cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლუქსემბურგის საგარეო ურთიერთობები
ესტონეთი
ლუქსემბურგმა აღიარა ესტონეთი 1923 წლის 22 თებერვალსა და ხელახლა აღიარა 1991 წლის 27 აგვისტოს. ქვეყნებმა აღადგინეს დიპლომატიური ურთიერთობები 1911 წლის 29 აგვისტოს. ესტონეთი წარმოდგენილია ლუქსემბურგში ბრიუსელის (ბელგია) საელჩოთი და საკონსულოთი ლუქსემბურგში. ლუქსემბურგი წარმოდგენილი ესტონეთში პრაღის (ჩეხეთი) საელჩოთი.
1937 წელს ცნობილი ესტონელი პოლიტიკური ლიდერი არტურ სირკი, ლუქსემბურგსთვის თავის შეფარების პერიოდში იპოვეს გარდაცვლილი, რომელმაც, სავარაუდოდ, თავი მოიკლა მეორე სართულის ფანჯრიდან გადახტომით. იმის მიუხედავად, რომ ლუქსემბურგის ჟანდარმერიამ ანგარიშში მიუთითა თვითმკვლელობა, შეუსაბამობების გამო ესტონეთის საქმეთა რწმუნებული პარიზში, რუდოლფ მოლერსონი გაიგზავნა გამოძიებისთვის. ესტონელი ისტორიკოსები, პუსტასა და ტომინგასის ჩათვლით, ამტკიცებნდნე, რომ ეს სიკვდილი იყო აქტი დეფენესტრაციისა შესრულებული ესტონეთის პირველი პრეზიდენტის, კონსტანტინ პიატსის აგენტების მიერ.
2007 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, ლუქსემბურგიდან წამოსულმა უცხოურმა ინვესტიციებმა ესტონეთში შეადგინა 225 ლიმიონი ევრო, რაც არის 2% მთელიანი უცხოური პირდაპირი ინვესტიციებისა. ლუქსემბურგში დაახლოებით 300 ესტონელი ცხოვრობს. ესტონური კულტურული ასოციაცია დაარსდა 1998 წელს. ესტონელი პრეზიდენტის, არნოლდ რუიტელის სახელმწიფო ვიზიტი ლუქსემბურგში გაიმართა 2003 წლის მაისში, ხოლო პრემიერ-მინისტრ ანდრუს ანსიპის - 2006 წელს. ლუქსემბურგის პრემიერ-მინისტრი, ჟან-კლოდ იუნკერი ესტონეთში იმყოფებოდა 1999-სა და 2007 წელს.
ვიეტნამი
ორივე ქვეყანამ ხელი მოაწერა დიპლომატიურ ურთიერთობებს 1973 წელს. ლუქსემბურგი წარმოდგენილია ვიეტნამში თავისი საელჩოთი პეკინში, ჩინეთში. ვიეტნამი წარმოდგენილია თავისი საელჩოთი ბრიუსელში, ბელგიაში.
თურქეთი
ლუქსემბურგი წარმოდგენილია თურქეთში თავისი საელჩოთი ანკარაში, რომელიც გაიხსნა 1987 წელს.
ლუქსემბურგში დაახლოებით 500 ეთნიკური თურქი ცხოვრობს, 200 მათგანს აქვს ორმაგი მოქალაქეობა. სავაჭრო ბალანსმა ორ ქვეყანას შორის მიაღწია $217 მილიონს 2011 წელს.
ლუქსემბურგი ძლიერად უჭერსმხარს თურქეთის კანდიდატობას ევროკავშირის სრულუფლებიანი წევრობისთვის.
ისრაელი
1947 წლის ნოემბერში ლუქსემბურგმა ხმა მისცა ტეროტირიის გაყოფის გეგმას ებრაული სახელმწიფოს შექმნისათვის. ისრაელმა და ლუქსემბურგმა დაამყარეს სრულფასოვანი დიპლომატიური ურთიერთობები 1949 წელს. ლუქსემბურგის მცირე ზომის გამო, ისრაელის საელჩო მდებარეობს ბრიუსელში და ლუქსემბრუგი პოლიტიკურად წარმოდგენილია ნიდერლანდების საელჩოს მიერ, ხოლო ეკონომიკურად - ბელგიის საელჩოს მიერ.
კოსოვო
ლუქსემბურგმა აღიარა კოსოვოს დამოუკიდებლობა 2008 წლის 21 თებერვალს. ლუქსემბურგმა დადო პირობა, რომ კოსოვოს მისცემდა €30 მილიონს მომდევნო 5 წლის განმავლობაში. ლუქსემბურგმა განაცხადა, რომ ფული ძირითადად იყო პროფესიულ ტრენინგებზე ფოკუსირებისთვის პრიშტინასა და მიტროვიკას ჩრდილოეთ ხელისუფლებისთვის.
რუმინეთი
ქვეყნებმა დაამყარეს დიპლომატიური ურთიერთობები 1910 წლის 10 დეკემბერს. 1991 წლის 19 აგვისტოდან რუმინეთს აქვს საელჩო ქალაქ ლუქსემბურგში. ლუქსემბურგი წარმოდგენილია რუმინეთში თავისი საელჩოთი ათენში (საბერძნეთი) და ორი საკონსულოთი (ბუქარესტსა და სიბიუში).
რუსეთი
ლუქსემბურგს აქვს საელჩო მოსკოვში და საკონსულო სანქტ-პეტერბურგში. რუსეთს აქვს საელჩო ქალაქ ლუქსემბურგში.
ორივე ქვეყანა წევია ევროპის საბჭოსი, ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცისა და გაეროსი.
ორმხრივი ურთიერთობების ისტორიაში, პირველი რუსეთის პრეზიდენტი, რომელიც ოციფიალური ვიზიტით იმყოფებოდა ლუქსემბრუგში, იყო ვლადიმერ პუტინი 2007 წლის 24 მაისში. ომხრივი ვაჭრობა გასამმაგდა $66.6 მილიონიდან 2003 წელს $228.3 მილიონამდე 2006 წლისთვის. ენერგია და ფინანსები მთავარი არეებია ამ ორი ქვეყნის კოოპერაციისა.
სამხრეთი კორეა
მინი|[[ლუქსემბურგი|ლუქსემბურგის საელჩო საფრანგეთში, შენობის მეოთხე სართული, 33 რაპპის გამზირი, პარიზი.]]
სქოლიო
კატეგორია:ლუქსემბურგის საგარეო ურთიერთობები კატეგორია:ბენილუქსის ქვეყნების საგარეო ურთიერთობები კატეგორია:ევროპის ქვეყნების საგარეო ურთიერთობები
აბშრა
მინი|აბშრა აბშრა (аҧшьырҳа — აფშირჰა) — მასიურ ხეში ამოღებული ჭურჭელი, რომელსაც აქვს ხისავე თავსახური და სალტეები სიმაგრისათვის. გამოიყენებეოდა ყველის, ერბოს, ნადუღის და მისთ. შესანახად. გამოიყენებოდა სამეგრელოშიც.
ეტიმოლოგია
ბუყინი // ბუყუნი // ბუკუნი “რძის ჩასაწური” (ჯავახიშვილი, 1986, 222); “ყველის შესანახი ჭურჭელი” (ელიავა, 1989, 28); “ხისგან საგანგებოდ დამზადებული ჭურჭელი, კასრი, რომელსაც იყენებენ რძის ჩასასხმელად, მაწვნის შესადედებლად” (ქაჯაია, 2001, 273); “ხის ჭურჭელი მაწვნისათვის” (ყიფშიძე, 1914, 210; სახოკია, 1985, 366; ჭარაია, 1997, 45). შდრ. იმერ. ბოკონი “ყველის ჩასადები (ამოსაყვანი) ჭურჭელი” (ჯავახიშვილი, 1986, 184), ლეჩხ. ბოკონი “საწველელი, ხის ჭურჭელი საწველად” (გიგინეიშვილი, 1961, 675); საერთოქართველურ დონეზე აღდგენილია *ბოყუ̂ “ხის ჭურჭელი” > ქართ. ბოყვ-ი : ზან. ბუყუნი // ბუჸუნი < *ბუყუ̂-ინ-ი : სვან. ბეყუ̂ // < ბოყუ̂ (ჩუხუა, 2003, 66).
მეგრულიდან არის ნასესხები აფხაზური ა-ბყჷლ “ხის ჭურჭელი რძის შესადედებლად” (ბღაჟბა, 1964, 263; არშბა, 15; კვარჭია, 1981, 51); ბზიფურში გადმოიცემა ა-ბაკ°ჷლ სახით “ყველის დასამარილებელი და შესანახი ხის ჭურჭელი” (ბჟანია, 1962, 128; ინალ-იფა, 1986, 158); უბიხური ბაყ°ჷრ-სათვის სესხების შუალედური რგოლია აფხაზური (შაგიროვი, 1989, 139, 140).
ა-ფშჷრჷა “სარქვანი; მთლიანი ხისგან გამოთლილი ცილინდრისებური ჭურჭელი” (ჯანაშია, 1954, 284); “ყველის შესანახი ჭურჭელი” (ბჟანია, 1962, 128; არშბა, 1980, 51). სიტყვა გვხვდება აბაზურშიც ფშირჷა ფორმით.
მეგრული აფშირჷა “ხის ჭურჭელი მაწვნისთვის” (ყიფშიძე, 1914, 197); აბშირა “ახლადამოღებული სულუგუნის კალაპოტი” (ჯავახიშვილი, 1986, 223); ავშირა // აბშირა “სულუგუნის ჩასადები ჩარჩო” (ქაჯაია, 2001, 165); აბშიხა // აბშირყა “მაწვნის ჭურჭელი” (წალენჯ.) აფხაზურიდან ნასესხობად განიხილება, მაგრამ არადამაჯერებლად ჟღერს სამეცნიერო ლიტერატურაში გამოთქმული მოსაზრება: ვ. კვარჭიას ეტიმოლოგიით ტერმინი იყოფა ა-ფშ “გვერდი” და რჷა “გამოწეული, გამოზნექილი” ელემენტებად (კვარჭია, 1981, 124).
სიტყვა შეთვისებული აქვს დასავლურ-ქართველურ დიალექტებს; იმერ. აფშარა “ყველის კალაპოტი” (ჯავახიშვილი, 1986-ა, 184), ლეჩხ. აფშარა “სულუგუნის კალაპოტი” (ღლონტი, 1974, 144), გვხვდება ტოპონიმებში: აფშირაშ დჷნადგჷმ “სადაც აფშირა დადგეს” (ზედმ. “აფშირას დანადგამი”) _ ფართო მინდორი სამურზაყანოს მთაში; აფშირაშ სუკი “აფშირას სერი” _ ბორცვი; აფშირაშ გინალ “აფშირას გადასასვლელი” _ უღელტეხილი (ცხადაია, 1999, 229).
წყარო
კატეგორია:ჭურჭელი
ფედორო-პეტროვკა
ფედორო-პეტროვკა (Федоро-Петровка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 42 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 42 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (87%).
სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
სარხანლი (მრავალმნიშვნელოვანი)
სარხანლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ჭუკიაანთ მიწების ნამოსახლარი
ჭუკიაანთ მიწების ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარძეულში. ანაკრეფი მასალების მიხედვით ძვ. წ. II ათასწლეულის დასასრულით და ძვ. წ. I ათასწლეულის დასაწყისით  ნამოსახლარზე შემთხვევითი ხვნის დროს აღმოჩნდა  ბათქაში, სამშენებლო ქვა, თიხის ჭურჭლის ნატეხები, კაჟისა და ობსიდიანის ნამგლისპირის, ხერხისკბილა ჩასართები. იქვე აღმოჩნდა რიყის ქვისაგან დამზადებული ოთხი ბრინჯაოს მახვილები და სამაჯური.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
თეოდორე I ლასკარისი
თეოდორე I ლასკარისი (Θεόδωρος Α΄ Λάσκαρις; დ. 1174 — გ. 1222) — ნიკეის იმპერატორი 1205–1222 წლებში. მიიჩნევა ნიკეის იმპერიის დამაარსებლად.
ბიოგრაფია
თეოდორე ტახტზე ავიდა 1205 წელს ძმისა და წინამორბედის, კონსტანტინე ლასკარისის გარდაცვალების შემდეგ. გააძლიერა ფლოტი, წარმატებით იბრძოდა რუმის სასულთნოსა და ტრაპიზონის იმპერიის წინააღმდეგ და მათთან ბრძოლებში განავრცო საკუთარი იმპერიის საზღვრები. 1214 წელს ლათინთა იმპერიასთან მძიმე ბრძოლა დაასრულა ნიმფეის ხელშკრულებით. 1219 წელს ვენეციის რესპუბლიკას ნიკეის იმპერიაში უბაჟოდ ვაჭრობის ნება დართო. რადგანაც ვაჟი არ ჰყავდა (მისი ორივე ვაჟი ადრევე გარდაიცვალა) მემკვიდრედ სიძე, იოანე დუკა გამოაცხადა, რომელმაც მისი სიკვდილის შემდეგ დაიკავა ტახტი იოანე III-ის სახელით.
ოჯახი
თეოდორე ლასკარისი დაიბადა ლასკარისების წარჩინებულ, თუმცა არა განსაკუთრებით ცნობილ ბიზანტიურ ოჯახში კონსტანტინოპოლში. იგი იყო მანუელ ლასკარისისა (დ. 1140) და მისი მეუღლის, იოანა კარაცინას (დ. 1148) ვაჟი, ბიზანტიის იმპერატორ ალექსი III ანგელოსის სიძე. თეოდორეს ჰყავდა ოთხი უფროსი (მანუელ ლასკარისი (გ. 1256 წლის შემდეგ), მიხეილ ლასკარისი (გ. 1261/1271), გეორგიოს ლასკარისი და კონსტანტინე ლასკარისი (გ. 1205 წლის 19 მარტის შემდეგ) ბიზანტიისა და შემდეგ ნიკეის იმპერატორი 1204-1205 წლებში) და ორი უმცროსი ძმა (ალექსი ლასკარისი და ისააკიოს ლასკარისი).
ქორწინებები და შვილები
პირველ მეუღლეზე, ანა კომნენა ანგელინაზე თეოდორე 1199 წელს დაქორწინდა. ამ ქორწინებიდან მას სამი ქალიშვილი და ორი ვაჟი ეყოლა, რომლებიც ადრევე გარდაიცვალნენ:
1212 წელს ანა ანგელინას გარდაცვალების შემდეგ თეოდორე დაქორწინდა სომხეთის მეფე რუბენ III-ის ქალიშვილ ფილიპაზე (დ. 1183 წლის შემდეგ — გ. 1219 წ.). ეს ქორწინება ერთი წლის შემდეგ გაუქმდა, თეოდორე და ფილიპა 1216 წელს განქორწინდნენ.
იმპერატორი მესამედ 1219 წელს დაქორწინდა ლათინთა იმპერიის იმპერატორ პეტერ II კოურტენაისა და იმპერატრიცა იოლანდა ფლანდრიელის ქალიშვილ მარია დე კოურტენაიზე, თუმცა ამ ქორწინებიდან შვილები არ ჰყოლია.
სქოლიო
კატეგორია:ლასკარისები კატეგორია:ნიკეის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 1174 კატეგორია:გარდაცვლილი 1222
კუჰნეშტი
კუჰნეშტი (Cuhneşti) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 65 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 829 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
ნაომარიგორის ნამოსახლარები და სამაროვანი
ძეგლი აღმოჩენილი იქნა აეროფოტო მასალით. 1989 წელს ადგილზე მუშაობა დაიწყო კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ, კონსტანტინე ფიცხელაურის ხელმძღვანელობით. 2001-2007 წლებში კი ნაომარიგორაზე მუშაობა დაიწყო კახეთის არქეოლოგიური ექსპედიციის და ტიუნბინგენის ებერჰარდ კარლის უნივერსიტეტის ტროას ჯგუფის გაერთიანებულმა ექსპედიციამ. ნამოსახლარი ძველ აღმოსავლურ ქალაქს წააგავს და სტრუქტურით შეიძლება დავასკნათ რომ წინასწარ გაწერილი გეგმითაა აშენებული.
ნამოსახლარები
ნამოსახლარები განლაგებულია მაღალი, მოგრძო მთის თხემზე. დასახლების უკიდურეს დასავლეთში შემაღლებული ნაწილია, რომელიც შესაძლოა ციტადელს წარმოადგენდეს, დასავლეთ მხარეში ასევე დამატებით გამოყოფილია ორი ღრმა თხრილი და მიწაყრილი. ტერასები და თხრილები ჩრდილოეთითაც შეინიშნება. სავარაუდოა რომ მსგავსი ნიშნები იქნებოდა სამხრეთშიც, თუმცა რელიეფის ჩარეცხვის გამო ეს არ შეინიშნება. შესამჩნევია რომ ციტადელს ქვით აშენებული სამი გალავანი იცავდა.
შიდა გალავნის სამხრეთ კედლის შიდა და გარე პირი დიდი ლოდების პერანგითაა აშენებული, მათ შორის დარჩენილი სივრცეები კი წვრილი, ნატეხი ქვებითაა ამოვსებული. პერანგის ქვები ზოგან ორფენადაა შემორჩენილი. სავარაუდოდ, ამ საფუძველზე ხის კონსტრუქციებით მოჩარჩოებული, მძლავრი გალავანი იყო ამოყვანილი, რომლის ღიობიც წვრილი ქვებით იყო შევსებული.
ციტადელის შიდა ზღუდის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი და სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეში გაიწმინდა დიდი ლოდებით ნაგები, ოთხკუთხა კოშკების საფუძვლები. სამხრეთ-აღმოსავლეთ კოშკის ძირას. დასავლეთ მხარეს, მოგრძო დერეფანია. მასთან მდებარე პატარა სათავსში მრავლად აღმოჩენდა კერამიკა: ბრინჯაოს ნალისებრი საკიდები, თხელფირფიტოვანი, სამკუთხა ისრისპირეთი, მძივები და დიდი რაოდენობით წვრილი, დამწვარი ძვლის ფრაგმენტები, ნივთების ასეთი დიდი კონცენტრაცია შესაძლოა ამ ადგილას საკურთხევლის არსებობაზე მიუთითებდეს.
ციტადელის შიდა პირველ გალავანსა და დაახლების აღმოსავლეთ ნაწილს შორის, ციტადელის დონეზე, დამწვარი ქვის, მრგვალი, ზვინულის ირგვლივ ოთხკუთხა, ბრტყელი ფართობია. მრგვალი ზვინულის ნამტვრევი, დამწვარი ქვით შედგენილი ფენის ქვეშ მოზრდილი ნაგებობის, ქვის კედელი გამოვლინდა. ხოლო ნაცრის ფენაში, სანახევროდ მიწაში ჩადგმული ქვევრი.
ბორცვის ყრილის ქვეშ გამოყვანილი კედელი და მთლიანად დამწვარი ქვით წარმოდგენილი ძვ. წ. I ათასწლეულის I ნახევარს განეკუთვნება.
ნაომარიგორის დანარჩენ ორ დასახლებაზე, რომლებიც პირველი დასახლების ჩრდილოეთით, 300-400 მეტრის მოშორებით. აქ აღმოჩნდა ნახევარწრიული საცხოვრებელი სახლები, რომელთა შიდა მხარეც ქვის ერთი რიგითაა ამოშენებული. წყობა მშრალია, სათავსები კი სხვადასხვა ზომისაა. ყველა მათგანს თითო კუთხეში გამართული იყო კერა და ძევს ხელსაფრქვავი. ადგილზე მოპოვებული იქნა მრავალფეროვანი არქეოლოგიური მასალა, სხვადასხვა მოხატულობის, ფორმის და ზომის თიხის ჭურჭელი, აღსანიშნავია ხელსაფრქვავები, სანაყები და სასრესები.
ნაომარიგორის სამხრეთით მაღალი მთაა, რომელსაც ადგილობრივები რკინის მთას უწოდებენ. რკინის მთის სამხრეთ ნაწილში, მდინარე ჩამძვერალასხევის ჩაყოლებით მრავარ ადგილას აღმოჩნდა რკინის მადნის ძარღვები, რკინის ძველი გადამუშევრები და მადნის დამუშავების პირველადი საწარმოო უბნები.
სამაროვანი
ნაომარიგორის სამხრეთით, 200 მეტრის მოშრებით, გალავნის ძირში მდებარე დიდ ტრასაზე, სავარაუდოდ, დასახლების კუთვნილი, გაძარცვული ელიტალური სამარხები აღმოჩნდა. სამაროვანი განეკუთვნება ძვ. წ. II და I ათასწლეულებს. სამარხში ლეგა კერამიკასთან ერთად აღმოჩნდა ბრინჯაოსტარიანი სატევარი და ბრინჯაოს დიდი შუბისპირი. იმავე ტერასაზე გაიწმინდა ქვის ოთხი დიდი ნაგებობა. რაღა შესამჩნევად დამხმარე ფსკერი ქვითაა მოგებული. ნაგებობის ერთ ნაწილს, რომელიც დანარჩენებისგან ქვის განიერი ტიხრითაა გამოყოფილი. სამაროვნს ზემოდან მოზვინული ჰქონია ქვის დიდი ყრილი. მიწაში ჩამჯდარი კედლების ნაწილი ლოდებითაა ნაგები, დანარჩენი კი შედარებით მცირე ზომის ქვების ერთი მწკრივით. კედლების ქვეშ იყო სამეურნეო ორმოები, ცენტრალური ამიერკავკასიისათვის დამამახასიეთებელი შავპირა თიხის ჭურჭლით, რომელებიც ძვ. წ. XIV-XIII საუკუნეებით თარიღდება.
ქვის მიწისქვეშა, თხრილიანი ნაგებობები დაზიანებულია IV-III საუკუნეების ორმოსამარხეებით. მათში, როგორც წესი, ჩონჩხი ან არაბუნებრივ პოზიციაშია დამარხული, ან ნაკულადაა დამარხული. ნაკლულად დამარხულ მიცვალებულებს ძირითადად თავი აკლიათ, რაც შესაძლოა იმაზე მიუთითებდეს რომ სამარხები ბრძოლაში დაღუპულებს ეკუთვნით. სწორედ ამას უნდა უკავშირდებოდეს ადგილის სახელწოდებაც, ნაომარიგორა. სამარხებში აღმოჩნდა თიხის ჭურჭელი, ბრინჯაოს ზარაკები, ნახევარსფირული საბეჯდავები, ქვიშაქვის ბორბლისებრი და სარდიონის ცილინდრისებრი ან სცერული მინის თავალედები, მედალიონი და მინისებრი პასტის ბრტყელი და მსხლისებრი მძივები.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ბლაჰა-ლუიზა-ტერი (ბუდაპეშტის მეტრო)
ბლაჰა-ლუიზა-ტერი (Blaha Lujza tér) — ბუდაპეშტის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს მე-2 ხაზზე (წითელი) და შედგება 1 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1970 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდაპეშტის მეტროსადგურები
დავით კოპაძე
დავით კოპაძე (დ. 1 მარტი, 1997, გორი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო), ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლისა და ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, 68 კგ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1997 კატეგორია:გორში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები
ოლიუ-დ'აგუა-დუ-პიაუი
ოლიუ-დ'აგუა-დუ-პიაუი (Olho d'Água do Piauí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 235 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილო-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 626 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11.96 კმ²-ზე. ფართობი 219 598 კმ²-ია.
იგორ ნარმანია
იგორ ნარმანია (დ. 25 მარტი, 1947, სოფ. ილორი, ახლანდ. ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი — გ. 4 იანვარი, 2010, სენაკი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო) და პოლიტიკური მოღვაწე. სსრ კავშირის სპორტის ოსტატი (1974). საქართველოს და საბჭოთა კავშირის მრავალგზის ჩემპიონი ძიუდოში. საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი (1990–1991).
ბიოგრაფია
დაიბადა 1947 წლის 25 მარტს ოჩამჩირის რაიონის სოფელ ილორში.
დაამთავრა სენაკის სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკუმი. 1970 წლიდან იყო აღნიშნული ტექნიკუმის მასწავლებელი, საქართველოს რესპუბლიკური სპორტული დაოსტატების სკოლის სენაკის ბაზის მწვრთნელი ძიუდოში, სენაკის საბავშვო სპეციალური სასპორტო სკოლის მწვრთნელი.
უმაღლესი განათლება მიიღო დნეპროპეტროვსკში, შემდეგ — სოხუმის სუბტროპიკული მეურნეობის ინსტიტუტში. მოღვაწეობდა თბილისის სპორტული დაოსტატების სკოლაში.
1987 წლის 31 იანვარს ხობის რაიონის სოფლებში საგვიჩიოსა და ჭალადიდში (ახლანდ. საბაჟო) მომხდარი წყალდიდობის დროს გადაარჩინა ათობით ადამიანი. 1989 წლიდან ჩაბმული იყო ეროვნულ მოძრაობაში. იყო სენაკში პოლიტიკური მოძრაობა „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოს“ თავმჯდომარე. იყო პრეზიდენტის ზვიად გამსახურდიას რწმუნებული დასავლეთ საქართველოში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 25 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები
გულის ნისლეული
მინი|მარჯვნივ|გულის ნისლეული გულის ნისლეული, IC 1805, S2-190 — ემისიური ნისლეული დედამიწიდან 7500 სინათლის წლის მანძილზე, ირმის ნახტომის პერსევსის მკლავში, კასიოპეას თანავარსკვალვედის მიმართულებით. ნისლეულში ნათლად ჩანს მანათობელი აირები და შედარებით მუქი მტვრის ბილიკები. წარმოიქმნა იონიზირებული წყალბადის პლაზმით და თავისუფალი ელექტრონებით.
ნისლეულის ყველაზე მკაფიო ნაწილი (ზედა მარჯვენა კუთხეში), განცალკევებით კლასიფიცირებულია, როგორც NGC 896, რადგან ის იყო ნისლეულის პირველი ნაწილი, რომელიც აღმოაჩინეს.
ვიზუალურად, გალაქტიკები Maffei 1 და Maffei 2, ნისლეულთან ახლოს მდებარეობენ, თუმცა, სინათლის ნაკლებობა ირმის ნახტომიდან, მათ რთულად შესამჩნევს ხდის. შემჩნევის შემთხვევაში, რთულია მათი მახასიათებელი ნიშნების განსაზღვრა. აღნიშნულ გალაქტიკებს, წარსულში, ადგილობრივ ჯგუფს მიაკუთვნებდნენ, მაგრამ ამჟამად, მათ IC 342/Maffei-ს, ადგილობრივ ჯგუფთან ყველაზე ახლოს არსებულ გალაქტიკათა ჯგუფის ნაწილებად მიიჩნევენ.
გულის ნისლეულის ფორმას და ინტენსიურად წითელ შეფერილობას, მის ცენტრთან ახლოს არსებულ ვარსკვლავთა მცირე ჯგუფისგან გამოსხივებული რადიაცია წარმოქმნის. გაფანტული ვარსკვლავთგროვა, ცნობილი, როგორც Melotte 15, მოიცავს რამდენიმე კაშკაშა ვარსკვლავს, რომელთა მასაც თითქმის 50 მზის მასის ტოლია და უფრო მეტ მკრთალ ვარსკვლავს, რომელთა მასაც, მზის მასის მხოლოდ ნაწილია. მილიონობით წლის წინ, ვარსკვლავთგროვა მიკროკვაზარს მოიცავდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნისლეულები
ვაილ-დერ-შტადტი
ვაილ-დერ-შტადტი (Weil der Stadt) — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, შტუტგარტის ადმინისტრაციულ ოლქში, ბებლინგენის რაიონში. ქალაქის ფართობია 43,17 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 18 415 ადამიანს.
სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
ლიპოვეცი (გლოდენის რაიონი)
ლიპოვეცი (Lipovăţ) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 155 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 155 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
პატარძეულის წმინდა გიორგის ეკლესია
ტერმინი პატარძეულის წმინდა გიორგის ეკლესია შეიძლება აღნიშნავდეს:
ხრიპუნოვსკი
ხრიპუნოვსკი (Хрипунов) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 10 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უსტი-ზიგანი, რომელიც დაშორებულია 6 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (80%).
სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
ჩირდილისხევის ნამოსახლარი
ჩირდილისხევის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის მდინარე გუდანისჭალის მარჯვენა შენაკადების, ჩირდილისხევისა და ოხერხევის წყალგამყოფ ქედზე, სოფლიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 1 კილომეტრზე. თარიღდება შუა საუკუნეებით. ნამოსახლარზე შემორჩენილია ოთხკუთხა კოშკის ნაშთი და ბუჩქნარით დაფარული მოზრდილი ნასახლარი ორმო.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კონსტანტინე კუპატაძე
კონსტანტინე კუპატაძე (დ. 28 აპრილი, 1983, ბოლნისი) — ქართველი სპორტსმენი (კრივი), დაღესტნისა და ესტონეთის A კლასის ტურნირებში გამარჯვებული. ათენის XXVIII ოლიმპიური თამაშების მონაწილე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 28 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოკრივეები
ლეონიდ მანდელშტამი
ლეონიდ მანდელშტამი (Леонид Исаакович Мандельштам; დ. 4 მაისი, 1879, მოგილევი — გ. 27 ნოემბერი, 1944, მოსკოვი) — ბელარუსული და ებრაული წარმოშობის რუსი საბჭოთა ფიზიკოსი, სსრკ მეცნიერებათ აკადემიის აკადემიკოსი (1929).
ბიოგრაფია
ლეონიდ მანდელშტამი დაიბადა 1879 წელს 4 მაისს ქალაქ მოგილევში. მოსწავლეობის პერიოდში მან მათემატიკისადმი მიდრეკილება გამოიჩინა, გიმნაზია მედალზე დაამთავრა და 1897 წელს შევიდა ოდესის უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო-მათემაატიკურ ფაკულტეტზე. მეფის რუსეთის ხელისუფლების საწინააღმდეგო მოძრაობაში მონაწილეობისათვის იგი მეორე კურსიდან გაირიცხა და საერთოდ აეკრძალა უმაღლეს სასწავლებელში სწავლა, ამიტომ იგი იძულებული იყო საზღვარგარეთ გამგზავრებულიყო. 1902 წელს მანდელევმა დაამთავრა სტრასბურგის უნივერსიტეტი და იმავე წელს მიენიჭა ფიზიკურ მაცნიერებათა გერმანული დოქტორის ხარისხი. ამის შემდეგ მან მუშაობა დაიწყო რადიოტელეგრაფიაში, სტრასბურგის უნივერსიტეტთან არსებულ ფიზიკის ინსტიტუტში ჯერ ასისტენტად, შემდეგ დოცენტის თანამდებობაზე. 1913 წელს მას პროფესორის წოდება მიენიჭა. ერთი წლის შემდეგ იგი ოდესაში დაბრუნდა და უნივერსიტეტში პრივატ-დოცენტის თანამდებობაზე დაიწყო მუშაობა, ხოლო 1917 წელს, იგი თბილისის რუსული პოლიტექნიკური ინსტიტუტის პროფესორია. 1918-1922 წლებში მანდელშტმი კვლავ ოდესის უნივერსიტეტში მუშაობს. სამოქალაქო ომის პერიოდში კი შეთავსებით კონსულტანტად იქნა მიწვეული პეტროგრადის, მოსკოვისა და ოდესის რადიოსატელეგრაფო ქარხნებში. 1925 წლიდან იგი მოსკოვის უნივერსიტეტის თეორიული ფიზიკის პროფესორია. 1928 წელს მანდელშტამი აირჩიეს სსრ კავშირის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტად, ხოლო ერთი წლის შემდეგ - ნამდვილ წევრად. 1934 წლიდან მუშაობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ფიზიკის ინსტიტუტში.
ლეონიდ მანდელშტამის შრომები
მანდელშტამის პირველი მეცნიერული შრომები, რომლებიც 1903-1914 წლებში გამოქვეყნდა, ეხება რხევათა თეორიას და რადიოტექნიკას. მათში ავტორმა დაამუშავა ელექტრომაგნიტური ტალღების სიხშირისა და მილევის გაზომვის ერთობ ზუსტი მეთოდი; აქვე იყო მისი აღმოჩენებიც რადიოკავშირის სფეროში, 1930-იან წლებიდან მანდელშტამი ნ. პაპალექსისთან ერთად რაიოფიზიკის საკითხებზე მუშაობდა. ამ ორი მკვლევრის შრომებმა საფუძველი ჩაუყარა ფიზიკის ახალ დარგს - არაწრფივი რხევების შესახებ, რამაც დიდი გამოყენება პოვა არა მარტო რადიოტექნიკაში, არამედ აკუსტიკაში, მაქანიკასა და ელექტრონიკაში. 1937 წლიდან მანდელშტამმა პაპალექსმა დაამუშავეს რადიოინტერფერენციული მანძილსაზომი კონსტრუქცია, რამაც დიდი გამოყენება პოვა გეოდეზიასა და ჰიდროგრაფიაში.
პარალელურად მანდელშტამი ფიზიკურ ოპტიკაშიც მუშაობდა, სწავლობდა სინათლის გაბნევის თეორიას. თავის შრომაში - „ოპტიკურად ერთგვაროვანი და მღვრიე გარემოთა შესახებ“ მან აღმოაჩინა ინგლისელი ფიზიკოსის რელეის შეცდომა სინათლის გაბნევის საკითხში. მანდელშტამმა მიიღო დასკვნა, რომლის მიხედვით მოლეკულური გაბნევის შემთხვევაში ოპტიკური ერთგვაროვნება ირღვევა თვით გარემოს მოლეკულური აღნაგობის ხარჯზე, რითაც გარდატეხის მაჩვენებელს შეცვლიან. ფლუქტუაციის თეორიის საფუძველზე 1913 წელს მანდელშტამმა დაამუშავა ორი გარემოს გამყოფ ზედაპირზე სინათლის მოლეკულური გაბნევის უფრო ზუსტი თეორია.
პირველი კლანის მთავარი (მრავალმნიშვნელოვანი)
პირველი კლანის მთავარი — შეიძლება აღნიშნავდეს შემდეგს ჩამოთვლილთაგან:
ლეონიდ მანდელშტამი
ლეონიდ მანდელშტამის შრომები
1918-1926 წლებში მანდელშტამმა დაადგინა, რომ მოლეკულური გაბნევის დროს მონოქრომატული სინათლის სიხშირე უნდა შეიცვალოს ისე, რომ გაბნეული სინათლის სპექტრალურმა ხაზმა მიიღოს რთული ე. წ. თხელი სტრუქტურა. ეს მოვლენა მანდელშტამისგან დამოუკიდებლად მიიღო აგრეთვე ბრილუენმა, რის გამოც მას მანდელშტამ-ბრილუენის ეფექტი ეწოდა. მანდელშტამის თეორიით ამ ეფექტის მიზეზი იმაში მდგომარეობს, რომ დამცემი სინათლის ტალღაზე მოქმედებს სხეულის განსაკუთრებული სითბო ტალღები.
1928 წელს მანდელშტამმა გ. ლამდსბერგთან ერთად აღმოაჩინა უაღრესად მნიშვნელოვანი მოვლენა - კომბინაციური გაბნევა. ლეონიდ მანდელშტამს ეკუთვნის აგრეთვე მნიშვნელოვანი შრომები ოპტიკაში, რადიოფიზიკასა და მიკროსკოპიაში. 1936 წელს მან მიიღო დიმიტრი მენდელევის სახელობის პრემია. მიუხედავად მძიმე ავადმყოფობისა, უკანასკნელ წლებში მანდელშტამი მუშაობდა „რადიოს წინაისტორიის საკითხებზე“, რაც მისი გარდაცვალების შემდეგ გამოქვეყნდა.
ლეონიდ მანდელშტამი გარდაიცვალა 1944 წელს 27 ნოემბერს.
Primus inter pares
primus inter pares (ლათინურად ნიშნავს: „პირველი თანასწორთა შორის“ ; მდედრობითი სქესი: prima inter pares) — სამართლებრივად თანასწორუფლებიანი წევრებისაგან შემდგარი ჯგუფის ის წევრი, რომელსაც იგივე უფლებები აქვს, რაც სხვებს, თუმცა საპატიო პირველობით აღემატება მათ. ასეთი პირველობა, როგორც წესი, წარმომადგენლობით ხასიათს ატარებს და არანაირად არაა დაკავშირებული პრივილეგიებთან. მეცნიერებაში ამ ტერმინით აღნიშნავენ გამორჩეულად წარმატებულ ადამიანებს, რომელთაც სხვებისაგან პრივილეგირებული მდგომარეობა არ უჭირავთ; გადამწყვეტი აქ არის რეპუტაცია, უფრო ნაკლებად — ხარისხი და თანამდებობა.
ტერმინი primus inter pares შემოღებულ იქნა რომის იმპერატორ ოქტავიანე ავგუსტუსის მიერ მისი სამართლებრივი მდგომარეობის აღსაწერად მაშინდელ რომაულ სახელმწიფო წყობილებაში (იხ. აგრეთვე პრინციპატი). ავგუსტუსს ამ ტერმინით სურდა ხაზი გაესვა მისი რესპუბლიკური დაწესებულებების მიმართ ქვემდებარეობა, თუმცა იგი დე ფაქტო შეუზღუდავი მმართველი იყო.
primus inter pares-ის ცნობილი მაგალითებია:
სქოლიო
კატეგორია:ლათინური ტერმინები და ფრაზები
ხახმატის საცხოვრებელი სახლი
ხახმატის საცხოვრებელი სახლი — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხახმატის ცენტრალურ ნაწილში. ეკუთვნის ხირჩილა ალუდაურს. განეკუთვნება XIX საუკუნეს. შენობა სამსართულიანია, ტერასულბანიანი. ნაშენია ნატეხი ქვით, წყობა მშრალია. სახლის პირველ სართულს დასავლეთიდან მინაშენი აქვს. ამ სართულზე შესასვლელი სამხრეთიდანაა. ხის სვეტებიანი დერეფნიდან. დერეფნის ჩრდილოეთ კედლეში გაჭრილი კარი დახურულ კორიდორში გადის, ხოლო დასავლეთ კედელში გაჭრილია მინაშენში გასასვლელი. ეზოში იარათი და საკვები ინახება. ეზოს დასავლეთ კედელში გაჭრილი გასასვლელიც მინაშენში გადის, ჩრდილოეთ კედელში მთავარი ოთახის კარია. ოთახი წნული ტიხრით ორადაა გაყოფილი. აღმოსავლეთით საქონლის სადგომია, დასავლეთით - ადამიანისა. ჩრდილოეთ ნაწილში საცხვრეა.
მინაშენი ორი იზოლირებული სათავსისგან შედგება: სამხრეთისა ცხენებისა და ხარების სადგომია, ჩრდილოეთ სათავსი - რძისა და რძის პროდუქტების შესანახი. დასავლეთ კედელში ერთი სარკმელია. მეორე სართულს შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. პირველი სართულის ბანიდან. ჭერხო კაპიტალური კედლით ორადაა გაყოფილი. მის აღმოსავლეთ ნაწილში წინათ მამაკაცთა საცხვორებელი იყო. ამ ნაწილში ჭირნახულსაც იანახავდნენ. სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეში კერაა. აღმოსავლეთ კედელში, კერასთან ახლოს - კვამლის გასასვლელი სარკმელი. მეორე სართულის ბანის ჩრდილოეთ ნაწილზე დაშენებულია ძნის, თივის, ჩალისა და სამეურნეო იარაღის შესანახი ფარდული. სამხრეთით ფარდული გახსნილია და მის წინ კალოა. სახლის სართულები ერთმანეთს საძრომითა და გადასატანი ხის კიბით უკავშირდება. სართულშუა გადახურვა და ბრტყელი მიწურბანიანი სახირავი ქვის მასიურ ბურჯზე და ხის სვეტებზეა დაყრდნობილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
კელეტი-პაიაუდვარი (ბუდაპეშტის მეტრო)
კელეტი-პაიაუდვარი (Keleti pályaudvar) — ბუდაპეშტის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს მე-2 (წითელი) და მე-4 (მწვანე) ხაზებზე. სადგური მე-2 ხაზზე გაიხსნა 1970 წელს, ხოლო მე-4 ხაზზე 2014 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდაპეშტის მეტროსადგურები
პირველი კონგრესი (მრავალმნიშვნელოვანი)
პირველი კონგრესი — შეიძლება არნიშნავდეს შემდეგს ჩამოთვლილთაგან:
მოარა-დომნეასკე
მოარა-დომნეასკე (Moara Domnească) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 61 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 506 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
უდაბნოს ნამოსახლარი
უდაბნოს ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ უდაბნოს ჩრდილოეთ აღმოსავლეთით, 8-10 კილომეტრის მოშორებით. თარიღდება ძვ. წ. II ათასწლეულის მეორე ნახევარით. ძეგლი 1980 წელს აღმოაჩინა კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ, კონსტანტინე ფიცხელაურის ხელმძღვანებლობით. ძეგლი დაზიანებული იყო ადგილზე განლაგებული სამხედრო ნაწილების მიერ, რომლებმაც ტერიტორიაზე არხები გაიყვანეს და ორმოები ამოთხარეს.
ნამოსახლარი გაშენებულია დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ მიმართულ სერის თხემზე. აღმოსავლეთით და დასავლეთით ყელი გადაჭრილია. ჩრდილოეთ ფერდობზე სუსტად გამოხატული ორი მიწაყრილია. სამხრეთ ფერდობზე ქვის კედლის მცირე მონაკვეთია შემორჩენილი. ძეგლზე კარგად შეიმჩნევა ნაცრისფერი ბუდეები, რომლებიც სათავსები უნდა ყოფილიყო.
ზედაპირულად მოპოვებული თიხის ჭურჭლის უმეტესობა მონაცრისფროდ და იშვიათად მოყავისფროდაა გამომწვარი. გამოყენებულია წმინდა, განლუქული თიხა. სქელკეციანი ჭურჭლის დასამზადებლად თიხაში ქვიშაც გაურიეს. ზოგ ფრაგმენტს მკაფიოდ ეტყობა თეთრი მინარევები. ყოველი მათგანი დამზადებულია ჩარხზე და კარგადაა გამომწვარი. ჭურჭლის უმეტესობისთვის დამახასიათებელია გადმოკეცილი ან ლილვისებრი პირი, გავრცელებულია ასევე ბრტყელი და გადაშლილპირიანი ჭურჭელიც. გვხვდება ამოღარული, კონცენტრული და ტალღისებრი ხაზები.
ძეგლზე აღმოჩნდა კაჟის და ობსიდიანის უსახო ანაკეცები, ანატკეცები და რიყის ქვის თოხები.
ნამოსახლარს ჩრდილოეთ-დასავლეთიდან ესაზღვრება ტაფობი, რომელზედაც რამდენიმე ათეული სამარხია, რომლებიც სავარაუდოდ ადგილობრივ მოსახლეობას ეკუთვნის.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ტონი დრაგო
ტონი დრაგო (Tony Drago; დ. 22 სექტემბერი 1965, მალტა) — მალტელი პროფესიონალი სნუკერისტი და პულის მოთამაშე. ტურნირ Rothmans Gran-Prix-ის 1994 და 1996 წლების ფინალისტი და 1988 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მეოთხედფინალისტი, ამჟამად მალტის ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ სპორტსმენად ითვლება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მალტელი სნუკერისტები კატეგორია:სნუკერისტები 100-ზე მეტი სენჩერი-ბრეიკით კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:დაბადებული 22 სექტემბერი
ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია
ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ალვანში. ეკლესია დგას სოფლის ჩრდილოეთით 2,5 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (5,8 X 3,4 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. შიგნით კედლები მობათქაშებულია. მოგვიანებით განახლებული ნაწილები (კონქისა და სატრიუმფო თაღის ნაწილები, ლავგარდანი) აგურითაა ნაწყობი. ძეგლი დაზიანებულია: დანგრეულია დასავლეთ კედლის უმეტესი ნაწილი და გარეთა კუთხეების ზედა ნახევარი, სახურავი ხეებითა და ბუჩქნარითაა დაფარული.
მეჰმედ I
მეჰმედ I (, Birinci Mehmet, Çelebi Mehmet; დ. დაახლ. 1387 — გ. 26 მაისი 1421) — ოსმალეთის სულთანი 1413-1421 წლებში. ბაიაზიდ I-ის შვილი. მამის გარდაცვალების შემდეგ მან მოიგო ხანგრძლივი ბრძოლა ტახტის მემკვიდრეებს შორის და თითქმის მთლიანად დაშლილი იმპერია ჩაიბარა. მეჰმედ I-მა ყველა ის ტერიტორია დაიბრუნა, რომელიც თემურლენგის თავდასხმის შედეგად დაკარგეს. თანამედროვენი მას ახასიათებენ როგორც სამართლიან, მშვიდ, მშვიდობისმოყვარე და განათლებულ მმართველს. იგი საკმაოდ შემწყნარებელი იყო არამუსულმანების მიმართ. მფარველობდა ლიტერატურას, განსაკუთრებით პოეზიას.
ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია
შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან ჰქონია. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა. აბსიდი თავისებურადაა გადაწყვეტილი, სიმაღლეში იგი გაყოფილია ორ ნაწილად; ქვედა ნახევარში აბსიდი გეგმით ნახევარწრიული ფორმისაა, ხოლო ზედაში ბოლოები დაგრძელებული აქვს, რის გამოც აბსიდის ზედა ნახევარი ქვედასთან შედარებით რამდენადმე უფრო ღრმაა. აბსიდში ერთი თაღოვანი სარკმელი, ორი თაღოვანი და ერთი სწორკუთხა ნიშია. საკურთხეველი გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით. დარბაზის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში თითო თაღოვანი სარკმელია. შიგნით ორივე სარკმელი გადაბმულია მათ ქვემოთ მდებარე გეგმით სწორკუთხა ნიშებთან. შიგნით ეკლესიას ცილინდრული ფორმის კამარა ხურავს. ეკლესიასთან ახლოს დევს ქვიშაქვის სწორკუთხა ქვის ნაწილი, რომელზეც გაირჩევა ექვსსტრიქონიანი მხედრული წარწერის ცალკეული ასოები.
მეჰმედ I
ბიოგრაფია
მეჰმედ I სულთან ბაიაზიდის უმცროსი შვილი იყო. ბაიაზიდის გარდაცვალების შემდეგ მისმა სამმა შვილმა გაიყო იმპერიის ნარჩენები. ედირნეში სულთნად თავი გამოაცხადა სულეიმანმა (1402—1410 წწ.), ბურსაში - ისამ, ხოლო ანატოლიაში - მეჰმედმა. მეჰმედი 1405-1406 წლებში აწარმოებდა ბრძოლას ისას წინააღმდეგ და დაიპყრო ბურსა. ამის შემდეგ უფროსი ძმა მუსა რუმელიაში გააგზავნა სულეიმანთან საბრძოლველად. მუსამ წარმატებას მიაღწია, თუმცა თავი ოსმალეთის იმპერიის ევროპული ნაწილის სულთნად გამოაცხადა. 1411 წელს მეჰმედმა ბიზანტიის იმპერატორ მანუელ II პალეოლოგოსის დახმარებით რუმელიისათვის ბრძოლა დაიწყო. ძმებს შორის პირველ შეტაკებას გამარჯვებული არ გამოუვლენია, მეჰმედი ანატოლიაში დაბრუნდა რათა აიდინი დაეცვა მეამბოხე ბეიებისაგან. გაიმარჯვა მტერზე დაბრუნდა ევროპაში და 1413 წელს მუსას არმია დაამარცხა, თავად მუსა ვლახეთში გაიქცა, სადაც მალევე გარდაიცვალა. ოსმალეთის იმპერიის ყველა ტერიტორია ერთი სულთნის ხელში გაერთიანდა.
ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მეჰმედ I
ბიოგრაფია
მას შემდეგ, რაც მეჰმედი ერთიანი ოსმალეთის სულთანი გახდა, ბიზანტიასა და ევროპის ქვეყნებთან კეთილმეზობლური ურთიერთობა დაამყარა. მთელი მისი ძალისხმევა თემურლენგის განადგურებული სახელმწიფოს აღდგენისაკენ იყო მიმართული. 1415 წელს აღადგინა ძალაუფლება ანატოლიის ბეილიკებში, რომელთაც დამოუკიდებლობა ანგორის ბრძოლის შემდეგ მოიპოვეს. 1416 წელს ოსმალებმა პირველი სამხედრო კამპანია განახორციელეს ზღვაზე ვენეციის რესპუბლიკის წინააღმდეგ, თუმცა წარუმატებლად. ამავე წელს ანატოლიაში იფეთქა, მუსას ყოფილი ქაზასქერის, ბედრედინ მაჰმუდ სიმავის რელიგიური ხასიათის აჯანყებამ. სექტანტებმა ორჯერ დაამარცხეს სულთნის არმია, მაგრამ საბოლოოდ სმირნასთან ბრძოლაში დამარცხდნენ და სულთანმა ბედრედინი სიკვდილით დასაჯა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოსმანების დინასტია კატეგორია:ოსმალეთის სულთნები კატეგორია:ბრძოლის ველზე მყოფი ოსმალეთის სულთნები კატეგორია:დაბადებული  1387 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1421
შმაგი ლაგაზური
შმაგი ლაგაზური (დ. 9 ოქტომბერი, 1992, ახმეტა) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო). არჩილ ჩოხელის მემორიალის გამარჯვებული (2016, თბილისი, საქართველო, 68 კგ). ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედლის მფლობელი (2015, ზაგრები, ხორვატია). ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონატის ოქროს მედლის მფლობელი (2012, ბუქარესტი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1992 კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები
ფრედეგარი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გარდაცვლილი VII საუკუნე კატეგორია:VII საუკუნის ისტორიკოსები
რუსული საფრთხე
მინი
რუსული საფრთხე (Ռուսական վտանգը) — სომხეთის რესპუბლიკის იუსტიციის მინისტრ რუბენ დარბინიანის მიერ 1920 წელს გამოქვეყნებული პოლიტიკური ფილოსოფიის ჟანრის წიგნი. 1991 წელს იგი „ერევანში“ გამოაქვეყნა გამომცემლობა „აზოტ ჰოსკმა“.
კამბოჯას კულტურა
მინი კამბოჯას კულტურა - კამბოჯას ტრადიციების ერთობლიობა, რომელიც აერთიანებს კამბოჯურ ლიტერატურას, არქიტექტურას, მუსიკას, ფილოსოფიას, პოლიტიკას, რელიგიას და ზოგად ცხოვრების წესს. განიცადა ინდოეთის კულტურუს დიდი გავლენა, კამბოჯაში გავრცელებულია რიგი ინდური ენა და ტრადიცია, კამბოჯას რელიგია კი ბუდიზმის, ინდუიზმის და ადგილობრივი ანიმიზმის შერწყმას წარმოადგენს. ითვლება, რომ ინდური გავლენა სახღვაო ვაჭრობის შედეგია.
რელიგია
კამბოჯას მოსახლეობის 90% ბუდისტია, 1% ქრისტიანი, დანარჩენი ნაწილი მისდევს ისლამს, ათეიზმს ან ანიმიზმს. ბუდიზმი ქვეყანაში V საუკუნეში გავრცელდა და XIII საუკუნიდამ ქვეყნის სახელმწიფო რელიგიაა. ისლამი კამბოჯაში რამდენიმე ეთნიკური უმცირესობის რელიგიაა, მათი აბსოლუტური უმრავლესობა სუნიტია. ქრისტიანობა შემოიღეს კათოლიკეებმა მისიონერებმა 1660-იან წლებში, მაგრად უმეტესად წარუმატებლად.
არქიტექტურა
ძველი კამბოჯური არქიტექტურის შემორჩენილი ძეგლების უმეტესობა რელიგიური ნაგებობებია, რადგან მხოლოდ სამლოცველოებს აგებდნენ ქვით. სამლოცველოებში იგრძნობა ინდუისტური და ბუდისტური გავლენა, სამლოცველო ასახავს კოსმიურ სამყაროს, მის კედლებზე გამოსახულია ინდუისტური და ბუდისტური მითიური არსებები.
ჩვეულებრივი საცხოვრებელი სახლები იგებოდა ხისგან, რომელიც არ არის ქვასავით გამძლე, ამიტომ ტრადიციულ სახლებზე უმეტესად კამბოჯის სოფლებში დღესაც არსებული სახლების მაგალითით ვმსჯელობთ. მათ უმეტესად ოთხკუთხედის ფორმა აქვთ, აქვთ სამი ერთმანეთისგან დაწნილი ბამბუკით გამოყოფილი ოთახი, მათგან ყველაზე დიდი მისაღები ოთახია.
სამზარეულო
კამბოჯაში ყველაზე გავრცელებული ინგრედიენტებია ბრინჯი, ბრინჯის ლაფშა, ზღვის პროდუქტები, ხილი და სუნელები. ბრინჯი თითქმის ყველა კერძის გარნირია, საკვებს ასევე ხშირად უმატებენ ფერმენტირებული თევზის ან კრევეტის პასტას. კერძები ცხარე, ტკბილი ან მარილიანია, ჩილის დამატება ინდივიდუალურია.
სამოსი
ტრადიციული სამოსის ნაწილი, რომელიც კამბოჯის სამოსს მეზობელი ქვეყნებისგან განასხვავებს გრძელი კუბო-კრული შარფი კრამაა. მისი ფუნქციებია სტილი, მზისგან დაცვა, ფეხებზე მოხვევა ხეებზე ასვლისას, მცირეწლოვანი ბავშვების შეხვევა და ა.შ.
კამბოჯაში სამოსი ეთნიკური ჯგუფის და სოციალური კლასის მიხედვით განსხვავდება. ისტორიულად მასზე დიდ გავლენას რელიგიების ცვლილებები ახდენდნენ. ტრადიციული სამოსი ინდური სტილის კაბებია. ინდოეთიდან გავრცელდა სხეულის ქვედა ნაწილის დაფარვა, ზემოთ კი მხოლოდ სამკაულების ტარება. ბუდიზმის გავრცელებასთან ერთად გავრცელდა მთლიანი სხეულის დაფარვა. რელიგიურ ჩაცმულობად ბუდისტური სტილის მოსასხამები ითვლება, დღეს ის საკმაოდ იშვიათია. ქალებშიც და მამაკაცებშიც გავრცელებულია ბუდას ყელზე ჩამოსაკიდი გამოსახულებები - ხალხური რწმენით მათ ბოროტი სულებისგან დაცვა ან იღბლის მოტანა შეუძლიათ. ქალები სამოსის ფერს თვითონ ირჩევენ - ითვლება, რომ სწორი ფერი მათ იღბალს მოუტანს.
მოცეკვავეებს აცვიათ ოქროს და ვერცხლის ძაფების ორნამენტებით მორთული ქვედა კაბები, რომლებიც მოძრაობისას სინათლეს ირეკლავენ, და ძვირფასი ქვებით მორთული ქამრები, ქალებს ასევე სამკაულები და გრძელი ჯაჭვები უკეთიათ.
წყაროები
კატეგორია:კამბოჯა
Microvision
Microvision (აგრეთვე ცნობილი როგორც MB Microvision) — პირველი პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლი, რომელიც მოიხმარდა მოხსნად სათამაშო კარტრიჯებს. გამოსცა კომპანია Milton Bradley Company-იმ 1979 წლის ნოემბერში.
კონსოლს გააჩნდა მცირე ზომის თხევად-კრისტალური ეკრანი 16x16 პიქსელებით. მისი უნიკალურობა მდგომარეობდა იმაში, რომ ცენტრალური პროცესორი და მართვის ღილაკები დამაგრებული ჰქონდა კარტრიჯზე, ხოლო კონსოლზე განთავსებული იყო ეკრანის და ღილაკების ჩიპი და აგრეთვე მცირე ზომის პადლი. მოიხმარდა ორი სახის პროცესორს: 8-ბიტიანი Intel 8021 და Texas Instrument-ის TMS1100, თითოეული 100 კილოჰერცი ტაქტური სიხშირით. გააჩნდა 32 ნიბლი (16 ბაიტი) ოპერატიული მეხსიერება. ღილაკების რაოდენობა ვარირებდა 2-დან 12-მდე, დამოკიდებული კონკრეტულ თამაშზე. კონსოლის დიზაინერი იყო ჯეი სმითი, რომელმაც რამდენიმე წლის შემდეგ შექმნა სახლის კონსოლი Vectrex.
Microvision-ის პორტაბელურობისა და სათამაშო კარტრიჯების წყალობით, კომპანიამ პირველივე წელიწადში 15 მილიონი დოლარი გამოიმუშავა. მიუხედავად ამისა, ცოტა რაოდენობის კარტრიჯების და ვიდეო თამაშების კომპანიების მხარდაჭერის არარსებობის, აგრეთვე სხვადასხვა ტექნიკური პრობლემებისა და მცირე ზომის ეკრანის გამო, მისი წარმოება შეწყდა 1981 წელს. არსებობის ისტორიაში გამოიცა მხოლოდ და მხოლოდ 13 ერთეული თამაში. კონსოლს კომპლექტში მოჰყვებოდა თამაში „Blockbusters“. საერთო ჯამში გაიყიდა კონსოლის 8 მილიონი ეგზემპლარი.
სქოლიო
კატეგორია:პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლები კატეგორია:1979 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები კატეგორია:მონოქრომული ვიდეო თამაშების კონსოლები კატეგორია:1980-იანების სათამაშოები კატეგორია:Milton Bradley Company-ის თამაშები კატეგორია:Microvision
ზემო ალვანის ღვთისმშობლის ეკლესია
ეკლესია დარბაზულია (9,5 X 6,8 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. კამარა, საბჯენი თაღები და კონქი აგურითაა გამოყვანილი. 1986 წელს ადგილობრივ მოსახლეობას ეკლესია კრამიტით გადაუხურავს, კედლები კი - შეულესავთ და შეუთეთრებიათ. ეკლესიაში შესასვლელები სამხრეთიდან და დასავლეთიდანაა. შესასვლელებს აგურით ნაწყობი შეისრული თაღი ხურავს და ორივე მხრიდან სწორკუთხა შეღრმავებაში არიან ჩასმული. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზე ერთი თაღოვანი სარკმელია; სარკმლის ორივე მხარეს თითო, გეგმით ნახევარწრიული, თაღოვანი ნიშია. აფსიდში ქვის ტრაპეზი დგას. აფსიდა გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით, რომელშიც ორი რეზონატორია (ქვევრის მოყვანილობის თიხის პატარა ჭურჭელი) ჩასმული. ორ-ორი რეზონატორი კამარის ფერდებშიცაა. საკურთხეველი დარბაზის იატაკზე მაღალია ერთი საფეხურით და წინიდან ნახევარწრიული ამბიონი ეკვრის. დარბაზის გრძივ კედლებში თითო თაღოვანი სარკმელია ნახევარწრიული კამარის საბჯენი თაღები გრძივი კედლების სამ წყვილ პილასტრს ეყრდნობა, შუა და დასავლეთ კედლის თაღის ქუსლები კი - მარტივი პროფილის იმპოსტებს. განივ ფასადებზე, ფრონტონის ძირის დონეზე, გამოსახულია წითლად შეღებილი თითო შეღრმავებული ჯვარი. დასავლეთ ფასადზე, შესასვლელსა და ჯვარს შორის მდებარე სწორკუთხა შეღრმავებაში ჩასმულ ქვიშაქვის ფილაზე, მხედრული სამშენებლო წარწერაა. ამავე ფასადის ფრონტონის წვერზე, ოთხ მხარეს ვიწრო თაღებით გახსნილი აგურის სამრეკლოა დაშენებული. ეკლესიის კედლები დასრულებული იყო აგურით ნაწყობი ორსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომლისგანაც შემორჩენილია მცირე ნაწილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ნიტრომეთანი
ნიტრომეთანი — ორგანული ნივთიერება ქიმიური ფორმულით. არის უმარტივესი ორგანული ნიტრონაერთი, მწარე ნუშის სუნის მქონე უფერული სითხე. გამოიყენება გამხსნელად, არომატული ნახშირწყალბადების ექსტრაქციისათვის, ქლორპიკრინის, ფარმაცევტული საშუალებების, პესტიციდების, ასაფეთქებელი ნივთიერებების, ბოჭკოების და საიზოლაციო მასალების დასამზადებლად. მას ასევე იყენებენ როგორც საწვავის დანამატს.
დუღილის ტემპერატურა 101,2°C, სიმკვრივე 1138 კგ/მ³ (20°C); წყალში იხსნება; ერევა ჩვეულებრივ ორგანულ გამხსნელებს (პარაფინების გარდა), წყალთან წარმოქმნის აზეოტროპულ ნარევს (tდუღ 83,6°C, 76,4% ნიტრომეთანი).
სქოლიო
კატეგორია:ნიტროალკანები კატეგორია:ნიტროგამხსნელები კატეგორია:სარაკეტო საწვავი
ჩალტირის დიდების მემორიალი
ჩალტირის დიდების მემორიალი (Мемориал славы) — ძეგლი როსტოვის ოლქის სოფელ ჩალტირში, რუსეთის ფედერაცია.
მემორიალი შეიქმნა იმ მეომრების ხსოვნის პატივსაცემად, რომლებიც იბრძოდნენ დიდ სამამულო ომში ჩალტირის განთავისუფლებისათვის. მდებარეობს სოფლის კულტურისა და დასვენების პარკში. 2002 წლის 31 დეკემბრის № 124 ბრძანების თანახმად შედის როსტოვის ოლქის მიასნიკოვის რაიონის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. მემორიალი შეიქმნა არქიტექტორ ვლადიმერ ძერიანის და მოქანდაკე ა. ლებედენკოს პროექტის მიხედვით.
ისტორია
დიდი სამამულო ომის წლებში მიასნიკოვის რაიონიდან 4 500 ადამიანი იბრძოდა ფრონტზე. მათგან 2 027 ადამიანი დაიღუპა. მიასნიკოვის რაიონის 3 500 მაცხოვრებელი დააჯილდოეს საბრძოლო ორდენებითა და მედლებით, სამ მათგანს მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. სოფელ ჩალტირის მაცხოვრებელმა სურენ ტაშჩიევმა, 1995 წელს, სიკვდილის შემდეგ რუსეთის პრეზიდენტის ბრძანებით მიიღო რუსეთის გმირის წოდება. სოფელ ჩალტირის 700-მდე ადამიანი დაიღუპა გერმანელ დამპყრობლებთან ბრძოლაში.
სოფელ ჩალტირის ცენტრში, კულტურისა და დასვენების პარკში, XX საუკუნის 80-იან წლებში შექმნს დიდების მემორიალი დიდ სამამულო ომში, სოფლის განთავისუფლებისათვის დაღუპულთა პატივისცემის ნიშნად.
მემორიალის ავტორები იყვნენ არქტექტორი ვლადიმერ ძერიანი, მოქანდაკე ა. ლებედენკო და ინჟინერი ბორის დაგლდიიანი.
მემორიალის პროექტი მზად იყო გამარჯვების 45-ე წლისთავისათვის. თავდაპირველად იგეგმებოდა მემორიალის დადგმა ჩალტირის ყველაზე მაღალ ე. წ. ოქროს მთაზე. მაგრამ მემორიალი პროექტის მიხედვით იკავებდა დიდი ტერიტორიას დასაბოლოოდ გადაწყდა მისი დადგმა სოფლის ცენტრში მდებარე პარკში.
1986 წელს დაიწყო მემორიალის მშენებლობა, ხოლო 1987 წელს გამარჯვების დღისათვის იგი გაიხსნა.
აღწერა
მემორალის ცენტრში დგას დედა-სამშობლოს სკულპტურული გამოსახულება, რომლის სიმაღლეცაა 4 მეტრი. მას ხელში უჭირავს დიდების გვირგვინი. სტელაზე მიმაგრებულის შავი ბარელიეფი, რომელზეც გამოსახულია სამი გმირი. სტელის ძირში მდებარეობს მემორიალური დაფა, რომელიც ეკუთვნის რუსეთის გმირს, 11-ე გამანადგურებელი საავიაციო პოლკის 1 დივიზიის შავი ზღვის სამხედრო-საჰაერო ფლოტის ჯარისკაცს სურენ ტაშჩიევს. დაფაზე წარწერაა:
მემორიალის ცენტრალურ ნაწილში ანთია მუდმივი ცეცხლი. ძეგლის მემორიალურ ფილებზე ამოკვეთილია ჩალტირის დაღუპული მებრძოლების სახელები. კვარცხლბეკებზე დგას გრანიტის ფილები, რომელზეც ამოკვეთილია ჩალტირის განთავისუფლებისათვის 1941-1943 წლებში დაღუპული 169 ჯარისკაცის სახელი და გვარი.
გამარჯვების 30-ე წლისთავთან დაკავშირებით, 1975 წელს სოფელ ჩალტირში დადგეს ომის პერიოდში დაღუპული ათობით უდანაშაულო ადამიანის ძეგლი, რომლის ავტორი არის როსტოველი მოქანდაკე ა. ჯლაუხიანი.
სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ძეგლები კატეგორია:როსტოვის ოლქის ღირსშესანიშნაობები
ჩერკასი (სტერლითამაქის რაიონი)
ჩერკასი  (Черкассы) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 1 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 7 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (43%).
სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
როსტოვის საზღვაო კლასების შენობა
როსტოვის საზღვაო კლასების შენობა (Здание ростовских мореходных классов) — შენობა დონის როსტოვში. აგებულია 1896 წელს როსტოვის საზღვაო კლასებისთვის, არქიტექტორ ვლადიმირ შკიტკოს პროექტის მიხედვით. მდებარეობს სადოვის ქუჩაზე (სახლი 8/2 B). ამჟამად შენობაში განთავსებულია გ. სედოვის სახელობის საზღვაო ტრანსპორტის ინსტიტუტი. როსტოვის საზღვაო კლასების შენობას გააჩნია რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
მისამართი: დონის როსტოვი, სადოვის ქუჩა № 8/2 B.
ისტორია
დონის როსტოვში საზღვაო კლასები გაიხსნა 1876 წელს დონის მხარის საზოგადოების ინიციატივით. თავდაპირველად ის განთავსებული იყო იჯარით აღებულ სათავშოებში. საკუთარი შენობა ზემო ბულვარის (ამჟამად სედოვის) ქუჩაზე ააგეს 1896 წელს, მას შემდეგ რაც სასწავლებელი დააჯილდოვეს მესამე თანრიგით. შენობის პროექტის ავტორი იყო ქალაქის არქიტექტორი ვლადიმირ შკიტკო. 1914 წელს შენობასთან ახლოს ააშენეს დონის როსტოვის შორეული ნაოსნობის საზღვაო სასწავლებლის მთავარი კორპუსი.
1950 წელს საზღვაო კლასების შენობის კედელზე დაკიდეს მემორიალური დაფა წარწერით : როსტოვის საოლქო ადმინისტრაციის მეთაურის 1998 წლის 9 ოქტომბრის  № 411 დადგენილების მიხედვით დონის როსტოვის შორეული ნაოსნობის საზღვაო სასწავლებლის მთავარი კორპუსის შენობა სახელმწიფო დაცვის ქვეშ მოექცა, როგორც რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.
არქიტექტურა
ორსართულიანი აგურის შენობის ფასადი გადის სედოვის ქუჩაზე. ფასადი სიმეტრიულია,ხოლოპირველი სართული რუსტირებული. მთავარი შესასვლელი მოქცეულია ორსვეტოვან პორტიკში. თავდაპირველად შენობის ცენტრალურ ნაწილში სახრავზე დადგმული იყო პატარა კოშკი (ამჟამად მონგრეულია). შენობას აქვს დაგეგმარების კორიდორული სისტემა ორმხრივად განთავსებული ოთახებით.
სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ღირსშესანიშნაობები
კარეკა
ანტონიო დე ოლივეირა ფილიო (Antônio de Oliveira Filho; დ. 5 ოქტომბერი, 1960, არარაკუარა, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი, თავდამსხმელი. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც კარეკა. 1986 წლის მექსიკის და 1990 წლის იტალიის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1999 წელს Placar-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 62-ე ადგილზე დასახელდა.
საკლუბო კარიერა
1983 წელს „სან-პაულუში“ გადავიდა, სადაც რამდენიმე წარმატებული სეზონი ჩაატარა, ხოლო 1986 წელს გუნდთან ერთად ბრაზილიის ჩემპიონობა მოიპოვა.
1987 წელს კარეკამ ბრაზილიის დატოვება და ევროპულ კლუბში გადასვლა გადაწყვიტა. ეს კლუბი იტალიური „ნაპოლი“ გახდა, სადაც ანტონიო არგენტინელ მარადონასა და თანამემამულე ალემაოს შეუერთდა.
1989–90 წლების სეზონში „ნაპოლის“ შემადგენლობაში იტალიის ჩემპიონატში გაიმარჯვა.
სანაკრებო კარიერა
1982–1993 წლებში ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 64 შეხვედრას ატარებს და 30 ბურთი გააქვს.
მსოფლიო ჩემპიონატზე
კარეკამ მსოფლიო ჩემპიონატების 9 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 7 ბურთი გაიტანა.
მოვილენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
ბურაქ ოზჯივითი
ბურაქ ოზჩივითი (Burak Özçivit; დ. 24 დეკემბერი, 1984, სტამბოლი) — თურქი მსახიობი და ყოფილი მოდელი.