cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯიბუტი (ქალაქი)
ისტორია
ქალაქი დაარსდა 1888 წელს. 1892 წლიდან საფრანგეთის კოლონია სომალის ნაპირის ადმინისტრაციული ცენტრია. 1981 წლიდან ქალაქი თავისუფალი ნავსადგურია.
მეორე მსოფლიო ომის დროს ქალაქი იტალიურმა საჰაერო ძალებმა დაბომბეს, კონკრეტულად კი - 1940 წლის 21 ივნისს.
27 ივნისს, 1977 წელს, როდესაც ჯიბუტიმ დამოუკიდებლობა ოფიციალურად გამოაცხადა, ქალაქის მოსახლეობა 110 000-ს შეადგენდა.
გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს ადენის ყურის სანაპიროზე.
ტოპოგრაფია
ქალაქი ჯიბუტი წარმოადგენს ჯიბუტის დედაქალაქს და უდიდეს დასახლებას. ქალაქი სომალის ნახევარკუნძულზე მდებარეობს. დედაქალაქი ჯიბუტის აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს, დაახლოებით 21 კილომეტრით (13 მილი) შორს სომალის საზღვრიდან. ქალაქში პორტიც მდებარეობს, რომელიც ტაჯურის ყურის დასავლეთ სანაპიროზე ცუდი ამინდის დროს ამ რეგიონში ერთადერთ თავშესაფარს წარმოადგენს. ქალაქის ლადშაფტი მეტწილად უდაბნოს და ნახევარ-უდაბნოს წარმოადგენს. ქალაქის ქვიშიანი პლაჟები მოიცავს სიესტას და ჰერონის სანაპიროებს. ჯიბუტი თავისი მდებარეობის გამო ცნობილია როგორც „ტაჯურის ყურის მარგალიტი“.
კლიმატი
ჯიბუტის კლიმატი საკმაოდ ცხელია, ჰგავს ხართუმის კლიმატს და უდაბნოს ტროპიკულია. მისთვის დამახასიათებელია ტემპერატურის მცირე სეზონური მერყეობა. ზამთარი ზომიერად ცხელია, ნალექების მცირე რაოდენობით. ქალაქში ზაფხული განსაკუთრებით ცხელია — ყველაზე მაღალი ტემპერატურა, რომელიც იქნა ქალაქში დაფიქსირებული, შეადგინა +54 °C. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა +25 °C, ივლისის +36 °C. ნალექები საკმაოდ ცოტა მოდის — სულ 160 მმ და ისიც შემოდგომა-ზამთრის პერიოდში.
უბნები
ქალაქის ურბანული ნაწილი 31 უბნისაგან შედგება. დასახლება ბალბალა, რომელიც ჯიბუტის გარეუბანს წარმოადგენს თავის მხრივ კიდევ 18 უბნისაგან შედგება. მინი|659x659პქ|ჯიბუტის 49 უბანი ცენტრი|მინი|1005x1005პქ|ჯიბუტის პანორამა
არქიტექტურა
ჯიბუტის განსხვავებული არქიტექტურული ნაგებობები ქალაქის ისტორიის სხვადასხვა პერიოდს აღწერს. ქალაქის ძველი ნაწილი მოიცავს ბაზრებს და მოვაჭრეებით სავსე ვიწრო ქუჩებს. იგი წარმოადგენს როგორც კომერციულ და გასართობ ცენტრს, ასევე საცხოვრებელ ადგილსაც. საშუალო კლასისთვის ქალაქში და მის მიმდებარე ტერიტორიებზე ახალი შენობები აშენდა და ეს ახლაც გრძელდება. ქალაქის ზოგიერთი ნაგებობა მე-19 საუკუნით თარიღდება. მენელიქის სასახლე ქალაქის ცენტრში მდებარეობს და შთაგონებულია მორიშული არქიტექტურული სტილით. მრავალრიცხოვანი ეგზოტიკური შენობებისა და აზიურ- აფრიკული ნაგებობების მიუხედავად ქალაქში ევროპული სტილის შენობებიც მრავლადაა. ადგილი ხშირად ტურისტებისათვის ევროპასთან ასოცირდება.
ადმინისტრაცია
მარცხნივ|მინი|285x285პქ|ჯიბუტის ეროვნული ასამბლეა ქალაქის ცენტრში ქალაქ ჯიბუტის რეგიონი ქვეყნის ექვსი რეგიონიდან ერთ-ერთია. ის ჩრდილოეთიდან და აღმოსავლეთიდან ტაჯურის ყურეს ესაზღვრება, ხოლო სამხრეთიდან და დასავლეთიდან არტის რეგიონს. ჯიბუტის რეგიონი ქვეყნის ყველაზე პატარა პროვინციაა, ტუმცა ამავდროულად ყველაზე მეტად დასახლებული. რეგიონი 200 კვადრატულ კილომეტრს (77 კვადრატული მილი) მოიცავს. ეს რეგიონი დედაქალაქთან ერთად მიმდებარე დასახლებებსაც მოიცავს.
ჯიბუტი ჯიბუტის დედაქალაქი, დამოუკიდებლობის დღიდან, 1977 წლის შემდეგაა. ახალგაზრდა რესპუბლიკის ადმინისტრაციული ცენტრისთვის ქალაქი მდებარეობის მხრივ საუკეთესო ვარიანტს წარმოადგენდა. ქალაქი ჯიბუტი ქვეყნის კულტურილი და პოლიტიკური ცენტრის სტატუსს დღესაც ინარჩუნებს. სწორედ აქ მდებარეობს მთავრობის სახლი და ქვეყნის ეროვნული ინსტუტუტების უმრავლესობაც. მათ შორისაა: მთავრობის სახლი, პარლამენტი, სამინისტროები, პრეზიდენტის სასახლე, ვიცე-პრეზიდენტის რეზიდენცია, საკონსტიტუციო სასამართლო, სასამართლო ორგანოები და სხვა საზოგადოებრივი ორგანიზაციები.
ჯიბუტი ასევე წარმოადგენს ცენტრს კონტინენტური და საერთაშორისო ორგანიზაციებისთვის, ასევე კერძო უწყებებისათვის. ჯიბუტის სოციალური განვითარების სააგენტოს (Agence de Développement Sociale de Djibouti) მთავარი სატაო ოფისი წორედ დედაქალაქში მდებარეობს. სომალის ენების რეგიონალური აკადემია 2013 წლის ივნისში ჯიბუტის, სომალის და ეთიოპიის ძალისხმევით სწორედ ქალაქ ჯიბუტში დაარსდა.
ჯიბუტის მთავარ სამხედრო ძალების მთავარ ცენტრს ქალაქი 1969 წლის 1 ნოემბრიდან წარმოადგენს.
კულტურა
ჯიბუტის ეროვნული არქივი და ბიბლიოთეკა ქალაქ ჯიბუტის უმთავრეს მუზეუმებს წარმოადგენს. თავისი უახლესი ისტორიის განმავლობაში, ქალაქი ხასიათდებოდა გზისპირა ბაზრებითა და მცირე ზომის მაღაზიებით, სადაც მრავალფეროვანი საქონელი იყიდებოდა. ქალაქ ჯიბუტის კულტურა განვითარდა მრავალი სხვადასხვა ხალხისა და ცივილიზაციის გავლენის ქვეშ, რომელთა შორისაა სომალიური, აფარული, იემენური და ფრანგული ტრადიციები. ქალაში მდებარეობს დიდი რაოდენობით მეჩეთები, რომელებიც ქალაქში სხვადასხვა არქიტექტურულ სტილშია ნაგები და სხვადასხვა პერიოში აშენდა. დღეში ხუთჯერ ქალაქის მთავარი მეჩეთის მინარეთიდან მუსლიმებს სალოცავად უხმობენ. გარდა ამისა, ქალაქში მდებარეობს ოპერის შენობა, რომელიც მთელი ერისათვის საყვარელ ადგილს წარმოადგენს. ჯიბუტური სტილი სომალის ნახევარკუნძულის მრავალ ქალაქში მისაბაძ სტილს წარმოადგენს. მარცხნივ|მინი|278x278პქ|ჯიბუტში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული კაფე
გასტრონომია
ქალაქი ჯიბუტი თავისი მრავალფეროვანი სამზარეულოთი ძალიან ცნობილია. ტრადიციული სომალური, აფარული და იემენური სამზარეულო მსოფლიოს ერთ-ერთ საუკეთესო სამზარეულოს წარმოადგენს. განსაკუთრებულია ფრანგული კულინარიის გავლენა. ტრადიციული იემენური კერძი მანდი პოპულარული საჭმელია, განსაკუთრებით ლი ლანჩის დროს. სხვა პოპულარული კერძები მეტწილად ზღვის პროდუქტებსა და თევზს შეიცავს, რომელთა შორისაა ფაჰ-ფაჰი (მწარე სუპი).
ფესტივალები
ჯიბუტში ყოველწლიური ღონისძიებები და დღესასწაულები მოიცავს ისეთ მნიშვნელოვან თარიღებს, როგორიცაა დამოუკიდებლობის დღე, რომელიც 27 ივნისს აღინიშნება. ასევე მნიშვნელოვანია მუსლიმანური ფესტივალები. 950
დემოგრაფია
ჯიბუტი მულტი-ეთნიკური ქალაქია. 529 000 მცხოვრებლით ის ქვეყანაში ყველაზე მსხვილ დასახლებას წარმოადგენს. უდიდეს ეთნიკური წარმომადგენლები სომალელები და აფარები არიან. ჯიბუტის სთნიკური შემადგენლობა მას შემდეგ შეიცვალა, რაც ქალაქში ეთიოპიელი და სომალელი მიგრანტები შევიდნენ. ამ ფაქტის გამო ქალაქს „ფრანგული ჰონგ-კონგი წითელ ზღვაზე“ დაერქვა.
ენები
მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი საუბრობს სომალის ენაზე (303 100 მოსაუბრე) ან აფარულ ენაზე, როგორც მშობიურ ენაზე. ორივე მათგანი აფრაზიული ენები არიან. ჯიბუტში ორი ოფიციალური ენაა, ესენია არაბული და ფრანგული.
არაბულ ენას სოციალური, კულტურული და რელიგიოური მნიშვნელობა აქვს. ფორმალურად ის თანამედროვე სტანდარტულ არაბულს წარმოადგებს, თუმცა დაახლოებით 40 000 ადგილობრივი სამხრეთ იემენურ არაბულად საუბრობს, რომელიც ცნობილია როგორც ჯიბუტური არაბული. ფრანგული ენა ოფიციალურ ენას კოლონიალური პერიოდიდან წარმოადგენს და ქალაქში მცხოვრებთაგან 14 200 საუბრობს ფრანგულად, როგორც მშობლიურ ენაზე. ქალაქში მიგრანტების უმრავლესობა საუბრობს ომანურ არაბულზე (დაახ. 38 900) და ამჰარულ (დაახ. 1 400) ენებზე.
რელიგია
ჯიბუტის მოსახლეობის უმრავლესობა მუსლიმია. ქალაქში განტავსებულია როგორც მუსლიმანური მეჩეთები, ასევე ქრისტიანული ტაძრები.
ეკონომიკა
მინი|311x311პქ|ქალაქ ჯიბუტის ხედი პორტი მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის ტაჯურის ყურის სამხრეთ ნაპირზე. იგი ემსახურება სუეცის არხის გავლით მომავალ ტვირთების ტრანზიტს, ძირითადად ტყავის გატანას, ასევე ეთიოპიიდან ყავის ექსპორტს, ნავთობის და ნავთობპროდუქტების, მზა საწარმოო ნაკეთობების (ასევე ემსახურება ეთიოპიის საგარეო ვაჭრობის ოპერაციების ნახევარზე მეტს) შემოტანას. არის სატრანსპორტო კვანძი. მუშაობს საერთაშორისო აეროპორტი და გემების სარემონტო ვერფი.
როგორც ჯიბუტის დედაქალაქი და უდიდესი ქალაქი, ადგილობრივ ბიზნესის უმეტესობა ჯიბუტშია თავმოყრილი. ჯიბუტის ტელეკომი, რომელიც ქვეყნის უდიდეს სატელევიზიო კომპანიას წარმოადგენს სწორედ აქ დაარსდა. არსებობის განმავლობაში, ჯიბუტის ავიახაზების შტაბ-ბინა ასევე ამ ქალაქში მდებარეობდა. ქალაქი ჯიბუტი არის მრავალი სამეწარმეო ინდუსტრიის ფინანსური კერა, როგორიცაა სამშენებლო, საცალო, იმპორტის, ექსპორტის და ინტერნეტ-კაფეების ინდუსტრიები.
სატვირთო ოპერაციები ჯიბუტის პორტის მთავარ ეკონომიკურ საქმიანობას წარმოადგენს. ქალაქის პორტი ასევე არის ეთიოპიის ნავთობის ტრანსპორტირებისა და ექსპორტისთვის განკუთვნილი ტერმინალი. რკინიგზის განვითარებამ ეთიოპიური და ერიტრეული ნავთობის დედაქალაქამდე მიწოდება მეტად გამარტივებული გახადა.
საბანკო სექტორი
საბანკო სექტორი ჯიბუტის ეკონომიკის ერთ-ერთ საფუძველს წარმოადგენს. ქვეყნის ფინანსური სექტორი ბოლო წლებში აქტიურად იზრდება. ჯიბუტი ითვლებოდა მშვიდობის ოაზისად და პოლიტიკური სტაბილურობის მოდელად რეგიონში.
ბიზნესი
ქალაქი ჯიბუტი თავის თავს წარმოადგენს როგორც ქვეყნის ბიზნესის ცენტრს. ქალაქის ხედი ახალი პროექტების შედეგად მუდმივად გარდაიქმნება. ბიზნეს სექტორი უმეტესად კონცენტრირებულია მომსახურების სექტორში. მარცხნივ|მინი|ჯიბუტის პრეზიდენტის სასახლე
ტურიზმი
ორი პატარა მასკალისა და მოუჩას კუნძულები ქალაქ ჯიბუტიდან ერთი საათის სავალზე მდებარეობს. კუნძულებს ზღვის მდიდარი ფსკერი და ფერადი წყალმცენარეები გააჩნიათ.
ქალაქის მნიშვნელოვან ღირსშესანიშნაობას 27 ივნისის მოედანი წარმოადგენს, რომელსაც სახელწოდება ქვეყნის დამოუკიდებლობის დღის პატივსაცემად ეწოდა. მაჰმუდ ჰარბის მოედანს სახელწოდება ადგილობრივი ფიგურის პატივსაცემად დაერქვა, ის ამჟამინდელი მთავრობის საბჭოს ვიცე-პრეზიდენტია.
სასტუმროები
ჯიბუტში დაახლოებით 40 სასტუმრო მდებარეობს. მათი უმეტესობა კემპინსკის სანაპიროს გასწვრივაა განლაგებული.
დაძმობილებული ქალაქები
ჯიბუტი დაძმობილებულია შემდეგ ქალაქებთან:
სქოლიო
კატეგორია:ჯიბუტის ქალაქები კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები კატეგორია:ჯიბუტის რეგიონები
A Northern Soul
A Northern Soul — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Verve-ის მეორე სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1995 წლის 20 ივნისს, ლეიბლზე Hut Recordings. ალბომის სახელწოდება მომდინარეობს მუსიკალურ ჟანრ ჩრდილოეთის სოულისგან.
სიმღერების სია
რიჩარდ ეშკროფტმა სიმღერა #5 მიუძღვნა ნოელ გალაგერს, მას შემდეგ, რაც Oasis-მა მას მას მიუძღვნა "Cast No Shadow". ალბომის (What's the Story) Morning Glory? ბუკლეტში ეს ხაზგასმულია (ეძღვნება გენიალურ რიჩარდ ეშკროფტს).
სქოლიო
კატეგორია:The Verve-ის ალბომები კატეგორია:1995 წლის ალბომები
კატეგორია:ალბომები ოუენ მორისის პროდიუსერობით
ტოლედო
ისტორია
უძველესი დროიდან დასახლებული იყო იბერიელი ტომებით - კარპეტანებით. ძვ. წ. II საუკუნეში დაიპყრო რომმა. VI საუკუნის შუა წლებიდან ვესტგუთების სამეფოს დედაქალაქი იყო. 711 წელს აიღეს არაბებმა. 1085 წელს ალფონსო VI მამაცმა წაართვა არაბებს და ტოლედო კასტილიისა და ლეონის სამეფოს, ხოლო 1479-1561 წლებში გაერთიანებული ესპანეთის დედაქალაქი გახდა.
ღირსშესანიშნაობანი
ქალაქში შემონახულია რომაული ცირკი, შუა საუკუნეების სიმაგრე ალკასარი, გამაგრებული ხიდები - სან-მარტინი (XIII საუკუნე), ალკანტარა (XIII საუკუნე) და ეკლესიები სანტო-კრისტო დე ლა ლუსი (ყოფ. ბაბ მარდუმის მეჩეთი, 960 წელი) და სანტა-მარია ლა ბლანკა (XII-XIII საუკუნე). ტოლედო ეროვნული ნაკრძალია. შენარჩუნებული აქვს ძველი სახე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესპანეთის ქალაქები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ესპანეთში
ფიზიკური სიდიდე
ფიზიკური სიდიდე — თვისება, რომელიც ხარისხობრივი თვალსაზრისით საერთოა მრავალი ფიზიკური ობიექტისათვის (ფიზიკური სისტემა, მათი მდგომარეობები და მათში მიმდინარე პროცესები). მაგრამ რაოდენობრივი თვალსაზრისით ისინი ინდივიდუალურია თითოეული ობიექტისათვის. ობიეტქტების თვისებას ახასიათებს შემდეგი ფიზიკური სიდიდეები: მასა, სიგრძე, ელექტრული წინაღობა და ა. შ. სისტემის მდგომარეობას — წნევა, ტემპერატურა, მაგნიტური ინდუქცია და ა. შ. პროცესებს — სიჩქარე, სიმძლავრე და სხვა.
ფიზიკური სიდიდის რაოდენობრივი შეფასებისათვის (მისი მნიშვნელობის განსზღვრა მისთვის ერთეულად მიღებული რომელიმე რიცხვის სახით) სარგებლობენ გაზომვის სხვადასხვა მეთოდით. ფიზიკურ სიდიდეებს მინიჭებული აქვს ასოითი სიმბოლოები. ტერმინ „ფიზიკურ სიდიდეს“ იყენებენ არამარტო ფიზიკაში, არამედ სხვა მეცნიერებებშიც (ქიმიაში, ბიოლოგიაში და ა. შ.), როცა გამოსაკვლევი ობიექტების რაოდენობრივ შეფასებას ფიზიკური მეთოდებით ახორციელებენ.
ძირითადი და წარმოებული სიდიდეები
როგორც ვხედავთ, „ძირითადი“ და „წარმოებულ“ ფიზიკურ სიდიდეთა ცნებები გამოყენებულ ერთეულთა სისტემასთანაა დაკავშირებული.
დღესდღეობით ფიზიკაში ძირითადად გამოიყენება SI სისტემა (თეორიული ფიზიკის ზოგიერთ დარგში ასევე გამოიყენება გაუსის ერთეულთა სისტემა). SI სისტემა ში შედის შვიდი ძირითადი სიდიდე და მათგან წარმოებული ერთეულები.
ყველა სხვა ფიზიკური სიდიდის ერთეული იწარმოება ამ საბაზისო ერთეულების მეშვეობით.
ექსტენსიური და ინტენსიური სიდიდეები
ზოგიერთი ფიზიკური სიდიდე როგრიცაა იმპულსის მომენტი, ძალა, სიგრძე, დრო, არც ექსტენსიურია და არც ინტენსიური.
Solenopsis tonsa
Solenopsis tonsa — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტომსონის ქურციკი
სქოლიო
კატეგორია:სამფერა გაზელი
Solenopsis tridens
Solenopsis tridens — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ანაფილაქსია
ანაფილაქსიური შოკი არის ანაფილაქსიის ყველაზე დაუნდობელი ფორმა, რომელმაც შეიძლება რამდენიმე წუთში ან საათში გამოიწვიოს ადამიანის სიკვდილი.
სიმპტომები
სწრაფად სივდება ხორხი, ავადმყოფს ეწყება ბრონქოსპაზმი და ლარინგოსპაზმი, რაც ართულებს სუნთქვას. შეზღუდული სუნთქვა იწვევს გახშირებულ, ხმაურიან და ხრინწიან სუნთქვას (ასთმური სუნთქვა). ვითარდება ჰიპოქსია. ავადმყოფი მკვეთრად ფერმკრთალდება, ვარდება არტერიული წნევა. ანაფილაქსიით დაავადებულს შეიძლება გულიც წაუვიდეს.
ჩხალთა
ჩხალთა, აწგარა — მდინარე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გულრიფშის მუნიციპალიტეტში, კოდორის მარჯვენა შენაკადი. იქმნება მდინარეების ადანგესა და მარუხის შეერთებით ზღვის დონიდან 1488 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 38 კმ (მდინარე ადანგეს სათავიდან 48 კმ), აუზის ფართობი 465 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმის, მყინვარებისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის მარტიდან ოქტომბრის ბოლომდე (გამოწვეულია თოვლისა და მყინვარების დნობით) ყველაზე დიდი წყალდიდობა ივლის-აგვისტოშია. წყალმცირეა დეკემბრიდან მარტამდე. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 40,7 მ³/წმ.
სქოლიო
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მდინარეები კატეგორია:კოდორის შენაკადები
347
თარიღი უცნობია
*
თინათინ წერეთელი
განათლება
1921 წელს დაამთავრა ქუთაისის საშუალო სასწავლებელი. 1922-1926 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოციალურ-ეკონომიკური ფაკულტეტის იურიდიულ განყოფილებაზე; ამ ფაკულტეტის ერთ-ერთი წამყვანი პროფესორი იყო ლუარსაბ ანდრონიკაშვილი. მისი ხელმძღვანელობით, თინათინ წერეთელი დიდ სიბეჯითეს იჩენდა სისხლისა და სამოქალაქო სამართლის მეცნიერების დაუფლების საქმეში. ამასთან, ლუარსაბ ანდრონიკაშვილი  თავისი მოწაფეებისგან მოითხოვდა ფილოსოფიის ცოდნას, რადგანაც მიაჩნდა, რომ უამისოდ სამართლებრივი პრობლემების ღრმა შესწავლა შეუძლებელია. ლუარსაბ ანდრონიკაშვილთან სიახლოვემ, ჯერ მოწაფეობამ, ხოლო შემდეგ მეცნიერულმა თანამშრომლობამ, გადამწყვეტი როლი შეასრულა თინათინ წერეთლის სამეცნიერო მოღვაწეობის მიმართულების განსაზღვრაში. თინათინ წერეთელი თავის ერთ-ერთ უმთავრეს ნაშრომს - „ მიზეზობრივი კავშირი სისხლის სამართალში“ — საყვარელი პედაგოგის ლუარსაბ ანდრონიკაშვილის ხსოვნას უძღვნის. მასვე უძღნის წიგნს: „ ლუარსაბ ანდრონიკაშვილი — რევოლუციონერთა და პროგრესულ მოაზროვნეთა დამცველი“. უნივერსიტეტში სწავლისას თინათინ წერეთლის მეგობარი, ცხოვრების ერთგული თანამგზავრი და ხშირად თანამოღვაწეც ხდება შემდგომში ცნობილი კრიმინალისტი ვლადიმერ მაყაშვილი.
კარიერა
1929-1930 წლებში თინათინ წერეთელი იყო საქართველოს დამცველთა კოლეგიის (დღევანდელი ადვოკატთა ასოციაცია) წევრი. 1934-1939 წლებში მუშაობდა სისხლის სამართლის კათედრაზე პროფესორ ლუარსაბ ანდრონიკაშვილის ასისტენტად, რომელიც ხელმძღვანელობდა სისხლის სამართლი ს, სისხლის სამართლის პროცესი ს და კრიმინალისტიკის მაღალი ტიპის სემინარს. პარალელურად კითხულობდა ლექციების კურსს სამოქალაქო სამართალში. 1948 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე კითხულობდა სპეცკურსს - სისხლის სამართლის ძირითადი პრობლემები და ხელმძღვანელობდა სპეცსემინარს ამავე დარგში. 1949 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე „ მიზეზობრივი კავშირი სისხლის სამართალში“.
თინათინ წერეთელი იყო ჩვენს ქვეყანაში პირველი მეცნიერი ქალი, რომელსაც მიენიჭა იურიდიულ მეცნიერებათა დოქტორის და პროფესორის წოდება სისხლის სამართალში. ის იყო ერთადერთი იურისტი ქალი, რომელიც იყო მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი. 1950-52 წლებში მუშაობდა იურიდიული ფაკულტეტის დეკანის თანამდებობაზე. 1957 წლიდან ხელმძღვანელობდა ეკონომიკისა და სამართლის ინსტიტუტის სამართლის განყოფილებას. განსაკუთრებით დიდია თინათინ წერეთლის დამსახურება დანაშაულის ცნების სტრუქტურის სწორად გააზრებაში, რაც მთელი სისხლის სამართლის სისტემის საფუძველს წარმოადგენს. წლების განმავლობაში მეცნიერს მწვავე პაექრობა ჰქონდა ამ საკითხებზე რუსული საბჭოური სისხლის სამართლის კორიფეებთან. ამ პაექრობამ მას კიდევ უფრო დიდი სახელი მოუხვეჭა თვით მოწინააღმდეგეთა წრეებში.
აქტიურ მონაწილეობას იღებდა სისხლის სამართლის, სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსებისა და სასამართლოს შესახებ კანონპროექტების მომზადებაში. იგი შვიდჯერ აირჩეს ქალაქ თბილისის მშრომელთა დეპუტატების საქალაქო საბჭოს დეპუტატად.
პროფ. თინა წერეთელი იყო საქართველოს სსრ უმაღლეს საბჭოსთან არსებული არასრულწლოვანთა საქმეების კომისიის წევრი; საქართველოს სსრ უმაღლეს სასამართლოსთან არსებული სამეცნიერო-მეთოდური საბჭოს წევრი; ჟურნალ „ საბჭოთა სამართლის“ და ჟურნალ „საქართველოს ქალის“ სარედაქციო კოლეგიების წევრი. მონაწილეობდა საერთაშორისო კონგრესებსა და სიმპოზიუმებში.
თინათინ წერეთლისა და ვლადიმერ მაყაშვილის პირადი არქივი დაცულია საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ქალები კატეგორია:ქართველი იურისტები კატეგორია:ჭიათურაში დაბადებულები თ
აკაკი ბელიაშვილი
აკაკი იონას ძე ბელიაშვილი (დ. 24 აპრილი [ ძვ. სტ. 11 აპრილი], 1903, სოფელი ქორეთი, ახლანდელი საჩხერის მუნიციპალიტეტი — გ. 14 თებერვალი, 1961, თბილისი) — ქართველი მწერალი, კინო სცენარისტი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა ქუთაისის ქართული გიმნაზია. 1921 წლიდან სწავლობდა თბილისის პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. გიმნაზიაში სწავლის დროს ბელიაშვილი ხელნაწერ ჟურნალებში აქვეყნებდა პატარა მოთხრობებს, მინიატურებსა და პიესებს. 20-იან წლებში „ფუტურისტ-ლეფელების“ ლიტერატურული დაჯგუფების აქტიური წევრი იყო. 30-იანი წლებიდან ხელი აიღო ფორმალისტურ ძიებებზე. თავის ნაწარმოებებში (მოთხრობათა კრებულები: 1933, 1935, 1937) ბელიაშვილი ქართველი ხალხის ყოფასა და შრომას წარმოსახავს; სატირულ-იუმორისტულ მოთხრობებში „მეზობლები“ (1935), „უცნობი“ (1936), „ქსენოფონტეს გასაჭირი“ (1936), „იუსტინეს ხაფანგი“ (1938), „მამონას ცდუნება“ (1940) და სხვა, მწერალი ამხელს წარსულის გადმონაშთებს, დასცინის მავნე ჩვევებს, მომხვეჭელობასა და მეშჩანობას. ბელიაშვილის უმნიშვნელოვანესი ნაწარმოებია სამტომიანი ისტორიული რომანი "თავგადასავალი ბესიკ გაბაშვილისა" (1945-1948), რომელშიც გამოჩენილი პოეტის მხატვრულ ბიოგრაფიასთან ერთად წარმოდგენილია XVIII საუკუნის საქართველოს საზოგადო-პოლიტიკური ცხოვრება. რომანში „ოქროს ჩარდახი“ (წგნ. I, 1952) კვლავ ბესიკის თავგადასავალია გადმოცემული, დასავლეთ საქართველოს ისტორიულ მოვლენათა ფონზე. დიდ სამამულო ომს ეძღვნება რომანი „უღელტეხილი“ (1956). რომანში „ვეფხია ხალიბაური“ (ნაწ. 1-2, 1959-1960) ბელიაშვილი ასახავს ქართველ მეტალურგთა შრომასა და ყოფას. ახალგაზრდობის შრომა დაედო საფუძვლად დაუმთავრებელ რომანს "შვიდკაცა" (1960).
ბელიაშვილი კინოდრამატურგიც იყო, მისი სცენარებით შეიქმნა ფილმები: „ცანის ხეობის საუნჯე“ (1941), „ისინი ჩამოვიდნენ მთიდან“ (1954) და სხვა. მას ეკუთვნის პუბლიცისტური და ლიტერატურულ-კრიტიკული სტატიებიც. დაჯილდოებულია ორი ორდენით.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მასთან დიდუბის პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე — თინათინ მიხეილის ასული გამყრელიძე (დ. 17 ნოემბერი, 1907, სოფელი ზოდი, ახლანდელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტი — გ. 14 დეკემბერი, 1961, თბილისი).
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1903 კატეგორია:გარდაცვლილი 1961 კატეგორია:საჩხერის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
ილორგანი
ილორგანი — სოფელი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკის ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, ოხურეის თემში. მდებარეობს მდინარე ღალიძგის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 20 მ, ოჩამჩირიდან 6 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ოხურეის თემის სოფლები
Solenopsis trihasta
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჰესპერიდები
thumb|right|px|ჰესპერიდების ბაღი ჰესპერიდები — უკიდურეს დასავლეთში მცხოვრები მშვენიერი ქალიშვილები, რომელნიც ჰესპერიდების ბაღში ოქროს ვაშლებს დარაჯობენ. ეს ოქროს ვაშლები ოდესღაც ქორწილში გეამ აჩუქა ჰერას, იმან კიდევ ხსენებულ ბაღში გაგზავნა და მცველად მიუჩინა დაუძინებელი ურჩხული ლადონა. იქვე არიან ხმატკბილი ნიმფები - ჰესპერიდები - ერებოსის (წყვდიადის), ნიქსის ანუ ღამის, ფორკოსის და კეტოს, ატლანტისა და ჰესპერიას (ჰესპერიდის), მწუხრის ვარსკვლავ ჰესპეროსის თუ ზევსის და ჰერას ასულები. ამ ნიმფების რიცხვი სამიდან შვიდამდე მერყეობს. მათი სახელებია ჰესტია, ეგალა (აიგლა), არეთუსა, ერითეა, ჰესპერია… ძველი ავტორები მათ დედამიწის უკიდურეს დასავლეთ კიდეში ასახლებენ, მერე ასახელებენ ლიბიას, მავრიტანიას, ატლანტის ოკეანის კუნძულტა ჯგუფს. ჰესიოდეს ცნობით მათი მშვენიერი ბაღი ოკეანის მიღმაა. ვაშლებს იცავდნენ ატლანტის და მის ძმისწულ ჰესპერისის ასულნი და დრაკონი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
Solenopsis truncorum
Solenopsis truncorum — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ცარი
მინი|[[პეტრე I დიდი|პეტრე დიდი, რუსეთის ცარი]] ცარი (რუს. царь, ბულგ. цар, სერბ. цар) — სიტყვის ფართო გაგებით ნიშნავს სახელმწიფოს ერთპიროვნულ მმართველს. იგი მონარქის ტიტულია. XIX საუკუნის რუსულ ისტორიოგრაფიაში ეს ტიტული ზოგჯერ იმპერატორის სინონიმადაც გამოიყენებოდა. მაგ.: ცარს უწოდებდნენ მაკედონიის და ბულგარეთის მეფეებს, იაპონიის და ძველი რომის იმპერატორებს.
სიტყვის ვიწრო გაგებით „ცარი“ (მომდინარეობს ლათ. Caesar, რუს. Цезарь-იდან) რუსი მონარქების მთავარი ტიტულია 1547-1721 წლებში.
„ცარი“ იყო აგრეთვე ბულგარეთის (893-1014, 1085-1396, 1908-1946) და სერბეთის (1346-1371) მმართველების ოფიციალური ტიტული.
1547 წლამდე მოსკოვის სახელმწიფოს სათავეში იდგა დიდი კნიაზი. ტიტული „ცარი“, როგორც სხვა რუს კნიაზებზე უზენაესობის სიმბოლო პირველად მიიღო ივან მრისხანემ. „ცარის“ ტიტულით რუსი მონარქები ხაზს უსვამდნენ მათ აღმოსავლეთ რომის იმპერიის იმპერატორთა „მემკვიდრეობას“.
1721 წელს პეტრე I-მა თავის უმთავრეს ტიტულად იმპერატორის ტიტული მიიღო. არაოფიციალურად, ხალხთა მასებში ტიტული „ცარი“ განაგძობდა გამოყენებას 1917 წლის თებერვლამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წოდებები
სიგიზმუნდ I
სიგიზმუნდ I მოხუცებული (Zygmunt I Stary; დ. 1 იანვარი, 1467, კრაკოვი, პოლონეთი — გ. 1 აპრილი, 1548, იქვე) — პოლონეთის მეფე 1506 წლის  8 დეკემბრიდან, ლიტვის დიდი მთავარი  1506 წლის  20 ოქტომბრიდან. კაზიმირ IV და ელისაბედ გერმანელის მეხუთე შვილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლონეთის მეფეები კატეგორია:ლიტვის დიდი მთავრები კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1467 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1548
იმოს შტატი
იმოს შტატი (Imo State) — შტატი ნიგერიის სამხრეთით.
ისტორია
იმოს შტატი — ნიგერიაში ნავთობის და ბუნებრივი აირის ერთ-ერთი მსხვილი ექსპორტიორია. შტატი შეიქმნა 1976 წლის 3 თებერვალს, მანამდე იყო არაღიარებული სახელმწიფო ბიაფრის რესპუბლიკის ნაწილი.
სქოლიო
კატეგორია:ნიგერიის შტატები
მიძინების ტაძარი (ვლადიმირი)
thumb|250px|ვლადიმირის ტაძარი 1912 წ. thumb|250px|ვლადიმირის ტაძარი 2004 წ. მიძინების ტაძარი ვლადიმირში (რუს. Успенский собор города Владимир) ვლადიმირ-სუზდალის რუსეთის მთავარი კათედრალური ეკლესიაა და XII საუკუნის რუსეთის ხუროთმოძღვრების ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ძეგლი, რომელიც სანიმუშო გახდა უფრო გვიანდელი რუსეთის რელიგიური არქიტექტურისთვის.
ეკლესიის გარე კედლები რთული კვეთილი ორნამენტებითაა დაფარული. ინტერიერის კედლები თავდაპირველად მე-12 საუკუნეში მოიწერა, 1408 წელს კი ხელმეორედ მოიხატა ანდრია რუბლიოვისა და დანიელ ჩორნის მიერ. ნოვგოროდის საკათდერო ტაძარი არისტოტელე ფიორავანტიმ მოდელად გამოიყენა მოსკოვის კრემლის საკათედრო ტაძრის მშენებლობისას 1475-1479 წლებში. ვრცელი სამრეკლო, რომელიც რუსულ, გოთურ და ნეოკლასიკურ სტილთა ერთგვარი ნაზავია, 1810 წელს აღიმართა.
ვლადიმირის საკათედრო ტაძარი იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი.
კატეგორია:რუსეთის არქიტექტურული ძეგლები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები რუსეთში
მეტეხი (თბილისი)
thumbnail|300px|მეტეხის უბანი ამჟამად
thumbnail|300px|მეტეხის მიდამო ჩერნეცოვის მიხედვით, 1839.
300px|thumbnail|მეტეხის ციხე, ეკლესიით, გორგასლის ძეგლით და აბო თბილელის ეკლესიით
thumbnail|300px|[[მეტეხის ღვთისმშობლის შობის ტაძარი|მეტეხის ეკლესია.]]
მეტეხი — ისტორიული უბანი მდინარე მტკვრის მარცხენა ნაპირზე კლდოვან შემაღლებაზე ავლაბარში, თბილისი. ეს ყველაზე ადრეული დასახლება იყო ქალაქის ტერიტორიაზე. ტრადიციული რწმენით მეფე ვახტანგ I გორგასალმა აქ ეკლესია და ციხესიმაგრე აღმართა, რომელიც ასევე მეფის რეზიდენციის ფუნქციას ასრულებდა. ამ ადგილზე, V საუკუნეში წმ. შუშანიკ წამებული დაკრძალეს. ეკლესია იხსენიება თამარ მეფის დროს. თამარის ისტორიკოსი ბასილი ეზოსმოძღვარი მოგვითხრობს, რომ შამქორის ბრძოლის დროს, ჯარის გასტუმრების შემდეგ, თამარმა „წარიხადნა სამოსელნი ფერხთანი და ფერხივ შიშულითა ფერხითა მიიწია ტაძარსა ღმრთისამშობლისასა მეტეხთა და წინაშე ხატსა მას წმიდასა მდებარე არა დასცხრებოდა ცრემლითა ვედრებად, ვიდრემდის სრულყო ღმერთმან სათხოველი მისი.“
მთა
მინი|მთა [[დემავენდი, ირანი]] მინი|[[პტი-დრიუ, საფრანგეთის ალპებში]] მთა — მნიშვნელოვანი სიდიდის იზოლირებული ბუნებრივი ამაღლება ხმელეთის მეტნაკლებად მოვაკებულ ზედაპირზე. მისი ელემენტებია: მწვერვალი — უმაღლესი წერტილის მიმდებარე ზედაპირი; ძირი — ფუძე ზედაპირის მკაფიოდ გამოსახული გარდატეხის ხაზი, რომელიც უწყვეტად შემოფარგლავს მთას; კალთები — მწვერვალიდან მთის ძირამდე დაშვებული ფერდობი.
მეტეხი (თბილისი)
მონღოლების შემოსევას 1235 წელს ვერცერთი ადრინდელი ნაგებობა გადაურჩა.
მთა
განარჩევენ მაღალ (ალპურ), საშუალო სიმაღლისა და დაბალ მთებს რელიეფით, ფლორით და ფაუნით. ასეთი დაყოფა პირობითია, რადგან სიმაღლითა ერთიანი, საყოველთაოდ მიღებული გრადიცია არ არსებობს, იგი იცვლება გეოგრაფიული განედისა კლიმატური პირობების (უმთავრესად თოვლის მიჯნის სიმაღლის) შესაბამისად. ასეთი დაყოფა მოსახერხებელია ერთნაირ გეოგრაფიულ პირობებში მდებარე მთების შესადარებლად და გამართლებულია იმით, რომ მათ ერთმანეთისაგან განსხვავებული მორფოლოგიური სახე აქვთ: მაღალ მთებს ახასიათებს ძველი და თანამედროვე გამყინვარებისა და ინტენსიური ფიზიკური გამოფიტვისაგან დაკბილული მწვერვალები, გაშიშვლებული ციცაბო კალთები (მის კალთებზე არ იზრდება არც მცენარეულობა და არც ცხოველები ბინადრობენ.), ხოლო საშუალო და დაბალ მთებს — მომრგვალებული მწვერვალები, გლუვი, დამრეცი კალთები, დაფარული გამოფიტვის ქერქით, ნიადაგითა და მცენარეულობით.
მეტეხი (თბილისი)
მეტეხის მაცხოვრის ეკლესია აღმართული კლდის თავზე მეფე დემეტრე II- ს აღუდგენია 1278-1289 წლებში. ეკლესია ცენტრალურ-გუმბათოვანი ნაგებობაა, რომლის გეგმა იმ დროისათვის უჩვეულოა (4 თავისუფლად მდგომი ბოძი, 3 შვერილი აფსიდი), როგორც ჩანს, ამ ადგილზე მანამდე მდგარი ეკლესიის გეგმას იმეორებს. ფასადები ახლებური დეკორატიული სისტემით არის დამუშავებული:კედლები დანაწევრებულია ჰორიზონტული სარტყლებით (ეს სისტემა ვერ გავრცელდა), მაგრამ იმავე დროს საკურთხევლის შვერილ აფსიდზე გამეორებულია ძველი, სამთავისის დროიდან ცნობილი, სისტემა - დიდი ჯვარი და 2 მოჩუქურთმებული კვადრატი სარკმლის ქვემოთ, საუკუნეთა განმავლობაში შენობამ ბევრი ცვლილება განიცადა. XIII საუკუნის ნაგებობისაგან შემორჩენილია მხოლოდ აღმოსავლეთი და ჩრდილოეთი კედლები კამარების დონემდე, დასავლეთი კედლის ქვემო ნაწილი, სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთი ნაწილი.
მთა
ერთმანეთზე გადაჯაჭვული ქედები და მთების მასივები ასეულ და ათასეულ კმ-ზე გაშლილ მთიან მხარეებს (მთებს) წარმოქმნიან (მაგ., კავკასიონი, ურალის მთები). წარმოშობის მიხედვით განასხვავებენ ტექტონიკურ, ეროზიულ და ვულკანურ მთებს. ტექტონიკური მთები ძირითადად წარმოიქმნება გეოსინკლინში შრეების ინტენსიური დანაოჭებისა და დედამიწის ქერქის აზევების შედეგად. ტექტონიკური სტრუქტურების შესაბამისად განარჩევენ ნაოჭა და ლოდა მთებს. ეროზიული მთები დედამიწის ქერქის მაღლა აზიდული ჰორიზონტული სტრუქტურების პლასტოსებრი ზედაპირის დანაწევრების შედეგია. ვულკანური მთები — ვულკანური კონუსების, ლავური ღვარების, ტუფური საფრის ერთობლიობაა.
მეტეხი (თბილისი)
ეკლესია მოგვიანებით დაზიანდა და რამდენიმეჯერ აღდგენილ იქნა. მეფე როსტომმა (მეფ. 1633-1658) გაამაგრა არემარე ეკლესიის ირგვლივ ძლიერი ციტადელით, რომელსაც 3000 ჯარისკაცი იცავდა. XVII საუკუნის მეორე ნახევრიდან, როდესაც ქართლის ტახტზე მაჰმადიანი მეფეები ისხდნენ, მეტეხის ტაძარი უკვე მიტოვებული იყო. მოგზაურ ჟან შარდენის თქმით, მისი მიტოვების უშუალო მიზეზი მეხის დაცემა ყოფილა, ვახტანგ V-მ შენობა ეკლესიად კი არ აღადგინა, არამედ თოფის წამლის საწყობი მოაწყო. მეტეხის ციხიდან 1748 წელს სპარსელთა განდევნის შემდეგ შეკეთდა ამოქმედდა დიდი ხნის წინათ მიტოვებული მეტეხის ეკლესიაც. რუსეთის მმართველობის პერიოდში (1801 წლიდან) ეკლესიამ დაკარგა მისი რელიგიური ფუნქცია და სამხედრო ბარაკად გადაკეთდა. 1819 წელს ციტადელი დაშლილ იქნა და ახალი ნაგებიბით შეიცვალა, რომელიც სატუსაღოს ფუნქციას ასრულებდა 1938 წლამდე.
დიდი წმენდის პერიოდში ლავრენტი ბერიას გადაწყვეტილი ჰქონდა ამ ეკლესიის დანგრევაც, თუმცა ძლიერ წინააღმდეგობა შეხვდა ქართველ ინტელექტუალთა მხრიდან, მხატვარი და კოლექციონერი დიმიტრი შევარდნაძის მეთაურობით. ბერიამ შესთავაზა ეკლესიის რეპლიკის (ასლის) შემცირებული ზომით შექმნა მუზეუმისთვის, რომელსაც მისი წინადადებით თავად დიმიტრი შევარდნაძე უხელმძღვანელებდა, რაზედაც ამ უკანასკნელის მტკიცე უარი მიიღო. შევარდნაძე წინააღმდეგობის გაწევისთვის დაპატიმრებულ და მოგვიანებით სიკვდილით დასჯილ იქნა. მიუხედავად ამისა, ნაგებობის გადარჩენა მაინც მოხერხდა. უფრო გვიანდელ საბჭოთა პერიოდში ეკლესია თეატრის ფუნქციას ასრულებდა. მეფე ვახტანგ გორგასლის ცხენოსანი ფიგურა სკულპტორი ელგუჯა ამაშუკელის მიერ ეკლესიის წინ 1967 წელს აღიმართა.
1980-იან წლებში კათოლიკოს-პატრიარქ ილია II-ის ინიციატივითა და პოპულარული მხარდაჭერით დაწყებულ იქნა ეკლესიის საქართველოს საპატრიარქოსთვის დაბრუნების კამპანია. ამ მოთხვონით ცნობილი ქართველი დისიდენტი და მომავალი პრეზიდენტი ზვიად გამსახურდია საშიმშილო აქციასაც აწყობს. კომუნისტური მმართველობის თავდაპირველი წინააღმდეგობის მიუხედავად 1988 წლიდან ეკლესიამ ფუნქციონირება დაიწყო.
ლეგენდის თანახმად მეტეხის კლდე აბოს წამების ადგილი უნდა ყოფილიყო (VIII ს.), რომელიც თბილისის მფარველი წმინდანია. მცირე ეკლესია მის სახელზე ამჟამად მშენებლობის პროცესშია კლდის ძირთან.
სქოლიო
კატეგორია:ძველი თბილისის უბნები
არქიტექტურული გეგმარი
არქიტექტურული გეგმარი, არქიტექტურული პროექტი, არის არქიტექტურული საქმიანობის შედეგად დოკუმენტურად დაფიქსირებული არქიტექტორის ჩანაფიქრი - არქიტექტურული ნახაზების ერთობლიობა, სადაც ჩამოყალიბებულია არქიტექტურული ობიექტის სტრუქტურა და მოცულობით-სივრცითი დაგეგმარების პრინციპი, რომელიც ნორმატიული და სახელმძღვანელო დოკუმენტების მოთხოვნათა შესაბამისად კომპლექსურად წყვეტს ქალაქთმშენებლობით, მხატვრულ-ესთეტიკურ, ფუნქციურ და ტექნიკურ საკითხებს. არქიტექტურული საქმიანობის შესახებ საქართველოს კანონის თანახმად, აღნიშნული წარმოადგენს საავტორო უფლების ობიექტს და არ საჭიროებს ლიცენზირებას.
არქიტექტურული გეგმარი არის შემადგენელი და საფუძველი სამშენებლო გეგმარისა და დოკუმენტისა, რომლის საფუძველზეც ხორციელდება მშენებლობა. არქიტექტურული გეგმარი არის ერთ-ერთი საფუძველი მშენებლობის ნებართვის გაცემისა. აღნიშნულ პროცესში ის შეიძლება საჭიროებდეს შეთანხმებას შესაბამის ადმინისტრაციულ ორგანოებთან.
გეგმარი შეიძლება იყოს: ესკიზური და დეტალური (მუშა). როგორც წესი შედგება შემდეგი ნახაზებისგან:
ასევე საჭიროებისამებრ შეიძლება შეიცავდეს: განმარტებით ბარათს, სხვადასხვა კვანძების ნახაზებს, შემადგენელი არქიტექტურული ელემენტების დეტალურ ნახაზებს, აქსონომეტრიულ ნახაზებს/ჩანახატებს და ა. შ. არქიტექტურული პროექტები იქმნება როგორც ხელით (ფანქრების, ტუშების, სახაზავების დახმარებით), ისე კომპიუტერული გრაფიკის მეშვეობით.
სქოლიო
კატეგორია:არქიტექტურა
ოკამი (ღვინო)
ოკამი — ადგილწარმოშობის დასახელების, კონტროლირებადი უმაღლესი ხარისხის ღვინო.
ტიპი, ფერი და ძირითადი მოთხოვნები
„ოკამი“ მშრალი ღვინოა, რომელიც შეიძლება იყოს თეთრი ან წითელი. „ოკამი“ თეთრი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ მოთხოვნებს:
„ოკამი“ წითელი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ მოთხოვნებს:
წარმოების გეოგრაფიული ადგილი და ზონები
ოკამის მიკროზონა მდებარეობს შიდა ქართლის მევენახეობის ზონის ცენტრალურ ნაწილში, მდინარე მტკვრის მარჯვენა და მარცხენა მხარეს და მოიცავს კასპის მუნიციპალიტეტის მევენახეობისათვის ხელსაყრელ ნიადაგობრივ-კლიმატური პირობების არეალს.
ოკამის მიკროზონაში შედის სოფლები: კოდის წყარო, ქვემო ჭალა, ლამისყანა, სამთავისი, ოკამი, აღაიანი, ახალქალაქი, თელიანი, გომი, მეტეხი, ხოვლე, ზემო ხანდაკი, ახალციხე, დოესი, კასპი, წინარეხი და კავთისხევი.
ვაზის ჯიშები
ღვინო „ოკამი“ თეთრი შეიძლება დამზადდეს მხოლოდ ოკამის მიკროზონაში მოწეული ჩინურის და/ან გორული მწვანეს ჯიშის ყურძნიდან და დაუშვებელია სხვა ჯიშების გამოყენება. ღვინო „ოკამი“ წითელი შეიძლება დამზადდეს მხოლოდ ოკამის მიკროზონაში მოწეული შავკაპიტოს ჯიშის ყურძნიდან და დაუშვებელია სხვა ჯიშების გამოყენება.
ვენახის გაშენება, სხვლა-ფორმირება და მოვლა
აგრეთვე, ნიადაგის დამუშავება, მისი განაყოფიერება და სხვა ოპერაციები ხორციელდება ყურძნის მწარმოებლის მიერ შერჩეული აგროტექნიკური ღონისძიებების შესაბამისად.
ყურძნის მოსავალი და ღვინის გამოსავალი
ყურძნის მოსავალი 1 ჰექტარ ვენახზე არ უნდა აღემატებოდეს 8 ტონას; ღვინის გამოსავალი არ უნდა აღემატებოდეს:
ყურძნის გადამუშავება, ღვინის დამზადება და ჩამოსხმა
ღვინო „ოკამის“ წარმოებისათვის განკუთვნილი ყურძენი მოწეული უნდა იყოს მხოლოდ ოკამის მიკროზონაში გაშენებული ვენახებიდან. ყურძნის გადამუშავება და ღვინის დამზადება დასაშვებია მხოლოდ შიდა ქართლის ქვეზონის ფარგლებში, ხოლო ბოთლებში ჩამოსხმა – შიდა ქართლის ქვეზონის ფარგლებს გარეთაც, მხოლოდ საქართველოს ტერიტორიაზე. ღვინო „ოკამი“ თეთრი მზადდება თვითნადენი ყურძნის ტკბილის სრული ალკოჰოლური დუღილის გზით. ღვინო „ოკამი“ წითელი მზადდება დურდოს სრული ალკოჰოლური დუღილის გზით; ღვინო „ოკამის“ სამომხმარებლო ბაზარზე გატანა სარეალიზაციოდ ნებადართულია მხოლოდ სამომხმარებლო ტარაში დაფასოებული სახით.
კლიმატი
ოკამის მიკროზონაში მშრალი სუბტროპიკული ჰავაა, ზომიერად ცივი ზამთრითა და მშრალი, ცხელი ზაფხულით. მზის ნათების წლიური ხანგრძლივობა 2250-2400 საათია, სავეგეტაციო პერიოდში კი 1600-1800 საათს აჭარბებს. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 11,4°C, იანვარში – 0,5°C, აგვისტოში კი – 23°C. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გაბატონებულია აღმოსავლეთისა და დასავლეთის ქარები. აქტიურ ტემპერატურათა ჯამი 3450-3600°С-ს შეადგენს. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა შეადგენს 500 მმ-ს. მიკროზონაში ნალექების საკმაოდ დიდი წილი მოდის გაზაფხულსა და ზაფხულის დასაწყისში, ე.ი. მცენარის ზრდისა და ყვავილობის პერიოდში, ხოლო მცირე რაოდენობით – ზაფხულის მიწურულსა და შემოდგომის დასაწყისში, ე.ი. ყურძნის მომწიფების დროს, რაც უაღრესად ხელსაყრელ პირობებს ქმნის ნაყოფის ნორმალური და სრულყოფილი სახით ჩამოყალიბებისთვის. გარდა ამისა, მიკროზონაში აქტიურ ტემპერატურათა ჯამის საკმაოდ მაღალი მაჩვენებელი (3450- 4700°С), თბილი დღეები და გრილი ღამეები ყურძნის მომწიფების პერიოდში, უზრუნველყოფს ნაყოფში შაქრის კონცენტრაციის მნიშვნელოვან ზრდას.
ნიადაგი
ოკამის მიკროზონაში, ძირითადად, წარმოდგენილია მდელოს ყავისფერი, კარბონატული და ალუვიური ნიადაგები. ნიადაგების უმეტესობა კაკლოვანმარცვლოვანი სტრუქტურისაა, რომელთა მექანიკური შედგენილობა, ძირითადად, მძიმე და საშუალო თიხნარებსა და მსუბუქ თიხებს მიეკუთვნება და ფიზიკური თიხის შემცველობა 45-85%- ის ფარგლებშია. კარბონატებს, მეტწილად, მცირე რაოდენობით შეიცავს და პროფილში 2,8-6,6%-ის ფარგლებში მერყეობს. ნიადაგები ძირითადად ტუტე რეაქციისაა – pH-ის მაჩვენებელი 8,2-8,7 შეადგენს. ნიადაგების პროფილის სისქე 0,8-1,3 მეტრის ფარგლებშია, ხოლო აქტიური ჰუმუსიანი ფენა 50-60 სმ-ის ფარგლებში მერყეობს. ორგანული ნივთიერებების შემცველობა საშუალო და დაბალია და 2,42-5,85 %-ის ფარგლებში მერყეობს. ნიადაგი საშუალო და მცირე რაოდენობით შეიცავს ხსნად (შესათვისებელ) ფოსფორს, რაც შეადგენს 1,83-16,40 მგ-ს 1კგ ნიადაგში, ზოგიერთ შემთხვევებში კი მხოლოდ კვალის სახითაა წარმოდგენილი. საკმაოდ დიდი რაოდენობით შეიცავს გაცვლით კალიუმს, რაც საპლანტაჟო ფენის 1 კგ ნიადაგში 480-650 მგ-ს შეადგენს. შთანთქმული ფუძეების ჯამი (Ca+Mg) მაღალი მაჩვენებლით ხასიათდება და 100 გ ნიადაგში 41,33- 43,84 მილი ექვივალენტის ფარგლებშია. მათგან გაცილებით მეტი პროცენტი მოდის შთანთქმულ კალციუმზე, მაგნიუმი კი გაცილებით მცირეა. აღნიშნულ ხელსაყრელ კლიმატურ პირობებთან ერთად, მიკროზონის მევენახეობისთვის საუკეთესო ნიადაგების კაკლოვან-მარცვლოვანი სტრუქტურა განაპირობებს ყურძნის შაქრიანობასთან დაბალანსებული სიმჟავის მოსავლის მიღებას, რაც, საბოლოო ჯამში, უზრუნველყოფს გემოზე ღვინის სირბილეს, ზომიერ მჟავიანობას და მსუბუქ ციტრუსოვან არომატს, თეთრი ღვინის შემთხვევაში, ხოლო წითელი კენკრის ნაზ არომატს – წითელი ღვინის შემთხვევაში.
ადამიანური ფაქტორი
ისევე, როგორც საქართველოს მევენახეობის სხვა ზონებში, მევენახეობამეღვინეობა ოკამის მიკროზონაშიც უხსოვარი დროიდანაა და მთელი თავისი ისტორიის მანძილზე განთქმული იყო თავისი ღვინოებით. აქაური მეღვინეები ოდითგანვე წურავდნენ ყურძენს საწნახელში და მიღებულ თვითნადენ ტკბილს ქვევრებში ადუღებდნენ. ისინი საუკუნეების განმავლობაში ხვეწდნენ და სრულყოფდნენ ღვინის დაყენების ადგილობრივ მეთოდებს. ამ მხარეში მევენახეობა-მეღვინეობის დარგის განვითარებაში განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვით ივანე მუხრანბატონს (მე-19 საუკუნის მეორე ნახევარი) და თენგიზ კეკელიძეს, რომელმაც 1965 წელს დააარსა ოკამის ღვინის ქარხანა და იყო მისი პირველი დირექტორი. აღსანიშნავია, რომ ქარხანას 1994 წელს მიენიჭა თენგიზ კეკელიძის სახელი და დაიდგა მისი ბიუსტი. ოკამის მიკროზონის მეღვინეობის შემდგომ განვითარებას და ღვინო „ოკამის“ დამზადების ტექნოლოგიის სრულყოფასა და ხარისხის გაუმჯობესებას ახალი პერსპექტივები გაუჩინა ოკამის ღვინის ქარხნის გარდაქმნამ კავკასიის საერთაშორისო უნივერსიტეტის სასწავლო ბაზად, რომლის სამეცნიერო პოტენციალი მიმართულია ამ რეგიონში მეღვინეობის განვითარებისკენ. ამრიგად, ოკამის მიკროზონის გეოგრაფიული მდებარეობა, მისთვის დამახასიათებელი კლიმატი, ნიადაგები, შავკაპიტოს, ჩინურისა და გორული მწვანეს ჯიშების განსაკუთრებული თვისებები, მევენახეობა-მეღვინეობის ადგილობრივი, მრავალსაუკუნოვანი ტრადიცია განაპირობებს ღვინო „ოკამის“ განუმეორებელ, მხოლოდ მისთვის დამახასიათებელ ორგანოლეპტიკურ თვისებებს.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ღვინო კატეგორია:ადგილწარმოშობის დასახელების ღვინოები საქართველოში
Be Here Now (ალბომი)
2016 წლის გამოცემა
კამპანიის Chasing the Sun ფარგლებში ალბომი 2016 წლის 14 ოქტომბერს გამოიცა რემასტერის სახით. მასში აგრეთვე შეტანილია „D'You Know What I Mean“-ის ახალი მიქსი.
სქოლიო
კატეგორია:Oasis-ის ალბომები კატეგორია:1997 წლის ალბომები კატეგორია:Creation Records-ის ალბომები კატეგორია:ბრიტპოპ ალბომები
ნემეის ლომი
მინი|მარჯვნივ|290პქ|[[ჰერაკლე (მითოლოგია)|ჰერაკლე გუდავს ნემეის ლომს]] ნემეის ლომი — ჰერაკლეს ციკლის თქმულებიდან ცნობილი მხეცი, ტიფონისა და ექიდნის ან ექიდნისა და გერიონის ძაღლის ორთროსის საზარელი ნაშიერი, რომელმაც მთელი არგოლიდა ლამის უდაბნოდ აქცია. ყველგან საქონლისა და ადამიანთა გვამები და ძვლები ეყარა. სოფოკლემ ნადირს უწოდა „მწყემსთა რისხვა“ („ბუკოლინ ალასტორ ლეონ“). ვერც ერთმა გმირმა ვერ შესძლო მისი მოკვლა, მხოლოდ ჰერაკლემ ევრისთევსის პირველი დავალებით ნახა, დაჭრა, შეიპყრო და გაგუდა. სწორედ ეს სცენაა ასახული ანტიკური ხელოვნების უამრავ ნიმუშში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
მირ ჯალალი
მირ ჯალალი (Mir Cəlal Əli oğlu Paşayev; დ. 13 აპრილი, 1908, არდებილი — გ. 28 სექტემბერი, 1978, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მწერალი და ლიტერატურათმცოდნე, აზერბაიჯანის სსრ-ის მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1947). ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო 1928 წელს. აღწერდა აზერბაიჯანული სოფლის პატრიარქალურ ყოფას, რევოლუციის შემდგომი პერიოდის გარდაქმნებს. მირ ჯალალის შვილიშვილია მეჰრიბან ალიევა.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1908 წელს არდებილთან ახლოს გლეხის ოჯახში. მოგვიანებით ოჯახი განჯაში გადავიდა. 1918 წელს მამა გარდაეცვალა და მირ ჯალალი უფროსი ძმის მეურვეობით ცხოვრობდა. 1918–1919 წლებში საქველმოქმედო საზოგადოების დახმარებით მან დაწყებითი განათლება მიიღო. 1923 წელს განჯის პედაგოგიურ ტექნიკუმში შევიდა, რომელიც 1928 წელს დაამთავრა. რამდენიმე ხანს განჯისა და გადაბეის სკოლებში ასწავლიდა. 1930 წელს ქ. ყაზანის აღმოსავლურ - პედაგოგიურ ინსტიტუტში ჩააბარა (თათრეთის ავტონომიური სსრ, რსფსრ). აზერბაიჯანში დაბრუნების შემდეგ ბაქოში აზერბაიჯანის სახელმწიფო სამეცნიერო - კვლევითი ინსტიტუტში ასპირანტურაში ჩააბარა. 1930 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე, როგორც პროფესორი პედაგოგიური საქმიანობით იყო დაკავებული, ხელმძღვანელობდა აზერბაიჯანული ლიტერატურის ისტორიის კათედრას აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 1940 წელს მან დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე: „ფიზულის პოემების პოეტური თავისებურებები“. 1947 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თემაზე: „აზერბაიჯანის ლიტერატურული სკოლები“.
შემოქმედება
მ.ფაშაევს საპატიო ადგილი უკავია თანამედროვე აზერბაიჯანულ ლიტერატურაში. არის 50-მდე მხატვრული, სამეცნიერო და ჟურნალისტური ნაშრომის, 500-ზე მეტი სტატია - რეცენზიისა და სხვა სამეცნიერო თეორიული ნაშრომის და სახელმძღვანელოს ავტორი.
მწერლის რომანებია: „მკვდრეთით აღმდგარი", „ახალგაზრდის მანიფესტი", „ღია წიგნი", „თანატოლები", „ახალი ქალაქი", „საით მივდივართ?". თითოეულ მათგანში ავტორი ასახავს რამდენიმე გმირის ბედს, ავლენს მათ ინდივიდუალურ ფსიქოლოგიას, დამაჯერებელი, დასამახსოვრებელი შტრიხებით ხატავს მათ შინაგან ფსიქოლოგიურ სამყაროს.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანელი მწერლები კატეგორია:აზერბაიჯანელი ლიტერატურათმცოდნეები კატეგორია:დაბადებული 1908 კატეგორია:დაბადებული 13 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 სექტემბერი კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები კატეგორია:აზერბაიჯანის სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
The Rasmus
The Rasmus — ფინური როკ-ჯგუფი. ჩამოყალიბდა 1994 წელს ქალაქ ჰელსინკიში, ამ დროს ჯგუფის წევრები ჯერ კიდევ სკოლის მოსწავლეები იყვნენ. ჯგუფი ჩამოაყალიბეს: ლაური ილონენმა (ვოკალი), ერო ჰეინონენმა (ბასი), პაული პანტასალმმა (გიტარა), იანე ჰეისკანენმა (დასარტყმელი საკრავები). 1998 წელს ჯგუფი დატოვა იანე ჰეისკანენმა, ჯგუფს მალევე შეუერთდა აკი ჰაკალა.
1996 წელს The Rasmus-მა გამოუშვა თავისი პირველი ალბომი Peep, რომელსაც დიდი პოპულარობა არ მოჰყოლია. ამის შემდეგ ჯგუფმა კიდევ ორი ალბომი გამოუშვა, რომლებიც ასევე არ იყო პოპულარული. 2001 წელს The Rasmus-მა გამოუშვა ახალი ალბომი Into, რომელიც საკმაოდ პოპულარული გამოდგა. 2003 წელს მან გამოუშვა ალბომი Dead Letters, რომელიც ყველა დანარჩენ ალბომზე პოპულარული გამოდგა, The Rasmus ახალგაზრდებში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ჯგუფი გახდა. ამ დროისათვის მას უკვე გამოშვებული ჰქონდა 21 სინგლი, რომლებიც ჩარტებში პირველ ადგილს ინარჩუნებდნენ — „Liquid“, „F-F-F-Falling“, „In the Shadows“, „First Day of My Life“, „Funeral Song“, „No Fear“, „Sail Away“, „Livin' in a World Without You“, და „Justify“.
2003 წელს ჯგუფმა MTV-ს დაჯილდოებაზე საუკეთესო სკანდინავიური ჯგუფის ტიტული მიიღო. 2005 წელს კი საუკეთესო ფინური ჯგუფის.
სქოლიო
კატეგორია:The Rasmus კატეგორია:ფინური ალტერნატიული როკ-ჯგუფები კატეგორია:1994 წელს ჩამოყალებული ჯგუფები
ჰაჩიკო
მინი|ჰაჩიკო ჰაჩიკო (დ. 10 ნოემბერი 1923, — გ. 8 მარტი 1935) — იაპონურად ცნობილია როგორც 忠犬ハチ公 ანუ ერთგული ძაღლი ჰაჩიკო. აკიტას ჯიშის ძაღლი, რომელმაც თავი პატრონების განსაკუთრებული ერთგულებით გამოიჩინა.
ცხოვრება
ჰაჩიკო დაიბადა 10 ნოემბერს 1923 წელს იაპონიაში, პრეფექტურა აკიტაში. ფერმერმა გადაწყვიტა ეჩუქებინა ლეკვი თავის ძველ მასწავლებელს, პროფესორ ჰიდესაბურო უენოსთვის, რომელიც მუშაობდა ტოკიოს უნივერსიტეტში. მას ძალიან უყვარდა ძაღლები, იგი უპირატესობას აძლევდა დიდ ძაღლებს. პროფესორმა ლეკვს დაარქვა სახელი „ჰაჩი” (რაც იაპონურად ნიშნავს რვას), იმიტომ რომ ეს იყო მისი მერვე ძაღლი.
როცა ჰაჩი გაიზარდა, იგი ყველგან და ყოველთვის დაყვებოდა თავის პატრონს. პროფესორი ყოველდღე დადიოდა სამსახურში, ამიტომ ჰაჩი აცილებდა მას სიბუიას სადგურის შესასვლელამდე, ხოლო შემდეგ, დღის 3 საათისათვის ისევ სადგურზე ხვდებოდა.
21 მაისს 1925 წელს პროფესორს უნივერსიტეტში დაემართა ინფარქტი. ექიმებმა ვეღარ შეძლეს მისი გადარჩენა და სახლში ის უკვე აღარ დაბრუნებულა. ჰაჩი ამ მომენტისათვის 18 თვის იყო. იმ დღეს ჰაჩი ტყუილად ელოდებოდა პროფესორს სადგურზე. იმ დღიდან მოყოლებული, ჰაჩი ყოველდღე ელოდებოდა თავის პატრონს სადგურზე გვიან საღამომდე.
მიუხედავად იმისა რომ ცდილობდნენ ჰაჩის მიბარებას პროფესორის ნათესავებზე, ჰაჩი მაინც ბრუნდებოდა სადგურზე. ადგილობრივი მოვაჭრეები და რკინიგზის მუშები აძლევდნენ ჰაჩის საჭმელს, აღფრთოვანებულები მისი სიჯიუტით და უყურებდნენ რომ ძაღლი არავის გაებრაზებინა.
მალე ძაღლმა გაითქვა სახელი მთელ იაპონიაში 1932 წელს, იმის მერე რაც გამოსცეს ერთ–ერთ ცნობილ გაზეთში სტატია „ერთგული ძაღლი ელოდება დაბრუნებას მისი პატრონის, რომელიც გარდაიცვალა 7 წლის წინ“. ამ ამბავმა დაიპყრო იაპონელების გულები და სიბუიას სადგურისაკენ გამოეშურნენ ცნობისმოყვარე ხალხი იმ მიზნით რათა ენახათ ძაღლი.
ჰაჩი დადიოდა სიბუიას სადგურზე კიდევ 9 წელი, თავის სიცოცხლის ბოლომდე (8 მარტი 1935 წელი). გარდაცვლილი ჰაჩი იპოვეს ქუჩაში, სიბუიას სადგურთან. იგი გარდაიცვალა გულის ფილარიისაგან (გულის ჭიები), ხოლო მის კუჭში აღმოჩენილი იყო იაკიტორის რამდენიმე ჯოხი. ჰაჩის გარდაცვალების ამბავი საკმაოდ მალე მოედო იაპონიას და დიდი რეზონანსი გამოიწვია, რის გამოც ქვეყანაში გამოცხადდა გლოვის დღე. ჰაჩის ძვლები დაასაფლავეს ტოკიოს სასაფლაო აოიამაში მისი პატრონის გვერდით. ხოლო ჰაჩის ტყავისაგან დაამზადეს ფიტული რომელიც დღემდე ინახება ნაციონალურ მუზეუმში.
მალე ჰაჩის ამბავზე გამოსცეს მოთხრობები, საუკეთესო მოთხრობა კი შეიტანეს სკოლის ქრესტომატიაში. გარდაცვალებამდე ერთი წლით ადრე ცნობილმა მექანდაკემ ტერუ ანდომ გააკეთა ძაღლის ქანდაკება ბრინჯაოსგან, ქანდაკება დადგმულ იქნა სიბუიას სადგურთან (21 აპრილი, 1934 წელი) რომლის გახსნისას ჰაჩი თვითონ იღებდა მონაწილეობას. სწორედ მაშინ გაჩნდა პოსტამენტზე წარწერა „ერთგული ძაღლი ჰაჩიკო“. (ჰაჩიკო–მოფერებითი ფორმაა) ქანდაკების ასლი კი ანდომ გადასცა იმპერატორს.
„ერთგული ჰაჩი“ს თემას დაუწყეს ექსპლუატირება. უნივერმაგმა „ტოკიუ“ სიბუიას სადგურთან, გახსნა პატარა მაღაზია რომელიც სპეციალიზირდება სუვენირების გაყიდვაზე „ჰაჩიკოსგან“ – რბილი ძაღლი–სათამაშოები და პირსახოცები რომელზეც გამოსახულია ძაღლის თათის ანაბეჭდი.
კიდევ ორი ქანდაკება, ჰაჩიკოს ცხოვრებასთან დაკავშირებული დგას სადგურ ოდატესთან აკიტას პრეფეკტურაში, სადაც დაიბადა ცნობილი ჰაჩი, ხოლო მეორეზე გამოსახულია აკიტა ინუს ლეკვების ჯგუფი და ჰქვია „პატარა ჰაჩიკო და მისი მეგობრები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ცნობილი ძაღლები
ივნისი 2009
ივნისი 2009 წლის მეექვსე თვეა. დაიწო ორშაბათს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ სამშაბათს.
პორტალი:ახალი ამბები
06
პლაზმის ფიზიკა
პლაზმის ფიზიკა არის ფიზიკის დარგი რომელიც სწავლობს პლაზმის თვისებებს, მათ შორის მაგნიტურ ველში.
გამოყენება
კატეგორია:ფიზიკა
Fisica del plasma
ანდრია ბენაშვილი (მუსიკათმცოდნე)
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სასულიერო სემინარია. მოღვაწეობდა ქუთაისში. სასულიერო სასწავლებელში ასწავლიდა ქართულ ენას, ქალთა საეპარქიო სასწავლებელში - გალობას; ლოტბარობდა გაბრიელ ეპისკოპოსის მგალობელთა გუნდს. 1894 წელს ბენაშვილმა გამოსცა „მოკლე ქართული გრამატიკა“. 1885 წელს გამოსცა „ქართული ხმები“. საეკლესიო გალობა წმ. იოანნე ოქროპირის წირვის წესისა ქართლ-კახეთის კილოზე. ხალხური სიმღერები, შეკრებილი და ნოტებზე გადაღებული“.
მოღვაწეობა
ბენაშვილის გრამატიკა ტრადიციული სქემით არის შედგენილი, როგორც სასწავლო დანიშნულების წიგნი, ითვალისწინებს მანამდე არსებულ სასკოლო გრამატიკებს და მოკლედ გადმოსცემს მორფოლოგიისა და სინტაქსის ძირითად საკითხებს. აღნიშნულ გრამატიკას წამძღვარებული აქვს ცნობები ქართული ანბანისა და მარცვალთრაოდენობის შესახებ. მასში მოცემულია ანბანთრიგი - სულ 38 ასო (მათ შორის: ჱ, ჲ, ჳ, ჴ, ჵ). გრამატიკა წიგნში განმარტებულია, როგორც „საგანი ანუ წიგნი, რომლითაც ვსწავლობთ მართლ-ლაპარაკსა და მართლ-წერას“. ნაშრომი შედგება ორი ნაწილისგან, ესენია: „ლექსთ-წარმოება“ (ეტიმოლოგია) იკვლევს ქართულ ენაში ხმარებულ თითოეულ სიტყვას, მისი ხმარებისა და ცვლილებების წესებს; „ლექსთ-თხზულება“ (სინტაქსი) გვასწავლის სიტყვების ერთმანეთთან დაკავშირებას აზრის გამოსახატავად. დასახელებული ცხრა მეტყველების ნაწილი (არ ჩანს ნაწილაკი), შემდგომ კი მოცემულია მათი მოკლედ დახასიათებაც.
აღნიშნულ ნაშრომში „ბრუნება“ განმარტებულია, როგორც სახელების დაბოლოების ცვლილება. აქვეა დასახელებული შვიდი ბრუნვა, დღევანდელი ბრუნვების შესაბამისი. ბრუნვების ტიპები კი ემყარება ხუთ ხმოვანს, რომლებზედაც ბოლოვდება სახელი.აქვე სახელზმნისა და მიმღეობის მოკლე დახასიათების შემდგომ განხილულია შეკავშირებულ სახელთა (მსაზღვრელ-საზღვრულის) ბრუნება.
ზმნების დახასიათება იწყება გვარის ფორმათა ჩვენებით (მოქმედებითი, ვნებითი, საშუალი), თუმცა უნდა აღინიშნოს, რომ აქ არაფერია ნათქვამი გვარზე, როგორც გრამატიკულ კატეგორიაზე. ნაშრომი ავტორი აგრეთვე ეხება პირსა და რიცხვს, კონტაქტს, დროსა და სახეს (ასპექტს). დრო სამია: აწმყო, ნამყო და მყოფადი, სახე კი ორი: სრული და უსრული. ხოლო ნაშრომში ზმნის დანარჩენი ფორმები ნაჩვენებია მოთხრობითი, ნატვრითი, პირობითი და ბრძანებითი კილოს მიხედვით.
ბენაშვილის გრამატიკაში, ფორმაუცვლელი სიტყვებიდან განხილულია აგრეთვე ზმნიზედა, თანდებული, კავშირი და შორისდებული. ნაშრომში დიდი ყურადღება ეთმობა ჩართულ სიტყვათა და წინადადებათა დახასიათებას აქ იგულისხმება: ჩართული, დანართი, მიმართვა, პირდაპირი ნათქვამი. ნაშრომის ბოლოს კი მოცემულია მართლწერის ანუ პუნქტუაციის ნიშნები და მათი ხმარების წესი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მუსიკათმცოდნეები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:დაბადებული 14 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1852 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1908 კატეგორია:დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები