cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯივან გასპარიანი
ბიოგრაფია
ჯივან გასპარიანი დაიბადა სოლაკში, სომხეთში. მან დუდუკზე დაკვრა 6 წლის ასაკში დაიწყო. 1948 წელს ის გახდა სომხური სიმღერისა და ცეკვის პოპულარული ანსამბლის სოლისტი და ერევნის ფილარმონიის ორკესტრის წევრი.
მან მოიპოვა ოთხი მედალი იუნესკოს მსოფლიო კონკურსში 1959, 1962, 1973 და 1980 წლებში. 1973 წელს გასპარიანს მიენიჭა სომხეთის სახალხო არტისტის საპატიო წოდება. 2002 წელს მან მიიღო WOMEX (World Music Expo) Lifetime Achievement ჯილდო. ის ასევე ერევნის საპატიო მოქალაქეა.
მან რამდენჯერმე მოიარა მსოფლიო, როდესაც იყო სომხური ხალხური მუსიკის შემსრულებელი პატარა ანსამბლის წევრი. მისი მუსიკა შეირჩა რამდენიმე საერთაშორისო ფილმისთვის. ის თანამშრომლობდა ბევრ ცნობილ მუსიკოსთან, როგორიცაა სტინგი, პიტერ გებრიელი, ჰოსეინ ალიზადე, ერქან ოგური, მაიკლ ბრუკი, ბრაიან მეი, ლაიონელ რიჩი, დერეკ შერინიანი, ლუდოვიკო ეინაუდი, ლუიჯი ჩინკი, ბორის გრებენშჩიკოვი, ბრაიან ინო, დევიდ სილვიანი, ჰანს ციმერი და ანდრეას ვოლენვეიდერი. მას ასევე ჩაწერილი აქვს ნაწარმოებები კრონოსის კვარტეტთან და ლოს ანჯელესის ფილარმონიის ორკესტრთან.
გასპარიანმა დაუკრა ევა რივასის სომხური სიმღერა ,,Apricot Stone" 2010 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე ოსლოში და გახდა ყველაზე ხანდაზმული ადამიანი, ვინც მონაწილეობა მიიღო ევროვიზიის სიმღერის კონკურსში.
გასპარიანი გარდაიცვალა 2021 წლის 6 ივლისს. ამის შესახებ განაცხადა მისმა შვილიშვილმა, ჯივან გასპარიან უმცროსმა. მან თქვა: ,,ამ ღამით სამყარომ წარმოუდგენელი დანაკარგი განიცადა. ის არა მხოლოდ ლეგენდა, არამედ ადამიანიც იყო, რომელსაც ლამაზი სული ჰქონდა. მე ვწერ დიდი მწუხარებით ჩემი უზარმაზარი დანაკლისის გამო. ღმერთმა აცხონოს შენი სული ნათელში".
მემკვიდრეობა და აღიარება
პიტერ გაბრიელმა გასპარიანს უწოდა ,,ინსტრუმენტის დიდი ოსტატი". მან დაამატა: ,,როდესაც მან დუდუკს ტუჩები შეახო, ჯადოქრობა მოხვია თავს ყველას, ვინც უსმენდა."
სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა გასპარიანს 90 წლის იუბილე მიულოცა და განაცხადა: ,,ჩვენმა ხალხმა და მუსიკის მოყვარულებმა მთელს მსოფლიოში უკვე დაგაფასათ მსოფლიოს უდიდეს მუსიკოსთა შორის. როგორც ცოცხალი ლეგენდა, თქვენ ხართ დიდი დამსახურება ყველა სომხისთვის." გარდაცვალებისთანავე პრეზიდენტმა არმენ სარქისიანმა მას უწოდა ,,ლეგენდარული დუდუკის დამკვრელი", რომელიც იყო ,,თანამედროვე კულტურის ერთ-ერთი სვეტი, რომლის სახელსაც უკავშირდება მუსიკოსების შემოქმედებითი და სამუშაო საქმიანობა." ფაშინიანმა მას უწოდა ,,განსაკუთრებული სომეხი ინტელექტუალი" და დაასახელა იგი მსოფლიო ხელოვნების დიდებულთა შორის. ,,ჩვენ ვამაყობთ და შთაგონებული ვართ მისით" - ამბობს ფაშინიანი.
სომეხთა სამოციქულო ეკლესიის წინამძღოლმა კათალიკოსმა გარეკინ მეორემ სამძიმრის წერილი გაუგზავნა გასპარიანის ოჯახს. ,,ათწლეულების განმავლობაში ის ასრულებდა სომხური მუსიკის ძვირფას ნაწარმოებებს სომხეთში და მის ფარგლებს გარეთ მრავალ სცენაზე და ემსახურებოდა ჩვენი კულტურის აღიარებისა და გავრცელების მადლიერ მისიას", - ნათქვამია განცხადებაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:დაბადებული 12 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2021 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ივლისი კატეგორია:მუსიკოსები ეროვნების და ჟანრის მიხედვით კატეგორია:მუსიკოსები ადგილმდებარეობის მიხედვით კატეგორია:მუსიკოსები ეთნიკური წარმომავლობის მიხედვით კატეგორია:კომპოზიტორები საუკუნის მიხედვით
ვილიანუევა-დელ-რებოლიარ-დე-ლა-სიერა
ვილიანუევა-დელ-რებოლიარ-დე-ლა-სიერა (Villanueva del Rebollar de la Sierra, Villanueva del Rebollar) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 19 კმ². მოსახლეობა — 42 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
დელის მეტროპოლიტენი
thumb|დელის მეტრო thumb|დელის მეტროსსქემა დელის მეტროპოლიტენი (ჰინდი दिल्ली मेट्रो) — ჩქაროსნული მიწისქვეშა ტრანსპორტის სისტემა ინდოეთის დედაქალაქ დელიში. დელის მეტროპოლიტენი 2002 წლის 24 დეკემბერს გაიხსნა. მეტროსისტემა ქვეყანაში მეორეა კალკუტას მეტროპოლიტენის შემდეგ. დელის მეტროპოლიტენს აქვს როგორც მიწისზედა, ასევე მიწისქვეშა ხაზები.
დელის მეტროს არაერთი ჯილდო აქვს მიღებული საერთაშორისო ორგანიზაციებისგან, მათ შორის, გაეროსგან გარესამყაროსთან კეთილმეგობრული თანაარსებობის გამო თავისი კონსტრუქციის წყალობით.
ისტორია
დელის მეტროს შექმნის კონცეფცია პირველად 1960 წელს ჩამოყალიბდა Delhi Master Plan-ის მიერ, ხოლო ჩარჩო-დოკუმენტი მეტროს აშენების თაობაზე 1978 წელს გაფორმდა მეტროსა და რკინიგზის სამშენებლო კომპანიაში.
ამის მიუხედავად, მეტროს ასაშენებლად უშუალო სამუშაოები 1995 წლის 5 მარტსღა დაიწყო, როდესაც DMRC დაფუძნდა.
საკონსტრუქციო სამუშაოები 1998 წელს დაიწყო. 2000 წელს უთანხმოებაც კი წარმოიქმნა; რკინიგზის მინისტრმა DMRC-ის მიერ შემოთავაზებულ ლიანდაგზე უარი განაცხადა და საერთაშორისოდ აღიარებული ლიანდაგების დაგება მოინდომა. ამან ლიანდაგების გაყვანა ცოტათი შეაფერხა. პირველი ხაზი 2002 წლის 24 დეკემბერს შევიდა ექსპლუატაციაში.
ხაზები
საერთო სიგრძე = 74.5 კმ
სქოლიო
მეტროპოლიტენი კატეგორია:მეტროპოლიტენი
როზალი დუტე
thumb|right| როზალი დუტეს სავარაუდო პორტრეტი [[კლოდ-ჟან-ბაპტისტ ჰოინი (1750-1817) ]] როზალი დუტე (Rosalie Duthé, დაბადებისას — ჟერარ დუტე, Gérard Duthé, 1748, ვერსალი — 24 სექტემბერი, 1830, პარიზი ) — სახელგანთქმული ფრანგი კურტიზანი. ფრანგი მეფეებისა და ევროპელი თავადაზნაურების კომპანიონი. ის მიიჩნეულია „სულელ ქერად ოფიციალურად მოხსენიებულ პირველ ქალად“. როზალი ძალიან მოთხოვნადი პიროვნება იყო ნახევრად ან მთლიანად შიშველი პორტრეტებისთვის, რომლებიც დღემდე შემონახულია მუზეუმებსა და პირად კოლექციებში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1748 კატეგორია:გარდაცვლილი 1830 კატეგორია:ფრანგი კურტიზანები და მეძავები
იკერასაარსუკი
იკერასაარსუკი (Ikerasaarsuk) — სოფელი დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 106 კაცს.
სათივის ღვთისმშობლის ეკლესია
სათივის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ სათივის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. აგებულია XIX საუკუნეში.
ეკლესია დარბაზულია (4,6x3 მეტრი), ნაგებია თლილი ხის ძელებით აქ ადრე არსებული, რიყის ქვით ნაგები ეკლესიის საძირკველზე. აღმოსავლეთ კედელში ოთკუთხა სარკმელია. ფასდების ძელური წყობა თარაზულია. კუთხეები შეკრულია კონტრფორსებით. შენობაზე დასავლეთიდან მიდგმულია კარიბჭე (3x2 მეტრი), რომლის სამხრეთ კედელში გაჭრილია ეკლესიაში შესასვლელი კარი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
Lasioglossum lesseppsi
Lasioglossum lesseppsi — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1928 წელს.
სქოლიო
lesseppsi
Xenuroturris cingulifera
Xenuroturris cingulifera — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
აეროდრომი
აეროდრომი — ხმელეთის მონაკვეთი, რომელიც საგანგებოდ მომზადებული და აღჭურვილია მათზე სამხედრო-საჰაერო ძალების თვითმფრინავების მისაღებად. აეროდრომის ყველაზე სახასიათო ელემენტებს წარმოადგენს საფრენი ბილიკი, შუქსიგნალიზაციის მოწყობილობები, ანგარი და სამეთაურო-სადისპეტჩერო პუნქტი. აეროდრომი იგივეა რაც აეროპორტი, ოღონდ ეს უკანასკნელი ახორციელებს სამოქალაქო დანიშნულების თვითმფრინავების მიღებას. გეოგრაფიული ადგილიდან გამომდინარე განასხვავებენ ჩვეულებრივ, ანუ სახმელეთო აეროდრომს, ყინულის აეროდრომს (ყინულის სისქე დამოკიდებულია მისაღები თვითმფრინავების საერთო მასაზე) და საწყალოსნო ანუ ჰიდროაეროდრომს, რომელზეც აფრენა-დაფრენას ახორციელებენ ჰიდროთვითმფრინავები (თვითმფრინავი-ამფიბიები). ამოცანების ხასიათიდან გამომდინარე განასხვავებენ ძირითად, სათადარიგო, ცრუ, მოწინავე, შეხტომის, დამატებითი გაწყობის და ოპერატიულ აეროდრომებს.
კატეგორია:ავიაცია
ოსმანები
ლიტერატურა
* კატეგორია:თურქეთის ისტორია კატეგორია:დინასტიები
ბარა-დუ-შოკა
ბარა-დუ-შოკა (Barra do Choça) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 34 788 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 778.335 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 44.7 კმ²-ზე.
ვიტი-ლევუ
ვიტი-ლევუ (Viti Levu) — ფიჯის რესპუბლიკის ყველაზე დიდი კუნძული, რომელიც მდებარეობს ვიტი-ლევუს კუნძულების ჯგუფში, წყნარ ოკეანეში. ვიტი-ლევუზე მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი სუვა, ამ კუნძულზე ცხოვრობს ქვეყნის მოსახლეობის 70 % (დაახლოებით 600 000 ადამიანი). მოსახლეობის დიდი ნაწილი მიეკუთვნება ინდო-ფიჯელებს. ადმინისტრაციულად კუნძული იყოფა ორ ოლქად: დასავლეთის ოლქი და ცენტრალური ოლქი, ეს ოლქები აგრეთვე იყოფიან პროვინციებად.
დასახელება
ადგილობრივ ენებზე ვიტი-ლევუ — «დიდი კუნძული». ვიტი — «კუნძული», დამახინჯებული სახით ნიშნავს ფიჯის.
გეოგრაფია
thumb|left|კუნძულის ტოპოგრაფიული რუკა კუნძულის ფართობი შეადგენს 10 388 კმ²-ს, მას მსოფლიოს კუნძულებს შორის ფართობის მიხედვით 75-ე ადგილი უკავია, ხოლო ოკეანეთში მეექვსე. სიგრძე დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ — 146 კმ-ია, ხოლო სიგანე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ — 106 კმ. უახლოესი მატერიკი ავსტრალია მდებარეობს 2700 კმ-ში. ამ კუნძულიდან საზღვაო გზებით ხდება დაკავშირება ავსტრალიასთან და ახალ ზელანდიასთან. კუნძულიდან ჩრდილოეთით მდებარეობს ბლაის ზღვა, მეზობელი კუნძულისგან — ვანუა-ლევუსაგან გამოყოფილია ლატუ-ი-რას სრუტით, სამხრეთით მდებარე მეზობელი მომცრო კუნძულებისგან კანდავუს სრუტით. ვიტი-ლევუდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს პატარა იასავას კუნძულები.
კუნძულს აქვს შერეული ვულკანური და კონტინენტური წარმოშობა. ვიტი-ლევუს ტერიტორიის ძირითადი ნაწილი დაბლობებს უკავია, თუმცა ცენტრალურ ნაწილში არის საშუალო სიმაღლის მთები. ვიტი-ლევუს ზედაპირი დაკლაკნილია (გამოწვეულია ძველი ვულკანური ამოფრქვევებით და მიწისძვრებით), ხოლო ცენტრში მდებარეობს მთის ქედი, რომელიც კუნძულს ყოფს ორ თანაბარ ნაწილად. კუნძულის და ამავდროულად მთელი ფიჯის უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან — ტომანიივის მთა (1324 მეტრი).
ჰენრი I
thumb|ჰენრი I, ილუსტრაცია წიგნიდან «კასელის ინგლისის ისტორია», 1902 ჰენრი I (Henry I), მეტსახელით ბოკლერკი („კარგად განათლებული“) (დ. სექტემბერი, 1068, იორკშირი, ინგლისი — გ. 1 დეკემბერი, 1135, სენ-დენი ლე ფერმონი, საფრანგეთი) — ინგლისის მეფე (1100–1135) და ნორმანდიის ჰერცოგი (1106–1135), უილიამ დამპყრობლის უმცროსი ვაჟი.
ვიტი-ლევუ
გეოგრაფია
ფიჯის კუნძულები მოქცეულია სუბეკვატორულ სარტყელში, ამიტომ ამ ტერიტორიაზე კლიმატი რბილია. ყოველწლიური საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 24 — 29 °C-ს. ნალექების რაოდენობა ყოველწლირად შეადგენს 2000-3000 მმ-ს. სეზონებს შორის ამინდი თითქმის არ იცვლება, მხოლოდ ზამთარია უფრო მშრალი. თვითონ ვიტი-ლევუზე კლიმატი ისეთივეა, როგორიც სხვა კუნძულებზე, კლიმატი განსხვავდება ქარსზედა მხარეს (უფრო ნოტიოა), და ქარსქვედა მხარეს (უფრო მშრალია). კუნძული განიცდის ტროპიკული ციკლონების და ხანძრების ზემოქმედებას.
ჰენრი I
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისის მეფეები კატეგორია:დაბადებული 1068 კატეგორია:გარდაცვლილი  1 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1135 კატეგორია:ნორმანდიის ჰერცოგები
ვიტი-ლევუ
გეოგრაფია
აქ ფლორა და ფაუნა საკმაოდ მრავალფეროვანია. დაბლობი ადგილები, როგორც მთის ქედები, დაფარულია წვიმიანი ტყეებით. კუნძულზე მრავლადაა მანგროს ტყეები. . მხოლოდ ამ კუნძულზე გვხვდება ისეთი ენდემური სახეობები, როგორებიცაა: გიგანტური ულვაშა ხოჭო Xixuthrus heros, პალმა вулеито, წიწვოვანი ხეები და.
მოსახლეობა
კუნძულზე მდებარეობს ფიჯის რესპუბლიკის დედაქალაქი სუვა. სიდიდით მეორე ქალაქი — ნანდი, აეროპორტით, სუვიდან სამი საათის სავალზეა.
ვიტი-ლევუზე ცხოვრობს ინდოეთიდან გადმოსახლებულთა მნიშვნელოვანი დიასპორა.
ადმინისტრაციული დაყოფა
კუნძულზე მდებარეობს ფიჯის თოთხმეტიდან რვა პროვინცია. მბას, ნანდრონგა-ნავოსას და რას პროვინციები შედიან დასავლეთის ოლქის შემადგენლობაში, ხოლო ნაიტასირის, ნამოსის, რევას, სერუას და ტაილევუს პროვინციები — ცენტრალური ოლქის შემადგენლობაში.
სქოლიო
კატეგორია:ფიჯი კატეგორია:ფიჯის კუნძულები კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
ჰექტარი
ჰექტარი (აღნიშვნა: ', ') — მეტრული ფართობის ზომის ერთეული, 1 ჰა = 10 000 მ² = 100 არს. საქართველოში მიწის ფართობის გაზომვის ძირითადი ერთეული, განსაკუთრებით სოფლის მეურნეობაში. 1 ჰა უდრის იმ კვადრატის ფართობს, რომლის გვერდი 100 მეტრია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფართობის საზომი ერთეულები კატეგორია:სი სისტემის წარმოებული ერთეულები
ბერლინის კონგრესი
მინიატიურა|250პქ|[[:w:en:Anton Alexander von Werner|ანტონ ფონ ვერნერი. ბერლინის კონგრესი.]] ბერლინის კონგრესი (13 ივნისი — 13 ივლისი, 1878 წელი) — საერთაშორისო კონგრესი, რომელშიც მოწვეულ იქნა ავსტრია-უნგრეთის და ინგლისის მოთხოვნითა და გერმანიის მხარდაჭერით რუსეთ-ოსმალეთის 1877-1878 წლების ომის შემდგომ დადებული სან-სტეფანოს საზავო ხელშეკრულების (1878) პირობების გადასასინჯად.
კონგრესის შედეგად მაკედონია (სან-სტეფანოს საზავო ხელშეკრულებით შედიოდა ბულგარეთის შემადგენლობაში) დაუბრუნდა ოსმალეთს. ბულგარეთის ტერიტორია, რომელსაც მიღებული ჰქონდა ავტონომია, ნახევარზე მეტად შემცირდა. ბალკანეთის სამხრეთით მდებარე ბულგარელებით დასახლებული ოლქებისაგან შეიქმნა აღმოსავლეთი რუმელია, რომელიც სულთნის გამგეობაში რჩებოდა, თუმცა ენიჭებოდა ადმინისტრაციული ავტონომია. ცნეს სერბეთის, ჩერნოგორიის და რუმინეთის დამოუკიდებლობა. ჩერნოგორიის ტერიტორია სან-სტეფანოს საზავის პირობებით მიღებულთან შედარებით შემცირდა ორი მესამედით. ავსტრია-უნგრეთმა მიიღო სლავებით დასახლებული ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის ოკუპირების „უფლება“. რუსეთს დაუმკვიდრეს ბათუმი, ყარსი და არტაანი, ასევე ბესარაბიის სამხრეთ ნაწილი. ოსმალთა უღლისაგან საბოლოოდ გათავისუფლდა აჭარა-ქობულეთი, თუმცა საქართველოსა და სომხეთის მიწა-წყლის მნიშვლენოვანი ნაწილი კვლავ ოსმალეთს დარჩა.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:ევროპის ისტორია
იკერასაკი
იკერასაკი (Ikerasak) — სოფელი დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 238 კაცს.
კატეგორია:გრენლანდიის დასახლებული პუნქტები
მამის მკვლელი
მამის მკვლელი — 1923 წლის ქართული ფილმი, გადაღებული რეჟისორ ამო ბეკ-ნაზაროვის მიერ, ალექსანდრე ყაზბეგის ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით.
სიუჟეტი
ნუნუს და იაგოს ერთმანეთი უყვართ, მაგრამ ცოლიანი ჩაფარი გირგოლა ქალის ხელში ჩაგდებას ცდილობს. გირგოლა იაგოს დააბეზღებს, უმიზეზოდ დააჭერინებს, ნუნუს იძულებით მიათხოვებს თავის გონებაჩლუნგ ძმას, ქალს დაიმარტოხელებს და გააუპატიურებს. ნუნუ მდინარეში გადავარდება, მაგრამ იაგოს მეგობრები გადაარჩენენ, ციხიდან გაქცეულ იაგოს და მის მეგობრებს გირგოლა დუქანში მიუხტება და ჩაფრებს ჩაახოცინებს. ის ნუნუს მოხუც მამასაც მოკლავს და დანაშაულს ქალს გადააბრალებს. ნუნუს სამარცხვინო ბოძზე გააკრავენ, შემდეგ კი გადაასახლებენ, გატანჯული ქალი კატორღაში დაიღუპება.
გადაღება
ამო ბეკ-ნაზაროვმა თავად დაწერა სცენარი და მოთხრობის შინაარსს დაამატა რამდენიმე ეპიზოდი, რომლებშიც ხაზი გაუსვა რუსეთის იმპერიაში ხალხთა ჩაგვრას.
რუისის წმინდა მარინეს ეკლესია
ეკლესია დარბაზულია (5,6 X 4,15 მ), ნაგებია შირიმის თლილი კვადრებით, რიყის ქვითა და ქვიშაქვის ლოდებით. თაღოვანი შესასვლელი დასავლეთითაა. ღრმა გაბრტყელებული, ნალისებურად შემოწეულკუთხეებიანი აფსიდის ღერძზე ერთი სწორკუთხა სარკმელია. დარბაზს ჰქონია კირხსნარით დაბეტონებული ერთიანი კამარა. ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში შემორჩენილია მასიური თაროსებრი ლავგარდნის ერთი ქვა. ეკლესია გადახურული ყოფილა თლილი ლორფინებით, რომლებიც მოგვიანებით კრამიტით შეუცვლიათ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ერკეთის ეკლესია
ერკეთის ეკლესია — IX საუკუნის ეკლესია სოფელ ზემო ერკეთში (ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი), ჩოხატაურიდან 8 კმ დაშორებით. აგებულია მიქაელ და გაბრიელ მთავარანგელოზების სახელზე. ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
ისტორია
ერკეთის ეკლესია გურულ ერისთავთა მამულს წარმოადგენდა, მისი წინამძღვრები შარვაშიძეები იყვნენ. XVIII საუკუნის 50-იან წლებში ერკეთის წინამძღვარი მაქსიმე III შარვაშიძე ჯუმათის მიტროპოლიტად დაინიშნა. მღვდელმთავრად კურთხევის შემდეგ იგი დიდ მზრუნველობას იჩენდა ერკეთის მიმართ. მისი ბრძანებით ააგეს მონასტრის კანკელი და მოხატეს საკურთხეველი. იგი გამოსახულია ეპისკოპოსის სამოსლითა და მიტრით ეკლესიის მარჯვენა კედელზე, სათანადო წარწერით. 1777 წელს ერკეთის წინამძღვარი იყო ბესარიონი. ეკლესია ამჟამად მოქმედია, ფუნქციონირებს დედათა მონასტერი.
არქიტექტურა
ეკლესია დარბაზული ტიპისაა, ერთნავიანი, გვერდებიდან დამხმარე სათავსოებით. ეკლესიის მოცულობითი ფორმები სიგრძივ ღერძზეა განლაგებული და ბოლოვდება ერთიანი ვრცელი აბსიდით. ეკლესია რამდენჯერმეა გადაკეთებული, რის გამოც გართულებულა კონქისთვის ფორმის შენარჩუნება და იგი თითქმის სწორხაზოვნად მთავრდება. ფასადების მორთულობა ძუნწია. ორივე შესასვლელის თავზე ნახევარწრიულ ტიმპანში მოთავსებულია მარტივი ჯვარი, დასავლეთის კარებთან შემორჩენილია ვაზის ორნამენტაციის ფრაგმენტი, ხოლო აღმოსავლეთის სარკმელი გარშემოვლებულია ლილვების მარტივი კომპოზიციით.
მემკვიდრეობა
ეკლესიაში შემორჩენილი არის IX საუკუნის კარი და ფრესკები. კედლის მხატვრობა ფრაგმენტულია და საჭიროებს რესტავრაციას. კანკელი შედარებით გვიანდელი პერიოდის რესტავრაციის შედეგია. აგების წესითა და ჩუქურთმებით ლიხაურის ეკლესიას ჩამოჰგავს. სამი კარიბჭე აქვს. შიგნით ნათელი საღებავებითაა მოხატული: აქ გამოსახულია მაცხოვარი თხემზე, ერთი ხელით კურთხევას არიგებს, მეორეში გაშლილი სახარება უჭირავს. მის გვერდით დგანან დედა ღვთისა და იოანე მოციქული, დასავლეთის შესასვლელიდან მარცხნივ გამოსახულია დედა ღვთისა კალთაში ყრმით. აქვეა დაცული ერკეთის გულანი, რომლის მინაწერშიც იკითხება: ,,დაიწერა და შემოიწერა წმიდა ესე გულანი ეპისკოპოსობასა ცაიშელ მამათ-მთავრისა მაქსიმესი." გულანი გადაწერილია XVII საუკუნის დამდგეს, კათალიკოს ექვთიმე საყვარელიძის დროს. გულანი გადაწერილია ისეთ ადგილას, რომელიც ხან ათაბაგების სამფლობელოში შედიოდა, ხანაც გურიელებისა და აფხაზეთის კათალიკოსის იურისდიქციაში.
ეკლესიაში შემორჩენილი იყო მაცხოვრის მომცრო ხატი, მთავარანგელოზთა ვერცხლით მოჭედილი ხატი და თავპანტას ეკლესიიდან შემოწირული წმინდა გიორგის ხატი. ეკლესიაში არის ორი საფლავის ქვა.
1905 წელს, დეკანოზმა მგალობლიშვილმა იატაკის ქვეშ დამალა ტაძრის ძვირფასეულობები, რათა ისინი გურიაში შეჭრილი გენერალ ალიხანოვ-ავარსკის სადამსჯელო რაზმის დარბევისგან ეხსნა.
სქოლიო
კატეგორია:გურიის მონასტრები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები გურიის მხარეში კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
ქირურგია (მოთხრობა)
ქირურგია (Хирургия) — ანტონ ჩეხოვის მოთხრობა, რომელიც 1884 წელს დაიწერა. პირველად, 1884 წლის 11 აგვისტოს, ჟურნალ „Осколки“-ში გამოქვეყნდა.
გამოქვეყნება
1886 წელს მოთხრობა შევიდა კრებულში „ჭრელი მოთხრობები“. შემდგომი სტილისტური შესწორებების შემდეგ შევიდა ადოლფ მარქსის მიერ გამოცემული ჩეხოვის თხზულებათა კრებულში. თხზულებათა კრებულისთვის, ჩეხოვმა მოთხრობაში სასაუბრო სიტყვების ნაწილი ლიტერატურულით ჩაანაცვლა.
ჩეხოვის სიცოცხლეშივე მოთხრობა ბულგარულ, პოლონურ და სერბო-ხორვატულ ენებზე ითარგმნა.
სიუჟეტი
მოთხრობა ჩეხოვის სამედიცინო განათლების მიღების გამო არსებული შთაბეჭდილებების მიხედვითაა დაწერილი. მიხეილ ჩეხოვი მოთხრობის სიუჟეტის გამოჩენას 1884 წლის ზაფხულში ჩეხოვის ქალაქ ვოსკრესენსკში ცხოვრებასა და ჩიკინსკ ზემსკის საავადმყოფოში ექიმად მუშაობას უკავშირებს. მწერალი პეტრე სერგეენკო სიუჟეტის შექმნას ძმების ანტონ და ალექსანდრე ჩეხოვების სამსახიობო იმპროვიზაციას უკავშირებს.
ლიტერატურა
Чехов А. П. Бабы // Чехов А. П. Полное собрание сочинений и писем: В 30 т. Сочинения: В 18 т. / АН СССР. Ин-т мировой лит. им. А. М. Горького. — М.: Наука, 1974—1982.
სქოლიო
კატეგორია:ანტონ ჩეხოვის მოთხრობები
გუსტავ ბაუერი
გუსტავ ადოლფ ბაუერი (Gustav Adolf Bauer; დ. 6 იანვარი 1870, დარკემენი, აღმოსავლეთი პრუსია — გ. 16 სექტემბერი 1944, ბერლინი) — გერმანელი სოციალ-დემოკრატი პოლიტიკოსი, გერმანიის რაიხსკანცლერი 1919-1920 წლებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ვაიმარის რესპუბლიკა კატეგორია:გერმანიის კანცლერები კატეგორია:გერმანიის რაიხსკანცლერები კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1870 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1944 კატეგორია:რაიხსტაგის დეპუტატები (ვაიმარის რესპუბლიკა)
Lacrimosa
Lacrimosa — დუეტი, რომლის მთავარი კომპოზიტორი და შემსრულებელია გერმანელი ტილო ვოლფი და ფინელი ანა ნურმი. ჯგუფი ჩამოყალიბდა გერმანიაში. ამჟამად მოღვაწეობს შვეიცარიაში. Lacrimosa-ს მუსიკალური ჟანრი თავდაპირველად, იყო გოთური 1993 წლამდე. მიმდინარე მუსიკალური სტილი შერწყმულია გოთურ როკს და მძიმე მეტალს, ვიოლინოსთან, საყვირსა და კლასიკურ ინსტრუმენტებთან ერთად. Lacrimosa-ს ტექსტები ექსკლუზიურად გერმანულ ენაზე იწერებოდა, ხოლო, რაც 1995 წელს ალბომი Inferno გამოვიდა, მას შემდეგ ყველა ალბომში შედის ერთი ან ორი ინგლისურენოვანი სიმღერა, რომლის ავტორია ძირითადად, ანნა ნურმი. ფინურად შეასრულეს ორი სიმღერა: (Schakal - ალბომიდან - Inferno და The Turning Point - Elodia.) და ბონუს სიმღერა Vankina - Fassade.
სქოლიო
კატეგორია:გოთური როკ-ჯგუფები კატეგორია:გერმანული მძიმე მეტალ ჯგუფები კატეგორია:გოთური მეტალ ჯგუფები კატეგორია:სიმფონიური მეტალ ჯგუფები კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:2000-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:2010-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:1990 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ვაშლოვანი (გაგრის მუნიციპალიტეტი)
ვაშლოვანი (Мԥаадрыԥсҭа [მფაადრჷფსთა]; ყოფილი როგოჟინო — გადაერქვა 1948 წლის 3 სექტემბერს ) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გაგრის მუნიციპალიტეტში (მეხადირის თემი), აფხაზეთის მთისწინეთში, მდინარე მეხადირის ხეობაში. ზღვის დონიდან 200 მ, გაგრიდან 24 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ
ისტორია
სოფელს XX საუკუნის დასაწყისში როგოჟინო ერქვა. 1948 წელს ქართული სახელი ვაშლოვანი ეწოდა. 1992-1993 წწ. ომის შემდეგ აფხაზებმა დაარქვეს მფაადრიფსთა (Мҧаадрыҧсҭа).
დემოგრაფია
1989 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 176 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მეხადირის თემის სოფლები
საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული შვიდკაცა ნაკრები
საქართველოს მორაგბეთა ეროვნული შვიდკაცა ნაკრები — რაგბის ეროვნული ნაკრები რომელიც წარმოადგენს საქართველოს შვიდკაცა რაგბიში. 1988 წელს თბილისში, ვაკის სტადიონზე, გაიმართა შვიდკაცა რაგბის პირველი ტურნირი. 2001 წელს საქართველოს შვიდკაცა ნაკრებმა მსოფლიოს ჩემპიონატის ფინალში იასპარეზა და 24 გუნდში X ადგილი დაიკავა, ხოლო 2005 წლის 18-20 მარტს, მსოფლიო ჩემპიონატში, ჰონკონგში, მსოფლიოს 24-მა საუკეთესო ნაკრებებს შორის საქართველოს ნაკრებმა რუსეთის ნაკრებთან  ერთად მე-11, მე-12 ადგილი დაიკავა. ჩემპიონატი ფიჯის ნაკრების გამარჯვებით დასრულდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რაგბი კატეგორია:საქართველოს ეროვნული სპორტული ნაკრებები
კელასურის მღვიმოვანი
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მღვიმეები
Lasioglossum leucomontanum
Lasioglossum leucomontanum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1981 წელს.
სქოლიო
leucomontanum
ილიმანაკი
ილიმანაკი (Ilimanaq) — დასახლება დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 84 კაცს.
ტაპული
სქოლიო
კატეგორია:სულუს მუნიციპალიტეტები
ობის დეპარტამენტი
გეოგრაფია
ობის ფართობია 6004 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 292,131 ადამიანს შეადგენს და მას 74-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 49 ადამიანს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის დეპარტამენტები
ნიკოლოზ ბუში
ნიკოლოზ ადოლფის ძე ბუში (Буш Николай Адольфович; დ. 10 ნოემბერი [ძვ. სტ. 29 ოქტომბერი], 1869, სლობოდსკი — გ. 7 აგვისტო, 1941, ბელოზერსკი) — რუსი ბოტანიკოსი. რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1920 წლიდან). სწავლობდა ყაზანის უნივერსიტეტში და შემდეგ პეტერბურგის სატყეო ინსტიტუტში. 1895 წლიდან მუშაობს იურევის (ტარტუს) უნივერსიტეტში, 1902 წლიდან პეტერბურგის ბოტანიკურ ბაღში, 1912-1931 წლებში პეტერბურგის ბოტანიკურ მუზეუმში, ხოლო 1931 წლიდან სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ბოტანიკის ინსტიტუტში.
ნიკოლოზ ბუშის ძირითადი შრომები ეხება კავკასიის, აგრეთვე ციმბირისა და შორეული აღმოსავლეთის ფლორისა და მცენარეულობის საკითხებს. აღწერა კავკასიის ფლორის არაერთი სახეობა. შეადგინა ჩრდილოეთ ოსეთის და სხვა მხარეების ბოტანიკურ-გეოგრაფიული რუკები. 1894-1911 წლებში მოგზაურობდა კავკასიაში. ერთხელ ექსპედიციაში ყირიმში იმყოფებოდა. ციმბირის ტერიტორია დაყო ბოტანიკურ-გეოგრაფიულ ოლქებად.
მეცნიერებაში შეტანილი წვლილისთვის რუსეთის გეოგრაფიულმა საზოგადოებამ ბუში დააჯილდოვა პრჟევალსკის სახელობის მედლით.
სქოლიო
კატეგორია:რუსი ბოტანიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1869 კატეგორია:გარდაცვლილი 1941
Xenuroturris emmae
Xenuroturris emmae — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
გველები
გველები (Serpentes ან Ophidia) — ქვეწარმავალთა ქვერიგი. აქვთ წაგრძელებული უკიდურებო, ქერცლით დაფარული სხეული, რომლის შეფერილობა ხშირად გარემოს ეხამება. თვალები დაფარული აქვთ გამჭვირვალე გარსით, რომელიც კანის ცვლისას სცილდებათ. დაფის აპკის და შუა ყურის უქონლობის გამო პრაქტიკულად მოკლებული არიან სმენას. მოძრაობენ კლაკვნით, მალების დახრილობის ცვლისა და მუცლის ფარების მოქმედების მეოხებით. 200-ზე ნაკლები მალა იშვიათად აქვთ. ამასთან ტანისა და კუდის მალები ერთნაირია. კვადრატული, ქიცვისებრი, ფრთისებრი, სასისა და ზედა ყბის ძვლები ერთმანეთთან და ქალასთან მოძრავადაა შეერთებული. ყბები დაკავშირებულია გამწელავი მყესით, რომელიც ხელს უწყობს საკვების ყლაპვისას პირის ღრუს მოცულობის გაზრდას. შხამიან გველებს ზედა ყბაზე განლაგებული აქვთ მილიანი ან ღარიანი კბილები, რომლებიც სადინარით უკავშირდება შხამიან ჯირკვლებს. კბენის მომენტში საფერთქლის კუნთი იკუმშება, ჯირკვალს აწვება და გამოიყოფა შხამი.
ოჯახები
ცნობილია გველების 3000-მდე სახეობა, რომლებიც გაერთიანებულნი არიან 18 ოჯახში :
საქართველოში გავრცელებულია გველების 20 სახეობა, რომლებიც გაერთიანებული არიან 4 ოჯახის 10 გვარში:
left|thumb|გველების შხამიანი აპარატი, 1- [[ანკარასებრნი, 2 - ასპიტისებრნი, 3 - გველგესლასებრნი.]]გველების ზომა მერყეობს რამდენიმე სმ-იდან 10 მ-მდე (ბადებრივი პითონი); შხამიან გველებს შორის ყველაზე დიდია სამეფო კობრა (4 მ-ზე მეტი). ყველაზე ძლიერი შხამი ზღვის გველებს აქვთ. გველები იკვებებიან ცოცხალი საკვებით, ძირითადად წვრილი ხერხემლიანებით, მხოლოდ ზოგი ფორმის საკვებია ფრინველთა კვერცხები, მწერები, მოლუსკები. გველების უმრავლესობა კვერცხისმდებელია, არიან კვერცხცოცხლადმშობნიც. ბინადრობენ უმეტესად ხმელეთზე. გველების შხამისაგან მზადდება სამედიცინო პრეპარატები ჰემოფილიის, ეპილეფსიის, ნევრალგიის და სხვა დავადებათა სამკურნალოდ. მას ფართოდ იყენებენ ბიოლიმიური კვლევის დროსაც.
ტროპიკულ ქვეყნებში შხამიან გველებს დიდი ზიანი მოაქვთ. შხამიანი გველების უსისტემო ჭერამ ბევრ ქვეყანაში მკვეთრად შეამცირა მათი რიცხვი. ამის გამო შუა აზიისა და ამიერკავკასიის რესპუბლიკებში მთავრობის დადგენილებები გველების დაცვის შესახებ.
მათ ყველაზე ახლო ნათესაობა აკავშირებთ ხვლიკებთან. არსებობს რამდენიმე ხვლიკების უკიდურო სახეობებიც, რომლებიც გარეგნულად გველების იდენტურნი არიან. მაგრამ ეს მსგავსება მხოლოდ გარეგნულია.
გველების მიმართ ინტერესსა და სიყვარულს ოპიოფილია ჰქვია, ხოლო შიშს ოპიდიოფობია.
გველები მსოფლიო რელიგიებში
thumb|პატანის მეფე, მის უკან კობრითა და ფრინველით გველი წარმოდგენილია მსოფლიოს თითქმის ყველა მითოლოგიაში. იგი დაკავშირებულია ნაყოფიერებასთან, მიწასთან, მდედრობით და მამრობით საწყისებთან, სახლის კერასთან და ციურ ცეცხლთან. ზედა პალეოლითის დასასრულის გამოსახულებები გვაძლევენ საშუალებას დავაკვირდეთ გველის კულტის განვითარებას უძველესი დროიდან. თავიდან მითოლოგიური გველი ჩვეულებრივი გველისგან მხოლოდ ზომით განსხვავდებოდა. ზედა პალეოლითის მითოლოგიაში განვითარდა გველის და ფრინველის ბრძოლა, გველი, ქვესკნელის არსება ეომება ფრინველს, რომელიც ცის ძალებს განასახირებდა. (ინდუისტურ მითოლოგიაში ფრინველი გარუდა ეომება ნაგებს). საბოლოოდ, გველი და ფრინველი გაერთიანდა და გახდა ფრთიანი გველი – დრაკონი, რომელიც სიკეთესაც და ბოროტებასაც აღნიშნავს. ინდუისტურ, ელამურ და ზოგ სხვა მითოლოგიებში განვითარდა გველტანიანი და ადამიანისთავიანი არსებები (ინდ.მით. ნაგა). იაპონელთა და ინდიელთა მითოლოგიებში ძალზედ განვითარდა რქიანი გველის ტრადიცია.
სქოლიო
*
ოტო ფრაიზინგელი
250px|მინიატიურა|ოტო ფრაიზინგელი ოტო ფრაიზინგელი (Otto von Freising; დ. 1111 შემდეგ — გ. 22 სექტემბერი, 1158, მორიმონი, ბურგუნდია) — გერმანელი შუა საუკუნეების ისტორიკოსი. ფრაიზინგის (ბავარია) მონასტრის ეპისკოპოსი (1138 წლიდან). იმპერატორ ფრიდრიხ I ბარბაროსას ბიძა. მონაწილეობდა მეორე ჯვაროსნულ ლაშქრობაში (1147–1149). 1143–1146 წლებში დაწერა „ქრონიკა“, რომელშიც აღწერა მსოფლიოს ისტორია (1146 წლამდე). ავგუსტინე ნეტარის შემდეგ პირველი შეეცადა ფილოსოფიურად გაეაზრებინა მსოფლიოს ისტორიის მსვლელობა.
ოტო ფრაიზინგელს აქვს ვრცელი ცნობა აღმოსავლეთში მცხოვრებ ძლევამოსილ ქრისტიან მეფე-მღვდელმთავარ იოანეზე, რომლის პროტოტიპებად დავით აღმაშენებელსა და დემეტრე I-ს თვლიან.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანელი ისტორიკოსები კატეგორია:გარდაცვლილი 22 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1158
ფელიქსი (ბიზანტიის ეპისკოპოსი)
ფელიქსი (Φήλιξ, გ. 141) – ბიზანტიის ეპისკოპოსი 5 წლის განმავლობაში (136-141). მისი წინამორბედი იყო ელეფთერი. მას ეპისკოპოსის თანამდებობა ეკავა იმპერატორ ადრიანეს და ანტონინუს პიუსის დროს. მისი მომდევნო ეპისკოპოსია პოლიკარპე II.
კატეგორია:გარდაცვლილი 141 კატეგორია:ბიზანტიის ეპისკოპოსები
წყალჯომარდობა
მინი|ნავით მდინარეზე დაშვება წყალჯომარდობა (წყალი და ჯომარდი — „გულადი“, „ყოჩაღი“) — წყლის სპორტის სახეობა.
წყალჯომარდობისთვის, როგორც წესი გამოიყენება გასაბერი ნავი. დაშვება ხდება სხვადასხვა სირთულის მთის მდინარეებზე. ბოლო პერიოდში წყალჯომარდობა გვევლინება, როგორც ყველაზე გასართობი ჰობი.
სირთულის კატეგორიები
სირთულის მიხედვით იწყალჯომარდობა ყოფა შემდეგ კატეგორიებად:
პირველი კატეგორია — ადვილი მდინარე, ჩქერებისა და ნაკადების გარეშე. საჭიროა მხოლოდ მსუბუქი მანევრირება.
მეორე კატეგორია — სწრაფი მდინარე, სხვადასხვა წინააღმდეგობებით (საშუალო სიდიდის ქვები). საჭიროა მანევრირება.
მეოთხე კატეგორია — მძლავრი და სწრაფი დინება, ჩქერები, ორმოები და სტოპერები შეიცავს გარკვეულ საფრთხეს, საჭიროა გამოცდილება მანევრირებისთვის.
მეექვსე კატეგორია — მდინარეებზე არის სიცოცხლისთვის მაღალი რისკი. ამ კატეგორიის რამდენიმე მდინარეა საქართველოში.
უსაფრთხოება
წყალჯომარდობა შეიცავს გარკვეულ რისკებს და შეიძლება საშიში იყოს თუ არ არის დაცული გარკვეული უსაფრთხოების ზომები. საფრთხე შეიძლება მოდიოდეს როგორც გარემო პირობებიდან, ასევე, მონაწილეების არასწორი ქცევის გამო. ყოველი ჯომარდობის წინ ტურის მონაწილეებს უტარდებათ ინსტრუქტაჟი, რომლის დროსაც ტურის მინაწილეებს განემარტებათ ნავში ჯდომისა და მოსმის წესები. ყველა მონაწილეს ურიგდება სამაშველო ჟილეტი და ჩაფხუტი. სასურველია, ჰიდროკოსტიუმისა და სპეციალური საჯომარდო ფეხსაცმლის ტარებაც.
სქოლიო
კატეგორია:წყლის სპორტი
ცაგერა (ცაგერის მუნიციპალიტეტი)
ცაგერა — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ცაგერის მუნიციპალიტეტში, ალპანის თემში. მდებარეობს მდინარე რიონის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 920 მეტრზე, ცაგერიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით.
სქოლიო
კატეგორია:ცაგერის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ლიზ ასია
ლიზ ასია (Lys Assia, ნამდვილი სახელი როზა-მინა შერერი, Rosa Mina Schärer; დ. 3 მარტი, 1924, — გ. 24 მარტი 2018) — შვეიცარიელი მომღერალი, 1956 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის გამარჯვებული.
თავისი სასცენო კარიერა დაიწყო ცეკვით, შემდეგ კი 1940 წლიდან მოღვაწეობა დაიწყო როგორც მომღერალმა. მეორე მსოფლიო ომის დამთავრებისთანავე ჩაატარა თავისი პირველი გასტროლები საზღვარგარეთ. იყო პარიზში, დასავლეთ გერმანიაში. სამჯერ წარადგინა შვეიცარია ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე: 1956 წელს — დაიკავა პირველი ადგილი, 1957 წელს — მე-8 ადგილი და ბოლოს, 1958 წელს — მე-2 ადგილი. სიცოცხლის ბოლო წლებში ცხოვრობდა საფრანგეთის ქალაქ კანში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროვიზიის გამარჯვებულები კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები კატეგორია:შვეიცარიელი მუსიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1924 კატეგორია:დაბადებული 3 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2018
ბელუ-კამპუ
ბელუ-კამპუ (Belo Campo) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 16 026 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 608.594 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 26.33 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
ჯემალ ბაღაშვილი
ჯემალ ბაღაშვილი  (დ. 12 სექტემბერი, 1941)  — ქართველი მუსიკოსი, ესტრადის რეჟისორი, სცენარისტი, ვირტუოზი გიტარისტი. საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1980), თბილისის საპატიო მოქალაქე (2013)
1968 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიული ფაკულტეტი. თბილისის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტის ინგლისური ენის განყოფილება 1973 წელს.
1961–1964 წლებში იყო პოლიტექნიკური ინსტიტუტის საესტრადო ორკესტრის გიტარისტი. 1964–1968 წლებში — ვოკალურ–საკრავიერი ტრიოს „ლილეს“ სოლისტი. 1968 წლიდან ანსამბლ „ივერიის“ სოლისტი და ანსამბლის მიერ დადგმული მიუზიკლების ლიბრეტოთა ავტორი. მრავალი საკონცერტო პროგრამის სცენარის ავტორი და დამდგმელი რეჟისორი. მას ეკუთვნის მრავალი სასიმღერო ტექსტი და იუმორისტული ნომერი. 1995 წლიდან შოუ–ბიზნესცენტრის „ლომისის“ გენერალური დირექტორი და სახელმწიფო საკონცერტო დარბაზის მთავარი რეჟისორია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მუსიკოსები კატეგორია:ქართველი გიტარისტები კატეგორია:დაბადებული 12 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1941 კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2013) კატეგორია:საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტები კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისის უცხო ენათა პედაგოგიური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები ჯ
სავიჩ მარკოვიჩ-შტედიმლია
ბიოგრაფია
სავიჩ მარკოვიჩი დაიბადა ჩერნოგორიის მთებში პოდგორიცას მახლობლად, მონტენეგროს სამთავროში მდებარე პატარა სოფელ სტიენში. სწავლობდა ლესკოვაცის გიმნაზიაში. 1930 წელს გადავიდა ზაგრებში, სადაც თავის გვარს დაუმატა შტემიდლია  მშობლიური სოფლის პიპერის თავზე მდებარე  შტედიმის მთის მიხედვით. ზაგრებში მუშაობდა პუბლიცისტად და მწერლად, პერიოდულ გამოცემებში აქვეყნებდა მრავალრიცხოვან სტატიებსა და მიმოხილვებს ლიტერატურულ, ისტორიულ და პოლიტიკურ თემებზე. სავიჩ მარკოვიჩ- შტემილდიას სტატიები მონტენეგროს ისტორიაზე გამოხატავდა ავტორის უკმაყოფილებას 1918 წელს პოდგორიცას ასამბლეის შედეგად ჩერნოგორიის სამეფოს დამოუკიდებლობის დაკარგვასთან დაკავშირებით, ხოლო იუგოსლავიის სამეფოს შიდა პოლიტიკის შესახებ მის სტატიებზე გავლენა მოახდინა იმდროინდელი ხორვატული ნაციონალიზმის იდეებმა.
1941 წელს, მეორე მსოფლიო ომის დროს, იუგოსლავიაში დააარსა ხორვატიის დამოუკიდებელი სახელმწიფოს მონტენეგროს ეროვნული კომიტეტი, ხოლო ერთი წლის შემდეგ გახდა პუბლიკაციების მთავარი რედაქტორი, რომლებიც პროპაგანდას უწევდნენ  უსტაშების რეჟიმის ხორვატიის მართლმადიდებელ ეკლესიას. 1944 წლის ბოლოს სავიჩ მარკოვიჩ შტადიმლია ემიგრაციაში წავიდა ნაცისტების მიერ ოკუპირებულ ავსტრიაში. 1945 წელს იგი დააპატიმრეს საბჭოთა ავსტრიის ზონაში და გადაასახლეს სსრკ გულაგში. ათი წლის პატიმრობის შემდეგ, სავიჩ მარკოვიჩ-შტადიმლია 1955 წელს დაბრუნდა იუგოსლავიის სფრ- ში, სადაც ფაშისტურ რეჟიმებთან თანამშრომლობისთვის გაასამართლეს და მეორე მსოფლიო ომის დროს პოლიტიკური საქმიანობისთვის 8 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს. 1959 წელს გაათავისუფლეს იმ პირობით, რომ დათანხმდა ნაწარმოებების საკუთარი სახელით გამოქვეყნების აკრძალვას. 1960-იან წლებში იყო იუგოსლავიის ლექსიკოგრაფიული ინსტიტუტის თანამშრომელი, შემდეგ პენსიაზე გავიდა.
სავიჩ მარკოვიჩ-შტადიმლია გარდაიცვალა 1971 წელს და დაკრძალეს ზაგრების მიროგოჯის სასაფლაოზე.
ისტორიოგრაფიული გამოცემები
შტემიდლიამ პირველად გამოაქვეყნა თავისი მარგინალური თეორია ჩერნოგორიელების წარმოშობის შესახებ წიგნებში Crvena Croatia (ლიტ. „წითელი ხორვატია“) და „მონტენეგრო ნაციონალიზმის საფუძვლები“ 1937 წელს, სადაც განმარტავდა, რომ მონტენეგროელები იყვნენ " ხორვატი ხალხის" შთამომავლები, რომლებიც შემდეგ დასახლდნენ ყოფილი ჩერნოგორიის ტერიტორიაზე, წითელ ხორვატიაში, ხოლო მონტენეგრული ენა "სხვა არაფერია, თუ არა ხორვატული ენის დიალექტი ". ამ თეორიის საბოლოო პუნქტი იყო განცხადება მოსახლეობის თანდათანობითი სერბიზაციის შესახებ საუკუნეების განმავლობაში.
კოლოდიონი
მინიატიურა|სამედიცინო კოლოდიონი - 4% კოლოდიონი, კოლოდიუმი (Collodion, Collodium; κολλώδης (kollodes) ბლანტი, წებოვანი) — 4%-იანი უფერული თხევადი ნივთიერება, რომელიც მიიღება კოლოკსილინის გაზავებით სპირტსა და ეთერში თანაფარდობით — 4:20:76.
ისტორია
აღნიშნულ ნიტროცელულოზას შემდგომში დინიტროცელულოზა (იგივე კოლოკსილინი) დაარქვეს რომელიც ტრინიტროცელულოზასაგან (იგივე პიროკსილინი) ბევრი რამით განსხვავდება, მათ შორის ფეთქებადობითაც.
კოლოდიონი თავდაპირველად გამოიყენებოდა სამედიცინო სფეროში (პირველი მსოფლიო ომის დროს ხდებოდა მისი დასხმა ღია ჭრილობაზე. კოლოდიონი კი როგორც ანტისეპტიკური და სწრაფად გაშრობადი ნივთირერება იცავდა ჭრილობას მასში უცხო სხეულის მოხვედრისაგან), მაგრამ მას შემდეგ რაც შესაძლებელი გახდა მისი გამოყენება ფოტოგრაფიაში, მან აღნიშნული სფეროც დიდი ხნით დაიმკვიდრა სველკოლოდიური ფოტოგრაფიის სახელით.
კოლოდიონი (სამედიცინო)
4%-იანი სამედიცინო კოლოდიონი მიიიღება, კოლოკსილინი/სპირტი/ეთერის გაზავებით 4:20:76 თანაფარდობით, სადაც კოლოკსილინი ესაა ნიტროცელულოზის ერთ-ერთი სახეობა — დინიტროცელულოზა.
კოლოდიონი (ფოტოგრაფიული)
ფოტოგრაფიული კოლოდიონის მისაღებად საჭიროა 4%-იანი სამედიცინო კოლოდიონის გათხელება ეთერითა და სპირტით 1-2%-მდე. 2%-იანი კოლოდიონის ერთ-ერთი ვარიანტი წარმოადგენს „სამედიცინო კოლოდიონი“/სპირტი/ეთერის შემდეგ თანაფარდობას — 50:33:17. გაზავების შემდეგ ემატება შესაბამისი ქიმიური ელემენტები, რის გამოც უფერული კოლოდიუმი ნელ ნელა იღებს მოყვითალო-მოსტაფოლოსფერო-მოწითალო შეფერილობას, რომელიც გამოიყენება სველკოლოდიურ ფოტოგრაფიაში, როგორც ზედაპირზე (მინა, ალუმინის ან სხვა ლითონის ფირფიტა) დასატანი მასალა. ფოტოგრაფიული კოლოდიონი გამოიყენება: ამბროტიპიაში, ტინტაიპში და სხვა ფოტოგრაფიულ პროცესებში.
კოლოდიონი თავისი ყველა ელემენტის გათვალისწინებით ადვილადაალებადი ნივთიერებაა და მისი გამოყენება შესაბამისად უნდა მოხდეს ცეცხლის კერისაგან მოშორებით.
სქოლიო
კატეგორია:ფოტოგრაფიული პროცესები კატეგორია:სამედიცინო საშუალებები
ილორსუიტი
ილორსუიტი (Illorsuit) — დასახლება დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 91 კაცს.
კატეგორია:გრენლანდიის დასახლებული პუნქტები
Lasioglossum leucophenax
Lasioglossum leucophenax — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1939 წელს.
სქოლიო
leucophenax
დეკორატიული მცენარეები
მინი|[[პეტუნია]] დეკორატიული მცენარეები ( — ვრთავ, ვალამაზებ) — კულტურული და ველური მცენარეების მრავალრიცხოვანი ჯგუფი; აერთიანებს სხვადასხვა ბოტანიკური ოჯახის წარმომადგენლებს. დეკორატიული მცენარეებს იყენებენ ქალაქებისა და სხვა დასახლებული ადგუილების გასამწვანებლად, ბაღების, პარკებისა და სკვერების გასაფორმებლად, საწარმოო დანიშნულების შენობებისა და საცხოვრებელი სახლების გასალამაზებლად. მათ აქვთ დაცვითი, სანიტარულ-ჰიგიენური და სხვა მნიშვნელობაც. დეკორატიული მცენარეები გამოირჩევა ლამაზი ფორმით, ფოთლების, ყვავილების, ნაყოფის ფერისა და ფორმის ნაირსახეობით, მერქნით და სხვა. ბიოლოგიური თავისებურებების მიხედვით იყოფა რამდენიმე ჯგუფად: ხეები და ბუჩქები, მრავალწლოვანი, ორწლოვანი, ერთწლოვანი, ბალახოვანი, მარცვლოვანი, ბოლქვოვანი და სხვა მცენარეები.
დეკორატიული ხეები და ბუჩქები
დეკორატიული ხეები და ბუჩქებია ფოთლოვანი და წიწვოვანი მცენარეები, რომლებსაც იყენებენ მწვანე მშენებლობის სხვადასხვა ობიექტებზე: კულტურისა და დასვენების პარკებში, ბაღბში, სკვერებში, ხეივნებში, ბულვარებში, აგრეთვე ქუჩების გასამწვანებლად. დეკორატიულ ხეებს სხვადასხვა ფორმის ვარჯი აქვთ. განსაკუთრებული სილამაზით გამოირჩევა გაშლილვარჯიანი (ჭადარი, მუხა), ქოლგისებრვარჯიანი (იტალიური ფიჭვი, ალბიცია), პირამიდულვარჯიანი (პირამიდული კვიპაროსი, სოჭი, ნაძვი) ხეები, ე. წ. მტირალა მცენარეები (ბაბილონის ტირიფი, მტირალა არყი, მერქნიან მცენარეთა მტირალა ფორმები). მათ იყენებენ სხვადასხვა ტიპის ნარგაობებისათვის. ალპინარიუმებისა და კლდოვანი გორაკების (კლდის ბაღბი) მოსაწყობად. იყენებენ დაბალმზარდ, გართხმულ და ჯუჯა ხეებსა და ბუჩქებს (როზმარინი, ურთხელი, ღვია, მთის ფიჭვი). დეკორატიულ პარტერებში კარგია გამოკვეთილი არქიტექტურული ფორმის ვარჯიანი მცენარეები (მჩხვლეტავი ნაძვი, ენგელმანის ნაძვი, ბერძნული სოჭი, სვეტისებრი ფორმის ურთხელი). ხშირად სილამაზისთვის მცენარეებს კრეჭენ და სხვადასხვა გეომეტრიულ ფორმას აძლევენ. ასეთ მერქნიან მცენარეებს განეკუთვნება კვიდო, ჭანჭყატი, ტუია, ბზა, ურთხელი. ვერტიკალური გამწვანებისათვის — შენობათა კედლების, ტალავრებისა და ტრელაჟების გასალამაზებლად უმთავრესად იყენებენ ხვიარა მერქნიან მცენარეებს (ვაზი, სურო, კატაბარდა, ხვიარა ვარდი და სხვა).
მრავალწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები
მრავალწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები ცოცხლობენ ორ სავეგეტაციო პერიოდზე მეტ ხანს. ერთწლოვანებისაგან განსხვავებით ისინი ზრდა-განვითარებას დაყვავილების შემდეგაც განაგრძობენ. მრავალწლოვანი დეკორატიული მცენარეებია: ლამაზად მოყვავილეები — გამოირჩევიან უხვი, ლამაზი ფერისა და ფორმის ყვავილებით და სხვა (ყაყაჩო, ზამბახი, მრავალწლოვანი ასტრა, ფურისულა); ორნამენტულფოთლოვნები — მრავალგვარი, სხვადასხვაფერად შეფერილი ფოთოლი (რევანდი, სატაცური, გვიმრა); ლამაზნაყოფიანები — გამოირჩევიან ნაყოფის ფორმითა და შეფერვით (ძაღლყურძენა და სხვა). მრავალწლოვან დეკორატიულ მცენარეებს იყენებენ ყვავილნარების მოსაწყობად ბაღებსა და პარკებში.
ორწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები
ორწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები ითესება გაზაფხულ-ზაფხულში და ყვავილობს მომდევნო წელს. მათ განეკუთვნება აგრეთვე ზოგიერთი მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე, რომელსაც იყენებენ როგორც ორწლოვანებს. ტიპობრივ ორწლოვანებს განეკუთვნება მაჩიტა, ცისანა, მიხაკი და სხვა. მრავალწლოვანებიდან ფართოდაა გავრცელებული იაჟუჟუნა, ოსმალური მიხაკი, ზიზილა.
მოზაფხულე ანუ ერთწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები
მოზაფხულე ანუ ერთწლოვანი დეკორატიული ბალახოვანი მცენარეები გამოირჩევა ლამაზი ფორმით, ყვავილების ფერით და განსაკუთრებით ყვავილობის ხანგრXლივობით. მოზაფხულე მცენარეები მრავალფეროვანია: ასტრა, ხავერდა, ქრიზანთემა, დედოფლის ყვავილი, გაილარდია და სხვა. ბევრი მათგანი კარგად ხარობს ოთახშიც.
მარცვლოვან დეკორატიული მცენარეები
მარცვლოვან დეკორატიულ მცენარეებს იყენებენ ჯგუფურ და ერთეულ ნარგაობად, ბორდიურებად, თაიგულებად და სხვა. ჯგუფურ და ერთეულ ნარგაობად ეფექტურია მაღალმზარდი მცენარეები (ლერწამი, ველური შაქრის ლერწამი და სხვა); ბორდიურებისა და ჯგუფების შესაქმნელად — დაბალმზარდი მცენარეები (ჩიტიფეტვა, წივანა, მაღალი კოინდარი); გაზონებისათვის — თივაქასრა, წივანა, სხვადასხვა სახის კოინდარი და სხვა.
ბოლქვოვან დეკორატიული მცენარეები
ბოლქვფოვან დეკორატიულ მცენარეებს იყენებენ გაზაფხულზე ყვავილოვანი გაფორმებისა და სამრეწველო მეყვავილეობისათვის. დეკორატიულ მებაღეობაში გავრცელებულია თეთრყვავილა, ცისთვალა, ტიტა, ნარგიზი, შროშანა, სუმბული და სხვა. საქართველოში ბოლქვოვანი მცენარეები კარგად იტანენ ზამთარს ღია გრუნტში.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეები
ზემო მარნა
ზემო მარნა — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, შამპან-არდენში.
ისტორია
ზემო მარნა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.
გეოგრაფია
აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ზემო მარნას მმართველია ბრუნო სიდო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის დეპარტამენტები
კრისტიან დე პორტზამპარკი
კრისტიან დე პორტზამპარკი (Christian de Portzamparc; დ. 5 მაისი, 1944, კასაბლანკა, მაროკო) — ფრანგი არქიტექტორი და ურბანისტი. 1970 წელს დაამთავრა ნატიფ ხელოვნებათა ეროვნული სკოლა (ფრანგ. École Nationale des Beaux Arts) პარიზში. 1994 წელს პრიცკერის პრემია, ხოლო 2004 წელს საფრანგეთის უმაღლესი ჯილდო ურბანიზმში "Grand Prix de l'urbanisme" მიიღო. მისი მეუღლე, ელიზაბეტ დე პორტზამპარკი, ასევე ურბანისტი-არქიტექტორია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი არქიტექტორები კატეგორია:ფრანგი ურბანისტები კატეგორია:დაბადებული 1944 კატეგორია:დაბადებული 5 მაისი
უესტმინსტერის სააბატო
უესტმინსტერის სააბატო ასევე ცნობილია როგორც წმინდა პეტრეს სახელობის ეკლესია — კათედრალის ტიპის გოთიკური ეკლესია უესტმინსტერში, ლონდონი, უესტმინსტერის სასახლიდან დასავლეთით. ტრადიციულად აქ ტარდება ინგლისის მონარქთა კორონაციისა და დაკრძალვის ცერემონიები. სააბატო დაარსდა 1546 - 1556 წლებში.
ტაძარი შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს შენობა-ნაგებობები კატეგორია:ქრისტიანული ტაძრები კატეგორია:გოტიკური არქიტექტურა კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გაერთიანებულ სამეფოში კატეგორია:ლონდონის ღირსშესანიშნაობები
ვიველ-დელ-რიო-მარტინი
ვიველ-დელ-რიო-მარტინი (Vivel del Río Martín, Vivel) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 51,163217 კმ². მოსახლეობა — 72 კაცი (2020 წ.).
Xenuroturris gemmuloides
Xenuroturris gemmuloides — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
პოლიკარპე II (ბიზანტიის ეპისკოპოსი)
პოლიკარპე II (Πολύκαρπος Β΄, დ. უცნობია — გ. 144) — ბიზანტიის ეპისკოპოსი. მისი ეპისკოპოსობის ვადის შესახებ, უძველესი წყაროდან ვიგებთ, რომ 17 წლის განმავლობაში იყო პატრიარქი (136-141). მაგრამ ეკლესიის ისტორიკოსი ნიკიფოროს კალისტოსი აღნიშნავს, რომ პოლიკარპე II ეპისკოპოსი 3 წლის ვადით იყო (141-144). მან შეცვალა ფელიქსი.
პოლიკარპე II წმინდა ნაწილები შენახულია მარმარილოსაგან დამზადებულ კუბოში.
სქოლიო
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 144 კატეგორია:ბიზანტიის ეპისკოპოსები
ყოჩები (სარაგბო კლუბი)
„ყოჩები“ — საქართველოს უმაღლესი ლიგის სარაგბო კლუბი.
ისტორია
სარაგბო კლუბი „ყოჩები“, პირველი და უძველესი ქართული გუნდი 1959 წლის 15 ოქტომბერს დაარსდა. წარმოშობით სომეხმა, მარსელში აღზრდილმა ჟაკ ასპეკიანმა, სახელმწიფო პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში პირველი ვარჯიში სწორედ ამ დღეს ჩაატარა სარაგბო კლუბ „გეპეიში“, რომელიც, თავის მხრივ, „ყოჩების“ წინამორბედია.
1961 წლიდან თბილისის პირველობას ჩაეყარა საფუძველი და პირველი სამი გათამაშება სპის (საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის) გამარჯვებით დასრულდა, 1966-ში „ყოჩებმა“ მესამე ადგილი დაიკავა. 1978 წლიდან საქართველოს თასის გათამაშება დაიწყო, სადაც საკავშირო ჩემპიონატში მონაწილე ქართული კლუბებიც იღებდნენ მონაწილეობას და პირველ სამ ჯერზე (1978, 1979 და 1980 წლებში) თასი სპიმ მოიპოვა.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სარაგბო კლუბები
კუსკატლანი
მინი|კუსკატლანის კულტურის გავრცელების არეალი [[სალვადორის ტერიტორიაზე]] კუსკატლანი (El Señorío de Cuzcatlán) — კოლუმბამდელი პერიოდის სახელმწიფო თანამედროვე სალვადორის ტერიტორიაზე, მდინარე პასიდან მდინარე ლემპამდე.
კუსკატლანი საბოლოოდ, 1524 წელს პედრო დე ალვარადოს ჯარმა დაიპყრო. კუსკატლანის მაცხოვრებლების თანამედროვე შთამომავლები პიპილები არიან.
ხელნაწერები, კოდექსები და სხვ. არ შემორჩენილა, თუმცა ესპანელი მემატიანეები — ხუაროსი, პალასესი, ლოსანი და სხვები — ამტკიცებენ, რომ ისინი არსებობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აცტეკები კატეგორია:მესოამერიკის არქეოლოგიური კულტურები კატეგორია:სალვადორის ისტორია კატეგორია:არქეოლოგია სალვადორში
ახსირხვა
ახსირხვა — მთა საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2734 მ. მდებარეობს აფხაზეთის ქედზე. აგებულია ბაიოსური ტუფ-პორფირიტებით. მთის სოჭნარ-წიფლნარ ტყეს 1800-1900 მ-ს ზემოთ სუბალპური მაღალბალახეულობა და ალპური მდელოები ცვლის.
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
კუაუტემოკი
ლიტერატურა
კატეგორია:აცტეკების მბრძანებლები კატეგორია:დაბადებული 1502 კატეგორია:გარდაცვლილი 1525
ელისაბედ ბავარიელი
ელისაბედ ბავარიელი (Elisabeth von Bayern), სრული სახელია ელისაბედ ამალია ევგენია ფონ ვიტელსბახი, ბავარიის პრინცესა (Elisabeth Amalie Eugenie von Wittelsbach, Prinzessin in Bayern), აგრეთვე ცნობილია, როგორც ავსტრიის იმპერატრიცა ელისაბედი (Kaiserin Elisabeth von Österreich), მეტსახელად იმპერატრიცა სისი (Kaiserin Sissi; დ. 24 დეკემბერი, 1837, მიუნხენი, ბავარია ― გ. 10 სექტემბერი, 1898, ჟენევა, შვეიცარია) ― ბავარიელი პრინცესა ვიტელსბახების დინასტიიდან, პრინც მაქსიმილიან იოზეფის ასული და ბავარიის მეფე მაქსიმილიან I-ის შვილიშვილი. ავსტრია-უნგრეთის იმპერატრიცა 1854-1898 წლებში და ასევე ლომბარდო-ვენეციის უკანასკნელი დედოფალი 1854-1866 წლებში. იმპერატორ ფრანც იოზეფ I-ის მეუღლე.
იგი ბავარიის სამეფო კარზე იზრდებოდა, სანამ თექვსმეტი წლის ასაკში არ დაქორწინდა იმპერატორ ფრანც იოზეფზე. ქორწინების შემდეგ იგი ჰაბსბურგთა კონსერვატიულ სამეფო კარზე აღმოჩნდა, რისთვისაც მოუმზადებელი იყო და ბევრი ამისთვის შეუფერებლად მიიჩნევდა. ქორწინების დასაწყისი ხასიათდებოდა მისი უთანხმოებით დედამთილთან, ერცჰერცოგინია სოფიასთან, რომელმაც მისი უფროსი ქალიშვილების აღზრდა თავის თავზე იკისრა, მათგან უფროსი კი გარდაიცვალა. სამეფო კარზე მისი მდგომარეობა მხოლოდ მემკვიდრის, კრონპრინც რუდოლფის გაჩენამ გააუმჯობესა, თუმცა მისი ჯანმრთელობა დამძიმდა, გამოსაჯანმრთელებლად კი უნგრეთში გაემგზავრა. ამ პერიოდში მან მნიშვნელოვანი კავშირები შექმნა უნგრეთში, რაც შემდეგ დაეხმარა მის მეუღლეს ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის შექმნაში.