cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჟიტვატოროკის ზავი
ხელშეკრულების თანახმად ყოველწლიური ხარკის სახით ავსტრიას ოსმალეთის იმპერიისთვის უნდა გადაეხადა ერთდჯერადი კომპენსაცია, ხოლო ოსმალებს თავი უნდა შეეკავებინათ ავსტრიის მფლობელობაში მყოფ უნგრეთის სამეფოში ლაშქრობაზე.
ზოგიერთი ისტორიკოსი ვარაუდობს, რომ ეს ხელშეკრულება გულისხმობდა სულთანსა და ჰერცოგს შორის თანასწორი უფლებების აღიარებას..
ლიტერატურა
კატეგორია:სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:ავსტრიის ისტორია კატეგორია:XVII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:სლოვაკეთის ისტორია
ელიზაბეტ ტერეზა ლოთარინგიელი
ელიზაბეტ ტერეზა ლოთარინგიელი (Élisabeth-Thérèse de Lorraine, Elisabetta Teresa di Lorena; დ. 15 ოქტომბერი, 1711, ლუნევილი, საფრანგეთი — გ. 3 ივლისი, 1741, ტურინი, იტალია) — ლოთარინგიის ჰერცოგ ლეოპოლდ I-სა და ელიზაბეტ შარლოტ ორლეანელის ასული. საღვთო რომის იმპერატორ ფრანც I შტეფანის უმცროსი და. სარდინიის დედოფალი 1737-1741 წლებში როგორც მეფე კარლო ემანუელე III-ის მესამე მეუღლე.
ადრეული ცხოვრება
ელიზაბეტ ტერეზა დაიბადა 1711 წლის 15 ოქტომბერს ლუნევილში. იგი იყო ლოთარინგიის ჰერცოგ ლეოპოლდ I-სა და მისი მეუღლის, მადამ ელიზაბეტ შარლოტ ორლეანელის მეთერთმეტე შვილი თხუთმეტიდან. დედამისი იყო საფრანგეთის მეფე ლუი XIV-ის ძმუსწული, ხოლო მამამისი პოლონეთის დედოფალ ელეანორა ავსტრიელის ვაჟი და საღვთო რომის იმპერატორ ლეოპოლდ I-ის დისწული იყო. მისი უფროსი ძმა, ფრანც შტეფანი შემდგომში საღვთო რომის იმპერატორი გახდა და მარია ტერეზია ავსტრიელთან ქორწინებით დააარსა ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის დინასტია. როგორც ლოთარინგიის პრინცესა, იგი ყოველთვის „მისი უდიდებულესობის“ წოდებით სარგებლობდა, ხოლო საფრანგეთის სამეფო კარზე მინიჭებული ჰქონდა „უცხოელი პრინცესის“ ტიტული. 1722 წელს საფრანგეთის ახალი მეფის, ლუი XV-ის კორონაციაზე დასასწრებად ელიზაბეტ ტერეზა, დედამისი, ელიზაბეტ შარლოტი და მისი დები — ანა შარლოტა და მარია ლუიზა ლოთარინგიელები ჩავიდნენ საფრანგეთში.
ქორწინება
1725 წელს საფრანგეთის მეფე ლუი XV-ს თხუთმეტი წელი შეუსრულდა და იგი ჯერ კიდევ დაუქორწინებელი იყო. წლების მანძილზე იგი დანიშნული იყო ესპანეთის მეფე ფილიპე V-ის ქალიშვილ მარიანა ვიქტორიაზე, რომელიც შემდგომში ესპანეთში დააბრუნეს, რადგან ძალიან პატარა იყო, მეფეს კი მემკვიდრის გაჩენა ეჩქარებოდა. ამ მომენტში ელიზაბეტ შარლოტმა დრო იხელთა და ახალგაზრდა მეფესთან საქორწინო მოლაპარაკებები დაიწყო, რა დროსაც იგი თავის ნებისმიერ ქალიშვილს სთავაზობდა საცოლედ. მიუხედავად მისი დიდი მცდელობისა, საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრ ლუი ანრი დე ბურბონის ინტრიგების წყალობით ლუი XV-მ ცოლად პოლონეთის მეფე სტანისლავ I-ის ასული მარია ლეშჩინსკა შეირთო. ამის მიზეზად პრემიერ-მინისტრმა ის დაასახელა, რომ ფრანგ მეფეებსა და ლოთარინგიის ჰერცოგებს შორის დინასტიურ ქორწილებს ყოველთვის დიდი არეულობა მოჰყვებოდა ხოლმე, რასაც ლოთარინგიელების მჭიდრო კავშირი ემატებოდა ფრანგების მტერ ჰაბსბურგებთან.
1729 წელს ჰერცოგი ლეოპოლდი გარდაიცვალა. ამავე წელს დედამისმა წამოიწყო ელიზაბეტ ტერეზას კიდევ ერთი საქორწინო მოლაპარაკებები, თუმცა ამჯერად უკვე თავის ძმისწულთან, ორლეანის ჰერცოგ ლუი I-თან, რომლის ცოლიც, ლანდგრაფინია ავგუსტა ბადენ-ბადენელი მეტად ახალგაზრდა ასაკში დაიღუპა, თუმცა მან მეორე ქორწინება აღარ ისურვა. სასიძოთა უარები ძალიან აღიზიანებდა ელიზაბეტ შარლოტს. ამის გამო, 1734 წლის ოქტომბერში მან თავისი უმცროსი ქალიშვილი, ანა შარლოტა მონაზვნად აღკვეცა და რემირემონტის აბატისად დასვა.
დედოფალი
1736 წელს ელიზაბეტ ტერეზას ძმა, ფრანც შტეფანი დაქორწინდა საღვთო რომისა და ავსტრია-უნგრეთის იმპერატორ კარლ VI-ის მემკვიდრე მარია ტერეზია ავსტრიელზე. ლოთარინგიის ავსტრიასთან ასე დაახლოვებამ ელიზაბეტ ტერეზას შანსი მისცა უფრო პრესტიჟულად გათხოვილიყო. ამავე წლის დამლევს, სარდინიის ორჯერ დაქვრივებულმა მეფე კარლო ემანუელე III-მ მისი ხელი ითხოვა.
1737 წლის 5 მარტს, ლუნევილში შედგა ელიზაბეტ ტერეზა ლოთარინგიელისა და კარლო ემანუელე III-ის მარიონეტული ქორწინება, სადაც სიძე მისმა ძმამ, კარინიანოს პრინცმა განასახიერა. ამით იგი სარდინიის დედოფალი გახდა. ამის შემდეგ იგი თავის მაზლთან ერთად გაემგზავრა ლიონში, სადაც 14 მაისს ჩავიდა. სწორედ ლიონში ელოდა მას თავისი ძმის მიერ ვენიდან გამოგზავნილი მზითვი, რომელთან ერთადაც განაგრძო გზა ტურინისკენ.
1737 წლის 1 აპრილს მეფე-დედოფალი პირველად შეხვდა ერთმანეთს. აღსანიშნავია, რომ ისინი ღვიძლი დეიდაშვილები იყვნენ, რადგანაც კარლო ემანუელეს დედა, ანა მარი ორლეანელი იყო ელიზაბეტ ტერეზას დედის, ელიზაბეტ შარლოტ ორლეანელის უფროსი და, თუმცა ისინი მხოლოდ ნახევარ-დები იყვნენ, რადგანაც ანა მარი ჰერცოგ ფილიპ I-ს პირველი ცოლის, ჰენრიეტა ინგლისელისგან ჰყავდა, ხოლო ელიზაბეტ შარლოტი მეორე ცოლის, ელიზაბეთ შარლოტა კურპფალცელისგან. ელიზაბეტ ტერეზასა და კარლო ემანუელეს ქორწინებაში სულ სამი შვილი შეეძინათ, თუმცა მხოლოდ ერთმა ვაჟმა მიაღწია სრულწლოვანებამდე.
დედოფალი ელიზაბეტ ტერეზა გარდაიცვალა 1741 წლის 3 ივლისს ტურინში, ვენარიის სასახლეში, 29 წლის ასაკში. გარდაცვალების მიზეზი მესამე მშობიარობის შემდეგ ინფექციის შეჭრა გახდა. იგი დაკრძალეს ტურინში, წმინდა ჯოვანი პატისტას კათედრალში. იგი 1786 წელს, მეფე ვიტორიო ამადეო III- მ გადაასვენა სუპერგას სამეფო ბაზილიკაში. ამის შემდეგ, მის ქმარს ცოლი აღარ შეურთავს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 15 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1711 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1741 კატეგორია:სარდინიის დედოფლები კატეგორია:სავოიის ჰერცოგინიები კატეგორია:მშობიარობის დროს გარდაცვლილები
კიმბრები
კიმბრები (Κίμβροι, Cimbri) — გერმანული ტომი. ძვ. წ. II საუკუნის ბოლოს დაიკავეს იუტლანდიის ნახევარკუნძულის ქარვით მდიდარი ცენტრალური და ჩრდილოეთი ნაწილი. დაახლ. 120 წელს ტევტონებთან, ტიგურინებთან და ამბრონებთან ერთად, რომლებმაც საკუთარი ტერიტორიის ნაწილი წყალდიდობის გამო დაკარგეს, დაიძრნენ სამხრეთით. დუნაის ზემო წელზე დაიმორჩილეს კელტური ტომები და 113 წელს ნორიკში ნორეის ბრძოლაში დაამარცხეს რომაელები, შემდეგ გადავიდნენ გალიაში, სადაც რომაელებს რამდენიმე მარცხი მიაყენეს (109, 107 და განსაკუთრებით 105 წელს არაუზიონთან, როდესაც განადგურდა ორი რომაული არმია და დაიღუპა 80 ათასი ჯარისკაცი). კიმბრების განუწყვეტელმა გამარჯვებებმა რომის მოსახლეობისათვის გამოიწვია terror cimbricus („კიმბრების საშინელება“). 104 წელს კიმბრებთან და ტევტონებთან ბრძოლა კონსულ გაიუს მარიუსს მიანდეს. 102 წელს კიმბრები რომისკენ დაიძრნენ და თითქმის მთელი ჩრდილოეთ იტალია დაიკავეს, მაგრამ მარიუსმა ვერცელის ბრძოლაში (ძვ. წ. 101) მოახერხა მათი გატეხვა და მათი არმია თითქმის მთლიანად გაანადგურა. კიმბრების დიდი ნაწილი მონებად გაყიდეს, ადგილი ჰქონდა ქალების მასიურ, შესაძლოა რიტუალურ, თვითმკვლელობას. გადარჩენილი კიმბრები ჩრდილოეთით წავიდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანული ტომები *
ბაკეტატონი
250px|მინიატიურა|მოქანდაკე ჰუია ამთავრებს ბაკეტატონის ქანდაკებას. ბაკეტატონი — ძველი ეგვიპტის XVIII დინასტიის პრინცესა. ვარაუდობენ, რომ იგი არის ამენჰოტეპ III-ისა და მისი მთავარი ცოლის ტიიას უმცროსი ქალიშვილი. ამგვარად ის გამოდის ეხნატონის და. მისი სახელი ითარგმნება, როგორც „ატონის მოსამსახურე“. მისი სურათი ასევე აღმოჩენილია ორ საბანკეტო გამოსახულებაზე. ერთ-ერთ გამოსახულებაზე დედოფალი ტიია ზის ფარაონ ეხნატონისა და ნეფერტიტის წინაშე. ერთ-ერთ სცენაში ბაკეტატონი ზის დედამისთან ახლოს. ჩრდილოეთის კედელზე გამოსახულია სამეფო ოჯახი. მარჯვნივ ზის ამენჰოტეპ III, მის წინ ტიია და მასთან ახლოს ბაკეტატონი.
ბაკეტატონის ერთადერთი ტიტულია „მეფის საყვარელი შვილი“, სავარაუდოდ იგი გარდაიცვალა ახალგაზრდა. იგი არ მოიხსენიება არცერთ დოკუმენტში არც დედამისის ტიიას გარდაცვალების შემდეგაც. არსებობს ვარაუდიც, რომ ბაკეტატონი იგივე ნებეტაჰია, ამენჰოტეპ III-ის უმცროსი შვილი, მაგრამ ეს ვარაუდი არ დასტურდება.
სხვა ვარაუდით, შესაძლებელია ბაკეტატონი არის ეხნატონისა და მისი მეორე ცოლის კიიას შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:ამენჰოტეპ III
კობის ეკლესია
კობის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, დგას სოფელ კობში, თარიღდება XIX საუკუნით.
ეკლესია „თავისუფალი ჯვრის“ ტიპისაა (10,3x8,2 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის დამუშავებული ქვით, კონსტრ. ნაწილები, კონსტრ. ნაწილები, გარეთა კუთხეები, კარსარკმლების წირთხლები და თაღები — სუფთად გათლილი, წესიერი მოხაზულობის ქვით. კედლები შიგნით და გარედან შელესილი და შეთეთრებულია. 1982-1983 წლებში, სპეციალურმა სამეცნიერო-სარესტავრაციო სახელოსნომ ძეგლზე ჩაატარა სარემონტო-სარესტავრაციო სამუშაოები (ხელმძღვანელი ნ. მინდორაშვილი). გამაგრდა კედლების დაზიანებული ნაწილები, აღდგა კარიბჭეების სახურავები, მოიხსნა გვიანდელი დანამატები, კეთილ-მოეწყო ეკლესიის მიმდებარე ტერიტორია.
ეკლესიის სამივე კარიბჭე ფართო თაღითაა გახსნილი. გვერდის კედლებში მათ თითო თაღოვანი სარკმელი აქვთ. კარბჭეები შიგნით გადახურულია ცილინდრუი კამარით, გარედან — თუნუქის ორფერდა სახურავით.
ეკლესიის გეგმის ჯვრული მოხაზულობა გარე მასებშიდაცაა გამოვლენილი. დასავლეთის მკლავის ფრონტზე, წყობის შეღრმავებით, დაბალი ჯვარია გამოსახული. გუმბათის ყელი დაბალი და განიერია. ყელის თითოეული წახნაგის სიბრტყე მცირე საფეხურითაა შეღრმავებული. წახნაგები ქვემოდან და ზემოდან შემოფარგლულია გუმბათის ყელის მცირედ შვერილი სწორკუთხა სარტყლით. აღმოსავლეთ, დასავლეთ, სამხრეთ და ჩრდილოეთ წახნაგებზე დაბალი, თაღოვანი სარკმლებია, დანარჩენ წახნაგებზე — ცრუ სარკმლები. წახნაგების თავზე დაბალი ფიზია, რომელიც კვადრატული შეღმავებების მწკრივითაა გაფორმებული. ფრიზის ზემოთ მარტივი პროფილის ლავგარდანია. მსგავსი პროფილის ლავგარდნითაა დასრულებული ეკლესიის კედლებიც. შენობა გადახურულია თუნუქით.
ეკლესიის დასავლეთით, თხუთმეტიოდე მეტრზე, დგას გეგმით კვადრატული (4x4 მ) ორსართულიანი სამრეკლო. სამრეკლო მთლიანად ფიქლის ქვითაა ნაგები — წყობა დაუდევარია. შესასვლელი პირველ სართულზეა, აღმოსავლეთიდან. კარი ხის ძელებით თარაზულადაა გადახურული. სართულის სამხრეთ კედელში მოზრდილი სწორკუთხა ნიშია. სამრეკლოს მეორე სართული ოთხწახნაგა ფანჩატურია. თითოეულ წახნაგში თითო განიერი, მაღალი, სწორკუთხა ღიობია. სამრეკლო გადახურულია თუნუქით შემოსილი ხის პარამიდული სახურავით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
აზიური თამაშების ყველა დროის მედლების ცხრილი
ქვემოთ მოცემულია ზაფხულის აზიური თამაშების ყველა დროის მედლების ცხრილი 1951-დან 2018 წლამდე. იგი არ მოიცავს ზამთრის აზიურ თამაშებს და აზიის ოლიმპიური საბჭოს მიერ გამართულ სხვა სპორტულ შეჯიბრებებს.
ქვეყნები მედლების გარეშე
კურსივი აღნიშნავს ისტორიულ ან გაუქმებულ გუნდს.
რესურსები ინტერნეტში
ზაფხულის *
დავით ზალკალიანი
დავით ზალკალიანი (დ. 27 თებერვალი, 1968) — ქართველი დიპლომატი, 2018 წლის 21 ივნისიდან 2022 წლის 4 აპრილამდე საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრი. 2021 წლის 21 იანვრიდან (გიორგი გახარიას კაბინეტში) და 2021 წლის 25 თებერვლიდან (ირაკლი ღარიბაშვილის კაბინეტში) საქართველოს ვიცე-პრემიერი. 2004-2007 წლებში უზბეკეთისა და ტაჯიკეთის რესპუბლიკებში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი, ასევე საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი ბელარუსის რესპუბლიკაში 2008-2009 წლებში. 2019-2020 წლებში ეკავა ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის პრეზიდენტის პოსტი. საქართველოს მხრიდან ევროკავშირთან ასოცირების ხელშეკრულების მთავარი მომლაპარაკებელი.
2022 წლის 4 აპრილს დატოვა თანამდებობა და ოფიციალური განცხადებების მიხედვით მუშაობას გააგრძელებს აშშ-ში სრულუფლებიანი და საგანგებო ელჩის თანამდებობაზე.
კარიერა
ამ პერიოდში ძალიან მნიშვნელოვანი იყო საერთაშორისო ურთიერთობების სისტემაში საქართველოს ადგილის დამკვიდრება საერთაშორისო ორგანიზაციებში გაწევრიანების გზით. ამავე პერიოდში საქართველომ დაიწყო თანამშრომლობის გაღრმავება ევროგაერთიანებასთან (მოგვიანებით ევროკავშირი), რომელმაც 1992 წელს საქართველო აღიარა დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ. იმ დროისთვის საქართველოს და ევროგაერთიანების თანამშრომლობა ძირითადად ჰუმანიტარულ და ტექნიკურ საკითხებზე იყო ორიენტირებული, რაშიც დავით ზალკალიანი აქტიურად მონაწილეობდა.
1996-2000 წლებში ზალკალიანმა მუშაობა განაგრძო ავსტრიის რესპუბლიკაში საქართველოს საელჩოში, ეუთო-სა და ქ. ვენაში მდებარე საერთაშორისო ორგანიზაციებში საქართველოს მუდმივ წარმომადგენლობებში მრჩევლის თანამდებობაზე. მონაწილეობდა ევროპაში ჩვეულებრივი შეიარაღების ადაპტირების ხელშეკრულების მოლაპარაკებების პროცესში, ასევე ეუთოს ბუდაპეშტის 1994 წლის, ლისაბონის 1996 წლის და სტამბულის 1999 წლის სამიტებში. დავით ზალკალიანი აქტიურად იყო ჩართული საქართველოს ტერიტორიიდან რუსეთის ფედერაციის სამხედრო ბაზების გაყვანასთან დაკავშირებული მოლაპარაკებების პროცესში. მისი ავსტრიაში მუშაობის პერიოდში საქართველოს ელჩი ვენაში, გამოჩენილი ქართველი დიპლომატი, ლევან მიქელაძე, იყო. შემდგომში ლევან მიქელაძესთან ერთად დავით ზალკალიანი საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ საქმიანობაში გადაინაცვლებს.
2000-2001 წლებში ზალკალიანმა საგარეო საქმეთა სამინისტროში ევროპულ საქმეთა დეპარტამენტში მრჩევლის პოზიციაზე განაგრძო კარიერა. მისი საქმიანობის სფერო მოიცავდა ევროპის ქვეყნებთან ორმხრივი ურთიერთობების გაღრმავებას.
2001-2002 წლებში ზალკალიანი ისევ დაბრუნდა ვენაში და ეუთო-ში საქართველოს მუდმივი წარმომადგენლის მოადგილის თანამდებობა დაიკავა.
2002-2004 წლებში დავით ზალკალიანმა მუშაობა აშშ-ში, კანადასა და მექსიკაში საქართველოს საელჩოში უფროსი მრჩევლის პოზიციაზე გააგრძელა. მისი მუშაობის პერიოდს უკავშირდება აშშ-ს დახმარების გაძლიერება თავდაცვის სფეროში.
აშშ-ში მუშაობის შემდეგ დავით ზალკალიანი 2004 წელს დაინიშნა უზბეკეთისა და ტაჯიკეთის რესპუბლიკებში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩად. ამ პერიოდში ქვეყნებს შორის ორმხრივი ურთიერთობები პოლიტიკური და ეკონომიკური კუთხით უფრო ინტენსიური გახდა.
2007 წელს ზალკალიანი იყო საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს გლობალურ ურთიერთობათა დეპარტამენტის დირექტორი, მომდევნო ერთი წლის მანძილზე საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საგანგებო დავალებათა ელჩი.
2008 წელს დავით ზალკალიანი დაინიშნა ბელარუსის რესპუბლიკაში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩად.
დავით ზალკალიანმა 2009 წელს დატოვა ელჩის თანამდებობა და თანამოაზრეებთან ერთად პოლიტიკურ პროცესებში ჩაერთო. ზალკალიანი აქტიურად მონაწილეობდა „თავისუფალი დემოკრატების“ პარტიის ჩამოყალიბებაში, რასაც 2012 წლის 1 ოქტომბერს საპარლამენტო არჩევნებში კოალიცია „ქართული ოცნების“ გამარჯვება მოჰყვა. პარლამენტში შეიქმნა ფრაქცია „ქართული ოცნება-თავისუფალი დემოკრატები“. იმავე წელს დავით ზალკალიანი საგარეო საქმეთა მინისტრის პირველი მოადგილის პოზიციას იკავებს.
სამინისტროში პირველი მოადგილის თანამდებობაზე დანიშვნიდან, დავით ზალკალიანი სხვა მნიშნელოვან მიმართულებებთან ერთად, აქტიურად მონაწილეობდა საქართველო-ევროკავშირს შორის ასოცირების ხელშეკრულების მომზადების პროცესში. იგი იყო საქართველოს მხრიდან ასოცირების ხელშეკრულების მთავარი მომლაპარაკებელი. აღსანიშნავია, რომ მოლაპარაკებები წარმატებით დასრულდა და 2014 წლის 27 ივნისს ხელი მოეწერა ისტორიულ დოკუმენტს - ასოცირების შესახებ შეთანხმებას ევროკავშირსა და საქართველოს შორის, რომელიც მოიცავს ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი ვაჭრობის სივრცის კომპონენტს (Deep and Comprehensive Free Trade Area – DCFTA) და ითვალისწინებს ევროკავშირთან დაახლოების მნიშვნელოვან კონკრეტულ მექანიზმებს. ამასთან, 2012-2014 წლებში ზალკალიანი იყო ჟენევის საერთაშორისო მოლაპარაკებებში საქართველოს მხრიდან მთავარი მომლაპარაკებელი და აშშ-საქართველოს სტრატეგიული პარტნიორობის ქარტიის სამუშაო ჯგუფების თანათავმჯდომარე.
2014 წლის ნოემბერში „თავისუფალმა დემოკრატებმა“ დატოვეს კოალიცია „ქართული ოცნება“. თანამდებობიდან გადადგნენ მინისტრები, რომლებიც „თავისუფალ დემოკრატებს“ წარმოადგენდნენ. საგარეო საქმეთა მინისტრთან, მაია ფანჯიკიძესთან ერთად გადადგა მისი პირველი მოადგილე დავით ზალკალიანი. მან განაცხადა, რომ ის უბრუნდება ირაკლი ალასანიას პარტიის „თავისუფალი დემოკრატების“ რიგებს. გადადგომასთან დაკავშირებით აღნიშნა, რომ „გაჩნდა კითხვები ჩვენი ქვეყნის საგარეო კურსთან მიმართებაში, მე არ მაქვს მორალური უფლება სხვაგვარად მოვიქცე“.
2015 წელს დავით ზალკალიანმა საქმიანობა განაგრძო ახლად დაფუძნებულ ლევან მიქელაძის სახელობის ფონდში, აღმასრულებელი დირექტორის თანამდებობაზე. ფონდში ყოფნის პერიოდში მისი საქმიანობა იყო დაკავშირებული საჯარო პოლიტიკის კვლევებისა და ადვოკატირების პროექტების განხორციელებასთან, დიპლომატებისთვის შესაძლებლობების გაზრდასთან, აკადემიური და საჯარო დისკუსიების გამართვასთან საგარეო პოლიტიკის პრიორიტეტების შესახებ.
2016-2018 წლებში დავით ზალკალიანმა კვლავ დაიკავა საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის პირველი მოადგილის თანამდებობა. რამდენიმე თვით ადრე მან ოფიციალურად დატოვა „თავისუფალი დემოკრატები“. 2018 წლის 21 ივნისს დაინიშნა საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე, 2021 წლის 21 იანვრიდან 2022 წლის 4 აპრილამდე იყო საქართველოს ვიცე-პრემიერი.
დიპლომატიური რანგი
2007 წელს მინიჭებული აქვს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის დიპლომატიური რანგი.
განათლება
1992 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი საერთაშორისო სამართლის სპეციალობით. ფლობს ინგლისურ და რუსულ ენებს.
ოჯახი
ჰყავს მეუღლე და ორი ქალიშვილი.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კრიჟოპილის რაიონი
კრიჟოპილის რაიონი (Крижопільський район) — გაუქმებული რაიონი უკრაინაში, ვინიციის ოლქში. მისი ფართობი 880 კმ² იყო. 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 34 074 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 40 კაცს კმ²-ზე. კრიჟოპილის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი იყო ქალაქი კრიჟოპილი.
2020 წლის 17 ივლისს შეუერთდა ტულჩინის რაიონს.
სქოლიო
კატეგორია:ვინიციის ოლქის რაიონები
ფარგო (ფილმი)
სიუჟეტი
ჯერი ლუნდეგორი გადაწყვეტს შეეკრას დამნაშავეებს და მათ საკუთარი ცოლი გაატაცებინოს. ამ გზით ის ცდილობს ფული გამოსძალოს მდიდარ სიმამრს. ჯერი მოვლენების გაკონროლებას ვეღარ მოახერხებს და ძალადობა მისგან დამოუკიდებლად იზრდება. დამნაშეების შესაჩერებლად მხოლოდ ორსული პოლიციელი ქალი, მარჟი, იბრძვის. სწორედ ის ახერხებს მთავარი დამნაშავის, გერის დაჭერას.
გადაღება
ფილმი 1995 წლის თებერვალ-მარტში ორეგონის შტატში გადაიღეს. მის დამონტაჟებას დაახლოებით ერთი წელი დასჭირდა.
ჯილდოები
ოსკარი
სხვა ჯილდოები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1996 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:კრიმინალური დრამები კატეგორია:ძმები კოენების ფილმები კატეგორია:აშშ-ის ფილმების ეროვნული რეესტრის ფილმები
პალანკა (შტეფან-ვოდეს რაიონი)
პალანკა (Palanca) — სოფელი მოლდოვაში, შტეფან-ვოდეს რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 20 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 020 ადამიანს შეადგენდა.
სოფელთან ახლოს მდებარეობს მოლოდვის უკიდურესი აღმოსავლეთი წერტილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შტეფან-ვოდეს რაიონის სოფლები
იაჰმეს-მერიტამონი
მინიატიურა|იაჰმეს-მერიტამონის ქანდაკება იაჰმეს-მერიტამონი ან აჰმეს-მერიტ-ამონი — იაჰმეს I-ის ქალიშვილი და ამენჰოტეპ I-ის, მეთვრამეტე დინასტიის ფარაონის და და მეუღლე.
თავისი მშობლებისაგან მას მემკვიდრეობით ერგო „ღმერთ ამონის ცოლის“ ტიტული. ამის გარდა, მას ჰქონდა „მეფის ქალიშვილის“, „მეფის დის“ „ორი მიწის დიასახლისის“ „მეფის მთავარი ცოლის“ და „ღმერთის ცოლის“ ტიტულები.
იაჰმეს მერიტამონის მუმია აღმოჩენილია მუყაოს კუბოში დეირ-ელ-ბაჰრიში. აღმოჩენა შეისწავლეს კომპიუტერული ტომოგრაფიის საშუალებით, რის შედეგადაც გახდა ცნობილი, რომ იაჰმოს მერიტამონი დაიღუპა ათეროსკლეროზით. ანალიზმა ასევე აჩვენა, რომ იგი გარდაიცვალა ორმოცი წლის ასაკში.
პატარა გორა
პატარა გორა — მთა თბილისის აღმოსავლეთით, ივრის ზეგნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, სოფელ პატარა ლილოს ჩრდილოეთით. სიმაღლე 912 მ. აგებულია მაიკოპული თაბაშირიანი თიხებითა და ქვიშაქვებით. შემოსილია მეორეული ტყე-ბუჩქნარითა და სტეპის ბალახეულით.
იაჰმეს-მერიტამონი
იაჰმეს მუმია და სარკოფაგი ამჟამად იმყოფება კაიროში, კერძოდ ეგვიპტის მუზეუმში.
პატარა გორა
ლიტერატურა
კატეგორია:თბილისის მთები
იაჰმეს-მერიტამონი
სქოლიო
კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები
დორის-დუ-ინდაია
დორის-დუ-ინდაია (Dores do Indaiá) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბონ-დესპაშუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 778 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12.4 კმ²-ზე. ფართობი 1 111 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ვილნე (სემენივკის რაიონი)
ვილნე (Вільне) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის სემენივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 347 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სემენივკის რაიონის სოფლები (პოლტავის ოლქი)
რუჟნიცა
რუჟნიცა (Rujniţa) — სოფელი მოლდოვაში, ოკნიცის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 200 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 307 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოკნიცის რაიონის სოფლები
არყონის წმინდა გიორგის ნიში
არყონის წმინდა გიორგის ნიში  — საკულტო ძეგლი დგას სოფელ ყანობის სამხრეთით, გორაკზე. სალოცავი ოთხკუთხა სვეტის მსგავსი მასიური ნაგებობაა. ნაშენია ფიქლითა და რიყის ქვით. წყობა მშრალია. მთავარი ფასადი აღმოსავლეთითაა. ამ მხარეს მოწყობილია ოთხკუთხა თახჩა. ნიშს თავზე ადგას ქვის ჯვარი, რომელსაც ბაზალტის ბაზისი აქვს. ნიშიცა და ქვის ჯვარიც შეთეთრებულია კირით. იმავე სახელწოდების ნიში სოფლის შუაშიც დგას. შენობა ოთხკუთხა პრიზმის ფორმისაა. ნაგებია ფიქლით. წყობა მშრალია. მთავარი ფასადი ჩრდილოეთითაა. ამავე კედელშია დატანებული სწორკუთხა თახჩა. თახჩაში ასვენია ლითონის ხატი, რომელზეც გამოსახულია მხედარი ჯვრით ხელში. მხედარს გარშემო უყვება მზის შვიდი გამოსახულება. მათ შორის წარწერაა: „არყონის წმინდა გიორგი“. აქვე ძევს ბიზანტიური ფორმის ორი ჯვარი და რუსულწარწერიანი ზარი. ნიშს ფიქლის გალავანი აქვს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სოსო კოპალიანი
სოსო კოპალიანი (დ. 7 ივლისი, 2006) — ქართველი ფეხბურთელი. თბილისის „ლოკომოტივის“ მეკარე. ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი, რომელმიც ეროვნული ლიგის გუნდის განაცხადში მოხვდა. კოპალიანი ამ დროს 13 წლის იყო.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 2006 კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს ფეხბურთელები კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის ლოკომოტივის ფეხბურთელები
ნევდიურ ჰანიმეფენდი
ნევდიურ ჰანიმეფენდი (Devletlu Üçüncü Ikbal Nevdür Hanımefendi Hazretleri; დ. 1861, ბათუმი — გ. 1927, სტამბოლი) — ოსმალეთის იმპერიის სულთნის, მურად V-ის ქართველი ცოლი.
ბიოგრაფია
ნევდიურ ჰანიმეფენდი დაიბადა 1861 წელს ბათუმში, რუსტემ ნაქაშვილის და ფევზიე ჰანიმის ოჯახში. სასახლეში ადრეულ ასაკში შეფქეფზა ვალიდე სულთნის მოსამსახურედ მიიყვანეს. თუმცა მალევე ის სულთან მურად V-ს მოეწონა და 1880 წელს ჩირაღანის სასახლეში (სულთნის რეზიდენცია) მასზე იქორწინა. მურად V-ის სხვა ქართველი ხარჭა, ფილიზთენ ჰანიმეფენდი ნევდიურზე წერს:
მას შვილები არ ჰყოლია. 1904 წელს, მურად V-ის გარდაცვალების შემდეგ ნევდიურ ჰანიმეფენდი ჯევჰერიზ ჰანიმეფენდთან, რემიშნაზ ჰანიმეფენდთან და ფილიზთენ ჰანიმეფენდთან ერთად ბურსაში გაგზავნეს. ისინი წაიყვანეს ჰატიჯე სულთნის სასახლის თავშესაფარში, სადაც გარკვეული ხანი იცხოვრეს, მოგვიანებით კი ისევ სტამბოლში დაბრუნდნენ. ნევდიურ ჰანიმეფენდი გარდაიცვალა 1927 წელს ბეშიკტაშში, სტამბოლში.
სქოლიო
კატეგორია:ოსმალეთის სულთნების მეუღლეები კატეგორია:დაბადებული 1861 კატეგორია:გარდაცვლილი 1927
გუარამ IV
გუარამ IV ან გურგენი, გუარამიდების დინასტიიდან, იყო ხოლარძენე-ჯავახეთის ერისთავი დაახლოებით 748 წლიდან.
მემკვიდრეობა
კირილ თუმანოვის მიხედვით, გუარამ IV-ს და ადარნასე III-ის ასულს შეეძინათ ძე:
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მთავრები
მარი გელ-მანი
მარი გელ-მანი (Murray Gell-Mann; დ. 15 სექტემბერი, 1929, ნიუ-იორკი — გ. 24 მაისი, 2019, სანტა-ფე) — ამერიკელი ფიზიკოსი. დაამთავრა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი (1951). ჩიკაგოს ე. ფერმის სახელობის ბირთვულ გამოკვლევათა ინსტიტუტის პროფესორი (1953-დან). უმთავრესი შრომები აქვს ველის კვანტურ თეორიაში, ელემენტარული ნაწილაკების ფიზიკაში, ბირთვულ ფიზიკაში. ავტორია ფუნდამენტური შრომებისა ელემენტარული ნაწილაკების სისტემატიკაში. 1969 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ფიზიკოსები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
ესტრელა-დუ-ინდაია
ესტრელა-დუ-ინდაია (Estrela do Indaiá) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბონ-დესპაშუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 516 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 5.53 კმ²-ზე. ფართობი 635 981 კმ²-ია.
დავთარი
დავთარი (, diphthéra, — „ტყავი“,, defter, — პერგამენტის მნიშვნელობით) — თავდაპირველად აღნიშნავდა წოდებათა სიას, შემდეგ — ყოველგვარი აღწერის სიას. IX საუკუნიდან იწყება ქაღალდის ხმარება და ამ დროიდან მოყოლებული დავთარი აღნიშნავს ადმინისტრაციულ რეესტრსა და საგადასახადო წიგნს.
უცხოელ დამპყრობლების მიერ საქართველოს აღწერის არაერთი მაგალითია ცნობილი. აღწერები ჩაატარეს არაბებმა VII საუკუნის 40-50-იან წლებში, მონღოლებმა — 1254 წელს, ყიზილბაშობის დროს — 1742 წელს. მათ შესახებ ცნობილია წერილობითი წყაროებიდან, მაგრამ დოკუმენტური სახით არ მოგვეპოვება.
ჩვენამდე მოაღწია როგორც სამხრეთ საქართველოსათვის, ისე ქართლის სამეფოსათვის შედგენილმა ოსმალურმა დავთრებმა. არსებობს 1573/4 წლის „გურჯისტანის კანუნნამე“, რომელიც გამოსცა ო. ბარქანმა თურქეთის პრემიერ-მინისტრის არქივში დაცული 1573/4 წლის შედგენილი გურჯისტანის ლივის აღწერის დიდი დავთრის საფუძველზე. 1595 წელს ოსმალებმა სამცხე-საათაბაგო აღწერეს და „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი“ შეადგინეს. შემდგომში სულთნის ხელისუფლებას სამცხე-საათაბაგო აღარ აუწერია, მაგრამ ფეოდალთა ლენების (მიწების) რეგისტრაციის მიზნით შეადგინეს „ჩილდირის ეიალეთის ჯაბა დავთარი“. ქართლის აღწერის მცდელობები ოსმალეთის მიერ სამეფოს დაპყრობის პერიოდებს ემთხვევა (1578–1606 და 1723–32). 1578 წელს, თბილისის აღების შემდეგ, ოსმალებმა ქართლში საბეგლარბეგო დააარსეს, სანჯაყებად დაჰყვეს და შეუდგნენ დავთრის შედგენას, მაგრამ ადგილობრივი მოსახლეობის აჯანყებების და ირანთან ომის გამო ვერ შეძლეს ქვეყნის აღწერა. 1723 წელს ოსმალებმა კვლავ დაიპყრეს თბილისი, ქართლის სხვა ციხე-ქალაქები და 1728 წელს შეადგინეს „თბილისის ვილაიეთის დიდი დავთარი“.
ქართული დავთრები, ივანე ჯავახიშვილისა და ნიკო ბერძენიშვილის აზრით, XII საუკუნეში და უფრო ადრეც უნდა არსებულიყო. XVII-XVIII საუკუნეებში ქართული წყაროებიდან ირკვევა, რომ ამ დროს ქართლის სამეფოში სამხედრო და ფისკალური მიზნით პერიოდულად ტარდებოდა მოსახლეობის აღწერა. ამან ასახვა პოვა ვახტანგ VI-ის დასტურლამალში. სამეფო ხელისუფლების კანცელარიასთან არსებობდა დავთარხანა, რომელიც ამ საქმეებს განაგებდა. ქართლის სადროშოების აღწერის შედეგად ადგენდნენ ოთხ დავთარს. ქართლის სამეფოში აღწერა ყოველ შვიდ წელიწადში ერთხელ უნდა ჩატარებულიყო, ხოლო საქართველოს ტერიტორიაზე მცხოვრები მომთაბარე მოსახლეობისა — 3 წელიწადში ერთხელ. ჩვენამდე მოაღწია მხოლოდ მეწინავე სადროშოს (ქვემო ქართლი) 1721 წლის აღწერის დავთარმა. ცალკე ტარდებოდა ქალაქის (თბილისი, გორი, თელავი) მოსახლეობის აღწერა. XVII საუკუნეში ხალხის აღწერის დავთრები კახეთის სამეფოშიც ყოფილა შემოღებული. ჯერჯერობით დასავლეთ საქართველოს ხალხის აღწერის დავთრები არ აღმოჩენილა. სადროშოების დავთრების გარდა, საქართველოში ცნობილია სათავადოების (მაგ., საამილახვროს, მორიგი ჯარის, საეკლესიო (მაგ., აფხაზეთის საკათალიკოზოს, რუისის სამწყსოს) და სხვა დავთრებიც.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს დემოგრაფია კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის ისტორია კატეგორია:საქართველოს ისტორიის წყაროები
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა — მოლდოვის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულების სისტემა. მოლდოვის თანამედროვე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის სისტემა რეგულირდება 2001 წლის 27 დეკემბრის კანონით № 764 „მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მოწყობის შესახებ“. ამ კანონის თანახმად, მოლდოვა მოიცავს 32 რაიონს, ავტონომურ ტერიტორიულ წარმონაქმნ გაგაუზიას, დნესტრის მარცხენა სანაპიროს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებსა და 3 მუნიციპალიტეტს: კიშინიოვს, ბელცისა და ბენდერის (კიდევ 2 მუნიციპალიტეტი — კომრატი და ტირასპოლი — შესაბამისად შედის გაგაუზიის ავტონომიური ტერიტორიული წარმონაქმნისა და დნესტრის მარცხენა სანაპიროს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულების შემადგენლობაში). ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მოლდოვა უნიტარული სახელმწიფოა.
დნესტრის მარცხენა სანაპიროს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები და ბენდერის მუნიციპალიტეტები დე-ფაქტოდ იმართება დნესტრისპირეთის მოლდოვის რესპუბლიკის არაღიარებული სახელმწიფოს მიერ (დმრ). დმრ-ს აქვს საკუთარი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა, რომელიც არ შეესაბამება მოლდოვის რესპუბლიკის კანონის მიერ დაწესებულ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ დაყოფას.
რაიონები
მოლდოვის რესპუბლიკა დაყოფილია 32 რაიონად, რომელთაგან თითოეულსაც საკუთარი ადმინისტრაციული ცენტრი აქვს, რომელსაც ქალაქი-რეზიდენცია ეწოდება. რაიონი — მეორე დონის ერთეულია, ხოლო ქალაქი-რეზიდენცია — პირველი დონის.
შენიშვნები
<references group="შენიშვნა"/>
კობის შინმოუსვლელთა ძეგლი
კობის შინმოუსვლელთა ძეგლი — მონუმენტური ხელოვნური ძეგლი, დგას სოფელ კობის შესასვლელთან. ძეგლი, შავი, ნათალი ქვისგან ამოყვანილი კედელია (სიმაღლე 1,5 მ), რომლის მარჯვენა კიდეში დგას მწუხარე დედის ბეტონის ფუგურა (სიმაღლე 2,5 მ), რომელიც დასცქერის სიმბოლურ საფლავს. საფლავის ქვაზე ჯარისკაცის მუზარადი და დაფნის გვირგვინი დევს. კედელთან — რკინის ყვევილების გვირგვინი, მასზე რუსული წარწერაა დართული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ძეგლები
ვილნიი-სტეპი
ვილნიი-სტეპი (Вільний Степ) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის ნოვი-სანჟარის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 187 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნოვი-სანჟარის რაიონის სოფლები
იაჰმეს-სიტკამოსი
მინიატიურა|იაჰმეს-სიტკამოსის მუმია იაჰმეს-სიტკამოსი, სიტკამოსი — ძველი ეგვიპტის XVII დინასტიის პრინცესა და XVIII დინასტიის დედოფალი. თუ ვიმსჯელებთ მისი სახელიდან გამომდინარე, იგი იყო ფარაონ კამოსის ქალიშვილი. მისი სახელი ითარგმნება, როგორც „კამოსის ქალიშვილი“.
ბიოგრაფია
ყველა სარწმუნო წყაროს მიხედვით ის იყო იაჰმოსის მეუღლე, რომელიც იყო მისი ბიძა ან ბიძაშვილი. ის ატარებდა შემდეგ ტიტულებს: „მეფის მეუღლე“, „მეფის და“ და „მეფის ქალიშვილი“. ასევე იგი ატარებდა „ღმერთ ამონის მეუღლის“ ტიტულს, რომელიც მიიღო გარდაცვალების შემდეგ.
სიტკამონის ნეშტი აღმოაჩინეს 1881 წელს დეირ-ელ-ბაჰრიში, DB-320 აკლდამაში. ის იმყოფებოდა პედიამუნის სახელობის საკროფაგში, რომელიც ცხოვრობდა XXI დინასტიაში. მისი მუმია აღმოაჩინა გასტონ მასპერომ 1886 წლის 19 ივნისს. სიტკამონი, ყველა მეცნიერის შეფასებით იყო 30 წლის, როდესაც გარდაიცვალა. გრაფტონ ელიოტი მას აღწერს როგორც მამაკაცური თვისებების მქონეს. მუმია დაზიანებული იყო სამარხის მძარცველების მიერ.
ამქრის დროშა
ამქრის დროშა — ხელოსანთა პროფესიული გაერთიანების - ამქრის - ერთ-ერთი ძირითადი ატრიბუტი. თითოეულ ამქარს ჰყავდა თავისი მფარველი წმინდანი, რომელიც შესაბამის სიმბოლოს წარმოადგენდა და დროშაზე ემბლემის - ფირის სახით იყო გამოხატული. მაგ: ხარაზების დროშაზე ილია წინასწარმეტყველი იყო გამოსახული, დაბღებისაზე - ღვთისმშობელი, ყასბებისაზე - მამა აბრამი ბატკნით, ხუროებისაზე - ნოეს კიდობანი, ბაზაზებისაზე - იობი, კალატოზებისაზე - დავით აღმაშენებელი, ბაყალთა დროშაზე - მიქაელ მთავარანგელოზი მახვილითა და სასწორით და სხვ. დროშების უმეტესობაზე მოხატული იყო ამქრის ხელოსნის სამუშაო იარაღი და მათ მიერ წარმოებული პროდუქცია. ამას გარდა, ყველა დროშას ქართული დროშებისათვის დამახასიათებელი ტრადიცია თემა - ურჩხულთან მებრძოლი წმინდა გიორგი ამშვენებდა. ამქრის დროშა წმინდა საგნად ითვლებოდა. იგი წელიწადში ერთხელ გაზაფხულზე (აღდგომის ორშაბათიდან ამაღლებამდე) ამქრის დღესასწაულზე - საღვთოს გადახდის დროს გამოჰქონდათ. ამისათვის ამქარს ჰყავდა მედროშე-მებაირაღე. ამქრის დროშის საგანგებო ყურადღებას აქცევდნენ - მის მდიდრულად გაფორმება შემკობას ცდილობდნენ. დროშის ალმები ძირითადად დამზადებული იყო წითელი ან ლურჯი აბრეშუმის ქსოვილისაგან. ოთხკუთხა ქსოვილის ალამი ერთი გვერდით დროშის ტარს ემაგრებოდა, მოპირდაპირე გვერდი კი სამად იყო დაკბილული და ოქრომკედის ფუნჯითა და ფოჩით დამშვენებული. ზოგჯერ დროშას სხვადასხვა ჯიშის ხის ნაწილებისაგან ასხმულ ძვირფას ტარს უკეთებდნენ. დროშის ტარის თავზე ჩამოგებული იყო შუბის წვერით, ჯვრით ან ბლაგვი მახვილით დაბოლოებული ვერცხლის ან ლითონის ოქროცურვილი ბუშტი. კარგი დროშა პატივს ჰმატებდა ამქარს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დროშები
AFI-ის 100 წელი... 100 ვარსკვლავი
კინოს 100 წელი ... 100 ვარსკვლავი (AFI's 100 Years...100 Stars) — ამერიკული კინოს ინსტიტუტის (American Film Institute, AFI) ერთ-ერთი ყველაზე რეიტინგული ჩამონათვალი. ციკლიდან - „AFI 100 Years“. სიაში მოხსენიებულია ამერიკული კინოს 50 ლეგენდარული ვარსკვლავი, 25 ქალბატონი და 25 მამაკაცი. ჩამონათვალი მაყურებლის წინაშე საჯაროდ გამოიტანეს ტელეკომპანია სი-ბი-ეს-ის (CBS) გადაცემაში, AFI’s 100 Years… 100 Stars. რომელიც გადაიცა 1999 წლის 16 ივნისს, და წარადგინა თანამედროვე კინოს 50 ცნობილმა კინოს მსახიობმა.
ამერიკული კინოს ინსტიტუტის განმარტებით, „ამერიკული კინოლეგენდა“, არის კინომსახიობი, ვინც განსაკუთრებული წვლილი შეიტანა ამერიკული კინოს ისტორიაში, იგულისხმება 1950 წლის ჩათვლით გამოსული ამერიკული წარმოების სრულმეტრაჟიანი ფილმები.
ჩამონათვალის ლიდერები: ჰამფრი ბოგარტი და კათრინ ჰეპბერნი ერთად მონაწილეობენ ჯონ ჰიუსტონის დღეს უკვე ლეგენდად ქცეულ ფილმში, „აფრიკელი დედოფალი“ (1951). ფილმში შესრულებული როლისთვის ბოგარტმა მიიღო მისი ერთადერთი ოსკარი.
1999 წელს, სიის გამოქვეყნების დროს ცოცხალი იყო ცხრა მსახიობი: შირლი ტემპლი, ქეთრინ ჰეპბერნი, მარლონ ბრანდო, ელიზაბეტ ტეილორი, გრეგორი პეკი, კირკ დაგლასი, ლორენ ბეკოლი, სოფი ლორენი, და სიდნი პუატიე. 2015 წლის იანვრისთვის კი მხოლოდ სამი: კირკ დაგლასი, სოფი ლორენი და სიდნი პუატიე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კინო
საუკა
საუკა (Sauca) — სოფელი მოლდოვაში, ოკნიცის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 225 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 862 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოკნიცის რაიონის სოფლები
ჟაპარაიბა
ჟაპარაიბა (Japaraíba) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბონ-დესპაშუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 939 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 22.88 კმ²-ზე. ფართობი 172 141 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
გენკი
გენკი (Genk) — ქალაქი ბელგიაში. 2008 წლის აღწერით, ქალაქის მოსახლეობამ 64 294 კაცს შეადგინა. ქალაქში მოიპოვებენ ქვანახშირს. ქალაქში არის საფეხბურთო კლუბი გენკი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბელგიის ქალაქები
მერი ბრიტანელი (1723-1772)
მერი ბრიტანელი (Mary of Great Britain, Maria von Großbritannien; დ. 5 მარტი, 1723, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი — გ. 14 იანვარი, 1772, დარმშტადტი, გერმანია) — ჰანოვერის დინასტიის წარმომადგენელი. დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ II-ისა და დედოფალ კაროლინა ბრანდენბურგ-ანსბახელის ასული. ჰესენ-კასელის ლანდგრაფინია 1760-1772 წლებში როგორც ფრიდრიხ II-ის პირველი ცოლი.
ბიოგრაფია
მერი დაიბადა 1723 წლის 5 მარტს ლონდონში. იგი იყო დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ I-ის ვაჟის, უელსის პრინც ჯორჯისა და მისი ცოლის, პრინცესა კაროლინა ბრანდენბურგ-ანსბახელის შუათანა ქალიშვილი.
მისი დაბადებიდან ოთხ წელიწადში, 1727 წლის 11 ივნისს გარდაიცვალა ჯორჯ I, რის გამოც ტახტი მერის მამამ, ჯორჯ II-მ დაიკავა. ამის შემდეგ მერის „მისი სამეფო უდიდებულესობა პრინცესა მერის“ წოდება მიენიჭა. 1737 წელს გარდაიცვალა დედამისი, დედოფალი კაროლინა, რომელმაც თავის უფროს ქალიშვილ კაროლინას მერიზე ასეთი რამ დაუბარა: „გააკეთე ის, რაც შეგიძლია პრინცესა მერის მშვიდი და ბედნიერი ცხოვრებისათვის“.
სულ რამდენიმე წელიწადში დაიგეგმა მერის დაქორწინება ჰესენ-კასელის ლანდგრაფ ვილჰელმ VIII-ისა და დოროთეა ვილჰელმინა საქსენ-ცაიცის ვაჟზე, პრინც ფრიდრიხზე. ქორწინებისა და მზითევისათვის დიდი ბრიტანეთის პარლამენტმა სულ 40,000 ფუნტი სტერლინგი გამოყო.
მათი მარიონეტული ქორწინება ლონდონში, წმინდა ჯეიმზის სახელობის საასხლის სამლოცველოში შედგა 1740 წლის 8 მაისს, ნამდვილი ქორწილი კი ამავე წლის 28 ივნისს შედგა კასელში. მათ მრავალწლიანი ქორწინებიდან ოთხი ვაჟი შეეძინათ, რომელთაგან მხოლოდ ერთი დაიღუპა ჩვილობაში.
ქორწინება უიღბლო აღმოჩნდა, რადგან ფრიდრიხი მეტად „უხეში“ იყო. როგორც ცნობილია, ფრიდრიხი მასზე ფიზიკურადაც კი ძალადობდა ხოლმე. 1746 წელს მერი დიდი ხნით დაბრუნდა ბრიტანეთში, რათა მასთან კონტაქტი თავიდან აეცილებინა. იგი რამდენიმე წელიწადში დაბრუნდა ჰესენში, თუმცა 1754 წელს, მას შემდეგ რაც ფრიდრიხი კათოლიკე გახდა წყვილი ცალ-ცალკე ცხოვრობდა. აღსანიშნავია, რომ ამ საკითხში მერის მხარეს იყო მისი მამამთილიც. ვილჰელმ VIII-ს ძალიან ებრალებოდა იგი, რის გამოც რძალს დარმშტადტში ჰანაუს სასახლე უყიდა, სადაც მერის შეეძლო ცალკე ეცხოვრა. ეს იმიტომ, რომ მას არ შეეძლო ფრიდრიხთან ცხოვრება, მაგრამ არც ბრიტანეთში დაბრუნება და შვილების დატოვება უნდოდა.
1756 წლიდან მერი დანიაში გადასახლდა, რათა თავისი უმცროსი დის, 1751 წელს გარდაცვლილი დანიისა და ნორვეგიის დედოფალ ლუიზა ბრიტანელის ობლად დარჩენილ შვილებზე ეზრუნა. დანიაში მერიმ თავისი ვაჟებიც წაიყვანა, რამაც განაპირობა ის, რომ მისი სამი ვაჟიდან ორი დანიელ პრინცესაზე დაქორწინდა. ამას შემდგომში დანიისა და ჰესენის კიდევ უფრო დაახლოვება მოჰყვა. 1760 წელს ფრიდრიხ II ჰესენ-კასელის ლანდგრაფი გახდა და მერისაც ავტომატურად მიენიჭა ლანდგრაფინიობა, რის გამოც იძულებული გახდა დანიის სამეფო კარი დაეტოვებინა და გერმანიაში დაბრუნებულიყო, თუმცა დარჩენილი ცხოვრების განმავლობაში იგი ქმრისგან განცალკევებით, ჰანაუში ცხოვრობდა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც 1772 წლის 14 იანვარს, 48 წლის ასაკში. ამის შემდეგ ფრიდრიხი მეორედ დაქორწინდა ფილიპინა ბრანდენბურგ-შვედიტელზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 5 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1723 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1772 კატეგორია:ჰანოვერის დინასტია კატეგორია:ბრიტანეთის პრინცესები
დეზოქსირიბოზა
კატეგორია:პენტოზები კატეგორია:ალდოზები კატეგორია:ნუკლეოზიდების კომპონენტები
აზოტოვანი ფუძეები
300px|thumb|[[რნმ-ის კომპლემენტარული უბნის ფრაგმენტი. აზოტოვანი ფუძეები მოცემულია ლურჯად]] აზოტოვანი ფუძეები — ჰეტეროციკლური ორგანული ნაერთი, რომელსაც ახორციელებენ პირიმიდინები და პურინები, რომლებიც ნუკლეინის მჟავის შემადგენლობაში შედიან. შემოკლებული აღნიშვნისთვის გამოიყენება დიდი ლათინური ასოები. აზოტოვან ფუძეებს განეკუთვნებიან ადენინი (A), გუანინი (G), ციტოზინი (C), რომლებიც შედიან, როგორც დნმ-ის, ასევე რნმ-ის შემადგენლობაში. თიმინი (T) შედის მხოლოდ დნმ-ის შემადგენლობაში, ხოლო ურაცილი (U) გვხდება მხოლოდ რნმ-ში.
სქოლიო
*
გუსალთის კოშკი
გუსალთის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ნასოფლარ გუსალთის ცენტრალურ ნაწილში. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. კოშკი გეგმით ოთხკუთხაა (5.25x5 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. შემორჩენილია მხოლოდ ორი სართული (სიმაღლე 9.4 მ). სართულშუა გადახურვები, რომლებიც ხის კოჭებზე ყოფილა მოწყობილი, ჩამონგრეულა. თაღოვანი შესასვლელი სამხრეთიდანაა, 2,75 მეტრ სიმაღლეზე. თაღი ნახევარწრიულია. კარის წირთხლებში მოწყობილია საურდულე ხვრელები. პირველი სართულის აღმოსავლეთ კედელში ორი სათოფურია, ჩრდილოეთსა და დასავლეთში თითო. მეორე სართულის ჩრდილოეთ კედელში ორი სათოფურია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის კოშკები
როდოსის საზღვაო კანონი
როდოსის საზღვაო კანონი — ზღვაოსნობისა და საზღვაო ვაჭრობის წესების კრებული, რომელიც შედგენილია ბიზანტიაში, VII–VIII საუკუნეებში და შემორჩენილია ეკლოგის დანართის სახით. ტრადიციით უკავშირდება მსხვილი სავაჭრო ცენტრის — კუნძულ როდოსის სახელწოდებას. შეიცავს ანტიკურ და შუა საუკუნეების სავაჭრო პრაქტიკაში ჩამოყალიბებულ, აგრეთვე ჯერ კიდევ რომაელი იურისტების მიერ დამუშავებულ სამართლის ჩვეულებებს. ცალკეულ ნორმებს საერთაშორისო ვაჭრობაში XV საუკუნემდე იყენებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიური სამართალი
ეთოლოგია
ეთოლოგია — ცხოველთა ქცევის მეცნიერული და ობიექტივისტური, ძირითადად ფოკუსირებულია ბუნებრივ პირობებში ქცევაზე და ქცევა განიხილება როგორც ევოლუციურად შეძენილი თვისება. ბიჰევიორიზმი ასევე შეისწავლის ცხოველთა ქცევას, თუმცა უმთავრესად ლაბორატორიულ კონტექსტში, ევოლუციურ შეგუებულობაზე განსაკუთრებული ყურადღების გამახვილების გარეშე. ისტორიის მანძილზე ცხოველთა ქცევას მრავალი ბუნებისმეტყველი შეისწავლიდა. ეთოლოგიის საფუძვლები ჩარლზ დარვინის ნაშრომებსა და XIX-XX საუკუნის ამერიკელი და გერმანელი ორნიტოლოგების ნაშრომებშია. ეთოლოგიის თანამედროვე დისციპლინის ჩამოყალიბების პერიოდად 1930-იანი წლები მიიჩნევა ნიდერლანდელი ბიოლოგის, ნიკოლას ტინბერგენის ნაშრომებით, ასევე ფიზიოლოგიისა და მედიცინის დარგში 1973 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატების კონრად ლორენცისა და კარლ ფონ ფრიშის ნაშრომები. ეთოლოგია ლაბორატორიული და საველე მეცნიერების კომბინაციაა და მჭიდრო კავშირი აქვს სხვა დისციპლინებთან, როგორიცაა ნეიროანატომია, ეკოლოგია და ევოლუციური ბიოლოგია. როგორც წესი ეთოლოგები დაინტერესებული არიან ქცევითი პროცესებით, ვიდრე ცხოველთა ჯგუფებით და ხშირად ერთი სახის ქცევას შეისწავლიან, როგორიცაა აგრესია, კამუფლაჟი და სხვა.
ეთოლოგია
ტერმინი 'ეთოლოგია (Ethology) წარმოდგება ბერძნული სიტყვებისგან: ethos, რაც „თვისებას“ ნიშნავს და logia, რაც შესწავლას ნიშნავს. ტერმინის პოპულარიზაცია დაკავშირებულია ამერიკელი მირმეკოლოგის, უილიამ მორტონ უაილირის სახელთან.
ეთოლოგიის საწყისები
ერთი ვერსიით, პირველი თანამედროვე ეთოლოგი ჩარლზ დარვინი იყო, რომლის 1872 წლის წიგნმაც ემოციების გამოხატვა ადამიანებსა და ცხოველებში მრავალ ეტოლოგზე იქონია გავლენა. დარვინი თავის პროტეჟეს, ჯორჯ რომანესს ქცევებისადმი ინტერესს უღვიძებდა. პროტეჟემანთროპომორფული და კოგნიტივისტური მეთოდების გამოყენებით ცხოველების დასწავლა და ინტელექტი გამოიკვლია, თუმცა სამეცნიერო წრეებისგან მხარდაჭერა არ მიუღია.
კვლევის ველის ზრდა
მეორე მსოფლიო ომამდე კონტინენტურ ევროპაში კორად ლორენცისა და ნიკო ტინბერგენის ნაშრომების წყალობით ეტოლოგია ძლიერ განვითარდა. ომის შემდეგ ტინბერგენი ოქსფორდის უნივერსიტეტში გადავიდა და ეთოლოგია გაერთიანებულ სამეფოში უფრო ძლიერი გახდა, გავლენა მოახდინა უილიამ თროუპზე, რობერტ ჰინდისა და პატრიკ ბეიტსონზე კემბრიჯის უნივერსიტეტის ცხოველთა ქცევის სუბ-დეპარტამენტში. ამ პერიოდში ეტოლოგია ძალიან განვითარდა ჩრდილოეთ ამერიკაშიც.
1973 წელს ეთოლოგიის განვითარებისთვის ლორენცი, ტინბერგენი და ფონ ფრიში ფიზიოლოგიისა და მედიცინის დარგში ნობელის პრემიით დაჯილდოვდნენ.
დღეისთვის ეთოლოგია აღიარებული სამეცნიერო დისციპლინაა. ეთოლოგიის საკითხებს მრავალი ჟურნალი აშუქებს: Animal Behaviour, Animal Welfare, Applied Animal Behaviour Science, Animal Cognition, Behaviour, Behavioral Ecology და Journal of Ethology''. 1972 წელს დაარსდა ადამიანის ეთოლოგიის საერთაშორისო საზოგადოება.
სოციალური ეთოლოგია და თანამედროვე განვითარება
1972 წელს ინგლისელმა ეთოლოგმა, ჯონ კრუკმა შედარეითი ეთოლოგია სოციალური ეთოლოგიისგან განასხვავა და აღნიშნა, რომ არსებული ეთოლოგიის დიდი ნაწილი შედარებით ეთოლოგიას მიეკუთვნებოდა, ცხოველთა კვლევას, ხოლო მომავალში ეთოლოგები ცხოველთა სოციალური ჯგუფების ქცევასა და ამ ჯგუფების შიდა სოციალურ სტრუქტურაზე უნდა კონცენტრირდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:ეთოლოგია კატეგორია:ზოოლოგიური მეცნიერებები
ვილნიცია
ვილნიცია (Вільниця) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის ჩუტოვეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 459 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩუტოვეს რაიონის სოფლები
ფანშეტის ციხე
ფანშეტის ციხე — სახლი, არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს მთის ფერდობზე, ძველი ფანშეტის დასავლეთ ნაწილში.
ციხე ეკუთვნოდა ჩონიაშვილებს. შედგება სათავდაცვო კოშკისა და საცხოვრებელი სახლისაგან. თარიღდება XVII საუკუნით. შენობა გეგმით ოთხკუთხაა (5x4,7 მეტრი), ორსართულიანია (სიმაღლე 12 მეტრი). ნაგებია სხვადასხვა ზომის დამუშავებული ქვით. მოგვიანებით აღდგენილი კედლების ნაწილები ამოყვანილია ფიქლისა და ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობით. კოშკის ქვედა ნაწილი მასიურია. შესასვლელი ჩრდილოეთიდანაა, პირველ სართულზე, მიწიდან 5 მეტრზე. კარის ღიობი ზემოთკენ ვიწროვდება და დასრულებულია თაღით, რომელიც გამოყვანილია ერთ ქვაში. სართული კვადრატული ოთახია. დასავლეთ და აღმოსავლეთ კედლებში თითო სათოფურია გაჭრილი. ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში ქვითკირის ღრმა ორმოა (სიღრმე 2 მეტრი), რასაც, როგორც ჩანს, სურსათის შესანახად იყენებდნენ. სართული გადახურულია ოთხფერდა, მაღალი, შეკრული კამარით, რომელიც გადაჯვარედინებულ შეკიდებულ თაღებს ეყრდნობა. კამარის აღმოსავლეთ ფერდში დატანებულია სწორკუთხა ხვრელი, საიდანაც ხის მისადგმელი კიბით მეორე სართულზე ადიოდნენ. ამ სართულზე, ორ სხვადასხვა დონეზე, შვიდი სათოფური და სამი სარკმელია. სამივე სარკმელი შიგნით სწორკუთხაა, გარეთკენ ვიწროვდება და ერთ ქვაში გამოკვეთილი ნახევარწრიული თაღით არის გადახურული. სართულის თითოეულ კუთხეში, ერთიმეორის ზემოთ, ბრტყლად გადებული ფიქლით მოწყობილია ორ-ორი თარო. სართული გადაუხურავია. კედებს, მთელ სიგრძეზე, ფიქლის მოზრდილი ქვები აფარია.
საცხოვრებელი სახლი ორსართულიანია. კოშკი მიშენებულია მოგვიანებით. პირველი სართული ბოსელია. მისი სამხრეთ და დასავლეთ კედლები კლდეზეა მიბჯენილი. შესასვლელი აღმოსავლეთიდანაა. კარი თაღოვანია. ჩრდილოეთ კედელში სამი კვადრატული ფორმის სარკმელია. სარკმელების ღიობები ინტერიერისკენ მნიშვნელოვნად ფართოვდება. გადახურვა ეყრდნობა ხის ორ ბოძს და ქვით ამოყვანილ ფართო, მართკუთხა ფორმის სვეტს. მეორე სართული საცხოვრებელია. პირველთან შედარებით იგი რამდენადმე გრძელია. შედგებოდა ერთმანეთისგან ხის ტიხრებით გამიჯნული სამი ოთახისგან. თაღოვანი კარი აღმოსავლეთითაა. მისგან მარჯვნივ, კედლის კიდეში, გაჭრილია პატარა სარკმელი მარცხნივ კი — ფართო და სწორკუთხა. ოთხი დიდი ზომის მართკუთხა სარკმელი ჩრდილოეთ კედელშიცაა. სამხრეთ კედელში მოწყობილია ერთი ნიში, დასავლეთისაში — სამი. შენობის ფასადები თავისებურადაა გაფორმებული. მათი სიბრტყეები ამოყვანილია ერთმანეთთან, მჭიდროდ მიწყობილი, ღია ფერის მოზრდილი ქვების სწორხაზოვანი რიგებით, რომელთა შორისაც, ვიწრო ზოლებად, ჩართულია ფიქლის ქვების წყობით გამოყვანილი რიგები. სახლის ჩრდილოეთის ფასადზე ალაგ-ალაგ შემორჩენილია ლავგარდნის სწორკუთხა პროფილის ქვები. შენობას ბანიანი გადახურვა ჰქონდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კარაპეტ გრიგორიანცი
კარაპეტ გრიგორიანცი (დ. 1870, სოფ. გულალი, ახლანდ. აიგეძორი, სომხეთი, – გ. 1943, თბილისი) — სომეხი თვითნასწავლი მხატვარი, მწერალი. მოღვაწეობდა თბილისში.
იცხაკ დავიდი
იცხაკ დავიდი, ისაკ ხაიმის ძე დავითაშვილი, (יצחק דוד; დ. 12 იანვარი, 1946, თბილისი) — ებრაელი ისტორიკოსი, პოეტი, საზოგადო მოღვაწე. საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის უცხოელი წევრი (1996), საქართველოს საპატიო მოქალაქე (1999).
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი 1969 წელს. მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ი. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტში მეცნიერ–მუშაკად. 1972 წლიდან ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ისრაელში, შემდეგ ამერიკის შეერთებული შტატებში. არის ისრაელის ბ. გაპონოვის სახელობის კავკასიოლოგიური სამეცნიერო ცენტრის დამფუძნებელი და თავმჯდომარე. 1975–1976 წლებში მოაწყო ამ ცენტრისა და კავკასიიდან წასულ ებრაელთა გაერთიანების სამეცნიერო-კვლევითი ექსპედიცია იერუსალიმის ჯვრის მონასტერში. 11 წელი იყო ისრაელის მთავრობის სპეციალური მრჩეველი კულტურისა და მეცნიერების დარგში. ჩამოაყალიბა პოლიტიკური ორგანიზაცია „ისრაელის ეროვნული მოძრაობა“. არის ისრაელში დაარსებული საქართველოდან წასულ ებრაელ მწერალთა კავშირის აქტიური წევრი.
კარაპეტ გრიგორიანცი
დაიბადა ახლანდ. ჩრდილო-აღმოსავლეთი სომხეთის ტავუშის პროვინციის ერთ-ერთ სოფელში. მშობლების გარდაცვალების შემდეგ ძმებთან ერთად თბილისში გადმოსახლდა და გავლენიანი მოქალაქის არტემ იუზბაშევის (გ. 1897) მფარველობის ქვეშ ცხოვრობდა; ქართული თელავში სომეხ მღვდელთან შეისწავლა. ერთხანს თელავის ბაზარში ვაჭრობდა. 1884 წელს თბილისში დაბრუნდა და ხატვას მიჰყო ხელი. 1890 წელს ჯვრის მამის ქუჩაზე საკუთარი სახელოსნო გახსნა. ძირითადად ხატავდა პორტრეტებსა (მ.შ., თამარ მეფის, შოთა რუსთაველის) და ნატურმორტებს. შემორჩენილია გრიგორიანცის 40-მდე ნამუშევარი, რომელთა უმეტესობა საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში ინახება. იოსებ გრიშაშვილი „ძველი ტფილისის ლიტერატურულ ბოჰემაში“ კარაპეტ გრიგორიანცს ახსენებს როგორც ლიტერატორს, 1910 წელს გამოცემული ლექსების კრებულის ავტორსა და სომხურად „ვეფხისტყაოსნის“ მთარგმნელს. 1894 წელს თბილისის არაქსიანის თეატრში დაიდგა მისი პიესა „ძმისმკვლელი“. გრიგორიანცის ტექსტების უმეტესობა დაკარგულია. შემორჩენილია ქართულ ენაზე დაწერილი „ძველი თბილისის დაუჯერებელი ამბები“, რომელიც ძველი თბილისის ყოფის სხვადასხვა მხარეს აღწერს. საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ უკიდურეს გაჭირვებაში ცხოვრობდა. გარდაიცვალა 1943 წელს, 73 წლის ასაკში. მისი საფლავი დაკარგულია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1870 კატეგორია:გარდაცვლილი 1943 კატეგორია:სომეხი მხატვრები კატეგორია:სომეხი მწერლები კატეგორია:ქართველი მწერლები
იცხაკ დავიდი
იკვლევს ქართულ-ებრაულ, საქართველო-პალესტინის ურთიერთობებს, მცირე აზიისა და კავკასიის ებრაელთა ისტორიას („კავკასიელ ებრაელთა ისტორია პალესტინაში“, „ქართული პალესტინიანა“, „კავკასიის ებრაელთა ისტორია“), ასევე ძველებრაულ ფილოსოფიას, ესპანურ-არაბულ, ესპანურ-ებრაულ პოეზიას. ებრაულიდან ქართულად თარგმნა და კომენტარები დაურთო XIX საუკუნის II ნახევრის ებრაელი მოღვაწის იეჰუდა ჰალევი ჩორნის თხზულებას „მოგზაურობა საქართველოში“. შეისწავლა ევროპელი მოგზაურების (ამბროჯო კონტარინი, იოსაფატ ბარბარო, ნიკოლას ვიტსენი, ოლფერტ დაპერი) ცნობები და ჩანაწერები საქართველოს შესახებ. წერს ლექსებს ქართულ, რუსულ, ინგლისურ, ესპანურ, არაბულ, ებრაულ ენებზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 12 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1946 კატეგორია:ებრაელი მწერლები კატეგორია:ქართველი ებრაელები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:საქართველოს საპატიო მოქალაქეები (1999)
აფხაზეთის რესპუბლიკის საპრეზიდენტო არჩევნები (2020)
აფხაზეთის რესპუბლიკის საპრეზიდენტო არჩევნები 2020 — რიგით მერვე საპრეზიდენტო არჩევნები აფხაზეთის დეფაქტო რესპუბლიკაში. არჩევნები ჩატარდა 2020 წლის 22 მარტს. ეს იყო რიგგარეშე არჩევნები რომლის დანიშვნაც მოჰყვა რაულ ჰაჯიმბას გადადგომას. 2020 წლის 13 იანვრიდან პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებდა ე.წ. პრემიერ-მინისტრი ვალერი ბგანბა. არჩევნებში გამარჯვება მოიპოვა ასლან ბჟანიამ. არჩევნებს არ აღიარებს საერთაშორისო საზოგადოება.
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის რესპუბლიკის საპრეზიდენტო არჩევნები