cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლეონ თორნიკიოსი
ბიოგრაფია
ლეონ თორნიკიოსი დაიბადა ადრიანოპოლში, ის კონსტანტინე XI-ის ნათესავი და ქართული არისტოკრატიული ოჯახის თორნიკიოსების შთამომავალი იყო. ფსელოსის მიხედვიდ, იმპერატორმა ის იბერიის დუკად დანიშნა. მიუხედავად იმისა რომ მას კონსტანტინე ხელს უწყობდა, თორნიკიოსი მზაკვრული და ამბიციური პიროვნება იყო. ის იმპერატორის დის ეუპრეპიის ერთგული გახდა, რომელიც იმპერატორის პოლიტიკის წინააღმდეგ გამოდიოდა. მიუხედავად იმისა, რომ თორნიკიოსი აღმოსავლეთში იმყოფებოდა და მისი მომხრეების მიერ აჯანყება მაკედონიაში დაიწყო, თორნიკიოსი მალევე გამოიწვიეს კონსტანტინოპოლში, სადაც ის ბერად აღკვეცეს, მიუხედავად ამისა ის მაინც სარგებლობდა თავისუფლად გადაადგილების პრივილეგიით. რითიც ისარგებლა თორნიკიოსმა და 1047 წლის, 14 სექტემბერს დედაქალაქიდან ადრიანოპოლში გადავიდა. აქ მან შემოიკრიბა მომხრეები და უკმაყოფილო გენერლები, რომლებიც იმპერატორის არასასურველი მართველობის წინააღმდეგ აამხედრა. თორნიკისომა თავი იმპერატორად გამოაცხადა და დედაქალაქის წინააღმდეგ დაირაზმა, 1047 წლის, 25 სექტემბრს კი კონსტანტინოპოლის კედლების წინ დაბანაკდა. თორნიკიოსის მომხრეებმა მოქალაქეების მიერ ჩამოყალიბებული მსუბუქად შეიარაღებული სამხედრო დანაყოფი მალევე გაანადგურა. ამ დამარცხებამ მნიშვნელოვნად იმოქმედა დედაქალაქის მეციხოვნეებზე, რომლებმაც ეგრევე მიატოვეს ქალაქის კედლები და ჭიშკრები. თორნიკიოსი ყოყმანობდა და არ ჩქარობდა ქალაქის აღებას, რითიც დაკარგა ქალაქის აღების შანსი. კონსტანტინეს ბრძანებით, ანატოლიური ჯარის მოსვლამდე, მოხერხდა კედლების დაკავება და ქალაქის სიმაგრეების გამაგრება. ალყა 4 დღე გაგრძელდა 25 სექტემბრიდან 28 სექტემბრამდე. მიუხედავად იმისა, რომ კონსტანტინეს არ გააჩნდა სამხედრო გამოცდილება, მან ამ ბრძოლაში ენერგიულობა და გამბედაობა გამოავლინა. თორნიკიოსის თავდასხმები იმპერატორის ჯარებმა თანდათანობით მოიგერიეს. ამ მარცხის შემდეგ, თორნიკე იძლებული იყო დასავლეთით გაბრუნებულიყო და იმის იმედით რომ ძალების აღდგენას მოასწრებდა ის რადესტუსი აღებას შეუდგა, სადაც ის კვლავ მოიგერიეს. აჯანყებულების რიგები თანდათან დაიცალა, მომხრეებმა თანდათანობით მიატოვეს თორნიკიოსი. დამარცხებული თორნიკიოსი იძლებული გახდა ბულგაროფიგონის მონასტერში გახიზნულიყო, მაგრამ ის მალევე შეიპყრეს. 1047 წელს, შობა დღეს, კონსტანტინოპოლში ის, მის მთავარ მომხრე ვინმე იოან ვატაცესთან ერთად დააბრმავეს. რის შემდეგადაც ცნობები მის შესახებ აღარ გვხვდება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:ბიზანტიელები
მდელოს ძაღლი
მდელოს ძაღლი (Cynomys < κῠνο- +μῦς — „ძაღლთაგვა“) — ძუძუმწოვართა გვარი ციყვისებრთა ოჯახისა. გარეგნულად ყვითელ თრიას (Spermophilus fulvus) წააგვანან; მათი სხეულის სიგრძეა 40 სმ-მდე, კუდისა 7–11 სმ-მდე; შეფერილობა ღიაა, მურა-ქვიშისფერი. ცნობილია 5 სახეობა. ბინადრობენ ჩრდილოეთ ამერიკის ცენტრალური და სამხრეთი რაიონების სტეპისა და უდაბნო-სტეპის ლანდშაფტებში ვაკეებისა და მთების ტერიტორიაზე; ვერტიკალურად ადიან ზღვის დონიდან 3200 მეტრამდე. სახლობენ დიდ კოლონიებად, ღრმა სოროებში. გამოსცემენ თავისებურ მყეფარა ყმას, საიდანაც მოდის მათი სახელწოდება. ზამთარში მათი აქტიურობა მცირდება, შეიძლება ძილქუშს მიეცნენ. იკვებებიან მცენარეთა მიწისზედა ნაწილებით. წელიწადში ერთხელ ყრიან 2–10 ნაშიერს. წარმოადგენენ მტაცებელი მხეცების ნადავლს. ზიანს აყენებენ სათიბ სავარგულებს. მათი ხორცი საკვებად ვარგისია. შავი ჭირის გამომწვევის ბუნებრივი მატარებლები არიან. 2 სახეობა შეტანილია IUCN-ის წითელ წიგნში.
სქოლიო
* კატეგორია:ციყვისებრნი
ქერჩის ნახევარკუნძული
ქერჩის ნახევარკუნძული (Керченський півострів) — ყირიმის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთი ნაწილი. ჩრდილოეთით ეკვრის აზოვის ზღვა, აღმოსავლეთით ქერჩის სრუტე, სამხრეთით შავი ზღვა, დასავლეთით 17 კმ სიგანის ყელით უერთდება ყირიმის ნახევარკუნძულს. დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია დაახლოებით 90 კმ-ზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 17-იდან 50 კმ-ზე. ფართობი 2700-3000 კმ². უმაღლესი წერტილია მთა პიხბოლაი (189 მ).
ქერჩის ნახევარკუნძულის რელიეფი ყირიმის ვაკის რელიეფის მსგავსია და წვრილმთიანეთის ხასიათს ატარებს. იგი აგებულია მესამეული ქანებით: მაიკოპის თიხებით, კირქვებით, ქვიშაქვებითა და მერგელებით. აშკარად შეინიშნება მჭიდრო კავშირი მისი ამგები წყებების პეტროგრაფიულ აგებულებასა და რელიეფს შორის. ნახევარკუნძულის სამხრეთ-დასავლეთი ვაკე ნაწილი თიხაფიქლებითაა წარმოდგენილი, ჩრდილო-აღმოსავლეთი კი იზოკლინური აგებულების სხვადასხვა სიმტკიცის შრეთა მონაცვლეობით ხასიათდება, რაც ხელს უწყობს რელიეფის ძლიერ დანაწევრებას.
ბევრია ტალახის ვულკანი. ქერჩის ნახევარკუნძულზე, 400 მ სიგრძის გაქვავებული ტალახის დიდ სივრცეებს შორის, ბევრია მცირე სიმაღლის ტალახის სოპკები. მათი შეფარდებითი სიმაღლეა 45 მ. სოპკების კალთები უდაბნოს ხასიათს ატარებს: მისი მცენარეული საფარი ღარიბია. ტალახის კრატერები პირამდეა სავსე ლამით, რომელშიც ზოგჯერ გაზის ბუშტუკებიც ჩნდება. ლამი ნელა გადმოედინება კრატერის ნაპირებიდან. ჰავა ზომიერად კონტინენტურია. ნალექები 400 მმ წელიწადში. იცის ძლიერი აღმოსავლეთის და ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთის ქარები. მდინარეული ქსელი სუსტადაა განვითარებული. არის ტბები და მშრალი ხევები. ქერჩის ნახევარკუნძულის დიდი ნაწილი დახნულია. მდიდარია რკინის მადნით.
სქოლიო
კატეგორია:უკრაინის ნახევარკუნძულები
ხლებაევო (აბაკანოვოს სასოფლო დასახლება)
ხლებაევო (აბაკანოვოს სასოფლო დასახლება) (Хлебаево) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 14 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 69 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 16 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: ტეკუტოვო, ალეკსინო, პრივალინო.
სქოლიო
კატეგორია:ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ნაჰალეგი
ნაჰალეგი (Nahaleg) — დაჰლაკის არქიპელაგის სიდიდით მესამე და ყველაზე დიდი დაუსახლებელი კუნძული, წითელ ზღვაში ერიტრეის ნაპირებთან. ფართობი — 35,19 კმ², რის გამოც იგი დაჰლაკის არქიპელაგის სიდიდით მესამე კუნძულია დაჰლაკის და ნორას კუნძულების შემდეგ. მაქსიმალური სიმაღლეა — 24 მეტრი ზღვის დონიდან, რომელიც მდებარეობს კუნძულის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ხოლო კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთი ნაწილის მაქსიმალური სიმაღლე შეადგენს 23 მეტრს.
კუნძული მდებარეობს დაახლოებით 2 კმ-ში ჩრდილო-დასავლეთით კუნძულ ნორადან. ნაჰალეგის კუნძული წარმოადგენს გამოკვეთილ ორმაგ კუნძულს. კუნძულის ცოტათი დიდ სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილს აქვს დაახლოებით მრგვალი ფორმა დიამეტრით 4,8 კმ-დან 5,2 კმ-მდე, მაშინ როდესაც ჩრდილო-აღმოსავლეთი ნაწილი სამკუთხედია მომრგვალებული კუთხეებით. კუნძულის ორივე ნაწილი, მათ შორის ყველაზე უფრო ვიწრო ადგილას, ერთმანეთთან დაკავშირებულია ორკილომეტრიანი სახმელეთო ხიდით, რომლის მანძილია 90 მეტრი.
სქოლიო
კატეგორია:არქიპელაგები კატეგორია:აფრიკის კუნძულები კატეგორია:ერიტრეის კუნძულები
სამართალი
მინი|220პქ|right|სამართალის სიმბოლო ქალღმერთი [[დიკე. ]] სამართალი — ბუნებით განპირობებული ადამიანთა უფლება-მოვალეობების განმსაზღვრელი ზოგადსავალდებულო ქცევის წესების ერთობლიობა და საზოგადოებრივი ურთიერთობების მოწესრიგების სისტემა, რომელსაც ახასიათებს ნორმატიულობა, ფორომალური განსაზღვრულობა, სისტემურობა და მათი შესრულება სახელმწიფოებრივი ზემოქმედებით არის უზრუნველყოფილი.
სამართლის დარგები
საერთაშორისო სახელშეკრულებო სამართალი საერთაშორისო საჰაერო სამართალი საერთაშორისო საზღვაო სამართალი საერთაშორისო კოსმოსური სამართალი საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართალი საერთაშორისო სისხლის სამართალი ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალი ევროპის კავშირის საჯარო სამართალი დიპლომატიური და საკონსულო სამართალი
ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი
ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი (Autonomous Region of Bougainville) — პაპუა-ახალი გვინეის ავტონომიური რეგიონი. ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი ბუკა, მაგრამ იგეგმება დედაქალაქის გადატანა არავაში. ყველაზე დიდი კუნძულია — ბუგენვილი, ასევე მოიცავს კუნძულ ბუკას და სხვადასხვა უფრო პატარა კუნძულებს, კილინაილაუს ჩათვლით.
გეოგრაფიულად და ეკოლოგიურად კუნძულები მიეკუთვნება სოლომონის არქიპელაგს, მაგრამ იმყოფება პაპუა-ახალი გვინეის შემადგენლობაში. ავტონომიურ რეგიონში ძლიერი გავლენა აქვთ სეპარატისტებს.
დასახელება
კუნძულს სახელი დაერქვა ფრანგი მოგზაურის, პირველი ფრანგული დედამიწის გარშემო შემოვლის ექსპედიციის ხელმძღვანელის ლუი ანტუან დე ბუგენვილის (1729—1811) პატივსაცემად.
ისტორია
1975 წლის 1 სექტემბერს ჩრდილოეთ სოლომონის კუნძულების რესპუბლიკამ ცალმხრივად გამოაცხადა საკუთარი თავი დამოუკიდებლად ავსტრალიის მართვის ქვეშ არსებული პაპუა-ახალი გვინეის ტერიტორიისგან, რომელიც 16 სექტემბერს თვითონ უნდა გამხდარიყო დამოუკიდებელი სახელმწიფო.
1988 წელს სეპარატისტებმა დაიწყეს აჯანყება, ხოლო 1990 წელს გამოაცხადეს ბუგენვილის დამოუკიდებლობა. აჯანყება ჩაახშეს 1997 წელს. დაიწყო მოლაპარაკებები ახალი ზელანდიის მეთვალყურეობით. 2000 წელს შეიქმნა ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი, ასევე რეფერენდუმის გამართვის შესაძლებლობა კუნძულის დამოუკიდებლობის შესახებ მომავალში. პირველი ავტონომიური მთავრობის არჩევნები გაიმართა 2005 წლის მაის-ივნისში. პრეზიდენტად აირჩიეს იოსიფ კაბუი. ის გარდაიცვალა 2008 წლის 6 ივნისს.
თვითმმართველობის მიღწევა
1990 წელს ბუგენვილის რევოლუციურმა არმიამ, შეიარაღებული წინააღმდეგობის ადგილობრივი ლიდერის ფრენსის ონას მეთაურობით შეძლო კუნძულიდან უკან დაეხევებინა პაპუა-ახალი გვინეის შეიარაღებული ძალები, რის შემდეგაც გამოაცხადა ბუგენვილის დროებითი მთავრობის შექმნა. დამოუკიდებლობის დეკლარაციას მხარი დაუჭირა სოლომონის კუნძულების მთავრობამ. პაპუა-ახალი გვინეის მთავრობამ მყისიერად დაიწყო კუნძულის ეკონომიკური ბლოკადის განხორციელება და გაგზავნა ჯარი აჯანყების ჩასაქრობად, რამაც გამოიწვია გაჭიანურებული შეიარაღებული კონფლიქტი, რომლის აქტიური ფაზა გრძელდებოდა 1998 წლამდე, როდესაც კუნძულის დიდი ნაწილი გადავიდა მთავრობის კონტროლ ქვეშ. აჯანყების დაწყებიდან 11 წლის შემდეგ, 2001 წელს, პაპუა-ახალი გვინეის მთავრობამ მიაღწია ყოვლისმომცველ სამშვიდობო შეთანხმებას ბუგენვილის აჯანყებულთა მთავრობასთან, ხელი მოაწერა სამშვიდობო შეთანხმებას ბუგენვილის შესახებ, რომლის თანახმადაც ბუგენვილი ხდებოდა პაპუა-ახალი გვინეის პროვინცია, მხოლოდ ახალი კონსტიტუციის ჩარჩოებში ბუგენვილზე ავტონომიური მთავრობის შექმნით და ბუგენვილის მომავალი პოლიტიკური სტატუსის შესახებ რეფერენდუმის გამართვის პირობით 10-დან 15-წლამდე ვადით. 2005 წელს გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მეთვალყურეობით პაპუა-ახალი გვინეის მთავრობამ დაამტკიცა ბუგენვილის კონსტიტუცია, რაც გახდა ბუგენვილის აღიარებული ავტონომიური მთავრობის შექმნის საფუძველი. ბუგენვილზე სამოქალაქო ომის დროს 10 და მეტი წლის განმავლობაში დაიღუპა 15 000-დან 20 000-მდე ადამიანი, უსახლკაროდ დარჩა 40 000-ზე მეტი ადამიანი.
პოლიტიკა
კუნძულზე ძლიერია სეპარატისტული მოძრაობა. ბუგენვილის დამოუკიდებლობა ჩრდილოეთ სოლომონის კუნძულების რესპუბლიკის სახელით უშედეგოდ გამოცხადდა ორჯერ: 1975 წელს და 1990 წელს. შეტაკებების შედეგად დაიღუპა 15 ათასი ადამიანი.
დამოუკიდებლობა გამოცხადდა 1975 წლის 15 აგვისტოს ოპოზიციური პარტიების — ბუგენვილის სახალხო მთავრობის (Bougainville Interim Government [BIG]) და ბუგენვილის რევოლუციური არმიის (Bougainville Revolutionary Army [BRA]) მიერ.
მოლაპარაკებები 1997 წელს დამთავრდა იმით, რომ კუნძულმა მიაღწია ავტონომიას (ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი).
საკუთარი ლეგიტიმურობის დასამტკიცებლად 1998 წლის დასაწყისში ჩატარდა არჩევნები, მაგრამ პაპუა-ახალი გვინეის მთავრობა, მიუხედავად მეკამუის მთავრობის მშვიდობიანი განწყობილებისა, მას არ სცნობს. არჩევნების შედეგებმა გაყო BIG-ის ლიდერისა (ის გახდა ფრენსის ონა) და სახელმწიფოს ლიდერის (ის გახდა ჯოზეფ კაბუი) პოსტები.
ამასთან რეგიონის ახლად შექმნილმა მთავრობამ მიიღო ფართე უფლებამოსილება ავტონომიის ფარგლებში — საკუთარი კონსტიტუციის მიღება (The constitution of the Autonomous region of Bougainville. ), ფულის ემისია, მართლწესრიგის დაცვის ძალების შექმნა.
ნერქინ-წაღკავანი
ნერქინ-წაღკავანი (Ներքին Ծաղկավան) — სოფელი სომხეთში, ტავუშის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 840 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 557 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 70 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 7.98 კმ²-ია.
ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი
ეკონომიკა
ბუგენვილზე — მსოფლიოში ერთ-ერთი მსხვილი სპილენძის საბადოა. მუშავდება 1972 წლიდან. ჰიდროთერმული სპილენძ-პორფირებული. მადნის მარაგი 915 მილიონ ტონაზე მეტია, სპილენძის საშუალო შემცველობაა 0,46 %. მადანი ასევე შეიცავს ოქროს (0,51 გრამი/ტონა), ვერცხლს (1,2 გრამი/ტონა).
ნერქინ-წაღკავანი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტავუშის პროვინციის სოფლები
ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონი
ეკონომიკა
2006 წლის 24 ოქტომბერს ბუგენვილის ავტონომიური რეგიონის მთავრობამ უფლება მისცა ბუგენვილის კომერციული განვითარების ბანკს (Commercial Development Bank http://cdbankcorp.com/) განეხორციელებინა ცენტრალური ბანკის ფუნქციები ავტონომიის ტერიტორიაზე.
Commercial Development Bank დაარსდა 2005 წელს და ფლობს საკმარის საკუთარ აქტივებს, რომელიც შესაძლებლობას აძლევს CDBank-ს გაუწიოს საბანკო მომსახურება კომერციული, ჰუმანიტარული და ინფრასტრუქტურული პროექტების დაფინანსებისათვის ბუგენვილზე.
კომერციული განვითარების ბანკი აქტიურად აფინანსებს სახელმწიფო და სოციალურ პროექტებს, ასევე მონაწილეობს სპილენძის მოპოვების განახლების პროგრამაში.
სქოლიო
კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეის პროვინციები
აიგირიალი
აიგირიალი (Айғыръяр) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელოკატაის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 188 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ნოვობელოკატაიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბელოკატაის რაიონის სოფლები
ილია ბაკაკური
ილია ბაკაკური დაიბადა სოფელ სკრაში, გორის რაიონში, 1914 წლის 18 ნოემბერს. დაამთავრა თბილისის 32-ე შრომის სკოლა 1929 წელს. იყო პლეხანოვის სახელობის მუშათა კლუბის (1929–1932, 1934–1935), რკინიგზის ტრანსპორტის (1931-1932), მარჯანიშვილის (1932–1933), ხონის (1933–1934) და მუსკომედიის  (1935–1935) თეატრების მსახიობი. მის მიერ მუსკომედიის თეატრში შესრულებული განთქმული როლებია: ბენედიქტე (ვალერიან ცაგარეიშვილის „სამთა სიყვარული“), კრომარი (ფრანც ლეგარის „მხიარული ქვრივი“), ბაგრატი (არჩილ კერესელიძის „თბილისის ცის ქვეშ“), გრიგორ ივანიჩი, ნესტორი, მალაქი (გიორგი ცაბაძის „სიმღერა სიყვარულზე“, „ბრწყინვალე მომავალი“, „ჩვენი ნაცნობები“), ფოსტალიონი (დავით თორაძის „ნათელა“), ბოკოკია (ნიკოლოზ გუდიაშვილის „სალხინობელი“), მაჭანკალი (შოთა მილორავა ს „სასიძოები“), ლომია (რევაზ ლაღიძის „მეგობრები“), ავეტიკა (შალვა  აზმაიფარაშვილის „რაც გინახავს, ვეღარ ნახავ“), ათანასე (იური მილიუტინის „ტრემბიტა“), სულთან ბეგი (უზეირ  ჰაჯიბეკოვი ს „არშინ მალ ალან“) და სხვა.
ბაკაკურს მონაწილოება აქვს მიღებული სხვადასხვა ქართულ ფილმებში, მათ შორისაა: „მაია წყნეთელი“ (1959), „ვინ შეკაზმავს ცხენს“ (1963), „ბიჭი და ძაღლი“ (1964), „ხევსურული ბალადა“ (1965), „რაც გინახავს ვეღარ ნახავ“ (1965), „ლონდრე“ (1966), „არღანი“ (1967), „ალოობა“ (დათო პაპა, 1967), „დიდი მწვანე ველი“ (გიორგი, 1967), „ბზიანეთი“ (გიორგი, 1968), „მოლოდინი“ (1969), „სინათლე ჩვენს ფანჯრებში“ (ილო, 1969), „წყალდიდობა“ (1970), „ფეოლა“ (1970).
სნუკერის სეზონი 2008-2009
სნუკერის სეზონი 2008-2009 — სნუკერის პროფესიონალური ტურნირების სერია 2008-2009 წლებში. მიმდინარეობა — 4 ივნისი 2008 — 10 მაისი 2009. სეზონის სამი მთავარი ტურნირის გამარჯვებულები: დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი — შონ მერფი (ინგლისი), მასტერსი — რონი ო’სალივანი (ინგლისი), მსოფლიო ჩემპიონატი — ჯონ ჰიგინსი (შოტლანდია). ქვემოთ მოყვანილია სეზონის განმავლობაში გამართული შეჯიბრების განრიგი. სულ გაიმართა 31 შეჯიბრი.
ფლორეშტი (უნგენის რაიონი)
ფლორეშტი  (Floreşti) — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 69 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 728 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უნგენის რაიონის სოფლები
ჰურკა (პრაღის მეტრო)
ჰურკა (Hůrka) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს B ხაზზე და შედგება 1 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1994 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
ნორაშენი (ტავუში)
ნორაშენი (Նորաշեն) — სოფელი სომხეთში, ტავუშის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 030 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 746 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 160 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 10.9 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტავუშის პროვინციის სოფლები
ბოსნია-პოდრინის კანტონი
ბოსნია-პოდრინის კანტონი (Zeničko-dobojski kanton, Zeničko-dobojska županija, Зеничко-добојски кантон) — ბოსნია და ჰერცეგოვინის შემადგენლობაში შემავალი  ბოსნია და ჰერცეგოვინის ფედერაციის 10 კანტონიდან ერთ-ერთი.
გეოგრაფია
მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში. კანტონის ადმინისტრაციული ცენტრია გორაჟდე. კანტონი შედგება 3 თემისაგან. კანტონის მოსახლეობის 98 %-ს შეადგენდნენ ბოსნიელები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინის ფედერაციის კანტონები
ალტო-ბიავოს რაიონი
ალტო-ბიავოს რაიონი (Distrito de Alto Biavo) — რაიონი პერუში, სან-მარტინის რეგიონის ბელიავისტის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 225 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 396 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 0.88 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 6 117 კმ²-ია.
ალექსანდრე I-ის სასახლე
ალექსანდრე I-ის სასახლე (Дворец Александра I) — ერთსართულიანი სახლი ტაგანროგში. განეკუთვნება ისტორიისა და არქიტექტურის ადგილობრივი მნიშვნელობის ძეგლებს. აგებულია რუსული კლასიციზმის სტილში. სასახლე ცნობილია იმ ფაქტით, რომ 1825 წელს სწორედ აქ გარდაიცვალა რუსეთის იმპერატორი ალექსანდრე I. 2016 წლის მდგომარეობით სახლში განთავსებულია საბავშვო სანატორიუმი „Берёзка“.
მისამართი: ტაგანროგი, ბერძნების ქუჩა № 40.
ისტორია
1864 წლიდან მოყოლებული 12 წლის განმავლობაში შენობაში მოღვაწეობდა სამოყვარულო გუნდი პავლე ჩეხოვის (ანტონ ჩეხოვის მამა) ხელმძღვანელობით. 1860-იანი წლების ბოლოს და 1870-იანი წლების დასაწყისში ამავე გუნდში მღეროდნენ ალექსანდრე, ანტონი და ნიკოლოზ ჩეხოვები. 1928 წელს მუზეუმი დაიხურა და მისი ზოგიერთი ექსპონანტი გადაიტანეს ალფერაკის სასახლეში.
არქიტექტურა
შენობა აგებულია რუსული კლასიციზმის სტილში. ერთსართულიანი სახლის ფასადზე 13 ფანჯარაა განთავსებული. შენობას არ გააჩნია კოლონადები. შენობის კუთხეები რუსტირებულია. ფანჯრების ნაწლის თავზე სამკუთხა სანდრიკებია, დანარჩენებისა კი - მართკუთხა, მაგრამ დეკორის გარეშე. კომპოზიციური ღერძი გამოხატულია ნათლად. შენობა ასახავს ტაგანროგის არქიტექტურის განვითარებას XIX საუკუნის პირველ ნახევარში.
სქოლიო
კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები
ხუტოროკი (ვოლოგდის ოლქი)
ხუტოროკი (Хуторок) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 4 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 36 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 7 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: სტარინა, კისელევო, კაზიმირი.
განათლება ფილიპინებში
მინი განათლება ფილიპინებში - განათლების სისტემა ფილიპინებში. ფილიპინებში განათლებას უზრუნველყოფენ საჯარო და კერძო სკოლები, კოლეჯები, უნივერსიტეტები და ტექნიკური და პროფესიული სასწავლებლები. საჯარო განათლებას აფინანსებს ფილიპინების მთავრობა. ქვეყანაში განათლების სხვადასხვა სფეროს კონტროლი ნაწილდება სამი სახელმწიფო უწყების შორის - განათლების დეპარტამენტი არეგულირებს საბაზო განათლებას, აწესებს სტაბდარტულ პროგრამას და ტესტებს. კერძო სკოლებს აქვთ სასწავლო გეგმის შეცვლის გარკვეული თავისუფლება კანონთან შეთანხმებით. უმაღლეს განათლებას არეგულირებს უმაღლესი განათლების კომისია (CHED) ტექნიკურ და პროფესიულ განათლებას - ტექბიკური და პროფესიული განათლების ავტორიტეტი (TESDA).
კანონის თანახმად, განათლება სავალდებულოა ცამეტი წლის განმავლობაში (საბავშვო ბაღი და 1–12 კლასი) და იყოფა სამ დონედ: დაწყებითი სკოლა (საბავშვო ბაღი – მე –6 კლასი), უმცროსი საშუალო სკოლა (7–10 კლასები) და უფროსი საშუალო სკოლა (11-12 კლასი). არსებობს სხვა დაყოფაც - პირველი ეტაპი (საბავშვო ბაღი – მე –3 კლასი), მეორე ეტაპი (4-6 კლასები), მესამე ეტაპი (7–10 კლასები) და მეოთხე ეტაპი (11–12 კლასები). ბავშვები, როგორც წესი, საბავშვო ბაღში 5 წლის ასაკში შედიან. უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებები (უნივერსიტეტი ან კოლეჯი) იყოფა სახელმწიფოდ და კერძოდ, სკოლები - საჯაროდ და კერძოდ. 2017–2018 სასწავლო წლის მონაცემებით სკოლის მოსწავლეების დაახლოებით 83% სწავლობდა საჯარო სკოლებში, ხოლო 17% კერძო სკოლებში ან შინაურად.
კოლონიური პერიოდი
ფილიპინების განათლების სისტემაზე დიდი გავლენა იქონია ქვეყნის კოლონიზაციამ ესპანეთის, ამერიკის და იაპონიის მიერ.
ევროპული სახის განათლება პირველად ესპანელმა კოლონიზატორებმა შემოიღეს, მას უმეტესად რელიგიური ხასიათი ჰქონდა და ეკლესია აკონტროლებდა.
განათლებისთვის ყველაზე გავლენიანი და მნიშვნელოვანი ამერიკული ოკუპაცია (1898) აღმოჩნდა. სწორედ ამ პერიოდში ოფიციალური ენა ინგლისური გახდა და პირველად გაჩნდა სისტემატიზირებულკ საბაზო განათლება, რომელივ აშშ-ს მთავრობამ საკუთარ სისტემაზე დაფუძვნა. ამ სისტემით დაწყებითი განათლება ექვსწლის დაწყებითი და ოთხწლიანი საშუალო სკოლისგან შედგებოდა, რაც მათ შემდგომში უმაღლესი განათლების მისაღებად ამზადებდა. პირველად მასწავლებლები ამერიკელი ჯარისკაცები იყვნენ და პროგრამასაც ჯარისკაცები ირჩევდნენ, შემდეგ ფილიპინების სხვადასხვა რეგიონში შეერთებული შტატებიდან კვალიფიცირებული მასწავლებლების გაგზავნა დაიწყო. დღეს ფილიპინების განათლების სისტემა დიდწილად ამერიკულს ეყრდნობა.
პრობლემები
ფილიპინების სკოლების დიდი ნაწილი განიცდის საკლასო სივრცის, სახელმძღვანელოების, მერხების უკმარისობას, ასევე ბევრ სკოლას აკლია ბიბლიოთეკა, კომპიუტერები და სამეცნიერო ლაბორატორია. საჯარო სკოლების უმეტესობა მუშაობს ორ ან სამ ცვლაში დიდი ზომის კლასებში.
დიდი პრობლემაა ასევე სწავლის ფინანსური ხელმისაწვდომობა. უფრო დსბალი სოციალური სტატუსის მქობე ბავშვები ხშირად უარესად უმკლავდებიან სწავლას, იგრძნობა სკოლის მიტოვების დიდი პროცენტი ღარიბ ოჯახებში. სხვა პრობლემებია უმუშევრობა განათლებამიღებულთა შორის და ინტენსიური ტვინის გადენა.
ლიტერატურა
კატეგორია:განათლება ფილიპინებში
ბორშჩივის რაიონი
ბორშჩივის რაიონი (Борщі́вський район) — რაიონი უკრაინაში, ტერნოპილის ოლქში. მისი ფართობია 1 006 კმ². 2016 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 65 731 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 65,3 კაცს კმ²-ზე. ბორშჩივის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბორშჩივი.
სქოლიო
კატეგორია:ტერნოპილის ოლქის რაიონები
არაორგანული ქიმია
მინი|250პქ|ცეზიუმის ქლორიდი — კრისტალური სტრუქტურის მაგალითი არაორგანული ქიმია — მეცნიერება ქიმიური ელემენტებისა და მათგან წარმოქმნილი მარტივი და რთული ნივთიერებების შესახებ. XVIII საუკუნის ბოლომდე სახელწოდება „არაორგანული ქიმია“ და „ორგანული ქიმია“ მიუთითებდა, თუ ბუნების რომელი „სამეფოდანაა“ მიღებული ესა თუ ის ნაერთი. არაორგანული ქიმიის მთავარ ამოცანას ქიმიური ელემენტებისა და მათგან წარმოქმნილი ნაერთების შესწავლა შეადგენს, რომელიც მათი ატომებისა და მოლეკულების აღნაგობის, შედგენილობისა და თვისებების ყოველმხრივი გამოკვლევის გზით ხორციელდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:არაორგანული ქიმია
ჯორჯ მილერი (რეჟისორი)
ჯორჯ მილერი (George Miller); დ. 3 მარტი, 1945) — ავსტრალიელი კინორეჟისორი, სცენარისტი, კინოპროდიუსერი და ექიმი, რომელიც ყველაზე მეტად ცნობილია ფილმების სერიით „შეშლილი მაქსი“. სერიიდან ორი ფილმი „გზის მეომარი“ და „მრისხანების გზა“ აღიარებულია ერთ-ერთ საუკეთესო ფილმებად მის ჟანრში. მილერი ჩართულია სხვადასხვა პროექტებშიც, მათ შორის არის ოსკაროსანი ფილმის „ოთხფეხა პატარა“ და ფილმების სერიის „ბედნიერი თათები“ რეჟისორი.
დაიბადა ბრიზბენში, კუინზლენდში, ბერძენი ემიგრანტების ოჯახში. ჯორჯი სწავლობდა იპსუიჩის გრამატიკის სკოლაში, შემდეგ სიდნეის საშუალო სკოლაში. სკოლის დამთავრების შემდეგ ჩაირიცხა ახალი სამხრეთ უელსის უნივერსიტეტში. პირველი სრულმეტრაჟიანი ფილმი „შეშლილი მაქსი“ გადაიღო 1979 წელს, რომელსაც დიდი წარმატება ჰხვდა წილად.
მილერი არი ფილმების მწარმოებელი კომპანიის, Kennedy Miller Mitchell-ის თანადამაარსებელი (ადრე ცნობილი როგორც Kennedy Miller, and Dr. D Studios).
2006 წელს მილერს გადაეცა ოსკარის ჯილდო ფილმისთვის „ბედნიერი თათები“. აგრეთვე მიღებულია აქვს ოსკარის 5 ნომინაცია: ორიგინალური სცენარისთვის (1992), საუკეთესო სურათისთვის, ადაპტირებული სცენარისთვის (1995), საუკეთესო სურათისა და რეჟისორისთვის (2015).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:ავსტრალიელი კინორეჟისორები კატეგორია:ავსტრალიელი კინოპროდიუსერები კატეგორია:ავსტრალიელი სცენარისტები BAFTA-ს გამარჯვებულები კატეგორია:დაბადებული 3 მარტი
ანგელოზის მთა
ანგელოზის მთა — მთა საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, ხევის კავკასიონზე.
სქოლიო
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
აიდაკაევო
აიდაკაევო (Айҙаҡай) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელოკატაის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 336 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ნოვობელოკატაიდან დაშორებულია 38 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უნკურდა, რომელიც დაშორებულია 74 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბელოკატაის რაიონის სოფლები
ლუჟინი (პრაღის მეტრო)
ლუჟინი (Lužiny) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს B ხაზზე და შედგება 1 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1994 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
მსახიობის დღე
„მსახიობის დღე“ — ქართული გაზეთი, მსახიობთა ყოველწლიური ორგანო. გამოდიოდა 1920, 1921 და 1923 წლებში. გამომცემელი — სრულიად საქართველოს მსახიობთა კავშირი. რედაქტორი — შალვა დადიანი. გამოიცემოდა თბილისში, მსახიობის დღის აღსანიშნავად. 2 იანვარი ქართული თეატრის დაბადების დღეა, სწორედ ამ დღეს, 1920 წელს, გაიმართა ქართველ მსახიობთა ყრილობა.
გაზეთის 1920 წლის მეორე ნომერი მთლიანად ეძღვნება სრულიად საქართველოს მსახიობთა კავშირის ისტორიას. პირველივე გვერდზე დაბეჭდილია განცხადება მსახიობის დღის აღნიშვნის შესახებ და თბილისში წარმოდგენილი 14 სპექტაკლის ჩამონათვალი. საგაზეთო პუბლიკაციები ეხმიანება მსახიობთა დღესასწაულს. ამ მოვლენას ეძღვნება გ. ახალციხელის „მსახიობთა დღე – ჩვენი დღესასწაულიც არის“, დ. ჭიაბერაშვილის „სალამი“, აგრეთვე ე. ანდრონიკაშვილის „ოცნება... და მხოლოდ ოცნება“ და სხვ. იოსებ იმედაშვილის სტატიაში „ქურუმი ეროვნებისა“ საუბარია ქართული სამსახიობო სკოლის განვითარებისა და ჩამოყალიბების ეტაპებზე. ავტორი საზოგადოებას ულოცავს დღესასწაულს და მას ქართული კულტურისათვის მნიშვნელოვან მოვლენად მიიჩნევს. ამავე ნომერში დაიბეჭდა ანკეტა, რომელიც მსახიობთა საბჭომ დაუგზავნა თავის წევრებს. 1923 წლის ექვსგვერდიანი გამოცემა თავს უყრის ქართული თეატრის დაარსების 73-ე წლისთავისადმი მიძღვნილ მწერალთა და მსახიობთა სტატიებს. ქართული თეატრის მდგომარეობას, განვითარების პერსპექტივასა და პრობლემებს ასახავს დ. კანდელაკის „განათლების სახალხო კომისარის წერილი“ და გრ. რობაქიძის „ქართული თეატრი“. გაზეთში დაიბეჭდა ინტერვიუ იმჟამად საქართველოში მყოფ ალ. სუმბათაშვილ-იუჟინთან, რომელსაც ესაუბრა მსახიობი ვ. ჯიქია. საუბარი შეეხო თეატრის აწმყოს, ამოცანებს, ქართულ დრამატურგიას, თეატრალური სკოლების დაარსების საკითხს. ქართული თეატრის იუბილეს ეძღვნება აკაკი ფაღავას წერილი „73“. გაზეთში დაიბეჭდა ივ. გომართელის სტატია „ქართული ხელოვნება“, ალ. ახმეტელის „ახალი სახიობა“, კ. აბაშიძის „ქართული დრამის მოკლე მიმოხილვა“, დ. ლიხელის „ქართული თეატრი“, ალ. წუწუნავას „მისალოცი ქართული თეატრისადმი“, ვ. ფალიაშვილის „ოპერა“ და სხვ. ახლაფეხადგმულ კინოხელოვნებას ეხებოდა ვ. ბარსკის „წერილი კინემატოგრაფიაზე“. გაზეთი აქვეყნებდა მ. ბალანჩივაძის მუსიკალური ნაწარმოების „ზღაპრის“ ნოტებს, აქვე დაიბეჭდა ს. შანშიაშვილის, შიო მღვიმელისა და ვ. რუხაძის ლექსები.
იაპონიის ქალაქების კულტურა ედოს პერიოდში
მინი|313x313პქ|ედოს პერიოდის ქალაქი
ზოგადი ისტორია
ახალი იაპონიის კულტურა და ისტორია, განვითარებული იაპონიის ნაწილია. მეცხრამეტე საუკუნის შუა პერიოდიდან მეოცე საუკუნამდე მიმდივარეობდა იაპონიის განვითარება და იგი პირდაპირ კონკურენციას უწევდა დასავლეთის ქვეყნებს. სწორედ ეს აზრი, რომ დასავლეთის მსგავსად განვითარებულიყო იაპონია წარმოადგენდა იაპონელი ფილოსოფოსებისა თუ სწავლულების იდეასა და მისწრაფებას.
ციხე-ქალაქების საწყისები
მინი|259x259პქ|ედოს პერიოდის ციხე-ქალაქი სენგოკუს პერიოდში იმდენი ბრძოლა მიმდინარეობდა, (როგორც საალყო სიტუაციაში, ისე ღია ბრძოლის ველზე) რომ დასაბამი მიეცა ციხე-სიმაგრის დიზაინის კონკრეტულ სტილსა და საალყო ბრძოლის ხელოვნებას. დღემდე იდეალურად შემორჩენილ ნაგებობებზე დაყრდნობითაც შეიძლება ამ დასკვნის გამოტანა. სენგოკუს პერიოდის დასაწყისში ციხე-სიმაგრეები ძალიან ელემენტარული სტრუქტურის შენობები იყო, ცნობილი როგორც იამაშირო (მთის ციხე-სიმაგრე). სახელი იმას კი არ ნიშნავს, რომ სიმაგრეები მთებში შენდებოდა, არამედ თვითონ იყო მთისგან ნაშენი (გადატანითი მნიშნველობით). ამ მიზნით მწვანე საფარი იჩეხებოდა და მიმდებარე ქედებს შორის სივრცეები ითხრებოდა (თხრილების გასაკეთებლად). მთების ასეთი გზით გამოკვეთა, უხეშად კონცენტრული, თანმიმდევრული მწვერვალები შესაძლებელი იყო გადაკეთებულიყო შიდა და გარე კოშკის კედლებად, რომლებიც გამოიყენებოდა გადაჯაჭვულ სფეროებში ცეცხლის შესაქმნელად. თხრილები გამაგრებული იყო ვერტიკალური ჯვრის ფორმის ნაწილებით, რომლის მეშვეობითაც შენდებოდა მართი კუთხის მქონე შიდა კედლები. იმისთვის, რომ მართი სექციები უფრო ეფექტიანი გამოსულიყო, მათგან ჭრიდნენ გრძელ არხებს, რის მეშვეობითაც ქანების ჩამორეცხვა ხდებოდა შესაძლებელი. მთის მდინარეებს შეუცვალეს მიმართულება ხევისკენ თხრილების შესაქმნელად. შესასვლელი ჭიშკრის ხაზიდან მოშორებით იყო, რათა მტრის შემოსევისას ციხე-სიმაგრე მაქსიმალურად დაცული ყოფილიყო.
ქალაქი ნაგასაკი
ნაგასაკის პრეფექტურა - პრეფექტურა კიუშუზე, გოტოოს ზღვის უსწორმასწორო ნაპირზე. იგი შედგება ოთხი მთაგორიანი ნახევარკუნძულისგან: მინი|303x303პქ|ქალაქი ნაგასაკი, ედოს პერიოდი ამ პერიოდში ნაგასაკის პრეფექტურაზე ფართოდ გავრცელებული იყო მეთევზეობა, მსხვილი რქოსანი საქონელის მოშენება, ქვანახშირის მოპოვება, გემთმშენებლობა, მიწათმოქმედება (განსაკუთრებით ტკბილი კარტოფილის მოყვანა). ნაგასაკი - ნაგასაკის პრეფექტურის მთავარი ქალაქი. აღმოაჩინა ომურა სუმიტამამ. მას ოფიციალურად ერქვა ფუკაე ნო ურა, ტამა ნო ურა და ნიგატაცუ. ის იყო იაპონიის ერთ ერთი მთავარი საპორტო ქალაქი, საიდანაც მყარდებოდა კავშირები (სავაჭრო) ჩინეთთან, კორეასთან, სამხრეთ აზიასთან და დასავლეთი ქვეყნებთან. ნაგასაკის გააჩნია ღრმა, ბუნებრივი ნავსადგომი და განვითარება, როგორც ურბანული ცენტრი დაიწყო 1571 წელს. მისი აყვავება დაიწყო მას შემდეგ, რაც დაიწყო ვაჭრობა უცხოეთთან. ნაგასაკის ნავსადგომი იტევდა ძალიან დიდ გემებსაც, გააჩნდა მთავარი გემთმშენებელი ქარხნები. 1636 წელს აშენდა დეჯიმას კუნძული, სადაც დაასახლეს პორტუგალიელი ვაჭრები, რომლებსაც სისტემატიურად შემოჰქონდათ საქონელი ბაზარზე. კუნძულს ქალაქის სხვა ნაწილებთან აკავშირებდა ხიდი. სამი წლის შემდეგ შოგუნატემ ბრძანა შემწყდარიყო იაპონიის უცხოეთთან კავშირების უმეტესობა. დეჯიმას კუნძულზე მყოფი პორტუგალიელები ქვეყნიდან გააძევეს. 1641 წელს ჰოლანდიელი მოვაჭრეები გადავიდნენ პატარა კუნძულზე თავიანთი სავაჭრო მისიის (ჰირადოს კუნძულზე) შესრულების შემდეგ. ისინი იყვნენ პირველი დასავლელი ვაჭრები, რომლებსაც უფლება მიეცათ სავაჭრო კავშირები ქონოდათ იაპონიასთან. (მეცხრამეტე საუკუნის შუაში კი უკვე მთლიანად გაიხსნა იაპონიის ბაზრის კარი უცხოელებისთვის). ნაგასაკი წარმოადგენდა იაპონის ერთადერთ „ფანჯარას დასავლეთში“. თავისუფლად მოაზროვნე ადამიანებმა გრძელი მოგზაურობა მოაწყვეს შედარებით განათლებული ბასტიონისკენ, რათა შეესწავლათ ევროპული მცნიერებისა და ტექნოლოგიების საიდუმლოებანი. ამ პროცესის დაწყების შემდეგ იაპონიის ეს რეგიონი ცნობილი გახდა თავისი ეგზოტიკური დამახასიათებელი ნიშნებით, რომელიც ნასესხები იყო ევროპისა და ჩინეთის კულტურებიდან. 1672 წელს ჩამოსული ევროპული მისია იყო ერთგვარი კატალიზატორი მხატვრობისთვის „Kambun Nagasaki byobu“. ის რეალურივით გამოხატავდა ქალაქის ცხოვრებას, ნავსადგოში შემომავალ გემებს, გამცილებელ, მოვაჭრე თუ ფესტივალში მონაწილე ხალხს. ტოკუგავა შოგუნატეს საზღვაო შეზღუდვების შემდეგ იაპონიასთან სავაჭრო კავშირი შეინარჩუნეს მხოლოდ ჰოლანდიამ და ჩინეთმა. ამ ორი ნაციის შედარებაც დიდ კონტრასტს გვაძლევს. თუ ჰოლანდიელი ვაჭრების რაოდენობა იყო 15-20 კაცი, ჩინელების რაოდენობა ათასს აღწევდა, მოგვიანებით კი გვიანდელი ტოკუგავას პერიოდში ქალაქის მოსახლეობის მეხუთედსაც კი შეადგენდნენ. ობა ოსამუ წერდა, რომ „ნაგასაკის ბაზარი იყო ჩინური ბაზარი.“ მიდიოდა დავები, რომ ნაგასაკის ტერიტორია აღიარებული იყო როგორც აღმოსავლეთისა და ჩრდილოეთის წერტილად დიდ, კომპლექსურ ჩინურ ბაზარზე, ვიდრე იაპონიის პრესპექტივებად, სადაც ნაგასაკი არის ერთადერთი გამონაკლისი იმ პორტებს შორის, რომელებსაც ჩაკეტილი აქვს უცხოეთთან სავაჭრო გზები.
ვაჭრობა ჩინეთთან
მინი|192x192პქ|ედოს პერიოდის ნახატი, რომელზეც აღწერილია ჩინელების ვაჭრობა ნაგასაკიზე ჩინეთი ვაჭრობდა და დასახლდა ნაგასაკიზე 1562 წლიდან. ეს ფენომენი გაიზარდა მას შემდეგ, რაც ნაგასაკი ოფიციალურად გამოცხადდა ქალაქად 1572 წლიდან. მაგრამ აღსანიშნავია ის ფაქტი, რომ პირველი ოფიციალური „Chinatown“ ნაგასაკიში გაჩნდა 1600იანი წლების დასაწყისში. ედო-ს პერიოდში ნაგასაკიში იყო ორი სახის მცხოვრები. პირველი, ისინი, რომლებიც იაპონელების მსგავსად მუდმივად ცხოვრობდნენ ნაგასაკიში და მეორე - (უმეტესად ჰოლანდიელები) ისინი, რომლებიც ტოვებდნენ იაპონიას და ისევ ბრუნდებოდნენ. თავიდან ვაჭრობა და მოგზაურობა იაპონიაში თავისუფალი იყო, მაგრამ 1689 წელს გზები ჩაიკეტა, ამიტომ გახშირდა კონტრაბანდა. ამის გამო რეგიონში არაიაპონელი ხალხი ან დროებით ცხოვრობდა ან სეზონურად, მათი პროფესიები უმეტესაც იყო ვაჭარი და გემის ეკიპაჟის წევრი, მაგრამ ასევე შეხვდებოდით რამდენიმე ექიმს, ვეტერინარსა და მეცნიერს. ყველა საზოგადოებას ჰყავდა თავისი ლიდერი, ისინი იყვნენ ერთგვარ წარმომადგენლები, რომლებსაც კავშირი უნდა დაემყარებინათ იაპონიის ხელისუფლებასთან. 1603 წელ კაცი სახელად მა ლიუ (溤 六) გახდა პირველი ჩინური ენის თარჯიმანი. საზოგადოების ნაწილი, ცნობილი, როგორც „მკვიდრი ჩინელი“ (ანუ ადამიანები, რომლებიც არ ტოვებდნენ იაპონიას და მუდმივად ნაგასაკიში ცხოვრობდნენ) უფრო ადვილად ერეოდნენ და ადაპტირდებოდნენ იაპონელ ხალხში. ისინი ასევე თავისუფლად გადაადგილდებოდნენ იაპონიის საზღვრებს შიგნით, მაგრამ იაპონელების მსგავსად მკვიდრ ჩინელებსაც“ ეკრძალებოდათ ქვეყნის დატოვება. ადრეულ პერიოდში (კერძოდ 1623, 1628 და 1629 წლებში) ნაგასაკიში აიგო მრავალი ჩინური ტაძარი. ისინი „ემსახურებოდნენ“ მუდმივ მაცხოვრებელ ჩინელებს ნანძინის, ჭანჭოუს და ფუჭოს რეგიონებიდან. მართალია ქალაქში ნომინალურად ბუდისტური ტაძრები ითვლებოდა, მაგრამ მცხოვრებლების ნაწილი თაყვანს სცემდა ტენპის, იგივე მაზუს, ტაოისტურ ზღვის ქალღმერთს, რომელიც ითვლებოდა მეზღვაურების მფარველად.
ჰოლანდიელები ნაგასაკიში
ტოკუგავა იეიასუ (1543-1616), იყო მესამე და უკანასკნელი იაპონიის გამაერთიანებელი. მან შეძლო დაემყარებინა მტკიცე მშვიდობა იაპონიაში. ეს ყველაფერი მოითხოვდა მსხვერპლს, ეს მსხვერპლი კი იყო გარე სამყაროსგან განცალკევებული ქვეყანა. იეიასუმ პორტუგალიელ დაესპანელ მისიონერებში საფრთხე დაინახა, რომელიც მის მმართველობას ემუქრებოდა, ამიტომ 1587 წელს ქვეყანაში აკრძალა ქრისტიანობა.
Liefde - ს ვოიაჟი
მინი|224x224პქ|ნაგასაკის პორტი და ჰოლანდიელების გემები 1600 წელს, ჰოლანდიური გემი Liefde უსუკი ბეიში კიუშუში, 24 ნახევრად-მშიერი ადამიანით (აქედან 23 ჰოლანდიელი და 1 ინგლისელი). 7 მათგანი იმდენად დასუსტებული იყო, რომ მოგვიანებით გარდაიცვალნენ. ისინი აღმოჩნდნენ ერთ-ერთი ექსპედიციის გადარჩენილი მეზღვაურები. ექსპედიცია დაწყებულა როტერდამიდან ორი წლის წინ, 1598 წლის 27 ივნისს, 5 გემით. მათი მისია შემდეგში მდგომარეობდა: ისინი გააგზავნეს სარისკო მოგზაურობაში, რათა დაერბიათ პორტუგალიური და ესპანური დასახლებები აფრიკასა და აზიაში, უკან კი დაბრუნებულიყვნენ წიწაკითა და სხვა აზიური სანელებლებით. იმ პერიოდში წიწაკით ადამიანს შეეძლო სიმდიდრის დაგროვება. ვილ ადამსი იყო Liefde-ს კაპიტანი. მან მოახერხა ტოკუგავა იეიასუს ნდობის მოპოვება, მიუხედავად იმისა, რომ პორტუგალიელები ჰოლანდიას მეკობრეობაში ადანაშაულებდნენ. ეს იყო უნიკალური ურთიერთობების დასაწყისი იაპონიასა და ჰოლანდიის აღმოსავლეთ ინდოეთის კომპანიას შორის, რომელიც 250 წელს გაგრძელდა.
ჰოლანდიის აღმოსავლეთ ინდოეთის კომპანია დეჯიმაზე
1636 წელს შოგუნმა ბრძანა პატარა, ხელოვნური კუნძულის - დეჯიმას მშენებლობა. თავიდან ეს კუნძული უნდა ყოფილიყო პორტუგალიელი ვაჭრების საცხოვრებელი ადგილი, რადგან იზოლირებული ყოფილიყვნენ იაპონიის მოსახლეობისგან. მაგრამ სამშენებლო სამუშაოების დასრულებისას, პორტუგალიელები უკვე გაძევებულები იყვნენ ქვეყნიდან, ამიტომ მათ მაგივრად ჰირადოდან დეჯიმაზე ჰოლანდიელები გადავიდნენ. ხშირ შემთხვევაში ყოველ წლიურად ნაგასაკის ნავსადგომში ორი ჰოლანდიური გემი შემოდიოდა. ჩამოსვლის დღე ყველასთვის სასიხარულო იყო, განსაკუთრებით კი დეჯიმაზე მცხოვრები ჰოლანდიელებისათვის. მუდმივი პერსონალს შეადგენდნენ დირექტორი და კომპანიის 10 თანამშრომელი.
ტითია კოკ ბლომჰოფი
მინი|კუნძული დეჯიმა უცხოელი ქალები არ დაიშვებოდნენ დეჯიმაზე. ერთი მამაცი ქალი სახელად ტითია თან ახლდა თავის მეუღლეს იან კოკ ბლომჰოფს, 1817 წელს დანისნულ დეჯიმას ვაჭრობის დირექტორს. ტათია იძულებული გახდა დაეტოვებინა იაპონია სამი თვის შემდეგ, იგი გახდა პირველი დასავლურ ეროვნების ქალი, რომელმაც ფეხი დადგა იაპონიის მიწაზე. ტათია გარდაიცვალა ქმართან განშორებიდან 4 წლის შემდეგ. ფილიპ სიბოლდი (1796-1866) 1823 წელს ფილიპ სიბოლდი ჩამოვიდა ექიმად დეჯიმას სავაჭრო პოსტზე. მან თავისი ეს ჩამოსვლა გამოიყენა და შეისწავლა იაპონია. როდესაც ევროპაში დაბრუნდა თავისი ცოდნა გამოაქვეყნა 1832 წელს წიგნში - Nippon. მის გამოჩენას იაპონიაში დადებითი და მნიშვნელობანი ეფექტი ჰქონდა, რადგან ქვეყანაში შემოიტანა დასავლური მედიკამენტები.
ერთგულების პროცესიები
იეიასუ ტოკუგავამ დააკისრა ვალდებულება დაიმიოს გადაეხადა ხარკი შოგუნისთვის ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ დიდ, ფორმალურ სასამართლოში ედოში (ტოკიოში). ეს პოლიტიკა უზრუნველყოფდა ერთგულებას და ეკონომიკური ბარიერები ასუსტებდა მათ ფინანსურად. ჰოლანდიელებსაც უნდა გამოეხატათ და დაემტკიცებინათ მათი ერთგულება შოგუნისთვის. მათი პრეცესიები იმართებოდა წელიწადში ერთხელ ან 4 წელიწადში ერთხელ. როცა პროცესიის დრო დადგებოდა ჰოლანდიელები ნაგასაკიდან ედოში მიდიოდნენ შოგუნთან სტვენით, ზარებითა და გულუხვი საჩუქრებით. ჰოლანდიელები ჭკვიანები იყვნენ, იცოდნენ, როგორ შეენარჩუნებინათ კარგი ურთიერთობები იაპონიის მმართველებთან. ხდებოდა ეგზოტიკური ცხოველების იმპორტირება (სპილოების და აქლემებისაც კი), რომლებიც შოგუნთან მიქონდათ საჩუქრად. მინი|ჰოლანდიელებს მიაქვთ ეგზოტიკური საჩუქრები შოგუნისთვის
ფაიფური
მინი|ედოს პერიოდის ფაიფური მეჩვიდმეტე საუკუნეში განვითარდა ფაიფურით ვაჭრობა. მოთხოვნადი იყო ევროპელებში, რომლებიც ამ ფერადი ეგზოტიკური ნამუშევრებით ამკობდნენ თავიანთ დიად სახლებსა და სასახლეებს. ჰოლანდიური გემებით ხდებოდა ჩინეთიდან აბრეშუმის, სამხრეთ აზიისა და ევროპიდან სურსათის იმპორტი, იაპონიიდან კი ფაიფური ექსპორტი. არიტა, იმარი და სხვა იაპონური ფაიფური პოპულარული იყო ნიდერლანდებში და სხვა ევროპულ ქვენებში. იაპონელი ოსტატები ითვალისწინებდნენ ევროპელი კლიენტების მოთხოვნებს. როდესაც მოთხოვნა უფრო მეტი იყო, ვიდრე დამზადებული ფაიფური, ჰოლანდიელები აკეთებდნენ იაპონელების ფაიფურის მსგავს კოპიოებს. .
იოკოჰამა-ე
უკიიო-ე - ს გრავირების ერთ-ერთი ტიპი, რომელიც ჩამოყალიბდა მეცხრამეტე საუკუნის შუა ხანებში, მას შემდეგ, რაც უცხოელებმა იოკოჰამასა და სხვა იაპონიის პორტებში შემოსვლა დაიწყეს. იოკოჰამა-ე აღწერს უცხოელებს და მათ ტექნოლოგიურ მიღწევებს. ისი პროდუქტიულობის პიკი იყო 1860 წელს, ამ პერიოდში იოკოჰამას მოსახლეობის დიდი ნაწილი ამ საქმით იყო დაკავებული. 60იანი წლებიდან პოპულარობა ნელ-ნელა ეცემა. ყველაზე მეტი ამ დარგის მიმდევარი იყო უტაგავას ოჯახის წევრი. არცერთ დარგს (ნაგასაკი-ე და იოკოჰამა-ე) არ გააჩნია დახვეწილი ტექნიკა, როგორც ეს გააჩნია მჭედლობას ან სხვა რომელიმე დარგს. ისინი გათვლილი იყო იაპონიის ფართო საზოგადოებისთვის, როლებსაც აინტერესებდათ, როგორ გამოიყურებოდნენ ბარბაროსები. მთავარი ყურადღება მსგავსი ტიპის ნამუშევრებში ექცეოდა არა ტექნიკას და ხატვის უნარს, არამედ ისტორიულ სუბიექტებს და მოვლენებს. მინი|ნაგასაკი-ე
ნაგასაკი-ე
ნაგასაკი-ე უფრო იშვიათია ვიდრე იოკოჰამა-ე. იაპონური ხის ფირფიტებზე შესრულებული ნახატები ისინი აღწერენ ჰოლანდიელებს, მათ გეგმებს, მოგზაურობებს, ხომალდებს, ეგზოტიკურ ცხოველებს, რომლებიც საჩუქრად მიქონდა შოგუნებთან. ეს ნამუსევრები თარიღდება 1800-1860 წლებით. ამ ფირფიტებს აკეთებდნენ იაპონელები და ყიდვითაც უმეტესად იაპონელები ყიდულობდნენ, რადგან არასდროს ჰყავდათ „წითელთავიანი“ უცხოელი ბარბაროსები საკუთარი თვალით ნანახი.
Bibliography
კატეგორია:იაპონიის ისტორია
ანდრეი ვოლოკიტინი
ანდრეი ვოლოკიტინი ( Андрій Олександрович Волокітін, Andrei Volokitin) დ. 28 ივნისი, 1986, ლვივი, უკრაინის სსრ, სსრკ ― უკრაინელი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (2001), უკრაინის სამგზის ჩემპიონი (2005, 2015, 2021). უკრაინის ნაკრების შემადგენლობაში 2004 წლის ოლიმპიური ჩემპიონი.
ბიოგრაფია
ანდრეი ვოლოკიტინი 1986 წელს ლვივში დაიბადა. ჭადრაკში მომზადება 9 წლისამ მოსწავლე-ახალგაზრდულ სპორტულ სკოლა „დებიუტში“ დაიწყო, მწვრთნელ ვლადიმირ გრაბინსკისთან. 10 წლისა სპორტის ოსტატის კანდიდატი გახდა, ხოლო 14 წლისამ საერთაშორისო ოსტატის წოდება მიიღო. უკრაინაში სამ სხვადასხვა კატეგორიაში გახდა ვაჟთა ჩემპიონი 1997, 1998 და 2001 წლებში. 1998 წელს ოროპესა-დელ-მარიში მსოფლიოს 12 წლამდელთა ჩემპიონატზე ტეიმურ რაჯაბოვთან ერთად 9,5 ქულით პირველ ადგილზე გავიდა, თუმც დამატებითი მაჩვენებლებით ვერცხლის მედალი არგუნეს. ბრინჯაოს მედალი აიღო მომდევნო წელს კვლავ ოროპესა-დელ-მარიში მსოფლიოს ასაკობრივ ჩემპიონატზე. ამჯერად ანდრეიმ 14 წლამდლებში იყოჩაღა. იგი ორ სხვა მოჭადრაკის მსგავსად 8,5 ქულით გავიდა პირველზე, თუმც დამატებითი მაჩვენებლებით მესამეზე დაუშვეს. 1999 და 2000 წლებში არტეკში უკრაინის ნაკრების შემადგენლობაში 16 წლამდელთა საჭადრაკო ოლიმპიადაზე გამოვიდა. 1999 წელს სარეზერვო დაფაზე მოთამაშემ გუნდური ოქრო მოიგო, ხოლო 2000-ში პირველ დაფაზე მოთამაშე, ვერცხლს დასჯერდა. 2001 წელს 15 წლისამ დიდოსტატის წოდება მიიღო და ნაკრებშიც მიიწვიეს. იგი სარეზერვო დაფაზე, ევროპის გუნდურ ჩემპიონატზე გამოვიდა და 2-2 მოგება-წაგება გაიფორმა. 2004-ში ფიდეს რეიტინგის საუკეთესო ასეულში შეაბიჯა. იმავე წლის სექტემბერში ხარკივში უკრაინის ჩემპიონატზე იასპარეზა, 6 პარტია მოიგო, 4 ყაიმით დაასრულა და ოქროს მედალი აიღო. ოქტომბერში ნაკრების შემადგენლობაში კალვიაში საჭადრაკო ოლიმპიადაზე გამოვიდა და მესამე დაფაზე მოთამაშემ გუნდური ოქრო მოიგო. 18 წლისას უკრაინის სპორტის დამსახურებული ოსტატის წოდება მიანიჭეს. 2005 წელს ლოზანაში Young Masters-ის ტურნირი მოიგო და შესრულების რეიტინგში 2984 პუნქტი აიღო. 2007 წელს ხანტი-მანსიისკში მსოფლიოს თასზე იასპარეზა, 128 მონაწილეს შორის 26-ე იყო და მეორე ეტაპზე დაასრულა გამოსვლა. პირველ მატჩში ლე ჰუანგ ლემი დაამარცხა 1,5:0,5, თუმც მეორეში ჩჟოუ ციანჩაოსთან დაძაბულ ბრძოლაში გამოვარდა 3:4. ამის გარდა კიდევ სამ მსოფლიოს თასზე იაპარეზა, თუმც ყველგან პირველივე ეტაპზე დაასრულა გამოსვლა (2005, 2013, 2015). 2012 წლის იანვარში სან-სებასტიანში Donostia Chess Festival's მოიგო, ფინალში დიდოსტატი ვიქტორ ლაზნიჩკა დაამარცხა. ტურნირი განსხვავებული რეგლამენტით ჩატარდა. მოჭადრაკეები ერთამენთს ერთდროულად ორ პარტიას ეთამაშებოდნენ, თეთრი და შავი ფიგურებით. მსგავსი ფორმატით კი შეჯიბრი პირველად გაიმართა და „ბასკური ჭადრაკი“ უწოდეს. 2015 წელს ლვივში უკრაინის ჩემპიონი მეორედ გახდა. მან 4 მოიგო, 1 წააგო, 6 ყაიმით დაასრულა და ორ მოჭადრაკეს ერთად (მარტინ კრავცივი და ზახარ ეფიმენკო) პირველზე გავიდა, თუმც შემდეგ ტაი-ბრეიკში აჯობა. 2016 წელს ბლედში საერთაშორისო ტურნირზე „ვიდმარის მემორიალზე“ გამოვიდა და პირველი ადგილი დაიკავა. მან 9 პარტიიდან 5 მოიგო და 4 ყაიმით დაასრულა. სექტემბერში ნაკრების შემადგენლობაში ბაქოში ოლიმპიადაზე იასპარეზა და სარეზერვო დაფაზე მოთამაშემ საოცარი შედეგი აჩვენა. 9 პარტიაში 8 მოიგო, ერთი კი ყაიმით დაასრულა და შესრულების რეიტინგში 2992 პუნქტი აიღო, რაც საერთოდ შეჯიბრზე საუკეთესო იყო და ინდივიდუალური ოქროს მედალიც მისცეს, ნაკრები კი მეორეზე გავიდა. 2021 წელს ხარკივში მესამედ გახდა უკრაინის ჩემპიონი. 11 პარტიიდან 3 მოიგო, 6 კი ყაიმით დაასრულა. thumb|ანდრეი ვოლოკიტინი უკრაინის 84-ე ჩემპიონატზე. მეორე ტური. 2015 წელი thumb|ანდრეი ვოლოკიტინი (შუაში) ინდივიდუალური ოქროს მედლის მფლობელი, 2016 წელი, საჭადრაკო ოლიმპიადა
უკრაინის ნაკრები
უკრაინის ნაკრების შემადგენლბაში 2001-2021 წლებში 12 ტურნირზე იასპარეზა. 5-ჯერ ოლიმპიადაზე, ერთხელ მსოფლიოს გუნდურ ჩემპიონატზე და 6-ჯერ ევროპის გუნდურ ჩემპიონატზე. ნაკრების შემადგენლობაში სულ 95 პარტია აქვს ნათამაშები, საიდანაც 41 მოიგო, 11 წააგო და 43 დაასრულა ყაიმით. რაც შედეგიანობის 65,8%-ია. საჭადრაკო ოლიმპიადა: კალვია 2004. მესამე დაფა. (+6 =5 −1). გუნდური ოქრო ტურინი 2006. მეორე დაფა. (+2 =3 −2). დრეზდენი 2008. სარეზერვო. (+2 =5 −0). სტამბული 2012. მესამე დაფა. (+4 =4 -1). გუნდური ბრინჯაო ბაქო 2016. სარეზერვო. (+8 =1 -0). გუნდური ვერცხლი, ინდივიდუალური ოქრო მსოფლიოს გუნდური ჩემპიონატი: ბეერ-შევა 2005. მესამე დაფა. (+1 =5 −1). ევროპის გუნდური ჩემპიონატი: ლეონი (ესპანეთი) 2001. სარეზერვო. (+2 =0 −2). კრეტა 2007. მესამე დაფა. (+3 =5 −1). ნოვი-სადი 2009. მეორე დაფა. (+3 =4 −1). გუნდური ბრინჯაო, ინდივიდუალური ბრინჯაო ვარშავა 2013. მეორე დაფა. (+3 =4 −1). ბათუმი. 2019. მესამე დაფა. (+1 =3 −2). გუნდური ვერცხლი, ინდივიდუალური ბრინჯაო ჩატეჟი. 2021. მეორე დაფა. (+4 =4 −0). გუნდური ოქრო, ინდივიდუალური ოქრო.
ევროპის საკლუბო ჩემპიონატი
2009 წელს ჩრდ.მაკედონიური SK Alkaloid-ის შემადგენლობაში ევროპის საკლუბო ჩემპიონატზე იასპარეზა. მესამე დაფაზე 5 პარტია მოიგო, 2 ყაიმით დაასრულა და ინდივიდუალური ოქროს მედალი მოიპოვა, კლუბი კი მე-11-ზე გავიდა. 2011 წელს ბაქოს „სოკარის“ შემადგენლობაში გუნდური ვერცხლი აიღო. იგი მეხუთე დაფაზე თამაშობდა, 4 მოიგო, 1 წააგო, 1 კი ყაიმით დაასრულა და ინდივიდუალურში მე-7 ადგილზე გავიდა. 2012-ში Ashdod City Club-ის ღირსება დაიცვა. ანდრეიმ მეორე დაფაზე ითამაშა, 2 მოიგო, 4 კი ყაიმით დაასრულა და პირადი ოქროს მედალიც აიღო. კლუბი კი მეექვსეს დასჯერდა.
განათლება
სწავლობდა ივან ფრანკოს სახელობის ლვოვის ეროვნულ უნივერსიტეტში.
ჯილდოები
ღირსების III ხარისხის ორდენი (2004 წელი)
სქოლიო
კატეგორია:მოჭადრაკეები კატეგორია:ჭადრაკი კატეგორია:უკრაინელი მოჭადრაკეები კატეგორია:ჭადრაკის დიდოსტატები კატეგორია:18 ივნისი კატეგორია:1986 წელი სპორტში კატეგორია:უკრაინელი სპორტსმენები
პარავაქარი
პარავაქარი (Պառավաքար) — სოფელი სომხეთში, ტავუშის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 850 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 735 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტავუშის პროვინციის სოფლები
სპირტი
thumb|200პქ|მეთანოლის მოლეკულის მოდელი სპირტი (ალკოჰოლი) — ნახშირწყალბადთა ნაწარმი, რომელიც შეიცავს ნაჯერ ნახშირბადატომთან მიერთებულ ერთ ან რამდენიმე ჰიდროქსილის ჯგუფს (− ОН). ნაერთებს, რომლებშიც ОН-ჯგუფი დაკავშირებულია არომატულ რგოლთან, უწოდებენ ფენოლებს, ხოლო თუ ნახშირბად-ნახშირბადის ორმაგ ბმასთან — ენოლებს. ნახშირწყალბადის რადიკალის მიხედვით სპირტი შეიძლება იყოს აციკლური, ანუ ალიფატური, ალიციკლური, ცხიმოვან-არომატული და ჰეტეროციკლური.
მოლეკულაში ОН-ჯგუფების რაოდენობის მიხედვით სპირტი შეიძლება იყოს ერთატომიანი (ალკოჰოლი), ორატომიანი (გლიკოლები), სამატომიანი (გლიცერინი), ოთხატომიანი (პენტაერითრიტი) და მრავალატომიანი (ქსილიტი, ჰექსიტი და სხვა). ОН-ჯგუფები შეიძლება იყოს დაკავშირებული პირველად (− СН2ОН), მეორეულ (>CHOH) და მესამეულ (>COH) ნახშირბადატომიანთან, რის მიხედვითაც განასხვავებენ პირველად, მეორეულ და მესამეულ სპირტს. სპირტის სახელწოდება ჩვეულებრივ დაკავშირებულია ნახშირწყალბადური რადიკალის სახელწოდებასთან, მაგალითად, მეთილის სპირტი, ეთილის სპირტი, პროპილის სპირტი და ა.შ. ზოგჯერ იხმარება სპირტის ტრივიალური სახელწოდება, მაგალითად, ხის სპირტი (მეთანოლი), ღვინის სპირტი (ეთანოლი) და სხვა.
შუკლინო (ჩერეპოვეცის რაიონი)
შუკლინო (Шуклино) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 4 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 54 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 11 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: კლიმოვსკაია, იარცევო, ნიკოლსკოე.
სქოლიო
კატეგორია:ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
აბისანდა
აბისანდა (Abizanda, L’Abizanda) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის სობრარბეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 44,80 კმ². მოსახლეობა — 139 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
ნაირი (კინოთეატრი)
კინოთეატრი ნაირი (Նաիրի կինոթատրոն) — სიდიდით მეორე კინოთეატრი სომხეთის დედაქალაქ ერევანში. მდებარეობს მაშტოცის ავენიუსა და ავეტიკ ისაჰაკიანის ქუჩის გადაკვეთაზე ცენტრალურ, კენტრონის რაიონში. გაიხსნა 1920 წელს და ერევნის უძველეს კინოთეატრს წარმოადგენს. თავდაპირველი შენობა 1950-იან წლებამდე ამირიანის ქუჩაზე მდებარეობდა, შემდეგ კი კინოთეატრი მაშტოცის ქუჩაზე, დღევანდელ შენობაში გადავიდა.
კინოთეატრის ამჟამინდელი შენობა 1952-1954 წლებში აშენდა და ორ დარბაზს მოიცავს.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის კინოთეატრები კატეგორია:ერევნის შენობა-ნაგებობები
ბუჩაჩის რაიონი
ბუჩაჩის რაიონი (Бу́чацький район) — რაიონი უკრაინაში, ტერნოპილის ოლქში. მისი ფართობია 802 კმ². 2016 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 62 710 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 78,1 კაცს კმ²-ზე. ბუჩაჩის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბუჩაჩი.