cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ალფონსო დანიელ როდრიგეს კასტელაო
მიუხედავად იმისა რომ კასტელაო გალისიურის გარდა ესპანურსაც ფლობდა იგი ყოველთვის გალისიურზე წერდა და ჰქმნიდა მის ნაშრომებს. იგი იყო მედგარი დამცველი გალისიური ენის, კულტურის და გალისიელი ხალხის. კასტელაო ხშირად აკრიტიკებდა ესპანური ენის ექსპანსიას და დომინაციას გალისიაში და კატეგორიულად მოითხოვდა გალისიური ენისათვის ოფიციალური ენის სტატუსის მინიჭებას როგორც რეგიონის მართვაში თუ საგანმანათლებლო სისტემაში.
კასტელაო იყო ნაციონალისტური იდეების მატარებელი და მხარს უჭერდა დამოუკიდებელი გალისიის ჩამოყალიბებას და ესპანეთის შემადგენლობიდან გასვლას.
კასტელაო გარდაიცვალა 1950 წლის 7 იანვარს ბუენოს-აირესში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1886 კატეგორია:გარდაცვლილი 1950 კატეგორია:გალისიელი მწერლები
ლაგოა-ალეგრი
ლაგოა-ალეგრი (Lagoa Alegre) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილო-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ტერეზინის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 008 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20.29 კმ²-ზე. ფართობი 394 661 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიაუის შტატის მუნიციპალიტეტები
ვოსკეჰატი (არაგაწოტნი)
ვოსკეჰატი (Ոսկեհատ) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 025 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 120 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 221 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 5.3 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
ალფრედო ფონი
ალფრედო ფონი (Alfredo Foni; დ. 20 იანვარი, 1911, უდინე, იტალია — გ. 28 იანვარი, 1985, ლუგანო, შვეიცარია) — იტალიელი ფეხბურთელი, მცველი. იცავდა „უდინეზეს“, „ლაციოს“, „პადოვას“, „იუვენტუსის“, „კიასოს“ და იტალიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. იტალიის ჩემპიონი და იტალიის თასის ორგზის მფლობელი „იუვენტუსის“ შემადგენლობაში. 1936 წლის ოლიმპიური ჩემპიონი და 1938 წლის მსოფლიო ჩემპიონი იტალიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. სათამაშო კარიერის დასრულების შემდეგ მუშაობდა საფეხბურთო მწვრთნელად. 1953 და 1954 წლებში მისი ხელმძღვანელობით მილანის „ინტერმა“ ორჯერ ზედიზედ მოიპოვა იტალიის ჩემპიონის ტიტული, ხოლო 1961 წელს, ასევე მისი მთავარი მწვრთნელობის პერიოდში „რომა“ საქალაქთაშორისო ბაზრობათა თასს დაეუფლა. 1954–1958 წლებში იყო იტალიის ეროვნული ნაკრების მწვრთნელთა საბჭოს წევრი.
საკლუბო კარიერა
ალფრედო ფონიმ საკლუბო კარიერა 1927 წელს, 16 წლის ასაკში, მშობლიურ ქალაქ უდინეს საფეხბურთო კლუბ „უდინეზეში“ დაიწყო. კლუბის შემადგენლობაში მან ორი სეზონი ითამაშა, რომლის განმავლობაშიც 43 შეხვედრაში გამოვიდა მოედანზე და ერთი ბურთი გაიტანა.
მსოფლიო ჩემპიონატზე
ალფრედო ფონიმ 1938 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სამ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1911 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1985 კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები კატეგორია:სერია B-ს ფეხბურთელები კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები კატეგორია:ლაციოს ფეხბურთელები კატეგორია:პადოვის ფეხბურთელები კატეგორია:იუვენტუსის ფეხბურთელები კატეგორია:იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:1938 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში კატეგორია:იტალიელი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:სერია A-ს მწვრთნელები კატეგორია:ვენეციის მწვრთნელები კატეგორია:სამპდორიას მწვრთნელები კატეგორია:მილანის ინტერის მწვრთნელები კატეგორია:ბოლონიის მწვრთნელები კატეგორია:რომას მწვრთნელები კატეგორია:იტალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მწვრთნელები
სან-მიგელი (ბულაკანი)
სან-მიგელი (ოფიციალურად სან-მიგელის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng San Miguel) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბულაკანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 172 073 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 49 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბულაკანის მუნიციპალიტეტები
დობრინის ორდენი
დობრინის ორდენი (Zakon Dobrzyński; Orden von Dobrin) აგრეთვე ცნობილი როგორც დობრინის საძმო (Bracia Dobrzyńscy — სამხედრო ორდენი, რომელიც შეიქმნა მაზოვიის და პრუსიას შორის მდებარე ტერიტორიაზე, იმისათვის რომ ბოლო მოეღოთ XIII საუკუნეში წარმართი პრუსიელი ბალტების თავდასხმებისთვის. ორდენი შეიქმნა, პრუსიის პირველი ეპისკოპოსის, ქრისტიან ოლიველის მიერ (1216–1228). დობრინის ორდენი იყო ერთადერთი სამხედრო ორდენი, რომელიც პოლონეთში დაარსდა.
ლათინურ წყაროებში რაინდები ცნობილი იყვნენ როგორც, უფრო დიდი და გავლენიანი „ქრისტეს მეომრების“ უფროსი ორდენის ერთ-ერთი შტოს ნაწილად, რომლებსაც  „პრუსიის იესო ქრისტეს რაინდებს“ უწოდებდნენ. 1228 წელს, ორდენის შექმნა დაადასტურა რომის პაპმა გრიგოლ IX-მ. მაზოვიის ჰერცოგმა კონრადმა, რაინდებს დობრინის დასახლება და მიმდებარე ტერიტორიები გადასცა, რომელიც პრუსიის მოსაზღვრე რეგიონს წარმოადგენდა. თავიდან ორდენი მოიცავდა 15 გერმანელ რაინდს ქვემო საქსონიიდან და მაკლენბურგიდან.
დობრინის ორდენი მხარს უჭერდა ცისტერციანელებს პრუსიაში მისიონერული საქმიანობის გასამართად და მათ წარმართი პრუსიელი ტომების თავდასხმებისაგან იცავდა. მათ იდეოლოგიას გამოსახავდა ასევე მათი სამოსი - ჯავშანზე გადაცმული ჰქონდათ თეთრი სამოსელი, რომელზეც გამოსახული იყო სიმბოლოები: აღმართული ხმალი და წითლი ვარსკვლავი, რომელიც არაქრისტიანელებისთვის იესო ქრისტეს გამოსახულებას წარმოადგენდა.
პრუსიის ომებში მათ მიერ მიღწეულმა წარმატებამ და ასევე ორდენის წევრების მცირე რაოდენობა, მიზეზი გახდა 1235 წელს, ორდენის უმრავლესობის, რომის პაპის ბულას ნებართვით, ტევტონების ირდენში გაერთიანებულიყვნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანიის ისტორია კატეგორია:პოლონეთის ისტორია კატეგორია:რაინდული ორდენები კატეგორია:სამხედრო ორდენები კატეგორია:ქრისტიანული ორდენები
ინგლისური პარკი (ერევანი)
ინგლისური პარკი (Անգլիական այգի) — საზოგადოებრივი პარკი სომხეთის დედაქალაქ ერევანში, მდებარეობს იტალიის ქუჩაზე. იგი მოიცავს 5,5 ჰექტარ ფართობს კენტრონის რაიონში, ზუსტად რესპუბლიკის მოედნის სამხრეთით.
ისტორია
პარკში მდებარეობს ერევნის დრამატული თეატრი, საფრანგეთის საელჩო სომხეთში, იტალიის საელჩო სომხეთში და დასავლეთ კონგრესის საუკეთესო სასტუმრო.
1976 წელს პარკში აღიმართა გაბრიელ სუნდუკიანის გამოგონილი პერსონაჟის, პეპოსადმი მიძღვნილი მონუმენტი.
ახლადდაქორწინებული წყვილები ხშირად იღებენ საქორწინო სურათებს ინგლისური პარკის ცენტრალურ შადრევანთან.
სქოლიო
კატეგორია:ერევნის პარკები
გენუის რესპუბლიკა
გენუის რესპუბლიკა (Repubblica di Genova) — დამოუკიდებელი სახელმწიფო 1005 წლიდან 1797 წლამდე ლიგურიაში, იტალიის ჩრდილოეთ-დასავლეთ სანაპიროზე, რომელიც მოიცავდა კორსიკას 1347 წლიდან 1768 წლამდე და უამრავ მცირე ტერიტორიებს ხმელთაშუა ზღვის გასწვრივ. XVI საუკუნეში ის ესპანეთის იმპერიის სატელიტად ითვლებოდა.
თავდაპირველად გენუა საღვთო რომის იმპერიის, იტალიის სამეფოს, ერთ-ერთ თვირთმათველ კომუნას წარმაოდგენდა, ხოლო არსებობა შეწყვიტა როცა ის საფრანგეთის პირველმა რესპუბლიკამ, ნაპოლეონის მეთაურობით, ის ლიგურიის რესპუბლიკით ჩაანაცვლა. კორსიკა კი, 1768 წელს ვერსალიის ხელშეკრულებით საფრანგეთს გადაეცა. ლიგურიის რესპუბლიკა 1805 წელს საფრანგეთმა შეიერთა, ხოლო მისი აღდგენა დროებით 1814 წელს, ნაპოლეონის დამარცხებას მოჰყვა, მაგრამ საბოლოოდ ის, 1815 წელს სარდინიის სამეფომ შემოიერთა.
ლიტერატურა
კატეგორია:გენუის რესპუბლიკა
სომხეთის საკონსტიტუციო რეფერენდუმი (1995)
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის რეფერენდუმები კატეგორია:1995 წლის რეფერენდუმები
მონერაგალის ოლქი
მონერაგალის ოლქი (මොනරාගල දිස්ත්‍රික්කය, மொணராகலை மாவட்டம்) — შრი-ლანკის 25 ოლქიდან ერთ-ერთი. შედის უვის პროვინციის შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მონერაგალა. ოლქის ფართობია 5 636 კმ², რის მიხედვითაც ქვეყნის ოლქებს შორის მეორე ადგილზეა. მოსახლეობა — 448 194 ადამიანი (2012).
სქოლიო
კატეგორია:შრი-ლანკის ოლქები
შერმანი (აირონის ოლქი)
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 353.7 კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთის ფართობია 305.5 კმ², ხოლო წყალს 48,2 კმ² უჭირავს.
სქოლიო
კატეგორია:აირონის ოლქის ქალაქები
ელ-კარმენ-დე-ბოლივარი
ელ-კარმენ-დე-ბოლივარი (El Carmen de Bolívar) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოლივარის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 67 952 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 954 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივარის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ყარაბალდირი (ოღუზი)
ყარაბალდირი (Qarabaldır) — სოფელი აზერბაიჯანში,   ოღუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 575 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოღუზის რაიონის სოფლები
ერების საპყრობილე
ერების საპყრობილე — ფრანგი მწერლის და მოგზაურის, ასტოლფ დე კიუსტინის მიერ გამოყენებული დამახასიათებელი ფრაზეოლოგიზმი ავტორიტარული რუსეთის იმპერიისადმი. ასტოლფ დე კიუსტინი რუსეთის იმპერიას 1839 წელს ეწვია ნიკოლოზ I-ის მოწვევით. კიუსტინმა 1843 წელს გამოსცა ნაშრომი სახელად „რუსეთი 1839 წელს“ რომელშიც იგი ახასიათებდა რუსეთის იმპერიას და საზოგადოებას რამაც უდიდესი კრიტიკა გამოიწვია რუსულ და რუსოფილურ წრეებში. კიუსტინმა დაახასიათა რუსეთი როგორც „ერების საპყრობილე“ რომელიც წარმოადგენდა ჩამორჩენილ საზოგადოებას რომელსაც არ გააჩნდა სამართლებრივი სისტემა, სადაც სამოქალაქო საზოგადოება არ არსებობდა და იყო აზიური ტიპის მონარქიული რეპრესიული სისტემა. მან რუს იმპერატორს უწოდა „საპყრობილეს ზედამხედველი“. ვლადიმერ ლენინი ერთ-ერთი იყო რომელიც ახასიათებდა რუსეთს მსგავსი ტერმინით.
ლიტერატურა
კატეგორია:პოლიტიკური ტერმინები კატეგორია:რუსეთის იმპერია
ბაჟანოვის სახლი
ბაჟანოვის სახლი (Дом Бажанова) — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგში. სახლი აშენდა 1909 წელს სავაჭრო და სამრეწველო პარტნიორების ბაჟანოვისა და ჩუვალდინის დაკვეთით არქიტექტორ პავლე ალეშინის მიერ. ძეგლი მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგში, მარატის ქუჩის 72 ნომერში.
1907 წლის 12 თებერვალს პავლე ალეშინის პროექტი დამტკიცდა სანქტ-პეტერბურგის საქალაქო მთავრობის ტექნიკური დეპარტამენტის მიერ. ნიკოლაევსკის ქუჩის მთავარი შენობა სამსართულიანი ნაგებობაა. სამი ეზო ერთმანეთან დაკავშირებულია თაღოვანი სავალი გზით. რაც შეეხება ბაჟანოვის სახლი განთავსდა მთავარი შენობის პირველ და მეორე სართულებზე და მიმდებარე შესასვლელების მეორე სართულებზე. მის კომპლექსში შედიოდა ორმოცდაათი ოთახი.
ამ შენობა-ნაგებობების მშენებლობაში დიდი რაოდენობით ახალი პროდუქტი იქნა გამოყენებული, მათ შორის: საყრდენი ბეტონისა და შიდა სართულებისთვის, გათბობა-კონდიცირება ცხელი წყლით. დაიხარჯა მილიონობით რუსული რუბლი. შენობა თანამედროვე სტილში აშენდა. შენობის მშენებლობა და გაფორმება დასრულდა 1909 წლის ბოლოს. შენობა გამოირჩევა მდიდრული შიდა ინტერიერით. ძირითადი შენობის წინა ფასადი გაფორმებულია წითელი გრანიტის ფილებით, რომელიც თავის მხრივ გაფორმებულია ორნამენტებით. ძირითადი შენობის სახურავზე გამოყენებულია მეტალის ფილები. მთელი ფასადი მოპირკეთდა მდიდრული ქვით, რომელიც გაფორმებული იყო ყვავილების ორნამენტებით. ახალი შენობის მშენებლობის პროექტი თავდაპირველად დაევალა ბ. ი. კოკეტსკს, მაგრამ 1906 წლის ოქტომბერში გარდაიცვალა, მან დაამთავრა მხოლოდ სხვადასხვა სართულზე მდებარე შენობის გეგმები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
მინვარ რზაევა
მინავარ მეჯიდ კიზი რზაევა (Münəvvər Məcid qızı Rzayeva; 6 ივნისი 1929, შუშა — 6 ივნისი 2004, ბაქო) — აზერბაიჯანელი სკულპტორი, აზერბაიჯანის დამსახურებული მხატვარი (1992).
ბიოგრაფია
ადრეული ასაკიდან მინავარს უყვარდა თიხასთან თამაში, რაც ძალიან ბევრი იყო მათი სახლის წინ მდებარე ნაკვეთზე. მათგან ის ძერწავდა ფიგურებს, სხვადასხვა სათამაშოებს თავისთვის, აგრეთვე თავისებურ სურათებს ქმნიდა. ძერწვის გარდა მინავარს უყვარდა სპორტი და გატაცებული იყო სირბილით, ასევე ძალიან მოეწონა ქარგვა, ამიტომ გადაწყვიტა აზერბაიჯანის მხატვრული სასწავლებლის დეკორატიულ-ხელნაკეთობათა ხელოვნების ფაკულტეტზე ჩაებარებინა. მაგრამ როდესაც I კურსის სტუდენტებს გამოუცხადეს სკულპტურის სპეციალობაზე გადასვლის შესაძლებლობა, რზაევას მოესმა «ფიზკულტურული», და მან იმწამსვე აიწია ხელი. რაზაევას წინ დადგეს დიდი გიფსის ჩამოსხმული ფეხი და შესთავაზეს გაეკეთებინა კოპია. მინავარი ფიქრობდა, რომ ეს სხმული რომელიმე სახელგანთქმული სპორტსმენის ფეხის გამოსახულება იყო და დავალებას თავი გაართვა, რის შედეგადაც ის მიიღეს სკულპტურის ფაკულტეტზე. როდესაც ყველაფერი გაირკვა, რაღაცის შეცვლა უკვე გვიან იყო. 1949 წელს გაზეთმა «აზერბაიჯანის ახალგაზრდობა» განაცხადა, რომ «ფრიადოსანი მინავარ რზაევა ამზადებს სადიპლომო ნაშრომს — «მეზღვაურის ფიგურას». რამდენიმე თვის შემდეგ ეს გაზეთი წერდა, რომ «სასწავლებლის წარმატებული კურსდამთავრებული მინავარ რზაევას განზრახული აქვს სწავლის გაგრძელება სსრკ სამხატვრო აკადემიის სურიკოვის სახელობის ინსტიტუტში». სტატიის ავტორი განსაკუთრებით აღნიშნავდა, რომ სსრკ სამხატვრო აკადემიის ნამდვილი წევრ-კორესპონდენტის, სტალინის პრემიის ლაურეატის პეტრე საბსაიას სახელოსნოში განსწავლით დაკავებული «გამორჩეულიად ნიჭიერი და შრომისმოყვარე შარგია
(რზაევას მეორე სახელი) საკუთარი პედაგოგის მიცემული დავალებებით არ შემოიფარგლება და თავადვე ქმნის საინტერესო კომპოზიციებს. უკვე სასწავლებელდამთავრებლმა მონაწილეობა მიიღო რესპუბლიკურ გამოფენაზე ნამუშევრით „ქალი ალპინისტი“, რომელმაც მყისეულად მიიქცია ყურადღება, ვერავინ ვერ დარჩა გულგრილი, იმდენი ექსპრესია იყო მასში». 1956 წელს მინავარ რზაევამ დაამთავრა ვ. ი. სურიკოვის სახელობის მოსკოვის სამხატვრო ინსტიტუტი.
მინავარ რზაევის ნაშრომები ამშვენებენ აზერბაიჯანის 18 ქალაქს და რაიონულ ცენტრს, ასევე მუზეუმებსა და საგამოფენო სალონებს. მას ეკუთვნის რეპრესირებული აზერბაიჯანელი პოეტის მიკაილუ მუშფიკუს; 23 წლის ასაკში ტრაგიკულად დაღუპული პირველი აზერბაიჯანელი მექანიზატორი-ქალის სევილი კაზიევას; ასევე საზოგადოებრივ და სახელმწიფო მოღვაწის, აზერბაიჯანის უმაღლესი სასამართლოს პირველი ქალი-თავმჯდომარის, სტალინის რეპრესიების მსხვერპლის აინე სულტანოვას; დამკვიდრებული გიანჯაში ქალაქის მესვეურთა ქალი პოეტების მეხსეტი გიაჯევას და ნიგიარ რაფიბეილის ძეგლები, რომლებიც ბაქოს ამშვენებენ. სულ რზაევას მიერ შექმნილია 92 სკულპტურული ნაშრომი. მინავარის ნამუშევართაგან შვიდი მონუმენტური ძეგლი დამონტაჟებულია აზერბაიჯანის 7 ქალაქში. ნიზამის მუზეუმში არის აზერბიჯანელების პოეტებისა და მწერლების შვიდი ბიუსტი. 1992 წელს მინავარ რზაევას მიენიჭა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული მხატვრის წოდება.
ვოსკევაზი
ვოსკევაზი (Ոսկեվազ) — სოფელი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 040 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 373 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 465 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 9.4 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არაგაწოტნის პროვინციის სოფლები
კიუკო
კიუკო (Cicuco) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოლივარის დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 094 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 103 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივარის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ანა ხარაძე
ანა ხარაძე (დ. 30 ნოემბერი, 1905, განჯა, რუსეთის იმპერია — გ. 20 ივნისი, 1971, თბილისი) — ქართველი ბიოლოგი, მეცნიერ-სისტემატიკოსი, ფლორისტი, გეობოტანიკოსი, საქართველოსა და კავკასიის ფლორის სპეციალისტი. მან შეადგინა კავკასიონის მაღალმთის ბოტანიკურ-გეოგრაფიული დარაიონების ორიგინალური სქემა.
ბიოგრაფია
ანა ხარაძე დაიბადა ქალაქ ელიზავეტპოლში, დღევანდელ განჯაში, პედაგოგ ლუკა ხარაძის ოჯახში. საშუალო განათლება მიიღო თბილისის ტექნიკუმში, შემდეგ კი ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო უნვიერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტზე, რომელიც 1927 წელს დაამთავრა.
უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ მან მუშაობა დაიწყო საქართველოს მუზეუმის ბიოლოგიის განყოფილებაში 1927-დან 1931 წლამდე. მისი ხელმძღვანელები ცნობილი ბოტანიკოსები იყვნენ, მათ შორის იყვნენ ბორის შიშკინი და ელისაბეტ ქიქოძე. თითქმის ერთდროულად იწყებს ანა მახარაძე საკუთარ პედაგოგიურ საქმიანობას; ჯერ ასისტენტის თანამდებობაზე, შემდეგ კი დოცენტის სტატუსით თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. ის სიცოცხლის ბოლომდე მუშაობდა ამ თანამდებობაზე.
1934 წელს იგი გახდა უმცროსი მენიერ-თანამშრომელი სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ქართულ ფილიალში, თბილისის ბოტანიკის ინსტიტუტში, სადაც მუშაობდა კავკასიის ფლორისა და მცენარეულობის შესახებ, ცნობილ ექსპერტთა ხელმძღვანელობით - საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსი დიმიტრი სასნოვსკი, წევრ-კორესპონდენტი ნიკოლოზ ბუში. 1935 წელს დადასტურდა ბოტანიკის ინსტიტუტში უფროს მეცნიერ-მკვლევრად. 1952 წელს ანა ხარაძე დანიშნეს საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის ბოტანიკის ინსტიტუტის მცენარეთა სისტემატიკისა და გეოგრაფიის გამგედ. ამ თანამდებობაზე ის სიცოცხლის ბოლომდე დარჩა. იგი ინარჩუნებდა და ამრავლებდა კლასიკოსთა საუკეთესო ტრადიციებს მცენარეთა სისტემატიკის მიმართულებით.
1938 წელს დაიცვა დისერტაცია მონოგრაფიული კვლევის შედეგების საფუძველზე.
ანა ხარაძე იკავებდა აქტიურ პოზიციას საზოგადოებრივ ცხოვრებაში: 1951-1954 წლებში არჩეული იყო დეპუტატად მესამე მოწვევის საქართველოს სსრ-ის უზენაეს საბჭოში; იყო ქართული ბოტანიკური საზოგადოების დამფუძნებელი წევრი და ჟურნალ ვესტნიკის სარედაქციო საბჭოს წევრი. წლების განმავლობაში იგი იყო სამეცნიერო საბჭოს წევრი, საბჭოთა კავშირის ბოტანიკური საზოგადოება 1952 წლიდან, საბჭოთა კავშირის მეცნიერებათა აკადემიის კავშირის საკოორდინაციო კომისიის წევრი, საქართველოს გეოგრაფიული საზოგადოების წევრი.
სამეცნიერო მოღვაწეობა
სამეცნიერო სფეროში ანას ბევრი თემა აინტერებდა. მის მიერ იქნა გამოყვანილი ახალი გვარები სხვადასხვა ყვავილოვანი მცენარიდან. მისი ნამუშევრების უმეტესობა ეხება ენდემების კლასიფიკაციას.
ის არის ავტორი მაჩიტას გვარის სისტემატიკისა.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ბიოლოგები კატეგორია:საბჭოთა ბიოლოგები კატეგორია:საბჭოთა ბოტანიკოსები ა
ჯაკომო დელა პორტა
ჯაკომო დელა პორტა (Giacomo della Porta; დ. 1533, პორლეცა — გ. 1602, რომი) — იტალიელი არქიტექტორი და მოქანდაკე, ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი წარმომადგენელი მანიერიზმის. იგი ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ძირითადად რომში.
მის მიერ შექმნილი საკვანძო ნაგებობებია: რომში შექმნილი მიქელანჯელოს წმინდა პეტრეს ბაზილიკის გუმბათის მშენებლობა, ილ ჯეზუს ეკლესიის ფასადი, სანტა მარია დეი მონტის ეკლესია, ვილა ალდობრანდინის ფრასკატში და ა.შ.
ბიოგრაფია და შემოქმედება
ოსტატმა დამოუკიდებლად ააგო მრავალი საერო და საეკლესიო ნაგებობა, რამდენიმე რომაული შადრევანი, საპიენცას უნივერსიტეტის შენობა რომში, აგრეთვე ვილა ალდობრანდინი ფრასკატში და სანტა მარიას სოპრა მინერას რომაული ბაზილიკის სამლოცველო, რომლის მშენებლობაც შეაჩერა მისმა გარდაცვალებამ 1602 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები კატეგორია:იტალიელი მოქანდაკეები
ლაგოა-დუ-პიაუი
ლაგოა-დუ-პიაუი (Lagoa do Piauí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 185 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილო-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ტერეზინის შემადგენლობაში.
არჯასარი
არჯასარი (Արջասար) — მთა სომხეთში. მდებარეობს ლორეს პროვინციაში, სოფელ პუშკინოდან ჩრდილო-დასავლეთით 2,5 კილომეტრში. მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1819 მეტრია და წარმოადგენს ბაზუმის ქედის ნაწილს.
რობერ ბრესონი
რობერ ბრესონი (Robert Bresson; დ. 25 სექტემბერი, 1901 — გ. 18 დეკემბერი, 1999) — ფრანგი კინორეჟისორი.
ფილმის გადაღების მიმართ თავშეკავებული მიდგომებით ცნობილმა ბრესონმა კინოხელოვნებაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა. არაპროფესიონალი მსახიობები, ფრაგმენტული ნარატივი და მუსიკალური გაფორმების ნაკლებობა ის ნიშნებია, რის გამოც მისი ფილმები მინიმალისტური კინოს საუკეთესო ნიმუშებად მიიჩნევა. ბრესონის ნამუშევრების უმრავლესობა ტრაგიკული სიუჟეტითა და ხასიათით გამოირჩევა.
ბრესონი ყველა დროის ერთ-ერთი ყველაზე აღიარებული რეჟისორია. ჟურნალის Sight and Sound 2012 წლის ყველა დროის 250 საუკეთესო ფილმის სიაში რეჟისორებს შორის ბრესონი შვიდი ფილმით ლიდერობდა. სიის 100 საუკეთესო ფილმში მისი სამი ფილმი დასახელდა, ესენია: „სიკვდილმისჯილი გაიქცა“ (1956), „ჯიბის ქურდი“ (1959) და „ასეთია ცხოვრება, ბალთაზარ“ (1966). ბრესონის ღვაწლი ჟან-ლიუკ გოდარმა ასე შეაფასა: „იგი ფრანგული კინოა, ისევე როგორც, დოსტოევსკი რუსული ლიტერატურაა და მოცარტი გერმანული მუსიკაა.“
სემ კლაფლინი
სამუელ ჯორჯ კლაფლინი (Samuel George Claflin; დ. 27 ინვისი, 1986) — ინგლისელი მსახიობი. ცნობილია ფილიპ სვიფტის როლით ფილმში „კარიბის ზღვის მეკობრეები: უცნაურ ნაპირებზე“ (2011). გადაღებულია შემდეგ ფილმებში: „შიმშილის თამაშები“ (2013-2015), „სიყვარულით, როზი“ (2014), „მე შენამდე“ (2016), და სატელევიზიო სერიალში: „ალესილი კეპები“ (2019).
ადრეული ცხოვრება
ბავშვობაში დაინტერესებული იყო ფეხბურთით, ფეხბურთს მანამ თამაშობდა, სანამ ტერფს დაიზიანებდა. ტერფის დაზიანებამ ხელი შეუშალა მის საფეხბურთო კარიერას. კოლეჯში სწავლისას, წარმატებით იღებდა მონაწილეობას სხვადასხვა თეატრალურ დადგმებში, რამაც შემდგომ სამსახიობო კარიერის გაგრძელება გადააწყვეტინა.
პირადი ცხოვრება
2011 წელს კლაფლინმა სასიყვარულო ურთიერთობა დაიწყო მსახიობ ლორა ჰედოკთან. წყვილი 2013 წლის ივლისში დაქორწინდა. ჰყავთ ვაჟიშვილი, სახელად პიპი, რომელიც 2015 წელს დაიბადა, და ქალიშვილი სახელად მორგოტი (დ. 2018). 2019 წელს კლაფლინმა დაანონსა, რომ ის და მისი მეუღლე კანონიერად განქორწინდებოდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მსახიობები კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი კინომსახიობები კატეგორია:დაბადებული 27 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1986
დომენიკო ფონტანა
დომენიკო ფონტანა (Domenico Fontana; დ. 1543 — გ. 28 ივნისი, 1607, ნეაპოლი) — იტალიელი არქიტექტორი და ინჟინერი, ადრეული ბაროკოს წარმომადგენელი.
ბიოგრაფია
ფონტანა დაიბადა 1543 წელს ქალაქ მელიდეში (დღეს შვეიცარია). 1563 წელს იგი გადავიდა რომში, რომ შეესწავლა არქიტექტურა. რომში, ფონტანას მფარველობას უწევდა კარდინალი მონტალტო, ვისი დავალებითაც ააშენა სანტა მარია მაგგიორეს ეკლესიაში სამლოცველო. ასევე „Palazzo Montalto“. 1585 წელს კარდინალი მონტალტო გახდა პაპი სიქსტუს V და დანიშნა ფონტანა მთავარ არქიტექტორად პაპის კურიაში. ამ პერიოდის განმავლობაში, ფონტანამ შექმნა პროექტები რეკონსტრუქციისა და ახალი მშენებლობისთვის პალაზო პერეთის, ქვირინულ და ლატერანულ სასახლეების, ოთხი შადრევანიდან სამზე ქვირინალზე, ვატიკანის ბიბლიოთეკის შენობაზე და დაასრულა წმინდა პეტრეს ტაძრის გუმბათის მშენებლობა. ფონტანამ უხელმძღვანელა წმინდა პეტრეს ბაზილიკის წინ მოედანზე ეგვიპტური ობელისკის დაყენებას, 1586 წელს.
პაპი სიქსტუს V გარდაცვალების (1592) შემდეგ, საცხოვრებლად გადავიდა ნეაპოლში, სადაც მან შეიმუშავა პროექტები ნავსადგურის რეკონსტრუქციისთვის და „პალაცო რეალის“ მშენებლობისთვის. ამავდროულად ფონტანა აწარმოებდა არხის გაყვანილობას მდინარე სარნოს ერთ-ერთი წყაროდან ტორე-ანუნციატამდე. ამავე დროს, მიწისქვეშა გვირაბის მშენებლობისას ერთ-ერთი გორაკის ქვეშ, მან აღმოაჩინა ძველი რომაული ქალაქის კედლის ნაწილი. მხოლოდ საუკუნე-ნახევრის შემდეგ დადგინდა, რომ ეს იყო პომპეის. ფონტანა გარდაიცვალა ნეაპოლში, 1607 წელს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1543 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1607 კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები კატეგორია:იტალიელი მხატვრები
ნიკოლოზ ქუმსიაშვილი
ნიკოლოზ ქუმსიაშვილი (დ. 18 ნოემბერი, 1892, ორხევი, დუშეთის მაზრა — გ. 20 სექტემბერი, 1942, თბილისი) — ქართველი  პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი, მომღერალი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1941).
ბიოგრაფია
ნიკოლოზ ქუმსიაშვილი დაიბადა 1892 წლის 18 ნოემბერს სოფელ ზემო ორხევში. დაწყებითი განათლება თიანეთის სკოლაში მიიღო. 1905–1913 წწ. სწავლობდა წინამძღვრიანთკარის სასოფლო–სამეურნეო სკოლაში; დაამთავრა ქ. იალტის ნიკიტინის სახელობის მებაღე–მევენახეობის სასწავლებელი 1913 წელს, ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია (ვოკალური). სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ იმოგზაურა გერმანია–საფრანგეთში; დაბრუნების შემდეგ ერთი წელი ასწავლიდა წინამძღვრიანთკარის სასოფლო–სამეურნეო სასწავლბელში; 1916 წელს გადასახლდა თბილისში; მღეროდა მიხეილ კავსაძის გუნდში. მუსიკალური განათლება მიიღო თბილისის სამუსიკო სასწავლებელში (ე. რიადნოვის კლასი). იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად აირჩიეს 1919 წლის 12 მარტიდან. იყო აგრარული და თვითმმართველობის კომისიების წევრი.
1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპაციის დროს იბრძოდა წითელი არმიის წინააღმდეგ. ოკუპაციის დასრულების შემდეგ დარჩა საქართველოში და შევიდა სასწავლებლად თბილისის კონსერვატორიაში. 1923 წელს შედგა დებიუტი თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სცენაზე (მალხაზი, ზ. ფალიაშვილი „დაისი"). 1924–1932 წლებში იყო ამავე თეატრის წამყვანი სოლისტი; 1932–1933 წლებში მიწვეული იყო ლენინგრადის ოპერის თეატრის სოლისტად; 1933–1936 წწ. კვლავ თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის წამყვანი სოლისტი; 1937 წელს წარმატებით მონაწილეობდა მოსკოვში გამართულ ქართული ხელოვნების დეკადაში.
ჩაპლინის სახლი
ჩაპლინის სახლი (Дом Чаплиных) — განცალკევებული სახლი. მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგში, ნევის გამზირზე. აშენებულია 1804-1806 წლებში, არქიტექტორ ბერეტის მიერ. 1755 წელს, ანა იოანეს ასულის ზამთრის სასახლის ადგილზე ელიზაბეტა პეტრეს ასულისთვის დროებითი სასახლე დაიდგა. როდესაც მეხუთე ზამთრის სასახლე დაიხურა 1762 წელს, დროებითი შენობის დანგრევა მოხდა, ნევის გამზირისა და ბოლშაია მორსკაიას ქუჩის კუთხეში მდებარე ნაკვეთი გათავისუფლდა. ამ ტერიტორიაზე, დიდი ხნის განმავლობაში არაფერი აშენებულა, იყო იდეები და პროექტები თუმცა არ განხორციელდა. 1771 წლიდან კი აქტიურად დაიწყო მუშაობა ამ ტერიტორიის ათვისებაზე. თუმცა ტერიტორიაზე შენობის აშენება მხოლოდ XIX საუკუნის დასაწყისში დაიწყო, მანამდე უარყოფილი იქნა ყველა პროექტი. სახლს აქვს ოთხი სართული. დღემდე, სახლის ფასადი თავდაპირველი სახით, ხელუხლებელია ჩვენამდე მოღწეული. სახლის კუთხე ნევის გამზირისა და ბოლშაია მორსკაიას ქუჩის გადაკვეთაზეა გაწყვეტილი. წინა ფასადები თითქმის სიმეტრიულია. სახლი აშენებულია რუსულ კლასიკურ სტილში. 1801 წლამდე აქ ცარიელი ადგილი იყო. მათ შორის იყო აღსანიშნავია ის, რომ აქ ისეთი ღრმა ჭაობი იყო, რომ წვიმის შემდეგ, მეზობელი სახლებიდან ბავშვები ნავით მოძრაობდნენ. თუმცა შემდგომში ადგილი საჯარო აუქციონზე გაიყიდა. სახლი თავდაპირველად ა. ი. ფერეცმა შეიძინა, შემდეგ — ჩაპლინმა, 1802 წელს. შემდგომ მისი მფლობელები იყვნენ მ. ფ. მაგენი, ა. ფ. კოხანოვა, ო. ფ. გეორგანდოპულო.
ნიკოლოზ ქუმსიაშვილი
ბიოგრაფია
ჰქონდა ფართო დიაპაზონის მაღალი სიძლიერის ხმა. შესრულებული აქვს 46 საოპერო პარტია, მათ შორის ქართული: მალხაზი, აბესალომი, სტუმარი (ზ. ფალიაშვილი "დაისი", "აბესალომ და ეთერი", "სტუმარი", ჩანაწერი გრამფირფიტაზე), თეიმურაზი (ვ. დოლიძე "ლეილა", 1927, პრემიერა), რატი (ზ. ფალიაშვილი "ლატავრა", 1928, პრემიერა), ვახტანგი (ვ. დოლიძე "ცისანა", 1929, პრემიერა), შოთა რუსთაველი(დ. არაყიშვილი "თქმულება შოთა რუსთაველზე"), ნიკო (მ. ბალანჩივაძე "დარეჯან–ცბიერი"), წითელი ყაყაჩო(შ. თაქთაქიშვილი "განთიადი"), ქართული რომანსები; სხვა რეპერტუარი: რადამესი, ოტელო, მანრიკო (ვერდის „აიდა", „ოტელო“, „ტრუბადური“), კანიო (ლეონკავალო "ჯამბაზები"), კალაფი, კავარადოსი (პუჩინი "ტურანდოტი", "ტოსკა"), ხოზე (ბიზე "კარმენი"), რაული (მეიერბერის „ჰუგენოტები“), ელიაზარი (ჰალევის „რაქილი“), სამსონი (სენ–სანსი "სამსონ და დალილა"), გერმანი (ჩაიკოვსკი "პიკის ქალი") გრიგორი (ძერჟინსკის „წყნარი დონი“); რეპერტუარში იყო ქართველ, რუს და უცხოელ კომპოზიტორთა სიმღერები და რომანსები; თბილისში მის ბინაში გაიხსნა სახლ-მუზეუმი. დაჯილდოებული იყო შრომის წითელი დროშის ორდენით.
ჩაპლინის სახლი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
ნიკოლოზ ქუმსიაშვილი
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 18 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1892 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1942 კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები კატეგორია:ქართველი საოპერო მომღერლები კატეგორია:თიანეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
ბადულის ოლქი
ბადულის ოლქი (බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කය, பதுளை மாவட்டம்) — შრი-ლანკის 25 ოლქიდან ერთ-ერთი. შედის უვის პროვინციის შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბადულა. ოლქის ფართობია 2 841 კმ². მოსახლეობა — 837 000 ადამიანი (2006).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შრი-ლანკის ოლქები
სან-რაფაელი (ბულაკანი)
სან-რაფაელი (ოფიციალურად სან-რაფაელის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng San Rafael) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბულაკანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 103 097 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 34 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბულაკანის მუნიციპალიტეტები
სოფია ვიურტემბერგელი
სოფია ვიურტემბერგელი (Sophie von Württemberg, Sophie van Wurtemberg; დ. 17 ივნისი, 1818, შტუტგარტი, გერმანია — გ. 3 ივნისი, 1877, ჰააგა, ნიდერლანდები) — ვიურტემბერგის მეფე ვილჰელმ I-ის ქალიშვილი. ნიდერლანდების დედოფალი, ლუქსემბურგის დიდი ჰერცოგინია და ლიმბურგის ჰერცოგინია 1849-1877 წლებში როგორც ვილემ III-ის პირველი მეუღლე.
ბიოგრაფია
სოფია დაიბადა 1818 წლის 17 ივნისს შტუტგარტში. იგი იყო ვიურტემბერგის მეფე ვილჰელმ I-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ ეკატერინე პავლეს ასულის ქალიშვილი. აღსანიშნავია, რომ დედის მხრიდან პაპა-ბებიად რუსეთის იმპერატორი პავლე I და იმპერატრიცა სოფია დოროთეა ვიურტემბერგელი ერგებოდნენ, რუსეთის იმპერატრიცა ეკატერინე II კი დიდ ბებიად ერგებოდა. გარდა ამისა, რუსეთის ორი იმპერატორი: ალექსანდრე I და ნიკოლოზ I მისი ბიძები იყვნენ.
თავდაპირველად იგეგმებოდა სოფიას დაქორწინება ჯერ საბერძნეთის მეფე ოტონ ბავარიელზე, შემდეგ კი ბრაუნშვაიგის ჰერცოგ ვილჰელმზე. ორივე ნიშნობა ჩაიშალა, რადგან სოფიას ამბიციურ მამას სურდა, რომ იგი დედოფალი გამხდარიყო, რასაც ვილჰელმზე ქორწინებით ვერ მიიღებდა, ოტონის მმართველობა კი არამყარი იყო. ამრიგად, მალევე დაიწყო ახალი საქორწინო მოლაპარაკებები.
1839 წლის 18 ივნისს შტუტგარტში სოფია დააქორწინეს თავისსავე დეიდაშვილზე, ორანის პრინც ვილემზე, რომელიც იყო ლიმბურგის, ლუქსემბურგისა და ნიდერლანდების მეფე ვილემ II-ისა და სოფიას დეიდის, ანა პავლეს ასულის უფროსი ვაჟი. ამრიგად, სოფია ორანის პრინცესა და ნიდერლანდების მომავალი დედოფალი გახდა. აღსანიშნავია ისიც, რომ ქორწინება თავიდან ბედნიერი იყო, რა დროსაც სოფია დომინირებდა მეუღლეზე. ნიდერლანდებში ჩასული წყვილი ნოორდეინდის სასახლეში დაბინავდა, სადაც შემდგომ წლებში სოფიამ სამი ვაჟი გააჩინა. აღსანიშნავია, რომ დროის გასვლასთან ერთად მათ ქორწინებას სულ უფრო მეტი ბზარი უჩნდებოდა, რომელთა მთავარი მიზეზიც მისი დედამთილი, დედოფალი ანა პავლეს ასული იყო, რომელიც ეჭვიანობდა ვაჟის ყურადღების ნაკლებობის გამო. ამ ყველაფერს მალევე დაერთო ვილემის „ფარული“ რომანები, რომელთა შესახებაც რეალურად მთელმა სამეფომ იცოდა.
1849 წელს ვილემ II გარდაიცვალა და ტახტი ვილემ III-მ დაიკავა, რითაც სოფია დედოფალი გახდა, თუმცა იგი ბედნიერი არ ყოფილა. 1855 წლიდან მეფე-დედოფალს შორის არსებულმა დაძაბულობამ პიკს მიაღწია, რის გამოც სოფია განშორდა მეუღლეს და ცალკე დაიწყო ცხოვრება ჰეტ-ლოს სასახლეში. ამის შემდეგ იგი საკმაოდ დიდ დროს ატარებდა თავის მშობლიურ ოჯახთან ერთად, შტუტგარტში, სადაც მეფის დაუკითხავად ჩადიოდა ხოლმე.
კლემანსია (კოლუმბია)
კლემანსია (Clemencia) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოლივარის დეპარტამენტში.
სოფია ვიურტემბერგელი
ბიოგრაფია
აღსანიშნავია ისიც, რომ დედოფალ სოფიას ახლო და საკმაოდ კარგი ურთიერთობა ჰქონდა საფრანგეთის იმპერატორ ნაპოლეონ III-სა და დიდი ბრიტანეთის დედოფალ ვიქტორიასთან. თავისი დედოფლობის პერიოდში იგი მფარველობდა ხელოვნებას და აფინანსებდა საჯარო სკვერების გაშენება-მოპირკეთებას. ესპანეთის სამეფო მთავრობამ იგი დედოფალ მარია ლუიზას ორდენით დააჯილდოვა. სოფია ამ ორდენის რიგით 540-ე კავალერი გახდა.
კლემანსია (კოლუმბია)
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 961 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 235 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივარის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
სოფია ვიურტემბერგელი
ბიოგრაფია
იგი გარდაიცვალა 1877 წლის 3 ივნისს ჰააგაში, 58 წლის ასაკში. დაკრძალულია დებტის კათედრალში, საკუთარი ქორწილის კაბაში გამოწყობილი, როგორც ეს თავად სურდა. ამის შემდეგ მისი მეუღლე მეორედ დაქორწინდა ემა ცუ ვალდეკ უნდ პირმონტზე, რომელთანაც შეეძინა მომავალი მონარქი, რადგან სოფიას ვაჟები უშვილოდ დაიღუპნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 17 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1818 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1877 კატეგორია:ნიდერლანდების კონსორტები კატეგორია:ორანის პრინცესები კატეგორია:დედოფალ მარია ლუიზას ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ეკატერინეს ორდენის კავალრები კატეგორია:ლუქსემბურგის დიდი ჰერცოგინიები
კამბოჯის კულტურა
კამბოჯის კულტურა — კამბოჯის ტრადიციების ერთობლიობა, რომელიც აერთიანებს კამბოჯურ ლიტერატურას, არქიტექტურას, მუსიკას, ფილოსოფიას, პოლიტიკას, რელიგიას და ზოგად ცხოვრების წესს. განიცადა ინდოეთის კულტურის დიდი გავლენა, კამბოჯაში გავრცელებულია რიგი ინდური ენა და ტრადიცია, კამბოჯას რელიგია კი ბუდიზმის, ინდუიზმისა და ადგილობრივი ანიმიზმის შერწყმას წარმოადგენს. ითვლება, რომ ინდური გავლენა საზღვაო ვაჭრობის შედეგია.
ისტორია
I საუკუნის დასაწყისისათვის ქმერები დღევანდელი კამბოჯის ტერიტორიის ერთ-ერთი მოსახლე ტომი იყვნენ, მაგრამ თავიდანვე დომინანტი ძალა რეგიონში არ ყოფილან. მათთან ერთად მდინარე მეკონგის მახლობლად სახლობდნენ ფუნანები და ქამები. VI საუკუნის შუა წლებამდე ინდოჩინეთის ნახევარკუნძულზე დომინანტი ძალა იყო და მისი მეზობელი სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნები ფუნანის ვასალები გახდნენ. VI საუკუნეში ფუნანს გამოეყო ჩენელის სახელმწიფო და VII საუკუნის დასაწყისში უკვე ჩენელის სახელმწიფომ დაიმორჩილა ფუნანი. უკვე IX საუკუნის დასაწყისში, 802 წელს ასპარეზზე გამოდის ქმერების იმპერია. მისი პირველი მეფე ხდება ჯაიავარმან II. ქმერებმა შექმნეს ყველა მანამდე არსებულზე უფრო ძლევამოსილი და მდიდარი იმპერია მრავალფეროვანი კულტურით. მათმა ძლიერებამ ზენიტს მიაღწია XI-XII საუკუნეებში, სწორედ ამ დროს აიგო გრანდიოზული ინდუისტური კომპლექსი ანგკორში, რომლის ნაწილიცაა ცნობილი ანგკორ-ვატი. ქმერები ირიგაციაზე დაფუძნებული ეკონომიკის იმპერიას მართავდნენ 1431 წლამდე, სანამ მას შინაომები და მეზობლების, ვიეტნამისა და ტაივანის შემოტევები საბოლოოდ გაანაგდურებდა.
მოყოლებული 1431 წლიდან დღემდე კამბოჯა სუსტი, ღარიბი და ჩამორჩენილი ქვეყანაა, რომელიც არსებობისათვის იბრძვის. 1431 წლიდან 1864 წლამდე, სანამ კამბოჯა საფრანგეთის კოლონია გახდებოდა ძირითადად მტრების, სიამისა და ანამის მოგერიებით იყო დაკავებული და ცდილობდა სრულად არ დაეკარგა დამოუკიდებლობა. განსაკუთრებით აქტიურობდა სიამი.
1864 წლიდან კამბოჯა საფრანგეთის პროტექტორატის ქვეშ ექცევა. 1887 წელს მოსისხლე მტრები, ლაოსი, კამბოჯა და ვიეტნამი გააერთიანეს და საფრანგეთის ინდონეზიად გამოაცხადეს. მეორე მსოფლიო ომის დროს საფრანგეთის ინდონეზია ოკუპირებული იყო მილიტარისტული იაპონიის მიერ.
კოლონიალური იმპერიების დაშლის შედეგად, 1953 წელს კამბოჯამაც მიიღო დამოუკიდებლობა საფრანგეთისაგან. ქვეყნის მმართველობის ფორმად გამოცხადდა კონსტიტუციური მონარქია. ფორმალურად ქვეყანას მართავდა ნგუენის დინასტია, მაგრამ  რეალური ძალაუფლება პარლამენტისა და პრემიერის ხელში იყო. ქვეყნის მეფე იყო  ნოროდომ სიანუკი. 1970 წელს მოხდა სამხედრო გადატრიალება, რის შედეგადაც ხელისუფლებაში მოვიდა ლონ ნოლი, რომელმაც გააუქმა მონარქია და თავი ახალშექმნილი რესპუბლიკის პრეზიდენტად გამოაცხადა. 1975 წელს კიდევ ერთი სამხედრო გადატრიალების შედეგად ხელისუფლებაში მოვიდა წითელი ქმერების მოძრაობა პოლ პოტის მეთაურობით. პოლ პოტმა კიდევ ერთხელ გადაარქვა ქვეყანას სახელი და დემოკრატიული კამპუჩია დაარქვა. მან დაამყარა კომუნისტური დიქტატურა და ქვეყნის გარდაქმნას მიჰყო ხელი. მოსახლეობა იძულებით გადაასახლა ქალაქებიდან სოფლებში და კომუნისტური კოლექტიური მეურნეობების მშენებლობა დაიწყო. აიკრძალა ყოველგვარი რელიგია. წითელი ქმერების ეკონომიკური პოლიტიკის წყალობით მრავალი ათასი კამბოჯელი დაიღუპა შიმშილის, სხვადასხვა დაავადებების, ხანგრძლივი და მძიმე სამუშაო დღისა თუ უბრალოდ სიკვდილით დასჯის გამო. 1978 წელს წითელი ქმერების კომუნისტური რეჟიმი ასევე კომუნისტურმა ვიეტნამმა დაამხო და კამპუჩიას სახალხო რესპუბლიკა გამოაცხადა. წითელმა ქმერებმა ხელისუფლება დაკარგეს, მაგრამ პარტიზანულ ბრძოლებს განაგრძობდნენ ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთიდან. სწორედ კომუნისტი პარტიზანების დამსახურებაა, რომ კამბოჯის ტყეებში მილიონობით არაგაუვნებელყოფილი ნაღმია დარჩენილი, ხოლო ნაღმების გამო კიდურების გარეშე დარჩენილი ადამიანები ქვეყნისათვის მნიშვნელოვან სოციალურ პრობლემად რჩება. 1989 წელს ვიეტნამელმა ოკუპანტებმა ქვეყანა დატოვეს და დამოუკიდებელ ქვეყანას დაერქვა კამბოჯის სახელმწიფო. 1991 წელს გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის სამშვიდობო ძალების მხარდაჭერით კამბოჯაში ჩატარდა არჩევნები. 1993 წლის 21 სექტემბერს დამტკიცდა კონსტიტუცია, რომლის მიხედვითაც ქვეყანაში აღდგა კონსტიტუციური მონარქია, რომლის მიხედვითაც მეფე გამოცხადდა სახელმწიფოს მეთაურად, ხოლო პრემიერ-მინისტრი მთავრობის მეთაურად. კანონიერი მეფე ნოროდომ სიანუკი ქვეყნის სათავეში დაბრუნდა. 1997 წელს აღმასრულებელი და საკანონმდებლო ხელისუფლების გვერდით ჩამოყალიბდა სასამართლო ხელისუფლება — მოსამართლეთა უმაღლესი საბჭო.
ქმერის იმპერიის ირიგაცია
კამბოჯის ტერიტორიაზე მცხოვრებ ხალხს, ქმერებს საკმაოდ ძლევამოსილი იმპერია ჰქონდათ შუა საუკუნეებში, დედაქალაქით ანგკორში. ქმერების, იგივე ანგკორის იმპერიის ძლიერების ხანა 802-1431 წლებს მოიცავს. ქმერების, იგივე ანგკორის იმპერია სხვა მრავალი შუა საუკუნეების იმპერიისაგან გამოირჩევა წყლის რესურსების მართვისა და იმ დროისათვის რევოლუციური ირიგაციის სისტემის შექმნით. მეცნიერთა უმეტესობა თანხმდება, რომ ირიგაციის სისტემას როგორც იმპერიის აღზევებაში, ისე დაცემაში თავისი მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის.
დღევანდელი კამბოჯა, ძველი ქმერების იმპერია მდებარეობს მუსონური მკაცრი კლიმატის ზონაში, სადაც მუსონი წელიწადს ორ, მშრალ და ტენიან ნაწილებად ყოფს. მუსონს თან სდევს წყალდიდობები და დატბორვა, ხოლო მშრალ პერიოდს გვალვები. ცხადია ორივე ხსენებული ფაქტორი ანადგურებს მოსავალს. ანგკორის იმპერიაში ისწავლეს ყოველწლიურ მუსონთან გამკლავება და მეტიც, დაიწყეს მისი თავის სასარგებლოდ გამოყენება. მუსონების დროს ტონლესაპის ტბასა და მდინარეებში წარმოქმნილ ჭარბ წყლის მასას აგროვებდნენ გიგანტურ ოთხკუთხა ფორმის რეზერვუარებში, რითაც ერთი მხრივ, თავიდან იცილებდნენ ბრინჯის ნათესების მასობრივ დატბორვას, ხოლო მეორე მხრივ, აგროვებდნენ დიდი რაოდენობით წყალს მშრალი სეზონისათვის. ისინი ამ მიზნით თხრიდნენ არხებს, აშრობდნენ ან კალაპოტს უცვლიდნენ მდინარეებს, აშენებდნენ დამბებს ჭალებში და რაც მთავარია გიგანტურ წყალსაცავებს. ქმერის იმპერატორები დიდ ყურადღებას უთმობდნენ ამ ნაგებობების მშენებლობას. ბევრი მათგანი დღესაც შემორჩენილია. მაგალითად, დასავლეთის წყალსაცავი ანგკორთან, რომელიც 8 კილომეტრი სიგრძისა და 2,1 კმ. სიგანისაა და ოდნავ პატარა აღმოსავლეთის წყალსაცავი, ასევე ანგკორთან, თითქმის ანალოგიური ზომებით, 8 კილომეტრი სიგრძისა და 1,7 კილომეტრი სიგანის. ყველა წყალსაცავი ორიენტირებული იყო ანგკორის გიგანტური ტაძარზე. პოლიტიკური არასტაბილურობის დროს საკვების უზარმაზარი რესურსი, რომელსაც ქმნიდა არხებისა და წყალსაცავების სისტემა, მონარქს კრიზისის დაძლევაში ეხმარებოდა. ალტ=|მინი|ირიგაციის სისტემა XV საუკუნეში ქმერების იმპერია დაეცა, ამის ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად მეზობელი ქვეყნების შემოსევებთან ერთად სახელდება ირიგაციის სისტემის მოშლა. ირიგაციის ასეთი გამართული სისტემის მოშლა გამოიწვია ერთის მხრივ, მოსახლეობის რაოდენობის მკვეთრად ზრდამ, ხოლო მეორეს მხრივ, მეზობლების შემოტევებისა და შინაომებისაგან ქვეყნის დასუსტებამ. IX-X საუკუნეებში აგებულმა წყალსაცავებისა და არხების სისტემამ XV საუკუნის გაზრდილი მოსახლეობა ვერ დააკმაყოფილა, შინაომებითა და შემოსევებით დაღლილმა იმპერიამ კი როგორც ჩანს, მის გაფართოებაზე ვეღარ იზრუნა.
არქიტექტურა
მარცხნივ|მინი|ანგკორ-ვატი, კამბოჯა ქმერების ტრადიციული არქიტექტურიდან მხოლოდ საკულტო-რელიგიური ნაგებობები შემორჩა და პირვანდელი სახით მხოლოდ მათი აღწერა შეგვიძლია. სხვა ტიპის ნაგებობები, როგორებიცაა მაგალითად საცხოვრებელი სახლები, უმეტესად ხისგან მზადდებოდა და შესაბამისად არ შემოგვრჩა, მაგრამ ამჟამად ტრადიციულად მიიჩნევა ხის სახლი, რომელიც დგას არა მიწაზე, არამედ მაღალ ბოძებზე, ასვლა შესაძლებელია კაპიტალური ან მისაყუდებელი კიბით, ეს დამოკიდებულია ოჯახის სოციალურ მდგომარეობაზე. შედარებით შეძლებულ ოჯახებს კაპიტალური კიბე აქვთ, ღარიბები მისაყუდებელი კიბითაც კმყოფილდებიან. სახლების ასეთი მოწყობა ნაკარნახევია კლიმატის თავისებურებებით. კამბოჯაში ძალიან ნესტიანი ჰავაა და მუსონის სეზონზე არც წყალდიდობებია იშვიათი, ამიტომ ბოძებზე შეყენებული სახლი ბევრად კომფორტულია, ვიდრე მიწაზე აგებული ქოხი.
საკულტო-რელიგიური ნაგებობებიდან აღსანიშნავია ანგკორ-ვატის ტაძარი. ანგკორი არის ქმერის იმპერიის ძველი დედაქალაქი, ხოლო ვატ ნიშნავს ტაძარს. ანგკორის ტაძარი აგებულია XII საუკუნეში იმპერატორ სურიავარმან II-ის ზეობის ხანაში, ქმერების იმპერიის ძლიერების ზენიტში. ანგკორ-ვატი არის არქიტექტურული კუთხით ყველაზე დიადი ძეგლი, როგორც ქმერების იმპერიის, ასევე ინდუისტური კულტურისათვის. კამბოჯისათვის იმდენად დიდი მნიშვნელობა აქვს ამ ტაძარს, რომ ის გამოსახულია ამ ქვეყნის დროშაზე.
ტაძარი დგას ამაღლებულ ტერასაზე. ტაძრის ცენტრალური კოშკები განასახიერებს ღმერთების სამყოფელს — მერუს მთას, ხოლო სამი ერთმანეთზე მაღალი ოთხკუთხა გალავანი მათ გარშემო გარემომცველ სამყაროს.
ტრადიციული ინდუისტური ტაძრებისაგან განსხვავებით, ტაძრებს კამბოჯაში, აგებულს ქმერების იმპერიის ხანაში, გარს არტყავს მართკუთხედის ფორმის წყალსაცავი. ამას ჰქონდა რამდენიმე ფუნქცია. პირველი ამ წყალსატევს უნდა დაეცვა ტაძრები, როგორც მტრების შემოსევების, ასევე წყალდიდობებისაგან. გარდა ამისა, წყალსატევები წარმოადგენდა ანგკორის დიდი საირიგაციო სისტემის ნაწილს და აქედან ირწყვებოდა ბრინჯის ნათესები მშრალ პერიოდში. პრაქტიკულის გარდა სიმბოლური დატვირთვაც აქვს ტაძრისა და წყალსაცავის ერთად განთავსებას — ადამიანებისათვის როგორც სულიერი, ისე ხორციელი საზრდოს წყარო ერთი და იგივე ადგილი იყო.
რელიგია
მინი|250პქ|რელიგიების გადანაწილება კამბოჯაში კამბოჯაში დომინანტი რელიგია არის ბუდიზმი (ქვეყანაში არსებობს მიახლოებით ახალი წელთაღრიცხვით V საუკუნიდან), რომელსაც მოსახლეობის 90 % მისდევს. 1 %-იან ნიშნულს იკავებს ქრისტიანობა. ასევე ქვეყანაში წარმოდგენილია ისლამი, ათეიზმი და ანიმიზმი.
ბუდიზმი
კამბოჯური ბუდიზმს არ აქვს კავშირი სხვა რომელიმე ბუდისტურ სხეულებთან. სხვა რეგიონებიდან მოსულ მღვდლებს თავისუფლად შეუძლიათ მონაწილეობა მიიღონ ადგილობრივ რელიგიურ რიტუალებში, როგორიცაა „clergy“.
კამბოჯაში გავრელებულია ორი ბუდისტური მოძრაობა: „Thommayut“ და „Mohanikay”. აქედან უმრავლესობას მოიცავს „Mohanikay“, ხოლო უმცირესობას Thommayut-ი. Thommayut-ი კამბოჯაში შემოვიდა ტაილანდიდან და სამეფო კარზე და არისტოკრატიაში მოიპოვა პოპულარობა.
ორივე მიმდევრობას გააჩნია საკუთარი ორგანიზება, რომელიც შედგება 11 იერარქიული დონისგან. 7 დაბალი ფენა ცნობილია, როგორც „Tananukram“. 4 მაღალ ფენას კი ჰქვია „Rajanga”. Mohanikay-ურ სისტემაში Rajanga-ში შედის 35 ბერი, ხოლო Thommayut-ურ სისტემაში კი 21. ყველა ბერმა სულ მინიმუმ 25 წელი მაინც უნდა იმსახუროს, რომ მიაღწიოს Rajanga-ს რომელიმე დონეს.
კამბოჯური ბუდიზმის ქვააკუთხედები არიან „Buddhist bonze“ და „Wat“. ტრადიციულად, თითო სოფელს აქვს საკუთარი სასულიერო დაწესებულება, Wat-ი, სადაც ბუდისტი სასულიერო პირები ანუ Buddhist bonze-ები მოღვაწეობენ. ტიპური აღნაგობა ამ სასულიერო დაწესებულების არის შემდეგი: რამდენიმე რეზინდენცია სასულიერო პირებისათვის, ჰოლი, რომელიც შეიცავს გუბურებს და წმინდა დების თავშეყრის ადგილს, ასევე წმინდა რელიქვიების განსალაგებელ ადგილს. ბერების რაოდენობა დამოკიდებულია ადგილობრივ პოპულაციაზე. რელიქვიების განსალაგებელ ადგილზეა განთავასებული ბუდას ქანდაკება, რომელთადან კონტაქტი, მხოლოდ სასულიერო პირებს შეუძლიათ ძირითად დღესასწაულებზე. ტრაპეზი მიმდინარეობს ჰოლში. „Stupa“ კი არის ადგილი, სადაც განლაგებული გარდაცვლილთა ფერფლი. ის განთავსებულია რელიქვიების განსალაგებელ ადგილზე. ასევე ამ კომპლექსებში გვხვდება პატარა ბაღები და კარიბჭეები. მთავარი შესასვლელი გამოიყენება, მხოლოდ დღესასწაულებისას და მიმართულია აღმოსავლეთისკენ. აღსანიშნავია, რომ არანარი კარები ამ რიგის სასულიერო დაწესებულებას არ გააჩნია.
კამბოჯაში არსებობს ტრადიცია, რომლის მიხედვითაც ყოველმა ახალგაზრდამ უნდა მიიღოს სასულიერო პირად ყოფნის გამოცდილება, ანუ ისინი ემსახურებიან თავის ეკლესიას. ამგვარი გამოცდილების მქონე ადამიანი კონკრეტულ საზოგადოებაში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობს და ამავდროულად მოაქვს დიდი პატივი ოჯახისთვისაც. ეს ტრადიცია იმდენად მნიშვნელოვანია, რომ თუ ბავშვმა ვერ მოასწრო სასულიერო მომზადების მიღება მშობლის გარდაცვალებამდე, მაშინ დამარხვის დღიდანვე უნდა შეუდგეს რელიგიურ სამსახურს. სასულიერო პირებს აქვთ ორი წოდება „bhikkhu“ და „samani“ ძირითადად ახალგაზრდა მიმდევრები არ ადიან „bhikkhu“-ს რანგზე. ბუდისტ ახალგაზრდებს შეუძლიათ არ დარჩნენ ბერებად, თუმცა ზოგიერთი მათგანი ამ ნაბიჯს დგამს. მინიმალური ასაკი 7 წელია თუმცა 20 წლამდე ვერ შეგეძლება „bhikkhu“ რანგის მიღწევა. ბერების საზოგადოება ცხოვრობს ასკეტური ბუდისტური კანომდებლობით, რომელიც კრძალავს ყოველგვარ გართობის საშუალებას და ამავდროულად მდიდრულ და კომფორტულ საწოლებზე ძილს. ასევე მათ ეკრძალებათ პოლიტიკაში ჩარევა. ქალები სულიერ დებად მიიღებიან მოხუცებულებაში, განსაკუთრებით ქვრივები. დებიც ცხოვრობენ სულიერი მამების მსგავსად. ისინი დიდ როლს თამაშობენ სასულიერო კომპლექსის ყოველდღიურ ცხოვრებაში.
ჩინური რელიგია
ამ ჩინურ მიმდევრობებში თაყვანს სცემენ, წინაპრებს და სახლის კერის მცველი ღმერთებს. ისინი ამ პრაქტიკას მიმართავენ იმიტომ, რომ მიცვალებულების დახმარებით გაიზარდოს და გაძლიერდეს ოჯახი. ასევე ხდება ტაოიზმის მედიტაციის სწავლება და მაგიის გამოყენება, რათ მოიპოვონ ბედნიერება, სიმდიდრე, ჯანმრთელობა და უკვდავება. კონფუციზმის (ნახევრად ფილოსოფიური ნახევრად რელიგიური სწავლება) პრაქტიკის დროს ხდება თაყვანისცემა წინაპრებისა და წარსულის გამორჩეული ფიგურების.
ჩინური მაჰაიანას ბუდიზმი გამდიდრდა აწ ნახსენები ტაოიზმური და კონფუცისტური რწმენებით.
ისლამი
ისლამი არის ქამებისა და სხვა მალაის უმცირესობის რელიგია. აღსანიშნავია, რომ ამ უმცირესობების წარმომადგენლები ჩვეულერივად იღებენ მონაწილეობას ნაციონალურ ცერემონიებში. ეს ხალხი ისლამურ განათლებას იღებს მალაიზიასა და მექაში. მიუხედავად ამისა კამბოჯელი მუსლიმები რელიგიურად უფრო ახლოს არიან ვიეტნამის სანაპიროსთან მცხოვრებ ქამებთან ვიდრე მუსლიმებთან. ისინი აღიარებენ ალაჰის უზენაესობას, მაგრამ ამავდროულად აღიარებენ სხვა ზებუნებრივ ძალებსაც და სჯერათ მაგიის. ისინი იპარსავენ თავს, პირს და იცვამენ თეთრ ტანსაცმელს. მართალია ისინი ნაკლებ ინტერეს იჩენენ ისლამური ხელნაწერებისადმი მექაში, მაგრამ მაინც აღნიშნავენ ისლამურ დღესასწაულებს. ყველა მათგანი სუნიტია.
სხვა რელიგიები
კამბოჯაში გავრცელებულია ბაპტიზმი და კათოლიციზმი, მათი გავრცელება მოხდა მისიონერული ექსპედიციებით ორივე ეკლესიის მიერ. კამბოჯაში ასევე არსებობს ლოკალური რელიგიური სისტემები, ამგვარი ტიპის სოფლებს გააჩნია სხვადასხვა რიტუალები, რათა მოახდინონ კომუნიკიაცია ზებუნებრივ ძალებთან.
დაბადებისა და გარდაცვალების რიტუალები
ბავშვის დაბადება არის სასიხარულო მოვლენა ოჯახისათვის. ტრადიციული რწმენების მიხედვით მშობიარობა და ბავშვის დაბადება გზას უხსნის სულების სამყაროს ავნოს ოჯახს, განსაკუთრებით დედასა და ბავშვს. ქალი რომელიც მშბიარობისას იღუპება ანუ გადაკვეთს მდინარეს, ქმერში მიიჩნევა რომ ხდება ბოროტი სული. ტრადიციულ  ქმერის საზოგადოებაში ორსულ ქალს აკრძალული აქვს სხვადასხვა საჭმელი. ასევე ეკისრება პასუხისმგებლობა თავიდან აიცილოს კონკრეტული სიტუაციები. ეს ტრადიციები ნარჩუნდება კამბოჯის სოფლებში, მაგრამ ის ძალიან იშვიათია ურბანულ ნაწილში.
კორდობა (ბოლივარი)
კორდობა (Córdoba) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოლივარის დეპარტამენტში.
კამბოჯის კულტურა
დაბადებისა და გარდაცვალების რიტუალები
კამბოჯაში ბავშვების სოციალიზაცია საკმაოდ ადრეულ ასაკში იწყება. ხუთი წლის კამბოჯელ ბავშვს უკვე ანდობენ მის და-ძმებს მისახედად. ბავშვების უმეტესობა იწყებს სკოლას, როდესაც ისინი არიან 7 ან 8 წლის. ამ დროისათვის ისინი აღწევენ ასაკს, როდესაც მათ უნდა შეასრულონ საზოგადოებრივი ნორმები, როგორებიცაა ზრდილობიანობა, მორჩილება და პატივისცემა უფროსებისა და ბუდისტი ბერების მიმართ. 10 წლის გოგონა უკვე ეხმარება დედამისს სახლის საქმეებში. ბიჭმა უკვე იცის როგორ იზრუნოს შინაურ ცხოველებზე და შეუძლია შეასრულოს ფერმის სამუშაოები უფროსების მეთვალყურეობით. მოზარდი ბავშვები ჩვეულებრივ თამაშობენ იგივე სქესის წარმომადგენელ ბავშვებთან ერთად. თინეიჯერობის ასაკში ბიჭი შეიძლება გახდეს ტაძრის მსახური და იმსახუროს იქ როგორც ახაბედა ბერი. ეს დიდი პატივია მშობლებისათვის.
კორდობა (ბოლივარი)
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 113 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 150 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოლივარის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
კამბოჯის კულტურა
დაბადებისა და გარდაცვალების რიტუალები
კამბოჯაში სიკვდილი აღიქმება როგორც დასასრული ერთი ცხოვრების და დასაწყისი მეორის. დაკრძალვა არის ერთ-ერთი ცხოვრების ყველაზე მნიშვნელოვანი ორი მოვლენიდან. კრემაცია არის ჩვეულება და ხორციელდება როგორც კი შესაძლებელია სიკვდილის შემდეგ. გვამს რეცხავენ, აცმევენ და ათავსებენ კუბოში, რომელიც შეიძლება გაფორმებული იყოს ყვავილებითა და გარდაცვლილის ფოტოთი. დაკრძალვის პროცესში მონაწილეობენ ბუდისტი ბერები, ოჯახის წევრები და სხვა მგლოვიარეები, რომლებსაც მიაქვთ კუბო კრემატორიუმში. მეუღლე და შვილი მგლოვიარობის გამოსახატად იპარსავენ თავებს და იცმევენ თეთრ ტანსაცმელს.
ძვლის ნაწილები, რომლებიც დაწვას გადაურჩება დებენ სპეციალურ ურნებში, რომლებსაც ათავსებენ სახლში ან ბუდისტური ტაძრის სპეციალურ სტრუქტურაში. ბუდისტური დოქტრინის მიხედვით ინდივიდი განიცდის წარმატებულ რეინკარნაციას და მისი პოზიცია შემდეგ სამყაროში განისაზღვრება ცხოვრების სტილით ამ ცხოვრებაში. მხოლოდ განსაკუთრებულ, ბუდას მსგავს ადამიანებს შეუძლიათ მიაღწიონ ნირვანას და გაშვებულ იქნან რეინკარნაციის წრიდან.
ფესტივალები კამბოჯაში
კამბოჯაში არის ბევრი ყოველწლიური ბუდისტური ცერემონია. მათ შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია Pchum-ის ცერემონია სიკვიდილის პატივსაცემად სექტემბერში და Katun-ის ფესტივალი, როდესაც ხალხი აგროვებს ფულს და რესურსებს ტაძარში ბერებისთვის. საოჯახო ცერემონიები როგორებიცააა დაბადების აღნიშვნა, ქორწილი და სიკვდილი აღინიშნება სახლში. ასევე არის რიტუალები, რომლებიც დაკავშირებულია მკურნალობასთან, ზებუნებრივი სულების დაწყნარებასთან, სოფლის მეურნეობასთან და სხვა აქტივობებთან. Meak Bochea — აღინიშნება სხვადასხვა წელს სხვადასხვა დროს თებერვლის თვეში, როდესაც კამბოჯელები აღნიშნავენ ბერების პირველად შეკრებას და ბუდასთან მათ კავშირს, სწავლას.
Visaka Bochea — ბუდისტების დღესასწაული, რომელიც არის ასევე მოძრავი და აღინიშნება აპრილში ან მაისში და აღნიშნავენ ბუდას დაბადებას,
რაც შეეხება სახალხო დღესასულებს, რომლებიც კამბოჯაში აღინიშნება: