cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯორჯ მარშალი
ბიოგრაფია
მოვალეობის შესრულებისას მარშალმა, როგორც შტაბის უფროსმა, მოაწყო უმსხვილესი სამხედრო ექსპანსია აშშ-ის ისტორიაში და ჯარის გენერლის ხუთვარსკვლავიანი წოდება მიიღო. ბევრი წინააღმდეგობის მიუხედავად, ევროპასა და წყნარ ოკეანეში გამართული ბრძოლების შემდეგ, მან შეძლო და მოკავშირეები შეიძინა (მაგ: ჩერჩილი). ამასთან ერთად, ჟურნალმა „Time“-მა 1943 წელს მარშალი წლის ადამიანად დაასახელა. ჯორჯმა თანამდებობა დატოვა 1945 წელს, მაგრამ მაინც აქტიურად იყო ჩართული ყველა მიმდინარე პროცესში, რომელსაც მიღებული ხუთვარსკვლავიანი მედალი ავალდებულებდა. 1945 წლის 15 დეკემბრიდან 1947 წლის იანვრამდე მარშალი იწოდებოდა ჩინეთის სპეციალურ დესპანად, თუმცა მისი ყველა მცდელობა, ეთანამშრომლა იმდროინდელ მთავრობასთან, მარცხით დამთავრდა.
1947-1949 წლებში, მარშალი მხარს უჭერდა და ეხმარებოდა ევროპას აღმშენებლობასა და განვითარებაში. მისი შემუშავებული პროგრამა მისივე სახელითაა ცნობილი, რომლის დახმარებითაც მარშალს 1953 წელს მშვიდობის ნობელის პრემია მიანიჭეს. სახელმწიფო მდივნის თანამდებობის დატოვების შემდეგ, ჯორჯი მსახურობდა ამერიკის საბრძოლო მონუმენტთა კომისიაში და მოგვიანებით იყო ამერიკის წითელი ჯვრის პრეზიდენტი.
კორეის ომის დასაწყისში, მარშალი მუშაობდა სამშვიდობო მდგომარეობაზე გადასასვლელად. მისი თავდაპირველი გაძლიერებისათვის, საბრძოლო მოქმედებებისა და ცივი ომის დროს ოპერაციების აღდგენაზე. ამ დროს მარშალი თავდაცვის მდივანი იყო და თანამდებობის დატოვების შემდეგ იგი პენსიაზე გავიდა, დაბრუნდა სახლში - ვირჯინიაში და 1959 წელს გარდაიცვალა, დასაფლავებულია დიდი პატივით არლინგტონის ეროვნულ სასაფლაოზე.
მარშალი და პირველი მსოფლიო ომი
პირველი მსოფლიო ომის დროს, მარშალს ორი მთავარი მისია ჰქონდა. იგი აკონტროლებდა არა მხოლოდ სამხედრო ტრენინგებს, არამედ ოპერაციებსაც. 1917 წელს რამდენიმე წარმატებული ოპერაციის შესრულების შემდეგ, დაინიშნა შტაბის უფროსის თანაშემწედ და დაევალა პირველი სამხედრო განყოფილების კონტროლი. 1917 წლის მეორე ნახევარში, ტეხასში დივიზიის მობილიზაციისა და ორგანიზაციაზე მეთვალყურეობის დასრულებისთანავე იგი გაემგზავრა საფრანგეთში, ამ ხანგრძლივი მოგზაურობის დროს, მისი თანაშემწე იყო დივიზიის დამხმარე ასისტენტი ― ლესლი ჯ. კამნერი. ისინი დიდი ხნის განმავლობაში ინარჩუნებდნენ კავშირს მათი მოღვაწეობის განმავლობაში.
საფრანგეთში ჩასვლის შემდეგ ჯორჯ მარშალი მსახურობდა პირველ დივიზიაში, წმინდა მიჰელ პიკარდისა და კანტინის ფრონტებზე. კანტინზე ბრძოლა გაიმართა 1918 წლის 28-31 მაისს, სადაც მისმა საბრძოლო დაგეგმარებამ აღიარება ჰპოვა. მარშალმა და ამ წარმატებამ განაპირობა ის, რომ ბრძოლა ამერიკამ მოიგო. 1928 წ. 26 მაისს დაქვემდებარებულ ოლქებში მოგზაურობისას, მარშალი დაშავდა. მისი ცხენი წაიქცა, მას კი ფეხი გაეჭედა უზანგში, რამაც ძლიერი შეშუპება და სისხლჩაქცევები განაპირობა.
1918 წლის მეორე ნახევარში მარშალი გაგზავნეს ამერიკის საექსპედიციო ძალების შტატში, სადაც იგი თანამშრომლობდა თავის მენტორთან, გენერალ ჯონ ჯოსეფ პერსინგთან. იყო ამერიკული ოპერაციების სულისჩამდგმელი. მარშალი გახდა კაპიტანი და დროებითი პოლკოვნიკი. 1918 წლის ოქტომბერში, მას რეკომენდაცია გაუწია ბრიგადის გენერალმა და იგი დააწინაურეს. ომის შემდეგ, მარშალი დაუბრუნდა თავის მუდმივ წოდებას ― კაპიტანს.
მარშალი და მეორე მსოფლიო ომი
მარშალმა, როგორც შტაბის უფროსმა, მოაწყო უმსხვილესი სამხედრო ექსპანსია, აშშ-ს ისტორიაში. მან განაახლა 189,000 კაციანი მოძველებული და ცუდად შეიარაღებული არმია. მიუხედავად იმისა, რომ ის აქამდე არასდროს განაგებმა ამერიკის ჯარს, მან გამოიყენა მიღებული ცოდნა და იმდროინდელი ტექნიკით შეიმუშავა და ჩამოაყალობა აშშ-ს არმია. მარშალი გამოცდილი ხელმძღვანელი და მთავარსარდალი იყო, რამაც წაახალისა ჯარისკაცები. იმჟამინდელმა ამერიკელმა გენერლებმა: დუაიტ დ’ ეიზენჰოვერი, იაკობ ლ. დევერსი, ჯორჯ ს. პატონი, ტერი დე ლა მესა ალენი, მარკ ვეინ კლარკი და ომარ ბრედლი - იხელმძღვანელეს და მარშალის რეკომენდაციები გაითვალისწინეს.
აშშ-ის თავდაცვის მინისტრი
კორეის ომის პირველმა თვეებმა ცხადყო, რამდენად ცუდად იყო მობილიზებული თავდაცვის დეპარტამენტი. იმდროინდელმა პრეზიდენტმა ― ტრუმანმა, გაათავისუფლა მდივანი ლუი ჯონსონი და 1950 წლის სექტემბერში მარშალი დასახელდა თავდაცვის მინისტრად. 1947 წლის ნაციონალური უსაფრთხოების კანონის თანახმად, სამხედრო პირს ეკრძალებოდა აღნიშნული თანამდებობის დაკავება. ამ ყველაფრის გათვალისწინებით ეს პუნქტი უარყო კონგრესმა, ასე შეინარჩუნა ჯორჯ მარშალმა ეს თანამდებობა. აკრძალვა, რა თქმა უნდა, მოიცავდა მარშალსაც და სხვა ოფიციალური პირები მოითხოვდნენ მის განთავისუფლებას, თუმცა იგი აქტიურად განაგრძობდა მოვალეობების შესრულებას. გენერალი მარშალი იყო პირველი, რომელმაც აღნიშნულ თანამდებობაზე უარი მალევე განაცხადა. თანამდებობაზე იგი ჩაანაცვლა ჯეიმზ მატისმა, რომელმაც მარშალს მოღვაწეობა შეუქო და განაცხადა, რომ:
გარდაცვალება
მარშალი პენსიაზე გავიდა 1951 წლის სექტემბერში და საცხოვრებლად გადავიდა საკუთარ სახლში, ვირჯინიაში. მშვიდად ცხოვრების პერიოდში, უვლიდა ბაღს და სეირნობდა ცხენებით. ხელმძღვანელობდა ამერიკულ დელეგაციას დედოფალ ელისაბედ II-ს კორონაციის დროს. იგი მებრძოლთა კომისიის თავჯდომარეც იყო 1949-1959 წლებში.
ჯორჯ მარშალი გარდაიცვალა ვაშინგტონში, ვოლტერ რიდის სახელობის სამხედრო ჰოსპიტალში, 1959 წლის 16 ოქტომბერს, 78 წლის ასაკში. იგი საპატიოდ უნდა დაკრძალულიყო, როგორც სხვა სამხედრო პირები, თუმცა სიცოცხლეშივე არჩია უბრალოება და 21 საათის განმავლობაში დასვენებული იყო ვაშინგტონის ეროვნულ საკათედრო ტაძარში. ღონისძიებას ესწრებოდა აშშ-ის ყველა შეიარაღებული სამსახურის წარმომადგენლი. მარშალი დაკრძალეს მის მიერ არჩეულ, არლინგტონის ეროვნულ სასაფლაოზე - Grave 8189, მე-7 განყოფილებაში.
სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის სახელმწიფო მდივნები კატეგორია:აშშ-ის თავდაცვის მდივნები კატეგორია:ამერიკელი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში
რიკოთულა
ლიტერატურა
კატეგორია:ძირულას შენაკადები კატეგორია:იმერეთის მხარის მდინარეები
ჯიჯორის ეკლესია
ჯიჯორის ეკლესია — ტაძარი ისტორიულ მხარე კოლაში, თანამედროვე თურქეთის ტერიტორიაზე. შემორჩენილია ნანგრევების სახით არტაანი-კოლას საავტომობილო გზის მარცხენა ფერდზე. ნაშენებია X საუკუნეში.
ეკლესია დარბაზულია. სამხრეთ და აღმოსავლეთ ნაწილების ცენტრალური ნაწილები გამონგრეული, თაღები და კამარები ჩამოქცეული, პერანგის საპირე წყობა კი შემოძარცვულია. გააჩნია მინაშენი ჩრდილოეთის მხარეზე, რომელიც დიდწილად დანგრეულია.
დარბაზს აღმოსავლეთით ბემიანი ნახევარწრიული საკურთხეველი ედგმის, რომლის სამხრეთ ნაწილში ღრმა, აღმოსავლეთისკენ წაგრძელებული ნიშაა. დარბაზის სივრცე პილასტრებით ორ ნაწილად იყოფა. თითოეული ნაწილიდან ჩრდილოეთ მინაშენში გასასვლელი კარია. მინაშენი ორნაწილადაა გაყოფილი. დასავლეთის სწორკუთხაა, ხოლო აღმოსავლეთისას დაბოლოება აფსიდალური აქვს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები კოლა-არტაანში კატეგორია:ქართული არქიტექტურული ძეგლები საზღვარგარეთ
იაზიკ ი რეჩევაია დეიატელნოსტ
იაზიკ ი რეჩევაია დეიატელნოსტ (Язык и речевая деятельность; ენა და სამეტყველო ქმედება) — სამეცნიერო ჟურნალი რუსეთში.
გამომცემლობა
სამეცნიერო ჟურნალს გამოსცემს ავტონომიური არაკომერციული ორგანიზაცია სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, პეტერბურგის ლინგვისტური საზოგადოება. ჟურნალი დაარსებულ იქნა 1998 წელს. გამოდის წელიწადში ერთხელ.
სამეცნიერო ჟურნალის მთავარი რედაქტორი არის — ვადიმ კასევიჩი (Вади́м Бори́сович Касе́вич).
სამეცნიერო ჟურნალი „იაზიკ ი რეჩევაია დეიატელნოსტ“ შედის რუსეთის იმ მთავარი რეცენზირებადი სამეცნიერო ჟურნალების სიაში, რომლებშიც ქვეყნდება ფილოლოგიის მეცნიერებათა კანდიდატობისა და დოქტორობის სამეცნიერო ხარისხის მაძიებელთა დისერტაციების ძირითადი სამეცნიერო შედეგები.
სამეცნიერო ჟურნალი დამტკიცებულია რუსეთის უმაღლესი საატესტაციო კომისიის პრეზიდიუმის მიერ 2010 წლის სექტემბერში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ჟურნალები კატეგორია:რუსულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:აღმოსავლეთმცოდნეობა
Camponotus siemsseni
Camponotus siemsseni — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ოტემაჩი
ოტემაჩს მოიხსენიებენ, როგორც იაპონური ჟურნალისტიკის ცენტრს, სადაც ხუთი უმსხვილესი გაზეთებიდან სამის (Nihon Keizai Shimbun, Sankei Shimbun და Yomiuri Shimbun) მთავარი ოფისი მდებარეობს. ასევე აქ არის ძირითადი ფინანსური ცენტრი და ზოგიერთი უმსხვილესი იაპონური კორპორაციის შტაბ-ბინა. მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ოტემაჩი იაპონური საფოსტო მუზეუმის (TeiPark) ადგილმდებარეობაცაა. ამასთან ერთად ტოკიოს სახანძრო დეპარტამენტის სათაო ოფისი სწორედ ოტემაჩიში მდებარეობს.
ოტემაჩის სადგური
მინი|194x194პქ|Toei-ს ხაზი ოტემაჩის სადგური ტოკიოს მეტროსა და ტოეის მეტროს ხაზებზე მდებარეობს. ეს ყველაზე დიდი მეტროსადგურია ტოკიოში, რადგან მას ხუთი ხაზი (Marunouchi, Tozai, Chiyoda, Hanzomon, Toei Mita) ემსახურება, მეტი ვიდრე სხვა სადგურებს. ოტემაჩის სადგური მდებარეობს მარუნოჩის რაიონის ქვეშ ტოკიოს სადგურსა და საიმპერატორო ბაღს შორის. ის ტოკიოს სადგურებში მეორე ყველაზე გადატვირთული სადგურია.
ვადაკურას შადრევნის პარკი
ვადაკურას შადრევნის პარკი ოტემაჩის სადგურიდან 5 წუთის სავალზე მდებარეობს. ის 1961 წელს იმპერატორის სამეფო ქორწილის აღსანიშნავად აშენდა, ხოლო 1995 წელს უკვე მეფისნაცვლის ქორწილის საზეიმოდ განახლდა. მისი მთავარი მახასიათებელი უამრავი შადრევანია. ცენტრალური შადრევნის წყლის ჭავლი 8.5 მეტრიანია, ხოლო მიმდებარე შადრევნების - 6.8 მეტრიანი. მათთან ახლოს აშენდა თანამედროვე ხელოვნების ჩანჩქერიც, რომლის სიმაღლე 5.5 მეტრი, ხოლო სიგანე 30 მეტრია. „წყლის ჩანჩქერი“ და „ძეგლის შადრევანი“ თავდაპირველ შადრევანს ოთხი არხით უკავშირდება, ეს კი სიმბოლოა ორი თაობის სამეფო ქორწილების. ღამით ყველა შადრევანი განათებულია, რომლებიც განათების და ფორმების შეცვლით ლამაზ ეფექტებს ქმნიან და თითქოს მუსიკის თანხლებით „ცეკვავენ“. სტუმრებს შესაძლებლობა აქვთ პარკში დაისვენონ და ულამაზესი შადრევნებით დატკბნენ.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონია კატეგორია:ტოკიო კატეგორია:ტოკიოს რაიონები
რინია
რინია (Rhinia) — ხმელეთის ნამარხ პრიმიტიულ მცენარეთა გვარი ფსილოფიტების კლასისა. ნაპოვნია შოტლანდიის დევონურ შრეებში. იზრდებოდნენ ჭაობები.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნამარხი მცენარეები
როხი
როხი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ბაღდათის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი. მდებარეობს მდინარე კორისწყლის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 80 მეტრი, ბაღდათიდან 12 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1667 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ხარიბერტ I
250px|მინიატიურა ხარიბერტ I (Charibert I; დ. დაახლ. 517 — გ. ნოემბერი ან დეკემბერი, 567) — ფრანკების მეფე 561-567 წლებში. მეროვინგების დინასტიის წარმომადგენელი, ხლოტარ I-ს და ინგუნდას ვაჟი.
მამის გარდაცვალების შემდეგ ფრანკების სახელმწიფო ოთხ ნაწილად დაიშალა. ხარიბერტს შეხვდა პარიზის მიმდებარე ტერიტორიები. აღნიშნული ტერიტორია იყო ფრანკების სამეფოს ყველაზე მდიდარი ნაწილი. დედაქალაქის გამო ამ სახელმწიფოებრივმა გაერთიანებამ მიიღო პარიზის სამეფოს სახელი.
ჰყავდა ოთხი ცოლი და ოთხი შვილი. გარდაიცვალა 567 წელს პარიზში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანკთა მეფეები კატეგორია:მეროვინგები კატეგორია:დაბადებული 517 კატეგორია:გარდაცვლილი 567
Libellus de medicinalibus indorum herbis
thumb|right|კოდექსის გვერდი. მცენარეებიის tlahçolteoçacatl, tlayapaloni, axocotl და chicomacatl გამოსახულება
Libellus de medicinalibus indorum herbis (წიგნი ინდიური სამკურნალო მცენარეების შესახებ) — აცტეკური სამკურნალო წიგნი, რომელიც შეიცავს გამოსახულებებსა და აღწერებს სამკურნალო მცენარეებისა, რომლებსაც იყენებდნენ კოლუმბამდელ მექსიკაში. წარმოადგენს მარტინ დე კრუსის კოდექსის ორიგინალიდან ლათინურზე თარგმანს. წიგნი ითარგმნა 1552 წელს ხუან ბადიანოს მიერ. ორიგინალი ნაუატლზე არ შემორჩენილა.
დასახელება
ლათინური დასახელების პარალელურად, ხელნაწერი ცნობილია მთარგმნელის სახელით, აგრეთვე, როგორც კრუს-ბადიანოს კოდექსი. ლიტერატურაში ხელნაწერი მოიხსენიება, როგორც ბარბერინის კოდექსი, XVII საუკუნეში მისი ერთ-ერთი მფლობელის სახელის — კარდინალ ფრანჩესკო ბარბერინის (1597-1679) — მიხედვით.
ისტორია
წიგნი შედგა და გადაითარგმნა დონ ფრანცისკო დე მენდოსას — ახალი ესპანეთის პირველი გუბერნატორის შვილის — შეკვეთით. მენდოსამ ხელნაწერი გაგზავნა ესპანეთში, სადაც ის სამეფო ბიბლიოთეკაში ინახებოდა. სავარაუდოდ XVII საუკუნის დასაწყისში ხელნაწერი აღმოჩნდა მეფე ფილიპე IV-ის ექიმის, დიეგო დე კორტავილა-ი-სანაბრიას, ხელში. შემდეგ ხელნაწერი კარდინალ ბარბერინის კრებულში აღმოჩნდა. 1902 წელს ბარბერინის კრებული შევიდა ვატიკანის ბიბლიოთეკაში. 1990 წელს პაპმა იოანე პავლე II-მ ხელნაწერი მექსიკაში დააბრუნა, სადაც ის მეხიკოში, ანთროპოლოგიის ეროვნულ მუზეუმში ინახება.
XVII საუკუნეში კარდინალ ბარბერინის მდივანმა — კასანო დალ პოცომ (1588-1657) გააკეთა ხელნაწერის ასლი, რომელიც მის ბიბლიოთეკასთან ერთად აჩუქეს რომის პაპ კლემენტ XI-ს. მისმა ძმისშვილმა მიჰყიდა ხელნაწერი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ III-ს, ამჟამად ეს ასლი ინახება სამეფო ბიბლიოთეკაში, უინძორში.
კიდევ ერთი ასლი გააკეთა ფრანჩესკო დე სტელუჩიმ, დეი ლინჩეის ეროვნული აკადემიის წევრმა, მაგრამ ამჟამად ეს ასლი დაკარგულია.
XX საუკუნეში კრუს-ბადიანოს კოდექსი დიდი პოპულარობით სარგებლობდა: ორჯერ გამოიცა ესპანურ თარგმანში (1952, 1964) და სამჯერ — ინგლისურში (1939, 1940, 2000).
ლიტერატურა
კატეგორია:აცტეკები კატეგორია:მესოამერიკული კოდექსები
ავატარა
thumb|250px|[[ვიშნუს ათი ავატარა]] ავატარა (სანსკრ. अवतार avatāra „ჩამოსვლა“) — ღვთაების ჩამოსვლა დედამიწაზე, ღმერთის გამოცხადება მოკვდავი ადამიანის ან ცხოველის სახით ინდუისტურ მითოლოგიასა და რელიგიაში. ასეთი გარდასახვა მაშინ ხდება, როდესაც კეთილს ბოროტი ემუქრება, კაცობრიობა გადაგვარების გზაზე დგება, სათნოება საფრთხეშია ან მორწმუნეთა დაცვაა საჭირო. ესაა ინკარნაცია, ტრანსფორმაცია, სულიერი და ხორციელი განსპეტაკების, სათნოებისა და კანონის (დჰარმას) ხსნის პროცესი, როდესაც ღმერთი ინარჩუნებს ღმერთის ძალასა და თვისებებს, მაგრამ ხდება ადამიანი ან რაიმე ცხოველის სახეს იღებს.
არსებობს ინდუისტური ერთ-ერთი მთავარი ღვთაება ვიშნუს ათი ძირითადი განსახიერება: მატსია (თევზი), კურმა (კუ), ვარაჰა (ტახი), ნარასიმჰა (ლომკაცი), ვამანა (ჯუჯა), პარაშურამა (მებრძოლი ქურუმი), რამა (ღვთაებრივი მეფე) კრიშნა, ბუდა და კალკი (აპოკალიფსური ანგელოზი). ავატარები დახასიათებულია მაჰაბჰარატაში, რამაიანაში და პურანებში.
ათი ავატარა — ეს არის ხორცშესხმული ვიშნუ, მათგან უფრო გამოჩენილი პერსონოფიკაციებია რამა, კრიშნა და ბუდა. როდესაც პირველი ორი ინდუისტური ლიტერატურის მნიშვნელოვანი პერსონაჟი და თაყვანისცემის ობიექტია, მესამე მათგანმა — ბუდამ — ინდოეთში პოპულარობა ვერ მოიპოვა და მისი კულტი მეზობელ სახელმწიფოებში გავრცელდა (იხ. ბუდიზმი)
კატეგორია:სანსკრიტული სიტყვები და ფრაზები კატეგორია:ინდუისტური ფილოსოფიის კონცეფციები კატეგორია:ვაიშნავიზმი კატეგორია:ვიშნუს განსხეულებები
ალესანდრო პერტინი
ალესანდრო პერტინი (Alessandro Pertini; დ. 25 სექტემბერი, 1896, სტელა, იტალია — გ. 24 თებერვალი, 1990, რომი, იტალია) —  იტალიელი პოლიტიკოსი. 1978–1985 წლებში იტალიის პრეზიდენტი, 1968–1976 წლებში დეპუტატთა პალატის თავმჯდომარე. 1985–1990 წლებში სამუდამო სენატორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:იტალიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 25 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1896 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
Camponotus sicheli sicheli
Camponotus sicheli sicheli — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ემფიზემატოზური კარბუნკული
ემფიზემატოზური კარბუნკული, ემკარი, ჭრიჭინა — მწვავე ინფექციური დაავადება კლოსტრიდიოზების ჯგუფიდან. ძირითადად ავადდება მსხვილი რქოსანი საქონლის მოზარდეული. ხასიათდება კუნთოვან ქსოვილში კრეპიტაციული (პალპაციისას გამოსცემს ტკაცუნა, ჭრიჭინა ხმას) შეშუპებების წარმოქმნითა და მაღალი ლეტალობით. დაავადება ენზოოტიურია განსაზღვრული ტერიტორიებისათვის, რაც განპირობებულია ნიადაგში გამომწვევის სპორების ხანგრძლივი შენარჩუნებით. ინფექციის გამომწვევის წყაროა დაავადებული ცხოველები და მძორები. დასნებოვნება ხდება ალიმენტური გზით და დაზიანებული კანის მეშვეობით. დიაგნოზი ისმება ბაქტერიოლოგიური გამოკვლევისა და ბიოსინჯის საფუძველზე. მკურნალობისას დაავადების საწყის სტადიაზე იყენებენ ანტიბიოტიკებს. პროფილაქტიკა: საძოვარზე გარეკვამდე 2 კვირით ადრე ვაქცინაცია; დაავადების გაჩენის შემთხვევაში — კარანტინი, დაღუპული საქონლის მძორების დაწვა, დეზინფექცია და სხვ. დაავადებული საქონლის სახორცედ დაკვლა და მძორიდან ტყავის აცლა აკრძალულია.
სქოლიო
კატეგორია:ცხოველთა დაავადებები კატეგორია:განგრენა
ევროპის IX გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის
ევროპის IX გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის
3 - 11 ნოემბერი 2011 პორტო კარასი, საბერძნეთი.
ტექნიკური შედეგები (პირველი ხუთეული)
! style="background: #ddffdd;"|ა ! s! style="background: #ddffdd;"|გუნდები ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|კ ! s! style="background: #ddffdd;"|მ ! s! style="background: #ddffdd;"|ფ ! s! style="background: #ddffdd;"|წ ! s! style="background: #ddffdd;"|1 ! s! style="background: #ddffdd;"|2 ! s! style="background: #ddffdd;"|3 ! s! style="background: #ddffdd;"|4 ! s! style="background: #ddffdd;"|5 ! s! style="background: #ddffdd;"|6 ! s! style="background: #ddffdd;"|7 ! s! style="background: #ddffdd;"|8 ! s! style="background: #ddffdd;"|9 2,5 3 4 2,5 2,5 2 2,5 3 3 3 1,5 3,5 3 3 2 2,5 2,5 2 2,5 2,5 2,5 3 1,5 1,5 3,5 3 2,5 2,5 3 3,5 1,5 3 2,5 1,5 3 1 3 1,5 2,5 3,5 1 2,5 3 1 3
ჩემპიონის შედეგები მატჩების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|🇷🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇮🇱 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇭🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇦 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇵🇱 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇲 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇫🇷 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇹 ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
პრიზიორების შემადგენლობა და შედეგები
🇵🇱 poland მონიკა სოსკო 5,5 (+4=5-1), იოლანტა ზავადსკა 5,5 (+4=3-1), იოანა მაიდანი 4 (+3=2-2), კარინა ჰოროვსკა 6 (+5=2-1), კატარინა ტომა 4 (+2=0-2).
საქართველოს ნაკრების შედეგები მატჩების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇿 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇵🇱 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇷🇸 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇦🇲 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇷🇺 ! s! style="background: #ddffdd;"|🇺🇦 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|🇧🇬 ! s! style="background: #ddffdd;"| ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|+ ! s! style="background: #ddffdd;"|= ! s! style="background: #ddffdd;"|-
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|პირველი დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ელო
! style="background: #ddffdd;"|მეორე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ელო
! style="background: #ddffdd;"|მესამე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ელო
Technomyrmex hypoclinoides
Technomyrmex hypoclinoides — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Technomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს. .
ევროპის IX გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|მეოთხე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ელო
Technomyrmex hypoclinoides
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ევროპის IX გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|სათადარიგო დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ელო
კატეგორია:ევროპის გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ქალთა შორის
Camponotus sicheli niger
Camponotus sicheli niger — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ლიკანკაბური
ლიკანკაბური (Licancabur) — სიმეტრიული სტრატოვულკანი სამხრეთ ამერიკაში, ჩილესა და ბოლივიის საზღვარზე. მდებარეობს ლაგუნა-ვერდეს ტბის სამხრეთ-დასავლეთით. ვულკანის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილი და 5400 მ სიმაღლის მწვერვალი ეკუთვნის ბოლივიას, ხოლო დანარჩენი, მისი უდიდესი ნაწილი, 5920 მ სიმაღლის მწვერვალი და კრატერი ჩილეს.
ასევე ჩილეს საზღვრებშია ვულკანთან მდებარე კრატერის ტბა ლიკანკაბური, რომელიც წელიწადის უმეტეს დროს ყინულითაა დაფარული. მისი ტემპერატურა ხშირად -30 °C-მდე ეცემა. შეიცავს პლანქტონურ ფაუნას.
მწვერვალზე მდებარეობს ინკების მიერ აშენებული ძეგლების ნანგრევები, რომლებიც ამტკიცებს, რომ მისი ამოფრქვევა მინიმუმ ბოლო 500-1000 წლის მანძილზე არ მომხდარა.
სქოლიო
კატეგორია:ბოლივიის ვულკანები კატეგორია:ჩილეს ვულკანები
შამშიადად IV
შამშიადად IV — ასურეთის მეფე დაახლოებით ძვ. წ. 1054-1050 წწ. ტიგლათფილესერ I-ის შვილი. მისი მეფობიდან ცნობილია მხოლოდ ის, რომ აუშენებია ერთ-ერთი დანგრეული ტაძარი. ქვეყანას მართავდა 4 წელიწდი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასურეთის მეფეები
შოთა შეყილაძე
შოთა შეყილაძე (დ. 15 თებერვალი, 2000) — ქართველი ფეხბურთელი. თბილისის „ლოკომოტივის“ თავდამსხმელი. მისი დებიუტი გუნდში 2018 წელს შედგა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 2000 კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
NGC 7317
NGC 7317 — გალაქტიკა პეგასის თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1876 წლის 23 სექტემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
Rockstar Advanced Game Engine
Rockstar Advanced Game Engine (შემოკლებით RAGE) — თამაშის ძრავა, რომელიც შეიქმნა მცირე ჯგუფის, RAGE Technology Group-ის მიერ ვიდეო თამაშების დეველოპერ Rockstar San Diego-ში, Rockstar-ის სხვა სტუდიებთან თანამშრომლობით. ძრავა გამოიყენეს შემდეგ პლატფორმებზე: PC, PlayStation 3, Wii, Xbox 360, PlayStation 4, Xbox One. RAGE დაფუძნებულია Angel Game Engine-ის ძრავაზე, რომელიც, თავდაპირველად შექმნა კომპანია Angel Studios-მა.
Rockstar Advanced Game Engine არის სრულად ფუნქციონალური თამაშის ძრავა, რომელშიც ინტეგრირებული არის გრაფიკული, ფიზიკური, ანიმაციური და ხმის ძრავა და ასევე ხელოვნური ინტელექტი. ადრეულ წლებში Rockstar საკუთარ თამაშებში იყენებდა Criterion Games-ის მიერ შექმნილ RenderWare-ის ძრავას. პირველი თამაში, რომელშიც RAGE გამოიყენეს იყო Rockstar Games Presents Table Tennis.
სქოლიო
კატეგორია:Rockstar Games კატეგორია:ვიდეო თამაშების ძრავები
რინოდერმები
რინოდერმა (Rhinodermatidae) — ამფიბიების ოჯახი უკუდო ამფიბიების რიგისა. ცნობილია 1 გვარის 2 სახეობა, რომლებიც გვხვდება სამხრეთ ამერიკაში. უფრო ცნობილი სახეობაა დარვინის რინოდერმა (Rhinoderma darwin), რომელიც მოიპოვება ჩილეში. მისი სხეულის სიგრძეა 3 სმ. ფერად მომწვანო ან მოწითალო-მორუხოა. მამალი განაყოფიერებულ კვერცხებს პირის ღრუში ინახავს და აქ იჩეკება თავკომბალები. აქვე ამთავრებენ ისინი მეტამორფოზს, სცილდებათ კუდი და თითო-თითოდ ტოვებენ მამის პირის ღრუს, ცვივიან წყალში და დამოუკიდებელ ცხოვრებას იწყებენ.
ლიტერატურა
*
Technomyrmex ilgi
Technomyrmex ilgi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Technomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
Camponotus sicheli
Camponotus sicheli — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
შაშიანი
შაშიანი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. გურჯაანი-თელავის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 530 მეტრი, გურჯაანიდან 16 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2342 ადამიანი. სოფელში ფუნქციონირებს საზოგადოებრივი ცენტრი.
ისტორია
საისტორიო წყაროებში შაშიანი შანშიანადაც მოიხსენიება და მეზობელ სოფელ კალაურთან ერთად, შაშიან-კალაურის თემადაც. სოფლის მოსახლეობა უძველესი დროიდან მისდევს მევენახეობას და მემინდვრეობას. XI-XV საუკუნეებში შაშიანი საკათალიკოსო სოფელი იყო. ასეთად ჩანს იგი ალექსანდრე დიდის მიერ დამტკიცებულ 1392 წლის საკათალიკოსო მამულების შეწირვისა და სითარხნის განახლების გუჯარში. კახეთის სამეფოს წარმოქმნის შემდეგ, შაშიანი ძირითადად საკათალიკოსო სოფლად რჩება, თუმცა მის ყმა-მამულზე წილი სამეფო კარმაც დადო. XVII-XVIII საუკუნიდან ცალკეული ფეოდალებიც აცხადებენ პრეტენზიას სოფლის ყმა-მამულებზე.
სამხრეთ-ადმინისტრაციული დაყოფის თანახმად, შაშიანი სარუსთველო დროშაზე იყო მიწერილი.
სქოლიო
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფლები
NGC 7318A
NGC 7318A — გალაქტიკა პეგასის თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1876 წლის 23 სექტემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:პეგასის თანავარსკვლავედი
ბატიარები
მარჯვნივ|მინი|300x300პქ| ბატიარის დღის აღნიშვნა ბატიარები (батяри) — ლვივის სუბკულტურის (ბატიარობის) წარმომადგენლები. სუბკულტურა არსებობდა XIX საუკუნის შუა ხანებიდან XX საუკუნის შუა ხანებამდე. სუბკულტურას სახელი ეწოდა უნგრული სიტყვის — betyár-ის მიხედვით, რაც ნიშნავს „ყაჩაღს“, „ავანტიურისტს“ და მოდის ირანული ენებიდან. ლვივში ბატიარი იყო თავზეხელაღებული, რომელსაც შეეძლო სხვადასხვა ოინები და სარისკო ხუმრობები. ბატიარების უმეტესობა გარეუბნების (განსაკუთრებით ლიჩაკივისა და პიდზამჩეს ) მაცხოვრებლები იყვნენ, რომლებიც იკრიბებოდნენ დუქნებში და „ბაღებში“ — პლებეურ დასალევ დაწესებულებებში სხვადასხვა გასართობისთვის.
ბატიარები იყენებდნენ განსაკუთრებულ ჟარგონს (ე.წ. ლვოვური „ბალაკი“), რომელიც წარმოადგენდა პოლონური, უკრაინული, გერმანული და ებრაული სიტყვების ნაზავს, რომელთაგან ზოგიერთი დღესაც გამოიყენება ლვივში: гальба „ლუდის კათხა“, мент „მილიციელი“, рандка „პაემანი“, спацькати „გაფუჭება“, шкраби „ყელიანი ფეხსაცმელი“. 1933 წელს ლვივში გამოჩნდა რადიოპროგრამა „ლვივის მხიარული ტალღა“, რის წყალობითაც პოლონეთის სხვა რეგიონებმა (ლვივი ამ დროს პოლონეთს ეკუთვნოდა) უკეთ გაიცნეს ბატიარობის სუბკულტურა.
ბატიარების ჰიმნად ითვლებოდა კომპოზიტორ ჰენრიკ ვარსის მიერ ემანუელ შლეხტერის სიტყვებზე დაწერილი სიმღერა „Тылько ве Львове“, ანუ „მხოლოდ ლვივში“, რომელიც მოგვიანებით ქალაქის არაოფიციალური ჰიმნი გახდა. ბატიარობა ძირითადად პოლონელებში იყო გავრცელებული, ამას მოწმობს ლვივის მხოლოდ პოლონური ბატიარული ფოლკლორი.
ლვივის საქალაქო საბჭოს 2008 წლის 1 მაისის გადაწყვეტილებით, ქალაქში შემოიღეს ბატიარის დღე (ყოველწლიური).
სქოლიო
კატეგორია:ლვივი კატეგორია:სუბკულტურები
ბაიამონი (პუერტო-რიკო)
ბაიამონი (Bayamón) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. სან-ხუანის გარეუბანი. მდებარეობს ჩრდილოეთ სანაპირო დაბლობზე, აგვას-ბუენასისა და კომერიოს ჩრდილოეთით, ტოა-ბახისა და კატანიოს სამხრეთით, გვაინაბოს დასავლეთით და ტოა-ალტისა და ნარანხიტოს აღმოსავლეთით. მოიცავს 11 ბარიოსა და ბაიამონ-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში. მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით, ბაიამონი მეორე ადგილზეა როგორც მეტროპოლიტენური ტერიტორიის, ისე პუერტო-რიკოს მასშტაბით.
სქოლიო
კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები კატეგორია:სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია
ჩიბჟღარა
ჩიბჟღარა — მთა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გუდაუთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ბზიფის ქედის უკიდურეს დასავლეთ ნაწილში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2120 მ. აგებულია ზედაიურული და ქვედაცარცული ასაკის მასიური კირქვებით. მთის ჩრდილოეთი კალთა ციცაბო და კლდოვანია, სამხრეთი დამრეცი. დაფარულია კარსტული ძაბრებით. ჩიბჟღარა შემოსილია სუბალპური მდელოს ბალახეულით.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1980 — უეფა-ს მიერ ჩატარებული რიგით მე-6 საფეხბურთო ჩემპიონატი. ჩატარდა იტალიაში 11 ივნისიდან 22 ივნისამდე. გაიმარჯვა დასავლეთ გერმანიის ნაკრებმა, რომელმაც ფინალში ბელგია დაამარცხა.
კვალიფიკაცია
საკვალიფიკაციო ეტაპი მიმდინარეობდა 1978 წლის 24 მაისიდან 1980 წლის 26 მარტამდე.
შედეგები
მინი|300px|ფინალური ეტაპის მონაწილეები
რესურსები ინტერნეტში
1980 კატეგორია:1980 წელი ფეხბურთში
საქართველოს ომების სია
სტატია შეიცავს საქართველოს და წინარე ქართული სახელმწიფოების (კოლხეთი, იბერია, ეგრისი, აფხაზეთის სამეფო) ომების ქრონოლოგიურ სიას.
ზუთხისებრნი
ძვირფასი სარეწაო თევზებია, მაგრამ ინტენსიური რეწვის გამო ზოგი გამსვლელი ზუთხისებრის რიცხვი ძლიერ შემცირდა. ითვლებიან ყველაზე ნოყიერ და გემრიელ თევზებად. ამ მხრივ განსაკუთრებით კარგ თევზად მიიჩნევა ციმბირული ზუთხი, რომელიც ობში, კოლიმასა და ციმბირის სხვა მდინარეებში მოიპოვება; შეიცავს 30%-მდე ცხიმს, მაშინ როდესად კასპიის, შავი და აზოვის ზღვების ზუთხები ამ მხრივ აღწევენ არაუმეტეს 15%-ს, იწონის 100 კგ-ზე მეტს. მას მოსდევს ტარაღანა (8–15% ცხიმი და 7–8 კგ), სვია (7–9% და 50 კგ), კალუგა, ფორეჯი, ცქვრინი. იყენებენ მათ ხორცს, თავს და (განსაკუთრებით) ქვირითს (იხ. ხიზილალა). დამუშავებისას ზუთხისებრნი იძლევიან ნაკლებ ნარჩენებს. მათი თავები მაღაზიებში ცალკე იყიდება, ამზადებენ ლაბას, უხას და სხვ.
საქართველოს წყლებში გავრცელებული სახეობები:
სქოლიო
*
ლისოგორკის ბუნების ძეგლი
ლისოგორკის ბუნების ძეგლი (Лысогорка) — რეგიონალური მნიშვნელობის კომპლექსური დაცული ტერიტორია - ბუნების ძეგლი. მდებარეობს კუიბიშევის რაიონში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ლისოგორკამ ბუნების ძეგლის სტატუსი მიიღო როსტოვის ოლქის მთავრობის 2006 წლის 19 ოქტომბრის № 418 გადაწყვეტილების შესაბამისად.
აღწერა
ლისოგორკის რაიონი მიეკუთვნება სამხრეთრუსული ქსეროფიტების გავრცელების არეალს - ზეგანის მშრალი გარემოს მცენარეები, რომელთაც შეუძლიათ გაუძლონ ხანგრძლივ გვალვას და მაღალ სიცხეს. მრავალი სახეობა, რომელიც ბუნების ძეგლის ტერიტორიაზე გვხვდება იშვიათი სახეობაა და შეტანილია როსტოვის ოლქის წითელ წიგნში. ესენი არიან: ვაციწვერა, ავშანი, რუსული ხახვისთავა, დონის ონოსმა, ტერესკენი და სხვა.
როსტოვის ოლქის ტერიტორია გეოლოგიურ წარსულში წარმოადგენდა ნაოჭა მთათა ქედს. ბუნების ძალების მოქმედების შედეგად ქედი თანდათან დაიშალა. ეს მოვლენები ხდებოდა შუა კარბონულ სისტემაში (311 მლნ წლის წინ) ალბურ სართულზე (103 მლნ წლის წინ) და ნეოგენური სისტემის ბურდიგალურ სართულზე (18 მლნ წლის წინ). ამ პერიოდში ლისოგორკის ტერიტორია, თბილი და თავთხელი ზღვის ფსკერს წარმოადგენდა.
კაინოზოური ერის მეოთხეულ სისტემაში გამყინვარებამ ვერ მიაღწია როსტოვის ოლქის ტერიტორიამდე. მწვერვალებზე ყინულების დნობის შედეგად დაიტბორა ტერიტორია და ჩამოყალიბდა რელიეფი.
ლისოგორკამ სოფელ ლისოგორკასთან ერთად, ბუნების ძეგლის სტატუსი მიიღო როსტოვის ოლქის მთავრობის 2006 წლის 19 ოქტომბრის № 418 გადაწყვეტილების შესაბამისად. ბუნების ძეგლს გააჩნია ბუნებისდაცვითი და სასწავლო დანიშნულება.
ლიტერატურა
"О памятниках природы Ростовской области". Постановление Администрации Ростовской области от 19 октября 2006 года № 418.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:როსტოვის ოლქის დაცული ტერიტორიები
ენრიკო დე ნიკოლა
ენრიკო დე ნიკოლა (Enrico De Nicola; დ. 9 ნოემბერი, 1877, ნეაპოლი, იტალია — გ. 1 ოქტომბერი, 1959, ტორე-დელ-გრეკო, იტალია)  —  იტალიელი პოლიტიკოსი. 1946–1948 წლებში იტალიის პრეზიდენტი, 1920–1924 წლებში დეპუტატთა პალატის თავმჯდომარე. 1951–1952 წლებში იტალიის სენატის პრეზიდენტი. 1948–1959 წლებში სამუდამო სენატორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:იტალიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 9 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1877 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
რა? სად? როდის? (საქართველოს კლუბი)
thumb|280px '''საქართველოს კლუბი „რა? სად? როდის?“''' — არასამთავრობო ორგანიზაცია, კავშირი, რომელიც დაარსდა 1994 წლის დეკემბერში.
საქმიანობის მიზნებია საქართველოს ახალგაზრდობის ინტელექტუალური დონის და ერუდიციის ამაღლება, ინტელექტუალური თამაშების რეგიონალური, რაიონული, საინსტიტუტო და სასკოლო კლუბების ჩამოყალიბება, სატელევიზიო ინტელექტ-შოუების მოწყობა.
კლუბის პრეზიდენტი დაფუძნებიდან დღემდე არის გიორგი მოსიძე.
1996 წელს კლუბი გაწევრიანდა „რა? სად? როდის?“ კლუბების საერთაშორისო ასოციაციაში.
კლუბის საქმიანობა მოიცავს ორ ძირითად მიმართულებას: 1. სატელევიზიო „რა? სად? როდის?“; 2. სპორტული „რა? სად? როდის?“.
ამჟამად კლუბის წევრია 1000-მდე უფროსი ასაკისა და საბავშვო გუნდი. რეგულარულად იმართება საქართველოს, თბილისის, ბათუმისა და ქუთაისის ჩემპიონატები სპორტულ „რა? სად? როდის?“-ში. არარეგულარული თამაშები იმართება ზუგდიდში, გორში, ფოთში, რუსთავში, თელავში, წალენჯიხაში, ქარელში და სხვ.
თბილისში თამაშები ეწყობა ყოველ კვირა დღეს, 13.00-19.00 საათზე, კომაროვის სკოლის სააქტო დარბაზის ფოიეში. დასწრება თავისუფალია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რა? სად? როდის? კატეგორია:საქართველოს საზოგადოებრივი ორგანიზაციები
როკითი
როკითი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ბაღდათის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფელი: დიდველა). მდებარეობს მდინარე ხანისწყლის მარცხენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 140 მეტრი, ბაღდათიდან 10 კილომეტრი. 1980-იანი წლებისთვის სოფელში შემორჩენილი იყო ძელქვის ცალკეული ეგზემპლარები.
ისტორია
1684 წელს სოფელთან გაიმართა როკითის ბრძოლა, რომელშიც იმერეთის მეფე ალექსანდრე IV-მ დაამარცხა გურიის მთავარი გიორგი III გურიელი და შეინარჩუნა ტახტი. XIX საუკუნის 30-იან წლებში სოფელი მეჩხრად იყო დასახლებული. დიუბუა დე მონპერემ სოფელში, ერთ-ერთ მამულში ნახა ზეთისხილის ხე, რაც იშვიათობა იყო. იოჰან გიულდენშტედტის ცნობით ზეთისხილის მოშენება ამ მიდამოებში სცადეს ახალციხელმა ოსმალებმა, მაგრამ უშედეგოდ.
ეკლესია
სოფელში დგას შუა საუკუნეების ფერისცვალების სახელობის ეკლესია. ეკლესია შემკულია რელიეფებითა და ქართული წარწერებით. გარსშემოვლებული ჰქონდა მომწვანო ქვიშაქვის გალავანი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 477 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ავტოკეფალია
ავტოკეფალია (ბერძნ. ავტოს – თვითონ და კეფალე – თავი) — დამოუკიდებელი მართლმადიდებლური ადგილობრივი ეკლესია, რომელიც იერარქიულად ცალკე მდგომი ერთეულია.
პირველი ავტოკეფალიური ეკლესიები წარმოიქმნა რომის იმპერიაში და მის მეზობელ ქვეყნებში. ქრისტიანობის პირველ საუკუნეებში ავტოკეფალიად ითვლებოდა რომის პროვინციების საეპისკოპოსოები, რომელთა მეთაურები ემორჩილებოდნენ უშუალოდ რომის იმპერატორს და სმოფლიო საეკლესიო კრებას. ავტოკეფალიის მქონე ეპისკოპოსები ისხდნენ პროვინციების მთავარ ქალაქებში — მეტროპოლიებში, ამიტომ ზოგიერთი მათგანი მიტროპოლიტად იწოდებოდა. IV საუკუნიდან მიტროპოლიტები და ეპისკოპოსები დაექვემდებარნენ დიოცეზების დედაქალაქთა ეპისკოპოსებს, რომელთაგან ზოგმა პატრიარქის ტიტული მიიღო. V საუკუნეში ეკლესიის მეთაურებად ითვლებოდა ხუთი პატრიარქი, ანუ პაპი: რომის, კონსტანტინოპოლის, ანტიოქიის, იერუსალიმის და ალექსანდრიისა. აღმოსავლეთის ეკლესიაში პირველი ადგილი დაიმკვიდრა კონსტანტინოპოლის პატრიარქმა, რომელიც იმპერატორთა მფარველობის შემწეობით დაწინაურდა. VII საუკუნიდან დაიწყო აღმოსავლეთის დანარჩენ საპატრიარქოთა დაკნინება, რაც არაბების დდაპყრობებით იყო გამოწვეული. დაიწყო არაბერძნული ავტოკეფალური ეკლესიებიჩ ამოყალიბება, რასაც ბიზანტიის იმპერატორები და პატრიარქები ეწინააღმდეგებოდნენ.
V საუკუნიდან მოიპოვა ავტოკეფალია ქართულმა ეკლესიამ. V-VII საუკუნეებში ავტოკეფალია მიიღო კვიპროსის ეკლესიამ. 1448 წელს ავტოკეფალური გახდა რუსეთის ეკლესია. XIX საუკუნის I ნახევარში ავტოკეფალია მიიღო საბერძნეთის (ელადის) ეკლესიამ. XIX საუკუნის II ნახევარში შეიქმნა ბულგარეთის, სერბეთისა და რუმინეთის ავტოკეფალური ეკლესიები.
ამჟამად არსებობს 16 ავტოკეფალიური მართლმადიდებლური ეკლესია: ალბანეთის, ალექსანდრიის, ამერიკის, ანტიოქიის, ბულგარეთის, ელადის, იერუსალიმის, კვიპროსის, კონსტანტინოპოლის, პოლონეთის, რუმინეთის, რუსეთის, საქართველოს, სერბეთის, უკრაინისა და ჩეხეთისა და სლოვაკეთის ეკლესიები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქრისტიანობა
ჯაბა იოსელიანი
thumb|მარჯვნივ|255პქ|ჯაბა იოსელიანი და [[თენგიზ კიტოვანი]] ჯაბა იოსელიანი (დ. 10 ივლისი, 1926, ხაშური — გ. 4 მარტი, 2003, თბილისი) — XX საუკუნის 80-იანი წლების ბოლოს და 90-იანი წლების პირველი ნახევრის ქართველი პოლიტიკოსი, კანონიერი ქურდი, „საქართველოს რესპუბლიკის სამხედრო საბჭოს“ წევრი 1992 წლის 6 იანვარიდან ამავე წლის 10 მარტამდე, სამხედრო მეთაური და შეიარაღებული ფორმირება „მხედრიონის“ დამაარსებელი და ლიდერი.
ბიოგრაფია
დაიბადა ხაშურში. სწავლობდა ლენინგრადის უნივერსიტეტში აღმოსავლემცოდნეობის ფაკულტეტზე, რომელიც არ დაუმთავრებია. პირველად დააპატიმრეს 1942 წელს. 1948 წელს ლენინგრადში ბანკის ძარცვაში მონაწილეობის გამო 25 წელი მიესაჯა. 17 წელი ციხეში გაატარა. 1965 წელს ჯაბა იოსელიანი ისევ ციხეში მოხვდა, ამჯერად მკვლელობისთვის. ის წამყვანი ფიგურა გახდა რუსეთის კრიმინალურ სამყაროში, როგორც კანონიერი ქურდი.
საქართველოში დაბრუნების შემდეგ თეატრალური ხელოვნების ინსტიტუტში ჩააბარა, რომლის დამთავრების შემდეგ ამავე ინსტიტუტის კათედრაზე დაიწყო მუშაობა. დაწერილი აქვს რამდენიმე სცენარი თეატრალური სპექტაკლისთვის. მიიღო პროფესორის წოდება თეატრალური ხელოვნების სფეროში საქმიანობისთვის.
1989 წლის აგვისტოში დააარსა შეიარაღებული არაფორმალური დაჯგუფება მხედრიონის. დაჯგუფების გაცხადებული მიზანი იყო აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის რეგიონების დაცვა სეპარატისტული ელემენტებისგან. 1991 წლის თებერვალში მისი ორგანიზაცია პრეზიდენტმა ზვიად გამსახურდიამ უკანონოდ გამოაცხადა, ხოლო თავად იოსელიანი მხედრიონის წევრებთან ერთად დააპატიმრეს.
1991 წლის 27 დეკემბერს იოსელიანი ციხიდან გაიქცა და მონაწილეობა მიიღო გამსახურდიას ჩამოგდებაში. იოსელიანი გახდა 1992 წლის იანვარ-მარტში საქართველოს რესპუბლიკის სამხედრო საბჭოს ერთ-ერთი ლიდერი. ხოლო მოგვიანებით საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭოს ერთ-ერთი წევრი. იგი გავლენიანი ფიგურა ხდება პრეზიდენტ ედუარდ შევარდნაძის პერიოდშიც, რომელიც იძულებული იყო მხედრიონის შეიარაღებულ დაჯგუფებას დაყრდნობოდა სახელმწიფო თავდაცვის ძალების უსუსურობის გამო. იოსელიანის უპირატესობა ქვეყნის მმართველობაში იმითაც გამოიხატებოდა, რომ მისი ოფისი პარლამენტის შენობაში ზუსტად შევარდნაძის ოფისის თავზე იყო და ის მუდამ გარშემორტყმული იყო შეიარაღებული მცველებით. 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისი, ნაძალადევის მაჟორიტარი). იოსელიანი მონაწილეობდა და მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა აფხაზეთის ომში, რომელიც საქართველოს დამარცხებით დამთავრდა 1993 წლის აგვისტო-სექტემბერში. 1995 წლის აგვისტოში შევარდნაძეზე მოწყობილი ტერაქტის გამო იოსელიანი დააპატიმრეს, მხედრიონი კი დაშალეს და აკრძალეს.
დაკრძალულია თბილისში, დიდუბის საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში.
ლიტერატურული საქმიანობა
ჯაბა იოსელიანი ავტორია სამი მონოგრაფიის, 100-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის, ოთხი რომანის და ექვსი სპექტაკლის, რომლებიც საქართველოს სხვადასხვა თეატრებში დაიდგა. საქართველოს შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის პროფესორი. გამოიცა რუსულ ენაზე ნათარგმნი მისი ორი წიგნი „ლიმონათის ქვეყანა“ და „სამი განზომილება“. საკუთარ წიგნში „ლიმონათის ქვეყანა“ იგი მოგვითხრობს საკუთარ ცხოვრებაზე, 2002 წელს ასევე დაესწრო წიგნის პრეზენტაციას მოსკოვში. ლევ ანინსკის ჟურნალში „ხალხთა მეგობრობა“ („Дружба народов“) აღწერა რომანი „ლიმონათის ქვეყანა“ საკუთარ ესეში. რუსეთის ელჩმა საქართველოში ვიაჩესლავ კოვალენკომ რომანის გამოსვლის შემდეგ განაცხადა: როგორც ჩანს, ის იყო საინტერესო ადამიანი, კაცი დიდი ვნებებით, წინააღმდეგობებით და საუცხოო პიროვნებით.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:ხაშურში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1926 კატეგორია:გარდაცვლილი 4 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2003 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის ორდენის კავალრები ჯაბა კატეგორია:კრიმინალები კატეგორია:ქართველი მწერლები
აბა
საკუთარი სახელი აბა შეიძლება ნიშნავდეს:
Camponotus sibreei
Camponotus sibreei — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
Technomyrmex incisus
Technomyrmex incisus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Technomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბუშირის ოსტანი
ბუშირის ოსტანი — ირანის 31 ოსტანიდან ერთ-ერთი. ესაზღვრება ირანის 4 ოსტანი: ხუზისტანის, ქოხგილუე და ბოიერაჰმედი, ჰორმაზაგანი და ფარსი. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბუშირი. ბუშირის ოსტანის მოსახლეობა შეადგენს 634,299 ადამიანს. საკმაოდ ფართო გასასვლელი აქვს სპარსეთის ყურეზე.
ბუშირის ოსტანში ყველაზე გავრცელებული ენებია: ლური და სპარსული.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ბუშირის ოსტანი იყოფა 9 შაჰრესტნად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ირანის ოსტანები
ნიკა ქოქოსაძე
ნიკა ქოქოსაძე (დ. 30 ივლისი, 2001) — ქართველი ფეხბურთელი. დუშეთის „არაგვის“ თავდამსხმელი. გუნდის განაცხადში პირველად 2020 წელს შედგა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 2001 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
NGC 7318B
NGC 7318B — გალაქტიკა პეგასის თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1876 წლის 23 სექტემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:პეგასის თანავარსკვლავედი
ჩუმკუზბა
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
Camponotus shanwangensis
Camponotus shanwangensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
საკრაულა
საკუთარი სახელი საკრაულა შეიძლება აღნიშნავდეს:
საიმედო
საიმედო — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ბაღდათის მუნიციპალიტეტში, დიმის თემში. მდებარეობს მდინარე ხანისწყლის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 150 მეტრი, ბაღდათიდან 9 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 190 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბაღდათის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტოლმა
მინი|ტოლმის მომზადება ბერძნულად ტოლმა (თურქ. dolma; ბერძ. ντολμαδες; სპარსულად Dolme (دلمه); სომხ. tolma (տոլմա); რუმინ. sarma) — ტოლმა მრავალი მეზობელი ქვეყნის სამზარეულოს განუყოფელი ნაწილია. მათ შორის: სომხურის, აზერბაიჯანულის, თურქული, ბერძნულის, ბანგლადეშურის და ა.შ. ის ძირითადად ვაზის ფოთლებში გახვეული ბრინჯის, ხახვის, გატარებული ხორცისა და სხვა ინგრედიენტთა ნარევია. პოპულარული წასახემსებელი კერძია აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირა ქვეყნებში. ითვლება, რომ კერძი წარმოშობით თანამედროვე აღმოსავლეთი თურქეთიდანაა და შემდეგ გავრცელდა ოსმალეთის იმპერიის სივრცეში.
თურქეთსა და სომხეთში ტოლმას უწოდებენ ნებისმიერ შეჭამადს, რომელიც კომბოსტოს, ყურძნის ფოთლებში, ბადრიჯანში, ან ბულგარულ წიწაკაშია გახვეული.
ტრადიციული ტოლმა ვაზის ფოთლებში გახვეული ცხვრის ხორცისა და ბრინჯის ნაზავია (სომხ. თფოვ ტოლმა - թփով տոլմա), ან იგივე კომბოსტოს ფურცლებში (კაღამბი ტოლმა - կաղամբի տոլմա). ხორცისა და ბრინჯის გარდა ტოლმას ამატებენ კორიანდრს, ქინძს, ნიახურს, პიტნას, ცხარე პილპილს და დამდნარ კარაქს. სუფრასთან როგორც წესი არაჟანთან მიართმევენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქული სამზარეულო კატეგორია:ბალკანური სამზარეულო კატეგორია:არაბული სამზარეულო
NASA
არსებობის 54 წლის მანძილზე, NASA–ს ბევრი დამარცხება და ბევრად უფრო მეტი გამარჯვება ხვდა წილად. ის იყო ამერიკის შეერთებული შტატების მთავარი იარაღი და ფლაგმანი კოსმოსურ რბოლაში (Space Race) საბჭოთა კავშირთან. კოსმოსის კვლევისა და ათვისების საკითხებში საბჭოეთის პიონერობა და წარმატებები აღმოჩნდა ის კატალიზატორი ამერიკისთვის, რომელმაც სათავე დაუდო დღეისათვის ისეთ ძლიერ სამეცნიერო–კვლევით ცენტრს როგორიცაა NASA, რომელსაც თავისი მაშტაბურობითა და პროექტების გრანდიოზულობით ვერ შეედრება ვერც ერთი ევრაზიული კოსმოსური ცენტრი.
სქოლიო
*
ჩრდილოეთ მაკედონიის ტელევიზია
ჩრდილოეთ მაკედონიის ტელევიზია დაარსდა 1964 წელს.
DVB-T
DVB-T ციფრული ტელევიზია ჩრდილოეთ მაკედონიაში შევიდა 2009 წლის ნოემბერში BOOM TV-ის სახელწოდების მქონე კომერციულ პლატფორმაზე ONE ჯგუფის მიერ. პლატფორმა მოიცავს ეროვნული სიხშირისა და აგრეთვე, საერთაშორისო პოპულარულ ტელეარხებს. Boom TV იყენებს 3 მულტიპლექსს (MUX 1, MUX 2 და MUX 3). ჩრდილოეთ მაკედონიის ტელევიზიის DVB-T ბაზაზე გადასვლა დასრულდა 2013 წლის 1 ივნისს.
DVB-T კავშირი ჩრდილოეთ მაკედონიის ტერიტორიაზე MRD (ჩრდილოეთ მაკედონიის რესპუბლიკის სამაუწყებლო საბჭოს) კონტროლის ქვეშაა.
ჩრდილოეთ მაკედონიაში DVB-T გადაცემები არის სტანდარტული-განზომილებისა და მაღალი-, MPEG-4, X7F მოდულაცია, 64-QAM.
IPTV
2008 წლის 17 ნოემბერს IPTV ჩრდილოეთ მაკედონიაში ოფიციალურად გაეშვა. ქვეყნის პირველის IPTV სერვისი, MaxTV, დააფუძნა Makedonski Telekom-მმა.
უცხოენოვანი არხები თარგმნილი მაკედონურ ენაზე
არხები, აღნიშნული პატარა ვარსკვლავით (*) მაუწყებლობენ მაკედონურ ენაზე, ხოლო ყველა დანარჩენ არხს გააჩნია მხოლოდ მაკედონური სუბტიტრები
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის მასმედია
ველის კაკაჩა
ველის კაკაჩა (Buteo rufinus) — მტაცებელი ფრინველი ქორისნაირთა რიგის კაკაჩას გვარისა.
სხვა სახეობის კაკაჩებთან შედარებით უფრო დიდი ზომისაა და გრძელი ფეხები აქვს. გავრცელებულია აღმოსავლეთ ევროპაში, ცენტრალურ აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში. გვხვდება ღია, მშრალ ადგილებში. უპირატესობას ანიჭებს სტეპებს, ნახევარუდაბნოებსა და ხრიოკ გორაკებს. ბუდობს ციცაბო კლდეებსა და ფლატეებზე, რომლებიც ღია ადგილებს გადაჰყურებენ. ნადირობისას მსხვერპლს ხშირად შემაღლებული ადგილიდან — ხმელი ხეებიდან, ბოძებიდან ან კლდეებიდან უთვალთვალებს. იჭერს მომცრო და საშუალო ზომის ხერხემლიანებს: ფრინველების, ძუძუმწოვრების და ქვეწარმავლების ჩათვლით. საქართველოს წითელ წიგნში შეტანილია როგორც მოწყვლადი სახეობა.
ველის კაკაჩას ნახვა თბილისის ზოოპარკშიც არის შესაძლებელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კაკაჩა კატეგორია:საქართველოს წითელ წიგნში შეტანილი ცხოველები
Technomyrmex jocosus
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
შამშიადად V
მინიატიურა|შამშიადად V-ის სტელა შამშიადად V — ასურეთის მეფე დაახლოებით ძვ. წ. 823-810 წწ. სალმანასარ III-ის მემკვიდრე. მის დროს ასურეთი სხვა ქვეყნების დაპყრობას აღარ ცდილობდა, მხოლოდ თავისი საზღვრების შენარჩუნებაზე ზრუნავდა.
კანოვანასი (პუერტო-რიკო)
კანოვანასი (Canóvanas) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს ჩრდილო-აღმოსავლეთ რეგიონში, ხუნკოსისა და ლას-პიედრასის ჩრდილოეთით, ლოისის სამხრეთით, კაროლინას აღმოსავლეთით და რიო-გრანდეს დასავლეთით. კანოვანასი მოიცავს 6 ბარიოსა და კანოვანას-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში.
გეოგრაფია
კანოვანასი პუერტო-რიკოს ჩრდილოეთ სანაპირო ვაკეზე მდებარეობს. შემოსაზღვრულია ლოისის, რიო-გრანდეს, ლას-პიედრასის, ხუნკოსის, გურაბოსა და კაროლიანას მუნიციპალიტეტები. მუნიციპალიტეტის ფართობი 72.8 კმ²-ია.
სქოლიო
კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები კატეგორია:სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია
ინკების დაპყრობა ესპანელების მიერ
thumb|200px|[[ფრანსისკო პისარო]]
1532 წელს კახამარკის ბრძოლის შედეგად ფრანსისკო პისაროს 167–მა ჯარისკაცმა გაანადგურა ინკების იმპერია. ინკების იმპერიის ტრაგიკული დაცემის ისტორია ჩვენთვის ძირითადად ცნობილია ესპანელი ისტორიკოსებისგან. ესპანელთა გამარჯვება ინკებზე განპირობებული იყო იმ მოვლენებით, რომლებიც თვითონ იმპერიის შიგნით მიმდინარეობდა.
თვით პისაროს გამოკლებით, კონკისტადორების უმრავლესობა, რომელთა შორისაც იყო ისტორიკოსი ერნანდო დე სოტო, განათლებული ადამიანები იყვნენ და მათ მიერ დატოვებული ჩანაწერები საკმაოდ სანდო წყაროა. ამ ჩანაწერებისა და აგრეთვე იმ მოხელეების დაკვირვების წყალობით, რომლებსაც ესპანეთის მმართველები აგზავნიდნენ ახალ კოლონიებში და რომლებიც პატიოსნად ეკიდებოდნენ საქმეს, ისტორიკოსებმა შეძლეს აღედგინათ ინკების ცხოვრების საინტერესო სურათები.
ხმები იმისშესახებ, რომ არსებობს "ოქროს მიწები", უკვე XVI საუკუნიდან აღიზიანებდა ევროპელთა ცნობიერებას. ესპანეთ-იტალიის სამხედრო კამპანიების ვეტერანმა, ახალგაზრდობაში ღორების მწყემსმა, ფრანსისკო პისარომ გადაწყვიტა თავად გაერკვია ამ ქვეყნის – ელდორადოს – არსებობის შესაძლებლობა და გაეშურა ამერიკისაკენ. ეს უვიცი და გაუნათლებელი, იმავე დროს სასტიკი ადამიანი, 7 წლის მანძილზე მონაწილეობდა ინდიელთა აჯანყების ჩახშობაში კუნძულ ესპანიოლაზე.