cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პლუტონიუმი
ალოტროპიული მოდიფიკაციები
პლუტონიუმს აქვს შვიდი ალოტროპიული მოდიფიკაცია. ექვსი მათ შორის არსებობენ ჩვეულებრივი წნევის პირობებში, ხოლო მეშვიდე მაღალი ტემპერატურისა და წნევის გარკვეული დაპაზონში არსებობს. ეს ალოტროპები, რომლებიც განირჩევიან თავიანთი კრისტალური სტრუქტურით და სიმკვრივის მაჩვენებლებით, აქვთ შიდა ენერგიის მსგავსი მნიშვნელობა. ეს თვისება პლუტონიუმს ხდის ძალიან მგრძნობიარეს ტემპერატურისა და წნევის რყევებისა და ცვლილებების მიმართ და მიჰყავს სტრუქტურის ნახტომისებური ცვლილებისაკენ. პლტონიუმის ყველა ალოტროპიული მოდიფიკაციის სიმკვრივის მაჩვენებელი მერყეობს 15,9 გ/სმ³-დან 19,86 გ/სმ³-მდე. პლუტონიუმის მრავალი ალოტროპიული მოდიფიკაციის არსებობის გამო მას ხდის დამუშავებისათვის რთულ ლითონად, რადგანაც ის განიცდის ფაზურ გადასვლებს. პლუტონიუმის ასეთი სხვადასხვა ალოტროპული მოდიფიკაციის არსებობის არსი ბოლომდე არცაა ცნობილი.
პირველი სამი კრისტალური მოდიფიკაცია — α-, β- და γ-Pu — ფლობს რთულ კრისტალურ სტრუქტურას ოთხი კარგად გამოკვეთილი ვალენტური ხასიათის ბმით კავშირით. დანარჩენი — δ-, δ’- და ε-Pu — უფრო მაღალტემპერატურული მოდიფიკაციებია რომლებიც ხასიათდებიან შედარებით მარტივი სტრუქტურით.
ალფა-ფორმა არსებობს ოთახის ტემპერატურის პირობებში არალეგირებული და დაუმუშავებელი პლუტონიუმის სახით. მას გააჩნია თუჯის მსგავსი თვისებები, თუმცა აქვს თვისება გახდეს პლასტიკური მასალა და წარმოქმნას ჭედადი β-ფორმა უფრო მაღალი ტემპერატურის ინტერვალებში. პლუტონიუმის ალფა-ფორმა აქვს დაბალსიმეტრიული მონოსოლური სტრუქტურა (ფაზების კრისტალური სტრუქტურა, რომლებიც არსებობენ ოთახის ტემპერატურის პირობებში, წარმოადგენენ დაბალსიმეტრიულს, რაც უფრო დამახასიათებელია მინერალებისათვის, ვიდრე ლითონებისათვის), აქედან ხდება ნათელი, რომ ის არის მტკიცე და დენის ცუდად გამტარი მოდიფიკაცია. მოცემულ ფორმაში პლუტონიუმი ძალზედ მყიფეა, თუმცა აქვს ყველაზე მაღალი სიმკვრივე ყველა ალოტროპიულ მოდიფიკაციასთან შედარებით. პლუტონიუმის ფაზები ხასიათდებიან მექანიკური თვისებების მკვეთრი ცვლილებებით — ძალიან მყიფედან პლასტიკურ ლითონამდე.
δ-ფორმის პლუტონიუმი ჩვეულებრივ არსებობს ტემპერატურის შემდეგ მნიშვნელობებისას: 310 °C-დან 452 °C-მდე, თუმცა სტაბილური შეიძლება იყოს ოთახის ტემპერატურის პირობებშიც, თუ კი ის მცირე პროცენტული შემცველობით ლეგირებულია გალიუმით, ალუმინით ან ცერიუმით. თუ კი ის არის შენადნობი ამ ლითონებთან, მაშინ ის შეიძლება გამოყენებულ იქნას შედუღებისას. დელტა-ფორმას აქვს უფრო ლითონისათვის გამოკვეთილი მახასიათებლები, ხოლო სიმტკიცით და ჭედადობით ალუმინის მსგავსია. ბოლო ეპსილონ-ფაზა აჩვენებს ატომური თვითდიფუზიის ანომალურად მაღალ მაჩვენებელს.
ნაერთები და ქიმიური თვისებები
thumb|300px|right|პლუტონიუმის შესწავლილი იონური და ლითონური რადიუსები. thumb|right|300px|პლუტონიუმის სხვადასხვა დაჟანგვის ხარისხი წყლის ხსნარებში. აქტინოიდებს აქვთ ერთმანეთის მსგავსი ქიმიური თვისებები. დაჟანგვის ყველაზე დაბალი ხარისხი აქვთ პირველ ორ აქტინოიდს და აქტინიუმს (მნიშვნელობები გაბნეულია 3-დან 5-მდე), შემდგომ ეს მნიშვნელობები იზრდებიან და აღწევენ პიკს პლუტონიუმზე და ნეპტუნიუმზე, შემდგომ ამერციუმის მერე, ეს რიცხვი ისევ მცირდება. მოცემული თვისება შეიძლება აიხსნას ელემენტების ბირთვებში ელექტრონების რთული ქცევით. 1944 წელს გლენ სიბორგმა წამოაყენა ჰიპოთეზა აქტინოიდური შეკუმშვის შესახებ, რომელიც გულისხმობს აქტინოიდების თანდათანობითი იონური რადიუსის შემცირებას (ასევე დამახასიათებელია ლანთანოიდებისათვის). ამ თეორიის წამოყენებამდე პირველ აქტინოიდებს (თორიუმი, პროტაქტინიუმი და ურანი) მიაკუთვნებდნენ 4, 5, და 6 ჯგუფის ელემენტებს შესაბამისად.
პლუტონიუმი წარმოადგენს ქიმიურად აქტიურ ლითონს. 1967 წელს საბჭოთა მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ ნეპტუნიუმისა და პლუტონიუმის უმაღლესუ დაჟანგვის ხარისხი არა 6 არამედ 7-ია. ამისათვის მეცნიერებმა ის დაჟანგეს ოზონით PuO22+ ტუტე გარემოში. წყლის ხსნარებში პლუტონიუმი ავლენს დაჟანგვის ოთხ ხარისხს და ერთს ძალიან იშვიათად: პლუტონიუმის წყალხსნარების ფერები დამოკიდებულია დაჟანგვის ხარისხზე და მჟავების მარილებზე. მათში პლუტონიუმი შეიძლება იყოს ერთდროულად რამდენიმე დაჟანგვის ხარისხით, რაც აიხსნება მისი რედოქს-პოტენციალების (ჟანგვა-აღდგენის პოტენციალი) სიახლოვით, რაც თავის მხრივ აიხსნება 5f-ელექტრონების არსებობით, რომლებიც მდებარეობენ ელექტრო ორბიტია ლოკალიზებურ და დელოკალიზებურ ზონებში. pH 5—8-სას დომინირებს ოთხვალენტიანი პლუტონიუმი, რომელიც უფრო მდგრადია სხვა დანარჩენ ვალენტობებს შორის.
ლითონური პლუტონიუმი მიიღება შემდეგი რეაქციისას: მისი პლუტონიუმის ტეტრაფტორიდის რეაქციით ბარიუმთან, კალციუმთან ან ლითიუმთან 1200 °C ტემპერატურისას: ის რეაგირებს მჟავეებთან, ჟანგბადთან და მათ ორთქლებთან, მაგრამ რეაგირებს ტუტეებთან (რომელთა ხსნარებში შესამჩნევად არ იხსნება, როგორც სხვა ოქტინოიდებიც). სწრაფად იხსნება ქლორწყალბადში, იოდწყალბადში, ბრომწყალბადში, 72 %-იან ქლორ მჟავაში, 85 %-იან ორთოფოსფორმჟავაში, კონცენტრირებულ ქლორძმარმჟავაში (CCl3COOH), სულფამინის მჟავაში და მდუღარე კონცენტრირებულ აზოტმჟავაში. პლუტონიუმი ინერტულია კონცენტრირებული გოგირდმჟავის და ძმარმჟავის მიმართ; მათ ხსნარებში ნელა იხსნება, ანუ რეაგირებს შესაბამისი მარილების წარმოქმნით. 135 °C ტემპერატურისას ლითონი თვითაალდება ჟანგბადთან ურთიერთქმედების გამო, ხოლო თუ მას მოვათავსებთ ტეტრაქლორმეთანის ატმოსფეროში, მაშინ ის ფეთქდება. ტენიან ჟანგბადში ლითონი სწრაფად იჟანგება, და წარმოქმნის ოქსიდებს და ჰიდრიდებს. ლითონური პლუტონიუმი რეაგირებს აირების უმეტესობასთან მაღალ ტემპერატურებზე. თუ ლითონი დიდი დროის განმავლობაში განიცდის ტენიანი ჰაერის მცირე რაოდენობის ხანგრძლივ ზემოქმედებას, მაშინ მის ზედაპირზე წარმოიქმნება პლუტონიუმის დიოქსიდი. ამას გარდა, შეიძლება წარმოიქმნას მისი დიჰიდრიდი, მაგრამ მხოლოდ ჟანგბადის უკმარისობის პირობებში. პლუტონიუმის იონები ყველა დაჟანგვის ხარისხისას მიდრეკილია ჰიდროლიზის და კომპლექსური ნაერთები წარმოქმნისადმი.
ოთახის ტემპერატურაზე პლუტონიუმის ახალ ჩამონაჭერ ზედაპირს აქვს ვერცხლისფერი, რომელიც შემდგომ ფერმკრთალდება. იმის გამო რომ ლითონის ზედაპირი ხდება პასივირებული ის ხდება პიროფორნული, ანუ თვითაალებადობისადმი მიდრეკილი, ამიტომაც ლითონური პლუტონიუმი როგორც წესი მუშავდება ინერტული არგონის ან აზოტის ატმოსფეროში. ლითონი უნდა ინახებოდეს ვაკუუმში ან ინერტული აირების ატმოსფეროში, რათა თავიდან იქნას აცილებული ჟანგბადთან რეაქცია.
პლუტონიუმი უნდა ინახებოდეს ისე რომ დაცული იყოს და უძლებდეს მის ძლიერ ჟანგვა-აღდგენით თვისებებს. ძნელადდნობადი ლითონები, როგორებიცაა ტანტალი და ვოლფრამი, უფრო სტაბილურ ოქსიდებთან, ბორიდებთან, კარბიდებთან, ნიტრიდებთან და სილიციდებთან ერთად შეუძლიათ გაუძლონ პლუტონიუმის თვისებებს. ოთხვალენთიანი ცერიუმი გამოიყენება როგორც პლუტონიუმის (IV) ქიმიური სიმულატორი.
ელექტრონული სტრუქტურა: 5f-ელექტრონები
პლუტონიუმის ანომალიური ქცევა განპირობებულია მისი ელექტრონული სტრუქტურით. ენერგეტიკული სხვაობა 6d და 5f-ელექტრონებს შორის ძალიან მცირეა. 5f-გარსის ზომები საკმარისია, იმისათვის, რათა ერთმანეთს შორის მოხდეს ატომური მესერის ფორმირება; ეს ხდება ლოკალიზებურ და ერთმანეთთან შეერთებული ელექტრონების უშუალო საზღვართან. ელექტრონული დონეების სიახლოვე იწვევს დაბალენერგეტიკული ელექტრონული კონფიგურაციის ფორმირებას, ენერგიის მიახლოებით ერთნაირი დონით. ეს იწვევს 5fn7s2 და 5fn−17s26d1 ელექტრონული გარსების ფორმირებას, რაც იწვევს მისი ქიმიური თვისებების სირთულეს. 5f-ელექტრონები მონაწილეობენ კოვალენტური ბმების და კომპლექსური ნაერთების ფორმირებაში.
ბუნებრივი პლუტონიუმი
thumb|320px|right|ურანის შემდგომი ელემენტების გავრცელება მკვეთრად ეცემა.
ბუნებაში ნაპოვნია ძალიან მცირე რაოდენობის პლუტონიუმის, ყოველ შემთხვევაში ორი იზოტოპი მაინც (239Pu და 244Pu).
ურანის საბადოებში ნეიტრონების მიტაცების შედეგად მაგალითად, კოსმოსური გამოსხივების ნეიტრონების, ურან-238-ის სპონტანური დაშლის და მჩატე ბირთვების (α,n)-რეაქციებიდან. ურან-238-ის ბირთვებით წარმოიქმნება ურან-239, რომელიც განიცდის ბეტა-დაშლას და გადადის ნეპტუნიუმი-239. შემდგომი β-დაშლის შედეგად წარმოიქმნება ბუნებრივი პლუტონიუმი-239. ხდება შემდეგი ბირთვული რეაქცია: ამ რეაქციითვე პლუტონიუმ-239 სინთეზირდება სამრეწველო მაშტაბებისასსაც (იხ. იზოტოპები და სინთეზი). თუმცა ბუნებაში პლუტონიუმი წარმოიქმნება ისეთი მიკროსკოპული რაოდენობით (ყველაზე დიდი შეფარდება 239Pu/238U შეადგენს 15), რომ ურანის მადნებიდან პლუტონიუმის მიღებაზე საუბარიც კი არ მიდის. საშუალოდ 239Pu-ის შემცველობა მიახლოებით 400 ათას-ჯერ ნაკლებია, ვიდრე რადიუმისა. ასევე, პლუტონიუმ-239-ის მცირე რაოდენობა - მეტრილიონედი წილი - ნაპოვნი იქნა ურანის მადნებში ბუნებრივ ბირთვულ რეაქტორებში, გაბონში.
მასურ-სპექტრომეტრიის მეშვეობით დოკემბრიის ბასტნეზიდის გაზომვისას დადგენილ იქნა ასევე პლუტონიუმის სხვა იზოტოპის - პლუტონიუმ-244-ის არსებობა ბუნებაში. მას პლუტონიუმის იზოტოპებს შორის გააჩნია ყველაზე მეტი ნახევარდაშლის პერიოდი — მიახლოებით 80 მლნ წელი, მაგრამ ამისდა მიუხედავად, მისი შემცველობა, უფრო მცირეა ვიდრე პლუტონიუმ-239-ისა, რადგანაც ის არ წარმოიქმნება დედამიწის ქერქის ბუნებრივ რეაქციებში, და მხოლოდ ის იშლება. ეს იზოტოპი პრიმორდიალურია ანუ მოაღწია ჩვენ დრომდე, მზის სისტემის წარმოქმნის დროიდან (4,567 მლრდ. წლის წინ). გასული 57 ნახევარდაშლის პერიოდის შემდეგ დარჩა მხოლოდ მცირე ნაწილი პირველად არსებული 244Pu-ის ატომების რაოდენობისა, მიახლოებით 6,5.
რადგანაც პლუტონიუმის შედარებით, ხანგრძლივად მცხოვრები იზოტოპი პლუტონიუმ-240 არის პრიმორდიალური პლუტონიუმ-244-ის დაშლის ჯაჭვში, ამიტომაც ისიც არსებობს ბუნებაში, ჩნდება 244Pu-ის ალფა-დაშლის და შემდგომი ორი მოკლეარსებობის შუალედური ბირთვების ბეტა-დაშლის შემდეგ. თუმცა, О240Pu-ის ცხოვრების დრო 4 რიგით ნაკლებია, ვიდრე მშობელი ბირთვის სიცოცხლის დრო, ამიტომ მისი ბუნებრივი შემცველობა ასევე მიახლოებით 104-ჯერ ნაკლებია, ვიდრე პლუტონიუმ-244-ისა.
ასე რომ, დედამიწის ქერქში არსებობს პლუტონიუმის ბუნებრივი 4 იზოტოპი: 238Pu, 239Pu, 240Pu და 244Pu, რომელთა შორის პირველი სამი - რადიოგენურია, ხოლო მეოთხე — პრიმორდიალური. თუმცა, ექხპერიმენტალურად ბუნებაში შეიმჩნევა მხოლოდ 239Pu და 244Pu. პირველად ბუნებრივი პლუტონიუმი გამოყოფილ იქნა 1948 წ. ურანის მადნიდან გ. ტ. სიბორგისა და მ. პერლმანის მიერ.
ტექნოგენური პლუტონიუმი
პლუტონიუმის მინიმალური რაოდენობა ჰიპოტეტურად შეიძლება იყოს ადამიანის ორგანიზმში, თუ გავითვალისწინებთ, რომ ჩატარებული იყო მიახლოებით 550 ბირთვული გამოცდა, ასე თუ ისე დაკავშირებული პლუტონიუმთან. წყალქვეშა და ჰაერის ბირთვული გამოცდა შეწყვეტილი იქნა 1963 წლის შეთანხმების შედეგად რომელსაც ხელი მოაწერა სსრკ, აშშ დიდი ბრიტანეთისა და სხვა ქვეყნების მიერ. ზოგიერთმა ქვეყანამ მაინც გააგრძელა ბირთვული გომოცდები.
იზოტოპები
პლუტონიუმის იზოტოპების აღმოჩენა დაიწყო 1940 წელს, როდესაც მიღებულ იქნა პლუტონიუმ-238. დღეისათვის ის ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან ნუკლიდად. ერთი წლის შემდგომ აღმოჩენილ იქნა უმნიშვნელოვანესი ნუკლიდი — პლუტონიუმ-239, რომელიც შემდგომ გამოიყენეს ბირთვულ და კოსმოსურ მრეწველობაში. ქიმიური ელემენტი წარმოადგენს აქტინოიდს, ერთ-ერთი მისი იზოტოპი შედის სამ ძირითად დაშლად იზოტოპებს შორის. როგორც ყველა აქტინოიდი, პლუტონიუმის ყველა იზოტოპი რადიოაქტიურია.
პლუტონიუმის ნუკლიდების ყველაზე მნიშვნელოვანი თვისებები ჩამოთვლილია ცხრილში: right|150px|thumb|იარაღის ელექტრორაფინირებული სუფთა პლუტონიუმის რგოლი (99,9 %). რგოლი იწონის 5,3 კგ, აქვს ზომა 11 სმ დიამეტრი. ეს ფორმა აძლევს კრიტიკულ ზომას.
ძალოსნობა
ძალოსნობა — სპორტის ოლიმპიური სახეობა. წარმოადგენს შეჯიბრებას შტანგის აწევაში. ოფიციალური შეჯიბრების თანამედროვე პროგრამა მოიცავს ატაცს, ორივე ხელით შტანგის აკვრას და ვარჯიშების შედეგების ჯამს. ატაცის დროს შტანგას ფიცარნაგიდან ზევით წევენ ერთი განუწყვეტელი მოძრაობით; აკვრის დროს — ორ მომენტად, გულმკერდზე და გულმკედრიდან. 1934–72 წლებში მიღებული იყო ეგრეთ წოდებული კლასიკური სამჭიდი — აჭიმვა, ატაცი და აკვრა.
ევროპის ჩემპიონატი კაცთა შორის იმართება 1896 წლიდან; ქალთა შორის — 1988-დან; მსოფლიოს ჩემპიონატი კაცთა შორის 1891 წლიდან; ქალთა შორის — 1986 წლიდან; ოლიმპიური სახეობაა: 1896 წლიდან (არ იყო შეტანილი 1900, 1908 და 1912 წლების თამაშების პროგრამაში) — კაცები, 2000 წლიდან — ქალები.
ვარჯიში და შეჯიბრება სიმძიმეების აწევაში ცნობილია კაცობრიობის ისტორიის უძველესი პერიოდიდან. ძალოსნობის საერთაშორისო ფედერაცია დაარსდა 1905 წლის 10 ივნისს დუისბურგში და აერთიანებს 187 ქვეყანას. საქართველოს ძალოსნობის ფედერაცია დაფუძნდა 1991 წლის 1 ივლისს და 1993 წლის 1 იანვრიდან ძალოსნობის საერთაშორისო ფედერაციისა და ევროპის ძალოსნობის ფედერაციის წევრია.
ქართველი ძალოსნებიდან ოლიმპიური ჩემპიონი და მსოფლიოს 4-გზის გამარჯვებულია ლაშა ტალახაძე, რომელმაც ამავდროულად 109+ კგ კატეგორიაში აკვრაში 264 კგ აწევით მსოფლიოს ახალი აბსოლუტური რეკორდი დაამყარა. ლაშა ტალახაძე მეოთხე ქართველი ოლიმპიური ჩემპიონია ძალოსნობაში რაფაელ ჩიმიშკიანის (1952), კახი კახიაშვილის (1992) და გიორგი ასანიძის (2004) შემდეგ. ქართული ძალოსნობის განვითარებაში მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვით გიორგი ჩიკვაიძეს, კონსტანტინე ზაუტაშვილს, მამია ჟღენტს, დიმიტრი კაპცოვს, რობერტ ტატიშვილს და სხვებს.
სქოლიო
კატეგორია:ძალოსნობა კატეგორია:სპორტის ინდივიდუალური სახეობები კატეგორია:ფიზიკური ვარჯიში
Heathen (ალბომი)
Heathen — ინგლისელი მუსიკოს დეივიდ ბოუის 22-ე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 2002 წელს. იგი აშშ-ში წარმატებული აღმოჩნდა, რითაც აღინიშნა ბოუის დაბრუნება ამ ქვეყნის მუსიკალურ ჩარტებში. დისკი 2 მილიონი ასლის ოდენობით გაიყიდა და ბრიტანულ ჩარტშიც ოთხი თვის განმავლობაში იმყოფებოდა. მასში შეტანილი სიმღერების ტექსტებზე გავლენა იქონიეს 11 სექტემბრის ტერაქტის მოვლენებმა.
ქვემო ნაშოვარი
ქვემო ნაშოვარი — სოფელი საქართველოში, ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში (აფენის თემი), მდებარეობს ალაზნის ვაკეზე, მდინარე ალაზნის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 180 მეტრი, ლაგოდეხიდან 30 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 456 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მიშველი
მიშველი — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (აგუბედიის თემი), აფხაზეთის მთისწინეთის სამხრეთ–აღმოსავლეთ ნაწილში. ზღვის დონიდან 100 მ, ოჩამჩირიდან 28 კმ, აჩიგვარიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 18 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:აგუბედიის თემის სოფლები
მეთიუ მორისონი
მეთიუ ჯეიმზ მორისონი(Matthew James Morrison) — 1978 წლის 30 ოქტომბერს დაიბადა ქალაქ ფორტ ორდში, კალიფორნიის შტატში. მომღერალი და მსახიობი კარგადაა ცნობილი თავისი თეატრალური სამუშაოებით და უილ შუსტერის როლით რომელსაც, ტელესერიალ კლუბში ასრულებს. უილის როლის განსახიერებისათვის, მსახიობს კინომსახიობთა გილდიის ჯილდო მიენიჭა. აგრეთვე იყო წარდგენილი ოქროს გლობუსისა და ემის დაჯოლდოვებებზე.
ადრეული წლები
სკოლაში, მეთიუ ფეხბურთის გუნდის წევრი და მოსწავლეთა საბჭოს პრეზიდენტი იყო. მსახიობობამ იგი მაშინ გაიტაცა, როდესაც თეატრალურ ბანაკს სტუმრობდა. ამის შემდეგ მან დაიწყო სკოლის დადგმებში მონაწილეობა. მეთიუმ ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში, ხელოვნების ფაკულტეტზე ჩააბარა. ორი წლის შემდეგ მან დატოვა სასწავლებელი და ბროდვეის თეატრს შეუერთდა.
კარიერა
მორისონმა კარიერა ბროდვეიზე დაიწყო, იგი წარმატებულად მონაწილეობდა მუსიკალურ დადგმებში ამიტომაც, 2005 წელს ტონის პრემია მიიღო.1999 წლის შემდეგ, მეთიუ მორისონმა ოცამდე როლი მიიღო კინოსა და ტელევიზიაში. დიდი პოპულარობა ხვდა წილად სერიალი კლუბის შემდეგ სადაც, ესპანური ენის მასწავლებლისა და მუსიკალური კლუბის ხელმძღვანელ, უილ შუსტერს ანსახიერებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მუსიკოსები კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 1978 კატეგორია:კლუბი (სერიალი) კატეგორია:კლუბი (მსახიობები)
მატარამის სასულთნო
300px|მინიატიურა|მატარამის სასულთნოს დროშა. მატარამი — სახელმწიფო ინდონეზიაში,  კ. იავაზე. არსებობდა 1575-1755 წლებში. წარმოიქმნა ხანგრძლივი ფეოდალური შინაომების შედეგად, რომელიც მოჰყვა მაჯაპაჰიტის დაშლას და პორტუგალიელების შემოსევის შედეგად ზღვისპირა ქალაქ-სახელმწიფოების დასუსტებას. მატარამის სასულთნო განვითარებული ფეოდალური სახელმწიფო იყო, რომელსაც განაგებდა მუსლიმანური დინასტია. სასულთნოს გამგებლებმა (სენაპატი 1575-1601 წწ., აგუნგი 1613-1645 წწ.) გააერთიანეს ცენტრალური და აღმოსავლეთი იავა, მოსპეს უკანასკნელი ინდუისტური სახელმწიფოები იავაზე. 1641 წელს აგუნგმა სულთნის ტიტული მიიღო. XVII საუკუნის 70-იან წლებში ჰოლანდიელებმა სასულთნოს ტახტზე დასვეს თავისი კაცი, რომელმაც ჰოლანდიის ოსტინდოეთის კომპანიას მატარამის უმნიშვნელოვანესი ტერიტორია დაუთმო. იმავე წლებში იფეთქა ანტიჰოლანდიურმა აჯანყებამ სურაპატის მეთაურობით. აგრეთვე ომებმა ტახტის მემკვიდრეობისათვის (3 ომი: 1703-1705 წწ., 1719-1723 წწ., 1749-1755 წწ.), რომლებშიც აქტიურად ჩაებნენ ჰოლანდიელები. მატარამმა დაკარგა თავისი სამფლობელოების დიდი ნაწილი და კომპანიის ვასალი გახდა. 1755 წელს გაიყო ჰოლანდიელებზე დამოკიდებულ 2 სახელმწიფოდ და ჩამოყალიბდა ჯოკიაკარტის სასულთნო და სურაკარტის სასულთნო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ინდონეზიის ისტორია კატეგორია:ისტორიული სახელმწიფოები
არჩვი
არჩვი, ფსიტი (Rupicapra rupicapra) — ჩლიქოსანი ცხოველი ძროხისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიმაღლე მინდაოში 65-70 სმ, მენჯთან — 75-85 სმ. წონა 40 კგ-მდე. 20 სმ-მდე სიგრძის, სწორად აღმართული, ბოლოში მოკაუჭებული რქები აქვთ ვაცებსაც და ნეზვებსაც. ვაცი უფრო დიდია და მურა. რქების უკან აქვთ ჯირკვლები, საიდანაც ხურაობის პერიოდში (ოქტომბრიდან დეკემბრამდე) გამოიყოფა სპეციფიკური სუნის სეკრეტი. გავრცელებულია სამხრეთ ევროპაში, მცირე აზიის აღმოსავლეთ ნაწილსა და კავკასიის მთებში, საქართველოში — კავკასიონზე, თრიალეთის, გურია-აჭარისა და ლიხის ქედებზე. ცნობილი ქვესახეობებიდან საქართველოში გვხვდება კავკასიური არჩვი (Rupicapra rupicapra caucasica), იკვებება ბალახით, ზოგჯერ ბუჩქნარის ყლორტებითა და ნეკერით. მაკეობა 6 თვემდე გრძელდება. ჩვეულებრივ მაისში ერთ (იშვიათად ორ) თიკანს შობს. სქესობრივ სიმწიფეს 2 წლისა აღწევს, ზრდას 3 წლისა ამთავრებს, ცოცხლობს 25 წლამდე.
ზურაბ ზვიადაური
{{ინფოდაფა სპორტსმენი {{მედალიშეჯიბრი |ოლიმპიადა}} {{ოქროს მედალი |ათენი 2004 | 90 კგ.}} {{მედალიშეჯიბრი |ძიუდოს მსოფლიო}} {{ვერცხლის მედალი |მიუნხენი 2001 | 90 კგ.}} {{ვერცხლის მედალი |ოსაკა 2003 | 90 კგ.}} {{მედალიშეჯიბრი |ძიუდოს ევროპა}} {{ბრინჯაოს მედალი |მარიბორი 2002 | 90 კგ.}} }}
ზურაბ ზვიადაური (დ. 2 ივლისი, 1981, ახმეტა) — ქართველი ძიუდოისტი, ოლიმპიური ჩემპიონი.
სპორტული კარიერა
2005 წელს დაამთავრა საქართველოს სახელმწიფო ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემია ძიუდოს მწვრთნელის კვალიფიკაციით. 1998 წელს ზურაბ ზვიადაური მსოფლიოს ჭაბუკთა თამაშების მეორე პრიზიორი გახდა, ხოლო 2000 წელს — მსოფლიოს ჩემპიონი ახალგაზრდებს შორის. ზვიადაურმა ორჯერ მოიპოვა ვერცხლის მედალი მსოფლიოს 2001 და 2003 წლების ჩემპიონატებზე, ხოლო ევროპის 2002 წლის ჩემპიონატზე ბრინჯაოს მედალი აიღო. ზვიადაურმა 2004 წლის ათენის ოლიმპიურ თამაშებში ოქროს მედალი მოიპოვა 90 კგ წონით კატეგორიაში და პირველი ოლიმპიური ჩემპიონი გახდა დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში.
მოგვიანებით ზვიადაური ასპარეზობდა შერეული საბრძოლო ხელოვნების შეჯიბრებებში.
არის სპორტის რაინდი (სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო) - 2004, ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენის (2018) და ღირსების ორდენი კავალერი.
პოლიტიკა
2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ახმეტის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“.
პირადი ცხოვრება
ზურაბ ზვიადაური არის საბერძნეთის სახელით მოასპარეზე ქართველი ძიუდოისტის, ჯარჯი ზვიადაურის ბიძაშვილი.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური ჩემპიონები კატეგორია:დაბადებული 2 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1981 კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენის კავალრები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:ახმეტაში დაბადებულები ზურაბ
კევინ მაკჰეილი
კევინ მაიკლ მაკჰეილი (ინგ. Kevin Michael McHale, დ. 14 ივლისს 1988 წელს ქალაქ პლანოში აშშ-ს შტატ ტეხასში) — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი. ცნობილია ტელეკომპანია FOX-ის ტელესერიალის მეშვეობით, რომელშიც არტი აბრამსის როლს ასრულებს.
ბიოგრაფია
2003—2009 წლებში იყო პოპ—ანსამბლიდ, „NLT“ („Not Like Them“)-ის ვოკალისტი. 2005 წელს დაიწყო სამსახიობო კარიერა. ის გადაიღეს რამდენიმე ეპიზოდში ტელესერიალებში „ოფისი“ (The Office) და „ნამდვილი სისხლი“ (True Blood). ასევე სერიალ „All That“-ში და „Zoey 101“-ში. კევინ მაკჰეილს დიდი პოპულარობა მოუტანა რაიან მერფის სერიალმა, კლუბი რომელშიც შეასრულა ინვალიდი ბიჭის, არტი აბრამსის როლი. კლუბში მონაწილეობისათვის, კევინმა და სერიალის მსახიობთა ჯგუფმა მოიპოვა „კინომსახიობთა გილდიის ჯილდო“ ნომინაციაში „საუკეთესო მსახიობთა ჯგუფი“. ასევე 2011 წელს გადაღებული იქნა კეტი პერის კლიპში —Last Friday Night (T.G.I.F.)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1986 კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:კლუბი (სერიალი) კატეგორია:კლუბი (მსახიობები)
არცოდნის ცოდნა
არცოდნის ცოდნა — ცოდნა ცოდნის არარსებობის შესახებ. სოკრატე ამ ცოდნას შემეცნების აუცილებელ პირობად თვლიდა. წარმოდგენებში განხორციელებული კერძოა და პირობითი, ამიტომ ის ნამდვილი ცოდნა არ არის, -არცოდნაა. ნამდვილი ცოდნა ზოგადი და აბსოლუტური ხასიათისაა და ცნებებით გამოიხატება. დებულება „მე ვიცი, რომ არაფერი არ ვიცი“, რომელსაც სოკრატეს მიაწერენ, გამოხატავს შუალედურ მდგომარეობას არცოდნასა და ნამდვილ ცოდნას შორის. ამ ცნების მეორე ვარიანტია Docta ignorantia (სწავლული არცოდნა). იგი გვხვდება ავგუსტინე ნეტარის, ბონავენტურას, ნიკოლოზ კუზანელის მოძღვრებაში. კუზანელის მიხედვით, ღმერთი უსასრულოა, მას არ აქვს დადებითი თვისებები და თავის თავში აერთიანებს წინააღმდეგობებს, ამიტომ ღმერთის დახასიათება ცნებებით შეუძლებელია. ერთადერთი ცოდნა ღმერთის შესახებ ის არის, რომ ღმერთის ცოდნა არის სწავლული არცოდნა ანუ არცოდნის ცოდნა. ახალ ფილოსოფიაში, ამ ცნებას დიდი მნიშვნელობა მიანიჭა ნ. ჰარტმანმა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფილოსოფია
თეიმურაზ გვანცელაძე
თეიმურაზ გვანცელაძე (დ. 27 სექტემბერი, 1951, სოფ. მუხიანი, წყალტუბოს რაიონი) —  ქართველი ენათმეცნიერი (1982). პროფესორი (2000). აფხაზეთის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი.
დისერტაცია
2000 წელს მიენიჭა პროფესორის წოდება.
პედაგოგიური მოღვაწეობა
1986 წლიდან ეწევა პედაგოგიურ მოღვაწეობას სხვადასხვა უმაღლეს სასწავლებელში: თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტში, ილია ჭავჭავაძის სახელობის უცხო ენათა ინსტიტუტში, ილია ჭავჭავაძის სახელობის ენისა და კულტურის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში (ინსტიტუტის აფხაზ სტუდენტთა ჯგუფს ასწავლიდა აფხაზურ ენას), თსუ სოხუმის ფილიალში, სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, საქართველოს საპატრიარქოს წმიდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართულ უნივერსიტეტში და ა.შ.
2006-2008 წლებში იყო სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოციოლინგვისტიკის სამაგისტრო პროგრამის თანახელმძღვანელი, 2006-2009 წლებში — თსუ კავკასიოლოგიის სამაგისტრო პროგრამის ხელმძღვანელი, კავკასიოლოგიის საბაკალავრო და სადოქტორო პროგრამების თანახელმძღვანელი, ხოლო 2009 წლიდან არის სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აფხაზური ფილოლოგიის საბაკალავრო პროგრამის ხელმძღვანელი. 1990 წლის 28 ოქტომბერს პირველი არასაბჭოური, დემოკრატიული და მრავალპარტიული არჩევნების შედეგად არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრად საარჩევნო ბლოკი: „მრგვალი მაგიდა-თავისუფალი საქართველო“, (იყო ეროვნული ერთიანობისა და ეროვნებათშორის ურთიერთობათა ქვეკომისიის წევრი). 1991 წლის 9 აპრილს უზენაესი საბჭოს სხვა წევრებთან ერთად ხელი მოაწერა საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტს. 1991 წელს დაინიშნა საქართველოს პრეზიდენტის აპარატის ადგილობრივი მმართველობის ბიუროს კურატორად (აფხაზეთის მიმართულებით). 2000 წელს აირჩიეს აფხაზეთის რეგიონული მეცნიერებათა აკადემიის (ამჟამად აფხაზეთის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია) ნამდვილ წევრად.
სამეცნიერო ინტერესების სფეროები
თეიმურაზ გვანცელაძის სამეცნიერო ინტერესების სფეროებია:
2003 წელს მოიპოვა იუნესკოს გრანტი და ამ გრანტის საფუძველზე შეადგინა და გამოსცა ორტომეული „აფხაზური და ქართული ენების შემსწავლელთათვის“ (ტ.1: აფხაზური ენის გრამატიკული მიმოხილვა (დაწერილია ქართულად) და აფხაზურ-ქართული ლექსიკონი; ტ.2: ქართული ენის გრამატიკული მიმოხილვა (დაწერილია აფხაზურ ენაზე) და ქართულ-აფხაზური ლექსიკონი). ორტომეულს იუნესკოს საინფორმაციო დეპარტამენტის ხელმძღვნელმა პოლ ჰექტორმა უნიკალური და მსოფლიოს კონფლიქტური რეგიონებისათვის სანიმუშო ნაშრომი უწოდა. 2011 წელს გაეროსა და ევროკავშირის ერთობლივი პროგრამის „ადრეული რეაგირებისა და ნდობის აღდგენის მექანიზმის“ გრანტის საფუძველზე მისი ხელმძღვანელობით სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აფხაზური ენისა და კულტურის ინსტიტუტში დამუშავდა პროექტი „აჭარაში მცხოვრებ აფხაზთა იდენტობის კვლევა“.
თეიმურაზ გვანცელაძის ხელმძღვანელობით დაცულია 2 საკანდიდატო და 3 სადოქტორო დისერტაცია: მანანა ბუკიასი (1999 წ.), მაკა სალიასი (2003 წ.), ლეილა ავიძბასი (2012 წ.), ხატია კაკავასი (2012 წ.) და თამარ გითოლენდიასი (2014 წ.).
არის იბერიულ-კავკასიური საერთაშორისო სამეცნიერო-სასწავლო ცენტრის ერთ-ერთი დამფუძნებელი (2004 წ.) და გამგეობის თავმჯდომარე.
საქართველოში, რუსეთში, სომხეთში, პოლონეთში, შვედეთში, შვეიცარიაში, ისრაელში დღემდე გამოქვეყნებული აქვს 305 სამეცნიერო ნაშრომი ქართულ, აფხაზურ, რუსულ, ინგლისურ, ფრანგულ, უკრაინულ ენებზე. ამ ნაშრომთაგან 20 წიგნი და ბროშურაა.
თეიმურაზ გვანცელაძე თარგმნის აფხაზური და აბაზური ენებიდან.
კვლევები, პუბლიკაციები
თ. გვანცელაძის სამეცნიერო პუბლიკაციების ნაწილი (მონოგრაფიები, ბროშურები, წყაროთა პუბლიკაციები და თარგმნილი ლიტერატურა):
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:ქართველი კავკასიოლოგები კატეგორია:დაბადებული 27 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1951 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:აფხაზოლოგები
ავთანდილ ვარსიმაშვილი
ავთანდილ ედუარდის ძე ვარსიმაშვილი (დ. 10 ნოემბერი, 1959, თბილისი) — ქართველი თეატრისა და კინოს რეჟისორი, სცენარისტი, ალექსანდრე გრიბოედოვის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელი, თავისუფალი თეატრის მფლობელი და სამხატვრო ხელმძღვანელი, თბილისის შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის სრული პროფესორი, უნივერსიტეტის რეჟისურის მიმართულების ხელმძღვანელი, საერთაშორისო ორგანიზაცია „შექსპირის თეატრის“ (აშშ) სრულუფლებიანი წევრი. კინოსტუდია „Vars-studio"-ს მფლობელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1959 წლის 10 ნოემბერს, თბილისში, ედუარდ ვარსიმაშვილისა და რიმა მოსეშვილის ოჯახში. დაამთავრა საქართველოს თეატრალური ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი 1981 წელს. 1992-1996 წლებში იყო „კავკასიის ტელე-რადიო კომპანიის“ სამხატვრო ხელმძღვანელი; 1997 წელს დააარსა „თეატრალური სარდაფი“, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 1998 წლამდე; 1999 წლიდან გრიბოედოვის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელი, 2001 წელს მისი ხელმძღვანელობით გაიხსნა „თავისუფალი თეატრი“. ვარსიმაშვილს საქართველოს გარდა დადგმული აქვს სპექტაკლები უკრაინის, გერმანიის, რუსეთის, ესტონეთის, ფინეთის თეატრებში. მისი პროდიუსერობით შეიქმნა სპექტაკლი „ჯინსების თაობა“ და მხატვრული ფილმი „ბამბაზიის სამოთხე“.
ვარსიმაშვილი არის საქართველოს სახელმწიფო (1999) და კოტე მარჯანიშვილის პრემიების ლაურეატი (2002), ღირსების ორდენის კავალერი (2005), აგრეთვე არაერთი ფესტივალის გამარჯვებული: Cinema Rimini-ს საერთაშორისო კინოფესტივალის ჟიურის სპეციალური პრიზი (იტალია, 1991), რუსთავის თეატრალური ფესტივალი — „ოქროს ნიღაბის“ პრიზი საუკეთესო რეჟისურისთვის (1998), ლვოვის თეატრალური ფესტივალის პრიზი „ოქროს ლომი“, საუკეთესო რეჟისურისათვის (2002), რუსეთის საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალი „ზოლოტოი ვიტიაზის“ გრან-პრი „ოქროს რაინდი“ (2013), რუსეთის „მეგობრობის„ ორდენი (2006). , პუშკინის მედალი (2016).
1994 წელს ავთანდილ ვარსიმაშვილმა გადაიღო მისტიკურ-დრამატული ტელესერიალი „სახლი ძველ უბანში“, რომლის პროდიუსერი თავად არის. აგრეთვე გადაღებული აქვს სატელევიზიო მხატვრული ფილმები „ავადმყოფი გიცდით“ (1988) და „მერე რა, რომ სველია, სველი იასამანი“ (2003, 2 სერია).
ბაჰრ-დარი
ბაჰრ-დარი (ባሕር-ዳር) — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ ეთიოპიაში. ამჰარის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ტანის ტბის სამხრეთ ნაპირზე. იქ სადაც ცისფერი ნილოსი უერთდება ტბას. მოსახლეობა — 199 210 კაცი (2008 წელი).
ავთანდილ ვარსიმაშვილი
ბიოგრაფია
როგორც საქართველოში, ასევე მის ფარგლებს გარეთ დადგმული აქვს ოთხმოცზე მეტი სპექტაკლი.
ბაჰრ-დარი
ქალაქი ადგილობრივი და საერთაშორისო ტურიზმის მნიშვნელოვანი ცენტრია. ქალაქის ფარგლებში მარცხენა სანაპიროზე, გორაზე მდებარეობს ყოფილი იმპერატორების სასახლე. ტურისტების საყვარელი ადგილია ჩანჩქერი ტის-ისატი და ცისფერი ნილოსის შესართავი.
ავთანდილ ვარსიმაშვილი
ბიოგრაფია
ჰყავს მეუღლე – ელისო ორჯონიკიძე (1967) და ორი შვილი: გიორგი (1986) და მარიამი (1988).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1959 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები კატეგორია:ქართველი დრამატურგები კატეგორია:ქართველი კინორეჟისორები კატეგორია:ქართველი სცენარისტები კატეგორია:ქართველი პროდიუსერები კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები კატეგორია:კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:რუსეთის მეგობრობის ორდენის კავალრები კატეგორია:პუშკინის მედლის კავალრები
ბაჰრ-დარი
სქოლიო
კატეგორია:ეთიოპიის ქალაქები
ანდორი
ანდორი (Andor, ასევე ცნობილი, როგორც Star Wars: Andor) — ამერიკული სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მძაფრსიუჟეტიანი სათავგადასავლო ლიმიტირებული სატელევიზიო სერიალი. შექმნა ტონი გილროიმ სტრიმინგ სერვისისათვის Disney+. „ვარსკვლავური ომების“ სამყაროს რიგით მეოთხე მხატვრული (live-action) სერიალია და წარმოადგენს 2016 წლის ფილმ „განდგომილი ერთის“ და 1977 წლის ფილმ „ვარსკვლავური ომების“ წინარე ისტორიას (პრიქველს). სერიალი მოგვითხრობს ამბოხებულთა ჯაშუშად ქცეული ყოფილი ქურდის, კასიან ანდორის ცხოვრების შესახებ აღნიშნულ ფილმებში გადმოცემულ მოვლენებამდე ხუთი წლით ადრე.
დიეგო ლუნა უბრუნდება კასიან ანდორის როლს და სერიალის აღმასრულებელი პროდიუსერიცაა. სამსახიობო ანსამბლში შედიან კაილ სოლერი, ადრია არხონა, ფიონა შო, სტელან სკარსგარდი, დენის გოუ, ჯენევიევ ო'რილი, ფეი მარსეი, ვარადა სეთჰუ, ელიზაბეთ დულაუ და სხვები. Lucasfilm-მა ანდორის შესახებ სერიალი, ისევე, როგორც ლუნას დაბრუნება, 2018 წლის ნოემბერში დააანონსა. ამ დროს სერიალის ავტორად სტივენ შიფი მოიაზრებოდა, რომელიც 2020 წლის აპრილში „განდგომილი ერთის“ თანაავტორმა, ტონი გილროიმ ჩაანაცვლა. გადაღებები 2020 წლის ნოემბერში დაიწყო და მას COVID-19-ის პანდემიამ შეუშალა ხელი. გადაღებები, რომელიც Pinewood Studios ბაზაზე და ასევე, ლონდონის სხვადასხვა ლოკაციებზე მიმდინარეობდა, 2021 წლის სექტემბერში დასრულდა.
„ანდორის“ პირველი სეზონის პრემიერა Disney+-ზე 2022 წლის 21 სექტემბერს პირველი სამი ეპიზოდით შედგა, დანარჩენი ეპიზოდები კვირაში ერთხელ გამოდიოდა და 23 ნოემბერს დასრულდა. სერიალს კინოკრიტიკოსების ფართო აღიარება ხვდა წილად, განსაკუთრებით აღინიშნა მისი სცენარი, ექშენი, მუსიკა და უფრო მოწიფული, სერიოზული ტონი „ვარსკვლავური ომების“ სხვა პროექტებთან შედარებით. მეორე სეზონის გადაღებები ლონდონში ამჟამად მიმდინარეობს. იგი სერიალს დაასრულებს და პირდაპირ დაუკავშირდება „განდგომილი ერთის“ მოვლენებს.
წინამძღვრები
სერიალში მოვლენები ვითარდება „განდგომილი ერთის“ (2016) და „ახალი იმედის“ (1977) მოვლენებამდე ხუთი წლით ადრე და მოგვითხრობს პერსონაჟებზე გალაქტიკურ იმპერიასთან მებრძოლი აჯანყებულთა ალიანსის ფორმირების პერიოდში. ამ პერსონაჟთაგან ერთ-ერთია კასიან ანდორი, ქურდი, რომელიც რევოლუციონერი გახდება და საბოლოოდ, ამბოხებას შეუერთდება.
მთავარი
ქურდი და მოხეტიალე, რომლის მშობლიური პლანეტა, კენარი, იმპერიის სამრეწველო საბადოების პროექტმა გაანადგურა. სერიალის დასაწყისში ანდორი რევოლუციის მოწინააღმდეგე ცინიკოსია და სიუჟეტის განმავლობაში გარდაიქმნება „ყველაზე შეუპოვარ პიროვნებად, რომელიც მზადაა, გალაქტიკის გადასარჩენად თავი გაწიროს“ ფილმში „განდგომილი ერთი“. გილროიმ პერსონაჟი დაახასიათა, როგორც ხალხის მანიპულირების უნარით დაჯილდოვებული ბუნებრივი ლიდერი, „სრულყოფილი ჯაშუში, მეომარი და მკვლელი“. ახალგაზრდა ანდორის როლს, როცა მას კასას სახელით იცნობდნენ, ანტონიო ვინია თამაშობს. ინსპექტორის მოადგილე კორპორატიულ კონგლომერატ პრეოქს-მორლანას (პრე-მორის) შემადგენლობაში, რომელიც იმპერიის ერთ-ერთ სავაჭრო სექტორს აკონტროლებს. იგი პრე-მორის უსაფრთხოების სამსახურში მუშაობს და მიზნად აქვს დასახული ანდორის შეპყრობა მას შემდეგ, რაც ამ უკანასკნელმა უსაფრთხოების სამსახურის ორი თანამშრომელი მოკლა. სოლერის დახასიათებით, მის პერსონაჟს „აქვს შთაბეჭდილების მოხდენის და საკუთარ თავში სიცარიელის ამოვსების უკიდურესი საჭიროება, რაც, სინამდვილეში უკავშირდება კარიერულ სიმაღლეებზე ასვლას იმ სფეროში, სადაც არის. ხოლო სფერო, რომელიც მან აირჩია შეზღუდვების, სრული კონტროლის და დომინაციისაა.“ კეილინის საკონტაქტო პირი შავ ბაზარზე, აჯანყებულთა ალიანსის წევრი. იგი დაიქირავებს ანდორს თავის პირველ მისიაზე. ლუთენი საზოგადოების თვალის ასახვევად კორუსანტზე მოღვაწე ექსცენტრიული ანტიკვარიატით მოვაჭრის როლს თამაშობს. იმპერიის სენატის წევრი შიდა ზონის მდიდარი პლანეტა შანდრილადან, რომელიც ცდილობს ნავიგაციას იმპერიის პოლიტიკურ ველზე და საიდუმლოდ ეხმარება აჯანყებულთა ალიანსს.
მეორეხარისხოვანი
დეივ ჩეპმენი ახმოვანებს მარვას დროიდს B2EMO. ფერიქსის სხვა მაცხოვრებლები: ზუბინ ვარლა – ზანვანი, ფერიქსზე სატრანსპორტო ბიზნესის უფროსი და ანდორის მეგობარი; აბინ გალეია – სალმან პააკი, მაღაზიის მფლობელი; მუჰამედ ბაიერი – უილმონი, სალმანის ვაჟი; კირან ო'ბრიენი – პეგლა, მეთვალყურე ხომალდების სადგურზე; რეიმონდ ანუმი – ნურჩი; ვიქტორ პერესი – რაში; ნილ ბელი – დროის მაჩვენებელი, რომელიც გრდემლზე დარტყმით ფერიქსის მოქალაქეებს დროს ატყობინებს; პამელა ნომვეტე – ჯეზი, „ფერიქსის ქალიშვილების“ წევრი. ბრონტე კარმაიკლი თამაშობს მოთმას ქალიშვილს, ლეიდას. ბენ ბეილი სმითი, რობერტ ემსი, მაიკლ ჯენი და ლუსი რასელი განასახიერებენ იმპერიის უსაფრთხოების ბიუროს ზედამხედველებს, შესაბამისად, ბლევინს, ლონი იუნგს, ლაგრეტს და გრანდის. იმპერიის ძალების სხვა წარმომადგენლები: ლი როსი – კლორისი, მონ მოთმას მძღოლი და ბლევინის ჯაშუში; ჯეიკონ ჯეიმზ ბესუიკი – ჰერტი, დედრას ადიუტანტი; უილფ სკოლდინგი – ვანის ტიგო, იმპერიის გარნიზონის უფროსი ფერიქსზე; ნიკ მოსი – კეისაქსი, ტიგოს ლეიტენანტი და ნუფ უსელამი კორვის როლში. კრისტოფერ ფეარბენკი, კლემენს შიკი, ბრაიან ბოველი, ტომ რიდი, ჯოზეფ დეივისი, რასაქ კუკოი და მენსა ბედიაკო, შესაბამისად, ულაფის, ჰემის, ჯემბოკის, ტაგას, ზაულის, ბირნოკის და ზინსკას როლში; ყველა მათგანი პატიმარია ნარკინა 5-ზე.
გარდა ამისა, ბელ სუორკი ასრულებს კერის, ანდორის დის როლს; ლი ბორდმენი და სტივენ რაიტი – კრავასი და ვერლო, პრე-მორის უსაფრთხოების სამსახურის ოფიცრები, რომლებიც ანდორმა მოკლა; ნიკ ბლადი – კიმზი, კაპრალი ალდანიზე; დეივიდ ჰეიმანი – ალდანის აბორიგენი მოსახლეობის ბელადი; ედრიენ როლინსი – რასივი, ციხის მედიკოსი ნარკინა 5-ზე. მალკოლმ სინკლერი ჩნდება პოლკოვნიკ ვულფ იულარენის როლზე, პერსონაჟის, რომელიც „ვარსკვლავური ომების“ ფრენჩაიზის სხვა პროდუქტებიდანაა ცნობილი და მას 1977 წლის ფილმში რობერტ კლარკი თამაშობს, ხოლო „კლონების ომში“ და „აჯანყებულებში“ ტომ კეინი ახმოვანებს. სემ უიტვერი (მოხსენიების გარეშე) ახმოვანებს შორტრუპერს, რომელიც ნიამოსზე ანდორს აპატიმრებს. კერედიანი ძმების, დიუი და ფრიდის როლს მეტ ლიონსი და ლიამ კუკი ასრულებენ და მათ მაიკ ქუინი და დემიენ ფარელი ახმოვანებენ.
II სეზონი
დაგეგმილია, რომ მე-2 სეზონი, პირველის მსგავსად, 12 ეპიზოდისგან იქნება შემდგარი. რეჟისორები იქნებიან არიელ კლეიმანი, იანუს მეცი და ალონსო რუისპალასიოსი. კლეიმანი 6 ეპიზოდს გადაიღებს.
შექმნის პროცესი
Disney-ს აღმასრულებელმა დირექტორმა ბობ აიგერმა 2017 წლის ნოემბერში დააანონსა, რომ დისნეი და  ლუკასფილმი Disney+-ის  ახალი სტრიმინგ პლატფორმისთვის „ვარსკვლავური ომების“ მხატვრულ (live-action) სატელევიზიო სერიალებზე მუშაობდნენ. ერთი წლის შემდეგ აღმოჩნდა, რომ ერთ-ერთი სერიალი იქნებოდა ფილმ „განდგომილი ერთის“ (2016) წინაისტორია. სერიები აღწერილი იყო, როგორც ჯაშუშური თრილერი რომელიც ორიენტირებული იქნებოდა კასიან ანდორზე, პერსონაჟზე, რომლის როლსაც ფილმში დიეგო ლუნა ასრულებს. წარმოება სავარაუდოდ უნდა დაწყებულიყო 2019 წელს, მას შემდეგ რაც ლუნა დაასრულებდა Narcos: Mexico-ს მეორე სეზონის გადაღებას. ამ პროექტისათვის თავდაპირველად ჯარედ ბუშმა შეიმუშავა სერიები, დაწერა საპილოტე სცენარი და სერიალის ე.წ. „ბიბლია“.
2018 წლის ბოლოს სერიალის შოურანერი (ხელმძღვანელი) და აღმასრულებელი პროდიუსერი სტივენ შიფი იყო. ტონი გილროი, რომელიც „განდგომილი ერთის“ თანაავტორი იყო და აკონტროლებდა ფილმის ხელახალ გადაღებებს, სერიალს შეუერთდა 2019 წლის დასაწყისში, მას შემდეგ, რაც ლუნასთან ერთად სიუჟეტის პირველი დეტალები განიხილა. 2019 წლის ივლისში რიკ ფამუივა ადრეულ მოლაპარაკებებს აწარმოებდა რამდენიმე ეპიზოდის გადაღებაზე, მას შემდეგ რაც იგივე გააკეთა „ვარსკვლავური ომების“ პირველ მხატვრულ (live-action) სერიალში „მანდალორელი“. გილროის ჩართულობა ცნობილი გახდა ოქტომბერში, როდესაც მას უნდა დაეწერა პირველი ეპიზოდი, გადაეღო რამდენიმე და ემუშავა შიფთან ერთად; 2020 წლის აპრილისთვის გილროიმ ოფიციალურად ჩაანაცვლა შიფი, როგორც შოურანერი. სერიალის წინასწარი ექვსკვირიანი გადაღება დაიწყო გაერთიანებულ სამეფოში, მაგრამ მოგვიანებით გადაღება შეჩერდა და გადაიდო COVID-19-ის პანდემიის გამო. წინასწარი წარმოება განახლდა სექტემბრისთვის, მომდევნო თვეში დაგეგმილი გადაღებების დაწყებამდე. გილროიმ, რომელიც ამ დროისათვის ნიუ-იორკში ცხოვრობდა, პანდემიის გამო არჩია არ გამგზავრებულიყო დიდ ბრიტანეთში და შესაბამისად, ვერ შეძლო სერიალის პირველი ეპიზოდის გადაღება. მის მაგივრად პირველი სამი ეპიზოდის რეჟისორად დაიქირავეს ბრიტანელი ტობი ჰეინსი, რომელიც უკვე იყო სერიალის პოტენციური რეჟისორების პრიორიტეტულ სიაში. გილროი დარჩა აღმასრულებელი პროდიუსერის და შოურანერის ამპლუაში. Lucasfilm-ის პრეზიდენტმა კეთლინ კენედიმ 2020 წლის დეკემბერში გამოაცხადა სერიალის სათაური, „ანდორი“ და სერიალის გამოსვლის თარიღად 2022 წელი დაასახელა. ცნობილი გახდა, რომ ლუნა იქნებოდა 12-ეპიზოდიანი სერიალის აღმასრულებელი პროდიუსერი. 2021 წლის თებერვალში ბენ კარონი და სუზანა უაიტი დამატებით რეჟისორებად, ხოლო სანე ვოლენბერგი და  მიშელ რეივანი აღმასრულებელ პროდიუსერებად დაინიშნენ.
ცირა ბარამიძე
ცირა ბარამიძე (დ. 16 მარტი, 1962, სოფ. დვაბზუ, მახარაძის რაიონი) — ქართველი ენათმეცნიერი, თსუ-ის სრული პროფესორი, თსუ ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის კავკასიოლოგიის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი.
ანდორი
შექმნის პროცესი
2022 წლის თებერვალში სტელან სკარსგარდმა გაამჟღავნა, რომ სერიალს მეორე სეზონი ექნებოდა, რომლის გადაღებები 2022 წლის ბოლოს უნდა დაწყებულიყო. აპრილში კინემატოგრაფმა ადრიანო გოლდმენმა აღნიშნა, რომ თავდაპირველად სერიალის ხუთი სეზონი იყო დაგეგმილი, თუმცა ახლა მოსალოდნელი იყო მის სამ სეზონამდე შემცირება. ერთი თვის შემდეგ, Star Wars Celebration-ზე ლუკასფილმმა დაადასტურა მეორე 12 ეპიზოდიანი სეზონი. გილროიმ განმარტა, რომ თავდაპირველი ხუთი სეზონის გეგმა ფიზიკურად შეუძლებლად მიიჩნიეს სერიალის მასშტაბების გამო და სამაგიეროდ, მიხვდნენ, რომ შეეძლოთ სერიალის დასრულება კიდევ ერთი სეზონით, რომელიც უშუალოდ „განდგომილი ერთის“ მოვლენებთან მიგვიყვანდა.
ცირა ბარამიძე
ბიოგრაფია
1979 წელს დაამთავრა ოზურგეთის რაიონის სოფ.დვაბზუს საშუალო სკოლა. 1986 წელს წარჩინებით დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი კავკასიურ ენათა სპეციალობით, ხოლო 1990 წელს ამავე უნივერსიტეტის ასპირანტურა და დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია დაღესტნურ ენათა მიმართულებით „ფერთა აღმნიშვნელი ლექსიკა თაბასარანულ ენაში“. 1990-1994 წლებში სწავლობდა თბილისის კონსერვატორიაში ნოდარ ანდღულაძის კლასში. 1986-2002 წლებში მუშაობდა არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ქართველურ ენათა ისტორიულ-ეტიმოლოგიურ ლაბორატორიაში მეცნიერ-თანამშრომლად. 1990 წლიდან დღემდე თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის თანამშრომელია: 1990-2002 წლებში — კავკასიურ ენათა კათედრის დოცენტი, 2002-2006 წლებში — ამავე კათედრის პროფესორი, 2006 წლიდან დღემდე — კავკასიოლოგიის ინსტიტუტის სრული პროფესორი და ხელმძღვანელი. 2002 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: „თაბასარანული ენის ფონემატური სტრუქტურა და მორფონოლოგიის საკითხები“. 2007 წლიდან არის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კავკასიოლოგიის ინსტიტიტუტის საბაკალავრო, სამაგისტრო და სადოქტორო პროგრამების ხელმძღვანელი. 2007 წელს ცირა ბარამიძის თაოსნობით ჩატარდა კავკასიოლოგთა პირველი საერთაშორისო კონგრესი: „კავკასიური ცივილიზაცია მახლობელი აღმოსავლეთის ლინგვოკულტურულ კონტექსტში“, ხოლო 2010 წელს კი მე-2 — „კავკასიური ცივილიზაცია — ისტორია და თანამედროვეობა“. 2009 წლიდან მისი თაოსნობით გამოიცემა სამენოვანი საერთაშორისო სამეცნიერო ჟურნალი „კავკასიოლოგიური ძიებანი“.
ანდორი
სცენარი
გილროისა და შიფის გარდა, სერიალის ავტორები არიან ბო უილიმონი და გილროის ძმა დენი. გილროიმ თავის გუნდს მოუწოდა, გვერდზე გადაედოთ პირადი პატივისცემა და ნოსტალგია „ვარსკვლავური ომების“ მიმართ, იმის შიშით, რომ ასეთ დამოკიდებულებას შეეძლო შეეცვალა მათი ქცევა და მუშაობა. გილროის სურდა, რომ სერიალი გასაგები ყოფილიყო ყველა მაყურებლისთვის და არა მხოლოდ „ვარსკვლავური ომების“ თაყვანისმცემლებისთვის, იმ იმედით, რომ ფანები შეძლებდნენ სერიალის ყურებას მეგობრებთან და ოჯახის წევრებთან ერთად, რომლებიც არ იყვნენ დაინტერესებულნი ფრენჩაიზის დანარჩენი ნაწილით. ლუნამ აღფრთოვანება გამოხატა სერიალში ანდორის პერსონაჟის უკეთ გამოვლენის ხელშეწყობისათვის „განდგომილი ერთის“ გადაღების მწარე გამოცდილების შემდეგ, რომელშიც პერსონაჟი კვდება. იმის გამო, რომ „ანდორი“ არის ფილმის პრიქუელი, ლუნამ თქვა, რომ „სასიამოვნო იყო ისტორიაში ჩართვა, [რომლის] დასასრული უკვე იცი. ახლა შეგიძლია [შეავსო] ნიუანსები და დეტალები. ვფიქრობ, რომ სასიამოვნოა რაღაცის გაკეთება, რაც კი არ სრულდება, არამედ ხანგრძლივდება.“ ლუნამ შეძლო შეეთავაზებინა პერსონაჟის წინაისტორიის ელემენტები, რომლებიც მან მოიფიქრა ფილმის გადაღების დროს და მადლობელი იყო, რომ გილროიმ პერსონაჟი ლტოლვილად აქცია. მან განმარტა: „ეს არის მიგრანტის მოგზაურობა, რაც ჩემთვის ყველაფერია, საიდანაც მოვდივარ. ეს გრძნობა, რომ იძულებული ხარ, იმოძრავო, ძალიან საფუძვლიანად დგას ამ ამბის უკან“. ლუნა გრძნობდა, რომ ამის გამო „ძნელი იყო იმის გარკვევა, თუ საიდან მოდის“ და გრძნობდა, რომ ანდორს სურდა „ეპოვა შესაძლებლობები, თავისუფლება, შანსები, რომელიც მისი დაბადების ადგილას ვერ იპოვა“.
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- საქართველოში სპორტულ (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი) ცურვასთან ერთად, მსოფლიოში გამორჩეული, ქართული სტილით ცურვის (სპორტული ყაიდა – «ლაზური” ანუ «თავისუფალი კოლხური», სამხედრო–საწვრთნელი ყაიდა – მხედრული კოლხური და სავარჯიშო–საწვრთნელი ყაიდები: «ოკრიბულა», «აფხაზური», «იბერიული», «ქიზიყური», «ხაშურული», «თახვია») და ეროვნული საწყლოსნო სპორტული თამაშობების (მენჩურუა ანუ წყალრკინება) განვითარება და პროპაგანდა.
ცირა ბარამიძე
ბიოგრაფია
ცირა ბარამიძე არის 80-მდე სამეცნიერო ნაშრომის, სამი მონოგრაფიისა და სახელმძღვანელოს ავტორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:დაბადებული 1962 კატეგორია:დაბადებული 16 მარტი კატეგორია:დვაბზუში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქალი მეცნიერები კატეგორია:ქართველი ქალები
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- სპორტული ცურვის (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი) შემსწავლელი სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფების ამოქმედება და მათში დამატებით „ლაზურით“და „მხედრული კოლხურით“ ცურვის შესწავლა.
ანდორი
სცენარი
პირველი სეზონი იწყება „განდგომილი ერთის“ სიუჟეტამდე ხუთი წლით ადრე და მოგვითხრობს ანდორის ისტორიის ერთი წლის შესახებ, როდესაც იგი პირველად ხდება ამბოხებული. მეორე სეზონი მოიცავს მომდევნო ოთხი წლის ამბავს, რომელიც პირდაპირ მიგვიძღვის ფილმის მოვლენებთან. გილროიმ ორი სეზონი რომანის ორ ნახევრად მიიჩნია და შოუს დასაწყისი აღწერა, როგორც „ძალიან მარტივი, თითქმის film noir სიტუაცია ქურდისთვის [ანდორისთვის]. საძაგელი ტიპი დიდ ხათაბალაში ეხვევა და ცდილობს. გაყიდოს რაღაც თავისი უკანალის გადასარჩენად“. ლუნამ თქვა, რომ სერიალი ეხებოდა ამბოხის დაწყებას და თქვა, რომ მნიშვნელოვანია აღმოვაჩინოთ „რევოლუციონერები, რომლებიც შეიძლება გავხდეთ, რათა შევცვალოთ რამე, შევაჩეროთ ომი, ვაქციოთ ეს სამყარო საცხოვრებელ ადგილად“, რაც, მისი აზრით, მართებული იყო რეალური სამყაროსათვისაც. გილროიმ თქვა: „ამ ბიჭმა სიცოცხლე გალაქტიკისთვის გაიღო, არა? ვგულისხმობ, მან შეგნებულად, ფხიზლად, პატივმოყვარეობისა და აღიარების გარეშე გასწირა თავი. ვინ აკეთებს ამას?“ მას სურდა, მიმოეხილა ეს იდეა პირველ სეზონში, დაწყებული იმით, რომ ანდორი „ნამდვილად რევოლუციის მოძულე, ცინიკური, დაკარგული და არეული ადამიანი იყო“. სეზონი გვიჩვენებს ანდორის სამშობლოს განადგურებას, როდესაც ის ბავშვი იყო და შემდეგ დაფუძნებულია ამბებზე პლანეტისა, რომლის მოქალაქეებმაც ანდორი იშვილეს და რომელიც რადიკალიზებულია გალქტიკური იმპერიის წინააღმდეგ..
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- სპორტულ ცურვაში (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი, ლაზური) მაღალი რანგის სპორტსმენთა აღზრდის, მომზადების დონისა და ხარისხის სრულყოფის მიზნით, მათი ვარჯიშისა და მომზადების პროცესში ქართული სტილით ცურვის სავარჯიშო–საწვრთნელი ყაიდებისა და სპორტული ტანვარჯიშის კოლხურ–იბერიული კომპლექსის ფართოდ გამოყენება.
ანდორი
სცენარი
ლუნამ და გილროიმ თქვეს, რომ სერიალი იყო იმის შესახებ, თუ „როგორ შეუძლიათ უუფლებო პირებს გამოიწვიონ ცვლილება“. თანავარსკვლავმა ფიონა შოუმ გილროის პოლიტიკური კომენტარები სცენარებში აღწერა, როგორც „დიდი, შეურაცხმყოფელი შეტევა ტრამპისეულ სამყაროზე“ და დასძინა, რომ „ახლა ჩვენი სამყარო სხვადასხვა ადგილას ირყევა, ხალხის უფლებები ქრება და „ანდორი“ ამას ასახავს. [შოუში] იმპერია დამპყრობელია და თითქოს იგივე ხდება რეალობაშიც“. იმავდროულად, გოუმ განაცხადა, რომ სერიალში მისი პერსონაჟის ამბავი ეხება გენდერულ პოლიტიკას, ხოლო გილროიმ განმარტა, რომ „ჩვენ ძალიან, ძალიან, ძალიან ჩავუღრმავდებით სიუჟეტის იმპერიულ მხარეს“. პირველი სამი ეპიზოდის შემდეგ, რომელიც ანდორის ისტორიით იწყება, მეოთხე სერიაში სერიალის მასშტაბები ფართოვდება და მოიცავს მის დანარჩენ ფართო სამსახიობო ანსამბლის წევრებს, როგორიცაა მაგალითად მეამბოხე ლიდერი მონ მოთმა, რომლის გზაც ანდორთან მეორე სეზონში გადაიკვეთება. გილროი ფიქრობდა, რომ „ვარსკვლავური ომების“ ფანები სერიალის ყურების შემდეგ მოთმას ახლებურად დაინახავდნენ და დასძინა, რომ სერიალის ძირითადი პერსონაჟები და მოვლენები, იმაზე მეტად განსხვავებული ან „უფრო საინტერესო“ იქნებოდა, ვიდრე ფანებს აქამდე წარმოედგინათ: „რასაც აქამდე გეუბნებოდნენ Wookieepedia-ში, სინამდვილეში, არასწორია“.
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- სამხედროებსა (ქართულ ძალოვან სტრუქტურებში) და წყალმაშველებში (საგანგებო და გადაუდებელი სიტუაციების სამსახურებში) «მხედრული კოლხურით» ცურვის დანერგვა და გავრცელება. მსოფლიოში «მხედრული კოლხურით» ცურვის პოპულარიზაცია იმ განზრახვით, რომ პერსპექტივაში ჩატარდეს მსოფლიო ჩემპიონატები და საერთაშორისო შეჯიბრებები წყალმაშველებს, სამხედროებს და სხვა სპეცსამსახურების წარმომადგენლებს შორის „მხედრული კოლხურით“ (ოთხგან ხელფეხშეკრულ კოლხურით) ცურვაში. - ეროვნულ პირველობაში, სხვა შეჯიბრებებში, როგორც საქართველოში, ისე მის ფარგლებს გარეთ კლუბის გუნდების მონაწილეობის უზრუნველყოფა.
ანდორი
დიზაინი
სერიალის დიზაინერი ლუკ ჰოლი იყო და დაახასიათა ის, როგორც „ძალიან კინომატოგრაფიული“. ნილ სკანლანი ქმნიდა არსებებისა და დროიდების ეფექტებს, ის ასევე მუშაობდა ვარსკვლავური ომების ფილმებზეც, მათ შორის იყო Rogue One. მან თქვა, რომ გუნდი ისე მუშაობდა სერიალზე, როგორც ფილმებზე და გილროის ჩართვის დამსახურებით ვარსკვლავური სერიალი ჩაჭდებოდა ამავე „ისტორიის ჯიბეში“, რომელშიც „განდგომილი ერთი“, „ცოტათი უფრო მძიმე ტონით“, ვიდრე ფრენჩაზის სხვა პროექტები. სკანლანმა დაამატა, რომ ფილმებისთვის ადრე შექმნილი და გამოუყენებელი არსებები შეიძლება დაბრუნდნენ სერიალში, ახლად შექმნილ არსებებთან ერთად. ქალაქის სეტი, რომელიც ადრია არხონას თქმით ხუთი კვარტლის სიგრძისაა, სპეციალურად აშენდა სერიალისთვის.
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- მწვრთნელთა კვალიფიკაციის ამაღლების კურსების შექმნა, ასევე, მწვრთნელებისთვის პერიოდულად კონფერენციებისა და სემინარების ჩატარება.
ანდორი
კასტინგი
2018 წლის ნოემბერში დადასტურდა, რომ დიეგო ლუნა დაუბრუნდებოდა კასიან ანდორის როლს. 2019 წლის აპრილში დადასტურდა ალან ტუდიკის დაბრუნება K-2SO-ის როლზე. 2020 წელს კასტს შეუერთდნენ კაილ სოლერი, სტელან სკარსგარდი, ჯენევიევ ო'რილი და დინის გოუ. ო'რილი დაუბრუნდა მონ მოთმას როლს. ადრია არხონა შეუერთდა პროექტს 2020 წლის აგვისტოში და ფიონა შოუს სერიალში გამოჩენა დაანონსდა ამავე წლის დეკემბერში, ტუდიკმა დაადასტურა, რომ ის არ გამოჩნდებოდა პირველ სეზონში სცენარის ცვლილების გამო, მაგრამ მონაწილეობას მიიღებდა მომავალ სეზონებში. 2021 წლის ივნისში კასტს შეემატა რობერტ ემსი, როცა სკარსგარდმა დაადასტურა, რომ ფორესტ უიტეკერი დაუბრუნდებოდა სო გერერას როლს. 2022 წლის თებერვალში დეივიდ ჰეიმანმა დაადასტურა, რომ ისიც მონაწილეობდა გადაღებებში, მას შემდეგ, რაც ფანებმა ის სეტზე შეამჩნიეს. პირველს სეზონს ჰყავს 200-ზე მეტი მსახიობი და 6000-ზე მეტი დამატებითი კასტის წევრი.
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია
ფედერაციის საქმიანობის მიზანი
- სპორტის, ბიომექანიკისა და ჰიდროდინამიკის თეორიის ზოგადი კანონზო-მიერებების შესაბამისად „ლაზურისათვის“ ცურვის ტექნიკის საერთაშორისო სტანდარტების დონეზე დამუშავება და მისი ცურვის საერთაშორისო საზოგადოებებში ლობირება, რათა იგი იქნეს აღიარებული ცურვის საერთაშორისო სპორტულ ყაიდად, იმ განზრახვით, რომ პერსპექტივაში ცურვის ქართული სახეობა ლაზური ჩართული იქნეს კროლის, ბრასის, გულაღმას და ბატერფლაის მსგავსად მსოფლიო ოლიმპიურ თამაშებში. - ლაზურის (თავისუფალი კოლხურის), აგრეთვე მენჩურუას (წყალჭიდის) შემსწა-ვლელი მეთოდური სახელმძღვანელოს შექმნა და გამოცემა ქართულ, ინგლისურ, თურქულ და რუსულ ენებზე.
ანდორი
გადაღებები
გადაღებები დაიწყო ლონდონში 2020 წლის ნოემბრის მიწურულს, Pinewood Studios-ის პროდუქციით. სერიალს იღებდნენ „პილიგრიმის“ სახელით და იყო ვარსვლავური ომების პირველი სერიალი, რომელიც არ იყენებდა სტეიჯკრაფტის ციფრული ფონის ტექნოლოგიას – გადაღებები მიმდინარეობდა ლოკაციებსა და დიდ სეტებზე. ლუნას თქმით, გადაღებების განსხვავებულმა მეთოდებმა სერიალი დაამსგავსა „განდგომილ ერთს“, რომლის გადაღების სტილი განსხვავებული იყო „ვარსკვლავური ომების“ სხვა ფილმებისგან. ტობი ჰეინსმა გადაიღო პირველი სამი სერია, ბენ კერონმა, სუზანა უაიტმა და ჰეინსმა, თითომ სამ-სამი ეპიზოდი გადაიღეს. ჯონათან ფრიმანი და ადრიანო გოლდმანი მუშაობდნენ კინომატოგრაფებად. თავდაპირველად გადაღებები უნდა დაწყებულიყო 2019 წელს და შემდეგ 2020 წლის ივნისში, მაგრამ გადაიდო COVID-19-ის პანდემიის გამო. გადაღებები უნდა დასრულებილიყო 2021 წლის ივლისში.