cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Somewhere Else (ალბომი)
2011 წლის გრამფირფიტა
მხარე 1
მხარე 3
მხარე 4
სქოლიო
კატეგორია:Marillion-ის ალბომები კატეგორია:2007 წლის ალბომები
Lasioglossum dolus
Lasioglossum dolus — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1974 წელს.
სქოლიო
dolus
მცველი (ფეხბურთი)
ცენტრალური მცველი
thumb|ცენტრალური მცველები ცენტრალური მცველი - ან CB ან Central Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. უმეტესად ცენტრალური მცველები არ გამოირჩევიან გოლის გატანით, მათი მიზანია შეაჩერონ მეტოქის თავდამსხმელი და ხელი შეუშალონ შემტევს გოლის გატანაში. თუ ცენტრალური მცველი მაღალია იგი ხშირად ჩადის მეტოქის საჯარიმოში სტანდარტების დროს და ცდილობს გოლის გატანას.
მარჯვენა მცველი
thumb|ფლანგური მცველები მარჯვენა მცველი - ან RB ან Right Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. როგორც წესი, მარჯვენა მცველის რაოდენობა მოედანზე ერთია. უმეტესად მარჯვენა მცველი არ გამოირჩევა გოლის გატანით. მისი მიზანია შეაჩეროს მეტოქის ფეხბურთელი, რომელიც უტევს მარჯვენა ფლანგიდან და ხელი შეუშალოს მას გოლის გატანაში. მარჯვენა მცველი ხშირად უტევეს ფლანგიდან და ასევე ახორციელებს დარტყმებს შორიდან. მარჯვენა მცველების უმეტესობა საშუალო სიმაღლისაა. ამიტომ ისინი სტანდარტების დროს უკან რჩებიან. მათ არ სჩვევიათ გოლების ხშირად გატანა.
მარცხენა მცველი
მარცხენა მცველი - ან LB ან Left Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. როგორც წესი მარცხენა მცველის რაოდენობა მოედანზე ერთია. უმეტესად მარცხენა მცველი არ გამოირჩევა გოლის გატანით, მათი მიზანია შეაჩეროს მეტოქის ფეხბურთელი, რომელიც უტევს მარცხენა ფლანგიდან და ხელი შეუშალოს მას გოლის გატანაში. მარცხენა მცველი ხშირად უტევს ფლანგიდან და ასევე ახორციელებს დარტყმებს შორიდან. მარცხენა მცველების უმეტესობა საშუალო სიმაღლისაა ამიტომ ისინი სტანდარტების დროს უკან რჩებიან. მათ არ სჩვევიათ გოლების ხშირად გატანა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ფეხბურთი კატეგორია:ფეხბურთის ტერმინოლოგია
კაშალოტი
კაშალოტი (Physeter catodon) — ძუძუმწოვარი ცხოველი კბილიანი ვეშაპების ქვერიგისა. მამლის სხეულის სიგრძე 20 მ აღწევს. მასა — 70 ტ; დედლისა, შესაბამისად, 15 მ, 30 ტ. კაშალოტის თავი წინიდან ბლაგვია, სხეულის საერთო სიგრძის თითქმის 1/3. შუბლის განყოფილებაში შეზრდილი საჰაერო პარკი აქვს. ზედა ყბების ფუძესთან არის სპერმაცეტის 6-ტონიანი ცხიმოვანი ბალიში. ზედა ყბა უკბილოა, ქვედაზე კი 18-30 წყვილი კბილია. მკერდის ფარფლები გრძელია, წვეროში მომრგვალებული. მამალი კაშალოტები გვხვდება თითქმის ყველა ოკეანეში, დედლები მხოლოდ ტროპიკულ წყლებში ბინადრობენ. კაშალოტი იკვებება თევზით, მოლუსკებით. ყვინთავს 1200 მ-მდე. ცოცხლობს 50 წლამდე. სარეწაო ობიექტია. იძლევა 9-10 ტ-მდე ცხიმს, 5 ტ-მდე სპერმაცეტს, ამბარს. კაშალოტების საერთო რაოდენობა თანდათანობით კლებულობს (მსოფლიო ოკეანეში 300 ათას ცალს არ აღემატება).
ლიტერატურა
კატეგორია:კბილიანი ვეშაპები
ქერიღო
ქერიღო — უღელტეხილი საქართველოში, კახეთის მხარეში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს პირიქითის ქედზე. სიმაღლე 3140 მ. აგებულია ლიასური თიხაფიქლებით. ქერიღო პირიქითის ხეობას აკავშირებს ჩრდილოეთით მდებარე ტებულოს ხეობასთან (ქისტეთი). ქერიღო შემოსილია ალპური მდელოებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის მხარის უღელტეხილები კატეგორია:კახეთის კავკასიონის უღელტეხილები
აცერათერიუმი
აცერათერიუმი (Aceratherium), ნამარხი ძუძუმწოვარი ცხოველების გვარი ურქო მარტორქების ჯგუფისა. ცხოვრობდნენ ევრაზიისა და აფრიკაში მესამეულ პერიოდში. თანამედროვე მარტორქასთან შედარებით მცირე ზომისანი იყვნენ, შესაძლოა უფრო მოძრავნიც. აცერათერიუმის ყველა სახეობას უკანა კიდურები სამთითა ჰქონდა; წინა კიდურებმა კი განიცადა ევოლუცია ოთხთითადან სამთითამდე.
ლიტერატურა
კატეგორია:გადაშენებული ძუძუმწოვრები
აჩაჩა ურემი
აჩაჩა ურემს საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში სხვადასხვა სახელი აქვს (ჩოჩიალა, ფრჩხილა, მარხილა, მთის, ფიცრული, ხოხოკია ანუ ხოხა), ზოგადად კი ცნობილია იმერული ურმის სახელით. იგი ქართულ ორთვლიან ურემზე პატარა და ბევრად უფრო დაბალია, კონსტრუქციულადაც მისგან რამდენიმე განსხვავებულია.
აჩაჩა ურემში შერწყმულია გორვისა (თვლები) და თრევის (ფრჩხილა) პრინციპი. დაღმართში ფრჩხილები ავტომატურად ამუხრუჭებს მას - რაც უფრო მძიმეა ტვირთი, მით უფრო მეტად აწვება ძარა ფრჩხილებს და აძნელებს სვლას. ვაკეზე და აღმართში ფრჩხილები ნაკლებად ეხება. ზოგჯერ კი სულ სცილდება ხოლმე მიწას. მნიშვნელობა აქვს ძარაზე ტვირთის სწორ განაწილებას. კონსტრუქციულად აჩაჩა ურემი წააგავს ქართულ წეწენა - წინამავალ სახვნელებს (ქსნური მთის გუთანი ანუ აჩაჩა, რაჭული სახვნელი).
ანალოგები გვხვდება ევროპის ზოგიერთ მთაგორიან კუთხეებში (პირენეები, ალპები).
ლიტერატურა
კატეგორია:ტრანსპორტი საქართველოში
იგაპორანი
იგაპორანი (Igaporã) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 15.194 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 789.252 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0.02 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
გერმანიის მუზეუმი (მიუნხენი)
thumb|250px|დოიჩეს მუზეუმი გერმანიის მუზეუმი ან დოიჩეს მუზეუმი (გერმ. Deutsches Museum) ტექნოლოგიისა და მეცნიერების ერთ-ერთი უდიდესი მუზეუმია მსოფლიოში. მდებარეობს მიუნხენში და მას დაახ. 1,3 მილიონი დამთვალიერებელი ჰყავს წელიწადში. მუზეუმს ორი ფილიალი აქვს მიუნხენსა და მის ახლოს და ასევე ერთიც ბონში. დაარსდა 1903 წლის 28 ივნისს გერმანიის ინჟინერთა ასოციაციის თავყრილობაზე ოსკარ ფონ მილერის ინიციატივით. მას ერქვა "ნატურალური მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის ხელოვნების ნიმუშთა გერმანიის საზოგადოების მუზეუმი".
მუზეუმის მთავარი შენობა მხოლოდ 1925 წელს გაიხსნა მდინარე ისარის კუნძულზე (ყოფილი კოლანსელი - ნახშირის კუნძული, რომელსაც შემდგომში მუზეუმის კუნძული დაერქვა). მიუნხენთან არსებული ორი ფილიალი არის:
დოიჩე მუზეუმის ერთი ფილიალი 1995 წელს ბონში გაიხსნა. მის ყურადღების ცენტრშია გერმანული ტექნოლოგია, მეცნიერება და კვლევა 1945 წლის შემდეგ.
იხილეთ აგრეთვე
128px|thumb|left|მუზეუმის დახვეული კიბის წმინდა თეთრი ხაზები 128px|thumb|left|განთქმული რკინიგზის მოდელი ევროპის მრავალი ორთქმავლის ნიმუშით <br style="clear: left"/>
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის მუზეუმები კატეგორია:მიუნხენი
ხე
მინი|[[სეკვოია მინი|ევროპული წიწვი მინი|დიდი ბანიანი]] ხე — ხანგრძლივად მცხოვრები მცენარე, რომელსაც აქვს მრავალწლოვანი გახევებული ღერო და ფესვები. ბუჩქისგან განსხვავებით ხის ღერო (შტამპი) და ვარჯი ყოველთვის მკვეთრად გამოხატულია. ღერო და ტოტები შედგება მერქნისა და ქერქისაგან. კორომში ხეს აქვს მაღალი ღერო (თითქმის ცილინდრული) და პატარა, საკმაოდ მაღლა განლაგებული ვარჯი, გაშლილი ადგილზე — მოკლე და სქელი ღერო, ვარჯიც უფრო ქვემოდან ეწყება.
ხე ფოთლების მიხედვით იყოფა წიწვოვან და ფართოფოთლოვან სახეობებად. პირველი გამოირჩევა უხეში მარადმწვანე ნემსისებრი ან ქერცლისებრი ფოთლებით, რომელიც ქმნის გირჩებსა და ღვიის კენკრებს. ამ ჯგუფს მიეკუთვნება მაგალითად, ფიჭვი, ნაძვი, სოჭი, ლარიქსი, კვიპაროზი, სეკვოია. ფართოფოთლოვანი ხეებისთვის დამახასიათებელია ფართო და ბრტყელი ფოთლები, რომელთა სისქე გაცილებით ნაკლებია სიგრძესა და სიგანეზე. ასეთი სახის ფოთლები ჩვეულებრივ წელიწადში ერთხელ ცვივა. ამ ჯგუფს მიეკუთვნება ნეკერჩხალი, წიფელი, იფანი, ევკალიპტი და სხვა.
ფოთლების კლასიფიკაციის გარდა ხეები იყოფა აგრეთვე ფოთოლმცვენ და მარადმწვანე ჯგუფებად. ფოთოლმცვენ მცენარეებს აქვთ ფოთლის საფრის მკვეთრი მონაცვლეობა; ხეზე არსებული ფოთოლი კარგავს მწვანე შეფერილობას, ფოთლები ცვივა. გარკვეული პერიოდი ხე უფოთლოდ ძლებს, შემდეგ, გაზაფხულზე კვირტიდან იზრდება ახალი ფოთოლი. მარადმწვანე ხეებისთვის ფოთლის საფრის მკვეთრი მონაცვლეობა დამახასიათებელი არ არის. ხეზე ფოთლები წელიწადის ყველაზე დროშია წარმოდგენილი, ხოლო ფოთოლშეცვლა თანდათან, მცენარის მთელი სიცოცხლის განმავლობაში მიმდინარეობს.
ხეების ძირითადი ნაწილებია: ფესვი, ღერო, ვარჯი, ფოთოლი.
სხვადასხვა ქვეყნებში ფართოდ არის განვითარებული მერქნის დამუშვება, რომელიც წარმოადგენს რთულ ქსოვილს. ორლებლიანი ხემცენარების უმრავლესობისა და ყველა წიწვოვანის ღეროს მეორეულ მერქანში არჩევენ წლიურ რგოლებს და რადიალურ ანუ გულგულის სხივებს; თავის მხრივ, წლიურ რგოლში არჩევენ გაზაფხულის — ადრეული და შემოდგომის — გვიანა მერქნის ზონებს.
ხე ისევე როგორც ქვა წარმოადგენს ბუნებრივ მასალას, რომელიც არის სხვადასხვა გამოსახულების შემნახველი. მკვლევარების მიხედვით, ხემ უბიძგა ხელი დამწერლობის განვითარებას სხვადასხვა ქვეყნებში. გარდა ამისა, უძველესი დროიდან ხე სიცოცხლესთან ასოცირდება.
სქოლიო
კატეგორია:ხეები კატეგორია:მეტყევეობა კატეგორია:მცენარეთა მორფოლოგია კატეგორია:მცენარეები
თეოფილე კანდელაკი
თეოფილე იოსების ძე კანდელაკი (დ. 15 მარტი, სამტრედია – გ. 17 ოქტომბერი, 1931, გორი) — ქართველი პედაგოგი, პუბლიცისტი, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი.
დაამთავრა ქუთაისის ვაჟთა I გიმნაზია (1873) და პედაგოგიური სასწავლებელი (1878). 1878–1880 წლებში მუშაობდა ქუთაისის სასულიერო სემინარიაში. 1880 წლიდან ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა გორში. 1898 წლიდან აქტიურად მონაწილეობდა ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების მუშაობაში. 1922 წელს დაბა მეჯვრისხევში დააარსა მუშათა სკოლა, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 1930 წლამდე.
ავტორია საყმაწვილო ლექსებისა; იბეჭდებოდა ჟურნალებში „ნაკადულსა“ და „ჯეჯილში“.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კატეგორია:დაბადებული 15 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1855 კატეგორია:სამტრედიაში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 17 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1931 თეოფილე კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
თორელები
თორელები — დიდგვარიან ფეოდალთა საგვარეულო XII-XIV საუკუნეების საქართველოში. სახელწოდება წარმოდგება მათი საგვარეულო მამულიდან — თორი (ახლანდელი ბორჯომის რაიონში). თორის წარმომავლობაზე სამეცნიერო ლიტერატურაში არსებობს სხვადასხვა აზრი: ს. კაკაბაძე თორელებს მიიჩნევს მხარგრძელთა საგვარეულოს განშტოებად. ლ. მუსხელიშვილის აზრით, თორელების სახლი უკავშირდება სამძივართა გვარს, ნ. შოშიაშვილს მიაჩნია, რომ თორელების სახლი წარმოიქმნა გამრეკელთა საგვარეულოდან (პირველად იხსენიება X საუკუნეში), ხოლო გამრეკელი, გვარის აღმნიშვნელი სიტყვა, თორელებში იქცა სახელად. მართლაც XII საუკუნიდან გამრეკელი სახელად გვხვდება მხოლოდ თორელებისა და მათი შთამომავლების — ჯავახიშვილების გვარში (ისევე, როგორც კახა).
სამეცნიერო ლიტერატურაში გამოთქმული მოსაზრება (ს. კაკაბაძე, ნ. შოშიაშვილი, სარგის ცაიშვილი), რომ XII-XIII საუკუნეების ქართველი პოეტი შოთა რუსთაველი თორელების საგვარეულოდან იყო და რუსთაველი იმიტომ ეწოდა, რომ მესხეთის რუსთავს ფლობდა სამამულედ. ამას მხარს უჭერს ის გარემოება, რომ თორელების საგვარეულო მესხური იყო და ამ საფეოდალოში შედიოდა რუსთავი, აგრეთვე ისიც, რომ იერუსალიმის ჯვრის მონასტერის აღაპში შოთა იხსენიება მეჭურჭლეთუხუცესად. ეს სახელო კი ამ პერიოდში თორელებს ეპყრათ.
XII საუკუნის II ნახევრიდან XIII საუკუნის 60-იან წლებამდე თორელების სახლის თავადები (ე. ი. ფეოდალური საგვარეულოს უფროსები) იყვნენ როგორც საქვეყნოდ გამრიგე მოხელეები (ახალქალაქის ერისთავთერისთავები), ისე დარბაზის რიგის მოხელეები — უწყების მეთაურები (ამილახვრები, ამირსპასალარები, მეჭურჭლეთუხუცესები). ამასთან ერთად, თორელებს ზოგჯერ განსაგებლად ეძლეოდათ სახასო ქვეყნის (ე. ი. სამეფო დომენის) რომელიმე ნაწილიც. მაგ. 1163 წელს ანისის გამგებელი ყოფილა კახა თორელი. ასევე საგამგებლოდ ჰქონდათ თორელებს, როგორც ჩანს, საუფლისწულო დომენი — ძამის ხეობა — და სამეფო დომენი — „კარული ქვეყანა“ (კარის მიმდგომი მხარე). ორივე ეს მხარე მათ შემდეგ საკუთარ მამულად აქციეს („კარული ქვეყანა“ თორელ-ახალციხელებს 1270-იან წლებში მედროვე სადუნ მანკაბერდელმა წაართვა). თორელებმა ხელთ იგდეს სხვა მამულებიც: ახალციხე (სამცხეში), ღობიეთი (ჯავახეთში), ქვემო (ქვემო ქართლში), ძამა (შიდა ქართლში). ამის მიხედვით წარმოიქმნა თორელთა საგვარეულო განშტოებები: ახალციხელი, ღობიარი, ქვეშელი, ძამელი. XII საუკუნიდან თორელების ფეოდალური მფლობელობა გავრცელდა თეძმის ხეობაზეც. აქ XIII საუკუნეში ჩამოყალიბდა თორელ-ჯავახიშვილთა ახალი საფეოდალო, რომელიც XIV საუკუნიდან იქცა ჯავახიშვილთა სათავადოდ.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
Raphitoma divae
Raphitoma divae — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ნოვა-კალუჰა-დრუჰა
ნოვა-კალუჰა-დრუჰა (Нова Калуга Друга) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ბერისლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 7 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერისლავის რაიონის სოფლები
Let It Rock (ჩაკ ბერის სიმღერა)
Let It Rock — ჩაკ ბერის სიმღერა. შეტანილია მის 1960 წლის ალბომში Rockin' at the Hops.
1971 წელს ჯგუფ როლინგ სტოუნზის მიერ სინგლზე Brown Sugar გამოიცა სიმღერის ცოცხლად ჩაწერილი ვერსია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩაკ ბერის სიმღერები კატეგორია:როლინგ სტოუნზის სიმღერები კატეგორია:1971 წლის სიმღერები
გამრეკელი თორელი
გამრეკელი კახას ძე თორელი, XIII საუკუნის 30-40-იანი წლებში მოღვაწე, ქართველი დიდგვაროვანი ფეოდალი, ახალქალაქის (ე. ი. ჯავახეთის) ერისთავთერისთავი, მეჭურჭლეთუხუცესი. 30-იან წლებში სხვა დიდ ფეოდალებთან ერთად მიენდო მონღოლებს, რომლებმაც თორელს დაუტოვეს მისი სამამულე და სახელო ქვეყნები. 1245 წელს თორელი მონღოლებმა, ერთ-ერთი დუმნის (ჯავახეთი და სამცხე კარნუ-ქალაქამდე) თავად დანიშნეს. მონაწილეობდა კოხტასთავის შეთქმულებაში მონღოლთა წინააღმდეგ. მომხრე იყო დავით ლაშას ძის გამეფების. 40-იანი წლების შემდეგ ის წყაროებში აღარ იხსენიება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები
Lasioglossum dotatum
სქოლიო
dotatum
სალტილიო
სალტილიო (Saltillo) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი სამხრეთ მექსიკაში. კოაუილის შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა 648 929 ადამიანი (2005).
აცეტაბულარია
მინი|აცეტაბულარია აცეტაბულარია (Acetabularia) — მწვანე წყალმცენარეების გვარი. გავრცელებულია ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ზღვებში. აერთიანებს 21 სახეობას. შედგება დანაკვთული რიზიოდული ძირისაგან, ცილინდრული ფეხისა და ქუდისაგან, რომელიც რგოლურად განლაგებული გამეტანგიუმებითაა შექმნილი.
სალტილიო
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:მექსიკის ქალაქები
აცეტაბულარია
აცეტაბულარიას ახასიათებს განვითარების მეტად რთული და ხანგრძლივი სასიცოცხლო ციკლი, რომელიც ლაბორატორიულ პირობებში 6 თვემდე მცირდება. აცეტაბულარია ბირთვისა და ციტოპლაზმის ურთიერთმოქმედების კვლევის კარგი ობიექტია.
ლიტერატურა
კატეგორია:მწვანე წყალმცენარეები
ნიკარაგუის დღესასწაულები
კატეგორია:ნიკარაგუა
იუიუ
იუიუ (Iuiú) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში, ბრაზილიის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი რეგიონში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 905 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 1 095.715 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.95 კმ²-ზე.
Mad About You
„Mad About You“ — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა სინგლი, რომელიც გამოიცა 1991 წლის იანვარში. იგი შეტანილია მუსიკოსის მესამე სტუდიურ ალბომში The Soul Cages.
მუსიკოსის თქმით, სიმღერა დაიწერა მეფე დავითისა და ბერსაბეს ამბის გავლენით.
სქოლიო
კატეგორია:სტინგის სიმღერები კატეგორია:1990 წლის სიმღერები კატეგორია:1991 წლის სინგლები
დიდი გარეჯვარი
დიდი გარეჯვარი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის გორის მუნიციპალიტეტში (კარალეთის თემი) შიდა ქართლის ვაკეზე, მდინარე აძურის (მეჯუდის მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 660 მეტრი, გორიდან 12 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 711 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Raphitoma echinata
Raphitoma echinata — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ნიკარაგუის დემოგრაფია
მსოფლიოს ფაქტების წიგნის მიხედვით ნიკარაგუის მოსახლეობა არის 5,675,356. ნიკარაგუის მოსახლეობის უმეტესობა არიან თეთრკანიანები და მეტისები. ზუსტად 69% არის მეტისი და 17% თეთრკანიანები. თეთრკანიანები და მეტისები განფენილი არიან ქვეყნის დასავლეთ ტერიტორიაზე და ერთად აღებული ნიკარაგუის მოსახლეობის 86%-ს შეადგენენ, 4,8 მილიონს.
შავკანიანები და აფრო-ნიკარაგუელები ნიკარაგუის მოსახლეობის 9%- შეადგენენ. მათი განსახლების არეალი ქვეყნის მეჩხრად დასახლებული აღმოსავლეთ რეგიონია-კარიბის ზღვისპირეთი. შავკანიანების უმეტესობა ვესტ-ინდიური წარმოშობისაა და მათი წინაპრები იყვნენ იამაიკიდან მონებად ჩამოყვანილები, ბრიტანეთის პროტექტორატის დროს. ნიკარაგუას ჰყავს ყველაზე დიდი რაოდენობის აფრო-ლათინოსები მთელს ცენტრალურ ამერიკაში. ზემოთცამოთვლილ ეთნიკურ ჯგუფებს შორის ასევე ცხოვრობენ გარიფუნას ხალხი, რომელთაც აქვთ კარიბული, ანგოლური, კონგოური და ავარაკული წარმომავლობა. დარჩენილი 5% არიან ამერინდიელები-ნიკარაგუის ენდოგენური მოსახლეობის წმინდა სისხლის შთამომავლები. ნიკარაგუის კოლუმბიმდელი მოსახლეობის შთამომავლები ნიკარაგუის ტერიტორიაზე აერთიანებენ არაერთ ეთნოსს. დასავლეთ რეგიონში სახლობს ნიკარაოს ხალხი, რომლების კულტურულად ძალზედ ახლოს იყვნენ მაიას ტომებთან და რომელთა მიხედვითაც დაერქვა ნიკარაგუას დღევანდელი სახელი. ნიკარაგუის კარიბის ზღვის სანაპირო დასახლებული იყო ჩიბჩას ტომებით, რომლების ამ ტერიტორიწებზე გადმოსახლდნენ სამხრეთ ამერიკიდან, დღევანდელი კოლუმბიიდან და ვენესუელიდან. ეს ჯგუფი აერთიანებს შემდეგ ხალხებს: რამა, მოსკიტო, სუმო.
ნიკარაგუის ყველაზე მჭიდროდ დასახლებული ქალაქი არის მანაგუა 1.2 მილიონიანი მოსახლეობით (2005). 2004 წლის მონაცემებით 4,4 მილიონი ადამიანი ცხოვრობდა წყნარი ოკეანის სანაპიროზე, ქვეყნის ცენტრალურ და ჩრდილოეთ ნაწილში 2,7.
ნიკარაგუაში სააღრიცხვო სააგენტო არის ნიკარაგუის სტატისტიკისა და აღწერის ეროვნული ინსტიტუტი. მან თავისი პირველი აღრიცხვა ჩაატარა 1906 წელს ბოლო კი 2005 წელს.
დემოგრაფია
მეცხრამეტე საუკუნეში ენდოგენური მოსახლეობის რაოდენობა საკმაოდ დიდი იყო, თუმცა ისინი მეტისების უმრავლესობაში შეეთქვიფნენ. მე-19 საუკუნის განმავლობაში ნიკარაგუამ განიცადა ევროპელ ემიგრანტთა ტალღა განსაკუთრებით ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში მატაგალპაში, ესტელსა და ხინოტეგაში. ნიკარაგუის მოსახლეობის უმეტესობა ცხოვრობს დასავლეთ ნაწილში მანაგუის, ლეონისა და გრანადის მუნიციპალიტეტებში.
ეთნიკური ჯგუფები
ნიკარაგაუის მოსახლეობის 9% არის შავკანიანები, რომელთაც აფრო-ნიკარაგუელებსაც უწოდებენ. მათი განსახლების არეალი, ძირითადად ქვეყნის მეჩხრად დასახლებული აღმოსავლეთი, კარიბის ზღვისპირეთი, რეგიონი არის. შავკანიანი ნიკარაგუელები ანტილიური წარმომავლობის არიან. ნიკარაგუას აქვს აფრო ლათინოამერიკული მოსახლეობის უდიდესი პროცენტობრივი შემადგენლობა მთალს ცენტრალურ ამერიკაში. გარდა ამისა ნიაკრაგუაში სახლობენ გარიფუნის ხალხი და კონგოური, ანგოლური და ავარაკული წარმომავლობის ხალხი.
დარჩენილ 5% პროცენტს შეადგენს ენდოგენური მოსახლეობის ის ნაწილი, რომელიც არ შეეთქვიფა ნიაკრაგუაში მოსულ კოლონისტებს და მეტნაკლებად შეინარჩუნა თვითმყოფადოება. კოლუმბიმდელი ეპოქის მოსახლეობას შეადგენს არაერთი ინდური ეთნიკური ჯგუფი. ნიკარაგუის დასავლეთ ნაწილში ცხოვრობს ნიკარაოს ხალხი, რომელთა მიხედვითაც მთელს ნიკარაგუას დაერქვა სახელი. ნიკარაგუის კარიბის ზღვის სანაპიროზე ცხოვრობენ ჩიჩბას მონათესავე ჯგუფები, ძირითადად სამხრეთ ამერიკიდან გადმოსახლებულან. ესენი არიან მოსკიტოები, რამაები და სუმოები. საერთოდ, მეცხრამეტე საუკუნეში ენდოგენურ მოსახლეობას მნიშვნელოვანი ხვედრითი წილი ჰქონდათ ნიკარაგუის მოსახლობაში. დღესდღეობით კი მათი დიდი ნაწილი მეტისების უმრავლესობას შეეთქვიფა.
ანდაუს ხიდი
მინი|ანდაუს ხიდი დღეს მინი| მინი ანდაუს ხიდი (Brücke von Andau; Andaui-híd) — პატარა ხიდი აინზერკანალის შემდეგ (Einserkanal), (Hansági-főcsatorna), პატარა მდინარეზე, რომელიც ითვლება ავსტრიასა და უნგრეთს შორის საზღვრის ნაწილად. ხიდი მდებარეობს კომუნა ანდაუს (ბურგენლანდი, ავსტრია) ახლოს.
ნიკარაგუის დემოგრაფია
ენდოგენური მოსახლეობა
2005 წლის აღრიცხვის მონაცემებით 443,847 ადამიანი საკუთარ თავს ამერინდიელს უწოდებს. მათი რაოდენობის 50% სასოფლო დასახლებებში ცხოვრობს. 120,817 ადამიანი საკუთარ თავს მოსკიტოდ მიიჩნევს. ისინი საერთო ენდოგენური მოსახლეობის 27.2% შეადგენენ. 13,640 მაცხოვრებელი კითხვაზე, თუ რომელ ეთნიკურ ჯგუფს მიეკუთვნებიან, პასუხობენ "სხვა". 47,473 კი დარწმუნებული არაა თუ რომელ ენდოგენურ ეთნიკურ ჯგუფს მიეკუთვნება. 19,460 ადამიანი კი, რომელიც ენდოგენური მოსახლეობის 15.1%-ს შეესაბამება, არ პასუხობს შეკითხვაზე.
ანდაუს ხიდი
ისტორია
ყველაფერი იწყება 1956 წლის ზაფხულიდან, როცა უფრო და უფრო მეტმა უნგრელმა დაიწყო დასავლეთისკენ, ავსტრიის საზღვრისკენ გაქცევა. წარმოუდგენელია, რომ ამ პატარა მდინარეზე გადებულმა ხიდმა 70 000 უნგრელს გაუწია დახმარება უნგრეთის აჯანყების დროს.
ნიკარაგუის დემოგრაფია
იმიგრაცია
ნიკარაგუა თითქმის ყოველთვის განიცდიდა იმიგრანტთა მოწოლას. თუმცა იმიგრანტების რაოდენობას ნიკარაგუის მუდმივ მაცხოვრებლებთან შეფარდებით 1%-ს არ ასცილებია 1995 წლამდე. მხოლოდ 2005 წელს ჩამოსულთა რაოდენობამ 1.2%-ს მიაღწია. 1800-იან წლებში ნიკარაგუამ განიცადა რამდენიმე ტალღა იმიგრაციისა, რომელიც ძირითადად ევროპიდან მოედინებოდა. ოჯახები გერმანიიდან, ესპანეთიდან, იტალიიდან, ბელგიიდან, დანიიდან, საფრანგეთიდან ცამოდიოდნენ და სახლდებოდნენ ცენტრალურ და წყნარი ოკეანის რეგიონში. შედეგად, ჩრდილოეთ ნიკარაგუის ქალაქებში ესტელში, ხინოტეგასა და მატაგალპაში სახლობენ მეოთხე თაობის გერმანელები. მათ დაასრეს გაზეტები, ბანკები და სასტუმროები, ასევე მისდევდნენ სამეურნეო ბიზნესს, მოჰყავდათ ყავა და შაქარი.
დღესდღეობით ნიკარაგუის ცენტრალურ რეგიონში არსებობენ მცირე სირიული, სომხური, პალესტინური, ებრაული და ლიბანური სათვისტომოები, რომელთა საერთო რაოდენობა 30, 000 აღწევს. ასევე გვხვდებიან აღმოსავლეთ აზიიდან ჩამოსული ტაივანური, ჩინური და იაპონური მოსახლეობა. ნიკარაგუაში მცხოვრებ ჩინელთა რაოდენობა 12, 000 შეადგენს.
ანდაუს ხიდი
ლიტერატურასა და კინოში
თავისუფლების ნამდვილი სიმბოლოს სახით, ჯეიმზ მიჩენერმა არა მხოლოდ თავის წიგნს, ანდოს ხიდს მისცა ხიდის სახელი, არამედ გახადა მსოფლიოში ცნობილი მემორიალი. მიჩენერის წიგნის დამატებაში ხიდი ასევე გვევლინება Der Bockerer III-ის თემად, ავსტრიულ ფილმში.
ნიკარაგუის დემოგრაფია
ემიგრაცია
ნიკარაგუის სამოქალაქო ომისა და რევოლუციის შემდეგ არაერთი ნიკარაგუელი წავიდა საზღვარგარეთ. 1990 წლის არჩევნების შემდეგ ემიგრანტი ნიკარაგუელების ნაწილი დაბრუნდა, თუმცა მათი უმრავლესობა ისევ საზღვარგარეთ რჩება. 1998 წელს ქარიშხალ მიჩის გამო 4, 000 ადამიანი დაიღუპა და დანგრეული ეკონომიკის გამო მიუსაფარი მოსახლეობის რიცხვი გაიზარდა. მათ მიიღეს დროებითი მფარველობის სტატუსი და შეერთებულ შტატებში "ლტოლვილის" სტატუსით ჩავიდნენ. ბუნებრივი და პოლიტიკური კატაკლიზმების გარდა სიღარიბე და უმუშევრობა მირეკება ათასობით ნიკარაგუელს საზღვრებს გარეთ.
ნიკარაგუიდან ემიგრაცია ჯერ კიდევ მიმდინარე პრეოცესია. 1990-2004 წლებში 800,000 ნიკარაგუელმა დატოვა თავისი საცხოვრებელი, როცა 1970-1989 წლებში 100,000 ადამიანი იყო ემიგრირებული ნიკარაგუიდან. მსოფლიო ბანკის 2005 წლის მონაცენებით ნიკარაგუის საზღვრებს გარეთ 683,520 ადამიანი ცხოვრობდა ლეგალურად. თუ კი არალეგალთა აღრიცხვაც გახდება შესაძლებელი, არ არის გამორიცხული, რომ 1,5 მილიონი ადამიანი აღმოჩნდეს ემიგრანტი. ნიკარაგუელები არიან სიდიდით მესამე საზოგადოება ცენტრალურ ამერიკაში, რომლებიც ცხოვრობენ საზღვარგარეთ.
მოსახლეობა
ნიკარაგუის ყველაზე მეტად დასახლებული ქალაქი არის დედაქალაქი მანაგუა 1,2 მილიონიანი მოსახლეობით. 2005 წლის მონაცემებით 4.4 მილიონი ადამიანი სახლობს წყნარი ოკეანის, ცენტრალურ და ჩრდილოთ რეგიონებში. მხოლოდ წყნარი ოკეანის სანაპიროზე ცხოვრობს 2. 7 მილიონი ადამიანი, როცა კარიბის ზღვისპირეთში 700. 000 ადამიანი სახლობს.
გაერთიანებული ერების მონაცემებით ნიკარაგუის მოსახლეობა არის 5,743,000. მოსახლეობის ზრდა აღწევს 1.31%, შობადობის რაოდენობა კი- 24.9/1,000 სულ მოსახლეზე. სიცოხლის ხანგრძლივობა 72.90 წელი არის. 69.99-მამაკაცებში, 76.00-ქალებში.
ენა
ნიკარაგუის ოფიციალური ენა არის ესპანური (ნიკანიოლი- ნიკარაგუული ესპანური), რომელზეც საუბრობს მოსახელობის 90%. ქვეყანაში გვრცელებულია ესპანურის ვესეოს დიალექტი, მსგავსად ცენტრალური ამერიკის სხვა ქვეყნებისა.
კარიბის ზღვისპირეთში მცხოვრები ენდოგენური მოსახლეობა საუბრობს თავიანთ მშობლიურ ენებსა და ინგლისურზე. ენდოგენურ ენებს შორის გამოირჩევიან სუმოს, რამასა და მოსკიტების ენები. შემორჩენილია კრეოლების ენები, თუმცა იგი ჩაანაცვლა კრეოლების ინგლისურმა, რომელზეც 30, 000 კრეოლი საუბრობს.
ეროვნულ უმცირესობებს, რომლებიც ძირითადად გასულ საუკუნეებში ჩასახლდნენ ნიაკრაგუაში შენარჩუნებული აქვთ თავისი წინაპრების ენები და იმავდროულად საუბრობენ ესპანურად ან ინგლისურად. ასეთ ენებს მიეკუთვნება ჩინური, არაბული, იტალიური, გერმანული.
ევროპული ენების გარდა ნიაკრაგუაში სამი მკვდარი ენაა, რომელსაც იყენებდნენ ადგილობრივი ინდიელები.
რელიგია
ნიკარაგუის რელიგია მნიშვნელოვანი ნაწილი არის ნიკარაგუის კულტურისა. ნიკარაგუაში რელიგიური თავისუფლება და შემწყნარებლობა დაცულია კონსტიტუციის ძალით.
ნიკარაგუაში რელიგიური თავსიუფლება დაკანონდა 1939 წლის შემდეგ. ქვეყანაში რომელიმე რელიგიას არ აქვს ოფიციალური სტატუსი.
ნიკარაგუაში ყველაზე ძლიერი და დიდი ხნის ისტორიის მქონე არის კათოლიკური ეკლესია, რაც აისახება კათოლიკეტა რაოდენობაზე ნიკარაგუის მოსახლეობაში. კათოლიკე მღვდლები ცდილობენ აიმაღლონ საკუთარი ავტორიტეტი და საკუთარ გამოსვლებში ეროვნული ერთობისკენ მოუწოდებენ. ასევე, ისინი ხშირად ასრულებენ მედიატორების როლს პოლიტიკურ პარტიებს შორის პოლიტიკური კრიზისის დროს. ევანგელისტები და მორმონები 1990-იანი წლებიდან იფართოებენ მიმდევრების რაოდენობას. კარიბის ზღვის სანაპიროზე მრავლად არიან ანგლიკანური და მორავიანული ეკლესიის მიმდევრები.
მორავიანელები ნიკარაგუაში დამკვიდრდნენ XVI საუკუნეში. პროტესტანტები და ქრისტიანობის სხვა მიმდინარობების წარმომადგენლები ნიკარაგუაში გამოჩნდნენ მეცხრამეტე საუკუშეში და მიმდევრები გამოიჩინეს ჯკარიბის ზღვის სანაპიროზე.
დიდი მნიშვნელობა აქვს მფარველ წმინდამებს, რომლებიც მოიაზრებიან ღმერთისა და ადამიანების დამაკავშირებლებად. უმეტესად მდებარეობენ როგორც დედაქალაქ მანაგუაში, ისე მცირე სასოფლო დასახლებებში. დღესასწაული ლა პარუისმა, რომელიც დეკემბერში იმართება ერთი კვირის განმავლობაში, შობასა და აღდგომაზე მნიშვნელოვანი დღესასწაული.
დემოგრაფიული მაჩვენებლები
thumb|ნიკარაგუის მოსახლეობის ზრდა (1961-2003)
ქვემოთ მოცემული დემოგრაფიული მონაცემები ეყრდნობა მსოფლიოს ფაქტების წიგნისა და გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის კვლევებს.
ნიკარაგის მოსახლეობის 19% ცხოვრობს წყნარი ოკეანის დაბლობებსა და შიდა მთიანეთის მოსაზღვრე რეგიონებში. მოსახლეობის 54% ცხოვრობს ქალაქად.
შობადობის კოეფიციენტი
24.9/1,000 (2005-2010)
სიკვდილიანობის მაჩვენებლები
4.7/1,000 (2005-2010)
მოსახლეობის ზრდის მაჩვენებლები
1.31% (2005-2010)
ეთნიკური ჯგუფები
მეტისი 69%, შავკანიანი 17%, თეთრკანიანი 9%, ამერინდიელი 5%
რელიგიები
კათოლიკეები 58.5%, ევანგელისტები 21.6%, მორევიანები 1.6%, იეღოვას მოწმეები 0.9%, სხვები 1.6%, არც ერთი 15.7%, (2005).
ენები
ესპანური ენა (ოფიციალური) (შენიშვნა: ინგლისური და ენგოგენური ენები კარიბის ზღვის სანაპიროზე)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნიკარაგუა
ქვაბრუთა
ქვაბრუთა — სოფელი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკის გუდაუთის მუნიციპალიტეტში (აჭანდარის თემი), აფხაზეთის ბორცვიან მთისწინეთში, მდინარე ჭბაართის ნაპირას. ზღვის დონიდან 180 მ, გუდაუთიდან 20 კმ., აჭანდარიდან 3 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა. ამჟამად ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ნაკაიძეები (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი)
ნაკაიძეები — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქობულეთის მუნიციპალიტეტში, ხუცუბნის თემში (სოფლები: ნაკაიძეები, ქვედა სამება, ხუცუბანი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 672 კაცი. სოფელში არის ნაკაიძეების საჯარო სკოლა.
სქოლიო
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Lasioglossum drakensbergense
Lasioglossum drakensbergense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1946 წელს.
სქოლიო
drakensbergense
Best of Rockers 'n' Ballads
Best of Rockers 'n' Ballads — გერმანული როკ ჯგუფ Scorpions-ის სიმღერების კომპილაციური ალბომი. გამოვიდა 1989 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:სკორპიონსის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:1989 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Mercury Records-ის კომპილაციური ალბომები
26 სექტემბერი
26 სექტემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 269-ე დღე (ნაკიან წლებში – 270-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 96 დღე.
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
პრიშტინას კულტურა
მინი|პრიშტინა-ფოტოკოლაჟი პრიშტინა — კოსოვოს დედაქალაქი და კოსოვოში მცხოვრები ალბანელების კულტურული და მხატვრული განვითარების ცენტრია. კულტურული საკითხებით დაკავებულია, განყოფილება, რომელიც აწყობს კულტურულ ღონისძიებებს, რამაც პრიშტინა აქცია ერთ-ერთ ყველაზე გამორჩეულ კულტურული და მხატვრული ტრადიციების მქონე ქალაქად.
ბიბლიოთეკა " Hivzi Sulejmani"
ერთ-ერთი უდიდესი ბიბლიოთეკაა, რომელიც დაარსდა 1940 წელს. წიგნების რაოდენობა თითქმის 100000-ს შეადგენს. ყველა წიგნი ხელმისაწვდომია ბიბლიოთეკაში დარეგისტრირებული მკითხველებისთვის. ბიბლიოთეკა ოფიციალურად დაარსდა 1963 წლის 12 ივნისს სახელწოდებით " მილადინ პოპოვიჩის სახალხო ბიბლიოთეკა", რომელიც მოგვიანებით შეიცვალა " მილადინ პოპოვიჩის სახალხო ბიბლიოთეკით". 1993 წლიდან 1999 წლამდე მილადინ პოპოვიჩის სახელი ამოიღეს  და ეწოდა "ქალაქის ბიბლიოთეკა". ომის ბოლოს სახელწოდება კვლავ შეიცვალა და დაერქვა „მუნიციპალური ბიბლიოთეკა –  Hivzi Sulejmani“. 2014 წლის იანვარში ამერიკის შეერთებული შტატები ს საელჩომ პრიშტინაში 2000 ინგლისურენოვანი წიგნი  გადასცა პრიშტინის ბიბლიოთეკის მუნიციპალიტეტს.
კოსოვოს ეროვნული ბიბლიოთეკა
მინი|კოსოვოს ეროვნული ბიბლიოთეკა დაარსდა 1944 წელს და მდებარეობს პრიშტინის უნივერსიტეტის კამპუსში. ის ასევე არის ყველაზე მაღალი დაწესებულება კოსოვოში. ბიბლიოთეკას ყოველწლიურად ემატება 40000-ზე მეტი ეგზემპლიარი. ხელმისაწვდომი ბიბლიოთეკებია: ევროპის ბიბლიოთეკა, ნატოს ბიბლიოთეკა, თანამედროვე ხელოვნების ბიბლიოთეკა, მუსიკალური ხელოვნების ბიბლიოთეკა და ა.შ.
კოსოვოს ეროვნული თეატრი
კოსოვოს ეროვნული თეატრი დაარსდა 1946 წლის ოქტომბერში პრიზინში. მას ჯერ უწოდეს რეგიონალური პოპულისტური თეატრი, შემდეგ კი პროვინციული პოპულისტური თეატრი. 1999 წელს მას საბოლოოდ ეწოდა კოსოვოს ეროვნული თეატრი. ეს იყო პირველი პროფესიული თეატრალური ინსტიტუტი კოსოვოში მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ. დაარსებიდან რამდენიმე თვეში თეატრი პრიშტინაში გადაიტანეს. თეატრის პირველი სპექტაკლები ძირითადად შექმნეს მოყვარულმა არტისტებმა და ნიჭიერმა და ენთუზიაზმმა იდეალისტებმა, რომლებსაც ეხმარებოდნენ ყოფილი იუგოსლავიის სხვა თეატრების პროფესიონალი მსახიობები. 1960-იან წლებში თეატრის ანსამბლი თანდათან გამდიდრდა პროფესიონალი კადრებით.
1989 წლამდე ქვეყანაში შედგა 400-ზე მეტი თეატრალური პრემიერა, 10000-ზე მეტი განმეორებით იყო ნაჩვენები, რომელსაც დაესწრო  3,2 მილიონზე მეტი მაყურებელი. ამ თეატრის რეპერტუარი აგებული იყო მრავალ ეროვნულ, საერთაშორისო და იუგოსლავიის დრამატულ სცენარზე. ეს თეატრალური სპექტაკლები, რომლებიც წარმოდგენილი იყო ყოფილ იუგოსლავიის სხვადასხვა ეროვნულ და საერთაშორისო ფესტივალებზე, მაშინდელი კრიტიკოსების დიდი მოწონება დაიმსახურა და ხელოვნების სხვადასხვა ჯილდოები მოიპოვა. 1967 წელს იუგოსლავიის დრამატულ ფესტივალზე „Pozorje Sterijino“-ზე მიენიჭა პრიზი საუკეთესო დრამატულ სპექტაკლ „ერვეჰეჯას“, რომლის რეჟისორი იყო მუჰარემ კენი.. გარდა ალბანური სპექტაკლებისა, იყო სპექტაკლები სერბულ ენაზეც, განსაკუთრებით 1981 წლის შემდეგ, როდესაც თეატრი მუშაობდა იუგოსლავიის კომუნისტური რეჟიმის მძიმე პოლიტიკური ზეწოლის ქვეშ. 1990 წელს სლობოდან მილოშევიჩის მკაცრმა რეჟიმმა თეატრი სასტიკი ადმინისტრაციის ქვეშ მოაქცია, ალბანელი მსახიობები გააძევა თეატრიდან და თავის ტოტალიტარულ კონტროლ დაუქვემდებარა. ამის საპირისპიროდ იმ პერიოდში სამხატვრო ჯგუფის დახმარებით შეიქმნა მრავალი სასკოლო სახლი, რომლებიც უკვე შედიოდნენ ამ პროფესიული თეატრალური დასის შემადგენლობაში. 1999 წლის ომის შემდეგ თეატრში მრავალი ეროვნული და საერთაშორისო წარმოდგენა გაიმართა. თეატრს აქვს ეროვნული ხასიათი და ფინანსდება კოსოვოს კულტურის, ახალგაზრდობისა და სპორტის სამინისტროს მიერ.
დოდონა
თეატრი "დოდონა" დაარსდა 1986 წლის 12 ნოემბერს. ის დაამტკიცა პრიშტინის მუნიციპალიტეტმა. რაბი ბაირამიმ და ამრი ისმაილმა დიდი როლი შეასრულეს ამ თეატრის ჩამოყალიბებაში. პირველი პრემიერა შედგა 1987 წლის 16 მაისს. 1992 წლიდან, გარდა საბავშვო სპექტაკლებისა, თეატრმა დაიდგა სპექტაკლები ხანდაზმული მაყურებლისთვის. პირველი დღიდან დღემდე 34 საბავშვო სპექტაკლი გავიდა სცენაზე და შედგა 70-ზე მეტი პრემიერა უფროსებისთვის. 1994 წელს სერბეთის პოლიციამ სცადა თეატრის შეჩერება, მაგრამ "დოდონას" თანამშრომლებმა მუშაობა არ შეაჩერეს. "დოდონას" მიენიჭა მრავალი ეროვნული და საერთაშორისო ჯილდო, მათ შორის: ევროპის თოჯინების თეატრის ფესტივალზე პოგრადეცში, ალბანური თეატრის ფესტივალზე დებარში, ალბანური კულტურის დღეებზე პარიზში, თოჯინების თეატრის დღეებზე მისტელბახში, ავსტრია და ა.შ.
ოდა
დამოუკიდებელი თეატრი „ოდა“ 2002 წლის ბოლოს მსახიობ ლირახ ჩერაისა და რეჟისორ ფლორენტ მეჰმეტის ინიციატივით დაარსდა. 2003 წლის 1 მარტს აჩვენეს თეატრის პირველი სპექტაკლი "ვაგინას მონოლოგები". ამ დღეს ასევე აღინიშნება თეატრის დაბადების დღე. "ოდა" არის ერთადერთი დამოუკიდებელი თეატრი კოსოვოს რესპუბლიკაში, რომელსაც აქვს საკუთარი მოედანი. ადგილობრივი წარმოების გარდა, რეპერტუარში შედიოდა ასევე უცხოელი ავტორების ნაწარმოებები ევროპიდან და აშშ-დან. თეატრი არის ევროპის თანამედროვე თეატრალური საზოგადოების ნაწილი, არაფორმალური ევროპული თეატრის და Balkan Express-ის წევრი, რომელიც ბალკანეთის რეგიონის თეატრების ქსელის ნაწილია. გარდა თეატრალური სპექტაკლებისა, თეატრს აქვს ორგანიზებული და გამართული სხვადასხვა კონცერტები, ფილმების ჩვენება, აქციები, დებატები და ა.შ. თეატრის შენობა ასევე გამოიყენება სხვადასხვა სატელევიზიო შოუს, სიტკომების, მუსიკალური კლიპებისა და ფილმებისთვის. ჯერჯერობით, "ოდას" თეატრმა ყოველწლიურად 200-ზე მეტ მხატვრულ ღონისძიება წარმოადგინა, მიიღო 50 000 მატურებელი.
ფილარმონიული ორკესტრი
მინი|კოსოვოს მუსიკალური ფესტივალი ფილარმონიული ორკესტრი დაარსდა 2000 წელს 120 მუსიკოსთან ერთად. ორკესტრში შედიოდნენ კლასიკური მუსიკის სოლისტები და პროფესიონალი ინსტრუმენტალისტები. ორკესტრი წელიწადში 25-მდე კონცერტს აწყობს. მისი წევრები ძალიან აქტიურობენ ეროვნულ ფესტივალებზე და მის ფარგლებს გარეთ, როგორც ინდივიდუალურად, ასევე სხვა მხატვრულ მუსიკალურ კომპოზიციებში. ბოლოს ისინი იაპონიაში გამოვიდნენ.
ოპერა
პირველი ოპერა იყო კოსოვოელი კომპოზიტორის "გოცა ე კაჩანიკუტი" (ქალიშვილი კაჩანიკუტიდან). იგი დაიწერა 1970 წლის ბოლოს ორ მოქმედებად რაუფ დომის მიერ, ლიბრეტო შეიქმნა იტალიაში იუსუფ ბუხოვისა და აჯმანე დჰომის მიერ, რომელიც დაფუძნებული იყო ალბანელი მწერლის მილტონ ს. ის რომანს. ოპერა დაიწერა ექვსი სოლისტის, გუნდისა და ორკესტრისთვის. ეს ოპერა პრიზინში შესრულდა ალბანელი სოლისტების, პრიშტინის რადიოსა და ტელევიზიის ორკესტრის მიერ.
პირველი ბალეტი კოსოვოში  "Sokoli e Mirusha" შეიქმნა 1976 წელს. 2002 წელს კოსოვოში ოპერის არც ერთი სრული დადგმა არ ყოფილა. თუმცა, იყო საორკესტრო წარმოდგენები ოპერებიდან, თავდაპირველად 1952 წელს პრიზენში კულტურულ-მხატვრული საზოგადოების "აგიმის" გუნდის მიერ.
2004 წელს კოსოვოს ოპერა დაარსდა კოსოვოს კულტურის სამინისტროს მიერ.
სამხატვრო გალერეა
ეროვნული სამხატვრო გალერეა დაარსდა 1979 წელს, როგორც კულტურული დაწესებულება, რომლის ფუნქციაში შედის სახვითი ხელოვნების, ასევე ძვირფასი ნამუშევრების შეგროვებას და შენარჩუნებას. ამ ინსტიტუტის ორგანიზებით 500-ზე მეტი გამოფენა მოეწყო. გალერეა ასევე იწვევს ახალგაზრდა მხატვრებს და აწყობს გამოფენებს ამ ახალგაზრდა მხატვრების საქმიანობის ამსახველი. ეროვნული სამხატვრო გალერეა მდებარეობს პრიშტინის უნივერსიტეტის კამპუსში, კოსოვოს უნივერსიტეტის ეროვნული და ბიბლიოთეკის შემდეგ.
გამოფენები
კოსოვოს სამხატვრო გალერეაში დაარსებიდანვე მოეწყო 500-ზე მეტი გამოფენა. ვიზიტორთა რაოდენობა რამდენიმე ასეულიდან რამდენიმე ათასამდე მერყეობს. გამოფენები ყველაზე მეტი მნახველით:
სიმღერისა და ცეკვის ეროვნული ანსამბლი - "შოტა"
სიმღერისა და ცეკვის ეროვნული ანსამბლი "შოტა"დაარსდა 1948 წელს, როგორც ერთ-ერთი პირველი მხატვრული და კულტურული ინსტიტუტი კოსოვოში. თხუთმეტი წელი ეს ანსამბლი მუშაობდა როგორც საზოგადოებრივი, შემდეგ კი ნახევრად პროფესიონალური ანსამბლი მაშინ, როცა 1964 წლის მარტში კოსოვოს ასამბლეის გადაწყვეტილებით „შოტამ“ მიიღო პროფესიული ანსამბლის სტატუსი. ბოლო ორმოცდაათი წლის განმავლობაში ანსამბლმა "შოტამ" გადამწყვეტი როლი ითამაშა ალბანური სიმღერებისა და ცეკვების შენარჩუნებასა და განვითარებაში.
ბალეტი
კოსოვოს პირველი საბალეტო დასი ჩამოყალიბდა 1972 წელს, ბალერინებმა განათლება მიიღეს სკოპიეს საშუალო საბალეტო სკოლაში, რეჟისორ ტატიანა პეტკოვსკაიას ხელმძღვანელობით. სკოლა კოსოვოდან ოცდახუთმა მოცეკვავემ დაამთავრა, მათგან იყო 19 კაცი და 6 ქალი, სწავლის წარმატებით დასრულების შემდეგ მოცეკვავეების უმეტესობა პრიშტინაში დაბრუნდა. კოსოვოს ბალეტი ჩამოყალიბდა კოსოვოს ეროვნულ თეატრში.
ბალეტმა დადგა მრავალი წარმატებული შოუ, როგორც თანამედროვე, ისე კლასიკური. ბალეტის აღდგენის შემდეგ კომპანია მჭიდროდ თანამშრომლობდა ალბანელ ქორეოგრაფ გერგი პრევაზისთან. მათ ერთად მოახერხეს ისეთი თანამედროვე საცეკვაო ნაწარმოებების ორგანიზება, როგორიცაა "ტრანზიცია II", "არ მესმის გონგი? "", "კონტრასტი" და "შესრულება".
კინო
კინემატოგრაფიამ კოსოვოში ალბანურ ენაზე ფუნქციონირება დაიწყო კოსოვოს კინოს შექმნის შემდეგ, რომელიც აწარმოებდა მოკლემეტრაჟიან და დოკუმენტურ ფილმებს, მულტფილმებს და მოგვიანებით მხატვრულ ფილმებს. კოსოვოს კინემატოგრაფიის ცენტრი არის საზოგადოებრივი კინოს საფუძველი და კინემატოგრაფიის ცენტრალური ორგანო. მისი მიზანია კინოს საკითხებში საზოგადოებრივი ინტერესის მქონე მიზნების მიღწევა. იგი გახდა პანევროპული ორგანიზაციის - European Film Promotion-ის წევრი. ეს გადაწყვეტილება ამ ორგანიზაციის გენერალურ ასამბლეაზე მიიღეს და 2012 წელს გამოცხადდა, რომ კოსოვო ამ ქსელური ორგანიზაციის 33-ე წევრი გახდა.
პრიშტინას აქვს ორი კინოთეატრი, Kino ABC და Kino ABC 1. კინოთეატრი ABC გაიხსნა 2000 წელს და მდებარეობდა პრიშტინის ცენტრში. Cinema ABC-მ 3D ტექნოლოგიით ფილმების ჩვენება 2013 წელს დაიწყო. კინოთეატრმა ABC 1-მა ფუნქციონირება დაიწყო 2010 წლიდან 2012 წლამდე. ყოველწლიურად ABC Cinema აჩვენებს ფილმებს უცხო ქვეყნებიდან ერთი კვირის განმავლობაში.
ეროვნული მუზეუმი
მარცხნივ|მინი|მუზეუმი პრიშტინაში კოსოვოს ეროვნულ მუზეუმს აქვს სხვადასხვა პროფილის 50 ათასზე მეტი ექსპონატი, არქეოლოგიიდან, ტექნოლოგიიდან, ისტორიიდან, ბუნებიდან, ეთნოკულტურული, ფოლკლორი, მემკვიდრეობა და ა.შ. დ. ყველაფერი, რაც ასახავს კოსოვოს ისტორიას სხვადასხვა დროს, ნეოლითის ეპოქიდან დღემდე, კოსოვოს დამოუკიდებლობამდე.
მუზეუმი ფუნქციონირებს 1949 წლიდან, თუმცა მუზეუმის შენობა აშენდა 1889 წელს და დაპროექტდა ავსტრია-უნგრეთის შენობის არქიტექტურულ სტილში. მისი რეალური დანიშნულება იყო იმდროინდელი უმაღლესი სამხედრო სარდლობის განთავსება.
მუზეუმი მუშაობს 1200 ობიექტის დაბრუნებაზე, როგორიცაა არტეფაქტები, რომლებიც მნიშვნელოვანია კოსოვოს კულტურული მემკვიდრეობისთვის.
ეთნოგრაფიული მუზეუმი
ეთნოლოგიური მუზეუმი "ემინ ჯიკუ" პრიშტინაში მდებარე კოსოვოს ეროვნული მუზეუმის განუყოფელი ნაწილია. იგი მდებარეობს ძველ საცხოვრებელ კომპლექსში, შედგება ოთხი შენობისგან: ორი მე-18 საუკუნით თარიღდება, დანარჩენი ორი კი მე-19 საუკუნით. 2006 წელს ამავე საცხოვრებელ კომპლექსში მოეწყო კოსოვოს ეროვნული მუზეუმის მუდმივი ეთნოლოგიური გამოფენა.
ეთნოგრაფიული მუზეუმის კონცეფცია ემყარება 4 თემას, რომელიც წარმოადგენს ცხოვრების ციკლს დაბადებიდან დაწყებული, სიცოცხლის განმავლობაში, სიკვდილამდე და სულიერ მემკვიდრეობამდე. მუზეუმის ნაწილია ქვის სახლიც, რომელიც 1950-იან წლებში ქალაქ პრიშტინის ძველი ნაწილიდან იმავე საცხოვრებელ კომპლექსში გადაიტანეს. დღეს ის ემსახურება როგორც თანამედროვე ხელოვნების ცენტრს.
სქოლიო
კატეგორია:კულტურა ქალაქების მიხედვით კატეგორია:პრიშტინა კატეგორია:კოსოვოს კულტურა
მარაკაიბო
სახელი მარაკაიბო მომდინარეობს ადგილობრივ ინდიელთა ახალგაზრდა მეთაურის, კაკიკე მარასგან, რომელიც მამაცურად ებრძოდა გერმანელებს და დაიღუპა კიდეც მათთან ბრძოლაში. ამბობენ, რომ როდესაც მარა დაეცა, ინდიელებმა ყვირილი დაიწყეს "Mara cayo!" (მარა დაეცა), რაც საფუძვლად დაედო ქალაქის სახელს. სხვა ისტორიკოსები კი ამბობენ, რომ ამ მიწის პირველი სახელი იყო „მაარა-ივო“, რაც ნიშნავს — „ადგილი, სადაც უხვადაა გველები“.
მარაკაიბო მდებარეობს ვენესუელის უკიდურეს დასავლეთში, კოლუმბიის საზღვრიდან 80 კმ-ის მოშრებით, იმ არხის პირას, რომელიც ერთმანეთთან აკავშირებს მარაკაიბოს ტბასა და ვენესუელის ყურეს. აღმოსავლეთ ნაპირთან დაკავშირებულია არხზე გადებული რაფაელ ურდანეტას 8,7 კმ სიგრძის ხიდით.
ქალაქის აყვავების ხანა XVII საუკუნეში დადგა, რაც მრავალი მეკობრის შურს იწვევდა. მართლაც, ადვილად მისადგომობის გამო მრავალჯერ გახდა მეკობრეების თავდასხმის ობიექტი: 1615 წელს დაესხნენ ჰოლანდიელი მეკობრეები, 1666 წელს ფრანგები, 1669 წელს კი ინგლისელები.
1914 წელს გამოაშკარავდა, რომ მარაკაიბოს ტბის აუზი განსაკუთრებით მდიდარი იყო ნავთობით, სწორედ ამ პერიოდიდან იწყება ქალაქის ზრდა.
დაძმობილებული ქალაქები
მარაკაიბოს ექვსი დაძმობილებული ქალაქი ჰყავს:
სქოლიო
კატეგორია:ვენესუელის ქალაქები
À Fond Les Formes !
À Fond Les Formes ! — ფრანგული სტუდია Menoboy-ს 2012 წლის გეი პორნოგრაფიული ფილმი. ფილმის რეჟისორია ლუდოვიკ პელტიე.
სიუჟეტი
ფილმში მოქმედება ვითარდება სხვადასხვა სიტუაციებში. სექსუალური სცენები მიმდინარეობს სატრენაჟორო დარბაზში, ჩოგბურთის კორტზე, ავტობუსის გაჩერებაზე, საკალთბურთო მატჩის შემდეგ სპორტდარბაზსა და ბუნების წიაღშიც კი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გეი პორნოგრაფიული ფილმები
სსრ კავშირის საბჭოების I ყრილობა
ისტორია
დღის წესრიგი: სსრკ-ის შექმნის შესახებ დეკლარაციის განხილვა (ი. სტალინი); სსრკ-ის ცაკის არჩევნები.
პირველი მრავალენოვანი საბჭოთა სახელმწიფოს — სსრ კავშირის შექმნა გამოწვეული იყო ეკონომიკური და პოლიტიკური მიზეზებით, განპირობებული იყო რევოლუციის მონაპოვრის დაცვისა და საზოგადოების სოციალისტური გარდაქმნით. 1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ საბჭოთა რესპუბლიკებს შორის ჩამოყალიბებული პოლიტიკურ-სამხედრო, სამეურნეო და დიპლომატიური კავშირი გამყარდა სახელმწიფოებრივი გაერთიანებით. სსრკ-ის შექმნას სათავეში ედგა კომუნისტური პარტია. ვ. ლენინმა შეიმუშავა ერთიანი საკავშირო სახელმწიფოს გეგმა, რომლის წინაპირობა იყო თანასწორუფლებიანი მოკავშირე რესპუბლიკების ნებაყოფლობითი გაერთიანება. მხარი დაუჭირა რა ლენინურ ინიციატივას, რკპ (ბ) ცკ-ის პლენუმმა 1922 წლის 6 ოქტომბერს ცნო რსფსრ, უკრაინის, ბელორუსიის სსრ და ამიერკავკასიის სფსრ „საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირად“ გაერთიანების აუცილებლობას. სსრკ კონსტიტუციური საფუძვლების შესამუშავებლად შეიქმნა კომისია რესპუბლიკების წარმომადგენელთა მონაწილეობით. 1922 წლის ოქტომბერ-დეკემბერში რესპუბლიკების ცკ-ების პლენუმებმა მოიწონეს საბჭოთა რესპუბლიკების გაერთიანების ლენინური იდეა. სრულიად უკრაინის VII, სრულიად ბელორუსიის IV, ამიერკავკასიის საბჭოების I და სრულიად რუსეთის X ყრილობებმა მოიწონეს გაერთიანება და სრულუფლებიანი დელეგაციები მიავლინეს სრულიად საკავშირო საბჭოების I ყრილობაზე. ყრილობამ ერთხმად დაამტკიცა ხელშეკრულება და დეკლარაცია სსრკ-ის შექმნის სესახებ. დედაქალაქად გამოცხადდა მოსკოვი.
ცაკის შემადგენლობაში აირჩიეს 371 წევრი და 138 კანდიდატი ყველა რესპუბლიკიდან. მას დაევალა სსრკ საბჭოების II ყრილობისათვის მოემზადებინა ხელშეკრულებისა და დეკლარაციის საბოლოო ტექსტი. 30 დეკემბერს ცაკის I სესიაზე აირჩიეს ცაკის პრეზიდიუმი 19 წევრისა და 13 კანდიდატის შემადგენლობით. ცაკის თავჯდომარეებად აირჩიეს მ. კალინინი (რსფსრ), გ. პეტროვსკი (უკრაინის სსრ), ნ. ნარიმანოვი (ამიერკავკასიის სფსრ), ა. ჩევრიაკოვი (ბელორუსიის სსრ), ცაკის მდივნად — ა. ენუქიძე.
ლიტერატურა
*
სამღერელი
სამღერელი — სცენის აღმნიშვნელი ძვ. ქართული ტერმინი, გვხვდება ექვთიმე და გიორგი მთაწმიდლების თარგმანებში. ქართული სახილველის თავისებურებას შეადგენდა ორსამღერლიანობა (ორსცენიანობა), რაც სანახაობა „ნირზის“ განვითარებით უნდა შექმნილიყო. სანდრო ახმეტელი ბერიკაობის წარმსახვაში ორსამღერლიანობის (2 სათამაშო მოედნის) აუცილებლობას ხედავდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული თეატრი
რელფ ფოქსი
რელფ ფოქსი (Ralph Winston Fox; დ. 30 მარტი, 1900 ჰალიფაქსი, ინგლისი — გ. 28 დეკემბერი, 1936, ესპანეთი) — ინგლისელი პუბლიცისტი, ისტორიკოსი და ლიტერატურათმცოდნე. დაიღუპა ესპანეთის სამოქალაქო ომში (1936–1939). აღსანიშნავია მისი ნარკვევებისა და მოთხრობების წიგნი „სტეპების ხალხი“ (1925), რომანი „ცის შტურმი“ (1928), წიგნი „რომანი და ხალხი“ (გამოქვეყნდა 1937 წელს).
ლიტერატურა
კატეგორია:ინგლისელი მწერლები კატეგორია:ინგლისელი პუბლიცისტები კატეგორია:ინგლისელი ისტორიკოსები კატეგორია:ინგლისელი ლიტერატურათმცოდნეები კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 1936
აბესალომ ლორია
აბესალომ ლორია (დ. 22 აპრილი, 1922, თბილისი — გ. 27 იანვარი, 2001) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1985).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1922 კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები კატეგორია:სამამულო ომის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:გარდაცვლილი 27 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2001
უაიტჰოლის სასახლე
მინიატიურა|350პქ|უაიტჰოლის სასახლის კომპლექსი, ჰენდრიკ დენკერტსის ნახატი. მარცხნივ საბანკეტო სახლია. უაიტჰოლის სასახლე (Palace of Whitehall) — ინგლისის მონარქთა მთავარი რეზიდენცია ლონდონში 1539 წლიდან 1698 წლამდე, როდესაც ხანძრის მიერ ყველა შენობა განადგურდა ინიგოუ ჯოუნზის 1622 წელს აგებული საბანკეტო სახლის გარდა. ხანძრამდე სასახლე, რომელსაც 1500 ოთახი ჰქონდა, ევროპაში უდიდესად ითვლებოდა და იმ დროისთვის ასევე მსოფლიოში უდიდესი ნაგებობა იყო. სასახლის სახელი — უაიტჰოლი — ჰქვია ბრიტანეთის მთავრობის ამჟამინდელ ადმინისტრაციულ ცენტრს.
რიჩარდ იეიტსი
რიჩარდ იეიტსი (დ. 3 თებერვალი, 1926 — გ. 7 ნოემბერი, 1992) — ამერიკელი მწერალი. მისი პირველი რომანი „ამბოხის გზა“ 1962 წელს წიგნის ეროვნული ჯილდოს ფინალისტებს შორის დასახელდა.
უაიტჰოლის სასახლე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს სასახლეები კატეგორია:ლონდონის არქიტექტურა კატეგორია:სამეფო რეზიდენციები
რიჩარდ იეიტსი
მწერლის სიცოცხლის მანძილზე მისი შემოქმედების კრიტიკული აღიარება კომერციულ წარმატებაში არ ასახულა. იეიტსის ნაწარმოებების მიმართ საზოგადოებრივი ინტერესი მისი სიკვდილის შემდეგ გაღვივდა. ავტორის ცნობადობის გაზრდის ერთ-ერთი ფაქტორი გახდა მისი რომანის მიხედვით გადაღებული ოქროს გლობუსის მფლობელი და ოსკარის ნომინანტი ფილმი „ამბოხის გზა“, რომელშიც მთავარ როლებს ქეით უინსლეტი და ლეონარდო დიკაპრიო ასრულებენ.
საქართველოს მევენახეობა და მეღვინეობა
მევენახეობა და მეღვინეობა — საქართველოს სოფლის მეურნეობის უძველესი და მნიშვნელოვანი დარგი. ვაზის კულტურის ისტორია მჭიდროდაა დაკავშირებული ქართველი ერის ისტორიასთან. ჩვენი ერის შემოქმედებითი ბუნება და განსაკუთრებული სიყვარული ვაზისა და ღვინისადმი გამოიხატა ქართულ კულტურაში, ტრადიციულ წეს-ჩვეულებებში, არქიტექტურაში, ორნამენტში, ჭედურობაში, მხატვრობაში, პოეზიაში, სიმღერასა და ხელოვნების სხვა დარგებში.
რიჩარდ იეიტსი
ქართულ ენაზე თარგმნილია იეიტის რომანები: „ამბოხის გზა“ და „სააღდგომო ჩვენება“.
საქართველოს მევენახეობა და მეღვინეობა
საქართველო ითვლება მევენახეობა-მეღვინეობის ერთ-ერთ უძველეს კერად და ხარისხოვანი და მაღალხარისხოვანი ღვინოების წარმოების ზონად მსოფლიოში, რასაც ადასტურებს, გარეული და კულტურული აბორიგენული ვაზის ჟიშების მრავალფეროვნება, აგრეთვე ამპელოგრაფიული, პალეობოტანიკური, ისტორიული, არქეოლოგიური, ეთნოგრაფიული, ფილოლოგიური, ლინგვისტიკური და სხვა მეცნიერული გამოკვლევები, როგორც ქართველი ისე უცხოელი მკვლევარებისა.
ვაზი საქართველოში ფართოდ გამოიყენება. იყენებენ ყურძნისგან დაწურულ წვენს, ამზადებენ ბადაგს, თათარას და ჩურჩხელებს, გამოიყენება საჩამიჩედ, არსებობს დეკორატიული ჯიშები. იყენებენ სამკურნალოდ: გულსისხლძარღვთა დაავადებისა და სისხლის ნაკლებობის დროს.
ქართული ვაზის ისტორია
ლეგენდის მიხედვით, როდესაც განმანათლებელი წმინდა ნინო საქართველოში შემოვიდა, მას ხელში ეჭირა ვაზისგან დამზადებული, საკუთარი თმით შეკრული ჯვარი. მას შემდეგ ვაზი ახალი რელიგიის სიმბოლოა. ასევე, ქართული ეკლესიის კარები ხშირად ვაზის ფიცრებისაგან კეთდებოდა. გავრცელებული იყო ვაზის ჩუქურთმის გამოყენება ტაძარ–მონასტრების მშენებლობის დროს. ქართველი ხალხი შორეულ წარსულში ვაზს „წმინდა“ მცენარედ თვლიდა. ამიტომაც, ბუნებრივია ქართველი ადამიანის განსაკუთრებული ყურადღება ვაზის მოვლა–გაშენებისთვის. ძველ დროში, საქართველოს ეკონომიკის ერთ–ერთი მნიშვნელოვანი საფუძველი მევენახეობა იყო. საქართველოდან ღვინის ექსპორტს აწარმოებდნენ მეზობელი ქვეყნები. უცხო დამპყრობლების მხრიდან (თემურ–ლენგი, შაჰ–აბასი), ვენახების გაჩეხვის მიზანს წარმოადგენდა ქვეყნის ეკონომიკურად დაქვეითება და შემოსავლის შემცირება.
მალოიაროსლავეცი
მალოიაროსლავეცი ― ქალაქი რუსეთში, კალუგის ოლქში. მდებარეობს მდინარე ლუჟის მარჯვენა ნაპირზე, კალუგიდან 61 კმ, მოსკოვიდან 121 კმ.. არის რაიონის ცენტრი, საავტომობილო გზების კვანძი. მოქმედებს რკინიგზის სადგური.
საქართველოს მევენახეობა და მეღვინეობა
ქართული ვაზის ისტორია
ქართული მევენახეობის მწვერვალი XIX საუკუნის მეორე ნახევარში იყო. ქართული მეღვინეობის განვითარებაში უდიდესი წვლილი შეიტანა თავადმა ალექსანდრე ჭავჭავაძემ, რომელიც ფლობდა თელიანის მამულს. სწორედ იქ დაიწყო ადგილობრივი, სხვადასხვა სახის ღვინოების (რქაწითელი, მწვანე, საფერავი) დამზადება.
მალოიაროსლავეცი
ისტორია
დაარსდა XIV საუკუნის ბოლოს. 1485 წელს შეუერთდა მოსკოვის სამთავროს. 1812 წელს მალოიაროსლავეცთან მოხდა ბრძოლა საფრანგეთ-რუსეთის ომის დროს. ბრძოლის შედეგად ფრანგებმა აიღეს ქალაქი. 1941 წლის ოქტომბრიდან 1942 წლის იანვრამდე ოკუპირებული იყო მესამე რაიხის მიერ.
ლიტერატურა
კატეგორია:კალუგის ოლქის ქალაქები