cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ვანის მუნიციპალიტეტი
ჯანდაცვა
მოსახლეობას ჯანმრთელობის დაცვას ემსახურება საავადმყოფო, პოლიკლინიკა, სასწრაფო სამედიცინო დახმარება, 17 ამბულატორია და 46 ექიმი.
კულტურა
მუნიციპალიტეტში მოქმედებს უხუცეს მომღერალთა ფოლკლორული გუნდები ,,სულორი”, ,,ტობანიერი”, ,,შუამთა”, ,,დუცხუნი”, აგრეთვე ბავშვთა ქორეოგრაფიული ანსამბლები ,,იმედი”, ,,აისი“, ხალხურ საკრავთა ანსამბლი ,,მერცხალი”, ვოკალურ-ინსტრუმენტული ანსამბლი ,,საჩინო”.
ღირსშესანიშნაობანი
ალტ=|მინი|350x350პქ|[[გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმი|ტაბიძეების მუზეუმი ჭყვიშში]]
ისტორიული ძეგლები
ვანის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარეობს ისტორიული ძეგლები:
აგრეთვე აღსანიშნავია, რომ ლეგენდის თანახმად, ვანის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე დგას ჯვარი, რომელიც ანდრია პირველწოდებულმა აღმართა.
მუზეუმები
ქალაქ ვანში, ანტიკური ნაქალაქარის ტერიტორიაზე მოქმედებს ვანის არქეოლოგიური მუზეუმი, სადაც დაცულია ძვ. წ. VIII-I საუკუნის ნივთები, შემორჩენილია ნაქალაქარის არქეოლოგიური ნაშთები. სოფელ ჭყვიშში გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების ისტორიული სახლების ახლოს მოქმედებს მათივე სახელობის მუზეუმი.
გარდა ამისა, ქალაქ ვანში მოქმედებს სახვითი ხელოვნების მუზეუმი, ხოლო სოფელ ტობანიერში — კორნელი კეკელიძის სახლ-მუზეუმი.
სქოლიო
*
კაროლინ სეგერი
სარა კაროლინ სეგერი (Sara Caroline Seger, დ. 19 მარტი, 1985) — შვედი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს ნახევარმცველის პოზიციაზე როზენგარდის საფეხბურთო კლუბში შვედეთის ქალაქ მალმეში, შვედეთის ქალთა ლიგის უმაღლეს დივიზიონში. ის ასევე არის შვედეთის ქალთა ნაკრების კაპიტანი.
ლინკეპინგსი
ცენტრალური ნახევარმცველი, სეგერი 2005–2009 წლებში თამაშობდა ლინკეპინგსში, სადაც გუნდის კაპიტნიც იყო. ლინკეპინგსმა სეგერის ხუთსეზონიანი თამაშებიდან ოთხ სეზონში Damallsvenskan-ში (შვედეთის უმაღლესი ლიგა) საუკეთესო ოთხეულში დაიკავა ადგილი. გუნდის საუკეთესო შედეგები იყო: 2008 წელს მეორე ადგილი, ხოლო 2009 წელს პირველი ადგილი. გუნდმა ასევე აიღო ქალთა შვედური თასის პირველი ადგილი სამჯერ: 2006, 2008 და 2009 წლებში.
მას შემდეგ, რაც გუნდმა მეორე ადგილი დაიკავა და ქალთა უეფას ჩემპიონთა ლიგის კვალიფიკაცია მოიპოვა, სეგერმა 2008 წლის შემოდგომაზე ლინკეპინგთან კონტრაქტი ერთი წლით გაახანგრძლივა. სეგერმა ასევე მოიგო 2009 წლის Diamantbollen, სადაც გადაეცა წლის საუკეთესო შვედი ქალი ფეხბურთელის ტიტული. სეგერის ბოლო თამაში ლინკეპინგისთვის იყო დუისბურგთან 2-0 მარცხი 2009–2010 წლის ქალთა უეფას ჩემპიონთა ლიგის გათამაშებაში.
საერთაშორისო კარიერა
სეგერი შვედეთის უფროსთა ნაკრებში პირველად 2005 წლის მარტში გაამოჩნდა; მისი სადებიუტო მატჩი ალგარვის თასის თამაში იყო და გერმანიის გამარჯვებით (2-1) დასრულდა. 2005 წლის ქალთა ევროპის ჩემპიონატზე სეგერი ნორვეგიის წინააღმდეგ გამარჯვების გოლის გატანასთან ძალიან ახლოს იყო, თუმცა თამაში შვედების მარცხით დასრულდა, რის შედეგადაც ნაკრები ჩემპიონატს ნახევარფინალიდან გამოეთიშა.
სეგერი ნაკრებში ახალმა მწვრთნელმა, თომას დენერბმაც მიიხმო და მას მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე თამაშის საშუალება მისცა. შვედეთი ყველასგან მოულოდნელად 2007 წლის ფიფას ქალთა მსოფლიო თასის პირველ ტურშივე დამარცხდა და ჩემპიონატს გამოეთიშა. ამ წარუმატებლობის შემდეგ, ნაკრების წევრი გამოცდილი ფეხბურთელები პენსიაზე გავიდნენ და სეგერს გუნდში განსაკუთრებული როლი მიენიჭა. 2008 წლის ივნისში მან ბარძაყის ტრავმა მიიღო, თუმცა რეაბილიტაცია მალევე გაიარა ბეიჯინგის 2008 წლის ოლიმპიადისთვის. ოლიმპიადაზე კაროლინმა მონაწილეობა მიიღო მეოთხედფინალის თამაშში გერმანიის წინააღმდეგ, სადაც მისი ნაკრები 2-0 დამარცხდა.
შვედეთის ნაკრების მთავარმა მწვრთნელმა, დენერბიმ იგი დანიშნა ეროვნული ნაკრების კაპიტნად 2008 წლის მაისში იტალიასთან შესარჩევი მატჩისთვის, როდესაც გუნდის რეგულარული კაპიტანი ვიქტორია სანდელ სვენსონი დაშავდა. სანდელ სვენსონი პენსიაზე გადავიდა შვედეთის მიერ უეფას ქალთა ევრო 2009-ის მეოთხედფინალში ნორვეგიასთან 3-1 დამარცხების შემდეგ, რის შედეგადაც გუნდის რეგულარული კაპიტანი სეგერი გახდა.
2011 წელს FIFA– ს ქალთა მსოფლიო თასზე, რომელიც გერმანიაში ჩატარდა სეგერის გუნდმა მესამე ადგილი დაიაკვა. ნახევარფინალში სეგერის გუნდი იაპონიის ნაკრებთან 3-1 დამარცხდა ქალაქ ფრანკფურტში. მესამე ადგილისთვის ბრძოლაში შვედეთმა საფრანგეთის ნაკრებს აჯობა (2-1) ქალაქ ცინშაიმში. ბრინჯაოს მედლისთვის თამაში სეგერმა კანჭის ტრავმის გამო გამოტოვა. მესამე ადგილმა ასევე უზრუნველყო შვედეთის კვალიფიკაცია 2012 წლის ლონდონის ოლიმპიურ თამაშებზე ქალთა ფეხბურთის კატეგორიაში. ლონდონში დენერბიმ კაპიტნად კვლავ სეგერი დანიშნა, თუმცა გუნდი ასპარეზს მეოთხედფინალში საფრანგეთთან დამარცხების შემდეგ გამოეთიშა.
2012 წლის ოქტომბერში, ნაკრების ახალმა მწვრთნელმა პია სანდჰეიგმა გადაწყვიტა, რომ სეგერი ლოტა შელინთან ერთად გაუძღვებოდა გუნდს. სანდჰეიგმა კაროლინი უეფას ქალთა ევრო 2013-ში მონაწილეობის მისაღებად გუნდში მიიწვია. ამ ჩემპიონატს შვედეთმა უმასპინძლა. სეგერის გუნდი ნახევარფინალში გერმანიასთან 1-0 დამარცხდა.
კაროლინი ლონდონის ოლიმპიადაზე ყველა, ექვსივე მატჩში მონაწილეობდა. მისმა გუნდმა ვერცხლის მედალი მოიპოვა მას შემდეგ, რაც თამაში გერმანიის წინააღმდეგ 2-1 დათმო.
სეგერი გახდა ეროვნული გუნდის კაპიტანი ლოტა შელინის საერთაშორისო ფეხბურთდან წასვლის შემდეგ. მინი|274x274პქ|ლშვედეთის კაპიტანი 2011 წლის მსოფლიო თასზე მან გუნდს 2019 წელს ჩატარებულ ქალთა მსოფლიო თასზე უკაპიტნა. 2019 წლის 6 ივლისს, ინგლისის წინააღმდეგ თამაშისას, სეგერმა მე -200 მატჩი ჩაატარა შვედეთის ეროვნული ნაკრების მაისურით. მატჩი შვედების გამარჯვებით, 2-1 დასრულდა, რის შედეგადაც ნაკრებმა ტურნირზე მ-3 ადგილი დაიკავა.
სქოლიო
კატეგორია:შვედი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1985 კატეგორია:დაბადებული 15 მარტი კატეგორია:ლგბტ ადამიანები კატეგორია:ოლიმპიური ვერცხლის მედალოსნები კატეგორია:2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მონაწილეები კატეგორია:2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები კატეგორია:2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მონაწილეები
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია, შემოკლებით TAAF (Terres australes et antarctiques françaises (TAAF)) — საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორია, რომელსაც გააჩნია სპეციალური სტატუსი. ეს ტერიტორია მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის სამხრეთით და შედგება ხუთი ადმინისტრაციული რეგიონისგან:
გეოგრაფია
სენ-პოლის და ამსტერდამის კუნძულები (სენ-პოლისა და ამსტერდამის კუნძულები), კროზეს კუნძულები და კერგელენის არქიპელაგი მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის სამხრეთ ნაწილში, ხოლო ეპარსეს კუნძულები მდებარეობს მის დასავლეთ ნაწილში, მადაგასკარის კუნძულიდან შორიახლოს. ადელის მიწა, რომელზეც პრეტენზიას აცხადებს საფრანგეთი, მდებარეობს ანტარქტიდაში.
სენ-პოლის და ამსტერდამის კუნძულები
thumb|117px|სენ-პოლის კუნძული thumb|135px|ამსტერდამის კუნძული სენ-პოლის და ამსტერდამის კუნძულები წარმოადგენენ ვულკანური წარმოშობის, კლდეებით გარშემორტყმულ ორ კუნძულს. კუნძულების უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან მდებარეობს 867 მეტრ სიმაღლეზე (დე ლა დივის მთა).
მიუხედავად იმისა, რომ კუნძულები მდებარეობენ ეკვატორთან უფრო ახლო, ვიდრე სამხრეთ პოლუსთან, მათ ხშირად მიაკუთვნებენ სუბანტარქტიკულ კუნძულებს. კლიმატი საკმაოდ რბილი და თანაბარია: ყველაზე ცივი თვის (ივლისი და აგვისტო) ტემპერატურაა — დაახლოებით 11 °С, ყველაზე თბილის (თებერვალი) — 17,5 °C.
კუნძულებზე ბევრი ხეებია, თუმცა ადამიანების მიერ აღმოჩენამდე იქ იზრდებოდა მხოლოდ ბალახი და ბუჩქების რამდენიმე სახეობა. ცხოველთა სამყაროს წარმოადგენენ პინგვინები, სელაპები და ზღვის ფრინველები; აქ ასევე იმყოფებიან ადამიანის მიერ შემოყვანილი ძროხები.
კროზეს კუნძულები
thumb|275px|კროზეს კუნძულები არქიპელაგი შედგება ექვსი ვულკანური კუნძულისაგან და მათზე გარშემორტყმული მცირე რაოდენობით მომცრო კუნძულებისაგან და კლდეებისაგან. მანძილი ყველაზე დასავლეთით მდებარე კუნძულსა და ყველაზე აღმოსავლეთ კუნძულს შორის შეადგენს 100 კმ-ზე მეტს. კუნძულების უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან მდებარეობს 1050 მეტრ სიმაღლეზე (მარიონ დიუფრენის მთა).
კროზეს კუნძულებზე არ არსებობენ მყინვარები, მაგრამ კლიმატი ნოტიო და ქარიანია. ნალექების რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 2000 მმ-ს წელიწადში, უპირატესად წვიმის სახით. კუნძულებზე 300 დღეზე უფრო დიდი ხნის განმავლობაში მოდის წვიმა. წელიწადში 100 დღეზე მეტი ქარის დღის საშუალო სიჩქარე აჭარბებს 100 კმ/სთ-ს. ჰაერის ტემპერატურა მერყეობს ზამთარში −5 °С-დან ზაფხულში +18 °C-მდე. თვის საშუალო ტემპერატურაა — +2 °С-დან +11 °C-მდე.
კუნძულებზე იმყოფება ოქროსთმიანი პინგვინების და სამეფო პინგვინების დიდი პოპულაცია. პინგვინების სხვა სახეობები (პაპუანური პინგვინი) წარმოდგენილია მცირე კოლონიებით.
პინგვინების გარდა არქიპელაგზე ბინადრობენ სელაპები, ხოლო ზღვის ფრინველებიდან ყველაზე უფრო გავრცელებულია ქარიშხალები და ალბატროსები.
კერგელენის არქიპელაგი
thumb|275px|კერგელენის არქიპელაგი კუნძულების ჯგუფი, რომელიც შედგება ერთი დიდი კუნძულისგან და დაახლოებით 300 მომცრო კუნძულებისაგან და კლდეებისაგან. მთელი არქიპელაგის ფართობი შეადგენს 7215 კმ²-ს. მთავარ კუნძულს, სახელად გრანდ-ტერი დასავლეთიდან აღმოსავლეთამდე აქვს სიგრძე დაახლოებით 150 კმ, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ — 120 კმ. მთელი არქიპელაგის და კუნძულ გრანდ-ტერის უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან მდებარეობს 1850 მეტრ სიმაღლეზე (როსის მთა).
არქიპელაგის კლიმატი მკაცრი, წვიმიანი და ქარიანია. ქარი ხშირად აღწევს 150 კმ/სთ სიჩქარეს, ხოლო ზოგჯერ 200 კმ/სთ-საც. ყველაზე ცივი თვის ჰაერის ტემპერატურა (აგვისტო) − 1-0 °С, ყველაზე თბილის (თებერვალი) +9 °C. არქიპელაგზე არ არსებობს არც დიდი ყინვები და არც ძლიერი სიცხე. დღის ტემპერატურა, +15 °C-ზე უფრო მეტი საკმაოდ იშვიათადაა.
კერგელენის არქიპელაგზე იმყოფება პინგვინების, სხვა ზღვის ფრინველების და ნამდვილი სელაპების — სამხრეთის ზღვის სპილოების (Mirounga) მსხვილი კოლონია. ასევე არსებობენ ბოცვრების და შინაური კატების (ადამიანების მიერ შემოყვანილი) შემდგომში გაველურებული პოპულაციები. არქიპელაგი დაფარულია ბალახით, მთავარ კუნძულზე ზოგ ადგილას იზრდება ძლიერი ქარის გამო მიწაზე გაწვენილი ბუჩქები. ყველაზე გავრცელებული მცენარეა — კერგელენის კომბოსტო.
ეპარსეს კუნძულები
thumb|275px|ეპარსეს კუნძულების განლაგება და დეტალური რუკა გლორიოსის, ჟუან-დი-ნოვას, ბასას-და-ინდიას და ევროპის კუნძულები მდებარეობენ მოზამბიკის სრუტეში მოზამბიკსა და მადაგასკარს შორის. მადაგასკარიდან აღმოსავლეთით მდებარეობს კუნძული ტრომელინი. მათი საერთო ფართობია — 44 კმ². ყველაზე დიდი კუნძულია — ევროპა (28 კმ²).
თითოეული კუნძულის მცენარეული სამყარო უნიკალურია. კუნძულ ევროპაზე ხარობს რძიანას ტყეები, გლორიოსის კუნძულებზე — მანგროს ტყეები, ჟუან-დი-ნოვას კუნძულზე — უნიკალური ქოქოსის პალმა და კაზუარინა, ტრომელინის კუნძულზე — ბალახები და ბუჩქები, ხოლო ბასას-და-ინდიას ატოლზე მცენარეულობა საერთოდ არ არსებობს. მაგრამ, მიუხედავად მცენარეების მცირე რაოდენობის სახეობებისა, კუნძულების ცხოველთა სამყარო მდიდარი და მრავალფეროვანია. კერძოდ, წყალქვეშა ფაუნა წარმოდგენილია მარჯნებით, რომლებიც წარმოქმნიან მარჯნის რიფებს და გარს ერტყმიან თითოეულ კუნძულს, ასევე ზღვის კუებით, რომლებითაც სავსეა ევროპის და ტრომელინის კუნძულების ნაპირები. კუნძულ ევროპაზე ასევე არსებობს ზღვის ფრინველების კოლონიები, ისეთების როგორებიცაა: ფრეგატები, ნიჩაბფეხიანები და ფლამინგოები. კუნძულ ევროპაზე ბინადრობენ ველური თხები. მწერებიდან აღსანიშნავია კოღოები.
ადელის მიწა
thumb|275px|ადელის მიწა ადელის მიწის ტერიტორიის საზღვრები გადის ანტარქტიდის სანაპიროზე წერტილებს შორის, რომელთა კოორდინატებია ს. გ. 66°12′ ა. გ. 136°11′ და ს. გ. 66°48′ ა. გ. 142°02′, ამ წერტილებიდან საზღვარი გადის კონტინენტის სიღრმეში 2600 კმ-ით, თვით სამხრეთ პოლუსამდე. სანაპირო ზოლის საერთო სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 350 კმ-ს. შექმნილი ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 432 000 კმ²-ზე მეტს, რომელიც თითქმის მთლიანად დაფარულია ყინულით.
კლიმატი მკაცრია, ძლიერი ქარების გამო ხშირად ხდება ქარბუქი, ჰაერის ტემპერატურა საკმაოდ დაბალია. პოლარულ სადგურ დიუმონ დ’იურვილზე ზაფხულის საშუალო ტემპერატურა (იანვარი, თებერვალი) მერყეობს საზღვრებში −1 °C-დან +7 °C-მდე, ხოლო ზამთრის (ივლისი, აგვისტო) — −15 °C-დან −20 °C-მდე (უნდა აღინიშნოს, რომ სადგური მდებარეობს სანაპიროზე).
ტერიტორიის ფაუნა განსაკუთრებით მდიდარია ფრინველებით. ადელის მიწაზე ბინადრობენ იმპერატორის და ანტარქტიდული პინგვინები, ადელის პინგვინები, სამხრეთპოლარული მეზღვიები, კაპის ქარიშხალები, სამხრეთის გიგანტური ქარიშხალები და თოვლის ქარიშხალები. ძუძუმწოვრები ძირითადად წარმოდგენილია ნამდვილი სელაპებით (უედელის სელაპი, კიბოსმჭამელი სელაპი, ზღვის ლეოპარდი) და ცელნამგალა ვეშაპით.
ისტორია
1774 წელს საფრანგეთმა არქიპელაგი კერგელენი გამოაცხადა თავის სამფლობელოდ. 1892 წლის 23 აგვისტოს ზუსტად იგივე მოხდა გლორიოსის კუნძულებთან მიმართებაში. შემდგომში, 1897 წლის ოქტომბერში, ფრანგული გახდა კუნძულები ბასას-და-ინდია, ევროპა და ჟუან-დი-ნოვა. 1924 წლის 21 ნოემბერს სენ-პოლის და ამსტერდამის კუნძულები ჩართეს მადაგასკარის ტერიტორიის შემადგენლობაში, მაგრამ 1955 წელს ეს კუნძულები ხელმეორედ მიუერთეს საფრანგეთს; არქიპელაგ კერგელენთან, კროზეს კუნძულებთან და ადელის მიწასთან ერთად ისინი გამოცხადნენ საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიებად და მოიპოვეს ადმინისტრაციული და ფინანსური ავტონომია. 2007 წლის 21 თებერვლის კანონის თანახმად კუნძულები ბასას-და-ინდია, ევროპა, გლორიოსი, ჟუან-დი-ნოვა და ტრომელინი შეყვანილია საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიების შემადგენლობაში.
პოლიტიკური მოწყობა
1955 წლის 6 აგვისტოდან საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია საფრანგეთის განსაკუთრებული სტატუსის მქონე ზღვისიქითა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული წარმონაქმნია. თავიდან ტერიტორია იმართებოდა პარიზიდან, მაგრამ 2000 წლიდან იგი იმართება რეიუნიონიდან (ქალაქი სენ-პიერი), თუმცა ტერიტორიულად არ შედის მის შემადგენლობაში.
ტერიტორიული პრეტენზიები
საფრანგეთის უფლებები ადელის მიწაზე არ არის აღიარებული საერთაშორისო თანასაზოგადოების მიერ: მაგალითად, 1959 წლის ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების თანახმად, ამ ტერიტორიებით სარგებლობა შესაძლებელია მხოლოდ სამეცნიერო კვლევების ჩატარების მიზნით და როგორც მოედანი საერთაშორისო თანამშრომლობისთვის.
მადაგასკარს გააჩნია პრეტენზიები კუნძულებზე: ბასას-და-ინდია, გლორიოსი, ევროპა და ჟუან-დი-ნოვა, რომლებიც შედიან ეპარსეს კუნძულების შემადგენლობაში — საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიის ერთ-ერთ ადმინისტრაციულ ოლქში.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციულად ეს ტერიტორიები რეიუნიონს ექვემდებარება, თუმცა ისინი რეუნიონის უშუალო ნაწილად არ განიხილება. აქ მდებარეობს ფრანგული კვლევითი სადგური დიომონ დ'იორვილი. ანტარქტიდული ტერიტორია საერთაშორისოდ არ არის აღიარებული, როგორც საფრანგეთის საკუთრება.
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიის შემადგენლობაში შედის ხუთი ადმინისტრაციული რეგიონი:
მოსახლეობა
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიებს არასოდეს არ ჰყოლიათ მკვიდრი ან მუდმივი მოსახლეობა (მათი კოლონიზაციის ზოგიერთი ძველად გაკეთებული ცდების გარდა), მაგრამ ზოგიერთ მიწას ჰყავს დროებითი მოსახლეობა: ესენი არიან ფრანგი მეცნიერები და სამხედროები. მაგალითად, 2006 წელს რეგიონში იმყოფებოდა დაახლოებით 600 ადამიანი, მათ შორის 400 — მივლინებული მეცნიერი, ხოლო დანარჩენი 200 — სამხედრო. მძიმე კლიმატური პირობების შედეგად, ზაფხულში (დეკემბერ—თებერვალში) მოსახლეობის რაოდენობა უფრო მეტია, ვიდრე ზამთარში. კუნძული ამსტერდამი არის ერთადერთი მუდმივად დასახლებული ადგილი, მის ადმინისტრაციულ ცენტრ მარტინ-დე-ვივიეში ცხოვრობს 45 მეცნიერ-თანამშრომელი. ეპარსეს კუნძულები საერთოდ არაა დასახლებული.
ეკონომიკა
ეკონომიკური თვალსაზრისით ეს ტერიტორიები პირველ რიგში ფასეულია თავისი ზღვის განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონით, რომელშიც შეიძლება იწარმოებოდეს სასარგებლო წიაღისეულის (მაგალითად, მეთანის ჰიდრატი), თევზის და კიბორჩხალების მოპოვება. ზღვის პროდუქტების მოპოვება ზოგჯერ ხორციელდება გემებით, რომელთაც ამის უფლება არა აქვთ, რის გამოც წყლების პატრულირებას ახდენენ საფრანგეთის სამხედრო-საზღვაო ძალების გემები. ყველაზე უფრო ხშირად ხდება პატაგონიის ეშვიანის და ლანგუსტების რეწვა.
ეკონომიკური აქტიურობის მეორე სახეა — მეტეოროლოგიური და გეოფიზიკური სადგურების მომსახურება. ამას გარდა, საფრანგეთის სამხრეთულ და ანტარქტიდულ ტერიტორიებზე 1955 წლიდან უშვებენ საკუთარ საფოსტო მარკებს.
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიების ჯამური შემოსავალი შეადგენს დაახლოებით 16 მილიონ ევროს წელიწადში.
ტრანსპორტი
ზღვა — ერთადერთია, რაც აკავშირებს საფრანგეთის სამხრეთულ და ანტარქტიდულ ტერიტორიებს გარე სამყაროსთან. ამ ტერიტორიებზე არ არსებობს არც აეროპორტი და არც აეროდრომი. გამონაკლისია ევროპის, გლორიოსის, ჟუან-დი-ნოვას და ტრომელინის კუნძულები — მათ აქვთ პრიმიტიული ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი, რომელსაც მხოლოდ მეცნიერები იყენებენ. 1980 წლიდან სცადეს აეშენებინათ აეროდრომი ანტარქტიდული სადგურ დიომონ დ'იორვილის შორიახლოს, მაგრამ 1996 წელს ეს იდეა საბოლოოდ უარყოფილი იქნა: გათვლებმა აჩვენეს, რომ მისი შენახვის ხარჯები იქნებოდა საკმაოდ დიდი.
კერგელენის არქიპელაგის ადმინისტრაციული ცენტრის — პორტ-ო-ფრანსეს ადგილი — იმთავითვე შეირჩა იმ გათვლებით, რომ მასთან ახლოს იქნებოდა ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი, მაგრამ პროექტი ასევე არ იქნა რეალიზებული.
საფრანგეთის სამხრეთულ და ანტარქტიდულ ტერიტორიებს არა აქვთ მსხვილი პორტები — აქვთ მხოლოდ პატარა ნავსაყუდლები. ალტერნატივის არარსებობის გამო დასახლებული პუნქტები და სამეცნიერო-ტექნიკური სადგურები მარაგდება სამეცნიერო-კვლევითი გემით „მარიონ დიუფრენ II-ით“ (Marion Dufresne 2), რომელიც გაჩერებულია რეიუნიონში. საფრანგეთის სამხრეთულ და ანტარქტიდულ ტერიტორიების ანტარქტიდულ მიწებს ემსახურება გემი „ასტროლაბია“ (L'Astrolabe), რომელიც გაჩერებულია ქალაქ ჰობარტში (ავსტრალია).
კერგელენის არქიპელაგზე, მიუხედავად გზების არარსებობისა, გამოიყენება ავტომობილი. ავტოპარკი საკმაოდ ღარიბია და ძირითადად შედგება „Renault“ მანქანებისგან. თითოეული სატრანსპორტო საშუალება სავალდებულოდ ოფიციალურად რეგისტრირდება და იღებს საავტომობილო ნომერს, რომელშიც პირველი ორი ციფრი მიუთითებს ექსპლოატაციაში შესვლის წელს, ხოლო დანარჩენი ოთხი — ავტომობილის სერიული ნომრის ბოლო ოთხ ციფრს.
ტურიზმი
1994 წლიდან საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიები მთლიანად გახსნილია ტურისტებისათვის. კროზეს, კერგელენის და ამსტერდამის კუნძულებამდე მისვლა შეიძლება გემით „მარიონ დიუფრენ II“: მოგზაურობას სჭირდება დაახლოებით 28 დღე, რომელთაგან 12–14 დღე გადის ზღვაზე (ცუდი ამინდის გამო გაუთვალისწინებელი საშუალედო გაჩერებების გარდა). პირველი ტურისტები (დაახლოებით 30 ადამიანი) იქ ასეთი მეთოდით მივიდნენ 2009 წელს. მაგრამ საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიების ადმინისტრაცია არ ახორციელებს ტურისტების ჩაყვანას ადელის მიწაზე.
საკუთარი გემებით მისვლა შესაძლებელია, მაგრამ მკაცრად რეგლამენტირებულია. ნაპირზე მისადგომად საჭიროა წინასწარ მიიღოთ ადგილობრივი პრეფექტის თანხმობა. ზოგიერთ ზონაში შეღწევა გახსნილია მხოლოდ სამეცნიერო-კვლევითი მისიებისთვის. ადამიანებს, რომლებიც არ არიან საფრანგეთის მოქალაქეები, უნდა ჰქონდეთ მოქმედი ვიზა.
ინტერნეტი
საფრანგეთის სამხრეთულ და ანტარქტიდულ ტერიტორიას მინიჭებული აქვს ზედა დონის დომენი — .tf.
სქოლიო
* კატეგორია:აფრიკის სადავო ტერიტორიები
აბულეთისძე
საკუთარი სახელი აბულეთისძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
იხილეთ აგრეთვე
*
სანტა-კრუსი (სამხრეთი დავაო)
სანტა-კრუსი (ოფიციალურად სანტა-კრუსის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Santa Cruz; Bayan ng Santa Cruz) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ დავაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 101 125 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 18 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ დავაოს მუნიციპალიტეტები
საკურთხისის წმინდა გიორგის ეკლესია
საკურთხისის წმინდა გიორგის ეკლესია, უმზეურა — არქიტექტურული ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ წინარეხიდან სამხრეთით,  10 კმ-ზე, ნასოფლარ საკურთხისის სამხრეთით 300-400 მეტრზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.
ლიტერატურა
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიები
ნინო დარბაისელი
ბიოგრაფია
ნინო დარბაისელი სტრონი (Nino Darbaiseli Straughn) დაიბადა 1961 წლის 8 მარტს. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. იბეჭდება 1974 წლიდან, მისი დებიუტი შედგა 1977 წელს ქართული პოეზიის ყოველწლიურ ანთოლოგიაში „პოეზიის დღე“.
საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის გამომცემლობა „მეცნიერების“ მთავარი რედაქტორი (1990-1995). საქართველოს კულტურულ ურთიერთობათა ცენტრ „კავკასიური სახლის" დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო-საგამომცემლო დარგში (1994-1997). ფილოლოგიის დოქტორი: დისერტაცია თემაზე „ქართული ვერლიბრი" (1992).
1999 წლიდან დარბაისელი არის შოთა რუსთაველის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერი-თანამშრომელი. 2000 წლიდან მუშაობს „გალაკტიონის კვლევის ცენტრში". 2001 წლიდან ყოველწლიური სამეცნიერო პუბლიცისტური კრებულის „გალაკტიონოლოგიის" პასუხისმგებელი მდივანი.
შეყვანილია ცნობარში „Who is Who among World Business and Art Women" (2002). არის საქართველოს მწერალთა ნაციონალური კავშირის წევრი, ასევე შემოქმედებითი გაერთიანება „არილის“ წევრი.
ქველმოქმედება
2021 წლის 12 თებერვალს ნინო დარბაისელმა ბეჟან ბარდაველიძის სახელობის პრემია, ორი ათასი ლარის ოდენობით, ჟურნალ „ცისკარი 1852“-ის რედაქციას გადასცა:
ცხოვრებისეული კრედო
.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 1961 კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები კატეგორია:მწერალი ქალები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები
ელჟბიეტა პლეშჩინსკა
ელჟბიეტა პლეშჩინსკა ( Elżbieta Pleszczyńska ;დ. 20 მარტი, 1933, ვოლია ვიჟინა, ლოძის სავოევოდო) — პოლონელი სტატისტიკის   პროფესორი,   შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა უფლებების დაცვის მოძრაობის აქტივისტი.
ბიოგრაფია
პლეშჩინსკამ 1956 წელს ვარშავის უნივერსიტეტისა ფიზიკა, მათემატიკის და ქიმიის ფაკულტეტზე მიიღო მათემატიკის მაგისტრის ხარისხი. 1965 წელს მიიღო დოქტორის ხარისხი დისკრიმინაციულ ანალიზში. 1972 წლამდე მუშაობდა პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის მათემატიკის ინსტიტუტში. 1973 წელს მიიღეს მისი ჰაბილიტაციური ნაშრომი სახელწოდებით "დროის სერიების ანალიზში ტენდენციების შეფასების პრობლემები".
1967-1968 წლებში უელსის უნივერსიტეტში (დიდი ბრიტანეთი) ეწეოდა კვლევით საქმიანობას, ხოლო 1971-1972 წლებში — მონრეალის უნივერსიტეტში. 1973 წელს გადავიდა პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის გამოთვლითი მეცნიერებათა ინსტიტუტში. 1977, 1979 და 1989 წლებში დაჯილდოვდა პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის მიერ. 1981 წელს იგი ეწვია იტალიას CNR-ის მოწვევით. . 1990-იან წლებში  დაიწყო (საკუთარ გუნდთან ერთად) ეგრეთ წოდებული კლასის მონაცემების ანალიზი — მეცნიერება კოპულას და რანგის მეთოდების გამოყენების შესახებ პრობლემებსა და კლასტერულ ანალიზთან მიმართებაში, გარე ფაქტორების იდენტიფიცირებასთან ერთად. 1993 წელს პოლონეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტმა ელზბიეტა პლეშჩინსკას მათემატიკის პროფესორის წოდება მიანიჭა. 2000 წელს იყო მოწვეული კონსულტანტი კემბრიჯის უნივერსიტეტში.
პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის კომპიუტერული მეცნიერების  ინსტიტუტში მრავალი წლის განმავლობაში იკავებდა სტატისტიკური მონაცემების ანალიზის განყოფილების ხელმძღვანელის თანამდებობას. პოლონეთის კანონმდებლობით,   პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის  პროფესორებს შეუძლიათ პენსიაზე გასვლა 70 წლის ასაკში. თუმცა 2003 წელს პენსიაზე გასვლის შემდეგ კვლავ გააგრძელა სამეცნიერო და სოციალური საქმიანობა.
სამეცნიერო შეხედულებები
პროფესორი პლეშჩინსკა ცნობილია კრიტიკით კლასიკური სტატისტიკური მიდგომისადმი. კლასიკური პარამეტრული მეთოდები, როგორიცაა პირსონის კორელაციის კოეფიციენტი ან უმცირესი კვადრატების მეთოდი, იძლევა შესადარებელ შედეგებს მხოლოდ  განაწილების  ტიპების შესადარებლად (პრაქტიკაში, ნავარაუდევია მულტივარიანტული ნორმალური განაწილება).პარამეტრული სტატისტიკური ტესტები ეფუძნება ვარაუდებს  განაწილების შესახებ.კლასიკური მეთოდები არ მუშაობს, თუ შესაყვანი მონაცემები შეიცავს ძლიერ  გამონატყორცნს  და მათი შედეგების ინტერპრეტაცია განსხვავებულია სხვადასხვა ტიპის განაწილებისთვის. პრაქტიკაში, საბაზისო  ვარაუდები ხშირად არ მოწმდება, უფრო მეტიც, ისინი ყოველთვის ირღვევა— არ არსებობს ნორმალური განაწილება რეალურ სამყაროში, რადგან ყველა რეალური ცვლადი შეზღუდულია (მაგალითად, ადამიანი არ შეიძლება იყოს −170 სმ სიმაღლის ან +2 კმ). და ნორმალური განაწილება გულისხმობს დადებითი ალბათობის განაწილების სიმკვრივეს ყველა რეალური რიცხვისთვის.
უმეტეს შემთხვევაში, რეალური განაწილება არის ასიმეტრიული ან დისკრეტული,  რაც  ადამიანებს არ უშლის ხელს გამოიყენონ ნორმალური განაწილების მეთოდები. ამ დარღვევის ხარისხი შეიძლება გაიზომოს, მაგრამ მისი მაქსიმალური დასაშვები დონე მხოლოდ პირობითობაა და არა მათემატიკა. პარამეტრული მეთოდები ყოველთვის მუშაობს მათი გამოყენების პირობების მიღმა. თუმცა, მათი შედეგები ითვლება მართებულად, რაც იწვევს ცრუ ჰიპოთეზის „მეცნიერულ“ დადასტურებას. ზემოთ აღნიშნული მიზეზების გამო, ელზბიეტა პლეშჩინსკა საძიებო მონაცემების ანალიზის და არაპარამეტრული სტატისტიკის აქტიური მომხრეა.
სოციალური სამუშაო
ელჟბიეტა პლეშჩინსკამ ვარშავაში (1990 წლის სექტემბერი) დააარსა ფიზიკური შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა მხარდაჭერის ფონდი, რომელსაც მრავალი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა.
ფონდი ელჟბიეტა პლეშჩინსკას ხელმძღვანელობით დაინტერესებულია შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა პროფესიული რეაბილიტაციით ტექნოლოგიებისა და დისტანციური მუშაობის საშუალებით.
თავის პერიოდულ მოხსენებებში პლესჩინსკა ყოველთვის ამახვილებდა საზოგადოების ყურადღებას შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა უფლებებზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1933 კატეგორია:პოლონელი მეცნიერები კატეგორია:ქალი მეცნიერები კატეგორია:ქალი მეცნიერები ეროვნების მიხედვით კატეგორია:ქალი მეცნიერები მიმართულების მიხედვით
Bathybela
Bathybela — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
7 წმინდა ძმა
7 წმინდა ძმა — წმინდა მოწამენი შვიდნი ძმანი: ორენტი, ფარნაკი, ეროსი, ფირმოსე, ფირმინე, კვირიკე და ლონგინოზ მხედარი. მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანნი, ხსენების დღე ახალი სტილით 7 ივლისი ძვ. სტ. (24 ივნისი).
წმინდა მოწამენი, შვიდი ძმანი რომაელი მხედრები იყვნენ და იმპერატორის ლაშქარში მსახურობდნენ. მაქსიმიანეს (284-305) მეფობაში ბერძნებს სკვითები დაესხნენ თავს. ორენტის ებრძანა, რომ გასაოცარი ფიზიკური ძალის მქონე სკვითების ბელადს, მაროთს შებრძოლებოდა. გაბედულებითა და ძლიერებით გამორჩეული მხედარი თავის ექვს ძმასთან ერთად ქრისტეს სასოებდა, მაშინაც ღვთისგან გამოითხოვა შეწევნა და დაამარცხა სკვითების აქამდე დაუმარცხებელი ბელადი. ამ გამარჯვებამ ბრძოლის ბედი გადაწყვიტა – სკვითები უკუიქცნენ. იმპერატორი წარმართული ღვთაებებისთვის სამადლობელი მსხვერპლის შესაწირავად გაემზადა და გამარჯვებულს – ორენტისაც უხმო. წმინდანმა უარი განაცხადა მსხვერპლშეწირვაში მონაწილეობის მიღებაზე და ახოვნად აღიარა, რომ მას ქრისტე ღმერთი სწამდა და მხოლოდ მას ემსახურებოდა. ვერც პატივისა და სიმდიდრის აღთქმამ და ვერც მუქარამ ვერ მოდრიკა აღმსარებელი. მაშინ სასტიკმა და უმადურმა თვითმპყრობელმა ბრძანა, იგი თავის ძმებთან ერთად კავკასიაში გადაესახლებინათ. გზაში ყველა მათგანი გარდაიცვალა: პირველად, 22 ივნისს, ეროსი აღესრულა პარემვოლში; შემდეგ ორენტიმ შეჰვედრა სული უფალს. მას ყელზე ლოდი გამოაბეს და ზღვაში ჩაძირეს. მთავარანგელოზმა რაფაელმა ქალაქ რიზის ნაპირებთან გამოიყვანა იგი და იქ მიიცვალა. ფარნაკი 3 ივლისს გარდაიცვალა კორდილში; წმინდა ფირმოსი და ფირმინი - 7 ივლისს, ასპარში, შავი ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროზე; წმინდა კვირიკე კი - ზიგანიაში, 14 ივლისს. მეშვიდე ძმას, ლონგინოზს ხომალდზე აღმოხდა სული. ქარიშხალმა გემი ქალაქ ბიჭვინთასთან მიაგდო და წმინდანის ნეშტიც იქ მიაბარეს მიწას.
ლიტერატურა
კატეგორია:IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
კონგო 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კონგომ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ იასპარეზა 1980 წელს, სსრკ-ის დედაქალაქ მოსკოვში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კონგო ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
რიჩარდ ჰამინგი
რიჩარდ ჰემინგი (Richard Wesley Hamming) (დ. 11 თებერვალი, 1915, ჩიკაგო, — გ. 7 იანვარი, 1998, მონტერეი, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი მათემატიკოსი, რომლის შრომებმა დიდი გამოყენება პოვა ინფორმატიკასა და კომუნიკაციაში. რიჩარდი დაიბადა და აღიზარდა ჩიკაგოში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მათემატიკოსები კატეგორია:დაბადებული 11 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1915 კატეგორია:გარდაცვლილი 7 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1998
აბუსერისძე
საკუთარი სახელი აბუსერისძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
იხილეთ აგრეთვე
* კატეგორია:ქართული გვარები
ვატიკანის ბაღები
ვატიკანის ბაღები (Giardini Vaticani) — ურბანული ბაღები და პარკები ვატიკანში, რომლებიც განთავსებულია ვატიკანის ტერიტორიის ნახევარზე მეტზე, ქალაქ-სახელმწიფოს სამხრეთ და ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილებში. ბაღებში განთავსებულია სხვადასხვა შენობები, მაგალითად რადიო ვატიკანის შენობა. ბაღები დაახლოებით 23 ჰექტარზე (57 აკრი) არიან გაფენილი, რომელიც ვატიკანის გორაკის უმეტესს შეადგენს. ბაღების უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან 60 მეტრას (200 ფუტი) წარმოადგენს. ჩრდილოეთით, დასავლეთით და სამხრეთით ბაღები შემოსაზღვრულია ქვის კედლებით.
ბაღები და პარკები რენესანსისა და ბაროკოს პერიოდებში ჩამოყალიბდა და შესაბამისად ფანტანები და ქანდაკებები მათ სახასიათო კომპონენტს წარმოადგენს. ბაღებში რამდენიმე მიწისქევაშა წყაროა, რომლებიც 2009 წლის შემდეგ აღარ გამოიყენებიან. ბაღებში ფლორის მრავალი სახეობაა და არემარე განიხილება, როგორც ბიოტოპი.
სქოლიო
კატეგორია:ვატიკანი
80 წმინდანი ნიკომიდიას წამებულნი
წმინდა 80 მოწამე ნიკომიდიაში ეწამნენ არიანელი იმპერატორის, ვალენტის (364-378) დროს. ვალენტის მეფობაში არიანელებმა კონსტანტინოპოლის ეკლესიიდან განდევნეს მართლმადიდებელი ეპისკოპოსი ევაგრე, იმ ქრისტიანებს კი, რომელთაც არ ისურვეს მათ მწვალებლურ სწავლებას მიმხრობოდნენ, სასტიკი დევნა დაუწყეს. მართლმორწმუნეებმა გადაწყვიტეს, იმპერატორისთვის ეთხოვათ დახმარება და მასთან ელჩობა გაგზავნეს ოთხმოცამდე რჩეული სასულიერო პირით ურბანოსის, თეოდორესა და მედიმნეს წინამძღვრობით. მათი სამართლიანი საჩივარი რომ მოისმინა, უღმრთო თვითმპყრობელი გააფთრდა, მაგრამ შეძლო რისხვის დაოკება. მან ფარულად მოუწოდა ეპარქ მოდესტოსს და უბრძანა, მთელი ელჩიონი ამოეჟლიტა. მოდესტოსმა ხმები დაყარა, მეფესთან წარმოგზავნილებს გადასახლებაში აგზავნიანო, შემდეგ კი ხომალდზე აიყვანა ისინი და მენავეებს განკარგულება მისცა, ღია ზღვაში გემისთვის ცეცხლი წაეკიდებინათ.
ლიტერატურა
კატეგორია:IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:გარდაცვლილი 370
მაკრიალის ხიდი
300px|მინი|მაკრიალის (ქემალფაშას) ხიდი მაკრიალის ხიდი, ქემალფაშის ხიდი — ხიდი თურქეთში, ქალაქ ქემალფაშის (მაკრიალი) ცენტრში, მდინარე მანელოღლუზე. ამჟამად იგი კარგადაა შემონახული. მის გვერდით თანამედროვე ხიდია აგებული. თაღოვანი ხიდის ბურჯები კლდოვან მასივებზეა ამოყვანილი.
ხიდი თაღოვანია: თაღის სიგანე — 14,5 მ., ხიდის სიგანე — 2,85 მ., თაღის სიმაღლე ბურჯის ზედაპირიდან — 7,70 მ., ბორდიურის სიგანე — 18 სმ., ხოლო სიმაღლე — 62 სმ. ხიდში აშკარად გამოირჩევა ძველი და ახალი სტრუქტურები. არქაული ჩანს თვით თაღის კონსტრუქცია, ხოლო სარტყელი, ბორდიურები და სავალი არე გვიანდელი შეკეთების შედეგია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ხიდები
აუგრაბისი
აუგრაბისი — წყალვარდნილი მდინარე ორანჟზე, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ჩრდილოეთი კაპლანდის პროვინციაში. სიმაღლე — 146 მეტრი. ფართობი — 820 კმ². წარმოადგენს მსოფლიოს ერთ-ერთ უდიდეს წყალვარდნილს. მდინარის შესართავიდან მდებარეობს დაახლოებით 500 კმ-ში. წყლის ნაკადი გაედინება კლდოვან ხეობაში, რომლის სიღრმე 240 მეტრია, ხოლო სიგრძე 18 კმ. ხეობა არის გრანიტული ეროზიის ტიპური მაგალითი. აუგრაბისის წყლის ხარჯი შეადგენს 7,800 მ³/წმ-ს.
რესურსები ინტერნეტში
Augrabiesfälle
აგლაძე
საკუთარი სახელი აგლაძე შეიძლება აღნიშნავდეს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ჩადრისთავის საყდარი
ჩადრისთავის საყდარი — ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ წინარეხში. მდებარეობს სოფლის სამხრეთ-დასავლეთით, მთის ფერდობზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.
ეკლესია დარბაზულია (7,5 X 5,35 მ), ნაგებია ქვიშაქვით, გამოყენებულია რიყის ქვაც. არქიტრავული შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელზე მიდგმულია მწვანე ტუფის კარგად გათლილი ქვებით ნაწყობი სატრაპეზო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კოტე მესხი
კოტე (იაკობ) სიმონის ძე მესხი (დ. 1 მაისი [ ძვ. სტ. 19 აპრილი], 1857, ქუთაისი  ―      გ.    28 მაისი[ ძვ. სტ. 15 მაისი], 1914, თბილისი) — ქართველი მსახიობი და რეჟისორი.
1874 წლიდან მონაწილეობდა ქუთაისის სცენისმოყვარეთა წარმოდგენებში. 1879 წელს მიიწვიეს მსახიობად თბილისის მუდმივ პროფესიულ დასში. 1885 წელს ქუთაისში დააარსა პროფესიული თეატრი, რომელსაც 1894 წლამდე ედგა სათავეში. მისი ხელმძღვანელობით ქუთაისის სცენაზე პირველად გამოვიდნენ: ნინო ჩხეიძე, კოტე მარჯანიშვილი და შალვა დადიანი. 1894 წლიდან, როგორც მსახიობი და რეჟისორი მოღვაწეობდა თბილისის დრამატულ თეატრში. ასრულებდა გმირულ და სახასიათო როლებს: ლევან ხიმშიაშვილი (დავით ერისთავის „სამშობლო“), გოჩა (აკაკი წერეთლის „თამარ ცბიერი“), რუსთაველი (კ. მესხის „რუსთაველი“), ოტია (ვალერიან გუნიას „და-ძმა“), ანანია (ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის „ღალატი“), არბენინი (მიხეილ ლერმონტოვის „მასკარადი"), ჩაცკი ( ალექსანდრე  გრიბოედოვის „ვაი, ჭკუისაგან“), ოტელო, პეტრუჩიო (უილიამ შექსპირის „ოტელო“, „ჭირვეულის მორჯულება“), ტარტიუფი (მოლიერის „ტარტიუფი“) და სხვა. თარგმნა  ნიკოლოზ  გოგოლის,  უილიამ  შექსპირის, ალექსანდრ   დიუმა (შვილი)ს,  ვიქტორიენ  სარდუს და სხვა დრამატული ნაწარმოებები.
General Motors
General Motors (ჯენერალ მოტორს), აკრონიმი GM (ჯი-ემი) (NYSE: GM) — უმსხვილესი ამერიკული საავტომობილო კორპორაცია, 2007 წლამდე 77 წლის განმავლობაში მსოფლიოში უმსხვილესი ავტომწარმოებელი იყო, 2008 წლიდან კი პოზიციები ტოიოტას და ფოლსკვაგენ გრუპს დაუთმო და 2014 წლის მონაცემებით მესამე პოზიციას იკავებს. მას შვილობილი კომპანიები ჰყავს 35 ქვეყანაში, ხოლო დილერები — 192 ქვეყანაში. კომპანიის შტაბ-ბინა დეტროიტში მდებარეობს.
ბრენდები
კონცერნის თანამედროვე ავტოწარმოების განსაკუთრებით ცნობადი ბრენდებია კადილაკი, შევროლე, GMC და ოპელი, თუმცა ისტორიის განმავლობაში კონცერნი სხვა მრავალ ავტომარკას მოიცავდა, მათ შორის სხვა მრვალთან ერთად ჰამერი, სატურნი, პონტიაკი და დეუ იყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:General Motors კატეგორია:ავტომწარმოებელი კომპანიები კატეგორია:აშშ-ის კომპანიები
კონგო 1984 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კონგომ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ იასპარეზა 1984 წელს, აშშ-ის ქალაქ ლოს-ანჯელესში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
პაჩამამა
მინი|პაჩამამას სტელა. მინი|პაჩმამას კოსმოლოგიური გამოსახულება. პაჩამამა — ანდების მკვიდრი მოსახლეობის ქალღმერთი. ის მიიჩნეოდა დედამიწის/დროის დედად. პაჩამამა იყო ასევე მოსავლიანობის ქალღმერთიც და შეეძლო მიწისძვრების გამოწვევა. ის არის დამოუკიდებელი ღმერთი და აქვს საკმარისი ძალა დედამიწაზე სიცოცხლის შესანარჩუნებლად. მას გამოსახავენ როგორც ზრდასრულს ქალს, კარტოფილის და კაკაოს ფოთლებით.
კათოლიციზმის გავრცელების შემდეგ ადგილობრივ მოსახლეობაში მისი სახე მარიამ ღვთისმშობელის სახეს შეერწყა. სამხრეთ ამერიკის მოსახლეობას სჯერა, რომ ბუნებისგან ძალიან ბევრის აღება ნიშნავს პაჩამამასგან ბევრის აღებას და ეს პრობლემებს იწვევს.
სქოლიო
კატეგორია:ქალღმერთები კატეგორია:მიწის ღვთაებები კატეგორია:ნაყოფიერების ქალღმერთები კატეგორია:დედა-ქალღმერთები
გოგლიჩიძე
საკუთარი სახელი გოგლიჩიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
გოგობერიშვილი
საკუთარი სახელი გოგობერიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
Bathybela nudator
Bathybela nudator — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ადამია
საკუთარი სახელი ადამია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ლიგურია (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტოპონიმი ლიგურია შეიძლება აღნიშნავდეს:
726
თარიღი უცნობია
*
ვილნია
ვილნია (ვილნიალე, Вільня (Вілейка), Vilnia, Wilenka) — მდინარე ლიეტუვასა და ბელარუსში, სათავე აქვს სოფელ ვინჯიუნაისთან ქალაქ შუმსკასიდან სამხრეთით 5 კილომეტრზე, ბელარუსის საზღვარზე. მდინარის სიგრძე 80 კილომეტრია, აუზის ფართობი 624 კმ2. ერთვის მდინარე ვილიას ქალაქ ვილნიუსთან.
კატეგორია:ლიეტუვის მდინარეები კატეგორია:ბელარუსის მდინარეები
სოუზი ბოლონიეზა
მინი სოუზი ბოლონიეზა (იტ. ragù alla bolognese, ragù bolognese ან უბრალოდ ragù) - იტალიის სამზარეულოსთვის დამახასიათებელი სქელი კონსისტენციის სოუზი, წარმოიშვა ქალაქ ბოლონიაში. ტრადიციულად მზადდება ნელა, ინგრედიენტების მოსამზადებლად სხვადასხვა ტექნიკის გამოყენებით. ინგრედიენტებში შედის თეთრი ღვინო, წვრილად დაჭრილი ღორის ან ძროხის ხორცი, სტაფილო, ხახვი, რძე, ცოტაოდენი პამიდორი. ზოგადად ტერმინით "სოუზი ბოლონიეზა" ხშირად მოიხსენიება ჩვეულებრივი ტომატის სოუზი ხორცის დამატებით, რომელიც სინამდვილეში უფრო ჰგავს "Ragù alla Napoletana"-ს - სოუზს იტალიის სამხრეთიდან, რომლის სამზარეულოში უფრო ხშირად გამოიყენება პამიდორი. გამოიყენება როგორც ტალიატელის პასტის და ლაზანიის სოუზი. ტრადიციულად სპაგეტისთვის ბოლონიეზას სოუზს არ ხმარობენ, მაგრამ იტალიის გარეთ ე.წ. "სპაგეტი ბოლონიეზა" საკმაოდ პოპულარული კერძია.
ისტორია
ტერმინი "რაგუ" მომდინარეობს ფრანგულიდან.ფრანგულად "Ragôut" ნიშნავს კერძს, ჩვეულებრივად წვნიანს, წვრილად დაჭრილი ინგრედიენტებით, რომელიც XVIII საუკუნეში გახდა პოპულარული.
პირველად რაგუ პასტით ბოლონიის მახლობლად დაამზადა ადგილობრივი კარდინალის მზარეულმა ალბერტო ალვისიმ.  1891 წელს "ბოლონიეზური რაგუ" პირველად გაჩნდა რეცეპტების წიგნში. ინგრედიენტებში შედიოდა წვრილად დაჭრილი კარაქი, სტაფილო, კომბოსტო და ხორცი, ასევე გამომშრალი სოკო და ქათამი გემოვნებით და კრემი კონსისტენციისთვის. ტომატის სოუზი ნახსენები არ იყო. პასტაში რეცეპტი პარმეზანის დამატებასაც სთავაზობდა.
ევოლუცია და ვარიაცები
იტალიის სამზარეულოს აკადემიამ - იტალიის სამზარეულოს ტრადიციების შენახვის მიზნით შექმნილმა ორგანიზაციამ - გამოაქვეყნა ბოლონიეზას სოუხის სტანდარტული რეცეპტი. მასში შედის თეთრი ღვინო, რძე, მარილი, პიმპილი, ხახვი, სტაფილო და ტომატის პიურე. მიუხედავად ამის. არსებობს ბოლონიეზას ბევრი ვარიაცია როგორც იტალიელი მზარეულების, ასევე იტალიური სამზარეულოს ექსპერტების შორის სხვადასხვა ქვეყნიდან. განსხვავება რეცეპტების შორის მდგომარეობს ხორცის, პამიდვრის და ცხიმის სახეობაში, ასევე მათი დამატების თანმიმდევრობაში. იტალიური სამზარეულოს აკადემიის რეცეპტი ხანდახან მოიხსენიება, როგორც ყველაზე აუთენტური, მაგრამ აკადემიის და მზარეულების უმეტესობის აზრით ზუსტი რეცეპტი არ არსებობს და ნებისმიერი ვარიაცია, რომელიც იცავს რეგიონის ტრადიციებს. იმსახურებს ბოლონიეზას სახელს.
მოხმარების ტრადიცია
ჩვეულებრივად ბოლონიაში კვერცხების და ფქვლისგან დამზადებულ ტალიატელის პასტას ახლავს. დაშვებულია ასევე ფეტუჩინეს, რიგატონის, პაპარდელეს და პენნეს სახეობების პასტის გამოყენება. მიუხედავად იმის, რომ სპაგეტი ტრადიციულად არ გამოიყენება, ზოგი ბოლონიელი მზარეული სთავაზობს ამ სიახლის მიღებას, ზოგი ამტკიცებს, რომ ეს მეთოდი ბოლონიისთვის არც ისეთი უცხოა. სპაგეტი ბოლონიეზას წარმოშობის ისტორია უცნობია, მაგრამ სავარაუდოდ ეს მეოცე საუკუნის დასაწყისის იტალიური და ამერიკული სამზარეულოების შერწყმის ერთ-ერთი შედეგი იყო - დღეს აშშ-ში იტალიურ-ამერიკული სამზარეულო ძალიან პოპულარულია. სხვა თეორიით ის მეორე მსოფლიო ომის შემდგომ პერიოდში ბრიტანეთში გაჩნდა იტალიელი იმიგრანტების რესტორნებში. ბეშამელთან ერთად ბოლონიეზას ლაზანიასაც უმატებენ.
წყაროები
https://www.thelocal.it/20160914/the-truth-about-spaghetti-bolognese-ragu-pasta
კატეგორია:გასტრონომია
კონგო 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კონგომ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეხუთედ იასპარეზა 1988 წელს, სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კონგო ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აია-სოფია (სალონიკი)
აია-სოფია (Ἁγία Σοφία) — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი სალონიკში, საბერძნეთი. შედის სალონიკის ადრექრისტიანული და ბიზანტიური მონუმენტების შემადგენლობაში. მისი ამჟამინდელი სტრუქტურა დათარიღებულია VII საუკუნით და ამ თვალსაზრისით ქალაქში ყველაზე ძველი ნაგებობაა. ვინაიდან გამორჩეულია თავისი ბიზანტიური არქიტექტურით და ხელოვნებით, 1988 წელს იუნესკომ სალონიკის სხვა ძეგლებთან ერთად შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
ისტორია
III საუკუნიდან ახლანდელი აია-სოფიას ადგილას არსებობდა ეკლესია. 620 წელს ეს ეკლესია, სავარაუდოდ, მიწისძვრის გამო დაინგრა. 1205 წელს მეოთხე ჯვაროსნულმა ლაშქრობის დროს ქალაქი დაიპყრეს და აია-სოფია გადაკეთდა სალონიკის საკათედრო ტაძრად. აღნიშნული მდგომარეობა გაგრძელდა 1224 წლამდე, ამ დროს ეპიროსის დესპოტატის ბატალიონებმა თეოდორე კომნენოს დუკას მეთაურობით ქალაქი გაათავისუფლეს. 1430 წლის 29 მარტს, ოსმალეთის სულთან მურად II-ის მიერ სალონიკის აღების შემდეგ, ეკლესია მეჩეთად გადააკეთეს, და უწოდეს აია-სოფიას მეჩეთი. 1912 წელს სალონიკის განთავისუფლების შემდეგ იგი კვლავ ეკლესიად გადაკეთდა.
ხატმებრძოლობის ეპოქაში ეკლესიის აფსიდი მორთული იყო უბრალო ოქროს მოზაიკებით და მხოლოდ ერთი დიდი ჯვრით, ისევე როგორც კონსტანტინოპოლის აგია-ირინე და ნიკეის მიძინების ეკლესიას. 787-797 წლებში ხატთაყვანისმცემლების გამარჯვების შემდეგ ჯვარი შეცვალეს ღვთისმშობლის გამოსახულებით. გუმბათს აკრავს თორმეტივე მოციქულის, ღვთისმშობლისა და ორი ანგელოზის ფიგურები.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საბერძნეთში კატეგორია:სალონიკის ბიზანტიური ეკლესიები
მალაიურ-პოლინეზიური ენები
მალაიურ-პოლინეზიურ ენები — ავსტრონეზიული ენების ქვეჯგუფი. ამ ჯგუფის ენებზე დაახლოებით 385.5მილიონი ადამიანი საუბრობს. ამ ენაზე საუბრობენ: ავსტრონეზიელი ხალხები, სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზიის და წყნარი ოკეანის ერები, ასევე შედარებით მცირე რაოდენობით კონტინენტური აზიაშიც.
კოტე მარჯანიშვილი
კოტე მარჯანიშვილი (დ. 28 მაისი [ძვ. სტ.9 ივნისი], 1872, ყვარელი  — გ. 17 აპრილი, 1933, მოსკოვი) — საბჭოთა ეპოქის  ქართველი რეჟისორი. საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1931).
ოჯახი
კოტე მარჯანიშვილის მამა, ალექსანდრე ანდრიას ძე მარჯანიშვილი იყო, რუსეთის არმიის ვიცე-პოლკოვნიკი, ფრანგულიდან თარგმნა ალექსანდრე დიუმას „ორი დიანა“; დედა, ელისაბედ სოლომონის ასული ჭავჭავაძე (დ. 1850 — გ. წ. უცნობია) იყო აკაკი წერეთლის წერილების ადრესატი, ხოლო ილია ჭავჭავაძემ მას ლექსი „გახსოვს, ტურფავ...“ მიუძღვნა. ალექსანდრე მარჯანიშვილის და — მაგდალინა იყო პუბლიცისტ სერგეი მესხის დედა და მსახიობ ვერიკო ანჯაფარიძის დიდი ბებია.
კოტე მარჯანიშვილს ჰყავდა ორი და — თამარი და ნინო. უფროსი და — თამარი 1890 წლიდან ბოდბის, შემდგომ სერაფიმო-ზნამენსკის ქალთა მონასტერის წინამძღვარი (იღუმენია) იყო; უმცროსი და — ნინო ცოლად ჰყავდა ექიმ გრიგოლ ელიავას. მათი ვაჟი გიორგი ელიავა იყო ცნობილი მიკრობიოლოგი და საზოგადო მოღვაწე.
განათლება
მინიატიურა|რუსთაველის თეატრის დასი: კოტე მარჯანიშვილი, ვ. სიმონიშვილი, [[ალექსანდრე ახმეტელი, დ. ჩხეიძე, მიხეილ ქორელი, ა. გველესიანი, ვალერიან სიდამონ-ერისთავი, დოდო ანთაძე]] განათლება მიიღო თბილისის პირველ გიმნაზიაში, სადაც ხშირად მონაწილეობდა სასკოლო წარმოდგენებში. მარჯანიშვილი პირველად გამოვიდა 1894 წელს ქუთაისის დრამატულ დასში, რომელსაც კოტე მესხი ხელმძღვანელობდა. ამავე წელს 27 ნოემბერს დებიუტი ჰქონდა თბილისის სცენაზე, შეასრულა ერეკლეს როლი აკაკი წერეთლის დრამატულ პოემაში „პატარა კახი“. 1897] წელს მარჯანიშვილი რუსეთში გაემგზავრა. მსახიობობდა ქ. ელიზავეტგრადში, ქერჩში, ბაქოში, ტაშკენტში, აშხაბადში, ტულაში, ლუგანსკში, ვიატკაში.
შემოქმედება
1900-1901 წლებში სათეატრო სეზონში ვიატკაში დადგა ანტონ ჩეხოვის პიესა „ძია ვანია“. 1904-იდან მოღვაწეობდა, როგორც რეჟისორი. 1904-1905 და 1905-1906 სეზონში მიიწვიეს კ. ნეზლობინის დრამატულ დასის რეჟისორად რიგაში, სადაც დადგა მაქსიმ გორკის პიესა „მოაგარაკენი“. 1905 წლის რევოლუციის დღეებში მარჯანიშვილი დაუახლოვდა გორკის. იგი მონაწილეობდა პოლიტიკურ დემონსტრაციებში, გამოდიოდა მიტინგებზე. დიდ ყურადღებას უთმობდა თეატრის რევოლუციურ სულისკვეთებას, მოქალაქეობრივ პათოსს, სადღესასწაულო განწყობილებას. მარჯანიშვილი რეჟისორად მუშაობდა ხარკოვის (1906-1907), კიევის (1907-1908), ოდესის (1908-1909) დრამატულ დასებში.
1909 წლიდან მოსკოვის კ. ნეზლობინის თეატრის რეჟისორი იყო. ამ პერიოდში ალექსანდრე სუმბათაშვილთან ერთად აქტიურ დახმარებას უწევდა ქართველ რეჟისორებს ვალერიან შალიკაშვილს და ვახტანგ მჭედლიშვილს, რომლებიც მოსკოვის სამხატვრო თეატრის სტუდიაში სწავლობდნენ. მოსკოვში მონაწილეობდა ქართული დრამატული სტუდიის შექმნაში. 1910-1913 წლებში მოღვაწეობდა მოსკოვის სამხატვრო თეატრში, სადაც დადგა კნუტ ჰამსუნის „ცხოვრების ბრჭყალებში“ (1911), ჰენრიკ იბსენის „პერ გიუნტი“ (1912); მონაწილეობა მიიღო თეოდორე დოსტოევსკის „ძმები კარამაზოვების“ დადგმაში (1910), და ჰენრი კრეგის დადგმის „ჰამლეტის“ განხორციელებაში.
1912 წელს კიევში, სოლოვცოვის თეატრში დადგა პიესა-პანტომიმა „ცრემლები“. მაშინ ჰქონდა პირველი შეხება მარჯანიშვილს კინემატოგრაფთან. კინომეწარმე ალექსანდრე ხანჟონკოვმა პიესა ფირზე გადაიტანა, მან კამერა სცენის წინ ფრონტალურად დადგა და ყველაფერი გადაიღო. რუსულმა პრესამ ფილმი წლის საუკეთესო ნამუშევრად აღიარა. 1916 წელს ის გაემგზავრა პეტროგრადში, სადაც მან გააფორმა ხელშეკრულება, რომლის მიხედვით 24 სურათი უნდა გადაეღო, მაგრამ მხოლოდ ერთი, „ყოვლისშემძლე სიყვარული“ გადაიღო. მარჯანიშვილმა მალე დატოვა ატელიე, იმ მიზეზით, რომ მეპატრონე დრანკოვი მეშჩანური დრამების დადგმას ითხოვდაო.
1913 წელს მარჯანიშვილმა მოსკოვში დააარსა „თავისუფალი თეატრი“, სადაც თეატრალურ რუტინას დაუპირისპირა სინთეზური თეატრის პრინციპი, ცდილობდა აღეზარდა ყოველმხრივ განვითარებული მსახიობი, რომელიც გამოვიდოდა ოპერაში, დრამაში, პანტომიმაში. თეატრმა მხოლოდ ერთი სეზონი (1913-1914) იარსება. მარჯანიშვილმა აქ დადგა: მოდესტ მუსორგსკის ოპერა „სოროჩინცის ბაზრობა“, ჟაკ ოფენბახის ოპერეტა „მშვენიერი ელენე“, შნიცლერ-დონანის პანტომიმა „პიერეტას საბურველი“ და სხვა. მარჯანიშვილი ხელმძღვანელობდა თეატრებს დონის როსტოვში (1914-1915), „ბუფის“ (1916-1917) და მინიატიურების თეატრს (1917-1918) პეტროგრადში. 1919 წელს მარჯანიშვილმა კიევში, სოლოვცოვის თეატრში, დადგა ლოპე დე ვეგას დრამა „ცხვრის წყარო“, ეს დადგმა შევიდა საბჭოთა თეატრის ისტორიაში, როგორც პირველი საბჭოთა სპექტაკლი. 1920 წელს მარჯანიშვილმს პეტროგრადში დააარსა კომიკური ოპერის თეატრი, რომელშიც საინტერესო დადგმები განახორციელა.
1922 წელს მარჯანიშვილი საქართველოს სსრ-ში დაბრუნდა და საფუძველი ჩაუყარა ქართულ საბჭოთა თეატრს. მან სათუთად შემოინახა რევოლუციამდელი ქართული თეატრის დემოკრატიული და რეალისტური ტრადიციები, გაამდიდრა ისინი რევოლუციური იდეებით. თეატრში ის თამამად იყენებდა კინოს შესაძლებლობებს
1922 წელს მარჯანიშვილმა რუსთაველის თეატრში დადგა რევოლუციურ-ჰეროიკული სპექტაკლი ლოპე და ვეგას „ცხვრის წყარო“, რომელიც ქართული თეატრის განახლებას დაედო საფუძვლად. 1926 წლამდე მარჯანიშვილი სათავეში ედგა რუსთაველის თეატრს. აქ მან დადგა ზურაბ ანტონოვის „მზის დაბნელება საქართველოში“ (1922), გიორგი ერისთავის „გაყრა“ (1923), მოლიერის „გააზნაურებული მდაბიო“ (1924; მიხეილ ქორელთან ერთად), უილიამ შექსპირის „ჰამლეტი“ (1925) და სხვა.
1924-1928 წლებში მარჯანიშვილი მოღვაწეობდა ქართულ კინოში. კინოში ახალმა ხელოვნებამ ჩარჩოებში მოაქცია იგი და შეზღუდა მისი შესაძლებლობები, რადგან მისი მთავარი იარაღი, ხმა და მეტყველება, ვერ გამოიყენა და მიმართა გამომსახველობით ხერხებს, კერძოდ კი ჟესტიკულაციას, რამაც ვერ მოიტანა სასურველი შედეგი. კინოში მას მონტაჟი მიაჩნდა გადამწყვეტ ფაქტორად. მარჯანიშვილმა ექვსი სხვადასხვა ჟანრის, განსხვავებული ფილმი გადაიღო: „ქარიშხლის წინ“ (1925), „სამანიშვილის დედინაცვალი“ (1926), „გოგი რატიანი“ (1927), „ამოკი“ (1927), „კრაზანა“ (1928), „კომუნარის ჩიბუხი“ (1929). მარჯანიშვილმა პირველმა გადაიღო საბავშვო და ასევე უცხოურ ლიტერატურულ ნაწარმოებზე დაფუძნებული ფილმები.