cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პინკ ფლოიდი
საკონცერტო გამოსვლები
პინკ ფლოიდი ითვლება პიონერად საკონცერტო შოუებში, მათი მდიდრული სასცენო დადგმების გამო, რომლებშიც თავად შემსრულებლები მეორად როლს ასრულებდნენ. პინკ ფლოიდის შოუები წარმოადგენს მაღალხარისხიანი ჟღერადობის ნიმუშს, უნიკალური ხმოვანი ეფექტებისა და კვადროფონული სისტემის გამოყენებით. არსებობის პირველი ეტაპიდან იგი ცნობილი იყო ვიზუალური ეფექტების გამოყენებით, რომლებიც ერწყმოდა ფსიქოდელიური როკის მელოდიებს, შესრულებულს ანდერგრაუნდულ კლუბებში, როგორიც იყო ლონდონის UFO. მათი საკონცერტო გამოსვლების ხარისხს ჯგუფის მიერ ყოველთვის დიდი მნიშვნელობა ენიჭებოდა - ისევე როგორც მათი ჩანაწერების მაღალხარისხიან ტექნიკაზე მოსმენას. ცნობილია, რომ ალბომის The Dark Side of the Moon (რომლის მოსმენაც მათთვის მიუღებელ აუდიოსისტემაზე შედგა) პრეზენტაციაზე მისი წევრები განგებ არ გამოცხადდნენ. აღნიშნული ალბომი იქმნებოდა ძირითადად საკონცერტო ტურების პერიოდში, 1972 - 1973 წლებში. Animals იქცა დორტმუნდში დაწყებული ტურნეს In the Flesh ძირითად ნაწილად. ამ კონცერტებზე პირველად გამოჩნდა მფრინავი გასაბერი ღორი, რომელსაც ელჯი შეარქვეს. შემდგომ წლებში ჯგუფი როჯერ უოტერსის გარეშეც იყენებდა საკუთარ კონცერტებზე მფრინავ ღორებს.
1987 წელს ჯგუფმა დაიწყო საკონცერტო ტურნე A Momentary Lapse of Reason Tour. პირველი შოუ შედგა ოტავაში, 9 სექტემბერს. კონცერტების სერია გაგრძელდა კიდევ 2 წლის მანძილზე და მოიცვა აშშ, იაპონია, ევროპა და ცენტრალური აზია. ვენეციაში პინკ ფლოიდი გამოჩნდა 200.000 მსმენელის წინაშე, მოცურავე სცენაზე. თავად ტურნეს ერთგვარი შეჯამების სახით, 1988 წელს გამოვიდა საკონცერტო ალბომი Delicate Sound of Thunder, ხოლო 1989 წელს - საკონცერტო ფილმი ნიუ იორკის შტატში, ნასაუში გამართული კონცერტის ჩანაწერით.
ჯგუფის ტურნეს Division Bell პერიოდში, დამატებითი ინტერესი კონცერტებისადმი გამოიწვია ზედმეტსახელით Publius ცნობილი პიროვნების ნაწერებმა, რომლებსაც იგი პინკ ფლოიდისადმი მიძღვნილ ინტერნეტ ჯგუფში აქვეყნებდა. მისი ნაწერების მიხედვით, ალბომში დამალული იყო ერთგვარი გამოცანა. ის, რომ იგი შესაძლოა, ფლობდა გასაიდუმლოებულ ინფორმაციას სცენის მიღმა არსებულ საკითხებზე, დადასტურდა, როდესაც აღმოსავლეთ რეზერფორდში ჯგუფის გამოსვლისას ეკრანზე გამოისახა სიტყვები Enigma Publius. 1994 წელს, ერლს კორტში პინკ ფლოიდის კონცერტის დროს, სიტყვა Enigma კვლავ გამოჩნდა ეკრანზე. მოგვიანებით ნიკ მეისონმა განაცხადა, რომ Publius Enigma არ არსებობს და იგი შესაძლოა, უფრო ლეიბლის მიერ, ვიდრე ჯგუფის ინიციატივით განხორციელებული ხუმრობა იყო. 2023 წლისთვის ეს გამოცანა კვლავ ამოუხსნელი რჩება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1960-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:1970-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:1980-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:1990-იანი წლების მუსიკალური ჯგუფები კატეგორია:პროგრესული როკ-ჯგუფები კატეგორია:ფსიქოდელიური როკ-ჯგუფები კატეგორია:ინგლისური როკ-ჯგუფები  კატეგორია:1965 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ანდორა 2020 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ანდორამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთორმეტედ 2021 წელს, იაპონიის დედაქალაქ ტოკიოში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
სქოლიო
კატეგორია:ქვეყნები 2020 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ანდორა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ჰუმაიონი
ნასირ-უდ-დინ მოჰამად ჰუმაიონი (დ. 6 მარტი, 1508, ქაბული — გ. 27 იანვარი, 1556, დელი) — დიდ მოგოლთა მეორე იმპერატორი, ბაბურის შვილი და აქბარის მამა, რომელმაც თავისი ცხოვრება მიუძღვნა შერ-შაჰთან ბრძოლას ჩრდილოეთ ინდოეთის დაუფლებისათვის.
ბიოგრაფია
ამასობაში, ჰუმაიონს აუჯანყდა ბიჰარის რაჯა შერ-შაჰი. 1539 წელს ჩაუსის და 1540 წელს კანაუჯის წარუმატებელი ბრძოლების შემდეგ ჰუმაიონი იძულებული გახდა ინდოეთის სამფლობელოები დაეთმო შერ-შაჰისთვის, თვითონ კი თავშესაფარი ეძებნა ჯერ სინდში, სადაც დაიბადა მისი მემკვიდრე ვაჟი აქბარი, ხოლო შემდეგ მარვარში. 1544 წელს მან მიიღო ირანის შაჰ თამაზ Iის მხარდაჭერა და უკვე მომავალ წელს გაილაშქრა საკუთარი ძმის ულისწულ ქამრანის წინააღმდეგ, რომელსაც წაართვა ქაბული და ყანდაარი. 1545 წელს ჩამოგდებული ქამრანის შთამომავლები დაბრუნდნენ ისტორიულ სამშობლოში - ფერგანის ხეობაში, სადაც ისინი მიიღეს თემურის სახლში, თუმცა, ამის შემდეგაც ითვლებოდა, რომ ავღანეთი კანონიერად ეკუთვნოდათ დიდი მოგოლთა დინასტიიდან უფლისწულ ქამრანის შთამომავლებს. პუშტუნური გადმოცემის თანახმად, როდესაც ქამრანის ერთ-ერთი შთამომავალი მაინც ავღანეთის ტახტზე ავა, ავღანეთში "ოქროს საუკუნე" დაიწყება. 1545–1550 წლებში ჰუმაიონი ჩაება ქამრანთან ძმათამკვლელ სისხლისმღვრელ ბრძოლებში, რომლის დროსაც მას ორჯერ მოუწია ქაბულის დატოვება.
ამასობაში, შერ-შაჰი გარდაიცვალა. მის მემკვიდრეებს შორის პირველობისათვის ატეხილი ბრძოლით ისარგებლა ჰუმაიონმა და 1555 წლის თებერვალში პენჯაბის მმართველ სიქანდარ-შაჰის განადგურებით დაეუფლა ლაჰორს და იმავე წლის ივლისში დაიბრუნა აგრა და დელი. მინი|250პქ|ჰუმაიონის საფლავი დელში მრავალი თავისი წინაპრის მსგავსად იგი გატაცებული იყო ასტროლოგიით და ასტრონომიით. ერთხელ, როდესაც ის ბრუნდებოდა ბიბლიოთეკიდან წიგნების დასტით ხელში, გაიმა ლოცვა, აზანი. ჰუმაიონი შეეცადა მუხლებზე დაჩოქილიყო, მაგრამ ფეხსაცმელის ქუსლებში გაებლანდა კაბა და კიბეზე წაბორძიკდა. მიღებული ხერხემლის ტვინის ტრავმის შედეგად, ის რამდენიმე დღეში გარდაიცვალა.
ჰუმაიონის ცხოვრება აღწერა და შემოგვინახა ფადიშაჰის დამ გულბადან ბეგუმმა. მისი საფლავი დელში ითვლება ცნობილი თაჯ-მაჰალის პროტოტიპად და შესულია მსოფლიოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დიდ მოგოლთა იმპერატორები კატეგორია:თემურიდები კატეგორია:დაბადებული 1508 კატეგორია:გარდაცვლილი 1556 კატეგორია:დაბადებული 6 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 27 იანვარი
ანიკეტუსი (პაპი)
ცნობები მის ცხოვრებაზე ძალზედ მწირია, Liber Pontificalis-ზე დაყრდნობით ანიკეტი სირიელი იყო. ცნობილია მხოლოდ ის, რომ მისი მმართველობისას რომში იმყოფებოდა სმირნას (მცირე აზია) ეპისკოპოსი პოლიკარპე, რომის ეკლესიასთან სხვადასხვა საკითხების შესათანხმებლად, რომელთა შორისაც იყო აღდგომის დღესასწაულის აღნიშვნის თარიღის საკითხიც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 167 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
Pseudolasius karawajewi
Pseudolasius karawajewi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pseudolasius-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ქვემო ხანდაკის წმინდა გიორგის ეკლესია
ქვემო ხანდაკის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო ხანდაკში.
ეკლესიადარბაზული ტიპის მცირე ზომის ნაგებობაა. აშენებულია ქვიშაქვითა და რიყის ქვით - ირეგულარული წყობით. უსწორმასწორო ფორმის კარი განთავსებულია დასავლეთიდან. ორი ძალიან მცირე ზომის სარკმელი გაჭრილია დასავლეთ და აღმოსავლეთ კედელზე. ჩრდილოეთით და სამხრეთით კედლები ყრუა. საკურთხეველი აფსიდის დამასრულებელი უსწორმასწორო თაღით მცირედითაა გამოყოფილი ტაძრის სამრევლო სივრცისაგან. აფსიდში სარკმლის ქვემოთ ვხვდებით ტრაპეზის ქვის ფეხს, ხოლო გვერდებზე შეისრული თაღით დასრულებულ ორ ნიშს. ტრაპეზის ფეხის ქვაზე გამოსახულია რელიეფური ჯვარი. ეკლესიის გარედან, დასავლეთ ნაწილში - სამხრეთითა და ჩრდილოეთით დაბალი მინაშენებია, რომლებშიც ნიშებია განთავსებული. ერთი ნიში მუზარადისებური ფორმითაა გადახურული, ხოლო მეორე ორქანობა სახურავით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კონსტანტინ პიატსი
კონსტანტინ პიატსი (Konstantin Päts; დ. 23 თებერვალი, 1874 — გ. 18 იანვარი, 1956) — ესტონეთის პირველი პრეზიდენტი.
1918 წელს გერმანელებმა დააპატიმრეს და ივლისიდან ნოემბრამდე იმყოფებოდა პოლონეთის საკონცენტრაციო ბანაკში. ესტონეთში დაბრუნების შემდეგ, მალევე დანიშნეს პრემიერ-მინისტრად და თავდაცვის მინისტრად. 1921–1934 წლებში ხუთჯერ იქნა არჩეული სახელმწიფო უხუცესად.
1938 წელს აირჩიეს პრეზიდენტად. ხელისუფლება დაკარგა 1940 წლის ივნისში, მას შემდეგ, რაც რუსეთმა მოახდინა ესტონეთის ანექსია. იგი დაპატიმრეს და ოჯახთან ერთად გადაასახლეს უფაში. 1952 წელს გამოაცხადეს მისი განაჩენი 25 წლით ტავისუფლების აღკვეთა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1874 კატეგორია:გარდაცვლილი 18 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1956 კატეგორია:ესტონეთის პრეზიდენტები კატეგორია:ესტონეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:ესტონელი პოლიტიკოსები
სურმანი
სურმანი (صرمان‎) — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ ლიბიაში, ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროს სიახლოვეს, ტრიპოლიტანიის რეგიონის ეზ-ზავიის რაიონში.
ლიბიის სამოქალაქო ომი
2011 წლის 20 ივნისს, ლიბიის სამოქალაქო ომის დროს, ნატოს ძალებმა სურმანში რამდენიმე მშვიდაობიანი მოსახლის საცხოვრებელიც დაბობმეს, როდესაც ისინი მუამარ კადაფის მოკავშირეების საცხოვრებელს უმიზნებდნენ; შედეგად გარდაიცვალა რამდენიმე მშვიდობიანი მოქალაქე, მათ შორის ორი ბავშვი და მათი დედა. მოვლენის შემდეგ გამოცემულ ნატოს განცხადებაში ნათქვამია, რომ მან მაღალი საფრთხის მქონე ობიექტებზე მიიტანა იერიში.
14 აგვისტოს, ეროვნულ-განმათავისუფლებელმა არმიამ ქალაქის აღების შესახებ განაცხადა.
სქოლიო
კატეგორია:ლიბიის ქალაქები
კრისტიან IX
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დანიის მეფეები კატეგორია:გლუქსბურგები კატეგორია:დაბადებული 2 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1818 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1906
ექიდნე
ექიდნე (Ἔχιδνα; გველი, ბოროტი ქალი) — გველქალა, ტარტაროსის და გეას ნაშიერი, ჰიდრას და ქიმერას დედა, ნახევრად ქალწული, ნახევრად გველეშაპი, მტაცებელი და შემაძრწუნებელი არსება, ჰესიოდეს მიხედვით ქრიზაორისა და კალიროეს ნაშობი. ტიფონთან ცხოვრობდა კილიკიის გამოქვაბულში, ჰადესში ან სკითიის ველურ მხარეში და მრავალი ურჩხული შვა: ლერნეს ჰიდრა, ჰადესის ძაღლი ცერბერი, გერიონის ძაღლი ორთროსი, ქიმერქა, სფინქსი, ნემეის ლომი, სკილა, კრომიონის ღორი და სხვა უწმინდურები. გვიანდელ იმითი, რომლის მიხედვითაც ამ ურჩხულ-ქალს ჰერაკლესაგან ჰყავდა შვილები და ერთმა სახელიც კი მიაკუთვნა სკვითიას, სრულიად ხელოვნური ვერსია ჩანს. მძინარე ექიდნას თავს დაესხა არგოს პანოპტესი — ასთვალიანი არგუსი და მოკლა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
საშინელი სამსჯავროს წიგნი
მინი|300პქ|საშინელი სამსჯავროს წიგნი
საშინელი სამსჯავროს წიგნი — ინგლისში უილიამ I დამპყრობელის ინიციატივით 1086 წელს ჩატარებული საყოველთაო საადგილმამულო აღწერა. საშინელი სამსჯავროს წიგნში დაწვრილებით იყო აღნიშნული რომელი მამულები ეკუთვნოდა ყველა საგრაფოში მეფეს, სასულიერო და საერო სენიორებს, რამდენი იყო ამ მამულში ვილანი, სერვი, თავისუფალი გლეხი. საშინელი სამსჯავროს წიგნი ფეოდალური ევროპის სოციალ-ეკონომიკური ისტორიის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვან წყაროს წარმოადგენს. ინგლისის გლეხობის იურიდიული სტატუსის ფიქსაციით საშინელი სამსჯავროს წიგნმა გლეხთა მდგომარეობის გაუარესება და მანამდე თავისუფალი გლეხების ყმა გლეხებად გადაქცევა განაპირობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ინგლისის ისტორია
ბუსრა
ბუსრა (بصرى‎) — უძველესი ქალაქი სამხრეთ სირიაში. წარმოადგენს ქვეყნის მთავარ არქეოლოგიურ ტერიტორიას და 1980 წლიდან იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლს.
პირველი დასახლებები ამ ტერიტორიაზე, ნახსენებია ძველი ეგვიპტის ფარაონების - თუთმოს III-ისა და ამენჰოტეპ IV-ის დოკუმენტებში (ძვ.წ. XIV საუკუნე). უკვე ძვ.წ. II საუკუნეში, ბუსრა ნაბატეის სამეფოს ქალაქია. ახ.წ. 106 წელს, აღნიშნული სამეფო რომის იმპერატორ ტრაიანეს გენერალმა კორნელიუს პალმამ დაიპყრო.
რომის იმპერიის შემადგენლობაში, ქალაქს სახელი გადაერქვა და ეწოდა ნოვა-ტრაიანე-ბოსტრა და წარმოადგენდა რომის ერთ-ერთი პროვინციის - ქვიანი არაბეთის დედაქალაქს. ბუსრა რამდენიმე მნიშვნელოვანი სავაჭრო გზის გადაკვეთაზე აღმოჩნდა, სულ მალე აყვავდა და რეგიონის მთავარი მეტროპოლია გახდა.
VII საუკუნეში ქალაქი სასანიდებმა დაიპყრეს, შემდეგ მას მოჰყვა მცირე ხნიანი ბიზანტიური დაპყრობა და ბოლოს რაშიდთა არმიამ დაიპყრო ხალიდ იბნ ალ-ვალიდის მეთაურობით. ამის შემდეგ, ბუსრას ისლამური ისტორია იწყება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სირიაში
ხანგაი
ხანგაის ქედი ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია დაახლოებით 700 კმ-ზე, სიგანე 200 კმ-მდე. გაბატონებული სიმაღლეები 2000–3000 მ, მაქსიმალური სიმაღლე 4000 მ (მთა ოტონ-ტენგერი). გვხვდება ძველი გამყინვარების კვლები. ჩრდილოეთი კალთის მდინარეთა ქსელი სელენგას მიეკუთვნება, ხოლო სამხრეთი შედარებით ციცაბო კალთის მდინარეები ან მარილიან ტბებში ჩაედინებიან ან გობის უდაბნოში იკარგებიან.
უმეტესწილად აგებულია პალეოზოური ასაკის გრანიტებით, ფიქლებით, ქვიშაქვებითა და ახალგაზრდა ბაზალტებით. მწვერვალები დიდწილად ბრტყელია, კალთები ჩაჭრილია მდინარეთა ღრმა და ფართო ხეობებით. ხანგაიში არის რკინის მადნის, ოქროს, სანახელავო ქვების საბადოები, მინერალური წყაროები. გვხვდება მცირე ზომის მტკნარი და მარილიანი ტბები.
სქოლიო
კატეგორია:მონღოლეთის ქედები
ბრუნუ ფერნანდეში
ბრუნუ მიგელ ბორჟეშ ფერნანდეში (Bruno Miguel Borges Fernandes; დ. 8 სექტემბერი, 1994, მაია, პორტუგალია) — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, ინგლისის პრემიერ ლიგის კლუბ „მანჩესტერ იუნაიტედისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემტევი ნახევარმცველი.
პატარა ქალაქ მაიაში დაბადებულმა ფეხბურთელმა კარიერა იტალიის სერია B-ს კლუბ „ნოვარაში“ დაიწყო, საიდანაც 2013 წელს სერია A-ს კლუბ „უდინეზეში“ გადადის, საიდანაც სამი წლის შემდეგ „სამპდორიაში“ გადავიდა. 2017 წელს, ხუთწლიანი ევროპული კარიერის შემდგომ პორტუგალიურ „სპორტინგში“ გადავიდა, სადაც ის გუნდის კაპიტანი ხდება, ახერხებს გუნდთან ერთად პორტუგალიის საფეხბურთო თასისა (2018–19) და პორტუგალიის ლიგის თასის ორგზის მოგებას (2017–18, 2018–19), რის გამოც იგი ორივე სეზონში ხვდება პრიმეირა ლიგის წლის გუნდში და პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთესო მოთამაშედ სახელდება. 2018–19 წლების სეზონში ყველა ტურნირზე 33 გოლის განატა მოახერხა. ფერნანდეშის თამაშმა პრემიერ ლიგის რამდენიმე კლუბის ინტერესი გამოიწვია. საბოლოოდ, 2020 წლის იანვარში ბრუნუ „მანჩესტერ იუნაიტედმა“ 55 მილიონ ევროდ (47 მილიონი ფუნტი სტერლინგი) შეიძინა.
ფერნანდეში იყო პორტუგალიის ახალგაზრდული ნაკრებების წევრი, გამოდიოდა რა, 19, 20, 21 და 23 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში. 2016 წელს იყო 23 წლამდელთა ნაკრების წევრი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2017 წელს შედგა, რის შემდეგაც იყო გუნდის შემადგენლობის წევრი 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე, 2019 წლის ერთა ლიგის ფინალურ თამაშებსა და 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე. 2019 წელს ნაკრებთან ერთად საშინაო მინდორზე მოიგო ერთა ლიგა, და ტურნირის საუკეთესო შემადგენლობაში დასახელდა.
ადრეული კარიერა
ფერნანდეშმა ახალგაზრდული კარიერა ადგილობრივ კლუბ „ინფესტაში“ დაიწყო. მალევე მას კონტრაქტი შესთავაზა „პორტუს“ აკადემიამ, მაგრამ ბრუნუ მათ ადგილობრივ მეტოქე კლუბს, „ბოავიშტას“ შეუერთდა, რადგან ისინი ბრუნუს ვარჯიშზე ტრანსპორტირებას სთავაზობდნენ, მის მშობლებს კი არ შეეძლოთ პორტუში ვარჯიშებზე მისი ყოველდღიურად წაყვანა. ფერნანდეშმა ახალგაზრდული კარიერის უმეტესი ნაწილი „ბოავიშტაში“ გაატარა და ცენტრალური მცველის პოზიციაზე თამაშობდა, მანამ სანამ 15 წლის ასაკში „პასტელეირაში“ იჯარით ყოფნის პერიოდში შემტევი ნახევარმცველის პოზიციაზე გადავიდოდა.
2012 წლის 27 აგვისტოს ბრუნუ იტალიურ „ნოვარას“ შეუერთდა. თავდაპირველად ბრუნუს იტალიაში ცხოვრება ძალიან გაუჭირდა, ის განიცდიდა მონატრებას და უჭირდა იტალიური ენის სწავლაც. მისი მეგობარი გოგონას იტალიაში გადასვლის შემდეგ, ბრუნუმ სწრაფად აითვისა ენა და დაიწყო თავის დამკვიდრება, მიიღო ზედმეტსახელები „ნოვარას მარადონა“ და „მინი რუი კოშტა“. ახალგაზრდული გუნდის რიგებში გატარებული რამდენიმე კვირის შემდეგ, ფერნანდეში დაწინაურდა სერია B-ში მოთამაშე „ნოვარას“ პირველ გუნდში და აქ გაატარა 2012-13 წლების სეზონი, დაეხმარა რა გუნდს, სერია A-ში გადასასვლელ პლეი-ოფში მოხვედრაში. 2013 წლის ზაფხულში, სერია A-ს კლუბებს „მილანის „ინტერსა“ და „იუვენტუსს“ სურდათ მისი შეძენა, მაგრამ ფერნანდეში გარკვეული დათქმების სანაცვლოდ „უდინეზეს“ შეუერთდა. მისი დებიუტი სერია A-ში შედგა 3 ნოემბერს, როდესაც საშინაო შეხვედრაში მილანის „ინტერის“ წინააღმდეგ ცვლილებაზე მეორე ტაიმში შემოვიდა, მატჩი „უდინეზეს“ მარცხით 0-3 დასრულდა. ფერნანდეშმა პირველი გოლი ლიგაში 2013 წლის 7 დეკემბერს, „ნაპოლისთან“ ფრედ, ანგარიშით 3–3, დასრულებულ შეხვედრაში გაიტანა. მან აგრეთვე გაიატანა გუნდებს შორის გამართულ მეორე მატჩში, რომელიც ფრედ, ამჯერად 1–1 დასრულდა.
2016 წლის 16 აგვისტოს ფერნანდეში „სამპდორიას“ შეუერთდა. მისი დებიუტი გუნდში თერთმეტი დღის შემდეგ, „ატალანტასთან“ შეხვედრში შედგა, სადაც ბრუნუმ 6 წუთი ითამაშა. მატჩი „სამპდორიას“ გამარჯვებით 2–1 დასრულდა. 2016 წლის 26 სექტემბერს ბრუნუმ გუნდის რიგებში სადებიუტო გოლი გაიტანა, „კალიარისთან“ შეხვედრაში, რომელშიც „სამპდორია“ ანგარიშით 1–2 დამარცხდა. 2016–17 წლების სეზონში სერია A-ში ჩატარებულ 33 შეხვედრაში ფერნანდეშმა 5 გოლი გაიტანა, დაეხმარა რა გუნდს, მეათე პოზიციის დაკავებაში.
2017–2018: პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთესო მოთამაშე
2017 წლის 27 ივნისს, უეფას 21-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატიდან დაბრუნების შემდეგ, ფერნანდეშმა „სპორტინგთან“ ხუთწლიანი კონტრაქტი გააფორმა, 8,5 მილიონი ევროსა და ბონუსების სანაცვლოდ. 2017 წლის 6 აგვისტოს ფერნანდეშმა „სპორტინგის“ რიგებში სადებიუტო შეხვედრა ჩაატარა, გუნდმა „დესპორტივო დას ავეში“, ანგარიშით 2–0 დასრულდა მან გაიტანა ოთხი გოლი პრემიერ ლიგის პირველ ხუთ თამაშში, მათ შორის დუბლი 5–0 „ვიტორია დე გიმარაეშთან“ სტუმრად მოგებულ შეხვედრაში. ფერნანდეშის პირველი თამაში უეფას ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე 12 სექტემბერს შედგა, სადაც „ოლიმპიაკოსთან“ 3–2 მოგებულ შეხვედრაში 43-ე წუთზე გუნდის უპირატესობა 3–0-მდე გაზარდა. ფერნანდეშის პირველი სეზონი გუნდში წარმატებული გამოდგა. ყველა შეჯიბრზე მან 16 გოლი გაიტანა, რითაც ბას დოსტის შემდეგ მეორე ადგილი დაიკავა. ბრუნუმ აგრეთვე მიითვალა 20 საგოლე გადაცემა, დასახელდა პრიმეირა ლიგის წლის გუნდში და პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთესო მოთამაშედ.
2018 წლის 15 მაისს რამდენიმე თანაგუნდელთან და მწვრთნელთან ერთად გუნდის სავარჯიშო ბაზაზე დაშავდა. მათ თავს დაესხა გუნდის 50-მდე ქომაგი რომელთაც ამით უკმაყოფილება გამოხატეს გუნდის მიერ ნაჩვენები შედეგის გამო, „სპორტინგმა“ ლიგა მესამე ადგილზე დაასრულდა ვერ მოახერხა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგაზე გასვლა. ამ მოვლენების მიუხედავად გუნდი დასთანხმდა პორტუგალიის საფეხბურთო თასის ფინალში მონაწილეობას, რომელიც შემდეგ კვირას გაიმართა. „სპორტინგი“ „დესპორტივო დას ავეშთან“ დამარცხდა. 6 ივლისს ფერნანდეში პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთსო მოთამაშედ დაასახელეს. ოთხი დღის შემდეგ მან ხელი მოაწერა ახალ ხუთწლიან კონტრაქტს, 100 მილიონ ევროიანი გამოსასყიდი თანხით, თავდაპირველად გეგმავდა კლუბის დატოვებას, პრეზიდენტ ბრუნო დე კარვალიოსთან დაპირისპირების გამო მაგრამ ხელფასის გაზრდამ მის დარჩენაში დიდი როლი ითამაშა.
2018–2020: ევროპის ყველაზე უხვგოლიანი ნახევარმცველი
ფერნანდეშმა 2018-19 წლების სეზონში რიგით 23-ე გოლი, 2019 წლის 3 მარტს, „პორტიმონენსეს“ წინააღმდეგ 3-1 მოგებულ შეხვედრაში, თერთმეტრიანით გაიტანა. ამით მან გადააჭარბა ანტონიო ოლივეირას 1981-82 წლების სეზონის საკლუბო რეკორდს, და გახდა ერთ სეზონში ყველაზე მეტი გოლის ავტორი ნახევარმცველი. 5 მაისს მან ჰეთ-თრიკი შეასრულა „ბელენენსეშის“ წინააღმდეგ გასვლით შეხვედრაში, რომელიც 8–1 დასრულდა. ამის შედეგად ის გახდა საუკეთესო პორტუგალიელ ნახევარმცველებს შორის ერთ სეზონში გატანილი გოლების რაოდენობით, გაიტანა 31-ე გოლი. მან სეზონში 33-ე გოლი 2019 წლის 25 მაისს, პორტუგალიის საფეხბურთო თასის ფინალში, „პორტუს“ წინააღმდეგ გაიტანა, და დაეხმარა „სპორტინგს“ თასის მოგებაში. 2018–19 წლების სეზონში კიდევ ერთი წარმატებული სეზონის ჩატარების გამო დასახელდა პრიმეირა ლიგის წლის მოთამაშედ.
2019–20 წლების სეზონში ჩატარებულ პირველ 10 შეხვედრაში მოახერხა შვიდი გოლის გატანა, მათ შორის მოახერხა გოლის გატანა ზედიზედ ექვს შეხვედრაში. ამით ის გახდა „სპორტინგის“ მესამე მოთამაშე 21-ე საუკუნეში, რომელმაც საკლუბო დონეზე გოლი გაიტანა ზედიზედ ექვს ან მეტ მატჩში, მარიო ჟარდელისა და ბას დოსტის შემდეგ. 28 ნოემბერს, მან შეასრულა დუბბლი და გააკეთა ორი საგოლე გადაცემა „პსვ ეინდჰოვენთან“ შეხვედრაში, რომელიც ანგარიშით 4–0 დასრულდა. ამ გამარჯვების შედეგად „სპორტინგმა“ გაინაღდა უეფა-ს ევროპა ლიგის ჯგუფური ეტაპიდან გასვლა.
2019–2020: ევროპა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი
2020 წლის 29 იანვარს „მანჩესტერ იუნაიტედმა“ დაადასტურა რომ ფერნანდეშის ტრანსფერთან დაკავშირებით „სპორტინგთან“ შეთანხმებას მიაღწია. ტრანსფერი სავარაუდოდ €80 მილიონად (£67.6 მილიონი) დაჯდებოდა, სამედიცინო შემოწმებისა და პირად კონტრაქტზე შეთავაზებული პირობების სანაცვლოდ. ტრანსფერი ოფიციალურად დასრულდა მეორე დღეს, საწყისი საფასურით დაახლოებით €55 მილიონი (£47 მილიონი), პლუს 25 მილიონ ევრომდე (£21 მილიონი) დანამატები და მოგების 10%, თუ „იუნაიტედმა“ ოდესმე გაყიდა ფერნანდეში. ფერნანდეშმა გუნდთან ხუთნახევარწლიანი კონტრაქტი გააფორმა.
მისი დებიუტი გუნდში 1 თებერვალს, „ვულვერჰემპტონ უონდერერსთან“ უგოლო ფრით დასრულებულ შეხვედრაში შედგა. 17 თებერვალს, „მანჩესტერ იუნაიტედის“ გასვლაზე გამართულ შეხვედრაში „ჩელსისთან“, მან საგოლოე გადაცემა გაუკეთა ჰარი მაგუაიერს, რომელმაც თავურით საბოლოო ანგარიში, 2–0 დააფიქსირა. გუნდის რიგებში მისი ევროპული დებიუტი „კლუბ ბრიუგესთან“ 1–1 დასრულებულ შეხვედრაში შედგა. პირველი გოლი „იუნტაიტედის“ რიგებში გაიტანა 23 თებერვალს, „უოტფორდის“ წინააღმდეგ, სადაც ზუსტად შეასრულა თერთმეტრიანი და საგოლე გადაცემა გაუკეთა მესიონ გრინვუდს. „ოლდ ტრაფორდზე“ გამართული შეხვედრა 3–0 დასრულდა. კლუბისთვის ევროპულ სარბიელზე პირველი გოლი უეფა-ს ევროპა ლიგის 1/32 ფინალურ შეხვედრაში, „კლუბ ბრიუგესთან“ გაიტანა, ზუსტად შეასრულა თერთმეტმეტრიანი და დაეხმარა გუნდს 5–0 გამარჯვებაში. 16 მარტს ფერნანდესი პრემიერ ლიგის თებერვლის თვის საუკეთესო მოთამაშედ დასახელდა. 30 ივნისს „ბრაიტონ ენდ ჰოუვ ალბიონთან“ 3–0 დასრულებულ შეხვედრაში ფერნანდეშმა გუნდის რიგებში პირველი დუბლი შეასრულა. მის მიერ ნაჩვენები შედეგების გამო ივნისში მოიგო არაერთი საკლუბო და პრემიერ ლიგის ჯილდო, მათ შორის „პრემიერ ლიგის თვის მოთამაშე“, „თვის გოლი“, რითაც გახდა პირველი მოთამაშე პრემიერ ლიგის ისტორიაში რომელმაც ორივე ჯილდო ერთდროულად მოიგო. 2006–07 წლების სეზონის შემდეგ გახდა „მანჩესტერ იუნაიტედის“ პირველი მოთამაშე კრიშტიანუ რონალდუს შემდეგ, რომელმაც „პრემიერ ლიგის თვის მოთამაშის“ ჯილდო მოიპოვა. სექტემბერში ფერნანდეში დასახელდა მანჩესტერ იუნაიტედის „სერ მეტ ბასბის წლის საუკეთესო მოთამაშის“ ჯილდოს მფლობელი, რომელიც გადაეცემა გუნდის წინა სეზონის საუკეთესო მოთამაშეს.
2020–2021: რეკორდული წარმატება და ევროპა ლიგის ფინალი
25 სექტემბერს ფერნანდეშმა სეზონში პირველი გოლი „ბრაიტონ ენდ ჰოუვ ალბიონის“ წინააღმდეგ გამართულ დრამატულ შეხვედრაში მე-100 წუთზე გაიტანა. მას შემდეგ რაც მსაჯმა შეხვედრა დაასრულა ვიდეო რეფერიმ გადახედა შეხვედრის ბოლო წამებზე მომხდარ სადავო მომენტს და „ბრაიტონის“ კარში თერთმემტრიანი დანიშნა, რომელიც ფერნანდეშმა ზუსტად შეასრულა და გუნდს გამარჯვება მოუტანა. 7 ნოემბერს ფერნანდეშმა გაიტანა დუბლი და მიითვალა საგოლე გადაცემა „ევერტონის“ წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში, რომელიც 3–1 დასრულდა. ნოემბერში პრემიერ ლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშედ დასახელდა, რადგან ეს თვე მისთვის საკმაოდ წარმატებული გამოდგა, მიითვალა რა ოთხი გოლი და ერთი საგოლე გადაცემა. სტატუსი მეორედ მიიღო დეკემბერში, გაიტანა რა სამი გოლი და ოთხი საგოლე გადაცემა, რითაც გახდა პირველი ფეხბურთელი რომელმაც თვის საუკეთესო მოთამაშის ჯილდოს მოგება ერთ კალენდარულ წელიწადში ოთხჯერ მოახერხა. მან გაიტანა ერთი გოლი და მიითვალა ორი საგოლე გადაცემა „მანჩესტერისთვის“ ისტორიულ უხვგოლიან შეხვედრაში, რომელშიც გუნდმა 2021 წლის 2 თებერვალს „საუთჰემპტონი“ გამანადგურებული ანგარიშით 9–0 დაამარცხა. ბომბარდირთა დავაში ბრუნუმ მესამე ადგილი დაიკავა 18 გოლით, ხოლო საგოლე გადაცემების რაოდენობით პირველი (12 საგოლე გადაცემა).
2021 წლის აპრილში მანჩესტერ იუნაიტედმა“ გამოაცხადა რომ გეგმავდა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგიდან გასვლას და 11 სხვა კლუბთან ერთად ევროპის სუპერლიგის პროექტთან შეერთებას. ფერნანდეში გახდა ტურნირის პოტენციურ მოთამაშეებს შორის ერთ-ერთი პირველი რომელსაც მოუწია ამაზე კომენტარის გაკეთება, მან დაადასტურა თავისი დამოკიდებულება ტურნირის მიმართ: „ოცნებების ყიდვა შეუძლებელია“ მომდევნო დღეს, „მანჩესტერ იუნაიტედმა“ დატოვა ევროპის სუპერლიგა, პროექტი შეჩერებულად გამოცხადდა, მოთამაშეების, მენეჯერების, საფეხბურთო ინსტიტუტების, პოლიტიკოსების, გულშემატკივრებისა და მედიის მძაფრი გამოხმაურების ფონზე. 29 აპრილს ფერნანდეშმა გაიტანა დუბლი და მიითვალა ორი საგოლე გადაცემა უეფა-ს ევროპა ლიგის ნახევარფინალური ეტაპის პირველ შეხვედრაში, სადაც „მანჩესტერელებმა“ „რომა“ 6–2 დაამარცხეს; მან აგრეთვე მიითვალა საგოლე გადაცემა გუნდების მეორე შეხვედრაში, სადაც „წითელი ეშმაკები“ „რომასთან“ 2–3 დამარცხდნენ მაგრამ ორი მატჩის ჯამში 8–5 იმარჯვეს. 26 მაისს „მანჩესტერ იუნაიტედი“ ფინალში „ვილიარეალს“ დაუპირსპირდა სადაც ძირითაიდ დრო 1–1 დასრულდა, თერთმემეტრიანების სერიაში კი გუნდი დამარცხდა (ბრუნუმ თავისი დარტყმა ზუსტად შეასრულა).
2021–2022: კონტრაქტის გახანგრძლივება, ფორმის დაკარგვა
2021 წლის 14 აგვისტოს პრემიერ ლიგის სეზონის გახსნით შეხვედრაში ფერნანდეშმა „ლიდზ იუნაიტედის“ წინააღდმდეგ 5–1 მოგებულ შეხვედრაში ჰეთ-ტრიკი შეასრულა. გუნდის შემდეგ საშინაო შეხვედრაში კი „ნიუკასლ იუნაიტედის“ წინააღმდეგ 25 იარდიდან (23 მეტრი) მოახერხა მეტოქის კარის აღება, მაგრამ ორი კვირის შემდეგ, „ასტონ ვილასთან“ შეხვედრაში ბოლო წუთზე თერთმეტმეტრიანი გააფუჭა და მატჩი ფრედ, 1–1 დასრულდა. მოგვიანებით გაფუჭებული პენალტის გამო საკუთარ Instagram გვერდზე მოიბოდიშა. 23 ნოემბერს ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფური ეტაპის შეხვედრაში „ვილიარელთან“ გაუკეთა საგოლე გადაცემა ჯეიდონ სანჩოს, მატჩი კი საბოლოოდ 2–0 დასრულდა. ამ გამარჯვებით გუნდმა ჯგუფური ეტაპიდან გასვლა გაინაღდა. ფერნანდეში კი გახდა პირველი მოთამაშე ინგლისური კლუბებიდან, რომელმაც ჩემპიონთა ლიგის ზედიზედ 5 შეხვედრაში გააკეთა საგოლე გადაცემა. 2 დეკემბერს „ოლდ ტრაფორზე“ გუნდში რიგით მე-100 შეხვედრა ჩაატარა „არსენალის“ წინააღმდეგ, სადაც მეტოქის კარის აღება მოახერხა. მატჩი მასპინძელთა გამარჯვებით, 3–2 დასრულდა.
2022 წლის 1 აპრილს ფერნანდეშმა ხელი მოაწერა ახალ კონტრაქტს, რომელის მიხედვითაც ის გუნდში 2025 წლის ივნისამდე რჩება. 2 მაისს, „ბრენტოფრდთან“ 3–0 მოგებულ შეხვედრაში ფერნანდეშმა გუნდის რიგებში 50-ე გოლი გაიტანა. მისმა შედეგიანობამ სეზონის განმავლობაში საგრძნობლად იკლო, გუნდის შედეგები უარესდებოდა ხოლო ფანების უკამყოფილება იზრდებოდა, მათ შორის ბრუნუს ქმედებების გამო, რომელიც მუდმივად კონფლიქტური იყო მსაჯების მიმართ. კლუბმა პრემიერლიგაში მეექვსე ადგილი დაიკავა და ჩემპიონთა ლიგის ზონის მიღმა დარჩა, გავიდა რა უეფა-ს ევროპა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე. მიუხედავად იმისა, რომ ფერნანდეში უეფას ჩემპიონთა ლიგის 2021-22 წლების სეზონის საუკეთესო ასისტენტი გახდა, ჯამში 7 საგოლე გადაცემით.
სარდინიის მეფეთა სია
thumb|200px|სავოიის დინასტიის გერბი აქ წარმოდგენილია სარდინიის მეფეების სია 1720-1861 წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
* კატეგორია:მმართველთა სიები
Sardiinia kuningriik
ბრუნუ ფერნანდეში
ახალგაზრდული კარიერა
პორტუგალიის 20 წლამდელთა ნაკრების რიგებში ფერნანდეში მონაწილეობდა 2014 წლის ტულონის ტურნირზე. მან ოთხი შეხვედრა ჩაატარა, გაიტანა გოლი ჩილესთან ჯგუფური ეტაპის მატჩში და დაეხმარა პორტუგალიას მესამე ადგილის დაკავებაში. ფერნანდეში თამაშობდა პორტუგალიას 19, 20, 21 და 23 წლამდე ნაკრებებში, სადაც ჯამში 28 შეხვედრა ჩაატარა. სანაკრებო დებიუტამდე მწვრთნელმა რუი ხორხემ 21-წლამდელთა ნაკრების კაპიტანად დაასახელა. 2017 წლის უეფას 21-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატის საკვილიფაკაციო ეტაპის შეხვედრებში მოახერხა ოთხი გოლის გატანა და ოთხი საგოლე გადაცემის გაკეთება, დაეხმარა ნაკრებს ტურნირზე გასვლაში. ივნისში ფერნანდეშმა მონაწილეობა მიიღო 2017 წლის უეფა-ს 21-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატზე. ჯგუფური ეტაპის გახსნით შეხვედრაში გაიტანა სერბეთის ნაკრების წინააღმდეგ, მაგრამ ნაკრები ჯგუფურ ეტაპზე ჩარჩა. ფერნანდეშმა ოლიმპიური ნაკრების რიგებში მიიღო მონაწილეობა 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე. მან ყველა თამაში ძირითად შემადგენლობაში დაიწყო, პორტუგალიის ნაკრებმა კი ტურნირის მეოთხედფინალურ ეტაპამდე მიაღწია.
სანაკრებო კარიერა
thumb|right|ფერნანდეში 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე იტალიაში გატარებული პერიოდის განმავლობაში პორტუგალიის ნაკრების სამწვრთენლო შტაბისთვის ბრუნუ ნაკლებად შესამჩენვევი მოთამაშე იყო, და ნაკრების განაცხადში პირველად 2017 წლის 28 აგვისტოს მოხვდა, მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მატჩებისათვის. მიუხედავად ამისა მას არც ფარერების კუნძულებთან და არც უნგრეთთან გამართულ შეხვედრაში მიუღია მონაწილეობა.
ფერნანდეშმა სამი შეხვედრა ჩაატარა 2018–19 წლების ერთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე, დაეხმარა რა პორტუგალიას ტურნირის ფინალურ სერიაში გადასვლაში, რომელიც 2019 წლის ივნისში ჩატარდა. ფერნანდეშმა მონაწილეობა მიიღო ფინალური ეტაპის ყველა შეხვედრაში და პორტუში გამართულ ფინალში ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მინიმალური სხვაობით, 1–0 დამარცხების შემდეგ ტურნირის გამარჯვებული გახდა. ტურნირზე მის მიერ ნაჩვენები შედეგები გამო, ტურნირის სიმბოლურ გუნდში დასახელდა.
ფერნანდეშმა ითამაშა ევროპის 2020 წლის საფეხბურთო ჩემპიონატზე, მონაწილეობა მიიღო ყველა შეხვედრაში. მერვედფინალურ ეტაპზე პორტუგალიის ნაკრები ტურნირს გამოეთიშა. ფერნანდეშს წილად კრიტიკა და უამრავი უარყოფითი შეფასება ხვდა, რაც გამოწვეული იყო იმით რომ ის სანაკრებო დონეზე ისე ვერ თამაშობდა, როგორც საკლუბოზე, და ტურნირის განმავლობაში საგრძნობლად დაიჩრდილა.
2022 წლის 29 მარტს 2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის პლეი-ოფის ფინალურ შეხვედრაში გაიტანა დუბლი ჩრდილოეთ მაკედონიის ნაკრების წინააღმდეგ, რითაც ნაკრები ტურნირზე მოხვდა.
სპონსორი
ფერნანდეშის სპონსორია კომპანია Nike. ის მოედანზე სწორედ ამ კომპანიის ბუცებით, „Nike Mercurial Vapor“-ით თამაშობს.
პირადი ცხოვრება
18 წლის ასაკში როდესაც ფერნანდესი ნოვარაში გადავიდა, მასთან ჩავიდა მისი ბავშვობის შეყვარებული ანა პინიო, რომელზეც 2015 წელს იქორწინა. წყვილს ჰყავს ქალიშვილი სახელად მატილდე (დ. 30 იანვარი, 2017) და ვაჟი გონსალო (დ. 6 სექტემბერი, 2020). ბრუნუს ორივე მკლავზე აქვს ტატუ რომელზეც „8“-იანია დატანილი. ერთის მხრივ ეს არის დაბადების თარიღი, ხოლო მეორეს მხრივ მან ამით პატივი მიაგო მამას, რომელიც ასევე ფეხბურთელი იყო, და ამ ნომრით გამოდიოდა. ტატუზე ასო „F“ მისი გვარის სიმბოლოა ხოლო „23“ მისი სათამაშო ნომერი და ასაკი პორტუგალიის ნაკრებში დებიუტის მომენტში.
ფერნანდეში პოლიგლოტია, გარდა მშობლიური პორტუგალიურისა, თავისუფლად ფლობს ესპანურ, ინგლისურ და იტალიურ ენებს. აგრეთვე საუბრობს ფრანგულად.
ბრუნუს დიდხნიანი მეგობრობა აკავშირებს რაფინია დიაშ ბელოისთან, რომელსაც ჯერ კიდევ მანამდე იცნობდა, ვიდრე „სპორტინგში“ თანაგუნდელები გახდებოდნენ. რაფინიას განცხადებით ფერნანდეშმა დიდი წვლილი შეიტანა მისი საფეხბურთო კარიერის განვითარებაში და უდიდესი დახმარება გაუწია. „ლიდზ იუნაიტედში“ გადასვლამდე რაფინიას ფერნანდეშმა უთხრა რომ „მისი სტილი პრემიერ ლიგას მოერგებოდა“. ფერნანდეში ასევე მეგობრობს „მანჩესტერელ“ თანაგუნდელბთან, მარკუს რაშფორდთან, დონი ვან დე ბეეკთან, ფრედთან და ალექს ტელესთან. ბრუნუ ასევე მეგობრობს ყოფილ თანაგუნდელ ანტონიო დი ნატალესთან რომელთან ერთადაც წარსულში „უდინეზეში“ თამაშობდა. ფერნანდეში აგრეთვე აქტიურად უყურებს ჩოგბურთს, და როჯერ ფედერერის ქომაგია.
ტიტულები
სპორტინგი
მანჩესტერ იუნაიტედი
პორტუგალია
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:ნოვარას ფეხბურთელები კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები კატეგორია:ლისაბონის სპორტინგის ფეხბურთელები კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კრომიონის ღორი
კრომიონის ღორი, სხვაგვარად ფეა (მისი გამზრდელი დედაბრის სახელი) — ექიდნეს და ტიფონის ნაშიერი, საშინელი მტაცებელი მხეცი, ერიმანთის ტახისებური, მოკლა თეზევსმა (მესამე გმირობა). ამ ღორს ახსენებს მხოლოდ აპოლოდორე, მაგრამ ხშირად ხატავენ ვაზებზე: თეზევსი კლავს, იქვე დგას დედაბერი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
Pseudolasius lasioides
Pseudolasius lasioides — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pseudolasius-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ალი შარიათი
ალი შარიათი (სპარს. علی شريعتی;  დ. 23 ნოემბერი, 1933 — 19 ივნისი, 1977)  — ირანელი მემარცხენე სოციოლოგი და რევოლუციონერი. იგი ცნობილია, როგორც მე -20 საუკუნის ერთ -ერთი ყველაზე ორიგინალური და ნიჭიერი ირანელი მოაზროვნე, ირანის ისლამური რევოლუციის ერთ-ერთი იდეოლოგი.
ბიოგრაფია
ალი შარიათი დაიბადა 1933 წელს კახაკში (სოფელი მაზინანში), საბეზვარას გარეუბანში. მისი მამა, მუჰამედ-ტაგი, მეცნიერი იყო, რომელმაც დააარსა ისლამური ჭეშმარიტების პროპაგანდის ცენტრი ხორასანის პროვინციაში იმ დროს, როდესაც მარქსიზმს გარკვეული გავლენა ჰქონდა ირანში. მოგვიანებით,  ალი შარიათმა მამის შეხედულებები გააკრიტიკა.
პედაგოგიურ სკოლაში სწავლის წლებში ალი შარიათი შეხვდა საზოგადოების ყველაზე ნაკლებად პრივილეგირებული სოციალური კლასების ადამიანებს და პირველად  შეიგრძნო   იმდროინდელი ირანის ეკონომიკური და სოციალური მდგომარეობის მთელი საშინელება. ამავე დროს, მასზე გარკვეული გავლენა მოახდინეს არა მხოლოდ მუსულიმური სამყაროს მოაზროვნეებმა (ჯალალედინ რუმმა და მუჰამედ იკბალმა), არამედ ევროპელმა ფილოსოფოსებმა და პოლიტიკოსებმა. იგი ცდილობდა მოეძებნა გამოსავალი კრიზისიდან, რომელიც ჩამოყალიბდა  შაჰის დესპოტური მმართველობის პერიოდში,  განვითარებული ტრადიციული ისლამური პრინციპებისა და მეთოდების საშუალებით, მათ შორის თანამედროვე ფილოსოფიისა და სოციოლოგიის მიღწევებით.
1952 წელს ალი შარიათი გახდა საშუალო სკოლის მასწავლებელი და დააფუძნა სტუდენტთა ისლამური ასოციაცია, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ერთ -ერთი საპროტესტო დემონსტრაციის შემდეგ  მის დაპატიმრებამდე. 1953  წელს იგი გახდა ეროვნული წინააღმდეგობის მოძრაობის წევრი. 1955 წელს  მიიღო ბაკალავრის ხარისხი მეშჰედის უნივერსიტეტში. 1957 წელს  ეროვნული წინააღმდეგობის მოძრაობის 16 სხვა წევრთან ერთად, ალი შარიათი კვლავ დააპატიმრა შაჰის საიდუმლო სამსახურმა— სავაქმა. მინი|ალი შარიათი ოჯახთან ერთად ალი შარიათმა მიიღო სამეცნიერო აღიარება საფრანგეთში, სადაც გააგრძელა კვლევა სორბონის უნივერსიტეტის ასპირანტის სტატუსით. აქ იგი ბრწყინვალე სტუდენტად ითვლებოდა და 1958 წელს დამწერლობის ხელოვნების საუკეთესო სტუდენტად აირჩიეს. 1959 წელს, პარიზში, შარიათმა დაიწყო ალჟირის ეროვნული განმათავისუფლებელი ფრონტის რევოლუციონერებთან თანამშრომლობა. მომდევნო წელს იგი შეუდგა ფრანც ფანონის კითხვას და  მისი ნაშრომების ანთოლოგიის სპარსულად თარგმნას. შარიათს სურდა ფანონის იდეების დანერგვა ემიგრანტებს შორის ირანის რევოლუციურ წრეებში. იგი დააპატიმრეს 1961 წლის 17 იანვარს პატრის ლუმუმბას მხარდამჭერ დემონსტრაციაში მონაწილეობისათვის. იმავე წელს იგი შეუერთდა იბრაჰიმ იაზდის, მუსტაფა ჩამრანს და სადექ გოთბზადეს საზღვარგარეთ ირანელთა თავისუფალი მოძრაობის ჩამოსაყალიბებლად.
1962 წელს მან გააგრძელა რელიგიის სოციოლოგიისა და ისტორიის შესწავლა და გაჰყვა ისლამის მკვლევართა ლუი მასინიონის, იასგეს ბეგეტის და სოციოლოგ ჯორჯ გირვიჩის კურსს. იგი აგრეთვე გაეცნო ფილოსოფოს ჟან-პოლ სარტრის ნაშრომებს და  ირანში გამოაქვეყნა ჯალალ ალე-აჰმადის წიგნი "ღარბზადეგი" (ოქსიდენტოზი). პარიზიდან წასვლისას იგი მუშაობდა სადოქტორო ნაშრომზე. 1964 წელს მიიღო დოქტორის ხარისხი სოციოლოგიურ მეცნიერებებში.
1964 წელს ალი შარიათი დაბრუნდა ირანში, სადაც იგი კვლავ დააპატიმრა იმპერიულმა ხელისუფლებამ საფრანგეთში ირანის მონარქიის წინააღმდეგ დივერსიული პოლიტიკური საქმიანობის გამო. იგი გაათავისუფლეს მხოლოდ რამდენიმე კვირის პატიმრობის შემდეგ, რის შემდეგაც შეუდგა პედაგოგიურ მოღვაწეობას მეშჰედის უნივერსიტეტში.
მოგვიანებით ალი შარიათი გაემგზავრა თეირანში, სადაც კითხულობდა ლექციებს ჰოსეინივ ერშადის (Hosseiniye Ershad) კულტურულ- რელიგიურ ცენტრში. ეს ლექციები უაღრესად პოპულარული იყო სტუდენტებს შორის.ალი შარიათის იდეებისადმი ინტერესი ძალიან სწრაფად გაიზარდა. შარიათის უწყვეტმა წარმატებამ კვლავ გამოიწვია იმპერიული ძალაუფლების სტრუქტურების ინტერესი მისი პიროვნებისადმი და შარიათი კვლავ დააპატიმრეს, ისევე როგორც მისი ბევრი სტუდენტი. ფართოდ გავრცელებულმა უკმაყოფილებამ და საერთაშორისო პროტესტმა საბოლოოდ აიძულა ხელისუფლება შარიათი გაეთავისუფლებინა 18 თვიანი იზოლაციის შემდეგ— 1975 წლის 20 მარტს.
შარიათს მიეცა უფლება გამგზავრებულიყო ინგლისში. ის დასახლდა საუთჰემპტონში, დიდი ბრიტანეთის სამხრეთ სანაპიროზე, სადაც რამდენიმე კვირის შემდეგ იგი საკუთარ ბინაში  გარდაცვლილი იპოვეს. მისი გარდაცვალების ოფიციალური ვერსიად  გულის შეტევა დასახელდა. თუმცა, არსებობს უამრავი მტკიცებულება მის სიკვდილში შაჰის საიდუმლო პოლიციის —   სავაქის მონაწილეობის შესახებ.
შეხედულებები
ალი შარიათმა საზოგადოებას შიიზმის თავისებური ხედვა შესთავაზა. მასში გამოყო "წითელი შიიზმი", რომელიც დაუპირისპირა "შავ შიიზმს", ანუ ჯაფარიდულ შიიზმს. მისი რევოლუციური რელიგიურ-სოციალისტური იდეები შედარებულია კათოლიკურ  განმათავისუფლებელ თეოლოგიასთან, რომელიც დაარსდა სამხრეთ ამერიკაში მღვდლის გუსტავო გუტიერეზ მერინოს და ბრაზილიელი ლეონარდო ბოფის მიერ.
შარიათის იდეები შთაგონების წყარო გახდა შიიტური ანტიკლერიკანული, რადიკალური ტერორისტული ორგანიზაცია „ფორკანის“ აქტივისტებისთვის. ხსენებულ ორგანიზაციას ხელმძღვანელობდა აქბარ გუდარზი, რომელიც 1979 წელს აწარმოებდა იატაკქვეშა ტერორისტულ ბრძოლას აიათოლა ხომეინის რეჟიმის წინააღმდეგ.
მარშალის გეგმა
მინი|300პქ|ევროპის მონაწილე ქვეყნები, წითელი სვეტები მიანიშნებს დახმარების საერთო დონეს ქვეყნების მიხედვით. მარშალის გეგმა (Marshall Plan), ოფიციალურად ევროპის რეკონსტრუქციის პროგრამა (European Recovery Program - ERP) — აშშ-ის მთავარი პროგრამა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ევროპის აღმშენებლობისთვის. ინიციატივას სახელი ეწოდა აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის ჯორჯ მარშალის პატივსაცემად. გეგმა სახელმწიფო დეპარტამენტის თანამშრომლებმა შეიმუშავეს, ძირითადად კი უილიამ კლეიტონმა და ჯორჯ კენანმა.
რეკონსტრუქციის გეგმა დამუშავდა მონაწილე ევროპულ სახელმწიფოთა შეხვედრაზე 1947 წლის ივლისში. შეხვედრაზე საბჭოთა კავშირი და აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებიც იყვნენ მოწვეული, თუმცა სტალინმა ეს გეგმა საბჭოეთისთვის საშიშროებად მიიჩნია, ამერიკის იმპერიალისტური გეგმა უწოდა და ამგვარად, საბჭოთა ბლოკის ქვეყნები შეხვედრაზე არ დაუშვა. გეგმა ხორციელდებოდა 1947 წლის ივლისიდან დაწყებული ოთხი წლის განმავლობაში. ამ პერიოდში გაღებულ იქნა $13 მილიარდი ამერიკული დოლარის ღირებულების ეკონომიკური და ტექნიკური დახმარება − რაც 2006 წლის კურსით $130 მილიარდი ამერიკული დოლარის ექვივალენტურია (ინფლაციის გათვალისწინებით). ეს თანხა მოხმარდა ევროპის ქვეყნებს, რომლებიც ევროპის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციაში გაერთიანდნენ.
გეგმის განხორციელების დასასრულს, მონაწილე ქვეყნების (გერმანიის გამოკლებით) ეკონომიკამ მათ ომამდელ დონეს გაუსწრო. მომდევნო ორი ათწლეულის განმავლობაში დასავლეთ ევროპა განიცდიდა უპრეცედენტო ეკონომიკურ ზრდას. მარშალის გეგმა მოიაზრება, როგორც ევროპის ინტეგრაციის ერთ-ერთი უპირველესი ელემენტი, ვინაიდან მან მოხსნა ტარიფები და სავაჭრო ბარიერები და შექმნა ინსტიტუტები ეკონომიკის კოორდინაციისთვის კონტინენტურ დონეზე. მარშალის გეგმის შედეგი იყო ამერიკული მმართველობის ტექნიკის სისტემატური დანერგვა. ბოლო წლებში ზოგიერთი ისტორიკოსი ეჭვქვეშ აყენებს მარშალის გეგმის საერთო ეფექტურობას, თუმცა მაინც მოიაზრებს მას, როგორც პოზიტიურ და წარმატებულ სქემას, რომელმაც ევროპა ფეხზე დააყენა.
გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის მთავრობამ მიერ მარშალის გეგმის 25-ე წლისთავზე, 1972 წელს, დაფუძნდა მარშალის ფონდი. ფონდის დაარსებისას ჰარვარდში წარმოთქმულ სიტყვაში გერმანიის კანცლერმა ვილი ბრანდტმა აღნიშნა, რომ „''ჩემს მთავრობას სურდა მარშალის გეგმის დაწყების 25-ე წლისთავის აღნივნა უფრო მეტით, ვიდრე სიტყვებით. გერმანიის მთავრობამ, პარლამენტის ნებართვით, გამოყო გარკვეული თანხები მარშალის მემორიალური ფონდის შესაქმნელად. ეს თანხა გამოყოფილია ამერიკა-ევროპის კვლევებისა და საკვლევი პროექტებისთვის.''“
სქოლიო
კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომი კატეგორია:ეკონომიკური ისტორია
სევერუსები
სევერუსებმა სამხედრო-ბიუროკრატიული მონარქია შექმნეს. ალექსანდრე სევერუსის გარდა ყველა იმპერატორი სენატის საწინააღმდეგო პოლიტიკას ატარებდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დინასტიები კატეგორია:რომის ისტორია
ზღვის შვილები
ზღვის შვილები — ქართული ფილმი. გადაღებულია გ. ხუხაშვილის ამავე სახელწოდების პიესის მიხედვით.
სიუჟეტი
ფილმში ადამიანთა ურთიერთობის ზნეობრივი პრობლემებია წამოჭრილი მრავალი წლის წინ დაშვებული ზნეობრივი კომპრომისი მძიმე ტვირთად აწევს ძველ მეზღვაურს, ომის დროს ჩაძირული გემის ერთადერთ გადარჩენილ წევრს. იგი იხსენებს წარსულს, თავის შეცდომებით სავსე ფუქსავატ ცხოვრებას და დანაშაულს, რაც დაღუპული გემის კაპიტნის წინაშე აქვს ჩადენილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სსრკ-ის ფილმები კატეგორია:1964 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ქართულენოვანი ფილმები
ელეუთერიუსი (პაპი)
მინი|მარჯვნივ|150px|ელეუთერიუსი ელეუთერიუსი (Eleutherius; დ. უცნობია ნიკოპოლი, საბერძნეთი — გ. 189, რომი, რომის იმპერია) — რომის პაპი 175–189 წლებში. კათოლიკური ეკლესიის და ელადის მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე 26 მაისი. წარმოშობით ბერძენი.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 189 კატეგორია:II საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები კატეგორია:ბერძენი პაპები
Pseudolasius leopoldi
Pseudolasius leopoldi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Pseudolasius-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
იუსუფ სალმან იუსუფი
იუსუფ სალმან იუსუფი (არაბ. يوسف سلمان يوسف‎; ცნობილი როგორც ფაჰედი (არაბ. فهد‎); დ. 19 ივლისი, 1901ბაღდადი, ოსმალეთის იმპერია —  გ. 14 თებერვალი, 1949, ბაღდადი, ერაყის სამეფო) — ერაყის კომუნისტური და შრომის მოძრაობის ლიდერი.
ბიოგრაფია
იუსუფ სალმან იუსუფი დაიბადა ბაღდადში მშრომელთა  ოჯახში. 1907 წელს ოჯახთან ერთად გადავიდა ბასრაში. სწავლობდა სირიის ქრისტიანულ სკოლაში (1908-1914), შემდეგ ამერიკულ მისიის სკოლაში (1914-1916), მაგრამ მამის ავადმყოფობის გამო იძულებული გახდა მიეტოვებინა სკოლა და დაეწყო მუშაობა. ახალგაზრდობიდანვე მონაწილეობდა რევოლუციურ ბრძოლაში. 1925 წელს  იყო ბასრას ახალგაზრდული კლუბის ერთ-ერთი ორგანიზატორი, რომელიც გახდა ერაყში ბრიტანეთის მმართველობის წინააღმდეგ ბრძოლის ცენტრი და სოციალური რეფორმების მომხრე. 1932 წელს (სხვა წყაროების მიხედვით — უკვე 1928 წელს) ნასირიაში დააარსა კომუნისტური ჯგუფი, რომელიც მარქსისტული ლიტერატურის არაბულ ენაზე თარგმნითა და კომუნისტური ბუკლეტების გავრცელებით იყო დაკავებული.
1934 წელს, ერთიანი ერაყის კომუნისტური პარტიის (ეკპ) შექმნის დროს, იგი აირჩიეს ცენტრალური კომიტეტის წევრად (წარდგენილი იყო ბასრას კომუნისტური ჯგუფების მიერ). 1933 წელს იგი დააპატიმრეს და გახდა პირველი კომუნისტი ერაყში, ვინც სასამართლოში იცავდა თავს. 1935 წელს იგი წარმოადგენდა ერაყის კომუნისტურ პარტიას კომინტერნის მე-7 კონგრესზე. შემდეგ სწავლობდა ი.ბ. სტალინის სახელობის აღმოსავლეთის მშრომელთა კომუნისტურ უნივერსიტეტში მოსკოვში. 1938 წლის იანვარში დაბრუნდა ერაყში.
1940 წლის ნოემბერში იგი აირჩიეს ერაყის კომუნისტური პარტიის გენერალურ მდივნად, ხელახლა  ხსენებულ თანამდებობაზე აირჩიეს ერაყის კომუნისტური პარტიის  პირველ კონგრესზე (1945).
1947 წელს დააპატიმრეს მთავრობის დამხობის შეთქმულების ბრალდებით და საშინელ პირობებში ჩასვეს აბუ გრეიბის ციხეში, პროტესტის ნიშნად დაიწყო შიმშილობა. სამეფო სასამართლომ სიკვდილით დასჯა, უზენაესი საკასაციო სასამართლოს მიერ ერაყის და მსოფლიო საზოგადოების ზეწოლის შედეგად 20 წლით თავისუფლების აღკვეთით შეუცვალა. თუმცა იმის გამო, რომ 1948 წელს ქვეყანა მასობრივმა საპროტესტო აქციებმა მოიცვა,  ხელისუფლებამ გააძლიერა ანტიკომუნისტური რეპრესიები.
1949 წლის თებერვალში, სამხედრო ტრიბუნალის ახალი განაჩენის თანახმად, ფაჰედი სიკვდილით დასაჯეს. მასთან ერთად სიკვდილით დასაჯეს ერაყის კომუნისტური პარტიის პოლიტბიუროს კიდევ ორი ​​წევრი, ზაკი ბასიმი და ალ შაბიბი. განაჩენის აღსრულებისკენ მიმავალ გზაზე ფაჰედმა თავის ჯალათებს გამომწვევად მიმართა:
ერაყის კომუნისტური პარტიის სამი ლიდერის ცხედრები გამოფინეს ქალაქის სამ სხვადასხვა ნაწილში, რათა მოსახლეობაში შიში ჩაენერგათ.
1958 წლის ერაყის რევოლუციის გამარჯვების შემდეგ, ერაყის ხელისუფლებამ 1959 წლის იანვარში გააუქმა ფაჰედისთვის ადრე გამოტანილი სასჯელი და გამოაცხადა „კანონის შესაბამისი  სიკვდილის შემდგომი ამნისტია".
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 19 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1901 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1949 კატეგორია:ერაყელი პოლიტიკოსები კატეგორია:ერაყელი კომუნისტები კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი პოლი კატეგორია:ერაყელი რევოლუციონერები
ჰაბსბურგები
მინი|1890 წელს გამოსახული ჰაბსბურგების დინასტიის გერბი ჰაბსბურგები (Habsburger) — ევროპის ერთ-ერთი ყველაზე ძლევამოსილი სამეფო საგვარეულო შუა საუკუნეებიდან ახალ დრომდე. დინასტიის წარმომადგენლები ავსტრიას მართავდნენ 1282 წლიდან, რომელიც მოგვიანებით მრავალეროვნულ ავსტრიულ იმპერიად გარდაისახა (1918 წლამდე) და ევროპის ერთ-ერთი მძლავრი და წამყვანი სახელმწიფო იყო. საგვარეულო იკავებდა ასევე საღვთო რომის იპმერიის ტახტს 1438-დან 1806 წლამდე. (მცირე წყვეტით 1742-45 წწ).
გარდა ავსტრიისა და საღვთო რომის იმპერიისა ჰაბსბურგებს შემდეგი სახელმწიფოების ტახტი ეკავათ:
ამას გარდა, არაერთი მცირე სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნისა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ავსტრიის ისტორია კატეგორია:ესპანეთის ისტორია კატეგორია:იტალიის ისტორია კატეგორია:ჩეხეთის ისტორია კატეგორია:უნგრეთის ისტორია კატეგორია:ხორვატიის ისტორია კატეგორია:ჰაბსბურგები
კემიიარვი
კემიიარვი (Kemijärvi) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი აღმოსავლეთ ლაპლანდიის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2021 წლის აღწერით მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 7 107 ადამიანს შეადგენს. კემიიარვის ჩრდილოეთით პელკოსენიემი მდებარეობს, აღმოსავლეთით — სალა, სამხრეთით ― პოსიო, ხოლო დასავლეთით ― როვანიემი. ქალაქი ერთენოვანია. მოსახლეობა ფინურ ენაზე საუბრობს.
დაძმობილებული ქალაქები
კემიიარვის დაძმობილებული ქალაქებია:
სქოლიო
კატეგორია:ლაპლანდიის მუნიციპალიტეტები (ფინეთი) კატეგორია:ფინეთის ქალაქები
გარნისის ბრძოლა (1225)
გარნისის ბრძოლა 1225 — ერთ-ერთი მთავარი ბრძოლა საქართველოს ლაშქარსა და ხვარაზმელებს შორის. მონღოლ დამპყრობთა წინააღმდეგ ბრძოლის მიზნით ხვარაზმის შაჰმა ჯალალედინმა გადაწყვიტა დაემორჩილებინა მთელი ახლო აღმოსავლეთის ქვეყნები. ჯალადედინის მოწოდებას — დამდგარიყვნენ მისი დროშის ქვეშ, ქართველებმა უარით უპასუხეს. მაშინ ჯალადედინი დაიძრა საქართველოს წინააღმდეგ. ქართველთა ლაშქარი, რომლის მთავარსარდლადაც რუსუდან მეფემ ათაბაგი ივანე I მხარგრძელი დანიშნა, მტერს სომხეთში, გარნისის მიდამოებში მიეგება.
წინაპირობები
1218 წლის გაზაფხულის პირას ხვარაზმის სამეფოს საზღვრისპირა ქალაქ ოთრარში მონღოლეთიდან წამოსული დიდი ქარავანი შეჩერდა. იგი 450 კაცისგან და 500 დატვირთული აქლემისაგან შედგებოდა. მონღოლეთიდან ჩამოსულ ვაჭართა საქციელი არ მოსწონებია ქალაქის გამგებელს, ისინი ჯაშუშებად მიუჩნევია და ამის შესახებ სულთანისათვის შეუტყობინებია. მუჰამედმა ვაჭრების შეპყრობა და დედაქალაქში ჩაყვანა ბრძანა. მან მონღოლეთიდან ჩამოსული ვაჭრები ერთიანად ამოწყვიტა, მათი ქონება კი მიითვისა. 1219 წელს ჩინგიზ-ხანმა ყურულთაი მოიწვია და ხვარაზმის წინააღმდეგ ლაშქრობის სამზადისი დაიწყო. ხვარაზმ-შაჰმა მუჰამედმა ვერ მოახერხა მონღოლების წინააღმდეგ სრული სამხედრო მობილიზაციის განხორციელება და დამარცხდა. 1220 წელს მუჰამედი გარდაიცვალა და მის დაშლილ სამეფოს სათავეში ჯალალ ად-დინი ჩაუდგა.
1221 წელს ქაბულის მახლობლად ჯალალ ედ-დინმა დაამარცხა მონღოლები, თუმცა ამავე წლის 24 ნოემბერს მდ. ინდის ნაპირთან სასტიკად დაამარცხეს ხვარაზმ-შაჰი, რომელმაც მცირე რაზმთან ერთად მდ. ინდის გადაცურვა მოახერხა და ინდოეთში გაიქცა. ინდოეთიდან მან მოახერხა ირანსა და ერაყში გაბატონება. ანტიმონღოლურ კოალიციაში რამდენიმე მნიშვნელოვანი პოლიტიკური ერთეული გაერთიანდა. ჩინგიზ-ხანის წინააღმდეგ გადამწყვეტი ბრძოლის დაწყებამდე ჯალალ ად-დინმა საქართველოს სამეფოს დამორჩილება გაიხადა მიზნად.
მეომართა რაოდენობები
რუსუდანის ბრძანებით, ქვეყნის ყველა კუთხეში ჯარის შესაკრებად გაიგზავნა მალემსრბოლი. ამ პერიოდში საქართველოს შეეძლო გამოეყვანა 80-90 ათასი მეომარი, თუმცა, როგორც ჩანს, ქართველებს გარკვეული რესურსი დაუტოვებიათ და 60-70 ათასამდე მეომარი გამოუყვანიათ. წინამბრძოლად დგანან სრულიად მესხნი. ფლანგებზე განლაგებული იქნებოდნენ „აფხაზნი და იმერნი“ (მარჯვნივ) და „ამერნი და ჰერ-კახნი“ (მარცხნივ).
განლაგებები
ქართველთა ავანგარდს შეადგენდა მესხთა ლაშქარი თორელების, შალვა და ივანე ახალციხელების მეთაურობით. საქართველოს ლაშქარი გორაკზე იყო განლაგებული, მტრის ჯარს კი დაბლობი ეკავა.
ჯალალედინის ცენტრს მხედრობა ქმნიდა, მარცხენა ფრთას სულთნის ძმა ღიას ედ–დინი სარდლობდა. მარჯვენა ფლანგზე ჯალალედინმა მშვილდოსნები განალაგა.
ბრძოლა
ბრძოლა დაიწყო მტრის მარცხენა ფრთის შეტევით ქართველთა ავანგარდზე. გაჩაღდა ხელჩართული ბრძოლა, რომელშიც მალე მტრის მთავარი ძალებიც ჩაებნენ. ამასობაში ივანე და შალვამ ქართველთა არმიის სარდალს ივანე ათაბაგს რამდენიმეჯერ გაუგზავნეს შუამავალი, რათა ქართული არმიის ძირითადი ძალები მტრის წინააღმდეგ დაეძრა, მაგრამ დახმარება არსაიდან ჩანდა. ჟამთააღმწერლის თქმით, ამის მიზეზი ივანე მხარგრძელის მიერ ძმები ახალციხელების შური იყო :გარნისის მაღლობზე საქართველოს არმიის სამხედრო ძალები გაუნძრევლად იდგნენ. ძირითადი ძალების დახმარებას მოკლებული ქართველთა მცირერიცხოვანი ავანგარდი იძულებული გახდა უკან დაეხია. შალვა ახალციხელი მტერმა ტყვედ ჩაიგდო, მთებს შეხიზნული ივანე კი კლდიდან მოსხლეტილმა ლოდმა მოკლა. ბრძოლა ქართველთა დამარცხებით დამთავრდა. ივანე ათაბაგმა გაქცევით დააღწია თავი დატყვევებას და ბიჯნისის ციხესიმაგრეს შეაფარა თავი.
გარნისთან დამარცხების მიზეზი იყო სამეფო ხელისუფლების დასუსტება და დიდმოხელე ფეოდალთა შორის შურისა და მტრობის გაძლიერება. ამ მარცხით დაიწყო საქართველოს პოლიტიკური ძლიერების დაცემა.
შედეგები
ჯალალედინმა დვინი აიღო და თბილისისაკენ დაიძრა. ამ დროს მისი ბრძანებით სიკვდილით დასაჯეს დატყვევებული შალვა ახალციხელი, რომელიც მტრის ბანაკიდან წერილებს აგზავნიდა და ქართველებს მტრის გეგმებს ატყობინებდა. რუსუდანმა დედაქალაქი მიატოვა და ქუთაისში გადავიდა. თბილისის დაცვა კი ბოცო და მემნა ბოცოსძეებს დაავალა. 1226 წელს შინაგამცემლობის შედეგად ჯალალედინმა თბილისიც აიღო, რომელიც გამარჯვებულმა მეომრება ააოხრეს. ამავე პერიოდში აწამეს 100 ათასი მოწამეც.