cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ვოლოდიმირ კარავაევი
ბიოგრაფია
მინი|ვოლოდიმირ კარავაევისთვის [[კიევი|კიევის საპატიო მოქალაქის წოდების მინიჭების განკარგულება (კიევის სახელმწიფო არქივი 1891)]] დაიბადა ქალაქ ვიატკაში, ვაჭრის ოჯახში. გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ 1827 წელს ჩაირიცხა ყაზანის საიმპერატორო  უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. დაამთავრა იგი 1831 წელს ვერცხლის მედლით, მიიღო პირველი კატეგორიის ექიმის დიპლომი. 1832 წლიდან მსახურობდა სტაჟიორად პეტერბურგის სამხედრო სახმელეთო ჰოსპიტალში, შემდეგ (1833-1834)— მარიინსკის საავადმყოფოში, სადაც კონსულტანტებად მუშაობდნენ პეტერბურგის პროფესორები ჰ.სოლომონი და ი.ბუიალსკი. 1834-1836 წლებში ქირურგიული ცოდნა გაიღრმავა ბერლინისა და გეტინგენის უნივერსიტეტების კლინიკებში, გერმანიის საუკეთესო ქირურგებთან — იოჰან ნეპომუქ რუსთთან, იოჰან კრისტიან იუნკენთან და რინოპლასტიკოს კარლ ფერდინანდ ფონ გრეფთან ერთად. კ.გრეფის კლინიკაში კარავაევმა გაიცნო ნ.ი.პიროგოვი,რომელიც  გახდა მისი უახლოესი მეგობარი, თანამოაზრე და მასწავლებელი. მინი|ვოლოდიმირ კარავაევის საფლავი. როდესაც 1836 წელს ნ. პიროგოვი აირჩიეს დერპტის უნივერსიტეტის ქირურგიის კათედრაზე, მან კარავაევს ადგილი შესთავაზა თავის კლინიკაში. ვ. კარავაევი 1836-1838 წლებში ნ. პიროგოვის ხელმძღვანელობით ეწეოდა კვლევით საქმიანობას. დერპტში მას მიენიჭა მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი (1838) დისერტაციისთვის |"ტრავმული ფლებიტის შესახებ" (“De phlebitide traumatica”). 1839 წლის 11 მარტს იგი „დანიშნეს კრონშტადტის საზღვაო საავადმყოფოში, როგორც სტაჟიორი ოპერატორი“. აქ კარავაევი  იმდენად  გამოჩენილი ფიგურა გახდა, რომ სამედიცინო კომიტეტმა მას რეკომენდაცია გაუწია კიევის წმინდა ვლადიმირის  საიმპერატორო უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტის ქირურგიის კათედრაზე. 1840 წლის 24 დეკემბერს კიევის საგანმანათლებლო ოლქის რწმუნებულმა კიევის უნივერსიტეტის საბჭოს აცნობა კარავაევის ქირურგიის ექსტრაორდინალურ პროფესორად დანიშვნის შესახებ; ეს დანიშვნა ჯერ კიდევ სამედიცინო ფაკულტეტის გახსნამდე მოხდა. 1842 წელს ის გახდა სრული პროფესორი. 1843-1847 წლებში ვ. კარავაევი მუშაობდა სამედიცინო ფაკულტეტის დეკანად. იგი გახლდათ  სამედიცინო ფაკულტეტის ქირურგიული კლინიკის დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი. 1865 წლიდან იყო დამსახურებული პროფესორი. ვ. კარავაევი ხელმძღვანელობდა ფაკულტეტის ქირურგიულ კლინიკას 1882 წლამდე. ჯანმრთელობის მიზეზების გამო კლინიკის ხელმძღვანელობა დატოვა. 1886 წლამდე ასწავლიდა ოპერატიულ  ქირურგიას და ქირურგიულ ანატომიას.
ვ. კარავაევის სამეცნიერო და პედაგოგიური მოღვაწეობის 50 წლის იუბილესთან დაკავშირებით, 1891 წელს კიევის შულიავსკაიას ქუჩას, სადაც მეცნიერი ცხოვრობდა № 13 სახლში, ეწოდა კარავაევსკაია (ამჟამად ლევ ტოლსტოის ქუჩა). იმპერატორმა ალექსანდრე III-მ თავისი სამეფო ბრძანებულებით ვოლოდიმირ  კარავაევს მიანიჭა მოქმედი სახელმწიფო მრჩევლის წოდება.
ვოლოდიმირ კარავაევი დაკრძალეს კიევში, ბაიკოვის სასაფლაოს ცენტრალურ ხეივანში.
პრაქტიკული საქმიანობა
საზღვაო ჰოსპიტალში (კრონშტადტი) კარავაევი დაინტერესდა პერიკარდიუმის ტომრის პუნქციით (პერიკარდიალური პუნქცია). მან ექსპერიმენტში შეიმუშავა ამ პუნქციის საკუთარი ტექნიკა. 1839-1840 წლებში. ვ. კარავაევი სისტემატურად ატარებდა პერიკარდიულ პარაცენტეზს კრონშტადტში სურავანდის აფეთქების დროს. მეცნიერმა შეიმუშავა სიელმის ტენოტომიის ახალი მეთოდი და ტექნიკა და პირველი იყო რუსეთის იმპერიაში, ვინც ეს ოპერაცია ჩაატარა. მის მეთოდს დღესაც იყენებენ ოფთალმოლოგიაში. პროფესორი კარავაევი კიევში ოფთალმოლოგიის დამოუკიდებელი კათედრის ინიციატორი გახლდათ.
ანატომიის პროფესორ ა. ვალტერთან ერთად მან ექსპერიმენტულად შეისწავლა ეთერისა და ქლოროფორმის მოქმედება და  ერთ-ერთი პირველი ქირურგი იყო რუსეთის იმპერიაში, ვინც დიდი წარმატებით გამოიყენა ანესთეზია პრაქტიკაში. ვ. კარავაევმა 1847 წლის 18 თებერვალს კიევში ჩაატარა პირველი ოპერაცია ნარკოზით. მან ასევე საფუძველი ჩაუყარა სახის პლასტიკურ ქირურგიას, შეიმუშავა ამპუტაციის ახალი მეთოდი, რითაც  ხელი შეუწყო კუნთოვანი ქსოვილის დაჩირქების პრევენციას.
ვოლოდიმირ  კარავაევმა აღზარდა სხვადასხვა სპეციალობის ნიჭიერი ექიმების მთელი პლეადა, მისი ზოგიერთი სტუდენტი მოგვიანებით გამოჩენილი ქირურგი გახდა  მათ შორის იყვნენ: ნ. ვოლკოვიჩი, ა.იაცენკო (1842-1897), ი .საბანეევი (1856-1937), კ. საპეჟკო (1857-1928), ი. ზილბერბერგი (1857-1934). მისი მოსწავლეები იყვნენ აგრეთვე ვ.ა.მილიოტი (?-1870), ვ. კურდიუმოვი (1822-1862), ვ.კოზლოვსკი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1811 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1892 კატეგორია:უკრაინელი ქირურგები კატეგორია:უკრაინელი ოფთალმოლოგები
ივანე ფუნდუკლეი
მინი|270x270პქ| ჩანაწერი ელისავეტგრადის პოდილის მიძინების ეკლესიის რვეულში 1799 წლის ივან ფუნდუკლეის დაბადებისა და ნათლობის შესახებ.
ივანე ფუნდუკლეი (Ива́н Ива́нович Фундукле́й, Фундукле́й Іва́н Іва́нович დ. 15 (26) სექტემბერი, 1799, ელისავეტგრადი — გ. 22 აგვისტო (3 სექტემბერი), 1880, მოსკოვი) — რუსი პოლიტიკოსი და საზოგადო მოღვაწე, ნამდვილი საიდუმლო მრჩეველი, კიევის გუბერნატორი (1839-1852), ისტორიკოსი, მხარეთმცოდნე და მეცენატი. კიევის საპატიო მოქალაქე (1872).
ბიოგრაფია
იგი დაიბადა ელისავეტგრადში (ახლანდელი კროპივნიცკი), ბერძენი ვაჭრის ოჯახში, რომელიც მე-18 საუკუნის ბოლოს გადავიდა თურქეთის კონსტანტინოპოლიდან ოდესაში და გამდიდრდა თამბაქოს და ღვინის ვაჭრობით. 1820-იანი წლების დასაწყისში უფროს ფუნდუკლეის ეკუთვნოდა რამდენიმე სახლი ოდესაში, მაღაზიები სევასტოპოლში, რამდენიმე ათასი ჰა მიწა, შაქრისა და ღვინის ქარხნები.
მილიონერის შვილი და თავად მულტიმილიონერი წყალ-პურზე გაიზარდა. მამის ნება-სურვილით, რომელმაც შვილის შრომისმოყვარეობა, მონდომება და პატიოსნება აღზარდა, მრავალი წელი მუშაობდა დაბალ თანამდებობებზე. მომავალში, ფუნდუკლეი ყველა მაღალ თანამდებობაზე აოცებდა ადამიანებს გამოცდილების სასწაულებრივი კომბინაციით, გაჭირვებულთა მიმართ გულუხვობითა და უბრალოებით. ის იყო ადამიანის მაგალითი, რომელიც იყენებს სიმდიდრეს საზოგადოების სამსახურში.
ბიჭმა განათლება სახლში მიიღო და 12 წლის ასაკში დაიწყო სამსახური. 1811 წელს იგი გახდა საფოსტო განყოფილების ვიცე-კანცელარი. 1818 წელს მსახურობდა მინისტრთა კომიტეტის კანცელარიაში, 1819 წლიდან — უმაღლესი ჩინებისთვის თხოვნების განაცხადების მიღების კანცელარიაში. მხოლოდ 1831 წელს მიიღო მან სპეციალური დავალებების ჩინოვნიკის თანამდებობა ნოვოროსიისკის გენერალური გუბერნატორის, გრაფ მიხაილ ვორონცოვისგან. მისი საქმიანი თვისებების და მდიდარი გამოცდილების გამო, ვორონცოვი ზრუნავდა მის კარიერულ წინსვლაზე. 1838 წელს დაინიშნა ვოლინის (ახლანდელი ჟიტომირი) ვიცე-გუბერნატორის თანამდებობაზე. ითვლება, რომ ასეთი მოულოდნელი დანიშვნა, უპირველეს ყოვლისა, გამოწვეული იყო ფუნდუკლეის მამის გარდაცვალების შემდეგ დარჩენილი უზარმაზარი ქონებით. როცა კიევის სამხედრო გუბერნატორმა დიმიტრი ბიბიკოვმა ვოლინის ვიცე-გუბერნატორის კეთილშობილებისა და სიმდიდრის შესახებ შეიტყო, იჩქარა შუამდგომლობა პერსპექტიული ჩინოვნიკის მომავლისთვის და მოითხოვა სამოქალაქო გუბერნატორის პოსტი კიევში 1839 წლიდან 1852 წლამდე.
კიევის გუბერნატორი
მარჯვნივ|მინი|309x309პქ| ჰაინრიხ ჰოლპეინი „ივანე ფუნდუკლეის პორტრეტი", 1840-1850-იანი წლები. [[უკრაინის ისტორიის ეროვნული მუზეუმი, კიევი]] ივან ფუნდუკლეიმ ბევრი რამ გააკეთა ქალაქისთვის კიევში სამსახურის წლებში. იყო მეცნიერებისა და განათლების მფარველი, დაამკვიდრა საქალაქო საბაჟო მუშაობა, გააუმჯობესა ციხეებში ყოფნის პირობები. 1845 წლის წყალდიდობის შემდეგ მან მოაწყო მსხვერპლთა დახმარების სისტემა — მათ მიიღეს სესხები საცხოვრებლის აღდგენისთვის და თავშესაფარი პოდილში მდებარე კონტრაქტის სახლში. გუბერნატორმა რამდენიმე გაჭირვებულ მრავალშვილიან ოჯახს ფინანსურად დაუჭირა მხარი. მისი სახსრებით პირველად მოასფალტდა ანდრეევის დაღმართი და 1843 წელს აშენდა მაშინდელი კიევის წყალმომარაგების სისტემის ერთ-ერთი შადრევანი, რომელიც იკვებებოდა ხრეშჩატიკის ზედა ბორცვების წყაროებიდან. კიეველებმა ამ შადრევანს გუბერნატორის პატივსაცემად უწოდეს „ფუნდუკლეევსკი" ან უბრალოდ „ივანე". ამავე პერიოდს ეკუთვნის კიევის საქალაქო სათათბიროს შენობის მშენებლობა პოდილში და ცნობილი ჯაჭვის ხიდი.
გუბერნატორობის დროს ფუნდუკლეიმ თავის სასახლეში ორჯერ მოაწყო საზეიმო სადილი ფრანგი მწერლის ბალზაკის პატივსაცემად. 1866 წელს მისი კუთვნილი პურის საწყობის შენობა ოდესაში გადასცა რიშელიეს გიმნაზიას.
კიევის შემდეგ
კიევის დატოვების შემდეგ, საიდუმლო მრჩეველი ფუნდუკლეი დიდი ხნის განმავლობაში მსახურობდა პოლონეთის სამეფოს ადმინისტრაციაში, როგორც რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში: 1852 წლიდან სენატორად ვარშავის სამთავრობო სენატის დეპარტამენტში, 1855 წლიდან — პოლონეთის სამეფოს გენერალური კონტროლიორი და უზენაესი საანგარიშო პალატის თავმჯდომარე. 1864 წელს მიიღო ნამდვილი საიდუმლო მრჩეველის ჩინი. 1865 წლიდან ივანე ფუნდუკლეი იყო პოლონეთის სამეფოს სახელმწიფო საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე. ადმინისტრაციულ მუშაკად ყოფნის დროსაც არ თმობდა სამეცნიერო-საგანმანათლებლო საქმიანობას. მისი დახმარებით და ხელმძღვანელობით გამოიცა პოლონეთის ეკონომიკისა და ტყეების ისტორიის კვლევა.
„კირილესა და მეთოდეს“ საზოგადოების დარბევა
ფუნდუკლეი იყო ერთ-ერთი მთავარი გავლენიანი სამთავრობო მოხელე „კირილესა და მეთოდეს“ საზოგადოების საქმეში. ამ დროს გენერალ-გუბერნატორი ბიბიკოვი არ იმყოფებოდა ადგილზე და ფუნდუკლეი პირადად მონაწილეობდა საზოგადოების წევრების დაკავებაში, ჩხრეკასა და დაკითხვაში. მათგან ბევრს პირადად იცნობდა. კოსტომაროვს სჯეროდა, რომ ფუნდუკლეი აპირებდა მის გაფრთხილებას, მაგრამ რატომღაც ერთი თვის განმავლობაში დრო ვერ გამოძებნა.
პიროვნება
თავის მოგონებებში ერაზმ ივანეს ძე სტოგოვი, სამხრეთ-დასავლეთის რეგიონის გენერალური გუბერნატორის, დიმიტრი ბიბიკოვის აპარატის გუბერნატორი, აღნიშნავს, რომ ფუნდუკლეის გააჩნდა მრავალი შესანიშნავი, ადამიანური თვისება. მაგალითად, ის იყო გულუხვი და ეხმარებოდა ღარიბებს, მაგრამ მთავარი ის იყო, რომ ამას რაღაცნაირად შეუმჩნევლად აკეთებდა, განსხვავებით ბიბიკოვისგან, რომელიც „ხმაურით, ეფექტით გასცემდა 3 კაპიკს“. მან საკუთარი ხარჯებით შეაკეთა გუბერნატორის სახლი და საზღვარგარეთიდან ულამაზესი ავეჯი გამოიწერა ბაჟის გარეშე (ფინანსთა მინისტრის ნებართვით), რომელიც მოგვიანებით ქალაქს შესწირა.
ფუნდუკლეი ბიბიკოვს არასოდეს ეპირფერებოდა. პირიქით, მტკიცედ იცავდა თავის უფლებებს გენერალ-გუბერნატორის ახირებების წინააღმდეგ და ამას აკეთებდა მშვიდად, გააზრებულად, ზედმეტი მღელვარების გარეშე. ის იყო შორსმჭვრეტელი და ბრძენი ჩინოვნიკი. სტოგოვის თქმით, ის ხელფასს არ იღებდა, აგზავნიდა კანცელარიაში: მმართველს წელიწადში 12000 მანეთს უხდიდა, რომ მას ქრთამი არ აეღო. ფუნდუკლეის გუბერნატორობის დროს მექრთამეობა უფრო იშვიათობა იყო, ვიდრე სხვა ქალაქებში, რადგან მდიდარი მიწის მესაკუთრეები პოლიციელებს წლიურ ხელფასს უხდიდნენ. ასეთ ხელფასს იხდიდა ფუნდუკლეი თავისი მამულებიდანაც. როდესაც ეს უკანასკნელი კიევის გუბერნატორად დაინიშნა, მისმა მამულის მმართველმა შეაჩერა გადახდა, მაგრამ ფუნდუკლეიმ ბრძანა მისი განახლება შემდეგი სიტყვებით: „თუ მდიდარი მიწის მესაკუთრეები პოლიციას არ გადაუხდიან, ისინი ფულს ქურდებისგან მიიღებენ“.
მინი|270x270პქ| ფუნდუკლიივკას სადგურის შენობა
ხსოვნა
1869 წელს კიევის ერთ-ერთ ცენტრალურ ქუჩას — კადეცკას ქუჩას ეწოდა ფუნდუკლეის სახელი (შემდგომში ლენინის, ახლანდელი ბოგდან ხმელნიცკის ქუჩა), ხოლო 1872 წელს ივანე ფუნდუკლეი აირჩიეს კიევის საპატიო მოქალაქედ.
1876 წელს მისი სახელი დაარქვეს ფუნდუკლიივკას სატვირთო და სამგზავრო სარკინიგზო სადგურს დაბა ალექსანდროვკაში, (ამჟამად კიროვოჰრადის ოლქი).
სქოლიო
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები კატეგორია:კიევის ისტორია კატეგორია:რუსეთის იმპერიის მოღვაწეები კატეგორია:გარდაცვლილი 1880 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1799 კატეგორია:დაბადებული 26 სექტემბერი
ზაზა ზამთარაძე
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1976 კატეგორია:დაბადებული 6 სექტემბერი კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:თელავის კახეთის ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები კატეგორია:თსუ-ს ფეხბურთელები კატეგორია:ფრაიბურგის ფეხბურთელები კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის მწვრთნელები კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს მწვრთნელები კატეგორია:ზესტაფონის მწვრთნელები კატეგორია:სამტრედიის მწვრთნელები
აბანოს პირველი ნასოფლარი
აბანოს პირველი ნასოფლარი — არქეოლოგიური ძეგლი ქარელის მუნიციპალიტეტში, სოფელ აბანოდან სამ კილომეტრში, ზეგანზე, დოლომიტების კარიერთან. მისი ფართობი ოთხი ჰექტარია. თარიღდება ფეოდალური ხანით. ნასოფლარის გარშემო შეიმჩნევა ზღუდის კვალი. შემორჩენილია სხვადასხვა ნაგებობების საძირკვლის ნაშთები. კულტურული ფენა დაფარულია მიწით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
დარდები
ლიტერატურა
კატეგორია:ინდოეთის ხალხები კატეგორია:ავღანეთის ხალხები კატეგორია:პაკისტანის ხალხები
ქვემო ხანდაკის ყორღანული სამარხი
ქვემო ხანდაკის ყორღანული სამარხი — არქეოლოგიური ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო ხანდაკის აღმოსავლეთით, 2 კილომეტრზე, მდინარე მტკვრის მარჯვენა ნაპირზე, ადგილ ოხერახევის მიდამოებში. თარიღდება ადრინდელი ბრინჯაოს და ელინისტური ხანით. ძეგლი 1974 წელს გათხარა კასპის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ. ყორღანის დიამეტრი 35 მეტრია, სიმაღლე 2 მეტრი. სამარხი ორმო (3x3 მეტრი, სიღრმე მიწის ახლანდელი ზედაპირიდან — 2,7 მეტრი) ამოთხრილია უშუალოდ ქვაყრილის შუა ნაწილის ქვეშ. ორმოს დასავლეთ ნაწილში, თავით აღმოსავლეთისკენ დაკრძალული იყო ერთი ხელფეხმოხრილი მიცვალებული, რომელსაც თავთან ედგა წითლად გამომწვარი მაღალყელიანი სამყურა დერგი. სამარხი ორმო გადახურული ყოფილა ხის მჭიდროდ მიჯრილი ძელებით, რომელზეც რიყის ქვები ეყარა. ორმოს ფსკერიდან 0,8 მეტრზე ქვაყრილში აღმოჩნდა შავზედაპირიანი, გრავირებული ორნამენტით შემკული თიხის ჭურჭელი და რელიეფური სარტყლით შემკული, წითლად გამომწვარი ელინისტური ხანის ქვევრის ნამტვრევი, ხოლო უშუალოდ სამარხი ორმოს თავზე, მის ჩრდილო კედელთან — ბრინჯაოს ხანის ორი ყუნწიანი სატევარი (ერთ-ერთ სატევარს ყუნწის ზედა ნაწილში აქვს სასამანჭვლე ნახვრეტი), ელინისტური ხანის პროფილირებული შავპრიალა ჯამის ფრაგმენტები და სხვა. ადრინდელი ბრინჯაოს ხანისა და ელინისტური ხანის მასალის ერთ დონეზე არსებობა მოწმობს, რომ ყორღანი გაძარცვული უნდა იყოს. ყორღანის ქვაყრილის ცენტრალურ ნაწილში, მიწის ახლანდელი ზედაპირიდან 0,4 მეტრ სიღრმეზე ესვენა გულხელდაკრეფილი გაშოტილი მიცვალებული (ელინისტური ხანისა), თავით აღმოსავლეთისკენ. მიცვალებულს ჩატანებული ჰქონდა ბრინჯაოს ხუთი დუგმა. სამარხში აღმოჩნდა აგრეთვე ამავე ხანის წითლად გამომწვარი თიხის ჭურჭლის ნამტვრევები. ამ სამარხის დასავლეთით გამოვლინდა კიდევ ერთი უინვენტარო სამარხი. იგი ძლიერ დაზიანებულია და მისი თარიღის დადგენა ვერ ხერხდება. მოპოვებული მასალა ინახება კასპის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კონსელეირუ-მაირინკი
კონსელეირუ-მაირინკი (Conselheiro Mairinck) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 600 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იბაიტის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 636 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 17.76 კმ²-ზე. ფართობი 204 705 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
არტურ ედიგარიანი
არტურ ედიგრიანი (Արթուր Եդիգարյան; დ. 26 ივნისი, 1987, ერევანი, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი ფეხბურთელი. პოზიციით დაცვითი ნახევარმცველი. ამჟამად იგი თამაშობს დასავლეთ სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებსა და სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგის კლუბ ალაშკერტში.
არტურ ედიგარიანი 2008-15 წლებში სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მოთამაშე იყო. დღესდღეობით იგი წარმოადგეს დასავლეთ სომხეთის ეროვნულ ნაკრებს. იგი იყო იმ პიუნიკის წევრი, რომელმაც სომხეთის პრემიერლიგის მოგება 2006-2009 წლებში მოახერხა; აგრეთვე ედიგარიანი ირიცხება იმ ალაშკერტში, რომელმაც ხსენებული ტურნირი 2015-2018 წლებში მოიგო. მას აქვს ისეთ ქვეყნებში თამაშის გამოცდილება, როგორებიც არიან: ირანი, რუსეთი, უკრაინა და ყაზახეთი.
საკლუბო კარიერა
არტურ ედიგარიანი დაიბადა ერევანში, სომხეთში, ფეხბურთელების ოჯახში; არტური და მისი ძმა არტაკი წარმოადგენენ ოჯახის მესამე თაობას, რომლებმაც პროფესიონალური ფეხბურთი ითამაშეს. არტურმა ფეხბურთის თამაში 6 წლის ასაკში დაიწყო. ედიგარიანების ოჯახი ცხოვრობდა ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი გვერდით მდებარე სახლში. მისი პირველი მწვრთნელი იყო ჰოვიკ ღაზანჩიანი. მას დამთავრებული აქვს კლუბ პიუნიკის საფეხბურთო სკოლა. 19 წლის ასაკში იგი გახდა იმ პიუნიკის პირველი გუნდის წევრი, რომელმაც 2006, 2007, 2008, 2009 წლებში სომხეთის პრემიერლიგა, 2009 წელს სომხეთის თასი, ხოლო 2007, 2008 წლებში სომხეთის სუპერთასი მოიგო. 2009 წლის სომხეთის პრემიერლიგის სეზონის დასრულებამდე, იგი იჯარით ირანის პრო ლიგის კლუბ „პასი ჰამედანში“ გადავიდა. ეს იყო მისი პირველი საზღვარგარეთული გამოცდილება.
საერთაშორისო კარიერა
არტურ ედიგარიანის დებიუტი სომხეთის ეროვნულ ნაკრებში შედგა 2008 წლის 2 თებერვალს, მალტას წინააღმდეგ გამართულ ამხანაგურ შეხვედრაში. 2008-2015 წლებში იგი ნაკრების მაისურით 41 თამაშში გამოჩნდა.
2018 წლის მაისში არტურ ედიგარიანი დასავლეთ სომხეთის ეროვნულმა ნაკრებმა გამოიძახა, რათა მონაწილეობა მიეღო 2018 წლის ConIFA-ს მსოფლიო საფეხბურთო თასზე. 2018 წლის ივნისში იგი კვლავ გამოიძახეს დასავლეთ სომხეთის ნაკრებში; ამჯერად მას მონაწილეობა 2019 წლის CONIFA-ს ევროპის საფეხბურთო თასე უნდა მიეღო.
პირადი ცხოვრება
არტურის ახალგაზრდა ძმა, ატრაკ ედიგარიანი აგრეთვე თამაშობს სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში. მათი მამა, გეგამ ედიგარიანი იყო საბჭოთა ფეხბურთელი; მათი პაპა ფელიქს ვერანიანი ფეხბურთელი და მწვრთნელი იყო. არტურის მეუღლის სახელია გაიანა. წყვილი ადრე კლასელები იყვნენ. მათ ჰყავთ ქალიშვილი.
პიუნიკი
კლუბ პიუნიკში ედიგარიანს მოგებული აქვს: სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგა (2006, 2007, 2008, 2009), სომხეთის თასი (2009, 20013) და სომხეთის სუპერთასი (2007, 2008).
კაირატი
კლუბ კაირატში მოგებული აქვს 2014 წლის ყაზახეთის თასი.
ალაშკერტი
კლუბ ალაშკერტში მოგებული აქვს: სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგა (2015-16, 2016-17, 2017-18) და სომხეთის თასი (2019).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:სომეხი ფეხბურთელები
ლუსენა (პარაიბა)
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 730 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 132.47 კმ²-ზე. ფართობი 88 549 კმ²-ია.
იეჟი არონიშიძე
ბიოგრაფია
მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ იეჟიმ ჯერ ლოძის მექანიკის ტექნიკუმი, შემდეგ გდინიის პოლიტიექნიკური ინსტიტუტი დაამთავრა. სწავლის პარალელურად გდინიის ნავსადგურში მუშაობდა. მან ძალზე ახალგაზრდამ, 22 წლის ასაკში შექმნა ოჯახი. რამდენიმე წლის შემდეგ ლოძში გადავიდა საცხოვრებლად და ინვესტიციების დაპროექტების სფეროში დაიწყო მუშაობა. ყვალაფერი რასაც იეჟი აკეთებდ, აკეთებდა დიდი ენთუზიაზმითა და მონდომებით. მან განსაკუთრებული სიყვარულით მოკიდა ხელი საქართველო-პოლონეთის საზოგადოების შექმნას. იგი სათუთად ეპყრობოდა ყველაფერს, რაც საქართველოსთან იყო დაკავშირებული. ამის შედეგია თუნდაც ის, რომ მისის ბინა სავსეა სამახსოვრო საჩუქრებით საქართველოდან. იეჟი იყო ძალზედ მზრუნველი მამა და უაღრესად მოსიყვარულე პაპა. იეჟის ერთადერთი ვაჟი, პეტრე 43 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იეჟიმ მამაცურად გაუძლო ბედის ამ გამოცდას, მაგრამ ვერ შეძლო დიდხანს ეტარებინა ეს ტკივილი. 1979 წელს იეჟი მეუღლესთან ერთად პირველად ესტუმრა საქართელოს. მშობლიურ სოფელ კონჩკათში მას ჯერ კიდევ ცოცხალი დახვდა მამის უმცროსი ძმა. საქართველო მეორე მოგზაურობისას შემოიარა. იეჟი არონიშიძე 1998 წლის 28 სექტემბერს გარდაიცვალა, მეუღლის ნინას გარდაცვალების წლისთავზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:დაბადებული 1927 კატეგორია:დაბადებული 9 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 28 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1998
თეიმურ-მიუსქანლი
თეიმურ-მიუსქანლი (Teymur Müskanlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუბადლის რაიონის სოფლები
ორმოცნის საყდარი
აღწერა
ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია სხვადასხვა ზომისა და ფორმის, ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. გარეთა კედლების წყობაში, გაცილებით მოზრრდილი ქვებია გამოყენებული. ქვები შემთხვევითი ფორმისაა, ისინი ქაოსურადაა განლაგებული, რის გამოც მათ შორის მოზრდილი არეებია შექმნილი, რომლებიც შევსებულია წვრილი, ნატეხი ქვებით და შებათქაშებულია. შიგნიდან სარკმლების თაღოვანი გადახურვა და კამარა კვადრატული (22 x 22 x3.5) აგურისაა. კელდებზე შემორჩენილია გვიანდელი რემონტის კვალი. ამ დროს უნდა განახლებულიყო ლავგარდანიც. გვიანდელი ლავგარდანი მოქცეულია თავდაპირველის ზემოთ. შეცვლილია სახურავის ფერდების დახრილობაც. ერთადერთი შესასვლელი დასავლეთითაა.კ არი გადახურულია ქვიშაქვის ზღუდრით და ორივე მხრიდან თაღოვანი თავი აქვს.
დარბაზი
ეკლესიის დარბაზი (ფართობი დაახლოებით 13 კვადრატული მეტრი) შემაღლებული პროპორციებისაა. აღმოსავლეთით მას ერთვის ღრმა, ოდნავ გაბრტყელებული ნახევარწრის ფორმის აფსიდი, რომლის ღერძზე გაჭრილია გარეთკენ მკვეთრად შევიწროებული, ნახევარწრიული თაღით დასრულებული სარკმელი. თითო მსგავსი სარკმელია გაჭრილი სამხრეთ და დასავლეთ კედლებშიც. აფსიდში, სარკმლის ორივე მხარეს, თითო მცირე, სწორკუთხა ნიშაა. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე, მიდგმულია კუუბური ფორმის ტრაპეზი. მოგვიანებით, ტრაპეზის მსგავსი სტრუქტურა ჩრდილოეთ ნიშის ქვემოთაც მიუდგამთ. სავარაუდოდ მას სამკვეთლოდ იყენებდნენ. აფსიდი გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით, დარბაზი - ნახევარწრიული კამარით.
ფასადი
ფასადები სადაა. დასსავლეთ ფასადზე, შესასვლელის ზემოთ, საფეხურით შეღრმავებული, სწორკუთხა არეა (სიგრძე - 90 სანტიმეტრი, სიმაღლე - 70 სანტიმეტრი), რომელშიც, როგორც ჩანს, წარწერიანი ქვა იყო ჩასმული. ფასადები დასრულებულია ექვსსაფეხურიანი ლავგარდნით (შედგება კუთხით შვერილი და ჩვეულებრივად დაწყობილი აგურის რიგების მონაცვლეობით), შენობა გადახურული იყო კრამიტით.
რემონტი
2006-2007 წლებში სოფლის მაცხოვრებლებმა ეკლესია გაარემონტეს; შიგნიდან შელესეს, აღადგინეს ლავგარდნის ნაწილები და შენობა ღარისებრი კრამიტით გადახურეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დაქტილოლოგია
მინი|ქართული დექტილური ანბანი. მას საფუძვლად დაედო რუსული და მიემატა 9 განსხვავებული ასო დაქტილოლოგია (δάκτυλος და λόγος) — მეტყველების თავისებური ფორმა — სიტყვების გამოსახვა ხელის თითების საშუალებით.
რადამა I
რადამა I დიდი (დ. 1793 — გ. 27 ივლისი, 1828) — მადაგასკარის პირველი მმართველი, რომელიც აღიარებული იყო მადაგასკარის მეფედ (1810–1828) ევროპული სახელმწიფოს მიერ. ტახტზე ავიდა 17 წლის ასაკში მამისა და წინამორბედის, მეფე ანდრიანამპუანიმერინას გარდაცვალების შემდეგ. რადამას მმართველობისას, მისივე მოწვევით ევროპელებმა პირველად მოინახულეს იმერინის სამეფოს ცენტრალური მაღალმთიანი რეგიონი და დედაქალაქი ანტანანარივუ. მეფემ წაახალისა ლონდონის მისიონერული საზოგადოების წარმომადგენლები, რათა დაეარსებინათ სკოლები წარჩინებულთათვის, რომლებიც იყვნენ პოტენციური სამხედრო და სამოქალაქო მოსამსახურეები. მათ ასევე შემოიტანეს ქრისტიანობა და ასწავლიდნენ წერა-კითხვას ნათარგმნი ბიბლიის გამოყენებით. რადამა I-ის მმართველობისას გატარდა მრავალი პოლიტიკური და სოციალური რეფორმა, ბოლო მოეღო მონებით საერთაშორისო ვაჭრობას, რაც ტრადიციულად, იმერინის სამეფოს სიმდიდრის ძირითადი წყარო იყო. წარმატებული სამხედრო კამპანიების შედეგად შეძლო საკუთარი მმართველობის ქვეშ მოექცია კუნძულის ორი მესამედი. ალკოჰოლმა მისი ჯანმრთელობა საგრძნობლად დაასუსტა. გარდაიცვალა ნაადრევად, 35 წლის ასაკში 1828 წელს. ტახტზე შეცვალა მისმა მაღალი რანგის ცოლმა რანავალუნა I-მა.
დაქტილოლოგია
თავდაპირველად დაქტილოლოგიას მიმართავდნენ ადამიანები, რომლებსაც დუმილის აღთქმა ჰქონდათ დადებული, შემდეგ იგი გამოიყენეს ყრუებთან ურთიერთობისათვის.
რადამა I
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იმერინის მონარქები კატეგორია:დაბადებული 1793 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1828 კატეგორია:XIX საუკუნის აფრიკის მონარქები
დაქტილოლოგია
ყრუ ბავშვთა სპეციალურ საბავშვო ბაღებში, აგრეთვე ყრუ-მუნჯთა სპეციალურ სკოლის დაწყებით კლასებში დაქტილოლოგია არის ზეპირი მეტყველების სწავლების ძირითადი ხერხი, უფროს კლასებში კი დამხმარე ხერხი. ბრმა-ყრუ-მუნჯთა სწავლებისას დაქტილოლოგია ურთიერთობის ერთადერთი საშუალებაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჟესტური ენები
პლევლია
პლევლია — ქალაქი ჩრდილოეთ მონტენეგროში, პლევლიის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 19 489 ადამიანს (2011).
კუნტურის საყდარი
კუნტურის საყდარი, კუნტუსის საყდარი — არქიტექტურული ძეგლი თელავის მუნიციპალიტეტის სოფელ თეთრი წყლების აღმოსავლეთით სამიოდე კმ-ზე. მდინარე თურდოს სათავეებში, მისი ერთ-ერთი შენაკადის — ფსიტიანისხევის მარცხენა ნაპირას, ბუნებრივად მოვაკებულ ადგილზე. ეკლესიის შორიახლოს, ტყეში, მოზრდილი ნამოსახლარის კვალია ჩრდილო-აღმოსავლეთით კი, ორიოდე კმ-ზე, მაღალი მთის წვერზე, ციხის ნანგრევები, რომელსაც ზოგი ფსიტიანის ზოგი კი ფსიტის ციხეს უწოდებს.
ეკლესია ზომით მოზრდილია „თავისუფალი ჯვრის“ ტიპის დამატებითი სათავსებით საკურთხევლის გვერდებზე ჯვრის აღმოსავლეთ ნაწილიაფსიდიანია, დანარჩენი მკლავები-სწორკუთხა. აფსიდის წინ მცირე სიღრმის ბემაა. დასავლეთის მკლავი ჩრდილო და სამხრეთ მკლავებზე ოდნავ უფრო ღრმაა ნაგებობაში მკაფიოდ განირჩევა ქრონოლოგიურად განსხვავებული ორი ფენა. თავდაპირველი ფენა, როგორც შენობის აღნაგობიდან და ზომებიდან, ისეცალკეული ნიშნებიდან გამომდინარე, XI საუკუნეს უკავშირდება. მომდევნო ხანებში ეკლესია ძლიერ დაზიანებულა. XVI საუკუნეში მისი აღდგენა დაუწყიათ,მაგრამ, როგორც ეტყობა, აღარ დაუსრულებიათ (კედლების შენება ერთ სიმაღლეზეა გაწყვეტილი). ეკლესიის განახლების შესახებ საუბარია ჩრდილო-აღმოსავლეთ სათავსით კარის 1587 წლით დათარიღებულ, ასომთვრულით შესრულებულ, ოთხსტრიქონიან წარწერაში (მისი მარჯვენა ნაწილი ამსწორკუთხა ჟამად ადგილზეა, შუა-1933 წელს, თელავის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში (ამჟამად თელავის ინსტიტუტის მუზეუმი გადაუტანიათ. მარცხენა ნაწილი კი დაკარგულია). თ.ბარნაველის მიხვედით წარწერა შემდეგი შინაარსისაა: წარწერიდან ირკვევა, რომ ეკლესია აღუდგენია კახეთის მეფე ალექსანდრე II-ს და, რომ განახლებისას ნაკურთხი ყოფილა იოანე ნათლისმცემლის სახელზე.
შენობის თავდაპირველ ე. ი. ძირითად, სამშენებლო ფენას მიეკუთვნება საკურთხევლის ჩრდილოეთით მდებარე სწორკუთხა სათავსო-სამკვეთლო. სავარაუდოა, რომ ტაძრის დანარჩენი ნაწილის გეგმაც თავდაპირველია. თუმცა, ამის დაზუსტება, გათხრა-გასუფთავების გარეშე არ ხერხდება. ეკლესიას სამი შესასვლელი აქვს: დასვლეთით, სამხრეთით და ჩრდილოეთით სამივე კარი შესაბამისი მკლავის ცენტრშია, გამოყვანილია კვადრატული აგურით და ორივე მხრიდან ნახევარ წრიული თაღით არის დასრულებული.მოგვიანებით, შესაძლოა მშენებლობის დროსვე, შესასვლელების თაღის არეები, შიგნიდან, აგურის წყობით შეუვსიათ და ხის ძელებით დიობი თარაძულათ გადაუხურავთ. საკურთხევლის აბსიდი ოდნავ ნალისებრი ფორმისაა.
ჩაჩუბეთის ნასოფლარი
ჩაჩუბეთის ნასოფლარი — არქეოლოგიური ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაჩუბეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, საავტომობილო გზის მარჯვენა მხარეს, მთის ფერდობზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ნასოფლარზე ნატეხი ქვით ნაგები ღვთისმშობლის დარბაზული ეკლესიის ნანგრევებია. ეკლესიას ჩუქურთმებით შემკული ქვის კანკელი ჰქონია. ჩანს მინაშენების კვალიც.
ლიტერატურა
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
კუნტურის საყდარი
ეკლესიის აღმოსავლეთ ფასადის მნიშვნელოვანმა მონაკვეთებმა შინარჩუნა თავდაპირველი, თევზიფხური წყობით გამოყვანილი, თარაზულად გამავალი რიგები: კედლის ზედა და, ნაწილობრივ, ქვედა ნაწილებში საკმაოდ უხვადაა ჩასმული (როგორც ჩანს, რომელიღაც პერიოდის შეკეთების დროს) ქვის დიდი ფილები, რომლებიც კედლის ზედაპირზე ბრტყლად არის გამოსული.გარდა ამისა, არის აგურის ცალკეული ჩანართებიც. აგურითვეა გამოყვანილი ფასადის ცენტრში არსებული, კედლის სიბრტყიდან ოდნავ შვერილი სწორკუთხედი, რომელშიც საკურთხევლის სარკმელია ჩასმული. დასავლეთ, ჩრდილოეთ და სამხრეთ ფასადებზე წყობა, ძირითადად, სწორია. აქ რიყის ქვა და ფილაქანი აგურის რიგებს შორისაა მოქცეული. თუმცა, ძედა ნაწილებში ქვა უფრო მეტია,დასავლეთ ფასადზე, აქა-იქ, არის შირიმით გამოყვანილი დიდი მონაკვეთბი. შენობის ყველა კუთხე აღმოსავლეთ კუთხეების გარდა, ნაწყობია აგურით, ამჟმად ბათქაში, კედლების დიდ ფართობზე, როგორც გარედან, ისე შიგნიდანაც ჩამოცილებულია, რის გამოც ზედაპირი საკმაოდ უსწორმასწოროა.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მელითონეთა განძი
მელითონეთა განძი — არქეოლოგიური ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ კავთისხევში, აღმოჩენილი იქნა კავთისხევის ცემენტის კარიერისაკენ გადასასვლელი გზის მოპირდაპირე მხარეს 100 მეტრზე, ადგილობრივი ლოდების მიწებში. თარიღდება ძვ.წ. II ათასწლეულის დასასრულით. თიხის ჭურჭელში აღმოჩნდა ბრინჯაოს ნივთები: აღმოსავლეთ ქართული ცული (2 ცალი), თოხი, ხის სახოკი, სპილენძის ზოდები (40 კილოგრამი). მოპოვებული მასალა ინახება კასპის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.
ტრანს-კასპიური მილსადენი
მინი|263x263px|ტრანს-კასპიური მილსადენის რუქა ტრანს-კასპიური მილსადენი (Transxəzər boru xətti; Transhazar turbaly geçiriji) — დაგეგმილი წყალქვეშა მილსადენი, რომელმაც უნდა დაუკავშიროს თურქმენბაში ბაქოს. ეს მილსადენი უზრუნველყოფს ბუნებრივი აირის ტრანსპორტირებას თურქმენეთიდან და ყაზახეთიდან აზერბაიჯანის გავლით თურქეთსა და საქართველოში და შემდეგ ევროკავშირის ქვეყნებში. ეს გაზსადენი ასევე განიხილება სამხრეთ გაზის დერეფნის გაფართოების ნაწილად.
დაგეგმილი მილსადენის სიმძლავრე წელიწადში 30 მილიარდ კუბურ მეტრს შეადგენს. ეს მილსადენი წელიწადში ევროპაში 10-დან 30 მილიარდ კუბურ მეტრ გაზს მიაწვდის. მილსადენი ბაქოში სამხრეთის (ბაქო-თბილისი-ერზრუმის) გაზის დერეფანს შეუერთდება და მისი გავლით ტრანს-ანატოლიურ მილსადენს. გაზსადენის დაგეგმილი სიგრძე 300 კმ-ია. მისი სავარაუდო ღირებულება შეადგენს 5 მილიარდ აშშ დოლარს.
ისტორია
2006 წლის იანვარში რუსეთსა და უკრაინას შორის გაზის კონფლიქტის გამო, ტრანს-კასპიური მილსადენისადმი ინტერესი კვლავ გამოვლინდა. 2006 წლის 11 იანვარს აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრმა არტურ რასიზადემ ყაზახეთის პრემიერ-მინისტრს დანიალ აჰმედოვს შესთავაზა სამხრეთის გაზის დერეფნის გავლით თურქეთში ყაზახური გაზის ექსპორტირება და იქიდან მისი გადაყვანა ევროპის ბაზარზე. 2006 წლის მარტში, თურქმენეთის პრეზიდენტმა განაცხადა მილსადენის მოლაპარაკებების განაახლების შესახებ. მაისში, ყაზახეთში ვიზიტის ფარგლებში ევროკომისარმა ენერგეტიკის საკითხებში განაცხადა, რომ ევროკავშირმა სრული მხარდაჭერა გამოუცხადა ტრანსკასპიური მილსადენის მშენებლობას.
2007 წლის 12 მაისს რუსეთმა, ყაზახეთმა და თურქმენეთმა ხელი მოაწერს სამმხრივ ხელშეკრულებას გაზის ექსპორტის თაობაზე ცენტრალური აზიიდან ევროპაში ცენტრალურ-აზიური მილსადენის გავლით. ეს გამოიყურებოდა, როგორც ტრანსკასპიური პროექტის კრახი, მაგრამ თურქმენეთის პრეზიდენტმა გურბანგული ბერდიმუჰამედოვმა განაცხადა ტრანსკასპიური მილსადენის პროექტის მშენებლობის გაგრძელების შესახებ.
2008 წლის 4 სექტემბერს, ირანის ისლამური რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ განაცხადა, რომ ირანი ეწინააღმდეგება კასპიის წყალქვეშა მილსადენის მშენებლობას ეკოლოგიური თვალსაზრისიდან გამომდინარე. 2008 წლის 22 დეკემბერს ავსტრიულმა კომპანიამ OMV და გერმანულმა კომპანიამ RWE გამოაცხადეს Caspian Energy Company-ს შექმნის თაობაზე, რომელიც შეისწავლიდა გაზსადენის მარშრუტს კასპიის ზღვის გავლით. კვლევის შედეგების მიხედვით, კომპანია გეგმავს ააშენოს გაზის ტრანსპორტირების სისტემა კასპიის ზღვაზე.
2011 წლის 12 დეკემბერს ევროკავშირის საგარეო საქმეთა საბჭო დათანხმდა გამოუყოს მანდატი ევროკომისიაში აზერბაიჯანსა და თურქმენეთს ტრანსკასპიური მილსადენის მოლაპარაკების თაობაზე.
2012 წლის 3 სექტემბერს, ევროპის ენერგეტიკის კომისართან შეხვედრის შემდეგ თურქეთის ენერგეტიკის მინისტრმა განაცხადა, რომ თურქეთი თურქმენეთიდან ტრანს-კასპიური გაზსადენის გავლით შეიძენს ბუნებრივ აირს.
სამხრეთ გაზის დერეფნის გამოჩენამ კიდევ ერთხელ აღძრა ინტერესი ტრანს-კასპიურ გაზსადენზე.
2018 წლის 15 თებერვალს ბაქოში ჩატარდა სამხრეთ გაზის დერეფნის საერთაშორისო საკონსულტაციო საბჭოს სხდომა, სადაც აღინიშნა, რომ ტრანს-კასპიური გაზსადენი, რომელიც ითვალისწინებს თურქმენეთის გაზის ტრანსპორტირებას, ასევე ჩართულია სამხრეთის დერეფნის პროექტში.
სქოლიო
კატეგორია:მილსადენები კატეგორია:გაზსადენები
სანტა-რიტა (პარაიბა)
სანტა-რიტა (Santa Rita) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატა-პარაიბანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ჟუან-პესოას შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 120 310 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 164.76 კმ²-ზე. ფართობი 730 205 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაიბის შტატის მუნიციპალიტეტები
კურიუვა
კურიუვა (Curiúva) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 776 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იბაიტის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 923 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.16 კმ²-ზე. ფართობი 576 263 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
წინანდლის წმინდა დემეტრეს ეკლესია
წინანდლის წმინდა დემეტრეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი სოფელ წინანდლის სამხრეთ განაპირას, ვენახებში. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით.
ეკლესია დარბაზულია (7,6 x 5,5 მ). ნაგებია რიყის ქვით. კარ-სარკმლების ღიობები, კამარა, კონქი, საბჯენი თაღები - აგურით. შესასვლელი ორია: სამხრეთის კედლის დასავლეთ ნაწილში და დასავლეთის კედლის ცენტრში. ორივე კარი გარედან თაღით იყო დასრულებული (შემორჩენილია მხოლოდ გვერდების ნაწილები, რის გამოც თაღის ფორმა არ დგინდება), შიგნიდან კი ხის, ბრტყელი გადახურვა აქვს.
აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, თაღოვანი სარკმლით ცენტრში და თითო, სწორკუთხა ნიშით გვერდებში. ერთი, თაღოვანი სარკმელი დასავლეთ კედელშიცაა, საკურთხევლის შუაში აგურით ნაგები ტრაპეზი დგას. აფსიდი გადახურულია წესიერი ფორმის, შეისრულთაღიანი კონქით. ეკლესიის დარბაზი გეგმით კვადრატულია, გადახურულია შეისრული კამარით. იგი ეყრდნობა ერთ, შეკიდულ, შეისრულსავე, საბჯენ თაღს, რომელიც მას ორ თანაბარ ნაწილად ყოფს.
შენობის ფასადები მოკლებულია ყოველგვარ სამკაულს. კედლები დასრულებული იყო ოთხსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომელიც შედგენილია ჩვეულებრივად დაწყობილი და კუთხით შვერილი აგურებით შედგენილი რიგების მონაცვლეობით. სახურავი ორფერდაა, დაბურული იყო ღარისებრი კრამიტით.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ულაშლი
ულაშლი (Ulaşlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
2020 წლის 9 ნოემბერს, მთიანი ყარაბაღის ომის დროს აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრომ გაავრცელა პრეზიდენტ ილჰამ ალიევის განცხადება სოფლის განთავისუფლების შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:გუბადლის რაიონის სოფლები
აგილონი
აგილონი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-კარინიენის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 59,452066 კმ². მოსახლეობა — 233 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ძვირფასო (1965 წლის ფილმი)
ძვირფასო (Darling) — 1965 წლის ბრიტანული ფილმი.
სიუჟეტი
ახალგაზრდა, მომხიბვლელი მოდელი დაიან სკოტი აპირებს გახდეს მდიდარი და ცნობილი. ამისთვის ის არაფერს ერიდება. ის გაიცნობს რობერტ გოლდს, რომელიც ცნობილი ტელეჟურნალისტია. რობერტი დაიანას გამო ოჯახს მიატოვებს, ქალს კი სოციალურ და პროფესიულ წრეებში წარადგენს. თავდაპირველად ისე ჩანს, რომ დაიანამ წარმატება და სიყვარეული ერთმანეთს დაუკავშირა, მაგრამ ქაოსურ 1960-იანებში კიდევ ბევრი ვინმე შეიძლება გამოჩნდეს, ვინც დაიანას შესთავაზებს მეტ ფულს, გართობასა და დიდებას, ვიდრე რობერტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1965 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:ჯონ შლეზინგერის ფილმები კატეგორია:ბრიტანული ფილმები
Waiting for the Worms
როჯერ უოტერსი:
"თეატრალურ ფარგლებში „Waiting for the Worms“ არის იმის გამოხატვა, თუ რა ხდება შოუს დროს - როდესაც ნარკოტიკის ეფექტი სუსტდება და ნამდვილი შეგრძნებები უტევს."
სიმღერა იწყება გერმანულ ენაზე თვლით - Eins, zwei, drei, Alle (ერთი, ორი, სამი, ერთად).
სქოლიო
კატეგორია:1979 წლის სიმღერები კატეგორია:პინკ ფლოიდის სიმღერები კატეგორია:სიმღერები როჯერ უოტერსის ავტორობით
თელავის საცხოვრებელი სახლი (ე. ახვლედიანის 24)
თელავის საცხოვრებელი სახლი — არქიტექტურული ძეგლი თელავში. დგას ელენე ახვლედიანის ქუჩაზე (№ 24)ю თარიღდება XIX საუკუნით.
სახლი ერთსართულიანია, ნაგებია აგურით. შესასვლელი მთავარი ფასადის მარჯვენა კუთხეშია განთავსებული. კარის ორივე მხარეს რუსტირებული პილასტრებია, ხოლო ცხაურში ჩაწნულია რუსული ასოები - „И“ და „К“. კარის გარდა, მთავარ ფასადზე გამოდის, ერთმანეთისგან რუსტირებული პილასტრებით გამიჯნული, შვიდი სარკმელი. სარკმელთა ქვეშ და თავზე სწორკუთხა ჩაღრმავებებია. სარკმლები გაფორმებულია პროფილირებული თავსართებით. შენობას მაღალი სარდაფი აქვს. რელიეფის თავისებურების გამო სარდაფის მხოლოდ რამდენიმე სარკმელია მიწის დონიდან ამოწეული. ფასადს ლავგარდანი და საკმაოდ მაღალი პარაპეტი ასრულებს. სახლს ეზოს მხრიდან, ფასადის მთელ სიგრძეზე, ხის აივანი გასდევს წახნაგოვანი სვეტებით, რიგთა შორის ჭვირული თაღებია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ფიგეირა (პარანა)
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 293 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 63.91 კმ²-ზე. ფართობი 129 769 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ინკუბატორი
ლიტერატურა
კატეგორია:მეფრინველეობა
ხალავა
ხალავა  (Xallava) — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუბადლის რაიონის სოფლები
თინლი (მრავალმნიშვნელოვანი)
თინლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
სტეფან სარქისიანი
სტეფან სარქისიანი (Ստէփան Սարգսյան; დ. 15 სექტემბერი, 1962, შამუტი, რუსეთი) — კარიერადასრულებული საბჭოთა სომეხი თავისუფალი სტილით მოჭიდავე. არის ოლიმპიური ვერცხლის მედალოსანი და ევროპის ჩემპიონი. 1988 წელს მიენიჭა საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატის წოდება.
ბიოგრაფია
სტეფან სარქისიანი დაიბადა 1962 წლის 15 სექტემბერს, საბჭოთა სომხეთის სოფელ შამუტში. 1976 წელს მისი ოჯახი საცხოვრებლად ვანაძორში გადავიდა; აქ მან დაიწყო თავისუფალი სტილით ჭიდაობა პედაგოგის, იაკობ გენძიანას ხელმძღვანელობით. 1981 წელს მოიგო ახალგაზრდული მსოფლიო ჩემპიონატი.
შემდეგ წელს სარქისიანმა მოჭიდავეთა მსოფლიო თასზე მოიგო თავისი მეორე ოქროს მედალი; ფინალში მისთვის ნაცნობი მოწინააღმდეგე, ჯონ სმიტი დაამარცხა. მომდევნო წელს იგი 1989 წლის ჭიდაობის მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობდა, თუმცა სმიტთან ტურნირის ადრეულ ეტაპზე წაგების გამო მან მე-6 ადგილი დაიკავა. 1990 წელს, სიეტლში გამართულ გუდვილის თამაშებში მოიგო ვერცხლის მედალი. საბჭოთა ნაკრები სტეფან სარქისიანმა 1990 წელს დატოვა; 1991 წელს დაასრულა მოჭიდავის კარიერა. მოგვიანებით ის მუშაობდა სპორტის ოფიციალურ წარმომადგენლად ამჟამად უკვე დამოუკიდებელ სომხეთში.
თავისუფალი სტილით ჭიდაობის საერთაშორისო ტურნირი, რომელიც ეძღვნება სტეფან სარქისიანს, ტარდება 1996 წლიდან, სომხეთის ქალაქ ვანაძორში, სარქისიანის მშობლიურ ქალაქში. ტურნირში ასპარეზობენ სომხეთიდან, საქართველოდან, რუსეთიდან, უკრაინიდან და ირანიდან მიწვეული მოჭიდავეები. სარქისიანი იყო სომხეთის ჭიდაობის ფედერაციის პრეზიდენტი 1998-2002 წლებში, ხოლო 2002 წელს გახდა საპატიო პრეზიდენტი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1962 კატეგორია:სომეხი მოჭიდავეები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
ადამიანის უფლებები ბაჰრეინში
მინი|[[ბაჰრეინის დროშა]] მინი|[[ბაჰრეინის გერბი]] ადამიანის უფლებები ბაჰრეინში — Human Rights Watch ბაჰრეინის ჩანაწერებში ადამიანის უფლებების შესახებ იქ არსებულ მდგომარეობას აღწერს, როგორც „სავალალო, რომელიც მკვეთრად გაუარესდა 2010 წლის მეორე ნახევარში“. ბაჰრეინის მთავრობამ ადგილობრივი შიიტი მუსლიმური მოსახლეობა მარგინალიზებული გახადა. წამება და იძულებითი გაუჩინარება ბაჰრეინში ხშირია. 2011 წლის არაბული გაზაფხულის დროს დემონსტრანტების წინააღმდეგ განხორციელებულმა ზომებმა ადამიანის უფლებების მრავალი დარღვევა გამოიწვია, მათ შორის ათობით ძველი შიიტური მეჩეთის განადგურება.
ბაჰრეინის დამოუკიდებელი საგამოძიებო კომისია შეიქმნა 2011 წლის 29 ივნისს მეფე ჰამად ბინ ისა ალ-ჰალიფას მიერ, 2011 წლის თებერვალსა და მარტში არეულობის პერიოდში სამეფოში მომხდარი ინციდენტების და ამ მოვლენების შედეგების შესაფასებლად. ანგარიში გამოქვეყნდა იმავე წლის 23 ნოემბერს და დაადასტურა, რომ დაკავებულებზე ხორციელდებოდა ფიზიკური და ფსიქოლოგიური ძალადობა.
მოქალაქეობის არმქონე ხალხი
მზარდ პრობლემას წარმოადგენს მოქალაქეობის არმქონე ადამიანები, რომლებიც ცნობილი არიან ბედუნის სახელით, რომლებიც არიან ირანელთა (განსაკუთრებით ეთნიკური სპარსელების ) შთამომავლები. ისინი ბაჰრეინში მრავალი ათწლეულია ცხოვრობენ. ბაჰრეინის მოქალაქეების უმეტესობა მუსლიმია, ზოგი ბაჰრეინელი ქრისტიანია.
ბაჰრეინში მოქალაქეობის არმქონე პირებს ეკრძალებათ კანონიერი ბინადრობის უფლება, არ აქვთ უფლება იმოგზაურონ საზღვარგარეთ, შეიძინონ სახლები და შეასრულონ სამთავრობო სამუშაოები. მათ ასევე არ აქვთ მიწის საკუთრება, ბიზნესის დაწყების და სესხების აღების უფლება. ცოტა ხნის წინ, ბაჰრეინის მთავრობამ გამოსცა დებულებები, რომლებიც ხელს უშლის მათი შვილების საჯარო სკოლებში გაგზავნასა და უფასო სამედიცინო დახმარების მიღებაში. მოქალაქეობის არმქონე პირის დეპორტაცია შეუძლიათ ნებისმიერ დროს. 1980-იანი წლების დასაწყისიდან ბაჰრეინის მთავრობამ ასობით ბედუნი გადაასახლა ირანში.
წამება
მიუხედავად მრავალი წლის განმავლობაში მთავრობის მიმართ განმეორებითი პრეტენზიებისა გაუმჯობესების შესახებ, Human Rights Watch ირწმუნება, რომ „წამება ბაჰრეინში სამართლებრივი პროცესის რეგულარული ნაწილია“.
ჰეკიმ ალ-არაიბის დაკავება ტაილანდში
2018 წლის ნოემბერში ბაჰრეინელ ფეხბურთელ ჰაკიემ ალ-არაიბის ბაჰრეინმა დაუსწრებლად მიუსაჯა 10 წლით თავისუფლების აღკვეთა პოლიციის განყოფილების ვანდალურად დაზიანების გამო. იგი დააკავეს ტაილანდში მეუღლესთან ერთად თაფლობის თვის გატარებისას. ფეხბურთელმა, რომელსაც ავსტრალიამ ლტოლვილის სტატუსი მიანიჭა 2014 წელს, მოუწოდა ტაილანდის ხელისუფლებას, რომ არ გადაეყვანათ იგი ბაჰრეინში, რადგან იგი ადრე აწამეს ბაჰრეინში პოლიტიკური შეხედულებების გამო.
მრავალი საერთაშორისო ორგანიზაცია ლობირებდა მის გათავისუფლებას. 2019 წლის 11 თებერვალს ტაილანდის გენერალურმა პროკურატურამ (OAG) შეწყვიტა ექსტრადიციის საქმე და ფეხბურთელი მელბურნში დაბრუნდა.
სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებები
საპარლამენტო და მუნიციპალური არჩევნები ტარდება ყოველ ოთხ წელიწადში ერთხელ. 2002 წლის არჩევნების აღდგენიდან მეფე ჰამადის მიერ რეფორმების ფარგლებში ქალებმა პირველად მიიღეს ხმის მიცემის უფლება. შურას საბჭოში წარმოდგენილი არიან ბაჰრეინის ქრისტიანული და ებრაული თემების წევრები.
სიტყვის თავისუფლება
მთავრობა აცხადებს, რომ პრესა თავისუფალია. Human Rights Watch–მა 2004 წელს აღნიშნა, რომ სისხლის სამართლის კოდექსი მთავრობას აძლევს „ფართო თავისუფლებას საზოგადოებრივი კრიტიკის აღსაკვეთად“ და რომ მას „აქვს დებულებები, რომლებიც ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სტანდარტებს“. Amnesty International–მა 2004 წელს განაცხადა, რომ კოდექსი შეიძლება გამოყენებულ იქნას „როგორც გამოხატვის თავისუფლების შეზღუდვის გამართლება“.
Human Rights Watch-ის 2011 ქვეყნის ანგარიშისა და საერთაშორისო პრესის თანახმად, პრესის თავისუფლება როგორც ბეჭდურ, ისე ვებ–გვერდებზე მკაცრად იზღუდება, ვებ–გვერდები დაბლოკილია, ჟურნალისტები აწამეს და რედაქტორები გაათავისუფლეს.
ინტერნეტის ცენზურა
ბაჰრეინში ინტერნეტის ცენზურა კლასიფიცირებულია პოლიტიკურ და სოციალურ სფეროებში, როგორც მნიშვნელოვანი ინტერნეტ–ინსტრუმენტი ქვეყნის უსაფრთხოების კუთხით.
შეკრების თავისუფლება
Human Human Watch 2011-ის ქვეყნის ანგარიშის თანახმად, შეკრების თავისუფლება მკაცრად იზღუდება შეკრების შესახებ კანონის თანახმად, "რომელიც კრძალავს ორგანიზაციების მიერ პოლიტიკურ საქმიანობაში მონაწილეობას. დაიხურა ან დახურეს ბაჰრეინის ადამიანის უფლებათა საზოგადოება, ბაჰრეინის ადამიანის უფლებათა ცენტრი და ბაჰრეინის ახალგაზრდა ადამიანის უფლებათა საზოგადოება.
რელიგიის თავისუფლება
კონსტიტუციაში ნათქვამია, რომ ისლამი არის ოფიციალური რელიგია და რომ შარიათი (ისლამური კანონი) არის კანონმდებლობის ძირითადი წყარო. კონსტიტუციის 22-ე მუხლი ითვალისწინებს სინდისის თავისუფლებას, ღვთისმსახურების ხელშეუხებლობას და რელიგიური წეს-ჩვეულებების შესრულების თავისუფლებას და რელიგიური აღლუმებისა და შეხვედრების ჩატარებას, ქვეყანაში დაცული წესების შესაბამისად. ამასთან, მთავრობამ გარკვეული შეზღუდვები დააკისრა ამ უფლების გამოყენებას. მთავრობა განაგრძობს შიიტი მუსლიმების დისკრიმინაციას გარკვეულ სფეროებში. სხვა რელიგიური ჯგუფების წევრები, რომლებიც თავიანთ რწმენას პირადად ასრულებენ, ამას მთავრობის მხრიდან ჩარევის გარეშე აკეთებენ.
ქალთა უფლებები და გენდერი
მეფე ჰამადის ნაბიჯები ქალთა უფლებების დამკვიდრების შესახებ Amnesty International–მა აღწერა, როგორც „ახალი ცისკარი ბაჰრეინელი ქალებისათვის“. 2002 წელს ქალებმა პირველად მიიღეს არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება და თანაბარი პოლიტიკური უფლებები.
ლგბტ პრობლემები
ჰომოსექსუალობა არ არის უკანონო. ბაჰრეინში ლგბტ ადამიანების მიმართ სისხლისსამართლებრივი სანქციები არსებობს რამდენიმე ძალიან ფართოდ დაწერილი კანონის შესაბამისად და აღქმულია „უზნეობად“.
სქოლიო
კატეგორია:ბაჰრეინი კატეგორია:ადამიანის უფლებები კატეგორია:ადამიანის უფლებები ქვეყნის მიხედვით
რივიერ-დუ-რემპარი
რივიერ-დუ-რემპარი (Rivière du Rempart District) — მავრიკის ოლქი, რომელიც მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2011 წლის აღწერის თანახმად ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 106 267 ადამიანს, ხოლო მისი ფართობი 147,6 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 719,97 ად./კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მავრიკი კატეგორია:მავრიკის ოლქები
აზად ალიევი
აზად მიქაილ ოღლუ ალიევი (Azad Mikayil oğlu Əliyev; დ. 20 იანვარი, 1956, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მოქანდაკე, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული მხატვარი (2018).
ბიოგრაფია
აზად მიქაილ ოღლუ ალიევი დაიბადა ბაქოში 1956 წლის 20 იანვარში, ექიმის ოჯახში. 1972 წელს, ის ჩარიცხული იქნა აზერბაიჯანის აზიმზადეს სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო სასწავლებელში ქანდაკების ფაკულტეტზე. 1977 წელს ჩააბარა აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო უნივერსიტეტში, რომელიც დაამთავრა 1982 წელს.
1983—1986 წლებში ჩართული იყო სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიის შემოქმედებით სახელოსნოში, აკადემიკოს ომარ ელდაროვის ხელმძღვანელობით დაკავებული იყო სამეცნიერო საქმიანობით. 1984 წელს მიღებული იქნა აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირში.
აზად ალიევი 2000-ზე მეტი ნამუშევრის ავტორია. მისი ნამუშევრები ინახება აზერბაიჯანის, რუსეთის, პოლონეთის, გერმანიის, აშშ-ის, იტალიის საფრანგეთის, ბელგიის, ავსტრიის, ცენტრალური ამერიკის, ირანის, ნეპალის, თურქეთის, პირად კოლექციებში, ასევე მუზეუმებში და პარკებში.
2018 წლის 27 მაისს აზად ალიევს მიენიჭა აზერბაიჯანის დამსახურებული მხატვრის წოდება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1956 კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები კატეგორია:აზერბაიჯანელი მოქანდაკეები
აინსონი
აინსონი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-ბორხის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 40,456968 კმ². მოსახლეობა — 1064 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
თელავის საცხოვრებელი სახლი (ბ. ჩოლოყაშვილის 59)
თელავის საცხოვრებელი სახლი — არქიტექტურული ძეგლი თელავში. მდებარეობს ბიძინა ჩოლოყაშვილის ქუჩაზე (№ 59). აგებულია XIX საუკუნის ბოლო ხანებში.
სახლი ორსართულიანია. ნაშენია აგურით. პირველი სართული, რომელიც თავის დროზე სავაჭრო რიგს წარმოადგენდა, სწორკუთხა პილასტურებით სამ ნაწილადაა დაყოფილი.პილასტურებზე გადის თაღები. მათ შორის ერთში, ხის ძველი გამორჩეული სილამაზის ორი სადარბაზო კარია. დანარჩენი ორი თაღი ამოშენებულია და ორ-ორი, სწორკუთხა მოხაზულობის სარკმელია ჩასმული. მეორე სართულს მთელ სიგრძეზე გასდევს ხის გადახურული აივანი, ჭვირული მოაჯირით და ჭვირულივე ფრიზით. აივანზე გამოდის ოთხების კარ-სარკმელები, რომლებსაც პროფილირებული მოჩარჩოება აქვს. აივნის მარცხენა ნაწილი შეფიცრული და შემინული იყო.
2011-2012 წლებში სახლს ჩაუტარდა სარესტავრაციო სამუშაოები. განახლდა ფასადის მარცხენა ნაწილი, რომელიც 1970-იან წლებში იყო დანგრეული.
ლიტერატურა
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
კალინინგრადის სტადიონი
კალინინგრადის სტადიონი (Стадион Калининград, აგრეთვე ცნობილი როგორც არენა ბალტიკა) — საფეხბურთო სტადიონი რუსეთში. მდებარეობს კუნძულ ოქტიაბრსკიზე ქალაქ კალინინგრადში. სტადიონმა უმასპინძლა 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატს. ის ასევე უმასპინძლებს საფეხბურთო კლუბ ბალტიკა კალინინგრადისა და რუსეთის ეროვნული საფეხბურთო ლიგის მატჩებს და ჩაანაცვლებს ბალტიკის სტადიონს.
სტადიონი ორ იარუსიანია და აღჭურვილია ულტრათანამედროვე დაცვის სისტემითა და უსაფრთხოების კამერებით. პროექტის კონცეფცია დაფუძნებულია ლეგენდარულ ალიანც არენაზე, რომელმაც 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატს უმასპინძლა გერმანიაში. პროექტის თავდაპირველი ღირებულება 11 მილიარდი რუბლი იყო. მოგვიანებით მისი ღირებულება 17,3 მილიარდამდე გაიზარდა. აღსანიშნავია, რომ მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ სტადიონის ტევადობა 25 000-მდე შემცირდება.
არენა ბალტიკა პოლონეთის (ვარმინო-მაზურის სავოევოდო) საზღვრიდან 45 კილომეტრში მდებარეობს, რაც მას ევროკავშირთან და შენგენის ზონასთან მდებარე 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის უახლოეს სტადიონად აქცევს.
ისტორია
2012 წლის აპრილში ოლქის მთავრობის გადაწყვეტილებით სტადიონის მშენებლობის საფუძვლად ფრანგული არქიტექტურული ბიუროს „Wilmotte&Associes Sa“-ს პროექტი შეირჩა. თავად პროექტის ღირებულებამ 720 მილიონი შეადგინა. მშენებლობისთვის საჭირო თანხის 50% ფედერალური ბიუჯეტიდან გამოიყო, ხოლო მეორე ნახევარი კი საოლქო ბიუჯეტიდან. სტადიონის მშენებლობა ტექნიკური და ხარჯთაღრიცხვის დოკიმენტაციის მომზადების შემდეგ დაიწყო. აღსანიშნავია, რომ 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შემდეგ სტადიონის ტევადობა 25 000-მდე შემცირდება, რაც სახურავის კონსტრუქციის ცვილებით მოხდება.