cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Backstreet Boys (ალბომი)
სქოლიო
კატეგორია:Backstreet Boys-ის ალბომები კატეგორია:1996 წლის სადებიუტო ალბომები კატეგორია:Jive Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები მაქს მარტინის პროდიუსერობით
მეგა...
მეგა... (mega- < μέγας; აღნიშვნა: ', ') — ფიზიკური სიდიდის ერთეულის სახელწოდების თავსართი ერთეულთა საერთაშორისო სისტემაში. წარმოადგენს თავსართს იმ ჯერადი ერთეულების სახელწოდებათა შესაქმნელად, რომლებიც ოდენობით შეესაბამება 106 (1 000 000, მილიონი) ამოსავალ ერთეულს.
1873 წელს ერთეულთა CGS სისტემის მიერ მიღებულია ერთეულთა თავსართად.
კომპიუტერული ტექნოლოგიები
კომპიუტერულ ტექნოლოგიებშიც მეგა... (mega-) აღნიშნავს 1 048 576 (220) ინფორმაციულ ერთეულს (მაგ. მეგაბაიტი), აგრეთვე აღნიშნავს 1 000 000 (106) სხვა ერთეულს, მაგალითად, ინფორმაციის გადაცემის სისწრაფეს: 1 მეგაბიტი/წ = 1 000 000 ბიტი/წ
არაერთგვაროვანი აღქმის აღსაკვეთად აგრეთვე იყო მიღებული პრეფიქსი მები..., რომელიც 220 ტოლია, მაგრამ დიდ გავრცელებას ვერ ჰპოვა.
პერსეიდები (მითოლოგია)
პერსეიდები არიან ბერძნული მითოლოგიის გმირის პერსევსისა და ანდრომედას შთამომავლები. პერსეიდებს მიეკუთვნებიან პერსესი, რომელიც არის სპარსელთა მოდგმის მამამთავარი, ალკეოსი, ჰერაკლე და მისი დაუძინებელი მტერი ევრისთევსი. იტალიის რუტულის გვარის მეფეები თავს პერსეიდების (კონკრეტულად აკრისიოსის) შთამომავლებად თვლიდნენ.
პერსეიდების გენეალოგია
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
უგანდის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ფრონტი
უგანდის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ფრონტი — პოლიტიკური გაერთიანება, რომელიც დააარსეს უგანდიდან იდი ამინის რეჟიმის მიერ განდევნილმა ემიგრანტებმა ტანზანიაში. გაერთიანების წევებმა, იდი ამინის რეჟიმის წინააღმდეგ, ტანზანია-უგანდის ომში მხარი დაუჭირეს ტანზანიის შეიარაღებულ ძალებს. 1979 წელს ფრონტმა აიღო ძალაუფლება და ქვეყანას მართავდა 1980 წლის არჩევნებამდე, ხოლო ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ფრონტს ეწოდა ეროვნული შეიარაღებული ძალები.
ისტორია
ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ფრონტი დააარსეს ემიგრანტებმა 1979 წლის 27-29 მარტს, ტანზანიის ქალაქ მოშში. ფრონტის მუშაობაში მონაწილეობდნენ: მილტონ ობოტე, ტიტო ოკელო, ბაზილიო ოკელო, იოვერი მუსევენი, გოდფრი ბინაისა და პაულო მუვანგა.
ფრონტს მართავდა 11-კაციანი აღმასრულებელი საბჭო, რომელიც იმყოფებოდა ეროვნული საკონსულტაციო საბჭოს კონტროლის ქვეშ. აღმასრულებელი საბჭოს თავმჯდომარე გახდა იუსუფ ლულე.
იდი ამინის დამხობის შემდეგ ფრონტმა შექმნა ახალი მთავრობა იუსუფ ლულეს მეთაურობით, ხოლო ფრონტი გარდაიქმნა ეროვნულ შეიარაღებული ძალებად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უგანდის პოლიტიკური პარტიები კატეგორია:უგანდის ისტორია
ფრედერიკ გარაჩინო
ფრედერიკ გარაჩინო (Frederick Guarracino; დ. 19 აგვისტო, 1819, კორფუ, — გ. 11 ნოემბერი, 1889, მალტა) — ბრიტანელი დიპლომატი.
1840-1846 წლებში იყო დიდი ბრიტანეთის ვიცე-კონსული იმჟამად ოსმალეთის შემადგენლობაში მყოფ ბათუმში (ამ თანამდებობაზე შეცვალა უილიამ რიჩარდ ჰოლმზმა). 1841 წელს ტყვია-წამლით ეხმარებოდა რუსეთის წინააღმდეგ აჯანყებულ გურულებს. შემდეგ მსახურობდა ვიცე-კონსულად სამსუნში (1846-1855), კონსულად სამსუნსა და სინოპში (1855-1859), მთავარ დრაგომანად უმაღლეს საკონსულო უწყებაში კონსტანტინეპოლში (1859-1860), კონსულად კრეტაზე (1860-1862), გენერალური კონსულის მოვალეობის შემსრულებლად კონსტანტინეპოლში (ხანგამოშვებით, 1861-1870). 1872 წელს პენსიაზე გავიდა. მისი დიპლომატიური მიმოწერა შეიცავს ინფორმაციას საქართველოში მონებით ვაჭრობის შესახებ; აღწერილი აქვს საკუთარი მოგზაურობა აჭარაში, შავშეთსა და არტაანში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1819 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1889 კატეგორია:ბრიტანელი დიპლომატები კატეგორია:უცხოელი ავტორები საქართველოსა და ქართველების შესახებ კატეგორია:უცხოელი დიპლომატები საქართველოში
NGC 728
NGC 728 — სამმაგი ვარსკვლავი თევზების თანავარსკვლავედში. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარსკვლავები კატეგორია:თევზების თანავარსკვლავედი
1946
მინი|[[ალან რიკმანი ]]
ნობელის პრემიის ლაურეატები
*
1908
ნობელის პრემია
*
ვერიკო ანჯაფარიძე
ვერიკო (ვერა) ივლიანეს ასული ანჯაფარიძე (დ. 6 ოქტომბერი [ძვ. სტ. 23 სექტემბერი], 1897 (ზოგი წყაროთი — 1900), ქუთაისი ― გ. 30 იანვარი, 1987, თბილისი) — ქართველი მსახიობი. საქართველოს (1943) და სსრკ (1950) სახალხო არტისტი. სსრკ სახელმწიფო (1943, 1946, 1952), შოთა რუსთაველის სახელობის (1979) და კ. მარჯანიშვილის სახელობის (1975) პრემიების ლაურეატი. თანამედროვე ქართული თეატრის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მისი საუკეთესო იდეურ-მხატვრული ტრადიციების ერთ-ერთი შემქმნელი და დამამკვიდრებელი. კ. მარჯანიშვილის თეატრის მრწამსის მიმდევარი და დამცველი.
ბიოგრაფია
ვერიკო ანჯაფარიძის ოჯახი ქუთაისის ინტელიგენციას ეკუთვნოდა. მსახიობის ბაბუა, გრიგოლ ანჯაფარიძე ცნობილი იურისტი იყო, მამა — ივლიანე ანჯაფარიძე კი — ნოტარიუსი. მსახიობის მამიდა, ლიდია გრიგოლის ასული ანჯაფარიძე გათხოვილი იყო რუსეთის იმპერიის გენერალ-მაიორ გიორგი ქორქაშვილზე, მეორე მამიდა მარიამ გრიგოლის ასული ანჯაფარიძე კი — აზნაურ გიორგი გეგელიაზე. ქუთაისის წმინდა ნინოს სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ ვერიკო ანჯაფარიძე სწავლობდა მოსკოვში - ს. აიდაროვისა (1916-1917) და თბილისში - გ. ჯაბადარის (1918-1920) დრამატულ სტუდიებში. 1920-1926 წლებში იყო თბილისის რუსთაველის სახელობის თეატრის, 1926-1928 - ბათუმის თეატრისა და თბილისის „მუშათა თეატრის“, 1928-1932 - ქუთაისი-ბათუმის აკადემიური დრამის (ხელმძღვანელი კოტე მარჯანიშვილი) მსახიობი. 1932-1933 მუშაობდა მოსკოვის „რეალისტურ თეატრში", სადაც მ. გორკის „დედაში" სოფიას როლი შეასრულა. 1933 წელს თბილისში დაბრუნდა და მარჯანიშვილის სახელობის თეატრში სიცოცხლის ბოლომდე ნაყოფიერ შემოქმედებით მოღვაწეობას ეწეოდა. 1957-1959 წლებში იყო ამ თეატრის დირექტორი და სამხატვრო ხელმძღვანელი.
ანჯაფარიძე ძირითადად იყო ტრაგიკულ-დრამატული ჟანრის მსახიობი, თუმცა არაჩვეულებრივი სილაღით განასახიერა მირანდოლინა კ. გოლდონის „სასტუმროს დიასახლისში". იყო მკაფიო ინდივიდუალობის მსახიობი, ჰქონდა თანადროულობის მკაფიო შეგრძნების უნარი, გამოირჩეოდა მეტყველი საშუალებების სიუხვით. ანჯაფარიძის მიერ შექმნილ ტრაგიკულ და დრამატულ სახეებს ახასიათებდა მაღალი პათეტიკურობა, უდიდესი ლირიზმი, უშუალობა, სცენური ნახაზის მკაფიობა.
ანჯაფარიძესთვის დამახასიათებელი იყო საოცარი სცენური მომხიბვლელობა, კულტურა, მგზნებარება, გულწრფელობა, მეტყველების მელოდიურობა, მაღალი პროფესიონალიზმი, გემოვნება, ღრმა ინტელექტი, ვირტუოზული ტექნიკა. ანჯაფარიძის შემოქმედებაში განვითარება ჰპოვა ქართული თეატრის რეალისტურმა და რომანტიკულმა ტრადიციებმა. ანჯაფარიძის სახელთან არის დაკავშირებული კ. მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის მრავალი დადგმა. ამ თეატრში მუშაობის 60 წლის მანძილზე ანჯაფარიძემ განსაკუთრებული სცენური სახეების მთელი გალერეა შექმნა. მათ შორის: ოფელია (უ. შექსპირის „ჰამლეტი (პიესა)“), ივდითი (კ. გუცკოვის „ურიელ აკოსტა"), დეზდემონა (უ. შექსპირის „ოტელო"), ლიზი (ნ. შიუკაშვილის „სულელი"), გინატრე (შ. დადიანის „ნინოშვილის გურია"), მარგარიტა (ა.დიუმას „მარგარიტა გოტიე"), ცაბუ (შ. დადიანის „ნაპერწკლიდან"), აიშე მარცხნივ|მინი|351x351პქ|ვერიკო ანჯაფარიძე (ი. ვაკელის „შური"), ლარისა (ა. ოსტროვსკის „უმზითვო"), ჯავარა (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი"), მაყვალა (ა. ყაზბეგის „მოძღვარი"), კლეოპატრა (უ. შექსპირის „ანტონიოს და კლეოპატრა"), დარეჯანი (ი. მოსაშვილის „მისი ვარსკვლავი", სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1952), გრაფინია (პ. ბომარშეს „ფიგაროს ქორწინება"), შეჰმენე ბანუ (ნ. ჰიქმეთის „ლეგენდა სიყვარულზე"), მარიამ სტიუარტი (ფ. შილერის „მარიამ სტიუარტი"), მედეა (ევრიპიდეს „მედეა"), ბებია (ა. კასონას „ხეები ზეზეურად კვდებიან"), ზეინაბი (ა. სუმბათაშვილის „ღალატი"), ფრუ ალვინგი (ჰ. იბსენის „მოჩვენებანი"), ფატი გურიელი (ა. ჩხაიძის „შთამომავლობა"), ნენი (პ. ზინდელის „გვირილა"), ლედი მაკბეთი (უ. შექსპირის „მაკბეთი"), დედოფალი (მ. მრევლიშვილის „წამება დედოფლისა"), მისის ჰიგინზი (ბ. შოუს „პიგმალიონი“) და სხვა.
კინოში იღებდნენ 1925 წლიდან. შექმნა განუმეორებელი ეკრანული სახეები: მარო („საბა", 1929), ლუიზა („კომუნარის ჩიბუხი", 1929), კნეინა ბარათაშვილისა („არსენა", 1937), რუსუდანი („გიორგი სააკაძე", სსრკ სახელმწიფო პრემია 1943, 1946), ჰანსის დედა („ბერლინის დაცემა", 1949), დაფინა („სკანდერბეგი", 1956), ოთარაანთ ქვრივი („ოთარაანთ ქვრივი", 1958), ნინო („ბედნიერი შეხვედრა“, 1949), კნეინა („რაც გინახავს, ვეღარ ნახავ", 1965), პელაგია („შეხვედრა წარსულთან", 1966), მგზავრი („მონანიება", 1984) და სხვა. ამ როლებით ვერიკო ანჯაფარიძემ მნიშვნელოვანი ადგილი დაიმკვიდრა ქართული და საბჭოთა კინოს ისტორიაში.
ვერიკო ანჯაფარიძე მხატვრული კითხვის ოსტატიც იყო. გარდა ამისა, ასწავლიდა საქართველოს თეატრალურ ინსტიტუტსა და დრამატულ სტუდიებში და ეწეოდა რეჟისორულ მოღვაწეობასაც, მან კ. მარჯანიშვილის სახელობის თეატრში დადგა სპექტაკლები: ვ. როკის „ინჟინერი სერგეევი", ა. კასონას „ხეები ზეზეურად კვდებიან", ა. აღლაძის „მღელვარე დღეები".
იყო აქტიური საზოგადო მოღვაწე. 1980 წელს აირჩიეს თბილისის საპატიო მოქალაქედ. სოციალისტური შრომის გმირი (1977). დაჯილდოებულია 3 ლენინის ორდენით, 3 სხვა ორდენითა და მედლებით.
პირადი ცხოვრება
მოსკოვიდან დაბრუნების შემდეგ ვერიკომ გ. ჯაბადარის სტუდიაში გაიცნო მაშინ ჯერ კიდევ დამწყები მსახიობი, შემდეგში კი-ცნობილი რეჟისორი მიხეილ ჭიაურელი. მათ შორის მალევე გაჩნდა გრძნობა, თუმცა წყვილის ურთიერთობა ვერ შედგა და 1918 წ. ვერიკო ანჯაფარიძემ იქორწინა შალვა ამირეჯიბთან. ქორწინებაც უიღბლო აღმოჩნდა. ერთადერთი ქალიშვილი ჩვილი გარდაიცვალა. საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი და 1924 წლის აჯანყების მონაწილე ამირეჯიბი 1925 წელს იძულებული გახდა, საქართველოდან ევროპაში გაქცეულიყო. ვერიკო მას არ გაჰყოლია.
შემოქმედებით ასპარეზზე ერთად მოღვაწეობამ ისევ დააახლოვა ვერიკო და მიხეილ ჭიაურელი და ისინი დაოჯახდნენ. მათი ქალიშვილი იყო მსახიობი სოფიკო ჭიაურელი. მინი|ვერიკო ანჯაფარიძის საფლავის ძეგლი მთაწმინდის პანთეონში. ვერიკო ანჯაფარიძე გარდაიცვალა 1987 წელს. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა მთაწმინდის პანთეონში. თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1980) კატეგორია:დაბადებული 6 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1897 კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1987 კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები ვერიკო კატეგორია:ქართველი თეატრის რეჟისორები კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:სტალინური პრემიის ლაურეატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
მანუჩარ-ხან გურჯი
250px|მინი|მანუჩარ-ხან გურჯის პორტრეტი [[ბრუკლინის მუზეუმი|ბრუკლინის მუზეუმში]] მანუჩარ ხან გურჯი მო'თამად ალ-დაულე (გ. 1847) — ყაჯარების ირანის მთავრობის წევრი. იგი წარმოშობით იყო ქართველი, აქედან გამომდინარე გვარად გურჯი, რაც ნიშნავს „ქართველს“. იგი ცნობილი იყო, როგორც ბებიზმის რელიგიური მოძრაობის ფუძემდებლის, ბების სიმპათია.
ბიოგრაფია
მანუჩარი დაიბადა ქრისტიანად და იყო თბილისიდან. მისი დაბადების, ანუ თავდაპირველი ქართული სახელი იყო ჩონგურ ენაკოლოფაშვილი. ადრეულ წლებში, იგი მონაწილეობდა 1804-1813 წლების რუსეთ-თურქეთის ომის დროს გენერალ პავლე ციციანოვის ლაშქრობაში. 1804 წლის ზაფხულში ერევნის ციხესიმაგრის აღებისას ირანელებმა ის დაატყვევეს, ისლამზე მოაქციეს და დაასაჭურისეს. მათ მისცეს სამუშაო შაჰის ჰარამხანაში, თავისი სამხედრო და ადმინისტრაციული შესაძლებლობების წყალობით მან შეძლო სამეფო კარზე დამკვიდრება და მთავრობის პიზიციებზე ამაღლება. მანუჩარ ხანი მტკიცედ იყო დაკავშირებული ტომობრივი და ურბანული აჯანყების საქმეში, ის იყენებდა საკუთარ კარგ კონტაქტებს, რათა გაეძლიერებინა თავისი გავლენა სამეფო კარზე.
სამეფო კარზე მან ხოსრო ხანი გურჯთან ერთად დააფუძნა ალიანსი. 1837 წელს ქირმანშაჰის გამგებელი, ბაჰრემ მირზა, რომელიც ასევე იყო მოქმედი შაჰის მუჰამედ-შაჰ ყაჯარის (მმართველობის წლები 1834–1848) ძმა გაგზავნილ იქნა ირანის დედაქალაქ თეირანში ხალხისგან მიღებული საჩივრების გამო. ამის შემდეგ მანუჩარმა მიაღწია წარმატებას და ქირმანშაჰის გამგებელი გახდა. 1838 წელს მას გადასცეს ქალაქ ისპაჰანის გამგებლობა, რომელიც სიკვდილამდე მისი მმართველობის ქვეშ დარჩებოდა. 1839 წელს მთელი ისპაჰანის პროვინცია მოექცა მანუჩარ ხან გურჯის სამფლობელოების ქვეშ, რომელიც უკვე მოიცავდა ქირმანშაჰს, ხუზისტანის ოსტანს და ლურისტანის ოსტანს. აღნიშნული დაწინაურებებიდან გამომდინარე, „ის გახდა ცენტრალური და სამხრეთ-დასავლეთ ირანის პრაქტიკული მეფის ნაცვალი და სრულუფლებიანი წარმომადგენელი, მას ექვემდებარებოდა ქირმანშაჰის ყველა გუბერნატორი“. ამავე დროს, 1830-იან წლებში მანუჩარ ხანი პასუხისმგებელი იყო ისპაჰანის ცენტრალური იუსტიციის სასამართლოს დაარსებაში, რომელიც როგორც საერო, ასევე სასულიერო მოსამართლეებს აერთიანებდა და თავისი შინაარსით ჰგავდა ისტორიულ მაზალემის სასამართლოს.
მიუხედავად ამისა ოპოზიცია თვლიდა, რომ სასამართლო სისტემა მოქმედებდა მათი პირადი ინტერესების წინააღმდეგ. როდესაც ბები ჩავიდა ისპაჰანში 1846 წელს მანუჩარმა მისცა მას თავშესაფარი და სავარაუდოდ შესთავაზა სამხედრო სამსახური, რათა დაეპყროთ ირანი და არა მარტო მთელ ქვეყანაში, არამედ საზღვრებს გარეთაც გაევრცელებინათ მისი სწავლებები. გავრცელებული ინფორმაციით ბებიმ მისი შეთავაზება უარყო, მაგრამ მიიღო გუბერნატორის დაცვა. ცოტა ხნის შემდეგ მანუჩარ ხანი გარდაიცვალა და გავლენიანი დამცველის გარეშე ბები შაჰს დაუპირისპირდა. მანუჩარ ხანი დაკრძალეს ფატიმა მასუმეჰ შრინეში, ქომი. მისი მემკვიდრე და ისპაჰანის მმართველი გახდა გოლამ-ჰუსეინ ხან სეპაჰდარი.
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 1847 კატეგორია:თბილისელები კატეგორია:ისპაჰანის მმართველები კატეგორია:ბებიზმი კატეგორია:ქართული წარმოშობის ირანელები კატეგორია:ქირმანშაჰის მმართველები კატეგორია:ლორესტანის მმართველები
მეჯვრისხევი
მეჯვრისხევი — გორის მუნიციპალიტეტის სოფლების დიდი მეჯვრისხევისა და პატარა მეჯვრისხევის ძველი სახელწოდება. 1930 წლამდე სოფელი შედიოდა გორის მაზრაში და იყო რაიონის ცენტრი.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
ბედიის ეკლესიის წარწერა
წარწერა
ანუ:
დახასიათება
წარწერაში ყურადღებას იქცევს ანთროპონიმის ემფატიკურხმოვნიანი ფორმა – სჳმეონსა, აგრეთვე ტერმინი – გალატოზთა უხუცესი (შდრ. დიხაზურგას წარწერა).
დათარიღება
ვ. სილოგავას აზრით, X საუკუნისაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული წარწერები
Gnamptogenys relicta
Gnamptogenys relicta — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გაბონი 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:გაბონი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ლარაბესუა
ლარაბესუა (Larrabezúa, Larrabetzu) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის გრან-ბილბაოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 21,39 კმ². მოსახლეობა — 2037 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
შოთა შათირიშვილი
შოთა შათირიშვილი(დ. 25 აგვისტო, 1921, შუა სურები, ჩოხატაურის რაიონი — გ. 11 იანვარი, 1999, თბილისი) — ქართველი ენათმეცნიერი, პედაგოგი, მთარგმნელი.
ბიოგრაფია
პედაგოგიკის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი შოთა შათირიშვილი ცნობილი ქართველი ენათმეცნიერის გიორგი ახვლედიანის მოწაფე იყო. მონაწილეობდა მეორე მსოფლიო ომში 1941 წლიდან. 1946 წელს დემობილიზების შემდეგ სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დასავლეთ ევროპის ენებისა და ლიტერატურის ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტის დასრულების შემდგომ სწავლა განაგრძო ასპირანტურაში. 1960 წელს გახდა ი. გოგებაშვილის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტის უცხოური ენების სექტორის გამგე.1974 წელს სადოქტორო დისერტაციის დაცვის შემდგომ მიენიჭა პროფესორის წოდება. გამოქვეყნებული აქვს 160 სამეცნიერო შრომა, 10 ფუნდამენტური მონოგრაფია, მათ შორის „გერმანული ენის სწავლების მეთოდიკა“, „გერმანული ფონეტიკის სწავლების მეთოდიკა“,  6 კი – საშუალო სკოლის გერმანული ენისა და გრამატიკის  მოქმედი სახელმძღანელოები.
კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:დაბადებული 25 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1999 კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ფახულანი
ფახულანი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ქალაღალი, წყოუში, ჭველე). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარჯვენა სანაპიროზე. ზღვის დონიდან 200 მეტრზე.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 273 ადამიანი.
ისტორია
ფახულანი ისტორიულ წყაროებში პირველად XIII საუკუნეში იხსენიება.
სქოლიო
კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ევროპული ვაზი
მინი|ევროპული ვაზი ევროპული ვაზი (Vitis vinifera) — ვაზის ევროპული სახეობა. აერთიანებს ევროპის და აზიის უმეტეს ტერიტორიაზე გავრცელებულ ვაზის ჯიშებს.
ქართული ვაზიც ამ სახეობას განეკუთვნება. იყოფა ორ ჯგუფად: ველურ და კულტურულ ვაზებად. ველური ვაზი გავრცელებულია ხმელთაშუა, კასპიისა და შავი ზღვების მიდამოებში. იგი მოიცავს როგორც ტიპურ ველურ ფორმებს, ისე ერთ დროს კულტივირებულ, მაგრამ ამჟამად ისევ გაველურებულ ვაზებს. ველური ვაზი (იგივე უსურვაზი, რიკინა, ბაბილო) საქართველოში გავრცელებულია ზღვის დონიდან 1000 მ-მდე სიმაღლეზე. მისი ყვავილი ორსახლიანია. აქვს მცირე ზომის ფოთოლი, პატარა მეჩხერი მტევანი, შავი, წვრილი, მრგვალი ან ოვალური მარცვალი, დაბალი სამეურნეო მაჩვენებლები.
გაკულტურებისას აღნიშნული ნიშან-თვისებები არ უმჯობესდება. გაველებული ვაზი შემორჩენილია ნასახლარებზე, ხეობებსა და ტყეებში, იძლევა მოსავალს, გაკულტურებისას სამეურნეო ნიშან-თვისებებს ავლენს. ევროპული კულტურული ვაზი მოიცავს მრავალ ჯიშს და ფართოდაა გავრცელებული მსოფლიოს ყველა ქვაყანაში. იგი დაყოფილია ენდემურ ჯგუფებად (მაგ., საქართველოში — კახეთის, ქართლის, იმერეთის და სხვა).
ლიტერატურა
კატეგორია:ვაზის ჯიშები
NGC 730
NGC 730 — ვარსკვლავი თევზების თანავარსკვლავედში. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარსკვლავები კატეგორია:თევზების თანავარსკვლავედი
ფუკუოკა
ისტორია
VII საუკუნიდან ცნობილი გახდა სავაჭრო ქალაქი ჰაკატა, რომელიც განლაგებულია მდინარე ნაკაგავას აღმოსავლეთ სანაპიროზე. ქალაქი წარმატებულად აწარმოებდა ვაჭრობას ჩინეთთან. XVII საუკუნის დასაწყისში ნაკაგავას დასავლეთ სანაპიროზე დაიმე ნაგამასა კუროდამ სასახლე ააშენა.
1889 წელს გადაწყდა ორივე მხარის გაერთიანება საერთო სახელით ფუკუოკა, რაც ნიშნავს „ბედნიერ ბორცვს“.
ბრიტანული ჟურნალის Monocle-ს მიერ ჩატარებული კვლევის თანახმად, ფუკუოკა აღიარეს მსოფლიოს საუკეთესო ქალაქად შოპინგისათვის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონიის ქალაქები
ზილტი
მინი|250პქ|კუნძულის მდებარეობა ზილტი (Sylt; დან. Sild) — კუნძული ჩრდილოეთ გერმანიაში, შლეზვიგ-ჰოლშტაინის მხარეში. გამოირჩევა სანაპირო ხაზის განსხვავებული მოყვანილობით. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ ფრიზის კუნძულებს და უდიდესია მათ შორის. ფართობი შეადგენს 99,14 კმ²-ს.
ზილტი გერმანიის უკიდურესი ჩრდილოეთი კუნძულია და ცნობილია ტურისტული კურორტებით, რომელთა შორის აღსანიშნავია ვესტერლანდი, კამპენი, ვენინგშტედტ-ბრადერუპი, ისევე როგორც 40 კმ-იანი ქვიშიანი პლაჟი. 1927 წლიდან კუნძული კონტინენტურ ნაწილთან მიწაყრილიანი გზითაა დაკავშირებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის კუნძულები
ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2024
2024 წლის ოლიმპიური თამაშები — ოფიციალურად ცნობილი როგორც ზაფხულის XXXIII ოლიმპიური თამაშები იგივე „Paris 24“, რომლის გახსნაც 26 ივლისს არის დაგეგმილი, თამაშები გასტანს 15 დღეს. ოფიციალურად ოლიმპიური თამაშები დახურულად გამოცხადდება 11 აგვისტოს. რაც შეხება მასპინძელ ქვეყანას, ხმის მიცემით გაირკვა რომ 2024 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებს პარიზი, საფრანგეთი უმასპინძლებს. აქამდე პარიზმა ოლიმპიადას ორჯერ (1900, 1924) უმასპინძლა. პარიზი გახდება მეორე ქალაქი ლონდონის შემდეგ, რომელმაც ზაფხულის ოლიმპიადას სამჯერ უმასპინძლა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები კატეგორია:ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები 2024
აღთაქლა
აღთაქლა — სოფელი საქართველოში, გარდაბნის მუნიციპალიტეტში, მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეზე. თბილისი-ბაქოს რკინიგზის ხაზზე. ზღვის დონიდან 340 მ, გარდაბნიდან დაშორებულია 18 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:აღთაქლის თემის სოფლები
ლესამა
ლესამა  — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის გრან-ბილბაოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 16,8 კმ². მოსახლეობა — 2412 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
ოქროშვრია
ოქროშვრია (Trisetum) — მრავალწლოვანი ბალახების გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა.
მოიცავს 60-მდე სახეობას, გავრცელებულია ორივე ნახევარსფეროს ტროპიკებსგარე სარტყლებში, აგრეთვე ტროპიკების მაღალმთიანეთში. საქართველოში იზრდება 6 სახეობა.
დამოუკიდებელ ბალახნარს იშვიათად ქმნის, უმეტესად შერეულია სხვათა ბალახნარში. თითქმის ყველა სახეობა საუკეთესო საძოვრის მცენარეა, ზოგიერთი კარგია სათიბად.
ლიტერატურა
კატეგორია:მარცვლოვანნი
ლევან ანჯაფარიძე
ლევან ივლიანეს ძე ანჯაფარიძე (დ. 23 ნოემბერი [ძვ. სტ. 10 ნოემბერი], 1902, ქუთაისი ― გ. 21 აგვისტო, 1972, თბილისი) — ქართველი თერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი (1938), დოცენტი (1941), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1964). კლინიკური ჰუმატოლოგიის ფუძემდებელი და ენდოკრინოლოგიური კლინიკის ერთ-ერთი ორგანიზატორი საქართველოში.
1926 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1939-1949 იყო თბილისის გრიგოლ მუხაძის სახელობის ჰემატოლოგიისა და სისხლის გადასხმის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის კლინიკური განყოფილების გამგე, 1954-1968 წლებში ექიმთა დახელოვნების თბილისის სახელმწიფო ინსტიტუტის ტერაპიის II კათედრის გამგე. ჰემატოლოგთა საერთაშორისო საზოგადოების წევრი (1958). 1963-1970 წლებში თბილისის თერაპევთა სამეცნიერო საზოგადოების თავმჯდომარე. დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის“ ორდენითა და მედლებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:დაბადებული 23 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1972 კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები ლევან
Gnamptogenys rimulosa
Gnamptogenys rimulosa — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გოგიტა გოგუა
გოგიტა გოგუა (დ. 4 ოქტომბერი, 1983, ჩხოროწყუ) — ქართველი ფეხბურთელი, ნახევარმცველი.
საკლუბო
გოგიტა გოგუა ცხრა წლის ასაკში ბიძამ თბილისის ერთ-ერთ საფეხბურთო სექციაში შეიყვანა. მისი პირველი გუნდი იყო „21-ე საუკუნე“, შემდეგ თბილისის „დინამოშიც“ მოხვდა. იქ, გოგიტას თამაში არ აეწყო და ფეხბურთიდან 16 ასაკში წასვლის გადაწყვეტილება მიიღო. სამი წლის შემდეგ ფეხბურთის მწვრთნელმა ჯემალ ჩიმაკაძემ გოგიტა ფეხბურთში დააბრუნა. გოგუამ ჩიმაკაძის ხელმძღვანელობით ვარჯიში განაახლა და საფეხბურთო კლუბ „თბილისში“ გადავიდა. იმ დროს, თბილიურ კლუბს წვრთნიდა გიორგი დევდარიანი, რომელიც ენდო ახალგაზრდა ფეხბურთელს და ათამაშა. გოგუას თამაში რუსული „ხიმკიში“ მომუშავე ანდრეი ჩერვიჩენკომ შეამჩნია და ქართველი ფეხბურთელი მიიწვია. თუმცა „ხიმკიში“ გადასვლის შემდეგ, გოგუას სათამაშო დრო არ მიეცა. სეზონის დასრულების შემდეგ ქართველი ფეხბურთელი ნალჩიკის „სპარტაკში“ გადავიდა და ერთწლიანი კონტრაქტი გააფორმა. ამავე დროს რუსებმა სეზონის ერთ-ერთ საუკეთესო ლეგიონერად და პრემიერლიგის საუკეთესო დებიუტანტად დაასახელეს. 2006 წლის სეზონში გოგუამ რუსეთის საფეხბურთო ჩემპიონატში 23 მატჩი ჩაატარა და 2 გოლი გაიტანა. 2006 წლის ბოლოს გუნდთან კონტრაქტი ამოეწურა. პრესაში განიხილებოდა გოგუას შოტლანდიურ „ჰართსში“ გადასვლა, თუმცა კომერციული ინტერესების გამო ეს ტრანსფერი ჩაიშალა. უთამაშებელმა ქართველმა ფეხბურთელმა კარიერის გაგრძელება ისევ რუსეთის პრემიერლიგაში, საფეხბურთო კლუბ „სატურნში“ გააგრძელა და სამწლიანი კონტრაქტიც გააფორმა. ამ გუნდის მაისურით სულ 15 მატჩი ჩაატარა. 2008 წლის დასაწყისში გოგიტა გოგუა ნალჩიკში დაბრუნდა და ისევ 3 წლიანი კონტრაქტი გააფორმა. 2009 წლის სეზონში კლუბმა საფეხბურთო კლუბ გროზნოს „ტერეკში“ გაანათხოვრა, ჩეჩნური კლუბის მაისური გოგიტამ 5-ჯერ მოირგო. 2010 წელს კვლავ ნალჩიკურ კლუბში დაბრუნდა და კარგი სეხონი ჩაატარა. 2011 წლიდან გოგიტა გოგუა რუსეთის რემიერლიგაში ახალგადმოსულ ნიჟნი ნოვგოროდის „ვოლგაში“ ასპარეზობდა, 2012 წელს კლუბთან შექმნილი პრობლემების შემდეგ დაბრუნდა სამშობლოში და 2012 წლის იანვრიდან თამაში თბილისის „დინამოში“ განაგრძო, სადაც ერთ-ერთი წამყვანი ფეხბურთელი გახდა. იმავე წლის ივლისში გოგუა გორის „დილას“ შუერთდა და ერთი სეზონი გორის კლუბში გაატარა. 2013 წლის ივლისში გოგიტა სათამაშოდ ხაბაროვსკის „სკა-ენერგიაში“ გადავიდა.
სანაკრებო
გოგიტა გოგუას პირველი სანაკრებო თამაში იყო ლიტვასთან, სადაც ურიგო შთაბეჭდილება არ დაუტოვებია. ამას მოჰყვა მატჩები 2006 წლის მსოფლიოს შესარჩევ მატჩებში, საბერძნეთთან და თურქეთთან, ამ უკანასკნელში გოლიც გაიტანა. „ხიმკიში“ უთამაშებლობის მიუხედავად ეროვნული ნაკრების მწვრთნელები მაინც ენდობოდნენ, რადგანაც გოგუა ყოველთვის ბოლომდე იბრძოდა და მეტოქეს ტოლს არ უდებდა. ევროპის 2008 წლის ჩემპიონატის შესარჩევ ციკლში გოგუამ, მხოლოდ ორი თამაში ჩაატარა. სწორედ ამ დროს მოუვიდა კონფლიქტი ეროვნული ნაკრების მთავარ მწვრთნელ კლაუს ტოპმიოლერთან, რის შემდეგადაც გერმანელმა საერთოდ მოკვეთა ნაკრებიდან. გოგიტას არც არგენტინელი ექტორ კუპერი იძახებდა ნაკრებში. ნაკრების ახალმა მწვრთნელმა თემურ ქეცბაიამ 2010 წლის 3 მარტს გოგიტა გოგუა ესტონეთთან ამხანაგურ მატჩში გამოიძახა და პლეიმეიკერის პოზიციაზე ათამაშა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის მერანის ფეხბურთელები კატეგორია:სკ თბილისის ფეხბურთელები კატეგორია:ხიმკის ფეხბურთელები კატეგორია:ნალჩიკის სპარტაკის ფეხბურთელები კატეგორია:ნიჟნი ნოვგოროდის ვოლგას ფეხბურთელები კატეგორია:გორის დილას ფეხბურთელები კატეგორია:ხაბაროვსკის სკა-ენერგიას ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 4 ოქტომბერი კატეგორია:გოგუები კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
ილარიონ სამთავნელი
ილარიონ სამთავნელი (ვაჩე ყანჩაელის ძე), სამთავისის ეპისკოპოსი. ცხოვრობდა XI საუკუნეში, მის სახელთან არის დაკავშირებული სამთავისის ტაძრისა და აშურიანის ეკლესიის აგება.
აშურიანის ეკლესიის ერთ-ერთ წარწერაში ნათქვამია, რომ ილარიონ სამთავნელი თვით ყოფილა მშენებელი ოსტატი. იგი მოხსენიებულია აგრეთვე სამთავისის ტაძრის აღმოსავლეთ ფასადის წარწერაში. სამტავისის ტაძარს შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების განვითარებაში დიდი წილი უდევს თავისი მხატვრული ღირსებითა და ისტორიული მნიშვნელობით. მისი მშენებელი მომწიფებული ოსტატი და გაბედული შემოქმედი ჩანს. შენობის ფასადთა რთული დინამიკური კომპოზიცია, დიდი გემოვნებით შერჩეული მოსაპირკეტებელი ქვის ფერები, შენობის პროპორციები ხუროთმოძღვრის მაღალის ოსტატობის მაჩვენებელია. ილარიონ სამთავნელის მიერ შემოტანილი დეკორატიული სისტემა ფართოდ გავრცელდა და XIII საუკუნის I ნახევრამდე არსებობდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი ხუროთმოძღვრები
ინგუშური ენა
ინგუშური ენა (ГIалгIай мотт) — იბერიულ-კავკასიურ ენათა ოჯახის, ნახურ-დაღესტნურ ენათა ნახური ჯგუფის, ვაინახური ქვეჯგუფის ენა. გავრცელებულია ძირითადად ინგუშეთის რესპუბლიკაში, რუსეთში. ინგუშეთის რეპუბლიკაში რუსულთან ერთად გააჩნია ოფიციალური ენის სტატუსი. მასზე 405 ათასი კაცი ლაპარაკობს რუსეთში და, უზბეკეთში. საკუთარი ორიგინალური დამწერლობა ენას არ გააჩნია, იყენებს ანბან კირილიცას.
ინგუშურ ენას ენათესავება ჩეჩნური ენა, რომელთანაც საერთო დიალექტი ქისტურიც გააჩნია, ასევე ახლოს დგას საქართველოში მოლაპარაკე ბაცბების ბაცბურ ენასთან.
ინგუშური ანბანი
XX საუკუნის დასაწყისში ინგუშურ ენას გააჩნდა არაბულზე დაფუძნებული დამწერლობა. 1917 წლის მესამე რუსული (ოქტომბრის) რევოლუციის შემდეგ არაბული ლათინურმა შეცვალა, ხოლო 1938 წელს ლათნური რუსულმა კირილიცამ შეცვალა.
1928 წლის ინგუშური ანბანი : A a, Æ æ, Ä ä, B b, C c, Č č, D d, E e, F f, G g, H h, Ꜧ ꜧ, I i, J j, K k, L l, M m, N n, Ņ ņ, O o, Ö ö, P p, Q q, R r, S s, Š š, T t, U u, Ü ü, V v, X x, X́ x́, Y y, Z z, Ž ž, Ch ch, Čh čh, Gh gh, Kh kh, Ph ph, Qh qh, Th th.
1948 წელს ინგუშური ანბანი შეიცვალა კირილიცით.
თანამედროვე ინგუშური ანბანი
სქოლიო
კატეგორია:ინგუშური ენა
უილიამ რიჩარდ ჰოლმზი
სერ უილიამ რიჩარდ ჰოლმზი (William Richard Holmes; დ. 1822 — გ. 1882) — ბრიტანელი დიპლომატი.
1841 წლიდან მუშაობდა დიდი ბრიტანეთის საკონსულოში ერზურუმში. 1846 წლის მარტიდან 1852 წლის ნოემბრამდე იყო ვიცე-კონსული იმჟამად ოსმალეთის შემადგენლობაში მყოფ ბათუმში (ამ თანამდებობაზე შეცვალა ფრედერიკ გარაჩინო). ასევე სხვადასხვა დროს მსახურობდა ვიცე-კონსულად სამსუნში (1846), კონსულად დიარბაქირში (1852-1854), მონასტირსა (1854-1860) და ბოსნიაში (1860-1877). მონაწილეობდა ჰერცეგოვინის კრიზისის მოსაგვარებლად შექმნილ ევროპულ კომისიაში (1861) და კონსტანტინეპოლის საერთაშორისო კონფერენციაში (1876-1877). 1877 წელს პენსიაზე გავიდა. ჰოლმზის ჩანაწერები შეიცავს ცნობებს ბათუმისა და მისი შემოგარენის სოციალური და პოლიტიკური ვითარების შესახებ XIX საუკუნის 40-50-იანი წლების მიჯნაზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1822 კატეგორია:გარდაცვლილი 1882 კატეგორია:ბრიტანელი დიპლომატები კატეგორია:უცხოელი ავტორები საქართველოსა და ქართველების შესახებ კატეგორია:უცხოელი დიპლომატები საქართველოში
ევგენი პრიგოჟინი
მინი|ევგენი პრიგოჟინი ევგენი პრიგოჟინი (Евгений Викторович Пригожин; დ. 1 ივნისი, 1961, ლენინგრადი) — რუსი ბიზნესმენი, რუსული კომპანიისა და ჯგუფის „კონკორდის“ ხელმძღვანელი და დამფუძნებელი, კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერის“ დამაარსებელი.
აკონტროლებს ვაგნერის ჯგუფს, რუსეთის მთავრობის მიერ მხარდაჭერილ დაქირავებულ სტრუქტურას, რომელიც ჩართულია სამხედრო კონფლიქტებში აფრიკაში, სირიაში, უკრაინასა და მსოფლიოს სხვა რეგიონებში, ასევე კომპანიებს, რომლებსაც ბრალი ედებათ აშშ-ს 2016 და 2018 წლის არჩევნებში ჩარევაში. პრიგოჟინის ოპერაციები მჭიდროდ იყო დაკავშირებული რუსეთის თავდაცვის სამინისტროსთან და გრუ-სთან. კომპანია „კონკორდი“ ეწეოდა რუსეთში სახელმწიფოს უმაღლესი თანამდებობის პირების კვებას, რისი წყალობითაც პრიგოჟინმა მედიაში მეტსახელი „პუტინის მზარეული“ მიიღო. გამოცემა „დელავოი პეტერბურგმა“ 2019 წლის მილიარდერთა რეიტინგში პრიგოჟინი 72-ე ადგილზე დააყენა, მისი ქონება 14,6 მილიარდ რუბლად შეაფასა. 2016 წელს, გამოცემა „გოროდ 812“-ის თანახმად, ის მოხვდა სანქტ-პეტერბურგის 30 ყველაზე გავლენიანი ადამიანის სიაში.
პრიგოჟინმა პოპულარობა მოიპოვა, როგორც „ბოტების ფერმის“ შემქმნელმა. 2016 წლიდან ის შეერთებული შტატების სანქციების ქვეშ იმყოფება, 2020 წლიდან — ევროკავშირისა და დიდი ბრიტანეთის სანქციების ქვეშ, 2022 წლიდან — ავსტრალიის, კანადის , ახალი ზელანდიისა და იაპონიის. 2022 წლის ივლისში, აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტმა გამოაცხადა 10 მილიონი დოლარის ჯილდო ე.ვ. პრიგოჟინისა და „ინტერნეტკვლევების სააგენტოს“ 12 სხვა თანამშრომლის შესახებ ინფორმაციისთვის, სააგენტო დაკავშირებულია შეერთებულ შტატებში პოლიტიკურ და საარჩევნო პროცესებში ჩარევასთან. FBI გვთავაზობს ჯილდოს $250,000-მდე მის დაჭერაში დახმარებისთვის.
პრიგოჟინმა და მისმა კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერმა“ მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა რუსეთ-უკრაინის ომში. 2022 წელს პრიგოჟინი პირადად ეწვია რუსეთის კოლონიებს, რათა პატიმრები წაეყვანა კსკ „ვაგნერის“ რიგებში ომში მონაწილეობის მისაღებად. 2023 წლის მაისში პრიგოჟინმა გამოაცხადა უკრაინის ქალაქ ბახმუტის აღების შესახებ მისი დაქირავებული ჯარისკაცების მიერ, რაც მრავალი სამხედროს სიცოცხლე დაუჯდა და რუსეთის მიღწევა სიმბოლური იყო.
2023 წლის 23 ივნისს პრიგოჟინმა გაავრცელა ინფორმაცია „ვაგნერის“ მებრძოლებზე რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს ჯარების თავდასხმის შესახებ და აჯანყება წამოიწყო, რასაც „სამართლიანობის მარში“ უწოდა. . 24 ივნისის დილას დაქირავებულმა ჯარებმა დაიკავეს დონის როსტოვის ცენტრი და სამხედრო ობიექტები და მოსკოვისკენ აპირებდნენ სვლის გაგრძელებას. ამავე დღის საღამოს ბელარუსის პრეზიდენტ ალექსანდრე ლუკაშენკოს შუამავლობით გამართა მოლაპარაკებები, რა დროსაც მიღწეულ იქნა შეთანხმება დეესკალაციის შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1961 კატეგორია:რუსი ნაციონალისტები
მარიეტა შაგინიანი
მარიეტა სერგეევნა შაგინიანი (Мариэ́тта Серге́евна Шагиня́н; Մարիետա Սերգեյի Շահինյան; დ. 2 აპრილი, 1888 — გ. 20 მარტი, 1982) — სომხური წარმოშობის საბჭოთა მწერალი, ისტორიკოსი და აქტივისტი. ერთ-ერთი ყველაზე ნაყოფიერი კომუნისტი მწერალი, რომელიც ექსპერიმენტებს ატარებდა სატირიკო-ფანტასტიკურ მხატვრულ ლიტერატურაში. დაიბადა და გარდაიცვალა მოსკოვში. .
კარიერა
შაგინიანი დაიბადა მოსკოვში. მისი მამა ექიმი იყო. მან მიიღო კერძო განათლება. 1912 წელს მიიღო ისტორიისა და ფილოსოფიის ხარისხი, რის შემდეგადაც დაიწყო მწერლის კარიერა.
1912 წლის თებერვალში შაგინიანმა მისწერა კომპოზიტორ სერგეი რახმანინოვს. ეს იყო პირველი იმ მრავალი წერილიდან, რომელიც დაიწერა მათ შორის მომდევნო 5 წლის განმავლობაში, ბევრი ციტირებული იყო Bertensson & Leyda-ში. მოგვიანებით, 1912 წელს, რახმანინოვმა სთხოვა მას, რომ ლექსები შეეთავაზებინა, თვითონ კი სიმღერებად გადააკეთებდა. 1913 წელს შაგინიანმა რახმანინოვს მიუძღვნა გამოქვეყნებული ლექსების პირველი ნაკრები „ორიენტალია“. რახმანინოვმა 1917 წელს დატოვა რუსეთი, აღარასდროს დაბრუნებულა, ხოლო მათ შორის მიმოწერები შეწყდა.
შაგინიანმა დაწერა რომანები Miss Mend: Yankees in Petrograd (1923), Three Looms (1929), Hydrocentral (1930-1931). 1931 წელს მან მისწერა იოსებ სტალინს და სთხოვა დაეწერა Hydrocentral-ის წინასიტყვაობა და მიიღო პასუხი, დათარიღებული 20 მაისით, სადაც სტალინმა ბოდიში მოიხადა და თქვა, რომ სურდა დაწერა, მაგრამ ძალიან დაკავებული იყო ამისთვის. როგორც ცნობილია, სტალინის პასუხს იმ ჩანთაში ინახავდა, რომელსაც ყოველთვის თან ატარებდა.
დიდი წმენდის დაწყებამდე და მის დროს იგი აშკარად ერთგული იყო პირადად სტალინის მიმართ. 1934 წელს, იცოდა სტალინისა და რუსეთის ყველაზე ცნობილი ცოცხალ მწერლის, მაქსიმ გორკის დაძაბული ურთიერთობის შესახებ. პირად საუბარში მან დაგმო გორკი და უწოდა „ანარქისტი“ და „წვრილბურჟუაზიული პოპულისტი“. ასევე ცნობილია, რომ იგი უჩიოდა თანამემამულე მწერლებს, რომ „მხოლოდ იმის გამო, რომ რამდენიმე ადამიანი დააკავეს, ისინი მთელ ამ აურზაურს სტეხდნენ“.
1938 წლის აგვისტოში, ჟურნალ Krasnaya Nov-ში გამოქვეყნდა მისი რომანის პირველი ნაწილი ისტორიის გამოცდა - ულიანოვების ოჯახი, გამოგონილი ამბავი ლენინის ადრეული ცხოვრების შესახებ. 5 აგვისტოს რომანი აიკრძალა, პოლიტბიუროს ბრძანებით შაგანიანი და კრუპსკაიას უსაყვედურეს, ხოლო პასუხისმგებელი რედაქტორი ვლადიმერ ერმილოვი თანამდებობიდან გაათავისუფლეს. მომდევნო 18 წლის განმავლობაში იგი იძულებული გახდა შეეწყვიტა ამ ჟანრის წერა და ესეების წერას მიუბრუნდა. ეს რეზოლუცია ცენტრალურმა კომიტეტმა გააუქმა, როგორც „მცდარი და ფუნდამენტურად არასწორი“ 1956 წლის 11 ოქტომბერს, რის შემდეგაც გამოქვეყნდა რომანის გადამუშავებული ვერსია და შემდგომი „პირველი სრულიადრუსული“ 1965 წელს. ამ ორმა წიგნით 1972 წელს მან ორი ლენინის პრემია მიიღო.
შაგანიანი დროის უმეტეს ნაწილს ყირიმში ატარებდა, სადაც მან ოჯახისთვის შეიძინა ზაფხულის სახლი. რუსული ბოჰემური ელიტა ყოველ ზაფხულს იკრიბებოდა კოკტებელში და იქ რჩებოდა სექტემბრამდე. 94 წლის ასაკში მოსკოვში გარდაიცვალა.
ოჯახი
მარიეტას ქალიშვილი მირელე შაგინიანი იყო მხატვარი, რომელიც დაქორწინებული იყო ვიქტორ ციგალზე, რუსი მხატვარსა და მოქანდაკეზე. მათი ვაჟი სერეგა ციგალი ასევე მხატვარია. მისი მეუღლე ლუბოვ პოლიშუკი რუსეთის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მსახიობი იყო. მარიეტა შაგინიანს ჰყავს ორი შვილიშვილი ანასტასია შაგინიანი და მისი ძმა ანდრეი.
მემკვიდრეობა
საბჭოთა ასტრონომის ლუდმილა ჩერნიხის მიერ 1975 წელს აღმოჩენილ მცირე პლანეტას მის საპატივცემულოდ 2144 მარიეტა ეწოდა.
სქოლიო
კატეგორია:XX საუკუნის დრამატურგები კატეგორია:კომუნისტი ქალი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ქალი მწერლები კატეგორია:ქალი რომანისტები კატეგორია:საბჭოთა რომანისტები კატეგორია:რუსი მწერლები კატეგორია:სომეხი მწერლები კატეგორია:მოსკოველი მწერლები კატეგორია:გარდაცვლილი 1982 კატეგორია:დაბადებული 1888 კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები
NGC 7403
NGC 7403 — ვარსკვლავი თევზების თანავარსკვლავედში. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
გაბონი 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გაბონმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეექვსედ იასპარეზა 2000 წელს, ავსტრალიის ქალაქ სიდნეიში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:გაბონი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დეგენერატი
დეგენერატი L. degeneratus 1. ადამიანი, რომელსაც დეგენერაციის, ფიზიკური ან სულიერი გადაგვარების ნიშნები აქვს. 2.საუბ. სულელი, კრეტინი, უჭკუო.
გეღარქუნიქის პროვინცია
გეღარქუნიქი (Գեղարքունիք) — სომხეთის პროვინცია (მარზი). ის ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს და აზერბაიჯანს ესაზღვრება. 5,348 კმ2-ით გეღარქუნიქი სომხეთის ფართობით უდიდესი პროვინციაა. თუმცა, ტერიტორიის დაახლოებით 1,278 კმ2 სევანის ტბას უჭირავს, რომელიც კავკასიის უდიდესი ტბაა და რეგიონის ტურისტული ცენტრი. გეღარქუნიქის დედაქალაქია გავარი.
პროვინციას ეკუთვნის არწვაშენის სომხური ანკლავი, რომელიც მთლიანად აზერბაიჯანითაა შემოსაზღვრული. ის აზერბაიჯანის კონტროლქვეშაა ყარაბაღის ომის შემდეგ.
გეღარქუნიქს ესაზღვრება შემდეგი მარზები: ვაიოცძორი სამხრეთით, არარატი სამხრეთ-დასავლეთით, კოტაიქი ჩრდილო-დასავლეთით და ტავუში ჩრდილოეთით
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის პროვინციები
ლეხონა
ლეხონა (Lejona, Leioa) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის გრან-ბილბაოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 8,52 კმ². მოსახლეობა — 31795 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ბისკაიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ბისკაიის ქალაქები
ბრენდა მილნერი
ბრენდა მილნერი (ქალიშვილობის გვარია ლანგფორდი; დ. 15 ივლისი, 1918) — ბრიტანელი-კანადელი ნეიროფსიქოლოგი. ეკუთვნის დიდი რაოდენობით კვლევითი ლიტერატურა კლინიკური ნეიროფსიქოლოგიის სხვადასხვა საკითხზე. არის მაკგილის უნივერსიტეტის ნევროლოგიისა და ნეიროქირურგიის დეპარტამენტის პროფესორი და მონრეალის ნეიროლოგიკური ინსტიტუტის ფსიქოლოგიის პროფესორი. 2005 წლისთვის 20-ზე მეტი საპატიო ხარისხი ჰქონდა მინიჭებული. მის ნაშრომებში ნეიროფსიქოლოგიის მრავალი ასპექტია წარმოჩენილი. ზოგჯერ მოიხსენიებენ როგორც „ნეიროფსიქოლოგიის ფუძემდებელს“. 2009 წელს კოგნიტური ნეირომეცნიერების დარგში ბალსანის პრემიით დაჯილდოვდა, ხოლო 2014 წელს ჯონ ო'კიფთან და მარკუს რეიხლისთან ერთად კავლის პრემიით. 2018 წელს 100 წელი შეუსრულდა.
ადრეული წლები და განათლება
კემბრიჯში ექსპერიმენტული ფსიქოლოგიის დეპარტამენტში მილნერის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი ოლივერ ზანგვილი იყო. მილნერს ადამიანის ტვინის ფუნქციისა და დაავადებების შესწავლისადმი ინტერესი სწორედ ზაგვილმა განუვითარა.
1941 წელს ბრენდა მის მომავალ ქმარს, პიტერ მილნერს შეხვდა. ისინი რადარის კვლევებზე მუშაობდნენ. პიტერ მილნერი ელექტროინჟინერი იყო. 1944 წელს მათ იქორწინეს და კანადაში გადასახლდნენ, სადაც პიტერი ფიზიკოსებთან ერთად ატომურ კვლევებზე სამუშაოდ მიიწვიეს. კანადაში ჩასვლის შემდეგ ბრენდა მილნერი მონრეალის უნივერსიტეტში 7 წლის მანძილზე ფსიქოლოგიას ასწავლიდა.
1949 წელს ბრენდა მილნერმა კემბრიჯის უნივერსიტეტში ექსპერიმენტულ ფსიქოლოგიაში მაგისტრის ხარისხი მიიღო. მონრეალში ბრენდა მილნერი მაკგილის უნივერსიტეტში ფიზიოლოგიურ ფისოლოქგიაში ფილოსოფიის დოქტორის კანდიდატი გახდა დონალდ ჰების ხელმძღვანელობით. კვლევამ უაილდერ პენფილდის ყურადღება დაიმსახურა. 1950 წელს ჰების დახმარებით, მილნერს მონრეალის ნეიროლოგიკურ ინსტიტუში პენფილდთან სწავლის შესაძლებლობა მიეცა. 1952 წელს მილნერმა ექსპერიმენტულ ფსიქოლოგიაში ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი მიიღო.
1954 წელს მილნერმა მაკგილის უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიურ ბიულეტენში გამოაქვეყნა სტატია „დროებითი ლობების ინტელექტუალური ფუნქციები“. აღნიშნულ ნაშრომში მილნერმა აჩვენა, რომ დროებითი ლობის დაზიანებებს ადამიანებსა და პრიმატებში ემოციური და ინტელექტუალური ცვლილებების გამოწვევა შეუძლია.
ჯილდოები და საპატიო წოდებები
ნეირომეცნიერებასა და ფსიქოლოგიაში შეტანილი წვლილისთვის მილნერი უამრავი ჯილდოთი და საპატიო წოდებითაა შეკული, მათ შორის: ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრის, კანადის სამეფო საზოგადოებისა და მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრის სტატუსით. საერთო ჯამში, კანადის, ევროპისა და აშშ-ის მასშტაბით იგი 20-ზე მეტი უნივერსიტეტის საპატიო ხარისხითაა დაჯილდოებული.
ადრეულ ეტაპზე მილნერი ნიუნჰემის კოლეჯმა სარა სმითსონის კვლევითი სტიპენდიით დაჯილდოვდა, რამაც მას ნიუნჰემის კოლეჯში მუშაობის გაგრძელების შესაძლებლობა მისცა. 1984 წელს მილნერი კანადის ორდენის ოფიცრის წოდებით დაჯილდოვდა, ხოლო 2004 წელს ამ ორდენის კომპანიონის წოდება მიენიჭა. 1987 წელს ნეირომეცნიერებაში რალფ ვ. გერარდის პრემიით დაჯილდოვდა. 2004 წელს ნეირომეცნიერებაში მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ჯილდო გადაეცა. 1985 წელს კვებეკის ეროვნული ორდენის ოფიცერი გახდა, ხოლო 2009 წელს ამ ორდენის დიდი ოფიცრის წოდებაც მიენიჭა. 2007 წელს ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის საპატიო უცხოელ წევრად აირჩიეს. 2009 წლის დეკემბერში შვეიცარიის პარლამენტში გამართულ ცერემონიაზე კოგნიტური ნეირომეცნიერების დარგში შეტანილი წვლილისთვის ბალსანის პრემია გადაეცა.
2014 წელს მილნერი ნეირმოცენიერებაში კავლის პრემიით დაჯილდოვდა. სხვა ჯილდოებს შორის აღსანიშნავია: მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრად არჩევა (1976), ალცჰაიმერის დაავადების სამედიცინო კვლევისთვის მიღებული ჯილდო (1996), ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის წევრად არჩევა (2005), დენ დევიდის პრემია (2014), კანადის მეცნიერებისა და ინჟინერიის დიდების ხეივანში შესვლა (2012), კვებეკის ეროვნული ასამბლეისგან ღირსების მედლის მიღება (2018), ნორმან ანდერსონის ჯილდო ცხოვრებისეული ღვაწლისთვის (2009 და 2010), უაილდერ-პენფილდის პრემია (1993), კანადის სამეფო საზოგადოებისა და ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრად არჩევა და სხვ.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1918კატეგორია:დაბადებული 15 ივლისიკატეგორია:ბრიტანელი ქალი აკადემიკოსებიკატეგორია:კანადელი ფსიქოლოგებიკატეგორია:კანადელი ნეირომეცნიერებიკატეგორია:კანადელი ქალი აკადემიკოსებიკატეგორია:ინგლისელი ფსიქოლოგებიკატეგორია:ინგლისელი ნეირომეცნიერებიკატეგორია:კოგნიტური ნეირომეცნიერებიკატეგორია:სამეფო საზოგადოების ქალი წევრებიკატეგორია:ნეიროფსიქოლოგები კატეგორია:კანადელი ქალი ნეირომეცნიერებიკატეგორია:კანადელი ქალი ფსიქოლოგები
ბორის ეფიმოვი
ბიოგრაფია
1922 წლიდან თანამშრომლობდა გაზეთებში „პრავდა“, „იზვესტია“, ჟურნალში „კროკოდილი“. 1966 წლიდან არის შემოქმედებით-საწარმოო გაერთიანება „აგიტპლაკატის“ მთავარი რედაქტორი. ავტორია არაერთი მძაფრი საერთაშორისო პოლიტიკური კარიკატურისა. გამოცემულია მისი ნაწარმოებების ალბომები:„პოლიტიკური კარიკატურები“ 1924—1934 (1935), „ფაშიზმი ხალხის მტერია“ (1937), „ჰიტლერი და მისი ხროვა“ (1943), ბორის ეფიმოვი „იზვესტიაში“. ნახევარი საუკუნის კარიკატურები (1969). სსრკ სახელმწიფო პრემია (1950, 1951). დაჯილდოებულია 3 ლენინის, ოქტომბრის რევოლუციის, 3   შრომის წითელი დროშის საპატიო ნიშნის ორდენებითა   და მედლებით.მინიჭებული ჰქონდა  სოციალისტური შრომის გმირის წოდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 11 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2008 კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები კატეგორია:სოციალისტური შრომის გმირები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
კოლხური ცული
thumb|270 px|right|სამარხში აღმოჩენილი [[ბრინჯაოს ხანა|ბრინჯაოს ხანის კოლხური ცულები.]] კოლხური ცული, გვიანდელი ბრინჯაოსა და რკინის ხანის (ძვ. წ. XV-VI სს.) კოლხური კულტურის ერთ-ერთი ძირითადი განმსაზღვრული ბრინჯაოს იარაღი, რომელსაც ექვსწახნაგა ტანი და წვეტიან-ოვალური სატარე ხვრელი აქვს. კოლხური ცულის ტიპოლოგიური კლასიფიკაცია მოცემული აქვთ რ. ვირხოვს, ე. შანტრს, პრასკოვია უვაროვას, ფ. პანჩარს, ოთარ ჯაფარიძეს, ე. კრუპნოვს, დ. ქორიძეს და ბ. ტეხოვს.
კოლხური ცული უნივერსალური იარაღი იყო. იყენებდნენ როგორც სამეურნეო ცხოვრებაში, ისე საომრად. გრაფიკული დეკორით შემკულ ცულებს საომარი და საკულტო დანიშნულება ჰქონდა. კოლხურმა ცულმა განვითარების ხანგრძლივი და რთული გზა განვლო. ძვ. წ. II-I ათასწლეულის მიჯნაზე იგი საბოლოოდ ჩამოყალიბდა და არსებითად არ შეცვლილა. კოლხური ცული გვხვდება სამარხებში (თლი, ყობანი, პალური, მუხურჩა, ყულანურხვა, ოჟორა), განძებში (ორდუ, ბიჭვინთა, ლიხნი, ოყურეში და სხვა). სულ 100-ზე მეტი განძია. ნაწილი შემთხვევითაა აღმოჩენილი. ყველაზე ადრეული კოლხური ცულის შემცველი განძებია ურეკის, პილენკოვოს, ბიჭვინთის, გაგრის ერგესი, მახუნცეთისა და სხვა. ძვ. წ. IX საუკუნის II ნახევრიდან ჩნდება გრაფიკული დეკორით შემკული საომარი საკულტო კოლხური ცულებიც. დეკორი პლასტიკურ ფორმასთან ორგანულადაა შერწყმული. სხვადასხვა ზომის წახნაგზე დეკორი სიმეტრიულადაა განაწილებული და ერთ მთლიან კომპოზიციად აღიქმება. გამოსახულია ირემი, ცხენი, ძაღლი, გველი, თევზი, ბაყაყი, ფრინველი, სვასტიკა, ჯვარი, ვარსკვლავი და სხვა. ყუის თავზე ზოგჯერ მოთავსებულია სკულპტურული გამოსახულება. კოლხური ცულის გრაფიკულ დეკორში ასახულია უძველესი ქართული რელიგიური და მითოლოგიური წარმოდგენები.
ლიტერატურა
კატეგორია:კოლხეთი
აოდვა
აოდვა პურეულისა, აშრეტა, აფშრუკვა — მარცვლის ნაადრევად მომწიფება არახელსაყრელი გარემო პირობების გავლენით (ხორშაკი, გვალვა და სხვა). აოდვის დროს მარცვალში საკვები ნივთიერების დაგროვება შეფერხებულია და იგი გამომშრალია, ბჟირი, რაც საგრძნობლად ამცირებს მოსავლიანობას.
NGC 7493
NGC 7493 — ვარსკვლავი თევზების თანავარსკვლავედში. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვარსკვლავები კატეგორია:თევზების თანავარსკვლავედი
ინფორმაციის რაოდენობა
ინფორმაციის რაოდენობა ინფორმაციის თეორიაში არის ზომა იმისა თუ რამდენად ბევრი ინფორმაცია მივიღეთ, როდესაც შევიტყვეთ მოცემული მოვლენის მოხდენის შესახებ. ინფორმაციის რაოდენობა დამოკიდებულია მხოლოდ მოცემული მოვლენის ალბათობა p-ზე და იგი გამოისახება შემდეგი სახით: I=-log(p), სადაც I ინფორმაციის რაოდენობაა.
ინფორმაციის რაოდენობა იზომება ბიტებში. ერთი ბიტი ინფორმაცია ტოლია ინფორმაციის, რომელიც შეესაბამება 1/2 ალბათობის მქონე მოვლენის მოხდენას.
თუ არ ვიცით რამდენიმე მოვლენიდან რომელი მოხდება ვართ გაურკვევლობის წინაშე. როდესაც გავიგებთ ამ მოვლენებიდან რომელი მოხდა მივიღებთ რაღაც რაოდენობის ინფორმაციას. ეს ინფორმაცია შეიძლება იყოს ცვლადი, იმის მიხედვით რომელი მოვლენა მოხდება, რადგან მათ შეიძება სხვადასხვა ალბათობა ჰქონდეთ. ინფორმაციის საშუალო რაოდენობას, რომელსაც მივიღებთ როდესაც გავიგებთ მოვლენებიდან რომელი მოხდა, გაურკვევლობასთან დაკავშირებული ენტროპია ეწოდება.
ინფორმაციის რაოდენობის ფორმულის ინტუიციური გამოყვანა
მათემატიკურად ეს მოულოდნელობა ალბათობის თეორიის ენაზე ასე აღიწერება: რაც უფრო მცირეა მოვლენის ალბათობა მით მეტ ინფორმაციას ვიძენთ, თუ გავიგეთ რომ ეს მოვლენა მოხდება.
აქვე ერთი შენიშვნა: ინფორმაციის თეორია დაინტერესებულია მხოლოდ ინფორმაციის რაოდენობით და არა მისი ხარისხით. მაგალითად, თუ კი გავიგეთ, რომ ხვალ მზიანი ამინდი იქნება, რასაც მოველოდით ალბათობით 1/2 და გავიგეთ რომ თუ ჩვენ მონეტას ავაგდებთ იგი ღერბით ზემოთ დაეცემა (ასევე 1/2 ალბათობის მოვლენა) ჩვენ თანაბარი რაოდენობის ინფორმაციას ვიღებთ. მიუხედავად იმისა, რომ შეიძლება ერთ-ერთი უფრო საჭირო იყოს ჩვენთვის. მაგალითად გასეირნებას ვაპირებდეთ და ამინდი გვაინტერესებდეს, და მონეტა საერთოდ არ გვაინტერესებს. ან პირიქით, შეიძება მონეტა გვაინტერესებდეს, რადგან მონეტის ერთ-ერთი მხარის მოსვლაზე ფული გვაქვს დადებული. ეს ინტერესი ინფორმაციაში არ არის ინფორმაციის თეორიის განხილვის საკითხი.
რაც შეეხება ინფორმაციის გაზომვას. ასევე არ იქნება გასაკვირი, რომ თუ ჩვენ გავიგეთ ორი მონეტის აგდებიდან თითოეულზე რა შედეგი მოვა, ჩვენ გავიგებთ 2-ჯერ მეტ ინფორმაციას ვიდრე ერთი მონეტის აგდების შედეგი რომ გაგვეგო. ანალოგიურად n მონეტისთვის. რადგან თითოეული კონმინაციის ალბათობა n მონეტის შემთხვევაში 2^{-n} -ის ტოლია შეგვიძლია დავასკვნათ, რომ 2^{-n} ალბათობის მოვლენის შესაბამისი ინფორმაციის რაოდენობა არის n-ჯერ 1/2 ალბათობის მოვლენის შესაბამისი ინფორმაცია.
1/2 ალბათობის მოვლენის შესაბამის ინფორმაციას ვუწოდებთ ერთ ბიტს. შესაბამისად 2^{-n} ალბათობის მოვლენის მოხდენის შემთხვევაში ვიგებთ n ბიტ ინფორმაციას. ეს შეგვიძია გავნვაზოგადოდ არა 1/2-ის ხარისხ ალბათობებზეც. რადგან ამიტომ ზოგადად ვიღებთ. . სადაც ლოგარითმები აღებულია 2-ს ფუძით. ხოლო I არის ინფორმაციის რაოდენობა ბიტებში.
ინფორმაციის რაოდენობის ერთეულები
მიუხედავად იმისა, რომ ინფორმაციის რაოდენობის ერთეულად ყველაზე ხშირად ბიტი გვხვდება ხოლმე არსებობს რამდენიმე სხვა ერთეული. მათ შორის არიან:
კატეგორია:ინფორმატიკა
ევსტათი მცხეთელის მარტვილობა
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ჰაგიოგრაფია
Gnamptogenys rostrata
Gnamptogenys rostrata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გაბონი 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გაბონმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეშვიდედ იასპარეზა 2004 წელს, საბერძნეთის დედაქალაქ ათენში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:გაბონი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ოქროჩალა
ოქროჩალა (Hierochloe) — მცენარეთა გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა. აერთიანებს 30-მდე სახეობას, რომლებიც გავრცელებულია ორივე ნახევარსფეროს ზომიერ და ცივ ზონაში.
საქართველოში მხოლოდ 1 — სურნელოვანი ოქროჩალა (Hierochloe odorata) იზრდება; მისი სიმაღლე აღწევს 50 სმ, მრავალწლოვანი მხოხავფესურიანი ბალახია. გვხვდება მთის შუა და ზედა სარტყელში, ტენიან მდელოებზე, ველობებსა და მდინარის პირებზე. შეიცავს სურნელოვან ნივთიერებას — კუმარინს. მისგან ამზადებენ არომატულ სასმელს. ოქროჩალა მოჰყავთ ფერდობებზე ნიადაგის გასამაგრებლად.