cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
როგორ შევხვდი დედათქვენს
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:როგორ შევხვდი დედათქვენს კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები კატეგორია:2000-იანი წლების ტელესერიალები კატეგორია:2010-იანი წლების ტელესერიალები
აფროდისიასი
აფროდისიასი (Ἀφροδισιάς) — ძველი ბერძნული ელინისტური მცირე ქალაქი ისტორიულ კარიაში, დასავლეთი ანატოლიის კულტურულ რეგიონში, თურქეთი. მდებარეობს თანამედროვე სოფლის გეირეს მახლობლად, ეგეოსის ზღვის სანაპიროდან 100 კმ-ის დაშორებით და იზმირიდან სამხრეთ-დასავლეთით 230 კმ-ში.
აფროდისიასმა სახელწოდება მიიღო ბერძნული მითოლოგიის სიყვარულის ქალღმერთის აფროდიტეს მიხედვით, რომელსაც ქალაქში თავისი საკულტო გამოსახულება ჰქონდა სახელწოდებით „აფროდისიასის აფროდიტე“. X საუკუნის ბიზანტიური ენციკლოპედიის სვიდას მიხედვით, სანამ ქალაქს ეწოდებოდა აფროდისიასი, იგი ცნობილი იყო სამი სახელწოდებით: ლელეგონ-პოლისი (ლელეგის ქალაქი), მეგალე-პოლისი (დიდი ქალაქი) და ნინოე.
640 წლამდე გვიან ანტიკურ ხანაში, როდესაც ქალაქი შედიოდა ბიზანტიის იმპერიის შემადგენლობაში, მისი სახელი იყო სტაუროპოლისი (ჯვრის ქალაქი).
2017 წელს ისტორიული ქალაქის ნანგრევები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
ისტორია
150პქ|მინი|მარცხნივ|აფროდიტე აფროდისიელი აფროდისიასი იყო რომის პროვინცია კარიის დედაქალაქი.
კარიული თეთრი და ცისფერი მარმარილო იყო ფართოდ გავრცელებული ელინისტურ და რომაულ პერიოდებში. გამოიყენებდნენ შენობათა ფასადებისა და ქანდაკებებისათვის. აფროდისიასის მარმარილოს ქანდაკებები განთქმული იყო რომაულ პერიოდში. ქანდაკებების დიდი რაოდენობა აღმოაჩინეს აფროდისიასში. აფროდიტე აფროდისიელის რამდენიმე ქანდაკება აღმოაჩინეს რომაული სამყაროს სხვა ნაწილებშიც, კერძოდ თანამედროვე პორტუგალიის ქალაქ ბეჟაში.
ქალაქში იყო ქანდაკებისა და ფილოსოფიის ცნობილი სკოლები. V საუკუნის ბოლომდე რჩებოდა პაგანიზმის ცენტრად. ქალაქი მიწისძვრამ დაანგრია VII საუკუნის დასაწყისში და არასოდეს დაუბრუნებია თავისი ბრწყინვალება. დაახლოებით ამავე დროს მას უწოდეს სტაუროპოლისი (, "ჯვრის ქალაქი"), მაგრამ უკვე VIII საუკუნიდან ცნობილია კარიის სახელით, მოგვიანებით ჩამოყალიბდა მისი თურქული სახელწოდება გეირე.
ბიზანტიურ პერიოდში, ქალაქი იყო ფისკალური ადმინისტრაციული ერთეული „დიოცეზი“.
შენობები
ისტორიული ქალაქის აფროდისიასის ტერიტორიაზე შემორჩენილია რამდენიმე ისტორიული ნაგებობა. მათ შორის აღსანიშნავია: აფროდიტეს ტაძარი, მონუმენტური ალაყაფი, ბულევტერია (კონსულის სახლი), სებასტეიონი, სტადიონი და სხვა.
არქეოლოგია
პირველი ფორმალური არქეოლოგიური გათხრები განხორციელდა 1904-1905 წლებში, საფრანგეთის რკინიგზის ინჟინერ პოლ აუგუსტინ გუდინის მიერ. რამდენიმე არქოლოგიური აღმოჩენა (ძირითადად ფრიზები, პილასტრები და კაპიტელები) ამჟამად ინახება ბრიტანეთის მუზეუმში. ყველაზე უახლესი არქეოლოგიური გათხრები დაიწყო ქენან ერიმმა, ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის ეგიდით 1962 წელს, რომელსაც ამჟამად ხელმძღვანელობენ ოქსფორდის უნივერსიტეტის პროფესორი რ. სმიტი და კატერინა ვოლში ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის ხელოვნების ინსტიტუტის პროფესორი.
2014 წლის სექტემბერში დრონის საშუალებით გადაიღეს და დაამზადეს აფროდისიასის ზემო ხედის 3D რუკა. მონაცემები ანალიზისთვის გადაიგზავნა ვენაში ავსტრიის არქეოლიოგიურ ინსტიტუტში.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები თურქეთში
სირინოზი
სირინოზი (Σειρήν, seirēn, მრავლ. რიცხ. Σειρῆνες, Seirēnes) — ძველ ბერძნულ მითოლოგიაში – ფანტასტიკური ზღვის არსება. სირინოზი თითქოს თავისი სიმღერით ხიბლავდა, სახიფათო ადგილებში იტყუებდა და ღუპავდა მეზღვაურებს; წარმოდგენილი ჰყავდათ ქალის თავიანი ფრინველის ან ფრინველის ფეხებიანი ქალის სახით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოდისეის პერსონაჟები კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია კატეგორია:წყლის სულები კატეგორია:მითური არსებები
თავსწყაროს ორსაყდარები
თავსწყაროს ორსაყდარები — არქიტექტურული ძეგლი დგას სოფლის სამხრეთ-აღმოსავლეთთ თარიღდება გვიანად შუა საუკუნეებით, დარბაზულია, გეგმით სწორკუთხა. დანგრეულია შემორჩენილია რიყის ქვითა და კირის დუღაბით ნაშენი კედლების ნაწილები, რათა შორის ყველაზე დიდ დიმაღლეზე აღოსავლეთ კედელი დგას.
შესასვლელი დასავლეთიდანაა აღმოსავლეთით კუთხეებმომრგვალებული საკურთხეველია, რის აღმოსავლეთ კედელში სწორკუთხა სარკმელია ხოლო ჩრდილოეთ კედელში მცირე ოთკუთხა ნიშაა მოწყობილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კეჭნაობა
კეჭნაობა, კეჭნაობა (ხევსურული ფარიკაობა), იგივე „შუღლი“, იგივე „ჭრა“. ხევსურეთში გავრცელებული ფარიკაობა ხმლებითა და პატარა ფარებით. ფარიკაობისას გამოიყენებდნენ თითებზე წამოსაცმელ საბრძოლო რგოლებსაც, რომლებსაც „სათითენს“ ეძახდნენ. ორთაბრძოლის ხერხებს ბავშვებს 5-6 წლის ასაკიდან ასწავლიდნენ. რომაელი ისტორიკოსის დიონ კასიუსის (ძვ. წ. II საუკუნე) ცნობით, საქართველოში ყოფნისას პომპეუსი გასცნობია ფშავ-ხევსურულ ფარიკაობას, „თუ ვითარ ხმარობდნენ იფინი საჭურველთა საომართა და ჰყვეს მათ ვარჯიში ხმლითა და ვითარს სახითა ჯერ არს ბრძოლასა და შინა ხმარება ხმლისა და ფარისა“. მემატიანე ასევე აღნიშნავს, რომ მოფარიკავე ფშავ-ხევსურები იბერთა მეფის პირად მცველთა რიგებში შედიოდნენ.
კეჭნაობის მიზეზი უფრო ხშირად ძველი წყენა, ანუ „ჯავრი“ იყო. ერთმანეთს ებრძოდნენ შელახული თავმოყვარეობის აღსადგენად, ხალხის, ძირითადად ქალების წინაშე საკუთარი ვაჟკაცობის გამოსავლენად. მოშუღლარები ცდილობდნენ მეტოქე დაეჭრათ თავის არეში — შუბლის სამი ნაოჭის ზემოთ, ამასთან ისე მსუბუქად გაეკაწრათ, რომ ერთი წვეთის მეტი სისხლის არ გამოედინათ. გამარჯვებულად ითვლებოდა ის, ვინც მოწინააღმდეგეს მეტ ამგვარ ჭრილობას მიაყენებდა. შუბლის ნაოჭების ქვემოთ გაკაწვრის ან მძიმედ დაჭრისთვის დაზარალებულს, „სათითენით“ იქნებოდა ის დაჭრილი თუ ხმლით, „რჯულის კანონის“ თანახმად ასანაზღაურებელი ანუ „დრამა“ უნდა მიეღო. რაოდენობას განსაზღვრავდნენ შუაკაცები და „აქიმი“, ანუ დასტაქარი: ჭრილობის სიგრძე-სიგანეს ზომავდნენ ძაფით, ზომა ბრტყელ ქვაზე გადაჰქონდათ, მასზე ალაგებდნენ ქერის მარცვლებს, კიდურა მარცვლებს აკლებდნენ და დანარჩენი რაოდენობით ითვლიდნენ დრამას. ქერის თითოეული მარცვალი ერთი ძროხის საფასურს უდრიდა. თავის ქალის დაზიანების შემთხვევაში დამჭრელს დაზარალებულისთვის 12 ძროხის საბასური უნდა გადაეხადა. ისეთი ტრავმების დროს ხევსურ დასტაქრებს რთული ქირურგიული ოპერაციაც არაერთხელ გაუკეთებიათ.
XX საუკუნის დასაწყისში ჯერ კიდევ ცხოვრობდა ას წელს მიტანებული აქიმი, მგელიკა ლიქოკელი, რომელიც თავის ქალის ტრეპაციას აკეთებდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები
დარბნიკი
დარბინკი (Դարբնիկ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 830 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 141 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 313 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.65 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არარატის პროვინციის სოფლები
ოღირღილო
ოღირღილო — საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში გავრცელებული ხალხური საბავშვო თამაში. მონაწილეები „არჩევანი-არადანის“ მიხედვით ორ ჯგუფად გაიყოფიან და 15-20 ნაბიჯის დაშორებით ერთიმეორის პირისპირ გამწკრივდებიან. მოთამაშეებს ხელები მაგრად აქვთ ერთმანეთისთვის ჩაჭიდებული. იწყება თამაში: — ოღირღილო! — დაიძახებს ერთი ჯუფის რომელიმე მოთამაშე; — ოქროს კბილო! — უპასუხებენ მეორე ჯგუფიდან. — ბავშვი გვინდა! — თუ ბიჭი ხარ წაიყვანე! „ოღირღილოს“ დამძახებელი გაიქცევა და დაეჯახება მოწინააღმდეგეთა მწკრივს, რომ „გაიტანოს“, ანუ ხელი გააშვებინოს. თუ გაიტანა, იმ ორი მოთამაშისგან, რომლებსაც ხელს გააშვებინებს, ერთ-ერთს წამოიყვანს და თავის მწკრივში ჩააყენებს, თუ ვერა, მაშინ თვითონ ჩადგება მეტოქეთა მწკრივში. თუ მოთამაშე მოწინააღმდეგეთა მწკრივს განზრახ არ „გაიტანს“, მას თამაშიდან გააგდებენ. ამის შემდეგ მოწინააღმდეგე ჯგუფის მოთამაშეები იწყებენ „ოღირღილოს“ ძახილს და ასე, რიგრიგობით. როდესაც ერთ-ერთი ჯგუფის ყველა მოთამაშე მეორე მხარეს აღმოჩნდება, თამაში დამთავრებულია და მოწინააღმდეგე ჯგუფის წევრები დამარცხებულად ცხადდებიან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები
ობენროს მუნიციპალიტეტი
ობენროს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ობენრო. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 940,63 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 60 189 (2008).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სამხრეთ დანიის რეგიონის მუნიციპალიტეტები
ბინა (1960 წლის ფილმი)
ბინა (The Apartment) — 1960 წლის ამერიკული კომედიური ფილმი. რეჟისორი და სცენარის ავტორია ბილი უაილდერი. მთავარ როლებს ჯეკ ლემონი და შირლი მაკლეინი ასრულებენ. ფილმმა მიიღო ოსკარი საუკეთესო სურათისთვის და ის კლასიკურ ნამუშევრადაა მიჩნეული.
ფოცხვერია
საკუთარი სახელი ფოცხვერია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ბინა (1960 წლის ფილმი)
სიუჟეტი
ს.ს. ბაქსტერი მუშაობს სადაზღვევო კომპანიაში. ბაქსტერი თავის უფროსებს დაწინაურების მიზნით გარკვეულ სამსახურს უწევს: საკუთარი ბინის გასაღებს უთმობს ცალკეული პაემნებისთვის. ერთ-ერთი ასეთი წყვილი ბაქსტერის უფროსი და კომპანიის ლიფტიორი ფრენი არიან. ბაქსტერს ფრენი შეუყვარდება და იძულებულია გრძნობასა და კარიერას შორის გააკეთოს არჩევანი.
ფოცხვერია
კატეგორია:ქართული გვარები
ბინა (1960 წლის ფილმი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1960 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ბილი უაილდერის ფილმები კატეგორია:კომედიური ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:United Artists-ის ფილმები კატეგორია:აშშ-ის ფილმების ეროვნული რეესტრის ფილმები
მამედობა (მრავალმნიშვნელოვანი)
მამედობა  შეიძლება აღნიშნავდეს:
მანე სიგბანი
კარლ მანე გეორგ სიგბანი (Karl Manne Georg Siegbahn; დ. 3 დეკემბერი, 1886 – გ. 26 სექტემბერი, 1978) — შვედი ფიზიკოსი, შვედური სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1922). ლუნდის უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ (1911) იყო იოჰანეს რიდბერგის ასისტენტი, 1920-1923 წლებში ამ უნივერსიტეტის პროფესორი. 1923-1937 წლებში უფსალის უნივერსიტეტის პროფესორი. 1937 წლიდან შვეიცარიის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის ნობელის ფიზიკის ინსტიტუტის დირექტორი. უმთავრესად, მისი შრომები ეხება რენტგენის სხივების სპექტროსკოპიას (1912-1937) და ბირთვულ სპექტროსკოპიას (1937 წლიდან). დაამზადა მცირე სიგანის დიფრაქციული მესერი (1 მმ-ზე 1800 დანაყოფი), რომლის მეშვეობით გაზომა რბილი რენტგენის სხივების ტალღის სიგრძეები. სიგბანი ბირთვული სპექტროსკოპიის ფუძემდებელია. 1924 წელს მიიღო ნობელის პრემია ფიზიკაში. 1933 წელს გახდა ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი, ხოლო 1958 წელს სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1886 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978 კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიკაში კატეგორია:შვედი ნობელის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრები კატეგორია:შვედი ფიზიკოსები
ვილია-მარია
ვილია-მარია (Villa María) — ქალაქი არგენტინაში. მდებარეობს კორდოვის პროვინციაში. 2001 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 72 162 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არგენტინის ქალაქები კატეგორია:კორდოვის პროვინცია (არგენტინა)
იუზბაშევანი
იუზბაშევანი (Yuzbashevan) — სოფელი აზერბაიჯანში, გაბალის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაბალის რაიონის სოფლები
R (პროგრამირების ენა)
R — სტატისტიკური ანალიზისთვის განკუთვნილი თავისუფალი პროგრამირების ენა და პროგრამული გარსია. ამჟამად R Foundation აწარმოებს R-ს მხარდაჭერას და განვითარებას. R პროგრამირების ენა ფართოდ გამოიყენება მეცნიერების, სტატისტიკოსების და პროგრამისტების მიერ. ენის ძირითადი დანიშნულება არის სტატიტიკური ანალიზი, მონაცემთა მართვა და ვიზუალიზაცია.
R-ის პროგრამული გარემო შექმნილია C-ში, ფორტრანში და R-ში. თავად R-ის საწყისი კოდი ვრცელდება GNU General Public License ლიცენზიით, რამაც ხელი შეუწყო ენის პოპულარობას. R ხელმისწვდომია როგორც ტექსტურ ასევე გრაფიკულ გარსებში.
ისტორია
R არის S პროგრამირების ენის იმპლემენტაცია. S შეიქმნა 1976 წელს, Bell Labs-ში, ჯონ ჩეიმბერსის მიერ, რომელიც დღესდღეობით R დეველოპმენტის მთავარი ჯგუფის წევრია. 1992 წელს როსს იჰაკამ და რობერტ ჯენტლმენმა, ოკლენდის უნივერსიტეტიდან საფუძველი ჩაუყარეს პროექტს რომელიც შემდეგში გახდა R. პროგრამირების ენის სახელი მომდინარეობს შემქმნელების სახელების (როსსი და რობერტი) პირველი ასოდან. R-ის პირველი ბეტა ვერსია გამოვიდა 2000 წელს.
მახასიათებლები
R ფართოდ გამოიყენება სხვადასხვა სახის სტატისტიკური ანალიზისთვის და მონაცემების დამუშავებისათვის. R და მისი ჩანართები მოიცავს კლასიკურ სტატისტიკურ ანალიზს, წრფივ და არაწრფივ მოდელირებას, კლასიფიკაციას და სხვა. R ასევე ფართოდ გამოიყენება მონაცემების ვიზუალიზაციისთვის.
R-ის ერთ-ერთი მთავარი თვისება მისი ფუნქციონალური გაფართოების შესაძლებლობაა. R საშუალებას აძლევს მომხმარებლებს შექმნან ჩანართები რომლებიც ენას სძენენ ახალ ფუნქციებს (მაგ.: პოპულარული ჩანართი ggplot2 მონაცემების ვიზუალიზაციისთვის). R-ის მომხმარებელთა თემი გამოირჩევა აქტიურობით, რის შედეგადაც R-მა შეიძინა დიდი რაოდენობის ჩანართი რომელიც მიმართულია როგორც ზოგადი სტატისტიკური დავალებების ასევე ნიშური პრობლემების გადასაწყვეტად. ჩანართები თავმოყრილია CRAN (The Comprehensive R Archive Network) ვებ-გვერდზე, რომელიც ღიად არის ხელმისაწვდომია ყველა მომხმარებლისთვის. 2017 წლის აპრილის მდგომარეობით CRAN მოიცავს 10407 ჩანართს. CRAN-ზე განთავსებული ჩანართების უმრავლესობა თანდართულია ვრცელი დოკუმენტაციით რომელიც დაწვრილებით აღწერს ჩანართის გამოყენების წესებს.
სქოლიო
კატეგორია:პროგრამირების ენები
ჭოროლა
გუნდში 6-10 კაცი გამოდიოდა. მოთამაშეთა მიზანი იყო ბურთის ყვანჭით ჩაგდება „კარში“, რომლის მაგივრობასაც მოედნის თავსა და ბოლოში ამოთხრილი 50 სმ დიამეტრისა და 20-30 სმ სიღრმის ორმო სწევდა. ჭოროლას (ბურთს) ამზადებდნენ მუხის მაგარი კოჟრისგან, რომელიც 100-150 გრამს იწონიდა. ყვანჭები მზადდებოდა შინდის, თხილის ან მუხის ტოტისგან. ჭოროლას რომ ორმოში ჩააგდებდნენ გაისმოდა შეძახილი: „ჯირითი! ჯირითი!“ ( მკვლევარების ვარაუდით, „ჯირითი“ მომდინარეობს მეგრული ჭვირთისგან, რაც სწრაფს, დაუდეგარს ნიშნავს). იკრძალებოდა ყვანჭის ფეხებში გამოდება და მეტოქის წაქცევა. ამისათვის 4 მეტრიანი საჯარიმო დარტყმა ინიშნებოდა. ჭოროლაში კუთხურს არ აწოდებდნენ, სამაგიეროდ, სამი კუთხურისთვის 4 მეტრიანი დარტყმა ინიშნებოდა. აუტიდან ბურთი მოედანზე ყვანჭით შემოჰქონდათ. თამაშს ორი მსაჯი სჯიდა. დრო განსაზღვრული არ იყო — შეხვედრა მზის ჩასვლამდე გრძელდებოდა.
სამეგრელოში ჭოროლას მსგავს თამაშს „ჭაკინი“ ერქვა. მოთამაშეები ორ გუნდად იყოფოდნენ. ბურთი საქონლის დაუგუნდავებელი ბალნისგან მზადდებოდა და ჭაკნით აგორებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები
აღბაში (მრავალმნიშვნელოვანი)
აღბაში შეიძლება აღნიშნავდეს:
კორისკო
კოლონიალური პერიოდი
ევროპელთაგან პირველმა კუნძული კორისკო 1472 წელს აღმოაჩინა პორტუგალიურმა ექსპედიციამ ფერნანდო პოს (Fernão do Pó) მეთაურობით, რომელმაც მანამდე კუნძული ბიოკო აღმოაჩინა.
1648 წელს პორტუგალიამ შექმნა კორისკოს კომპანია, რომლის სპეციალიზაციაც იყო მონების ვაჭრობაზე მუშაობა, რომელმაც ფაქტობრივად ხელში ჩაიგდო კუნძული და იქ ააშენა პუნტა-ჯოკოს ფორტი. დროთა განმავლობაში პორტუგალიელებმა საკუთარ რუკებზე ამ კუნძულის დატანა დაიწყეს პუნტა-ჯოკოს სახელწოდებით. კორისკოს კომპანია მჭიდრო ურთიერთობებს ამყარებდა კონტინენტური აფრიკის სახელმწიფოების ადგილობრივ მეფეებთან, რომლებიც მას მონებს უგზავნიდნენ, ამიტომ კომპანიის ბიზნესი დიდი ხნის განმავლობაში იზრდებოდა.
1778 წელს ელ-პარდოს შეთანხმების საფუძველზე კუნძული კორისკო გადაეცა ესპანეთს, რომელმაც აქ განათავსა მცირე სამხედრო გარნიზონი.
1859 წლიდან 1875 წლამდე ესპანეთის გარნიზონი გადავიდა კუნძულ პატარა ელობეიზე.
კუნძულ კორისკოზე პუნტა-ჯოკოს ფორტის ნარჩენები 1885 წელს გამოიყენეს კათოლიკური მისიის ასაშენებლად.
მთლიანობაში ესპანეთი ნაკლებ ყურადღებას აქცევდა კუნძულ კორისკოს. ХХ საუკუნის დასაწყისში კორისკო შევიდა ელობეი, ანობონი და კორისკოს კოლონიალური ადმინისტრაციის შემადგენლობაში.
დამოუკიდებლობის პერიოდი
1968 წელს ეკვატორული გვინეის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ კუნძული შევიდა ქვეყნის შემადგენლობაში.
1981 წელს კომპანია «ელფ აკვიტანიამ» კუნძულ კორისკოს სანაპიროზე აღმოაჩინა ნავთობის მარაგი, რომლის მოპოვება დაიწყო მიმდინარე საუკუნის დასაწყისში.
მიუხედავად იმისა, რომ დღეისათვის კუნძული კორისკო იმყოფება ეკვატორული გვინეის რესპუბლიკის შემადგენლობაში, მისი ადგილმდებარეობა გაცილებით უფრო ახლოა გაბონთან და ამიტომ ნავთობის მარაგის აღმოჩენის შემდეგ იგი ტერიტორიულ პრეტენზიებს გამოთქვამს მასზე და მიმდებარე კუნძულებზე.
სქოლიო
კატეგორია:ატლანტის ოკეანის კუნძულები კატეგორია:აფრიკის კუნძულები კატეგორია:ეკვატორული გვინეის კუნძულები
მინბაშილი (საათლის რაიონი)
მინბაშილი (Minbashyly) — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
მარიო დრაგი
მარიო დრაგი (დ. 3 სექტემბერი, 1947, რომი) — იტალიელი ეკონომისტი, ბანკირი და პოლიტიკოსი. იტალიის პრემიერ-მინისტრი 2021 წლის 13 თებერვლიდან 2022 წლის 22 ოქტომბრამდე.
ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტი 2011-2019 წლებში. ფინანსური სტაბილურობის ბორდის თავმჯდომარე 2009-2011 წლებში. იტალიის ცენტრალური ბანკის გუბერნატორი 2005-2011 წლებში.
დამთავრებული აქვს საპიენცის უნივერსიტეტი. არის მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტის ეკონომიკის ფილოსოფიის დოქტორი.
პირადი ცხოვრება
1973 წელს დრაგი დაქოწინდა სერენა კაპელოზე, ინგლისური ლიტერატურის ექსპერტზე. ჰყავთ 2 შვილი, ფედერიკა და ჯაკომო. დრაგი არის კათოლიკე, იგნატიუს ლოიოლას იდეების მიმდევარი. დრაგი არის საფეხბურთო კლუბ „რომას“ მხარდამჭერი და უყვარს კალათბურთი. არის თელ-ავივისა და პადუის უნივერსიტეტების საპატიო დოქტორი.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი ეკონომისტები კატეგორია:იტალიის პრემიერ-მინისტრები
ჯილდაობა
ჯილდაობა — საქართვლოს სხვადასხვა კუთხეში გავრცელებული სპორტის ხალხური სახეობა. ერთმანეთს ეჯიბრებოდნენ კაცები. შეარჩევდნენ მრგვალ, დაახლოებით 10 კილოგრამიან ქვას და ცდილობდნენ რაც შეიძლება შორს გადაეგდოთ. ძალიან ჰგავს თანამედროვე ბირთვის კვრას, ოღონდ ქვას ტყორცნიდნენ არა წრიდან, არამედ ხაზიდან, ამასთან, წინასწარ თანხმდებოდნენ ადგილიდან უნდა ეტყორცნათ თუ გამორბენით. თქმულების თანახმად, ფშაველთა ხატი კოპალა დევების შეჯიბრებაში გარეულა და ქვა მათზე შორს უსვრია. „ეს ქვა არაგვის პირსაა იქ, სადაც კოპალას სალოცავია, და ჰქვიან კოპალას ქვა“ (ვაჟა-ფშაველა).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები
ხენერალ-როკა (რიო-ნეგრო)
ხენერალ-როკა (General Roca) — ქალაქი არგენტინაში. მდებარეობს რიო-ნეგროს პროვინციაში. 2001 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 69 602 კაცს.
დაშტაქარი
დაშტაქარი (Դաշտաքար) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 970 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 682 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 176 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.87 კმ²-ია.
სქოლიო
კატეგორია:არარატის პროვინციის სოფლები
კავთის ეკლესია
კავთის ეკლესია — არქიტეტქტურული ძეგლი დგას სოფელ მირზაანში, მცირე ბორცვზე. თარიღდება შუა საუკუნეებით.ეკლესია დარბაზულია ძირითადად ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით, გარეთა კუთხეები, კარ-სარკმელთა ღიობები და ლავგარდანი აგურით.
2007-2008 წლებში ეკლესია შეკეთდა საერთაშორისო საქველმოქმედო ფონდ „ქართუს“  ფინანსური დახმარებით. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი გარედან ოდნავ შესრული თაღითაა გადახურული, შიგნიდან კი სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით ნახევაწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე მცირე, ბრტყლად გადახურული სარკმელია გაჭრილი, სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშაა ერთი მსგავსი სარკმელი დასავლეთის კედელშიცაა აღმოსავლეთ სარკმლის ქვემოთ კედელზე აგურით ნაშენი ოთხწახნაგა ტრაზეია მიდგმული მსგავსი, ოღონდ ოდნავ მცირე ტრაპეზია მიშენებული ჩრდილოეთ ნიშის ქვემოთაც იგი როგორც ჩანს, სამკვეთლოდ გამოიყენებოდა აფსიდის ბაქანი დარბაზის იატაკთან მიმართებით საფეხურითაა შემაღლებული და რიყის ბრტყელი ქვებითაა მოგებული. ეკლესია შიგნით გადახურულია რიყის ქვით ნაწყობი სამკუთხა კამარით, თითქმის იგივე ფორმისაა კონქის თაღიც რომელიც წვერში ოდნავ მომგვალებულია. ეკლესიის ფასადები სადაა, ერთადერთ დეკორაციულმახვილს ქმნის დასავლეთის სარკმლის საპირე რომელიც ცისფრად მოჭიქული აგურითაა გამოყვანილი. შენობა დასრულებულია სამ სართულიანი ლავგარდნით რომლის ქვედა და ზედა საფეხურები ჩვეულებრივად დაწყობილიი აგურის რიგითაა გამოყვანილი შუა კი კუთხით შვრილი აგურის რიგით. ეკლესიის სახურავის კეხის დასავლეთის კიდეში შემორჩენილი იყო აგურის სამრეკლოს ოთხწახნაგა საფუძვლის ნაშთი, რომელიც შეკეთების დროს მოიხსნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
The Police-ის საკონცერტო ტურნეების სია
აქ წარმოდგენილია ჯგუფ The Police-ის საკონცერტო ტურნეების სია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:The Police-ის საკონცერტო ტურნეები კატეგორია:საკონცერტო ტურნეები
აგამირზა-ობასი
აგამირზა-ობასი (Agamirza obasi) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაბრანის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შაბრანის რაიონის სოფლები
თორნიკე ყიფიანი
თორნიკე ყიფიანი (დ. 11 დეკემბერი, 1987, თბილისი) — ქართველი მომღერალი. 2014 წელს მან მოიგო პროექტ „X Factor“-ის პირველი სეზონი. უნდა წარედგინა საქართველო 2020 წლის ევროვიზიაზე, მაგრამ კორონავირუსის პანდემიის გამო კონკურსი ერთი წლით გადაიდო და ყიფიანი საქართველოს 2021 წელს წარადგენს. შეასრულებს სიმღერას „Take Me as I Am“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები
ღაბახი
ღაბახი, იგივე ნიშანში სროლა — ფშავ-ხევსურეთში გავრცელებული სპორტული თამაში. ერთმანეთს ეჯიბრებოდნენ თოფითა და მშვილდ-ისრით სროლაში. იმართებოდა დიდი მარხვის მეორე კვირის შაბათ დღეს ახალი მიცვალებულის სულის მოსახსენიებლად („სულთკრება“). მონაწილეობდა თითქმის მთელი სოფელი. აცხობდნენ სხვადასხვა ფორმის ხმიადებს და მიჰქონდათ მიცვალებულის ოჯახში. ჭირისუფალი ამ პურებს ფიცარზე დადებდა და გვერდით მიუწყობდა არყის ბოთლს, მატყლს, წინდებს, მარილსა და ა. შ. მონაწილენი პურებს ესროდნენ და ვინც მოარტყამდა, გვერდით მდგარი ჯილდოც მას ეკუთვნოდა. ვაჟა-ფშაველას  განმარტებით ღაბახი არის „ნიშანი თოფის სასროლად რომელსაც დგამენ 400-500 ნაბიჯზე... ღაბახისთვის თოფის სროლა მკვდრის საცხონებელ საშუალებად არის ხალხის მიერ ცნობილი...“ („ფშაველი და მისი წუთისოფელი“).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური თამაშები
აღბაში (შაბრანის რაიონი)
აღბაში (Ağbaş) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაბრანის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1751 კაცი.
ლეტერატურა
კატეგორია:შაბრანის რაიონის სოფლები
Let Me Fly
Let Me Fly — ჯგუფ Mike + The Mechanics-ის მერვე სტუდიური ალბომი. იგი გამოიცა 2017 წლის 7 აპრილს.
ალბომის გამოცემის შესახებ ცნობილი გახდა 2017 წლის თებერვალში.
სქოლიო
კატეგორია:2017 წლის ალბომები კატეგორია:Mike + The Mechanics-ის ალბომები
ლომისის წმინდა გიორგის ნიში
ლომისის წმინდა გიორგის ნიში — ისტორიული საკულრო ძეგლი მდებარეობს სოფელ ზემო ქედის განაპირას. თარიღდება XIX საუკუნით. 1889 წელს, მეფის რუსეთის მთავრობის გადაწყვეტილებით შირაქში რუსები უნდა ჩემოესახლებინათ. ვაჟა-ფშაველას ინიციატივითადა ირგანიზატორობით სოფლის ზემო ქედში, ქვემო ქედსა და არხილოსკალოში ჩამოსახლდა და დამკვიდრდა აღმოსავლეთ მთიანეთის მოსახლეობის საკმაოდ დიდი ნაწილი. მთიელებმა აქ ლომისის წმინდა გიორგის სახელობის ნიშიც ააგეს. XX საუკუნის 90-იან წლებში ნიშის ნაფუძარზე ადგილობრივი მაცხოვრებლებმა ბურდულებმა ააგეს ამავე სახელწოდების ნიში, რომლის აღმოსავლეთ ფასადის წყობაში ჩასმულია დაახლოებით წრიული ფორმის დამლახვრელი წმონდა გიორგის რელიეფური გამოსახულებით. რელიეფი ოსტატურადაა შესრულებული. სავარაუდოდ, იგი IX-X საუკუნეებს განეკუთვნება.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მირჯალალი
მირჯალალი (Mircəlal) — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა 4123 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
დაშტავანი
დაშტავანი (Դաշտավան) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 830 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 016 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 513 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.93 კმ²-ია.
Solenopsis
Solenopsis — ნესტრიანი (Aculeata, Vespomorpha) ჭიანჭველასებრნთა გვარი, რომელიც მოითვლის 200-ზე მეტ სახეობას. ისინი ბინადრობენ მსოფლიოს სხვადასხვა მხარეებში და მოიცავენ საშიში ინვაზიური ცეცხლოვანი ჭიანჭველების (Solenopsidini) ჯგუფს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მირმიცინები
იოჰანეს შტარკი
იოჰანეს შტარკი (Johannes Nikolaus Stark; დ. 15 აპრილი, 1874, ფრაიუნგი – გ. 21 ივნისი, 1957, [ტრაუნშტაინი]]) — გერმანელი ფიზიკოსი. ჰანოვერისა (1906 წლიდან) და აახენის (1909 წლიდან) უმაღლესი სკოლების, გრაიფსვალდისა (1917 წლიდან) და ვიურცბურგის (1920 წლიდან) უნივერსიტეტების პროფესორი. ბერლინის ფიზიკა-ტექნოლოგიური სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტისა (1933-1939) და გერმანიის სამეცნიერო საზოგადოების პრეზიდენტი (1934-1936). 1919 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია არხულ სხივებში დოპლერის ეფექტისა და ელექტრულ ველებში სპექტრული ხაზების გახლეჩის აღმოჩენისათვის.
სქოლიო
კატეგორია:გერმანელი ფიზიკოსები კატეგორია:გერმანელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
2Cellos
2Cellos (2 ვიოლონჩელო) — ხორვატი ვიოლონჩელოების დუეტი, შედგება კლასიკური განათლების მქონე კულა შულიჩის და სტეფან ჰაუზერისგან. 2011 წელს Sony Masterworks-სთან ხელშეკრულებით, გამოსცეს სამი ალბომი სადაც გააკეთეს ცნობილი პოპ და როკ სიმღერების ინსტრუმენტალური არანჟირებები. დუეტს აქვს საერთაშორისო წარმატება და მონაწილეობდა რამდენიმე ამერიკულ შოუში, მათ შორის: კლუბი და The Bachelor.
ენდი ბირსაკი
ენდრიუ დენის ბირსაკი, აგრეთვე ცნობილი როგორც ენდი სიქსი (დ. 26 დეკემბერი, 1990) — ამერიკელი მომღერალი და პიანისტი. ენდი არის ამერიკული როკ ჯგუფ Black Veil Brides-ის შემქნელი და უცვლელი ვოკალისტი (ჯგუფის თავდაპირველი წევრებიდან ის ერთადერთია ვინც დღემდე Black Veil Brides-შია). 2014 წელს დაიწყო მუსიკალური სოლო პროექტი სახელად ენდი ბლეკი. ბავშვობაში ენდის საყვარელი ჯგუფები იყო Kiss და Mötley Crüe, რომლებმაც უდიდესი გავლენა იქონიეს მის მომავალ კარიერაზე, ენდის სურდა შეექმნა ჯგუფი, რომელიც თავისი საყვარელი ჯგუფების ერთგვარი კომბინაცია იქნებოდა.
Black Veil Brides
14 წლის ასაკში ენდიმ რამდენიმე მეგობართან ერთად ჩამოაყალიბა ჯგუფი „ბირსაკი“, რომელიც მოგვიანებით Black Veil Brides-ად იქცა.
2014 წლის სექტემბერში ენდის ჯგუფმა ოფიციალურად დაარეგისტრირა ლეიბლი სახელად StandBy Records. იმავე წელს ჩაიწერა მათი პირველი სიმღერა „Knives and Pens“, რომელსაც დღემდე 200 მილიონზე მეტი მნახველი ჰყავს. ქვეყანაში მათ პირველ საგასტროლო ტურს „On Leather Wings“ ერქვა. მათი სადებიუტო ალბომი სახელად „We Stitch These Wounds“ 2010 წლის 20 ივლისს გამოვიდა, გაყიდვების რაოდენობამ პირველ კვირაში 13 000 ეგზემპლარი შეადგინა. ჯგუფის მეორე ალბომი 2011 წლის 14 ივნისს, მესამე კი 2013 წლის 8 იანვარს ჩაეშვა გაყიდვაში.
ენდი ბლეკი (Andy Black)
2014 წელს ენდიმ დააანონსა, რომ აპირებდა სოლო პროექტის, სახელად ენდი ბლეკის (Andy Black) დაწყება. მან განმარტა, რომ სოლო კარიერა, ჯგუფთან შედარებით, მოცული იქნებოდა აბსოლუტურად განსხვავებული ვოკალით. 2016 წლის 17 მარტს გამოვიდა ენდი ბლეკის პირველი ალბომი „The Shadow Side.“
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1990 კატეგორია:ამერიკელი როკ-მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 26 დეკემბერი კატეგორია:მძიმე მეტალის მუსიკოსები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი მომღერლები კატეგორია:Kerrang!-ის ჯილდოს მფლობელები
Music for a Big Night Out
Music for a Big Night Out — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის მეთექვსმეტე სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 2012 წელს. გამოვიდა ორი სინგლი ამ ალბომიდან - „4 AM“ და „Army of Hardcore“.
ექინ ქოჩი
ექინ ქოჩი (Ekin Koç; დ. 21 ივნისი 1992, ანტალია) — თურქი მსახიობი. სერიალ დიდებული საუკუნე: ქიოსემის ერთ-ერთი ვარსკვლავი.
Music for a Big Night Out
სქოლიო
კატეგორია:სკუტერის ალბომები კატეგორია:2012 წლის ალბომები
ექინ ქოჩი
ექინი 1992 წელს, ანტალიაში დაიბადა. საშუალო განათლების მიღების შემდეგ, იგი ანტალიის ათილა ქონუქის სახელობის ლიცეუმში სწავლობდა. ლიცეუმის დამთავრების შემდეგ, ექინი სტამბოლში ჩავიდა, სადაც ბილგის უნივერსიტეტში სოციოლოგიის ფაკულტეტზე ჩააბარა. პარალელურად, ექინმა სამსახიობო კურსები გაიარა სტამბოლის ხელოვნების აკადემიაში.
მალევე, ექინ ქოჩმა საბოლოოდ გადაწყვიტა, რომ მსახიობი უნდა გამხდარიყო. მისი დებიუტი 2013 წელს შედგა სერიალში „Sana Bir Sır Vereceğim“ („მე გეტყვით საიდუმლოს“). 2015 წელს ექინმა ითამაშა ფილმში „ყველაფერი, რაც შენგან დამრჩა“ და იქ ოზგურის როლი შეასრულა. ამის შემდეგ, იგი მიიწვიეს ისტორიულ სერიალ დიდებული საუკუნის გაგრძელებაში, სადაც მან სულთან აჰმედ I-ის როლი შეასრულა. ამ სერიალმა მსახიობს განსაკუთრებული წარმატება და აღიარება მოუტანა. 2016 წელს ექინმა ითამაშა ყურბან საიდის რომანის მიხედვით გადაღებულ ფილმში „ალი და ნინო“ და მეჰმედის როლი შეასრულა.
სქოლიო
კატეგორია:თურქი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1992 კატეგორია:დაბადებული 21 ივნისი
გოძილა: მონსტრების მეფე (2019 წლის ფილმი)
„გოძილა: მონსტრების მეფე“ (Godzilla: King of the Monsters) — გამოსასვლელი ამერიკული ფილმი მონსტრების შესახებ. მისი რეჟისორი და თანაავტორია მაიკლ დოგერტი. არის ფილმ „გოძილას“ (2014) გაგრძელება, რიგით 35-ე ფილმი გოძილას ფრენჩაიზში, მე-3 ფილმი Legendary Entertainment-ის MonsterVerse-ში და აგრეთვე მე-3 ფილმი გოძილას შესახებ, რომელსაც მთლიანად ჰოლივუდის სტუდია გადაიღებს. მთავარ როლებში მონაწილეობენ: კაილ ჩენდლერი, ვერა ფარმიგა, მილი ბობი ბრაუნი, ბრედლი უიტფორდი, სალი ჰოკინსი, ჩარლზ დენსი, თომას მიდლდიტჩი, აიშა ჰინდსი, ო'ში ჯექსონ უცროსი, დევიდ სტრეთეირნი, კენ ვატანაბე და ჯან ძიი. არის იოშიმიცუ ბანოს უკანასკნელი ფილმი აღმასრულებელი პროდიუსერის რანგში, იგი 2017 წლის 7 მაისს გარდაიცვალა.
გაგრძელება გოძილას გახსნის უიკენდზე იყო წვანე შუქი თავდაპირველ რეჟისორ გარეტ ედვარდსისათვის, რომ დაბრუნდებულიყო. მას შემდეგ, რაც 2016 წელს ედვარდსმა პროექტი დატოვა, დოგერტი, რომელიც ამავე წლის ოქტომბერში დაიქირავეს, რათა თავიდან დაეწერა სცენარი ზაკ შილდსთან ერთად, დასახელდა რეჟისორად, 2017 წლის იანვარში. გადაღებები 2017 წლის ივნისში დაიწყო ატლანტაში, ჯორჯიაში და დასრულდა სექტემბრის თვეში. ფილმის გამოსვლა იგეგმება 2019 წლის 31 მაისს, 2D-ში, 3D-ში, Dolby Cinema-ში და IMAX-ში. ასევე დაგეგმილია ფილმის „გოძილა კინკინგის წინააღმდეგ“ გამოსვლა, 2020 წლის 13 მარტს.
სქოლიო
კატეგორია:2019 წლის ფილმები კატეგორია:2019 წლის 3D ფილმები კატეგორია:ფილმები გოძილაზე კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები მონსტრებზე კატეგორია:ფილმები აპოკალიფსის შესახებ კატეგორია:Toho-ის ფილმები კატეგორია:Warner Bros.-ის ფილმები კატეგორია:MonsterVerse კატეგორია:Legendary Pictures-ის ფილმები კატეგორია:კაიძუს ჟანრის ფილმები კატეგორია:მაიკლ დოგერტის ფილმები
ზარაღანი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაბალის რაიონის სოფლები
ნუკუფეტაუ
ნუკუფეტაუ (Nukufetau) — ტუვალუს კუნძულების ცენტრალურ ნაწილში მდებარე ატოლი წყნარ ოკეანეში, პოლინეზიაში. ტუვალუს ადმინისტრაციული ერთეული (კუნძულოვანი საბჭო).
გეოგრაფია
thumb|200px|left|ატოლის ხედი კოსმოსიდან. იგი მდებარეობს 86 კმ-ში ფუნაფუტიდან ჩრდილო-დასავლეთით და 57 კმ-ში სამხრეთ-დასავლეთით ვაიტუპუდან. ატოლა აქვს მართკუთხედის ფორმა, რომლის სიგრძე შეადგენს 14 კმ-ს, ხოლო სიგანე — 10 კმ-ს. ხმელეთის საერთო ფართობია — 2,99 კმ². ნუკუფეტაუ შედგება 35 მომცრო კუნძულისგან (ანუ მოტუსგან), რომელთაგან ყველაზე დიდებია ფალე, მოტულალო და ლაფანგა.
ისტორია
ლეგენდების თანახმად ნუკუფეტაუს ატოლი კოლნიზებული იქნა ტონგელების მიერ. ტრადიციულად ატოლის მოსახლეობა დაიყო სამ კლანად, რომლებიც ცხოვრობდნენ სამ ყველაზე დიდ კუნძულზე: ფალეზე, მოტულალოზე და ლაფანგაზე. ატოლზე მისიონერების გამოჩენის შემდეგ მთელი მოსახლეობა გადაასახლეს კუნძულ ფალეზე. ნუკუფეტაუ აღმოაჩინა ამერიკელმა 1819 წელს.
მოსახლეობა
2002 წლის აღწერის თანახმად ატოლის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 586 ადამიანს. ატოლზე ერთადერთი დასახლებული პუნქტია — სოფელი სავავე.
სქოლიო
კატეგორია:ტუვალუ კატეგორია:ტუვალუს კუნძულები კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
დეღძუტი
დეღძუტი (Դեղձուտ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 900 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 922 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 351 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 2.63 კმ²-ია.
სქოლიო
კატეგორია:არარატის პროვინციის სოფლები
ბრუსი (უისკონსინი)
ბრუსი (Bruce) — სოფელი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის რასკის ოლქის შემადგენლობაში.
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 779 ადამიანს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 128,5 კაცი/კმ².
ფართობი 6,19 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რასკის ოლქის დასახლებები
ოზაანის უსანეთის ნაეკლესიარი
ოზაანის უსანეთის ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი დგას სოფელ ოზაანის აღმოსავლეთით 0,5-0,6 კილომეტრზე, ტყეში. გადმოცემით თავის დროზე აუგია მეხრიშვილების საგვარეულოს და მისთვის გამრავლება უთხოვია. ნაეკლესიარზე შემორჩენილია ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების მცირე ფრაგმენტები. ძეგლი ნაგები იყო რიყის ქვით კირის ხსნარზე. ნაეკლესიარის აღმოსავლეთ ნაწილში ადგილობრივ მოსახლეობას აგურით მისივე სახელობის ნიში აუგია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
უღვირი
უღვირი — უღელტეხილი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს უღვირ-ზაგარის ქედზე, ზემო სვანეთში. სიმაღლე 1922 მ. მიდამოებში აგებულია იურული თიხა-ფიქლებით, ქვიშაქვებით, მერგელებითა და კირქვებით. უღვირზე გადადის საავტომობილო გზა მესტიიდან უშგულისაკენ. დამახასიათებელია მთა-ტყის (წიწვიანი) ლანდშაფტი. შემორჩენილია ძველი გამყინვარების კვალი.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის უღელტეხილები
მარია პასეკა
მარია პასეკა (Мария Валерьевна Пасека; დ. 19 ივლისი, 1995) — რუსი სპორტული ტანმოვარჯიშე და რუსეთის ქალთა ტანვარჯიშის ეროვნული გუნდის წევრი. 2015 და 2017 წლების მსოფლიო ჩემპიონატების, 2015 წლის ევროპის ჩემპიონატისა და 2015 წლის ზაფხულის უნივერსიადის ჩემპიონი „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში. 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პასეკამ რუსეთის ეროვნულ გუნდთან ერთად ვერცხლის მედალი მოიპოვა, ინდივიდუალურ ჩათლაში კი, „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში — ბრინჯაოს მედალი. 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე რუსეთის ეროვნულ გუნდთან ერთადაც და „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაშიც, ვერცხლის მედლები დაიმსახურა.
2010
აპრილის პოლოს ბირმინგემში (გაერთიანებული სამეფო) ჩატარებულ ევროპის ჩემპიონატზე პასკემა „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში (14,275) ვერცხლის მედალი მოიპოვა, რუსეთის ეროვნულ ნაკრებს კი 55,850 ქულა მოუტანა და პირველ ადგილზე გასვლაში დაეხმარა.
2011
სექტემბერში გენტში (ბელგია) ჩატარებული სპორტული ტანვარჯიშის მსოფლიო თასი პასეკასთვის წარმატებული არ აღმოჩნდა: მან მხოლოდ მეხუთე („floor exercise“, 13,175) და მეექვსე („ბჯენითი რბენები“, 13,827) ადგილები დაიკავა.
მოგვიანებით, სექტემბერში პენზაში (რუსეთი) გამართულ დინამოს საერთაშორისო შეჯიბრზე პასეკამ ვერცხლისა („ბჯენითი რბენები“, 13,935) და ბრინჯაოს („floor exercise“, 14,034) მედლები მოიპოვა.
2012
მარტში რუსეთის ეროვნული ჩემპიონატი პენზაში გაიმართა. ამ ჩემპიონატზე 14,867 („ბჯენითი რბენები“), 10,767 („uneven bars“) და 13,533 („floor exercise“) ქულებით პასეკა მოსკოვის გუნდს პირველი ადგილის დაკავებაში დაეხმარა. „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა (14,120), ხოლო „uneven bars“ ღონისძიებაში მეშვიდე ადგილს დასჯერდა (11,440).
მაისში ბრიუსელში გამართულ ევროპის ჩემპიონატზე პასეკამ „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში რუსეთის გუნდს 14,833 ქულა მოუტანა და ნაკრებს ვერცხლის მოპოვებაში დაეხმარა.
ივნისში, პენზაში ჩატარებულ რუსეთის თასზე „ბჯენითი რბენები“ (11,925) და „uneven bars“ (13,175) ღონისძიებებში პასებამ მეშვიდე ადგილები აიღო. მან გუნდს 15,800 („ბჯენითი რბენები“) და 14,134 („uneven bars“) ქულები მოუტანა და მოსკოვის გუნდს შეჯიბრის პირველ ადგილზე დასრულებაში დაეხმარა.
2012 წლის ლონდონის ოლიმპიური თამაშები
ივლისის დასასრულს პასეკამ ლონდონის ოლიმპიურ თამაშებში მიიღო მონაწილეობა. გუნდურ ჩათვლაში მან ნაკრებს „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში 15,300 ქულა მოუტანა და რუსეთის ნაკრებთან ერთად ვერცხლის მედალი მოიპოვა. ინდივიდუალურ ჩათვლაში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა („ბჯენითი რბენები“, 15,050). ამასთან დაკავშირებით პასეკამ განაცხადა: „არ შემიძლია ჩემი გრძნობები აღვწერო. ჯერ კიდევ ადრენალინია სისხლში. მართალია, მხოლოდ მესამე ადგილი, ბრინჯაოს მედალია, მაგრამ ის მაინც ოლიმპიური მედალია. ასე რომ, ძალიან ბედნიერი ვარ.“
2013
მარტში პენზაში გამართულ რუსეთის ჩემპიონატზე „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში პასეკამ კიდევ ერთი ოქროს მედალი მოიპოვა (13,475), „uneven bars“ ღონისძიებაში კი მერვე ადგილი დაიკავა (11,725). იგივე ღონისძიებებში მან გუნდს 15,750 და 12,650 ქულა მოუპოვა და მოსკოვის გუნდმა მეორე ადგილი დაიკავა.
აპრილში მოსკოვში გამართულ ევროპის ჩემპიონატზე პასეკამ ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა („uneven bars“, 14,400). საკვალიფიკაციო ეტაპზე „ბჯენითი რბენები“ ღონისძიებაში მარიამ მეორე ადგილი დაიკავა (14,733), მაგრამ ფინალურ ეტაპზე პასეკა ცუდად გამოვიდა და მხოლოდ მეშვიდე ადგილზე გავიდა (13,499).
ივლისში ყაზანში გამართულ ზაფხულის უნივერსიადაზე პასეკამ თანაგუნდელებთან (ალია მუსტაფინა, ქსენია აფანასიევა, ტატიანა ნაბიევა და ანა დემენტიევა) ერთად იასპარეზა. ინდივიდუალურ ჩათვლაში ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა („ბჯენითი რბენები“, 14,950), გუნდურ ჩათვლაში კი რუსეთის ნაკრებს 15,100 („ბჯენითი რბენები“) ქულა მოუტანა და პირველ ადგილზე გასვლაში დაეხმარა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1995 კატეგორია:რუსი ქალი სპორტული ტანმოვარჯიშეები კატეგორია:სპორტული ტანმოვარჯიშეები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:სპორტული ტანმოვარჯიშეები 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:რუსი ოლიმპიური სპორტული ტანმოვარჯიშეები კატეგორია:ოლიმპიური მედალოსნები სპორტულ ტანვარჯიშში კატეგორია:რუსი ოლიმპიური ვერცხლის მედალოსნები კატეგორია:რუსი ოლიმპიური ბრინჯაოს მედალოსნები კატეგორია:2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები კატეგორია:2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები კატეგორია:სპორტული ტანვარჯიშის მსოფლიო ჩემპიონატის მედალოსნები კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონი სპორტული ტანმოვარჯიშეები კატეგორია:უნივერსიადის მედალოსნები სპორტულ ტანვარჯიშში
ტონი (უისკონსინი)
ტონი (Tony) — სოფელი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის რასკის ოლქის შემადგენლობაში.
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 113 ადამიანს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 21,5 კაცი/კმ². ფართობი 5,26 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რასკის ოლქის დასახლებები
დედოფლისწყაროს მეორე ნამოსახლარი
დედოფლისწაროს მეორე ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი, რომელიც მდებარეობს ქალაქ დედოფლისწყაროს დასავლეთით, არწივის ხეობის მარცხენა მხარეს. თარიღდება ძვ. წ. I ათასწლეულის I ნახევრით.
აღმოჩნდა 2009 წელს, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის არქეოლოგიური დაზვერვების დროს (ხელმძღვანელი კონსტანტინე ფიცხელაური). ნამოსახლარის საერთო ფართობია 2 ჰა. იგი ჩრდილოეთ-დასავლეთიდან დაცულია მაღალი კლდით. დასავლეთ მხრიდან ვიწრო ზოლად, იწყება ნადაბლება (ხელოვნური?).
აკრეფილი კერამიკული მასალა დაცულია ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტში.
ფიტე არპი
იან-ფიტე არპი (დ. 6 იანვარი, 2000) — გერმანელი ფეხბურთელი. მიუნხენის „ბაიერნისა“ და მიუნხენის „ბაიერნის“ II გუნდის ფეხბურთელი. ნათამაშები აქვს გერმანიის ასაკობრივ ნაკრებებში. თამაშობს თავდამსხმელის პოზიციაზე.
ტიტულები
ბაიერნი:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 2000 კატეგორია:ჰამბურგის ფეხბურთელები კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები
ეფრემ ეშბა
ეფრემ ალექსის ძე ეშბა (დ. 7 (19) მარტი, 1893, სოფ. აგუბედია, სოხუმის ოკრუგი, რუსეთის იმპერია – გ. 16 აპრილი, 1939) — აფხაზი რევოლუციონერი და ბოლშევიკი პოლიტიკოსი, აფხაზი ბოლშევიკების ლიდერი ნესტორ ლაკობასთან და ნიკოლოზ აქირთავასთან ერთად. 1921 წლიდან 1927 წლამდე იკავებდა სხვადასხვა მნიშვნელოვან პარტიულ და პოლიტიკურ თანამდებობას კავკასიაში. 1927 წელს ტროცკიზმის ბრალდებით ჩამოაშორეს აქტიურ პოლიტიკას. 1936 წელს კი დიდი წმენდის ფარგლებში დააპატიმრეს და 1939 წლის 16 აპრილს სიკვდილით დასაჯეს.
ადრეული წლები
ეფრემ ეშბა დაიბადა 1893 წლის 7 მარტს სოხუმის ოლქში, სოფელ აგუბედიაში. ადგილობრივი აზნაურის ალექსი ეშბას ოჯახში. იგი ყველაზე უმცროსი იყო ხუთ და-ძმას შორის. ეფრემი ჯერ კიდევ პატარა იყო როცა მამამისი გარდაიცვალა, რის გამოც შვილების გაზრდა დედას მოუწია. ეფრემ ეშბამ დაწყებითი განათლება მიიღო სოფელ ბედიაში, ადგილობრივ ერთ წლიან სასწავლებელში, ამის შემდეგ 9 წლის ასაკში იგი სწავლას აგრძელებს სოხუმის სამთო სკოლაში, სადაც მოახერხა, რომ გამხდარიყო წარჩინებული მოსწავლე, ამის შემდეგ კი 1906 წელს ჩაირიცხა ქუთაისის კლასიკურ გიმნაზიაში. სადაც ასევე წარმატებით გააგრძელა სწავლა, გარდა სასკოლო აქტივობებისა, მან ინტერესი გამოავლინა მუსიკის მიმართ, შეისწავლა კლარნეტზე დაკვრა და ირიცხებოდა სკოლის ბენდშიც.
1909 წლიდან 16 წლის ეფრემ ეშბა სწავლას აგრძელებს თბილისის კლასიკურ გიმნაზიაში, სადაც სკოლის ჟურნალში ეფრემ ეშიბაიას სახელითა და გვარით ირიცხებოდა. აქ ოჯახის დახმარების გარეშე დარჩენილ ეშბას ერთდროულად უხდება სწავლაც და თავის რჩენაც, რის გამოც ის კერძო გაკვეთილებს უტარებდა სტუდენტებს, რათა გამოცდები ჩაებარებინათ. მოგვიანებით საკუთარ მოგონებებში იხსენებდა, რომ მართალია ის აზნაურთა წოდებიდან იყო, მაგრამ ეს წარმომავლობა მის მატერიალურ მდგომარეობაზე საერთოდ არ აისახებოდა.
ამ პერიოდში თბილისის კლასიკური გიმნაზია არ იყო მხოლოდ სასწავლებელი, აქ სტუდენტებს შორის ფარულად ხდებოდა რევოლუციური იდეების გავრცელებაც. სწორედ აქ გამოავლენს ეფრემ ეშბა ინტერესს რევოლუციური იდეებისადმი, რაც შემდგომ მთლიანად შეცვლის მის ცხოვრებას. მან თავის მეგობრებთან ერთად გიმნაზიაში ჩამოაყალიბა რევოლუციონერთა ჯგუფი, რომელიც შენიღბული იყო როგორც ლიტერატურული კლუბი, საბოლოოდ ამ ჯგუფის გამოაშკარავება მაინც მოხდა, რასაც გიმნაზიაში სკანდალი მოჰყვა, ხოლო ეშბას ჩამოართვეს სტიპენდია, რომელიც მისი შემოსავლის მნიშვნელოვან წყაროს წარმოადგენდა. მიუხედავად ამ ამბებისა, იგი წარჩინებით აგრძელებს სწავლას და 1913 წელს ოქროს მედალზე ამთავრებს თბილისის კლასიკურ გიმნაზიას.
1913–1917
თბილისის კლასიკური გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ ეშბა მიემგზავრება მოსკოვში, სადაც აბარებს მოსკოვის უმაღლეს სასწავლებელში იურიდიულ ფაკულტეტზე, რომლის დამტავრებასაც ვერ ახერხებს რევოლუციური საქმიანობის გამო. 1914 წელს კი წევრიანდება რუსეთის ბოლშევიკურ პარტიაში. იგი ხდება აქტიური წევრი სტუდენტთა არალეგალური მარქსისტული ჯგუფების, სადაც მას მეტსახელად „ფარვანას“ შეარქმევენ.
1916 წლის მარტში მას რამდენიმე თანამოაზრე სტუდენტთან ერთად აპატიმრებენ აქტიური რევოლუციური საქმიანობისათვის, თუმცა სექტემბერში მოსკოვის სამხედრო საოლქო სასამართლომ არასაკმარისი მტკიცებულებების გამო სტუდენტები გაათავისუფლა. ამის შემდეგ ეშბა მეგობრების რჩევით ტოვებს რუსეთის იმპერიას და მიემგზავრება ტრაპიზონში, სადაც საინჟინრო-სამშენებლო რაზმის უფროსად იწყებს მუშაობას.
1917-1921
1917 წელს რუსეთში თებერვლის რევოლუციის შემდეგ მონარქია დაემხო, შედეგად მოსკოვის საოლქო-სამხედრო სასამართლომ თავიდან განიხილა ეშბასა და მისი თანამებრძოლების საქმე და მათ მოუხსნა სპეციალური საპოლიციო ზედამხედველობა. ეფრემ ეშბა ბრუნდება აფხაზეთში. ის ჯერ სამურზაყანოში ჩადის სადაც ადგილობრივი ბოლშევიკური ორგანიზაციის ერთ-ერთი ლიდერი ხდება, შემდეგ კი ბოლშევიკების სოხუმის საოლქო კომიტეტის თავმჯდომარე ხდება. ამ მომენტიდან ეშბა აქტიურად იწყებს ბოლშევიკების სასარგებლოდ მუშაობას აფხაზეთში, მეორე გავლენიან აფხაზ რევოლუციონერ ნესტორ ლაკობასთან ერთად.
1918 წლის 15 თებერვალს სოხუმის ყურეში გაჩერდა ტრაპიზონიდან სევასტოპოლში მიმავალი ბოლშევიკების კრეისერი „დაკია“, რომლის რამდენიმე მეზღვაური ნაპირზე გადავიდა. ქალაქში სეირნობისას მეზღვაურები გადაეყრებიან მეფის არმიის ყოფილ ოფიცერს თავად ნიკოლოზ ემხვარს, რომელთანაც შელაპარაკება მოუვათ, რის შედეგადაც ნიკოლოზ ემხვარმა მოკლა ერთ-ერთ მეზღვაური. გემის კაპიტანმა კატეგორიულად მოითხოვა ქალაქის მმართველობისაგან ემხვარის გადაცემა და ქალაქში ძალაუფლების სამხედრო რევოლუციური კომიტეტისთვის გადაცემა, რაზეც უარი მიიღო. ამის შედეგად ჯარისკაცებმა სოხუმი დაბომბეს და ქალაქი აიღეს. 1918 წლის 16 თებერვლიდან ხელისუფლება ხელთ იგდო „აფხაზეთის სამხედრო რევოლუციურმა კომიტეტმა“, რომლის თავმჯდომარე ეფრემ ეშბა გახდა. ემხვარი შეიპყრეს და გემის მატროსებს გადასცეს, რომლებმაც ის ორთქლში დააღრჩვეს. გემ „დაკიას“ შემდეგ სოხუმს შავი ზღვის ფლოტის სხვა გემები, საესკადრო ნაღმოსანი „დერსკი“ და ჯავშნოსანი „პრინც კარლი“ მიადგნენ, ისინი შიშსა და ტერორს ნერგავდნენ მოსახლეობაში. ბოლშევიკური გადატრიალების შესაჩერებლად ქალაქის ხელმძღვანელობამ დაიწყო სპეციალური ზომების მიღება. შეიქმნა საზოგადოებრივი უსაფრთხოების კომიტეტი, რომელსაც ბენიამინ ჩხიკვიშვილი ხელმძღვანელობდა, რომელსაც მოჰყვა მთელი რიგი ანტიბოლშევიკური ზომები. შავი ზღვის ფლოტის გემებმა სოხუმი დატოვეს 21 თებერვალს. საბოლოოდ ეფრემ ეშბა, გეორგ ათარბეგოვი და ნ. სვანიძე და სამხედრო რევოლუციური კომიტეტის სხვა წევრები იძულებულები გახდნენ დატოვებინათ სოხუმი და გაემგზავრონ ბათუმში.
ბათუმში 1918 წლის გაზაფხულზე გაიმართება ბოლშევიკების შეხვედრა, სადაც მონაწილეობას მიიღებს ეფრემ ეშბა, ნესტორ ლაკობა, მამია ორახელაშვილი, გეორგ ათარბეგოვი და გემ „ივანოვოს” წარმომადგენელი. ამ შეხვედრაზე მომზადდა გეგმა, რომლის მიხედვითაც უნდა დაწყებულიყო ბოლშევიკური შეიარაღებული სამხედრო აჯანყება აფხაზეთში. ეშბა ხდება ერთ-ერთი ორგანიზატორი ბათუმიდან გუდაუთაში იარაღის გადატანის საქმეში, რომელიც ხორციელდებოდა ბოლშევიკების შავი ზღვის ფლოტის მეზღვაურების დახმარებით. ეშბა ასევე ხელმძღვანელობს გუდაუთაში მყოფ აჯანყებულთა საორგანიზაციო კომიტეტს.
1918 წლის 8 აპრილს აფხაზეთში იწყება ბოლშევიკური აჯანყება, 11 აპრილისათვის აჯანყებულებმა დაიკავეს მთელი აფხაზეთი კოდორის უბნის გამოკლებით. აფხაზეთში ხელისუფლება გადავიდა საოლქო რევოლუციური კომიტეტის ხელში, რომლის თავმჯდომარე ხდება ეფრემ ეშბა, ხოლო მოადგილეები ხდებიან ნესტორ ლაკობა და გეორგ ათარბეგოვი. 1918 წლის 11 მაისს დასაწყისში აფხაზეთში შევიდა ქართული სახალხო გვარდია. ამის შემდეგ ეშბა დაუკავშირდა საბჭოთა რუსეთსა და შავიზღვისპირეთში განლაგებულ ბოლშევიკურ ძალებს და სთხოვა დახმარებას, რათა აფხაზეთში შენარჩუნებულიყო საბჭოთა ხელისუფლება. ეშბამ თანამოაზრეებთან ერთად 17 მაისს დატოვა სოხუმი ის ჯერ სოჭში გადავიდა, სოჭში ჩამოყალიბდა შავიზღვისპირეთის შტაბი ნ. პოიარკოს ხელმძღვანელობით. ეფრემ ეშბამ და ნესტორ ლაკობამ დაიწყეს საბრძოლო რაზმების შედგენა მაიკოპში, სადაც ერთი პოლკი შეადგინეს. მათ დაახლოებით 2000 კაციანი შევსება მიიღეს სოჭისა და ადლერიდან სოჭის აღმასკომის თავმჯდომარის, გ. კრიშტოფის ხელმძღვანელობით. 17 ივნისს რუსებმა ალყა შემოარტყეს გუდაუთას 20 ივნისს ბოლშევიკებმა აიღეს ახალი ათონი აფხაზეთის სახალხო საბჭომ მიმართა საქართველოს მთავრობას დახმარებისთვის. 18 ივნისს აფხაზეთის გენერალ-გუბერნატორად და საქართველოს შავიზღვისპირეთის ჯარების სარდლად დაინიშნა გიორგი მაზნიაშვილი. სამხედრო მინისტრის, გრიგოლ გიორგაძის ბრძანებით, აფხაზეთში გაგზავნილ იქნა რეგულარული არმიიის ნაწილები. მაზნიაშვილმა შეტევა დაიწყო 22 ივნისს, აიღო ახალი ათონი და შემდეგ დღეს — გუდაუთა. ტყვედ იქნა აყვანილი ნესტორ ლაკობა, ხოლო ეფრემ ეშბა და გეორგ ათარბეგოვი ჩამოშორდნენ აფხაზეთს და საქმიანობა გააგრძელეს რუსეთის სხვადასხვა ქალაქებში.
კონგოს კრატონი
კონგოს კრატონი (Congo Craton) — ძველი პრეკემბრიული კრატონი და დედამიწის ქერქის შედარებით უფრო მდგრადი მონაკვეთი. იგი კონგოს ღრმულის ფუნდამენტია და სხვა ოთხ კრატონთან ერთად (კააპვაალის, ზიმბაბვეს, ტანზანიის და დასავლეთ აფრიკის) შეადგენს აფრიკის თანამედროვე კონტინენტს. ეს კრატონები ჩამოყალიბდნენ დაახლოებით 3,6-2,0 მილიარდი წლის წინ და ამ დროიდან იყვნენ ტექტონიკურად სტაბილურები. ყველა ეს კრატონი შეზღუდულია ახალგაზრდა ნაოჭა ფენებით, რომელიც ჩამოყალიბებულია 2,0 მილიარდი-300 მილიონი წლების წინ. მას ეკავა თანამედროვე კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ტერიტორია.
კონგოს კრატონს უკავია ცენტრალური აფრიკის დიდი ნაწილი, რომელიც გადაჭიმულია კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის კასაის პროვინციიდან სუდანამდე და ანგოლამდე. ნაწილობრივ ასევე ეხება გაბონის, კამერუნის და ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ტერიტორიებს. ტერიტორიის მცირე ნაწილს, რომელიც გადადის ზამბიაში, ეწოდება ბანგვეულუს ფარი.
ეფრემ ეშბა
1917-1921
1919 წლის დასაწყისში ბოლშევიკური რუსეთი იწყებს ყურადღების გამახვილებას ჩრდილოეთ კავკასიის საკითხის მიმართ. სერგეი კიროვის ხელმძღვანელობით იწყება მნიშვნელოვანი ექსპედიცია ჩრდილოეთ კავკასიაში, რომლის მიზანს წარმოადგენდა ჩრდილოეთ კავკასიის არმიის მომარაგება, რომელიც საბჭოთა რუსეთის მე-11 არმიად გადაკეთდა, ასევე დენიკინელებისა და ადგილობრივი მთის ხალხთა რესპუბლიკის წინააღმდეგ ბრძოლა. ამ ექსპედიციაში ეფრემ ეშბა მონაწილეობს, როგორც კიროვის თანაშემწე. ათ დღიანი მოგზაურობის შემდეგ ექსპედიციამ მიაღწია ქალაქ ასტრახანს, სადაც იყო განლაგებული კასპიურ-კავკასიური ფრონტის სარდლობა, რომელსაც ექვემდებარებოდა მე-11 არმია. თავდაპირველ ეტაპზე ბოლშევიკებმა წინსვლა ვერ შეძლეს და საფრთხე თავად ასტრახანსაც დაემუქრა, ხოლო ეშბა ტიფით დაავადდა, თუმცა საბოლოოდ თეთრების წინსვლა შეჩერებული იქნა. ამ მოვლენების შემდეგ 1919 წლის თებერვალში ეშბა მოსკოვში ბრუნდება.
1919 წლის შემოდგომაზე რუსეთის სამხრეთში დენიკინის არმიამ დიდ წარმატებას მიაღწია და მნიშვნელოვანი ტერიტორიებიც დაიკავა. ბოლშევიკებმა მიიღეს გადაწყვეტილება, რომ დენიკინელებთან საბრძოლველად პარტიის გამოჩენილი მუშაკები გაეგზავნათ ფრონტის ხაზზე წითელი არმიის უკეთესად მომზადების მიზნით. ამ მისიის ფარგლებში ფრონტის ხაზზე ეფრემ ეშბაც იგზავნება. მოსკოვიდან ის ჩადის ასტრახანში და მონაწილეობს ქალაქის დაცვის ოპერაციაში.
კონგოს კრატონი
კატეგორია:კრატონები კატეგორია:აფრიკის გეოლოგია
ეფრემ ეშბა
1917-1921
ასტრახანიდან პატარა სათევზაო გემით მეთევზედ გადაცმული ეფრემ ეშბა საიდუმლო მისიით მიემგზავრება ბაქოში სადაც ხვდება ანასტას მიქოიანს, ლ. გოგობერიძესა და სხვა ბოლშევიკებს. გარკვეული დროის განმავლობაში იგი რჩება ბაქოში და ეხმარება ადგილობრივ ბოლშევიკებს, შემდეგ კი ჩადის თბილისში სადაც კავშირს აბამს ადგილობრივ ბოლშევიკებთან, თუმცა აქ ხდება მათი გამოაშკარავება და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სპეცსამსახურები აკავებენ ბოლშევიკების ნაწილს, თვითონ ეშბა კი თავის დაღწევას ახერხებს და გადადის ჩრდილოეთ კავკასიაში სადაც ხვდება და ეხმარება ჩეჩნეთში, ინგუშეთსა და ყაბარდო-ბალყარეთში არსებულ ბოლშევიკურ პარტიზანულ დაჯგუფებებს. აქ მან ორგანიზება გაუწია ყაბარდოსა და ბალყარეთის დაფანტული რაზმების გაერთიანებას და გააგზავნა ისინი ბოლშევიკების ძირითად ძალებთან შესახვედრად, რომლებიც უკვე ახლოს იყვნენ კავკასიის მთებთან.