. 23 წლის შეთანხმების გეგმები ჩაიშლებოდა და ავგუსტუსს სამხედრო მხარდაჭერა დასჭირდებოდა. უფრო მეტიც, ძვ. წ. 23 წლის შემდეგ, იმის ფარგლებში, რაც ავგუსტუსის მეორე საკანონმდებლო შეთანხმების სახელით გახდა ცნობილი, აგრიპას სამართლებრივი ძალაუფლება გაიზარდა, რათა უზრუნველეყო ავგუსტუსის პრინციპატი დიდი სამართლებრივი სტაბილურობით პოლიტიკური მემკვიდრის ან ავგუსტუსის შემცვლელის არსებობით, იმ შემთხვევისათვის, თუ ეს უკანასკნელი თანდაყოლილი ავადმყოფობის შედეგად გარდაიცვლებოდა ან მკვლელობის მსხვერპლი გახდებოდა. ამავე წელს, აგრიპას, ავგუსტუსის ძალაუფლების მსგავსად, პროკონსულის ძალაუფლება მიენიჭა ხუთი წლით. ამ ნაბოძები ძალაუფლების ზუსტი ბუნება გაურკვეველია, თუმცა, სავარაუდოდ, იგი მოიცავდა ავგუსტუსის საიმპერატორო პროვინციებს, აღმოსავლეთსა და დასავლეთს, შესაძლოა, სენატის პროვინციებზე ავტორიტეტი აკლდა. ეს მოგვიანებით მოხდა, სახალხო ტრიბუნის ძალაუფლების მოპოვებით. ასეთი დიდი უფლებამოსილებები, ჩვეულებრივ, ყოფილ დევნილს არ ენიჭებოდა ხოლმე.
როგორც ამბობენ, გაიუს მეცენატმა ავგუსტუსს ურჩია სიძედ ქცევით კიდევ უფრო დაეახლოვებინა აგრიპა. ამ უკანასკნელმაც აგრიპა დაარწმუნა გაყროდა მარცელას და ძვ. წ. 21 წლისთვის ცოლად შეერთო ავგუსტუსის ასული იულია უფროსი, მარცელუსის ქვრივი, თანაბრად შესანიშნავი, როგორც გარეგნობის, ისე ნიჭიერებისა და უსირცხვილო გარყვნილების მიხედვით. ძვ. წ. 19 წელს აგრიპას დაევალა ესპანეთში კანტაბრიელთა მოძალების შეჩერება (კანტაბრიული ომები).
ძვ. წ. 18 წელს აგრიპას ძალაუფლება კიდევ უფრო გაიზარდა, იმდენად, რომ თითქმის გაუტოლდა ავგუსტუსისას. ამ წელს მისი პროკონსულის ძალაუფლება გაფართოვდა და მან სენატის პროვინციებიც მოიცვა. უფრო მეტიც, აგრიპამ, ბოლოსდაბოლოს, სახალხო ტრიბუნის ძალაუფლებაც მიიღო. ისევე, როგორც ავგუსტუსის შემთხვევაში, აგრიპასაც ისე მიენიჭა ტრიბუნალური ძალაუფლება, რომ მას, რეალურად, ეს თანამდებობა არ დაუკავებია. ეს უფლებამოსილებები საკმაოდ საყურადღებო იყო, რამდენადაც აგრიპას სენატისა თუ სხვა მაგისტრატების, მათ შორის, სხვა ტრიბუნების ქმედებებზე ვეტოს გამოყენების უფლებას აძლევდა, აგრეთვე, მას ენიჭებოდა ძალაუფლება კანონები დასამტკიცებლად ხალხისათვის წარედგინა. თითქმის ასევე მნიშვნელოვანი იყო ისიც, რომ ტრიბუნი ხელშეუხებელი იყო, რაც იმას ნიშნავდა, რომ ნებისმიერი, ვინც მას ბოროტი განზრახვით შეეხებოდა ან ხელს შეუშლიდა მის ქმედებებს, პოლიტიკურის ჩათვლით, კანონის ძალით სიკვდილით დაისჯებოდა. ამ ძალაუფლებათა მიღების შემდეგ, აგრიპა ქაღალდზე თითქმის ისეთივე ძლევამოსილი იყო, როგორიც ავგუსტუსი, თუმცა ამ უკანასკნელის პირველობა ეჭვგარეშე რჩებოდა.
ძვ. წ. 17 წელს აგრიპა მეორედ დაინიშნა აღმოსავლეთ პროვინციების გუბერნატორად, სადაც მისმა სამართლიანმა და კეთილგონივრულმა მმართველობამ მას პროვინციათა მოსახლეობის, განსაკუთრებით კი ებრაელების პატივისცემა და კეთილგანწყობა მოუპოვა. გუბერნატორობის პერიოდში, აგრიპამ, აგრეთვე, აღადგინა რომაელთა ეფექტური კონტროლი ყირიმის ნახევარკუნძულზე.
აგრიპას უკანასკნელი საჯარო სამსახური ზემო დუნაის რეგიონის დაპყრობის დაწყება იყო, რომელიც ძვ. წ. 13 წელს რომის პანონიის პროვინცია გახდა. იგი ძვ. წ. 12 წელს კამპანიაში 51 წლის ასაკში გარდაიცვალა. სიკვდილის შემდეგ დაბადებულ მის ვაჟს, მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა პოსტუმუსს სახელი აგრიპას პატივსაცემად უწოდეს. ავგუსტუსმა მის ხსოვნას გრანდიოზული დაკრძალვითა და თვეზე მეტხნიანი გლოვით მიაგო პატივი. იმპერატორი პირადად ზრუნავდა აგრიპას ყველა შვილის განათლებაზე და მიუხედავად იმისა, რომ ამ უკანასკნელს უკვე ჰქონდა აგებული სამარხი დასაკრძალად, ავგუსტუსმა მისი ნეშტი საკუთარ მავზოლეუმში დააკრძალვინა.
მემკვიდრეობა
აგრიპა, აგრეთვე, ცნობილია, როგორც მწერალი, განსაკუთრებით, გეოგრაფიის თემაზე. მისი ზედამხედველობის ქვეშ ასრულდა იულიუს კეისრის ოცნება — ჩატარებულიყო იმპერიის სრულყოფილი კვლევა. აგრიპასვე ეკუთვნის წრიული საზღვაო რუკა, რომელიც, მოგვიანებით, ავგუსტუსის ბრძანებით, მარმარილოზე ამოკვეთეს და მისი დის, პოლას მიერ აგებულ კოლონადაში განათავსეს. მის ნაწერებს შორის აღსანიშნავია ამჟამად დაკარგული ავტობიოგრაფია.
ტერმინი ვია აგრიპა გამოიყენება აგრიპას მიერ გალიაში აგებული საგზაო ქსელის ნებისმიერი მონაკვეთის აღსანიშნავად. ზოგიერთი მათგანი კვლავ არსებობს როგორც ბილიკები ან გზატკეცილებიც კი.
ქორწინებები და შვილები
აგრიპას სამი ქორწინებიდან რამდენიმე შვილი ჰყავდა:
შთამომავლები
თავისი უამრავი შვილის წყალობით, აგრიპა იულიუს-კლავდიუსების დინასტიის მრავალი შემდეგი წევრის წინაპრად იქცა.
(პომპონია ცეცილია ატიკასაგან)
(იულია უფროსისგან)
დრამა
აგრიპა არის უილიამ შექსპირის ტრაგედიის, ანტონიუსი და კლეოპატრას პერსონაჟი.
აგრიპას გამოგონილმა ვერსიამ მისი ცხოვრების ბოლო პერიოდში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა BBC-ის 1976 წლის სერიალში მე, კლავდიუსი. აგრიპა წარმოდგენილია ბევრად ხანდაზმულად, მიუხედავად იმისა, რომ პირველ ეპიზოდში (ძვ. წ. 24/23) იგი მხოლოდ 39 წლის უნდა ყოფილიყო. მის როლს ჯონ პოლი ასრულებს.
ქალები იემენში
2017 წლისათვის იემენელი ქალები არ ფლობდნენ ბევრ ეკონომიკურ, სოციალურ ან კულტურულ უფლებას. მიუხედავად იმისა, რომ ხმის უფლება მიიღეს 1967 წელს და კონსტიტუციური და სამართლებრივი დაცვა გავრცელდა ქალებზე იემენის ერთიანობის პირველ წლებში 1990–1994 წლებში, ისინი კვლავ განაგრძობენ ბრძოლას „თავიანთი სრული პოლიტიკური და სამოქალაქო უფლებების მოსაპოვებლად“. ისტორია გვიჩვენებს, რომ იემენის საზოგადოებაში ქალებმა დიდი როლი შეასრულეს. პრე-ისლამური და ადრეული ისლამური იემენის ზოგიერთ ქალს საზოგადოებაში ელიტარული სტატუსი ჰქონდა. მაგალითად, საბას დედოფალი იემენის ერის საამაყო საგანია. გარდა ამისა, დედოფალი არვა გამოირჩეოდა ინფრასტრუქტურისადმი ყურადღებით, მის მმართველობა აყვავებასა და კეთილდღეობასთან ასოცირდება. იემენელი ქალები ექვემდებარებიან საზოგადოებას, რომელიც, ძირითადად, ასრულებს აგრარულ, ტომობრივ და პატრიარქალურ ტრადიციებს. გაუნათლებლობისა და ეკონომიკურ საკითხებთან ერთად, ქალებს მუდმივად ეზღუდებათ უფლებები.
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
დრამა
აგრიპა პოლ ნასჩის 1980 წლის ფილმის, Los cántabros-ის (კანტაბრიელები) მთავარი პერსონაჟია, მის როლს თავად ნასჩი ასრულებს. ფილმი წარმოადგენს კანტაბრიული ომების უაღრესად წარმოსახვით ვერსიას, რომელშიც აგრიპა კანტაბრიელთა ლიდერის, კოროკოტას დის შეყვარებულადაა წარმოსახული.
ქალები იემენში
2015 წლის მარტის ბოლოდან იემენში მიმდინარე შეიარაღებული კონფლიქტის გამო, იემენი განიცდის ჰუმანიტარულ კრიზისს. კონფლიქტმა მრავალი ბრალდება გამოიწვია ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართლის დარღვევებისა და ბოროტად გამოყენების ფაქტების და საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის დარღვევების გამო. მოვლენებმა სასტიკი შედეგი გამოიღო და დააზარალა მშვიდობიანი მოსახლეობა, განსაკუთრებით ქალთა და ახალგაზრდა გოგონების ცხოვრება. კრიზისის დაძაბულობისა და ქაოსის გამო, ღრმა ფესვგადგმულ გენდერულ უთანასწორობასთან ერთად, იემენში ქალებისა და გოგონების მდგომარეობა უარესდება კონფლიქტის გახანგრძლივებასთან ერთად. ქალები და გოგონები დაუცველები დარჩნენ არაადამიანური ძალადობის, ფიზიკური და ფსიქოლოგიური ძალადობისა და ექსპლოატაციისგან.
სოციალური და კულტურული უფლებები
იემენის საზოგადოების კულტურული დამოკიდებულებით, ქალებს აქვთ დაბალი სტატუსი როგორც ოჯახში, ასევე საზოგადოებაში. კაცს უფლება აქვს დაქორწინდეს ოთხ ქალზე, თუ მას აქვს ფინანსური შესაძლებლობები, თუმცა ქალს უფლებაც კი არ აქვს დაქორწინდეს საკუთარი სურვილით, რადგან მას სჭირდება მამრობითი სქესის მხრიდან მოწონება და შეთანხმება. განქორწინების შემთხვევაში, შვილების მოვლის უფლება უწყდებათ დედებს, ასეთი რისკი არ ემუქრება მამას. ქალს ასევე არ აქვს უფლება უარი უთხრას მამას ვიზიტის უფლებაზე, ხოლო მამას ამის გაკეთება უფლება აქვს პირადი სტატუსის შესახებ კანონის 145-ე მუხლის შესაბამისად. ჯანმრთელობა და რეპროდუქციული უფლებები ასევე მნიშვნელოვანი საკითხია იემენელი ქალებისთვის. არცერთი კანონი არ იცავს მათ თავისუფლებას, მიიღონ გადაწყვეტილებები ამ საკითხებთან დაკავშირებით და ქალებს აკონტროლებს მათი ოჯახი ან, თუ დაქორწინებულები არიან, ქმრები. გარდა ამისა, იემენი არის ქვეყანა, სადაც ქალთა წინდაცვეთა კვლავ პრობლემად რჩება, თუნდაც მას შემდეგ, რაც საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სამინისტრომ აკრძალა იგი. ბევრი ქალი იძულებულია დაქორწინდეს ახალგაზრდა ასაკში, რაც სახელმწიფო პოლიტიკის შედეგად გახდა შესაძლებელი, რადგან ოჯახი წყვეტს თუ როდის დაქორწინდება ქალი. იემენელი გოგონების 52% ქორწინდება 18 წლამდე, მათ შორის 14% - 15 წლამდე. არსებული კონფლიქტის შედეგად, ეს ტენდენცია გაიზარდა. იემენელი გოგონების უმეტესობა დაქორწინებულია, სანამ სქესობრივ მომწიფებამდე მიაღწევს.
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
დრამა
აგრიპა ჩნდება კლეოპატრას ცხოვრების შესახებ გადაღებულ რამდენიმე ფილმში. იგი, როგორც წესი, ახალგაზრდას ნაცვლად, მოხუცადაა წარმოჩენილი. მისი როლის შემსრულებლებს შორის არიან ფილიპ ლოკი, ალან როუი და ენდრიუ კეირი.
ქალები იემენში
განათლების უფლებები
მამაკაცებს და ქალებს არ აქვთ ერთი და იგივე უფლებები განათლების სფეროში. ქვეყანა ჯერ კიდევ შორს არის გენდერული თანასწორობის მიღწევისგან, მიუხედავად იემენის რესპუბლიკის კონსტიტუციის 54-ე მუხლისა, სადაც ნათქვამია, რომ „განათლება ყველა მოქალაქის უფლებაა. სახელმწიფომ უნდა უზრუნველყოს განათლების მიღება კანონის შესაბამისად, სხვადასხვა სკოლისა და კულტურული და საგანმანათლებლო დაწესებულებების მშენებლობის გზით. დაწყებითი განათლება სავალდებულოა. სახელმწიფო მაქსიმალურად უნდა შეეცადოს გაუნათლებლობის მოსპობას და განსაკუთრებული ზრუნვა გაუწიოს ტექნიკური და პროფესიული განათლების გაფართოებას. სახელმწიფო განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს ახალგაზრდებს და იცავს მათ გარყვნილებისგან, უზრუნველყოფს მათ რელიგიურ, გონებრივ და ფიზიკურ განათლებას და შესაბამის გარემოს, რათა განავითაროს მათი შესაძლებლობები ყველა სფეროში.“ გაეროს ბავშვთა ფონდის მიერ 2013 წელს ჩატარებული გამოკითხვის თანახმად, გოგოების ჩარიცხვის მაჩვენებელია 50%-ით ნაკლებია სკოლაში ვიდრე ბიჭების. სხვა გამოკვლევებით დადგინდა, რომ გოგონები, როგორც წესი, უფრო ხშირად ტოვებენ სკოლას, ვიდრე ბიჭები. Human Rights Watch–მა დაადასტურა, რომ ბავშვთა იძულებითი ქორწინება წამყვანი ფაქტორია იმისა, თუ რატომ ტოვებენ გოგონები სკოლას. გაეროს ბავშვთა ფონდის (UNICEF) მიერ ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ სკოლების 71% -ს არ ჰყავს ქალი მასწავლებელი. ქალებს წერა-კითხვის უფრო დაბალი მაჩვენებელი აქვთ, ვიდრე მამაკაცებს. 2013 წლის გლობალური გენდერული ხარვეზის თანახმად, იემენში ქალების მხოლოდ 49% არის წერა–კითხვის მცოდნე, განსხვავებით კაცების 82 –ის წერა-კითხვის მცოდნეობისა.
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
დრამა
აგრიპა, აგრეთვე, არის ბრიტანულ-იტალიური ერთობლივი პროექტის, რომის იმპერია: ავგუსტუსის (2003 წ.) ერთ-ერთი უმთავრესი პერსონაჟი, სადაც წარმოჩენილია რეტროსპექციები ავგუსტუსსა და იულიას შორის აგრიპას შესახებ, რაც მას ახალგაზრდობაში კეისრის არმიაში მომსახურედ წარმოსახავს აქციუმის ბრძოლაში გამარჯვებასა და კლეოპატრას დამარცხებამდე. აქ მას კენ დუკენი განასახიერებს. 2005 წლის სერიალში იმპერია, ახალგაზრდა აგრიპა (მის როლს კრისტოფერ ეგანი ასრულებს) ოქტავიანეს მეგობარი ხდება მას შემდეგ, რაც ამ უკანასკნელ მოწამვლის მცდელობისაგან იხსნის.
ქალები იემენში
ეკონომიკური უფლებები
მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის 2014 წლის გენდერული ხარვეზების შესახებ მოხსენებაში, შეტანილი 142 ქვეყნიდან იემენმა ბოლო ადგილი დაიკავა და ამ პოზიციას ინარჩუნებს 2007 წლიდან. მიუხედავად იმისა, რომ ქალებს აქვთ საკუთრების კანონიერი უფლებები და ქონების გამოყენების უფლება, იემენში ბევრი ქალი აძლევს ადმინისტრაციულ უფლებებს მათი ოჯახის წევრ მამაკაცებს, რადგან არ იციან მათი უფლებები. ამას მიაწერენ „ფართო გაუნათლებლობას, პატრიარქალურ დამოკიდებულებას და ქალების მხრიდან ეკონომიკური უფლებების არცოდნას“.
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
დრამა
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპას ცხოვრების ადრეულ პერიოდზე დაყრდნობით შექმნილი უაღრესად წარმოსახვითი პერსონაჟი, მარკუს აგრიპა, გვხვდება BBC-HBO-RAI-ის სატელევიზიო სერიალ, რომში. აქ მას ალენ ლიჩი განასახიერებს. იგი საკუთარ თავს მონის შვილიშვილად აღწერს. სერიალი ქმნის რომანტიკულ ურთიერთობას აგრიპასა და ოქტავიანეს დას, ოქტავია უმცროსს შორის, რისი ისტორიული საფუძველიც არ არსებობს.
ლიტერატურა
აგრიპა არის რობერტ გრეივზის რომანის, მე, კლავდიუსის, პირველი ნაწილის მთავარი პერსონაჟი, აგრეთვე, კოლინ მაკკალოის ორი გვიანდელი რომანის მთავარი პერსონაჟიც სერიიდან რომის ბატონები. აგრიპა მნიშვნელობით გამორჩეული პერსონაჟია მაიკლ მორანის ისტორიული ფანტასტიკის ჟანრის რომანში კლეოპატრას ასული და ჯონ ედუარდ უილიამსის ისტორიულ რომანში ავგუსტუსი. ჰარი ტარტლდოვის Crosstime Traffic-ის სერიის პირველ ტომში, დენთის იმპერია, აგრიპა ახ. წ. 26 წლამდე ცოცხლობს, მთელ გერმანიას იპყრობს იმპერიისათვის და ახ. წ. 14 წელს ავგუსტუსის გარდაცვალების შემდეგ, მეორე იმპერატორი ხდება.
ქალები იემენში
ნობელის პრემია
იემენის ქალთა უფლებების დამცველი ტავაკულ კარმანი, ჟურნალისტი ქალები ჯაჭვების გარეშე-ს (WJWC) დამფუძნებელი და თავმჯდომარე, 2011 წელს მიიღო ნობელის პრემიის მშვიდობის დარგში. ნობელის კომიტეტმა აღნიშნა, რომ კარმანს ჯილდო სპეციალურად მიენიჭა „ქალთა უსაფრთხოებისათვის არაძალადობრივი ბრძოლის გამო“..
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
ვიდეო თამაშები
უაღრესად წარმოსახვითი აგრიპა ერთ-ერთი სათამაშო პერსონაჟია (თანაბრად წარმოსახვით ავგუსტუსთან ერთად) ვიდეო თამაშში რომის ჩრდილი, სადაც მამამისის იულიუს კეისრის მკვლელობისათვის არასწორად დასჯის შემდეგ, აგრიპას გლადიატორობა მიუსაჯეს. მისი მიზანია, როგორც გლადიატორმა, იცოცხლოს იმდენ ხანს, რამდენსაც შეძლებს, ხოლო ავგუსტუსი მოქმედებს, როგორც მზვერავი, რომელსაც ნელ-ნელა სააშკარაოზე გამოაქვს კეისრის წინააღმდეგ მოწყობილი შეთქმულება. საბოლოოდ, ავგუსტუსი ვიფსანიუსის უდანაშაულობის დამტკიცებას ახერხებს და ორივე მათგანს იწყალებენ. ამის შემდეგ, იწყება სამოქალაქო ომი, რადგანაც პირდაპირი მემკვიდრე შეურაცხყოფილია შეთქმულების გამომჟღავნებით. აგრიპა და ავგუსტუსი ანტონიუსის წინააღმდეგ იბრძვიან. აგრიპა, აგრეთვე, დიდი ადმირალის როლში ჩნდება კომპიუტერულ თამაშში Sid Meier's Civilization V.
ქალები იემენში
სქოლიო
კატეგორია:ქალთა უფლებები ქვეყნის მიხედვით კატეგორია:იემენი კატეგორია:ქალები ქვეყნების მიხედვით
მარკუს ვიფსანიუს აგრიპა
კომენტარები და სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 60-იანები კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 12 კატეგორია:ძვ. წ. I საუკუნის რომაელები კატეგორია:ძველი რომის ადმირალები კატეგორია:რომის იმპერიის კონსულები კატეგორია:რომის რესპუბლიკის კონსულები კატეგორია:ვიფსანიები კატეგორია:ძველი რომის გენერლები კატეგორია:ოქტავიანე ავგუსტუსი კატეგორია:ავგუსტუსის მავზოლეუმში დაკრძალულები
ინგიო
იმპერატორი ინგიო (允恭天皇;) (გ. 453) — იაპონიის მე-19 იმპერატორი მემკვიდრეობის ტრადიციული წესის მიხედვით. იმპერატორი ქვეყანას 41 წელი მართავდა.
იმპერატორის ცხოვრების და მმართველობის წლები უცნობია. ადრეული ხანის იმპერატორების პირობითი სახელები არ იყო მიღებული „ტრადიციული წესით“ იმპერატორ კამუს მმართველობამდე, რომელიც იამატოს დინასტიის 50-ე მონარქი იყო.
კოძიკი და ნიჰონ შოკი წერდნენ, რომ ინგიო ნინტოკუს და ივანოჰიმეს მეოთხე შვილი იყო. ინგიო ტახტზე 412 წელს ავიდა. ნიშონგი წერს, რომ მისი მმართველობის დროს ქვეყანაში მშვიდობა იყო. მისი გარდაცვალების შემდეგ, ტახტზე მისი ძმიშვილები იმპერატორი ანკო და იმპერტორ იურიაკუ ავიდნენ.
მეუღლეები და შვილები
იმპერატორის მეუღლე ვაკანუკე-ფუტამატა ნო მიკოს ქალიშვილი, ოსისაკა ნო ონაკაცუჰიმე იყო, რომელთანაც მას 9 შვილი შეეძინა:
სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის იმპერატორები კატეგორია:გარდაცვლილი 453
უილიამ ალფონსო მერილი
ძირითად იკვლევდა ფირფიტოვანთა რიგისა და აბედოვანთა ოჯახის სოკოებს. საერთო ჯამში მერილმა აღწერა 1450-მდე ახალი სახეობის სოკო. ავტორია 500-მდე სამეცნიერო პუბლიკაციისა, მათ შორისაა: მიკოლოგიური და ბოტანიკური სტატიები და ჩანაწერები, მიმოხილვები, ბიოგრაფიები და პოპულარული სტატიები ბუნების ისტორიის შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ბოტანიკოსები კატეგორია:ამერიკელი მიკოლოგები კატეგორია:ფილოსოფიის დოქტორები კატეგორია:კორნელის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
თუშური გუდა
თუშური გუდა — ცხვრის, ძროხის ან ძროხისა და ცხვრის შერეული ნედლი მოუხდელი რძისგან დამზადებული ყველის ნაირსახეობა, რომელიც მწიფდება ცხვრის, თხის ან ხბოს ტყავისაგან დამზადებულ გუდაში.