cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ქართული ვაზის ჯიშები
მოუძიებელი ქართული ვაზის ჯიშები
საქართველოში ვაზის გადაშენებას რამდენიმე მიზეზი ჰქონდა. ერთ-ერთი მიზეზი მტრების შემოსევა გახლდათ, რომელთაც ვენახების გაჩეხვით საქართველოს ქრისტიანობის ეროვნული სიმბოლოს მოსპობა და ეკონომიკური დაკნინება უნდოდათ. განსაკუთრებით მძიმე ბედი ერგო საქართველოს ორ რეგიონს: აჭარასა და ჰერეთს. მას შემდეგ, რაც ოსმალებმა აჭარლებს რამდენჯერმე გაუჩეხეს ვენახი, სოფლის მცხოვრებლებმა ყველაზე მოსავლიანი ჯიშები ტყეებში გაიტანეს, სხვადასხვა ხეს: რცხილას, უხრავს, ნეკერჩხალს, წაბლს და სხვას ჩამოურიგეს და შესთხოვეს, თქვენთვის მომიბარებია და კარგად შემინახეო. ამის შედეგად რამდენიმე წელიწადში აჭარის ტყეებში მაღლარები გაჩნდა და უამრავი ჯიში განად-გურებას გადაურჩა. მართალია, ისლამი აჭარლებს დადუღებული სახით ყურძნის წვენის დალევას უკრძალავდა, მაგრამ ნებას აძლევდა იგივე წვენი აუდუღარი სახით დაელიათ. ყურძნის ასეთ წვენს აჭარაში „ხარდალი“ ჰქვია. მოზელდნენ ხარდალს (მდოგვს), იმით, როგორც იქ ამბობდნენ, „გამოფაფავდნენ“ ქვევრს, შიგ ჩაასხამდნენ ტკბილს და თავს მოუკრავდნენ. ტკბილი არ დუღდებოდა და როცა ნადიმი ჰქონდათ, ამ ტკბილს ღვინის მაგივრად მიირთმევდნენ ან შესქელებულ ყურძნის წვენს — ბადაგს ამზადებდნენ. აჭარის კვლავ შემოერთების შემდეგ თითქმის ყველა სოფელში აღმოჩნდა უზარმაზარი ქვევრები და შიგ ასი წლის ჩარჩენილი ღვინოც კი უნახავთ. თედო სახოკიას ცნობით, ოსმალებისგან გათავისუფლების შემდეგ აჭარული ჯიშის ყურძნისგან პირველი ღვინო 1896 წელს ქვემო აჭარის უფროსის თანაშემწეს, სიმონ იოსელიანს დაუყენებია.
მტრების შემოსევისგან ისტორიული ჰერეთის მევენახეობამაც ისეთივე უბედურება გადაიტანა, რაც კახეთმა და ქართლმა, მაგრამ სარწმუნოების შეცვლის გამო ჰერეთში მევენახეობა ვეღარ აღდგა. გასული საუკუნის 70-იან წლებში მაქსიმე რამიშვილის ხელმძღვანელობით ჩასულმა სამეცნიერო ექსპედიციამ ჰერეთში აბორიგენული ვაზის 107 გაველურებული ჯიში აღმოაჩინა და მოსახლეობას არც ერთის სახელწოდება არ ახსოვდა. ასე რომ, ჰერეთიდან შემოტანილი ვაზების უმრავლესობას სახელწოდებები ადგილმდებარეობის მიხედვით აქვთ შერჩეული. მათი ძირითადი ნაწილი კი მხოლოდ ნომრებითაა ცნობილი.
ქართულ ვენახებს მნიშვნელოვანი ზიანი ისეთმა მავნებელმაც მიაყენა, როგორიც ფესვის ფილოქსერაა. იგი საქართველოში 1881 წელს გამოჩნდა სოხუმის მახლობლად ვედენსკის მამულში. 1884 წელს კი უკვე თბილისში ზუბალაშვილის ბაღში აღმოაჩინეს. ამის შემდეგ მწერი მთელს საქართველოს მოედო. ფილოქსერაგამძლე ვაზის ძიებისას ჩრდილოეთ ამერიკიდან ევროპაში შემოიტანეს ახალი ჯიშები, მაგრამ, სამწუხაროდ, მათ შემოჰყვა უმძიმესი დაავადებები: ჭრაქი (მილდიუ) და ნაცარი (იოდიუმი), რამაც ევროპული და მათ შორის საქართველოს ვენახები გაანადგურა.
პროფესორების, მაქსიმე და რეზო რამიშვილების კვლევების შედეგად საქართველოს ტერიტო-რიაზე მოძიებული იყო კულტურული ვაზის წინაპრის დაახლოებით 400-მდე ვაზის ველური და გავ-ელურებული ფორმები, რომლებიც დაფიქსირებული გახლდათ საქართველოს სასოფლო-სამეურნო ინსტიტუტის დიღმის საკოლექციო ნაკვეთში. ქართულ ენას ველური ვაზისთვისაც შეურჩევია შეს-აფერისი სახელწოდებები: ტყის ვაზი, უსურვაზი, კრიკინა (კახური და იმერული), ზღვამლი (ქვემო იმერული), კირკენა (ქიზიყი), ბაბილო (ქართლური და მთიულური), კირკინა (ფშაური), ძღვამლი, ძღვამბლი, რძღვამლი (რაჭული), მენცხერო (ლეჩხუმური), მორცხულა (გურული), ჩიტიში ყურძენი, ბურეხი, ვერნახი, შხურიჩი (მეგრული), ტყარ ყურზელ, ცხეკიში ყურზელ, ჰერწმიში ყურზელ (სვანური), ბურძღუმი, ძღუამლი (ჰერეთული), მტკუი ბინეხი (ჭანური). ეს სახელწოდებები ხშირ შემთხვევაში სინონიმები არ არის, ისინი ამპელოგრაფიულად განსხვავებულ ფორმებს ჰქვია.
რესურსები ინტერნეტში
*
იტალვა
იტალვა (Italva) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიო-დე-ჟანეიროს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 36 მეტრზე. მიეკუთვნება რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩრდილო-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იტაპერუანის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 063 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 47.86 კმ²-ზე. ფართობი 293 818 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიო-დე-ჟანეიროს შტატის მუნიციპალიტეტები
აძვისი
აძვისი — ყოფილი სოფელი ხაშურის მუნიციპალიტეტში. მისი გაყოფისას წარმოიქმნა ორი სოფელი ზემო აძვისი და ქვემო აძვისი. ამჟამად ზემო აძვისი შედის ალის, ხოლო ქვემო აძვისი გომის თემში.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
ალექსანდრე მაკარიძე
ალექსანდრე მაკარიძე (დ. 31 იანვარი, 1948, თბილისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „შიზოფრენიის ზოგიერთი ნეიროლეპსიური პრეპარატებით მკურნალობის დროს სისხლში ქოლინესტერაზის აქტივობა“, რომელიც დაიცვა 1979 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 31 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:ქართველი ექიმები
ყაზახგეიტი
ყაზახგეიტი —  კორუფციული სკანდალი, რომელიც აგორდა ამერიკელი ბიზნესმენის ჯეიმს გიფენის და ყაზახეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტის, ნურსულთან ნაზარბაევის ყოფილი მრჩევლის ირგვლივ.
აღწერა
2003 წლის აპრილში, აშშ-ს პროკურორებმა დაადანაშაულეს გიფენი ნაზარბაევისა და ყაზახეთის რესპუბლიკის ყოფილი პრემიერ-მინისტრის ნურლან ბალგიმბაევის მოსყიდვაში, რათა  1990-იან წლებში მოეხდინათ  დასავლური კომპანიების თენგიზის ნავთობის კონტრაქტებით უზრუნველყოფა. ჯეიმს გიფენი დააკავეს ნიუ-იორკის აეროპორტში, როდესაც ცდილობდა პარიზისკენ მიმავალ თვითმფრინავში ჩაჯდომას, თუმცა მოგვიანებით გაირკვა, რომ მას ქვეყნიდან გაქცევის განზრახვა არ ჰქონდა - მას ჰქონდა დასაბრუნებელი ბილეთი და ეს იყო ჩვეულებრივი დაგეგმილი მივლინება. მას ბრალი წაუყენა ნიუ-იორკის სამხრეთ ოლქის პროკურორმა 1977 წლის უცხოური კორუფციული პრაქტიკის აქტის დარღვევაში და ფულის გათეთრებაში. გიფენს თან ჰქონდა ყაზახური დიპლომატიური პასპორტი, თუმცა ორმაგი მოქალაქეობა ყაზახეთის რესპუბლიკის კანონმდებლობით დაუშვებელია. პროკურორებმა ასევე ბრაიან უილიამს III-ს, Mobil-ის ნავთობკომპანიის ყოფილ აღმასრულებელს, ბრალი წაუყენეს გადასახადებისგან თავის არიდებაში, რომელიც დაკავშირებულია ყაზახეთში ბიზნესის კეთების დროს ქრთამის აღებასთან.
გრიფენის სკანდალმა გამოიწვია სერიოზული დიპლომატიური დაძაბულობა შეერთებულ შტატებსა და ყაზახეთს შორის იმის გამო, რომ ყაზახეთს საკვანძო პოზიციები ეკავა საერთაშორისო ტერორიზმის წინააღმდეგ დაწყებულ აშშ-ს რეგიონალურ სამხედრო კამპანიაში. იმ წლებში ყაზახურმა მხარემ ამერიკულ საჰაერო ძალებს მის ტერიტორიაზე გადაფრენისა და სასწრაფო დაშვების უფლებას აზლევდა. ამასთან დაკავშირებით, ამერიკულ სასამართლოში ყაზახური მხარის წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ ქვეყნებს შორის სტრატეგიული პარტნიორობის შესანარჩუნებლად ამერიკელებს მოუწევთ თავი შეიკავონ პრეზიდენტ ნ.ნაზარბაევის წინააღმდეგ ყოველგვარი ბრალდებისგან. ასევე აღინიშნა, რომ დ.გრიფენის წინააღმდეგ სასამართლო პროცესი განიხილება ყაზახეთის ოფიციალური პირების მიერ შიდაამერიკულ საკითხად, რომელიც ეხება აშშ-ს მოქალაქეს. თუმცა, 2004 წლის მარტში, აშშ-ის პროკურატურამ გამოაცხადა ყაზახეთის ორი მაღალჩინოსნის სახელი, რომლებიც მონაწილეობდნენ კორუფციულ შეთქმულებაში. ისინი იყვნენ პრეზიდენტი ნაზარბაევი და ყოფილი მინისტრი ნურლან ბალგიმბაევი. ნაზარბაევმა უარყო რაიმე მონაწილეობა ამ საქმეში და 2004 წლის მაისში განაცხადა, რომ შეუძლებლად მიაჩნდა ამ საკითხზე კომენტარის გაკეთება.
თავდაცვის ხაზი მდგომარეობდა იმაში, რომ გიფენმა დეტალურად აცნობა CIA-ს თავისი ქმედებების შესახებ, მოქმედებდა აშშ-ს ხელისუფლების მითითებებით და სანქციით და, შესაბამისად, კანონის თანახმად, არ ექვემდებარებოდა იურისდიქციას. პროკურატურამ არ უარყო გიფენის კონფიდენციალური ურთიერთობა აშშ-ს სამთავრობო უწყებებთან, მაგრამ აღნიშნა, რომ ის არასოდეს ყოფილა მათი თანამშრომელი, არასოდეს მიუცია ინფორმაცია მათთვის დანაშაულებრივი სქემების შესახებ და არ მიუღია მათი თანხმობა საეჭვო ფინანსურ ოპერაციებზე. ამავდროულად, რამდენიმე ძლიერი ლობისტური ფირმა ვაშინგტონში ცდილობდა საქმის განხილვას.
2007 წლის მაისში, ყაზახეთი და აშშ შერიგდნენ. ყაზახეთის მთავრობამ აღიარა რამდენიმე შვეიცარიის საბანკო ანგარიშის არსებობა და დათანხმდა იქ არსებული ყველა თანხების გადაცემას ბავშვთა საქველმოქმედო ორგანიზაციისთვის. სანაცვლოდ, ამერიკულმა მხარემ პირობა დადო, რომ შეწყვეტდა ამ ინციდენტის შემდგომ რეკლამირებას. მიუხედავად იმისა, რომ ყაზახეთის ხელისუფლებამ უარყო რაიმე მონაწილეობა ქრთამის აღებაში, სამეცნიერო საზოგადოება თვლის, რომ ამ თანხის კონფისკაციაში მონაწილეობა დანაშაულის იმპლიციტური აღიარება იყო.
2010 წელს გიფენს 25 დოლარის ჯარიმა დააკისრეს. საიდუმლო დოკუმენტებზე მითითებით, რომელიც მან ნახა, მოსამართლემ გიფენს უწოდა "მისი ქვეყნის პატრიოტი", რომელიც "იყო ამერიკის მთავრობის ინფორმაციის წყარო" და რომელიც უკვე მიიღო საკმარისი სასჯელი ციხეში გატარებული ღამის და მრავალმილიონიანი დოლარის იურიდიული ხარჯების სხით.
2008 წლიდან 2014 წლამდე შვეიცარიის საბანკო ანგარიშების ხარჯზე ყაზახეთში ფუნქციონირებდა "ბოტას" საჯარო ფონდი, რომელიც გასცემდა გრანტებს ბავშვების განათლებისთვის.
აშშ-ში დამკვირვებლები შოკირებული იყვნენ ამ შედეგით. რამდენიმეთვიანი კონსულტაციების შემდეგ, ყაზახეთის ხელმძღვანელობა დათანხმდა რამდენიმე საჰაერო დერეფნის გახსნას მის ტერიტორიაზე, ავღანეთშ ი ამერიკული ჯგუფისთვის სამხედრო ტვირთის გადასაზიდად.
ლიტერატურა
Ariel Cohen . Kazakhstan: The Road to Independence. — Central Asia-Caucasus Institute & Silk Road Studies Program, 2008. — ISBN 978-91-85937-36-3.
სქოლიო
კატეგორია:ყაზახეთის პოლიტიკა კატეგორია:კორუფცია კატეგორია:კორუფცია ყაზახეთში კატეგორია:პოლიტიკური სკანდალები
ვეფხვის კვალს მიმყოლნი
ვეფხვის კვალს მიმყოლნი (იაპონურად: 虎の尾を踏む男達 Tora no o wo fumu otokotachi) — 1945 წლის სექტემბერში გამოსული აკირა კუროსავას სცენარითა და რეჟისორობით გადაღებული ფილმი. ეს რეჟისორის მესამე ფილმი იყო. მას საფუძვლად დაედო კაბუკის დადგმა, რომელიც თავისმხრივ ეყრდნობოდა ნოს სპექტაკლ „ატაკას“. ფილმი მაშინვე აკრძალა საოკუპაციო რეჟიმმა და მხოლოდ 1952 წელს გამოვიდა.
სიუჟეტი
ფილმის დასაწყისში ტიტრები გვაცნობს, რომ 1185 წელს შოგუნ იოროტომოს ძმა იოშიცუნე გამარჯვებული ბრუნდებოდა დედაქალაქში, მაგრამ კაჯივარას ცილისწამების შემდეგ იორომოტო გადაწყვეტს სასიკვდილოთ დასაჯოს იოშიცუნე. იოშიცუნე იძულებულია თავის ერთგულ ექვს სამურაისთან ერთად გაიქცეს და თავშესაფარი ჰპოვოს ფიდიჰარა ფუჯივარასთან. მაგარმ იქ მიღწევა არც ისე ადვილია რადგან გზა გადის კარგად გამაგრებულ უღელტეხილზე, რომელსაც იცავს ტოგაში შაემონი (მსახიობი სუსუმუ ფუჯიტა). ისინი მთიელ მოხეტიალე ბუდისტ ბერთა სამოსით შემოსილნი ცდილობენ გადაიარონ უღელტეხილი ატაკა, რომელსაც საგანგებოდ იცავს ტოგაში შაემონი. ფილმი მოგვითხრობს თუ როგორ გადალახავენ ბერთა სამოსში გადაცმული სამურაები ამ ბარიერს.
ფილმი სამი ნაწილისაგან შედგება. პირველ ნაწილში, უელტეხილამდე ორიოდე საათის სავალზე, ჯგუფს წამოეწევა მეკურტნე (მსახიობი ენომოტო კენიჩი). ეს სასაცილო და ერთი შეხედვით მოსულელო თანამგზავრი ადვილად მიხვდება თუ სინამდვილში ვინ არიან ეს მგზავრები და მათ აცნობებს რომ უღელტეხილზე უკვე ინფორმირებულნი არიან იოშიცუნეს გეგმებზე. ფილმის მეორე ნაწილი ასახვს ტოგაში შაემონის მიერ ბერთა დაკითხვის ფსიქოლოგიურ პერიპეტიებს. ბერების სახელით ლაპარაკობს მხოლოდ ბენქეი, რომლის მოხერხებულობას და გამჭრიახობის წყალობით ის დაარწმუნებს ტოგაში შაემონს რომ ისინი მხოლოდ სიმართალეს ამბობდნენ. ფილმის მესამე ნაწილი კი აღწერს ლხინს, რომელიც გაიმართება მას მერე რაც ტოგაში შაემონი ღირს ბერებს ძღვნად საკეს მიაშველებს იმის საპასუხოდ მათ თითქოსდა რომ არ დაუჯერა. ფილმის ბოლოს სცენა გვიჩვენებს წინა ღამის ნამთვრალევს და ბერებისგან მიტოვებულ მეკურტნეს, რომელსაც მდიდრულ სამოსში გამოღვიძებია, რაც აშკარად იოშიცუნეს საჩუქარია. მსახიობთა თამაში და რეჟისურა ნათელს ხდის რომ ტოგაში შაემონი სულაც არ იყო უჭკოო და მის მახვილ მზერას არ გამოპარვია თუ ვინ იყვნენ სინამდვილეში „მოხეტიალე ბერები". მაგრამ დაკითხვა ისე წარმართა, რომ გარშემო მყოფნი დარწმუნებულიყვნენ: ორჯერ ორი ოთხი კი არა ხუთია. ალბათ ეს უთქმელი ამბავი გახდა ამ ფილმის აკრძალვის მიზეზი რადგან ის აღიქმებოდა მოწოდებად: დაეცვათ და არ გაეცათ ამერიკელთა მიერ დამნაშავეებად გამოცხადებული იაპონელი სამხედროები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური ფილმები კატეგორია:აკირა კუროსავას ფილმები კატეგორია:1952 წლის ფილმები კატეგორია:ისტორიული ფილმები კატეგორია:შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:იაპონურენოვანი ფილმები
თოტი
250px|thumb|თოტი
თოტი (ბერძ: Θώθ (თოოთ), ეგვიპტ: დჰოვტიი) — სიბრძნისა და მეცნიერების ძველეგვიპტური ღვთაება. სიტყვა „თოთი“ მომდინარეობს ძველბერძნული ფორმიდან Θωύθ, ხოლო თვითონ ეგვიპტელები კი მას ეძახდნენ ჯეჰუტი ან დჰოვტიი. თოტი ასევე არის დამწერლობის, კალენდრისა და მთვარის ღვთაება. გადმოცემით სწორედ მას მიეწერება ეგვიპტური იეროგლიფებისა და 335-დღიანი კალენდრის შექმნა. რომაულ მითოლოგიაში მისი ანალოგია ლუნუსი.
თოტი ბერძნულ მითოლოგიაში
ბერძნულ მითოლოგიაში თოტს შეესაბამება ჰერმეს ტრისმეგიცტოსი.
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტური ღვთაებები
T.E.V.I.N.
T.E.V.I.N. — ამერიკელი რიტმ-ენდ-ბლუზურ მომღერალ ტევინ კემპბელის სადებიუტო სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1991 წლის 19 ნოემბერს. 1994 წელს მას პლატინის სტატუსი მიენიჭა.
სქოლიო
კატეგორია:1991 წლის სადებიუტო ალბომები კატეგორია:ტევინ კემპბელის ალბომები კატეგორია:Qwest Records-ის ალბომები კატეგორია:Warner Bros. Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები კუინსი ჯოუნსის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები პრინსის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები ნერადა მაიკლ უოლდენის პროდიუსერობით
გიორგი მჭედლიშვილი (მეცნიერი)
გიორგი მჭედლიშვილი (დ. 31 იანვარი, 1956, სიღნაღი — გ. 20 ნოემბერი, 2020) — ქართველი ისტორიკოსი და მეცნიერი. კულტუროლოგი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (2002).
1979 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. 1983 წლიდან ლექციების კურსს კითხულობდა სხვადასხვა უმაღლეს სასწავლებელში, როგორც ბაკალავრიატის, ისე მაგისტრატურის სტუდენტებთან. 1990-1991 წწ. იგი ერთწლიანი სამეცნიერო მივლინებით იმყოფებოდა საბერძნეთში, ათენის უნივერსიტეტში, სადაც მუშაობდა XI-XII საუკუნეების ქართულ-ბიზანტიურ, პოლიტიკურ-კულტურულ ურთიერთობათა ისტორიაზე. დამთავრული აქვს საქართველო-საბერძნეთის საზოგადოებრივ-ჰუმანიტარული აკადემია „ტასის დემოკრატის“ ევროსაბჭოს პროგრამით, ჟურნალისტის სპეციალობით. სხვადასხვა დროს ხელმძღვანელობდა სტუდენტურ ექსპედიციებს. 1999-2001 წლებში მონაწილეობდა ბუდაპეშტში, ევროპის ცენტრალური უნივერსიტეტის პროგრამებში. 2003 წელს მონაწილეობა მიიღო ისრაელში მაშავის პროგრამით გამართულ „უმაღლესი განათლების“ კურსებზე. ავტორია 60-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა და თითქმის ამდენივე საგაზეთო წერილის. მუშაობდა კავკასიისა და ტექნიკურ უნივერსიტეტებში სრული პროფესორის თანამდებობაზე. საქართველოში ისტორიულ კულტუროლოგიაში ერთ-ერთ პირველს მიენიჭა ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „საქართველოს ისტორიის სახელმძღვანელოს პრობლემა“, დაიცვა 1983 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „შუა საუკუნეების ქართული პოლიტიკური აზრი და ვეფხისტყაოსანი“, დაიცვა 2002 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 31 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1956 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2020 კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები
მთვრალი ანგელოზი
მთვრალი ანგელოზი — 1948 წლის იაპონური ფილმი. მისი რეჟისორია აკირა კუროსავა. ეს არის მისი და ტოსირო მიფუნეს პირველი თანამშრომლობა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური ფილმები კატეგორია:აკირა კუროსავას ფილმები კატეგორია:1948 წლის ფილმები
ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა
ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა, ლატვიის სსრ (Latvijas Padomju Sociālistiskā Republika, Latvijas PSR) — თხუთმეტიდან ერთ-ერთი მოკავშირე საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა სსრ კავშირის შემადგენლობაში. დედაქალაქი — ქალაქი რიგა.
ლატვიაში და მსოფლიოს მთელ რიგ ქვეყნებში ეს პერიოდი ცნობილია ლატვიის საბჭოთა ოკუპაციის სახელით.
ლატვიის სსრ ჩამოყალიბდა 1940 წლის 21 ივლისს. სსრკ-ის შემადგენლობაშია ამავე წლის 5 აგვისტოდან. რესპუბლიკა მდებარეობდა საბჭოთა კავშირის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ესაზღვრებოდა რსფსრ,  ესტონეთის სსრ,  ლიტვის სსრ და ბელორუსიის სსრ. ფართობი 64,5 ათ. კმ². მოსახლეობა 2 430 ათ. კაცი (1973). დედაქალაქი — ქ. რიგა.
რესპუბლიკა იყოფოდა 26 რაიონად. რომელშიც შედიოდა 56 ქალაქი და 35 დაბა.
დომი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:შვეიცარიის მთები კატეგორია:ალპები
Lasioglossum elaiochromon
Lasioglossum elaiochromon — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 2002 წელს.
ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა
შექმნა, 1940
thumb|left|[[იოსებ სტალინი და იოახიმ ფონ რიბენტროპი]] thumb|left|300px|ლატვიის სსრ-ს 1940 წლის საბჭოთა რუკა
Lasioglossum elaiochromon
სქოლიო
elaiochromon
ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა
შექმნა, 1940
1939 წლის 24 სექტემბერს სსრკ ესტონეთის ავიასივრცეში სადაზვერვო მისიით შეიჭრა. 25 სექტემბერს მოსკოვმა ესტონეთს მოთხოვა, ხელი მოეწერა საბჭოთა კავშირისა და ესტონეთის ურთიერთდახმარების პაქტისათვის, რომელიც სსრკ-ს საშუალებას აძლევდა, ბალტიისპირული სახელმწიფოს მიწაზე სამხედრო ბაზები განელაგებინა. რიგში შემდეგი ლატვია იყო, რომელსაც სსრკ-მ ანალოგიური შეთანხმების გაფორმება მოსთხოვა. კარლის ულმანისის ავტორიტარულმა მთავრობამ მიიღო საბჭოთა კავშირის ულტიმატუმი და 1939 წლის 5 ოქტომბერს ხელი მოაწერა საბჭოთა კავშირისა და ლატვიის ურთიერთდახმარების პაქტს. 1940 წლის 16 ივნისს, მას შემდეგ, რაც სსრკ უკვე შეჭრილიყო ლიტვაში, მოსკოვმა ულტიმატუმი წაუყენა ლატვიას, რასაც უკვე 17 ივნისს ლატვიის საბჭოთა ოკუპაცია მოჰყვა.
საბჭოთა საგარეო საქმეთა მინისტრმა ვიაჩესლავ მოლოტოვმა ლატვია და სხვა ბალტიისპირული სახელმწიფოები საბჭოთა კავშირის წინააღმდეგ სამხედრო შეთქმულების მოწყობაში დაადანაშაულა და ახალი მოთხოვნები წაუყენა, მათ შორის იყო ახალი მთავრობის ფორმირება და ამ სამ სახელმწიფოში საბჭოთა ჯარისკაცების განუსაზღვრელი რაოდენობით დაშვება. ასობით ათასი საბჭოთა ჯარისკაცი შევიდა ესტონეთის, ლატვიისა და ლიტვის ტერიტორიაზე. ამ დამატებითი საბჭოთა სამხედრო ძალების რიცხვი გაცილებით აჭარბებდა თითოეული ქვეყნის არმიის რიცხვს.
ულმანისის მთავრობამ გადაწყვიტა, რომ საერთაშორისო იზოლაციისა და ქვეყნის შიგნითა თუ გარეთ საბჭოთა ჯარების აქტიური მობილიზაციის პირობებში უკეთესი იქნებოდა, თუ სისხლისღვრას და დამარცხებისთვის განწირულ ომს აიცილებდა. ლატვიის არმიას ცეცხლი არ გაუხსნია და სწრაფად დაიშალა; ნაწილი წითელ არმიაში ჩაირიცხა.
ულმანისის მთავრობა გადადგა და მისი ადგილი სსრკ-ს საელჩოს ინსტრუქციების მიერ შექმნილმა მემარცხენე მთავრობამ დაიკავა. სახალხო პარლამენტის არჩევნებამდე, რომელიც 1940 წლის 14-15 ივლისს ჩატარდა, არ არსებობდა საჯარო განცხადება, რომელიც საბჭოთა კავშირთან შეერთებაზე მთავრობის გეგმების შესახებ იქნებოდა გაკეთებული. ოკუპაციიდან მალევე ლატვიის კომუნისტური პარტია გამოცხადდა ერთადერთ ლეგალურ პარტიად ქვეყანაში, რომელიც არჩევნებში „მშრომელ ხალხთა ბლოკს“ წარმოადგენდა. იგი ერთადერთი პარტია იყო, რომელიც დაიშვებოდა არჩევნებში.
21 ივლისს შეიკრიბა ახლადარჩეული სახალხო სეიმი და გამოაცხადა ლატვიის სსრ-ს შექმნა. იმავე დღეს სეიმმა საბჭოთა კავშირს მის შემადგენლობაში შესვლის თხოვნით მიმართა. კონსტიტუციური წესრიგის ამგვარი ცვლილება დაუშვებელი იყო ლატვიის კონსტიტუციის მიხედვით, რადგან ასეთი ცვლილებების ძალაში შესვლისთვის პლებისციტზე მხარი უნდა დაეჭირა ამომრჩეველთა ორ მესამედს. 5 აგვისტოს საბჭოთა კავშირის უმაღლესმა საბჭომ დაასრულა ანექსაციის პროცესი ლატვიის პეტიციის მხარდაჭერით და ლატვია საბჭოთა კავშირის შემადგენლობაში შევიდა.
რამდენიმე ლატვიელი დიპლომატი დარჩა დასავლეთში ლატვიის დიპლომატიურ სამსახურში და განაგრძო ლატვიის თავისუფლებისთვის ბრძოლა შემდეგი 50 წლის განმავლობაში.
საბჭოთა მართვის სტილის შესაბამისად, რესპუბლიკაში რეალური ძალაუფლება ლატვიის კომუნისტური პარტიის პირველი მდივნის ხელში იყო და რესპუბლიკის ფორმალური მეთაური (უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარე) და აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაური (მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე) მის დაქვემდებარებაში იმყოფებოდნენ. შესაბამისად საბჭოთა ლატვიის ისტორიას ყოფენ პირველი მდივნების _ იანიშ კალბერჟინშის, არვიდ პელშეს, ავგუსტ ვოსის და ბორის პუგოს მმართველობის პერიოდებად.
საშინელი წელი, 1940–41
1940 წლის მომდევნო თვეებში წარადგინეს საბჭოთა კონსტიტუცია და რუსულიდან გადმოკოპირებული სისხლის სამართლის კოდექსი. 1940 წლის ყალბ არჩევნებს 1941 წლის იანვარში საბჭოთა კავშირის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები მოჰყვა.
1940 წლის 7 აგვისტოს მოხდა ყველა საბეჭდი მედიისა და გამომცემლობის ნაციონალიზება. არსებული ჟურნალ-გაზეთების უმრავლესობა გაუქმდა ან რეფორმირდა და ახალი, საბჭოთა სახელებით დაიწყო გამოცემა. 1940 წლის ნოემბრიდან დაიწყო წიგნების აკრძალვა; აიკრძალა დაახლოებით 4000 წიგნი, რომლებიც მიმოქცევიდანაც ამოიღეს. დაიწყო ზოგიერთი ავტორის დაპატიმრებისა და დეპორტაციის პროცესი; ზოგიერთმა მათგანმა კი სტალინის შესახებ დაიწყო ლექსების წერა.
ადგილობრივი ეკონომიკა ნაციონალიზაციისა და მიმოქცევაში საბჭოთა მანეთის შემოღების შედეგად მოიშალა. ოკუპაციამდე 1 ლატვიური ლატი 10 მანეთის ეკვივალენტი იყო, ხოლო ოკუპაციის შემდეგ, იგი 1 მანეთის ტოლფასი გახდა. წითელარმიელებმა და ახლადმოსულმა კომუნისტებმა ქვეყანაში ყველა ნედლეული იყიდეს და სამშობლოში გაგზავნეს. მოხდა ყველა ქარხნის, უძრავი ქონებისა და კერძო საწარმოს ნაციონალიზება, რამაც მოსახლეობის გაღარიბება გამოიწვია.
გამომდინარე იქიდან, რომ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ლატვიამ მიწის დანაწილების რეფორმა გაატარა, ზოგი ფერმა პატარა აღმოჩნდა ნაციონალიზებისთვის. მიწის ნაკვეთების პატარა ზომა, პროდუქციის კვოტები და მაღალი გადასახადები ნიშნავდა იმას, რომ ძალიან მალე დამოუკიდებელი ფერმერები გაბანკროტდებოდნენ და კოლექტიური მეურნეობის დაწყება მოუწევდათ.
დაკავებები და დეპორტაციები ლატვიის საბჭოთა კავშირთან ოფიციალურ მიერთებამდე დაიწყი. თავიდან დაიწყო გამოჩენილ პოლიტიკოსთა და სამხედრო ლიდერთა დაკავება; მათ შორის იყვნენ პრეზიდენტი კარლის ულმანისი, ომის მინისტრი იანის ბალოდისი და არმიის მეთაური კრიშიანის ბერკისი, რომლებიც 1940 წლის ივლისში დააპატიმრეს. საბჭოთა შინსახკომმა ასევე დააპატიმრა რუსეთის თეთრი ემიგრაციის რამდენიმე წევრი, რომლებიც ლატვიაში იყვნენ დევნილობაში.
ქვენამთისწყალი
ქვენამთისწყალი — მდინარე ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მდინარე სნოსწყლის მარცხენა შენაკადი (თერგის აუზი). სიგრძე 3,8 კმ, აუზის ფართობი 18,3 კმ². სათავე აქვს ხევის კავკასიონის ჩრდილოეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 3070 მ-ზე. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულ-ზაფხულში, წყალმცირობა — ზამთარში.
ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა
14 ივნისის გადასახლებები
1941 წლის დასაწყისში საბჭოთა ცენტრალურმა მთავრობამ მიზნად დაისახა ბალტიისპირეთის ქვეყნებიდან ანტისაბჭოთა ელემენტების მასობრივი გადასახლება. საწყის ეტაპზე გენერალმა ივან სეროვმა, საბჭოთა კავშირის უშიშროების მინისტრმა შეიმუშავა ე.წ სეროვის ინსტრუქციები, „ლიტვიდან, ლატვიიდან და ესტონეთიდან ანტი-საბჭოთა ელემენტების გადასახლების შესახებ.“ 1941 წლის 13-14 ივნისის ღამით ლატვიის 15,424 მცხოვრები, მათ შორის 1,771 ებრაელი და 742 ეთნიკურად რუსი, გადაასახლეს ბანაკებსა და სპეციალურ დასახლებებში, უმეტესად ციმბირში. მათ შორის იყვნენ ყოფილი პოლიტიკოსები, მდიდარი ბიზნესმენები და ფერმერები, პოლიციელები, აიზსარგის წევრები და არასამთავრობო ორგანიზაციების ლიდერები; ივნისის გადასახლებებში ფილატელისტები და ესპერანტოს მოყვარულებიც კი მოხვდნენ, როგორც არასაიმედო ელემენტები. 600 ლატვიელი ოფიცერი დააპატიმრეს ლიტენეს სამხედრო ბანაკში. ლატვიის მასშტაბით ბევრი პოლიტიკური პატიმარი დახვრიტეს გერმანიის თავდასხმის შემდეგ საბჭოთა ჯარების უკანდახევისას 1941 წლის 22 ივნისს. საერთო ჯამში, საბჭოთა მმართველობის პირველი წლის განმავლობაში ლატვიამ 35 000 ადამიანი დაკარგა.
რამდენიმე ადამიანმა, რომელმაც წინასწარ მიიღო გაფრთხილება გადასახლების შესახებ, თავს სახლიდან წასვლით უშველა და ისინი მეგობრებთან ან ტყეში იმალებოდნენ. გერმანია-საბჭოთა კავშირის ომის დაწყების შემდეგ მრავალმა მათგანმა ჩამოაყალიბა პარტიზანული დაჯგუფებები და თავს დაესხა უკანდახეულ წითელი არმიის ჯარისკაცებს, ხოლო გერმანელებს დამოუკიდებელი ლატვიის დროშით შეეგებნენ.
სქოლიო
* კატეგორია:ლატვიის ისტორია კატეგორია:სსრკ-ის რესპუბლიკები კატეგორია:სოციალისტური ბანაკი კატეგორია:ყოფილი სოციალისტური რესპუბლიკები კატეგორია:ცივი ომის პერიოდის ისტორიული სახელმწიფოები
Three of a Perfect Pair
საგულისხმოა, რომ ალბომს გამოარჩევს გრამფირფიტის ორი მხარის თავისებურება. პირველზე მოთავსდა უფრო მსუბუქი სიმღერები, ფართო მასისათვის განკუთვნილი. მეორე მხარეს მოხვდა ექსპერიმენტული ნომრები, King Crimson-ის ძველ სტილში.
2001 წლის გამოცემაში დაემატა კიდევ რამდენიმე კომპოზიცია, მათ შორის - სინგლის „Sleepless“ რემიქსები.
Z3
Z3 — პირველი მრავალფუნქციური პროგრამულად მართვადი და ორობით კოდში მცურავი წერტილით თავისუფლად პროგრამირებადი გამომთვლელი მანქანა, რომელსაც გააჩნია თანამედროვე კომპიუტერის ყველა მახასიათებელი. შექმნილია გერმანელი ინჟინრის კონრად ცუზეს მიერ.
ისტორია
Z3 სამეცნიერო საზოგადოებას წარედგინა 1941 წლის 12 მაისს. დღეს ბევრს ის მიაჩნია პირველ რეალურად მოქმედ პროგრამირებად კომპიუტერად, თუმცა ცუზეს პირველი მანქანის Z1-გან (1938) მთავარი განმასხვავებელი თვისება იყო ის, რომ შეეძლო კვადრატული ფესვის გამოანგარიშება.
მანქანა წარმოადგენდა ორობით გამოანმგარიშებელს პროგრამირების შეზღუდული უნარით, დაფუძნებულს სატელეფონო რელეებზე. ამგვარ რელეებზე იყო შექმნილი მონაცემთა შემნახველი მოწყობილობაც. მათი საერთო რაოდენობა აღწევდა 2200-ს. Z3-ს ტაქტური სიხშირე იყო 5,33 ჰერცი.
ცუზეს Z3 აგებული იყო მისი წინამორბედი Z1 და Z2-ის ბაზაზე და თავის მხრივ წარმოადგენდა უფრო სრულყოფილი კომპიუტერის Z4-ის საფუძველს.
1942 წელს ცუზეს ავსტრიელ ინჟინერ-ელექტრიკოს ჰელმუტ შრაიერთან თანამშრომლობით Z3-ის ბაზაზე უნდა აეგო ახალი ტიპის კომპიუტერი, სადაც სატელეფონო რელეები შეცვლილი იქნებოდა ვაკუუმურ-ელექტრონული ნათურებით, რაც ძლიერ აამაღლებდა მანქანის სისწრაფისა და საიმედოობის კოეფიციენტს. ახალი კომპიუტერი მეტად გამოსადეგარი იქნებოდა დაშიფრული შეტყობინებების გაშიფრვისა და კრიპტოგრაფიისთვის, თუმცა ომის პერიოდში ხანგძლივი სამეცნიერო სამუშაოების აკრძალვის მიზეზით ინჟინერთა ეს წამოწყება არ დააკმაყოფილეს.
Z3 გამოიყენებოდა გერმანული აეროდინამიკის კვლევითი ინსტიტუტის მიერ თვითმფრინავებისა და მართვადი რაკეტების კონსტრუქციათა გამოთვლებისათვის (გერმ. Aerodynamische Versuchsanstalt). კომპიუტერის ერთადერთი ეგზემპლარი ცუზეს სხვა ადრეულ გამოგონებებთან ერთად განადგურდა 1945 წელს საბჭოთა ავიაციის მიერ დაბომბვის შედეგად.
1960 წელს კომპანია Zuse KG-ის მიერ ჩატარდა Z3-ის რეკონსტრუქცია. ამ მოდელს დიდი ინტერესით შეხვდნენ 1967 წელს მონრეალის გამოფენაზე, ხოლო ამჟამად ის განთავსებულია მიუნხენის "გერმანულ მუზეუმში".
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ელექტრო-მექანიკური კომპიუტერები
Raphitoma purpurea
Raphitoma purpurea — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ლუნევილის ზავი
ლუნევილის ზავი (Traité de Lunéville) — დაიდო 1801 წლის 9 თებერვალს ქალაქ ლუნევილში საფრანგეთსა (ნაპოლეონ ბონაპარტი) და ავსტრიას (ფრანც II) შორის. ზავი ეხებოდა აგრეთვე მთელს საღვთო რომის იმპერიას. ლუნევილის ზავით დასრულდა მეორე კოალიციის ომი საფრანგეთის წინააღმდეგ და აღდგა 1797 წლის კამპო-ფორმიოს ზავის პირობები.
საფრანგეთმა მიიღო მდ. რაინის მარცხენა მხარეზე მდებარე მიწები და მიაღწია კოალიციის მიერ 3 სატელიტი სახელმწიფოს აღიარებას (ბატავიის, ჰელვეციის და ლიგურიის რესპუბლიკები). გერმანელმა ფიურსტებმა, რომლებმაც მდ. რაინის გადაღმა მიწები დაკარგეს, 1803 წლის იმპერიის დეპუტატთა უზენაესი გადაწყვეტილების თანახმად კომპენსაციები მიიღეს.
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია კატეგორია:ავსტრიის ისტორია კატეგორია:საღვთო რომის იმპერია კატეგორია:XIX საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:1801
1627
თარიღი უცნობია
*
ზედა აჭყვის წმინდა გიორგის ეკლესია
ზედა აჭყვის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზედა აჭყვაში.
წმ. გიორგის სახელობის ეკლესია დარბაზული ტიპისაა, რომელიც XX საუკუნის დასაწყისშია აშენებული ბერძნული თემის ინიციატივით. ეკლესია შემაღლებულ ბორცვზე, სოფლის სასაფლაოს ტერიტორიაზეა აღმართული. გეგმის მიხედვით ნაგებობა სწორკუთხაა და აღმოსავლეთით ნახევარწრიული შვერილი აფსიდით სრულდება. გზა, რომელიც ტაძრისკენ მიდის და სერპანტინით შემოუყვება ბორცვს, ბორცვის რელიეფს ტერასებად ჰყოფს; ტერასების შემამაგრებელი კედლები მსხვილი ფლეთილი ქვებით არის ამოყვანილი, ქვის ეს წყობა კი ტაძრის აგების ავთენტური ჩანს. ეკლესია მიტოვებული იყო საბჭოთა პერიოდში: დროთა განმავლობაში ჩამოიქცა საყრდენი კედლების ზედა მხარე, კამარა და კონქი,  კარის წირთხლები დაზიანდა და  სარკმლები მოირღვა. ეკლესია უახლოეს წარსულშია აღდგენილი და ისევ ბერძნული თემი დგას ამ ინიციატივის უკან: მათ ხელახლა გადახურეს ტაძარი, ხელახლა შელესეს და თეთრად შეღებეს ფასადები, დასავლეთიდან კი, ცენტრალური შესასვლელი კარის წინ მიედგა სამრეკლო — კარიბჭე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქობულეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დიდხევი (ერედვის მუნიციპალიტეტი)
დიდხევი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ვანათის თემში.
გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარეების დიდი ლიახვისა და პატარა ლიახვის წყალგამყოფი გუდისის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე პატარა ლიახვის ხეობაში. ზღვის დონიდან 1220 მეტრი, ცხინვალიდან 20 კილომეტრი.
ისტორია
1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, ხოლო 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ, ხოლო სოფელს დე ფაქტო აკონტროლებს სეპარატისტული სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა, რომლის ტერიტორიაზე სოფელს მიანიჭეს ოსური სახელწოდება (Стырком).
სქოლიო
კატეგორია:ვანათის თემის სოფლები
ბაბილონის დაკიდებული ბაღები
300px|thumb|დაკიდებული ბაღები ბაბილონის დაკიდებული ბაღები — ქალაქ ბაბილონში ნაბუქოდონოსორის მიერ აგებული კონსტრუქცია, რომელშიც ათასგვარი მცენარე ხარობდა. შენობა ოთხიარუსიანი იყო. მას დააყარეს იმ სისქის მიწა, რომ ყველაზე დიდ მცენარეებსაც შეეძლოთ ეხარათ. მისთვის შორეული ქვეყნებიდან მოჰქონდათ ლამაზი მცენარეები. სარწყავი სისტემა წყალსაცავიდან მილების საშუალებით წყალს ოთხივე იარუსს აწვდიდა.
დაკიდებულმა ბაღებმა ჩვენს დრომდე ვერ მოაღწია. ძველმა ბერძნებმა დიდი შეცდომა დაუშვეს, როდესაც დაკიდებული ბაღების აგება დედოფალ სემირამიდას დაუკავშირეს. დედოფალი სემირამიდა მოღვაწეობდა ძვ. წ. IX საუკუნეში. შენობა კი ნაბუქოდონოსორმა ძვ.წ. VI საუკუნეში ააგო დედოფალ ამიტასათვის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო საოცრებები
Rednex
Rednex — შვედური ჯგუფი, რომელიც პოპულარული იყო 1990-იან წლებში, ძირითადად, ჰიტ-სინგლებით „Old Pop in an Oak“, „Cotton Eye Joe“ და „Wish You Were Here“.
სხვადასხვა წლებში ჯგუფის შემადგენლობა იცვლებოდა. Rednex დრო და დრო უშვებდა სინგლებს, თუმცა ოფიციალურად მას დღემდე მხოლოდ ორი სტუდიური ალბომი აქვს გამოცემული - Sex & Violins და Farm Out.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:Rednex კატეგორია:ევროდენს ჯგუფები კატეგორია:შვედური ჯგუფები კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:2000-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები
Lasioglossum elbanum
Lasioglossum elbanum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1934 წელს.
სქოლიო
elbanum
Aqua (მრავალმნიშვნელოვანი)
სიტყვა Aqua შეიძლება აღნიშნავდეს:
აღათანგ ხერხეულიძე
აღათანგ ხერხეულიძე (გ. 1 ივლისი, 1625) — ქართლის სამეფოს სახლთუხუცესი ლუარსაბ II-ის დროს.
1612-1614 წლებში განაგებდა არაგვის საერისთავოს. მარაბდის ბრძოლაში 1625 ხელმძღვანელობდა ერთ-ერთ მეწინავე რაზმს. დაიღუპა ამ ბრძოლაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1625 კატეგორია:ფეოდალური საქართველოს მოხელეები
ბიბერახ-ან-დერ-რისის ბრძოლა (1796)
1796 წლის ზაფხულში ორი არმია ჟან ბატისტ ჟურდანის ჩრდილოეთით და მოროსი სამხრეთით მიიწევდნენ გერმანიის სამხრეთ ნაწილში. მათ დაუპირისპირდა კარლ ლუდვიგ ავსტრიელი, ტეშენის ჰერცოგი, რომელიც მეთვალყურეობდა ორ ავსტრიულ არმიას, რომლებსაც ლატური და ვილჰელმ ფონ ვარტენსლებენი მეთაურობდნენ. 1796 წლის 24 აგვისტოს ამბერგის ბრძოლაში ჩარლზი და ვარტენსლებენი გაერთიანდნენ ჟურდანის წინააღმდეგ, ხოლო მორო გამოეყო კოლეგას. მას შემდეგ, რაც ჟურდანი კვლავ დაამარცხეს ვიურცბურგის ბრძოლაში 3 სექტემბერს, მორო იძულებული გახდა დაეტოვებინა სამხრეთ ბავარია საფრანგეთისგან მოწყვეტის თავიდან ასაცილებლად. როცა ლატური ურიცხვი ჯარით მტკიცედ ცდილობდა ფრანგები უკან დაეხია, მორო მას ბიბერახში შეეტაკა. მოროს დანაკარგი შეადგენდა 500 მოკლულს და დაჭრილს, ლაურის კი 300 მოკლულს ან დაჭრილზე, ლაურის არმიამ ტყვედ აიყვანა 4000 მებრძოლი და 18 მძიმე არტილერია. ნიშნობის შემდეგ ლატური უფრო დიდ მანძილზე გაჰყვა ფრანგებს. შემდეგი მოქმედება იყო ემმენდინგენის ბრძოლა 19 ოქტომბერს.
ბრძოლა
საფრანგეთის ჯარებმა გენერალ ლუი დეზაქსის მეთაურობით 2 ოქტომბერს შუადღისას თავდასხმა განახორციელეს, წინ წავიდნენ ზეკირკის გავლით, უკან დახიეს მტრის რაზმი ალენიდან და დაედევნენ ავსტრიელებს გუტარჟოფენის გავლით ბურენამდე. იმპერიული დივიზიის ახლად გაღებულმა მარჯვენა ფლანგმა, ზიგფრიდ კოსპოტის მეთაურობით აიძულა მათ გენერალს, რომ დაეხია თავისი ჯარები ბიბერახის გავლით გალგენბერგში, სადაც ფრანგული მარცხენა ფრთა ბირკენჰარდსა და სტაფლანგენს შორის განავითარებდა თავდასხმისთვის.
ამასობაში მეორე ფრთაზე სამი ფრანგული კოლონა რაიხენბახისა და ბად-შუსენრიდის ქუჩებში მიიწევდა წინ და დაიწყო შეტევა ავსტრიული დივიზიის მერკანდინისა და პრინც დე კონდეს წინააღმდეგ. მაშინ როდესაც კლოდ სენტ-სირის მეთაურობით კორპუსი სატენბერენის ნახევარბრიგადასთან ერთად ხავსიან მიწაზე, რომელიც შეუღწევად ითვლებოდა, ლატურის მარჯვენა ფლანგზე გადავიდა, სხვა კოლონებმაც განაახლეს შეტევა. ლატურს მოუწია თავისი ცენტრის გადაყვანა ახალ პოზიციაზე გროტში, კავალერიის მფარველობის ქვეშ. პრინც კონდესა და მერკანდინის მმართველობის ქვეშ მყოფი დივიზიები დაბრუნდნენ ინგოლდინგენსა და ვინტერშტეტენში. მას შემდეგ, რაც სენ-სირის ჯარები ნელა გაემართნენ მუტენსვეილერსა და ვატენვეილერს შორის, ლატურმა აიძულა იგი უკან დაბრუნებულიყო. ლატური, იქ იდგა საჭირო დროს მისი საარტილერიო დანაყოფის გადასარჩენად.
გენერალმა დეზაიქსმა იმავდროულად გადაწყვიტა მარცხენა ფრთაზე გვერდის ავლით მოწინააღმდეგე ხაზები გალგენბერგზე, ობერნდორფის გავლით იქაური, ხეობის გადაკვეთით წაეყვანა ბიბერახისკენ. ლატურმა მასშტაბური უკან დახევის ბრძანება გასცა, ფელდმარშალმა ლეიტენანტ მერკანდინმა უნდა უკან დაიხია ებერჰარძელში, პრინცმა კონდემ შვაინჰაუზენში და უმენდორფში, ხოლო კოსპოტის დივიზია ბიბერახის გავლით რისის სხვა სიმაღლეებზე განაწილდა. ფრანგები წინ წავიდნენ ლინდებერგიდან, ქალაქის გარნიზონი და კოსპოტის ბოლო ოთხი ბატალიონი ტყვედ აიყვანეს. უკანდახევის დროს აპენდორფს ცეცხლი წაუკიდეს. აქ, ისევე როგორც რისეგში, ხანძარი დაღამებამდე იყო.
ბაილეტ-ლატურის ჯარები ხანმოკლე ბრძოლის შემდეგ დამარცხდნენ და ბრძოლის ველზე 300 დაღუპული და დაჭრილი დატოვეს. გარდა ამისა, მათ დაკარგეს 18 ქვემეხი და ორი პოლკის დროშა.
შემდეგ
დესაიქსი მარცხენა ფრთაზე ორი დივიზიით მიემართებოდა დუნაის გასწვრივ. ჯარებმა გენერალ სენ-სირის მეთაურობით დაგეგმეს გამგზავრება პფულენდორფისა და სტოკახისკენ. უკანა დაცვა დარჩა ლატურის დამარცხებულ ჯარებზე დასაკვირვებლად. დესაიქსის მეთაურობით ჯარებმა გადალახეს დუნაი რიდლინგენთან და დაედევნენ ზიგმარინგენს. ამიერიდან ავსტრიელები კმაყოფილნი იყვნენ იმით, რომ ფრანგებს შორიდან გაჰყვნენ, მათი შეჩერების მცდელობის გარეშე. 19 ოქტომბერს ემმენდინგენის ბრძოლაში ცეცხლი კვლავ გაჩაღდა, როდესაც კარლ ლუდვიგ ავსტრიელმა კვლავ დაიჭირა ფრანგები, შლიენგენის ბრძოლის შემდეგ (24 ოქტომბერი), მოროს ჯარებს უკან დახევა მოუწიათ რაინის გასწვრივ.
ლიტერატურა
კატეგორია:საფრანგეთის ბრძოლები კატეგორია:ავსტრიის ბრძოლები კატეგორია:ბრძოლები კატეგორია:საფრანგეთის რევოლუციური ომების ბრძოლები კატეგორია:ბრძოლები ბადენ-ვიურტემბერგში
Raphitoma pygmaea
Raphitoma pygmaea — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ჰილოტები
დიდწილად მსგავსი სტატუსი ჰქონდათ პენესტებს თესალიაში, კილირიებს სირაკუზაში, მარიანდინებს პონტოს ჰერაკლეაში.
სქოლიო
კატეგორია:სპარტა კატეგორია:მონობა
Keep Talking
„Keep Talking“ — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის სიმღერა ალბომიდან The Division Bell. იგი იწყება სტივენ ჰოკინგის ხმით (ჩანაწერი ტელეგადაცემიდან), ხოლო მუსიკალური თემა ვითარდება ჯგუფის მიერ. ერთ-ერთი წამყვანი როლი აქ ენიჭება რიჩარდ რაიტის კლავიშებიანი საკრავების ჟღერადობას.
კომპოზიცია
ტექსტში საუბარია ადამიანებს შორის დაკარგულ კავშირებზე, ურთიერთობის უნარზე, რაც The Division Bell-ის წამყვანი თემაა. დეივიდ გილმორი ამ სიმღერაში ჩაფიქრებული ტონით მღერის და აქვს გადაძახილები ბეკ-ვოკალისტებთან. სიმღერას ახლავს რიტმი, რომელსაც სოლო-ნაწილში მიჰყვება რიჩარდ რაიტის სოლო (ასევე გამოკვეთილი საკონცერტო გამოსვლების დროს).
გამოცემა
„Keep Talking“ იყო ალბომიდან აშშ-ში გამოცემული პირველი სინგლი, 1994 წლის მარტში. ეს იყო ჯგუფის მესამე #1 ჰიტი Hot Mainstream Rock Tracks-ში, რომელიც აღრიცხავს რადიოეთერში გასული სიმღერების სიხშირეს. ჩარტის სათავეში სიმღერა ექვსი კვირის განმავლობაში დარჩა.
საუბარი, რომელიც ისმის სიმღერის დროს, არის ინტერვიუდან ფიზიკოს სტივენ ჰოკინგთან. ტექსტი აღებულია British Telecom-ის სარეკლამო რგოლიდან. გილმორის თქმით, მას თავად მოეწონა ჰოკინგის საუბარი, რომელიც რეკლამაში მოისმინა - როგორც ამბობდა, ამან პრაქტიკულად ცრემლებამდე მიიყვანა.
დღეს იგი პირველად მოვისმინე, დილით. საოცარია, როდესაც უსმენ ისეთ რამეს, რაზეც დიდი ხნის განმავლობაში მუშაობდი და იცი, რომ სხვებიც უსმენენ, ამიტომ სხვა თვალით შეხედავ. იცი, რომ სხვები მას პირველად ისმენენ. საინტერესოა, რამდენი ისმენდა ამ უცნაურ ხმას, რომელიც საუბრობდა მილიონი წლის განმავლობაში საუბრის თემაზე. არის რაღაც ჩანაწერების შექმნაში, სანამ რადიოში არ მოისმენ იმას, რაზეც მუშაობდი, ბოლომდე ვერ გაიაზრებ. ეს არ არის ნამდვილი ხმა, ეს არის სტივენ ჰოკინგის ხმა, რომელიც პროფესორია და დაწერა წიგნი „დროის ზოგადი ისტორია“. ეს არის დიდი და ძალიან პოპულარული წიგნი. მას ნერვების დაზიანება აქვს და სავარძელში ზის. საუბარი არ შეუძლია, ამიტომ მისთვის შექმნეს ხმის სინთეზატორი. მგონია, მას მხოლოდ ერთი თითის ამოძრავება შეუძლია, სულ ოდნავ და ამით მოქმედებს. ინგლისში ტელევიზორში ვნახე სატელეფონო კომპანიის რეკლამა, რომელშიც მისი ხმა ჟღერდა. ამ რეკლამამ ფაქტოვრივად, ამატირა. სატელევიზიო რეკლამაზე მსგავსი რეაქცია მანამდე არ მქონია. ეს იყო ყველაზე მძლავრი ტელერეკლამა, რაც კი მინახავს. ვიფიქრო, რომ შესანიშნავი იყო, ამიტომ დავუკავშირდი კომპანიას, რომელმაც იგი შექმნა და ვკითხე, შემეძლო თუ არა ამ ხმის გამოყენება, რაც საბოლოოს გავაკეთე კიდეც და ჩავსვი ერთ-ერთ ჩანაწერში, რომელიც უკვე მქონდა. რამდენიმე თვე ჩავკირკიტებდი, ვცვლიდი, სანამ საბოლოოდ მოერგებოდა. იმდენად იმოქმედა, რომ გადავწყვიტე, რაღაცნაერად გამომეყენებინა.
სიმღერაში გამოიყენება ტოკ-ბოქსი, რომელიც უერთდება გიტარას, შემდეგ კი - ვოკალისტის პირს და ვოკალს სპეციფიკურ ჟღერადობას ანიჭებს.
სიმღერა აგრეთვე შეტანილია ჯგუფის 2001 წლის კომპილაციაში Echoes: The Best of Pink Floyd.
პინკ ფლოიდის შემდეგ ალბომში, The Endless River შეტანილია ინსტრუმენტული კომპოზიცია „Talkin' Hawkin“, რომელშიც ასევე გამოყენებულია ჰოკინგის საუბრის სხვა ფრაგმენტები.
საკონცერტო ვერსიები
სიმღერა სრულდებოდა 1994 წლის ტურნეს The Division Bell ყოველ კონცერტზე. საკონცერტო ვერსიები, სხვადასხვა კონცერტიდან, შეტანილია ალბომში Pulse და ამავე სახელწოდების ვიდეოში.
სქოლიო
კატეგორია:1994 წლის სინგლები კატეგორია:1994 წლის სიმღერები კატეგორია:პინკ ფლოიდის სიმღერები კატეგორია:სიმღერები დეივიდ გილმორის ავტორობით
შირლი ჰორნი
ადრეული ცხოვრება
შირლი ჰორნი დაიბადა და გაიზარდა ვაშინგტონში. ბებიამ, სამოყვარულო ორგანისტმა წაახალისა, რითაც ჰორნმა ფორტეპიანოს გაკვეთილები ოთხი წლის ასაკში დაიწყო. 12 წლის ასაკში ის სწავლობდა ფორტეპიანოსა და კომპოზიციას ჰოვარდის უნივერსიტეტში, შემდეგ დაამთავრა იქ კლასიკური მუსიკა. ჰორნს შესთავაზეს ადგილი ჯულიარდის სკოლაში, მაგრამ მის ოჯახს არ შეეძლო მისი გაგზავნა იქ. ჰორნმა შექმნა პირველი ჯაზის საფორტეპიანო ტრიო, როდესაც ის 20 წლის იყო. ჰორნზე ადრეული გავლენა მოახდინა ეროლ გარნერმა, ოსკარ პეტერსონმა და აჰმად ჯამალმა.
კარიერა
ჯაზის ჟურნალისტის, ჯეიმზ გევინის თქმით, ვაშინგტონში პატარა ნიუ – იორკის სარეკორდო ფირმა Stere-O-Craft– მა აღმოაჩინა ჰორნი და მიიყვანა იგი ნიუ – იორკში თავისი პირველი ალბომის, 1960 – იანი წლების Embers and Ashes ჩასაწერად. ჰორნმა მევიოლინე სტუფ სმიტთან ერთად ჩაწერა ვაშინგტონში, 1959 წელს, რიტმის ერთ ნაწილში. ჰორნის სამწუხაროდ, Verve Records– მა არ მოიყვანა მისი სახელი ალბომში, მუსიკალური მუსიკის სიაში და გამოცდილებამ არ აამაღლა მისი პროფესიონალური პროფილი (მოგვიანებით Stuff Smith- ის Verve ჩანაწერების Mosaic Records- ზე ხელახალი გამოცემა დაადასტურა ჰორნის მონაწილეობა და მოიცავდა ჯორჯ გერშვინის სიმღერების ჰორნის სამ ვოკალურ შესრულებას, რომლებიც ალბომში დარჩა.) ჰორნის Embers and Ashes- ის ჩანაწერმა მიიპყრო ჯაზის მუსიკოსის მაილს დევისის ყურადღება, რომელმაც საჯაროდ შეაქო ჰორნი და სოფელ ავანგარდში გამოსვლების დროს მოუწოდა მას შუალედური სეტებისთვის ეთამაშა. დევისის დიდებას განსაკუთრებული რეზონანსი ჰქონდა ორი თვალსაზრისით: იმიტომ, რომ მას როგორც მუსიკოსს დიდ პატივს სცემდნენ და იმ დროს იშვიათად სთავაზობდა საზოგადოებრივ დიდებას თანამოაზრე მუსიკოსებისთვის. საბოლოოდ, 1961 წელს სენტ-ლუისის გასილისტ სკვერის რაიონში ჩაწერილი ცოცხალი შესრულება გამოვიდა LP- ზე სათაურით "Live" სოფელ ავანგარდში. (მოგვიანებით ამ მასალის CD– ის ხელახალი გამოცემა გამოიცა სათაურით „Gaslight Square 1961“). 1962 წლისთვის ჰორნმა მიიპყრო მერკური რეკორდის ვიცე-პრეზიდენტის (და ჯაზის არანჟირების) ქვინსი ჯონსის ყურადღება, რომელმაც ხელი მოაწერა ჰორნს მერკურისთვის. მის ორ მერკურის LP– ზე, ჰორნი მოათავსეს ტრადიციულ პოპ – გარემოში საშუალო ზომის ჯაზის ორკესტრთან ერთად და არცერთ ალბომში არ დაუკრია პიანინოზე. ჯაზის ჟურნალისტის, ჯეიმზ გევინის თქმით, მესამე მერკურის LP ჩაიწერა, მაგრამ არასდროს გამოვიდა და 1993 წლის მონაცემებით, ამ ალბომის ფირები დაიკარგა. 1960-იანი წლების ჰორნის საბოლოო LP იყო 1965 წლის Travelin 'Light, ჩაწერილი ABC-Paramount- ისთვის. იგი პოპულარული იყო ჯაზის კრიტიკოსებში, მაგრამ მნიშვნელოვან პოპულარულ წარმატებას ვერ მიაღწია. 1960-იანი წლების ბოლოდან 1980-იანი წლების დასაწყისამდე იგი ნახევრად პენსიაზე გავიდა მუსიკისგან, დარჩა ვაშინგტონში ქალიშვილის რეინის ქმართან შეპარდ დერინგთან (რომელზეც მან 1955 წელს იქორწინა) გასაზრდელად და მუსიკის შეზღუდვით ადგილობრივი წარმოდგენები. მან 1972 წელს შექმნა ერთი ალბომი Perception Records– ისთვის, მაგრამ ჩანაწერს მცირე ყურადღება მიაქციეს და ჰორნს არ მოუცია გასტროლები მისი პოპულარიზაციისთვის. ჰორნი იყო ნომინირებული ცხრა გრემის ჯილდოზე თავისი კარიერის განმავლობაში, მოიგო გრემის ჯილდო საუკეთესო ჯაზის ვოკალური შესრულებისთვის 41-ე გრემის ჯილდოზე მე მახსოვს მაილსი, მისი პატივისცემა მისი მეგობრისა და მენტორისთვის (ალბომის ყდა, რომელზეც გამოსახულია მაილს დევისის ორივე ნახაზი) იგი ოფიციალურად აღიარებულ იქნა აშშ-ს 109-ე კონგრესის მიერ "მრავალი მიღწევისა და ჯაზის სამყაროსა და ამერიკულ კულტურაში შეტანილი წვლილისთვის". 2002 წელს ჰორნს მიენიჭა მუსიკის საპატიო დოქტორის ხარისხი ბერკლის მუსიკალური კოლეჯიდან. მას მიენიჭა National Endowment for Arts Jazz Masters Award 2005 წელს (უმაღლესი ჯილდოები, რომლებიც შეერთებულმა შტატებმა ჯაზ მუსიკოსებს მიანიჭა).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1934 კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:ჯაზ-მომღერლები კატეგორია:სოულ-ჯაზ მუსიკოსები კატეგორია:სოულ-მომღერლები კატეგორია:სოულ-მუსიკოსები კატეგორია:სოულ-მუსიკოსები ქვეყნის მიხედვით კატეგორია:ჯაზ-მუსიკოსები ქვეყნის მიხედვით
გერმანიის დაწყებითი სკოლა
დაწყებითი განათლება (Grundschule) — გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში 1960-იანი წლების დასასრულიდან მოყოლებული მოიცავს მანამდელი სახალხო სკოლების ქვედა - დაწყებით - კლასებს, რომელშიც დღესდღეობით ბავშვები I-დან IV კლასებამდე, ხოლო ბერლინსა და ბრანდენბურგში I-დან VI კლასებამდე დადიან. აქედან გამომდინარე, დაწყებითი განათლება მოიცავს ასაკს 6-დან 10-წლამდე, ან კიდევ შესაბამის მხარეებში 12-წლამდე.
განსხვავებით ბავშვთა ბაღისა, ანდა წინასასკოლო მომზადებისა დაწყებითი სკოლის გავლა და წარმატებით დასრულება სავალდებულოა, რომელზე გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის კანონმდებლობით პასუხისმგებლობა მშობლებს ეკისრებათ.
2011 წელს გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში 16 103 დაწყებითი სკოლა იყო.
ტერმინის ისტორია
გერმანულენოვან სივრცეში დაწყებითი სკოლის წინამორბედი იყო ე.წ. ელემენტარსკოლა. ელემენტარსკოლა სახელი ერქვა მას გერმანიის იმპერიამდეც და იმპერიის დროსაც. აღნიშნული სახელდება დღემდე შემორჩა ინგლისურს Elementary School-ის და იტალიურს scuola elementare-ის სახით. რაც შეეხება ცნება დაწყებითი სკოლას, იგი ე.წ. იმპერიის სასკოლო კონფერენციაზე იქნა შემოღებული ჯერ კიდევ 1920 წელს კანონით, რომელსაც "იმპერიის დაწყებითი სკოლის კანონი" ერქვა.
მიზნები და ამოცანები გერმანიის დაწყებით სკოლაში: რას უნდა დაეუფლოს ბავშვი ?
მთავარი საგნების - მათემატიკა, გერმანული, ცოდნა (ან კომპეტენციები. საგანი, რომელსაც გერმანულად "ზახკუნდე" ((e) Sachkunde, ან (e) Sachunterricht) ჰქვია, წარმოადგენს რაღაც საშუალოს გეოგრაფიას, ფიზიკასა და ხელსაქმეს შორის, და ერთგვარი შესავალი საგანი ამ საგნებში), მედია (პერსონალური კომპიუტერი) - შინაარსობრივი სპექტრი:
რესურსები ინტერნეტში
* დიაგნოზი დაწყებითი სკოლის მოსწავლეთათვის * დაწყებითი სკოლის გაერთიანება – დაწყებითი სკოლა, სამუშაო წრე * პოზიციათა ფურცელი დაწყებით სკოლაში განათლებისა და აღზრდის შესახებ * ღია გაკვეთილი – ინტერვიუ * მედიააღზრდა დაწყებით სკოლაში: ინფორმაცია, გაკვეთილის ნიმუშები და კომპიუტერის, ფოტო, ვიდეო, აუდიო ჩასატვირთი მასალები * დაწყებითი პორტალი: ინფორმაცია, სკოლების მისამართი, რჩევები ბავშვების სკოლაში შეყვანისა და შესაძლო პრობლემათა გადაწყვეტის მცდელობები დაწყებითი სკოლის თემატიკის ორგვლივ
კატეგორია:სკოლები
იტაპერუნა
იტაპერუნა (Itaperuna) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიო-დე-ჟანეიროს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 108 მეტრზე. მიეკუთვნება რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩრდილო-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ იტაპერუანის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 95 841 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 86.71 კმ²-ზე. ფართობი 1 105 341 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიო-დე-ჟანეიროს შტატის მუნიციპალიტეტები
აძიკვი
აძიკვი — XI საუკუნის ქართული ხუროთმოძღვრული ძეგლი, მანგლისის სამხრეთ-დასავლეთით 20 კმ-ზე (თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი), ისტორიულ ალგეთის ხეობაში. თლილი ქვის მოზრდილი ფილებით შემოსილი ერთნავიანი ეკლესია ორი მინაშენით. როგორც ისტორიული, ისე ძველი ქართული სახვითი ხელოვნების თვალსაზრისით საყურადღებოა ბარელიეფი, რომელიც დატანებულია აძიკვის ეკლესიაზე მიშენებული ეგვტერის კედელში (1,85 × 0,85 მ, ბაზალტი, პირი ინახება საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში). მასზე გამოსახულია ოთხი მამაკაცი (მკვლევართა ვარაუდით - დიდებულები). ბარელიეფს ოთხივე მხრივ შემოუყვება ასომთავრული წარწერა (პალეოგრაფიულად X-XIII სს.). ბარელიეფზე გამოსახულ პირთა სახელებს მკვლევრები სხვადასხვანაირად კითხულობენ: "ელქატმონ, შოთაჲ, გამრეკელ, ავაგ" (ინგოროყვა, პ., თხზ. კრ., ტ. 1, 1963); "შოთაჲ, გამრეკელ, ბეშქენ, ვარაზბაკურ" (ბერძენიშვილი, ნ., საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ., 1, 1964). პ. ინგოროყვას ვარაუდით, ბარელიეფზე შეიძლება გამოსახული იყო შოთა რუსთაველი. ნ. ბერძენიშვილის აზრით, ბარელიეფის ხასიათი და წარწერა თვით აძიკვის ასომთავრულ წარწერას (XI-XII სს.) უნდა უკავშირდებოდეს და იურიდიული აქტის (მიწის შეწირვის) დამტკიცება-მოწმობას გამოხატავდეს.
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა ბიბლიოგრაფიული ლექსიკონი
ლიტერატურა
კატეგორია:თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
საჩეჩელა სოკოები
საჩეჩელა სოკოები (Clavariaceae) — ბაზიდიუმიანი სოკოების ოჯახი. მათი ნაყოფსხეული ხორცოვანი, მარჯნისებრ დატოტვილი, იშვიათად ქინძისთავისებრი ან მახათისებრია, ფერად — მეტწილად მოთეთრო ან მოყვითალო, დაფარულია სპორებიანი შრიოთ, სპორები გლუვია, უფერული ან ღია ყვითელი. ოჯახში თავმოყრილია 25-მდე გვარის 500-მდე სახეობა. იზრდებიან ტყეში მიწაზე, ან იშვიათად დამპალ მერქანზე. ზოგიერთი მათგანი საჭმელი სოკოა.
ლიტერატურა
*
მალავის ეროვნული ასამბლეა
მალავის ეროვნული ასამბლეა — მალავის ერთპალატიანი საკანონმდებლო ორგანო. მის შემადგენლობაში შედის 193 წევრი. მოქმედი ასამბლეის წევრები არჩეულნი არიან მაჟორიტარული სისტემით ქვეყნის სხვადასხვა რეგიონებიდან. მათ ირჩევენ 5 წლის ვადით.
2009 წლის არჩევნები
ეროვნული ასამბლეის ბოლოსწინა არჩევნები გაიმართა 2009 წლის 19 მაისს. მისი შედეგი ასეთია:
2014 წლის არჩევნები
ეროვნული ასამბლეის ბოლო არჩევნები გაიმართა 2014 წლის 20 მაისს. მისი შედეგი ასეთია:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მალავი
შარლ-ნიკოლა უდინო
thumb|შარლ-ნიკოლა უდინო შარლ-ნიკოლა უდინო (Charles-Nicolas Oudinot; დ. 25 აპრილი, 1767, ბარ-ლე-დიუკი — გ. 13 სექტემბერი, 1847, პარიზი) — ფრანგი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, რეჯიოს ჰერცოგი, საფრანგეთის მარშალი.
ბიოგრაფია
შარლ-ნიკოლა უდინო დაიბადა 1767 წელს ვაჭრის ოჯახში და 1784 წელს სამხედრო სამსახურში შევიდა. 1794 წელს იგი ინფანტერიის ბრიგადის გენერალი, ხოლო 1799 წელს დივიზიის გენერალი გახდა. 1809 წელს მე-5 კოალიციური ომის შემდეგ მას საფრანგეთის მარშლის წოდება და რეჯიოს ჰერცოგის ტიტული მიენიჭა. 1810 წელს იგი ბერლინის გუბერნატორად დაინიშნა.
1813 წელს იგი „ბერლინის არმიის“ მთავარსარდლად დაინიშნა და დაევალა ბერლინის უკან დაბრუნება. გროსბეერენთან დამარცხების შემდეგ „ბერლინის არმიის“ სარდლობა მან მიშელ ნეის გადასცა. ლაიპციგთან ხალხთა ბრძოლაში იგი ნაპოლეონის ძველ გვარდიას მეთაურობდა და ბრძოლაში დაიჭრა კიდეც. უდინო ტიპური საშუალო დონის ფრონტის გენერალი იყო. მამაცი და ერთგული და მხოლოდ თავისი მრავალი ჭრილობის გამო ცნობილი.
ნაპოლეონის გადადგომის შემდეგ 1815 წელს იგი სამეფო გვარდიის გენერალ-მაიორი გახდა და 1842 წელს დაინიშნა პარიზის ინვალიდების სახლის გებერნატორად. 1847 წელს შარლ-ნიკოლა უდინო პარიზში გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის მარშლები კატეგორია:დაბადებული 25 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1767 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1847