cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გერმანია
ადმინისტრაციული დაყოფა
გერმანია ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულად იყოფა 16 ფედერაციულ მხარედ (Bundesland), მათ შორის 5 აღმოსავლეთ გერმანიის ტერიტორიაზე შეიქმნა, დანარჩენი — დასავლეთ გერმანიაში. გერმანიის მხარეებია(ფრჩხილებში დედაქალაქები):
დემოგრაფია
მოსახლეობის რაოდენობით გერმანია მეორე ქვეყანაა ევროპაში და პირველი - ევროკავშირში. ბუნებრივი ნამატი დაბალია, მნიშვნელოვანია საგარეო მიგრაციის როლი. აქ თითქმის 8 მლნ უცხოელი ცხოვრობს. სიმჭიდროვე და ურბანიზაცია ერთ-ერთი უმაღლესია მსოფლიოში. მოსახლეობის თითქმის 89 % ცხოვრობს ქალაქებში. „რურშტადტი“ მაღალურბანიზებული რეგიონია 10-11 მლნ მცხოვრებით.
ეკონომიკა
thumbnail|200px|[[მაინის ფრანკფურტი|ფრანკფურტი - გერმანიის ფინანსური ცენტრი]] ეკონომიკური პოტენციალით გერმანია უძლიერესი ქვეყანაა ევროპაში, და არა მარტო ევროპაში. „დიდი რვიანის“ ქვეყნებს შორის, იგი მხოლოდ აშშ-სა და იაპონიას ჩამორჩება. მომსახურების სფეროს უდიდესი დარგებია ტრანსპორტი და საბანკო-საფინანსო საქმე. ენერტიკა ვითარდება როგორც ადგილობრივ, ასევე შემოტანილ ნედლეულზე. მანქანათმშენებლობა და ქიმიური ინდუსტრია ქვეყნის მრეწველობის წამყვანი დარგებია. მანქანათმშენებლობის წამყვანი სფეროა საავტომობილირო ინდუსტრია, დარგის სიძლიერით მას კონკურენტი არა ჰყავს ევროპაში. პირველობით გამოირჩევა ქიმიური ინდუსტრიაც. „ბასცი“ და „ბაიერი“ ქიმიური გიგანტები არიან. აგრობიზნესი უმსვილესია მეზობელი საფრანგეთის ანალოგიური დარგის შემდეგ ევროკავშირში.
გერმანია მაღალგანვითარებული ინდუსტრიული ქვეყანაა, მშპ-ს მოცულობით (2.321 ტრილიონი $) მსოფლიოში მე-3 ადგილი უკავია აშშ-სა და იაპონიის შემდეგ.
ტურიზმი
მართალია, ტურისტული თვალსაზრისით ევროპის დიდ ოთხეულთან შედარებით (საფრანგეთი, იტალია, ესპანეთი, გაერთიანებული სამეფო) გერმანია მსხვილი ევროპული ქვეყანა არ არის, მაგრამ ეკონომიკის ეს დარგი ბოლო პერიოდში სწრაფი ტემპით ვითარდება. ქვეყანაში ყოველწლიურად ჩამოდის 20-22 მლნ ტურისტი, ძირითადად ნიდერლანდებიდან, აშშ-დან, გაერთიანებული სამეფოდან, შვეიცარიიდან და იტალიიდან. უმნიშვნელოვანისი ტურისტული ადგილებია: ბერლინი, მიუნხენი, კელნი, ბალტიის ზღვის სანაპირო, ჰამბურგი.
მემკვიდრეობა
thumbnail|200px|[[ბრანდენბურგის კარიბჭე ]]
სქოლიო
* კატეგორია:ევროპის ქვეყნები კატეგორია:დიდი რვიანის ქვეყნები კატეგორია:ბალტიის ზღვის ქვეყნები კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:ნატოს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:გერმანულენოვანი ქვეყნები
ვარსკვლავთკარიბჭე (მოწყობილობა)
ვარსკვლავთკარიბჭე — გამოგონილი მოწყობილობა, რომელიც შეჰქმნეს ძველებმა და რომელიც გამოიყენება ვარსკვლავთკარიბჭის ფიქციურ სამყაროში. კარიბჭის დანიშნულებაა თითქმის მეყსეული პლანეტათშორისი მოგზაურობების განხორციელება.
right|thumb|300px|[[SGC-ს ვარსკვლავთკარიბჭე]]
განსაზღვრება
ვარსკვლავთკარიბჭე (stargate, ძველების ენაზე „ასტრია პორტას“, გოა’ულდურად „ჩაპა'აი“; სხვადასხვა პლანეტაზე მას ასევე უწოდებენ „ღმერთთა რგოლს“ ან უბრალოდ „კარიბჭეს“) არის მოწყობილობა, რომლის მიზანია სივრცე-დროზე ზემოქმედება მასში ჰიპერგვირაბის შესაქმნელად, რაც პლანეტიდან პლანეტაზე (უფრო სწორედ კი კარიბჭიდან კარიბჭეში) თითქმის მეყსეული გადაადგილების საშუალებას იძლევა.
ეს მეყსეული გადაადგილება ანუ ტელეპორტაცია მგზავრის შემადგენელი ნივთიერების ელემენტარული ნაწილაკების დონემდე დაშლითა და ამ გზით მიღებული ნივთიერების ნაკადის წარმოქნილ ჭიახვრელში გაგზავნით მიიღწევა.
დღესდღეობით ვარსკვლავთკარიბჭის ექვსი მოდელია ცნობილი:
ისტორიული ცნობა
ვასრკვლავთკარიბჭის გამომგონებელი უნდა იყოს ამელიუსი, ერთ-ერთი ძველი, რომლის რვეულშიც ჩანს ვარსკვლავთკარიბჭის მონახაზები. ეს ეპიზოდი ნაჩვენებია 2008 წელს გამოსულ ფილმში „ვარსკვლავთკარიბჭე: ჭეშმარიტების კიდობანი“.
აღმოჩენა დედამიწაზე
დედამიწაზე ორი ვარსკვლავთკარიბჭე იყო; ერთი რომელიც გოა’ულდმა რამ გიზაში (ეგვიპტე) მოიტანა 10 000 წლის წინ და მეორე, ანტარქტიკაში ძველების მიერ მილიონობით წლის წინ აგებული, ზოგიერთი ცნობით ეს უკანასკნელი ყველაზე ძველია ცნობილ კარიბჭეთა შორის.
გიზას კარიბჭე 1928 წელს აღმოაჩინა ეგვიპტოლოგმა, პროფესორმა ლენგფორდმა. მისი აზრით იგი მითური საიქიოს კარიბჭე იყო. ეს გაუგებრობა ძველეგვიპტურიდან მიახლოებითი თარგმანის ბრალი იყო, რომელიც მას აღნიშნავდა როგორც „ცის კარს“ ან „სამოთხის კარს“. ამერიკელები შიშობდნენ, რომ ნაცისტებს კარიბჭე შეიძლებოდა გამოეყენებინათ იარაღად, ამიტომ 1939 წელს კარიბჭე გემით გადაიტანეს ამერიკის შეერთებულ შტატებში (ერთ-ერთ ალტერნატიულ სივრცე-დროში ბა’ალი ამას ხელს უშლის და კარიბჭე არქტიკაში გაირიყება - ვარსკვლავთკარიბჭე: კონტინუუმი). რაც შეეხება ასაკრეფი მოწყობილობას, მეორე მსოფლიო ომის დროს ეგვიპტეში გერმანელთა ჯარებმა აღმოაჩინეს იგი და გადაგზავნეს გერმანიაში.
ვარსკვლავთკარიბჭე
right|thumb|250px|გიზის ვარსკვლავთკარიბჭის სქემატური გამოსახულება. [[ირმის ნახტომის სხვა კარიბჭეები ამ კარიბჭისაგან მხოლოდ საწყისი (გამგზავრების) წერტილის სიმბოლოთი განსხვავდებიან (ზედა სიმბოლო რგოლის ამ მდგომარეობაში). შევრონების რიგი (ზევიდან საათის ისრის მიმართულებით): 7, 1, 2, 3, 9, 8, 4, 5, 6.]]
ვარსკვლავთკარიბჭე წრიული ფორმისაა, მისი დიამეტრია დაახ. 6,7 მეტრი და იგი დაახ. 32 ტონას იწონის. ვარსკვლავთკარიბჭის ეს მოდელი აღჭურვილია მბრუნავი რგოლით, რომელზეც 39 სიმბოლოა ამოტვიფრული. კარიბჭის მოძრავი ნაწილი გადამრთველის როლს თამაშობს; ცხრა შევრონი რგოლზე თანაბრადაა გადანაწილებული და როდესაც მათ გასწვრივ ჩერდება სიმბოლო, შესაბამისი შევრონი „აიკრიფება“. ვიზუალურად ეს ქმედება ძალიან ჰგავს ძველებური ციფერბლატიანი ტელეფონის მუშაობას, რომელზეც ციფრები წრიულად იყო განლაგებული. ვარსკვლავთკარიბჭე მზადდება ნაკვადასაგან - დედამიწაზე უცნობი ზეგამტარი და უკიდურესად გამძლე ლითონისაგან, რაც განაპირობებს ვარსკვლავთკარიბჭის თითქმის გაუნადგურებადობას.
კარიბჭის მბრუნავი რგოლისა და შევრონების მანიპულაცია არაა აუცილებელი ვარსკვლავთკარიბჭის გასახსნელად. შესაბამისი სამართავი აპარატის გამოყენებით შეიძლება ვარსკვლავთკარიბჭის ძალიან სწრაფად გახსნა. როგორც წესი, ასეთი სამართავი მოწყობილობა დგას ყოველი კარიბჭის გვერდით და მას ასაკრეფი დანადგარი ეწოდება. დედამიწის ვარსკვლავთკარიბჭე მოთავსებულია SGC-ში (ვარსკვლავთკარიბჭის მართვის ცენტრი) და იგი დაცულია ტიტანის დამცავი დიაფრაგმით, მოგვიანებით, როდესაც შავი ხვრელის მიზიდულობამ იგი დაანგრია, გამოიყენეს ტრინიუმისა და ტიტანის ნარევისგან დამზადებული დამცავი დიაფრაგმა.
თანამედროვე ანუ პეგასის გალაქტიკის ვარსკვლავთკარიბჭე
right|thumb|200px|პეგასის გალაქტიკის ვარსკვლავთკარიბჭე თავისი ნიშნულებით left|thumb|200px|პეგასის გალაქტიკის არაქტიური ვარსკვლავთკარიბჭე
ძველების მიერ მოგვიანებით აგებული ამ ტიპის ვარსკვლავთკარიბჭეებით აღჭურვილია პეგასის გალაქტიკის მრავალი პლანეტა. მისი ძირითადი თავისებურებაა მბრუნავი რგოლის არქონა, რაც შეუძლებელს ხდის კარიბჭის ხელით მანიპულირებას. რგოლის ბრუნვა სიმბოლურად გამოისახება მოციმციმე შუქებით, გარდა ამისა კარიბჭეთა ამ ქსელს მხოლოდ 36 სიმბოლო აქვს, ეს გამოწვეული უნდა იყოს პეგასის გალაქტიკის ზომით, რომელიც ბევრად ჩამორჩება ირმის ნახტომს. პეგასის გალაქტიკის ზოგიერთი კარიბჭე მოთავსებულია პლანეტების ირგვლივ ორბიტაზე.
ამ კარიბჭეთა შორის ერთი — ქალაქ ატლანტისის კარიბჭე სხვებისაგან განსხვავებულია იმით, რომ იგი აღჭურვილია საგანგებო სამართავი კრისტალით, რაც მას სხვა გალაქტიკებთან კავშირის დამყარების და შესაბამისად დედამიწასთან დაკავშირების საშუალებას აძლევს. გარდა ამისა, ეს კარიბჭე აღჭურვილია ფარით, ძალური ველით, რომელსაც იგივე დანიშნულება აქვს რაც დედამიწის ვარსკვლავთკარიბჭის დიაფრაგმას.
ორაების ვარსკვლავთკარიბჭე — ზეკარიბჭე
right|thumb|125px|ზეკარიბჭე left|thumb|130px|ზეკარიბჭე გახსნისას ორაებმა რომელთა მიზანია ირმის ნახტომის დაპყრობა და თავიანთი სარწმუნოების გავრცელება, ორჯერ ააგეს ძალიან დიდი ზომის ვარსკვლავთკარიბჭე (900 მეტრი დიამეტრში), რათა მისი საშუალებით ირმის ნახტომში გადმოესროლათ კოსმოსურ ხომალდთა ფლოტი. ორაული ზეკარიბჭე სივრცეში მოლივლივე ურთიერთდაკავშირებული დეტალების ჯაჭვს წარმოადგენს. ასეთი კარიბჭის ზომა და ორ გალაქტიკას შორის მანძილის სიდიდე იწვევს იმას, რომ კარიბჭის სამუშაოდ აუცილებელია ენერგიის იმდენად დიდი რაოდენობა, რომ მისი მიწოდება მხოლოდ შავ ხვრელს ძალუძს.
ტოლანური ვარსკვლავთკარიბჭე
right|thumb|100px|ტოლანური ვარსკვლავთკარიბჭე ტოლანებმა ნოქსების დახმარებით შესძლეს საკუთარი მოდელის ვარსკვლავთკარიბჭის აგება. ტოლანური ვარსკვლავთკარიბჭის ლითონის უბრალო რგოლია მოძრავი და მნათი ნაწილების გარეშე. მის დანახვაზე ჯეკმა აღნიშნა „სამაგიეროდ ჩვენი უფრო დიდია“.
ორლინისეული ვარსკვლავთკარიბჭე
ამაღლებულმა ძველმა ორლინმა, რომელიც უკაცრიელ პლანეტაზე იყო გადასახლებული არამაღლებულთა ცხოვრებაში ჩაურევლობის კანონის დარღვევის გამო, დედამიწაზე ჰპოვა დროებითი თავშესაფარი. მაიორ სამანტა კარტერის სარდაფში მან ააგო ერთჯერადი მოხმარების ვარსკვლავთკარიბჭე. მის ასაგებად ორლისნ დასჭირდა დაახ. 45 კგ სუფთა ტიტანი, 61 მ ოპტიკური ბოჭკო, შვიდი 100 000 ვტ-იანი კონდენსატორი და პურის სახუხი.
მოხმარების წესები
thumb|right|200px|ვარსკვლავთკარიბჭის მისამართთა სისტემის ახსნა
პლანეტიდან პლანეტაზე (უფრო ზოგადად კი სივრცის ერთი წერტილიდან მეორეში) სამოგზაუროდ საჭიროა, რომ ორივე პლანეტას გააჩნდეს ვარსკვლავთკარიბჭე. მისამართის (კოორდინატების) აკრეფის შემდეგ თუ ყველაფერი სწორად წარიმართა ორ ვარსკვლავთკარიბჭეს შორის იხსნება სივრცე-დროითი გვირაბი (ე.წ. ჭიახვრელი). ჭიახვრელი ღიაა მანამ სანამ ხდება ნივთიერებისა თუ ელექტრომაგნიტურ გამოსხივებათა მიმოცვლა მის უკიდურეს წერტილებს შორის, მაგრამ თეორიულად ჭიახვრელის არსებობა შემოზღუდულია 38 წუთით. დროის ამ მონაკვეთის გასვლის შემდეგ, გარედან ენერგიის დიდი რაოდენობით მიწოდების გარეშე ჭიახვრელი იხურება და ორ კარიბჭეს შორის კავშირი წყდება.
ფიზიკურ სხეულებს ჭიახვრელში გადაადგილება მხოლოდ ერთი მიმართულებით — გამხსნელი კარიბჭიდან გახსნილი კარიბჭისაკენ, შეუძლიათ. ამგვარად, გამხსნელი ვარსკვლავთაკრიბჭე არის გვირაბში შესასვლელი, ხოლო გამოძახებული კი — გვირაბიდან გამოსასვლელი. უკუმიმართულებით სამოგზაუროდ საჭიროა გვირაბის დახურვა და ახალი კავშირის დამყარება მეორე კარიბჭიდან. ფიზიკური სხეულებისაგან განსხვავებით ზოგიერთი სახეობის ელექტრომაგნიტურ ტალღას ძალუძს ჭიახვრელში ორმხრივი გადაადგილება, რაც ჭიახვრელით დაკავშირებულ ორ წერტილს შორის კავშირგაბმულობის დამყარების საშუალებას იძლევა. ხილული სინათლის სპექტრში მყოფ ტალღებს არ ძალუძთ ჭიახვრელის განჭოლვა. სწორედ, ეს განაპირობებს ხვრელის გაუმჭვირობას ორივე მხრიდან.
ვარსკვლავთკარიბჭით აღჭურვილ თითოეულ მდებარეობას აქვს საკუთარი განუმეორებელი „მისამართი“, რომელიც შედგება 7 ან მეტი არაგანმეორებადი სიმბოლოსაგან. სიმბოლოთა სწორი თანამიმდევრობით აკრეფა სწორი დანიშნულების ადგილის მიმართულებით ხვრელის გახსნის საწინდარია. მისამართის შესაყვანად გამოიყენება „შინდასარეკი მოწყობილობა“ (DHD). პირველი ექვსი სიმბოლო იმ კუბის ექვს წახნაგს წარმოადგენს, რომლის ცენტრშიც მოთავსებულია დასაკავშირებელი ვარსკვლავთკარიბჭე, ხოლო მეშვიდე სიმბოლო კი მოგზაურობის საწყისი ანუ გამგზავრების წერტილია. შვიდივე სიმბოლოს შეყვანის შემდეგ საჭიროა მისამართის დადასტურება DHD-ს შუაგულში მდებარე დიდ წითელ ბურთულა-ღილაკზე დაჭერით. კლასიკური მოდელის ვარსკვლავთკარიბჭის გააქტიურება მბრუნავი რგოლის ტრიალითაც შეიძლება. თუ ამა თუ იმ მიზეზის გამო შეუძლებელია მეორე კარიბჭესთან დაკავშირება (კარიბჭე დამტვრეულია, ამოქოლოლია, მასთან სხვა კარიბჭემ უკვე დაამყარა კავშირი და ა.შ.), უსაფრთხოების მიზნით, მეშვიდე სიმბოლო ვერ მოახდენს შეჭიდებას და სხვა სიმბოლოებიც მაშინათვე დეზაქტივირდებიან.
კარიბჭის გააქტიურება შესაძლებელია ნებისმიერი თავსებადი სამართავი მოწყობილობის გამოყენებით, მაგრამ ამას მაღალი ტექნოლოგიური დონე ესაჭიროება, რომელსაც მხოლოდ თითო-ოროლა ცივილიზაცია თუ ფლობს. ვინაიდან ვარსკვლავთკარიბჭის შემადგენელ ნაკვადას შეუძლია მხოლოდ ერთი გახსნისათვის საჭირო ენერგიის დაგროვება, „შინდასარეკ მოწყობილობას“ კარიბჭის ენერგოკვებაც ევალება. თუ „შინდასარეკი მოწყობილობა“ ხელმიუწვდომელია, მაშინ საჭიროა კარიბჭის კვება სხვა საშუალებით (მეხი, ელექტროობა, ცივი შერწყმა...).
ვარსკვლავთკარიბჭეთა შემქმნელებს, ძველებს, თავიანთი არაჩვეულებრივი ფსიქიკური უნარების წყალობით, კარიბჭის გონებით მართვა ძალუძთ.
მეორე გალაქტიკასთან დასაკავშირებლად გამოიყენება 8-სიმბოლოიანი მისამართი, დამატებითი სიმბოლო ზონის ინდიკატორის (სატელეფონო კოდის მსგავსად) როლს ასრულებს. ასეთ შემთხვევაში საჭიროა დამატებითი ენერგიის წყაროს (მაგ.: ნულოვანი წერტილის მოდულის) გამოყენება, რადგან ორ გალაქტიკას შორის მანძილი ბევრად აღემატება ერთსა და იმავე გალაქტიკაში პლანეტებს შორის მანძილს.
დღეისათვის უცნობია მე-9 შევრონის დანიშნულება. ზოგიერთის აზრის მის დანიშნულებას ნათელი მოეფინება მესამე სერიალში „ვარსკვლავთკარიბჭე: სამყარო“ (Stargate: Universe), რომელიც 2009 წელს გამოვა.
კატეგორია:ვარსკვლავთკარიბჭე
გნომონი
thumb|300px|მზის საათი პეკინის აკრძალულ ქალაქში. გნომონი ამ შემთხვევაში ლითონის ისარია. გნომონი (ძვ. ბერძნ. γνώμων — მაჩვენებელი) — უძველესი ასტრონომიული ხელსაწყო, ვერტიკალური საგანი (ისარი, სვეტი), რომელიც მისი ჩრდილის უმოკლესი სიგრძით (შუადღეს) მზის დახრის კუთხის განსაზღვრის საშუალებას იძლევა. უმოკლესი ჩრდილი ასევე ნამდვილი მერიდიანის მიმართულებას უჩვენებს. გრომონს ასევე უწოდებენ მზის საათის ნაწილს, რომლის ჩრდილით დრო განისაზღვრება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ასტრონომიული ხელსაწყოები კატეგორია:საათები კატეგორია:დრო
დედაქალაქის რეგიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დანიის რეგიონები
Ihlegramma
Ihlegramma — ჩრჩილების გვარი სფინქსისებრთა ოჯახისა. აღწერილია ულფ აიცხბერგერის მიერ 2003 წელს. მონოტიპური გვარია, ერთადერთი სახეობაა Ihlegramma ihlei.
სქოლიო
*
81
თარიღი უცნობია
*
80er
დნეპრის ლიმანი
სიგრძე 55 კმ, საიგანე 7,4-16,7 კმ, სიღრმე მიახლოებით 5 მ. ზამთრობით იყინება. ჩაედინება მდინარეები დნეპრი და სამხრეთ ბუგი რომელიც ქვედა დინებაში წარმოქმნის სამხრეთ ბუგის ლიმანს, მდებარეობს პორტი - ოჩაკივი.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უკრაინის ლიმანები კატეგორია:მიკოლაივის ოლქის ყურეები კატეგორია:ხერსონის ოლქის ყურეები
ევროპის თასის მფლობელთა თასი ბალახის ჰოკეიში
1990 (ვაჟთა შორის) და 1991 (ქალთა შორის) წლიდან ევროპის ბალახის ჰოკეის ფედერაცია ატარებს ევროპის ქვეყნების თასის მფლობელთა თასის გათამაშებას. ტურნირის ფინალურ სტადიაზე მონაწილეობდა ვაჟთა 12 და ქალთა 8 გუნდი (მათ შორის წინა გათამაშების საუკეთესო ვაჟთა (6) და ქალთა (4) გუნდები. ფინალური ტურნირის დანარჩენ მონაწილეები ვლინდებოდნენ შესარჩევ ტურნირებში. ვაჟებში 1991 წლიდამ შეიქმნა მეორე B დივიზიონი (Trophy). უშუალოდ თასისათვის იბრძოდა A დივიზიონის გუნდები. 1994 წელს კი შეიქმნა C დივიზიონიც (Chalenge). ქალებში 1992 წლიდან შეიქმნა B დივიზიონი (Trophy). გუნდები, როგორც ვაჟებში, ასევე ქალებში ყოველწლიურად გადიან როტაციას.
თასის მფლობელები და ფინალისტები, ვაჟები
! style="background: #ddffdd;"|# ! s! style="background: #ddffdd;"|წელი ! s! style="background: #ddffdd;"|ჩატარების ადგილი ! s! style="background: #ddffdd;"|თასის მფლობელი ! s! style="background: #ddffdd;"|ფინალისტი ! s! style="background: #ddffdd;"|ფინალური მატჩის შედეგი
თასის მფლობელები და ფინალისტები, ქალები
! style="background: #ddffdd;"|# ! s! style="background: #ddffdd;"|წელი ! s! style="background: #ddffdd;"|ჩატარების ადგილი ! s! style="background: #ddffdd;"|თასის მფლობელი ! s! style="background: #ddffdd;"|ფინალისტი ! s! style="background: #ddffdd;"|ფინალური მატჩის შედეგი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბალახის ჰოკეი კატეგორია:საერთაშორისო ტურნირები ბალახის ჰოკეიში
ბუგის ლიმანი
სამხრეთ ბუგის ლიმანი — ყურე შავი ზღვის ჩრდილოეთ ნაწილში, უკრაინის სანაპიროზე. რომელიც უერთდება დნეპრის ლიმანს და წარმოქმნის დნეპრო-ბუგის ლიმანს. სამხრეთ ბუგის ლიმანის ნაპირზე მდებარეობს ქალაქი ნიკოლაევი.
Adelomyrmex brevispinosus
Adelomyrmex brevispinosus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Adelomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Myrmicinae-ს ქვეოჯახს. .
ლოსი
ლოსი, ცხენირემი (Alces alces) — წყვილჩლიქოსანი ცხოველი ირმისებრთა ოჯახისა. მამალი ლოსის სხეულის სიგრძე 3 მ, მასა 570 კგ აღწევს. დედალი უფრო პატარაა. ლოსს აქვს გრძელი ფეხები, ვიწრო, წვეტიანი ჩლიქები, მოგრძო თავი, ხორციანი ზედა ტუჩი, დიდი, მოძრავი ყურები, ყელის არეში კანოვანი გამონაზარდი, რომელიც ბალნითაა დაფარული. მამლის რქები ნიჩბისებურია და გვერდებისაკენ განზიდული; დედალი ურქოა. ლოსის სხეული უხეში ბეწვითაა დაფარული. კისრის ზედა ნაწილსა და მინდაოში ბეწვი გრძელია და ფაფარს წააგავს. ზამთრობით ლოსი ფერად მუქი მურაა, ზაფხულობით თითქმის შავი, ფეხები თეთრი აქვს. გავრცელებულია ევროპაში, ჩრდილოეთ ამერიკასა და აზიის ტყის ზონაში. იჭრება ტყე-ტუნდრაში, ტყე-ველსა და ველებზე. იკვებება ხის ყლორტებით, ქერქით, ბალახეულით, ხავსით, სოკოებით და სხვა. გვხვდება ერთეულებად ან ქმნის 5-8 (ზოგჯერ 20-მდე) სულისაგან შემდგარ ჯგუფებს. მაკეობა 8 თვემდე გრძელდება. შობს 1-2 ნაშიერს. ძვირფასი სარეწაო ცხოველია (იყენებენ ხორცს, ტყავს).
Adelomyrmex brevispinosus
სქოლიო
კატეგორია:Adelomyrmex
ლოსი
ლიტერატურა
კატეგორია:ირმისებრნი
ლევან IV დადიანი
ლევან IV დადიანი (გ. 1694) —  ოდიშის მთავარი 1683-1691, ლევან III დადიანის უკანონო შვილი. ტახტზე აიყვანა ოდიშის ფაქტობრივმა გამგებელმა გიორგი ლიპარტიანმა. 1691 სტამბოლს გაემგზავრა, სადაც გარდაიცვალა. ლევან IV დადიანი იყო დადიანთა გვარეულობის უკანასკნელი წარმომადგენელი ოდიშის სამთავრო ტახტზე. მის შემდეგ დადიანობა გადავიდა ჩიქვანთა (ჩიქოვანთა) საგვარაულოს ხელში.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელოს (ოდიშის) მთავრები კატეგორია:გარდაცვლილი 1694 კატეგორია:დადიანები
ტუფი
მინი|ტუფის წყობა ტუფი (tufo) — მკვრივი ვულკანური ქანი, რომელიც წარმოიქმნება ვულკანის ამოფრქვევის დროს ამოსროლილი მასალის (ვულკანური ფერფლი, წიდა, ლაპილები და სხვა) შეცემენტების შედეგად. ზოგჯერ დანალექი ფოროვანი ქანია. აქვს სხვადასხვა ფერი. ძვირფასი საშენი მასალაა. გამოიყენება როგორც მსუბუქი საკედლე მასალა და ბეტონის შემავსებელი. საქართველოში ცნობილია ტუფის მრავალი სახეოსხვაობა. საბადოთაგან აღსანიშნავია: თეძმის, აკაურთის (მწვანე ტუფი), გორიჯვრის, ზემო სკრის (იისფერი ტუფი), სამშვილდის (ყვითელი ტუფი) და სხვა. ყვითელი დეკორატიული ეგრეთ წოდებული ბოლნისის ტუფი პეტროგრაფიულად განეკუთვნება ტუფლავას ან ლავას. ბოლნისის ტუფის საბადო თბილისიდან 60 კმ-ზე მდებარეობს ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფლების ხატისოფლის, სარაჩლოს, ფახრალოს, შიხალის, ქვეშის, ზედა გულავერის მიდამოებში. პროდუქტიული ფენა წარმოადგენს ზედაცარცული ასაკის ვულკანოგენური წყების ერთ-ერთ ჰორიზონტს. საბადოს ჯერ კიდევ შორეულ წარსულში ამუშავებდნენ. თეძმის ტუფი ვულკანური ფერფლისაგან შემდგარი დაახლოებით ანდეზიტური შედგენილობის ეოცენური ასაკის ნაცრისფერი, ალაგ-ალაგ მომწვანო ფერის ქანია.
სქოლიო
კატეგორია:დანალექი ქანები
.ae
.ae — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) არაბთა გაერთიანებული საამიროებისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
ae კატეგორია:კომუნიკაციები არაბეთის გაერთიანებულ საამიროებში
Toppdomän
Britney (ალბომი)
Britney — ამერიკელ პოპ-მომღერალ ბრიტნი სპირსის მესამე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2001 წლის 5 ნოემბერს, ლეიბლზე Jive. დისკი წარმატებით სარგებლობდა, სინგლების I'm a Slave 4 U, Overprotected, I'm Not a Girl, Not Yet a Woman, I Love Rock 'n' Roll, Anticipating და Boys დახმარებით.
სქოლიო
კატეგორია:პოპ-ალბომები კატეგორია:2001 წლის ალბომები კატეგორია:ბრიტნი სპირსის ალბომები კატეგორია:ალბომები როდნი ჯერკინსის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები ჯასტინ ტიმბერლეიკის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები მაქს მარტინის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები The Neptunes-ის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები რამი იაკუბის პროდიუსერობით კატეგორია:Jive Records-ის ალბომები
კარაზირიკოვო (ბურაევოს რაიონი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 89 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბურაევოდან დაშორებულია 13 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია იანაული, რომელიც დაშორებულია 81 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბურაევოს რაიონის სოფლები
ლევან II დადიანი
ლევან II დადიანი — ოდიშის მთავარი 1611-1657 წლებში, მანუჩარ I დადიანის ძე. იგი 14 წლის ასაკში აღმოჩნდა სამთავროს ტახტზე, ხოლო დროებითი ძალაუფლება ხელში აიღო მისმა ბიძამ, გიორგი ლიპარტიანმა.
პიროვნული თვისებები
ლევანი იზრდებოდა კახეთში, თავისი პაპის, ალექსანდრე II-ის ოჯახში. სადაც შაჰ-აბასის მუხანათური პოლიტიკის სისტემას ის პატარაობიდან ეცნობოდა. ამასთანავე, კახეთის მეფის კარზე პოლიტიკური გავლენის მოსაპოვებლად იბრძოდნენ ოსმალეთის და მოსკოვის მეფის დიპლომატები. გაბატონებული იყო თვალთმაქცობა, მლიქვნელობა და ყოველგვარი სიბოროტე. ასეთ პირობებში აღზრდილ ლევან დადიანსაც ახასიათებდა ორპირობა, ცბიერება, სიმკაცრე და სხვა. რაც იმ ეპოქის პოლიტიკური ბრძოლის ერთ-ერთ საშუალებად იყო მიჩნეული. ამიტომ ვახუშტი ბატონიშვილი ლევანს ასე ახასიათებს: „რამეთუ ესე ლევან იყო ბოროტი, ხვანჯიანი, ამაყი, მზაკვარი და ძვირის-მომხსენე და იმარჯვებდა ჟამთა“
მაგრამ ამასთანავე ლევან დადიანი იყო ნიჭიერი მთავარი, უშიშარი და მტკიცე ნებისყოფის ადამიანი, რომელიც კარგად ერკვეოდა იმდროინდელ პოლიტიკურ ცხოვრებაში და მოხერხებულად იბრძოდა თავისი სამთავროს გაძლიერებისათვის იმ ხერხებითა და საშუალებებით, რომელიც მაშინ იყო გამოყენებული.
ლევანს მისი თანამედროვე იტალიელი მისიონერი არქანჯელო ლამბერტი ასე ახასიათებს: „ეს მთავარი ჩვენს განათლებულ ქვეყანაში რომ აღზრდილიყო და ჩვენის საუკეთესო მასწავლებლებისაგან რომ სწავლა-განათლება მიეღო, ვერც ერთი მთავარი მას ვერ აჯობებდა. უმოძღვროდ და უოსტატოდ, მხოლოდ ბუნებით შეუთვისებია მას მარად საქებური ზნე ჩვეულება. უსაქმურად მისი ნახვა შეუძლებელია. პირიქით მუდამ დაუღალავად შრომობს და ყოველთვის მზად არის ყოველგვარის ვარჯიშიბისათვის. ლაშქრობაში ჩქარია, ჩუმი და მხნე. ამიტომ ყოველ ომში იგი იმარჯვებს. მეხსიერება ისეთი ძლიერი აქვს, რომ დავიწყება რა არის, არც იცის. ხომ მრავალი მოლაპარაკება აქვს სხვადასხვა საქმის გამო, მაგრამ ყოველის მოლაპარაკების და ხელშეკრულების უმცირესი სიტყვაც კი გაახსენდება ექვსის და შვიდის წლის შემდეგაც“-ო.
ასევე ახასიათებს ლევან II-ს ფრანგი მოგზაური ჟან შარდენი, რომელიც ამბობს: „რომ ლევან დადიანი სამეგრელოს ერთი შესანიშნავი მთავარი იყო, გულადი, დიდად გონიერი, მართალი და მტერთან ბრძოლაში გამარჯვებული. ეს მთავარი იქნებოდა საუკეთეო ადამიანი, რომ იგი დაბადებულიყო უკეთეს ქვეყანაში“-ო.
დონ კრისტოფორო დე კასტელი წერს: „ვეფხვი, რომელიც ბავშვებთან თამაშობს და ლომებთან იბრძვის. ქვეშევრდომის შემბრალებელია - ქედმაღალი და მძლევარი. ლევან დადიანზეა ნათქვამი.
იეროგლიფურად შეგუებული იყო კოლხეთის მეფის ბუნებასთან ის, რაც ხშირად ხდებოდა მის კარავში. იგი ერთობოდა ბავშვებთან და ლეკვებთან, შემდეგ კი სასტიკ მხეცად და დიდ მებრძოლად გადაიქცეოდა ხოლმე თავის მეზობელ მთავრებსა და მეფეებთან ბრძოლის დროს“.
პოლიტიკური კურსი
ასეთი ნიჭითა და გამჭრიახობით აღჭურვილი ლევან დადიანი განაგრძობდა თავისი მამის პოლიტიკას, რათა სადადიანოს დამოუკიდებლობა განემტკიცებინა. ლევანი მიზნად ისახავდა ესარგებლა იმერეთის სამეფოს შინაგანი არეულობით და ხელში ჩაეგდო მეზობელი სამთავროები, განედევნა იმერეთის მეფე და თვითონ გამეფებულიყო დასავლეთ საქართველოში. ამ მიზნის განსახორციელებლად ლევანი ყოველგვარ პოლიტიკურ ხერხს იყენებდა: სამთავროებს უკავშირდებოდა ნათესაურად, ოსმალებთან და რუსებთან აწარმოებდა დიპლომატიურ მოლაპარაკებას, აწყობდა შინაურ ამბოხებებს  გავლენიანი თავადების გადმობირებით, ქმნიდა საკმაოდ ძლიერ ჯარს და აწყობდა გამუდმებულ ლაშქრობებს იმერეთის წინააღმდეგ.
ამ დროს იმერეთში მეფობდა გიორგი III (1604-1639) რომელსაც დადიანი მოსვენებას არ აძლევვდა. დადიანმა კავშირი შეკრა გურია-აფხაზეთთან და მათ სიმტკიცის მიზნით დაემოყვრა. შემდეგ ლევანმა მოახერხა იმერეთის გავლენიანი ფეოდალების მომხრობა და 1623 წელს მან გაილაშქრა გიორგი III-ის წინააღმდეგ ქუთაისზე. აქ გოჭოურის ბრძოლაში გაიმარჯვა დადიანმა, რომელმაც შეიპყრო მრავალი ტყვე და მოითხოვა მათი გამოსასყიდი „მოვიდა ლევან დადიანი სპითა ადიშარ-აფხაზ-ჯიქითა და იქმნა ბრძოლა ძლიერი და მოწყდნენ მრავალნი. იძლია მეფე გიორგი და ილტვოდა: მაშინ დადიანმა შეიპყრა მრავალნი და წარჩინებულნი და მდაბიური, აღიღო ალაფი და იავარი და წარვიდა ოდიშს“.
ეს პირველი შეთხვევა იყო დასავლეთ საქართველოში შინაურ ომში წარყვანილ ტყვეების დასახსნელად ფულის მოთხოვნისა. ამის შემდეგ ეს წესი განმტკიცდა და ფეოდალებმა იგი გაიხადეს შემოსავლის ერთგვარ წყაროდ და ახლა ამ მიზნითაც დაიწყეს ერთმანეთის დარბევა.
ლევანმა არ იცოდა შებრალება და იგი სასტიკად ეპყობოდა მოწინააღმდეგეს. ამასთანავე იყო ეჭვიანი და დაუნდობელი. მან თავის მეუღლეს თამუნია შერვაშიძეს შესწამა სიძვა, დასაჯა იგი ცხვირის მოჭრით და უკანვე გაგზავნა აფხაზეთში. მისგან ნაყოლი ორი შვილიც მოაკვლევინა. შემდეგ ცოლი წაართვა თავის ბიძას გიორგი ლიპარტიანს, ჭილაძის ასული ნესტან-დარეჯანი და დედოფლად დაისვა. ასეთმა საქციელმა გამოიწვია აფხაზეთის სამთავროს სადადიანოსაგან განდგომა და შინაური აღშფოთება ლევანის წინააღმდეგ. შედგა შეთქმულება, რომელშიც მონაწილეობდნენ აფხაზეთის მთავარი სეტემან შარვაშიძე, იმერეთის მეფე გიორგი III, გურიის მთავარი სიმონ II გურიელი და პაატა წულუკიძე.
შეთქმულების მიზანი იყო ლევანის მოკვლა და მისი ძმის იოსების გადადიანება. შეთქმულებმა დაიქირავეს აფხაზი მკვლელი, რომელიც ნადიმის დროს უნდა მიპარებოდა ლევანს და მოეკლა იგი, მოისყიდეს მერიქიფეც, რომელმაც ნიშანი მისცა მკვლელს. ნასროლმა შუბმა მხოლოდ დაჭრა ლევანი. იგი სწრაფად განიკურნა. ლევანმა შეთქმულებზე შური იძია, მრავალი დახოცა, თავის ძმას იოსებს თვალები დასთხარა, პაატა წულუკიძე ზარბაზნიდან გაასრლონა, ორჯერ გაილაშქრა აფხაზეთში, სასტიკად დაამარცხა აფხაზები და ნადავლითა და ტყვეებით დაბრუნდა. ამ გამარჯვების შემდეგ ილორის წმინდა გიორგის ხატზე დაცული იყო შემდეგი წარწერა: „მას ჟამსა, ოდეს მიუხვედით შარვაშიძეს ზუფუს, მიწუს წყალსა აქათ მოვაოხრეთ. კიდევ მეორეთ მიუხდით ზუფუს, კაპოეტის წყალს აქათ სრულობით დავსწვით და ავაოხრეთ, და სადაც სიმაგრე იყო ავიღეთ და გავაცუდეთ“-ო, შარვაშიძე იძულებული იყო დადიანს დამორჩილებოდა და დადიანმა მას ხარკად დაადვა ყოველწლიურად მწევარ-მეძებრების მიცემა. ახლა დადიანი შეუდგა გურიის სამთავროს დამორჩილების თადარიგს, ამისი საბაბიც ჩქარა მიეცა. გურიის მთავრის შვილმა სვიმონმა მოაკვლევინა თავისი თავისი მამა გურიელი მამია და თვითონ დაჯდა მთავრად 1625 წელს. ამან გამოიევია გურიაში აღშფოთება. ლევანმა ისარგებლა შემთხვევით, გაილაშქრა გურიაში და დაამარცხა სვიმონი, რომელსაც თვალები დასთხარეს. ლევანმა გურიელად დასვა მამიას ძმა აფხაზეთის კათალიკოსი მალაქია II, რომელიც განაგებდა სამ საეკლესიო კათედრას: ცაიშელისა, ჯუმათელისა და ხინელისა. მალაქია თავისი საეკელსიო მამულების სიმრავლითა და ყმებით არ ჩამოუვარდებიოდა წარჩინებულ თავადებს თავადებს. მას ჰყავდა ლაშქარი და დიდი საზოგადოებრივი გავლენაც ჰქონდა. ლევანმა მას უბოძა გურიელობაც და ამგვარად გურიის სამთავრო მოექცა ლევანის გავლენაში.
ამის შემდეგ ლევანმა დაიწყო სამზადისი იმერეთზე გასალაშქრებლად. ამ მიზნით ლევანი უახლოვდება ირანს, რომლის მოწინააღმდეგე ჯგუფს ეკუთვნოდა იმერეთის მეფე გიორგი III. ირანის შაჰმა ლევანს ჯამაგირიც კი დააუნიშნა, წელიწადში ათასი თუმანი, როდესაც ქართლში როსტომი გამეფდა (1633 წ,) ლევანი ახლა მას უკავშირედეოდა და აძლევს ცოლად მას თავის დას მარიამს.
ასეთი კავშირის შეკვრის შემდეგ ლევანმა გაილაშქრა იმერეთის მეფეზე. შეტაკება მოხდა 1635 წელს. იმერეთის ჯარი დამარცხდა და თვით მეფე გიორგი III დადიანს ტყვედ ჩაუვარდა. მეფის განსათავისუფლებლად ლევანმა მოითხოვა 50 კომლი ჩხარის სომეხი და ურია ვაჭარნი, რომლებიც მან დაასახლა რუხს და იქ გააშენა პარატა ქალაქი. ამის შესახებ ვახუშტი მოგვითხრობს: „მოერევნენ გიორგი მეფესა, შეიპყრეს და მოგვარეს ლევან დადაინსა. წარიყვანა გიორგი მეფე და წარვიდა ოდიშს და პატიმარ-ჰყო მუნ მეფე. ხოლო მან მოითხივა ვაჭარნი ჩიხორისა და ჩხარის სომეხნი და ურიანი სახსრად მეფისა გიორგისა. მაშინ ალექსანდრე (გიორგის ძე) უღონოქმნილმან მისცა იგინი სრულიად და დაიხსნა მამა თვისი“-ო მეფის საფასურად დადიანმა ასევე მიიღო საჭილაო და სამიქელაო.
ამ გამარჯვების აღსანიშნავად ლევან დადიანს 1636 წელს შეუმკვია ხონის წმინდა გიორგის ხატი ასეთი წარწერით: „ჩვენ ხელმწიფემან: დადიანმან: პატრონმა: ლევან: მას ჟამსა: ოდეს: შევებით: ბაღდადს: მეფეს: გიორგის: და: კახს: ბატონსა: თეიმურაზს: და: გაგვემარჯუა: ძლიერებითა: შენითა: თავად: მეფე: ხელთ: დაგურჩა: და სრულობით: იმერელნი: და: კახნი: დარბაისელნი: ზოგნი: ხელთ დაგურჩა: და ზოგნი: გარდაიხვეწეს: კახი: მეფე: თეიმურაზ: და: მეფის: შვილები: ალექსანდრე: და მამუკა: ამავე: ჟამსა: ავჰყარეთ ქალაქი ჩხარისა: და ჩავასხით: ზუგდიდსა: აღვაშენეთ: და: გადაწყეთ: ქალაქი: რუხისა:“
გაძლიერებული ლევანი თავის თავს ხელმწიფესა და მეფეს უწოდებდა. მისი ოცნება იყო იმერეთის სამეფოს დაპყრობა, დასავლეთ საქართველოს თავისი მფარველობის ქვეშ გაერთიანება და მეფობის მიღება. ამიტომ ლევანი დიდ ყურადღებას აქცევდა სამხედრო ძლიერების შექმნას. მან გაიჩინა არტილერია, ჩამოასხმევინა ერთს ფრანგს 30 ზარბაზანი. შეიძინა თოფები, წვრთნიდა მოლაშქრებს და სხვა.
ამასთავანე თავის სამთავროშ მან ალაგმა ურჩი თავადები, აღკვეთა ქურდობა, განამტკიცა მართლ-მსაჯულება და ამგვარად დაამყარა მტკიცე მმართველობა. ზუგდიდში ლევანმა განმართა ზარაფხანა და აქ იჭრებოდა სპარსული ფული. იგი ხელს უწყობდა სამთავროს ეკონომიკურ დაწინაურებას და ვაჭრობისა და ხელის შეწყობის მიზნით რუხში დაასახლა სომეხი და ებრაელი ვაჭრები.
საგარეო საქმეში ლევანი აწარმოებდა ისეთ მოხერხებულ პოლიტიკას, რომ მას ოსმალეთ–ირანისაგან საფრთხე არ მოელოდა.
1636 წელს ლევან დადიანმა დაიწყო მოსკოვის მეფე მიხეილ თეოდორესძესთან დიპლომატიური მოლაპარაკება რუსეთის მფარველობის შესახებ. ლევანს უნდოდა რუსეთის მხრივაც ჰქონდა ას ზურგი გამაგრებული და მოსკოვის მეფესთან მფარველობის ძიებაში. იგი არ ჩამორჩენილიყო საქართველოს მეფე-მთავრებს. ლევანმა ამ მიზნით 1636 წელს მოსკოვში ელჩად გაგზავნა მღვდელი გაბრიელი, რომელმაც მიხეილ თეოდორეს ძეს მოახსენა, რომ ლევან სურვილი აქვს თქვენს სამსახურში იყოს ისე. როგორც სხვანი, თქვენის უდიდებულესობის მონანი არიანო. ელჩი მეფეს არწმუნებდა, რომ ლევანი საქართველოში ყველაზე ძლიერია, იგი ხარკს არავის აძლევს და მის სამთავროში ხუთი ქვიტკირის ქალაქიაო.
იმერეთის მეფე ალექსანდრე III-ს (1639-1661) ასეთივე დიპლომატიური მოლაპარაკება ჰქონდა მოსკოვის მეფესთან ალექსი მიხეილისძესთან, რომელსაც იგი სთხოვდა დადიანის ალაგვმვას. რუსეთის ჩარევამ უფრო გაამწვავა დადიანისა და ალექსანდრე III-ს შორის ურთიერთობა. მოსკოვის მეფის დახმარებთ დამედებულს და წათამამებულს ალექსანდრეს ძმამ მამუკამ დაუწყო კირთევა ლევან დადიანს. ის ხშირად არბევდა ოდიშის საზღვრებს: „ძმამან ალექსანდრე მეფისა მამიკამ უწყო ბრძოლა ლევან დადიანსა მცირედ მცირეს და მოსწყვიტა სიკუდილსა და ანუ შეპყრობასა მისსა ფრიადო. ერთ-ერთი შეტაკების დროს ლევანმა ხელში ჩაიგდო მამუკა და ტყვედ წაიყვანა.
ძმის დატყვევებამ ალექსანდრე III საგონებელში ჩააგდო. ის უგზავნიდა მოციქულებს დადიანს და სთხოვდა მამუკას განთავისუფლებას, მაგრამ დადიანი უარზე იდგა და მამუკას არ უშვებდა. მაშისნ ალექსანდრე იძულებული იყო მიემართა შუამდგომლობით რუსეთისათვის: „ხოლო ალექსანდრე მეფემან, ვერსადა შეწევნითა მპოველმან და მომლოდემან, იხილა გაძლიერება რუსეთის მეფის ალექსისა, განიზრახა რათა მოეცეს მუნიდან ძალა“-ო. ალექსანდრე მოსკოვის მეფეს სთხოვდა თავის ძმის მამუკას განთავისუფლებას და აგრეთვე დადიანის დასასჯელად დონის ყაზახების გამოგზავნას შავი ზღვის სანაპიროების დასარბევად.
ოდიშის სამთავროს სოცილურ–ეკონომიკური და კულტურული ვითარება ლევან დადიანის დროს
ლევან დადიანი მრავალმხრივი მოღვაწე იყო. მან კვალი დაამჩნია არა მარტო დასავლეთ საქართველოს პოლიტიკურ ცხოვრებას, არამედ შუა საუკუნეების საქართველოს კულტურასაც. მან დააარსა საოქრომჭედლო სახელოსნო, საიდანაც ქართული ჭედურობის მრავალი საინტერესო ნიმუში გამოვიდა. მანვე შეაკეთა და შეამკო ოდიშის თითქმის ყველა ეკლესია-მონასტერი.
ლევან II დადიანს კარგად ესმოდა ქვეყნის ევროპული გარდაქმნის აუცილებლობა; იგი ოდიშის სამთავროში იწვევდა ევროპელ ვაჭრებს და ხელოსნებს. რუხი ქალაქად აქცია და იქ ზარაფხანა გახსნა. ცდილობდა ირანული აბრეშუმი საქართველოს გზით გასულიყო ევროპაში. მის დროს ოდიშის სამთავროში არსებობდა საოქრომჭედლო სახელოსნო, სადაც ქართველი ოსტატები მუშაობდნენ.
ლევანმა ვალებიდან გამოიხსნა იერუსალიმის ჯვარის მონასტერი და მისი რესტავრირებისათვის საჭირო თანხებიც გაიღო, მანვე რუსთაველის უკვდავი „ვეფხისტყაოსანი“, რომელიც ამჟამად პოემის უძველეს თარიღიან ხელნაწერს წარმოადგენს, მამუკა თავაქალაშვილსვე გადააწერინა მან „უთრუთიანსაამიანი“. ლევანის მეცენატობით არაერთი სხვა კულტურული ღონისძიება გატარდა.
ლევანის მოღვაწეობის წლებში იქმნებოდა დიდი რაოდენობით ეპიგრაფიკული ძეგლები.
ოჯახი
მინი|left|თანური შერვაშიძე (ლევან დადიანისაგან დასახიჩრებული) thumb|ლევან II დადიანის ცოლი ნესტან-დარეჯან ჭილაძე ლევანის პირველი მეუღლე იყო აფხაზი მთავრის სეტემან შერვაშიძის ქალიშვილი თამუნია (თანური), ვარაუდობენ რომ ეს ქალი 1621 წლის ახლო ხანებში შეირთო. მას არქანჯელო ლამბერტი კარგად ახასიათებს: „ეს ქალი იყო ბუნებით ლამაზი და სავსე ყველა სათნოებითა, რომელიც შეეფერებოდა მის გვარის ქალს: ქარგვაში, წერა-კითხვაში, გულუხვობაში და ზრდილობაში მას ტოლი არ ჰყავდა. თავისი სათნოებით მიიზიდა ყველა თავის ქვეშევრდომის გული“. მალე ამ ქალისაგან ეყოლა მთავარს ორი ვაჟი. დედოფალს იხსენიებენ რუსი ელჩები. მისი სახელი ერთი ცნობით დარუნდია, მეორით თანური. აქ ჩანს, რომ ერთი და იგივე სახელის დამახინჯებასთან გვაქვს საქმე. ლევან დადიანმა მას ეჭვიანობის ნიადაგზე სიძვა დასწამა, დასაჯა ცხვირის მოჭრით და უკანვე გაგზავნა აფხაზეთში, ხოლო მისგან ნაყოლი ორი შვილი კი მოაკვლევინა.
სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელოს (ოდიშის) მთავრები კატეგორია:შვილის მკვლელები
Encore (Tangerine Dream-ის ალბომი)
Encore — ჯგუფის Tangerine Dream 1977 წლის ალბომი. ეს არის აშშ-ში ჩატარებული ტურნეს მსვლელობისას ჩაწერილი დისკი.
სინგლის სახით გამოიცა ალბომის სარეკლამო დისკი „Encore/Hobo March“.
სქოლიო
კატეგორია:1977 წლის ალბომები კატეგორია:Tangerine Dream-ის ალბომები კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები
სტოლბოვოს ზავი
სტოლბოვოს ზავი — სამუდამო საზავო ხელშეკრულება რუსეთსა და შვედეთს შორის, დაიდო სოფელ სტოლბოვოში 1617 წლის 27 თებერვალს. ზავის მიხედვით, შვედეთმა რუსეთს დაუბრუნა ნოვგოროდი, სტარაია-რუსა, პორხოვი, ლადოგა და გდოვი მაზრებითურთ და სუმერის თემი. შვედებს დარჩათ იჟორის მიწები (ივანგოროდი, იამი, კოპორიე, ორეშეკი) და ქ. კორელა მაზრითურთ. ამრიგად რუსეთი მოწყვეტილი აღმოჩნდა ბალტიის ზღვას. რუსეთს უნდა გადაეხადა შვედებისათვის 20 ათასი მანეთი. ორივე მხარის ვაჭრებს უფლება მიეცათ თავისუფლად ევაჭრათ მეორე მხარის ტერიტორიაზე, ამასთანავე, შვედ ვაჭრებს ეკრძალებოდათ რუსული გზით წასვლა ირანსა და აღმოსავლეთში, ხოლო რუს ვაჭრებს — შვედეთის ტერიტორიით გასვლა დასავლეთ ევროპის ქვეყნებში. დაწესდა საზღვრები, რომელიც შენარჩუნებულ იქნა ჩრდილოეთის ომამდე (1700-1721 წწ.).
ლიტერატურა
კატეგორია:XVII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:შვედეთის ისტორია კატეგორია:რუსეთის იმპერიის საერთაშორისო ხელშეკრულებები
Happiness Is a Warm Gun
სქოლიო
კატეგორია:The Beatles-ის სიმღერები კატეგორია:1968 წლის სიმღერები
აზერბაიჯან-ხორვატიის ურთიერთობები
ხორვატია-აზერბაიჯანის ურთიერთობები — ხორვატიასა და აზერბაიჯანს შორის განვითარებული საგარეო ურთიერთობები. ორ ქვეყანას შორის დიპლომატიური ურთიერთობა დამყარდა 1995 წლის 26 იანვარს. ხორვატია ურთიერთობებს აწარმოებს აზერბაიჯანთან ანკარაში არსებული საელჩოს მეშვეობით. ორივე ქვეყანა არის ევროსაბჭოს წევრი.
დოკუმენტები
2005 წელი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აზერბაიჯანის დიპლომატიური ურთიერთობები კატეგორია:ხორვატიის დიპლომატიური ურთიერთობები
იდლეთი
საკუთარი სახელი იდლეთი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ურთის მთა
ურთის მთა — განმარტოებული მაღლობი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, ხობის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კოლხეთის დაბლობის ჩრდილოეთ პერიფერიაზე. სიმაღლე 446 მეტრი. წარმოადგენს ბრაქიანტიკლინს, რომლის ბირთვი აგებულია ზედაცარცულ, ხოლო ფრთები — ნეოგენური და პალეოგენური ტერიგენური ქანებით. მაღლობზე მძაფრადაა განვითარებული კარსტი. შემოსილია წიფლნარით, შემონახულია დაფნის ბუნებრივი ტყის ნაშთები.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მთები
იოანე ნათლისმცემელი
thumb|წმინდა იოანე ნათლისმცემელი, [[ტიციანი, 1542.]] იოანე ნათლისმცემელი — სახარებების (მათე, მარკოზი) თანახმად, იესო ქრისტეს უახლოესი წინამორბედი, რომელმაც მესიის (ქრისტეს) მოსვლა იწინასწარმეტყველა. ცხოვრობდა უდაბნოში (ძველი აღთქმის წინასწარმეტყველის ელიას მსგავსად), ამხელდა საზოგადოების ბიწიერებას და მოუწოდებდა მონანიებისაკენ. მონათლა მრავალი ებრაელი, აგრეთვე იესო ქრისტე მდ. იორდანეში. იოსებ ფლავიუსის (ახ. წ. I საუკუნე) ცნობით, იოანე ნათლისმცემელი ჰეროიდე I-ის (I საუკუნის I ნახევარი) თანამედროვე იყო. ჰეროდემ თავისი საყვარლის ჰეროდიადას საამებლად იოანე ნათლისმცემელი საპყრობილეში ჩასვა, შემდეგ კი თავი მოაკვეთინა. სინამდვილეში იოანე ნათლისმცემლის კულტი ქრისტიანობაში უფრო ადრინდელი ებრაული სეატიდან უნდა შემოსულიყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქრისტიანობა კატეგორია:ბიბლიური პერსონაჟები კატეგორია:წმინდანები
რაულ ალბერტო ლასტირი
რაულ ალბერტო ლასტირი (Raúl Alberto Lastiri; დ. 11 სექტემბერი, 1915, ბუენოს-აირესი — გ. 11 დეკემბერი, 1978, ბუენოს-აირესი) — არგენტინელი პოლიტიკოსი. არგენტინის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 1973 წლის 13 ივლისიდან 12 ოქტომბრამდე.
იგი ხელმძღვანელობდა არგენტინის დეპუტატთა პალატას, როდესაც თანამდებობიდან გადადგნენ პრეზიდენტი ექტორ ხოსე კამპორა და ვიცე-პრეზიდენტი ვისენტე სოლანო ლიმა. ქვეყნის კონსტიტუციის მიხედვით დროებითი პრეზიდენტის თანამდებობა სწორედ მას ერგო. იგი ქვეყნის სათავეში იდგა 3 თვის განმავლობაში და მოამზადა საპრეზიდენტო არჩევნები, რომელმაც ხელისუფლების სათავეში დააბრუნა ხუან პერონი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არგენტინის პრეზიდენტები კატეგორია:არგენტინელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 11 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1915 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978
ტონი მორისონი
ტონი მორისონი (Toni Morrison, ნამდვილი სახელი და გვარი კლოი ენტონი უოფორდი; დ. 18 თებერვალი, 1931 — გ. 5 აგვისტო, 2019) — ამერიკელი მწერალი, პუბლიცისტი და ესეისტი. ნობელის პრემიის ლაურეატი ლიტერატურის დარგში (1993).
დაიბადა აფრო-ამერიკელ, აშშ-ის სამხრეთი შტატებიდან გადასახლებულ მუშათა ოჯახში. სწავლობდა ჰარვარდისა (1949–1953) და კორნელის (1953–1955) უნივერსიტეტებში; მუშაობდა რედაქტორად გამომცემლობაში (1965–1983), ასწავლიდა აშშ-ის უნივერსიტეტებში, მათ შორის პრისტონის უნივერსიტეტში (1989–2006).
ტონი მორისონის ლიტერატურული კარიერა დაიწყო რომანის „ყველაზე ცისფერი თვალი“ („The bluest eye“, 1970) გამოქვეყნებით, სადაც მოთხრობილია ახალგაზრდა შავკანიანი გოგონას მძიმე ბედი. რასობრივი ჩაგვრის თემებმა მომავალი განვითარება ჰპოვეს რომანში „ქებათა ქება სოლომონისა“ („Song of Solomon“, 1977), რომლის ცენტრში გმირის მიერ საკუთარი „მეს“ ძიება და გააზრებაა; რომანი გარდაიქმნა კულტურულ მითად და აფროამერიკული ისტორიის სათავედ. მაგიური რეალიზმის ტრადიციები გამოიხატა რომანებში „ფისის კაცუნა“ („Tar baby“, 1981), „სიყვარული“ („Love“, 2003), „სიბრალული“ („A mercy“, 2008). სამი რომანის ციკლი — „საყვარელი“ („Beloved“, 1987), „ჯაზი“ („Jazz“, 1992), „სამოთხე“ („Paradise“, 1998) — თანამიმდევრულად აღწერს აფრო-ამერიკელების ისტორიის მთავარ ეტაპებს: მონობის ეპოქა, სამოქალაქო ომი, სამოქალაქო უფლებებისათვის მოძრაობის პერიოდი. ფოლკლორისა და მითოლოგიის მითითებები, ტრაგიკული და კომიკური ფანტასტიკისა და რეალობის მუდმივი შერევა ტონი მორისონის შემოქმედების მთავარი მახასიათებლებია.
.af
.af — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) ავღანეთისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
af კატეგორია:კომუნიკაციები ავღანეთში
82
თარიღი უცნობია
*
კუკრინიკსები
კუკრინიკსები (Кукрыниксы) — საბჭოთა მხატვართა კოლექტივი, რომელშიც შედიოდნენ მიხეილ კუპრიანოვაი, პორფირი კრილოვი და ნიკოლოზ სოკოლოვი.
კოლექტივი გამოირჩეოდა გროტესკული კარიკატურებით, რომლებზეც გამოსახული იყო საბჭოთა და უცხოეთის ცხოვრება. მნიშვნელოვანი იყო პლაკატი „Беспощадно разгромим и уничтожим врага!“, რომლის მოსკოვის ქუჩებში  გამოჩენა ფაშისტური გერმანიის სსრკ-ზე თავდასხმას მოჰყვა.
სახელი „Кукрыниксы“ კოლექტივის პატივსაცემად ეწოდება რუსულ როკ-ჯგუფს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საბჭოთა მხატვრები კატეგორია:საბჭოთა პლაკატები
კეხიჯვარი
კეხიჯვარი — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: ვედრება, თათანაანთუბანი, კლდუ, კრობანი, სამწევრისი, სანებელი, ქობესაანთუბანი). მდებარეობს მდინარე ძამის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 670 მეტრი. ქარელიდან 6 კილომეტრი, აგარიდან 5,7 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 919 ადამიანი.
ისტორია
კეხიჯვარი ერთ-ერთი ძველი სოფელია ძამის ხეობაში. მისგან სამხრეთით 800 მ. მანძილზე მიკვლეულია ფეოდალური ხანის ნამოსახლარი, რომლისგან შემორჩენილია ეკლესიის და სხვა ნაგებობათა ნაშთები. სოფლის ძველ სასაფლაოზე დგას გვიანი ფეოდალური ხანის წმ. გიორგის სამლოცველო. სოფლის მიმდებარე ტერიტორიაზე მდ. ძამის მარცხენა მხარეს არსებულ ზეგანზე მდებარეობს ძველი ყორღანი, რომელიც ამჟამად შეუსწავლელია.
ისტორიულ წყაროებში სოფელი პირველად მოხსენიებულია XIV-XV ს.ს. მიჯნაზე. თავდაპირველად იგი ორბოძლელთა კუთვნილი მამული ყოფილა. მოგვიანებით ციციშვილების მფლობელობაში გადასულა. ქართლის მეფე კონსტანტინე II-ის მიერ 1467 წელს ზაზა ციციშვილისადმი მიცემულ წყალობის სიგელში იხსენიებიან კეხიჯვარში მცხოვრები გლეხები: მეთევზიშვილი და მათეშვილი. ციციშვილების გაყრის განჩინების თანახმად (1664-1673 წ.წ.) ციცის და ქაიხოსროს რგებიათ კეხიჯვარში მცხოვრები ეხტიბერიშვილი პაპინა. 1701 წლით დათარიღებულ ერთ საბუთში მოხსენიებულია კეხიჯვრელი პოღოზაშვილი ამირა.
XVIII-XIX ს.ს. მიჯნაზე კეხიჯვარი ისევე, როგორც მდ. ძამის ხეობის სოფლების უმრავლესობა, ლეკთა დაუსრულებელი თარეშის გამო მიტოვებული ყოფილა. მისი აღდგენა დაიწყო 1818 წლიდან. 1830 წელს აქ უკვე 33 კომლი (272 კაცი) ყოფილა, რომელთაგან 30 კომლი ციციშვილებს, მათ აზნაურ წინამძღვრიშვილებს და ფურცელაძეებს ეკუთვნოდათ, სამი კომლი კი სახაზინო გლეხი იყო.
კეხიჯვრის აღდგენა ძირითადად ქარელიდან გადმოსახლებული ხალხის ხარჯზე მომხდარა, რომელთა ნაწილი სავარაუდოდ, ლეკიანობის გამო ამავე სოფლიდან იყო აყრილი და გადასახლებული.
ესენი არიან:
სოფელი სახნავ-სათესით უზრუნველყოფილ ტერიტორიას წარმოადგენს. ამის გამო მისი დასახლება შემდგომ წლებშიც ინტენსიურად ხდებოდა. კერძოდ, 1830-1842 წ.წ. აქ გადმოსახლებულან:
1859-1873 წ.წ. გადმოსახლებულან
1886 წელს კეხიჯვრის მოსახლეობამ 105 კომლს მიაღწია, მცხოვრებთა რაოდენობამ კი 450 კაცს. სოფელში თავად-აზნაურობაც ბევრი ცხოვრობდა. ამ დროისთვის პრივილეგირებულთა ფენას შეადგენდა 149 კაცი, მათ შორის,
სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სუში
არსებობს სხვადასხვა სახის სუში: ნორიში (ხმელი და დაპრესილი ზღვის წყალმცენარის ფურცელი) გახვეული სუში, სახელად მაკიზუში (巻き); სუში თავსახურით, რომელიც ბრინჯის გუნდაზეა დახურული, სახელად ნიგირიზუში ; სუშის ზედა ნაწილი დატენილი შემწვარი ტოფუს პარკში, სახელად ინარიზუში; და სუშის ზედა ნაწილი მოყრილი ბრინჯზე თასში, სახელად ჩირაში-ზუში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური სამზარეულო კატეგორია:სუში კატეგორია:ეროვნული კერძები კატეგორია:ზღვის პროდუქტების კერძები კატეგორია:თევზის კერძები
.ag
.ag — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) ანტიგუა და ბარბუდასთვის.
რესურსები ინტერნეტში
ag კატეგორია:კომუნიკაციები ანტიგუა და ბარბუდაში
Toppdomän
წინამძღვრიშვილების ეკლესია
მინი|წინამძღვრიშვილების ეკლესია წინამძღვრიშვილების ეკლესია — ეკლესია მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ წინამძღვრიანთკარში. აგებულია XIX საუკუნეში.
ეკლესია (17,25 X 10,5 მ) თავისუფალი ჯვრის ტიპისაა. ნაგებია ქვიშაქვის კვადრებით. ეკლესიის აღმოსავლეთ-დასავლეთ ღერძი განივ ღერძზე გრძელია. სამხრეთ და დასავლეთ მკლავის ღერძებზე გაჭრილია მაღალი თაღოვანი შესასვლელები. აღმოსავლეთ მკლავი დასრულებულია ღრმა ნახევარწრიული აფსიდით. საკურთხეველში სამი ფართო თაღოვანი სარკმელი და ერთი ფართო თაღოვანი ნიშია. ეკლესიის ჯვრისებრი სივრცის ცენტრალურ მონაკვეთში აღმართულია გუმბათი. გუმბათქვეშა კვადრატიდან გუმბათზე გადასასვლელად აფრებია გამოყენებული. ეკლესიის სწორკუთხოვანი მკლავები გადახურულია ნახევარწრიული კამარით. კამარის ქუსლის დონეზე დარბაზს მთელ პერიმეტრზე სამსაფეხურიანი ერთიანი სარტყელი გასდევს. ჩრდილოეთ მკლავში ერთი ფართო თაღოვანი სარკმელია. თითო ასეთივე სარკმელი დასავლეთის მკლავის გრძელ კედლებშიცაა. სამხრეთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ მკლავების ფასადები ერთნაირია. ორივე შესასვლელს სწორკუთხა პილასტრებზე დაყრდნობილი თაღი აქვს და მოჩარჩოებულია მაღალი ლილვით, რომელიც ზემოთ დასრულებულია ოდნავ შევიწროებული თაღით. თაღებს შორის სამი მრგვალი ყრუ სარკმელი და ჯვრის რელიეფური გამოსახულებაა. გარედან აფსიდი აღმოსავლეთის მოკლე მკლავისაგან გამოყოფილია პატარა მხრებით და დასრულებულია ნახევარკონუსური სახურავით. სარკმლების საპირეები ბრტყელია. დასავლეთ ფასადზე მათ ფართო სწორკუთხოვანი მოჩარჩოებაც აქვთ. ეკლესიას შემოვლებული აქვს ქვიშაქვის რთულპროფილიანი (თარო, შეწყვილებული ლილვი, წრეთარგი, ლილვი და თარო) ლავგარდანი. ცილინდრული გუმბათი დასრულებულია მაღალი ლავგარდნითა და მახვილპროფილიანი კონუსური სახურავით. გუმბათის ყელი შეწყვილებული ნახევარსვეტებით დაყოფილია რვა თანაბარ მონაკვეთად, რომელთა ღერძებზე გაჭრილია ლილვებით მოჩარჩოებული თითო ფართო თაღოვანი სარკმელი. ყოველი სარკმლის თავზე თითო პატარა რელიეფური ჯვარია გამოსახული.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Adelomyrmex foveolatus
Adelomyrmex foveolatus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Adelomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Myrmicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:Adelomyrmex
სათავადაზნაურო ბანკი
სათავადაზნაურო ბანკი — სახელმწიფო და საფინანსო ინსტიტუცია რუსეთის იმპერიაში. სათავადაზნაურო ბანკი იყო რუსეთში შექმნილი პირველი ბანკი, ფუნქციონირებდა მემამულეთა დაკრედიტების მიზნით, სახელმწიფო ხაზინის ხარჯზე. ბანკი მემამულეებს აძლებდა სესხს წლიური 6%-ის ოდენობით. სესხის მოცულობა დამოკიდებული იყო მსესხებლის ყმების რაოდენობაზე. 1885 წელს დაარსდა სახელმწიფო სათავადაზნაურო-საადგილმამულო ბანკი. ბანკს უფლება ჰქონდა მიმოქცევაში გაეშვა გირავნობის ფურცლები, რომლითაც სესხს აძლევდა კლიენტებს. გირავნობის ფურცლები უზრუნველყოფილი იყო მთავრობის მიერ, რაც საზღვარგარეთ მისი რეალიზაციის საშუალებას იძლეოდა. 1917 წლის 1 იანვრისთვის ბანკის ბალანსი შეადგენდა 1117 მლნ. მანეთს, ხოლო მიმოქცევაში გაშვებული გირავნობის ფურცლების თანხა იყო 952 მლნ. მანეთი. ამავე დროისთვის ბანკში დაგირავებული იყო 1937 ათასი ჰექტარი მიწა, სულ 29 237 მამული, რაც 1543 მლნ. მანეთად იყო შეფასებული. ბანკი ლიკვიდირებულ იქნა 1917 წლის ოქტომბრის გადატრიალების შემდეგ.
თბილისის ბანკი
1890 წელს თბილისში გაიხსნა სათავაზნაურო ბანკის ამიერკავკასიის განყოფილება. შენობა, რომელშიც ბანკი მდებარეობდა ამჟამად საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის I კორპუსია მოთავსებული (ლ. გუდიაშვილის N3).
ბანკის შენობა 1913-16 წლებში აშენდა არქიტექტორ ანატოლი კალგინისა და მხატვარ ჰენრიხ ჰრინევსკის პროექტით, ფასადის დეკორი ნეოფიტე, ვლადიმერ და ლავრენტი აგლაძეების მიერ არის შესრულებული. ნაგებობა ძველი ქართული ხუროთმოძვრული მოტივების გამოყენების ერთ-ერთი ყველაზე სრულყოფილი ნიმუშია, რომელმაც დიდი როლი შეასრულა მომდევნო პერიოდის ქართული არქიტექტურის განვითარებაში.
მსხვილ ბურჯებზე დაყრდნობილი ღრმა გალერეა-ლოჯია, ლ. გუდიაშვილის ქუჩის მხარეს, ისევე, როგორც გვერდითი გალერეა და კუთხეში აღმართული კოშკი, მოჩუქურთმებული სარკმლები და ორნამენტული რომბები ნაგებობის საზეიმო ხასიათს განაპირობებს. აღსანიშნავია ინტერიერიც: ვესტბიულისა და ყოფილი საოპერაციო დარბაზის (დღეს სამკითხველო დარბაზი) კამარათა მოხატულობა, ქვის მოაჯირის მოდერნის სტილისათვის დამახასიათებელი დენადი ფორმები და სხვ.
წინამძღვრიანთკარის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია
250px|მინი წინამძღვრიანთკარის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია — ეკლესია მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ წინამძღვრიანთკარში. მდებარეობს სოფლის ჩრდილოეთით 500-600 მეტრზე, ნაქვრიმის ხევის მარჯვენა მხარეს.
ეკლესია დარბაზულია (7,6 X 4,8 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ქვიშაქვისა და რიყის ქვებით. წყობაში აქა-იქ კრამიტიცაა გამოყენებული.
სწორკუთხა, შიგნიდან მაღალი ნალისებრი ფორმის ტიმპანით დასრულებული შესასვლელი სამხრეთითაა. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიულ აფსიდში მთლიანი ქვის ბრტყელი ზღუდარით გადახურული ერთი სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. აფსიდის კედლებს საფეხური გასდევს. მის შუა ნაწილში, სარკმლის ქვემოთ, კედელთან აგურით ნაწყობი სატრაპეზო დგას. საკურთხევლის ბაქანი ერთი საფეხურითაა შემაღლებული. დარბაზს მთელ პერიმეტრზე საფეხური გასდევს. სამხრეთ კედელში ერთი თაღოვანი სარკმელია. ფასადების ფრონტონებზე გამოსახულია თითო ტოლმკლავა რელიეფური ჯვარი.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
.ai
რესურსები ინტერნეტში
ai კატეგორია:კომუნიკაციები ანგილიაში
Toppdomän
საპნის ხე
საპნის ხე (Sapindus) — მცენარეთა საპინდუსისებრთა ოჯახისა. მარადმწვანე ან ფოთოლმცვენი ხეებია. 15-მდე სახეობა გავრცელებულია აფრიკისა და ამერიკის ტროპიკებში. ნაყოფი 38%-მდე საპონინებს შეიცავს და საპნის მაგივრად ხმარობენ. კულტივირებულია დეკორატიულ მცენარედ ტროპიკულ და თბილ ქვეყნებში. საქართველოში (ბათუმში) იზრდება მისი სახეობა Sapindus Drummondii. ზოგჯერ საპნის ხეს ეძახიან კელრეუტერიასაც (Koelreuteria paniculata). იმავე ოჯახის მცენარეა, იზრდება აღმოსავლეთ აზიაში და ქერქი საპონინს შეიცავს.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეები
სინემა (ფილმი)
სინემა — კინოსტუდია ქართული ფილმის 1977 წლის კინოფილმი. ფილმის რეჟისორია ლიანა ელიავა. (კონსულტანტი ვასილ ამაშუკელი)