cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ასიმეტრიული კრიპტოსისტემა
ისტორია
კრიპტოგრაფიის ისტორიის მანძილზე, ინფორმაციის გაცვლის დროს შიფრაციის გასაღები მუდამ საიდუმლოდ უნდა დარჩენილიყო, და გაცვლის წინ უნდა შეთანხმებულიყო მოკავშირეთა შორის (პირადი შეხვედრის დროს, კურიერით ან სხვა საიდუმლო ხერხებით). ეს ყოველთვის დიდ პრობლემებს ქმნიდა კომუნიკაციის დროს. ასიმეტრიული კრიპტოგრაფიის გამოგონებით ეს პრობლემები გადაიჭრა, მოკავშირე მხარეებმა შეძლეს დაცულად ინფორმაციის გაცვლა დაუცველი არხებით, გასაღების წინასწარი შეთანხმების გარეშე.
1874 წელს უილიამ სტენლი ჯევონსის წიგნში აღწერილია ცალმხრივი ფუნქციების კავშირი კრიპტოგრაფიასთან, კერძოდ განხილულია რიცხვთა ფაქტორიზაციის პრობლემა. რიცხვთა ფაქტორიზაცია წარმოადგენს მთელი რიცხვის მარტივ მამრავლებად დაშლის პროცესს. თავისთავად იოლი პროცესია 2 ან რამდენიმე მარტივი რიცხვის გამრავლება შედგენილი რიცხვის მისაღებად, მაგრამ გაცილებით რთული პროცესია შედგენილი რიცხვიდან მისი შემადგენელი მარტივი მამრავლების მიღება. სწორედ ეს ფაქტი გამოიყენება ფართოდ გავრცელებულ RSA კრიპტოსისტემაში. ჯევონსმა გამოავლინა ასიმეტრიული კრიპტოგრაფიის მთავარი პრინციპი, თუმცა თავად სისტემა არ გამოუგონებია.
ასიმეტრიული კრიპტოგრაფიის გამოგონება მოხდა 70-იანი წლების დასაწყისში წელს ჯეიმზ ელისის, კლიფორდ კოკის და მალკოლმ უილიამსონის მიერ ინგლისში, GCHQ-ში. 1997 წლამდე გამოგონების ფაქტი საიდუმლოდ ინახებოდა. 1976 წელს უიტფილდ დიფიმ და მარტინ ჰელმანმა, რალფ მერკლის შრომებზე დაყრდნობით, დამოუკიდებლად გამოიგონეს და გამოაქვეყნეს ასიმეტრიული კრიპტოგრაფიის კონცეფცია. ამ კონცეფციაზე დამყარებულ გასაღების გაცვლის ალგორითმს დიფი-ჰელმანის ალგორითმი ეწოდა, რომელიც 1978 წელს „მერკლის თავსატეხების“ სახელით გამოქვეყნდა.
კოკის მეთოდის განზოგადება 1977 წლს დამოუკიდებლად აღმოაჩინეს რივესტმა, შამირმა და ედლმანმა, მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიურ ინსტიტუტში. იგი გამოქვეყნდა 1978 წელს და RSA ალგორითმი ეწოდა. RSA შიფრაცია/დეშიფრაციისათვის იყენებს რიცხვის ახარისხებას მოდულით ორი დიდი მარტივი რიცხვის ნამრავლზე. მისი დაცულობა პირდაპირპროპორციულია დიდი რიცხვის მარტივ მამრავლებად დაშლის სირთულისა. (ეს არის პრობლემა, რომლის ეფექტურად გადაჭრის გზებიც დღემდე ნაპოვნი არ არის, დღესდღეობით შეძლეს მხოლოდ 640 ბიტიანი რიცხვის დაშლა მარტივ მამრავლებად).
1970 წლიდან დღემდე გამოგონებულია და კრიპტოგრაფიულ პროტოკოლებში (კრიპტოგრაფიული პროტოკოლები) გამოიყენება ასიმეტრიული კრიპტოსისტემის მრავალი მაგალითი. ელგამალის კრიპტოსისტემა (ElGamal cryptosystem) ემყარება დისკრეტული ლოგარითმების პრობლემას. 80-იანი წლების შუა პერიოდში გამოგონებულ იქნა ასიმეტრიული კრიპტოსისტემა, რომელიც ემყარება ელიპსური მრუდეების პრობლემის გამოყენებას. ეს ალგორითმი სხვებთან შედარებით რთულია მეტ გამოთვლებს მოითხოვს, თუმცა ეს კომპენსირდება მისი გაზრდილი მედეგობით კრიპტოანალიზისადმი.
სქოლიო
კატეგორია:კრიპტოგრაფია
ლედ ზეპელინის დისკოგრაფია
ჯგუფ ლედ ზეპელინის დისკოგრაფიაში შედის: 9 სტუდიური ალბომი, 3 საკონცერტო ალბომი, 9 კომპილაციური ალბომი, 19 სინგლი, 7 ჩამოსატვირთი სიმღერა და ორი ვიდეო ალბომი.
ჯგუფის პირველი ოთხი ალბომი გამოვიდა უბრალო სახელწოდებით Led Zeppelin. სხვადასხვა წრეებში ისინი ალტერნატიულ სახელებსაც ატარებენ, თუმცა ალბომი Led Zeppelin IV ძირითადად ცნობილია ალტერნატიული სათაურით Zoso.
ლეიბლთან თანამშრომლობისას ჯგუფი ძირითადად, უარს ამბობდა ოფიციალური სინგლების გამოცემაზე. ყველა სინგლი, რომელიც მისი არსებობის პერიოდში გამოიცემოდა, უფრო მეტად ლეიბლის ინიციატივით გამოდიოდა, ალბომის სარეკლამო ფარგლებში. იგივე პოლიტიკა ჯგუფს პრომო-ფილმების მიმართ ეკავა.
მიუხედავად იმისა, რომ სხვადასხვა წლებში ტელეეთერში ნაჩვენები ყოფილა ლედ ზეპელინის საკონცერტო გამოსვლები, ძირითადად ვიდეოგრაფიას შეადგენს მხატვრულ-მუსიკალური ფილმი „The Song Remains the Same“ და ორმაგი DVD „Led Zeppelin“, რომელმაც აშშ-ში პლატინის სტატუსი შეიძინა.
სინგლები და ჩამოსატვირთი სიმღერები
შენიშვნა
C : ეს სიმღერები გამოვიდა ჩამოსატვირთი სახით სხვადასხვა სერვისზე, როგორიც არის iTunes.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლედ ზეპელინი კატეგორია:დისკოგრაფიები
წამი
წამი (აღნიშვნა: ', ') — დროის ძირითადი საზომი ერთეული, ერთეულთა საერთაშორისო სისტემაში.
ისტორია
1967 წელს ზომა-წონათა XIII გენერალურ კონფერენციაზე მიღებულია წამის შემდეგი განსაზღვრა: „წამი არის დრო, რომელიც ტოლია ცეზიუმის 133 ატომის ძირითადი მდგომარეობის ორ ზენაზ დონეს შორის გადასვლის შესაბამისი გამოსხივების 9192631770 პერიოდისა“. ასე განსაზღვრულ წამს უწოდებენ ატომურს. მისი აღწარმოება ხდება სიხშირისა და დროის ცეზიუმის ეტალონების მეშვეობით, რომლებიც საშუალებას გვაძლევენ განვსაზღვროთ 133 ცეზიუმის ატომების გამოსხივების სიხშირე ორ ფიქსირებულ ენერგეტიკულ დონეს შორის.
რესურსები ინტერნეტში
99 კატეგორია:სი სისტემის ძირითადი ერთეულები
Lasioglossum supranitens
Lasioglossum supranitens — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1919 წელს.
სქოლიო
supranitens
ცხენის თავის ნისლეული
ცხენის თავის ნისლეული (Horsehead Nebula; ასევე ცნობილია, როგორც „ბერნარ 33“) — ბნელი ნისლეული ორიონის თანავარსკვლავედში. ნისლეული მდებარეობს ვარსკვლავ „ალნიტაკის“ სამხრეთით, რომელიც უშორეს დასავლეთითაა ორიონის სარტყელზე და ორიონის მოლეკულარული ღრუბლის კომპლექსის ნაწილია. ნისლეული პირველად 1888 წელს უილიამინა ფლემინგმა დააფიქსირა ფოტოგრაფულ პლატა B2312-ზე, რომელიც ჰარდვარდის კოლეჯის ობსერვატორიაში იყო გადაღებული. ცხენის თავის ნისლეული დაახლოებით 1500 სინათლის წლის მანძილითაა დედამიწიდან დაშორებული. ის ერთ-ერთი ყველაზე შესამჩნევი ნისლეულია მისი ბნელი მტვრისა და გაზიზ ღრუბლების მორევისებრი ფორმის გამო, რომელიც ცხენის თავს წააგავს დედამიწელი დამკვირვებლისთვის.
წითელი ან მოვარდისფრო ნათება წარმოიქმნება წყალბადის გაზისგან, რომელიც განსაკუთრებით უხვადაა ნისლეულის უკან და იონიზირდება იქვე მდებარე ვარსკვლავ „სიგმა ორიონისის“ მიერ. ცხენის თავის ნისლეულის სიბნელე, უმეტესად, გამოწვეულია სქელი მტვრისგან, თუმცა ცხენის თავის ნისლეულის „კისრის“ შედარებით დაბლითა ნაწილები მარცხნივ ჩრდილს წარმოქმნიან. გაზის ნაკადები, რომლებიც ნისლეულს ტოვებენ, მიემართებინ ძლიერი მაგნიტური ველის გავლენით. ნისლეულის ფუძეში არსებული კაშკაშა წერტილები ახალგაზრა ვარსკვლავები არიან, რომლებიც ეს ესაა ფორმირდნენ, ან ფორმირების პროცესში არიან.
მტვრისა და გაზის ბნელი ღრუბელი ორიონის ნისლეულში რეგიონია, სადაც ვარსკვლავთწარმომქმნელი პროცესები ამჟამადაც მიმდინარეობს. ფორმირების პროცესში მყოფ ვარსკვლავებს ამარაგებს ე.წ. ვარსკვლავური ინკუბატორი, რომელიც მოიცავს ჩვენთვის ცნობილ 100 ორგანულ და არაორგანულ გაზებს, ისევე როგორც მტვრის ღრუბლები შეიცავენ დიდ და რთულ ორგანულ მოლეკულებს. ორიონის ნისლეულის ეს რეგიონი, რომელიც ცხენის თავის ნისლეულს მოიცავს, ვარსკვლავური ინკუბატორია. მასიური ნისლეულის სიბნელე არა მტვრითა და გაზითაა გამოწვეული, არამედ მის უკან მდებარე ვარსკვლავების სინათლის ერთობლივი ბლოკირებით.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ნისლეულები კატეგორია:დიფუზიური ნისლეულები კატეგორია:ბნელი ნისლეულები
ძვ. წ. 585
გარდაიცვალნენ
*
Cerapachys sauteri
Cerapachys sauteri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cerapachys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Cerapachyinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კანჩენჯანგა
კანჩენჯანგა — მთის მასივი აღმოსავლეთ ჰიმალაის სამხრეთ განშტოებაზე ნეპალისა და ინდოეთის საზღვარზე. მასივის მთავარი მწვერვალის სიმაღლეა 8586 მ. კანჩენჯანგა დედამიწის სიმაღლით მესამე მწვერვალია. აგებულია გნაისებით, გრანიტებითა და კრისტალური ფიქლებით. დამახასიათებელია წვეტიანი მწვერვალები და ციცაბო კალთები. არის მძლავრი გამყინვარება. მისი გრანდიოზული მასივი 17 კილომეტრზეა გადაჭიმული, აქედან ექვსკილომეტრიანი ზოლი 8000 მეტრზე მაღლაა აღმართული. 1852 წლამდე ითვლებოდა მსოფლიოს უმაღლეს მწვერვალად. კანჩენჯანგაზე პირველი ექსპედიცია 1899 წელს მოაწყო ინგლისელმა დაგლას ფრეშფილდმა. პირველი პირველად დაიპყრეს ბრიტანელებმა ჯო ბრაუნმა და ჯორჯ ბენდმა 1955 წლის 25 მაისს. კანჩენჯანგაზე ასვლების ისტორიაში ყველაზე რთული იყო რუსების მიერ 1989 წელს მოწყობილი ექსპედიცია, რომელმაც მისი ოთხივე რვაათასიანი პიკის ტრავერსი განახორციელა. სახელწოდება „კანჩენჯანგა“ აღნიშნავს „დიდი თოვლის ხუთ საგანძურს“, ვინაიდან მთიანი მასივი ხუთი მწვერვალისგან შედგება.
სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთის მთები კატეგორია:ნეპალის მთები კატეგორია:ჰიმალაი
აზლაღის ხიდი
აზლაღის ხიდი — არქიტექტურული ძეგლი თურქეთში. ქემალფაშიდან (ყოფ. მაკრიალი) 2,5 კმ-ის დაშორებით. ქემალფაშა-რიზეს ტრასიდან მარცხნივ, სოფელ აზლაღაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ხიდები
სიმონ-როდრიგესის მუნიციპალიტეტი
სიმონ-როდრიგესი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ანსოატეგის შტატში. მუნიციპალიტეტს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება პედრო-მარია-ფრეიტესის მუნიციპალიტეტი, დასავლეთიდან — არაგუის მუნიციპალიტეტი, სამხრეთიდან — ფრანსისკო-დე-მირანდას მუნიციპალიტეტი, ხოლო აღმოსავლეთიდან — სან-ხოსე-დე-გუანიპას მუნიციპალიტეტი.
სიმონ-როდრიგესის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა, 2007 წლის მონაცემებით, შეადგენს 183 185 ადამიანს. ხოლო ფართობი — 703 კმ².
ანტასი (ბაია)
ანტასი (Antas) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის ჩრდილო-აღმოსავლეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 383.991 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 383.991 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 44.48 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
ძვ. წ. 586
გარდაიცვალნენ
*
ძვ. წ. 589
გარდაიცვალნენ
*
Stripped (სიმღერა)
„Stripped“ — ინგლისური ელექტრონული ჯგუფ Depeche Mode-ის დისკოგრაფიაში რიგით მე-15 სინგლი. იგი გამოიცა ბრიტანეთში, 1986 წლის 10 თებერვალს, როგორც პირველი სინგლი სტუდიური ალბომიდან Black Celebration. რიტმი, რომელიც მას მიჰყვება, სინამდვილეში წარმოადგენს მოტოციკლის ხმაურის შენელებულ ვარიანტს.
სიმღერის ოფიციალური მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორია პიტერ კერი. სინგლის b-გვერდის But Not Tonight მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორის ტემრა დეივისი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1986 წლის სინგლები კატეგორია:Depeche Mode-ის სიმღერები
Cerapachys sculpturatus
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ფაჰრი კორუთურქი
ფაჰრი კორუთურქი (Fahri Korutürk, დ. 3 აგვისტო, 1903, სტამბოლი — გ. 12 ოქტომბერი, 1987, იქვე) — თურქეთის სამხედრო–საზღვაო ოფიცერი, დიპლომატი, თურქეთის მე–6 პრეზიდენტი.
1916 წელს შევიდა და 1923 წელს დაამთავრა სამხედრო–საზღვაო კადეტთა სკოლა, ხოლო 1933 წელს დაამთავრა სტამბოლის სამხედრო–საზღვაო აკადემია. მუშაობდა კრეისერზე და წყალქვეშა ნავზე. იყო სამხედრო ატაშე რომში, ბერლინში და სტოკჰოლმში.
1960 წლიდან ელჩია ჯერ სსრკ–ში, შემდეგ ესპანეთში. 1973 წელს თურქეთის პარლამენტმა აირჩია პრეზიდენტად. ამ თანამდებობაზე დარჩა ზუსტად 7 წელი, გადადგომის შემდეგ კი გახდა სენატის მუდმივი წევრი.
გარდაიცვალა 1987 წლის 12 ოქტომბერს. დაკრძალულია ანკარაში თურქეთის სახელმწიფო პანტეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის პრეზიდენტები კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები კატეგორია:თურქი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 3 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1903 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1987
Lasioglossum surianae
Lasioglossum surianae — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1960 წელს.
სქოლიო
surianae
ძვ. წ. 590
გარდაიცვალნენ
*
მუაზეზ ილმიე ჩიღი
მუაზეზ ილმიე ჩიღი (Muazzez İlmiye Çığ, ქალიშვილობის სახელი: მუაზეზ ილმიე ითლი, დ. 20 ივნისი, 1914, ბურსა) — თურქი არქეოლოგი და ასირიოლოგი, რომელიც ცნობილია შუმერული ცივილიზაციის შესწავლით. მისმა განცხადებამ 2006 წელს ისლამურ სამყაროში განხეთქილება გამოიწვია, როდესაც მან თქვა, რომ არაბ ქალთა თავსაბურავი ხუთი ათასი წლით ადრე შეიქმნა და მას შუმერი მღვდლები ატარებდნენ.
ადრეული ცხოვრება
მუაზეზ ილმიე ითლის მშობლები ყირიმელი თათრები იყვნენ. მისი მამისა და დედის წინაპრები თურქეთში დასახლდნენ, მამის მხრიდან ნათესავები ქალაქ მერზიფონში, ხოლო დედის მხრიდან ნათესავები თურქეთის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარე ქალაქ ბურსაში, თურქეთის სიდიდით მეოთხე ქალაქში, მაშინდელი ოსმალეთის იმპერიის რეგიონალურ ადმინისტრაციულ ცენტრში. მუაზეზ ილმიე დაიბადა ბურსაში, პირველი მსოფლიო ომის დაწყებამდე რამდენიმე კვირით ადრე. 1919 წელს, მაშინ როდესაც ბერძნულმა არმიამ ქალაქ იზმირის დაპყრობა სცადა, მუაზეზის მამამ ოჯახის დაცვის მიზნით ქალაქ ჩორუმს შეაფარა თავი. სწორედ ჩორუმში დაიწყო მუაზეზმა სკოლაში სიარული. 1931 წელს, დაახლოებით 17 წლის ასაკში მუაზეზ ილმიე დაბრუნდა ბურსაში და დაწყებითი სკოლის მასწავლებლობის კურსი დაასრულა.
განათლება
ქალაქ ესქიშეჰირში ხუთი წლის განმავლობაში მასწავლებლობის შემდეგ მუაზეზ ილმიემ 1936 წელს ანკარის უნივერსიტეტში ხეთოლოგიის ფაკულტეტზე ჩააბარა, რომელიც მუსტაფა ქემალ ათათურქმა დააარსა. მის მასწავლებლებს შორის იყვნენ ხეთური კულტურისა და ისტორიის ორი ყველაზე ცნობილი მკვლევარი ჰანს გუსტავ გუთერბოკი და ბენო ლანდსბერგერი, ნაცისტური გერმანიის მიერ დევნილი გერმანელ-ებრაელები, რომლებმაც მეორე მსოფლიო ომის პერიოდი გერმანიაში გაატარეს.
1940 წელს სასწავლებლის დასრულების შემდეგ მან მუზეუმებში მუშაობა დაიწყო, რომელთა შორის იყო სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმები. ის მუშაობდა ლურსმნულ თიხის დაფებზე, რომელთა დიდი ნაწილიც გაუშიფრავი იყო და მუზეუმების დამალულ დარბაზებში ინახებოდა. მუაზეზ იმლიეს მიერ გაშიფრულმა და გამოქვეყნებულმა ისტორიულმა დაფებმა სტამბოლის არქეოლოგიურ მუზეუმს ახლო აღმოსავლეთის ენების შემსწავლელი ცენტრის სტატუსი მოუტანა. მუზეუმს ხშირად სტუმრობდნენ უცხოელი მკვლევარები.
thumb|მუაზეზ ილმიე ჩიღი [[მერსინის პროვინცია|მერსინში ყოფნისას]]
პროფესიული კარიერა
მუაზეზ ილმიე დაქორწინდა თოფქაფის მუზეუმის დირექტორზე, ქემალ ჩიღზე. მუაზიზი ასევე არის სეკულარიზმისა და ქალთა უფლებების გამოჩენილი დამცველი, ასევე გერმანიის არქეოლოგიის ინსტიტუტისა და სტამბოლის უნივერსიტეტის პრეისტორიული მეცნიერებათა ინსტიტუტის საპატიო წევრი. მისი დამოკიდებულება თავისი საქმის მიმართ კარგად ჩანს მის წიგნებში, სამეცნიერო ნაშრომებში და გაზეთებსა და ჟურნალებში გამოქვეყნებულ ინტერვიუებში. მისი ინტერვიუები გამოაქვეყნეს ჟურნალებში, როგორებიცაა Belleten და Bilim ve Ütopya. მისი ავტოგრაფიული ნაწარმოები Çivi çiviyi söker, ჟურნალისტმა სერჰათ იოზთიურქმა შეკრა, რომელიც 2002 წელს ქვეყნის ეროვნული ფინანსური ინსტიტუტის,Türkiye Bankş Bankası-ის მიერ გამოქვეყნდა.
მას და მის გამომცემელს ბრალი დასდეს „რელიგიური განსხვავებულობის საფუძველზე სიძულვილის აღძვრისთვის“. 2006 წლის 31 ოქტომბრის სასამართლო პროცესის პირველ მოსმენაზე მუაზეზი გაამართლეს, რამაც პროფესორ ჩიღს დამატებითი პოპულარობა მოუტანა. სასამართლო პროცესზე მან უარყო ბრალდება და განაცხადა: „მე მეცნიერი ქალი ვარ ... არასდროს არავის მივაყენებ შეურაცხყოფას“. საბოლოო სასამართლო სხდომაზე მოსამართლემ არ დააკმაყოფილა მომჩივანთა მოთხოვნები და წიგნის გამომცემელი გაამართლა. სასამართლო პროცესი ერთ საათსა და 30 წუთზე მეტხანს გაგრძელდა.
სქოლიო
კატეგორია:თურქი არქეოლოგები კატეგორია:თურქი ასირიოლოგები კატეგორია:ყირიმელი თათრები კატეგორია:ქალი მეცნიერები კატეგორია:თურქი მწერლები კატეგორია:ათეისტი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 20 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1914
კაპანი
კაპანი (Կապան) — ქალაქი (1938 წლამდე დაბა) სომხეთში. სიუნიქის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ვოღჯის ხეობაში, ზანგეზურის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთი განშტოებების — ბარგუშატისა და მეღრის ქედებს შორის. ზღვის დონიდან 800 მეტრ სიმაღლეზე, ერევნიდან 320 კილომეტრი, აზერბაიჯანის საზღვრიდან 1 კილომეტრი. ქალაქიდან სამხრეთით მდებარეობს ხუსტუპის მთა (3 201 მეტრი).
სერ-ართურ-მაკგრეგორის მუნიციპალიტეტი
სერ-ართურ-მაკგრეგორი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ანსოატეგის შტატში. მუნიციპალიტეტს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება ხუან-მანუელ-კახიგალის მუნიციპალიტეტი, დასავლეთიდან — გუარიკოს შტატი, სამხრეთიდან — ფრანსისკო-დე-მირანდას მუნიციპალიტეტი, ხოლო აღმოსავლეთიდან — არაგუის მუნიციპალიტეტი.
სერ-ართურ-მაკგრეგორის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა, 2007 წლის მონაცემებით, შეადგენს 9 434 ადამიანს. ხოლო ფართობი — 1 115 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:ანსოატეგის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნარიყალა
ნარიყალა (ნარინ კალა) — უძველესი დროის ციხესიმაგრე, რომელიც თბილისსა და მდინარე მტკვარს გადაჰყურებს. ნარიყალა (სპარს. ნარინყალა — ციტადელი, შიდაციხე), თბილისის ციხის — კალას გვიანდელი სახელწოდებაა. წყაროებში პირველად მოხსენიებულია 1772 წელს გერმანელი მოგზაურ იოჰან გიულდენშტედტთან. ციხესიმაგრე გალავნის ორი სექციისგან შედგება, რომელიც ციცაბო ამაღლებაზე მდებარეობს გოგირდის აბანოებსა და ბოტანიკურ ბაღს შორის. ნარიყალას ქვემო ეზოში ახლად აღდგენილი წმ. ნიკოლოზის სახელობის ეკლესია და მცირე კაფე მდებარეობს.
ლეგენდის მიხედვით ციხე როგორც თვით ქალაქი მეფე ვახტანგ გორგასალის დაფუძნებულია.
ისტორიკოსების ერთ-ერთი ვერსიით IV საუკუნეში მეფე ვარაზ-ბაკურს ციხე-სიმაგრე აუშენებია ამ ადგილას რომელსაც შემდგომში სასანუდურ ირანს ჩაუგდია ხელში, რომელიც ისტორიულ წყაროებში მოხსენიებულია როგორც „შურის ციხე“, V საუკუნის შუა ხანებში ქართლის მეფეებმა დაიბრუნეს ციხე. VII საუკუნეში და მოგვიანებით დავით აღმაშენებლის მიერ (1089-1125) მნიშვნელოვნად გაფართოვდა. მოგვიანებით შემოსულმა მონღოლებმა მას „ნარინ ქალა“ („მცირე ციხესიმაგრე“) დაარქვეს. დღემდე მოღწეული ძირითადი გამაგრებები XVI და XVII საუკუნეებით თარიღდება. 1827 წელს ციხის გალავნის დიდი ნაწილი მიწისძვრამ დააზიანა და დაანგრია.
XVII საუკუნემდე ციხის შიგნითა ტერიტორიაზე, შემოსასვლელ გვირაბთან განლაგებული ყოფილა „მეფის სასახლე“. ქართლ-კახეთის სამეფოს რუსეთთან შეერთების შემდეგ (1801 წ.) დედაციხემ დაკარგა ადრინდელი მნიშვნელობა, რის გამოც იქ განთავსდა რუსის ჯარის ტყვია-წამლის საწყობი. კერძოდ კი, წმინდა ნიკოლოზის ტაძარში ყოფილა განთავსებული, რომელიც 1847 წელს მეხის დაცემის შემდეგ აფეთქდა.
ნარიყალას ციხე ისტორიულ ძეგლთა შორის ერთ-ერთ უძველეს ციხესიმაგრედ არის მიჩნეული. მას მუდმივად სტუმრობს უამრავი სტუმარი და მნახველთა შორის დიდ ინტერესს იწვევს. ნარიყალა საქართველოს ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი კულტურულ-ისტორიული ძეგლია.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ციხესიმაგრეები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები თბილისში
მიტროფანე კუჭავა
მიტროფანე იონას ძე კუჭავა (დ. 6 ივნისი, 1906, გურიფული, რუსეთის იმპერია — გ. 6 ნოემბერი, 1999, თბილისი, საქართველო) — საქართველოს საბჭოთა სახელმწიფო და პარტიული მოღვაწე. საკავშირო ალკკ-ის წევრი (1923), საკავშირო კპ(ბ) წევრი (1937).
ბიოგრაფია
მიტროფანე კუჭავა დაიბადა 1906 წლის 6 ივნისს სოფელ გურიფულში, გლეხის ოჯახში. 8 კლასი დაამთავრა ხობში. შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისში, სადაც სკოლის დირექტორი და ლოგიკა-ფსიქოლოგიის მასწავლებელი იყო პროფესორი შალვა ნუცუბიძე. სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისის პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში.
1930-1941 წლებში მუშაობდა თბილისის სტალინის სახელობის ორთქმავალ-ვაგონშემკეთებელ ქარხანაში რიგ თანამდებობაზე. 1941-1947 წლებში მუშაობდა გაგრის რაიკომის მდივნად. 1948-1951 წლებში სწავლობდა საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის ცენტრალურ კომიტეტთან არსებულ უმაღლეს პარტიულ სკოლაში. 1951-1953 წლებში მუშაობდა ზუგდიდის რაიკომის მდივნად. 1953-1976 წლებში მუშაობდა: საქართველოს პროფსაბჭოს თავმჯდომარედ; საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის პირველ მოადგილედ; საგარეო საქმეთა მინისტრად; სოფლის მეურნეობის მინისტრად; პარტიული სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარედ, ერთსა და იმავე დროს საქართველოს კპ ცკ მდივნად და მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილედ; სახალხო კონტროლის კომიტეტის თავმჯდომარედ; საქართველოს სატყეო მეურნეობის სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარედ. 1953-1970 წლებში იყო საქართველოს კპ ცკ ბიუროს წევრი
მიტროფანე კუჭავა იყო საქართველოს სსრ-ს II-III და აფხაზეთის ასსრ-ის II მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.
1953 წლის დეკემბერში იყო ბერიას წინააღმდეგ სსრ კავშირის უმაღლესი საბჭოს სპეციალურის სასამართლო პროცესის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 6 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1906 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1999 კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აფხაზეთის ასსრ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:სსრკ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები‎ კატეგორია:სსრკ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები‎ კატეგორია:სსრკ-ის V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები‎ კატეგორია:სსრკ-ის VI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები‎ კატეგორია: ხობის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები მ
Lighttpd
lighttpd — ვებ სერვერი რომელიც გამოირჩევა თავისი პატარა ზომით და სისწრაფით. პროექტი წამოწყებული იქნა გერმანელი პროგრამისტის, ჯან კნეშკეს მიერ, c10k პრობლების (ანუ ვებ სერვერი როგორ აუვიდეს პარალელურად 10000 კავშირის დამყარებას) გადასაწყვეტად. მან გარკვეული პოპულარობა მოიპოვა. მისი დამახასიათებელი მონაცემებია მეხსიერების (სხვა ვებ სერვერებტან შედარებით) და  პროცესორის მსუბუქად გამოყენება და სისწრაფე. იგი არსებობს იუნიქსისთვის (მათ შორის ლინუქსი) და აგრეთვე  ვინდოუსისთვის (Cygwin-ის მეშვეობით).
პროგრამორების ინტერფეისების მხარდაჭერა
lighttpd-ს შეუძლია FastCGI, SCGI და  CGI-ის მეშვეობით გამოიყენოს სხვადასხვა პროგრამირების ენებში დაწერილი ვებ პროგრამები. PHP-ს მისი პოპულარობის გამო მიეცა ყურადღება, FastCGI-ს კონფიგურირება შეიძლება PHP-ს ოპკოდების ქეშის მხარდაჭერით (როგორც  APC), რასაც შედეგად მოაქვს სისწრაფე. მას არა აქვს ISAPI-ს მხარდაჭერა.
ცნობილი მომხმარე საიტები
ცნობილი საიტები რომლებიც იყენებენ lighttpd-ს არიან:
სქოლიო
კატეგორია:კომპიუტერული პროგრამები
ძვ. წ. 591
გარდაიცვალნენ
*
ბანზაე
ბანზაე (Banzaê) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის ჩრდილო-აღმოსავლეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 811 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 212.316 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 55.63 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
იმერუხუთი
იმერუხუთი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ვანის მუნიციპალიტეტში (უხუთის თემი), მდებარეობს მდინარე კვინისწყლის (რიონის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 500 მეტრი, ვანიდან 22 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 223 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი (ყოფ. სიღნაღის რაიონი) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული აღმოსავლეთ საქართველოში, კახეთის მხარეში. მუნიციპალიტეტს ჩრდილო-დასავლეთით და დასავლეთით საზღვრავს გურჯაანისა და საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით ესაზღვრება დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი, ჩრდილოეთით და ჩრდილო-აღმოსავლეთით კი ესაზღვრება ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი და აზერბაიჯანის რესპუბლიკა. ფართობი 1251,7 კმ². სასოფლო-სამეურნეო სავარგულებს 93 375 ჰა უკავია, ხოლო ტყის რესურსი შეადგენს 5500 ჰა-ს.
ისტორია
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი 1917 წლამდე სიღნაღის მაზრის სახელწოდებას ატარებდა, 1928 წლიდან მუნიციპალიტეტი კახეთის მაზრაში შედიოდა, 1929 წლიდან კი კახეთის ოლქში. 1930 წლიდან ჩამოყალიბდა ცალკე რაიონად. 1938 წლის 9 ივლისს საქართველოს სსრ-ს უმაღლესი საბჭოს დადგენილებით სიღნაღის რაიონს გამოეყო წითელწყაროს რაიონი, ხოლო დარჩენილი რაიონი დაიყო შემდეგ სასოფლო-საბჭოებად: სიღნაღის (რაიონული ცენტრი), ანაგის, ვაქირის, საქობოს, ბოდბის-ხევის, ქვემო-მაჩხაანის, ჯუგაანის, ტიბაანის, ნუკრიანის, მაღაროს, ბოდბისა და ულიანოვკის. 1963-1964 წლებში წითელწყაროს რაიონი ისევ სიღნაღის რაიონს შეუერთეს, 1965 წლიდან კვლავ გამოიყო ცალკე ერთეულად, როგორც დედოფლისწყაროს რაიონი.
საქართველოს პრეზიდენტის მ. სააკაშვილის 2005 წლის 16 დეკემბრის №2304-რს ბრძანების საფუძველზე მოხდა საქართველოს რაიონების რეორგანიზაცია, რის შედეგადაც არსებული რაიონები შეიცვალა მუნიციპალიტეტებად. სსიპ „სიღნაღის მუნიციპალიტეტის“ (ს/ნ. 240417223) გადამხდელად რეგისტრაციის თარიღია 2006 წლის 21 დეკემბერი, ხოლო რეგისტრაციის თარიღი — 2007 წლის 18 ივნისი.
ადმინისტრაციული ერთეულები
მუნიციპალიტეტი იყოფა შემდეგ ადმინისტრაციულ ერთეულებად:
გეოგრაფია
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გამოიყოფა ჰავის რამდენიმე ტიპი. ივრის ზეგანზე განვითარებულია ზომიერად ნოტიო სტეპების ჰავა. აქ ზაფხული ცხელია, ზამთარი კი ცივი. ალაზნის ვაკეზე ჩამოყალიბებულია ზომიერად ნოტიო ჰავა, ზამთარი ზომიერად ცივია, ხოლო ზაფხული ცხელი. გომბორის ქედზე ზომიერად ნოტიო და ზომიერად თბილი ჰავაა, ზამთარი აქ ცივია, ხოლო ზაფხული ხანგრძლივად თბილი. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურაა 11 °C-იდან 13 °C-მდე. ნალექების მინიმუმით ხასიათდება ივრის ზეგანი, სადაც წლიურად 400-500 მმ ნალექი მოდის. შედარებით მეტი ნალექი მოდის გომბორის ქედზე — 810 მმ წელიწადში.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ჰიდროგრაფიული ქსელი მწირია. არის პერიოდული ხასიათის მდინარეები. მდინარეებიდან აღსანიშნავია ალაზანი და იორი. ალაზანი მუნიციპალიტეტის აღმოსავლეთ ნაწილში ჩამოედინება ლაგოდეხისა და აზერბაიჯანის საზღვართან. მდინარე იორი კი ივრის ზეგანს კვეთს სამხრეთ ნაწილში.
რელიეფი
სიღნაღის მუნიციპალიტეტში შემოდის გომბორის ქედის მცირე მონაკვეთი, რომელიც აგებულია ნეოგენური ქვიშაქვებით, კონგლომერატებითა და თიხებით.
სამხრეთ-დასავლეთ კალთა დამრეცია, დასერილია მშრალი ხევებით. ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთ კალთა კი ციცაბოდ ეშვება ალაზნის ვაკისაკენ. მუნიციპალიტეტის ფარგლებში გომბორის ქედის უმაღლეს მთას ჭოპორტი (1087 მ) წარმოადგენს. მუნიციპალიტეტის ჩრდილო ნაწილი უჭირავს ალაზნის აკუმულაციურ ვაკეს, რომელიც აგებულია მეოთხეული ნალექებით. მუნიციპალიტეტის ფარგლებში ალაზნის ვაკის აბსოლუტური სიმაღლეა 219 მ-იდან 350 მ-მდე. იგი დახრილია ჩრდილო-დასავლეთისაკენ და სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ. ალაზნის ვაკის რელიეფს ართულებს გამოზიდვის კონუსებში ჩაჭრილი მცირე სიღრმის ეროზიული ფორმები. ალაზნის ვაკის სიგანე მუნიციპალიტეტის ფარგლებში მდინარე ალაზნიდან გომბორის ქედამდე 35 კმ-ია, ხოლო სიგრძე 22 კმ.
შიგა წყლები
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტერიტორია ჰიდროგრაფიულ ქსელს მოკლებულია. აქაურ მიწაზე გვხვდება ძირითადად პერიოდული ხასიათის მდინარეები. გამოსაყოფია ორი მდინარე ალაზანი და იორი. ალაზანი მუნიციპალიტეტის აღმოსავლეთ ნაწილში ჩამოედინება ლაგოდეხისა და აზერბაიჯანის საზღვართან, აქ მდინარეს კლაკნილი მიმართულება აქვს.
მდინარე იორი ივრის ზეგანს კვეთს სამხრეთ ნაწილში. მთელ სიგრძეზე აქვს კარგად გამოხატული მეანდრები. მუნიციპალიტეტის ფარგლებში იორის სიგრძე დაახლოებით 28 კმ-ია. მთავარი შენაკადებია: ალანდარისხევი (მარცხ), მათაგალონი (მარცხ).
მშრალი ღელეები არის გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზეც, მაგრამ ისინი მდინარე იორამდე ვერ აღწევენ. მუნიციპალიტეტის მდინარეები დიდდება გაზაფხულსა და ზაფხულის დასაწყისში, წელიწადის სხვა დროს კი წყალმცირობაა. აღსანიშნავია ასევე გომბორის კალთაზე არსებული მშრალი ხევები, რომლებშიც ძლიერი წვიმების დროს წყალი მიედინება.
ჰავა
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გამოიყოფა ჰავის რამდენიმე ტიპი. ივრის ზეგანზე განვითარებულია ზომიერად ნოტიო სტეპების ჰავა, აქ ზაფხული ცხელია, ზამთარი კი ცივი. ალაზნის ვაკეზე ჩამოყალიბებულია ზომიერად ნოტიო ჰავა, ზამთარი ზომიერად ცივია, ხოლო ზაფხული ცხელი.
გომბორის ქედზე ზომიერად ნოტიო და ზომიერად თბილი ჰავაა, ზამთარი აქ ცივია ხოლო ზაფხული ხანგრძლივად თბილი. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურაა 11,1 °C-იდან 12,6 °C-მდე. აბსოლუტური მინიმუმი - 24 °C, მაქსიმუმი 37-40 °C.
ნალექების მინიმუმით ხასიათდება ივრის ზეგანი, სადაც წლიურად 400-500 მმ ნალექი მოდის. შედარებით მეტი ნალექი მოდის გომბორის ქედზე - 810 მმ წელიწადში.
ნიადაგები
ივრის ზეგანზე განვითარებულია მცირე და საშუალო სისქის შავმიწები, აგრეთვე წაბლა ნიადაგები დამლაშებული და ბიცობიანი ნიადაგების კომპლექსით.
ლანდშაფტები
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გამოიყოფა ლანდშაფტის შემდეგი სახეები:
ძველი ქართული ენა
ძველი ქართული ენა — თანამედროვე ქართულის წინამორბედი ენა. გულისხმობს უძველესი წერილობითი ძეგლების ენას V საუკუნიდან XI საუკუნის ჩათვლით. XII საუკუნიდან XVIII-მდე არსებულ ქართულ ენას საშუალი ქართული ეწოდება. ძველი ქართული ენის საშუალ ქართულად შეცვლა თანდათანობით მოხდა, ამიტომ მათ შორის მკაფიო ზღვარის გავლება შეუძლებელია და დროის მიხედვით დაყოფა პირობითია.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
ფლორა
ივრის ზეგანზე გავრცელებულია ვაციწვერიანი და უროიანი სტეპები, გვხვდება ასევე ჯაგეკლიანი ბუჩქნარებიც. ივრის ზეგნის სამხრეთ ნაწილში გვხვდება ნაცარქათამასებრთა ოჯახში შემავალი ბუჩქი ჩარანი, რომლისგანაც იღებენ სოდას.
ძველი ქართული ენა
თანხმოვნები
ძველ ქართულ ენაში 29 თანხმოვანი იყო (ჲ-სა და -ს ჩაუთვლელად).
ჴ (ხარი, ჴარი) იყო ხახისმიერი (ფარინგალური) ყრუ ფშვინვიერი ბგერა, რომელიც ზოგიერთ კილოში კიდევაა შენახული, მაგალითად ფშაურში, ხევსურულში გრემ-საბუე-ენისელში და სხვაგანაც. ყველა სიტყვაში, სადაც ჴ იხმარებოდა, სალიტერატურო ენაში შეენაცვლა ხ; გვქონდა: ჴელი, მუჴლი, მჴარი, ჴაჴა, ჴორცი, ვენაჴი და სხვა, ახლა კი გვაქვს: ხელი, მუხლი, მხარი, ხახა, ხორცი, ვენახი.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
ფლორა
ნახევარუდაბნოს მცენარეულობიდან არის ასევე აბზინდა, ხურხუმო და ყარღანი.
ძველი ქართული ენა
თანხმოვნები
ძველი ქართულისა და ახალი ქართულის თანხმოვნების გამოთქმებს შორის მსგავსება დიდია. ენისთვის დამახასიათებელია ჰარმონიული ჯგუფების შექმნა. როდესაც ორი თანხმოვანი ხვდება ერთად, ხშირად ხდება ასიმილაცია და თანაბრდება მათი ჟღერადობა მაგალითად "ტეხს ზმნის ფუძეში — ტეხ, იკარგება ორ თანხმოვანს შორის მყოფი ხმოვანი და რჩება ტხ, რომელიც ასიმილირდება და მიიღება ტყ (ტყდება).
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
ფლორა
ნათელ ტყეს ქმნის ქართული ნეკერჩხალი, ღვია, საღსაღაჯი და სხვ. აქვე არის კლდის ქსეროფიტული მცენარეულობა. მდინარე ივრის ნაპირებთან არის ჭალის ტყეები: წნორი, ჭალის ვერხვი, იალღუნი და სხვ. ალაზნის ვაკეზე გავრცელებულია ჯაგეკლიანი სტეპი ტყის ელემენტებით.
გომბორის ქედის ტყეებზე აღსანიშნავია მუხა და რცხილა. ტყესტეპებს ქმნის ჯაგრცხილა, ძეძვი და სხვა სახეობის მცენარე.
ძველი ქართული ენა
ხმოვნები
ძველი ქართულის ხმოვნების წარმოთქმაც თითქმის ანალოგიურია ახალისა.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
დემოგრაფია
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2014 წლის მდგომარეობით შეადგენს 29 948 კაცს. მუნიციპალიტეტში 20 დასახლებაა, მათ შორის არის 2 ქალაქი და 18 სოფელი. ქალაქების მოსახლეობა შეადგენს 6300 კაცს, სოფლად დასახლებულია 23 648 კაცი. მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 23,93 კაცი/კმ², რაც ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელს (67 კაცი/კმ²) საკმაოდ ჩამოუვარდება. სიღნაღის მუნიციპალიტეტის შემოსავლების ძირითადი წყაროებია: სოფლის მეურნეობა, მცირე ბიზნესი და საბიუჯეტო ორგანიზაციები. წარსულში ძირითად შემოსავლებს უზრუნველყოფდა სოფლის მეურნეობა და წარმოება. მუნიციპალიტეტს ეკონომიკური განვითარების გეგმა აქვს, რომლის ძირითადი პრიორიტეტია ტურიზმი.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობის განსახლების ზონა ვრცელდება ზღვის დონიდან 300-800 მ ფარგლებში. უმეტესად ქართველები ცხოვრებენ, მცირე რაოდენობით არიან სომხები, რუსები და სხვ.
ეკონომიკა
მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი დასაქმებულია სოფლის მეურნეობაში. მუნიციპალიტეტში განვითარებულია მევენახეობა, მეცხოველეობა, მეფრინველეობა და სხვ.
ძველი ქართული ენა
ხმოვნები
ძველ ქართულს გააჩნია ხუთი ხმოვანი ა, ე, ი, ო და უ და ორი ნახევარხმოვანი ჲ და უ-ბრჯგუ.
ჲ|ჲოტას მარცვალი არ გააჩნია, მაგალითად სიტყვაში დედაჲ, ბოლოკიდური მარცვალი არის აჲ და არა ჲ. წარმოითქმის ენის შუა ნაწილის მიახლოებით შუა სასასთან. თუ ეს მიახლოება იმდენად დიდია, რომ გამომავალი ჰაერის ერთგვარ დაბრკოლებას წარმოადგენს, მაშინ მას სპირანტული ხასიათი ექნება.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
ეკონომიკა
არის რამდენიმე ღვინის ქარხანა. სასოფლო-სამეურნეო სავარგულებს უკავია 90 ათასი ჰა., რომელთაგან სახნავ-სათესია 40 ათასი ჰა. ხოლო 50 ათასი ჰა საძოვრებია.
ძველი ქართული ენა
ხმოვნები
ძველ ქართულ ენაში უ ბგერით დაბოლოებული დიფტონგიც ხშირად ერთ მარცვლად გამოითქმოდა და უ მოკლდებოდა. მაგალითად სიტყვაში ჩუენი უ მოკლეა. ასეთი უ-სათვის ანბანში ასო არ მოიპოვებოდა. მისი აღნიშვნა მხოლოდ ერეკლე მეფის დროს ანტონ კათალიკოსის გავლენით შემოიღეს —, რომელსაც „უ-ბრჯგუთი“ ან უბრალოდ „უ-ბრჯგუ“ უწოდეს.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
განათლება
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ფუნქციონირებს 3 არასახელმწიფო (კერძო) საგანმანათლებლო დაწესებულება. მათ შორის - 2 მდებარეობს ქალაქ სიღნაღში: შპს „ინტელექტი“, და შპს „ეტალონი 2015“. მესამე - შპს „პროგრესი 010“ მდებარეობს სოფელ საქობოში.
ძველი ქართული ენა
ხმოვნები
ასო ჱ (ჰე, ე-მერვე) ძველ ქართულ ენაში იხმარებოდა „ეჲ“ კომბინაციის ნაცვლად. მაგალითად:
ჳ (ვიე) გამოხატავდა დიფთონგს, რომლის პირველი ნაწილი უმარცვლო უ არის, მეორე კი — მარცვლიანი ი. ძველი ქართული ტექსტების დღევანდელი ასოებით ბეჭვდის დროს, სხვა ნიშნის უქონლობის გამო, იგივე ასოა გამოყენებული უმარცვლო უ-სა და უფრო ხშირად უ-სა და ი-ს შუა მდებარე ხმოვნის გადმოსაცემად.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
განათლება
სიღნაღის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ასევე ფუნქციონირებს 24 სკოლამდელი (საბავშვო ბაღი და ბაგა-ბაღი) სასწავლო-სააღმზრდელო დაწესებულება.
ძველი ქართული ენა
ხმოვნები
ჵ (ოჰ, ჰოე) თავდაპირველად იყო დახურული ო, დიფთონგისებრი ხასიათისა (დაახლოებით ო). შემდგომში მას კითხულობდნენ როგორც ოჲ, ჰოჲ.
ბრუნება
ძველ ქართულში, ისევე როგორც ახალში არ იყო გენდერული კლასები. ენაში იყო 8 ბრუნვა: წრფელობითი, სახელობითი, მოთხრობითი, მიცემითი, ნათესაობითი, მოქმედებითი ვითარებითი და წოდებითი. მრავლობითის ბრუნებას ორი ფორმა ჰქონდა — „ებიანი“ და „ნარ-თანიანი“, რომელთაგანაც ნარ-თანიანი უფრო გავრცელებული და მიღებული იყო, ებიანი კი მასთან შედარებით XI საუკუნემდე შედარებით ნაკლებად გამოიყენებოდა. ნართანიან მრავლობითს ხუთი ბრუნვა ეწარმოება, დანარჩენი სამის, წრფელობითის, მოქმედებითისა და ვითარებითის ნართანიანი ფორმები არ გვხვდება. სახელობითსა და წოდებითში აწარმოებს მრავლობითის ნიშანი ნ, დანარჩენ ბრუნვებში კი – თ. ებ–იან მრავლობითს ყველა ბრუნვა ეწარმოებოდა, თუმცა ძირითადად იგი წრფელობითის ფორმაში გვხვდება.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
მინი|სიღნაღის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი ქალაქ სიღნაღში ფუნქციონირებს თეატრი, რომელიც ისტორიას 1872 წლიდან ითვლის.
მუნიციპალიტეტში შექმნილია ა(ა)იპ კულტურისა და ხელოვნების ცენტრი, სადაც გაერთიანებულია 13 კულტურის სახლი.
ძველი ქართული ენა
ბრუნება
წოდებით ბრუნვას აძლიერებს და ხშირად მიმართვას წინ უძღვის შორისდებული ჵ; მაგალითად: ჵ საწყალობელო!
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
მუნიციპალიტეტში ფუნქციონირებს 20 ბიბლიოთეკა, მათ შორის საბავშვო.
ძველი ქართული ენა
საზოგადო სახელთა ბრუნება
ბოლოთანხმოვნიანი ფუძეების მქონე სახელები წრფელობით ბრუნვაში ნიშანს არ დაირთავდნენ, სახელობითში ჰქონდათ –ი ბრუნვის ნიშანი, მოთხრობითში — –მან, მიცემითში — –ს(ა), ნათესაობითში — –ის(ა), მოქმედებითში — –ით(ა), ვითარებითში — –ად, წოდებითში — –ო.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
ქალაქ სიღნაღში გახსნილია ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი.
ქალაქ სიღნაღში ფუნქციონირებს ვანო სარაჯიშვილის სახლ-მუზეუმი.
ძველი ქართული ენა
საზოგადო სახელთა ბრუნება
ა–ფუძიანი სახელების ბრუნებაც ანალოგიურად ხდებოდა. განსხვავება მხოლოდ სახელობითის ნიშანში იყო – –ჲ; გარდა ამისა, ა–ფუძიანი საზოგადო სახელები ნათესაობითსა და მოქმედებითში არასრული ფუძით გვხვდებიან, იკვეცებიან და ბოლოკიდურ "ა" იშორებენ.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
ქალაქი სიღნაღში გახსნილია თვითნასწავლი მხატვრისა და კომპოზიტორის, სანდრო მირიანაშვილის მემორიალური მუზეუმი. მუზეუმი გაიხსნა 1998 წელს.
ძველი ქართული ენა
საზოგადო სახელთა ბრუნება
ო– და უ–ფუძიანი სახელების ბრუნვის ნიშნებიც იგივეა, რაც ბოლოთანხმოვნიანებისა. განსხვავება მხოლოდ სამ ბრუნვაშია: სახელობითი — –ჲ, ნათესაობითი — –ჲს(ა), მოქმედებითი — –ჲთ(ა).
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
სოფელ ანაგაში გახსნილია თანამედროვე ქართული თეატრის ერთ-ერთი ფუძემდებლის, სანდრო ახმეტელის მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია რეჟსორის მემორიალური ნივთები, ყოფითი ეთნოგრაფიული მასალა, სახვითი ხელოვნების ნიმუშები.
ძველი ქართული ენა
საკუთარ სახელთა ბრუნება
ძველ ქართულში ადამიანთა საკუთარი სახელების ბრუნება განსხვავდებოდა საზოგადო სახელთა ბრუნებისაგან. წრფელობითში, სახელობითსში, მოთხრობითსა და წოდებითში ბრუნვის ნიშნებს არ დაირთავენ და ფუძის სახით არიან წარმოდგენილი, დანარჩენ ბრუნვებში კი ნიშნები იგივეა, რაც საზოგადო სახელებში. მიცემითი, ნათესაობითსა და მოქმედებითში არ დაერთვის სავრცობი ა. საკუთარ სახელებს, ისევე როგორც თანამედროვე ქართულ ენაში, მრავლობითი სიცხვი არ გააჩნდა.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
სოფელ ქვემო მაჩხაანში გახსნილია იტალიის ეროვნული გმირის, ფორე მოსულიშვილის სახლ-მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია ფორე მოსულიშვილის მემორიალური ნივთები, მედლები, ორდენები, ალბომები, ეთნოგრაფიული ნივთები, ფოტოები, დოკუმენტები და სხვა.
სოფელ ჯუგაანში ფუნქციონირებს ქართველი მწერლისა და დრამატურგის, სანდრო შანშიაშვილის სახლ-მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია მისი პირადი ნივთები, ყოფითი და ეთნოგრაფიული მასალა, მათ შორის ზაქარია ფალიაშვილის მიერ ნაჩუქარი პიანინო, პოეტის ცხოვრებისა და შემოქმედების ამსახველი მასალა.
ძველი ქართული ენა
ზმნა
ზმნების წარმოების თვალსაზრისით ძველი ქართული ენა დღევანდელისაგან მკვეთრად განსხვავდებოდა. პირველი სუბიექტური პირის ნიშანი იყო ვ (როგორც დღეს). იგი არ იწერებოდა და არ გამოითქმოდა უ ხმოვნის წინ. მაგალითად ითქმოდა და იწერებოდა მე უთხარ (და არა მე ვუთხარ). ვ ნიშანი დაკარგულია ვალ, ვედ და ვიდ ფუძის ზმნებშიც: მივალ, მოვედ (და არა მივვალ, მოვვედ).
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
სოფელ ვაქირში გახსნილია ცნობილი ქართველი მსახიობის, ვასო გოძიაშვილის მემორიალური მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია ვასო გოძიაშვილის მემორიალური ნივთები, ყოფითი და ეთნოგრაფიული მასალა, სახვითი ხელოვნების ნიმუშები, დოკუმენტური და ფოტო მასალა, კოსტიუმები სპექტაკლებისთვის, წიგნები მსახიობის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის შესახებ, თეატრალური ესკიზები, მაკეტები.
ძველი ქართული ენა
ზმნა
მეორე სუბიექტური პირის ნიშანი ხანმეტ ძეგლებში არის ხ პრეფიქსი (ხ–იხილე, ხ–ჭამე, ხ–უთხარ). მოგვიანებით ხ ზოგან ჰ–მ შეცვალა, ზოგან კი ს–მ. მეორე პირის წართქმითი ბრძანებითის ფორმას ნიშანი არ ჰქონდა: იხილე! ჭამე! უთხარ!
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
სოფელ ვაქირში ფუნქციონირებს ქართველი მეცნიერის, პროფესორის, ქირურგისა და უროლოგის ალექსანდრე გზირიშვილის სახლ-მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია ქართველი ალექსანდრე გზირიშვილის პირადი ნივთები, ეთნოგრაფიული მასალა, მეცნიერის ცხოვრებისა და შემოქმედების ამსახველი ფოტო და დოკუმენტური მასალა.
ძველი ქართული ენა
ზმნა
მესამე სუბიექტური პირის ნიშნები მხოლობითში ს, ა, ო და ნ ბოლოსართებია (დგა–ს, იხილ–ა, აღაგ–ო, არ–ნ, მოვედი–ნ), ხოლო მრავლობითში – ენ, ან, ნ, ეს, და ედ (ადიდებ–ენ, იტყოდი–ან, ადიდებდე–ნ, ჭამდ–ეს). მესამე სუბიექტური ნიშნები ძველ ქართულში ძირითადად იმით განსხვავდებიან თანამედროვესაგან, რომ ვნებითი გვარის ზმნებს აწმყოში ყოველთვის ს აქვთ მხოლობით რიცხვში (იმალები–ს, ტყდები–ს), ხოლო უწყვეტელის მრავლობითში მესამე სუბიექტურ პირს ყველანაირ ზმნაში ეს ბოლოსართი გამოხატავს (აშჱნებდ–ეს, იმღერდ–ეს...)
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
კულტურა
სოფელ ვაქირში გახსნილია ქართველი მწერლის, პოეტისა და დრამატურგის, ილო მოსაშვილის მემორიალური მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია ილო მოსაშვილის მემორიალური ნივთები, ყოფითი და ეთნოგრაფიული მასალა. მწერლის ცხოვრებისა და შემოქმედების ამსახველი ფოტო და დოკუმენტური მასალა.
ფესტივალები და სახალხო დღესასწაულები
მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე წლის განმავლობაში სხვადასხვა ფესტივალი იმართება, რომელთაც მრავალი საერთაშორისო თუ ადგილობრივი ვიზიტორი სტუმრობს.
ძველი ქართული ენა
ზმნა
ვნებით გვარს ძველ ქართულ ენაში ნ ბოლოსართი აწარმოებს: განრისხნა, შეწუხნა, დადუმნა.
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
სპორტი
სიღნაღის მუნიციპალიტეტიში ფუნქციონირებს 22 სპორტული სექცია: ფეხბურთი, ჭიდაობა-ძიუდო, ქართული ჭიდაობა, ბერძნულ რომაული ჭიდაობა, ძალისმიერი სამჭიდი, კრივი, კიკბოქსინგი, კალათბურთი, რაგბი, ჭადრაკი. ქალაქ სიღნაში არის 4 სპორტული სექცია: ფეხბურთი, ჭადრაკი, კრივი, ძალისმიერი სამჭიდი, ხოლო 18 სექცია ფუნქციონირებს მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე.
ღირსშესანიშნაობანი
ხუროთმოძღვრული ძეგლებიდან უპირველეს ყოვლისა აღსანიშნავია ბოდბის მონასტერი, წმინდა ნინოს სახელობის სამონასტრო კომპლექსი და საეპისკოპოსო.
ძველი ქართული ენა
ზმნა
I ობიექტური პირის ნიშანი ადრინდელ ძეგლებში მრავლობითშიცა და მხოლობითშიც მ თავსართია: მომცა მე, მომცა ჩუენ. შემდგომში მრავლობითში "მ" თავსართს გუ ჩაენაცვლა და დამკვიდრდა: მოგუცა ჩუენ. "გუ" პრეფიქსიანი ფორმები ადრინდელ ძეგლებში იშვიათია. მე–2 ობიექტურ პირს ორივე რიცხვში გ პრეფიქსი აწარმოებდა: გნახა შენ, გნახნა თქუენ. მესამე პირდაპირობიექტურ პირს მე–2 სერიის ფორმებში ნიშანი არ ჰქონდა, ხოლო პირველი სერიის ზმნისწინიან ფორმებში ჰქონდა: ხანმეტ ძეგლებში – ხ, ხოლო ჰაემეტ ძეგლებში – ჰ (მოხკლავს/მოჰკლავს, შეხკრებს/შეჰკრებს). IX საუკუნიდან ზოგიერთი თანხმოვნის წინ ნიშანი ჰ შეცვალა ს–მ (დასწერს, შესჭამს).
ზმნისწინი
ძველ ქართულ ენაში არსებობდა შემდეგი ზმნისწინები:
სიღნაღის მუნიციპალიტეტი
ღირსშესანიშნაობანი
სოფელ ვაქირში შემონახულია სამეკლესიიანი ბაზილიკა, რომელიც ნაგებია აგურითა და რიყის ქვით. აქვეა „კვირაცხოველის“ ეკლესია. სოფელ ტიბაანში დგას ხირსის მონასტერი.
სქოლიო
*
მალდონადოს დეპარტამენტი
მალდონადოს დეპარტამენტი (Departamento de Maldonado) — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია მალდონადო. ფართობი 4 793 კმ², მოსახლეობა 161 571 ადამიანი (2011 წ).
ძველი ქართული ენა
ზმნისწინი
საიქეთო: მი, და, აღ, გან, შე, წარ, გარდა, შთა, უკუნ
მალდონადოს დეპარტამენტი
აღმოსავლეთით ესაზღვრება როჩის დეპარტამენტი, ჩრდილოეთით და ჩრდილო-დასავლეთით — ლავალიეხას, დასავლეთით კი კანელონესის დეპარტამენტები. მალოდნადოს ტერიტორიაზე მდებარეობს ურუგვაის უმაღლესი მთა სერო-კათედრალი.
ძველი ქართული ენა
ზმნისწინი
სააქეთო: მო, დამო, აღმო, გამო, შემო, წარმო, გარდამო, შთამო, უკუმო
მალდონადოს დეპარტამენტი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ურუგვაის დეპარტამენტები
ძველი ქართული ენა
ზმნისწინი
სააქეთო ზმნისწინებიდან ყველა რთულფუძიანია, გარდა მო ზმნისწინისა. საიქეთოში რთულია გარდა (გარ–და) და შთა (შე–და), ხოლო დანარჩენები მარტივია. გარდა ამ ძირითადი ზმნისწინებისა, არსებობდა ასევე რთულფუძიანი მიმო, რომელიც აქეთ–იქით მოძრაობას გამოხატავდა. მიმო ზმნისწინი ზმნისწინიან ზმნებსაც დაერთვოდა: „მჴედრ მიმოდასდევდნინ“ ძველ ქართულ ენაში ზმნისწინი ხშირად გამოეყოფა ზმნის ფუძეს და მათ შორის ნაწილაკი ან სრულმნიშვნელობიანი სიტყვა ჯდება: მო–ვინმე–ვიდეს, მი–რაჲ–იწია.
სქოლიო
კატეგორია:ძველი ქართული ენა
გიული ალასანია
გიული ალასანია (დ. 11 ნოემბერი, 1946, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ისტორიკოსი-წყაროთმცოდნე, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1987), პროფესორი (1990). მიხეილ სააკაშვილის დედა.
ბიოგრაფია
1969 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტის ისტორიის განყოფილება (თურქეთის ისტორიის სპეციალობით).
1969-2006 წლებში მუშაობდა ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის საქართველოს ძველი და შუა საუკუნეების ისტორიის წყაროთმცოდნეობის განყოფილებაში უმცროს მეცნიერ თანამშრომლად (1969—1975), უფროს მეცნიერ თანამშრომლად (1975—1989) და ამავე განყოფილების გამგედ (1989—2006).
1973 დაიცვა საკანდიდატო, ხოლო 1987 წელს — სადოქტორო დისერტაციები.
გიული ალასანია არის საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის საქართველოს ისტორიის წყაროების შემსწავლელი კომისიის წევრი; 1990 წლიდან თსუ-ის ისტორიის მიმართულების პროფესორი, აგრეთვე თბილისის შავი ზღვის საერთაშორისო უნივერსიტეტის ერთ-ერთი დამფუძნებელი და პრორექტორი.
2006 წლიდან არის საქართველოს უნივერსიტეტის (2007 წის ოქტომბრამდე საქართველოს საზოგადოებრივ მეცნიერებათა უნივერსიტეტი) სამეურვეო საბჭოს თავმჯდომარეა, ხოლო 2005 წლიდან საერთაშორისო ასოციაციის „ქართული კულტურა საქართველოში და მის ფარგლებს გარეთ“ პრეზიდენტი.
2009 წელს გ. ალასანია არჩეულ იქნა ხელოვნებისა და მეცნიერების მსოფლიო აკადემიის (WAAS, აშშ) ნამდვილ წევრად; 2012 ხოლო წელს — გენეალოგიის, ჰერალდიკის და დოკუმენტურ მეცნიერებათა ამერიკული სკოლის საპატიო წევრად.
გამოქვეყნებული აქვს 140-ზე მეტი სამეცნიერო შრომა (მათ შორის მონოგრაფიები) საქართველოს შუა საუკუნეების ისტორიისა და წყაროთმცოდნეობის საკითხებზე. მრავალი საერთაშორისო სამეცნიერო და კულტურული ფორუმის (მათ შორის, ფესტივალის „ჩვენებურები“) მონაწილე და ორგანიზატორი.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1946 კატეგორია:დაბადებული 11 ნოემბერი კატეგორია:ქალი მეცნიერები კატეგორია:საქართველოს კომკავშირის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორები გიული კატეგორია:მიხეილ სააკაშვილი
ძვ. წ. 592
'''ძვ. წ. 592''' — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
ფილატოვ-ლუგი (მოსკოვის მეტრო)
ფილატოვ-ლუგი (Филатов Луг) — მოსკოვის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს სოკოლნიჩესკაიას ხაზზე და შედგება 1 კუნძულოვანი ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 2019 წლის 20 ივნისს.
ჯევდეთ სუნაი
ჯევდეთ სუნაი (Cevdet Sunay; დ. 10 თებერვალი, 1899, ტრაპიზონი, თურქეთი — გ. 22 მაისი 1982, სტამბოლი, თურქეთი) — თურქეთის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. ახალგაზრდობაში მიიღო მონაწილეობა პირველ მსოფლიო ომში და დამოუკიდებლობისათვის ომში, რის შემდეგაც გაიკეთა სამხედრო კარიერა.
თანამდებობიდან გადადგომის შემდეგ გახდა მუდმივი სენატორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თურქეთის პრეზიდენტები კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 10 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1899 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1982
Cerapachys senescens
Cerapachys senescens — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cerapachys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Cerapachyinae-ს ქვეოჯახს. .
პოლონეთის მესამე დანაწილება
პოლონეთის მესამე დაყოფა ან პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის მესამე დაყოფა მოხდა 1795 წელს და იყო პოლონეთის დაყოფის ბოლო ფაზა, ამ მოვლენით დასრულდა პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის არსებობა.
მიზეზი
1793 წელს პოლონეთის მეორე დაყოფის შემდეგ მოხდა კოსტიუშკოს აჯანყება. კოშტიუშკოს მეამბოხეთა არმიამ თავიდან გარკვეულ წარმატებებს მიაღწია, თუმცა საბოლოოდ დამარცხდნენ რუსეთის იმპერიის მრავალ რიცხოვან არმიასთან.
მონაწილე სახელმწიფოები (პრუსიის სამეფო, რუსეთის და ავსტრიის იმპერიები) ხედავდნენ, რომ იზრდებოდა შფოთი თანამებობრობის დარჩენილ ნაწილში. მათ ეს პრობლემა დამოუკიდებელი პოლონური სახელმწიფოს რუკიდან საერთოდ გაქრობით გადაწყიტეს. 1795 წლის 24 ოქტომბერს, მათმა წარმომადგენლებმა ხელი მოაწერეს შეთანხმებას, რომლის მიხედვითაც თანამეგობრობის დარჩენილი ტერიტორიები გაიყვეს.
დანაწევრება
ამით პოლონეთი საბოლოოდ დაიყო სამ ნაწილად: რუსეთის მიერ ანექსირებული ტერიტორია მოცავდა 120,000 კმ² და 1.2 მილიონ მოსახლეს, ცენტრით ვილნიუსში; პრუსიის მიერ ანექსირებული ნაწილი (ახალი პროვინციები ახალი აღმოსავლეთ პრუსია და ახალი სილეზია) მოიცავდა 55,000 კმ² და 1 მილიონ მოსახლეს, ცენტრით ვარშავაში; ავსტრიის მიერ ანექსირებული ნაწილი მოიცავდა 47,000 კმ² 1.2 მილიონი მოსახლით, ცენტრებით ლუბლინსა და კრაკოვში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლონეთის ისტორია კატეგორია:ლიეტუვის ისტორია კატეგორია:პოლონეთის დანაწილება
Teilungen Polens
ძველი რომის ქრონოლოგია
ძველი რომის ქრონოლოგია რომის დაარსებიდან დასავლეთ რომის იმპერიის დაცემამდე.
V საუკუნე
კატეგორია:ძველი რომი კატეგორია:ქვეყნების ისტორიის ქრონოლოგია
Lasioglossum surrubresense
Lasioglossum surrubresense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1921 წელს.
სქოლიო
surrubresense
აიორეოს ხალხი
აიორეოს ხალხი — ადგილობრივთა ეთნიკური ჯგუფი, რომლებიც სახლობენ გრან-ჩაკოში, მდინარე პარაგვაისა და პილკომაიოს შორის, ბოლივიისა და პარაგვაის ტერიტორიებზე. ლაპარაკობენ აიორეოს ენაზე, რომელიც პარაგვაისა და ბოლივიაში გავრცელებულ სამუკოანის ენათა პატარა იჯახს მიეკუთვნება. აიორეოს ხალხი მისდევს როგორც მონადირეობა-შემგროვებლობას, ისე მიწათმოქმედებას, წელიწადის სეზონების შესაბამისად. მათში შეიმჩნევა შამანიზმის გამოვლინებებიც.
ხალხი რამდენიმე ქვეჯგუფისგან შედგება, მაგალითად ტოტობიეგოსოდე იზოლირებული იყო, მაგრამ ბევრი მათგანი საბოლოოდ ძალით გადაასახლეს, ზოგიერთი კი დღემდე ერიდება კონტაქტზე გამოსვლას  და ამაზონის ტყეებში მცხოვრებთა გარდა სამხრეთ ამერიკის ის ერთადერთი ტომები არიან, რომლებიც კონტაქტზე არ გამოდიან. 2010 წელს გადაიდო ლონდონის ბუნების ისტორიის მუზეუმის მიერ ორგანიზებული ექსპედიცია, რომელიც მიზნად ისახავდა მცენარეთა და მწერების ახალი სახეობების აღმოჩენას, რადგან ცნობილი გახდა, რომ შესაძლებელი იყო ამით აიორეოს ხალხი შეწუხებულიყო და მკვლევარებს თავს დასხმოდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ინდიელები კატეგორია:პარაგვაის დემოგრაფია კატეგორია:ბოლივიის დემოგრაფია
ძვ. წ. 593
გარდაიცვალნენ
*
ოსტანკინოს ტელეანძა
thumb|ოსტანკინოს ტელეანძა ოსტანკინოს ტელეანძა (Останкинская телебашня) — ცალკე მდგომი სატელევიზიო და რადიო გადამცემი ანძა მოსკოვში, რუსეთი. 540 მ სიმაღლის ოსტანკინოს პროექტი ეკუთვნის ნიკოლაი ნიკიტინს და გაწევრიანებულია უდიდესი კოშკების საერთაშორისო ფედერაციაში. 2005 წლისთვის ის რჩებოდა ევრაზიაში უმაღლეს ცალკე მდგომ სტრუქტურად.
ანძის მშენებლობა 1963 წელს დაიწყო და 1967-ში დასრულდა. მას ათი წლის განმავლობაში მსოფლიოს უმაღლესი სტრუქტურის ტიტული ეჭირა, სანამ მას ტორონტოს ტელეანძა (კანადა) გაუსწრებდა.
2000 წლის 27 აგვისტოს ანძაზე ხანძარი გაჩნდა, რამაც სატელევიზიო და რადიო გადაცემების შეწყვეტა გამოიწვია მოსკოვისა და მის შემოგარენში მცხოვრები 18 მილიონი ადამიანისთვის. ხანძარმა სამი ადამიანის სიცოცხლე იმსსხვერპლა. ხანძარი დაახლოებით 98 მეტრი სიმაღლეზე გაჩნდა საობსერვატორიო პლატფორმიდან და მეშვიდე ცის რესტორნიდან, რის გამოც იქ მყოფი მთელი პერსონალისა და მნახველების ევაკუაცია გახდა საჭირო. ელექტრონული მოწყობილობის სიძველის (მისი უმეტესობა 60-იან წლებში იქნა დამონტაჟებული) და 20 წლის განმავლობაში აღდგენითი სამუშაოების ჩაუტარებლობის გამო დანაკარგი უზარმაზარი იყო.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიოს უმაღლესი ნაგებობები კატეგორია:მოსკოვი
ფაწა (ჯავის მუნიციპალიტეტი)
ფაწა — სოფელი ჯავის მუნიციპალიტეტში (მსხლების თემი), მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1260 მეტრი, ჯავიდან 4 კილომეტრი.
ლიტერატურა
კატეგორია:მსხლების თემის სოფლები
წიგნისა და საავტორო უფლებების მსოფლიო დღე
გადაწყვეტილების მიღებაში მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის რიგი ქვეყნებისა და ორგანიზაციების გამოცდილებას, რომლებიც მანამდეც აღნიშნავდნენ წიგნის დღეს. ეს თარიღი შეირჩა იმის გამო, რომ ამ დღეს, 1616 წელს გარდაიცვალნენ მიგელ დე სერვანტესი, უილიამ შექსპირი და ინკა გარსილასო დე ლა ვეგა.