cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დანინგ-კრუგერის ეფექტი
ჰიპოთეზები
დანინგმა და კრუგერმა ივარაუდეს, რომ სხვადასხვა უნარის მიმართ არაკომპეტენტურ პირებს ექნებოდათ შემდეგი რეაქციები:
ამ საკითხთან მიმართებით დანინგს მოჰყავს ანოსოგნოსიის ანალოგია. ანოსოგნოსია არის დაავადება, როდესაც ადამიანი არის ფიზიკურად უუნარო ტვინის მარცხენა ნახევარსფეროში არსებული დაზიანების გამო, თუმცა თვითონ ვერ აღიქვამს ამ უუნარობას და უარყოფს კიდეც მას, მათ შორის, ისეთ დრამატულ დაზიანებებსაც კი, როგორიცაა სიბრმავე და დამბლა.
მხარდამჭერი კვლევები
აღმოჩნდა, რომ არაკომპეტენტურმა მონაწილეებმა, რომლებმაც საშუალოზე დაბალი შედეგი აჩვენეს, გადაჭარბებული წარმოდგენა გამოავლინეს საკუთარ თავზე (მონაწილეების რეალური შედეგი იყო 12%, ხოლო მათი მოლოდინები კი აღწევდა 62%-ს მაშინ, როდესაც საშუალო მაჩვენებელი იყო 50%).
კილკენის საგრაფო
კილკენი (Kilkenny; Cill Chainnigh) — საგრაფო ირლანდიის აღმოსავლეთით. შედის ლენსტერის პროვინციაში. დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი — კილკენი. მოსახლეობა — 95,419 ადამიანი (21-ე ადგილი საგრაფოებს შორის; 2011 წლის მონაცემები).
დანინგ-კრუგერის ეფექტი
მხარდამჭერი კვლევები
ამასთან, იმ ადამიანებმა, ვისაც ჰქონდათ ტესტების ამოხსნისათვის საჭირო მონაცემები, გამოავლინეს საკუთარი განსაკუთრებული შესაძლებლობების უგულებელყოფის ტენდენცია და მიუთითეს, რომ ტესტი არის ადვილი და ყველას შეეძლება მისი ამოხსნა.
კილკენის საგრაფო
გეოგრაფიული მდგომარეობა
კილკენის საგრაფო მდებარეობს ირლანდიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ნორის ველზე. დასავლეთით გადის ადმინისტრაციული საზღვარის სამხრეთ და ჩრდილოეთ ტიპერარის საგრაფოებთან, ჩრდილოეთით — ლიშის საგრაფოსთან, აღმოსავლეთით — კარლოუს საგრაფოსთან, ხოლო სამხრეთ-აღმოსავლეთით — უოტერფორდისა და უექსფორდის საგრაფოებთან.
დანინგ-კრუგერის ეფექტი
ჯილდოები
2000 წელს დანინგსა და კრუგერს მიენიჭათ Ig ნობელის პრემია ნაშრომისათვის: „Unskilled and Unaware of It: How Difficulties in Recognizing One's Own Incompetence Lead to Inflated Self-Assessments“.
სქოლიო
კატეგორია:სოციალური ფსიქოლოგია კატეგორია:კოგნიტური მეცნიერება
კილკენის საგრაფო
კლიმატი
თბილი ჩრდილო-ატლანტიკური დინება, რომელიც გოლფსტრიმის გაგრძელებას წარმოადგენს, შემარბილებლად მოქმედებს საგრაფოს კლიმატზე. გარდა ამისა, თავისი მდებარეობის გამო, კილკენის ტერიტორია არ განიცდის ტემპერატურის მნიშვნელოვან ცვლილებებს.
საგრაფოს ტერიტორიაზე მაქსიმალური ტემპერატურა დაფიქსირდა 1887 წლის 26 ივნისს და შეადგენდა 33,3°C. ნალექის მაქსიმალური რაოდენობა, 66,4 მმ დაფიქსირდა 1983 წლის 17 ივლისს. საერთოდ, ყველაზე თბილი იყო 1995 წლის აგვისტო, რომელსაც მოუწია 274,9 მზის საათი და 30°C ტემპერატურა. მინიმალური ტემპერატურა, -18,1°C დაფიქსირებულია 1982 წლის 12 იანვარს.
საშუალოდ, კილკენში ყოველწლიურად უწევს 4 დღე მიწაზე თოვლის საფარი, 9 დღე — სეტყვა, ხოლო 5 დღე — ქარიშხალი.
წყლის რესურსები
thumb|250px|Мост через реку [[Нор (река)|Нор]]
საგრაფოს ძირითადი წყლის არტერიას, რომელიც მის ტერიტორიას ჩრდილოეთიდან სამხრეთით კვეთს, წარმოადგენს მდინარე ნორი. ის გადის ნაყოფიერ დაბლობებზე და აქვს დიდი რაოდენობის შენაკადები.
კილკენის წყლის რესურსები მოიხმარება ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ სოფლის მეურნეობის მამულებისა და საძოვრების ირიგაციისთვის. XIX საუკუნის შუამდე, როდესაც ირლანდიაში მოხდა დიდი შიმშილობა, მდინარის ნაპირებზე მდებარეობდა მრავალი ლუდის, ხე-ტყის სახერხი და მარმარილოს ქარხანა, წისქვილი და სხვა.
მცენარეთა და ცხოველთა სამყარო
საგრაფოს ფლორა შედგება ისეთი სახეობის მცენარეებისგან, როგორიცაა ჭაობის ორქიდეა, პატარა თეთრი ორქიდეა, ქერი, კანაფი, ჭინჭარი, ქონდარა და სხვა.
დაცული ტერიტორიები
thumb|250px|აგლინფორდის მიდამოები საგრაფოს ტერიტორიაზე მდებარეობს რამდენიმე მოქმედი ნაკრძალი. მათგან ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი, კუნძული ფიდდაუნი, მდებარეობს მდინარე შურზე. მის განსაკუთრებულობას წარმოადგენს ირლანდიის ჭაობის ლანდშაფტები და გეოსისტემები. ბუნებრივ მემკვიდრეობად ითვლბა კოანის ჭაობიც, რომელიც ახლოსაა ქალაქ კასლკომერსა და სმიტსტაუნთან. ორივე ნაკრძალის ბუნებას აქვს საერთო მყინვარული წარმომავლობა.
სხვა დაცული ტერიტორიები: ნატინსტოუნ ფენი — ბალიჰოლიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით; ლოგანსი — აგლინფორდთან ახლოს; მთა კალაჰილი — კასლკომერთან ახლოს; გელმოი ფენი — ჯონსტაუნის ჩრდილოეთით.
ისტორია
პირველი ადამიანი ტერიტორიაზე, რომელსაც იკავებს თანამედროვე საგრაფო, გამოჩნდა ნეოლითში. ჩვენამდე მოაღწია იმ დროის მრავალმა არქეოლოგიურმა ძეგლმა — მეგალითებმა, დოლმენებმა, სამარხებმა, სადგომებმა და ნაქალაქარებმა. ერთ-ერთი უძველესი მონაპოვარი თარიღდება ძვ. წ. 3997-3728 წლით.
წმინდა ხარიტინა
წმინდა მოწამე ხარიტინა — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 5 ოქტომბერი, ახალი სტილით — 18 ოქტომბერი. იგი ჯერ კიდევ ყრმა იყო, როდესაც დაობლდა. მისი აღზრდა კეთილმსახურმა ქრისტიანმა, კლავდიუსმა იტვირთა. კლავდიუსს ღვიძლი შვილივით შეუყვარდა ღვთისმოშიში გოგონა. მან ხარიტინას გამოუყო ოთახი, სადაც ქრისტიანი ასულები იკრიბებოდნენ. მათგან უფროსები წმიდანს საღვთო სჯულს ასწავლიდნენ, მოძღვრავდნენ, უმცროსები კი თავად ხარიტინასგან სწავლობდნენ. ამ დროს დიოკლეტიანემ (284-305) მართლმორწმუნეთა დევნა დაიწყო. ქრისტიანთა შესაპყრობად გაგზავნილი მეომრები ხარიტინასაც მიადგნენ, კლავდიუსს ქვითინი წასკდა, მკერდში ჩაიკრა ქალწული და მზად იყო სიცოცხლეც კი გაეწირა შვილობილის გადასარჩენად. მაგრამ ხარიტინამ თვითონ თხოვა მამობილს: იგი ჩაბარდა გულსასტიკ მხედრებს, კლავდიუსი კი თან მიჰყვებოდა შვილობილს და აცრემლებული სთხოვდა:
კილკენის საგრაფო
ისტორია
შუა საუკუნეებში, ნორმანების შემოჭრის შემდეგ, ირლანდია გაიყო 32 საგრაფოდ. კილკენის საგრაფო შემადგენელი ნაწილი იყო ოსორის სამეფოსი, რომელიც არსებობდა II საუკუნიდან XIII საუკუნემდე. სამეფოს საზღვრები მანსტერსა და ლენსტერთან გადიოდა მდინარე შურსა და ბაროუზე, ასევე ქედ სლივ ბლუმზე.
წმინდა ხარიტინა
სამსჯავროზე მსაჯულმა დომიციანემ ხარიტინას ამპარტავანი და სხვების გამხრწნელი კერპი ქრისტიანი უწოდა. ამაზე ქალწულმა მიუგო: დომიციანემ რისხვა დაიოკა და ქრისტეს მხევალს მოსთხოვა, მისი განდგომით შეურაცხყოფილი ღვთაებების გული მოელბო; თან წყალობა აღუთქვა. მაშინ მარტვილმა ზეცად აღაპყრო თვალები და წარმოთქვა:. მოთმინებიდან გამოსულმა მსაჯულმა ქალწულის აბუჩად აგდება დაიწყო - თმები მოაკვეცა, მაგრამ ნეტარს იგი იმავ წამს კვლავ წამოეზარდა; შემდეგ წმიდანი ცეცხლითა და მახვილით აწამეს, ზღვაშიც ჩააგდეს, მაგრამ უვნებლად გადარჩა. ბოლოს ქრისტეს ტარიგმა ილოცა და მშვიდობით შეჰვედრა სული უფალს (სავარაუდოა, რომ ეს მოხდა 304 წელს).
კილკენის საგრაფო
მოსახლეობა
thumb|300px|ქალაქ [[კილკენის პანორამა]] 2011 წლის მონაცემებით, კილკენის საგრაფოში ცხოვრობს 95,419 ადამიანი.
წმინდა ხარიტინა
ლიტერატურა
„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი IV, თბილისი, 2003 წ.
კილკენის საგრაფო
მოსახლეობა
ყოველწლიური მატება საგრაფოში შეადგენს 650-700 ადამიანს.
მთავრობის ორგანოები
ადგილობრივი თვითმმართველობა რეგიონში წარმოადგენს კილკენის საგრაფოს საბჭოს, რომელიც შედგება 26 დეპუტატისგან, თანმჯდომარის ჩათვლით. საგრაფოს მეთაურია მერი, ხოლო უშუალო მართვა-გამგეობას ახორციელებს საგრაფოს მენეჯერი და 5 სიტი-მენეჯერი.
ადგილობრივი თვითმმართველობის იურისდიქციაში შედის ინფრასტრუქტურა, სამშენებლო საკითხები, გარემოს დაცვა, აგრეთვე კულტურული და განათლების ობიქტები.
სარკინიგზო ტრანსპორტი
საგრაფოს ტერიტორიაზე გადის სარკინიგზო ხაზი დუბლინი — უოტერფორდი. უდიდესი სადგურები და ვაგზლები მდებარეობს კილკენსა და ტომასტაუნში, რეგიონის საზღვართან კი მდებარეობს უოტერფორდის ვაგზალი.
საავტომობილო ტრანსპორტი
thumb|left|250px|M-8 ტრასა ეროვნული მნიშცნელობის ძირითადი შოსეები — M-8 (მიჩელსტაუნი — არლინგფორდი — დაროუ — პორტ-ლიშე); N-9 (კარლოუ — უოტერფორდი); N-78 (კლონმელი — კილკენი — კილდერი); N-25 (უოტერფორდი — ნიუ-როსი); N-77 (კილკენი — დაროუ).
საჰაერო ტრანსპორტი
საავიაციო ტრანსპორტი წარმოდგენილია ქალაქ კილკენიდან დასავლეთით მდებარე პატარა აეროპორტით, რომლის ასაფრენი ბილიკის სიგრძეა 1,5 კმ.
ჯანდაცვა
კილკენში არის საავადმყოფოები St. Luke's და St. Canice's, აგრეთვე კერძო საავადმყოფო Aut Even. გარდა ამისა, სამედიცინო დაწესებულებები არის საგრაფოს დიდ დასახლებებში — საავადმყოფო Lourdes ორთოპედიაზე სპეციალიზაციით; კასლკომერის რაიონული საავადმყოფო და სხვა.
მრგვალი კოშკები
ტრადიციული ირლანდიური არქიტექტურის ერთ-ერთი თავისებურება არის შუა საუკუნეების მრგვალი ფორმის კოშკები, რომლებიც დიდი რაოდენობითაა წარმოდგენილი საგრაფოს ტერიტორიაზე. ამგვარი ნაგებობებიდან ყველაზე ცნობილია წმინდა კანისის ტაძრის კოშკი კილკენში. გარდა ამისა, აღსანიშნავია კოშკები ბენეტსბრიჯის, კილრის, კელსის, ჯონსტაუნისა და ნოკტოპერის მახლობლად.
ციხე-სიმაგრეები
ტურისტებს შორის არანაკლებ პოპულარულია ჯენკინსტაუნის დასახლებასთან ახლოს მდებარე ფოლკსრატის ციხე-სიმაგრე, რომელიც აიგო XV საუკუნეში ანგლო-ნორმანული არქიტექტურის სტილში. თავდაპირველად ის ეკუთვნოდა პარსელის კლანს, მოგვიანებით ის ჩამოერთვა მას ოლივერ კრომველის მიერ ინგლისის სასარგებლოდ.
ტაძრები
საგრაფოში შემორჩენილია მრავალი შუა საუკუნეების დროინდელი ტაძარი და ეკლესია. აღსანიშნავია წმინდა მარიისა და წმინდა კანისის ტაძრები (ირლანდიაში სიმაღლით მეორე ტაძარი). ასევე შეიძლება აღინიშნოს 1731 წელს აგებული ლაჩტეინის ეკლესია ქალაქ ფრეშფორდში.
სააბატოები
ცისტერიული ჯერპოინტის სააბატო, რომელიც ტომასტაუნთან ახლოს მდებარეობს, აიგო 1180 წელს იმ ადგილას, სადაც მანამდე 1160 წელს აგებული ბენედიქტელების მონასტერი იდგა. ჯერპოინტი გამოიყოფა თავისი შუასაუკუნეობრივი არქიტექტურით, აგრეთვე ქვის კედლებსა და საფლავეებზე არსებული მოპირკეთებებით. დიუსკის სააბატონ დაარსდა 1204 წელს და წარმოადგენდა ერთ-ერთ უდიდეს ცისტერიულ მონასტერს ირლანდიაში. მან თავისი სახელწოდება მიიღო პატივსაცემად იმავე სახელწოდების მდინარისა, რომელიც გვერდით მიედინება. ნაგებობა არის რომანული და გოთური არქიტექტურული სტილის.
დომინიკური სააბატო ბლეკი დაარსდა 1225 წელს, მოგვიანებით, 1325 წელს — მნიშვნელოვნად გაფართოვდა.
გელური ფეხბურთი
thumb|left|200px|კილკენის გუნდის საკლუბო ფერები გელურ ფეხბურთში საგრაფოში არსებობდა გელური ფეხბურთის გუნდი, რომელიც თავის ისტორიას აწარმოებს XIX საუკუნის მიწურულიდან. გუნდმა პირველი ჩემპიონატი მოიგო 1886 წელს. საკლუბო ფერებია შავი და ქარვისფერი.
ჰარლინგი
კილკენის ნაკრები ჰარლინგში მონაწილეობს ირლანდიის უმაღლეს დივიზიონში. გუნდმა 31-ჯერ მოიგო ქვეყნის ჩემპიონატი, აგრეთვე 64-ჯერ — ლენსტერის ჩემპიონატი და 13-კერ — ჰარლინგის ნაციონალური ლიგა. კორკსა და ტიპერართან ერთად კილკენი შედის მსოფლოს საუკეთესო ნაკრებების ე.წ. „დიდ სამეულში“.
დოღი
1914 წლიდან გოურენ პარკის იპოდრომზე ტარდება ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟული დოღი ირლანდიაში. წლის განმავლობაშ აქ ტარდება 16-მდე სხვადასხვა სახის შეჯიბრი.
გოლფი
ტომასტაუნში მდებარეობს ცნობილი გოლფ-აგარაკი მაუნტ ჯულიეტი. აქ რეგულარულად ტარდება მსოფლიოს წამყვანი შეჯიბრები სპორტის ამ სახეობაში (მაუნტ ჯულიენი იღებდა სპორტსმენებს WGC-American Express Championship-ის ჩარჩოებში 2002 და 2004 წლებში; აგრეთვე ევროპულ ტურს 1993-1995 წლებში).
რესურსები ინტერნეტში
* კატეგორია:ირლანდიის საგრაფოები
სანტა-ტერესიტა (ბატანგასი)
სანტა-ტერესიტა (ოფიციალურად სანტა-ტერესიტას მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Santa Teresita) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი ბატანგასის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 21 559 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 17 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბატანგასის მუნიციპალიტეტები
ლორეს პროვინცია
ძლიერ დაზარალდა 1988 წლის სპიტაკის მიწისძვრისგან.
ლორე რამდენიმე ცნობილი სომეხის დაბადების ადგილია, მათ შორის აშუღი საიათ-ნოვასი, პოეტის ოვანეს თუმანიანის, და საბჭოთა მოხელის ანასტას მიქოიანის.
ისტორია
მინიატიურა|250პქ|[[ახტალის მონასტერი X საუკუნის ფორტიფიცირებული ქართული მართლმადიდებლური სამონასტრო კომპლექსი ქალაქ ახტალაში, ლორეს პროვინციაში.]] ლორეს პროვინცია ისტორიული გოგარენესა და ტაშირის მხარეს მოიცავს. სტრაბონის ცნობით, გოგარენე თავდაპირველად იბერიას ეკუთვნოდა, მაგრამ შემდეგ სომხეთმა იბერიას წაართვა იგი. საუკუნეების განმავლობაში ის საქართველოსა და სომხეთს შორის სასაზღვრო ზოლს წარმოადგენდა. ადრეულ პერიოდში ქართველური ტომის, გუგარების, ასიმილირების შედეგად, თანდათან, რეგიონში დომინირებას იწყებს სომხური ელემენტი, რასაც ხელს უწყობდა სომხური ეკლესიის გავლენის ზრდა. გვიან შუა საუკუნეებში ის საქართველოს სამეფოს განუყოფელი ნაწილს წარმოადგენს. საქართველოს ოქროს ხანის პერიოდში რეგიონი კულტურულად და ეკონომიკურად დაწინაურდა. XIII-XIV საუკუნეებშ, მონღოლთა და თურქმანული ტომების შემოსევის მიუხედავად, საქართველოს სამეფოს ფარგლებში რჩებოდა. XV საუკუნეში, ერთიანი ქართული სამეფოს დაშლის შედეგად, ის ქართლისა და ქართლ-კახეთის სამეფოს ფარგლებში შედიოდა. 1801 წელს რუსეთის იმპერიის მიერ საქართველოს ანექსიის შედეგად რეგიონი საქართველოს, შემდეგ საქართველო-იმერეთის და მოგვიანებით ტფილისის გუბერნიის ბორჩალოს მაზრაში შედიოდა. 1918 წელს საქართველოსა და სომხეთის მიერ დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ის საქართველოს დარჩა, როგორც თბილისის გუბერნიის ნაწილი. პროვინციის მოსახლეობის უმრავლესობას ამ დროს სომხები შეადგენდნენ. 1918 წელს სომხეთი თავს დაესხა საქართველოს სადავო ტერიტორიების მითვისების მიზნით. სომხეთ-საქართველოს ომი დასრულდა ლორეს ტერიტორიის ნეიტრალურ ზონად გამოცხადებით. მის ჩრდილოეთ ნაწილში იდგებოდა ქართული არმია, ხოლო სამხრეთ ნაწილში - სომხეთის.
მიუხედავად ასეთი შეთანხმებისა, ადგილობრივი მოსახლეობა მაინც ცდილობდა საქართველოსთან შეერთებას და ამ ხელშეკრულებას უკანონოდ მიიჩნევდა. 1919 წელს საქართველოს დამფუძნებელი კრების სახელზე შედგენილ ლორეს რაიონის სოფლის მოსახლეობის მიმართვა: მინიატიურა|250პქ|ნევანქი, ქართული ეკლესია სომხეთში, ლორეში. მას ქართულად ძელი ჭეშმარიტისა ეწოდება.
საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ ლორეს პროვინცია, როგორც სამხრეთი, ასევე ჩრდილოეთი ნაწილი, სომხეთის სსრ-ს გადაეცა.
დასაწყისში სომხეთის ახალჩამოყალიბებულმა საბჭოთა რეჟიმმა ლორეს ოლქში თავისი რწმუნებული დანიშნა. ფაქტობრივად, ეს ტერიტორია ამიერიდან სომხეთის მთავრობის გავლენის ზონაში მოექცა.
ამიერკავკასიის რესპუბლიკებს შორის არსებული ტერიტორიული საკითხის სირთულეს კარგად ხედავდნენ ბოლშევიკები და ამიტომ უკვე 1921 წელს ცეკა-მ 1921 წლის 2 მაისს შექმნა საგანგებო კომისია, რომელსაც დაევალა მოემზადებინა აზერბაიჯანს, სომხეთსა და საქართველოს შორის საზღვრების გამიჯვნის საკითხი.
მინიატიურა|280პქ|ჩრდილოეთი ლორე
250პქ|მინიატიურა|მარცხნივ|კანიონი ლორეს ოლქში 1921 წლის 7 ივლისს კავბიურომ იოსებ სტალინის მონაწილეობით ეს საკითხი საგანგებოდ განიხილა და დაადგინა, რომ ე. წ. ნეიტრალური ზონა - ლორეს ოლქი - გადაეცეს სომხეთის საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკას. რაც შეეხება ხრამისა და ახალქალაქის რაიონებს, ეს საკითხი კავბიურომ საქართველოს კომპარტიის ცენტრალურ კომიტეტს მიანდო გადასაწყვეტად, რომლის დასკვნა შემდგომ ისევ კავბიუროს უნდა დაემტკიცებინა.
ამიერკავკასიის კავბიუროს დადგენილების საფუძველზე, 1921 წლის 16 ივლისს შეიკრიბა საქართველოს კომპარტიის ცენტრალური კომიტეტის პოლიტბიურო, რომელმაც განიხილა ორი საკითხი: 1. ნეიტრალური ზონისა და 2. ახალქალაქისა და ხრამის რაიონების საბჭოთა სომხეთისადმი გადაცემის საკითხები. პოლიტბიუროს დადგენილებაში ვკითხულობთ:
იგივე საკითხი 1921 წლის 3 აგვისტოს განიხილა საქართველოს კომპარტიის ცკ-ის პლენუმმა. ქართველი კომუნისტების გაფართოებულმა შემადგენლობამ კვლავ დაადასტურა საქართველოს კომპარტიის ცკ-ის პოლიტბიუროს გადაწყვეტილება, მაგრამ პლენუმზე აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია ლორეს ოლქის უყოყმანოდ სომხეთისადმი გადაცემამ. სწორედ ამიტომ პლენუმის დადგენილებაში გაჩნდა ახალი მუხლი: „იმის გამო, რომ ნეიტრალური ზონის საკითხის განხილვის დროს კავბიუროში არ ჰქონდათ საქართველოს კპ ცკ-ის აზრი, ეთხოვოს კავბიუროს, ხელახლა განიხილოს ეს საკითხი. თავის მხრივ, ცკ-ს საჭიროდ მიაჩნია რეფერენდუმის მოწყობა აღნიშნულ ზონაში„.
მიუხედავად ქართველი კომუნისტების პრინციპული მოხოვნისა ლორეს ნეიტრალურ ზონაში რეფერენდუმის ჩატარებასთან დაკავშირებით, კავბიურომ არ გაითვალისწინა პლენუმის ეს გადაწყვეტილება. მთლიანობაში, მართალია, ახალქალაქისა და ხრამის რაიონები დარჩა საქართველოს შემადგენლობაში, მაგრამ, სამაგიეროდ, ლორეს ოლქი ყოველგვარი რეფერენდუმის გარეშე სომხეთის სსრ-ს გადაეცა.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის პროვინციები
კაზიმირ მალევიჩი
კაზიმირ სევერინოვიჩ მალევიჩი (Казимир Северинович Малевич; დ. 23 თებერვალი, 1879 — გ. 15 მაისი, 1935) — მხატვარი და ხელოვნებათმცოდნე,. გეომეტრიული აბსტრაქტული ხელოვნების პიონერი და რუსული ავანგარდის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი წარმომადგენელი.
ცხოვრება და შემოქმედება
დაიბადა კიევში, უკრაინა. მისი მშობლები სევერინი და ლუდვიკა მალევიჩები, კათოლიკე პოლონელ-ბელორუსები იყვნენ. შესაბამისად კაზიმირი რომაულ-კათოლიკურ ეკლესიაში მონათლეს. მამამისი შაქრის ჭარხლის ქარხნის დირექტორი იყო. კაზიმირი უფროსი იყო თოთხმეტ შვილთაგან, თუმცა მხოლოდ ცხრა მათგანმა მიაღწია ზრდასრულ ასაკს. მისი ოჯახი ხშირად იცვლიდა საცხოვრებელ ადგილს და კაზიმირმა ბავშვობის მეტი წილი უკრაინის სოფლებში გაატარა შაქრის ჭარხლის პლანტაციებთან, კულტურისგან მოშორებით. 13 წლის ასაკამდე მან ცოტა რამ თუ იცოდა პროფესიონალ მხატვრებზე, თუმცა ბავშვობიდან მის გარშემო გლეხთა შემოქმედებას ეცნობოდა. განსაკუთრებით იტაცებდა გლეხური ნაქარგები, კედლებისა და ღუმელების მოხატულობა და დეკორაციები. ამ პერიოდში ის თავადაც ცდილობს გლეხურ სტილში ხატვას. 1895-96 წლებში ის კიევის სკოლაში სწავლობს ფერწერას.
thumb|200px|„შავი კვადრატი“. 1915. [[რუსული მუზეუმი (სანქტ-პეტერბურგი).]] 1904 წელს მამის სიკვდილის შემდეგ კაზიმირი მოსკოვში გადადის. 1904-10 წლებში მოსკოვის ხატვის, ქანდაკებისა და არქიტექტურის სკოლაში სწავლობდა ფიოდორ რერბერგის სტუდიაში. 1911 წელს მონაწილეობა მიიღო გაერთიანება სოიუზ მოლოდიოჟის (ახალგაზრდობის კავშირი) მეორე გამოფენაში სანქტ-პეტერბურგში ვლადიმირ ტატლინთან ერთად, ხოლო 1912 წელს ამავე ჯგუფის მესამე გამოფენაში ალექსანდრა ეკსტერთან, ტატლინთან და სხვებთან ერთად. იმავე წელს მონაწილეობს მოსკოვში კოლექტივი „ვირის კუდის“ გამოფენაში. 1914 წელს მალევიჩს საკუთარი ნამუშევრები გამოაქვს პარიზში „დამოუკიდებელთა სალონში“ (Salon des Independants) ალექსანდრ არხიპენკოს, სონია დელონს, ალეკსანდრა ეკსტერსა და ვადიმ მელერთან ერთად. 1915 წელს გამოაქვეყნა მანიფესტი „კუბიზმიდან სუპრემატიზმამდე“. 1915-16 წლებში მუშაობს სხვა სუპრემატისტ მხატვრებთან ერთად გლეხ/ხელოსანთა კოოპერატივში სკოპცისა და ვერბოვკას სოფლებში. 1916-17 წლებში მონაწილეობს ჯგუფ „ბუბნოვი ვალეტის“ გამოფენაში მოსკოვში ნათან ალტმანთან, დავიდ ბურლიუკთან და ა. ეკსტერთან ერთად.
სხვადასხვა მოდერნისტულ სტილში ექსპერიმენტების შემდეგ, კუბიზმისა და ფუტურიზმის ჩათვლით, რაც გამოიხატა მის კოსტიუმებსა და სცენურ დეკორაციებში კუბო-ფუტურისტულ ოპერაში „მზეზე გამარჯვება“, მალევიჩი იწყებს მუშაობას აბსტრაქტულ, არაობიექტივისტურ გეომეტრიულ ფომრებში, აფუძნებს რა მოძრაობას, რომელსაც სუპრემატიზმს უწოდებს. მისი სუპრემატისტული ნამუშევრებიდან ყველაზე განთქმულია „შავი კვადრატი“ (1915) და „თეთრი თეთზე“ (1918).
მალევიჩი ასევე ნარკომპროსის ხელოვნების კოლეგიის, ძეგლთა დაცვისა და მუზეუმთა კომისიების (1918-19) წევრი იყო. ასწავლიდა ვიტებსკის პრაქტიკული ხელოვნების სკოლაში (ბელარუსი, 1919-22), ლენინგრადის ხელოვნების აკადემიაში (1922-27), კიევის სახელმწიფო ხელოვნების ინსტიტუტში (1927-29), და ლენინგრადის ხელოვნების სახლში (1930).
1927 წელს მოგზაურობს ვარშავაში, შემდეგ გერმანიაში რეტროსპექციისთვის, რომელმაც მას საერთაშორისო აღიარება მოუტანა, სადაც მთელი თავისი ნახატების კოლექცია დატოვა საბჭოთა კავშირში დაბრუნებამდე. როცა სტალინისტურმა რეჟიმმა მოდერნისტული ხელოვნება ბურჟუაზიულად გამოაცხადა, მალევიჩის დევნა დაიწყო. მრავალი მისი ნამუშევარი კონფისკირებული და განადგურებულ იქნა. საბოლოოდ ის სიღარებეში მივიწყებული გარდაიცვალა ლენინგრადში.
მალევიჩის ნამუშევრები რუსეთში ხელოვნების გამოფენებზე მხოლოდ ცოტა ხნის წინ გამოჩნდა დიდი პაუზის შემდეგ. მას შემდეგ ხელოვნების მიმდევრები ცდილობენ ხელახლა გააცნონ ეს ხელოვანი რუს ფერწერის მოყვარულებს. 2006 წელს დ. გორბაჩოვის მიერ გამოცემულ ბიოგრაფიულ წიგნში „მალევიჩი და უკრაინა“ შეტანილია მრავალი მანამდე უცნობი დეტალი მხატვრის ცხოვრებიდან.
სქოლიო
კატეგორია:რუსი მხატვრები კატეგორია:პოლონელი მხატვრები კატეგორია:უკრაინელი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1879 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1935
პეტრევენე
პეტრევენე (Петревене) — სოფელი ბულგარეთში. 2010 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 656 კაცს.
კატეგორია:ბულგარეთის სოფლები
Lasioglossum perihirtulum
Lasioglossum perihirtulum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1937 წელს.
სქოლიო
perihirtulum
რუსუდან სებისკვერაძე
რუსუდან (მაცაცო ) სებისკვერაძე (დ. 2 აგვისტო, 1946, ზესტაფონი)  — ქართველი კომპოზიტორი.
რუსუდან სებისკვერაძე 1946 წელს, ზესტაფონში ტრადიციულად მუსიკალურ ოჯახში დაიბადა. მისი წინაპრაბი უბისას ეკლესიის მგალობლები ყოფილან. სწორედ ამ ეკლესიის ერთ-ერთი მონახულებისას, თამარ მეფეს უბოძებია სებისკვერაძის გვარი (სეფისკვერიდან). რუსუდან სებისკვერაძემ 1965 წელს ზაქარია ფალიაშვილის სახელობის ცენტრალური მუსიკალური სკოლის (ნიჭიერთა ათწლედი) საფორტეპიანო კლასი დაამთავრა. პროფესიული მუსიკალური განათლება ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერავტორიაში ასევე საფორტეპიანო კლასით მიიღო. მისი პედაგოგი როგორც დაწყებითი მუსიკალური განათლებისას, ასევე კონსერვატორიაში დოცენტი – ნათელა კენჭიაშვილი იყო. 1970-76 წლებში ალექსანდრე პუშკინის სახელობის პედაგოგიურ ინსტიტუტში პედაგოგად (ფორტეპიანო) მუშაობდა. 1979-1998 წლებში ზურაბ ანჯაფარიძის სახელობის მუსიკალურ ათწლედში  ასევე ფორტეპიანოს პედაგოგი იყო. 1997-2004 წლებში ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტში მუსიკალურ კონსულტანტად მიიწვიეს. 2005 – 2007 წლებში საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭოს წევრი იყო. 1996 წლიდან კომპოზიტორთა კავშირის წევრია.
შემოქმედება
მასზე, როგორც შემოქმედის ჩამოყალიბებაზე დიდი გავლენა იქონია რევაზ ლაღიძის სიმღერებმა, დიდი შთაბეჭდილების შედეგად, რუსუდან სებისკვერაძე სასიმღერო ჟანრის კომპოზიტორად მოგვევლინა. ჟანრობრივად მისი სიმღერები მრავალფეროვანია: პატრიოტული, სატრფიალო და საბავშვო. შემოქმედებითი შთაგონებისთვის აუცილებელია დადებითი ემოცია, ხოლო ამ ემოციას ხშირად კარგი ლექსის აღმოჩენა იწვევს. კომპოზიტორი თვლის, რომ ფასეული სიმღერის შექმნა დიდწილად ფასეული ლექსის მიგნებასთანაა დაკავშირებული. რუსუდან სებისკვერაძის სიმღერებში გამოყენებულია თითქმის ყველა დიდი ქართველი პოეტის ლექსი: ილია ჭავჭავაძე, აკაკი წერეთელი, ვაჟა-ფშაველა, ირაკლი აბაშიძე, გრიგოლ აბაშიძე, მედეა კახიძე, ჯანსუღ ჩარკვიანი, ლილი ნუცუბიძე, დ. გვიშიანი, რევაზ ამაშუკელი, გ. ფერაძე, ზ. კუხიანიძე, გ. ალხაზიშვილი, თ. მღვდლიაშვილი, ჯ. გიორგაძე, ი. გურიელი, ც. ქიტიაშვილი, მურმან ლებანიძე, ლადო ასათიანი, იოსებ ნონეშვილი, გ. ჯოხაძე და მრ. სხვა. სასიმღერო ჟანრში მოღვაწეობა კონსერვატორიაში სწავლისას, 1966 წლიდან დაიწყო. პირველი სიმღერა მედეა კახიძის ლექსზე „მე ვარ ახლად გამომწვარი დედამიწა“ შეიქმნა. ამას მოჰყვა ისევ მედეა კახიძის „ვკეცე, ვკეცე“, რომელიც 40 წელია ცოცხლობს ქართულ ესტრადაზე. რუსუდან სებისკვერაძე სასიმღერო ჟანრში ერთ-ერთი ყველაზე ნაყოფიერი კომპოზიტორია, მას 350-ზე მეტი „ტრადიციული ქართული სიმღერა“ აქვს შექმნილი. ამათგან აღსანიშნავია: „საყვარელო მამულო“, „თბილისი ჩემი საფიცარია“, „პატარა ქალბატონი“, „ვერა“, „შავი ზღვა თეთრად მოგეჩვენება“, და მ. რ. სხვა (იხილეთ ლინკი „შემოქმედების ჩამონათვალი“). ესტრადაზე, როგორც ავტორი, რუსუდან სებისკვერაძე 1966 წლიდან გამოჩნდა. 1983 წლიდან საავტორო კონცერტებს მართავს, სულ 60-ზე მეტი საავტორო კონცერტი აქვს ჩატარებული, როგორც საქართველოში, ისე უცხოეთის ქვეყნებში. მისი სიმღერები მუდმივად ჟღერს ტელევიზიითა და რადიოთი. წლების მანძილზე რუსუდან სებისკვერაძე აქტიურად თანამშრომლობს ქართული ესტრადის მომღერლებთან და ანსამბლებთან: ეთერ კაკულია, გოგი დოლიძე, ეკა მამალაძე, ნანი ბრეგვაძე, მაია ჯაბუა, ნუკრი კაპანაძე, ნატო მეტონიძე, ლიზა ბაგრატიონი, მერაბ სეფაშვილი, თემურ თათარაშვილი, ზაურ ბოლქვაძე, ანსამბლი „ქართული ხმები“, „რუსთავი“, „ფორტე“, „მზიური“, ტრიო: „პალიტრა“, „ჰარმონია“, „სიმი“, „თბილისი“ და მრ. სხვა. გამოცემულია რუსუდან სებისკვერაძის 6 სანოტო კრებული; 2 გრამფირფიტა, 4 აუდიო კასეტა და 2 CD.
„ყველაფერი კარგია, რასაც სიყვარულით გავაკეთებთ“. „ჩემი ყველაზე დიდი ჯილდო ხალხის სიყვარულია“. „ღმერთმა თქვენი მოსაწონი სიმღერები შემაქმნევინოს“. – რუსუდან (მაცაცო) სებისკვერაძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი კომპოზიტორები კატეგორია:დაბადებული  2 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული  1946 კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2009) კატეგორია:ზესტაფონში დაბადებულები რ
გრიგოლი (ბერბიჭაშვილი)
მიტროპოლიტი გრიგოლი (ერისკაცობაში — გურამ გრიგოლის ძე ბერბიჭაშვილი; დ. 18 ივლისი, 1956, თბილისი) — საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელმთავარი, ფოთისა და ხობის ეპარქიის მიტროპოლიტი. ანგელოზის დღე — 7 თებერვალი [ძვ. სტ. 25 იანვარი] (წმინდა გრიგოლ ღვთისმეტყველის ხსენება); კათედრა ფოთში, რეზიდენცია ფოთსა და ხობში.
ბიოგრაფია
1990 წელს დაამთავრა თბილისის სასულიერო სემინარია და სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო აკადემიის ღვთისმეტყველების ფაკულტეტზე, რომელიც 1994 წელს დაამთავრა. 2017 წლის მაისში, გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტში, დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია ფილოსოფიაში, თემაზე: „იონა ხელაშვილის მეტაფიზიკური კონცეფცია“ და მიენიჭა ფილოსოფიის დოქტორის აკადემიური ხარისხი.
მსახურება
1990 წლის აპრილში გამწესებულ იქნა ოზურგეთის რ-ნის სოფელ ლიხაურში ღვთისმშობლის შობის ეკლესიის წინამძღვრად. 1990 წლის ნოემბრიდან დამატებით ინიშნება აჭის წმ. გიორგის ეკლესიის წინამძღვრად. 1991-1995 წლებში იყო ოზურგეთის საღვთო სჯულის პედაგოგების მოსამზადებელი საღვთისმეტყველო კურსების ხელმძღვანელი. 1991-1996 წლებში იყო მართლმადიდებელ ქრისტიანთა ჟურნალ „წყაროს“ რედაქტორ-გამომცემელი. 1995 წლის 30 მაისს სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ბრძანებით დაინიშნა ოზურგეთის ახლად დაარსებული წმ. ნინოს გიმნაზიის რექტორად. მინი|პატრიარქი ბართლომე და მიტროპოლიტი გრიგოლი 1996-2003 წლებში იყო საქართველოს საპატრიარქოს შეიარაღებულ ძალებთან და სამართალდამცავ დაწესებულებებთან ურთიერთობის განყოფილების თავმჯდომარე. 1997 წლიდან ინიშნება ფოთში ახლად დაარსებული გრიგოლ ღვთისმეტყველის სახ. საღვთისმეტყველო-კატეხიზატორული სკოლის რექტორად. 2003 წლიდან  დღემდე არის საქართველოს საპატრიარქოს გამომცემლობისა და რეცენზირების დეპარტამენტის თავმჯდომარე. 2005-08 წ.წ. იყო სახელმწიფოსთან განათლების საკითხებში ურთიერთობის საქართველოს საპატრიარქოს წარმომადგენლბითი კომისიის ხელმძღვანელი. 2010 წლიდან  არის  საქართველოს საპატრიარქოს ჟურნალ „უფლის ციხის“ მთავარი რედაქტორი. 2014 წლიდან არის ა(ა)იპ „ახალი საქართველოს უნივერსიტეტის“ რექტორი.
საგანმანათლებლო საქმიანობა
ახალი საქართველოს უნივერსიტეტი მინი|უნეტარესი ტიხონი და მიტროპოლიტი გრიგოლი 1997 წელს მიტროპოლიტ გრიგოლის ინიციატივთ დაფუძნდა ფოთის წმიდა გრიგოლ ღვთისმეტყველის სახელობის საღვთისმეტყველო-კატეხიზატორული სკოლა. 2009 წელს სასწავლებელს ეწოდა „ფაზისის საღვთისმეტყველო-ფილოსოფიური აკადემია“. 2012 წელს დაიწყო მისი რეორგანიზება, რის შედეგადაც არსებული აკადემიის ბაზაზე ჩამოყალიბდა ახალი საქართველოს უნივერსიტეტი. 2015 წლის 14 დეკემბერს ახალი საქართველოს უნივერსიტეტმა წარმატებით გაიარა უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებების საქმიანობის განხორციელებისა და სახელმწიფოს მიერ აღიარებული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტის გაცემისთვის სავალდებულო ავტორიზაცია-აკრედიტაციის პროცესი. ამის შედეგად მას მიენიჭა უნივერსიტეტის სტატუსი. ახალი საქართველოს უნივერსიტეტი ახორციელებს ბაკალავრიატის, მაგისტრატურისა და დოქტორანტურის საგანმანათლებლო პროგრამებს ქრისტიანული ფილოსოფიისა და ქრისტიანული ფსიქოლოგიის მიმართულებით.
'''ფოთის წმ. ნიკოლოზის სახელობის ზოგადსაგანმანათლებლო საშუალო სკოლა'''
ფოთის წმ. ნიკოლოზის სახეობის სკოლა, მიტროპოლიტ გრიგოლის ინიციატივით, 2003 წელს დაარსდა. სკოლა ხელმძღვანელობს  ზოგადი განათლების ეროვნული მიზნებით  და ეროვნული სასწავლო გეგმით, მან რამდენჯერმე წარმატებით გაიარა ავტორიზაციის პროცესი. ამჟამად სკოლაში ასწავლის 30-ზე მეტი პედაგოგი და სწავლობს 200-მდე მოსწავლე.
ლიშის საგრაფო
ლიში (Laois) — საგრაფო ირლანდიის ცენტრალური ნაწილის სახმრეთ-აღმოსავლეთით. შედის ლენსტერის პროვინციაში. დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი — პორტ-ლიში. მოსახლეობა — 80,559 ადამიანი (23-ე ადგილი საგრაფოებს შორის; 2011 წლის მონაცემები).
გეოგრაფია
ტერიტორიის ფართობი — 1719 კმ2 (23-ე ადგილი).
ისტორია
საგრაფო დაარსდა მერი I-ის მიერ, როგორც დედოფლის საგრაფო. საგრაფომ თავისი ამჟამინდელი სახელწოდება ირლანდიურ ენაზე მიიღო ირლანდიის დამოუკიდებლობისთვის ომის დროს. ლიში აგრეთვე იწერებოდა, როგორც „Leix“. პორტი-ლიში (წინა სახელწოდება — მერიბორო) — საგრაფოს დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი. ინგლისის მიერ ირლანდიის კოლონიზაციის პერიოდში ლიში იყო კოლონია. პირველად ეს მოხდა 1556 წელს, როდესაც გრაფმა ესეკიელმა ომურების კლანს ჩამოართვა საკუთრების უფლება და სცადა მათი ჩანაცვლება ინგლისელი კოლონისტებით. მიუხედავად ამისა, ეს გადაიქცა პარტიზანულ ომში. ქვეყნის კოლონიზაციის უფრო წარმატებული მცდელობა განხორციელდა XVII საუკუნეში, მის დროს უკვე არსებულმა ინგლისურმა დასახლებამ გააფართოვა საზღვრები. თუმცა, ორივე მცდელობა არ იყო სრულიად წარმატებული არენდატორების ნაკლებობისა და ომურების მიერ განხორციელებული იერიშების გამო. მოგვიანებით, 1690-იანი წლებში, საგრაფო გახდა სახლი ფრანგი ჰუგენოტებისა, რომლებიც აქ დასახლდნენ ირლანდიაში ომის დროს ვილჰელმ III-ისთვის მსახურობის შემდეგ. ამასთან ერთად, მაუნთმელიკში დასახლდნენ დიდი რაოდენობით კვაკერები, რომლებიც ავრცობდნენ იმ უბანს.
1922 წელს სახელწოდების შეცვლის მიუხედავად, საკუთრების მნიშვნელოვანი დოკუმენტები დღემდე ფორმდება დედოფლის საგრაფოს სახელით.
მესხური მწვანე
მესხური მწვანე — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში მესხეთიდან.
მესხური მწვანე გავრცელებულია სოფ. აწყურის და სოფ. გურკელის მიდამოებში. მესხური მწვანე განსხვავდება გორული და კახური მწვანისგან მტევნის სიდიდით, ფორმით, მარცვლის სიმსხოთი, ფოთლის აგებულებით, შეფერვითა და გემოთი.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, სამნაკვთიანი, მომრგვალო, ოდნავ გულისმაგვარი ფორმის. ფოთლის ქვედა მხარე ოდნავაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი კონუსურია, გვხვდება ცილინდრული ფორმისაც, მკვრივი ან საშუალო სიმკვრივის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ფორმის, მომწვანო-მოყვითალო შეფერვის, სქელკანიანი. მარცვალზე ცვილი სუსტადაა გამოხატული. წვნიანია, ნაკლებ რბილობიანი, მომჟავო-მოტკბო გემოთი.
If I Were You
If I Were You — არის ჯგუფის Mike + The Mechanics სინგლი 2004 წლის ალბომიდან Rewired.
მესხური მწვანე
ბოტანიკური აღწერა
მესხური მწვანე საშუალოზე ძლიერი ზრდით ხასიათდება და საშუალომოსავლიანია. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა 170-180 დღემდეა. ყურძნის შეთვალება იწყება 15 სექტემბრიდან და სრულ სიმწიფეში 15-20 ოქტომბრამდე შედის. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19-20%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 8.5-9 გ/ლ-ს.
If I Were You
კატეგორია:2004 წლის სიმღერები კატეგორია:2004 წლის სინგლები კატეგორია:Mike + The Mechanics-ის სიმღერები
მესხური მწვანე
ბოტანიკური აღწერა
მესხური მწვანესგან მიიღება ნაკლებ ალკოპოლიანი სუფრის თეთრი ღვინო და საკუპაჟე მასალა ცქრიალა ღვინის დასამზადებლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:მესხეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
გეზათი
გეზათი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: გეზათი, გულუხეთი). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 35 მეტრზე, აბაშიდან დაშორებულია 6 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 337 ადამიანი.
სანები
სანები (Σαννος, მოგვ. Τςαννοι ან Τιαννιχη ) — ძველი დასავლურ-ქართული ტომი. სტრაბონის (ძვ. წ. I — ახ. წ. I საუკუნეები), პლინიუს უფროსის (ახ. წ. I საუკუნე), ფლავიუს არიანესა (ახ. წ. II საუკუნე) და სხვა ავტორთა ცნობით, ბინადრობდნენ ქ. ტრაპეზუნტის მახლობლად. ძვ. წ. I — ახ. წ. II საუკუნეებში ისინი ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდინარე ოფისამდე (ახლანდელი სულან-ლუ) აღწევდნენ. ტრაპეზუნტსა და ოფისს შორის მდებარე ზღვისპირა ზოლის გარდა მათი განსახლების ფარგლებში შედიოდა ახლომახლო მთიანი რაიონებიც. პლინიუსი ტრაპეზუნტის ოლქში მოსახლე სანებს ჰენიოხებს უკავშირებს. იგივე ავტორი სანებს იხსენიებს კოლხეთის სანაპიროს სხვა ადგილასაც, მდინარე ქარიენტ ცივის მიდამოებში.
სამეცნიერო ლიტერატურაში საბოლოოდ არ არის დადგენილი, თუ რა ბგერით შინაარსს დებდნენ ბერძენი და რომაელი ავტორები სანების თავსართ ასოში. ზოგიერთი მკვლევარის (ს. ყაუხჩიშვილი) აზრით, Σάννοί ფორმა „ჭან“ სახელის ან მისი რომელიმე ვარიანტის ბერძნულად გადმოცემის ცდას წარმოადგენს, ზოგის (ა. ჩიქობავა) ვარაუდით, „სანი“ იგივეა, რაც მეგრელთა საერთო სატომო სახელი „ზანი“, ხოლო ს. ჯანაშიას მტკიცებით, ბერძნულ-რომაულ „სანნ-ში“ თავკიდური ბგერა სწორედ ს-დ უნდა იკიტხებოდეს. მისი აზრით, „სანი“ ამოსავალი ფორმაა, რომლისაგანაც შემდეგში, როგორც საკუთარი სატომო სახელები, ჩამოყალიბდა ჩრდილოელი კოლხებისათვის „ზანი“, ხოლო სამხრეთელი კოლხებისათვის — „ჭანი“.
ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 2
ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები - ნაწილი 2 (Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2) — ჯოან როულინგის ამავე სახელწოდების წიგნის მეორე ნახევრის კინოეკრანიზაცია, რომელიც გამოვიდა 2011 წლის 13 ივლისს. ფილმის სცენარის ავტორია სტივ კლოვესი, რომელმაც იმუშავა ყველა სერიის სცენარზე (გარდა მეხუთე ფილმისა).
ფილმი გადაღებულია დევიდ ჰეიმენის სტუდია Heyday Films-ის მიერ. გადაღებები დაიწყო 2009 წლის თებერვალში და დასრულდა 2010 წლის მაისში. ამ ფილმის პირველი ნაწილი გამოვიდა 2011 წელს. მეორე ფილმი გამოვიდა 3D ფორმატში.
2014 წლის 2 დეკემბერის მონაცემებით ფილმის შემოსავალმა 1,341,511,219 აშშ დოლარი შეადგინა.
სიუჟეტი
წიგნის სიუჟეტი იხილეთ სტატიაში ჰარი პოტერი და სიკვდილის საჩუქრები
მას შემდეგ, რაც ასაფლავებს დობის, ჰარი პოტერი ესაუბრება გობლინ გრიპჰუკს გრინგოტსის ბანკის შესახებ, ვინაიდან დარწმუნებულია, რომ ერთ-ერთი ჰორკრუქსი სწორედ იქ ინახება. გრიპჰუკი შეჰპირდება ბანკში შეყვანას, იმ პირობით, რომ მას გოდრიკ გრიფინდორის ხმალს გადასცემენ. მრავალწვნიანი სასმელის მიღების შემდეგ ჰერმიონ გრეინჯერი იქცევა ბელატრისა ლესტრეინჯად (მალფოების სახლში მასზე ბელატრისას თმა დაეცა). ჰარი და გრიპჰუკი იმალებიან ჰარის უჩინმაჩინის მოსასხამის ქვეშ, ხოლო რონი უბრალოდ იცვლის იერს წვერ-ულვაშის მიმაგრებით. ლესტრეინჯების სეიფში შეღწევის შემდეგ ჰარი იპარავს ჰელგა ჰაფლეპაფის სასმისს. გრიპჰუკი მას ართმევს ხმალს და გარბის სეიფიდან. ბანკის დაცვის თანამშრომლების გამოჩენის შემდეგ ბავშვები ათავისუფლებენ მფრინავ დრაკონს, რომელიც სეიფებს იცავს, მაგრამ თავისუფლება სწადია და მასთან ერთად ტოვებენ ქალაქს. მეგობრები ხტებიან ერთ-ერთ ტბაში და ამოდიან ნაპირზე. ჰარის ხილვებში ჩნდება როვენა რეივენკლოუ და იგი მიხვდება, რომ შემდეგი ჰორკრუქსი ჰოგვორტსში არის შენახული და დაკავშირებულია მასთან. ამიტომ გადაწყდება, რომ ისინი აუცილებლად უნდა გადაადგილდნენ ჰოგსმიდში.
ბავშვების გამოჩენისთანავე სოფელში ამოქმედდება განგაში, რაზეც ქუჩებში გამოვარდებიან ტაციები. სამეულს გადაარჩენს აბერფორთ დამბლდორი, ალბუს დამბლდორის ძმა. მას არ სწამს, რომ არსებობს გადარჩენის საშუალება და დარწმუნებულია, რომ მისმა ძმამ თავად არ იცოდა, რა რთული ამოცანის შესასრულებლად გაუშვა ჰარი, მაგრამ მიუხედავად ამისა, მიმართავს თავისი დის, არიანას პორტრეტს, რის შემდეგაც არიანას საიდუმლო გზით მასთან ნევილ ლონგბოტომი მოჰყავს. ნევილთან ერთად ბავშვები საიდუმლო გზით შედიან ჰოგვორტსში. ჰარი ესალმება ყველა მეგობარს და სთხოვს, დაეხმარონ ჰაფლეპაფთან დაკავშირებული ნივთის პოვნაში. ლუნა ლავგუდი გამოხატავს აზრს, რომ ეს უნდა იყოს დიადემა, რომელიც მრავალი წელია, რაც დაკარგულია.
სევერუს სნეიპი, რომელიც ჰოგვორტსის დირექტორია, შეკრიბავს ყველა სტუდენტს სკოლის დიდ დარბაზში და აფრთხილებს, რომ დასჯის ნებისმიერს, ვინც დამალავს ჰარის ადგილსამყოფელს. ამ დროს გამოდის ჰარი, რომელიც უპირისპირდება მას, მაგრამ ჰარის იცავს პროფესორი მინერვა მაკ-გონაგელი. სნეიპი გარბის ჰოგვორტსიდან და მაკ-გონაგელის ბრძანებით იწყება ევაკუაცია და მომზადება ბრძოლისათვის. ლუნა ლავგუდი ამასობაში ჰარის უამბობს ჰელენა რეივენკლოუს, როვენას შვილის შესახებ. ჰელენასთან საუბრიდან ჰარი დაასკვნის, რომ დიადემა უნდა ინახებოდეს მიშველე ოთახში. რონი და ჰერმიონი ამასობაში შედიან საიდუმლო ოთახში, სადაც პოულობენ ბასილისკოს ხერხემალს და მისი ეშვით ანადგურებენ სასმისს.
მიშველე ოთახში დიადემის ძიებისას ჰარი აღმოაჩენს დრაკო მალფოისა და მის მეგობრებს. გოილი შეცდომით უშვებს ჯოჯოხეთის ცეცხლის შელოცვას და იგი მოიცავს მთელ მიშველე ოთახს. გოილი ცეცხლში იღუპება, ხოლო ჰარი და რონი გადაარჩენენ დრაკოსა და მის სხვა მეგობარს. ოთახიდან გამოტანილ დიადემას კვლავ ბასილისკოს ეშვით ანადგურებენ. სამეული ამ მომენტიდან ეძებს ვოლდემორს. ჰარი ხედავს ხილვებში, რომ იგი ჰოგვორტსის ნავსადგურშია და უბრძანებს ლუციუს მალფოის, მასთან სევერუს სნეიპი მიიყვანოს. დიდგულას ჯოხი დამბლდორის სიკვდილის შემთხვევაში უნდა გადასულიყო სნეიპის ხელში და მისი ნამდვილი პატრონი სნეიპი იქნებოდა, ხოლო ვოლდემორს მისთვის ჯოხი ბრძოლაში არ წაურთმევია. ამიტომ ვოლდემორი კლავს სნეიპს და თვლის, რომ ჯოხის სრულუფლებიანი პატრონი ხდება. იგი ტოვებს ნავსადგურს გველი ნაგინის თანხლებით, მაგრამ სიკვდილამდე სნეიპი ჰარის გადასცემს მოგონებებს და სთხოვს, ჩაიხედოს მათში.
ბრძოლაში დაღუპულია მასში მონაწილე რამდენიმე პიროვნება, რომელთა შორის არიან ფრედ უისლი, ნიმფადორა ტონკსი და რიმუს ლუპინი. ვოლდემორის ბრძანებით, ბრძოლა წყდება - იგი მხოლოდ ჰარის იხმობს. ჰარი ამასობაში იხედება სნეიპის მოგონებებში და აღმოაჩენს, რომ სევერუსი და მისი დედა, ლილი პოტერი, მეგობრები იყვნენ და სნეიპი განერიდა ვოლდემორს ლილის დაღუპვის შემდეგ. ჰარი აღმოაჩენს, რომ მეშვიდე ჰორკრუქსი თავად არის, ვინაიდან ლილი და ჯეიმზ პოტერების მკვლელობის შემდეგ ვოლდემორის სული მეტად მყიფე იყო და მისი მცირე ნაწილი შემთხვევით ჰარიში მოთავსდა. ჰარი მიხვდება, რომ მისთვის უკანასკნელი ჰორკრუქსის განადგურების ერთადერთი გზა სიკვდილია და ამიტომ ჰარისა და ჰერმიონს სთხოვს, ნაგინი მოკლან (რომელიც ასევე არის ჰორკრუქსი). სნიჩიდან, რომელიც მას ალბუს დამბლდორმა უანდერძა, იგი იღებს მაცოცხლებელ ქვას და ხედავს თავის მშობლებს, სირიუს ბლექსა და რიმუს ლუპინს, სულების სახით. ისინი ცდილობენ, მოამზადონ ჰარი სიკვდილისათვის და ჰპირდებიან, რომ ბოლომდე გაჰყვებიან მას. აკრძალულ ტყეში ჰარი უახლოვდება ვოლდემორს. მომაკვდინებელი შელოცვით ბნელი მბრძანებელი მას კლავს. ერთგვარ კომაში მყოფი პოტერი მოხვდება ადგილზე, რომელიც ჰგავს კინგს კროსის რკინიგზის სადგურს. იქ მას თავად ალბუსი ესაუბრება. ჰარი ბრუნდება რეალურ სამყაროში და ყველა დარწმუნებულია, რომ იგი მოკვდა. სიკვდილის მხვრელების მიერ დატყვევებულ ჰაგრიდს თან მიჰყავს ჰარი ჰოგვორტსთან. პოტერი მისი ხელებიდან ხტება და ბრძოლა განახლდება. ჰარი და ვოლდემორი ერთმანეთს ჰოგვორტსის ტერიტორიაზე დასდევენ, რონი და ჰერმიონი ცდილობენ ნაგინის ბასილისკოს ეშვით მოკვლას, მაგრამ ყველა ეშვს კარგავენ. გველს გოდრიკ გრიფინდორის ხმლით (რომელიც გაჩნდა გამანაწილებელ ქუდში მას შემდეგ, რაც ვოლდემორმა ბანკში ყველა გაანადგურა, მათ შორის - გობლინი გრიპჰუკიც) კლავს ნევილ ლონგბოტომი. ვოლდემორისა და ჰარის დუელი სრულდება ჰოგვორტსის ცარიელ ეზოში. ბნელ მბრძანებელს კლავს მისივე საკუთარი, არეკლილი მომაკვდინებელი შელოცვა და დიდგულას ჯოხი ჰარის ხელში გადაფრინდება. ბრძოლა დასრულებულია. რონი სთავაზობს ჰარის ჯადოსნური ჯოხის შენახვას, ვინაიდან ეს მათ დიდი ძალით უზრუნველყოფდა, მაგრამ ჰარი ტეხავს ჯოხს შუაზე და აგდებს მას ჰოგვორტსის ხიდიდან, ვინაიდან მისი აზრით, იგი ზედმეტად დიდი ძალაუფლების საშუალებას იძლევა.
19 წლის შემდეგ, უკვე მეუღლეები, ჰარი და ჯინი პოტერები, რონ და ჰერმიონ უისლებთან ერთად, აცილებენ შვილებს სკოლაში ჰოგვორტს ექსპრესის ბაქანიდან. ჰარის შუათანა შვილი, ალბუს სევერუსი ღელავს იმის შესახებ, რომ მას გამანაწილებელი ქუდი სლიზერინის ფაკულტეტზე მოახვედრებს. მაგრამ ჰარი არწმუნებს მას, რომ თუ სთხოვს ქუდს, იგი ფაკულტეტის არჩევის საშუალებასაც მისცემს. ბავშვები მიემგზავრებიან მატარებლით და წყვილები ემშვიდობებიან მათ.
როლები
კიარან ჰაინდსი ასრულებს აბერფორთ დამბლდორის, ალბუსის ძმისა და ’ღორის თავის’ მეპატრონის როლს. მანამდე, პირველ ფილმში ამ როლს ასრულებდა ჯიმ მაკ-მანუსი. ჯოშუა ჰერდმენისგან 2009 წელს ცნობილი გახდა, რომ ჯემი უეილეტი არ დაბრუნდებოდა ვინსენტ კრების როლში. მის როლს სიუჟეტში შეითავსებს ჰერდმენის პერსონაჟი, გრეგორი გოილი.
დევიდ იეტსის თქმით, ფინალურ სცენაში, რომელიც მიმდინარეობს ფილმის ძირითადი მოვლენების შემდეგ, 19 წლის თავზე, არ მონაწილეობენ უფროსი მსახიობები. მათ როლებს კვლავ რუპერტ გრინტი, ჰერმიონ გრეინჯერი, დენიელ რედკლიფი და ტომ ფელტონი (დრაკო მალფოი) ასრულებენ. ოდნავ ასაკოვანი პერსონაჟების ეკრანზე წარსადგენად გამოყენებული იქნა როგორც გრიმი, ასევე სპეციალური ეფექტები.
სქოლიო
კატეგორია:ფილმები ჰარი პოტერის შესახებ კატეგორია:ბრიტანული ფილმები კატეგორია:2011 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები
ハリー・ポッターと死の秘宝
მარია ლუიზე ფონ ჰოენცოლერნ-ზიგმარინგენი
thumb|right|ჰოენცოლერნ-ზიგმარინგენი, მარია ლუიზე ფონ მარია ლუიზე ალექსანდრინე კაროლინე ფონ ჰოენცოლერნ-ზიგმარინგენი (გერმ.: Maria Luise Alexandrine Karoline von Hohenzollern-Sigmaringen) (დ. 17 ნოემბერი, 1845, ზიგმარინგენი, გერმანია — გ. 26 ნოემბერი, 1912, ბრიუსელი, ბელგია) — ჰოენცოლერნ-ზიგმარინგენის პრინცესა.
ბიოგრაფია
მარია ლუიზე იყო ფიურსტ კარლ ანტონ ფონ ჰეონცოლერნ-ზიგმარინგენის და მისი მეუღლის ჟოზეფინა ფონ ბადენის ქალიშვილი. 1867 წლის 25 აპრილს ბერლინში მან იქორწინა ფლანდრიის გრაფ ფილიპეზე, რომელთანაც შეეძინა შვილები:
მარია ლუიზე გარდაიცვალა 67 წლის ასაკში. დაკრძალულია შატო დე ლეკენში, ბრიუსელთან ახლოს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 17 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1845 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1912 კატეგორია:ჰოენცოლერნ-ზიგმარინგენები კატეგორია:დედოფალ მარია ლუიზას ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა იზაბელის ორდენის კავალრები
კასტელი (კატალონია)
მინი|250პქ კასტელი (castells) ან ადამიანების პირამიდა – ადამიანების კოშკი, რომელსაც აღმართავენ ტრადიციული ფესტივალის დროს კატალონიაში. ტრადიციას სათავე დაედო ტარაგონის პროვინციაში და ფართოდ გავრცელდა სამხრეთ კატალონიაში. ისევე როგორც ვალენსიური მუიშერანგა კასტელიც წარმოიშვა ძველი რელიგიური ცეკვისაგან, მაგრამ ვალენსიური ვარიანტისაგან განსხვავებით დაკარგა რელიგიური და ცეკვის ელემენტები. კასტელიორები ფოკუსირებულნი არიან მხოლოდ მყარი "ციხესიმაგრის" აგებაზე.
2010 წლის 16 ნოემბერს ძეგლი აღიარეს არამატერიალური კულტურის ძეგლად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კატალონია კატეგორია:კაცობრიობის ზეპირი და არამატერიალური მემკვიდრეობის შედევრები
კრაისლერ-ბილდინგი
კრაისლერ-ბილდინგი (Chrysler Building, კრაისლერის შენობა) — 319 მეტრის (1048 ფუტი) სიმაღლის არტ-დეკოს სტილის ცათამბჯენი, რომელიც მდებარეობს ისტ-საიდ მანჰეტენზე, 42-ე ქუჩისა და ლექსინგტონის-ავენიუს გადაკვეთაზე. თავდაპირველად აგებულ იქნა კორპორაცია კრაისლერის მიერ, თუმცა ამჟამად შენობა Abu Dhabi Investment Council (90%) და Tishman Speyer (10%) საკუთრებაშია. კრაისლერ-ბილდინგი პირველი ნაგებობა იყო მსოფლიოში, რომლის სიმაღლემ 1000 ფუტს გადააჭარბა. დასრულდა რა 1930 წელს, შენობა მყისვე გახდა ქალაქ ნიუ-იორკის სიმბოლო.
ისტორია
შენობის პროექტი ეკუთვნის უილიამ ვან ალენს, რომელიც უილიამ რეინოლდსის შეკვეთით შესრულდა. პროექტი შემდგომში უოლტერ კრაისლერმა შეიძინა საკუთარი კომპანიის შტაბ-ბინისთვის.
შენობის აგების პერიოდში ნიუ-იორკის მშენებლები ერთმანეთს ეჯიბრებოდნენ მსოფლიოში უდიდესი ცათამბჯენის შექმნაში. კრაისლერ-ბილდინგის მშენებლობა მიმდინარეობდა განუმეორებელი სისწრაფით - 4 სართული კვირაში - და მასზე არც ერთი მშენებელი-მუშა არ დაღუპულა. დასრულებამდე ცოტა ხნით ადრე შენობა სიმაღლით კრეიგ სევერანსის, უოლ სტრიტზე მდებარე ცათამბჯენს გაუტოლდა; ამ ფაქტით აღშფოთებულმა სევერანსმა საკუთარ შენობას სასწრაფოდ დაამატა ორი ფუტი (60 სმ) სიმაღლეში, მსოფლიოს უმაღლესი შენობის ტიტულის მოსაპოვებლად (ეს ტერმინი გამორიცხავს ისეთ ნაგებობებს, როგორიცაა ეიფელის კოშკი).
თუმცა ვან ალენს საიდუმლოდ უკვე ჰქონდა აღებული ნებართვა კრაისლერზე 125 ფუტი (38.1 მ) სიმაღლის ქიმის დასამონტაჟებლად, რომელსაც ასევე კონსპირაციულად ამავე შენობის შიგნით აწყობდნენ. ქიმი, რომელიც "ნიროსტას" უჟანგავი ლითონისა იყო, შენობის თავზე აღმართეს 1929 წლის 23 ოქტომბერს, რამაც კრაისლერ ბილდინგი არა მხოლოდ მსოფლიოს უმაღლესი შენობა, არამედ მსოფლიოს უმაღლესი ნაგებობა გახადა. ვან ალენი და კრაისლერი ამ ტიტულით მხოლოდ ერთი წელიღა ამაყობდნენ, ვინაიდან სწორედ ამ პერიოდში დასრულდა მშენებლობა ემპაია სტეიტ ბილდინგზე. ამ ფაქტით განაწყენებულმა ბატონმა კრაისლერმა ვან ალენს გასამრჯელოს გადახდაზე უარი განუცხადა. კრაისლერ ბილდინგი საზოგადოებისთვის 1930 წლის 27 მაისს გაიხსნა.
არქიტექტურა
კრაისლერ-ბილდინგი ამერიკული არტ-დეკო სტილის თვალსაჩინო ნიმუშია, ხოლო ცათამბჯენის კოშკის ოვალური ორნამენტები იმდროინდელი კრაისლერის ავტომობილების საბურავების სახურავის იმიტაციაა. შენობას მიიჩნევენ ნიუ-იორკის არტ-დეკოს პერიოდის არქიტექტურის საუკეთესო ნიმუშად, რაც თავისთავად ითვლება ერთ-ერთ ულამაზეს პერიოდად ქალაქის არქიტექტურულ განვითარებაში.
შენობის ვესტიბიული ისევე ელეგანტურია, როგორც თავად შენობა. გახსნის პირველ წლებში შენობის ბოლო სართულზე საზოგადოებისთვის პანორამული გალერეა მდებარეობდა, რომელიც მოგვიანებით რესტორნად გადაკეთდა, თუმცა ვერცერთმა მათგანმა ფინანსურად თავის შენახვა ვერ შეძლო დიდი დეპრესიის პერიოდში და ყოფილი პანორამული გალერეა კერძო კლუბად გადაკეთდა. შენობის ბოლო სართულები ვიწროა, დაქანებული დაბალი ჭერით და პროექტით გათვალისწინებული იყო რადიოს სამაუწყებლო ტექნიკის და სხვა ელექტრო-მექნიკური მოწყობილობის განსათავსებლად.
კრაისლერ-ბილდინგი მის თანამედროვე კრიტიკოსთა მიერ უარყოფითად იქნა აღქმული ე.წ. "ფრივოლური" დეკორაციებისთვის, რაც იმჟამინდელი მკაცრი ფუნქციონალური მოდერნიზმიდან გადახრას წარმოადგენდა. თუმცა საზოგადოებისთვის ის სწრაფად გახდა ქალაქის ერთ-ერთი უსაყვარლესი სიმბოლო. დროთა განმავლობაში ის 1920-იანი წლების არქიტექტურული ექსპრესიის ბუმის, რომელიც 1929 წლის დეპრესიით დასრულდა, საუკეთესო ნიმუშად შერაცხეს. შენობა დღემდე ნიუ-ორკელების რჩეულად რჩება. 2005 წლის ზაფხულში არქიტექტორთა, მშენებლეთა, კრიტიკოსთა, ინჟინერთა, ისტორიკოსთა და სხვათა შორის წარმოებული გამოკითხვის შედეგად, რომელიც მიზნად ისახავდა ნიუ-იორკის 25 ცათამბჯენიდან 10 საუკეთესოს შერჩევას, კრაისლერ-ბილდინგი პირველ ადგილზე დასახელდა გამოკითხულთა 90% მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ნიუ-იორკის არქიტექტურა კატეგორია:არტ-დეკო კატეგორია:აშშ-ის ცათამბჯენები
ლალისყურის ციხე
მინი|მარჯვნივ|250პქ|ლალისყურის ციხის ერთ-ერთი კოშკი ლალისყურის ციხე — ციხესიმაგრე კახეთის მხარის თელავის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლალისყურში. მდინარე ალაზნის მარცხენა შენაკადის სტორის მარჯვენა მხარეს, ვაკეზე. .
ისტორია
ლალისყურის ციხეს ისტორიულ წყაროებში პირველად 1721 წელს ვხვდებით. ისტორიკოსი ვახუშტი ბაგრატიონი აღწერს კახეთის უმწეო მდგომარეობას ლეკთა თარეშობის შედეგად. მათი მეფის უძლურების გამო კახელებმა ქართლის მეფეს, ვახტანგ VI-ს სთხოვეს თურმე დახმარება. ვახტანგი ჯარით ჩავიდა დასახმარებლად, მაგრამ შაჰის ბრძანებით იძულებული შეიქნა უკანვე გამობრუნებულიყო. ამის შემდეგ
ამ ცნობიდან ვიგებთ, რომ XVIII საუკუნის დასაწყისში ციხე უკვე არსებობდა. რამდენიმე ხნის შემდეგ რუსეთში მყოფი ვახუშტი იმავე ციხეზე შემდეგსა წერს:
მემატიანე პაპუნა ორბელიანის ცნობით, 1742 წელს
აქ ნახსენები ციხის ნანგრევები აღარსად ჩანს. ის ციხე კი, რომელიც ახლა დგას, ამ მიწისძვრის მომდევნო პერიოდშია აგებული. მასში არ ჩანს ძველის ნაწილები.
მართალია, XIX საუკუნეში, როცა ციხე უპატრონოდ იყო მიტოვებული, იგი ძალიან დაზიანებულა, მაგრამ ძირითადად მაინც ხერხდება თავდაპირველი სახის დადგენა. გეგმა თითქმის კვადრატულია. კუთხეებში ცილინდრული კოშკებია განლაგებული, ხოლო მათ შუა — ნახევარცილინდრული.
არქიტექტურა
მინი|ლალისყური ციხის სამხრეთ ნაწილში დგას ეკლესია და სამრეკლო. XIX საუკუნეში, ციხის ფუნქციის დაკარგვის შემდეგ, სამხრეთ-აღმოსავლეთის მონაკვეთში ჩოლოყაშვილებს ჩაუდგამთ სასახლე და იქვე მდგარი კუთხის კოშკიც საცხოვრებლად გადაუკეთებიათ. ჭიშკარი ციხეს სამხრეთის კედლის შუაში ჰქონია. ძლიერი დაზიანების გამო გადახურვის ფორმა და კონსტრუქცია არ ირკვევა. ციხის კედლების სიმაღლე 4-5 მეტრს არ აღემატებოდა. გალავნის ზედა ნაწილი მხოლოდ ეკლესიასთან ახლოსაა შერჩენილი. ამ ფრაგმენტის მიხედვით ირკვევა, რომ კედლებს ქონგურები არ გააჩნდა, მხოლოდ გადამრგვალებული ზედაპირი ჰქონდა, კედლების ქვედა ნაწილი ყველგან ყრუა, ზემოთ კი ხის კოჭებზე დაყრდნობილი მებრძოლთა ბილიკი გაუყვებოდა უწყვეტად. ამ ჰორიზონტზე ამჟამად შემორჩენილია მხოლოდ სათოფური და ერთი სწორკუთხა ხვრელობი. ეს უკანასკნელი საზარბაზნე უნდა იყოს. მოსალოდნელია, იმავე რიგში სალოდეებიც ყოფილიყო. კედლები რიყის ქვის შესანიშნავი სწორი წყობითაა ნაგები.
ციხის რვა კოშკიდან ოთხი ერთი სახისაა და ოთხი მეორესი. მათგან ყველაზე დიდია სამხრეთ-აღმოსავლეთისა. XIX საუკუნეში იგი ძლიერ გადაუკეთებიათ. დღეს მხოლოდ ერთი სართულიღაა დარჩენილი. მართალია, ეზოსთან მაკავშირებელი კედელი გარღვეულია, მაგრამ სხვა კოშკების მსგავსად, ალბათ, აქაც იქნებოდა კარი. შესასვლელის პირდაპირ ბუხარია. მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშებში თითო სათოფურია, ნიშებს გარეთ შეწყვილებული სათოფურებია. ერთ მოზრდილ ნიშში ქვევრია ჩადგმული. ეტყობა, მასში წყალს ინახავდნენ. ყველა კოშკი ჩვეულებისამებრ აღჭურვილია შესასვლელებით, სარკმლებით, ბუხრებითა და სათოფურებით. საერთოდ კი, ძლიერი დაზიანების გამო, ძნელდება მათი თავდაპირველი სახის აღდგენა.
ლალისყურის ციხე ტიპიურია XVIII საუკუნის შუა და მეორე ნახევრისათვის. იგი უნდა აეგოთ 1742 წელს მიწისძვრისაგან დანგრეული ადრეული ციხის უშუალოდ მომდევნო წლებში. სწორედ ამ ხანის ძეგლებში პოულობს იგი ანალოგიებს.
ლალისყურის ციხე-გალავნის ისტორია უცნობია. მხოლოდ ისტორიკოს პლატონ იოსელიანთან ვკითხულობთ, რომ 1798 წელს მეფე გიორგი XII-ს შვილისათვის, ბაგრატისთვის მიუნდვია „გამაგრება ციხისა შილდისა, ლალისყურისა და სხვათა ლეკთათვის დაღესტნით გამოსავლელთა ხეობათა“.