cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სახვითი ხელოვნების მუზეუმი, ლაიფციგი
სქოლიო
კატეგორია:მუზეუმის ტიპები კატეგორია:მუზეუმები დაარსების წლის მიხედვით კატეგორია:მუზეუმები ევროპაში კატეგორია:მუზეუმები კატეგორია:გერმანიის მუზეუმები კატეგორია:მუზეუმები ქალაქების მიხედვით
სუიო (სამხრეთი ილოკოსი)
სუიო (ოფიციალურად სუიოს მუნიციპალიტეტი; ილოკ: Ili ti Suyo; ფილ: Bayan ng Suyo) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ილოკოსის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 10 766 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 8 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ილოკოსის მუნიციპალიტეტები
კომბენ-დე-ვალსორეი
კომბენ-დე-ვალსორეი (Combin de Valsorey) — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს გრან-კომბენის მასივში, მისი სიმაღლით მეორე მწვერვალი (4 184 მ).
გრე
გრე — სიგრძის საზომი ერთეული XVI–XVIII საუკუნეებში ირანში. შეადგენდა შაჰის წყრთის 1/16-ს. XVIII საუკუნიდან გავრცელდა საქართველოშიც, სადაც ზომით გოჯეულს უტოლდებოდა.
Lasioglossum burmanicum
Lasioglossum burmanicum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1926 წელს.
გრე
ლიტერატურა
კატეგორია:სიგრძის საზომი ერთეულები
Lasioglossum burmanicum
სქოლიო
burmanicum
When I'm Sixty-Four
When I'm Sixty-Four — ინგლისელი მუსიკოს პოლ მაკ-კარტნის მიერ დაწერილი სიმღერა. იგი შეტანილია ჯგუფ The Beatles-ის 1967 წლის სტუდიურ ალბომში Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band. მის ავტორებად მითითებულები არიან ჯონ ლენონისა დაპოლ მაკ-კარტნი.
მიუხედავად იმისა, რომ სიმღერა არ გამოცემულა სინგლად (და მხოლოდ სინგლების Strawberry Fields Forever და Penny Lane b-გვერდზე იყო წარმოდგენილი), იგი დღემდე რჩებდა The Beatles-ის ერთ-ერთ პოპულარულ ნომრად, რომელიც შესრულებულია მიუზიკ ჰოლის სტილში. პოლ მაკ-კარტნი ამ სიმღერაში უმღერის თავის შეყვარებულს იმ იმედით, რომ იგი (პოლი) 64 წლის ასაკშიც ისევე ეყვარება, როგორც ახალგაზრდობაში. სიმღერა ასევე ჟღერს ანიმაციურ ფილმში „ყვითელი წყალქვეშა ნავი“, სადაც The Beatles-ის წევრები დროის ზღვაში მოგზაურობენ და სწრაფად ბერდებიან.
კატეგორია:The Beatles-ის სიმღერები კატეგორია:1967 წლის სიმღერები
ჩილეს ლიტერატურა
თანამედროვე ჩილელი ავტორები დღეს მთელი მსოფლიოს ლიტერატურულ წრეებში არიან ცნობილნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილია ნოველისტი ისაბელ ალიენდე, რომლის „სულების, სიყვარულისა და აჩრდილების სახლი“ და „ევა ლუნა“ დღეს საერთაშორისო ბესტსელერებს წარმოადგენს.
მზარდი პოპულარობით სარგებლობს ლუის სეპულვედა და მისი ნოველები: „მოხუცი, რომელიც კითხულობდა სასიყვარულო ისტორიებს“ და „სრული წრე: სამხრეთ ამერიკული ტურნე“.
გრეგარინები
გრეგარინები (Gregarinida) — უმარტივესი ცხოველების რიგი სპორიანების კლასისა. პარაზიტობენ უხერხემლო ცხოველების ნაწლავებსა და სხეულის ღრუში. მათი სხეული ან დაუნაწევრებელია, ან 2-3-ნაწევრიანი (დეიტომერიტი, პროტომერიტი, ეპიმერიტი) უჯრედისაგან შედგება. გრეგარინები მოძრაობენ ექტოპლაზმაში განლაგებული ფიბრილების — მიონემების შეკუმშვით. იყოფიან 2 ქვერიგად: შიზოგრეგარინები (Schizogregarinida) და ნამდვილი გრეგარინები (Eugregarinida). ნამდვილი გრეგარინების სასიცოცხლო ციკლი რთულია: სქესობრივი გამრავლების ფაზაში მყოფი გრეგარინები ანუ გამონტები წყვილდებიან და ე. წ. სიზიგიუმს ქმნიან. თითოეული გამონრის ბირთვი მრავალჯერ იყოფა. წარმოიქმნება გამეტები, ხოლო მათი დაწყვილების შედეგად — ზიგოტები. ზიგოტა გარსით იფარება და გარდაიქმნება ოოცისტად, რომლეშიც გრეგარინების პატარა უჯრედები — სპოროზოიტი ჩნდება. სპოროზოიტები ახალი დასნებოვნების წყაროა.
ლიტერატურა
კატეგორია:უმარტივესები
Pilsbryspira amathea
Pilsbryspira amathea — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
...გრამა
...გრამა (gramma — ხაზი, ასო, დაწერილობა) — რთული სიტყვის შემადგენელი ნაწილი, აღნიშნავს გრაფიკულ გამოსახულებას, ჩანაწერს (მაგ., დიაგრამა, რადიოგრამა, ტელეგრამა).
ლიტერატურა
გრამა
დეისი
დეისი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (მოლითის ადმინისტრაციულ ერთეულში). მდებარეობს მესხეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთზე, მდინარე ჩხერიმელას მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 720 მ-ზე. ხარაგაულიდან 20 კილომეტრის დაშორებით.
წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში გდეისის სახელწოდებით, თუმცა იოჰან გიულდენშტედტი სოფელს „დეისს“ უწოდებს. 1711 დეისი ქართლის სააბაშიოს შემადგენლობაში შევიდა, რუსეთის იმპერიის მიერ ქართლ-კახეთის სამეფოს ანექსიის შემდეგ — გორის მაზრაში, ხოლო ქუთაისის გუბერნიის შექმნის შემდეგ — შორაპნის მაზრაში. სოფელში დგას XIX საუკუნის წმინდა კვირიკეს ეკლესია. ნაგებია ჭალის თლილი ქვის სწორი რიგებით.
სქოლიო
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
თორმეტი ოლიმპოელი
thumb|თორმეტი ოლიმპოელი ღმერთი. თორმეტი ოლიმპოელი ასევე ცნობილი სახელით დოდეკათეონი — ძველ საბერძნეთში ბერძნული პანთეონის მთავარი ღმერთები, რომლებიც ოლიმპოს მთაზე ბინადრობდნენ: ზევსი, ჰერა, ჰერმესი, ჰეფესტო, აფროდიტე, ათენა, აპოლონი, არტემიდა, დემეტრა და ჰესტია, პოსეიდონი, არესი.
ჰერაკლე, ჰადესი, დიონისე, პერსეფონე და ჰებე სხვა მნიშვნელოვანი ღმერთები და ქალღმერთებია, ხოლო ჰერაკლე კი გმირი. პერსეფონემ წელიწადის სამ თვეს მიწისქვეშეთის საუფლოში ატარებდა (რის გამოც ზამთარში ბუნება იძარცვებოდა), ხოლო დანარჩენ ცხრა თვის ოლიმპოს მთაზე გატარების უფლება ჰქონდა. ამ დროს, ის დედამის — დემეტრას გვერდით იყო, რომელიც შვილის არყოფნის დროს გლოვობდა და და ოლიმპოელებისგან განცალკევებით ცხოვრობდა. მართალია, ჰადესი ერთ-ერთი მთავარი ღვთაება იყო ბერძნულ პანთეონში, მაგრამ ვინაიდან ის მიწისქვეშეთს განაგებდა, ოლიმპოელებთან დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდა.
თორმეტმა ოლიმპიელმა მას შემდეგ მოიპოვა უპირატესობა, რაც ზევსმა თავის და-ძმასთან ერთად, ტიტანები ბრძოლაში დაამარცხა; ზევსი, ჰერა, პოსეიდონი, დემეტრა, ჰადესი და ჰესტია და-ძმა იყვნენ. დოდეკათეონის დანარჩენი წევრები ზევსის შვილებად ითვლებიან, რომელთაც სხვადასხვა დედა ჰყავდათ. ამ მხრივ, გამონაკლისია ათენა, რომელიც სხვადასხვა ვერსიის თანახმად, მხოლოდ ზევსისგან იშვა და აფროდიტე, რომელიც კრონოსის მოჭრილი ფალოსისგან იშვა, რომელიც ტიტანებთან შერკინების დროს, ზევსმა ზღვაში გადააგდო. ამას გარდა, ზოგიერთი ვერსიის თანახმად, ჰეფესტოსი ჰერას შვილია - ჰერამ შური იძია ზევსზე, რადგან მან თავისით დაბადა ათენა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია კატეგორია:ბერძნული ღვთაებები
მეფის მთელი მხედრიონი (1949 წლის ფილმი)
მეფის მთელი მხედრიონი (All the King's Men)— 1949 წლის მხატვრული ფილმი. ფილმი გადაღებულია ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით.
ჯილდოები
ფილმი წარდგენილი იყო ოსკარის 7 ნომინაციაზე და მიიღო სამი ოსკარი
ოსკარი
ოქროს გლობუსი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:1949 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკულ რომანებზე დაფუძნებული ფილმები კატეგორია:პოლიტიკური ფილმები კატეგორია:აშშ-ის ფილმების ეროვნული რეესტრის ფილმები კატეგორია:ნუარის ჟანრის ფილმები
19 სექტემბერი
19 სექტემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 262-ე დღე (ნაკიან წლებში – 263-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 103 დღე.
დღის მოვლენები
100px|right right|150px|დმანისის ძვალი
ამ დღეს დაბადებულნი
100px|მინი|ანრი III
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
0919
პოლ კიტინგი
პოლ ჯონ კიტინგი (Paul John Keating; დ. 18 იანვარი, 1944) — ავსტრალიის 24-ე პრემიერ-მინისტრი, 1991-1996 წლებში.
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:ავსტრალიის ლეიბორისტული პარტიის პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1944
გოდოგანი (მარტვილის მუნიციპალიტეტი)
გოდოგანი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მარტვილის მუნიციპალიტეტში, კურზუს თემი (სოფლები: გოდოგანი, დობერაზენი, დღვანა, კურზუ, საბერულავო, სანაჭყებიო). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, მდინარე ოჩხომურის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 360 მეტრი, მარტვილიდან 25 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 40 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მარტვილის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ელკიბაევო (ბაშკირეთი)
ელკიბაევო (Йылҡыбай; Елкибаево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის უფის საქალაქო ოლქში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 61 ადამიანი.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები (75 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:უფის საქალაქო ოლქის სოფლები
კაუნასი
მოსახლეობა
ქალაქის მოსახლეობა 2004 წლისათვის შეადგენს 368 917 კაცს. 2001 წლის აღწერის მიხედვით კი ეროვნული შემადგენლობა ასეთია:
სქოლიო
კატეგორია:ლიეტუვის ქალაქები
Lasioglossum burmense
Lasioglossum burmense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1926 წელს.
სქოლიო
burmense
მაგენ დავიდ ადომი
მაგენ დავიდ ადომი (מגן דוד אדום, აბრევ. მდა ან მადა) — ისრაელის სამედიცინო დახმარების, კატასტროფების, სასწრაფო დახმარებისა და სისხლის ბანკის ეროვნული სამედიცინო სამსახური. სახელი „დავითის წითელ ვარსკვლავს (სიტყვასიტყვით : „დავითის წითელი ფარი“) ნიშნავს. 2006 წლის ივნისიდან, მაგენ დავიდ ადომი წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტის მიერ ოფიციალურად აღიარებულ იქნა, როგორც ჟენევის კონვენციების ქვემდებარე, ისრაელის სახელმწიფოს ეროვნული სადამხმარებლო საზოგადოება, ის ასევე წითელი ჯვრისა და წითელი ნახევარმთვარის საერთაშორისო ფედერაციის წევრიცაა. ისრაელში მდა-ის სასწრაფო დახმარების საკუთარი სატელეფონო ნომერია — „101“
ისტორია
thumb|მაგენ დავიდ ადომ-ის სასწრაფო დახმარების ავტომობილი [[1948 წლის ივნისში]] მაგენ დავიდ ადომის ორგანიზაცია 1930 წელს იქნა შექმნილი მედდა კარენ ტენენბაუმის მიერ, როგორც მოხალისე ასოციაცია ერთი განყოფილებით თელ-ავივში. მომდევნო განყოფილებების იერუსალიმში და ჰაიფაში გახნის შემდეგ ის ხუთ წელიწადში მთელი ქვეყნის მასშტაბით გავრცელდა, მისი სამედიცინო მომსახურება ვრცელდებოდა მთელს საზოგადოებაზე არა მარტო ებრაელებზე, არამედ არაბებზეც (მუსლიმები, დრუზები და ქრისტიანები). 1950 წლის 12 ივლისს, კნესეთმა გამოსცა კანონი, რომლის მიხედვით მდა ოფიციალურად გახდა ისრაელის გადაუდებელი სამედიცინო დამხარების ეროვნული სამსახური. მაგენ დავიდის კომპეტენცია მოიცავს პირველადი დახმარების გაწევას, სისხლის და პლაზმის მარაგის შენახვას, ინსტრუქციებს პირველადი დახმარებისა და პრეჰოსპიტალური გადაუდებელი დახმარების მედიცინაში, პაციენტების ტრანსპორტირებას და ავტოკატასტროფებში დაღუბპულთა, შემთხვევის ადგილიდან გამოყვანას, ექიმების, მედდების და დამხმარე პერსონალის ტრანსპორტირებას.
მოხალისეები
thumb|მდა-ის პირველი დახმარების ერთეული [[იერუსალიმის ძველ ნაწილში]] მაგენ დავიდ ადომის პერსონალი ძირითად მოხალისეებისგან შედგება და დაახლოებით 10 000-ზე მეტი ადამიანი მოხალისეობს, რომელნის ყოველ წელს 1 მილიონზე მეტ კაც/სთ-ს ხარჯავენ. მინიმალური ასაკი მაგენ დავიდ ადომის საბაზისო პირველი სადამხმარებლო კურსების გასავლელად და მოხალისედ გასახდომად არის 15 წელი.
ბრაიტჰორნი
ბრაიტჰორნი (Breithorn) — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს მატერჰორნის მწვერვალის სიახლოვეს. მიიჩნევა ალპების ყველაზე ადვილად დასალაშქრ 4 000 მეტრიან მწვერვალად. ამის მიზეზი კი კლაინ-მატერჰორნის საბაგიროა, რომელსაც მთამსვლელები 3 820 მ სიმაღლეზე აჰყავს. სტანდარტული გზა გრძელდება მყინვარული პლატოთი და 35 გრადუსის დახრილობის თოვლიანი კალთებით.
მწვერვალზე პირველი ასვლა 1813 წელს განხორციელდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
შუბანი (ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი)
შუბანი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, ერკეთის თემში (სოფლები: ზემო ერკეთი, ქვემო ერკეთი, ზემო ონჭიქეთი, ქვემო ონჭიქეთი, შუბანი). მდებარეობს მდინარე სუფსის ხეობაში, ზღვის დონიდან 380 მ, ჩოხატაურიდან 7 კმ., საჯავახოდან 27 კმ., ზემო ერკეთიდან 1 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა და მეცხოველეობა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 129 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Pilsbryspira arsinoe
Pilsbryspira arsinoe — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ოლიმპია
thumb|240px|მხატვრის დანახული ოლიმპია
ოლიმპია (ბერძნ. Ολυμπία) — ძველი ბერძნული ქალაქი ელიდაში (პელოპონესის ჩრდილოეთ-დასავლეთი ნაწილი), რელიგიური ცენტრი, ზევსის კულტისა და მისდამი მიძღვნილი ოლიმპიური თამაშების ჩასატარებელი ადგილი. არქიტექტურული ანსამბლი ჩამოყალიბდა ძვ. წ. VII—IV საუკუნეებში. დაეცა ქრისტიანობის გავრცელების შემდეგ. ოლიმპიის შემდეგ შემონახულია პელოპის სამლოცველოს (ძვ. წ. II ათასწლეულის დასასრული), ჰერას (ძვ. წ. VII საუკუნის დასასრული ან VI საუკუნის დასაწყისი), პრაქსიტელეს ქანდაკება „ჰერმესი ჩვილი დიონისეთი“ (მარმარილო, დაახლოებით ძვ. წ. 340) დაცულია ოლიმპიის მუზეუმში. ზევსის (ძვ. წ. 468—456, არქიტექტორი ლიბონი; ფრონტების ადრინდელი კლასიკური ქანდაკება და პეონიოსის „ნიკეს“ ქანდაკება დაცულია ოლიმპიის მუზეუმში). ღმერთების დედის (მეტროონი, ძვ. წ. IV საუკუნის I ნახევარი), ზევს სოსიპოლისისა და ილითიას (ძვ. წ. 363-ის შემდეგ) ტაძრების, 12 საგანძურისა და სხვა ნაგებობათა ნაშთები. წმინდა ადგილის ფარგლებს გარეთ ბულევტერიონის (ძბ. წ. VI—V სს.), კლასიკური ეპოქის სტადიონის, ე. წ. ლეონიდაიონის (ძვ. წ. IV ს., არქიტ. ლეონიდე) და სხვ. ნაგებობათა ნაშთები. ოლომპიას მუზეუმი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძველბერძნული ქალაქები კატეგორია:საბერძნეთის ქალაქები
ჩილეური კულტურა
მინი|250პქ|[[უასკო და სოფლელი გოგონა]] ჩილეური კულტურა წარმოადგენს შედარებით ერთგვაროვან საზოგადოებას, სადაც ისტორიულად გადამწყვეტი როლი ითამაშა გეოგრაფიულმა იზოლაციამ და სიშორემ. კოლონიზაციის ეტაპიდან, ჩილეს კულტურა წარმოადგენს ესპანური კოლონიური ელემენტებისა და   ადგილობრივი კულტურის (ძირითადად მაპუჩეს) ნარევს.
ტარდიციული ჩილური კულტურა ესაა სასოფლო და აგრარული წარმოშობის, რომლის მთავარი სიმბოლოცაა ცენტრალური ჩილეს მხედარი უასოები. იმის გამო, რომ ჩილე გეოგრაფიული მრავალფეროვნებით გამოირჩევა, შეუძლებელი იყო ცენტრალუირ ჩილეს ცხოვრების სტილი ყველგან გავრცელებულიყო, ამიტომ ჩრდილოეთ და სამხრეთ ჩილე საკმაოდ განსხვავდება ერთმანეთისაგან წეს-ჩვეულებებით. ჩილეს ზოგიერთ რეგიონს, მაგალითად არაუკანიას, აღდგომის კუნძულს, არიკა და პარინაკოტის რეგიონს, აქვთ აბორიგენების უმდიდრესი მემკვიდრეობა. მაშინ, როდესაც ზოგიერთ რეგიონს ძალიან მცირე რაოდენობის აბორიგენი ჰყავს, ხოლო ზოგიერთი ფლობს არა-ესპანურ ევროპულ მემკვიდრეობას.
მიუხედავად ამისა, მთელს ჩილეს კულტურაში დომინირებს ცენტრალური ჩილეს კულტურა რომელიც ხმელთაშუაზღვიური, კრეოლური და მეტისური წარმოშობისაა.
...გრაფია
...გრაფია — რთული სიტყვის ნაწილი; შედის:
ლიტერატურა
გრაფია
საღორისი
საღორისი — ისტორიული სოფელი ქვემო ქართლში, ალგეთის ხეობაში, ახლანდელი დაბა კოჯრის (თბილისი)  სამხრეთ-დასავლეთით. ისტორიულ წყაროებში პირველად იხსენიება XVII საუკუნეში
ლიტერატურა
კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის ისტორიული სოფლები
Avira
Avira — გერმანული კომპანია, რომელიც აწარმოებს ანტივირუსულ პროგრამებს. ამ კომპანიის პროდუქცია პირველად გამოჩნდა 1988 წელს და თავდაპირველად ერქვა „H+BEDV Datentechnik GmbH“.
ერთ-ერთი ანტივირუსული პროდუქტი - AntiVir PersonalEdition Classic, ვრცელდება უფასოდ, პერსონალური გამოყენებისთვის.
ანტივირუსი Avira სერტიფიცირებულია ICSA Labs-ის მიერ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანტივირუსული პროგრამები
Lasioglossum burnupi
Lasioglossum burnupi — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1920 წელს.
დიდი გოლისი
დიდი გოლისი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ნადაბურის თემი). მდებარეობს ლიხის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ძირულის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 850 მეტრი. ხარაგაულიდან 56 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 28 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ცენტრალური ბრაიტჰორნი
ცენტრალური ბრაიტჰორნი — მცირე მწვერვალი პენინის ალპებში, ბრაიტჰორნის მასივში, შვეიცარიაში. მდებარეობს მწვერვალ ბრაიტჰორნის აღმოსავლეთით. სიმაღლე 4 159 მ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
გრაპტოლითები
გრაპტოლითები (ლათ. Graptolithina) — ამომწყდარ ზღვის კოლონიურ ცხოველთა ქვეტიპი ნახევრადქორდიანების (Hemichordata) ტიპისა. ცხოვრობდნენ კამბრიული პერიოდიდან კარბონულამდე. განსაკუთრებით ფართოდ იყვნენ გავრცელებული სილურულსა და ქვედა დევონურ პერიოდებში. ჰქონდათ ქიტინოვანი ჩონჩხი, იყო გრაპტოლითების როგორც ბენთოსის, ისე პლანქტონის ფორმები. ცნობილია 2 კლასი: Stereostolonata  და  Graptoloidea.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნახევრადქორდიანები
ჟოზეფ კაბილა
ჟოზეფ კაბილა (Joseph Kabila Kabange; დ. 4 ივნისი, 1971, ხევა-ბორა, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა) — კონგოელი პოლიტიკური მოღვაწე. კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პრეზიდენტი 2001 წლიდან. ქვეყნის ყოფილი პრეზიდენტის ლორან-დეზირე კაბილას შვილი. თანამდებობა დაიკავა მამის მკვლელობის შემდეგ. 2006 წელს გახდა ქვეყნის ისტორიაში პირველი დემოკრატიულად არჩეული პრეზიდენტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:დაბადებული 4 ივნისი
საქართველოს დეივისის თასის ნაკრები
საქართველოს დეივისის თასის ნაკრები წარადგენს საქართველოს დეივისის თასის გათამაშებაში ჩოგბურთში. ხელმძღვანელობს საქართველოს ჩოგბურთის ფედერაცია.
ამჟამად ნაკრები გამოდის ევროპა/აფრიკის ზონის I ჯგუფში. საუკეთესო შედეგია 2006 წელს II ჯგუფიდან გადმოსავლა.
ქართული ნაკრები დეივისის თასზე 1995 წლიდან გამოდის. მანამდე, ქართველი ჩოგბურთელები საბჭოთა კავშირის ღირსებას იცავდნენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დეივისის თასის ნაკრებები დეივისის თასი კატეგორია:საქართველოს ჩოგბურთი
ყვავის საყდარი (აგარა)
ყვავის საყდარი — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს დაბა აგარის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 4 კმ-ზე, ვრცელი მინდვრის (დედოფლის მინდორი) განაპირას. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.
ეკლესია დარბაზულია (7,5 X 3,9 მ), ნაგებია რიყის ქვით და აგურით. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ვიწრო სარკმელია, რომლის ძირშიც სატრაპეზოა მიშენებული. ერთი ვიწრო სარკმელი დასავლეთ კედლის ცენტრშია. გრძივი კედლები წყვილი პილასტრით ორ მონაკვეთად იყოფა. ნახევარწრიული კამარის საბჯენი თაღი პილასტრების მარტივ კაპიტელებს ეყრდნობა. დარბაზი მთლიანად შელესილია და სავარაუდოა, რომ მოხატულიც იყო. ეკლესია დგას ერთსაფეხურიან ცოკოლზე. ყველა ფასადი მორთულია აგურით გამოყვანილ, უსწორო ფორმის დეკორატიულ თაღედით. ლავგარდანი შედგენილია თაროს, ოდნავ ამოღარული წრეთარგისა და ლილვისაგან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Vauxhall
Vauxhall Motors (IPA: [ˈvɒksɔːl], ვოქსჰოლ) — Groupe PSA-ის შვილობილი საავტომობილო ფირმა გაერთიანებულ სამეფოში.
დასახელების წარმოშობა
ფირმის დასახელება უკავშირდება მდინარე ტემზას სანაპიროს რაიონის სახელწოდებიდან, სადაც ნორმანმა ვაჭარმა ფულკ ლე ბრანტმა, XIII საუკუნის დასაწყისში სახლი შეიძინა. თავდაპირველად ამ ადგილს სწორედ „ფულკის სახლი” (Fulk’s Hall) ეწოდა, მცირე ხნის შემდეგ კი — ვოკსჰოლი.
კომპანიის დაარსება
thumb|მარცხნივ|250პქ|Vauxhall Wyvern 1949 წელს 1857 წელს ამ რაიონში ალექსანდრ უილსონმა ორთქლის ძრავებისა და ბუქსირების საწარმოო დააარსა. კომპანიის ემბლემად გრიფონი და ლე ბრანტის გერბი იქნა არჩეული. გრიფონი, Vauxhall-ის სიმბოლო — არსება არწივის თავითა და ფრთებით და ლომის ტორსით, მითური მხეცი, ნიშნავდა ძალასა და სიფხიზლეს. 46 წლის შემდეგ, 1903 წელს კომპანიას „ვოკსჰოლ აირონ უორკზ კომპანი” („Vauxhall Iron Works Company”), გამოუშვა თავის პირველი ავტომობილი. ორი წლის შემდეგ ფირმა ლუტონში გადავიდა.
კომპანია დღეს
thumb|მარცხნივ|250პქ|Vauxhall Corsa XX საუკუნის შუა წელში Vauxhall თავისი საქმიანობა გერმანულ საავტომობილო ფირმა — Opel-ს დაუკავშირა. დღეს, ავტომობილთა უმრავლესობა, რომელსაც უშვებს კონცერნი „Opel AG” და იყიდება დიდ ბრიტანეთში, ატარებს Vauxhall-ის სახელს. ასევე ამ მარკით იყიდება ავსტრალუ=იურის ფირმა Holden-ის (Commodore и Ute) ავტომობილები.
სქოლიო
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს კომპანიები კატეგორია:ავტომწარმოებელი კომპანიები
დაარიო ნაჰარისი
მინი|ალტ=მიშელ ჰიუსმანი სათახტოტა თამაშის 5 სეზონის პრემიერაზე დაარიო ნაჰარისი (Daario Naharis — ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინის ფენტეზის ჟანრის რომანების სერიის, „ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის“ პერსონაჟი და ასევე მისი ტელეადაპტაციის ერთ-ერთი გმირი. ტელეადაპტაციისას მისი როლი შეასრულა ნიდერლანდელმა მსახიობმა მიშიელ ჰიუსმანმა.
დაარიო ნაჰარისი იყო ლეიტენანტი, მეორე ვაჟებში, დაქირავებულ ჯარში. მას შემდეგ რაც მან თავისი უფროსები დახოცა, ის გახდა ჯარის გენერალი და მოგვიანებით დეინერის ტარგარიენს შეჰფიცა ერთგულება და მისი სანდო მრჩეველი გახდა. დაარიო იმითაც არის ცნობილი რომ იყო დეინერ ტარგარიენის სატვარელი, როდესაც მონათა ყურეში საბოლოოდ მოიპოვეს გამარჯვება და მონათმფლობელური ქალაქები გაათავისუფლეს, დეინერის ტარგარიენმა უბრძანა მირინში დარჩენილიყო და დედოფლის სიმშვიდე დაეცვა.
ბიოგრაფია
დაარიო არის დაქირავებული ჯარისკაცი, ის იყო ლეიტენანტი მეორე ვაჟებში. მისსადმი დიდი ნდობა ჰქონდათ მის კაპიტნებს, ამიტომაც როდესაც დეინერის ტარგარიენმა მეორე ვაჟები მიიხმო მოსალაპარაკებლად, უფროსებმა ნება დართეს მათ გაჰყოლოდა.
ბავშვობა
დედამისი იყო დაბალი წარმომავლობის მეძავი. როდესაც ის 12 წლის იყო დედამისმა მონათმფლობელს მიჰყიდა მისი თავი დაბალი შემოსავლების, ალკოჰოლიზმისა და აგრესიულობის გამო. ის 12 წლიდან იწვრთნებოდა, 16 წლის ასაკში კი პირველად გავიდა მოედანზე საბრძოლველად. დაარიომ თავისი ბრძოლებით დიდება მოიპოვა საბრძოლო ორმოებში და თავისმა ბატონმა იმდენი იშოვა რომ როდესაც მონათფლობელი გარდაიცვალა ბიჭს თავისუფლება უბოძა. ამის შემდეგ კი დაარიომ გადაწყვიტა დაქირავებული მებრძოლი გამხდარიყო.
ტელეადაპტაცია
წიგნების ტელეადაპტაციის მესამე სეზონში, როდესაც ეს პერსონაჟი გამოჩნდა პირველ სამ სერიაში, დაარიო ნაჰარისს განასახიერებდა ინგლისელი მსახიობი ედ სკრეინი. მოგვიანებით კი ის ჩაანაცვლა ნიდერლანდელმა მსახიობმა მიშიელ ჰიუსმანმა. ედ სკრეინმა მოგვიანებით განაცხადა რომ როლის მიტოვება გამწვეულია „პოლიტიკით“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სატახტოთა თამაში კატეგორია:ყინულისა და ცეცხლის სიმღერის პერსონაჟები
გეტო
მინი|250პქ|[[მაინის ფრანკფურტი|ფრანკფურტის გეტო 1868 წ.]] გეტო (ვენეც. gheto, ლათ. GLĬTTU[M]) — არემარე, რაიონი, სადაც ხალხი სპეციფიკური რასის ან ეთნიკური წარმომავლობის მიხედვით ან ვიწრო კულტურული ან რელიგიური ნიშნით ცხოვრობს როგორც ჯგუფი, ნებით თუ ძალდატანებით, გარე სამყაროსგან სხვადასხვა ხარისხის იზოლაციით. სიტყვა ისტორიულად მიუთითებს სპეციფიკურად ვენეციურ გეტოზე, ვენეციაში, იტალია, სადაც ებრაელებს ევალებოდათ ცხოვრება. მოგვიანებით ეს სახელი დაერქვა უბნებს სხვა ქალაქებშიც, სადაც ებრაელები ცხოვრობდნენ. შესაბამისი გერმანული ტერმინია Judengasse; მაროკოულ არაბულ ენაზე გეტოებს მელაჰს უწოდებდნენ.
გრაფო...
გრაფო... (ბერძნ. graphō — ვწერ, ვხაზავ, ვხატავ) — რთული სიტყვის ნაწილი, რომელიც აღვიშნავს მიმართებას წერასთან, ხაზვასთან, ხატვასთან (მაგ., გრაფოლოგია).
Pilsbryspira aterrima
Pilsbryspira aterrima — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
აშური (ქალაქი)
აშური — ანტიკური ასურეთის ერთ-ერთი დედაქალაქი. მდებარეობს მდინარე ტიგრის დასავლეთ ნაწილში, თანამედროვე ერაყის ტერიტორიაზე. სახელი „აშური“ მომდინარეობს ასურეთის ღვთაების ასურისგან. ასური მიიჩნეოდა ასურეთის მთავარ ღმერთად და მესოპოტამიურ მითოლოგიაში გათანასწორებული იყო ბაბილონელების მთავარ ღმერთთან - მარდუქთან.
გრდემლი (მრავალმნიშვნელოვანი)
გრდემლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
აშური (ქალაქი)
მიუხედავად იმისა, რომ 2003 წელს ერაყში მიმდინარეობდა საბრძოლო მოქმედებები, მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ორგანიზაცია – იუნესკო – შევიდა ერაყში და მოკლე ნუსხა გააკეთა აშურის შესახებ.
აშურის ადგილმდებარეობის გამოკვლევა დაიწყო 1898 წელს გერმანელი არქეოლოგების მიერ. არქეოლოგიური გათხრები დაიწყო 1900 წელს ფრიდრიხ დელიჩის მეთაურობით, რომელიც გაგრძელდა 1903-1913 წლებში გერმანიის აღმოსავლეთმცოდნეობის გუნდის მიერ, რობერტ კოლდევის ხელმძღვანელობით, მოგვიანებით კი ვოლტერ ანდრეს ხელმძღვანელობით. ცოტა მოგვიანებით აშურის არქეოლოგიური გათხრები აწარმოა მიუნხენის უნივერსიტეტმა და ბავარიის კულტურის სამინისტრომ 1990 წელს. 1988-1989 წლებში აშურის ტერიტორიაზე არქეოლოგიური ძეგლები მუშავდებოდა რ. დიტმენის სახელით, გერმანული კვლევის საფუძველზე.
აშური იყო სახელი, რომელიც იმართებოდა ქალაქის „ღვთებრივი მზრუნველობით“. მოგვიანებით იგი ასურულ ლიტერატურაში გამოჩნდა შემდეგი ფორმით ან-სარ, რომელიც სავარაუდოდ იკითხებოდა როგორც აშური. ღვთაების სახელი დაწერილია როგორც A-sur ან As-sur და ნეო-ასურელები ხშირად ამოკლებდნენ მას როგორც As.
ეს სახელი ძირითადად გამოხატავდა ზეცის პატრონის ღვთაების An-sar-ის სახელს, განსხვავებით დედამიწის მეპატრონის ღვთაების Ki-sar-გან.
არქეოლოგიამ გამოააშკარავა, რომ აშურის ტერიტორია დაპყრობილი იყო ქრისტეს შობამდე III ათასწლეულის შუა პერიოდში. ეს იყო შუმერულ პერიოდში, სანამ ასურული სახელმწიფო წარმოიქმნებოდა.
ნეო-შუმერული ურის III დინასტიის კოლაფსის შემდეგ (ძვ. წ. 1940 წ.) ასურეთში სწრაფად იწყო განვითარება ვაჭრობამ. სავაჭრო მარშრუტი შეადგენდა მანძილს აშურიდან ანატოლიამდე, სადაც ასურელმა ვაჭრებმა დააარსეს სავაჭრო კოლონიები. ეს აზიური კოლონიები იწოდებოდა როგორც „Karum“, რომლებიც ძირითადად ვაჭრობდნენ ბამბაზე და თუნუქზე.
პირველი დიდი ტაძრები აღმართული იყო ასურეთში. ეს იყო ღმერთ „Assur-ისა“ და ამინდის ღვთაების „Adad-ის“ ტაძრები. სწორედ ამ პერიოდში დაიწყო პირველი ციხესიმაგრეების მშენებლობა.
აშური იყო შამშიადადის სახელმწიფოს დედაქალაქი ძვ. წ. 1813-1781 წლებში. მან განავრცო ქალაქის ძალაუფლება და გავლენა მდინარე ტიგრის ველამდე. ამ პერიოდში დიდი სამეფო სასახლე აშენდა. სახელმწიფომ არსებობა შეწყვიტა, მაშინ, როდესაც ხამურაბიმ შამშიადადის სიკვდილის შემდეგ აშურის ტერიტორია თავის სახელმწიფოს შეუერთა.
ასურეთმა დამოუკიდებლობა დაიბრუნა ძვ. წ. XIV საუკუნეში. ნეო-ასურულ პერიოდში სამეფო რეზიდენცია გადავიდა სხვა ასურულ სახელმწიფოში ძვ. წ. 912-859 წლებში. ასურნასირფალ II-მ (884-859 წლებში ჩვ. წ. აღ-მდე) დედაქალაქი აშურიდან ქალაქ ქალხუში გადაიტანა, მაგრამ მიუხედავად ამისა, აშური კვლავ რჩებოდა იმპერიის რელიგიურ ცენტრად, ეროვნული ღმერთის, აშურის, ტაძრის გამო.
ძვ. წ. 100 წლიდან ახ. წ. 270 წლამდე აშური მნიშვნელოვანი მმართველი ცენტრი გახდა. ასირიოლოგ სიმო პარპოლას მიხედვით ქალაქს შეიძლება ჰქონოდა ავტონომიის სახელი.
აშური შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში, რომელიც წარმოადგენს ძველ არქეოლოგიურ მხარეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ერაყში კატეგორია:ასურეთი
თორის ქვაბული
თორის ქვაბული — მთიანი ქვაბული საქართველოში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის დასავლეთ ნაწილში. მოიცავს მდინარეების გუჯარეთისწყლისა და ბორჯომულის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადები) აუზებს. სამი მხრივ შემოსაზღვრულია თრიალეთის ქედის ტოტებით: ჩრდილოეთით — გვირგვინას ქედით, აღმოსავლეთით და სამხრეთით — ციხისჯვრის ქედებით, დასავლეთით კი ღიაა ბორჯომის ხეობისაკენ.
ქვაბული დანაწევრებულია ბორჯომულის, გუჯარეთისწყლისა და მათი მრავალრიცხოვანი შენაკადების ხეობებით. დამახასიათებელია რელიეფის ტექტონიკურ-ეროზიული და ნაირგვარი ვულკანური ფორმები. მეოთხეული პერიოდის ვულკანურმა პროცესებმა არსებითი როლი შეასრულა ქვაბულის ბუნებაზე. თორის ქვაბულის სხვადასხვა სახის ყომრალი ნიადაგი მეტწილად ტყითაა დაფარული, ძირითადად მუქწიწვოვნებით (სოჭი, ნაძვი) და წიფლით.
არის ნაძვნარ-ფიჭვნარი და ფიჭვნარ-ფოთლოვანი ტყეებიც, ზოგან — მარტო ფიჭვნარიც. გვირგვინასა და ციხისჯვრის ქედების თხემებზე სუბალპური მდელოებია. სუფთა ჰავა ბუნებრივი ტყეები, მინერალური წყლების სიუხვე, ლამაზი წყალსატევები განუმეორებელი თვალწარმტაცი ლანდშაფტი, თორის ქვაბულს მნიშვნელოვან ჯანმრთელობის კერად აქცევს.
თორის ქვაბულის ფარგლებშია კახისის ტბა, წეროს ტბა, დაბაძველის ტბები, აქ მდებარეობს ბალნეოლოგიური და კლიმატური კურორტები: ბორჯომი, ცემი, წაღვერი, ლიბანი, ბაკურიანი, ტბა და სხვა.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ქვაბულები
Lasioglossum buruense
Lasioglossum buruense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1926 წელს.
Sea of Light (ალბომი)
Sea of Light — ბრიტანული როკ-ჯგუფ Uriah Heep-ის მეცხრამეტე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1995 წელს. მისი გარეკანის ავტორია როჯერ დინი.
Lasioglossum buruense
სქოლიო
buruense
Sea of Light (ალბომი)
სქოლიო
კატეგორია:Uriah Heep-ის ალბომები კატეგორია:1995 წლის ალბომები კატეგორია:ალბომები როჯერ დინის გარეკანის დიზაინით
ისლამაბადი
ისლამაბადი (ურდუ: اسلام آباد) — პაკისტანის დედაქალაქი, მდებარეობს პოტოჰარის პლატოზე ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში, ისტორიულ პენჯაბისა და ჩრდილო-დასავლეთის სასაზღვრო პროვინციის (მარგალას უღელტეხილი ისტორიული კარიბჭე იყო ამ პროვინციის) გზაჯვარედინზე. რავალპინდი მის დობილ ქალაქად ითვლება ამ ორი ქალაქის სიახლოვის გამო.
ქალაქი 1960-იან წლებში აშენდა პაკისტანის დედაქალაქის კარაჩიდან გადმოსატანად. ქვეყნის განვითარება იმხანად კარაჩის ირგვლივ ხდებოდა და პრეზიდენტ აიუბ ხანს სურდა განვითარება უფრო თანასწორად გავრცელებულიყო. ისლამაბადი თანამედროვე და სუფთა ქალაქია, განსაკუთრებით პაკისტანის სხვა ქალაქებთან შედარებით. ქალაქი რვა ზონად არის დაყოფილი: დიპლომატური ანკლავი, კომერციული უბანი, განათლების სექტორი, ინდუსტრიული ზონა და მისთ., ყოველ მათგანს საკუთარი სავაჭრო არე და პარკი აქვს. ისლამაბადშია ასევე ფეიზალის მეჩეთი, რომელიც განთქმულია მისი არქიტექტურითა და სიდიდით. მეჩეთი ქალაქს მიუძღვნა საუდის არაბეთის მეფე ფეიზალმა.
სახელწოდება
სახელი ისლამაბადი "ისლამის ქალაქს" ნიშნავს. ის მიღებულია ორი სიტყვისაგან: ისლამ და აბად. ისლამ ურდუ ენაზე რელიგია ისლამს ნიშნავს, ხოლო სპარსული პრეფიქსი -აბად დამუშავებულ ადგილს, რაც დასახლებულ ქალაქზე მიანიშნებს.
ადრეული ისტორია
ისლამაბადი პოტოარის ზეგანზე, პენჯაბის რეგიონში მდებარეობს. ის აზიაში ადამიანთა ერთ-ერთ ყველაზე ადრეულ დასახლებადაა მიჩნეული. ამ ზეგანზეა ნაპოვნი 100 000-დან 500 000-მდე წლით დათარიღებული ზოგიერთი ქვის ხანის უძველესი არტეფაქტი. მდინარე სოანის ტერასებიდან აღდგენილი რუდიმენტული ქვები, აქ ინტერგლაციალში ადამიანის საქმიანობას ადასტურებს. ასევე ნაპოვნია პრეისტორიით დათარიღებული თიხის ჭურჭელი.
აბდულ გაფურ ლონის გათხრების შედეგად აღმოჩენილია ადამიანის თავის ქალის ნარჩენები, რომლებიც სათავეს ძვ.წ 5000 წელს იღებს და მიანიშნებს რომ აქ ნეოლითის ხანაში ადამიანები ცხოვრობდნენ, რომლებიც მდინარე სოანის ნაპირებთან დასახლდნენ და რომლებმაც დაახლოებით ძვ.წ 3000 წლისთვის, აღნიშნულ რეგიონში პატარ-პატარა თემები ჩამოაყალიბეს.
ძვ.წ 23-18 საუკუნეებში აქ ინდის ცივილიზაცია ჰყვაოდა. მოგვიანებით ეს ადგილი არიელთა ადრეულ დასახლებად იქცა, რომლებიც ცენტრალური აზიიდან წამოვიდნენ.
მშენებლობა და განვითარება
1947 წელს, როცა პაკისტანმა დამოუკიდებლობა მოიპოვა, მისი დროებითი დედაქალაქი სამხრეთში მდებარე საპორტო ქალაქი კარაჩი იყო. 1958 წელს, შედგა კომისია, რომელსაც უნდა გადაეწყიტა შესაფერისი ადგილი ახალი დედაქალაქისთვის რავალპინდთან ახლოს. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭებოდა მდებარეობას, კლიმატს, ლოჯისტიკასა და თავდაცვით მოთხოვნილებებს. ფართო შესწავლისა და პოტენციური ადგილების ძირფესვიანი შესწავლის შემდეგ, 1959 წელს კომისიამ რავალპინდის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარე ადგილი აირჩია. 1960-ან წლებში ისლამაბადი როგორც მთავარი დედაქალაქი რამდენიმე მიზეზის გამო აშენდა. კარაჩი ქვეყნის სახმრეთ კიდეზე მდებარეობდა და არაბეთის ზღვიდან მასზე თავდასხმა ადვილი იყო, ამასთან პაკისტანს სჭირდებოდა დედაქალაქი რომელიც ქვეყნის ნებისმიერი წერტილიდან ადვილად მისაღწევი იქნებოდა. ისლამაბადი ასევე ახლოს იყო ქვეყნის მთავარ სამხედრო შტაბ-ბინასთან, რომელიც რავალპინდში მდებარეობდა და ჩრდილოეთით არსებულ ქაშმირის სადავო ტერიტორიასთან.
ბერძენ არქიტექტორთა ბრიგადა კონსტანტინოს დოქსიადისის მეთაურობით ჩაუდგა სათავეში ქალაქის მშენებლობას. მათი გეგმითა და დიზაინით ქალაქი სამკუთხედის ფორმის იყო, რომლის მწვერვალიც მარგალას მთებისკენ იყო მიმართული. დედაქალაქი კარაჩიდან ისლამაბადში მაშინვე არ გადასულა. ადრეულ 60-ან წლებში, ჯერ დროებით რავალპინდიში გადავიდა და შემდეგ 1966 წელს ისლამაბადში, მას შემდეგ რაც აქ მნიშვნელოვანი სამშენებლო სამუშაოები დასრულდა.
უახლესი ისტორია
პაკისტანის ყველაზე კოსმოპოლიტური და ურბანიზებული ქალაქი ისლამაბადი ხალხს მთელი ქვეყნიდან იზიდავს. როგორც დედაქალაქი ის სხვადასხვა მნიშვნელოვან შეხვედრებს მასპინძლობს. ამის მაგალითია 2004 წელს გამართული სამხრეთ აზიური ასოციაციის რეგიონული ურთიერთობის სამიტი.
2005 წლის ოქტომბერში ქალაქი ქაშმირის 7.6 ბალიანმა მიწისძვრამ დააზიანა. ისლამაბადს მრავალი ტერორისტული ინციდენტი უნახავს, მაგალითად: წითელი მეჩეთის ალყა 2007 წლის ივლისში, დანიის საელჩოს დაბომბვა 2008 წლის ივნისში და სასტუმრო "მერიოტის" დაბომბვა 2008 წლის სექტემბერში. 2011 წელს ქალაქში ოთხი ტერორისტული შემთხვევა მოხდა, რომლებმაც 4 ადამიანის სიცოცხლე იმსხვერპლა, მათ შორის პენჯაბის გუბერნატორის სალმან ტასერის.
გეოგრაფია
ქალაქი ზღვის დონიდან 540 მეტრზე მდებარეობს. თანამედროვე დედაქალაქი და რავალპინდის ანტიკური ქალაქი გახარი ქმნიან აგლომერაციას, რომელიც ხშირად ტყუპ ქალქებად იწოდება. მინი|286x286პქ|პაკისტანის მონუმენტი ქალაქი 120 კილომეტრში მდებარეობს მუზაფარაბადიდან (სამხრეთ-დასავლეთით), 185 კილომეტრში პეშავარიდან (აღმოსავლეთით), 295 კილომეტრში ლაჰორიდან (ჩრდილო-დასავლეთით) და 300 კილომეტრში სრინაგარიდან (სამხრეთ-დასავლეთით) რომელიც ქაშმირის ყველაზე დიდი ქალაქია.
ქალაქი ისლამაბადი გადაჭიმულია 906 კვადრატულ კილომეტრზე.
კლიმატი
კიოპენის კლასიფიკაციით ქალაქში ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატია, რომელიც 5 სეზონისგან შედგება. ესენია: ზამთარი (ნოემბერი-თებერვალი), გაზაფხული (მარტი - აპრილი), ზაფხული (მაისი - ივნისი), წვიმიანი მუსონები (ივლისი - აგვისტო) და შემოდგომა (სექტემბერი - ოქტომბერი). ყველაზე ცხელი თვე ივნისია, როცა საშუალო მაღალი ტემპერატურა როგორც წესი 38°C-ს აჭარბებს. ყველაზე ნალექიანი თვე ივლისია, ძლიერი თავსხმა წვიმებითა და ჭექა-ქუხილით რომელმაც შესაძლოა ქალაქის დატბორვაც გამოიწვიოს. იანვარი ყველაზე გრილი თვეა.
ისლამაბადის მიკრო-კლიმატი სამი ხელოვნური რეზერვუარით რეგულირდება. ესენია: რავალის ტბა და სიმლისა და ხანფურის კაშხლები. ეს უკანასკნელი მდინარე ჰაროზე მდებარეობს, ქალაქ ხანფურთან ახლოს, ისლამაბადიდან დაახლოებით 40 კილომეტრის მოშორებით. სიმლის ქაშხალი ქალაქიდან ჩრდილოეთით 30 კილომეტრშია. ქალაქის 220 აკრი მარგალას მთების ეროვნულ პაკრს უჭირავს. ერთ თვეში მოსული ყველაზე დიდი ნალექი, 1995 წლის ივლისში დაფიქსირდა 743.3 მილიმეტრი. ზამთარში ძირითადად ნისლიან დილას მზიანი შუადღე მოსდევს. ტემპერატურა 13°C-დან (იანვარი) 38°C-მდე მერყეობს (ივნისი). რეკორდულად მაღალი ტემპერატურა 2005 წლის 23 ივნისს დაფიქსირდა 46.6°C, ხოლო რეკორდულად დაბალი 1967 წლის 17 იანვარს, როცა ტემპერატურა -6°C-მდე დაეცა.
2001 წლის 23 ივნისს ქალაქში რეკორდული რაოდენობის ნალექი მოვიდა - 620 მილიმეტრი მხოლოდ 10 საათის განმავლობაში. ეს იყო ყველაზე ძლიერი წვიმა რაც კი ქალაქს ახსოვდა ბოლო 100 წლის განმავლობაში.
დემოგრაფია
მოსახლეობის უმეტესობა, დაახლოებით 59.38%, 15-დან 64 წლამდე ასაკობრივ ჯგუფშია. მხოლოდ 2.73%-ია 65 წელს გადაცილებული, 37.90%-ს კი 15 წლის ასაკისთვის ჯერ არ მიუღწევია. ისლამაბადში მოსახლეობის 88%-ს წერა-კითხვა შეუძლია, რაც საუკეთესო შედეგია ქვეყანაში. 9.8%-ს საშუალო განათლება აქვს მიღებული (მე-11 მე-12 კლასების ექვივალენტი). 10.26%-ს ბაკალავრის ხარისხი აქვს, ხოლო 5.2%-ს მაგისტრის. სამუშაო ასაკში მყოფი 185,213 ადამიანია ქალაქში, უმუშევრობის დონე კი 15.70%-ია.
ენა
1998 წლის გამოკითხვის მიხედვით, მოსახლეობის უმეტესობისთვის (68%) მშობლიური პენჯაბური ენაა. მოსახლეობის 15% პუშტუზე საუბრობს, ხოლო დანარჩენი 18% სხვადასხვა ენებზე. იმავე წლის გამოკითხით, ქალაქში სხვა მხარეებიდან გადმოსახლებულთა რაოდენობა 1 მილიონ ადამიანს შეადგენს, რომელთა უმრავლესობაც (691,977) პენჯაბის პროვინციაზე მოდის.
რელიგია
ისლამი ყველაზე ფართო რელიგიაა ქალაქში - 95.53% მუსლიმით. ქალაქისგან მოშორებულ ადგილებსა და სოფლებში ეს მაჩვენებელი 98.80%-მდე ადის. სიდიდით მეორე რელიგია ქრისტიანობაა, რომლის მიმდევარიც ისლამაბადის მოსახლეობის 4.07%-ია. ეს მაჩვენებელიც განსხვავდება ადგილმდებარეობის მიხედვით: უშუალოდ ქალაქში 5.7%-ია, ხოლო მოშორებულ სოფლებში - 0.94%.
ეკონომიკა
1989 წელს დაარსებული ისლამაბადის საფონდო ბირჟა სიდიდით მესამე იყო ქვეყანაში კარაჩისა და ლაჰორის საფონდო ბირჟების შემდეგ. 2017 წელს სამივე აღნიშნული გაერთიანდა და ჩამოყალიბდა პაკისტანის საფონდო ბირჟა, რომლის დღიური ბრუნვა 1 მილიონ აქციას აღემატება.
მსოფლიო ბანკის ბიზნესის კეთების მოხსენებაში 2010 წელს, ისლამაბადი აღნიშნული იყო, როგორც საუკეთესო ადგილი ბიზნესის დასაწყებად პაკისტანში. მინი|309x309პქ|ფეისალის მეჩეთი
ტურიზმი
ფეისალის მეჩეთი ქალაქის მნიშვნელოვანი კულტურული ღირსშესანიშნაობაა და ყოველდღიურად უამრავ ტურისტს იზიდავს. 1986 წელს აშენებულ მეჩეთს სახელი საუდის არაბეთის მეფის ფეისალის პატივსაცემად დაერქვა. მეჩეთი 24 000 მუსლიმ მლოცველს იტევს. მეჩეთის კედლებზე, რომელიც თურქების დიზაინითა და საუდის არაბეთის დაფინანსებით აშენდა, ყურანის ამონარიდებია ხელით შესრულებული.
ქალაქში არსებული კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა, 2007 წელს აგებული პაკისტანის მონუმენტია.
ისლამაბადშია ასევე პაკისტანის ყველაზე პრესტიჟული მუზეუმები, როგორიცაა ლოკ ვირსას მუზეუმი ანუ იგივე მემკვიდრეობის მუზეუმი, რომელიც 1974 წელს დაარსდა. ასევე სახალხო და ტრადიციული მემკვიდრეობის ინსტიტუტი, იგივე პაკისტანის ეთნოლოგიის ეროვნული მუზეუმი.
ისლამაბადი აგებულია ცივილიზაციასა და არქიტექტურაზე, რომელიც სათავეს მე-10 საუკუნიდან იღებს. ვინაიდან ქალაქი აგებულია პოტოარის ზეგანზე, აქ ქვის ხანიდან მოყოლებული ცივილიზაციათა ნარჩენებია შემონახული. ქალაქს ასევე აქვს ისტორიულ ღირსშესანიშნაობათა ფართო სპექტრი, რომელიც სათავეს მე-16 საუკუნის ინდური ცივილიზაციიდან იღებს. ამის მაგალითია ისლამაბადში მდებარე საიდპური, რომელიც პატარა სოფლიდან წმინდა ადგილად იქცა. აქ არის სალოცავები სადაც ჰინდუები თავიანთ ღმერთებს ეთაყვანებიან.
ჯანმრთელობა
ისლამაბადს ყველაზე დაბალი ახალშობილთა სიკვდილიანობის მაჩვენებელი აქვს პაკისტანში, 38 შემთხვევა ყოველ 1 000 ახალშობილზე. მთლიანად ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელი 78 შემთხვევაა ყოველ 1 000 ახალშობილზე. ისლამაბადს აქვს როგორც სახელმწიფო ისე კერძო სამედიცინო ცენტრები. ქალაქში ყველაზე დიდი საავადმყოფო პაკისტანის სამედიცინო მეცნიერებათა ინსტიტუტია, რომელიც 1985 წელს როგორც ექიმთა მოსამზადებელი ინსტიტუტი ისე დაარსდა, აღნიშნული კლინიკა როგორც ეროვნული ცენტრი ისე ფუნქციონირებს და პაციენტებს სპეციალიზებულ სადიაგნოსტიკო და სამკურნალო მომსახურებებს სთავაზობს. საავადმყოფოში 30 ძირითადი სამედიცინო განყოფილებაა. ის 5 ადმინისტრაციულ დეპარტამენტადაა დაყოფილი, 592 საწოლზეა გათვლილი და 22 თერაპიულ და ქირურგიულ სპეციალობას აერთიანებს.
1985 წელს გახსნილი ბავშვთა ჰოსპიტალი 230 საწოლზეა გათვლილი. ის 6 მთავარ განყოფილებას მოიცავს. ესენია: ქირურგიული და დამხმარე სპეციალობები, თერაპიული და დამხმარე სპეციალობები, სადიაგნოსტიკო, საოპერაციო, ინტენსიური თერაპია/რეანიმაცია და სისხლის ბანკი. მინი|308x308პქ|ისლამაბადის საერთაშორისო აეროპორტი
საჰაერო
ქალაქი მსოფლიოს ძირითად მიმართულებებთან ისლამაბადის საერთაშორისო აეროპორტითაა დაკავშირებული. აღნიშნული აეროპორტი უდიდესია პაკისტანში.
გზატკეცილები
M-2 გზატკეცილი 367 კილომეტრის სიგრძისაა და ისლამაბადსა და ლაჰორის აკავშირებს ერთმანეთთან. M-1 გზატკეცილი ისლამაბადს პეშავართან აკავშირებს, მისი სიგრძე 155 კილომეტრია. ისლამაბადისა და რავალპინდის დამაკავშირებელ გზას დღეში 48 000 ავტომობილი გადის.
კერძო ტრანსპორტი
ისლამაბადში შესაძლოა ტაქსების გამოყენებაც. 2016 წლის მარტიდან, ისლამაბადსა და რავალპინდში ტაქსის კომპანია ქარიმმა დაიწყო ფუნქციონირება. ქარიმი, რომელიც ამერიკული კომპანია უბერის შვილობილი კომპანიაა, დუბაიშია დაფუძნებული და ახლო აღმოსავლეთის, აფრიკისა და სამხრეთ აზიის 15 ქვეყნის 100-ზე მეტ ქალაქში სთავაზობს თავის მომხმარებელს სერვისებს.
სქოლიო
კატეგორია:პაკისტანის ქალაქები კატეგორია:აზიის დედაქალაქები
შალიკაშვილები
შალიკაშვილები — ქართული თავადური საგვარეულო სამცხე-საათაბაგოდან. ძმები ელიზბარ და ოთარ შალიკაშვილები მოიხსენიებიან დაახლოებით XV საუკუნეში. 1516 წლის "მესხეთის საეკლესიო მამულების სიის" თანახმად, შალიკაშვილებს ჰქონდათ თავის სათავადო (XVI ს.-ის I მესამედში). XVI საუკუნის შუა ხანებში, ოთარ შალიკაშვილი იყო ყვარყვარე III ჯაყელის პირველი ვეზირთა შორის. იგი იცავდა სამცხის დამოუკიკდებლობას იმერეთის მეფისგან (ბაგრტ III). ოთარის ასული შაჰ-თამაზმა ცოლად შეირთო. მისი შვილი ვარაზა მეტოქეობას უწევდა ჯაყელთა საგვარეულოს. ის ამ უკანასკნელთა მხარდამჭერების მიერ იყო მოკლული. მისი შვილი კოკოლა იყო სამცხის ამბოხებული ფეოდალების ხელმძღვანელი ათაბაგების წინააღმდეგ. თავდაპირველად იბრძოდა ოსმალების წინააღმდეგ, რომლებმაც დაიპყრეს სამცხე-საათაბაგო. შემდეგ მსახურობდა სპარსეთში, შაჰის კარზე. მოგვიანებით ის თურქ-ოსმალთა სამსახურში ჩადგა, მიიღო ისლამი და დაირქვა ახალი სახელი – მაჰმუდ-ხანი. თურქების მიერ სამცხის ანექსირების შემდეგ, შალიკაშვილების ზოგიერთი წარმომადგენელი გადავიდა გურიის სამთავროსა და ქართლის სამეფოში. ისინი ქართლში აბანოს ციხეს ფოლბდნენ. ქართლიდან მომდინარეობს საგვარეულო განშტოება, რომელიც რუსეთში გაემგზავრა 1724 წელს. ვახტანგ VI თანმხლებთა სიაში შალიკაშვილები იხსენიებიან, როგორც შალიკოვები (Шалыковы). 1612 ლუარსაბ II მიერ გაცემულ სიგელში, თავადებად მოიხსენიებიან ჯუანშერ შალიკაშვილი და მისი შვილი – როჭიკი. როჭიკი ამ დროს შალიკაშვილების ფაქტობრივი მამათავარი იყო, რის გამოც ისინი აგრეთვე ცნობილი იყვნენ, როგორც როჭიკაშვილები. რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში მათ თავადობა დაუმტკიცდათ 25 მარტის 1826 წ. გვარი რუსიფიცრებული იყო, როგორც შალიკოვი (Шаликовы).
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
ტაგუდინი
ტაგუდინი (ოფიციალურად ტაგუდინის მუნიციპალიტეტი; ილოკ: Ili ti Tagudin; ფილ: Bayan ng Tagudin) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ილოკოსის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 41 538 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 43 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ილოკოსის მუნიციპალიტეტები
იუნკოსი
იუნკოსი (Yuncos) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია-ლა-მანჩის ავტონომიური გაერთიანების ტოლედოს პროვინციის ლა-საგრის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 15 კმ². მოსახლეობა — 11 646 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტოლედოს მუნიციპალიტეტები
ჭვრინისის წმინდა იორამის ეკლესია
ჭვრინისის წმინდა იორამის ეკლესია — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტი სოფელ ჭვრინისში. მდებარეობს სოფლის განაპირას, სამხრეთ-დასავლეთით. აგებულია XIX საუკუნის დასასრულს.
ეკლესია დარბაზულია (5,5 X 4,4 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით, კონსტრუქციული ნაწილები ამოყვანილია თლილი ქვის თანაბარი წყობით. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. დასავლეთით ერთი სწორკუთხა სარკმელია. ინტერიერი და ფასადები შელესილი და შეთეთრებულია. ეკლესია გადახურული იყო ღარიანი კრამიტით.
გრდემლი (გაზეთი)
„გრდემლი“ — ქართული ყოველკვირეული ეროვნულ-ლიბერალური მიმართულების გაზეთი; გამოდიოდა ქუთაისში 1907 წელს. გამოიცა სამი რვაგვერდიანი ნომერი. მოკლე ხანში „გრდემლის“ ნაცვლად გამოვიდა გაზეთი „ალი“ (მხოლოდ ერთი ნომერი), რომელშიც გაგრძელდა „გრდემლის“ ზოგიერთი დაუმთავრებელი სტატია. რედაქტორ-გამომცემელი — ა. ჩილაევი.
ჭვრინისის წმინდა იორამის ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Т-72
შექმნის მიზეზი
1940-50 წლებისთვის საბჭოთა სატანკო ნაწილებს არ ჰყავდათ ერთი სტანდარტული ტანკი რომელიც მთლიანად შეიარაღებული იქნებოდა რომელიმე ნაწილი. ისინი შეიარაღებულნი იყვნენ როგორც მსუბუქი ისევე საშუალო და მძიმე ტანკებით. ამას კი თავისი პრობლემები ჰქონდა ჭურვების მომარაგებაში ბრძოლის დროს, სწორედ ეს იყო მიზეზი რომ შეექმნათ ერთი სტანდარტული ტანკი რომლითაც უმეტესი ჯავშანსატანკო ნაწილები იქნებოდნენ შეიარაღებულები. ამის განხორციელება კი დაევალა ალექსანდრ მოროზოვს რომელმაც დიდი ხნის განმავლობაში გამოუშვა რამდენიმე Т-72 - ის ვერსია, თუმცა შეიარაღებაში ის 1971 წელს მიიღეს.
შედეგი და შეფასება
ტანკის შექმნა ძალიან დიდი ხნის განმავლობაში და საკმაო რაოდენობით საცდელი ვერსიებიც გამოვიდა. საბოლოოდ 1971 წელს გამოვიდა მისი საბოლოო ვერსია რომელსაც ყველა პრობლემა რომელიც T-64 - ს ჰქონდა მოგვარებული ჰქონდა, Т-64 - ისგან განსხვავებით მას ეყენა სრულიად ახალი ავტოდამდენი და სავალი ნაწილები, მისი წინამორბედისგან გადმოჰყვა შასი, ქვემეხი და ყველაფერი რაც Т-64 - ს ჰქონდა.
ცივი ომის დროს ეს ტანკი თავის მონაცემებით უსწრებდა ნებისმიერ ევროპულ და ამერიკულ ტანკს, მის ქვემეხს თავისუფლად შეეძლო გაეხვრიტა 630მმ ჯავშანი 3000ს მეტრზე მაშინ როდესაც ამერიკული M-60-ს ჰქონდა 155მმ ჯავშანი და მისი ქვემეხი კი ხვრიტავდა 420მმ ჯავშანს.
მისი ჯავშანი და ქვემეხი თავისდროზე საკმაოდ ძლიერი იყო თუმცა დღეს დღეისობით ქვეყნების უმეტესობა ამ ტანკებს მოდერნიზაციას უტარებს.
საბრძოლო ისტორია
ეს ტანკი მონაწილეობდა საკმაოდ ბევრ საომარ კონფლიქტში და საბრძოლო გამოცდილება საკმაოდ დიდი აქვს.
ირან-ერაყის ომი
მისი პირველი საბრძოლო გამოცდა ირან-ერაყის ომში მოხდა, ტანკი ძალიან იშვიათად გამოიყენებოდა ბრძოლისას თუმცა ერთხელ Т-72-ების კოლონა მოხვდა ამერიკული M-60-ების ჩასაფრებაში და ყველა Т-72 განადგურდა.
ლიბანის ომი
1982 წელს მოხდა ამ ტანკის მეორე საბრძოილო გამოცდა, ამჯერად მათი მოწინააღმდეგე იყო ებრაული მერკავა 1 და მერკავა 2. Т-72-ებს ძალიან გაუჭირდათ მათი ჯავშნის გახვრეტა ხოლო მერკავას ქვემეხი კი მას ადვილად ანადგურებდა, თუმცა Т-72 აშკარად ჯაბნიდა მანევრულობაში. მერკავასთან შედარებით ის ისეთ ადგილას მოძრაობდა სადაც მერკავათი იყო ძალიან რთული თავისი წონიდან გამომდინარე. საბოლოო ჯამში 3 მერკავა განადგურდა ხოლო რამდენიმე ათეული Т-72-ი.
ყარაბაღის ომი
ამ ომში Т-72-ი მონაწილეობდა ორივე მხრიდან და ორივე მხრიდან ძალიან დიდი რაოდენობით, სომხეთს 1990 წლისთვის მე-7-ე გვარდიული არმია შეიარაღებული იყო 258 ტანკით საიდანაც 246 იყო Т-72-ი ხოლო აზერბაიჯანელებს კი 1992-93 წლისთვის რუსეთისგან 330 ტანკი მიიღეს საიდანაც ნახევარზე მეტი Т-72-იყო. ორივე მხარემ რუსეთისგან მიიღო Т-72-ის შემდეგი მოდიფიკაციები : Т-72A, T-72AB, T-72AK, T72B და T-72B1 თუმცა აზერბაიჯანელებს Т-55 - ებიც შეხვდათ. ბრძოლის დროს ორივე მხარე ხშირად იყნებდა Т-72-ებს, მათ შორის სტრატეგიული ობიქეტების ასაღებად როგორც იყო ფიზული სადაც სომხეთის არმიამ 25 Т-72-ით შეუტია და რკინიგზის სადგური აიღო.
მინი|მარცხნივ|ყარაბაღის ომის მემორიალი. სომხური Т-72 ნომერი 442. აზერბაიჯანის არმიის ერთ-ერთი რუსი ოფიცრის თქმით Т-72-ი ბრძოლისას მწყობრიდან არასდროს გამოდიოდა და თუ გამოიდიოდა ამის მიზეზი ცუდად მომზადებული ეკიპაჟები იყვნენო. ოპერაციებში სომეხი მებრძოლები ტრადიციული საბჭოთა მეთოდით უტევდნენ, ჯერ არტილერიით გაანადგურებდნენ ყველაფერს და შემდეგ კი უშვებდნენ ტანკებს რის გამოც სომხებს ბევრად ნაკლები ზარალი აქვთ ტანკების მხრივს, მათ სულ რაღაც 52 Т-72-დაკარგეს მაშინ როდესაც აზერბაიჯანმა 186 საიდანაც 160 Т-72 იყო, თუმცა აზერბაიჯანელების მთავარი პრობლემა იყო ის, რომ ტანკი თუ დაზიანდებოდა მისი შემკეთებელი არავინ იყო ამიტომ საკმაო რაოდენობით არასაბრძოლო დანაკარგიცაა.
ამ ომში დიდი მნიშვნელობა არ ენიჭებოდა თუ რომელ ტანკში იჯექი რადგან ტერიტორია საკმაოდ მთაგორიანია და ყველა ტანკს უჭირდა თავისი დადებითი და უარყოფითი თვისებების ჩვენება. იყო შემთხვევა როდესაც საკმაოდ მოძველებულმა Т-55 მა 1000-1200 მეტრიდან გაანადგურა ქვეკალიბრული ჭურვით Т-72-ი.
აფხაზეთის ომი
აფხაზეთის და საქართველოს სამოქალაქო ომშიც გამოიყენებოდა Т-72, თუმცა ძალიან მცირე რაოდენობით, თუმცა სადაც გამოიყენებოდა იყო ფაქტობრივად აუფეთქებელი ტანკი. მითია სადაც აფხაზები ამბობდნენ რომ გაგრის შეტევისას Т-72 გამოიყენეს თუმცა ეს მხოლოდ და მხოლოდ ფსიქოლოგიური ეფექტის მოსახდენად დასჭირდათ.
უდაბნოს ქარიშხალი
მინი|კუალიციური ჯარების T-72-ი (შესაძლოა იყოს ქუვეითის [[M-84 - ი)]] 1990 წელს დაიწყო ოპერაცია უდაბნოს ქარიშხალი სადაც კვალიციური ჯარები იბრძოდნენ სადამ ჰუსეინის ჯარების წინააღმდეგ. კვალიციურ ჯარებში შედიოდნენ სხვადასხვა ტანკები მათ შორის: M1 Abrams, AMX-30, M-84 და კიდევ მრავალი ტანკი, სადამ ჰუსეინის მხარეს კი იბრძოდა მოძველებული საბჭოთა წარმოების T54\55, T-62 რომელიც იყო სატანკო ჯარები ნახევარზე მეტი ასევე იუგოსლავიური M-84 -ი რომელიც იყო  T-72 - ის ასლი და  T-72-ი რომელიც წარმოებული იყო ჩეხეთში და 200-მდე კი იყო წარმოებული სსრკში.
ომის დაწყებისავე გამოიკვეთა აშკარა უპირატესობა კუალიციური ჯარების, ერაყელებმა მალევე დაკარგეს საჰაერო უპირატესობა რამაც გადამწყვეტი როლი ითამაშა საბოლოო შედეგზე. ერაყელთა მხარეს კი შედეგი კატასტროფული იყო მათ განადგურებით ვერცერთი ტანკი გაანადგურეს თუმცა მათ დააზიანეს რამდენიმე ათეული აბრამსი, ძველი T54\55 T-62 - ები ფაქტობრივად ვერაფერს აკლებდნენ კოალიციურ ჯავშანტექნიკას თუმცა T-72 -  მაგრამ რამდენიმეჯერ გაარტყა მოწინააღმდეგის ტანკს თუმცა ტანკი აფეთქებით ვერ ააფეთქა ხოლო მოწინააღმდეგის ტანკები კი ადვილად უსწორდნებოდნენ მოძველებულ საბჭოთა ტექნიკას. ასეთი კატასტროფული შედეგი გამოიწვია იუგოსლავიაში და ჩეხეთში შეძენილმა ტანკებმა რომელიც ბევრად ჩამორჩებოდნენ საბჭოთა წარმოების ტანკებს განსაკუთრებით ჯავშანში რადგან იყო ძალიან დაბალი ხარისხის თუმცა M-84 - ი გამოიყენებოდა კოუალიციური ჯარების მხარესაც რომელიც საკმაოდ ადვილად ანადგურებდა ერაყულ ტანკებს.
ჩეჩნეთის პირველი ომი
1996 წელს დაიწყო ომი ჩეჩნეთში სადაც რუსული არმია ებრძოდა ჩეჩენ ბოივიკებს.
ძალთა თანაფარდობა ჯავშანტექნიკის მხირვ იყო ძალიან დიდი რადგან ჩეჩნებს ტანკი საერთოდ არ გააჩნდათ. რუსეთის მხარეს იბრძოდა ფაქტობრივად ყველა ტანკი რაც სსრკს უწარმოებია მათ შორის : T54\55, T-62, T-72 და T-80 - ი. ტაქტიკური შეცდომების გამო რუსეთის მხარეს დანაკარგი ძალიან დიდია, რადგან ტანკი ქალაქში კარგავს მანევრულობას და ძალიან ადვილი სამიზნეა ტანკსაწინააღმდეგო იარაღით შეიარაღებული მებრძოლისათვის. რის გამოც ჩეჩნებმა დიდი ზიანი მიაყენს, სიტუაციას ისიც ამძიმებდა რომ T-72 და Т-80 - ს გააჩნდა დინამიკური დაცვა რომელიც საკმაოდ ხარისხიანად იცავს ტანკს ტანკსაწინააღმდეგო იარაღისგან. ომში ამ ტანკებიდან ყველას ეკეთა დინამიკური დაცვა თუმცა არცერთის კონტეინერები არ იყო სავსე ასაფეთქებელი ნივთიერებით რის გამოც მისი აფეთქება ძალიან ადვილდებოდა ნებისმიერ ადგილიდან მორტყმისას. მინი|ერაყული განადგურებული T-72-ი
ჩეჩნეთის მეორე ომი
ჩეჩნეთის პირველი ომის შეცდომების შემდეგ დაიწყეს საბჭოთა მეთოდებით ბრძოლა რამაც შედეგი გამოიღო თუმცა მოსახლეობის დიდი ნაწილი დაიღუპა არტილერიის ცეცხლის შედეგად, არტილერიის შემდეგ ქალაქში შევიდნენ ქვეითები BTR - ების მხარდაჭერით. T-72 ებს კი სულ სხვანაირად იყენებდნე ამ ომში, ისინი გამოიყენებოდნენ მხოლოდ და მხოლოდ მაშინ თუ რაიმე წერტილის განადგურება იყო საჭირო ამისათვის კი ის ქალაქს უახლოვდებოდა ესროდა 1000-1200 მდან რადგან ტანკსაწინააღმდეგო იარაღი ასეთი მანძილიდან ვერ ისროდა. საერთო ჯამში რამდენიმე T-72 განადგურდა.