cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მაჟინოს ხაზი
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომი კატეგორია:ფორტიფიკაცია კატეგორია: სამხედრო ინჟინერია კატეგორია: მეორე მსოფლიო ომის ოპერაციები და ბრძოლები კატეგორია: ქვეყნების სამხედრო ისტორია მეორე მსოფლიო ომის დროს კატეგორია:პოლიტიკა მეორე მსოფლიო ომში
ირან—ერაყის ომი
ირან—ერაყის ომსაც ეწოდება სასაზღვრო ომს ირანსა და ერაყს შორის, რომელიც დაიწყო 1980 წლის 22 სექტემბერს და გრძელდებოდა 1988 წლის 20 აგვისტომდე. ამ ომს „სპარსეთის ყურის პირველი ომაც“ უწოდებენ. ომი უშედეგოდ და ორივე მებრძოლი მხრისათვის უამრავი ადამიანის სიცოცხლის და უზარმაზარი ეკონომიური ზარალის ფასად დამთავრდა.
ომისწინა მდგომარეობა
1975 წლის მარტში ალჟირის ხელშეკრულების თანახმად ირანსა და ერაყს შორის საზღვარი შატ-ელ-არაბის შუაგულში გადიოდა. სწორედ ეს გახდა ომის მიზეზი. ერაყის სახელმწიფოს მეთაურს სადამ ჰუსეინის მიზანი იყო „ალჟირის ხელშეკრულების“ გაუქმება და სურდა შატ-ელ-არაბზე მთლიანი კონტროლის დამყარება, ვინაიდან ეს მდინარე ერაყის ნავთობის საზღვარგარეთ ტრანსპორტირების მთავარ ძარღვს წარმოადგენდა. გარდა ამისა, ერაყი და სპარსეთის ყურის სხვა არაბული ქვეყნები 1979 წელს ირანში შაჰის ჩამოგდების და იქ აიათოლათა რეჟიმის დამყარების შემდეგ რეგიონში შიიტური ისლამის გავრცელების საფრთხეს ხედავდნენ.
სადამ ჰუსეინმა დამპყობლური ომი გამოაცხადა, რომელიც უპირველეს ყოვლისა მიზნად ისახავდა ირანის პროვინციის ხუზისტანის ხელში ჩაგდებას. მას რეგიონის სხვა არაბული ქვეყნების დახმარების დიდი იმედი ჰქონდა. გარდა ამისა, ერაყს დიპლომატიურ, სამხედრო და ეკონომიუკურ დახმარებას უწევდა სსრკ. ქუვეითი და საუდის არაბეთი რომლებმაც ერაყს უზარმაზარი ფინანსური კრედიტები მისცეს.
ომის დაწყებიდან მცირე ხნის შემდეგ ევროპამ (უპირველეს ყოვლისა საფრანგეთმა) და აშშ-მა ერაყის მხარე დაიჭირეს და ამარაგებდენ სადამ ჰუსეინს იარაღით, მომწამლავი გაზით, სადაზვერვო ინფორმაციებით და ეკონომიური მატერიალით. 1986 წლიდან აშშ-ის მთავრობა (პრეზიდენტი რონალდ რეიგანი) ერაყს საიდუმლოდ იარაღითაც ამარაგებდა (იხილე „ირანგეიტი“).
ომის მსვლელობა
250px|მინი|ირან—ერაყის ომი — [[22 სექტემბერი, 1980, თეირანი]] ომის პირველსავე დღეს 1981 წლის 7 ივნისს ისრაელის ორმა ფ-16 ტიპის სამხედრო თვითმფრინავმა დაბომბა იმ დროს მშენებლობის პროცესში მყოფი ერაყული ატომური რეაქტორი „ოსირაკი“. დაბომბვას ემსხვერპლა იქ მომუშავე ერთი პრანფი (ფრანგი??) ტექნიკოსი. ისრაელის მთავრობის განმარტებით თავდასხმა მიზნად ისახავდა ხელი შეეშალა ერაყისათვის ატომური ბომბის წარმოების საქმეში. ისინი „ოსირაკში“ არა ატომურ ელექტროსადგურს ხედავდნენ, არამედ ბაზას ატომური იარაღის წარმოებისათვის.
1984 წელს სპარსეთის ყურეში დაიწყო ე.წ. ტანკერული ომი, რომელმაც მწვერვალს 1987 წელს მიაღწია და ამ ხნის განმავლობაში ამ ომს 500-მდე ტანკერი ემსხვერპლა. 1985 წელს ერაყმა დაიწყო ე.წ. „საქალაქო ომი“. რაც მიზნად ისახავდა ირანის ქალაქების რაკეტებითა და არტილერიის საშუალებით სიტემატიურ დაბომბვას. ამ ოპერაციას 100 000-ით ირანელი მოქალაქის სიცოცხლე ემსხვერპლა.
ომი ერაყის მხრიდან ექსტრემალური სისატიკით გამოირჩეოდა. 1984 წელს სადამ ჰუსეინს არ მორიდებია ქიმიური იარაღის (ტაბუნი, იპრიტი) გამოყენებაც. ეს იარაღი მან შემდგომში საკუთარი მოსახლეობის (ქურთების) წინააღმდეგაც გამოიყენა. ქიმიურ იარაღს სადამ ჰუსეინი ამზადებდა გერმანიიდან შემოტანილი, თითქოს და პესტიციდების მოპოვებისათვის საჭირო დანადგარებით. ირანი ამ დროს საერთაშორისო სარბიელზე ცუდი რეპუტაციით სარგებლობდა, ამიტომაც ერაყის ამ სისატიკეს მსოფლიოში ფართო მასშტაბიანი საპროტესტო აქციები არ მოჰყოლია.
ომი ტაქტიკურად პირველ მსოფლიო ომს მიაგავდა. ანუ ადგილი ჰქონდა ორივე მხრიდან ქვეითთა დიდ დანაკარგიან ტალღისებურ შეტევებს და პოზიციურ ომს. 1982 წლის ივნისში ირანმა განახორციელა წარმატებული შეტევა, რითაც დაიბრუნა მანამდე დაკარგული ტერიტორიები. ამ გამარჯვებით დამფრთხალმა ერაყმა საზავო მოლაპარაკებები დაიწყო, მაგრამ ირანი სადამის რეჟიმის შეცვლას მოითხოვდა და შედეგი ომის კიდევ 6 წლით გაგრძელება იყო.
დასავლეთის ქვეყნები სპარსეთის ყურეს თავიანთი საზღვაო ძალებით იცავდნენ. 1987 წლის 17 მაისს ერაყიდან გასროლილი რაკეტა მოხვდა ამერიკულ ფრაგატა „უსს სტარკს“ და 37 მეზღვაურის სიცოცხლე იმსხვერპლა. 1988 წლის 3 ივლისს ამერიკულმა კრეისერმა „უსს ვინსენესმა“ შეცდომით ცეცხლი გაუხსნა ირანულ სამგზავრო თვითმფრინავს, რომელიც მათ სამხედრო თვითმფრინავად მიიღეს. შედეგად თვითმფრინავი ჩამოვარდა და ყველა 290-ვე მგზავრი დაიღუპა.
შედეგი
ომის შედეგები ორივე მეომარი მხარისათვის დამღუპველი იყო. სავარაუდოდ ომს 1 000 000 ადამიანი ემსხვერპლა და ნავთობის ექსპორტის შეჩერებამ ორივე ქვეყნის ეკონომიკა ძლიერ დააზარალა. ერაყი არაბული ქვეყნები ვალში ჩაეფლო, რაც მიზეზი იყო 1990 წელს დაწყებული თავდასხმისა ქუვეითზე. საზღვრები ხელუხლებელი დარჩა. ირანი შატ-ელ-არაბის მარჯვენა ნახევარს აკონტროლებდა. სტატუს ქვო სადამ ჰუსეინმა 1991 წელს, მეორე ომში დამარცხების შემდეგ ოფიციალურად აღიარა.
ასურეთის სამაროვანი
ასურეთის სამაროვანი — ადრინდელი ანტიკური ხანის (ძვ. წ. V - ძვ. წ. IV სს.) სამაროვანი სოფ. ასურეთის (თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი) სამხრეთ-დასავლეთით 4 კმ-ზე, ე. წ. "სამაჩვეთში". 1966 წელს არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმაძღვანელი კ. კვიჟინაძე) გათხარა ადრინდელი ანტიკური ხანისთვის დამახასიათებელი მოკლე ქვაყუთები (საშუალო ზომა 0,6 × 1,0 მ). ქვაყუთებში ცასვენებული მიცვალებულები იწვნენ გვერდზე, ხელფეხმოკეცილნი, თავით დასავლეთისკენ. სამარხებში აღმოჩნდა თიხის ნაწარმი (დოქები, ხელადები, ფიალები და ა. შ.), ბრინჯაოს (სამკაული, ფიალები და ა. შ.), რკინის (შრომისა და საბრძოლო იარაღი, სამკაული და ა.შ.) და ვერცხლის (სასაფეთქლე რგოლები, საყურეები, ბეჭდები) ნივთები. სამარხების თავზე მრავლად აღმოჩნდა მსხვილი რქოსანი საქონლის თავ-ფეხის ძვლები - არაპის ნამუსრევი.
აღმოჩენილი მასალა ბეშთაშენის, გომართის, აბელიის, კიკეთის, ითხვისის, ბრილის, კუშჩის, თეთრი წყაროს ამავე ხანის არქეოლოგიური მასალის ანალოგიურია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო — საქართველოს სამინისტრო, რომლის ხელმძღვანელი (მინისტრი) მთავრობის წევრია. სამინისტრო ანგარიშვალდებულია მთავრობის წინაშე და ასრულებს მისსავე ან პრემიერ-მინისტრის მიერ დაკისრებულ ამოცანებს.
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო შეიქმნა 2009 წლის 1 თებერვალს. სამინისტრო თავის საქმიანობას წარმართავს საქართველოს კონსტიტუციის, საქართველოს სხვა საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტებისა და სამინისტროს დებულების შესაბამისად. . სამინისტრო ეფუძნება ერთმმართველობის პრინციპს და მისი კომპეტენცია დგინდება კანონით ან/და კანონის საფუძველზე გამოცემული საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულებითა და საქართველოს მთავრობის დადგენილებით.
სტრუქტურა
სამინისტროს სისტემას შეადგენენ სამინისტროს სტრუქტურული ქვედანაყოფები, სამინისტროს გამგებლობაში არსებული სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულება და სახელმწიფო კონტროლს დაქვემდებარებული საჯარო სამართლის იურიდიული პირები. სტრუქტურულ ქვედანაყოფებში მინისტრის სამართლებრივი აქტით შეიძლება შეიქმნას სამმართველოები.
სამინისტროს სტრუქტურული ქვედანაყოფებია:
სამინისტროს საქვეუწყებო დაწესებულებაა საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტი, ხოლო სამინისტროს სახელმწიფო კონტროლს დაქვემდებარებული საჯარო სამართლის იურიდიული პირები არიან:
სამინისტროს ფუნქციები
სამინისტროს მმართველობის სფეროს განეკუთვნება: რეგიონული განვითარების პოლიტიკა, საქართველოში წყლით უზრუნველყოფის განვითარების, მოსახლეობის წყლით მომარაგების სისტემების დანერგვისა და ხელშეწყობის ღონისძიებათა განხორციელების უზრუნველყოფა, საერთაშორისო და შიდასახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის საავტომობილო გზების ქსელის განვითარების, დაპროექტებისა და სამეცნიეროტექნიკური პროგრესის საკითხებში ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება.
კანონმდებლობით დადგენილი უფლებამოსილების ფარგლებში სამინისტროს ამოცანებია:
სამინისტროს ხელმძღვანელთა უფლება-მოვალეობანი
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს ხელმძღვანელობს მინისტრი, რომელიც ერთმმართველობის პრინციპზე დაყრდნობით, საქართველოს კონსტიტუციით, „საქართველოს მთავრობის სტრუქტურის, უფლებამოსილებისა და საქმიანობის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონით, სხვა საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტებით და სამინისტროს დებულებით დადგენილ ფარგლებში ახორციელებს სამინისტროს სტრუქტურული ერთეულებისა და სამინისტროს სისტემაში შემავალი დაწესებულებების მართვასა და კოორდინაციას.
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრს თანამდებობაზე ნიშნავს საქართველოს პრემიერ-მინისტრი საქართველოს პრეზიდენტის თანხმობით.
მინისტრი
სამინისტროს ხელმძღვანელობს მინისტრი, რომელიც ახორციელებს სამინისტროს სტრუქტურული ერთეულებისა და სამინისტროს სისტემაში შემავალი დაწესებულებების მართვასა და კოორდინაციას.
მინისტრი, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით, ამტკიცებს სამინისტროს მოსამსახურეთა საშტატო ნუსხას, განსაზღვრავს სამინისტროსა და მის გამგებლობაში არსებული სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულებების მოხელეთა და დამხმარე მოსამსახურეთა პოზიციების დასახელებებსა და თანამდებობრივ სარგოებს. იგი, ასევე, თანამდებობაზე ნიშნავს და ათავისუფლებს სამინისტროს საშტატო ნუსხით გათვალისწინებულ საჯარო მოსამსახურეებს. მინისტრი ადგენს სამინისტროს გამგებლობაში არსებულ სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულებათა სტრუქტურასა და საქმისწარმოების წესს. თვალყურს ადევნებს მოვალეობების შესრულების მიმდინარეობას, კანონმდებლობით დადგენილი წესით ახორციელებს სამინისტროს საჯარო მოსამსახურეთა გადაწყვეტილებებისა და საქმიანობის სამსახურებრივ ზედამხედველობას.
მინისტრი მთავრობას დასამტკიცებლად წარუდგენს სამინისტროს დებულების პროექტს; ამტკიცებს სამინისტროს სტრუქტურული ერთეულებისა და სამინისტროს გამგებლობაში არსებული სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულებების დებულებებს. მინისტრი ამტკიცებს საავტომობილო გზების შეკეთების, მოვლა-შენახვის, საექსპლუატაციოდ მიღების მომწესრიგებელ კანონქვემდებარე აქტებს; იგი მონაწილეობს მთავრობის სხდომების მუშაობაში და პრემიერ-მინისტრს ყოველწლიურად წარუდგენს ანგარიშს სამინისტროს საქმიანობის შესახებ. იგი უზრუნველყოფს სახელმწიფო რწმუნებულების - გუბერნატორების მიერ საქართველოს მთავრობისთვის წარდგენილი ანგარიშების შესწავლასა და შესაბამის რეკომენდაციებს წარუდგენს საქართველოს მთავრობას.
მინისტრი საქართველოს პარლამენტში განსახილველად მთავრობას წარუდგენს წინადადებებს თვითმმართველი ერთეულის შექმნა-გაუქმების ან/და მათი ადმინისტრაციული საზღვრების შეცვლის შესახებ. მინისტრი გამოსცემს ბრძანებებს კანონმდებლობის, საქართველოს პრეზიდენტის ან მთავრობის სამართლებრივი აქტების საფუძველზე და მათ შესასრულებლად.
პირველი მოადგილე
პირველი მოადგილის უშუალო საკურატორო სფეროდ განისაზღვრება:
მინისტრის აპარატი
მინისტრის აპარატი უზრუნველყოფს მინისტრის ორგანიზაციულ და ადმინისტრაციულ საქმიანობას. ასევე, მონაწილეობს სამინისტროს სტრუქტურული ერთეულების, საქვეუწყებო დაწესებულებებისა და სხვა ორგანოების საქმიანობის კოორდიანციაში. იგი ორგანიზებას უწევს სამინისტროს სათათბირო ორგანოების სხდომებსა და მინისტრის მიერ დანიშნული სხვა თათბირების გამართვას და აწარმოებს სხდომის ოქმებს. მინისტრის აპარატი ასრულებს მინისტრის ცალკეული დავალებებსაც.
სქოლიო
რ კატეგორია:საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო
ჟენევის კანტონი
ჟენევის რესპუბლიკა და კანტონი (République et Canton de Genève; Republik und Kanton Genf; Repubblica e Canton Ginevra) — კანტონი შვეიცარიის ფრანგულენოვან ნაწილში, ქვეყნის უკიდურეს დასავლეთში. თითქმის ყველა მხრიდან შემოსაზღვრულია საფრანგეთის ტერიტორიით. შვეიცარიის სხვა რამდენიმე კანტონის მსგავსად (ტიჩინო, ნევშატელი და იურა), ჟენევას შვეიცარიის კონფედერაციაში რესპუბლიკის სახელით მოიხსენიებენ. ფართობი 282 კმ²-ს შეადგენს.
ჟენევის კანტონი შვეიცარიის უკიდურეს დასავლეთ კუთხეში მდებარეობს და ქვეყნის ერთ-ერთ ყველაზე კოსმოპოლიტურ რეგიონად მიიჩნევა. კანტონზე დიდი გავლენა მოახდინა ქალაქმა ჟენევამ, კალვინისტური რეფორმაციის ცენტრმა. შვეიცარიის კონფედერაციას შეუერთდა 1815 წელს.
კანტონის კონსტიტუცია 1847 წელს მიიღეს, თუმცა მას მერე რამდენიმეჯერ შეიცვალა. მთავრობას შვიდი წევრი ჰყავს, რომელთაც ოთხწლიანი ვადით ირჩევენ. ადმინისტრაციულად კანტონი 45 მუნიციპალიტეტად იყოფა.
2011 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 466 536 ადამიანს შეადგენს. 40% კათოლიკეა, 17% კი პროტესტანტი (2000 წ).
სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
უერკეუეს ეროვნული პარკი
უერკეუეს ეროვნული პარკი (Parque Nacional Huerquehue) – ეროვნული პარკი ჩილეში, არაუკანიის რეგიონში. მდებარეობს ანდებში, შეიქმნა 1967 წელს. ფართობი 125 კმ² (12.532 ჰა).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები კატეგორია:არაუკანიის რეგიონის დაცული ტერიტორიები კატეგორია:1967 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:არაუკანიის რეგიონი
958
თარიღი უცნობია
*
გუნუნგ-ჰალიმუნ-სალაკის ეროვნული პარკი
გუნუნგ-ჰალიმუნ-სალაკი (Taman Nasional Gunung Halimun Salak) — ეროვნული პარკი ინდონეზიაში, კუნძულ იავაზე, დასავლეთ იავის პროვინციაში. საკონსერვაციო არეალი 400 კმ²-ს შეადგენს. პარკი 1992 წელს შეიქმნა; მოიცავს ორ მთას — სალაკსა და ჰალიმუნს.. მდებარეობს უფრო ცნობილი გუნუნგ-გედე-პანგრანგოს ეროვნული პარკის სიახლოვეს, ქალაქ ბოგორთან ახლოს.
პარკი მოიცავს წყალშემკრებ აზუსა და სასოფლო–სამეურნეო ზონებს, ისევე როგორც ცხოველთა და ფრინველთა ზოგიერთ საფრთხის ქვეშ მყოფ სახეობას.
სქოლიო
კატეგორია:ინდონეზიის ეროვნული პარკები კატეგორია:დასავლეთ იავის გეოგრაფია კატეგორია:1992 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:დასავლეთ იავის ღირსშესანიშნაობები
ინოლა გურგულია
ინოლა გურგულია (დ. 25 ივლისი, 1929 — გ. 24 ნოემბერი,  1977) — ქართველი კომპოზიტორი, პოეტი, მომღერალი.
1952 წელს დაამთავრა თბილისის ილია ჭავჭავაძის სახელობის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტი. აქვე მან გიული დარახველიძესა და მედეა სიხარულიძესთან ერთად დააარსა ქალთა ვოკალურ-საკრავიერი ტრიო „სამაია“, რომელიც ასრულებდა გურგულიას მიერ (ხშირად თავისსავე ლექსზე) დაწერილ სიმღერებს. 1960-იან წლებში ის გადაიღეს რამდენიმე ფილმში, სადაც მისი სიმღერებიც ჟღერს. სიცოცხლის განმავლობაში მას არ ჩაუწერია არცერთი ოფიციალური ფირფიტა.
გურგულიას სიმღერებს ჰქონდათ ერთგვარი აკორდული მღერის სტილი, რომელიც თავისი არსით ძირითადად ქართული ხალხური და ნაწილობრივ ქალაქური სიმღერიდან მომდინარეობდა.
ინოლა გურგულია გარდაიცვალა 1977 წელს. დაკრძალულია თბილისში, საბურთალოს პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები კატეგორია:დაბადებული 25 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1929 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1977 კატეგორია:ქართველი მომღერლები
Cryptogemma oregonensis
Cryptogemma oregonensis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
Under Rug Swept
სქოლიო
კატეგორია:ალანის მორისეტის ალბომები კატეგორია:2002 წლის ალბომები კატეგორია:Maverick Records-ის ალბომები
იამალ-ნენთა ავტონომიური ოკრუგი
იამალ-ნენთა ავტონომიური ოკრუგი (Ямало-Ненецкий автономный округ, Ямалы-Ненёцие автономной окрук; 1977 წლიდან), იამალ-ნენთა ნაციონალური ოკრუგი (Ямало-Ненецкий национальный округ; 10 დეკემბერი, 1930 — 1977) — რუსეთის ფედერაციის სუბიექტი (შედის ტიუმენის ოლქში), ურალის ფედერალური ოკრუგის შემადგენლობაშია. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქ. სალეხარდი. შეიქმნა 1930 წლის 10 დეკემბერს.
ესაზღვრება ნენთა ავტონომიურ  ოკრუგს, კომის რესპუბლიკას, ხანტი-მანსის ავტონომიურ  ოკრუგს, კრასნოიარსკის მხარეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:იამალ-ნენთა ავტონომიური ოკრუგი
ორმაგი სახე
ორმაგი სახე — რეჟისორ ლევან ანჯაფარიძის ფილმი. გამოვიდა 1997 წელს.
სიუჟეტი
ნარკოტიკები, ფული, მკვლელობა, ციხე... ცოდვებით დამძიმებული, ნაადრევად დაბერებული გიოს წინაშე მოულოდნელად სულის გადარჩენისკენ მიმავალი გზა იხსნება – თურმე როგორ სჭირდება მამობრივი სიყვარული და განკურნების რწმენა მის პატარა, ხეიბარ ბიჭს, რომლის არსებობით არასდროს დაინტერესებულა. გიო შვილის ჯანმრთელობისთვის იწყებს ბრძოლას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1997 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
აეროფობია
აეროფობია (Aerophobia, ἀήρ „აერ‟ - ჰაერი, φόβος „ფობოს‟ - შიში) — თვითმფრინავით, ან სხვა სახის საშუალებით ფრენის შიში. აგრეთვე, შეიძლება განიხილოს, როგორც ჰაერის და გამჭოლი ქარის ფობია. მას ასევე მოიხსენიებენ, როგორც ავიატოფობია, ან ავიოფობია. აეროფობიით შეპყრობილი ხალხი თავს არიდებს ფრენას. ფრენის ხსენებისას მათ შეიძლება დაეწყოთ პანიკური შეტევა ან პირღებინება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფობიები
პანამაქსი
პანამაქსი და ახალი პანამაქსი (ან ნეოპანამაქსი) ― საზღვაო არქიტექტურის ტერმინი. აღნიშნავს სრულად დატვირთული გემების ზომების ლიმიტს, რომელთაც პანამის არხში გავლა შეუძლიათ. ლიმიტსა და მოთხოვნებს პანამის არხის სააგენტო აქვეყნებს გამოცემაში „Vessel Reuqirements“. მოთხოვნები მოიცავს ისეთ საკითხებს, როგორებიცაა გამორჩეული მშრალი სეზონური ლიმიტები, ამძრავის მახასიათებლები, კომუნიკაციები და გემების დეტალური დიზაინი.
გემებისთვის დაშვებული ზომები გემსავალი რაბების სიგრძე-სიგანით, არხში წყლის სიღრმითა და ორი ამერიკის ხიდის სიმაღლითაა შეზღუდული. აღნიშნული განზომილებები განსაზღვრავს პანამის არხის მკვეთი გემების ზუსტ პარამეტრებს და გავლენას ახდენს სატვირთო გემების, საზღვაო ხომალდებისა და სამგზავრო გემების დიზაინზე.
959
თარიღი უცნობია
*
ყვარლის ფერისცვალების ეკლესია
ყვარლის ფერისცვალების ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტში. აგებულია 1808 წელს.
ეკლესია დარბაზული ტიპისაა. ნაგებია რიყის ქვის სწორხაზოვანი წყობით. კუთხეებში, თაღების, ლავგარდნის და ფასადების შემკულობისათვის გამოყენებულია აგური. სულ სამი კარი აქვს: სამხრეთით, დასავლეთით და ჩრდილოეთით. სამხრეთის და დასავლეთის კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან კი დასრულებულია თარაზულად. ჩრდილოეთის კარი არქიტრავულია ორივე მხრიდან. აღმოსავლეთის და დასავლეთის კედლებში თითო, ხოლო გრძივ კედლებში ორ-ორი სარკმელია, მათგან ჩრდილოეთის და სამხრეთის დასავლეთ ნაწილში გაჭრილი სარკმლები ვიწრო და შეისრულია, დანარჩენები კი ფართო და თაღოვანი. კედლები დასრულებულია აგურის ოთხმაგი ლავგარდნით ხოლო გადახურულია კრამიტით. დასავლეთის მხარეს დადგმულია ცემენტის სამრეკლო-ფანჩატური. აღმოსავლეთით ნალისებრი აფსიდაა, მისი კონქი კი ეყრდნობა ფართო მხრებსა და შეისრულ თაღს. აბსიდის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედელში კი სხვადასხვა ზომის ორი ნიშაა. საკურთხეველი ამაღლებულია ორი საფეხურით. იგი გადახურულია შეისრული კამარით, რომელიც ეყრდნობა ორ საბჯენ თაღს. აქედან ერთი კრონშტეინებზე დაბჯენილი თაღი დარბაზის შუაშია, ხოლო მეორე დასავლეთის კედლის კუთხეებში არსებულ პილასტრებზე გადადის. ეკლესიის ფასადები გაფორმებულია აგურით: აღმოსავლეთის ფრონტონში ერთი, ხოლო დასავლეთისაში კი გამოსახულია სამი ჩაღრმავებული, კვარცხლბეკზე აღმართული ჯვარი. სამხრეთის და ჩრდილოეთის კარის თავზეც ასეთივე ჯვრებია მოცემული. კარის სამივე გვერდზე მოცემულია აგურის წყობის ჩაღრმავებით სამ-სამი რომბი. დასავლეთის კედელში, კარის თავზე თეთრ მარმარილოში ამოკვეთილია მხედრული წარწერა:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Cryptogemma phymatias
Cryptogemma phymatias — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ასურეთისხევი
სქოლიო
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მდინარეები კატეგორია:თბილისის მდინარეები
Jane Child (ალბომი)
Jane Child — კანადელი მომღერალ ჯეინ ჩაილდის სადებიუტო სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1989 წელს. დისკი გამოსცა ლეიბლმა Warner Bros..
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორი - ჯეინ ჩაილდი.
სქოლიო
კატეგორია:1989 წლის სადებიუტო ალბომები კატეგორია:Warner Bros. Records-ის ალბომები
ენდოპლაზმური ბადე
thumb|right|300px|[[ეუკარიოტი|ეუკარიოტული უჯრედის დიაგრამა.
(1) ბირთვაკი
(2) უჯრედის ბირთვი
(3) რიბოსომა
(5) მარცვლოვანი ენდოპლაზმური ბადე
(6) გოლჯის კომპლექსი
(7) ციტოპლაზმური ჩონჩხი
(8) გლუვი ენდოპლაზმური ბადე
(9) მიტოქონდრია
(10) ვაკუოლი
(11) ციტოპლაზმა
(12) ლიზოსომა
(13) ცენტრიოლი]] ენდოპლაზმური ბადე — ნებისმიერი ეუკარიოტული უჯრედის შემადგენელი ორგანოიდი. მისი დანახვა მხოლოდ ელექტრული მიკროსკოპითაა შესაძლებელი. იგი ერთმანეთთან დაკავშირებული მემბრანით შემოსაზღვრული მილაკებისა და ღრუების სისტემაა.
არჩევენ ენდოპლაზმური ბადის ორ სახეს: გლუვსა და მარცვლოვანს. მარცვლოვანი ენდოპლაზმური ბადის მემბრანებზე რიბოსომები არიან განლაგებულნი, რაც მათ ხორკლიან შეხედულებას აძლევს. მარცვლოვანი ენდოპლაზმური ბადის ძირითადი ფუნქციაა ცილების სინთეზი. გლუვი ენდოპლაზმური ბადის ზედაპირი გლუვია და იგი მონაწილეობს ნახშირწყლებისა და ცხიმების წარმოქმნაში.
გლუვი ენდოპლაზმური ბადის მემბრანებში ჩაშენებული ფერმენტები ასინთეზებენ სხვადასხვა ფოსფოლიპიდს, ცხიმოვან მჟავებს, სტეროიდებს, მონაწილეობენ ნახშირწყლების გარდაქმნაში.
ღვიძლის გლუვი ენდოპლაზმური ბადე შეიცავს დეტოკსიკაციურ ფერმენტებს, რომლებიც აუვნებლებენ როგორც უჯრედში ქიმიური გარდაქმნის დროს წარმოქმნილ ტოქსიკურ ნივთიერებებს, ასევე მედიკამენტებსა და სხვადასხვა ეგზოტოქსინებს.
ენდოპლაზმური ბადის ფერმენტები ტოქსიკურ ნივთიერებებს ჰიდროფილურ ფერმენტებად გარდაქმნიან. ისინი წყალში აბსოლუტურად ხსნადი ხდებიან და თირკმელებით ავდილად გამოიდევნებიან.
გლუვი ენდოპლაზმური ბადე გადამწყვეთ როლს თამაშობს კალციუმის უჯრედშიდა ნორმალური კონცენტრაციის შენარჩუნებაში. ეს მეტად მნიშვნელოვანია უჯრედის ნორმალური ფუნქციონირებისათვის, რადგან კალციუმი გავლენას ახდენს ფერმენტების აქტივობაზე, კუნთის შეკუმშვაზე, ანტიგენების მოქმედებაზე და სხვა პროცესებზე. გლუვი ენდოპლაზმური ბადე კალციუმის ძირითადი ძირითადი საცავია. "ზედმეტი" კალციუმი გლუვ ენდოპლაზმურ ბადეში იხსნება, დეპონირდება. კალციუმი ამ დეპოდან მუდმივად ციტ დიფუზიით ციტოზოლში გადადის. მისი უკან გადატვირთვა კონცენტრაციული გრადიენტის საწინააღმდეგო მიმართულებით ჩაშენებული Ca++-ატფ-აზით ხდება. ეს ფერმენტი გლუვი ენდოპლაზმური ბადის მთელი მემბრანული ცილების 90%-ს შეადგენს.
ხორკლიანი ენდოპლაზმური ბადე რიბოსომებითაა დაფარული, თუმცა, ისინი ძლიერ, სტაბილურ კავშირს არ წარმოქმნიან. რიბოსომა ბადეს მხოლოდ მაშინ უერთდება, როდესაც ის სეკრეციისთვის ან სხვადასხვა ორგანოიდების მემბრანებში ჩასანერგად განკუთვნილი ცილის სინთეზს აწარმოებს. ასე რომ, ხორკლიანი ენდოპლაზმური ბადის ძირითადი ფუნქცია ცილის სინთეზია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უჯრედული ანატომია
გამბლინის კუნძულის ეროვნული პარკი
გამბლინის კუნძულის ეროვნული პარკი (Parque Nacional Isla Guamblin) – ეროვნული პარკი ჩილეში, აისენის რეგიონის აისენის პროვინციაში. მდებარეობს ჩონოსის არქიპელაგზე, დაარსდა 1967 წლის 1 ივნისს. ფართობი 1 540,93 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები
Angels Fall First
Angels Fall First — ფინური სიმფონიური-მეტალ ჯგუფ Nightwish-ის სადებიუტო ალბომი, რომელიც 1997 წელს Spinefarm Records-მა გამოსცა. 2009 წლის მდგომარეობით მხოლოდ ფინეთში გაიყიდა ალბომის 36,000 ასლი.
Angels Fall First განსხვავდება დანარჩენი ალბომებისგან. ალბომი უფრო მეტად ფოლკ-მეტალის ჟანრს ეხმიანება. მიუხედავად იმისა, რომ სინგლი „The Carpenter“ ფინური ჩარტის მესამე ადგილზე იყო, Nightwish არც ისეთი პოპულარული იყო მანამ, სანამ მეორე ალბომი, Oceanborn, არ გამოუშვა.
სქოლიო
კატეგორია:Nightwish-ის ალბომები კატეგორია:1997 წლის ალბომები კატეგორია:1997 წლის სადებიუტო ალბომები
უტენის მაზრა
უტენის მაზრა (Utenos apskritis) — მაზრა ლიეტუვის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. იკავებს ეთნოგრაფიული რეგიონის აუკშტაისიას ნაწილს. ესაზღვრება ლატვიას და ვიტებსის ოლქს ბელარუსში, აგრეთვე პანევეჟესისა და ვილნიუსის მაზრებს. შექმნილია 1994 წლის 19 ივლისს მიღებული ლიეტუვის რესპუბლიკის კანონით ტერიტორიულ-ადმინისტრაციული ერთეულების შესახებ.
ადმინისტრაციული დაყოფა
მაზრა მოიცავს შემდეგ ტერიტორიებს:
სქოლიო
კატეგორია:ლიეტუვის მაზრები
ბორნოსის ბრძოლა (1811)
ბორნოსის ბრძოლა (1811) — 1811 წლის 5 ნოემბერს ბორნოსის ბრძოლაში ესპანურმა ძალებმა ფრანსისკო ბალესტეროსის მეთაურობით შეუტიეს საფრანგეთის იმპერიის კოლონას, რომელსაც ჟან-ბატისტ პიერ დე სემელე მეთაურობდა. ეს ბრძოლა იყო უფრო დიდი ოპერაციის ნაწილი, რომელშიც ფრანგები ცდილობდნენ ბალესტეროსის ხაფანგში ჩაგდებას, მაგრამ მათ ეს ვერ შეძლეს. სამაგიეროდ, ესპანელმა გენერალმა ერთ-ერთ ფრანგულ სვეტს დაარტყა. ფრანგები გადაურჩნენ კატასტროფას, როდესაც ისინი იბრძოდნენ, მაგრამ საფრანგეთის მოკავშირე ესპანეთის ბატალიონი ან დანებდა ან სხვის მხარეს გადავიდა. ბორნოსი არის დაახლოებით 40 მილი (64 კმ) ხერეს-დე-ლა-ფრონტერას ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ბრძოლა მოხდა ნახევარკუნძულის ომის დროს, იგი არის ნაპოლეონის ომების ნაწილი.
წინა მოვლენები
1811 წლის შემოდგომაზე ბრიტანეთის საზღვაო ფლოტმა ფრანსისკო ბალესტეროსი და მცირე ჯარი ალგესირასში გადაიყვანა. ესპანეთის არმია კიდევ მრავალ შეტევაზე გაემართა. ფრანგი სარდალი ანდალუსიაში, მარშალი ნიკოლა ჟან დე დიე სულტი გააღიზიანა ბალესტეროსის მიერ მისი ტერიტორიის მუდმივი დარბევით და მან გადაწყვიტა დაეჭირა ჭკვიანი ესპანელი გენერალი.
ბრძოლა
ბალესტეროსის ხაფანგში სულტმა თავისი ჯარი განალაგა სამ სვეტად, ჯარები იყვნენ დივიზიის გენერალ ნიკოლას გოდინოტის, პიერ ბარუას და ბრიგადის გენერალი ჟან-ბატისტ პიერ დე სემელიეს მეთაურობის ქვეშ. 1811 წლის ივლისში გოდინოტი მეთაურობდა I კორპუსის მე-2 დივიზიას. 8133 კაცით, რომლებიც გადანაწილებულები იყვნენ 13 ბატალიონში. გოდინოტი გაემგზავრა სევილიიდან, ხოლო ბარუამ და სემელემ დატოვეს კადისის ალყა. ბალესტეროსმა გაიგო ფრანგული ძალების შეკრებაზე და სამხრეთით გიბრალტარისკენ გაემართა, სადაც მან თავშესაფარი იპოვა. 14 ოქტომბერს გიბრალტარში 10000 ფრანგი ჯარისკაცი ჩავიდა. ალყისთვის საჭირო მარაგის არქონის გამო, ფრანგებმა მეორე დღეს უკან დაიხიეს.
გოდინოტმა სცადა ლაშქრობა ტარიფაზე, მაგრამ მისი ჯარები დაიბომბა ბრიტანული ხომალდების მიერ, მაშინ როდესაც ისინი სანაპირო გზაზე მიდიოდნენ. ამ ფაქტის შემდეგ მან უარი თქვა ახალ მცდელობაზე და ის სევილიაში გავიდა. ოპერაციის წარუმატებლობაში ბრალდებულმა გოდინოტმა მოგვიანებით თავი მოიკლა. 5 ნოემბერს ბალესტეროსი გაემართა ბორნოსში, სადაც მან გააოცა სემელი, რომელიც მეთაურობდა არმიას, სახელად მეთექვსმეტე ნათება, მასში შედიოდა 1500 მსუბუქი ქვეითი და საფრანგეთის მოკავშირე იურამენტადოსის ბატალიონი. სემელემ და მეთექვსმეტე არმიამ გაწყვიტეს გზა ხაფანგიდან, მაგრამ იურამენტადოსი ან დანებდა ან მასობრივად დაშორდნენ ბრძოლის დროს. მეთექვსმეტე ნათებამ ბრძოლაში 100 კაციანი მსხვერპლი განიცადა. სემელი 2300 კაცს მეთაურობდა, მათ შორის იყვნენ 1500 ფრანგი და სავარაუდოდ დაკარგული იურამენტადოსის ბატალიონი 800 კაცს ითვლიდა. ბალესტეროსი ხელმძღვანელობდა ძალას, რომელიც შედგებოდა როგორც რეგულარული, ისე არარეგულარული ელემენტებისაგან. ესპანეთის ძალები და მსხვერპლი მოქმედებაში არ იყო მოცემული.
ბორნოსის მეორე ბრძოლა
ბორნოსის მეორე ბრძოლა გაიმართა 1812 წლის 31 მაისს, როდესაც ბალესტეროსმა გააოცა ნიკოლას ფრანსუა კონრუს ჯარები ქალაქში. რიცხობრივად უპირატესმა ფრანგებმა ეფექტურად იბრძოლეს და ესპანეთის ჯარები სერიოზული დანაკარგებით განდევნეს.
სქოლიო
კატეგორია:ნაპოლეონის ომების ბრძოლები კატეგორია:ესპანეთის ბრძოლები კატეგორია:ბრძოლები
ჯულიან ლენონი
ჯონ ჩარლზ ჯულიან ლენონი უფრო მეტად ცნობილი როგორც ჯულიან ლენონი (დ. 8 აპრილი, 1963)   — ჯონ ლენონის შვილი, მომღერალი, სიმღერების ავტორი და მუსიკოსი. იგი არის ერთადერთი შვილი, რომელიც ჯონს სინთია პაუელთან ქორწინებისას ეყოლა. ჯულიანის ნათლია იყო ბრაიან ეპსტაინი, The Beatles-ის მენეჯერი.
მუსიკოსს სახელი ჯულიანი დაარქვეს ჯონის დედის, ჯულია ლენონის პატივსაცემად.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1963 კატეგორია:ინგლისელი როკ-მუსიკოსები კატეგორია:ჯონ ლენონი კატეგორია:ინგლისელი როკ-გიტარისტები
სანქტ-გალენის კანტონი
სანქტ-გალენი — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. მოიცავს 2 026 კმ² ტერიტორიას, მოსახლეობა კი 2011 წლის მონაცემებით 483 101 ადამიანს შეადგენს, რომელთა უდიდესი ნაწილი გერმანულენოვანია. დედაქალაქია სანქტ-გალენი.
სანქტ-გალენის კანტონი 1803 წელს ნაპოლეონ ბონაპარტეს მიერ ხელოვნურადაა შექმნილი სხვადასხვა ისტორიულ ტერიტორიებზე.
კანტონს ჩრდილოეთით კონსტანცის ტბა ესაზღვრება, სამხრეთით კი მდინარე რაინის ხეობაა გაწოლილი. სიმაღლე ზღვის დონიდან მერყეობს 398-3 251 მეტრს შორის. კანტონის ტერიტორიაზე არსებული მთები მოიცავს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლის — გლარნის შეცოცების გარკვეულ ნაწილს.
სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობებს შორის მნიშვნელოვანია მერძევეობა. ვაკეებზე მოჰყავთ ხილი და აწარმოებენ ღვინოს. ინდუსტრიებს შორისაა ოპტიკური საქონლის, პიროტექნიკის, ქიმიკატებისა და ფარმაცევტული საქონლის წარმოება.
ადმინისტრაციულად კანტონი 86 მუნიციპალიტეტად იყოფა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვეიცარიის ქალაქები
ზურაბ სამადაშვილი
ზურაბ გიორგის ძე სამადაშვილი (დ. 29 იანვარი, 1955, თბილისი, საქართველო — გ. 30 აგვისტო, 2021, თბილისი, საქართველო) — ქართველი მწერალი და დრამატურგი.
ბიოგრაფია
ზურაბ სამადაშვილი დაიბადა თბილისში, 1955 წლის 29 იანვარს.
1972 წელს დაამთავრა თბილისის 51-ე სკოლა და იმავდროულად მუსიკალური სასწავლებელი, ხოლო 1977 წელს — საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის ტექნოლოგიური ფაკულტეტი, ინჟინერ-ტექნოლოგის სპეციალობით.
მისი ლექსები პირველად დაიბეჭდა ჟურნალ „ნობათში“, 1983 წელს, ხოლო პროზაული დებიუტი შესდგა მოთხრობით „დუბლინელები“, 1986 წლის „მნათობის“ მე-7 ნომერში.
2010-2012 წლებში იყო გალა (ლიტერატურული პრემია) ჟიურის წევრი.
ზურაბ სამადაშვილი გარდაიცვალა თბილისში, 2021 წლის 30 აგვისტოს.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:ქართველი დრამატურგები კატეგორია:დაბადებული 1955 კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები
960
თარიღი უცნობია
*
იტალო-ამერიკელები
*
Cryptogemma polystephanus
Cryptogemma polystephanus — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
მიხეილ ვორონცოვი
მიხეილ ვორონცოვი (Михаи́л Семёнович Воронцо́в; დ. 30 მაისი [ ძვ. სტ. 19 მაისი], 1782 — გ.  18 ნოემბერი [ ძვ. სტ. 6 ნოემბერი] , 1856, ოდესა) — რუსი თავადი და გენერალ-ფელდმარშალი, ცნობილი მისი წარმატებებით ნაპოლეონის ომებში, სახელი გაითქვა რუსეთის კავკასიის დაპყრობის ომების წინამძღოლობით (1844-1853).
გრაფი სემიონ ვორონცოვის ვაჟმა და იმპერიის კანცლერის ალექსანდრე ვორონცოვის ძმის შვილმა, ბავშვობა და სიყმაწვილე მამასთან ლონდონში გაატარა, სადაც ბრწყინვალე განათლება მიიღო. 1803-1804 წლებში კავკასიაში მსახურობდა პავლე ციციანოვისა და გულიაკოვის ქვეშევრდომად, და ბედზე გადაურჩა ზაქათალაში მომხდარ უბედურ შემთხვევას (15 იანვარი, 1804). 1805-1807 წლებში ნაპოლეონის წინააღმდეგ ომებში მსახურობს; მონაწილეობს პუტლუსკისა და ფრიდლანდის ბრძოლებში. 1809-1811 წლებში მონაწილეობს რუსეთ-თურქეთის ომში და თავს იჩენს თითქმის ყველა მნიშვნელოვან ოპერაციაში.
1812 წელს ნაპოლეონის რუსეთზე თავდასხმისას ვორონცოვი მეთაურობდა პრინცი პეტრე ბაგრატიონის გრენადირთა შენაერთს. ბოროდინოს ბრძოლაში მისი დივიზია წინა ხაზზე იმყოფებოდა და მასზე იერიში მარშალი დავუს სამ დივიზიონს მიჰქონდა. ვორონცოვმა მტერზე რამდენიმე კონტრ-იერიში მიიტანა, თუმცა საბოლოოდ ამის გამო მის დივიზიაში 4000 ჯარისკაციდან მხოლოდ 300-ღა გადარჩა. თავად ვორონცოვი დაიჭრა, თუმცა ძალ-ღონე მალევე აღიდგინა და არმიაში 1813 წელს დაბრუნდა. ამჯერად ახალი დივიზიის მეთაური დენევიცისა და ლაიპციგის ბრძოლებში იბრძოდა. 1814 წელს, კრაონთან, ის ნაპოლეონთან პირისპირ იბრძვის ერთი დღის განმავლობაში. 1815-1818 წლებში ვორონცოვი საფრანგეთის ოკუპაციის ძალთა მეთაური იყო.
1823 წლის 7 მაისს ვორონცოვი ახალი რუსეთის გენერალ-გუბერნატორად დანიშნეს, ბესარაბიის ნამესნიკად, იმპერიის სამხრეთ პროვინციების გამგებლად. მას შეიძლება დაერქვას ოდესის შემქმნელი და ყირიმის ბენეფაქტორი — ორივე ადგილას მისი პრიწყინვალე რეზიდენცია არსებობს. მან პირველმა შემოიტანა შავ ზღვაზე თბომავალი 1828 წელს. იმავე წელს დაიწყო რუსეთ-თურქეთის ომი (1828-1829), სადაც მან დაჭრილი მენშიკოვი შეცვალა ვარნის ალყის ძალების მეთაურად, რომელიც 28 სექტემბერს აღებულ იქნა კიდეც. მისი უდიდესი მონდომებითა და მცდელობით მოხერხდა თურქეთში გავრცელებული შავი ჭირის ეპიდემიის კავკასიაში და რუსეთში გავრცელებისგან თავის არიდება.
შესაძლოა ყველაზე გახმაურებული ისტორია მის შესახებ იყოს მისი მეუღლის (გრაფინია ბრანიცკა) ურთიერთობა ალექსანდრე პუშკინთან ვორონცოვის ოდესაში ყოფნის პერიოდში, რამაც რუსულ ლიტერატურას ყველა დროის საუკეთესო პოემები შესძინა.
1844 წლის 27 დეკემბრიდან 1854 წლის 29 ნოემბრამდე იყო კავკასიის მეფისნაცვალი და კავკასიის განსაკუთრებული კორპუსის მთავარსარდალი. მისი დამსახურებისთვის შამილის წინააღმდეგ ბრძოლასა და ჩეჩნეთის გაუვალ ტყეებში გადახდენილ სიძნელეებში თავდადებისთვის მას პრინცის წოდება მიენიჭა. 1848 წელს მას უკვე დაღესტნის ორი-მესამედი ჰქონდა დაპრყობილი, ხოლო რუსების პოზიციები კავკასიაში კი საგრძნობლად გაუმჯობესდა. 1853 წლის დასაწყისში ვორონცოვს გადადგომის უფლება მიეცა ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო. 1856 წელს ის ფელდმარშალი გახდა, და იმავე წელს გარდაიცვალა ოდესაში. მინი|250პქ|left|მიხეილ ვორონცოვის ძეგლი თბილისში კავკასიაში მთავარმართებლობის დროს ვორონცოვი ემსახურებოდა მისი კოლონიზაციისა და იმპერიასთან სრული შერწყმის საქმეს, მაგრამ ამას აკეთებდა მოქნილად. მეთოდურად, უპირატესად კულტურული ღონისძიებებით: მის დროს აღდგა ქართული თეატრი, გაიხსნა საჯარო ბიბლიოთეკა, ადგილობრივი თავად-აზნაურთა შვილებს გზავნიდა რუსეთის სასწავლებლებში და სხვა. ვორონცოვი მეფის უერთგულესი მსახური იყო, სხვა მოხელთაგან გამოირჩეოდა გამჭრიახი გონებით, განათლებითა და გარკვეული ლიბერალიზმით. არსებობს ე. წ. „თავად ვორონცოვის არქივი“, რომელიც შეიცავს XVIII-XIX საუკუნეების რუსეთის თვალსაჩინო პოლიტიკური მოღვაწეების საგვარეულო საბუთებს. არქივში შემონახულია XIX საუკუნის საქართველოს მდგომარეობის ამსახველი ცნობები. მასალა დაცულია მოსკოვის, სანქტ-პეტერბურგის, ვლადიმირის, ყირიმის, ოდესის არქივებსა და ბიბლიოთეკებში.
რუსურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კავკასიის მეფისნაცვლები კატეგორია:რუსეთის გენერალ-გუბერნატორები კატეგორია:რუსი ფელდმარშლები კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1782 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1856
ფეიხოა
ფეიხოა (ან ფეიხუა, Feijoa sellowiana, სინ. Acca sellowiana), აგრეთვე ცნობილი როგორც ანანას-გუავა — მარადმწვანე ბუჩქოვანი მცენარეების გვარი მირტისებრთა ოჯახისა. სამხრეთ ამერიკის სუბტროპიკულ რაიონებში ცნობილია 3 სახეობა. მათგან კულკტურაშია ერთი — Feijoa sellowiana. დასავლეთ საქართველოში შემოიტანეს 1900 წელს, პირველი პლანტაცია გაშენდა 1915—1916 წლებს ბათუმსა და სოხუმის ბოტანიკურ ბაღებში.
წარმოშობილია სამხრეთ ბრაზილიის, ნაწილობრივ კოლუმბიის, ურუგვაისა და ჩრდილოეთ არგენტინის მთიანი ადგილებიდან. ასევე ხარობს კავკასიის დასავლეთ სუბტროპიკულ ნაწილში და რუსეთის სამხრეთში — კრასნოდარის მხარეში, ასევე ყირიმსა და აზერბაიჯანში.
ბუჩქი სიმაღლით 3 მ აღწევს, აქვს გადაშლილი, ხშირი ვარჯი. ფოთლები მოპირისპირედაა განლაგებული, ყვავილი ერთეულია, უბისა, დაწყვილებული ან თანაყვავილედად შეკრებილი, ორსქესიანი. ფეიხოას მწიფე ნაყოფი მუქი მწვანეა, კენკრა, რბილია და მარწყვისა და ანანასის არომატი აქვს. ნაყოფი მდიდარია იოდით (მწიფე ნაყოფის 100 გრამში დაახლოებით 8-35 მგ იოდია), რითაც ყველაზე ძვირფასია ადამიანისთვის. რბილობი მკვრივია, წვნიანი, მომჟავო-ტკბილი, მწიფდება ოქტომბერ-ნოემბერში, იყენებენ ნედლად და გადამუშავებულს — ამზადებენ უმაღლესი ხარისხის მურაბას, ჯემს, ჟელეს, მარმელადს, უალკოჰოლო სასმელებს და ლიქიორებს. მწიფე ნაყოფი შეიცავს: მშრალ ნივთიერებას 30,7–40,3%, შაქრებს 8,2–12,5%, სიმჟავეს 2,3–3,1%.
ფეიხოა საკმაოდ ყინვაგამძლე და გვალვაგამძლე მცენარეა. ღერო და ტოტები -13–14°C-ზე ზიანდება, ხოლო -16–18°C-ზე ფესვის ყელამდე იყინება. კულტურისათვის საკმარისია წლიური ნალექი 500-600 მმ ოდენობით. ვერ იტანს ზაფხულის გახანგძლივებულ ნალექებსა და მაღალ ფარდობით ტენიანობას, განსაკუთრებით ყვავილობის პროცესში (ივნისი-ივლისი). ასეთ შემთხვევაში აქტიურად ვითარდება ყვავილებისა და ნასკვების ნაცრისფერი სიდამპლე, რის გამოც ადგილი აქვს ნასკვების მასიურ ცვენას. საქართველოში ფეიხოასათვის საუკეთესო აგროკლიმატურ ზონად აფხაზეთი, სამეგრელო და კოლხეთის დაბლობის (აბაშა, სენაკი, ლანჩხუთი, ფოთი, ხობი) რეგიონები ითვლება. აჭარა-გურიის რეგიონებში ყველაზე კარგი პირობებია მისი ზრდისთვის, თუმცა მაღალი ტენიანობის გამო, ზოგიერთ წლებში დაგვიანებული ლპობის საწინააღმდეგო ქიმიური ღონისძიებების გამო მსხმოიარობა დაბალია.
ამრავლებენ გენერაციულად (თესლით) და ვეგეტატიურად (კალმებით, გადაწვენით).
პირველად ფეიხოა ევროპელებმა ბრაზილიაში აღმოაჩინეს XIX საუკუნეში. სახელი პირველაღმომჩენის — ბუნების ისტორიის მუზეუმის დირექტორის ჟუან და სილვა ფეიხოს პატივსაცემად შეარქვეს.
ძირითადი ჯიშები
ყველა სხვა ხეხილის მსგავსად, ნიშანთვისებათა ძლიერ დათიშვას იძლევა თესლით გამრავლების დროს. ფორმათა დიდი სიჭრელე შეიმჩნევა იმ ნარგაობაშიც, რომელიც საქართველოში მოიპოვება. კულტურაში გვხვდება ფეიხოას შემდეგი ფრანგული ჯიშები: ანდრე, ბესონი, პერე. კალიფორნიული ჯიშებიდან ჩვენში გავრცელდა: ჩოისეანა, სუპერმა და კულიჯი — ყველა სელექციურია.
სქოლიო
კატეგორია:ხილი კატეგორია:მირტისებრნი
ლონსესტონი
ლონსესტონი (Launceston) — ქალაქი სამხრეთ ავსტრალიაში. ლონსესტონი არის ტასმანიის შტატის დასახლებული პუნქტი. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 74 085 ადამიანს, ავსტრალიის ქალაქებს შორის მოსახლეობის მიხედვით ლონსესტონს 17-ე ადგილი უკავია. შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ ჰობარტიდან დაშორებულია 198 კილომეტრით, ქალაქ დევონპორტიდან 101 კილომეტრით. ქალაქი მდებარეობს კუნძულ ტასმანიის ჩრდილოეთ მხარეში. ლონსესტონი დაარსდა 1806 წელს. ყველაზე ცხელი თვეებია იანვარი და თებერვალი, ყველაზე ცივი — ივლისი და ივნისი. ნალექების ყოველწლიური რაოდენობა შეადგენს 663.4 მმ-ს.
სამართლიანობისა და განვითარების პარტია (თურქეთი)
სამართლიანობისა და განვითარების პარტია (Adalet ve Kalkınma Partisi; შემოკლებით, AK Parti ან AKP) — კონსერვატიული პოლიტიკური პარტია თურქეთში. განვითარებული ტრადიციულად ზომიერ ისლამიზმზე, პარტია უდიდესია თურქეთში. დაარსდა 2001 წელს, რიგი არსებული კონსერვატიული პარტიის წევრების მიერ. პარტიამ მოიგო ბოლო ხუთი საპარლამენტო არჩევნები: 2002, 2007, 2011, 2015 წლის ივნისის და 2015 წლის ნოემბრის არჩევნები. პარტიამ, 13 წლის მანძილზე იკავებდა უმრავლესობას პარლამენტში, მაგრამ 2015 წლის ივნისის არჩევნებზე დაკარგა და მხოლოდ 2015 წლის ნოემბრის ვადამდელ არჩევბეზე დაიბრუნა. მისი საარჩევნო წარმატება აისახა პარტიის დაფუძნებიდან ბოლო სამ ადგილობრივ არჩევნებზეც: 2004 წლის, 2009 წლის და 2014 წლის არჩევნები. პარტიის მიმდინარე ლიდერი რეჯეფ თაიფ ერდოღანია, რომელიც ამავე დროს თურქეთის პრეზიდენტია.
დღემდე კითხვის ქვეშაა, რჩება თუ არა პარტია სახელმწიფო სეკულარიზმის ერთგული, რომლის პრინციპი დაკანონებულია თურქეთის კონსტიტუციაში, მიუხედავად იმისა, რომ პარტია ისლამისტური წარმოშობისაა, რომელიც 2002 წლამდე არ დომინირებდა თურქულ პოლიტიკაში.
2013 წელს, სგპ-ს სავარაუდო ავტორიტარიზმის წინააღმდეგ, ქვეყანას საპროტესტო აქციებმა მოიცვა, პარტიის დესპოტური მმართველობის მეთოდებმა, საერთაშორისოდ დაიგმო. ამის საპასუხოდ, პარტიამ შემოიღო მჭიდრო რეგულაციები ინტერნეტის გამოყენებაზე, აბორტსა და ალკოჰოლის მოხმარებაზე, ასევე 2014 წლის მარტში, დროებით დაბლოკა Twitter და YouTube. განსაკუთრებით 2013 წლის სახელისუფლებო კორუფციული სკანდალის შემდეგ, სადაც სგპ-ს რამდენიმე მინისტრის სახელიც ფიგურირებდა, პარტია დაადანაშაულეს კლანურ კაპიტალიზმში. სგპ მომხრეა ძლიერი ცენტრალიზებული ხელმძღვანელობის, რომელიც დიდი ხანია მხარს უჭერს საპრეზიდენტო მმართველობის შემოღებას.
დაფუძნება
1998 წლის 16 იანვარს, თურქეთის საკონსტიტუციო სასამართლომ დახურა „კეთილდღეობის პარტია“, ხოლო ამის შემდეგ, პარტიის წევრებმა შექმნეს ახალი „სათნოების პარტია“. თუმცა, არც პარტიის პოლიტიკა და არც მოხუცი ლიდერები არ შეცვლილან, ამის საპასუხოდ, პარტიის ახალგაზრდა და რეფორმისტთა ფრთამ, აბდულა გიულის ლიდერობით, პარტიას გაეყვნენ. 2001 წლის 22 ივნისს „სათნოების პარტიამ“, როგორც თავისი წინამორბედი, დაიხურა. რეჯეფ თაიფ ერდოღანი ციხიდან გამოსვლის შემდეგ, აბდულა გიულის გუნდს შეუერთდა, ამის შემდეგ ისინი ახალი პარტიის შემქნაზე დაიწყეს მუშაობა.
სგპ შეიქმნა პოლიტიკოსების და პოლიტიკური პარტიების, ასევე რიგი ახალი პოლიტიკოსების ფართო სპექტრით. პარტიის ძირითადი ბირთვი ჩამოყალიბდა ისლამისტური „სათნოების პარტიის“ რეფორმისტული ფრაქციის წევრებისგან, მათ შორის იყო აბდულა გიული და ბიულენთ არინჩი. მეორე დამფუძნებელი ჯგუფის წევრები იყვნენ სოციალ-კონსერვატიული პარტია სამშობლოს წევრები, რომლებიც თურგუთ ოზალის ახლო წრეს წარმოადგენდნენ, მათ შორის ჯემილ ჩიჩექი და აბდულკადირ აქსუ. „დემოკრატიული პარტიის“ ზოგიერთი წევრი, როგორიცაა ჰუსეინ ჩელიქი და ქიოქსალ თოფთანი, ასევე შეუერთდნენ სგპ-ს. თუმცა, პარტიის ზოგიერთი წევრი, როგორიცაა ქიურშად თიუზმენი, რომელიც ნაციონალისი იყო და ერთუღრულ გიუნაი, რომელიც მემარცხენე-ცენტრისტი იყო, გამორიცხულნი იყვნენ პარტიიდან. გარდა ამისა, დიდი რაოდენობით ადამიანი შეუერთდა პოლიტიკურ პარტიას პირველად, როგორიცაა ალი ბაბაჯანი, სელმა ალიე ქავაფი, ეგემენ ბაღიში, მევლუთ ჩავუშოღლუ და ბინალი ილდირიმი. ყველა ეს ადამიანი, რეჯეფ თაიფ ერდოღანთან ერთად, 2001 წლის 14 აგვისტოს შექმნეს ახალი პარტია.
იდეოლოგია
მიუხედავად იმისა, რომ პარტიას ზოგიერთი მას-მედიის საშუალება აღწერს, როგორც ისლამისტურ პარტიას, პარტიის ოფიციალური პირები ამ პრეტენზიებს უარყოფენ. ყოფილი მინისტრის, ჰიუსეინ ჩელიქის თქმით: „დასავლურ პრესაში, როდესაც სგპ-ს ადმინისტრაციას, რომელიც თურქეთის რესპუბლიკის მმართველი პარტიაა, სამწუხაროდ ყველაზე მეტად მოიხსენიებენ, როგორც „ისლამურს“, „ისლამისტურ“, „ზომიერად ისლამისტურს“, „ისლამზე ორიენტირებულს“, „ისლამურ ფუძიანს“ ან „ისლამური იდეოლოგიის“, და ასეთი მსგავსი სიტყვებით. ეს სიტყვები არ ასახავს სიმართლე, რაც გვამწუხრებს ჩვენ.“ ჩელიქმა ასევე დაამატა, რომ „სგპ კონსერვატიულ-დემოკრატიული პარტიაა. პარტიის კონსერვატიზმი შემოიფარგლება ზნეობრივი და სოციალური საკითხებით.“ ასევე, თურქეთის პრემიერ-მინისტრი ერდოღანი, თავის 2005 წლის გამოსვლაში განაცხადა, რომ „ჩვენ არ ვართ ისლამური პარტია და ჩვენ უარს ვამბობთ იმ ეტიკეტებზე, როგორიცაა მუსლიმი-დემოკრატები“. ერდოღანმა აღნიშნა, რომ სგპ-ს იდეოლოგია შემოიფარგლება „კონსერვატიული დემოკრატიით“.
თვალადის წმინდა გიორგის ეკლესია
თვალადის წმინდა გიორგის ეკლესია – ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ თვალადში. თარიღდება XIX საუკუნით.
სამართლიანობისა და განვითარების პარტია (თურქეთი)
ევროპული კუთვნილება
2005 წელს, პარტიამ მიიღო დამკვირვებლის სტატუსი ევროპის სახალხო პარტიაში (EPP). თუმცა, 2013 წლის ნოემბერში, პარტიამ დატოვა EPP და შეუერთდა ევროპის კონსერვატორებისა და რეფორმისტების ალიანს. ეს ნაბიჯი აიხსნა იმით, რომ სგპ-ს იმედი გაუცრუვდა EPP-ში, რომელიც მას სრული წევრობა არ მიანიჭა, ხოლო ეკრა-მ სრულფასოვანი წევრობა მიანიჭა. პარტიამ ამით კრიტიკა დაიმსახურა, როგორც ეროვნულ, ისე ევროპულ ასპარესზე, რადგან სგპ-მ უარი განაცხადა ევროკავშირში გავლენიან ალიანსში გაწევრიანებაზე და შეუერთდა ევროსკეპტიკურ ალიანსში.
თვალადის წმინდა გიორგის ეკლესია
ეკლესია დარბაზულია (9,4 X 6,1 მ), ნაგებია ნატეხი და რიყის ქვით, ზოგან კედლების წყობაში, სარკმლებისა და კარის თაღებზე გამოყენებულია აგური. ეკლესია დაზიანებულია. ორივე მხარეს თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთითაა. უჩვეულოდ ღრმა ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე სარკმელია. აფსიდის კედლებში სამი სწორკუთხა ნიშია. თითო სარკმელია ეკლესიის დანარჩენ სამ კედელში. ეკლესია შიგნიდან შელესილი და მოხატული ყოფილა. დარბაზი კამარით ყოფილა გადახურული.
ლიტერატურა
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
სამართლიანობისა და განვითარების პარტია (თურქეთი)
დახურვის საქმე
სამართლიანობისა და განვითარების პარტიამ (სგპ), თავისი არსებობის ისტორიაში ორჯერ დახურვის წინაშე დადგა. 2002 წლის საპარლამენტო არჩევნებამდე მხოლოდ 10 დღით ადრე, თურქეთის მთავარმა პროკურორმა, საბიჰ ქანადოღლუმ, თურქეთის საკონსტიტუციო სასამართლოს სთხოვა დახუროს სგპ, რომელიც გამოკითხვებში ლიდერობდა. მთავარმა პროკურორმა სგპ-ს ბრალი დასდო კანონისა და სამართლიანობის ბოროტად გამოყენება. პროკურორმა თავისი მოთხოვნა იმაზე დააფუძნა, რომ პარტიის ლიდერს აუკრძალეს პოლიტიკური ცხოვრება, თავისი ისლამისტური ლექსის გამო. მანამდე ევროკომისიამ გააკრიტიკა თურქეთი, პარტიის ლიდერისთვის არჩევნებზე მონაწილეობის აკრძალვა.
2008 წელს, პარტიამ კვლავ სასამართლოს მიერ დახურვის წინაშე დადგა. ესპანეთში ვიზიტის დროს, ერდოღანმა საერთაშორისო პრეს-კონფერენციაზე ჟურნალისტის შეკითხვას პასუხი გასცა და განაცხადა: „რა მოხდება, თუ თავსაბურავიც არის სიმბოლო? თუნდაც ეს იყოს პოლიტიკური სიმბოლო, ვინმეს აქვს უფლება მისი აკრძალვის? შემოიღებდით სიმბოლოებზე აკრძალვებს?“ ამ განცხადების შემდეგ, სგპ-მ და მემარჯვენე ნაციონალისტურმა მოძრაობამ ერთობლივად მოამზადეს ცვლილება კონსტიტუციაში, რომელიც მოხსნა აკრძალვა თავსაბურავის ტარებაზე ქალებისთვის სახელმწიფო უნივერსიტეტებში. ამის შემდეგ, თურქეთის მთავარმა პროკურორმა, აბდურაჰმან იალჩინქაიამ მიმართა თურქეთის საკონსტიტუციო სასამართლოში პარტიის დახურვის მოთხოვნით, რომელსაც ბრალი დასდო სეკულარიზმის დარღვევაში. დახურვის მოთხოვნა არ დაკმაყოფილდა, რადგან 11 მოსამართლიდან მხოლოდ 6 დააკმაყოფილა მოთხოვნა, ხოლო საჭირო იყო 7. თუმცა, 11 მოსამართლიდან 10-მა დათანხმდა იმ მოსაზრებას, რომ სგპ „ანტი-სეკულარული მოძრაობის“ ცენტრად გადაიქცა, რაც პარტიის სახელმწიფო დაფინანსების 50% დაკარგვა გამოიწვია.
2002 წლის საპარლამენტო არჩევნები
სგპ-მ ჩაატარა სტრუქტურული რეფორმები. პარტიის მმართველობის ქვეშ, თურქეთის ეკონომიკამ სწრაფად გაიზარდა, ხოლო 2004 წელს, ინფლაცია 8.8% დაეცა.
გავლენიანი ბიზნეს პუბლიკაციები, როგორიცაა The Economist, სგპ-ს ხელისუფლება შეაფასა, როგორც ყველაზე წარმატებული ხელისუფლება თურქეთში, ბოლო ათწლეულის განმავლობაში.
2004 წლის ადგილობრივი არჩევნები
2004 წლის ადგილობრივ არჩევნებში, სგპ-მ მოიგო ამომრჩეველთა ხმების 42%, ასევე მოიპოვა უპირატესობა სეკულარულ სახალხო რესპუბლიკურ პარტიაზე თურქეთის სამხრეთ და დასავლეთ სანაპიროებზე, აგრეთვე „სახალხო სოციალ-დემოკრატიულ პარტიაზე“, რომელსაც მხარს უჭერდნენ ზოგიერთი ქურთებით დასახლებული, თურქეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთი რეგიონები.
2005 წლის იანვარში, სგპ-ს მიანიჭეს დამკვირვებლის სტატუსი ევროპის სახალხო პარტიაში (EPP). თუმცა, პარტიამ დატოვა EPP და 2013 წელს, სრულფასოვნად გაწევრიანდა ევროპის კონსერვატორებისა და რეფორმისტების ალიანსში (AECR).
2007 წლის არჩევნები
left|250px|thumb|ამომრჩეველთა თვიური შემოსავალი. სგპ ყველაზე დიდი პარტია 1, 2, 3 და 4 ჯგუფში, ხოლო სრპ ყველაზე დიდი პარტიაა 5 ჯგუფში, უმდიდრესი 20% თურქეთში. 2007 წლის 14 აპრილს, 300,000 ადამიანი გამოვიდა დემონსტრაციაზე ანკარაში პროტესტის ნიშნად, ერდოღანის შესაძლო 2007 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებზე კანდიდატურის დაყენების წინააღმდეგ, რადგან იყო შიში იმისა, რომ თუ ერდოღანს აირჩივდნენ პრეზიდენტად, იგი შეცვალიდა ქვეყნის სეკულარულ ხასიათს. 2007 წლის 24 აპრილს, ერდოღანმა განაცხადა, რომ სგპ-მ გადაწყვიტა საპრეზიდენტო არჩევნებში კანდიდატად აბდულა გიული წარადგინოს. საპროტესტო გამოსვლები მომდევნო რამდენიმე კვირის განმავლობაში გაგრძელდა, სადაც 29 აპრილს სტამბოლში აქციაზე ერთ მილიონზე მეტი ადამიანი გამოვიდა, 4 მაისს ათიათასობით ადამიანი გამოვიდა აქციაზე მანისასა და ჩანაქკალეში, ასევე 13 მაისს, ერთი მილიონი ადამიანი გამოვიდა იზმირში.
მას შემდეგ, რაც თურქეთის მომავალი პრეზიდენტის არჩევის თაობაზე პარტიებმა შეთანხმებას ვერ მიაღწიეს, დაინიშნა ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნები. ოპოზიციური პარტიების ბოიკოტის შემდეგ, საარჩევნო პროცესი პარლამენტში ჩიხში შევიდა. ამავე დროს, ერდოღანმა განაცხადა, რომ პრეზიდენტის არჩევის შეუძლებლობა, თურქეთის პოლიტიკური სისტემის კრახია და შემოათავაზა ცვლილებები კონსტიტუციაში.
სგპ-მ, 2007 წლის 22 ივლისს დანიშნულ არჩევნებში, ამომრჩეველთა ხმების 46.6%-ით გაიმარჯვა, ამით მოიპოვა 550 ადგილიან პარლამენტში 341 მანდატი. მიუხედავად იმისა, რომ სგპ-მ 2002 წელთან შედარებით 2007 წელს უფრო მეტი ხმა მიიღო, საპარლამენტო მანდატების რაოდენობა მაინც შემცირდა, რაც დაკავშირებულია თურქული საარჩევნო სისტემის ცვლილებებთან. თუმცა, სგპ-მ შეინარჩუნა დამაჯერებელი უმრავლესობა.
ტერიტორიულად, 2007 წლის არჩევნებმა სგპ-სთვის წარმატებული იყო, პარტიამ უმრავლესობა მოიპოვა პრო-ქურთულ „დემოკრატიული საზოგადოების პარტიასთან“, ტრადიციულად ქურთულ რეგიონებში, როგორიცაა ვანი და მარდინი, ისევე როგორც უმრავლესობა მოიპოვა სეკულარულ რესპუბლიკელებზე, ტრადიციულად მათ რეგიონში, როგორიცაა ანთალია და ართვინი. ჯამში, სგპ-მ უზრუნველყო უმრავლესობა თურქეთის 81 პროვინციიდან 68-ში, ხოლო ყველაზე მეტი ხმა, 71% მოიპოვა ბინგიოლში. ყველაზე დაბალი ხმა, მხოლოდ 12% მოიპოვა თუნჯელიში, სადაც მოსახლეობის უმრავლესობას ალევიტები წარმოადგენენ. საბოლოოდ, აგვისტოს ბოლოს, აბდულა გიული ხმების 339-ით პრეზიდენტად აირჩიეს.