cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჩრდილოეთ ამერიკისა და კანადის ეპარქია
ისტორია
2014 წლის 3 ივნისს საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის, წმ.სინოდის გადაწყვეტილებით, ჩამოყალიბდა ჩრდ.ამერიკის ეპარქია, ამასთანავე გადაწყდა დაარსებულიყო საქართველოს უცხოურ სამრევლოებში  სასულიერო და კულტურის ცენტრები და საკვირაო სკოლები.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ეპარქიები
სერგეი გავრილოვი (პოლიტიკოსი)
სერგეი ანატოლის ძე გავრილოვი (Серге́й Анато́льевич Гаври́лов; დ. 27 იანვარი, 1966, ტულა, რსფსრ, სსრკ) — რუსი პოლიტიკოსი. რუსეთის სახელმწიფო დუმის დეპუტატი რუსეთის ფედერაციის კომუნისტური პარტიიდან. 2019 წლის 20 ივნისს თბილისში მართლმადიდებლობის საპარლამენტთაშორისო ასამბლეის სესიის დროს მის მიერ საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის სკამის დაკავებასა და საქართველოს პარლამენტში რუსულ ენაზე ასამბლეის სესიის ჩატარებას მოყვა საპროტესტო აქცია პარლამენტის შენობის წინ, რომელიც პოლიციამ და სპეციალური დანიშნულების რაზმმა რეზინის ტყვიებით, გაზისა და წყლის ჭავლის საშუალებით დაარბია. მიღებული აქვს II ხარისხის ორდენი „მამულის წინაშე დამსახურებისათვის“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1966 კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები
ვიშერა (კამის შენაკადი)
ვიშერა (Вишера) — მდინარე რუსეთში, პერმის მხარეში; კამის მარცხენა შენაკადი (ჩაედინება კამის წყალსაცავის ვიშერის ყურეში). სიგრძე 415 კმ, აუზის ფართობი 31 200 კმ². სათავეს იღებს ჩრდილოეთ ურალის დასავლეთ კალთაზე. ძირითადად მიედინება ურალის მთისწინეთში, დიდწილად აქვს მთის მდინარის მახასიათებლები, მიედინება ვიწრო ხეობაში. საშუალო წლიური ხარჯი დაბა რიაბინინოსთან 473 მ³/წმ. აუზში მდებარეობს 168 ტბა საერთო ფართობით 4,6 კმ²; გავრცელებულია კარსტული მოვლენები. ძირითადი შენაკადებია: იაზვა (მარჯვენა), კოლვა (მარცხენა). იკვებება შერეულად, ჭარბობს თოვლის წყლები. იყინება ოქტომბრის ბოლოს – ნოემბრის დასაწყისში, ლღვება აპრილის ბოლოს. დასაცურებელია. სანაოსნოა ნავმისადგომ ველსიდან (312 კმ). რეგულარული სამგზავრო მიმოსვლა ხორციელდება ქალაქ კრასნოვიშერსკამდე. ვიშერის აუზში ალმასის საბადოებია.
სქოლიო
კატეგორია:პერმის მხარის მდინარეები
AnnenMayKantereit
ისტორია
ჯგუფის სახელწოდება შედგება იმ ბიჭების გვარებისგან, რომლებმაც შექმნეს ის: კრისტოფერ ანენი, ჰენინგ მაი და ზევერინ კანტერაითი. ჯგუფი გამოჩნდა, როდესაც ბიჭები სწავლობდნენ შილერის გიმნაზიაში კელნში. თავდაპირველად ისინი კელინის ქუჩებში გამოდიოდნენ, ინსტრუმენტებისთვის ფულის ასაგროვებლად. ბასისტის როლში მათთან ერთად ზოგჯერ ლარს ლეტგერინიც იყო.
2012 წელს გახსნეს საკუთარი არხი Youtube-ზე, სადაც გარკვეული დროის მანძილზე ავრცელებდნენ თავიანთ ქუჩის გამოსვლების ვიდეო ჩანაწერებს.
2013 წელს ჩაწერეს თავიანთი პირველი მუსიკალური ალბომი. ის ნაწილობრივ ქუჩაში იყო ჩაწერილი, ამ მომენტისთვის ეს ჩაწერები არ ვრცელდება.
2014 წელს აგვისტოში მათ შეუერთდა მეოთხე მუდმივი ჯგუფის წევრი ბასისტი მალტე ჰუკი. 2014 წლის დასაწყისიდან, ჯგუფს აქტიური გასტროლები ჰქონდა გერმანიის ფარგლებში, შვეიცარიასა და ავსტრიაში, ასევე ის აქტიურად მონაწილეობდა უმსხვილეს მუსიკალურ ფესტივალებზე.
2015 წელს ჩაწერილიყო მუსიკალური ვიდეო ჯგუფებთან Milky Chance და K.I.Z.. 2015 წლის შემოდგომაზე ჯგუფმა მოაწერა კონტრაქტს ხელი მედიახოლდინგთან Universal Music Group. მაშინ დაიწყო მათი ურთიერთთანამაშრომლობა პროდიუსერთან მოზეს შნაიდერთან და ლეიბლ Vertigo Berlin-ის ქვეშ გამოშვებული იყო მინი-ალბომი Wird schon irgendwie gehen („როგორმე მოხერხდება“).
2016 წლის მარტში ჯგუფმა შესთავაზა პუბლიკას ალბომი Alles Nix Konkretes („არაფერი კონკრეტული“) მთავარი სიმღერით Pocahontas (პოკაჰონტასი). ალბომი მომენტალურად მოხვდა გერმანულ, ავსტრიულ და შვედურ ჩარტებში.
2015 წელს „AnnenMayKantereit“-მა მიიღო 2 ჯილდო: 1) Kulturpreis der Sparkassen-Kulturstiftung Rheinland (Sponsorship proposed by Wolfgang Niedecken); 2) Deutscher Webvideopreis კატეგორიაში „მუსიკალური ვიდეო“ (Barfuß Am Klavier). 2015 წელს ნომინაცია 1Live-დან Krone როგორც „საუკეთესო საკონცერტო შესრულება“. 2016 წელს ნომინაცია 1Live-დან Krone როგორც „საუკეთესო ჯგუფი“ და „საუკეთესო საკონცერტო შესრულება“. 2016-2017 წლებში აღნიშნულნი იყვნენ Goldene Kamera Digital Award-ზე ნომინაციაში „MusicAct“, როგორც მოკლე ვადებში დაწინაურებული ქუჩის მუსიკოსობიდან YouTube.com-ზე ორი აუდიტორიის ფლობამდე რამდენიმე მილიონამდე და მეტ სოლო კონცერტში.
Blondie
Blondie — ამერიკული როკ-ჯგუფი, დაარსებული ვოკალისტ დები ჰარის და გიტარისტ კრის სტაინის მიერ. იგი ამერიკაში იყო ახალი ტალღის და პანკ-როკის პიონერი, 1970-იან წლებში. მისი პირველი ალბომი შეიცავდა ორივე ჟანრის სიმღერებს. თუმცა, მიუხედავად დიდ ბრიტანეთსა და ავსტრალიაში წარმატებისა, Blondie აშშ-ში ანდერგრაუნდულ ჯგუფად ითვლებოდა - სანამ 1978 წელს Parallel Lines-ს გამოსცემდა. შემდეგი სამი წლის განმავლობაში მათ დისკოგრაფიას რამდენიმე ჰიტ-სინგლი შეემატა, მათ შორის "Call Me", "Atomic" და "Heart of Glass". აღსანიშნავი იყო მათ მუსიკაში დისკოს, პოპის,  რეპის, და რეგის, გამოჩენა, თუმცა კოლექტივი ახალი ტალღის მიმდინარეობას არასოდეს აცდენილა.
ჯგუფი დაიშალა მეექვსე სტუდიური ალბომის The Hunter შემდეგ, 1982 წელს. დები ჰარიმ სოლო კარიერა დაიწყო, თუმცა რამდენიმე წელი აგრეთვე ზრუნავდა კრის სტაინზე, რომელიც მისი პარტრნიორიც იყო - მუსიკოსს დაუდგინეს კანის აუტოიმუნური დაავადება, პემფიგუსი.
რუბლენიცა-ნოუე
რუბლენიცა-ნოუე (Rubleniţa Nouă) — სოფელი მოლდოვაში, სოროკის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 192 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 179 ადამიანს შეადგენდა.
Blondie
1997 წელს Blondie აღდგა, წარმატებულად დაბრუნდა სცენაზე და გამოსცა შემდგომში ბრიტანეთში #1 ჰიტად ქცეული "Maria".
რუბლენიცა-ნოუე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სოროკის რაიონის სოფლები
Blondie
მომდევნო წლების განმავლობაში Blondie-ს მსოფლიოში მრავალი კონცერტი აქვს ჩატარებული და ის 2006 წელს შეიყვანეს როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში. , ხოლო საერთო ჯამში გაყიდული ჩანაწერების რაოდენობა 40 მილიონს აღწევს და კვლავ მატულობს.
სქოლიო
კატეგორია:Blondie კატეგორია:Chrysalis Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:ამერიკული პანკ-როკ ჯგუფები კატეგორია:1974 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები კატეგორია:1982 წელს დაშლილი ჯგუფები კატეგორია:1997 წელს აღდგენილი ჯგუფები კატეგორია:ამერიკული ახალი ტალღის ჯგუფები კატეგორია:ამერიკული პოპ-ჯგუფები კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები
ნოვოროსიისკის თავდაცვითი ოპერაცია
ნოვოროსიისკის თავდაცვითი ოპერაცია — სამხედრო ოპერაცია მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1942 წლის 19 აგვისტოდან 26 სექტემბრამდე.
17 აგვისტოს ნოვოროსიისკის და ტამანის ნახევარკუნძულის დასაცავად შეიქმნა ნოვოროსიისკის თავდაცვითი რაიონი (სარდალი გენერალი მ. კოტოვი, 8 სექტემბრიდან გენერალი მ. გრეჩკო). 19 აგვისტოს გერმანიის და რუმინეთის ჯარებმა დაიწყეს შეტევა ჭარბი ძალებით. 25 აგვისტოს საბჭოტა ჯარებმა შეაჩერეს მტრის შეტევა. გერმანიამ 29 აგვისტოს ტუაფსეს მიმართულებით დამატებითი ძალები გადაისროლა და 29 აგვისტოს შეტევა განაახლა. მან შეძლო ანაპის რაიონში შავი ზღვის ნაპირზე გადასვლა 7 სექტემბერს აიღო ნოვოროსიისკი. ქალაქში ბრძოლები 26 სექტემბრამდე გრძელდებოდა. გერმანიამ ვერ შეძლო ზღვისპირა შოსეზე გაჭრა ტუაფსეს მიმართულებით და თავდაცვაზე გადავიდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კავკასიისათვის ბრძოლა
დამოუკიდებლობის დღე: აღზევება
დამოუკიდებლობის დღე: აღზევება (Independence Day: Resurgence) — 2016 წლის სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმი, რომლის რეჟისორი, თანასცენარისტი და თანაპროდიუსერია როლანდ ემერიხი. იგი არის 1996 წელს გამოსული ფილმის „დამოუკიდებლობის დღე“ გაგრძელება. მონაწილეობენ: ლიამ ჰემსვორთი, ჯეფ გოლდბლუმი, ბილ პულმენი, მაიკა მონრო, ჯესი აშერი, უილიამ ფიხტნერი, შარლოტ გენსბური, ბრენტ სპაინერი, ტრევის ტორე და სელა უორდი.
სიუჟეტი მიმდინარეობს პირველი ნაწილის მოვლენებიდან 20 წლის შემდეგ, სადაც გაერთიანებული ერების ორგანიზაციასთან თანამშრომლობით, უცხოპლანეტელთა ტექნიკის გამოყენებით, იქმნება დედამიწის დაცვის პროგრამა, რომლის მიზანია უცხოპლანეტელთა შემოსევისგან თავის დაცვა.
სიკველზე მუშაობა შემქმნელებმა ჯერ კიდევ 2001 წელს დაგეგმეს. გადაღებები დაიწყო 2015 წლის აპრილში და მიმდინარეობდა ნიუ-მექსიკოსა და იუტაში.
„დამოუკიდებლობის დღის“ მსოფლიო პრემიერა გაიმართა 2016 წლის 20 ივნისს ლოს-ანჯელესში. აშშ-ში გამოვიდა იმავე წლის 24 ივნისს, პირველი ნაწილის გამოცემიდან 20 წლის თავზე, 2D, 3D და IMAX 3D ფორმატებში. ფილმის ბიუჯეტმა შეადგინა 165 მილიონი აშშ დოლარი, შემოსავალმა — 389.7 მილიონი, გამომდინარე აქედან, მიიჩნევა კომეციულ იმედგაცრუებად. იგი უარყოფითად მიიღეს როგორც კინოკრიტიკოსებმა, ასევე მაყურებლებმა. მიუხედავად ამისა, 2017 წელს გადაეცა იუპიტერის ჯილდო. , ამას გარდა ფილმი ნომინირებული იყო სატურნის, Teen Choice Awards-ისა და ვიზუალური ეფექტების საზოგადოების დაჯილდოებებზე. საერთო განხილვების აგრეგატორ Rotten Tomatoes-ზე, მისი საერთო რეიტინგია 29% (215 მიმოხილვაზე დაყრდნობით).
სქოლიო
კატეგორია:2016 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:2016 წლის 3D ფილმები კატეგორია:2010-იანი წლების მოქმედებითი ფილმები კატეგორია:2010-იანი წლების სათავგადასავლო ფილმები კატეგორია:2010-იანი წლების სამეცნიერო ფანტასტიკური ფილმები კატეგორია:20th Century Fox-ის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმი-კატასტროფები კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური მოქმედებითი ფილმები კატეგორია:ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკური სათავგდასავლო ფილმები კატეგორია:ფილმები აპოკალიფსის შესახებ კატეგორია:ფილმები ობლებზე კატეგორია:როლანდ ემერიხის ფილმები კატეგორია:IMAX-ის ფილმები
ჰრაჩია მელიქიანი
ჰრაჩია მელიქიანი (Հրաչյա Մելիքյան; დ. 8 მაისი, 1947, ერევანი, სომხეთი — გ. 6 მარტი, 2006, იქვე) — სომეხი მუსიკისა და ფილმების კომპოზიტორი. ჰრაჩია მილიქიანმა ერთმანეთში შეაზავა მსოფლიო მუსიკის განვითარება და ეროვნული მუსიკალური თავისებურებები, და ამით ჩამოაყალიდა საკუთარი დამახასიათებელი და გამორჩეული მუსიკალური სტილი. მისი კომპოზიციების უმეტესი ნაწილი არის ინსტრუმენტული. მელიქიანმა ასევე შეასრულა მრავალრიცხოვანი საგუნდო კომპოზიციები, რომანები, სხვადასხვა ინსტრუმენტების ნაწვეტები; აგრეთვე ასრულებდა მუსიკებს ფილმებისთვის. 1972 წლიდან იყო კომპოზიტორთა და მუსიკისმცოდნეთა კავშირის წევრი, ხოლო 1992 წლიდან სიკვილამდე (2006 წლაის მარტამდე) იყო სომხეთის კომპოზიტორთა და მუსიკისმცოდნეთა კავშირის ვიცე-პრეზიდენტი.
ადრეული ცხოვრება
ჰრაჩია მელიკიანი დაიბადა 1947 წლის 8 მაისს, ერევანში, სომხეთში, ადვოკატს და ბუღალტერის ოჯახში. ჰრაჩია, მისი ძმა და დები სკოლაში სწავლის პერიოდში ბრწყინავდნენ. როდესაც მისი და-ძმები ინჟინერიისა და ფიზიკისკენ მიისწრაფვოდნენ, ჰრაჩიას ოცნება მუსიკის სწავლა იყო. დაწყებითი სკოლაში სწავლის ადრეულ პერიოდში, მან გიტარა იყიდა იმ ჯიბის ფულით, რომელსაც ჯიბის ფულიდან აგროვებდა; ამ დროს დაიწყო მან დაკვრაც. ცოტა ხნის შემდეგ, მან ასევე დაიწყო აკორდეონზე დაკვრაც (თვითონ ისწავლა). ბოლო წლებში საშუალო სკოლაში აქტიურად იყო ჩართული სკოლის მუსიკალურ ჯგუფში, ასრულებდა დირიჟორის როლს და უკრავდა აკორდეონაზე. 1962 წელს, მისმა გადაწყვეტილებამ იგი მუსიკალურ სკოლაში, 15 წლის ასაკში, მიიყვანა - ამ ასაკში მუსიკალურ სკოლაში მიღება უჩვეულო იყო - აქ მან დაიწყო კლარნეტზე დაკვრაი (ლავჩიანების კლასი). ტრადიციული 5 წლის მაგივრად, მან სკოლა 2 წელიწადში დაამთავრა და შემდეგ სწავლა განაგრძო ერევნის სახელმწიფო მუსიკალურ კოლეჯში, სადაც ჩაირიცხა კლარნეტის კურსზე, ამავე დროს სწავლობდა კომპოზიციებს პროფესორ ემინ არისტაკესიანის ხელმძღვანელობით. მის მამა შვილის მუსიკალური კარიერისადმი კარგად არ იყო განწყობილი. ოჯახის თხოვნითა თუ მოთხოვნით, ჰრაჩია ერთდროულად ემზადებოდა ერევნის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე მისაღები გამოცდებისთვის. თუმცა, ერთ დღეს იგი სახლში მივიდა და გამოაცხადა, რომ მისი არჩევანი იყო ერევნის სახელმწიფო კონსერვატორია. 1967 წელს, 20 წლის ასაკში, იგი შევიდა ერევნის სახელმწიფო კონსერვატორიის კომპოზიციურ განყოფილებაში, სსრკ სახალხო არტისტის, პროფესორ ედვარდ მირზოიანის კლასში. როგორც მირზოიანმა აღიარა- „მე უნდა ვაღიარო, რომ ის ერთ-ერთი საყვარელი მოსწავლე იყო ჩემი გრძელი მასწავლებლობის პერიოდის განმავლობაში. ჩემთვის მასთან მუშაობა სიამოვნებას მანიჭებდა“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1947 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2006 კატეგორია:სომეხი კომპოზიტორები კატეგორია:სომეხი ფილმის კომპოზიტორები
ტიმოთი ჰატონი
ტიმოთი ჰატონი (Timothy Hutton; დ. 16 აგვისტო, 1960, მალიბუ ) — ამერიკელი მსახიობი და რეჟისორი. მან ყველაზე ახალგაზრდამ, 20 წლის ასაკში მიიღო ოსკარი მეორეხარისხოვანი როლის შესრულებისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 16 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1960 კატეგორია:ოსკარის მფლობელი კინომსახიობები
ვანისქედის ეკლესია
ვანისქედის ეკლესია — იოანე ნათლისმცემლის სახელობის დარბაზული ეკლესია გურიაში, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვანისქედში.
არქიტექტურა
ეკლესია წარმოადგენს დარბაზული ტიპის მარტივ ნაგეობას, მინაშენით ჩრდილოეთი ფასადის მთელ სიგრძეზე. იგი ნაგებია სხვადასხვა ფერის, კარგად თლილი პატარა კვადრებით. ინტეერიერი არ არის დანაწევრებული შვერილებით. ეკლესიაში სამი კარია: დასავლეთ ფასადის ცენტრში, სამხრეთ ფასადის დასავლეთ მონაკვეთში და თითქმის მის მოპირდაპირედ მინაშენში გამავაი ჩრდილოეთი კარი. სარკმელი სამია: აღმოსავლეთ, სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში.
ისტორია
ეკლესიაში შესამჩნევია სამი სამშენებლო პერიოდი. თავდაპირველად ეკლესია XI საუკუნეში უნდა იყოს აგებული. ამაზე მიგვანიშნებს ეკლესიის კედლებში უსისტემოდ გაბნეული პატარ-პატარა ორნამენტული ქვები, რომლებზეც გამოსახულია მცენარეული მოტივები და S-ისებრი ორნამენტი. ამ უკანასკნელის ძირითადი ლენტი ექვსღარიანია, რაც ძალზე იშვიათია თვით XI საუკუნეშიც. ამ საუკუნის ნაგებობის კვალი ჩანს ჩრდილოეთ ფასადზე, სადაც კედლის წყობაში იკვეთება ყვითელი ფერის ქვით აწყობილი განიერი თარების ორი მილი. ამ თაღების მოხაზულობა ერთ მხარეს შედის დასავლეთ კედელში. ამრიგად, როგორც ჩანს თავდაპირველი ეკლესია ახლანდელზე უფრო გრძელი იყო და ჩრდილოეთ კედელი პირდაპირ ორი განიერი თაღით იხსნებოდა გვერდით ნავში.
1764 წელს ოქროსქედის ეკლესიასთან ერთად მამია IV გურიელმა ზაალ ერისთავს გადასცა.
მომდევნო სამშენებლო პერიოდია XVII საუკუნე. ეკლესია თავიდან აიგო ორსაფეხურიანი ცოკოლით. ამ საუკუნეზე მიგვანიშნებს გეგმა დეფორმირებული და განიერი აფსიდით, მასში მოწყობილი შეისრული ნიშები, კარის ფორმა, სადაც ფასადის მხარე საგანგებოდ გათლილი ქვის მეშვეობით ერთი საფეხურით დავიწროებულია. აღმოსავლეთ სარკმელში ძირი ნახევარწრიულია. ასეთ სარკმელებს ქართულ ხუროთმოძღვრებაში XVI საუკუნიდან ვხვდებით. გეგმისა და კარის ფორმებით იგი ახლოს დგას 1661 წლის როკითის და XVII საუკუნის 70-იანი წლების ნაკურალეშის ეკლესიებთან. როკითის ტაძართან მას აახლოებს ყვითელ ქვაზე შესრულებული ჯვარი, რომელიც ჩასმულია ორმაგი ლილვისგან შექმნილ სწორკუთხა ჩარჩოში. ძველი სურათების მიხედვით იგი ადრე სამხრეთ კარის ბალავრის ქვის თავზე იდო, თუმცა ალბათ როკითის ასეთივე ჯვრის მსგავსად ჩასმული იყო დასავლეთი ფასადის ფრონტონში.
XIX საუკუნე ეკლესიის მშენებლობის მესამე პერიოდია. ამ დროს განეკუთვნება ეკლესიის ზედა ნაწილები დიდი სწორკუთხა სარკმელებით, რომლებიც გარეთკენ ვიწროვდებიან. ამ შეკეთების შედეგია, რომ შიგნით სამხრეთ მხარეს აფსიდის კუთხე წყდება და პირდაპირ კედელზე გადადის. 1828 წლისთვის ვანისქედის ეკლესიის სამრევლოში 90 კომლი შედიოდა.
ეკლესიაში XIX საუკუნის 70-იან წლებში ინახებოდა ძველი საეკლესიო წიგნები: „მოკლე ჟამნ-გულანი“ და „ვრცელი ჟამნ-გულანი“. ორთავე გადაუწერია ვინმე „ცოდვილ გრიგოლ შუბლაძეს“. ვრცელ გულანს ახლავს „ასწლიანი კვინკლოსი“ და ქორონიკონი 1729-1749 წწ.
სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები გურიის მხარეში
მაკბეტი (შოტლანდია)
მაკბეტი (შუასაუკუნეების გელური: Mac Bethad mac Findlaích; თანამედროვე გელური: MacBheatha mac Fhionnlaigh; მეტსახელად Rí Deircc, „წითელი მეფე“; დ. 1005 — გ. 15 აგვისტო, 1057) — შოტლანდიის მეფე 1040 წლიდან გარდაცვალებამდე. იგი მართავდა დღევანდელი შოტლანდიის მხოლოდ გარკვეულ ნაწილს.
ცოტა რამ არის ცნობილი მაკბეტის ადრეული ცხოვრების შესახებ, თუმცა ის იყო მორაიის მმართველის, ფინდლეხის ვაჟი და შესაძლოა იყო მალკომ II-ის შვილიშვილი. 1032 წელს მან მოიპოვა ნახევრად ავტონომიური ბატონობა მორაიზე და გახდა მორმერი და სავარაუდოდ, იყო პასუხისმგებელი წინა მორმერის, გაილ კოემგინის გარდაცვალებაზე. მოგვიანებით მან ცოლად გაილ კოემგინის ქვრივი, გრუოჩი შეირთო, თუმცა მათ ერთად შვილები არ ეყოლათ.
1040 წელს დუნკან I–მა წამოიწყო შეტევა მორეიზე, თუმცა მოკლული იქნა მაკბეტის ჯარების მოქმედებით. მაკბეტმა დაიკავა მისი ტახტი და თავი ალბას მეფედ გამოაცხადა, რაც ადგილობრივებმა მხოლოდ მსუბუქად გააპროტესტეს. მისი 17-წლიანი მმართველობა ძირითადად მშვიდობიანი იყო, თუმცა 1054 წელს მას მოუწია ინგლისურ ლაშქრობასთან შერკინება, რომელსაც ედუარდ აღმსარებლის სახელით ხელმძღვანელობდა სიუორდი, ნორთუმბრიის ერლი. მაკბეტი მოკლეს ლუმფანანის ბრძოლაში, 1057 წელს, მომავალი მალკოლმ III-ის ერთგულმა ძალებმა. იგი დაკრძალეს შოტლანდიის მეფეების ტრადიციულ განსასვენებელ იონაზე.
მაკბეტის შემდეგ ტახტზე ავიდა მისი მემკვიდრე (გერი) ლულახი, მაგრამ ლულახმა მხოლოდ რამდენიმე თვის განმავლობაში იმეფა, სანამ მოკლეს ისევ მალკოლმ III-ის მიერ კონტროლირებადმა ძალებმა, რომლის შთამომავლებმა მომავალში 13-ე საუკუნის მიწურულამდე მართეს შოტლანდია. მაკბეტი დღეს ყველაზე უკეთ ცნობილია, როგორც უილიამ შექსპირის ტრაგედიის — მაკბეტის მთავარი გმირი და მრავალი ნამუშევარი, რომელიც მან შთააგონა. ამასთან, შექსპირის მაკბეტი ემყარება ჰოლინსჰედის ქრონიკებს, რომელიც გამოქვეყნდა 1577 წელს და ისტორიულად არ არის ზუსტი.
სახელი
მაკბეტის გვარი შუასაუკუნეების გელურში იყო Mac Bethad mac Findlaích. ეს რეალიზებულია, როგორც MacBheatha mac Fhionnlaigh თანამედროვე გელურში და ანგლიცირებული, როგორც მაკბეტ მაკფინლი (ასევე წარმოითქმის ფინდლეი, ფინდლი ან ფინლი). სახელი მაკ ბეთადი, საიდანაც მიღებულია ინგლისური „MacBeth“, ნიშნავს „სიცოცხლის შვილს“. მიუხედავად იმისა, რომ მას აქვს გელური მფარველის იერსახე, მას არ გააჩნია რაიმე სხვა მნიშვნელობა, სამაგიეროდ აღნიშნავს „მართალ ადამიანს“ ან „რელიგიურ ადამიანს“. ალტერნატიული ვერსიაწარმოშობა არის ის, რომ ეს სახელი მოდის მაკ-ბეთადისგან, რაც ნიშნავს „ერთ-ერთს“.
სამეფო წინაპრები
ზოგი წყარო მაკბეტს უწოდებს მეფე მალკოლმ II-ის შვილიშვილს და, ამრიგად, დუნკან I-ის ბიძაშვილს, რომლის შემდეგ მმართველობა მის ხელში გადავიდა. ის შესაძლოა იყო აგრეთვე ორკნის და ქეითნესის ერლის — თორფინ ძლიერის ნათესავი. ნაიჯელ ტრანტერი, თავის რომანში მეფე მაკბეტი, წავიდა ისე შორს, რომ მაკბეტი წარმოაჩინა, როგორც თორფინის ნახევარძმა. ამასთან, ეს გაუგებრობა გამოწვეულია იმ ფაქტით, რომ სანდო წყაროების არარსებობის გამო, მეფე მალკოლმის ქალიშვილების ზუსტი რიცხვი დღესაც უცნობია.
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი — არის მუზეუმი ერევანში, რომელიც ეძღვნება სომხეთის სახელმწიფო უსაფრთხოების უწყებების ისტორიას. სომხეთის ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის ყოფილი დირექტორის გორიკ ჰაკბიანის თქმით, მუზეუმის ერთ-ერთი მთავარი ამოცანაა - სომხეთის უსაფრთხოების ორგანოების შექმნისა და საქმიანობის პროცესების ფაქტობრივი მხარის ობიექტური და მიუკერძოებელი წარმოდგენა.
მაკბეტი (შოტლანდია)
ალბას მეფე
დუნკანის მოკვლის შემდეგ მაკბეტი გახდა ალბას მეფე. იმ დროისთვის წინააღმდეგობა თითქმის არავის გაუწევია ამ მოვლენისთვის და ეს ნორმალური იქნებოდა, თუ მისი მეფობა საყოველთაოდ არ მიიღებოდა საზოგადოებაში. 1045 წელს, დუნკანის მამა, დანკელდის ძე კრინანი (იგი შოტლანდიის იმ სამეფო ოჯახის ნაწილის ახალგაზრდა წევრი იყო, რომელიც კენელ კონეილისა და იონას მემკვიდრე აბატისგან მოდიოდა) მოკლეს შოტლანდიის ორ არმიას შორის ბრძოლის დროს.
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
მუზეუმის მიზანია კონცენტრირება და სისტემატიზაცია მოახდინოს დოკუმენტური მასალების შესახებ, რომლებიც დამადასტურებელია სომხეთის ეროვნული უსაფრთხოების ორგანოების ისტორიაში მიღწეული წარმატებებისა და ძირითადი მოვლენების შესახებ, აგრეთვე სამეცნიერო დონეზე მათი შემდგომი სიღრმისეული შესწავლის საფუძვლის შექმნა.
მაკბეტი (შოტლანდია)
ალბას მეფე
ჯონ ფორდუნმა დაწერა, რომ დუნკანის მეუღლე გაიქცა შოტლანდიაში, თან წაიყვანა შვილები, რომელთა შორის იყვნენ მომავალი მეფეები — მალკოლმ III (Máel Coluim mac Donnchada) და დონალდ III (Domnall Bán mac Donnchada, ან Donalbane). ავტორის რწმენის საფუძველზე, თუ ვისზე დაქორწინდა დუნკანი, არსებობს რამდენიმე ვერსია, რომლის მიხედვითაც გადასახლების სხვადასხვა ადგილებში, მათ შორის ნორთუმბრიასა და ორკნეიში, გვაქვს ქორწინების სხვადასხვა ვარიანტი. ამასთან, უილიამ რობერტსონის აზრით, დუნკანის ქვრივისთვის და მისი შვილებისთვის ყველაზე უსაფრთხო ადგილი იქნებოდა ნათესავებსა და მხარდამჭერებთან ათოლში წასვლა და დარჩენა.
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
მუზეუმი გაიხსნა 2006 წლის 15 სექტემბერს, სომხეთის ეროვნული უშიშროების საბჭოს გადაწყვეტილებით, სომხეთის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის 15 წლის იუბილესთან დაკავშირებით. მუზეუმი საზეიმო ფიცს დებს და უერთდება სომხეთის ეროვნული უსაფრთხოების ორგანოების რიგებს.
მაკბეტი (შოტლანდია)
ალბას მეფე
კრინანის დამარცხების შემდეგ, მაკბეტი აშკარად დაპირისპირების გარეშე დარჩა. მარიანო შოტუსი მოგვითხრობს, თუ როგორ მოილოცა მეფემ რომში 1050 წელს, სადაც, მარიანუსი ამბობს, რომ მან ზღვა რაოდენობით ფული მისცა ღარიბებს.
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
მუზეუმი მდებარეობს სომხეთის რესპუბლიკის ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის ადმინისტრაციული შენობის მეორე სართულზე.
მაკბეტი (შოტლანდია)
ბოლო წლები
1052 წელს, მაკბეტი არაპირდაპირ ჩართული იყო ცხარე უთანხმოებაში ინგლისის სამეფოში, გოდვინს, უესექსის სამეფოსა და ედუარდ აღმსარებელს შორის, როდესაც ინგლისის სასამართლოსგან მან მიიღო დევნილები ნორმანების სახით. ამ მოვლენის შემდეგ, შესაძლოა, გახდა პირველი შოტლანდიელი მეფე, რომელმაც გააცნო ფეოდალიზმი შოტლანდიას. 1054 წელს ედუარდის ნორთუმბრიის ერლი, სივარდი გაუძღვა მასიურ ლაშქრობას შოტლანდიისკენ (დუნკანის ქვრივი და მალკოლმის დედა, სუტჰედი, იყო ნორთუმბრიაში დაბადებული; სავარაუდოა, მაგრამ არ არის დადასტურებული, რომ სივარდსა და მალკოლმს შორის არსებობს რაიმე ნათესაური კავშირი). ამ კამპანიამ გამოიწვია სისხლიანი ბრძოლა, რომელშიც ულსტერის მემატიანნების მიხედვით, დაიღუპა 3000 შოტლანდიელი და 1.500 ინგლისელი მებრძოლი, რაც ორივე მეტოქე მხარისთვის უდიდესი დანაკლისი იყო. დაღუპულთა შორის აღმოჩნდნენ სივარდის ერთ-ერთი შვილი და სიძე. შემოჭრის შედეგი იყო ის, რომ მის ტახტზე კონტროლი აღიდგინა მაელ კოლუიმ (Máel Coluim), „კუმბრიის მეფის შვილმა“ (არ იყოს შეგვეშალოს Máel Coluim mac Donnchada-ში, რომელიც მომავალში მალკოლმ III — შოტლანდიის მეფე გახდა). შეიძლება 1054 წელს განვითარებულმა მოვლენებმა შთააგონა უილიამ შექსპირი, თავის პიესაში მალკოლმ მესამე გაემეფებინა ინგლისში.
მაკბეტი დიდხანს ვერ გადაურჩა ინგლისელების შემოსევას, რადგან იგი სასიკვდილოთ დაჭრა ან ადგილზე მოკლა მომავალმა მალკოლმ III-მ („მეფე მალკოლმ ჩეან-მორ“, დუნკან I-ის ვაჟი) მთა „მაუნთის“ ჩრდილოეთით, 1057 წელს, მას შემდეგ, რაც მან თავის ხალხთან უკან დაიხია კაირნამაუნთის უღელტეხილზე, რომ ბოლო პოზიცია მოეპოვებინა ლუმფანანის უკანასკნელ ბრძოლაში. ბერჩანის წინასწარმეტყველებაში ნათქვამია, რომ ის დაჭრეს და გარდაიცვალა სკონში, სამოცი მილის სამხრეთით, რამდენიმე დღის შემდეგ. მაკბეტის დაღუპვის შემდეგ შვილობილი ლულახი მალევე დაინიშნა მეფედ.
გვიანდელი მწერლებისგან განსხვავებით, არცერთ თანამედროვე წყაროს შენიშვნა არ აქვს მაკბეტზე, როგორც ტირანზე. დუან ალბანახი, რომელიც ხასიათდება დაახლოებით ისეთი ფორმით, როგორიც პოპულარული იყო მალკომ III-ის მეფობის ხანაში, მას მოიხსენიებს „მაკ ბეთად ცნობილად“. ბერჩანის წინასწარმეტყველება უწოდებს მას ფორტფიუს გულუხვ მეფეს და ამბობს:
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
თავისი ექსპოზიციისა და შემდგომი გამოკვლევის საშუალებით, სომხეთის უსაფრთხოების ორგანოების ისტორიის მუზეუმმა უნდა შეუწყოს ხელი სომხურ საზოგადოებაში იდეების შემუშავებასა და გავრცელებას სახელმწიფოებრიობის საფუძვლების გაძლიერების, იურიდიული ცნობიერების დონის ამაღლებისა და, ზოგადად, სახელმწიფოებრივი აზროვნების ფესვების დასადგენად.
მაკბეტი (შოტლანდია)
ლეგენდები
მინი| მაკბეტი და ბანკო ხვებიან ჯადოქრებს. ილუსტრაცია ჰოლინშედის ქრონიკებიდან ([[1577)]]
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
მუზეუმის მთელი ექსპოზიცია განთავსებულია თვრამეტ სექციაში: უძველესი სომხეთის უსაფრთხოების ისტორიიდან - ორი სტენდი; სომხეთის პირველი რესპუბლიკის უსაფრთხოების ორგანოები - ორი სტენდი; საბჭოთა სომხეთის უსაფრთხოების ორგანოების შექმნა და საქმიანობა 1921-1988 - სამი სტენდი; სომხეთის სსრ დაცვის უსაფრთხოების ორგანოების საქმიანობიდან 1988-1991 წლებში - ერთი სტენდი; დაზვერვისა და კონტრდაზვერვის თანამედროვე ისტორიიდან - სამი სტენდი; საკონსტიტუციო წესრიგის დაცვის შესახებ (კონსტიტუციური სისტემის დაცვისა და ტერორიზმის წინააღმდეგ ბრძოლის მთავარი სამმართველოს შექმნისა და საქმიანობის ისტორიიდან და სპეციალური საბრძოლო ოპერაციების სამსახურისათვის) - ერთი პოზიცია; სასაზღვრო ჯარების ისტორიიდან - ერთი პოზიცია; ოპერაციულ-ტექნიკური მომსახურებისა და საკომუნიკაციო ერთეულების ისტორიიდან - ერთი პოზიცია; საერთაშორისო თანამშრომლობის მასალებიდან და პერსონალის მომზადებისა და სამეცნიერო და საგანმანათლებლო საქმიანობის თანამედროვე ისტორიიდან - ერთი პოზიცია; სადღესასწაულო მასალებისა და საერთაშორისო შეხვედრების მასალებიდან - ერთი პოზიცია; დაზვერვა და კონტრდაზვერვა. სომხური კვალი - ორი სტენდი;
მაკბეტი (შოტლანდია)
ლეგენდები
მაკბეტის ცხოვრება, ისევე როგორც მეფე დუნკან I-ის ცხოვრება, XIV საუკუნის ბოლოსთვის პროგრესირდა ბევრად უფრო ლეგენდისაკენ, როდესაც ჯონ ფორდუნმა და ენდრიუ ვაინტუნმა მასზე ისტორიები შეთხზეს. ლეგენდის სრულყოფაში ასევე დიდი წვლილი შეიტანეს ჰექტორ ბოჩემ, ვალტერ ბაუერმა და ჯორჯ ბიუჰენენმა.
სომხეთის უსაფრთხოების სააგენტოების ისტორიის მუზეუმი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: კავკასია კატეგორია: სომხეთი
მაკბეტი (შოტლანდია)
უილიამ შექსპირის გამოსახვა და მისი გავლენა
მარცხნივ|მინი|192x192პქ| მაკბეტი და ჯადოქრები — [[იოჰან ჰაინრიხ ფუსლის (1741–1825) ნამუშევარი]] შექსპირის პიესაში, რომელიც ძირითადად ეფუძნება რაფაელ ჰოლინშედის ცნობებს, მაკბეტი თავდაპირველად არის თავაზიანი და ერთგული გენერალი მოხუცი მეფე დუნკანის მიმართ. სამი ჯადოქრისა და მისი მეუღლის, ლედი მაკბეტის მიერ მანიპულირების შემდეგ, მაკბეტი კლავს დუნკანს და ტახტის უზურპაციას ახდენს. საბოლოო ჯამში, ჯადოქრების წინასწარმეტყველებები მაცდური აღმოჩნდება და მაკბეტი მკვლელ ტირანად იქცევა. დუნკანის ვაჟი მალკოლმი აჯანყდება მაკბეტის წინააღმდეგ, რომლის დროსაც დანაშაულის გრძნობით სავსე ლედი მაკბეტი თავს იკლავს. ბრძოლის დროს, მაკბეტი შეეჩეხება მაკდაფს, ლტოლვილ დიდგვაროვანს, რომლის მეუღლე და შვილები ადრე მოკლეს მაკბეტის მკვლელმა ბრიგადებმა. მაკბეტი აცნობიერებს ფაქტს, რომ თუ მაკდუფთან დუელში ჩაებმება, დაიღუპება, ამიტომ თავიდან უარს ამბობს. მაგრამ, როდესაც მაკდუფი განმარტავს, რომ თუ მაკბეტი დანებდება, მას მისი ყოფილი სუბიექტების მხრიან დაცინვა ელოდება, მაკბეტი ფიცავს: „მე არ ვაკოცებ მიწას ახალგაზრდა მალკოლის ფეხებთან“ და სამაგიეროდ ირჩევს მაკდუფთან სასიკვდილო დუელში ჩაბმას. მაკდუფი კლავს მაკბეტს. საბოლოოდ პიესა მთავრდება პრინცი მალკოლმის სამეფო ტახტზე ასვლით.
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1057 კატეგორია:ბრძოლის ველზე დაღუპული მონარქები კატეგორია:შოტლანდიის ისტორია კატეგორია:ბრიტანეთის ისტორია კატეგორია:შოტლანდიის მეფეები
ყალაიხუდათი
ყალაიხუდათი (Qalayxudat) — სოფელი აზერბაიჯანში ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის ყუბის რაიონში. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს  404 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ყუბის რაიონის სოფლები
ანდრო ცხოვრებოვი
ანდრო ცხოვრებოვი (ანდრო ციხუირბათი, დ. 2 ივლისი, 1939, სოფ. მსხლები — გ. 25 ივლისი, 1991, ცხინვალი) — საქართველოში მოღვაწე ოსი საბჭოთა თავისუფალი სტილის მოჭიდავე (87 და 90 კგ), საშუალო წონით კატეგორიაში. სსრკ ჩემპიონი (1968). ორგზის მეორე (1969, 1970) და მესამე (1965, 1966) პრიზიორი. სსრკ ხალხთა IV სპარტაკიადის მეორე პრიზიორი (1967). თბილისის საერთაშორისო ტურნირში ხუთგზის გამარჯვებული (1964-68). საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1968).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1991 კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოში დაბადებული ოსები ანდრო კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
ოლღა ნიკოლოზის ასული
ოლღა ნიკოლოზის ასული (Ольга Николаевна, Olga Nikolajewna; დ. 11 სექტემბერი, 1822, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია — გ. 30 სექტემბერი, 1892, ფრიდრიხსჰაფენი, ვიურტემბერგის სამეფო, გერმანიის იმპერია) — რომანოვებიის დინასტიის წარმომადგენელი. რუსეთის იმპერატორ ნიკოლოზ I-ისა და იმპერატრიცა შარლოტ პრუსიელის უფროსი ქალიშვილი. იმპერატორ ალექსანდრე II-ის და. ვიურტემბერგის დედოფალი 1864-1891 წლებში როგორც კარლ I-ის მეუღლე.
ბიოგრაფია
ოლღა დაიბადა 1822 წლის 11 სექტემბერს სანქტ-პეტერბურგში. იგი იყო რუსეთის იმპერატორ ნიკოლოზ I-ისა და მისი მეუღლის, იმპერატრიცა ალექსანდრა ფეოდოროვნას (ქალიშვილობაში შარლოტ პრუსიელი) შუათანა ქალიშვილი. მისი დაბადებისას იმპერატორი ჯერ კიდევ ბიძამისი ალექსანდრე I იყო, რომლის უშვილოდ გარდაცვალების შემდეგაც დაიკავა ტახტი ოლღას მამამ. მამის მხრიდან მისი პაპა-ბებია რუსეთის იმპერატორი პავლე I და მისი მეორე ცოლი, იმპერატრიცა მარია ფეოდოროვნა (ქალიშვილობაში სოფია დოროთეა ვიურტემბერგელი) იყვნენ. რაც შეეხება დედამისს, იგი პრუსიის მეფე ფრიდრიხ ვილჰელმ III-ისა და დედოფალ ლუიზა მეკლენბურგ-შტრელიცელის ქალიშვილი იყო. მარცხნივ|მინი|323x323პქ|ოლღა ნიკოლაევნა 1856 წელს. ოლღა ბავშვობიდანვე გამოირჩეოდა კულტურისა და ხელოვნებისადმი განსაკუთრებული სიყვარულით, რის გამოც მშობლებმა იგი იტალიაში გააგზავნეს განათლების მისაღებად. იგი 1846 წელს პალერმოში შეხვდა თავის მომავალ მეუღლეს, პრინც კარლ ვიურტემბერგელს. წყვილს მალევე შეუყავრა ერთმანეთი, საერთო ინტერესების გათვალისწინებით. კარგი ის იყო, რომ მათ მშობლებსაც აწყობდათ ეს დინასტიურ-პოლიტიკური ქორწინება, რის გამოც კარლის მშობლები, ვიურტემბერგის მეფე ვილჰელმ I და დედოფალ პაულინ ვიურტემბერგელი მათი შეუღლების იდეას სიხარულით შეხვდნენ, თუმცა რუსეთის საიმპერატორო კარიდან გარკვეული წინააღმდეგობები წამოვიდა.
იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა განაცხადა, რომ თავის ქალიშვილს მხოლოდ იმ პირობით მიათხოვებდა კარლს, თუკი გერმანელები ოლღას რელიგიის შეცვლას არ მოსთხოვდნენ. ხანმოკლე მოლაპარაკებების შემდეგ, 1846 წლის 13 ივლისს, პეტერჰოფის სასახლეში, პეტერბურგში შედგა მათი ქორწინება, რის შემდეგაც ოლღა გერმანიაში გადასახლდა, თუმცა ბოლომდე მართლმადიდებლად დარჩა.
როგორც შემდგომში გაირკვა, კარლს ჰომოსექსუალური მიდრეკილებები ჰქონდა, რის გამოც ოლღასთან თითქმის არასოდეს იყოფდა სარეცელს, ამიტომაც მათ შვილები არასოდეს ჰყოლიათ.
1864 წლის 25 ივნისს, ვილჰელმ I-ის გარდაცვალების შემდეგ ტახტი კარლ I-მა დაიკავა, რითაც ოლღა ვიურტემბერგის დედოფალი გახდა. როგორც დედოფალი, იგი მეტად აქტიური იყო. ოლღა ზრუნავდა გოგონების განათლებასა და ვეტერანებზე. მან შტუტგარტში დააარსა ბავშვთა საავადმყოფო, რომელსაც მოგივანებით, 1849 წელს „ოლღაჰოსპიტალი“ უწოდეს. იგი ზრუნავდა პროტესტანტ მონაზვნებზეც.
ოლღა ნიკოლაევნა დიდად იყო დაინტერესებული აგრო-კულტურითა და ვიურტემბერგში არსებული მინერალური წყლებით. აღსანიშნავია ისიც, რომ უშვილო ოლღამ მოგვიანებით თავისი ძმისწული, ვერა კონსტანტინოვნა იშვილა და აღზარდა.
1871 წელს ვიურტემბერგის სამეფო გერმანიის იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა, რითაც კარლ I-ის მმართველი გახდა იმპერატორი ვილჰელმ I, რომელმაც გერმანელ თავად-აზნაურებს ძველებური წოდებები და ძალაუფლება შეუნარჩუნა. 1891 წლის 6 ოქტომბერს ოლღა დაქვრივდა, რის გამოც ტახტი მისი ქმრის ბიძაშვილმა დაიკავა. ამ ამბიდან ერთ წელიწადში, 1892 წლის 30 ოქტომბერს ოლღა ნიკოლოზის ასული 70 წლის ასაკში გარდაიცვალა ფრიდრიხსჰაფენში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 11 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1822 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1892 კატეგორია:რომანოვების დინასტია კატეგორია:ვიურტემბერგის დედოფლები კატეგორია:რუსეთის იმპერატორებისა და დიდი მთავრების ასულები კატეგორია:წმინდა იზაბელის ორდენის კავალრები
რორი გალაგერი
უილიამ რორი გალაგერი (William Rory Gallagher; დ. 2 მარტი, 1948 — გ. 14 ივნისი, 1995) — ირლანდიელი ბლუზ და როკ მულტიინსტრუმენტალისტი, სიმღერების ავტორი და პროდიუსერი. დაიბადა ბოლიშენონში, დონეგალის საგრაფოში და აღიზარდა კორკში. გვიან 1960-იან წლებში გალაგერმა ჩამოაყალიბა ჯგუფი „ტეისტი“ (Taste) და ჩაწერა სოლო ალბომები 1970-იანებსა და 1980-იანებში. მსოფლიოში გაყიდულია მისი ალბომების 30 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი.
გიტარისტები, რომლებზეც გალაგერმა გავლენა იქონია, როგორც შემსრულებელმა, არიან: The Edge, სლეში, გერი მური, ჯო ბონამასა, ჯონი მარი, დეივი ნაულსი, იანიკ გერსი, ალექს ლაიფსონი, ჯეიმზ დინ ბრედფილდი, გლენ ტიპტონი და ვივიან კემპბელი.
1995 წელს გალაგერმა ღვიძლის გადანერგვის ოპერაცია ჩაიტარა, თუმცა გართულებების შედეგად იმავე წელს ლონდონში გარდაიცვალა 47 წლის ასაკში.
შთაგონება
გალაგერის შთაგონების წყაროდ აგრეთვე იქცნენ ისეთი მუსიკოსები, როგორებიც იყვნენ ვუდი გათრი, ბიგ ბილ ბრუნზი და ლიდ ბელი. სიმღერასა და ჰარმონიკაზე დაკვრასთან ერთად, გალაგერმა თავად შეისწავლა სლაიდ გიტარაზე დავკრაც. მოგვიანებით მან ისწავლა საქსოფონზე, ბასზე, მანდოლინაზე, ბანჯოსა და ელექტრო სიტარაზე დაკვრა. თინეიჯერობის შუა ასაკისთვის ის ძლიერ დაინტერესდა ბლუზის სხვადასხვა სტილით.
მუსიკალური კარიერა
ჯერ კიდევ თინეიჯერობაში, სკოლის შემდეგ გალაგერი უკრავდა ირლანდიურ მოცეკვავეთა ჯგუფში, 1963 წელს კი შეუერთდა ჯგუფს სახელად „ფონტანა“, რომელიც იმდროინდელ პოპულარულ ჰიტებს ასრულებდა. ჯგუფი ტურებს ასრულებდა დიდ ბრიტანეთსა და ირლანდიაში, აქედან მიღებულ შემოსავალს კი გალაგერი საკუთარი ფენდერ სტრატოკასტერის თანხის გადასახდელად იყენებდა. გალაგერმა დაიწყო ჯგუფის რეპერტუარში ცვლილებების შეტანა, რაც გამოიხატებოდა პოპ-მუსიკის გზიდან გადახვევასა და როკ-ენ-როლის ელემენტების შემოტანაში, მაგალითად, ჩაკ ბერის სიმღერების შესრულებით.
1966 წელს გალაგერმა ჩამოაყალიბა ბლუზ-როკ ჯგუფი „ტეისტი“. ჯგუფი მოგზაურობდა დიდ ბრიტანეთსა და აშშ-ში. 1970 წელს გალაგერმა ჯგუფი დატოვა და სოლო კარიერას მიჰყო ხელი.
1975 წელს გალაგერმა მონაწილეობა მიიღო „როლინგ სტოუნზის“ მიერ ორგანიზებულ ქასთინგზე, რომლის მიზანიც იყო ახალი გიტარისტის პოვნა, ვინაიდან „როლინგ სტოუნზს“ იმხანად მიკ ტეილორი ტოვებდა. გალაგერის თქმით, იქ მივიდა იმისთვის, რომ „უბრალოდ ენახა რა ხდებოდა“. ის ჯგუფს არ შეურთდა, რადგან კმაყოფილი იყო საკუთარი სოლო კარიერით.
გიტარა
გალაგერის 1961 Stratocaster მოდელი თავდაპირველად Royal Showband-ის წამყვან გიტარისტს, ჯიმ კონლონს, ეკუთვნოდა და ითვლება, რომ ირლანდიაში არსებული ამ მოდელის პირველი გიტარა იყო. გალაგერმა ეს გიტარა მეორეულების მაღაზიაში იყიდა 100 ფუნტ სტერლინგად. ამის თაობაზე რორის ძმა დონალი იხსენებდა: „მისი ოცნება იყო, რომ ბადი ჰოლისნაირი გიტარა ჰქონოდა, ეს სტრატოკასტერი მაღაზიაში იყიდებოდა, როგორც ნახმარი გიტარა, 100 ფუნტი სტერლინგი ღირდა. დღევანდელთან შედარებით ვერც შეადარებდი, შეგვიძლია ვთქვათ მილიონი ფუნტი ღირდა. დედაჩემი ამბობდა, რომ მთელი ცხოვრება ვალი გვექნებოდა და რორიმ უპასუხა — „სხვათა შორის, ასეთი გიტარით ორივე პარტიის, რითმისა და სოლოს, დაკვრა შემიძლია, ასე რომ, რითმ გიტარისტი არ დაგვჭირდება და მე შემიძლია მეტი თანხა გამოვიმუშავო და გადავიხადო’“.
დროთა განმავლობაში გიტარის საღებავი მთლიანად გადაიფხიკა და იმის მიუხედავად, რომ გალაგერი გიტარას კარგად უვლიდა რათა დაკვრაში ხელი არ შეშლოდა, მისი საღებავი და ლაკი არ აღუდგენია. მთლიანობაში რორიმ გიტარას ბევრი ნაწილი შეუცვალა და გადააკეთა.
გარდაცვალება
ცხოვრების ბოლო წლებში გალაგერს თვითმფრინავით ფრენის შიში განუვითარდა და ამასთან გასამკლავებლად გარკვეულ წამლებს იღებდა. 1995 წლის 10 იანვარს ნიდერლანდებში ტურისას, რომელიც მოგვიანებით მისი უკანასკნელი კონცერტი აღმოჩნდა, გალაგერს მუცლის ტკივილები დაეწყო და ტურის გაუქმება გახდა აუცილებელი. რორის პარაცეტამოლი გამოუწერეს ტკივილის გასაყუჩებლად, ამ წამალმა კი შესაძლოა ღვიძლისთვის უარყოფითი შედეგები მოიტანოს, რაც ისედაც ალკოჰოლის ჭარბი მომხმარებელი გალაგერისთვის რთული გადასატანი იყო. გალაგერს ღვიძლის გადანერგვის ოპერაცია ჩაუტარდა და ცამეტი კვირის განმავლობაში საავადმყოფოში იყო, რა დროსაც სტაფილოკოკური ბაქტერიის ინფექცია შეეყარა და 1995 წლის 14 ივნისს გარდაიცვალა, 47 წლის ასაკში. რორი გალაგერს ცოლ-შვილი არ ჰყოლია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1995 კატეგორია:ბლუზ-როკ მუსიკოსები კატეგორია:ირლანდიელი მომღერლები კატეგორია:ირლანდიელი გიტარისტები კატეგორია:წამყვანი გიტარისტები კატეგორია:ირლანდიელი მუსიკოსები კატეგორია:ირლანდიელი როკ-მომღერლები კატეგორია:Chrysalis Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:Atlantic Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:Polydor Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:RCA Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:Verve Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:XX საუკუნის გიტარისტები კატეგორია:XX საუკუნის მამაკაცი მომღერლები
ჯემალ პაპიაშვილი
ბიოგრაფია
1963 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამშენებლო ფაკულტეტი.
1963-1971 წლებში მუშაობდა თბილისის საქალაქო საბჭოს აღმასკომის საბინაო სამმართველოში ინჟინრად, გათბობის განყოფილების უფროს ინჟინრად, სამმართველოს სხვადასხვა ობიექტებზე — მშენებლობის ტექნიკურ ზედამხედველად, ინჟინერ-ინსპექტორად; 1971-1973 წლებში თბილისის საქალაქო საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარის მოადგილის თანაშემწედ; 1973-1983 წლებში იყო ქალაქ თბილისის ლიფტების მეურნეობის სპეცსამშენებლო-სარემონტო სამმართველოში მთავარი ინჟინერი, უფროსის მოვალეობის შემსრულებელი; 1983-1987 წლებში მუშაობდა საქართველოს საბინაო-კომუნალური მეურნეობის სამინისტროს სისტემაში, ლიფტების მეურნეობის სარემონტო-საწარმოო სამმართველოს მთავარ ინჟინრად; შემდეგ ლიფტებისმეურნეობის რესპუბლიკური სამმართველო „საქლიფტის“ მთავარ ინჟინრად; 1987-1999 წლებში იყო საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს ლიფტების მეურნეობის სპეციალიზებული სამშენებლო-სარემონტო სამმართველოს უფროსი; 1999 წლიდან ხელმძღვანელობს ლიფტების მეურნეობის სპეციალიზებულ შპს „საქლიფტს“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1940 კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ამირან ქარცივაძე
ამირან ილიას ძე ქარცივაძე (დ. 21 იანვარი, 1920, თბილისი, — გ. 14 მაისი, 1989, იქვე) — ქართველი გეოფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა კანდიდატი (1967).
დაიბადა პედაგოგების — ილია ქარცივაძის (რეპრესირებულია 1938 წელს) და ივლიტა ფურცელაძის (ანტონ ფურცელაძის ქალიშვილი) ოჯახში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი 1948 წელს. 1954 წლიდან მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გეოფიზიკის ინსტიტუტში (1972 წლიდან ატომური ფიზიკის სექტორის ხელმძღვანელია). 1966-1983 წლებში ხელმძღვანელობდა აგრეთვე საქართველოს სსრ სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სეტყვასაწინააღმდეგო სამსახურს, 1984 წლიდან — საქართველოს ჰიდრომეტეოროლოგიის და გარემოს კონტროლის სამმართველოს. 1982 წლიდან იყო თელავის რაიონის დეპუტატთა საბჭოს წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1920 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1989 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი გეოფიზიკოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:სსრკ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები
ახალი ტალღა 2002
ახალი ტალღა 2002 — ახალგაზრდა შემსრულებელთა 1-ლი საერთაშორისო კონკურსი, რომელიც მიმდინარეობდა 2002 წლის 31 ივლისიდან 4 აგვისტომდე, ძინტარში, იურმალა. ჩატარდა პირველად, დამფუძნებლები იყვნენ იგორ კრუტოი და რაიმონდ პაულსი. მონაწილეობდა 10 ქვეყნის 15 წარმომადგენელი. გამარჯვებული გახდა რუსული ჯგუფი „Smash!!“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მუსიკალური კონკურსები
კაბიანი ხმალი
კაბიანი ხმალი — კაბიანი ხმალი (კაბიანი კალდიმი). მთლიანი სიგრძე - 88 სმ., პირის - 74,5 სმ. ნივთის წარმომავლობა - იმერული.
ხმლის პირი დამზადებულია ფოლადისაგან, ცალლესული, ცალღარიანი, სწორი. აქვს მკვეთრად დაქანებული 6სმ. სიგრძის შაშარი (ორლესული წვერი). პირის ორივე მხარეს შუაში 15სმ სიგრძის თითო ღარია მოცემული. ზედა მხარეს ღარში გამოსახულია დამღა „სამეფო სფეროს“ სტილიზებული გამოსახულება - 1სმ დიამეტრის წრე, რომელსაც ჯვარი აზის, ჯვრის ვერტიკალური ღერძი სფეროს შუაზე კვეთს. დამღა შესრულებულია სპილენძის ზარნიშით. პირის მეორე მხარეს, ღარში მორბენალი მგლის დამღაა გამოსახული. მგლის ფიგურაზე კარგად იკითხება, თათები, სახე და ბალანიც კი (რაც ადასტურებს ხმლის ქართულ და არა ევროპულ წარმომავლობას).
ტარი დამზადებულია ხისგან, რომელზეც გადაკრულია ვერცხლის ორნამენტირებული ფირფიტები და ვერცხლის დაცვარული მავთული (მავ-თული დაზიანებულია). ფრიად საინტერესოა ის ფაქტიც, რომ ტარი პირთან მიმართებაში 30 გრადუსიანი კუთხის დაქანებითაა დაგებული. ტარი ბოლოვდება ნისკარტისებური ფორმით, რომელზეც გადაკრულია ორნამენტირებული ვერცხლის ფირფიტები. ქარქაში დამზადებულია ხისაგან. მასზე გადაკრულია ყავისფერი ტყავი. ქარქაშს აქვს რკინის ბუნიკი და რკინის ორი ბრტყელი სალტე. ზედა სალტეს სიგრძე 12სმ-ია. იგი მორთულია რელიეფურად შესრულებული ყვავილოვანი ორნამენტებით, რომლებიც ერთმანეთისაგან ჰორიზონტალური, რელიეფური ხაზებითაა გამოყოფილი. სალტის უკან მირჩილულია თასმის გასაყრელი რგოლი. მის გვერდით მეორე სალტეა მოთავსებული, ამ სალტის ზედაპირი დაფანჯრულია, ხოლო უკანა მხარეს, მასზეც მირჩილულია თასმის გასაყრელი რგოლი. სალტეების ქვემოთ კი ქარქაშს „აცვია კაბა“ ანუ ქარქაშზე მიმაგრებულია ქალის კაბის „ქვედა ტანის“ ფორმის ორმაგი ტყავი. ტყავი ძალზე დაზიანებულია.
გახეულია გვერდზე, საიდანაც კარგად ჩანს, რომ ქარქაშის ,,კაბიანი” მონაკვეთი მხოლოდ „კაბითაა“ დაფარული და, რომ მასზე არ არის გადაკრული სხვა ტყავი. „კაბა“ ხმლის უკანა მხარეს ლითონის სამსჭვლებითაა (დაზიანებული) შეკრული. აღწერილი ხმალი ქართული კაბიანი ხმალია, რომელიც დას. საქართველოში, კერძოდ, იმერეთში იყო გავრცელებული. კაბიანი ხმალი მხოლოდ ქართულ რეალობაში დადასტურებული ექსპონატია და უფრო სიღრმისეულ შესწავლას მოითხოვს. ამ ხმლისათვის, ასევე დამახასიათებელია მოხრილი ტარი, რომელიც ქართულ რეალობას შეესაბამება და მთელ კავკასიაში ანალოგი არ აქვს. რაც შეეხება დამღას, იგი კალდიმისაა (რომელიც უკვე დავახასიათეთ). აღწერილი ხმალი ქართული კაბიანი კალდიმია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხმლები
თელავი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი თელავი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ნოვოროსიისკ-ტამანის ოპერაცია
ნოვოროსიისკ-ტამანის ოპერაცია — სამხედრო ოპერაცია მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1943 წლის 10 სექტემბრიდან 9 ოქტომბრამდე. მონაწილეობდნენ საბჭოთა კავშირის მხრიდან ჩრდილო კავკასიის ფრონტის ჯარები (სარდალი გენერალი პ. პეტროვი), შავი ზღვის ფლოტი (სარდალი ვიცე-ადმირალი ლ. ვლადიმირსკი) და აზოვის სამხედრო ფლოტილია (სარდალი კონტრ-ადმირალი ს. გორშკოვი)
წითელი არმიის მიზანი იყო ტამანის ნახევარკუნძულზე გერმანელთა ჯარების განადგურება. გერმანელებს ნახევარკუნძულზე შექმნილი ჰქონდათ ღრმად ეშელონირებული თავდაცვა, ე.წ. ცისფერი ხაზი. განსაკუთრებით გამაგრებული იყო ნოვოროსიისკი, რომელსაც იცავდა სამი გერმანული და ერთი რუმინული დივიზია. მთავარი დარტყმა უნდა განეხორციელებინა საბჭოთა ძალების მე-18 არმიას და შავი ზღვის ფლოტის დესანტს. 10 სექტემბერს დილით შავი ზღვის ფლოტის ხომალდები ნოვოროსიისკის ნავსადგურში შეიჭრნენ და სანაპიროზე სამი სადესანტო რაზმი გადასხეს, ერთი ცემესის უბის დასავლეთ სანაპიროზე, ორი კი ნავსადგურის დანაღმულ ნავმისადგომებზე. ხმელეთიდან დაიწყო მე-18 არმიის აღმოსავლეთ და დასავლეთ ჯგუფების შეტევა. 11 სექტემბერს გადასხეს დესანტის მეორე ეშელონი. იმავე დღეს შეტევაზე გადავიდნენ მე-9 არმიის, ხოლო 14 სექტემბერს 56-ე არმიის ჯარები. 16 სექტემბერს წითელმა არმიამ ქალაქი აიღო და 9 ოქტომბერს ქერჩის სრუტეს მიადგა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კავკასიისათვის ბრძოლა
გემიური (შაჰბუზი)
გემიური (Gömür) — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შაჰბუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —  	 	482 კაცი.
ნაბიევო
ნაბიევო (Нәби) — სოფელი ბაშკირეთში, ბურზიანის რაიონში. მიეკუთვნება სტარომუნასილოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ სტაროსუბხანგულოვოდან განლაგებულია 26 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ ბელორეცკიდან 132 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 472 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბურზიანის რაიონის სოფლები
გემიური (შაჰბუზი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები კატეგორია:შაჰბუზის რაიონის სოფლები
ყალაგაჰი (ყუბის რაიონი)
ყალაგაჰი  (Qalagah) — სოფელი აზერბაიჯანში ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის ყუბის რაიონში. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს  172 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:ყუბის რაიონის სოფლები
პასპორტი
პასპორტი (passus (მოძრაობა) და porta (კარიბჭე)) — პირადობისა და მოქალაქეობის დამადასტურებელი სახელმწიფო დოკუმენტი სახელმწიფოთა საზღვრების გადალახვისა და საზღვარგარეთ ყოფნის დროს. პასპორტი ნიშნავს სახელმწიფოს მოქალაქედ ყოფნას, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ პასპორტის მფლობელი აუცილებლად ცხოვრობს ამ პასპორტის გამცემი ქვეყნის ტერიტორიაზე.
პირადობის დამადასტურებელ დოკუმენტებში ასხვავებენ ორი სახის დოკუმენტს, ეს არის თავად პასპორტი და პირადობის დამადასტურებელი მოწმობა. ზოგ ქვეყანაში (მაგ. ჩრ. კორეაში, უკრაინასა და რუსეთში) პირადობის დამადასტურებელი მოწმობის ნაცვლად, გაიცემა „შინაგანი პასპორტი“''. უმრავლეს ქვეყნებში, პასპორტი არის სახელმწიფოს შინაგანი ძირითადი პირადობის დამადასტურებელი მოწმობა (მაგ. ბელარუსი). ისეთ ქვეყნებში როგორიცაა საქართველო, საფრანგეთი, ლიეტუვა, სლოვაკეთი და ა.შ. სახელმწიფოს შინაგანი პირადობის დამადასურებელი მოწმობა წარმოადგენს პლასტიკური ბარათის ფორმის ბიომეტრიულ დოკუმენტს, პასპორტის აღება კი ნებაყოფლობითია.
პასპორტი ვიზუალურად არის ბუკლეტისებრი დოკუმენტი, რომელშიც წარმოდგენილია ვიზები (თუ არ არის გაფორმებული უვიზო რეჟიმი), რომელიც ქვეყანაში შესვლის ნებართვას იძლევა და პიროვნების მაიდენტიფიცერებელი მონაცემები (მფლობელის სახელი, სურათი, დაბადების თარიღი, სქესი, მოქალაქეობა).
პასპორტი გამოიყენება მთელს მსოფლიოში, ამიტომ სხვადასხვა ქვეყნების პასპორტები მაქსიმალურად უნიფიცირებულია, ხოლო წარწერები ეროვნულ ენაზე ხშირად დუბლირდება ინგლისურ ენაზეც. 21 საუკუნეში მსოფლიოს მრავალი ქვეყანა გადადის პასპორტების ახალ თაობაზე — ბიომეტრიულ პასპორტზე.
როგორც წესი, ქვეყნები კრძალავენ თავის ტერიტორიაზე პიროვნების შესვლას და გადაადგილებას იმ სახელმწიფოს პასპორტით, რომელიც არ არის აღიარებული ამ ქვეყნის მიერ.
ისტორია
პასპორტის სახის დოკუმენტი პირველად ძველ აღთქმაში გვხვდება. ნეემიას წიგნის, რომლის წერაც ძვ. წ. 443 წელს დასრულდა, მეორე თავში არის ციტატა:
ბიბლიის ამ მონაკვეთში გადმოცემულია მეფე არტაქსერქსე I-ის მეფობის ხანა სპარსეთი იმპერიაში. მეფის მერიქიფე ნეემია თხოვს მეფეს რათა მისცეს მას ნებართვა სპარსეთი გავლით იუდეაში ჩასასვლელად. თხოვნის თანახმა, ეს ნებართვა მეფემ წერილის სახით უნდა ჩამოაყალიბოს, ანუ გასცეს დოკუმენტი, რომელიც იმ ხანად თანამედროვე პასპორტის როლს ასრულებდა.
XX საუკუნემდე პასპორტში მოცემული იყო მხოლოდ ტექსტური ველები მფლობელის ანთროპოლოგიური აღწერით, ფოტოტექნოლოგიების გავრცელებასთან ერთად აუცილებელი გახდა ფოტოსურათის არსებობა.
აქტიური პასპორტიზაცია XV საუკუნიდან იწყება, რაც იყო მათხოვრების და მაწანწალა ადამიანების წინააღმდეგ მიღებული მკაცრი ზომების ერთ-ერთი ნაწილი. გამომდინარე იქიდან, რომ ეს უკანასკნელები მუდმივად ცვლიდნენ ადგილსამყოფელს, მოგზაურები იძულებული იყვნენ დამატებით წარედგინათ პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომლითაც მათ მაწანწალებისგან გაარჩევდნენ. XVII საუკუნის შუა ხანიდან პასპორტის მნიშვნელობა სულ უფროდა უფრო იზრდება: დეზერტირობის აღსაკვეთად შემოიღეს სამხედრო პასპორტი (Militärpass), იმ ქვეყნებიდან ჩამოსულებისთვის სადაც გავრცელებული იყო ჟამი, შემოიღეს ე.წ. ჟამური პასპორტი (Pestpass); შემდგომში გამოჩნდა განსაკუთრებული პასპორტი ებრაელებისთვის და სახელოსნო სასწავლებლის მოსწავლეებისთვის; ამავე დროს პასპორტის რეგისტრაციის აუცილებლობაც იქმნება.
საპასპორტო სისტემის განვითრებამ უმაღლეს ნიშნულს მიაღწია XVII და XIX საუკუნეების მიჯნაზე, უმთავრესად საფრანგეთში; იკრძალებადა ყოველგვარი გასვლა ქალაქიდან პასპორტის მიღების გარეშე. საპასპორტო სისტემა პოლიტიკური პოლიციის ხელში იყო სახელმწიფოსთვის საშიში ადამიანების მოძებნის უმარტივესი საშუალება. იმჟამინდელი განუწყვეტელი ომიანობის პერიოდში პასპორტი განსაკუთრებულ როლს ასრულებდა ქვეყანაში ჯაშუშების აღმოჩენის პროცესში.
მინიატიურა|ოსმალეთის იმპერიის პასპორტი ნაპოლეონის ხანაში საპასპორტო რეჟიმი არ შეცვლილა, მაგრამ გატარდა რიგი რეფორმებისა: საზღვრებზე საპასპორტო კონტროლი გამარტივდა, ღატაკებზე პასპორტი უფასოდ გაიცემოდა, ასევე უფასოდ იწარმოებოდა პასპორტების რეგისტრაცია (საფრანგეთი, გერმანია). მრავალწლიანმა გამოცდილებამ აჩვენა, რომ პასპორტების სავალდებულო გაცემა და რეგისტრაცია ერთი მხრივ ვერ უზრუნველყოფს დასახული მიზნის მიღწევას, რადგან მოსახლეობის გაზრდილი მოძრაობიდან გამომდინარე აღნიშნული პროცედურა უბროლო ფორმალობად გადაიქცა, და მეორე მხრივ აღნიშნული პროცედურის ვალდებულება უაზროთ ავიწროვებდა მოგზაურებს, რომელთა უმრავლესობა სრულიად უვნებელი პიროვნებები იყვნენ. პირიქით, არაკეთილსაიმედო ხალხს თავისუფლად და დაუბროკოლებლად შეეძლოთ საზღვრების გადალახვა გაყალბებული ან სხვისი დოკუმენტებით. ამავე დროს, საპასპორტო სისტემა ზღუდავდა რა ადამიანის თავისუფალ მოძრაობას, ასევე ზღუდავდა ქვეყნის სამრეწველო განვითარებას. ამიტომ, XIX ასწლეულის შუა ხანაში დასავლეთ ევროპაში საპასპორტო რეჟიმმა შერბილება განიცადა.
პირველი მსოფლიო ომის მიმდინარეობისას, ევროპულმა ქვეყნებმა გააძლიერეს სასასზღვრო კონტრლი რათა თავი დაეცვათ უცხო ქვეყნის ჯაშუშებისგან და აღეკვეთათ კვალიფიციური მუშახელის გადინება ქვეყნიდან. ასეთი სისტემა მეორე მსოფლიო ომის შემდგომაც შენარჩუნდა და რუტინულ პროცედურად გადაიქცა. ცნობილია, რომ 1920-იანი წლების ბრიტანელი ტურისტები უჩიოდნენ „არადემოკრატიულ“ პროცედურას, განსაკუთრეთრებით ბევრი ჩივილი მოყვა ფოტოსურათების და ანთროპომეტრიული მონაცემების აუცილებლობას.
1920 წელს ერთა ლიგის სპეციალურად გამართულ კონფერენციაზე, რომელიც პასპორტებს და სამგზავრო დოკუმენტებს ეძღვნებოდა, განისაზღვრა საპასპორტო სისტემის პრინციპები. საპასპორტო სისტემის პრინციპები ასევე 1926 და 1927 წლებშიც ჩატარებულ კონფერენციებშიც განისაზღვრა.
მსგავსი კონფერენცია გაერომ 1963 წელს ჩაატარა, მაგრამ გლობალური საპასპორტო სისტემის ძირითად პრინციპებზე შეთანხმება ამ კონფერენციაზე ვერ მოხერხდა. ამ რეკომენაციების უმრავლესობა მიღებულ იქნა 1980 წელს, იკაო-ს თაოსნობით. მაგალითად, დამტკიცდა თანამედროვე პასპორტის პოლიგრაფიული ფორმატი: მრავალფურცლიანი ბუკლეტი ზომით 88,0 × 125,0 მმ.