cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
38 (რიცხვი)
ოცდათვრამეტი — ოცდამეთვრამეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდაჩვიდმეტის მომდევნო და ოცდაცხრამეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 38. 38 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდათვრამეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-რვა-მეტი (იგულისხმება ოცზე თვრამეტი ერთეულით მეტი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
ჩიხის ციხე
300px|მინი ჩიხის ციხე — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი მდებარეობს საჩხერის მუნიციპალიტეტ, სოფელ ჩიხაში, ჩიხის მთის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ყვირილას მარჯვენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 520 მეტრზე, საჩხერიდან კი 6 კილომეტრის დაშორებით.
ციხის ისტორია
სოფელში მაღალი მთის კალთაზე შემორჩენილია XII საუკუნის ციხე, რომლის გალავნის შიგნით კოშკია აღმართული. გალავანი გეგმაში ოვალურია. დღეისათვის შემორჩენილია ნანგრევების სახით. დაზიანებულია ოთხკუთხა კოშკიც, რომელსაც სქელი კედლები ჰქონია. გალავნის კედლები და კოშკი ნაგებია მუქი რუხი ქვით კირხსნარზე. გალავნის წყობაში ქვაყორეც ურევია. გალავნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით კუთხეში დგას მცირე ზომის ერთნავიანი დარბაზული, ჩიხას წმ. ბარბარეს სახელობის ეკლესია. გალავანშიც და ეკლესიაშიც შესასვლელი გზა სამხრეთ-დასავლეთიდანაა.
IX საუკუნის ბოლოსათვის, „მატიანე ქართლისას“ თხზულებაში ჩიხას საერისთავო აღარ მოიხსენიება. ერისთავის რეზიდენცია შორაპანში გადავიდა და მასში იგივე არგვეთი და რაჭა შედიოდა. X საუკუნეში რაჭა ცალკე საერისთავოდ ჩამოყალიბდა. ამ დროიდან ჩიხა-მარგვის საერისთავო შორაპნის საერისთავოდ იწოდებოდა. საუკუნეების განმავლობაში აქ ერისთავებად ჩხეიძეები ისხდნენ. ჩხეიძეების იყო ციხე ქალაქი შორაპანი. აქვე იყო სათავადოს ერისმთავრის საჯდომი ადგილი, სასახლე, ციხე-სიმაგრე და კარის ეკლესია.
სოფლის სახელწოდება
სოფლის სახელწოდების შესახებ არსებობს ორი ვერსია. პირველი - როდესაც მოსახლეობა ამ ტერიტორიაზე მისულა და დასახლება დაუწყია, იმ დროისათვის უდაბური ტყით დაფარული ადგილების გაჩეხვა დაუწყიათ. ამით პოპულარული გახდა სიტყვა ,,ჩეხვა’’, რომლის ასიმილაციის შემდეგ უნდა დარქმეოდა სოფელს დღევანდელი სახელწოდება ,,ჩიხა’’. მეორე - ომიანობის დროს, აქაურ მოსახლეობას მტერი უდაბურ ტყეში შეუყვანიათ და ჩიხში მოუმწყვდევიათ, მტრის ჩიხში მომწყვდევას გადაურჩენია კიდეც აქაური მოსახლეობა.
ჩიხის ციხეს 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
სქოლიო
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
კოჰარის სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი
კოჰარის სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი (სომხურად: Գոհար սիմֆոնիկ նվագախումբ և երգչախումբ) — სიმფონიური ორკესტრი და გუნდი, რომელიც მდებარეობს სომხეთში, გიუმრიში.
ისტორია
კოჰარი დაარსდა 1997 წელს, როგორც დამოუკიდებელი მუსიკალური და კულტურული დაწესებულება, სომეხი კულტურული მოღვაწის, ლიბანელმა ჰარუთ ხაჭადურიანის მიერ. რომელიც თავის ძმებთან, შაჰესთან და ნარ ხაჭადურიანებთან ერთად მარტო დააარსა კოჰარი. მათ ორკესტრს დედის პატივსაცემად ,,კოჰარი" დაარქვეს.
კოჰარმა თავდაპირველად სიმფონიური ორკესტრის სტატუსით დაიწყო მოღვაწეობა 2000 წელს, ორკესტრი უკრავდა სომხურ მუსიკას და სხვა პოპულარულ სიმღერებსა და ცნობილ სიმფონიებს, კვიპროსის კრეატიული რეჟისორისა და დირიჟორის სებუჰ აბკარიანის თავოსნობით. მოგვიანებით შეიქმნა კოჰარის მომღერალთა გუნდი სიმფონიური ორკესტრის შემოქმედების სრულყოფილებისთვის.
ტურები
კოჰარის პირველი დიდი საკონცერტო ტური ,,All Time Armenian Favorites '', შედგა 2002 წლის ზაფხულში, კვიპროსსა და ლიბანში, ოთხ დღეში. კარგად შემუშავებული რეპერტუარი გამორჩეული კულტურული გამოცდილება იყო, მან 4000-ზე მეტი ადამიანის ყურადღება მიიპყრო ბეირუთის ცენტრში, რამაც დარბაზი სომხური მუსიკალური ისტორიის სცენურ, დასამახსოვრებელ და განდიდებულ მომენტად აქცია. მედიის თანახმად, ტრადიციული და პოპულარული სიმღერების კრებულმა ,,ბევრი ნოსტალგიის, მოგონებისა და სიამაყის ცრემლებით შეიპყრო საზოგადოება".
საერთაშორისო წარმატება
2005 წლის ოქტომბერში კოჰარი ჩავიდა სტამბოლშიც. 2005 წლის 9-12 ოქტომბერს კონცერტი ჩატარდა ლუთფი კიდარის საკონცერტო დარბაზში, სადაც 7000-ზე მეტი სომეხი იმყოფებოდა და სტუმრები იყვნენ სტამბოლიდან და მისი გარეუბნებიდან, ასევე ადანას პროვინციის შორეული მხარედან.
კოჰარის ტრიუმფები ერთი დედაქალაქიდან მეორეში გაგრძელდა და 2006 წლის 28–29 აპრილს კრემლის დიდი დარბაზი, მოსკოვი, უპრეცედენტო ენთუზიაზმს შეესწრო, როდესაც თითქმის 12000 სომეხმა, რუსმა და უცხოელმა აუდიტორიამ პირველად მოიწონა კოჰარის უნიკალური გამოსვლა. ეს იყო სომხური ორკესტრის ფართოდ რეკლამირებული იშვიათი გამოჩენა რუსეთში, რაც ძალიან წარმატებული აღმოჩნდა რუს აუდიტორიაში.
კოჰარის დებიუტი ჩრდილოეთ ამერიკაში შედგა 2007 წელს და დაიპყრო აშშ – ისა და კანადის ძირითადი ქალაქები. ჩრდილოეთ ამერიკის კოჰარის ტური დაიწყო 2007 წლის 18 ოქტომბერს ლოს-ანჯელესში და გადავიდა სან-ფრანცისკოში, დეტროიტში, ჩიკაგოში, ბოსტონში, ტორონტოსა და მონრეალში, სანამ დასრულდებოდა ნიუ-იორკის კარნეგის დარბაზში გამოსვლით 2007 წლის 20 ნოემბერს.
2011 წლის 28 მაისს კოჰარმამა აჩვენა თავისი უდიდესი კონცერტი სომხეთის ვარსკვლავებთან ერთად თავისუფლების მოედანზე, ოპერის თეატრის მახლობლად, ერევნის გულში, სომხეთში. ვარსკვლავურმა ღონისძიებამ თავი მოუყარა სომხეთის ყველაზე პოპულარულ მომღერლებს, რომლებიც კოჰართან ერთად ასრულებდნენ თავიანთ ძალიან საყვარელ სიმღერებს, რომლებიც თაყვანისმცემლებისა და მაყურებლის აღფრთოვანებას იწვევს. ცოცხალი კონცერტი გადაიცემოდა სომხეთის 1-ელ არხზე და პირველად ინტერნეტის პირდაპირი სტრიმინგის საშუალებით. 10,000-ზე მეტი მაყურებელი, გარდა სომხეთისა და დიასპორის ათიათასობით სატელევიზიო და ინტერნეტ მაყურებლისა, მოხიბლული იყო კოჰარის საუკეთესო ჰანგების შესრულებით და პროგრამით, რომელიც შეაფასეს როგორც უდიდესი შოუ, რომელიც ოდესმე შესრულდა სომხეთში თავისი გრანდიოზულობით.
თავისი არსებობის მანძილზე, კოჰარი გახდა მნიშვნელოვანი ქვაკუთხედი სომხური დიასპორისთვის სომხეთის საყვარელი სიმღერების უნიკალური მუსიკალური შესრულების გამო. ის მიზნად ისახავს სომხური ანბანისა და კულტურის აღორძინებას და მსოფლიოსთვის გაცნობას. სიმფონიური ორკესტრი ცდილობს მისი წილის შეტანას სომხური მემკვიდრეობის შენარჩუნებაში მომავალი თაობებისთვის როგორც სომხეთში, ასევე მის ფარგლებს გარეთ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხური მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:სიმფონიური ორკესტრები
კაზელი (ტრირი)
კაზელი (Kasel) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 1 247 კაცს (2010 წლის მონაცემები). უჭირავს 4,53 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი — 07 2 35 056.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
ვაწაძე
გვარი ვაწაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ვალდრახი
ვალდრახი (Waldrach) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 1 995 კაცს (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 12,45 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი — 07 2 35 141.
ნამინაური
ნამინაური, ნამნიაური — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, მოხის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1600 მეტრზე. დაბა ადიგენიდან დაშორებულია 13 კილომეტრით, ახალციხიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 42 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 130 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ადიგენის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვალეტა (საფეხბურთო კლუბი)
ვალეტას ბარათი
ვალეტა არის ერთადერთი კლუბი მალტაში, რომელსაც აქვს საკუთარი ბრენდირებული საკრედიტო ბარათი, შეიქმნა კლუბის სპონსორთან გაერთიანებით — Insignia Cards Ltd.
ტელევიზიაში გადის ბარათის რეკლამა,რომელშიც მონაწილეობას იღებენ გამოჩენილი გულშემატკივრები, ულტრასები, ყოფილი და ამჟამინდელი ფეხბურთელები, მისი ნახვა შეგიძლიათ YouTube–ზე:
ტიტულები
19 როგორც „ვალეტა“, 2 როგორც „ვალეტა იუნაიტედი“ (1914–15*, 1931–32*)
შემადგენლობა 2013/14
2014 წლის 1 თებერვლისთვის.
Ҕә
გამოიყენებოდა აფხაზურ ენაში. ამჟამად მის ნაცვლად იწერება Ӷә.
ვალეტა (საფეხბურთო კლუბი)
სქოლიო
კატეგორია: მალტის საფეხბურთო კლუბები
ჟერარდ დეულოფეუ
ჟერარდ დეულოფეუ ლაზარო (Gerard Deulofeu Lázaro; დ. 13 მარტი, 1994, რიუდერენესი) — ესპანელი ფეხბურთელი, სერია A-ს კლუბ „უდინეზესა“ და ესპანეთის ეროვნული ნაკრების წევრი, პოზიციით თავდამსხმელი.
Ҕә
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
ჟერარდ დეულოფეუ
ტიტულები
სევილია: (1)
ესპანეთის 19 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრები:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:კატალონიელი ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები კატეგორია:ევერტონის ფეხბურთელები კატეგორია:უოტფორდის ფეხბურთელები კატეგორია:სევილიის ფეხბურთელები კატეგორია:მილანის ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 13 მარტი კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები
სამშვილდის განძი
სამშვილდის განძი — XII–XIII საუკუნეების განძი. აღმოჩენილი იქნა ციხე-ქალაქ სამშვილდეში, ციტადელის ერთ-ერთი ოთახის იატაკის ქვეშ, ხის ყუთში, საქართველოს უნივერსიტეტის პროფესორის დავით ბერიკაშვილის და მისი სტუდენტების მიერ ჩატარებული არქეოლოგიური სამუშაოების დროს, 2018 წლის 1 აგვისტოს. სამშვილდის განძის შემადგენლობაში იყო 250–270 სპილენძის ქართული და უცხოური მონეტა, აგრეთვე ზოდები და სპილენძის ფირფიტები, რაც, სპეციალისტების აზრით, შესაძლოა აქ ზარაფხანის არსებობაზე მიუთითებდეს. ქართული მონეტები გიორგი III-ის, თამარ მეფისა და ლაშა-გიორგის სახელზეა მოჭრილი. ერთ-ერთ მათგანზე დატანილია წარწერა:
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
39 (რიცხვი)
ოცდაცხრამეტი — ოცდამეცხრამეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდათვრამეტის მომდევნო და ორმოცის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 39. 39 არის კენტი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოცდაცხრამეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოცი და ათ-ცხრა-მეტი (იგულისხმება ოცზე ცხრამეტი ერთეულით მეტი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
აკა მორჩილაძე სარბიელში 2
„აკა მორჩილაძე სარბიელში 2“ (1998-2001 წწ.) — ქართველი მწერლის აკა მორჩილაძის 1995-2009 წლებში, სპორტულ ჟურნალ „სარბიელში“ გამოქვეყნებული სტატიების მეორე კრებული.
ათტომეული
აკა მორჩილაძე, იგივე გიო ახვლედიანი 1995-2009 წლებში მუშაობდა სპორტულ ჟურნალ „სარბიელში“ ე.წ. მესვეტედ და სხვადასხვა ფსევდონიმით აქვეყნებდა სტატიებს სპორტის თითქმის ყველა სახოების შესახებ. მის სტატიებში განსაკუთრებული აქცენტი კი ფეხბურთზე არიას გაკეთებული. 2012 წელს ჟურნალ „სარბიელის“ რედაქტორის ზურაბ მეძველიას იდეით შეიკრიბა და გამოიცა აკა მორჩილაძის, სხვადასხვა დროს დაწერილი სტატიები, რომელმაც ათი ტომი შეადგინა. 2012 წელს გამოიცა სტატიების კრებულის პირველი ნაწილი „აკა მორჩილაძე სარბიელში 1“, სადაც 1995-1998 წლებში გამოქვეყნებული სტატიები შევიდა.
სქოლიო
კატეგორია:აკა მორჩილაძის ნაწარმოებები
იური კვალიაშვილი
იური კვალიაშვილი (დ. 28 იანვარი, 1945, თბილისი) — ქართველი რენტგენოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი (1980). საქართველოს რენტგენოლოგთა საზოგადოების წევრი.
ბიოგრაფია
1968 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.
ამავე წელს დაინიშნა ბედიანის ფსიქო–ნევროლოგიური საავადმყოფოს ფსიქო–ფტიზიატრიული განყოფილების გამგედ. 1970 წელს ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტში მიიღო ექიმ–რენტგენოლოგის დიპლომი და მუშაობა დაიწყო კარდიოლოგიის ინსტიტუტში რენტგენოლოგიის განყოფილებაში, უმცროს, შემდეგ კი უფროს მეცნიერ თანამშრომლად. 1988 წლიდან იყო ამავე განყოფილების გამგე. ავტორია 44 სამეცნიერო ნაშრომის, დამტკიცებული აქვს ერთი გამოგონება და 3 რაციონალური წინადადება. ხელმძღვანელობს სამეცნიერო მუშაობას ახალგაზრდა თანამშრომლებთან, ეწევა პედაგოგიურ მოღვაწეობას ინტერნებთან. 1989 წელს იყო საქართველოს წითელი ჯვრის სამაშველო სამსახურის მთავარი ექიმი, მონაწილეობა აქვს მიღებული საქართველოს ფარგლებში ყველა ბუნებრივი და ადამიანური ფაქტორით გამოწვეულ საგანგებო სიტუაციებში. რენტგენოლოგი, მედიცინის მეცნიერებთა კანდიდატი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — «Возможности рентгено функционального исследования сердца в постинфарктном периоде», დაიცვა 1980 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი რენტგენოლოგები კატეგორია:დაბადებული 28 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
რეტეზატის მასივი
რეტეზატის მასივი (Munții Retezat) — მთის მასივი რუმინეთში, სამხრეთ კარპატებში. მაქსიმალური სიმაღლე 2509 მ (მთა პელიაგა). აგებულია უმეტესწილად გრანიტებით. შემორჩენილია ძველი გამყივარების ნიშნები. ბევრია მყინვარული წარმოშობის ტბა, რომელთაგან აღსანიშნავია ბუკურა. არის ჰიდროგრაფიული ქსელი. შემოსილია ფართოფოთლოვანი და წიწვოვანი ტყით. ზევით ალპური მდელოა. მასივის ცენტრალური ნაწილი უკავია რეტეზატის ეროვნულ პარკს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის ქედები
კახეთის საერისთავო
ძვ. წ. II საუკუნეში, კახეთის საერისთავოში, ახლანდელი ნეკრესის ადგილას, მეფე ფარნაჯომის მიერ შენდება ქალაქი ნელქარი.
IV საუკუნეში მირიან მეფის დროს კახეთის საერისთავო უქმდება და მის ნაცვლად საუფლისწლო დომენი იქმნება. ბაქარის მეფობისას საუფლისწლო დომენს გამოეყო კუხეთი, რომელიც ცალკე საერისთავოდ ჩამოყალიბდა.
V საუკუნის მოვლენების ამსახველი, ჯუანშერის „ცხოვრება და მოქალაქეობა ვახტანგ გორგასლისა“, კახეთში, სხვადასხვა პერიოდში მოიხსენებს ორ ერისთავს: დემეტრეს და ადარნასეს. პირველი მათგანი მოღვაწეობდა უშუალოდ ვახტანგ გორგასლის ეპოქაში და მოხსენიებულია ვახტანგის სხვა ერისთავთა შორის. მეორე, ადარნასე, რომელიც ჯუანშერიანის მიხედვით ქართლის მეფე ბაკურის ძე იყო, ერისთავობდა კახეთში სტეფანოზ I-ის ეპოქაში. იგი შემდგომში, სტეფანოზის მოკვლის შემდეგ, ჰერაკლე კეისარმა დაადგინა ქართლის ერისმთავრად. ამის მიზეზი მისი პრო-ბიზანტიური კურსი იყო.
1104 წელს მისი ანექსირება საბოლოოდ მოახდინა დავით აღმაშენებელმა და ოთხად დაყო კახეთ-ჰერეთი. ამ 4 საერისთავოთაგან ერთ-ერთი კახეთის საერისთავო იყო. დავით აღმაშენებლის დროს გატარდა ადმინისტრაციული გარდაქმნები, მოწესრიგდა მმართველობის როგორც ცენტრალური, ასევე ადგილობრივი სისტემა. სხვა საერისთავოთა მსაგსად ამ პროცესს ადგილი კახეთშიც უნდა ჰქონოდა. თამარ მეფის ეპოქაში, კახეთის ერისთავი იყო ბაკურ-ყმა ძაგანისძე, რომელსაც „ისტორიანი და აზმანი შარავანდედთანი“ სხვა წარჩინებულთა შორის ასახელებს.
1465 წელს, კახეთის წარჩინებულებმა ისარგებლეს მესხეთის მთავრის, ყვარყვარე II-ის მიერ, საქართველოს უკანასკნელი მეფის, გიორგი VIII-ის დროებითი დატყვევებით და კახეთში ერისთავი დავითი გაამთავრეს. 1466-ში მეფე გიორგიმ, ქართლის დაკარგვის შემდეგ, დაამარცხა დავითი, გამეფდა მის ნაცვლად და სათავე დაუდო კახეთის ბაგრატიონთა დინასტიას. მის დროს გაუქმდა ახლადშექმნილი კახეთის სამეფოს ტერიტორიაზე არსებული საერისთავოები, მათ შორის კახეთის საერისთავოც, ერისთავების გამგებლობაში მყოფი სამფლობელოები კი მოურავებს გადაეცათ.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს საერისთავოები კატეგორია:იბერიის საერისთავოები
Дә
thumb|აუდიო «Дә» Дә, дә ([დჿ] — წარმოითქმება, როგორც „დბ“) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
ფინდიღანი
ფინდიღანი (Fındığan) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში. სოფლის მოსახლეობა შეადგენს 405 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხიზის რაიონის სოფლები
სერგო გაბარაევი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 6 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები თავისუფალ სტილში კატეგორია:ქართველი სამბისტები კატეგორია:გარდაცვლილი 2014 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 მაისი კატეგორია:საქართველოში დაბადებული ოსები
ხაშმის ღვთისმშობლის ეკლესია
ხაშმის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი მდებარეობს სოფელ ხაშმთან, მდინარე ლაფიანხევის ხეობაში. მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე. მდინარე ივრის მარცხენა მხარეს.ზღვის დონიდან 770 მეტრი საგარეჯოდან 14 კმში. სოფელი ხაშმი შუა საუკუნეებში იწოდებოდა კაწარეთის სახელწოდებით.
ისტორია
ეკლესია XIV-XV საუკუნეებს მიეკუთვნება. არქიტექტურულად დარბაზული ტიპისაა. ეკლესიას გარს უვლის გალავანი. შესასვლელი გალავანში ჩაშენებული კოშკიდანაა, აღსანიშნავია ასევე ამ კოშკის არქიტექტურაც. გარდა ამისა შემორჩენილია სხვადასხვა ნანგრევები, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ ოდესღაც აქ სამონასტრო ცხოვრება ყოფილა.
აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ სწორედ ამ ადგილას გადიოდა ძველი საქარავნო გზაც.
ხაშმის ღვთისმშობლის ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
სქოლიო
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები კახეთის მხარეში
მოსკოვის კოზმას და დამიანეს ტაძარი (კოსმოდემიანსკოე)
მოსკოვის კოზმას და დამიანეს ეკლესია (Церковь Космы и Дамиана) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVI საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ჩრდილოეთის ადმინისტრაციული ოლქის ლევობერეჟნის რაიონში. აქვს რეგიონალური არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი.
ეკლესიის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია კოზმა და დამიანეს სახელზე, ხოლო ეგვტერი ალექსანდრე ნეველის სახელზე.
ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.
ისტორია
კოზმა და დამიანეს სახელობის ეკლესია სოფელ კოსმოდამიანსკოეში ისტორიულ წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში. 1726 წელს დაიწყეს ახალი ქვის ეკლესიის მშენებლობა, მოძველებული ხის ეკლესიის ადგილზე. ახალი ტაძრის კურთხევა შედგა 1730 წელს.
1889 წელს კოსმოდამიანსკოეს ეკლესიის სამხრეთ ნაწილში ელენე ენალევაიას ქველმოქმედებითა და ალექსანდრე ნიკიფოროვის პროექტით, ააშენეს და აკურთხეს ალექსანდრე ნეველის სახელობის ეგვტერი. მოგვიანებით (1896 წელს) ააგეს საეკლესიო-სამრევლო სკოლის შენობა.
1920-1930-იან წლებში ეკლესია მრევლის ძალისხმევით გადაურჩა მძიმე საბჭოთა წლებს. ამ პერიოდში ეკლესიის წინამძღვრად მსახურობდა მამა სერგი ვლადიჩენსკი, რომელიც 1931 წელს დააპატიმრეს და გადასახლებაში გარდაიცვალა. 1940 წლის 5 სექტემბერს ეკლესია დახურეს, ხოლო ეკლესიის შენობაში სტამბა განათავსეს.
სტამბა ეკლესიის შენობაში განთავსებული იყო 1990-იან წლებამდე, შემდეგ სტამბა დახურეს და ეკლესია გადაეცა რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას.1994 წელს წმინდა ალექსანდრე ნეველის ეგვტერში შესრულდა პირველი ლიტურგია და დაიწყო ეკლესიის აღდგენა და რესტავრაცია. 1998 წელს ეკლესიას სტუმრობდა მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქი ალექსი II.
2000 წელს ააგეს ეკლესიის სამრეკლო. 2002 წელს გუმბათზე ოქროს ჯვარი დაადგეს. 2003 წლიდან 2005 წლამდე ეკლესია სრულიად მოხატეს.
ეკლესიასთან მოქმედებს საკვირაო სკოლა ბავშვებისათვის. ასევე მოქმედებს ახალგაზრდული წრე.
2015 წლის 11 ოქტომბერს პატრიარქმა კირილემ ტაძარი აკურთხა და აღასრულა საღვთო ლიტურგია ახლადაღდგენილ ეკლესიაში.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები მოსკოვში კატეგორია:მოსკოვის ტაძრები
ნაბრანი
ნაბრანი (Nabran) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა 1313 კაცი. დასვენება-რეკრეაციის ობიექტია; ქალაქში განლაგებულია სხვადასხვა ტურბაზები, ბანაკები, პანსიონატები, დასასვენებელი სახლები და კერძო აგარაკები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
40 (რიცხვი)
ორმოცი — მეორმოცე ნატურალური რიცხვი. არის ოცდაცხრამეტის მომდევნო და ორმოცდაერთის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 40. 40 არის მეოთხე ათეულის პირველი ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ორმოცი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ორი ოცი (იგულისხმება ორჯერ აღებული ოცი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
მორშაიდი
მორშაიდი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 967 კაცს (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 5,48 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი —07 2 35 090.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
სასტუმრო „ყარაბაღი“
სასტუმრო „ყარაბაღი“ (აზერბ. Qarabağ mehmanxanası), ადრე მას „ტურისტს“ უწოდებდნენ — სასტუმრო, რომელიც ოდესღაც ბაქოში (აზერბაიჯანი) არსებობდა. სასტუმრო ბაქოს ამფითეატრის უმაღლეს ნაწილში მდებარეობდა და ქალაქის მრავალი წერტილიდან მოჩანდა.
ისტორია
სასტუმროს შენობა აშენდა 1974 წელს. არქიტექტორები იყვნენ შულგინი და მელქისედეკოვი, დიზაინერები კერიმოვი და შამილოვი. პროექტი შედგენილია ბაკგიპროგორის ინსტიტუტში. სასტუმრო ექსპლუატაციაში შევიდა 1976 წელს.
2004 წელს სასტუმროს შენობა შეიძინა „Ugur 97“-მა, რომელმაც დატოვებინა ყველა ლტოლვილს აღნშნული სასტუმროს ტერიტორია. სასტუმროს შენობა პირველ სართულზე დაიშალა, მოგვიანებით კი გაურკვეველი მიზეზების გამო დანგრევა შეჩერდა და ეზო გადაიქცა ფასიან ავტოსადგომად, რომელიც მოგვიანებით ასევე ლიკვიდირებულ იქნა. ბოლო დრომდე სასტუმროს შენობის ნანგრევები ავარიული იყო.
არქიტექტურა
სასტუმროს შენობა აშენდა ბაქოს ამფითეატრის მეორე ტერასის წინ დაწეულ ადგილას, რომელიც ბელევუს ბორცვის სახელითაა ცნობილი. ათი სართულიანი შენობა, სვეტებზე განლაგებული, სამხრეთით, ქალაქისკენ გაიხსნა. საცხოვრებელი ადგილები სასტუმროს მთავარ შენობაში იყო განთავსებული, ხოლო რესტორნისა და მომსახურების ჯგუფი ცალკე შენობაში. რესტორნის დარბაზის პლასტიკური მოცულობა თითქოს კლდოვან ბორცვზე იყო ჩამოკიდებული, რაც ეწინააღმდეგებოდა ქვედა ტერასას. მოჭიქული კაფეები და სათამაშო მოედნები განთავსებული იყო ბოლო სართულზე. სამხრეთისკენ მიმავალ ყველა ოთახს და დარბაზს ჰქონდა ლოჯი.
სასტუმროს ცენტრალური სადარბაზო ეზოსკენ იყურებოდა. პირველ სართულზე თავისუფალი სივრცის გაზრდის მიზნით, აქ შეიქმნა ჩარჩო კონსტრუქცია, ხოლო საცხოვრებელი ნაწილი აყვანილ იქნა ბაქანზე. შენობის მთავარი შესასვლელის წინ იყო გამაგრილებული კოშკი, რომელიც სასტუმროს ადგილის მთავარ დეკორაციად ითვლებოდა.
სასტუმროს ფასადების არქიტექტურა განსხვავებული იყო. ასე რომ, თუ სამხრეთის ფასადი ქალაქისკენ და ზღვაისკენ იყო ლოჯი, რომლებიც მზისგან იცავდნენ რკინა-ბეტონის გისოსებს შებეკის სახით, მაშინ ჩრდილოეთით მოსაპირკეთებელი ფასადი ვიწრო სარტყელ ფანჯრებში იჭრებოდა. სასტუმროს შესასვლელი კედელი გაფორმებული იყო ნათელი მოზაიკით. მხატვრებმა ოქტაი შიხალიევმა და ჰაჯი ბალა რაჯაბოვმა მიიღეს მონაწილეობა სასტუმროს დიზაინში. შიხალიევმა განსაკუთრებით გამოირჩევა სასტუმროს შენობის წინ არსებული აუზების დიზაინში, შექმნა ხალხური ცხოვრების და ეროვნული ხელოვნების ელემენტები, რამაც მთელი ობიექტი უფრო მრავალფეროვანი გახადა.
სქოლიო
კატეგორია: ბაქოს სასტუმროები კატეგორია: ბაქოს ღირსშესანიშნაობები კატეგორია: ბაქოს არქიტექტურა
პეტერგოფის პეტრე-პავლეს ეკლესია
პეტერგოფის პეტრე-პავლეს ეკლესია (Петропавловская церковь) — ამჟამად დანგრეული მართლმადიდებლური ტაძარი პეტერგოფში. აგებული იყო 1836-1839 წლებში. მდებარეობდა ახალ პეტერგოფში, მოედანზე, რომელიც ჩამოყალიბდა ნიკოლსკის, მარინსკისა და ალექსანდროვსკის ქუჩების გადაკვეთისას (ამჟამად ავროვის მოედანი).
Жь
thumb|აუდიო «Жь» Жь, жь ([ჟჲ]) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში მაგარი „Ж“-ს დასარბილებლად და წარმოითქმება, როგორც უბრალო „ჟ“.
პეტერგოფის პეტრე-პავლეს ეკლესია
ისტორია
ტაძრის მშენებლობას საფუძველი ჩაუყარეს 1836 წლის 11 ივლისს პეტრესა და პავლეს ხსენების დღეს. მშენებლობა მიდიოდა სახელმწიფო ფინანსებით და არქიტექტორ კონსტანტინ ტონის პროექტის შესაბამისად.
Жь
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
პეტერგოფის პეტრე-პავლეს ეკლესია
ისტორია
ტაძრის კურთხევა გაიმართა 1839 წლის 11 ივლისს, ასევე პეტრესა და პავლეს ხსენების დღეს. კურთხევა შეასრულა იმპერატორის მოძღვარმა, პროტოპრესვიტერმა ნიკოლოზ მუზოვსკიმ, ცერემონიალს ესწრებოდა თავად იმპერატორი ნიკოლოზ I და მისი მეუღლე ალექსანდრე თედორეს ასული.
Жь
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
პეტერგოფის პეტრე-პავლეს ეკლესია
ისტორია
ტაძარი თავდაპირველად იყო ეპარქიის დაქვემდებარებაში. 1876 წლის იანვარში ეკლესია გადაეცა მისი უდიდებულესობის ლეიბ-გვარდიას. აღნიშნულის შედეგად ტაძრის სამრევლო შტატი გაერთიანდა პოლკთან, ხოლო 1877 წელს გადავიდნენ სამხედროების დაქვემდებარებაში. ტაძრის სამრევლოს საზღვრები მსგავსი ქმედებების გამო არ შეცვლილა.
1890 წელს მოხდა ტაძრის რესტავრაცია და გადააკეთეს არქიტექტორ ივან შაპოშნიკოვის პროექტის მიხედვით და ნიკოლაი ნიკონოვის მონაწილეობით. ეკლესიას მიაშენეს უფლის ამაღლების ეგვტერი, რომლის შემდეგაც 17 ივნისს იგი კვლავ აკურთხა სამხედრო და საზღვაო ფლოტის პროტოპრესვიტერმა ალექსანდრე ჟელობოვსკიმ მისი უდიდებულესობის მონაწილეობით.
საბჭოთა ხელისუფლების დამარების შემდეგ 1922 წელს ეკლესია დახურეს, 1930 წლის 31 ოქტომბერს კი დაანგრიეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:პეტერგოფის ტაძრები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის დაკარგული ტაძრები
გარიბანი
გარიბანი (Gariban) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხიზის რაიონის სოფლები
პიერ II (ბურბონის ჰერცოგი)
პიერ II დე ბურბონი (Pierre II de Bourbon; დ. 1 დეკემბერი, 1438 — გ. 10 ოქტომბერი, 1503) — ბურბონთა დინასტიის წარმომადგენელი. ბურბონის ჰერცოგ შარლ I-ისა და აგნეს ბურგუნდიელის უმცროსი ვაჟი. ბურბონის ჰერცოგი 1488-1503 წლებში და საფრანგეთის მეფე შარლ VIII რეგენტი თავის ცოლთან, ანა ვალუასთან ერთად. ბურბონთა ძირითადი შტოს უკანასკნელი მამაკაცი წარმომადგენელი.
თორნიკე გვიჭიანი
თორნიკე გვიჭიანი (დ. 24 აპრილი, 2001) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო). ძიუდოში ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2016, ანტალია, თურქეთი, 73 კგ), სამბოში ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2019, ლიმასოლი, კვიპროსი, 74 კგ).
პიერ II (ბურბონის ჰერცოგი)
ბავშვობა და ქორწინება
პიერი დაიბადა 1438 წლის 1 დეკემბერს ალიეში. იგი იყო ბურბონის ჰერცოგ შარლ I-ისა და მისი მეუღლის, აგნეს ბურგუნდიელის უმცროსი ვაჟი. როგორც უმაღლესი არისტოკრატიული წრის წარმომადგენლები და სამეფო ოჯახის ახლო ნათესავები, პიერის ოჯახი სამეფო კარზე ცხოვრობდა. მან პატარაობიდანვე მოიგო მეფე ლუი XI-ის გული, თავისი "თვინიერებითა და თავმდაბლობით". თავდაპირველად იგი დანიშნული იყო ორლეანის ჰერცოგ ლუი II ვალუას დაზე, მარი ორლეანელზე. თუმცა ნიშნობა ჩაიშალა, რადგან ლუი XI-ს აშინებდა ორი ასეთი დიდი ფრანგული დინასტიის ალიანსი, რომელიც თავისუფლად შეიძლებოდა მის წინააღმდეგ შეტრიალებულიყო.
მეფე ლუიმ გადაწყვიტა ბურბონიცა და ორლეანელიც თავის სიძეებად ექცია, რისთვისაც ორლეანის ჰერცოგ ლუი დე ვალუას თავისი შუათანა ქალიშვილი, პრინცესა ჟანა დე ვალუა შერთო ცოლად, პიერი კი თავის უფროს ქალიშვილზე, პრინცესა ანა დე ვალუაზე დააქორწინა. როგორც მეფის სიძეს, პიერმა მიიღო ბეჟოს ჰერცოგობა და ადგილი სამეფო საბჭოში. პიერისა და ანას ქორწინება შედგა 1473 წლის 3 ნოემბერს.
საფრანგეთის რეგენტი და ბურბონის ჰერცოგი
მინი|მარცხნივ|პიერი 1489-99 წლებში 1483 წელს ლუი XI გარდაიცვალა, ტახტზე კი მისი მცირეწლოვანი ვაჟი, შარლ VIII ავიდა. შარლს ზრდასრულობამდე რეგენტი ესაჭიროებოდა, რომელიც წესით დედამისი, დედოფალი შარლოტა სავოიელი უნდა ყოფილიყო, თუმცა იგი იმ დღესვე დაიღუპა გულის შეტევით, როდესაც შეიტყო, რომ ლუი გარდაიცვალა. სწორედ ამიტომ, შარლს რეგენტად მისი უფროსი და — ანა ვალუა დაენიშნა, რომელმაც თავის თანამმართველად საყვარელი მეუღლე, პიერ დე ბურბონი გამოაცხადა. სამეფო ხელისუფლებაში მოსვლისთანავე, პიერმა და ანამ გუნდურად დაიწყეს მართვა. მათ განამტკიცეს მეფის ძალაუფლება და გაანადგურეს ტახტზე პრეტენზიის მქონენი.
ანამ და პიერმა იცოდნენ, რომ ერთ დღესაც შარლი ზრდასრული გახდებოდა და ამ დროს ისინი ძალაუფლებას დაჰკარგავდნენ, სწორედ ამიტომ, მათ თავი გამოაცხადეს გიენის, კლერმონისა და ლა მარშის გრაფ-გრაფინიად. 1488 წელს აიშენეს საკუთარი, საოცრად პომპეზური ბურბონის სასახლეც. ასევე 1488 წელს გარდაიცვალა პიერის უფროსი ძმა, ბურბონის ჰერცოგი ჟან II, რომელსაც შვილები არ დარჩენია, ამიტომაც ტახტზე პიერის უფროსი ძმა, შარლ II ადის. ამავე წლის სექტემბერში შარლი უშვილოდ დაიღუპა, რის გამოც ბურბონისა და ოვერნის ჰერცოგი-ჰერცოგინია სწორედ პიერ II და ანა ვალუა ხდებიან. ანამ და პიერმა საკუთარ დომენს მალევე მიუმატეს მიურატი, კარლადი, არმანიაკი და ისლ-ან-ჟორდაინი. 1491 წლის 10 მაისს ანამ მათი უკანასკნელი შვილი გააჩინა, რომელიც გოგონა იყო და რომელსაც სიუზენი დაარქვეს. სწორედ იგი გახდა შემდგომში მთელი ამ საჰერცოგო-საგრაფოების მმართველი. მართალია 1488 წელს ანამ ვაჟი გააჩინა, რომელსაც კლერმონის გრაფობაც კი უბოძეს, თუმცა იგი სუსტი იყო და მალევე დაიღუპა.
1491 წელს შარლ VIII სრულწლოვანი გახდა, რითაც ანასა და პიერის გავლენები საგრძნობლად დაეცა. ახალგაზრდა შარლი ძალიან მეამბოხე სულის აღმოჩნდა და ყველაფერი ის თავდაყირა დააყენა, რასაც მისი და და სიძე წლების მანძილზე ალაგებდნენ. მან ჩაშალა თავისი ნიშნობა საღვთო რომის იმპერატორ მაქსიმილიან I-ის ასულ მარგარეტ ავსტრიელთან და ამავე წელს ცოლად შეირთო ისევ მაქსიმილიანის მეორე მეუღლე ანა ბრეტონელი. ეს განზრახული იყო ბრეტანის შემოერთებისათვის, რადგან ანა ბრეტანის ერთპიროვნული მმართველი იყო, თუმცა ცოლის წართმევამ და ქალიშვილის უკან დაბრუნებამ მაქსიმილიანი შეურაცხჰყო, რის გამოც მან საფრანგეთის წინააღმდეგ კოალიცია ჩამოაყალიბა, რომელშიც გერმანიისა და ავსტრიის გარდა, გაერთიანდნენ ინგლისი, ირლანდია, არაგონი და კასტილია. მალევე ანამ და პიერმა საფრანგეთისათვის გამანადგურებელი ომის წამოწყების თავიდან ასაცილებლად დიდი მოლაპარაკებები გამართეს. მათ ინგლისისა და ირლანდიის მეფე ჰენრი VII დიდძალი ოქროს ფასად მოისყიდეს, კასტილიის დედოფალი ისაბელ I და არაგონის მეფე ფერდინანდ II რუსილონის დათმობით გათიშეს ომიდან, მაქსიმილიანი კი ფრანშ-კომტესა და არტუას მიცემით დააშოშმინეს. ამრიგად, მართალია დიდი მსხვერპლის ფასად, თუმცა საფრანგეთი იმ ომს ასცდა, რომელიც მას აუცილებლად გაანადგურებდა, რაც ანასა და პიერის დამსახურებაა. თუმცა, შარლმა მსგავსი ქმედებები განაგრძო და 1494 წელს იტალიაში, კერძოდ კი ნეაპოლის სამეფოში შეიჭრა, ჩამოაგდო მისი მეფე და ტახტზე თავად დაჯდა, რითაც დაიწყო ნახევარსაუკუნოვანი იტალიური ომები, რომელიც 1559 წელს ისევ საფრანგეთის მარცხით დაგვირგვინდა.
1498 წელს შარლ VIII უბედური შემთხვევის შედეგად დაიღუპა, ისე, რომ შვილები არ დარჩენია. ამის შემდეგ საფრანგეთის მეფე ხდება წარსულში ორლეანის ჰერცოგი და შარლ VIII-ის სიძე ლუი XII ორლეანელი, რომელსაც ცოლად ანას და, ჟანა დე ვალუა ჰყავდა, თუმცა იგი მალევე გასცილდა ჟანას ცოლად შარლის ქვრივი, ანა ბრეტონელი შეირთო. ყოველივე ამის შემდეგ, პიერმა და ანამ სამუდამოდ დატოვეს სამეფო კარი და თავიანთ ქალაქგარე სასახლეში გადასახლდნენ პატარა სიუზენთან ერთად.
ბურბონის საჰერცოგოს მემკვიდრეობა
იმ შემთხვევაში, თუ პიერს ვაჟი არ გაუჩნდებოდა, ბურბონის საჰერცოგოს მომავალი მმართველი სიუზენი იყო. ვინაიდან საფრანგეთში სალიკური კანონი მოქმედებდა, რომლის მიხედვითაც ქალს ტახტზე ასვლა არ შეეძლო, პიერმა და ანამ თავიანთი სიცოცხლის უკანასკნელი წლები, სწორედ იმაზე ბრძოლას შეალიეს, რომ ბურბონის საჰერცოგო და სხვა მრავალი პატარ-პატარა საგრაფო სიუზენს დარჩენოდა. საბოლოოდ ისინი მიხვდნენ, რომ სიუზენს ისეთი ქმარი სჭირდებოდა, რომელიც მის უფლებებს დაიცავდა, ამიტომაც მათ მისი დაქორწინება განიზრახეს. ლუი XII-ის რჩევითა და გავლენით, მათ არჩევანი პიერის გარე ბიძაშვილ შარლ დე ბურბონ-მონტესპიერზე შეაჩერეს, რომელიც ასევე ბურბონი იყო და უფრო მეტად შესძლებდა სიუზენისთვის ტახტის შენარჩუნებას.
მალევე, სიუზენისა და შარლის ნიშნობა ჩაიშალა, რის შემდგომაც იგი დანიშნეს ალანსონის ჰერცოგ შარლ IV-ზე. 1501 წლის 21 მარტს სიუზენი და შარლ ალანსონელი დაინიშნნენ, თუმცა 1503 წელს პიერი დაიღუპა, ისე, რომ მათ ქორწინებას ვერ მოესწრო. ბურბონის ახალი ჰერცოგინია სიუზენი გახდა, თუმცა მას შარლზე არ უქორწინია. შარლ ალანსონელმა მალევე ცოლად შეირთო მარგარიტა ანჟულიმელი, სიუზენი კი შარლ დე ბურბონ-მონტესპიერზე დაქორწინდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1438 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1503 კატეგორია:ბურბონები კატეგორია:საფრანგეთის რეგენტები
გელუჩა
„გელუჩა“ — ქართველი მწერლის და ჟურნალისტის დავით კოვზირიძის სადებიუტო რომანი, რომელიც 2011 წელს გამოსცა ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობამ.
შინაარსი
როგორც ავტორი წიგნის ყდაზე მინაწერით საგანგებოდ გვაფრთხილებს, ტუალეტში სხარტად წასაკითხი წიგნია. სამი დამოუკიდებელი ამბავი პარალელურად ვითარდება და დროდადრო იკვეთება, ეპილოგში კი ერთიანდება. „გელუჩა“ — ესაა დღევანდელი საზოგადოების სარკე და პაროდია. რომანი-მოზაიკა, რომელიც მოგვითხრობს თითქოს განსხვავებულ, სინამდვილეში კი შემაწუხებლად ერთნაირ ადამიანებზე.
სქოლიო
კატეგორია:2011 წლის რომანები
ნაბურლუ
ნაბურლუ (Naburlu) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.
41 (რიცხვი)
ორმოცდაერთი — ორმოცდამეერთე ნატურალური რიცხვი. არის ორმოცის მომდევნო და ორმოცდაორის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 41. 41 არის კენტი და მარტივი რიცხვი. სიტყვა „ორმოცდაერთი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ორი ოცი და ერთი (იგულისხმება ორმოცზე ერთი ერთეულით მეტი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
ფრანცენჰაიმი
ფრანცენჰაიმი (Franzenheim) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
ფრანცენჰაიმი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება ტრირის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 369 კაცი (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 6,47 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი — 07 2 35 027.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
იოჰან გეორგ I (ანჰალტ-დესაუს მთავარი)
იოჰან გეორგ I ფონ ანჰალტ-დესაუ (Johann Georg I. von Anhalt-Dessau) — ანჰალტ-დესაუს მთავარი ასკანიების დინასტიიდან.
ბიოგრაფია
იოჰან გეორგი იყო მთავარ იოახიმ ერნსტ ფონ ანჰალტისა და მისი პირველი ცოლის, აგნესა ბარბის შვილი.
1588 წლის 22 თებერვალს მთავარი იოჰან გეორგი დაქორწინდა დოროთეა მანსფელდზე, რომელიც გარდაიცვალა ქორწინებიდან ხუთი წლის თავზე. 1595 წლის 31 აგვისტოს მთავარი იოჰან გეორგი მეორე ჯერზე დაქორწინდა დოროთეა პფალც-ზიმერნზე. ამ ქორწინების შედეგად დაიბადნენ იოჰან კაზიმირ ანჰალტ-დესაუ და კუნიგუნდა იულიანა ანჰალტ-დესაუ.
1606 წლამდე იოჰან გეორგ I სამთავროს მართავდა თავისი უმცროსი ძმების სახელით. იმავე წელს მიღებული მიწის გაყოფის ხელშეკრულების თანახმად, მან მიიღო მიწის ნაწილი და სასენიორო დესაუდან. მთავარმა განაგრძო რეფორმის გატარება სახელით _ „შენარჩუნებული ტრადიციებისა და ცერემონიების უარყოფა“.
მთავარი განათლებულ ადამიანად ითვლებოდა, დაუფლებული იყო მეცნიერების სხვადასხვა სფეროს, განსაკუთრებით ასტროლოგიასა და ალქიმიას. მისი ბიბლიოთეკა 3 ათასზე მეტ წიგნს ითვლიდა.
ოჯახი
ორი ქორწინებიდან იოჰან გეორგს ათი ქალიშვილი და ექვსი ვაჟი ჰყავდა.
დოროთეა მანსფელდ-არშტაინთან ქორწინებიდან მას შეეძინა:
დოროთეა პფალც-ზიმერთან ქორწინებიდან ჰყავდა:
გამოყენებული ლიტერატურა
კატეგორია:ასკანიები კატეგორია:ანჰალტ-კეთენის მმართველები კატეგორია:ანჰალტ-ცერბსტის მმართველები კატეგორია:ანჰალტ-პლოცკაუს მმართველები კატეგორია:დაბადებული 1567 კატეგორია:გარდაცვლილი 1618
ჰოკვაილერი
ჰოკვაილერი (Hockweiler) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
ჰოკვაილერი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება ტრირის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 300 კაცი (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 2,08 კმ². ოფიციალური კოდი — 07 2 35 048.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესია (ბაქო)
მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესია (Bakirə Məryəmin Məsum Hamiləliyi şərəfinə kilsə) — კათოლიკური ტაძარი ბაქოში და ერთადერთი მოქმედი  კათოლიკური ტაძარი  აზერბაიჯანში. ბაქოს კათოლიკური სამრევლო იმყოფება აზერბაიჯანის  სამოციქულო პრეფექტურის  მფარველობის ქვეშ.
ბაქოს კათოლიკური სამრევლო დაარსდა 1882 წელს. ამის შემდეგ კათოლიკეთა ჯგუფის მიერ აშენდა ტაძრის მცირე ზომის სამრეკლო, ხოლო 1894 წელს მათ მიიღეს ტაძრის აშენების ნებართვა.
1909 წელს დაიწყო ტაძრის სამშენებლო სამუშაოები და დასრულდა 1912 წლისთვის. საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ ხელისუფლებამ აქტიურად განახორციელა ბაქოს კათოლიკე მოსახლეობის მიმართ რეპრესიები, რასაც შედეგად 1938 წელს ტაძრის სრული დანგრევა მოჰყვა.
ახალი ტაძარი
1997 წელს აღდგა ადგილობრივი კათოლიკური  სამრევლო. 2000 წლის 16 ოქტომბერს  წმინდა საყრდის მიერ ბაქოში დაარსდა პირველადი  კათოლიკური  სტრუქტურა მისია  Sui Iuris, რომლის  ხელმძღვანელობაც  იტვირთეს  სალეზიანთა  კონგრეგაციის ბერებმა. 2002 წელს  კათოლიკურმა  სამრევლომ  მიიღო  მიწის  ნაკვეთი  ტაძრის  ასაშენებლად.
მშენებლობა დასრულდა 2006 წელს. ტაძარი აშენდა იტალიელი  არქიტექტორის  პაოლო რუჯეროს პროექტის  მიხედვით,  ნეოგოტიკური არქიტექტურისთვის დამახასიათებელი სტილისტური  ელემენტების  გამოყენებით. ღვთისმშობლის ქანდაკება  დამზადებულია  აზერბაიჯანელი მოქანდაკის,  ჰუსეინ  ახვერდიევის, მიერ, ხოლო  ვიტრაჟები  დაამზადა მხატვარმა  ზოჰრაბ  მუტალიბოვმა.
ფატრა-ტატრების ოლქი
ფატრა-ტატრების ოლქი (Pásmo jadrových pohorí; Łańcuch Tatrzański) — გეომორფოლოგიურ-გეოლოგიური ერთეული; შიდა დასავლეთი კარპატების ნაწილი. წარმოადგენს კარპატების ყველაზე მაღალ მონაკვეთს. ტერიტორიის დიდი ნაწილი მოქცეულია სლოვაკეთში, ნაწილი ავსტრიასა და პოლონეთში. მაქსიმალური სიმაღლე 2655 მ (მაღალი ტატრები, მწვერვალი გერლახოვსკი-შტიტი). ოლქის ტერიტორიაზეა დაცული ტერიტორიები და ეროვნული პარკები.
მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესია (ბაქო)
ახალი ტაძარი
2007 წლის  29 აპრილს შედგა ტაძრის კურთხევის ცერემონიალი, რომელსაც ესწრებოდა რომის  პაპის  ნუნცია  კლაუდიო  გუჯეროტი.
ფატრა-ტატრების ოლქი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვაკეთის ქედები კატეგორია:ავსტრიის ქედები კატეგორია:პოლონეთის ქედები
მარიამ ღვთისმშობლის ეკლესია (ბაქო)
ლიტერატურა
კატეგორია:აზერბაიჯანის ტაძრები კატეგორია:კათოლიკური ტაძრები კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები კატეგორია:კათოლიციზმი აზერბაიჯანში
კობა ხაბაზი
კობა ხაბაზი (დ. 26 ივლისი, 1967, სოფ. აჭყვისთავი, ქობულეთის რაიონი ) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1990 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი. 2004 წლის 22 აპრილიდან 15 ივნისამდე იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ქობულეთის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“. 2004 წელს იყო აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური უზრუნველყოფის მინისტრი. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1967 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები (1990) კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კობა კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
Жә
thumb|აუდიო «Жә» Жә, жә ([ჟჿ] — წარმოითქმება, როგორც „ჟუ“, (ჟ — ჟ და ზ ბგერებს შორის არსებული ბგერაა, ხოლო უ — ყრუა)) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
ციხვარგა
ციხვარგა — მთა საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ონის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს რაჭის კავკასიონის მთავარ ქედზე. სიმაღლე 4138 მ. აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით. ციხვარგა მყინვარის ზედაპირიდან აზიდული ხმელეთის ნაწილია, რომლიდანაც ჩრდილოეთით მიემართება ფასტაკსეტეს მყინვარი (ურუხის აუზი), ხოლო სამხრეთით ერთი მყივარი ეშვება მდინარე ციხვარგულის ხეობაში (რიონის აუზი). მთა შემოსილია ხავსებითა და მღიერებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მთები
ნევროლოგია
thumb|ნეირონებიდან გამომავალი დენდრიტების ქსელი [[ჰიპოკამპუსი|ჰიპოკამპუსში]] ნევროლოგია — სამეცნიერო-ბიოლოგიური დისციპლინების ჯგუფი, რომელიც შეისწავლის ნორმალური და პათოლოგიურად შეცვლილი ნერვული სისტემის სტრუქტურას და ფუნქციას, მისი ფილო და ონტოგენეზის კანონზომიერებებს. ნევროლოგიის თეორიული საფუძველია ნეირომორფოლოგია და ნეიროფიზიოლოგია. ნევროლოგიის კლინიკური დისციპლინებია: ნევროპათოლოგია, ფსიქიატრია და ნეიროქირურგია. ნევროლოგიის ერთ-ერთი დარგია ნეიროფსიქოლოგია, რომელიც შისწავლის ფსიქოლოგიური პროცესების ტვინოვან საფუძველს და მათ კავშირს თავის ტვინის ცალკეულ სისტემებთან. XVI საუკუნეში ვეზალიუსმა ნერვული სისტემის შესწავლაში საფუძველი ჩაუყარა მორფოლოგიურ-ფუნქციურ მიმართულებას.
XIX საუკუნეში ფართოდ გაიშალა ნერვული სისტემის მიკროსკოპული გამოკვლევა, აღწერილი იყო ნეირონი. თავისა და ზურგის ტვინის გზები და ცენტრები. პარალელურად ვითრდებოდა ნეიროფიზიოლოგიაც. XIX საუკუნის პირველ ნახევარში ჩამოყალიბდა თავის ტვინში ფუნქციათა ლოკალიზაციის თეორია, რომელიც ეყრდნობოდა ნერვული ფუნქციების შესწავლას თავის ტვინის სხვადასხვა ნაწილის ამოკვეთის შემდეგ. თავისა და ზურგის ტვინში აღმოაჩინეს ცალკეული ფუნქციების ცენტრები, შეისწავლეს თავის ქერქისა და ქერქქვეშა კვანძების ურთიერთობების მორფოლოგიურ-ფუნქციური საფუძვლები.
ნევროლოგიის შემდგომ აღმავლობას განსაკუთრებით შეუწყო ხელი პავლოვის მოძღვრებამ უმაღლესი ნერვული მოქმედების შესახებ, ორბელის კონცეფციამ ნათხემის ადაპტაციურ-ტროფიკული ფუნქციის შესახებ და სხვ. დიდია ივანე ბერიტაშვილი ბერიტაშვილის წვლილი უმაღლესი ნერვული მოქმედების შესწავლაში. XX საუკუნის 50-იან წლებში ფართოდ განვითარდა რეტიკულიფორმაციის თეორია, რის შედეგადაც ახლებურად გაშუქდა თავის ტვინის ქერქის, ქერქქვეშა კვანძებისა და ტვინის ღეროს ურთიერთობის საკითხი.
საქართველოში ყიფშიძის, პეტრე სარაჯიშვილის, ავლიპი ზურაბაშვილის, ვაჟა ოკუჯავას და სხვათა კვლევებმა ეპილეფსიის, შიზოფრენიისა და სხვა დაავადებების პათოგენეზისა თემაზე გარკვეული ბიძგი მისცა ნევროლოგიის განვითარებას ჩვენს რესპუბლიკაში. ცენტრალური და პერიფერიული ნერვული სისტემის ზოგადი მორფოლოგიისა და ფილო-ონტოგენეზის მრავალი საკითხი გაშუქებულია სხვა ქართველი მეცნიერების კვლევებში.
სსრკ-ში ნევროლოგიის ყველაზე დიდი სამეცნიერო ცენტრები იყო სსრკ მედიცინათა მეცნიერებების აკადემიის ტვინის ინსტიტუტი, უმაღლესი ნერვული მოქმედების ინსტიტუტი და ნევროლოგიის ინსტიტუტი მოსკოვში, ფსიქოლოგიის ინსტიტუტი ლენინგრადში, ფსიქიატრიისა და ნევროლოგიის ინსტიტუტი ხარკოვში, საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის ჯანდაცვის სამინისტროს ფსიქიატრიის ინსტიტუტი, საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემია და თბილისის ფიზიოლოგიური ინსტიტუტი.
ნევროლოგიის მსოფლიო ფედერაცია (World Federation of Neurology) აერთიანებს სხვადასხვა ქვეყნის ნევროლოგებს. ნევროლოგიაში საერთაშორისო კონგრესები ტარდება 1897 წლიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგია კატეგორია:ნერვული სისტემა კატეგორია:ნევროლოგია
ნაღიობა
ნაღიობა (Nağıoba) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
რომან გოცირიძე
ბიოგრაფია
დაიბადა 1955 წელს ქ. გალში. 1982 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, სახალხო მეურნეობის დაგეგმვის სპეციალობით. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში მეცნიერ-თანამშრომლად; 1988 წლიდან ამავე უნივერსიტეტის მრეწველობისა და სოფლის მეურნეობის კათედრის დოცენტი იყო. 1990 წელს იგი ეკონომიკური რეფორმების კომისიის თამჯდომარის მოადგილე და საპარლამენტო ფრაქცია „დემოკრატიული ცენტრის“ თანათავმჯდომარე იყო. იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი: მაჟორიტარი, დიდუბის №5 საარჩევნო ოლქიდან, ხელი აქცს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). 1992 წლის თებერვალში დაინიშნა საქართველოს პრემიერ-მინისტრის მოადგილის მოვალეობის შემსრულებლად და საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭოს წევრად. 1992 წელს დაიკავა საქართველოს მთავრობის პრემიერ-მინისტრის მოადგილის, ეკონომიკური რეფორმების დარგში ვიცე-პრემიერის პოსტი; 1992 წლის 4 ნოემბრიდან 1992 წლის 3 დეკემბრამდე იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „11 ოქტომბერი“. 1993-1995 წლებში საქმიანობა განაგრძო პედაგოგიკის სფეროში. 1998 წელს დაინიშნა საქართველოს პარლამენტის საბიუჯეტო ოფისის უფროსის თანამდებობაზე. 2004-2005 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“. 2005–2007 წლებში საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტი, 2007–2013 წლებში საქართველოს პრაზიდენტის მრჩეველი ეკონომიკურ საკითხებში, ეკონომიკური საბჭის მდივანი. 2014 წლიდან საქართველოს ეკონომიკური განვითარების ცენტრის თავმჯდომარე და შავი ზღვის საერთაშორისო უნივერსიტეტის პროფესორი, ეკონომიკური კვლევის ცენტრის უფროსი. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“. 2020 წელს გახდა საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ პარტიული სიით.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 16 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1955 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:გალში დაბადებულები რომან კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ადგილობრივი საეკლესიო კრება
ადგილობრივი საეკლესიო კრება — საეკლესიო ხელისუფლების უმაღლესი ორგანო. მას საჭიროებისამებრ იწვევს პატრიარქი და წმინდა სინოდი. ადგილობრივი კრების მონაწილენი მღვდელთმთავრებთან ერთად შეიძლება სამღვდელოების, ბერმონაზვნებისა და საეროთა წარმომადგენლებიც იყვნენ. ადგილობრივი კრება წყვეტს ყველა მნიშვნელოვან საკითხს ეკლესიის საშინაო და საგარეო მოღვაწეობისა, მას ეკუთვნის უმაღლესი ძალაუფლება სარწმუნოებრივი მოძღვრებისა და საეკლესიო სასამართლოს სფეროში, აგრეთვე, განსაკუთრებული უფლება ახალი პატრიარქის არჩევისა და მის მოღვაწეობაში დოგმატური და კანონიკური გადახვევების განხილვისა.
გუსტერათი
გუსტერათი (Gusterath) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
გუსტერათი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 1907 კაცი (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 4,41 კმ². ოფიციალური კოდი — 07 2 35 037.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
ერმილე შარაშიძე
ერმილე დავითის ძე შარაშიძე (დ. 1860, დაბლაციხე, ოზურგეთის მაზრა, ამჟამად ჩოხატაურის რაიონი — გ. 30 ნოემბერი, 1939) — ქართველი პედაგოგი. ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი 1910-1912 წლებში.
ბიოგრაფია
ერმილე შარაშიძე დაიბადა 1860 წელს ოზურგეთის მაზრის სოფელ დაბლაციხეში. ოზურგეთის საქალაქო სასწავლებლის კურსის დასრულების შემდეგ ხონის საოსტატო სემინარიაში განაგრძო სწავლა, მაგრამ ამ სასწავლებლის დირექტორთან კონფლიქტის გამო იძულებული გახდა ბოლო კურსიდან სწავლა მიეტოვებინა.
1888 წელს ერმილემ საქალაქო და სამრევლო სკოლების მასწავლებლობის უფლების მოსაპოვებლად ჩააბარა გამოცდები და ზუგდიდის მაზრაში დაიწყო მასწავლებლად მუშაობა. მუშაობდა ჯერ სოფელ კორცხელში, შემდეგ წალენჯიხაში და ბოლოს ზუგდიდის საქალაქო სასწავლებელში. ეს სწორედ ის პერიოდია, როცა კავკასიის სასწავლო ოლქის მზრუნველის განკარგულებით სამეგრელოს სკოლებიდან ქართული ენის განდევნას ცდილობდნენ. სწორედ ამ პერიოდს დაემთხვა ერმილე შარაშიძის მოღვაწეობა ზუგდიდის მაზრაში. სოფელ კორცხელში მისი მასწავლებლობის დროს, მისი ინიციატივითა და უშუალო მონაწილეობით აგებული იქნა სკოლის ახალი შენობა.
ერმილე შარაშიძის მოღვაწეობამ თვალსაჩინო კვალი დატოვა სოფელ წალენჯიხაშიც. 1891–1898 წლებში განსაკუთრებული და მნიშვნელოვანია ერმილეს ღვაწლი ზუგდიდის საქალაქო სკოლაში. მას სახალხო მასწავლებელ სტეფანე გაგუასთან ერთად დიდი მუშაობა აქვს ჩატარებული ამ სკოლაში.
1899 წელს ერმილე მშობლიურ სოფელ დაბლაციხეში ბრუნდება. აქ თავის ძმა ალექსანდრესთან ერთად ორკლასიან კერძო სასწავლებელს ხსნის, რომელსაც ძმები საკუთარი მამულის შემოსავლით ინახავდნენ. სკოლას ჰქონდა სამეურნეო განყოფილება და ადგილობრივ მოსახლეობას დიდ დახმარებას უწევდა აგრომინიმუმის შესწავლაში და მის პრაქტიკულ გამოყებენაში.
1903 წლიდან ბათუმის ქალაქის თვითმმართველობამ ერმილე შარაშიძე ბათუმის მე–2 ქართული სკოლის გამგედ მიიწვია. დაბლა ციხის სასწავლებელი ერმილემ ძმას გადააბარა, თვითონ კი ბათუმში წავიდა და სკოლა ჩაიბარა. მას ფართო აგიტაციის ჩატარება უხდებოდა აჭარელთა შორის ეროვნული თვითშეგნების დასანერგად და მათი კულტურის დონის ასამაღლებლად. აღსანიშნავია ისიც, რომ ამ ქართულ სკოლასთან, რომელსაც მაშინ „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოება“ მფარველობდა, ერმილეს ინიციატივით და ხელმძღვანელობით დაარსდა სპეციალური განყოფილება აჭარელი მოზრდილი ახალგაზრდებისთვის, სადაც წერა–კითხვის უცოდინარნი იყვნენ ჩაბმული. ცხადია, მოზრდილთა განათლების ამგვარი ტიპის განყოფილება იმ პერიოდში ახალი მოვლენა იყო და ბათუმის სინამდვილეში კი ის პირველი კულტურული კერა, რომელსაც თანაგრძნობით ეკიდებოდნენ მოწინავე ქართველი მოღვაწეები.