cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფიანარანცუის პროვინცია
პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს 4 მთავარი ეროვნული პარკი: რანომაფანა, მიდონდი დუ სუდი, ისალო და ანდრინგიტრა.
პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 5 რეგიონად და 23 დეპარტამენტად.
A Box of Dreams
A Box of Dreams — ირლანდიელ მომღერალ და მუსიკოს ენიას საუკეთესო ჰიტების კომპილაციური ალბომი. იგი გამოიცა 2009 წელს. ენიას ოფიციალური საიტის თანახმად, მასში შეტანილია ენიას, ნიკი რაიანისა და რომა რაიანის საყვარელი სიმღერები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1997 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:ენიას ალბომები
Pop Idol
Pop Idol — ბრიტანული ვოკალისტების რეალითი შოუ, რომლის ავტორია საიმონ ფულერი. გადაიცემოდა ტელეკომპანია ITV-ზე 2001-2003 წლებში. შოუს კონკურსანტები იყვნენ ახალგაზრდა პოპის ჟანრის მომღერლები.
მას შემდეგ უამრავ ქვეყანაში შეიქმნა მისი ანალოგები, მათ შორის აშშ-ში, ავსტრალიაში, ლიბანში, ინდონეზიაში, კანადაში, ინდოეთში, პაკისტანში, შვედეთში, პორტუგალიაში, ბრაზილიაში, საქართველოში და ა.შ.
შოუს მხოლოდ ორი სეზონი გავიდა ეთერში — პირველი 2001-2002 წლებში და მეორე — 2003 წელს. Pop Idol 2004 წელს The X Factor -მა ჩაანაცვლა.
ფორმატი
როგორც ერთ-ერთმა პოპულარულმა ბრიტანულმა სატელევიზიო ფორმატმა, Pop Idol-მა შექმნა პრემიუმ-ფასად ღირებული ტელემაყურებლის ინტერაქტივაციის ვრცელი გამოყენება: ტელემაყურებლები ხმას აძლევდნენ ტელეფონით, ასევე ისინი ხმას აძლევდნენ მობილურ ტელეფონებში SMS-ების წერით და ციფრულ ტელევიზიაზე და ოფიციალურ ვებსაიტზე წითელი ღილაკის დაჭერით, რომლებიც მეორე სეზონში დაემატა. პირველი სეზონის ფინალში, რომელიც გაიმართა 2002 წლის 9 თებერვალს, იყო ძალიან ბევრი ხმები, რის გამოც შოუ ერთ-ერთი გახდა ITV-ის პოპულარულ ტელეპროგრამებს შორის. დამატება შოუმ ITV2-ზე, Pop Idol Extra-მ, რომლის წამყვანი კეიტ თორნთონი იყო, ასევე შექმნა მობილური ტელეფონის SMS-ების ვრცელი გამოყენება, რათა ამაღლებულიყო დამატებითი შემოსავალი. პირველ სეზონში იყო ძალიან ბევრი ხმები ტელეფონიდან და ინტერნეტიდან.
როცა კასტინგები სრულდებოდა, შოუ გადადიოდა Criterion Theatre-ში, სადაც ჟიური ადგენდა 50 მომღერლისგან შედგენილ ჯგუფს. ეს იყო უკანასკნელი რაუნდი, სადაც ჟიურს მომღერლების კონტროლი შეეძლო.
შოუს მესამე რაუნდი ტარდებოდა კონვენციონალურ სატელევიზიო სტუდიაში. 50 მომღერალი ხუთ ჯგუფად იყოფოდა, თითოეულში ათი მომღერალი იყო. თითო მომღერალი ჟიურის წინაშე ერთ სიმღერას მღეროდა, ასევე უკრავდა პიანინოც. თითო ჟიური თავის ოპონენტს სთავაზობდა, და ბოლოს მაყურებლის ხმებიც ირკვეოდა. თითო ჯგუფიდან ლაივ შოუებში ორი მომღერალი გადადიოდა. მეორე სეზონში დაემატა ვაილდქარდ რაუნდი, რომელიც პირველად American Idol-ში გამოჩნდა. ლაივ შოუებში მოსახვედრად ერთ მომღერალს ხალხი ირჩევდა, ხოლო მეორეს - ჟიური.
ბოლო რაუნდზე, შოუ გადადიოდა უფრო დიდ სატელევიზიო სტუდიაში, სადაც მომღერალი დიდ სცენაზე მღეროდა. ასევე მღეროდნენ უკანა მომღერლები და უკრავდა ბენდი. თითო ლაივ შოუს თავისი თემა ჰქონდა და მომღერლები თემასთან დაკავშირებულ სიმღერებს მღეროდნენ. ჟიური მომღერალს ისევ აძლევდა შეფასებას, მაგრამ შედეგებს ხალხი წყვეტდა თავიანთი ხმებით. ვინც ყველაზე ცოტა ხმას იღებდა, შოუს ეთიშებოდა. დანარჩენები აგრძელებდნენ შოუში მონაწილეობას, სანამ გამარჯვებულს გამოავლენდნენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბრიტანული ტელესერიალები კატეგორია:მუსიკალური სატელევიზიო სერიები კატეგორია:2000-იანი წლების ტელესერიალები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ტელეპროგრამები
რუგაიის მხარე
რუგაიის მხარე (Rugāju novads) — ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში, ლატგალიის რეგიონში. მხარე მოიცავს 2 თემს, ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი რუგაი.
ესაზღვრება მადონას, ბალვისა და ლუბანის მხარეები.
მხარე დაარსდა 2009 წლის 1 ივლისს, ლატვიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული რეფორმის დასრულებისას ბალვის რაიონის ნაწილისაგან.
მოსახლეობა
მოსახლეობა 2010 წლის 1 იანვრისათვის შეადგენს 2 652 კაცს. მხარის ფართობია 512 კმ².
იბახლი
იბახლი (İbaxlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 527 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახის რაიონის სოფლები
ბარი (მონტენეგრო)
ბარი (, Antivari, Tivari, Θηβάριον, Thivárion) — ადრიატიკის ზღვისპირა ქალაქი სამხრეთ მონტენეგროში.
დემოგრაფია
ბარი არის ბარის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი, რომელიც მოიცავს ქალაქ სუტომორესა და მრავალ პატარა ქალაქს სანაპიროზე. 2011 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობაა 42 048 ადამიანი, ხოლო თავად ქალაქის — 17 727 მცხოვრები.
ქალაქ ბარის მოსახლეობა:
სქოლიო
კატეგორია:მონტენეგროს ქალაქები
ორპარტიული სისტემა
thumb|220px|ორპარტიული სისტემა
ორპარტიული სისტემა — პარტიული სისტემა, სადაც ორ მთავარ პოლიტიკურ პარტიას უჭირავს სრული დომინირება. დროის ნებისმიერ მონაკვეთში, ორი პარტიიდან ერთ-ერთი ჩვეულებრივ ფლობს უმრავლესობას საკანონმდებლო ორგანოში და ჩვეულებრივ მოიხსენიება როგორც უმრავლესობა ან მმართველი პარტია, ხოლო მეორე არის უმცირესობა ან ოპოზიციური პარტია. მთელს მსოფლიოში ამ ტერმინს განსხვავებული აღქმები აქვს. მაგალითად, შეერთებულ შტატებში, იამაიკასა და მალტაში, ორპარტიული სისტემა ნიშნავს ისეთ შეთანხმებას, რომლის თანახმად, ყველა ან თითქმის ყველა არჩეული თანამდებობის პირი მიეკუთვნება ერთადერთ პარტიას ორი მთავარი პარტიიდან. ძალიან იშვიათად მესამე დონის პარტიებმა მოიპოვონ ადგილი საკანონმდებლო ორგანოში. ასეთი შედეგები გამოწვეულია, ორპარტიული სისტემის მთავარი წესით: გამარჯვებული პარტია იღებს ყველაფერს. ასეთ სისტემებში, იმის მიუხედავად, რომ მესამე ძალას პრაქტიკულად არ აქვს გამარჯვების შანსი, მას მაინც შეუძლია სხვადასხვა პარტიებთან გაერთიანებებით გავლენა მოახდინოს ორ მთავარ პარტიაზე. ამის საპირისპიროდ, კანადაში, გაერთიანებული სამეფოსა და ავსტრალიაში და სხვა საპარლამენტო სისტემებში, ტერმინი ორპარტიული სისტემა გამოიყენება შეთანხმების მისაღწევად, რომლითაც ორი ძირითადი პარტია დომინირებს არჩევნებზე, მაგრამ ამავდროულად არსებობს სიცოცხლისუნარიანი მესამე მხარე, რომლებიც როგორც წესი იგებენ გარკვეული რაოდენობის მანდატებს საკანონმდებლო ორგანოში.
დებატები იმის შესაებ, რომ პოლიტიკური სისტემები, რომლებიც თავისუფალი არჩევნებით ხასიათდებიან შესაძლოა მომავალში ორპარტიულ სისტემებად გარდაიქმნან დიდი ხნის მანძილზე მიმდინარეობს.
თანამეგობრობის ქვეყნები
ისეთ ქვეყნებში, როგორიცაა ბრიტანეთი, გვხდება ორი ძირითადი პარტია, რომელთაც აქვთ ძლიერი გავლენა და კანდიდატების უმრავლესობის არჩევის შესაძლებლობა, მაგრამ ამავდროულად არაა დაკნინებული მცირე ზომის პარტიების როლიც და ისინი ხშირად ახერხებენ საკუთარი კანდიდატის საკანონმდებლო დონეზე გაყვანას. ვესტმინსტერის სისტემაზე დაფუძნებული პოლიტიკური სისტემები, რომელიც წარმოადგენს საპარლამენტო დემოკრატიის სპეციფიკურ სტილს ბრიტანული მოდელის საფუძველზე და გვხვდება ბევრ თანამეგობრობის ქვეყანაში, მართვის უფლება შემდეგნაირად ნაწილდება: მთავარი პარტია აყალიბებს მთავრობას, ხოლო უმცირესობის პარტია წარმოდგენილია ოპოზიციის სახით, ასევე არსებობენ მცირე პარტიების კოალიციები. იშვიათ შემთხვევაში, რომელშიც ვერცერთი პარტია ვერ იპოვებს უმრავლესობას, ჩნდება ე.წ. ჩამოკიდებული პარლამენტი (Hung Parliament). უმეტესად ეს სისტემები აღწერილია როგორც ორპარტიული სისტემები, მაგრამ მათ ხშირად მრავალპარტიულ სისტემებსაც უწოდებენ. ყოველთვის არ არსებობს გამოკვეთილი საზღვარი ამ ორ სისტემას შორის. ალტ=Voting ballot.|მარჯვნივ|მინი| ორპარტიული სისტემაში ამომრჩეველს აქვთ ძირითადად ორი ვარიანტი; ეს ნიმუში წარმოადგენს ბიულეტენს, [[ნიუ-ჯერსი|ნიუ ჯერსის სამიტიდან. არჩევნებზე ამომრჩეველს შეუძლია აირჩიოს რესპუბლიკელი ან დემოკრატი კანდიდატი, მაგრამ არ არსებობს მესამე ალტერნატივა. ]]
როგორც წესი, ორპარტიული სისტემა არის პოლიტიკური სისტემის დიქოტომურად გაყოფის წინაპირობა. მაგ: მემარჯვენე და მემარცხენე პარტიებად: ნაციონალისტურ და ლეიბორისტულ პარტიებად მალტაში; ლიბერალური/ეროვნული კოალიცია ლეიბორისტულის წინააღმდეგ ავსტრალიაში; რესპუბლიკელები დემოკრატების წინააღმდეგ შეერთებულ შტატებში და კონსერვატიული პარტია ლეიბორისტული პარტიის წინააღმდეგ გაერთიანებული სამეფოში.
ინდოეთი
ინდოეთი ძირითადად მრავალპარტიული სისტემაა, მაგრამ აქვე ვხვდებით ორპარტიული სისტემის მახასიათებლებს. ეროვნული დემოკრატიული ალიანსი (NDA) და გაერთიანებული პროგრესული ალიანსი (UPA) ორი ძირითადი მოთამაშეა ინდოეთის პოლიტიკურ ცხოვრებაში. NDA და UPA არ არის ორი დამოუკიდებელი პოლიტიკური პარტია, ისინი რამდენიმე მცირე პარტიის ალიანსს წარმოადგენენ. ასევე გვხვდება ისეთი მცირე პარტიებიც, რომლებიც არც NDA-თან და არც UPA-თან არ ასოცირდებიან, თუმცა საკმაო წარმატებებს აღწევენ. მაგალითად: 2009 წლის საპარლამენტო არჩევნებში მესამე ძალის პარტიებმა საკანონმდებლო ორგანოს სკამების 20% მოიპოვეს და ეს შედეგი კიდევ უფრო გაიზარდა 2014 წლის საყოველთაო არჩევნებში და 28%-ს მიაღწია.
ლათინო ამერიკა
მინი|ერთი შეხედულების თანახმად, გამარჯვებული იღებს ყველაფრს სისტემა ხელს უშლის ამომრჩეველს მესამე მხარის ან დამოუკიდებელი კანდიდატების არჩევისაგან და დროთა განმავლობაში პროცესი განვითარდება ისე, რომ მხოლოდ ორი ძირითადი მხარე გახდება სიცოცხლისუნარიანი.
მალტა
მალტა გარკვეულწილად განსხვავებულ სისტემას ეფუძვნება. საარჩევნო სისტემა არის ე.წ. ერთჯერადი გადასაცემი ხმის პრინციპზე დამყარებული (Single Transfer Vote), რომელიც ტრადიციულად ასოცირდება პროპორციულ წარმომადგენლობასთან და მცირე პარტიები არ სარგებლობენ დიდი წარმატებით. პოლიტიკაში დომინირებს ცენტრალურ-მემარცხენე ლეიბორისტული პარტია და ცენტრალურ-მემარჯვენე ნაციონალისტური პარტია, ხოლო მესამე ძალის პარტიებს არც ერთხელ არ ჰყოლიათ წარმომადგენელი პარლამენტში 1962 წლიდან 2017 წალმდე პერიოდში.
ამერიკის შეერთებული შტატები
მინი|ვიგების ბლოკი (1783), ჯეიმზ გილრეის კარიკატურა მელიის დაბრუნებაზე ხელისუფლებაში. ჯორჯ III არის ცენტრი.
შეერთებულ შტატებს ჰყავს ორი დომინანტი პოლიტიკური პარტია; ისტორიულად, არ ყოფილა ისეთი შემთხვევები, როდესაც მესამე მხარის კანდიდატს მოეგოს არჩევნები. პირველი პარტიის სისტემაში მხოლოდ ალექსანდრე ჰამილტონის ფედერალისტური და თომას ჯეფერსონის დემოკრატიულ-რესპუბლიკური პარტიები იყვნენ მნიშვნელოვანი პოლიტიკური პარტიები. პირველი პარტიის სისტემის დასრულებისთანავე, რესპუბლიკელებმა მოიპოვეს სრული დომინირება ერთპარტიულ სისტემაზე (ძირითადად ჯეიმზ მონროს პრეზიდენტობის ქვეშ). მეორე პარტიის სისტემის პერიოდში, დემოკრატ-რესპუბლიკური პარტია 1824 წლის არჩევნების დროს გაიყო ადამსის და ჯექსონის მეთაურობით. 1824 წელს ენდრიუ ჯექსონის მხარდასაჭერად ჩამოყალიბდა თანამედროვე დემოკრატიული პარტია. ეროვნული რესპუბლიკელები კი ჩამოყალიბდნენ ჯონ ქვინი ადამსის მხარდასაჭერად. ნაციონალური რესპუბლიკელების პარტიის დაშლის შემდეგ, ვიგების პარტია და თავისუფალი ნიადაგის პარტია ცალკე ჩამოყალიბდნენ, თუმცა მალევე დაიშალნენ. 1854 წელს, თანამედროვე რესპუბლიკური პარტია ჩამოყალიბდა ყოფილი ვიგების, თავისუფალი ნიადაგების და სხვა ანტი-მონობის აქტივისტებისგან შემდგარი კოალიციისგან. აბრაამ ლინკოლნი პირველი რესპუბლიკელი პრეზიდენტი გახდა 1860 წელს.
სხვა მაგალითები
სამხრეთ კორეას აქვს მრავალპარტიული სისტემა რომელიც ზოგჯერ აღწერილია როგორც ორპარტიული სისტემის მქონე მახასიათებლების სისტემა.
ლიბანის პარლამენტი ძირითადად შედგება ორი ბიპარტიზანული ალიანსისაგან. ორივე ალიანსის შემადგენლობაში შედის რამდენიმე პოლიტიკური პარტია. პოლიტიკური ასპარეზის ორად გაყოფის მთავარი მიზეზი კი ელოქტორატში არსებული მკვეთრი იდეოლოგიური განსხვავებებია. ეს სისტემა მიეკუთვნება „გამარჯვებული იღებს ყველაფერს“ პრინციპს.
ისტორიულად, ბრაზილიას ყოველთვის ჰქონდა ორპარტიული სისტემა სამხედრო დიქტატურის პირობებში (1964–1985): სამხედრო ხუნტამ აკრძალა ყველა არსებული პარტია, როდესაც მან აიღო ხელისუფლება და შექმნა სამთავრობო პარტია, ეროვნული განახლების ალიანსი და ოფიციალური ოპოზიციური პარტია, ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობა. ეს ორი მხარე დაიშალა 1979 წელს, როდესაც ახალმა რეჟიმმა სხვა პარტიებს ჩამოყალიბების უფლება მისცა.
სქოლიო
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიების სისტემები კატეგორია:სახელმწიფოს მართვის ფორმა კატეგორია:საარჩევნო სისტემები
უნგრეთი პირველ მსოფლიო ომში
უნგრეთი პირველ მსოფლიო ომში — პირველი მსოფლიო ომის დაწყებასთან ერთად უნგრეთი იყო ავსტრია-უნგრეთის ნაწილი, 38 სახელმწიფოდან ერთ-ერთი, რომლის მოსახლეობა 1,5 ადამიანს აჭარბებდა. პირველი მსოფლიო ომის დასაწყისისთვის უნგრეთი დუალისტური მონარქიის, ავსტრია-უნგრეთის, შემადგენლობაში შედიოდა. მიუხედავად იმისა, რომ მნიშვნელოვანი ბრძოლები უნგრეთის საჯარისო ნაწილებთან დაკავშირებული არ არის, ქვეყნის არმია უშიშრად და ერთგულად იბრძოდა, რაც ომში დაღუპულთა დიდი რაოდენობის მიზეზია.
ომის დასაწყისი
1914 წლისთვის, ავსტრია-უნგრეთი ევროპის ერთ-ერთი უძლიერესი იმპერია იყო, რომლის 676.443 კმ² ფართობიდან და 52 მილიონი მოსახლეობიდან უნგრეთს 325.400 კმ² ფართობი ეკავა და 21 მილიონიანი მოსახლეობა ჰყავდა.
1914 წლის 28 ივნისს, გავრილო პრინციპმა მოკლა ავსტრიის ერცჰერცოგი — ფრანც ფერდინანდი. ომში ჩართვამდე, მხოლოდ პრემიერ-მინისტრი — ისტვენ ტიჟა ყოყმანობდა, არ იყო დარწმუნებული, რომ ეს ბრძოლაში ჩართვის საუკეთესო დრო იყო, მაგრამ როგორც კი გერმანიამ რუმინეთის სამეფოს განეიტრალება აღუთქვა და პირობა დადო, რომ სერბეთის სამეფოს ტერიტორიების ანექსიაზეც ხელს აიღებდა, მან გერმანიის მხარდაჭერა გადაწყვიტა.
ფრანც იოზეფ I-ის მიერ სერბეთისთვის გაგზავნილი ულტიმატუმის  შემდეგ ომი დაიწყო და მალევე თითქმის მთელი ევროპის მასშტაბით გავრცელდა.
ავსტრია-უნგრეთის არმია 1914 წლისთვის
უნგრეთის არმიის მეორე ხაზს შეადგენდნენ:
1914 წლისთვის ავსტრია-უნგრეთის არმია ისტორიაში ყველაზე დიდი გამოწვევის პირისპირ იდგა. მობილიზაციის შემდეგ საჯარისო ნაწილები ექვს არმიაში გადანაწილდნენ, ჯამსი 3.2 მილიონი ჯარისკაცი. 1914-1918 წლებში ჯარში სულ 9 მილიონი ადამიანი იყო გაწვეული (მათგან 7.8 მილიონი საბრძოლო ძალას წარმოადგენდა).
ევროპის სხვა სახელმწიფოთა არმიებთან შედარებით, უნგრეთის ვეტერანი არმია ცუდად იყო გაწრთვნილი, ტექნიკური აღჭურვილობა აკლდა და საბრძოლო დანახარჯებიც ძალიან დაბალი იყო. არტილერია საკამრისი არ იყო, თუმცა უნდა აღინიშნოს, რომ პირველი მსოფლიო ომის დროს, ეს უკანასკნელი საგრძნობლად გაუმჯობესდა. მთელი ომის განმავლობაშიც არმიას საკმარისი საბრძოლო მასალა არ მიეწოდებოდა. სახმელეთო ჯარებს საჰაერო მხარდაჭერა აკლდა: ომამდე უნგრელებს მხოლოდ 42 სამხედრო და 40 სპორტული თვითმფრინავი ჰყავდათ. გაერთიანებული მრავალეთნიკური ერთეულები ცალკე სერიოზულ პრობლემას წარმოადგენდა სამხედრო ლიდერებისთვის.
სამხედრო ლიდერები
thumb|200px|right|ავსტრია-უნგრეთის სამთო კორპუსი I მსოფლიო ომის განმავლობაში რამდენიმე სამხედრო ლიდერმ მარია ტერეზას სამხედრო ორდენი მიიღო:
დანაკარგები
8 მილიონზე მეტი ჯარისკაციდან, პირველ მსოფლიო ომში ერთ მილიონზე მეტი დაიღუპა, რაც ყოველ 1000 კაცზე 28 ადამიანის სიკვდილს ნიშნავდა - ამ მაჩვენებელს, ავსტრია-უნგრეთის დანაკარგებში, მხოლოდ გერმანელ ავსტრიელთა განაკარგებმა გადააჭარბა. საერთო ჯამში, ავსტრია-უნგრეთის იმპერიაში უნგრელთა დანაკარგები ყველა სხვა ერის დაანაკარგებზე მეტი იყო, რაც ორი მიზეზით იყო გამოწვეული: 1. უნგრეთი სასოფლო-სამეურნეო ქვეყანაზე მეტი იყო, სადაც სამხედრო ძალების მობილიზება უფრო ადვილი იყო (მაგ: ბოჰემია), 2. უნგრელები სხვა ეთნიკური შენაერთებთან შედარებით უფრო სანდონი და დისციპლინირებულები იყვნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრია-უნგრეთი I მსოფლიო ომში კატეგორია:ომები ხორვატიის მონაწილეობით კატეგორია:ომები უნგრეთის მონაწილეობით კატეგორია:ომები სლოვაკეთის მონაწილეობით კატეგორია:უნგრეთის უახლესი ისტორია
საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962
საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1962 — საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ოცდამეოთხე გათამაშება. გამარჯვებული გახდა მოსკოვის „სპარტაკი“, მეორე ადგილზე გავიდა მოსკოვის „დინამო“, მესამეზე – თბილისის „დინამო“. დაიწყო 15 მარტს და დასრულდა 14 ნოემბერს.
რესურსები ინტერნეტში
1962 კატეგორია:1962 წელი ფეხბურთში
აგიტფილმი
აგიტფილმი — მოკლემეტრაჟიანი ფილმი-პლაკატი, მახვილი პუბლიცისტური ხასიათის კინონაწარმოები.
სსრკ-ში გაჩნდა სამოქალაქო ომისა და უცხოეთის სამხედრო ინტერვენციის პერიოდში. აგიტფილმებში აისახა ახალგაზრდა საბჭოთა რესპუბლიკის ჩამოყალიბების მნიშვნელოვანი მომენტები. 1918-1921 წლებში გამოვიდა 80 აგიტფილმი. აღსანიშნავია: „შემჭიდროვება“ (1918, რეჟისორები ა. პანტელეევი, დ. პაშკოვსკი, ა. დოლინოვი), „წითელ ფრონტზე“ (1920, რეჟისორი ლ. კულეშოვი), „ნამგალი და ურო“ (1921, რეჟისორი ვ. გარდინი).
ლიტერატურა
კატეგორია:ფილმები სსრკ-ში
ფაშაბეილი
ფაშაბეილი  (Paşabəyli) — სოფელი აზერბაიჯანში,   აღდამის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აღდამის რაიონის სოფლები
ბერანეს მუნიციპალიტეტი
ბერანეს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი მონტენეგროში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბერანე.
დემოგრაფია
ბერანეს მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2013 წელს შეადგენდა 35 068 ადამიანს. . ფართობი 717 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:მონტენეგროს მუნიციპალიტეტები
კრისტინა ესპანელი
კრისტინა ესპანელი (Cristina de España; დ. 13 ივნისი, 1965) — ბურბონთა დინასტიის წარმომადგენელი. ესპანეთის მეფე ხუან კარლოს I-ისა და დედოფალ სოფია ბერძენის ქალიშვილი. 2015 წლიდან იგი ესპანეთის სამეფო ტახტის რიგით მეექვსე მემკვიდრეა, თავისი ძმის, მეფე ფილიპე VI-ის, მისი შვილების, თავისი დის, ლუგოს ჰერცოგინია ელენასა და მისი შვილების შემდეგ.
ბიოგრაფია
კრისტინა დაიბადა 1965 წლის 13 ივნისს მადრიდში. იგი არის ესპანეთის მეფე ხუან კარლოს I-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ სოფია ბერძენის მეორე ქალიშვილი. მას ერთი უფროსი და ჰყავს, ლუგოს ჰერცოგინია ელენას სახით და ასევე ერთი უმცროსი ძმა, ესპანეთის დღევანდელი მეფის, ფილიპე VI-ის სახით. კრისტინამ თავდაპირველად უმაღლესი განათლება მადრიდის უნივერსიტეტში მიიღო, პოლიტიკური მეცნიერებების განხრით, რის შემდეგაც სწავლა ნიუ-იორკში განაგრძო საერთაშორისო ურთიერთობების სფეროში. 1988 წელს იგი დაესწრო ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებს, რომელიც სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულში ტარდებოდა. ამ თამაშებში კრისტინამ მონაწილეობაც მიიღო, როგორც მცურავმა და ასევე დაესწრო საზეიმო დროშის გახსნის ცერემონიალს.
2016 წელს ინფანტა კრისტინა და მისი ქმარი, სხვა თექვსმეტ ბრალდებულთან ერთად სასამართლოს წინაშე წარსდგნენ, რომელზეც განიხილებოდა კორუფციისა და გადასახადების გადაუხდელობის საქმე. კრისტინა გაამართლეს, თუმცა მის ქმარს 19 წლიანი პატიმრობა შეეფარდა კორუფციული საქმიანობისათვის. როგორც აღმოჩნდა, ინიაკი ამ საქმეებს მარტო ახორციელებდა და კრისტინა არ ჩაუთრევია. 2017 წლის 17 თებერვალს კრისტინას მოთხოვნით მისი ქმრის საქმე განახლდა, ამჯერად არა როგორც კორუფციის, არამედ როგორც თაღლითობის ბრალდებით, რის გამოც მისი სასჯელის ვადა 6 წლამდე ჩამოსწიეს. საბოლოოდ, კრისტინამ მოახერხა და 265, 000 დოლარის გადახდის შემდეგ მისი ქმარი ვადამდე გაანთავისუფლეს. ამის შემდეგ ისინი ერიდებიან პრესასა და ჟურნალისტებთან ყველანაირ შეხებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 13 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:ბურბონები კატეგორია:ესპანეთის ბურბონები კატეგორია:ესპანეთის ინფანტები
ოთხი ფურცელი
ერთი ახალგაზრდა ცხოვრების ოთხი ფურცელი (Четыре страницы одной молодой жизни) — რეზო ესაძის 1967 წლის რუსული მხატვრული დრამატული ფილმი.
სიუჟეტი
საშა აგაფონოვი სოფლიდან მიემგზავრება და დამოუკიდებელ ცხოვრებას იწყებს. ის ქალაქში გაემგზავრება, მძღოლად მოეწყობა, ბინას მიიღებს და ახალგაზრდა გოგოსთან, ლიზასთან ფიქტიურ ქორწინებას გააფორმებს. ლიზა ბინაში ქმარს მიიყვანს. საშა ბინას წყვილს დაუთმობს და თავად შუა აზიაში გაემგზავრება სამუშაოდ. ახალ სამუშაო ადგილზე საშას მეგობარი დაეღუპება და ამჯერად მურმანსკში გაემგზავრება, სადაც ქმრიანი ქალი შეუყვარდება. ქალი საშას სიყვარულს იმავე გრძნობით არ უპასუხებს და საშაც კვლავ სხვაგან მიდის ბედის საძებნელად.
თუთირი
თუთირი (ოს. Тутыр) — მგელთა უფალი, საქონლის ქურდთა მფარველი. თუთირი არის ოსური მითიური პანთეონის ერთ-ერთი ცენტრალური და თავისი ბუნებით ყველაზე რთული ღვთაება, რომლის ძლიერმა კულტმა რწმენა-წარმოდგენათა და მაგიურ ქმედებათა ფართო ქსელი წარმოქმნა ზოგადად კავკასიაში.
საინტერესოა ის ფაქტი - ოსებს სწამდათ, რომ იგი პერიოდულად აწყობდა მგლების შეკრებას, აძლევდა მათ დავალებებს, განუსაზღვრავდა საკვების ოდენობას. აღსანიშნავია, რომ მისი ნების გარეშე ნადირი ადამიანებსა და საქონელს ზიანს ვერ მიაყენებდა. თუ მგელი ცხვრის ფარას დაესხმოდა თავს, მწყემსი დახმარებისთვის მაშინვე თუთირს მიმართავდა: „ო, თუთირ, მე და ჩემი საქონელი შენი მფარველობის ქვეშ ვართ, ჩვენ შენი სტუმრები ვართ, დაგვიფარე შენი მგლებისგან, გარეკე ისინი შორს“.
ამის შემდგომ, მწყემსების რწმენით, განრისხებულ თუთირს შეეძლო მგლისთვის პირი შეეკრა. მგლისთვის ქვებით ამოევსო მისი გაუმაძღარი ხახა.
მგელი ოსურ მითოლოგიაში, გამოკვეთილია ასევე აგრარული კუთხით, ამ ღვთაების კავშირი როგოგრც მესაქონლეობის, ისე სამიწათმოქმედო და ზოგადად ნაყოფიერების კულტთან.
თუთირს ეძღვნებოდა გარკვეული დღესასწაულიც, ამ დროს თუთირის დღეებში იკრძალებოდა ყოველგვარი საომარი მოქმედება, დროებით წყდებოდა მოსისხლეთა შორის შურისძიებისკენ მიმართული ღონისძიებები. ასეთი აკრძალვა ძალაში შედიოდა მხოლოდ მეომართა მფარველი ღვთაების, ვასთირჯის, სახელობის დღეებშიც.
აქვე უნდა ითქვას, რომ მრავალი მონაცემით თუთირი და ვასთირჯი ტყუპისცალებივით გამოიყურებიან. ვასთირჯი ოსურ ფოლკლორში მგლის სახითაც გვხვდება.
ეს სავსებით დამაჯერებელი აზრი ვასთირჯის სამ იპოსტასში – ანთროპომორფულ და ზოომორფულ (ცხენი და მგელი – მზიური ცხოველები) გეგმაში წარმოაჩენს (გვიანდელი ოსური მასალით თუ ვიმსჯელებთ, ყველა ლოგიკით ეს როლი ეპოსში თუთირს უნდა რგებოდა). როგორც ჩანს, ღვთაებები, რომლებსაც ქრისტიანული წმინდანები – თუთირი (წმ. თევდორე) და ვასთირჯი (წმ. გიორგი) ჩაენაცვლნენ, გენეტიკურად ტყუპი ღვთაებები იყვნენ (შდრ. ინდოევროპულთა აშვინები და დიოსკურები).
საინტერესოა, რომ თუთირის დღეები, ისევე როგორც ქართული „თედორობა“, აფხაზური „აითარნიჰვა“ (აითარისადმი – წმ. გიორგისადმი მიძღვნილ წესჩვეულებათა რიგი), ბულგარული „ტუდოროვ დენ“ და სხვა დიდმარხვის პირველ კვირას აღინიშნებოდა და ამ კუთხით ისინი ფართო აგრარული ხასიათის დღესასწაულებს წარმოადგენდნენ. აქვე უნდა ითქვას, რომ წმინდა გიორგი და წმინდა თევდორე ასტრალური კალენდრის ერთი ციკლის შემკვრელები არიან.
ლიტერატურა
კატეგორია: ოსური მითოლოგია
მერაბ მეტრეველი (პოლიტიკოსი)
მერაბ მეტრეველი (დ. 23 სექტემბერი, 1953) — ქართველი პოლიტიკოსი.
1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „დემოკრატიული პარტია“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1953 კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები
ილისუ
ილისუ (İlisu) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონში. მდებარეობს მდინარე ქურმუხისწყლის ნაპირზე. მოსახლეობის რაოდენობა — 1,370 კაცი. XVII-XIX საუკუნეებში წარმოადგენდა ელისუს სასულთნოს ცენტრს. სოფელში მოდის მინერალური წყალი.
სქოლიო
კატეგორია:კახის რაიონის სოფლები
დაღესტანის რესპუბლიკის ხელმძღვანელები
დაღესტანის ხელმძღვანელი ვალდებულია დაიცვას რუსეთის ფედერაციის კონსტიტუცია, აგრეთვე ფედერალური კანონები და დაღესტანის რესპუბლიკის კონსტიტუცია; ერების შორის თანასწორობა და თავისუფლება, ადამიანებისა და მოქალაქეების უფლებები, ასევე დაღესტანის რესპუბლიკის ერთიანობა და ტერიტორიული მთლიანობა. დაღესტანის რესპუბლიკის ხელმძღვანელი არ შეიძლება იყოს 30 წლამდე ასაკის პირი.
ხელმძღვანელი ირჩევა ოთხი წლის ვადით, დაღესტანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ანსამბლეის მიერ.
2020 წლის 5 ოქტომბერს ჩატარებული არჩევნების შედეგად, დღემდე სახელმწიფო ხელმძღვანელად რჩება სერგეი მელიკოვი.
რესურსები ინტერნეტში
ხელმძღვანელი
შილდის აღნიაანთ ციხე
ტერმინი შილდის აღნიაანთ ციხე შეიძლება აღნიშნავდეს:
დავით მესხი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 26 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1943 კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები კატეგორია:ქართველი დრამატურგები
სობატი
სობატი (Sobat, النيل الاصفر, მეორენაირად ბაჰრ-ელ-ასფარი) — მდინარე სამხრეთ სუდანში, თეთრი ნილოსის მარჯვენა შენაკადია (მასში ჩაედინება ქალაქ მალაკალის ახლოს).
გეოგრაფია
სობატის მდინარე იქმნება ბაროსა და პიბორის შეერთების ადგილას სამხრეთ სუდანისა და ეთიოპიის საზღვარზე. მიედინება ჩრდილო-დასავლეთისკენ მთიანი ადგილებისა და სავანების გავლით. უერთდება თეთრ ნილოსს ქალაქ მალაკალიდან სამხრეთ-დასავლეთით. მდინარის სიგრძე შეადგენს 306 კმ-ს (ყველაზე გრძელ შენაკადთან ერთად — დაახლოებით 730 კმ). აუზის ფართობია — 250 ათასი კმ². წყლის მაქსიმალური ხარჯია ნოემბერში, საშუალო ხარჯი — 412 მ³/წმ. ზაფხულის წვიმების პერიოდში გემების ცურვა შესაძლებელია ქალაქ ნასირიდან.
სქოლიო
კატეგორია:ნილოსის აუზი კატეგორია:ნილოსის შენაკადები კატეგორია:სამხრეთ სუდანის მდინარეები
ალექსეი კუდრინი
მინი|ალექსეი კუდრინი ალექსეი კუდრინი (Алексе́й Леони́дович Ку́дрин; დ. 12 ოქტომბერი, 1960, დობელე, ლატვიის სსრ, სსრკ) — რუსი პოლიტიკოსი და მეწარმე. 2018 წლის 22 მაისიდან არის რუსეთის ფედერაციის მრიცხველი პალატის თავმჯდომარე. ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორი.
მოსკოვის ბირჟის სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე, რუსეთის „სბერბანკის“ სტრატეგიული კომიტეტის და სამეთვალყურეო საბჭოს მოადგილე, ეგორ გაიდარის სახელობის ეკონომიკური პოლიტიკის ინსტიტუტის სამეურვეო საბჭოს თავმჯდომარე, არასამთავრობო ორგანიზაცია „სამოქალაქო ინიციატივათა კომიტეტის“ თავმჯდომარე, „გაიდარისეული ფორუმის“ საორგანიზაციო კომიტეტის წევრი.
რუსეთის ფედერაციის მთავრობის თავმჯდომარის მოადგილე (2000-2004, 2007-2011), რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა მინისტრი (2000-2011).
აბუ ტაჰირ იაზიდი
აბუ ტაჰირ იაზიდი (დ. უცნობია — გ. 948) — მეექვსე შირვანშაჰი, შირვანის დამოუკიდებელი მმართველი, მესამე ლაიზანშაჰი, მუჰამედ II-ის შვილი.
ალექსეი კუდრინი
ფინანსთა მინისტრობა
2000 წლის 18 მაისიდან რუსეთის ფედერაციის მთავრობის თავმჯდომარის მოადგილე, რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა მინისტრი.
2004 წლის 9 მარტიდან კიდევ ერთხელ (პრეზიდენტის ინაუგურაციის შემდეგ) დაინიშნა რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა მინისტრად, მაგრამ, დაკარგა ვიცე-პრემიერის პოსტი.
აბუ ტაჰირ იაზიდი
917 წელს, ალი I-ის სიკვიდლით დასჯის შემდეგ, იგი შირვანის დამოუკიდებელი მმართველი გახდა. 918 წელს, მან ქალაქი იაზიდია დააარსა. აბუ ტაჰირ იაზიდი საჯიდებს და სალარიდებს ემორჩილებოდა და იბრძოდა დერბენტის წინააღმდეგ.
ალექსეი კუდრინი
ფინანსთა მინისტრობა
2007 წლის 24 სექტემბრიდან 2008 წლის 7 მაისამდე კვლავ იკავებდა რუსეთის ფედერაციის თავმჯდომარის მოადგილის და რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა მინისტრის პოსტს. 2012 წლის 7 მაისიდან 12 მაისამდე იყო მოვალეობის შემსრულებელი, ახალი მთავრობის დანიშვნამდე.
აბუ ტაჰირ იაზიდი
ოჯახი
აბუ ტაჰირ იაზიდს ჰყავდა სულ მცირე ორი შვილი:
ალექსეი კუდრინი
ფინანსთა მინისტრობა
2008 წლის 12 მაისს დაინიშნა რუსეთის ახალი პრემიერ-მინისტრის, ვლადიმერ პუტინის მთავრობის თავმჯდომარის მოადგილედ და რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა მინისტრად.
აბუ ტაჰირ იაზიდი
გარდაცვალება
აბუ ტაჰირ იაზიდი 33 წლიანი მმართველობის შემდეგ, 948 წელს გარდაიცვალა. სავარაუდოდ, იგი საკუთარმა ვეზირმა — იბნ ალ-მარაღმა მოწამლა.
ალექსეი კუდრინი
ფინანსთა მინისტრობა
2008 წლის 17 ოქტომბრიდან არის წევრი, 2008 წლის 3 დეკემბრიდან თავმჯდომარის მოადგილე, ხოლო 2010 წლის 4 იანვრიდან არის თავმჯდომარე რუსეთის პრეზიდენტთან არსებული რუსეთის ფედერაციის ფინანსური ბაზრის განვითარების საბჭოსი.
აბუ ტაჰირ იაზიდი
სქოლიო
კატეგორია:შირვანშაჰები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 948
ალექსეი კუდრინი
ფინანსთა მინისტრობა
2010 წლის 11 იანვრიდან არის ეკონომიკური განვითარების და ინტეგრაციის სამთავრობო კომისიის წევრი.
2011 წლის გაზაფხულში მიიღო წინადადება სათავეში ჩაუდგეს პარტია „მემარჯვენე საქმეს“, რაზეც მან უარი თქვა. მოგვიანებით, 2011 წლის სექტემბერში, მან ამასთან დაკავშირებით კომენტარიც გააკეთა: „თითქოს, იყო შესაძლებლობა, „მემარჯვენე საქმეს“ სათავეში ჩავდგომოდი, მაგრამ ამგვარი შესაძლებლობა სინამდვილეში არ არსებობდა. არ განვიხილავდი პერსპექტივას, მიმეღო მონაწილეობა ხელოვნურ პროექტში, რომელიც დისკრედიტაციას უწევდა ლიბერალურ-დემოკრატიულ იდეას“. მან აგრეთვე დაამატა, რომ უარი თქვა, რადგანაც თვლიდა, რომ უნდა შეექმნათ ახალი მემარჯვენე პარტია, ხოლო „მემარჯვენე საქმე“ „მისთვის არც თუ ისე გასაგები ხალხით და კრემლის გარკვეული კონტროლით უვარგისი იქნება“.
ბენეტუსერი
ბენეტუსერი (Benetúser, Benetússer) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის უერტა-სურის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 0,76 კმ². მოსახლეობა — 15 000 კაცი (2020 წ.).
ალექსეი კუდრინი
მრიცხველი პალატის თავმჯდომარეობა
2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების შემდეგ, ახალი მთავრობის ფორმირების დროს, დიმიტრი მედვედევმა მრიცხველი პალატის თავმჯდომარის პოსტზე, ტატიანა გოლიკოვას ნაცვლად (რომელიც გახდა ვიცე-პრემიერი) ალექსეი კუდრინის კანდიდატურა წარადგინა. 11 მაისს, დიმიტრი მედვედევმა შეათანხმა კუდრინის კანდიდატურა თავის საპარლამენტო ფრაქციასთან. 14 მაისს, ფრაქციის პრეზიდიუმთან შეხვედრისას, კუდრინმა ოფიციალურად მისცა თანხმობა თავისი კანდიდატურის დაყენებას. გარდა კუდრინისა, პოსტზე წამოაყენეს ანატოლი აკსაკოვის („სამართლიანი რუსეთი“), იური სინელშიკოვის („რუსეთის ფედერაცის კომუნისტური პარტია“) და მაქსიმ როხმისტროვის („რუსეთის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტია“) კანდიდატურები. 2018 წლის 21 მაისს რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტმა, ვლადიმერ პუტინმა, შეიტანა კუდრინის კანდიდატურა სახელმწიფო დუმაში მისი მრიცხველი პალატის თავმჯდომარის პოსტზე დასამტკიცებლად. 22 მაისს, დუმამ დაამტკიცა კუდრინი. 264-მა დეპუტატმა მას მხარი დაუჭირა, კომუნისტები იყვნენ წინააღმდეგი, რლდპ-მ თავი შეიკავა. ხმის მიცემის პროცესზე არ იმყოფებოდა „ერთიანი რუსეთის“ 89 და „სამართიანი რუსეთის“ ხუთი დეპუტატი. იმავე დღეს, სახელმწიფო დუმას თავმჯდომარემ, ვიაჩესლავ ვოლოდინმა წარუდგინა კუდრინი მრიცხველი პალატის აუდიტორებს.
ეკონომიკური შეხედულებები
კუდრინი საკუთარ თავს ეკონომისტთა ლიბერალურ სპექტრს მიაკუთვნებს. კუდრინის ფინანსთა მინისტრობისას, ჩატარდა მასშტაბური საგადასახადო რეფორმა: საშემოსავლო გადასახადი გახდა 13%, გაუქმდა გაყიდვის და საშემოსავლო გადასახადი, შემცირდა მოგების და დამატებითი ღირებულების გადასახადები, გადასახადთ საერთო რაოდენობა სამჯერ შემცირდა. მოხდა გადასახადების გადახდისგან გამოსაძრომი საკანონმდებლო ხვრელების ლიკვიდაცია, მოხდა აგრეთვე შიდა ოფშორების ლიკვიდაციაც. საგადასახადო რეფორმის შედეგად, საგადასახადო დატვირთვა ბიზნესის ყველა სახეზე შემცირდა. აგრეთვე ჩატარდა საბიუჯეტო რეფორმა, შეიქმნა სტაბილიზაციური ფონდი, შემცირდა საგარეო ვალი. ასე, თუ 1990-იანი წლების ბოლოს რუსეთის საგარეო ვალი მშპ-ს 100%-ზე მეტი იყო, 2011 წლელს მისი დონემდე ევროპაში ერთ ერთ ყველაზე პატარამდე დაეცა.
ბენეტუსერი
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
ალექსეი კუდრინი
ეკონომიკური შეხედულებები
ამავე დროს, კუდრინი ატარებდა კონსერვატიულ საბიუჯეტო პოლიტიკას. მისი მინისტრობის დროს, ფედერალური ბიუჯეტი ძირითადად პროფიციტული იყო.
სქოლიო
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები კატეგორია:რუსი ეკონომისტები კატეგორია:დაბადებული 12 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1960
თაგვისარა
თაგვისარა, პონტოური თაგვისარა (Ruscus aculeatus) — ყვავილოვანი მცენარე სატაცურისებრთა ოჯახისა. დაბალი ბუჩქია, სიმაღლეში 30–50 სმ. აქვს მორიგეობით განლაგებული ტოტები. მცირე ზომის — 1–3 სმ სიგრძის კლადოდიუმები, ხეშეში, ტყავისებური, ლეგა, მუქი მწვანე, ლანცეტა, გრძლად წაწვეტებული და წვრილი ეკლით დაბოლოებული. მისი მთავარი ძარღვი კარგად გამოხატულია. ყვავილი — 1–2, სხედან კლადოდიუმების ქვედა მხარეზე. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს თებერვალ-აპრილში. გავრცელებულია კავკასიასა და სამხრეთ ევროპაში. საქართველოში გვხვდება დასავლეთში (აფხაზეთი, სამეგრელო, იმერეთი), კახეთსა და შიდა ქართლში. იზრდება მთის ქვედა სარტყელში, სადაც ქმნის რაყებს, აგრეთვე შედის მარადმწვანე ქვეტყის შემადგენლობაში.
სქოლიო
კატეგორია:თაგვისარა
ბიელო-პოლეს მუნიციპალიტეტი
ბიელო-პოლეს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი მონტენეგროში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბიელო-პოლე.
სქოლიო
კატეგორია:მონტენეგროს მუნიციპალიტეტები
მარია დი ლურდიშ პინტასილგუ
მარია დი ლურდიშ რუივუ და სილვა დე მატუშ პინტასილგუ (Maria de Lourdes Ruivo da Silva de Matos Pintasilgo, დ. 18 იანვარი 1930, აბრანტეში — გ. 10 ივლისი 2004, ლისაბონი) — პორტუგალიელი ინჟინერ-ქიმიკოსი და პოლიტიკური მოღვაწე. პორტუგალიის მერვე პრემიერ-მინისტრი მიხაკების რევოლუციის შემდეგ. თანამდებობა ეკავა 1979 წლის 1 აგვისტოდან 1980 წლის 3 იანვრამდე.
ბიოგრაფია
მარია დი ლურდიშ პინტასილგუ დაიბადა 1930 წლის 18 იანვარს ცენტრალური პორტუგალიის ქალაქ აბრანტეშში, საშუალო შესაძლებლობის ოჯახში. ჯერ კიდევ ადრეულ ასაკში მან უჩვეულო შესაძლებლობები გამოავლინა და შვიდი წლის ასაკში იგი ფელიპე დე ლანკაშტრეს სახლობის ლისაბონის პრესტიჟულ ლიცეუმში გაგზავნეს. აქ მან მიიღო საშუალო განათლება. ასევე გაწევრიანდა ახალგაზრდულ მოძრაობაში Mocidade Portuguesa, რომელიც დააარსა დიქტატორმა ანტონიუ დი სალაზარმა. მოგვიანებით, უკვე ლისაბონის უმაღლეს ტექნიკურ ინსტიტუტში სწავლის დროს, იგი შეუერთდა კათოლიკური უნივერსიტეტის ახალგაზრდული ორგანიზაციის ქალთა განყოფილებას.
1953 წელს, 23 წლის ასაკში დაასრულა ლისაბონის უნივერსიტეტის უმაღლესი ტექნიკური ინსტიტუტი და მიიღო ინჟინერ-ქიმიკოსის სპეციალობა. დიპლომის მიღების შემდეგ კვლავ გააგრძელა სწავლა, ეროვნული პროგრამის ფარგლებში მოიპოვა სტიპენდია ატომური ენერგიის საკითხებში. სწავლის დასრულების შემდეგ მუშაობა დაიწყო პორტუგალიის ერთ-ერთ უმსხვილეს კომპანიაში, რომელიც აწარმოებდა ცემენტს, სადაც გაიკეთა სწრაფი პროფესიონალური კარიერა. 1954 წლიდან ეკავა კვლევისა და პროექტების განყოფილების უფროსი ინჟინრის თანამდებობა, შემდეგ გახდა პროექტის დირექტორი, ამ თანამდებობაზე იგი შვიდი წლის განმავლობაში, 1960 წლამდე, კომპანიიდან წასვლამდე, მუშაობდა.
1965-1974 წლებში მუშაობდა ეროვნული ასამბლეის კორპორატიულ პალატაში. შედიოდა მიხაკების რევოლუციის შემდგომ პერიოდში შექმნილ მე-2 და მე-4 დროებით მთავრობაში, როგორც სოციალური დაცვის მინისტრი.
პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე დანიშნა პორტუგალიის პრეზიდენტმა ანტონიუ რამალიუ ეანიშმა 1979 წლის 1 აგვისტოს. თანამდებობაზე შეცვალა კარლუშ ალბერტუ და მოტა პინტუ. თავისი ხანმოკლე პრემიერობის დროს გაატარა აუცილებელი რეფორმები ზოგადი სოციალური დაზღვევის, ასევე ჯანმრთელობის დაცვის, განათლების, შრომის კანონებისა და მსგავსი საკითხების შესახებ. მოგვიანებით იყო იუნესკოში პორტუგალიის ელჩი და ევროპის პარლამენტის წევრი 1987-1989 წლებში სოციალისტური პარტიის რიგებიდან.
გამოქვეყნებული აქვს რამდენიმე ნაშრომი, რომელიც ეხება კათოლიკური ეკლესიის როლს საზოგადოებაში, ასევე ქალთა როლს პოლიტიკასა და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში.
გარდაიცვალა საკუთარ სახლში, ლისაბონში 2004 წლის 10 ივლისს 74 წლის ასაკში, გულის შეტევის შედეგად.
მიღებული აქვს რამდენიმე სერიოზული ჯილდო. მათ შორის აღსანიშნავია ქრისტეს ორდენი {9 აპრილი, 1981), ინფანტ დონ ენრიკეს ორდენი (უფრო ცნობილია, როგორც ენრიკე ზღვაოსნის ორდენი; 9 ივნისი, 1994) და პორტუგალიის თავისუფლების ორდენი (გარდაცვალების შემდეგ; 5 ოქტომბერი, 2017).
Slippery When Wet
Slippery When Wet — ამერიკული როკ-ჯგუფ ბონ ჯოვის მესამე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1986 წლის 18 აგვისტოს, ლეიბლზე Mercury Records ჩრდილოეთ ამერიკაში და Vertigo Records-ზე მსოფლიოს მასშტაბით. მისი პროდიუსერია ბრიუს ფერბერნი. ალბომი იწერბეოდა 1986 წლის იანვრიდან ივლისამდე, სტუდიაში Little Mountain Sound Studios, ვანკუვერში (კანადა).
Slippery When Wet კომერციულად წარმატებული იყო. მასში შეტანილია ჰიტებად ქცეული "You Give Love a Bad Name", "Livin' on a Prayer" და "Wanted Dead or Alive".
აშშ-ის Billboard 200-ში ალბომი რვა კვირის განმავლობაში #1 პოზიციაზე იმყოფებოდა. Billboard-ის მიერ იგი 1987 წლის ყველაზე გაყიდვად ალბომად დასახელდა. Slippery When Wet დღემდე ბონ ჯოვის ყველაზე გაყიდვადი დისკია და RIAA-სგან მიღებული აქვს 12 გზის პლატინის სტატუსი. მსოფლიოში გაყიდულია მისი 25 მილიონი ასლი. ალბომი შეტანილია 2005 წლის წიგნში „1001 ალბომი, რომელიც უნდა მოისმინო, სანამ ცოცხალი ხარ“.
სქოლიო
კატეგორია:1986 წლის ალბომები კატეგორია:ბონ ჯოვის ალბომები კატეგორია:Mercury Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:Vertigo Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:ალბომები ბრიუს ფერბერნის პროდიუსერობით
ჩანის ტბა
ჩანი, დიდი ჩანი (Чаны) — გაუდინარი მარილიანი ტბა რუსეთში, ნოვოსიბირსკის ოლქში. გაწოლილია ბარაბის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 106 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 1708-2269 კმ². წარმოადგენს დასავლეთ ციმბირის უდიდეს ტბას. სიგრძე 91 კმ, სიგანე 88 კმ. სარკის ფართობი იცვლება დონეების სეზონური და წლიური რყევის შესაბამისად. საშუალო სიღრმე 2,2 მ, მაქსიმალური სიღრმე 10 მ. ნაპირები ძლიერაა შეჭრილ-შემოჭრილი, გარშემორტყმულია ლერწმით.
ტბაში დაახლოებით 70 კუნძულია, რომლებიც გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისაკენ. ბევრია ყურე და ნახევარკუნული. ჩანის ტბა ფშანით უკავშირდება პატარა ჩანის ტბას. საზრდოობს ძირითადად თოვლის წყლით. ტბისთვის ნიშანდობლივია ჰიდროლოგიური პულსაციები. დონე მერყეობს დაახლოებით 3 მ-ის ფარგლებში.
ერთვის ორი მთავარი მდინარე: ჩულიმი და კარგატი. ტბის სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილის წყლები გამტკნარებულია ჩამდინარე მდინარეების ჩამონადენით. დაახლოებით ყოველ 30-35 წელიწადში ერთხელ წყლის დონე მატულობს იმდენად, რომ ტბა ჩამონადენს დასავლეთიდან ღებულობს.
იყინება ოქტომბრის II ნახევარსა და ნოემბრის I ნახევარში, ყინულისგან თავისუფლდება მაისში. წყალი მარილიანია, ქლორიდულ-ნატრიუმიანი. მინერალიზაცია ზაფხულის პერიოდში 0,8-იდან 14 გრ/ლ-მდე, ხოლო ზამთრის პერიოდში მატულობს 5-20 გრ/ლ-მდე. განვითარებულია ადგილობრივი ნაოსნობა. მდიდარია თევზით, მოიპოვება: ციმბირული ნაფოტა, წერი, ქორჭილა, კარჩხანა, კობრი. ტბის დიდი ნაწილი განლაგებულია ტყე-სტეპის ბუნებრივ ზონაში.
სქოლიო
კატეგორია:ნოვოსიბირსკის ოლქის ტბები
დუშეთის ამილახვრიანთკარის ეკლესია
მინი|ამილახვრიანთკარის ეკლესია დუშეთის ამილახვრიანთკარის ეკლესია — ეკლესია დუშეთის დასავლეთ ნაწილში, ამილახვრიანთკარის ტერიტორიაზე. განეკუთვნება XVIII საუკუნეს. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამოშლილია კრამიტის საბურავი, გრძივი კედლების ზედა ნაწილები და კამარის დასავლეთ ნაწილი.
არქიტექტურა
ეკლესია დარბაზულია (9,4 X 5,8 მ), ნაგებია რიყის ქვით და კვადრატული აგურით. სწორკუთხა შესასვლელი დასავლეთიდანაა, რომელსაც გადახურვის მნიშვნელოვანი ნაწილი ჩამოშლილი აქვს. აღმოსავლეთით აფსიდის ღერძზე მაღალი, ფართო თაღოვანი სარკმელია. მის გვერდებზე თითო, გეგმით ნახევარწრიული თაღოვანი ნიშია. აბსიდის ბოლოებთან და დარბაზის გრძივი კედლების შუა ნაწილში თითო მარტივი პილასტრია, რომლებსაც ნახევარწრიული საბჯენი თაღები ეყრდნობა. პილასტრების აღმოსავლეთ წყვილაბსიდს დარბაზისგან გამოყოფს კამარა, კონქი და საბჯენი თაღები აგურითაა ნაშენი. სამხრეთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედლებში თითო ფართო თაღოვანი სარკმელია.
ფასადები სადაა. საფასადო სიბრტყე სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითაა გამოყვანილი, რომელშიც თანაბარი მანძილით დაცილებული აგურის თითორიგიანი შრეებია ჩართული. აღმოსავლეთის ფასადზე სარკმლის ზემოთ აგურის წყობის შეღრმავებით გამოსახულია საფეხუროვან პოსტამენტზე დადგმული ჯვარი. კედლები დასრულებული ყოფილა აგურის საფეხურიანი ლავგარდნით, რომელიც ჩვეულებრივად და კუთხურად ნაწყობი აგურის რიგების მონაცვლეობისგან შედგებოდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
გერმანიის კომუნისტური პარტია
გერმანიის კომუნისტური პარტია (Kommunistische Partei Deutschlands, KPD) — 1918–1933 წლებში ვაიმარის რესპუბლიკაში მოღვაწე პოლიტიკური პარტია. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ასევე მოღვაწეობდა დასავლეთ გერმანიაში, თუმცა, 1956 წლის აკრძალვის შემდეგ არსებობა შეწყვიტა. 1920-იან წლებში პარტიის წევრებს სპარტაკისტებს უწოდებდნენ.
პარტია დაფუძნდა პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ. მისი პირველი წევრები იყვნენ სოციალისტები, რომელთაც როზა ლუქსემბურგი ხელმძღვანელობდა. მისი გარდაცვალების შემდეგ პარტია ხელმძღვანელობდა ჯერ ლენინიზმით, შემდეგ კი სტალინიზმით. ვაიმარის რესპუბლიკის არსებობის დროს, პარტია იღებდა ხმების 10-15%, ჰყავდა წარმომადგენლები რაიხსტაგში და სხვა ორგანოებში. თავის მთავარ მოწინააღმდეგედ კომუნისტები სოციალ-დემოკრატებს განიხილავდნენ. 1933 წელს, მას შემდეგ, რაც ხელისუფლებასი ადოლფ ჰიტლერი მოვიდა, გერმანიის კომპარტია აიკრძალა. მისი წევრები იატაკქვეშა მოღვაწეობას შეუდგნენ, თუმცა, ძლიერი დანაკარგი განაცადეს. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, პარტიამ მოღვაწეობა განაგრძო და 1949 წელს, დასავლეთი გერმანიის ბუნდესტაგის პირველ არჩევნებში გამარჯვებაც მოიპოვა, თუმცა, გერმანიის ტერიტორიაზე საბჭოთა ოკუპაციის სექტორზე საბჭოთა სახელმწიფოს შექმნის შემდეგ, მათ მხარდაჭერა დაკარგეს. 1956 წელს პარტია სასამართლომ არაკანონიეერად აღიერა. მისმა ზოგიერთმა წევრმა 1969 წელს ჩამოაყალიბა გერმანული კომუნისტური პარტია, რომელიც დღემდე მოქმედებს. გარდა ამისა, სხვა წარმოქმნილი პატარა ჯგუფები ასევე აცხადებდნენ პრეტენზიას გერმანიის კომუნისტური პარტიის მემკვიდრეობაზე.
აღმოსავლეთ გერმანიაში, საბჭოთა ზეწოლის შედეგად, კომუნისტების და სოციალ-დემოკრატების შეერთებით ჩამოყალიბდა სოციალისტური ერთიანი პარტია, რომელიც სათავეში ედგა აღმოსავლეთ გერმანიას 1989–1990 წლებამდე. ბერლინის კედლის დაცემის შემდეგ, პარტიამ სახელი შეიცვალა დემოკრატიული სოციალიზმის პარტიაზე, 2007 წელს კი სხვა მემარცხენე პარტიებთან ერთად ჩამოაყალიბა მემარცხენე პარტია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის პოლიტიკური პარტიები კატეგორია:კომუნისტური პარტიები ქვეყნების მიხედვით‎
ბენიპარელი
ბენიპარელი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის უერტა-სურის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 4 კმ². მოსახლეობა — 2015 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
დუშეთის კობიანთკარის ეკლესია
მინი|დუშეთის კობიანთკარის ეკლესია დუშეთის კობიანთკარის ეკლესია — ეკლესია დუშეთის სამხრეთ-დასავლეთით, ფერდობზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ძეგლი აღდგენილია: დასავლეთ კედელი მთელ სიმაღლეზე იყო გარღვეული, ჩამოშლილი იყო კრამიტის საბურავი, ფასადებზე აქა-იქ ამოცვენილი იყო საპირე ქვები, აღმოსავლეთ და სამხრეთ კედლების მნიშვნელოვანი ნაწილი მიწით იყო დაფარული.
ეკლესია დარბაზულია (9,1 X 5,7 მ), ნაგებია აგურით და რიყის ქვით. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი თაღოვანია. გრძივი კედლების შუაში თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრია, რომლებზეც კამარის ნახევარწრიული საბჯენი თაღია გადაყვანილი. ნახევარწრიულ აფსიდაში და დარბაზის სამივე კედელში თითო თაღოვანი სარკმელია. აბსიდის სარკმლის ორივე მხარეს თაღოვანი ნიშებია. ასეთივე ნიშებია აბსიდის მხრებთან, დარბაზის სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში. ფასადები სადაა. დასავლეთის ფასადზე შესასვლელი სწორკუთხა შეღრმავებაშია ჩასმული. კარის ზემოთ კვადრატული ფორმის ღრმა ნიშია, რომელსაც საფეხურებად დამუშავებული გადახურვა აქვს. შესასვლელის ორივე მხარეს გამოყვანილია შეღრმავებული ჯვრები.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზახარიხა (ვოლოგდის ოლქი)
ზახარიხა (Захариха) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ხაროვსკის რაიონში. სოფელი შედის სლობოდსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 18 ადამიანს შეადგენდა. სოფელი მდებარეობს ხაროვკისაგან 52 კმ-ში.
იორდანოვის სახლი
იორდანოვის სახლი (Дом Йорданова) — ძველი ორსართულიანი სახლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. სახლი აგებულია XIX საუკუნის დასაწყისში. შენობა 1992 წლის 18 ნოემბრის № 301 დადგენილების მიხედვით არის რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.
მისამართი: ტაგანროგი, ბერძნების ქუჩა № 46.
ისტორია
კუთხის ორსართულიანი სახლი ბერძნების ქუჩისა და უსპენსკის შესახვევის გადაკვეთაზე, ააგეს XIX საუკუნის დასაწყისში. ცნობილია იმ მოქალაქეების სახელები, რომლებიც შენობას ფლობდნენ XIX საუკუნის მეორე ნახევრიდან. 1870 წლიდან სახლი ეკუთვნოდა მესამე გილდიის ვაჭარ თედორე იორდანოვს. იორდანოვი ტაგანროგში დასახლდა 1820-იან წლებში, ფლობდა მაკარონის ორ ფაბრიკას, დაკავებული იყო სასურსათო საქონლის ვაჭრობით. 1843 წელს თედორე იორდანოვი დაქორწინდა ვაჭარ ლიცინის 17 წლის ახალგაზრდა ქალიშვილ სოფიაზე. 1850 წელს სოფია გარდაიცვალა. ტაგანროგის მართლმადიდებლურ სასაფლაოზე შემორჩენილია მისი ძეგლი, რომელიც დამზადებულია გრანიტის ვარდისფერი ბლიკისაგან და აქვს ეპიტაფია. მეორე ცოლთან ოლგა პავლეს ასულთAნ შეეძინა ხუთი შვილი: სოფია (1853), პეტრე (1855), მარია (1856), პავლე (1858) და პანტელეიმონი (1862).
თავის დროზე თედორე შედიოდა ტაგანროგის პორტის მშენებლობის კომისიაში. იგი გარდაიცვალა 1872 წელს. მისი სახლი გადავიდა მისი მეორე ცოლის ოლგა ივანეს ასულის მფლობელობაში. მოგვიანებით 1925 წლამდე სახლს ფლობდნენ მათი შვილები. 1890-1891 წლებში სახლში მუშაობდა ნ. ჩუბენკოს მაკარონის ფაბრიკა.
საბჭოტა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მოხდა სახლის ნაციონალიზაცია. 1918 წლიდან აქ გახსნილია მეზღვაურთა კლუბი. ამჟამად ეს არის საცხოვრებელი სახლი.
აღწერა
სახლი მდებარეობს ბერძნების ქუჩისა და დობროლიუბოვის აღმართის გადაკვეთაზე. იგი აგურითაა ნაგები. ფასადზე შვიი ფანჯარა აქვს. მთავარი შესასვლელი შენობის მარცხენა მხარესაა.
შენობა შეღებილია ყვითლად. ზოგიერთი არქიტექტურული დეტალი კი თეთრად.
სქოლიო
კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები
ბუდვის მუნიციპალიტეტი
ბუდვის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი მონტენეგროში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბუდვა.
დემოგრაფია
ბუდვის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2013 წელს შეადგენდა 10 918 ადამიანს. . ფართობი 122 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:მონტენეგროს მუნიციპალიტეტები
ზემო ოგოუე
ზემო ოგოუე (Haut-Ogooué) — პროვინცია გაბონის აღმოსავლეთით. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ფრანსვილი.
გეოგრაფია
პროვინციის ფართობი შეადგენს 36 547 კმ²-ს. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება ოგოუე-ივინდოს პროვინციას, დასავლეთიდან ოგოუე-ლოლოს პროვინციას, სამხრეთიდან და აღმოსავლეთიდან კონგოს რესპუბლიკას. მდინარე ოგოუე, რომელიც ჩამოედინება ქალაქ ფრანსვილში, პროვინციის ტერიტორიას კვეთავს ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ.
მოსახლეობა
2013 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 250 799 ადამიანს.
პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით:
დეპარტამენტები
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით პროვინცია დაყოფილია 11 დეპარტამენტად:
სქოლიო
კატეგორია:გაბონის პროვინციები
გეორგიოს პაპადოპულოსი
ბიოგრაფია
დაიბადა პელოპონესის ნახევარკუნძულზე, აქაიაში მდებარე სოფელ ელეოქორიში, მასწავლებლის ოჯახში. მამა ხრისტოს პაპადოპულოსი, დედა — ხრისულა პაპადოპულუ. ჰყავდა ორი პატარა ძმა კონსტანტინე და ხარლამპი.
1967 წლის 21 აპრილს მონაწილეობა მიიღო სამხედრო გადატრიალებაში, რომლის შედეგადაც საბერძნეთში სამხედრო დიქტატურა დამყარდა. ამავე წლის დეკემბრიდან თავდაცვის მინისტრია. 1973 წელს მონარქია გაუქმდა და აღდგა რესპუბლიკური მმართველობა. გეორგიოს პაპადოპულოსი ქვეყნის პრეზიდენტი გახდა. ამავე წლის 25 ნოემბერს ათენში სტუდენტური გამოსვლების შემდეგ იგი დაამხო დიმიტრიოს იოანიდისმა.
1974 წელს, ხუნტის დამხობის შემდეგ გაასამართლეს და სასიკვდილო განაჩენი გამოუტანეს, რომელიც კონსტანტინოს კარამანლისმა სამუდამო პატიმრობით შეუცვალა. სასჯელს იხდიდა ათენის ციხე „კორიდალოში“. გარდაიცვალა ბუნებრივი სიკვდილით ქრონიკული ავადმყოფობის შემდეგ.
ლიტერატურა
კატეგორია:საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:საბერძნეთის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 5 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1919 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1999 კატეგორია:ბერძენი უზურპატორები
სომხური დიასპორა სირიაში
სომხური დიასპორა სირიაში — წარმოადგენს სირიაში მცხოვრებ სომხებს, რომლებიც არიან სირიის მოქალაქეები სრული ან ნაწილობრივი სომხური წარმოშობით.
სირია და მისი მიმდებარე ტერიტორიები ხშირად თავშესაფარი ხდებოდა იმ სომეხებისთვის, რომლებიც გაურბოდნენ ომებსა და დევნებს, როგორიცაა მაგალითად სომხების გენოციდი. ამ რეგიონში ჯერ კიდევ ბიზანტიის ხანიდან ცხოვრობდნენ სომხები.
სომხეთის რესპუბლიკის დიასპორის მინისტრის ცნობით, სირიაში სომეხთა სავარაუდო რაოდენობა 100 000-ს შეადგენს, მათგან 60 000-ზე მეტი ცხოვრობს ქალაქ ალეპოში. სირიაში სომხური ფონდების სხვადასხვა შეფასებით, რიცხვი 70 000-80 000-ს შეადგენს. თუმცა, კონფლიქტის დაწყების შემდეგ, სომხეთში 16 623 სირიელი ეთნიკური სომეხი გადასახდა. ამ იძულებით გადაადგილებულ პირთაგან 13 000 დარჩა სომხეთში 2015 წლის ივლისის მონაცემებით. მთავრობა მათ თავაზობდა დაცვის რამდენიმე ვარიანტს, მათ შორის, სომხური წარმოშობის ადამიანებისთვის მარტივად მოქალაქეობის მინიჭება, თავშესაფრის პროცედურების დაჩქარება და ბინადრობის ნებართვები.
სომხური დიასპორის მინისტრის ჰრანუშ აკოფიანის თქმით, სირიაში მხოლოდ 15 000 სომეხია დარჩენილი, დანარჩენები დასახლდნენ სომხეთსა და მთიან ყარაბაღში. კიდევ 8 000 ადამიანი გაემგზავრა ლიბანში, ხოლო დანარჩენები ევროპის სხვადასხვა ქვეყნებში, შეერთებულ შტატებსა და კანადაში. აზერბაიჯანში აღშფოთება გამოიწვია მთიანი ყარაბაღის სადავო ტერიტორიაზე სირიელი სომეხების დასახლებამ.
2018 წელს პროფესორმა ჯონ შუმმა თქვა, რომ სირიაში სომეხმა მოსახლეებმა ქვეყნის მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 2% შეადგინეს, რითაც ისინი ქვეყნის სიდიდით მეხუთე ეთნიკურ ჯგუფად იქცნენ.
განათლება
განათლება სირიის სომხურ საზოგადოებას შორის სომხური ენისა და პატრიოტიზმის შენარჩუნების მნიშვნელოვანი ფაქტორია. ალეპო, როგორც სომხური საზოგადოების მთავარი მასპინძელი ქალაქი, არის სომხური გრძელვადიანი სკოლებისა და კულტურული ინსტიტუტების ცენტრი. სომეხ სტუდენტებს, რომლებიც ამ სკოლებს დაამთავრებენ, ჩვეულებრივ შეუძლიათ ჩაბარდნენ სირიის უნივერსიტეტებში, ოფიციალური გამოცდების ჩაბარების შემდეგ.
რელიგია
სირიაში სომხები ძირითადად სომხური სამოციქულო ეკლესიის მიმდევრები არიან. ეკლესიას ძალიან დიდი როლი უჭირავს სირიაში სომეხთა გაერთიანებაში.
301 წლის შემდეგ, როდესაც ქრისტიანობა გახდა სომხეთის ოფიციალური სახელმწიფო რელიგია, ალეპო გახდა მნიშვნელოვანი ცენტრი სომეხი მომლოცველებისთვის, რომლებიც იერუსალიმში მიემგზავრებოდნენ. როდესაც ქალაქში უამრავი სომეხი ოჯახი და ვაჭარი დასახლდა, ისინი ქმნიდნენ საკუთარ ბიზნესებს, რეზიდენციებს და ა.შ. და თანდათანობით დაიწყო სკოლებისა და ეკლესიების მშენებლობაც. ორმოცი მოწამის სომხური ეკლესია პირველად გაიხსნა 1476 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:სომხები კატეგორია:სომხური დიასპორები ქვეყნების მიხედვით
ჩვეულებრივი ცოცია
ჩვეულებრივი ცოცია, ჩვეულებრივი სინეგოგა (Sitta europaea) — ფრინველი ცოციასებრთა ოჯახისა.