cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბაბკა
ისტორია
ბაბკა პოლონეთის ებრაულ თემში, მე-19 საუკუნის დასაწყისში გაჩნდა. ებრაელები მორჩენილ ჩალას ცომს (ებრაული ცომი რომლითაც ებრაულ ახალ წელს ნამცხვრებს აცხობენ, შეიცავს დიდი რაოდენობით გამაფხვიერებელს)ზემოდან ხილის მურაბას ან დარიჩინს უსვამდნენ და როგორც ჩალას ცომს, ისე აცხობდნენ. ამ დროს შოკოლადი ადვილად ხელმისაწვდომი არ იყო, შესაბამისად, ის თავდაპირველად არ გამოიყენებოდა ბაბკის დასამზადებლად. სავარაუდოდ, შოკოლადის ბაბკა მე-20 საუკუნის შუა პერიოდის ამერიკული აღმოჩენა იყო. მისი სახელი (თუმცა არა თავად კერძი) შეიძლება, რომ დაკავშირებული იყოს სააღდგომო ნამცხვრის სახეობასთან, რომელიც პოპულარულია პოლონეთში და დასავლეთ უკრაინაში და ცნობილია როგორც ბაბა ან ბაბკა. ბაბა პოლონურად ნიშნავს "ბებიას" და საკმაოდ ახლოსაა სიტყვის იდიშ ვერსიასთან - "ბუბე".
2010 წლის პოპულარობა
მარცხნივ|მინი|ბაბკა ამერიკაში 2010-იანი წლებიდან ბაბკას პოპულარობა განსაკუთრებით გაიზარდა შეერთებულ შტატებში, კონკრეტულად ნიუ იორკში, სადაც ამ პერიოდში გაიხსნა საცხობი თელ ავივიდან, რომელსაც გადი პელეგის საკუთრებაშია. ეს იყო პურის საცხობი, რომელიც უამრავ ებრაულ პურსა და ნამცხვარს სთავაზობს მომხმარებელს, მათ შორის, ბაბკასაც. ამ საცხობში ბაბკები ივსება ტრადიციული შიგთავსით, როგორიცაა დარიჩინი, ან ნაკლებად ტრადიციული შიგთავსით, როგორიცაა ნუტელა, ვაშლი, ჩიზქეიქი და ყველი. ისინი ცნობილი გახდნენ შოკოლადის ბაბკით. სხვა საცხობების დამსახურებით, როგორიცაა Russ and Daughters ნიუ-იორკში და Wise Sons ს ან-ფრანცისკოში, ბაბკა საკმაოდ მოდური და პოპულარული დესერტი გახდა მთელი ამერიკის გარშემო.
ბაბკას ახალმა პოპულარობამ შეერთებულ შტატებსა და კანადაში, როგორც ებრაელებს, ასევე არაებრაელებს შორის, გამოიწვია ამ კერძის უამრავი ახალი ვერსიის შექმნა. განსხვავებები ძირითადად იმაშია, თუ რას უსვამენ ბაბკას დახვევამდე. გაჩნდა ბაბკები ქათმის, კარაქის, არაქისის,ორცხობილების თანხლებით. ბაბკა ასევე შეემატა უამრავი რესტორნის მენიუს და შეიქმნა ისეთი კერძები, როგორიცაა ბაბკას ნაყინი, ბაბკას ნაყინის სენდვიჩები, ბაბკას ყიყლიყო და ა.შ..
დღესდღეობით, ამერიკის გარშემო, ბაბკა იყიდება უამრავ სუპერმარკტში, როგორც მზად, ისე წინასწარ შერეული ინგრედიენტებით.
მომზადება
ბაბკა მზადდება საფუარიანი ან ლამინირებული ცომისგან, რომელიც მსგავსია იმ ცომებისა, რომელთააც ვიყენებთ ჩალასა და კრუასანების დასამზადებლად. ორიგინალური ვერიის მიხედვით, ბაბკა მურაბით ან დარიჩინით ივსება, მაგრამ დღესდღეობით გავრცელდა სხვადასხვა სახის ტკბილი შიგთავსები, როგორიცაა შოკოლადი, ვაშლი, ტკბილი ყველი, ნუტელა, ხახვი ან ქიშმიში. ამის შემდეგ ბაბკას აძლევენ ნაწნავის ფორმას, ზემოდან კი შაქრის სიროფს უმატებენ, რათა ნამცხვარმა შეინარჩუნოს ახალი გემო და უფრო სველი ტექსტურა მისცეს მას.
სქოლიო
კატეგორია:ებრაული პურები კატეგორია:ებრაული სამზარეულო
სუტრა
სუტრა (सूत्र) — ინდურ სალიტერატურო ტრადიციაში აღნიშნავს აფორიზმს ან აფორიზმთა კრებულს, რომელიც წარმოდგენილია სახელმძღვანელოს სახით. სუტრა არის უძველესი პერიოდისა და შუა საუკუნეების ეპოქის ინდური ჟანრი, რომელიც ინდუიზმში, ბუდიზმსა და ჯაინიზმში გვხვდება.
ინდუიზმში სუტრები წარმოადგენს ლიტერატურული კომპოზიციის განსაკუთრებულ ტიპს, მოკლე აფორიზმული განცხადებების კრებულს. ყოველი სუტრა მცირე მოცულობის წესია, რომელიც იძლევა დარიგეგებს სარიტუალო სწავლებების, ფილოსოფიის, გრამატიკის ან ნებისმიერი სხვა დარგის შესახებ. ინდუიზმის უძველესი სუტრები გვხვდება ვედებში, კერძოდ ბრაჰმანასა და არანიაკაში. ინდუისტური ფილოსოფიის ყველა სკოლამ ხელოვნების, სამართლის და სოციალური ეთიკის სხვადასხვა სფეროებში შეიმუშავა შესაბამისი სუტრები, რომლებიც აადვილებენ მათში წარმოდგენილი იდეების სწავლებასა და თაობიდან თაობაზე გადაცემას.
ბუდიზმში სუტრები, რომლებიც ასევე ცნობილია, როგორც სუტები, კანონიკური წმინდა წერილებია, რომელთა უმრავლესობაც გაუტამა ბუდას ზეპირი სწავლების ჩანაწერებად მიიჩნევა. სუტები არაა აფორიზმული ხასიათის, თუმცა საკმაოდ დეტალურია და ზოგჯერ განმეორებებსაც შეიცავს. ბუდისტური სუტრები თავისი ხასიათით ტერმინის ფილოლოგიურ ფესვად სუქტას (კარგად წარმოთქმული) უფრო გვისახავს, ვიდრე სუტრას (ძაფი).
ჯაინიზმში სუტრები, რომლებიც ასევე ცნობილია, როგორც სუიაები, მაჰავირას კანონიკური ქადაგებები, რომლებსაც, როგორც ჯაინისტურ კანონიკურ ლიტერატურაში, ასევე ზოგიერთი გვიანდელი პერიოდის ნორმატიულ ტექსტებშიც შევხვდებით.
ეტიმოლოგია
სანსკრიტზე სუტრა „ძაფს“ ნიშნავს. სიტყვის ფუძეა „სივ“ − „ის, რითაც იკერება და ერთიანდება ნივთები“. ტერმინი ასევე დაკავშირებული შემდეგ სიტყვებთან: სუჩი, რომელიც „ნემსს, სიას“ ნიშნავს და სუნა, რომელიც „ნაქსოვს“ აღნიშნავს.
მორის ვინტერმინცის თქმით, სუტრა ნებისმიერი მცირე მოცულობის წესია ინდურ ლიტერატურაში. ის „რამდენიმე სიტყვით გადმოცემული თეორემაა.“
ისტორია
პირველ სუტრებს ვედურ ლიტერატურაში, კერძოდ კი ბრაჰმანასა და არანიაკაში ვხვდებით. მათი შექმნის მიზანი მასწავლებლის მიერ მოსწავლისთვის ცოდნის გადაცემის და თვითგანათლებისა თუ დისკუსიის მიზნით მკითხველებისთვის მათი დამახსოვრების გაადვილება იყო.
სუტრა შეკუმშული სახის სტენოგრამას წარმოადგენს, რის გამოც მისი მარცვალთა მწკრივის გაშიფვრა რთულია ბჰასიას ტექსტების ცოდნისა და შესაბამისი განმარტებითი კომენტარების გარეშე.
სუტრების ჩვენამდე მოღწეული უძველესი ხელნაწერები ვედების ნაწილს წარმოადგენს და ძვ. წ. II-I ათასწლეულებით თარიღდება. მაგალითად, ვინტერმიცის თქმით, აიტარეია არანიაკა, ძირითადად სუტრების კრებულია. მათი პრაქტიკაში გამოყენება და უძველესი წარმოშობა დასტურდება იმ სუტრებით, რომლებსაც ძველ არავედურ ინდუისტურ ლიტერატურაში − სიმღერებში, ლეგენდებში, თქმულებებსა თუ ეპოსებში − ვხვდებით.
ინდური ლიტერატურის ისტორიაში, შემეცნების სხვადასხვა სფეროებში სუტრათა ვრცელი კომპილაციები, ძვ. წ. 600-200 წლებით, ძირითადად ბუდასა და მაჰავირას შემდგომი პერიოდით, თარიღდება. აღნიშნულ ეპოქას „სუტრების პერიოდი“ ეწოდებოდა. უძველესი ეპოქის ინდოელი მოწაფე გრამატიკის, ფილოსოფიისა და თეოლოგიის სუტრებს სწორედ იმ მექანიკური მეთოდით სწავლობდა, რომლითაც თანამედროვე ეპოქის ბავშვები ანბანსა და გამრავლების ტაბულას იმახსოვრებენ. — მაქს მიულერი, უძველესი სანსკრიტული ლიტერატურის ისტორია.
ჯაინიზმი
ჯაინიზმის ტრადიციაში სუტრები მკაცრად განსაზღვრული ტექსტების მნიშვნელოვან ჟანრს წარმოადგენს, რომლებიც საზეპიროდ იწერებოდა. მაგალითად, კალპა სუტრა, ჯაინური ტექსტია, რომელიც, როგორც სამონასტრო წესებს, ასევე ჯაინ სულიერ მოძღვართა ბიოგრაფიებსაც მოიცავს. სუტრებში ხშირად განხილულია ჯაინისტური ყოველდღიური ასკეტური ცხოვრება. არაერთი უძველესი სუტრა, განსაკუთრებთ ძვ. წ. I ათასწლეულის პერიოდის, ბჰაკტის ჯაინური პრაქტიკის აუცილებელ ელემენტად ასახელებს.
ჯაინიზმის ჩვენამდე მოღწეული წმინდა წერილები სუტრების ფორმატშია შესრულებულია, ესენია აკარანგა სუტრა და თატვართა სუტრა. ეს უკანასკნელი სანსკრიტზეა შესრულებული და ჯაინიზმის ოთხივე სექტის მიერაა აღებულია, როგორც ყველაზე ავტორიტეტული ფილოსოფიური ტექსტი, რომელშიც სრულყოფილადაა შეჯამებული ჯაინიზმის საფუძვლები.
სქოლიო
კატეგორია:ბუდიზმი კატეგორია:ჯაინიზმი კატეგორია:ინდუიზმი
Anacithara perfecta
Anacithara perfecta — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ფოშანი
ფოშანი (佛山; ფინინი: Fóshān) — საოლქო დონის ქალაქი გუანდუნის პროვინციის ცენტრალურ ნაწილში, ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა. მთლიანად საოლქო დონის ქალაქი 3 848 კვადრატულ კილომეტრს მოიცავს, 2012 წლის მონაცემებით კი მისი მოსახლეობა 7.2 მილიონ ადამიანს შეადგენს. ქალაქი ასევე არის მარგალიტის მდინარის დელტის ეკონომიკური ზონის ნაწილი.
ფოშანი ითვლება კანტონური ოპერის წარმოშობის ადგილად, რომელიც ჩინური ოპერის მიმდინარეობაა. ქალაქი ასევე არის ნანცუანის, ჩინური საბრძოლო ხელოვნების და ლომის ცეკვის სამშობლო.
ეტიმოლოგია
ქალაქს ამჟამად ფოშანი (佛山, ფინინი: Fóshān) ეწოდენა. საფოსტო რუკაზე საოლქო დონის ქალაქი დატანილია როგორც „Fatshan“, რომელიც ამავე სახელს წარმოადგენს ოღონდ კანტონური გამოთქმის წესის მიხედვით. ფოშანს ასევე მოიხსენიებენ როგორც ფატ-შანს. ფოშანი ითარგმნება როგორც „ბუდას მთა“. ეს სახელწოდება წარმოშობილია კუანინის ცნობილი ქანდაკებისაგან, რომელიც მთა სიციაოზე (სიციაოშანი) მდებარეობს. ამჟამინდელი ქანდაკება ბუდას გამოსახულებას არ წარმოადგენს, უბრალოდ მითითებს მცირე ზომის გორას (ქალაქის ცენტრის მიმდებარედ), სადაც ბუდას სამი ბრინჯაოს ქანდაკება იქნა აღმოჩენილი ახალი წელთაღრიცხვით 628 წელს.
კლიმატი
ფოშანისათვის დამახასიათებელია ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატი (კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაცია: Cfa).
ეკონომიკა
ფოშანი ცნობილია თიხის ნაკეთობებით (ჩინური კერამიკის ნიმუშებით), რომელიც ამ ტერიტორიაზე მინის დინასტიის პერიოდიდან მზადდება. ნაკეთობების წარმოება მცირე ხნით შეწყდა ჩინეთის კულტურული რევოლუციის გამო.
ფიჯის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
ფიჯის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები (Fiji national rugby union team) – ეროვნული ნაკრები, რომელიც ქვეყანას წარმოადგენს რაგბის საერთაშორისო მატჩებში და ტურნირებში. საშინაო შეხვედრებს მართავს «ანზ ეროვნულ სტადიონზე» (ANZ National Stadium), რომელზეც ეტევა დაახლოებით 15 ათასი მაყურებელი.
ფოშანი
ეკონომიკა
შუნტეს რაიონი ცნობილია ცხოვრების მაღალი ხარისხით. აქ მდებარე 3000-ზე მეტი ელექტრონული ტექნიკის ქარხანა პასუხისმგებელია მსოფლიოში კონდიციონერებისა და მაცივრების ნახევარზე მეტის წარმოებაზე. ფოშანსი არსებობს 30-ზე მეტი მცირე ზომის ქალაქი, სადაც სხვადასხვა სახის ინდუსტრიაა. მათ შორისაა: ავეჯის, მაქანებისა და სასმელების ინდუსტრიები.
ფიჯის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
ფიჯის ეროვნული ნაკრები რეგულარულად მონაწილეობს ყველაზე უფრო პრესტიჟულ საერთაშორისო სარაგბო ტურნირზე — რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე. ეროვნულმა ნაკრებმა ვერ გადალახა მხოლოდ 1995 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ტურნირი. პირველ თავის წარმატებებს ფიჯის სარაგბო ნაკრებმა მიაღწია 1987 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე, როდესაც შეძლო მეოთხედფინალში გასვლა. 20 წლის შემდეგ 2007 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატზე ნაკრებმა გაიმეორა თავისი მიღწევა — მან მოუგო უელსის მორაგბეთა ეროვნულ ნაკრებს ანგარიშით 38:34 და კვლავ მოიპოვა ადგილი პლეი-ოფში. ასე რომ, ფიჯის ნაკრებმა გააღწია მსოფლიოს რვა უძლიერეს ნაკრებებს შორის. მაშინ ფიჯელებმა წააგეს მხოლოდ მომავალ ჩემპიონებთან, სამხრეთ აფრიკის მორაგბეთა ეროვნულ ნაკრებთან, ანგარიშით 37:20. ყოველ წელს ეროვნული ნაკრები სამოის და ტონგის ეროვნულ ნაკრებებთან ერთად იბრძვის წყნარი ოკეანის ერთა თასისთვის; ფიჯის ნაკრებმა ამ ტურნირზე სამჯერ გაიმარჯვა 2013, 2015 და 2016 წლებში.
ფოშანი
ეკონომიკა
ფოშანის მაღალტექნოლოგიური განვითარების ზონა 1992 წელს დაარსდა. მისი საერთო ფართობი 7.55 კვადრატულ კილომეტრს წარმოადგენს. ეს ზონა ძალიან ახლოსაა ეროვნულ მაგისტრალ G325-სთან, ასევე გუანჯოუ პაიიუნის საერთაშორისო აეროპორტთან. მაღალტექნოლოგიური განვითარების ზონა მოიცავს ავტომობილების ნაწილების, ბიოტექნოლოგიებისა და ქიმიური მწარმოებელ დაწესებულებებს.
ფიჯის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
ფიჯი ერთ-ერთი იმ ცოტა სახელმწიფოთაგანია, სადაც რაგბი ითვლება სპორტის ეროვნულ სახეობად. ქვეყანაში არსებობს 120 ათასზე მეტი დარეგისტრირებული მოთამაშე, როდესაც მისი მოსახლეობის მთლიანი რაოდენობა შეადგენს 950 ადამიანს. ნაკრები ტრადიციულად თამაშობს შავ-თეთრ ფორმაში, ხოლო მისი ოფიციალური მეტსახელია — «მფრინავი ფიჯელები». 1939 წლიდან ყოველი თამაშის წინ მოთამაშეები ასრულებენ საბრძოლო ცეკვას – ზიმბი (Cibi).
ფოშანი
ენა
ჩინური ენის სამიაპის მიმდინარეობის დიალექტი, კანტონური ენა ქალაქის ადგილობრივებს შორის კომუნიკაციისათვის გამოიყენება. ამის გარდა, ქალაქში ასევე საუბრობენ მანდარინულად, ძირითადად ბიზნესისა და განათლების დარგებში.
ფიჯის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები
სქოლიო
კატეგორია:რაგბის ეროვნული ნაკრებები კატეგორია:ფიჯი
ფოშანი
სპორტი
ფოშანი კალათბურთის საერთაშორისო ფედერაციის ორგანიზებული 2019 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ერთ-ერთი მასპინძელი ქალაქი იყო.
ქალაქი ასევე მასპინძლობდა 2010 წლის აზიური თამაშების ღონისძიებებს. კერძოდ სინქრონირებულ ცურვასა და კრივს.
2010 წლის ოქტომბერში ქალაქში მოეწყო ფოშანის ღია პირველობა გოლფში ევროპული Challenge Tour-ისათვის.
ფოშანში ორი პროფესიონალური საფეხბურთო გუნდს უთამაშია. 1989 წლიდან 1997 წლმადე ფოშან ფოსტი (ამჟამად გაუქმებული) ბიუ პლაზას სტადიონზე თამაშობდა ჩანჩენგის რაიონში (ამჟამად გაუქმებულია). ფოშან ფოსტი ძირითადად მეორე დივიზიონში თამაშობდა, თუმცა 1993 წელს საუეთესო რვა გუნდს შორის იღებდა მონაწილეობას. 2007 წელს გუანდუნ სანრეი კეივმა ნანხაის რაიონში მდებარე სტადიონზე თამაშა (ამჟამად გაუქმებულია). მოგვიანებით საფეხბურთო კლუბის მთავარო მოედანი სენჩერი ლოტუსის სტადიონი გახდა (2008 წელი). სანრეი კეივი გუანჯოუში გადავიდა, თუმცა 2013 წლამდე ჩინეთის უმაღლეს დივიზიონში საშინაო მარჩებს მაინც სენჩერი ლოტუსის სტადიონზე ატარებდა. აღნიშნული საფეხბურთო კლუბი გუანჯოუში 2014 წელს დაბრუნდა, ცოტა ხნის შემდეგ კი დაიშალა.
სქოლიო
კატეგორია:ფოშანი კატეგორია:გუანდუნის ქალაქები
აბუხალო (ქარელის მუნიციპალიტეტი)
აბუხალო — ნასოფლარი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში (ზღუდერის თემი). მდებარეობს თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე ძამის სათავეში. ზღვის დონიდან 1500 მეტრი. ქარელიდან 35 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
აღწერა
XVIII საუკუნეში სოფ. აბუხალო ეკუთნოდა ამილახვრებს (ორბელიანი 1981: 66). სოფ. აბუხალო არქეოლოგიურად შეუსწავლელია. აბუხალოს ნასოფლარი მდებარეობს დღევანდელი სოფლიდან 2,5 კმ-ის დაშორებით, მთის ზეგანზე, სადაც შემორჩენილია დარბაზული ტიპის ეკლესიის ნანგრევები და წრიული ზღუდე (სძა 1990: 354). სამონასტრო კომპლექსი მდებარეობს სოფლიდან დასავლეთით, ფრიალო კლდეზე. მონასტრის დასავლეთი მხარე დაცულია მაღალი გალავნით. ძეგლი შედგება კლდეში ნაკვეთი, სხვადასხვა ზომის ერთმანეთთან დაკავშირებული 8 გამოქვაბულისგან. ეკლესია ნაგებია აგურით. აფსიდა ნახევარწრიულია. კედლებზე შემორჩენილია მოხატულობის ფრაგმენტები. სამონასტრო კომპლექსი თარიღდება XVII-XVIII სს-ით (სძა 1990: 354).
აბუხალოს ეკლესია (ქც 4: 345,4). იხსენიება შემდეგ წერილობით წყაროებში: ვახუშტი ბაგრატიონის „აღწერა სამეფოსა საქართველოსა“ (ქც 4: 345,4), „დასტურლამალი“ (ქართ. სამართ. ძეგ. 1965: 279), პაპუნა ორბელიანის „ამბავნი ქართლისანი“ (ორბელიანი 1981: 66).
ვახუშტი ბაგრატიონი აბუხალოს შესახებ გადმოგვცემს: „კუალად გვეძინეთის დასავლით (მდ. ძამას) მოერთვის ხევი აბუხალოსი. აქა არიან ქუაბნი გამოკვეთილნი მაღალს კლდესა შინა მრავალნი. მას შინა ეკლესია კეთილი და კაცთა შეუვალი სიმაგრით. აქიდამ გარდავალს გზა გუჯარეთს რაჭის ხევზედ. აბუხალოს დასავლით გარდავალს გზა გუჯარეთს“ (ქც 4: 345, 2-5).
ეს კლდე სოფელ აბუხალოს დასავლეთ მხარესაა და აბუხალოსწყალი ჩამოუდის. ხალხი ამ ქვაბულს მონასტერს ეძახის. აბუხალოს გამოქვაბული თავდაცვითი ნაგებობა ყოფილა – განსაცდელის ჟამს მოსახლეობა მას თავს აფარებდა. იგი XVII-XVIII საუკუნეებს მიეკუთვნება.
2005 წლის 1 მაისიდან სოფელში მოქმედებს აბუხალოს დავით გარეჯელის სახელობის მამათა მონასტერი.
სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
ძვ. წ. 423
გარდაიცვალნენ
*
Polyrhachis tschu
Polyrhachis tschu — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ზაფხულის მანჭკვალა
ზაფხულის მანჭკვალა (Kuehneromyces mutabilis) — ქუდიანი სოკო სტროფარიასებრთა ოჯახისა. აქვს 3-5 სმ დიამეტრის, შუაში ამობურცული, ყავისფერი, ოდნავ ქერცლიანი მკრთალი კონცენტრული ზოლებით. ფირფიტები ჟანგისფერ-მურაა; ფეხი — წვრილი, საყელოიანი. ზემოთ მოთეთრო, ქვემოთ მუქი მურა და ბოჭკოვანი. იზრდება დამპალ ფოთლოვან ხეებზე ზაფხულში და შემოდგომით. საჭმელად ვარგისია ახალი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სტროფარიასებრნი კატეგორია:საჭმელი სოკოები
ვასილიევკა (ჩეკმაგუშის რაიონი)
ვასილიევკა (Васильевка; Васильевка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 0 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ჩეკმაგუშიდან დაშორებულია 13 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 80 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები (80%) შეადგენენ (2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 5 ადამიანი).
გიორგი ჟურული (პოლკოვნიკი)
გიორგი ანდრიას ძე ჟურული (დ. 28 დეკემბერი, 1857 — ?) — რუსეთის იმპერიის არმიის პოლკოვნიკი (1915).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1857 კატეგორია:ქართველი პოლკოვნიკები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:წმინდა ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები
ბაიხო
ბაიხო — ნასოფლარი კახეთში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ ოჟიოდან ჩრდილოეთით 2,5 კმ-ზე. ნასოფლარზე მდებარეობს VII საუკუნის II ნახევრის ბაიხოს სამების ეკლესია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
რიო-პლატანოს ბიოსფერული ნაკრძალი
რიო-პლატანოს ბიოსფერული ნაკრძალი (Reserva de la Biosfera de Río Plátano) – ბიოსფერული ნაკრძალი ჰონდურასის კარიბულ სანაპიროზე. ნაკრძალის ფართობია 5,250 კმ². ტერიტორიის უმეტესობა მდებარეობს მდინარე რიო-პლატანოს ნაპირების გასწვრივ. ნაკრძალი არის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ობიექტი 1982 წლიდან. იუნესკოს სიიდან ამორიცხვის საშიშროების წინაშე იდგა 1997–2000 წწ. პერიოდში.
არქეოლოგიური ძეგლები
ნაკრძალში 200 მეტი არქეოლოგიური ძეგლია, მათ შორისაა ის ადგილი, რომელიც პირველად აღმოაჩინა ქრისტეფორე კოლუმბმა სამხრეთ ამერიკაში. ნაკრძალი ასევე მოიცავს მაიას ქალაქების ნანგრევებს, გზებს, კედლის მხატვრობას და სხვ.
ფლორა და ფაუნა
ნაკრძალში წარმოდგენილია ძუძუმწოვრების 39 სახეობა, ფრინველების 377 და ქვეწარმავლებისა და ამფიბიების 126 სახეობა.
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ჰონდურასში
დარნა
დარნა (درنة) — საპორტო ქალაქი აღმოსავლეთ ლიბიაში, დარნის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროზე, ისტორიულ მხარე კირენაიკაში.
ეტიმოლოგია
ქალაქის სახელი (დარნა, დარნისი) მომდინარეობს ბერძნული სიტყვიდან, ქალაქი ასევე ზოგ შემთხვევებში მოხსენიებულია არასწორი დასახელებით დარდანისი.
მოსახლეობა
ქალაქის მოსახლეობის ძირითად ნაწილს ლიბიელი არაბები შეადგენენ, მათი რაოდენობა სწრაფად იზრდება ბუნებრივი მატების ხარჯზე. 1970-იანი წლებიდან ქალაქში ცხოვრობენ, ასევე იტალიელები.
პორტ-ლიში
პორტ-ლიში (პორტ-ლიშე; Portlaoise; Port Laoise) — პატარა ქალაქი ირლანდიაში, ლიშის საგრაფოს ადმინისტრაციული ცენტრი (ლენსტერის პროვინცია), ასევე მისი უდიდესი ქალაქი.
ადგილობრივი სარკინიგზო სადგური გაიხსნა 1847 წლის 26 ივნისს.
დემოგრაფია
მოსახლეობა — 14 613 ადამიანი (2006 წლის მონაცემებით). 2002 წელს მოსახლეობა შეადგენდა 12 127 ადამიანს.
2006 წლის აღწერის მონაცემები:
ქვემოთმოყვანილ დაფებში ყველა პასუხის ჯამი (სვეტი „ჯამი“), როგორც წესი, დასახლებული პუნქტის სრულ მოსახლეობაზე ნაკლებია (სვეტი „2006“).
1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე პასუხის გამცემთა წილი მტელ მოსახლეობასთან შეფარდებით.
1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე მოპასუხეთა წილი მთელ მოსახლეობასთან შეფარდებით.
სქოლიო
კატეგორია:ირლანდიის ქალაქები კატეგორია:ლიშის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ბარიუმი
ბარიუმი (Barium; ქიმიური სიბოლო — ) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეექვსე პერიოდის, მეორე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეორე ჯგუფის მთავარი ქვეჯგუფის, IIა) ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 56, ატომური მასა — 137.33, tდნ — 727 °C, tდუღ — 1845 °C, სიმკვრივე — 3.51 გ/სმ3. ვერცხლისფერი რბილი ლითონი. გაცხელებისას ადვილად აალდება და იწვის მოყვითალო-მომწვანო ფერის ალით. ბარიუმი შედგება შვიდი მდგრადი იზოტოპისაგან, რომელთაგან ჭარბობს (71.70%). 1774 წელს ბარიუმი აღმოაჩინა შვედმა ქიმიკოსმა კ. შეელემ ჟანგის სახით. 1808 წელს ლითონური ბარიუმი მიიღო ჰ. დეივიმ ვერცხლისწყლის კათოდზე ტენიანი -ის ელექტროლიზით. ბარიუმის შემცველობა დედამიწის ქერქში მასით 0.05%-ს შეადგენს.
ისტორია
ბარიუმი აღმოჩენილ იქნა ბარიუმის ოქსიდის (BaO) სახით 1774 წ. კარლ შეელეს მიერ. 1808 წ. ინგლისელმა ქიმიკოსმა გემფრი დევიმ ბარიუმის ჰიდროქსიდისა და ვერცხლისწყლის კათოდის სველი ელექტოლიზით მიიღო ბარიუმის ამალგამა; გახურებისას, ვერცხლისწყლის აორთქლებით გამოყო ლითონი ბარიუმი.
ბუნებაში არსებობა
ბარიუმის არსებობა დედამიწის ქერქში შეადგენს მასის 0,05 %; ზღვის წყალი ბარიუმს საშუალოდ შეიცავს 0,02 მგ/ლ. ბარიუმი აქტიურია, ის შედის ტუტემიწა ლითონების ქვეჯგუფში და მინერალებში კავშირები საკმაოდ მტკიცე აქვს. ძირითადი მინერალებია: ბარიტი (BaSO4) და ვიტერიტი (BaCO3).
ბარიუმის იშვიათი მინერალებია: ცელზიანი ან ბარიუმის მინდვრის შპატი (ბარიუმის ალუმოსილიკატი), გიალოფანი (ბარიუმისა და კალიუმის შერეული ალუმოსილიკატი), ნიტრობარიტი (ბარიუმის ნიტრატი) და სხვა.
ადგილმდებარეობის ტიპები
მინერალური ასოციაციის მიხედვით ბარიტების მადნები იყოფიან მონომინერალურად და კომპლექსურად. კომპლექსურები იყოფიან ბარიტო-სულფიდურიან (შეიცავენ ტყვიის, თუთიის, ზოგჯერ სპილენძის სულფიდებს და რკინის კოლჩედანს, იშვიათად Sn, Ni, Au, Ag), ბარიტო-კალციტიანი (შეიცავს 75 % კალციტებს), რკინა-ბარიტიანი (შეიცავს მაგნეტიტს, გემატიტს,ზედა ზონებში გეტიტს და ჰიდროგეტიტს) და ბარიტო-ფლიუორიტული (ბარიტისა და ფლიუორიტის გარდა შეიცავს კვარცს და კალციტს, მცირე მინარევების სახით ზოგჯერ შეიცავს თუთიის, სპილენძის, ყიისა და ვერცხლისწყლის სულფიდებს).
პრაქტიკულობის თვალსაზრისით ინტერსს იწვევს ჰიდროთერმული ძარღური მონომინერალური, ბარიტო-სულფიდური და ბარიტი- ფლიუორიტული საბადოები. საწარმოო მნიშვნელობა აქვს ასევე ზოგ მეტასომატიკურ პლასტურ საბადოებს. დანალექ საბადოებს, რომლებიც წარმოადგენს ტიპურ წყლის აუზების ქიმიურ დანალექს, რაც ძალიან იშვიათად გვხვდება.
საბადოები
ყველაზე მსხვილი საბადოები მდებარეობს რუმინეთის, აშშ, საფრანგეთის ტერიტორიაზე.
იზოტოპები
ბუნებრივი ბარიუმი შედგება შვიდი სტაბილური იზოტიპის ნარევისაგან: 130Ba, 132Ba, 134Ba, 135Ba, 136Ba, 137Ba, 138Ba. ბოლო წარმოადგენს ყველაზე გავრცელებულს (71,66 %). ცნობილია ბარიუმის რადიოაქტიური იზოტოპები, ყველაზე მნიშვნელოვანი მათ შორის არის 140Ba. ის წარმოიქმნება ურანის თორიუმის და პლუტონიუმის დაშლისას.
სტანდარტული ატომური მასა
ბარიუმის სტანდარტულ ატომურ მასად მიღებულია — 137.33 (137.326672), რომელიც როგორც წესი იანგარიშება ბუნებაში არსებულ ყველა სტაბილურ იზოტოპტთა საშუალო შეწონილი მასით, მათი დედამიწის ქერქსა და ატმოსფეროში გავრცელების პროპორციულად.
მიღება
BaSO4 + 4С = BaS + 4CO↑
შემდეგ სულფიდს გახურებით აჰიდროლიზებენ ბარიუმის ჰიდროქსიდამდე Ba(OH)2 ან CO2 ის მოქმედებით გარდაქმნის უხსნად ბარიუმის კარბონატად BaCO3, რომელიც გადჰყავთ ბარიუმის ოქსიდში BaO (გახურება 800 °C Ba(OH)2-ის და 1000 °C-ზე მეტი BaCO3):
BaS + 2H2O = Ba(OH)2 + H2S↑
BaS + H2O + CO2 = BaCO3 + H2S↑
BaCO3 = BaO + CO2↑
ბარიუმ ლითონს მიიღებენ ოქსიდის - ალუმინით აღდგენით. ალუმინით ვაკუუმში 1200—1250°С:
4BaO + 2Al = 3Ba + BaAl2O4.
ბარიუმს წმენდენ ვაკუუმში გატარებით ან დნობის ზონით.
ფიზიკური თვისებები
ნარიუმი მოვერცხლისფრო-თეთრი ჭედადი ლითონია. მკვეთრი დარტყმით სკდება. არსებობს ორი ბარიუმის ალოტროპიული მოდიფიკაცია: до 375 °C მდგრადია α-Ba კუბური მოცულობით-ცენტრირებული ბადით (პარამეტრი а = 0,501 ნმ), ზემოთ მდგრადია β-Ba.
სიმაგრე მინერალოგიური შკალათი 1,25;
ბარიუბს ლითონს ინახავენ ნავთში
ქიმიური თვისებები
ბარიუმი ტუტემიწა ლითონია. ინტენსიურად იჟანგება ჰაერზე, და წარმოქმნის ბარიუმის ოქსიდს ბარიუმის ნიტრიდს Ba3N2, ხოლო უმნიშვნელო გახურებით აალდება. ენერგიულად მოქმედებს წყალთან, სადაც წარმოიქმნებოდა ბარიუმის ჰიდროქსიდი Ba(ОН)2:
Ba + 2Н2О = Ba(ОН)2 + Н2↑
აქტიურად მოქმედებს გაზავებულ მჟავეების ხსნართან. ბარიუმის ბევრი მარილი უხსნადია ან ნახევრად უხსნადია: ბარიუმის სულფატი BaSO4, ბარიუმის სულფიტი BaSO3, ბარიუმის კარბონატი BaCO3, ბარიუმის ფოსფატი Ba3(PO4)2. ბარიუმის სულფიდი BaS, კალციუმის სულფიდისაგან განსხვავებთ რომელიც კარგად ხსნადია CaS.
ადვილად შედის რეაქციაში ჰალოგენებთან, და წარმოქმნის ჰალოგენიდებს.
წყალბადთან გახურებისას წარმოქმნის ბარიუმის ჰიდრიდს BaH2, რომელიც თავის მხრივ ლითიუმის ჰიდრიდთან LiH ერთად იძლევა კომპლექსს Li[BaH3].
გახურებისას რეაგირებს ამიაკთან:
6Ba + 2NH3 = 3BaH2 + Ba3N2
ბარიუმის ნიტრიდი Ba3N2 გახურებისას ურთიერთქმედებს CO, და წარმოქმნის ციანიდს:
თხევად ამიაკთან იძლევა ლურლ ხსნარს, საიდანაც შეიძლება ამიაკატის გამოყოფა [Ba(NH3)6], რომელსაც ოქროსფერი ბზინვარება აქვს და ადვილად იშლება NH3-ის გამოყოფით. პლატინის კატალიზატორის არსებობისას ამიაკატი იშლება ბარიუმის ამიდის წარმოქმნით:
ბარიუმის კარბიდი BaC2 შეიძლება მიღებულ იქნას ბარიუმის ოქსიდის ღუმელში ნახშირთან ერთად გახურებით.
ბარიუმი აღადგენს ოქსიდებს, ლითონების ჰალოგენიდებს და სულფიდებს შესაბამისი ლითონების წარმოქმნამდე.
ხარისხობრივი და რაოდენობრივი ანალიზი
ხარისხობრივად ხსნარებში ბარიუმი აღმოჩნდება ნალექების მოსვლისას ბარიუმის სულფატი BaSO4, რომელიც განსხვავდება შესაბამის კალციუმის სულფატისაგან და სტრონციუმის სულფატისაგან ძალიან დაბალი ხსნადობით არაორგანულ მჟავებში.
ნატრიუმის როდიზონატი ბარიუმის ნეიტრალურ მარილებიდან გამოყოფს დამახასიათებელ წითელ ნალექს ბარიუმის როდიზონატს. რეაქცია მეტად მგრძნობიარეა, სპეციფიკურად, იძლევა საშუალებას განისაზღვროს ბარიუმის იონების 1 ნაწილი ხსნარის 210000 ნაწილზე.
ბარიუმის ნაერთები ცეცხლის ალს აძლევენ მოყვითალო-მომწვანო ფერს (ტალღის სიგრძე 455 და 493 ნმ).
რაოდენობრივად ბარიუმს განსაზღვრავენ გრავიმეტრიის მეთოდით BaSO4 ან BaCrO4 -ის სახით.
გეტერნური მასალის ხარისხში გამოყენება
ლითონური ბარიუმი ხშირად გამოიყენება შენადნობში ალუმინთან ერთად და გამოიყენება როგორც აირშთამთქმელი (გეტერა) მაღალვაკუუმურ ელექტრო მოწყობილობებში.
ანტიკოროზიული მასალა
ბარიუმი ემატება ცირკონთან ერთად თხევადლითონურ თბომატარებელში (ნატრიუმის, კალიუმის, რუბიდიუმის, ლითიუმის, ცეზიუმის შენადნობი) უკანსკნელთა აგრესიულობის შესამცირებლად მილსადენებთან და მეტალურგიაში.
პიროტექნიკა
ბარიუმის პეროქსიდი გამოიყენება პიროტექნიკაში და როგორც დამჟანგავი. ბარიუმის ნიტრატი და ბარიუმის ქლორატი გამოიყენება პიროტექნიკაში ალის ფერის შესაღებად (მწვანე ცეცხლი).
ატომურ-წყალბადის ენერგეტიკა
ბარიუმის ქრომატი გამოიყენება წყალბადისა და ჟანგბადის მისაღებად თემოქიმური ხერხით (ოკ-რიჯის ციკლი, აშშ).
მაღალტემპერატურული ზეგამტარობა
ბარიუმის ოქსიდი სპილენძის ოქსიდთან და იშვიათმიწა ლითონებთან ერთად გამოიყენება ზეგამტარ კერამიკის სინთეზისათვის რომელიც მუშაობს თხევადი აზოტის ტემპერატურაზე და კიდევ უფრო მაღლა.
ბირთვული ენერგრტიკა
ბარიუმის ოქსიდი გამოიყენება სპეციალური მინის ხარშვის დროს — რომელიც გამოიყენება ურანის ღეროების დასაფარად. ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ტიპის მინას აქვს შემდეგი შემადგენლობა — (ფოსფორის ოქსიდი — 61 %, ВаО — 32 %, ალუმინის ოქსიდი — 1,5 %, ნატრიუმის ოქსიდი — 5,5 %). ატომური მრეწველობისათვის მინის ხარშვისას გამოიყენება ასევე ბარიუმის ფოსფატი.
დენის ქიმიური წყაროები
ბარიუმის ფტორიდი გამოიყენება მყარისხეული ფტორიონულ აკუმულატორულ ბატარეებში,როგორც ფტორიდული ელექტროლიტის კომპონენტი.
ბარიუმის ოქსიდი გამოიყენება მძლავრ სპილენძჟანგიან აკუმულატორებში, როგორც აქტიური მასის კომპონენტი (ბარიუმის ჟანგი-სპილენძის ჟანგი).
ბარიუმის სულფატი გამოიყენება როგორც უარყოფითი ელექტროდის აქტიური მასის გამფართოვებელი ტყვია-მჟავური აკუმულატორების წარმოებისას.
ფასები
ლითონური ბარიუმი ზოდებში 99,9 % სიწმინდის მისი ფასი მერყეობს მიახლოებით 30 დოლარი 1 კგ-ზე.
ბიოლოგიური როლი
ბარიუმის ბიოლოგიური როლი საკმაოდ არაა შესწავლილი. ცხოვრებისათვის აუცილებელი მიკროელემენტების რიცხვში ის არ შედის. ბარიუმის ხსნადი მარილები ძლიერი საწამლავებია.
სქოლიო
კატეგორია:ბარიუმი
ნანჯარუ
ნანჯარუ — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, ნაკიფუს თემი (სოფლები: ლეჟა, ნაკიფუ, ნანჯარუ, ულურია).
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 170 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის სოფლები
არცევი (ქარელის მუნიციპალიტეტი)
არცევი — ნასოფლარი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში (ზღუდერის თემი). მდებარეობს თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. მდინარე ძამის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1240 მეტრი. ქარელიდან 17 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2002 და 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ქარელის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
Anacithara phyllidis
Anacithara phyllidis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
აშოთან II (მუხრანბატონი)
აშოთან II მუხრანბატონი (გ. 1697) — სამუხრანბატონოს სახლის უფროსი და შიდა ქართლის სადროშოს უფროსი 1688-1692 წლებში.
აშოთან მუხრანბატონი ერთ-ერთი ვერსიით, იყო ქაიხოსრო მუხრანბატონის ვაჟი, ხოლო მეორე ვერსიით, კონსტანტინე I (მუხრანბატონი)სა. ისტორიკოს კირილ თუმანოვის მიხედვით, აშოთანი იყო ქაიხოსრო მუხრანბატონის ვაჟი.
აშოთან მუხრანბატონი იყო მისი ნათესავის, ქართლის მეფე გიორგი XI-ის მოკავშირე. როცა ის 1688 ირანის შაჰმა სულეიმან I-მა ტახტიდან გადააყენა, გიორგისთან ერთად ებრძოდა მეფე ერეკლე I-ს.
გიორგის მხარდამჭერებმა აშოთან მუხრანბატონის ჩათვლით, სამეფოში თავიანთი პრივილეგიები დაკარგეს. .
სქოლიო
კატეგორია:მუხრანბატონების თავადური შტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1697
სსრ კავშირის შექმნის ხელშეკრულება
ხელშეკრულების მოქმედება შეწყდა 1991 წლის დეკემბერში, როდესაც სსრ კავშირში შემავალი რესპუბლიკების ძალისხმევით მოხდა ხელშეკრულების დენონსაცია და სსრკ-ის ლიკვიდაცია. ბელორუსიის, უკრაინისა და რუსეთის ხელმძღვანელებმა 1991 წლის 8 დეკემბერს ხელი მოაწერეს ბელოვეჟის შეთანხმებას, რითაც დაადასტურეს სსრკ-ის დაშლა და განაცხადეს დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის შექმნის შესახებ. შეთანხმებას დსთ-ს შექმნის შესახებ 1991 წლის 21 დეკემბერს შეუერთდნენ აზერბაიჯანი, თურქმენეთი, მოლდოვა, სომხეთი, ტაჯიკეთი, უზბეკეთი, ყაზახეთი და ყირგიზეთი (მოგვიანებით დსთ-ს საქართველოც შეუერთდა). 1991 წლის 25 დეკემბერს სსრ კავშირმა, როგორც საერთაშორისო სამართლის სუბიექტმა, შეწყვიტა თავისი არსებობა.
საბჭოთა იმპერიის დაშლის შედეგად საქართველომ, ისევე როგორც სხვა ყოფილმა მოკავშირე რესპუბლიკებმა, მიიღო დამოუკიდებელი სახელმწიფოს სტატუსი.
ლიტერატურა
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ისტორია
ალექსანდრე ამისულაშვილი
ალექსანდრე (ალეკო) ამისულაშვილი (დ. 20 აგვისტო, 1982) — ქართველი ფეხბურთელი.
საკლუბო
ალექსანდრე ამისულაშვილმა კარიერა თელავის „კახეთში“ დაიწყო. შემდეგ ქართულ რეკორდმაისტერში, თბილისის „დინამოში“ თამაშობდა. ამ გუნდთან ერთად 2003 წელს მოიგო საქართველოს ჩემპიონატი და თასი. 2004 წელს კარიერის გასაგრძელებლად უკრაინული ფეხბურთის ლიდერ კიევის „დინამოში გადავიდა და ხუთწლიანი კონტრაქტი გააფორმა, თუმცა ქართველ ფეხბურთელს, რომელიც „დინამო II“-ში გამოდიოდა, იშვიათად ეძლეოდა თამაშის საშუალება და ფორმაში შესასვლელად იძულებული გახდა სხვა კლუბში გადასულიყო. 2005 წლის ზაფხულში ამისულაშვილი უკრაინელებმა ექვსი თვით თბილისის დინამოში გაანათხოვრეს. ექვსი თვის შემდეგ ამისულაშვილი სიმფეროპოლის „ტავრიაში“ გადავიდა. ექვსი თვის „კიევის დინამომ“ ამისულაშვილი ახალ კლუბში, რუსული პრემიერლიგის იაროსლავის „შინიკში“ გაანათხოვრა. ამისულაშვილმა აქაც ნახევარი წელი გაატარა
2007 წლიდან ამისულაშვილი „ნალჩიკის“ ფეხურთელი გახდა. ამისულაშვილმა კლუბში სამი წელი გაატარა, კლუბის ყველაზე ძვირადღირებული ფეხბურთელი გახდა და დიდი სიყვარულით სარგებლობდა გულშემატკივრებში, მათ შორის იყო ყაბარდო-ბალყარეთის პრეზიდენტი. ამისულაშვილი მალე სკანდალშიც გაეხვა: ვლადივოსტოკის „ლუჩ-ენერგიასთან“ მატჩის შემდეგ ის ვლადივოსტოკის პოლიციამ დააკავა. მიზეზი 25 წლის გოგოს გაუპატიურება იყო, მაგრამ საბოლოოდ ამისულაშვილი გაამართლეს. 2009 წელს რუსულმა გამოცემა „სოვეტი სპორტმა“ განვლილი სეზონის 33 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის დაასახელა. ამისულაშვილი ნალჩიკში 2010 წლამდე დარჩა, ხოლო შემდეგ თურქეთში გადავიდა და ერთი სეზონი გაატარა ქაისერისფორის შემადგენლობაში. ამ პერიოდში კლუბის მწვრთნელი ქართველი შოთა არველაძე იყო. 2011 წლიდან ამისულაშვილი დაბრუნდა რუსეთის პრემიერ-ლიგაში და კრასნოდარის „კრასნოდარის“ კაპიტანი გახდა. 2013 წლის ზაფხულში შეუერთდა „კრილია სოვეტოვს“. სამარის კლუბში გატარებული ერთი სეზონის შემდეგ ხელი მოაწერა ერთწლიან კონტრაქტს ბაქოს „ინტერთან“. აზერბაიჯანულ კლუბში ამისულაშვილმა ყველა მატჩი შეუცვლელად ჩაატარა და არაერთხელ მოხვდა ჩემპიონატის სიმბოლურ ნაკრებში. ინტერთან ერთად გახდა აზერბაიჯანის ვერცხლის პრიზიორი. 2015 წლის ზაფხულის სატრანსფერო ფანჯრისას ხელი მოაწერა 1+1 ტიპის კონტრაქტს თურქეთის პირველი ლიგის კლუბ იზმირის „ქარშიაქასთან“. თურქულ კლუბში გატარებული ნახევარი სეზონის შემდეგ „დინამო თბილისს“ დაუბრუნდა.
სანაკრებო
ამისულაშვილი 19 წლის იყო,როცა საქართველოს ეროვნული ნაკრების მთავარმა მწვრთნელმა ალექსანდრე ჩივაძემ გამოიძახა, რამდენიმე მატჩიც ჩაატარა, მაგრამ შემდეგ ნაკრებში ის აღარ გამოუძახიათ. 2007 წელს კლაუს ტოპმიოლერმა ის ათამაშა ამხანაგურ მატჩში ლუქსემბურგთან. ამ მატჩში ნაკრების წარუმატებლობა რამდენიმე ფეხბურთელთან ერთად მასაც დაბრალდა და შემდგომ მატჩებში აღარ გამოიძახეს. 2010 წლიდან, ნაკრების მთავარ მწვრთნელად თემურ ქეცბაიას დანიშვნის შემდეგ ამისულაშვილი ძირითადი შემადგენლობის უცვლელი მოთამაშე იყო 2013 წლამდე, სანამ მწვრთნელთან კონფლიქტის გამო ეროვნული გუნდის შემადგენლობაში ადგილს დაკარგავდა. საქართველოს ეროვნული ნაკრების მწვრთნელად კახაბერ ცხადაძის დანიშნვის შემდეგ, ახალმა მწვრთნელმა ალექსანდრე ამისულაშვილი ნაკრებში დააბრუნა.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 20 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1982 კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:თელავის კახეთის ფეხბურთელები კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს ფეხბურთელები კატეგორია:სამტრედიის ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:დნიპროპეტროვსკის დნიპროს ფეხბურთელები კატეგორია:სიმფეროპოლის ტავრიას ფეხბურთელები კატეგორია:ნალჩიკის სპარტაკის ფეხბურთელები კატეგორია:ქაისერისფორის ფეხბურთელები კატეგორია:კრასნოდარის ფეხბურთელები კატეგორია:კრილია სოვეტოვის ფეხბურთელები კატეგორია:ბაქოს ინტერის ფეხბურთელები კატეგორია:თელავში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
ოტელო (პერსონაჟი)
ოტელო (Othello, Otello) — უილიამ შექსპირის 1603 წელს შექმნილი ტრაგედიის „ოტელო, ვენეციელი მავრის“ და ამავე დროს მრავალი თანამდეველი ნაწარმოებების, მათ შორის: ოპერების, ფილმების და კომპიუტერული თამაშების მთავარი გმირია.
შექსპირის ოტელო ვენეციის რესპუბლიკის სამსახურში ჩამდგარი აფრიკული წარმოშობის მხედართმთავარია.
ძვ. წ. VIII ათასწლეული
აღმოჩენები, გამოგონებები
-92
თეთრი გიორგი (1924 - 1954)
თეთრი გიორგი — ქართული საზოგადოებრივ-პოლიტიკური ორგანიზაცია, რომელიც მოქმედებდა ევროპაში 1924-1954 წლებში.
ისტორია
1924 წლის აგვისტოს ამბოხების დამარცხებისა და ბოლშევიკური რეჟიმის მიერ აჯანყებულთა მიმართ სასტიკი ანგარიშსწორების შემდეგ საქართველოში დიდი და ძლიერი იატაკქვეშა ანტიბოლშევიკური ორგანიზაციის შექმნა შეუძლებელი იყო. იქმნებოდა მხოლოდ მცირერიცხოვანი არალეგალური ჯგუფები. ქართულ პოლიტიკურ ემიგრაციაში გააქტიურდა არასოციალისტური ფრთა, რასაც ხელი შეუწყო 1924 წლის ოქტომბერში საფრანგეთში ქაქუცა ჩოლოყაშვილის და მისი შეფიცულების ჩასვლამ. 1924 წლის სექტემბრის დამლევს შალვა ბერიძის თაოსნობით პარიზში დაფუძნდა ქართველი ახალგაზრდობის პატრიოტული ორგანიზაცია „მომავალი“. იმავე წლის 24 ოქტომბერს ქაქუცა ჩოლოყაშვილი და მისი შეფიცულები მიწვეულ იქნენ „მომავლის“ ერთ-ერთ სხდომაზე. ჩოლოყაშვილმა წამოაყენა წინადადება ორგანიზაციისთვის ეწოდებინათ „თეთრი გიორგი“.
ორგანიზაციის 10-მუხლიანი დებულება გამოქვეყნდა 1925 წლის იანვარში. ორგანიზაციის ძირითადი მიზნები იყო საქართველოს განთავისუფლება, ბრძოლა რუსეთის ბატონობის წინააღმდეგ და სხვ. 1925 წლის ნოემბერში ორგანიზაციის ხელმძღვანელად არჩეულ იქნა გენერალი ლეო კერესელიძე, რომელმაც, მოადგილედ მიიწვია თავისი უახლოესი თანამებრძოლი, პროფესორი მიხეილ წერეთელი. იმავე ხანებიდან ორგანიზაციამ მიიღო სახელწოდება: „ეროვნული ერთობის დარაზმულობა „თეთრი გიორგი““. ორგანიზაციის წევრები იყვნენ კალისტრატე სალია, გიორგი მაღალაშვილი, სიმონიკო ბერეჟიანი, სვიმონ ციციშვილი.
„თეთრი გიორგი“-ს იდეოლოგიაზე მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია მისმა წინამორბედმა ემიგრაციულმა ორგანიზაციებმა, როგორებიც იყო „საქართველოს ხელშეკრულების უფლებათა დამცავი კავშირი“ 1912-1914 წლებში მიხაკო წერეთლის და არჩილ ჯორჯაძის ხელმძღვანელობით და „საქართველოს დამოუკიდებლობის ეროვნული კომიტეტი“ 1913-1917 წლებში (პეტრე სურგულაძე, მიხაკო წერეთლის, ლეო და გიორგი კერესელიძეები, შალვა ვარდიძე, გიორგი მაჩაბელი).
კერესელიძის ჯგუფს გაემიჯნა დარაზმულობის წევრთა ერთი ჯგუფი შალვა მაღლაკელიძის თაოსნობით. მაღლაკელიძე ფაშიზმის გერმანულ მოდელს აღიარებდა, კერესელიძე კი – იტალიურს. გარდა ამისა, ლეო კერესელიძე და მიხაკო წერეთელი კატეგორიულად წინააღმდეგნი იყვნენ „თეთრი გიორგის“ წესდების და პროგრამის ოფიციალურად დამტკიცება-რეგისტრირებისა ემიგრაციაში: მათი აზრით, ეს უნდა მომხდარიყო მხოლოდ დამოუკიდებელ, სუვერენულ საქართველოში.
„თეთრი გიორგი“ საქართველოში
„თეთრი გიორგის“ სამი კონსპირაციული ჯგუფი არსებობდა საქართველოშიც, ერთ-ერთს ხელმძღვანელობდა პოლკოვნიკი ალექსანდრე ჭავჭავაძე, ხოლო მეორეს იურისტი ევგენ ღვალაძე. ჭავჭავაძე დახვრიტეს 1930, ხოლო ღვალაძე - 1937 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ორგანიზაციები კატეგორია:ქართველი კოლაბორაციონისტები
ჯეფ პალმერი
ჯეფ პალმერი (დაბადების სახელი დევიდ ზულოაგა), (დ. 27 მარტი, 1975) — გეი პორნო მსახიობი, რომელიც გამოჩნდა პორნოგრაფიულ ფილმებსა და ჟურნალებში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:გეი პორნო მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი პორნო მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი პოპ-მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 27 მარტი
Polyrhachis tubericeps
Polyrhachis tubericeps — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ზაქარიასთავი
ზაქარიასთავი, ზაქარიასწვერი — მთა საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, მცხეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს საბადურის ქედზე. სიმაღლე 1433 მ. აგებულია ნეოგენური თიხებისა და ქვიშაქვების შუაშრეებიანი კონგლომერატებით. ჩრდილოეთი და ჩრდილო-აღმოსავლეთი კალთები დამრეცია, სამხრეთი და სამხრეთ-დასავლეთი — შედარებით ციცაბო. ზაქარიასთავის კალთების ქვემო ნაწილი შემოსილია ტყის ყომრალ ნიადაგებზე განვითარებული მუხნარ-რცხილნარით, ზემო — ამავე ნიადაგებზე გავრცელებული წიფლის ტყეებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
საბჭოთა კავშირის კონსტიტუცია
მინი|სსრკ-ის კონსტიტუციის ეგზემპლიარი მუზეუმის ექსპოზიციაში. საბჭოთა კავშირის კონსტიტუცია — საბჭოთა კავშირის ძირითადი კანონი.
საბჭოთა კავშირის არსებობის განმავლობაში კონსტიტუციის ოთხი ვერსია იქნა მიღებული:
ამ ოთხ კონსტიტუციას საერთო ზოგადი დებულებები ჰქონდა. ამ დებულებებში აღწერილი იყო მუშათა კლასის თეორიული ხელშეუხებლობა და სსრკ-ის კომპარტიის წამყვანი როლი მთავრობასა და საზოგადოებაში. ყველა ვერსიაში ხაზგასმული იყო სოციალისტური საკუთრების ფორმის პრინციპები. ყოველი კონსტიტუცია ემყარებოდა საბჭოების სისტემას მთავრობის ფუნქციონირებაში.
ჰანსი (დანია)
ჰანსი (Hans, დაბადების სახელი Johannes, დ. 2 თებერვალი, 1455 — გ. 20 თებერვალი, 1513) — დანიის მეფე 1481 წლიდან, ნორვეგიის მეფე 1483 წლიდან, ხოლო შვედეთის 1497–1501  წლებში იუჰან II-ის სახელით. წარმოშობით ოლდენბურგების დინასტიიდან, შლეზვიგ-ჰოლშტეინის ჰერცოგი.
ჰანსი დანიის მეფის კრისტიან I-ისა და მარკგრაფ ჰანს ბრანდებნბურგელის ქალიშვილის, დედოფალ დოროთეა ბრანდენბურგელის (Dorothea af Brandenburg, დაახლ. 1430–1495), ვაჟი იყო. 1478 წლის 6 სექტემბერს ქრისტინა საქსონელი შეირთო ცოლად (დან. Christine, 1461–1521). მათი ოთხი შვილი შეეძინათ: ქრისტიანი. ფრანცისკი, კნუდი და ელისაბეთი.
ჰანსს სამი მთავარი პოლიტიკური მიზანი ჰქონდა: კალმარის უნიის აღდგენა, ჰანზას ქალაქბის წინააღმდეგ ბრძოლა და დანიაში ხელმწიფის მყარი მმართველობის დამყარება. ჰანსმა მეფობის მთელი პერიოდი ამ ამოცანების გადაჭრას მოანდომა.
სქოლიო
კატეგორია:დანიის მეფეები კატეგორია:ნორვეგიის მეფეები კატეგორია:შვედეთის მეფეები კატეგორია:ოლდენბურგები კატეგორია:დაბადებული 5 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1455 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1513 კატეგორია:XV საუკუნის ევროპის მონარქები
ძვ. წ. 422
გარდაიცვალნენ
*
სენაკის პირველი სკოლა
სენაკის პირველი სკოლა — სკოლა საქართველოში, ქალაქ სენაკში. დაარსდა 1923 წელს.
სკოლის მშენებლობა 1923 წელს დასრულდა და მხოლოდ ერთ სართულიანი იყო. ამ ისტორიულ ნაგებობაში დღეს დაწყებითი კლასების ოთახებია განლაგებული. აღსანიშნავია, რომ ცნობილმა ქართველმა ფალავანმა ნესტორ ესებუამ 1919 წელს ჭიდაობიდან აღებული ფულიდან 400 მანეთი შესწირა სენაკის სკოლის მშენებლობას.
მისი რეკონსტრუქცია რამდენიმეჯერ მოხდა, ამჟამად სკოლას ოთხი სართული აქვს, სპორტულ დარბაზთან და დაწყებით სასწავლებელთან ერთად. 2008 წელს სკოლას შემოუერთდა მეორე სექტორი ყოფილი მე-4 სკოლა, რამაც შენობის ფართობი და მოსწავლეთა ოდენობა კიდევ უფრო გაზარდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს სკოლები
ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი თბილისში
ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი თბილისში — რუსი პოეტის, ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი, ქალაქ თბილისში, თავისუფლების მოედნის სიახლოვეს (მოქანდაკე ფ. ხადოროვიჩი).
ისტორია
მინი|მარცხნივ|სახლი ტფილისში, სადაც ცხოვრობდა ა. პუშკინი 1829 წელს ა. პუშკინი მოქმედ არმიაში გამგზავრებისას გაჩერდა თბილისში, სადაც მან დაჰყო ორი კვირა (26 მაისიდან 10 ივნისამდე). 60 წლის შემდეგ, იმ სახლის წინ სადაც ის ცხოვრობდა გადაწყდა პოეტის საპატივცემულოდ დაედგათ ბრინჯაოს ბიუსტი.1905-1906 წლებში შენობა რომელშიც პუშკინი ცხოვრობდა აიღეს, ხოლო მის მაგივრად ააშენეს ე. წ. პუშკინის პასაჟი. შენობას მოგვიანებით გაუკეთდა დაშენება.
1890 წლის 15 თებერვალს თბილისის პოლიცმეისტერმა ლ. ა. როსინსკიმ ქალაქის საკრებულოს მიმართა ხელმომწერთა თხოვნით: 1) ალექსანდრე პუშკინის ძეგლისათვის გამოყოფილიყო ადგილი ერივანსკის მოედანზე მდებარე ბაღში რომელსაც შემდგომში პუშკინის სკვერს დაარქმევდნენ, და 2) ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი ყოფილიყო სანქტ-პეტერბურგში მდებარე იმპერატორ ალექსანდრე I-ის ბიუსტის ანალოგი. ბიუსტის შესაქმნელად შეგროვდა 2281 რუბ. 05 კაპ. შემოთავაზება მიღებულ იქნა ქალაქის დუმის მიერ 1890 წლის 30 აპრილს, ხოლო პროექტი დამტკიცდა პეტერბურგში 1891 წლის 14 მარტს.
პროექტი შესრულდა თავისუფალი მოქანდაკის — ფელიქს ხოდოროვიჩის მიერ თბილისში. შეთანხმებისამებრ, შესრულება 1891 წლის 1 ივნისს დაიწყო და 1891 წლის 19 ოქტომბერს დაამთავრა, რაზეც დაიხარჯა 2236 რუბლი. კონკრეტულად კი:
ბიუსტი ჩამოასხეს პეტერბურგში კ. ვერფელის ქარხანაში. პიედესტალი კი თბილისში ქუთაისური წითელი და ნაცრისფერი ფერის კვადრებით დამუშავდა ვინჩენცო პალაჯის სახელოსნოში. პიედესტალზე დაგეგმილი იყო ორი წარწერა:
ყირიმის სახანო
ყირიმის სახანო (Qırım Hanlığı; Крымское ханство; Кримське ханство; Kırım Hanlığı) — ყირიმის თათართა სახელმწიფო 1441–1783 წლებში. ეს იყო ყველაზე ხანგრძლივი თურქული სახანო, რომელიც ოქროს ურდოს შემდეგ არსებობდა. მის სათავეში იდგნენ გირეის დინასტიის წარმომადგენლები. დინასტიის ფუძემდებელი, ჰაჯი I გირეი, ჩინგიზ-ყაენის უფროსი ვაჟის, ჯუჩის პირდაპირი შთამომავალი იყო. სახანოს ეჭირა ტერიტორიები დუნაისა და დნეპრს შორის. მოიცავდა ასევე თანამედროვე კრასნოდარის მხარის უდიდეს ნაწილსა და ბესარაბიას. ქვეყნის ძირითადი რელიგია იყო სუნიტური ისლამი, მაგრამ სხვა სარწმუნოებები არ იდევნებოდა.
ისტორია
1239 წელს ყირიმი დაიკავეს მონღოლებმა. მათ მოშალეს სამიწათმოქმედო მეურნეობა და დაიმორჩილეს ყირიმის მოსახლეობა. XIII-XIV საუკუნეების მიჯნაზე ყირიმში შეიქმნა საგანგებო სამეფისნაცვლო, რომლის ცენტრი გახდა სტარი-კრიმი. 1433 წელს ჰაჯი I გირეიმ ლიეტუვის დიდი სამთავროს მხარდაჭერით შექმნა ოქროს ურდოსგან დამოუკიდებელი სახანო. სახანოში შევიდა ქვემო დნესტრისპირეთიც. ხან მენლი I გირეის დროს ყირიმში შეიჭრა ოსმალეთის იმპერია, რომელმაც დაანგრია გენუელთა სავაჭრო კოლონიები ყირიმში. 1478 წლიდან ყირიმის სახანო ოფიციალურად გახდა ოსმალეთის ვასალი. XVI-XVII საუკუნებში ყირიმელი დიდი ფეოდალები თავს ესხმოდნენ რუსეთის, უკრაინის და პოლონეთის ტერიტორიებს, იტაცებდნენ ტყვეებს და მიჰქონდათ ნადავლი. რამდენჯერმე დაესხნენ თავს მოსკოვსა და ტულას. რუსეთის სამეფოს მთავრობამ მოაწყო თავდაცვის ხაზი, მაგრამ ვერ აღკვეთა ყირიმელ თათათა თავდასხმები. 1687-1689 წლებში მოეწყო ყირიმის ლაშქრობები, მაგრამ უშედეგოდ. 1774 წელს ქუჩუქ-კაინარჯის ზავით ყირიმის სახანო ოსმალეთს ჩამოშორდა და რუსეთის მფარველობაში შევიდა. 1783 წელს რუსეთის იმპერიამ მისი ანექსია მოახდინა.
ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი თბილისში
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის ძეგლები კატეგორია:ალექსანდრე პუშკინის ძეგლები
ჯებელ-ბარკალი
ჯებელ-ბარკალი (არაბ. جبل بركل ) — ძალიან პატარა მთა სუდანში, ხართუმიდან 400 კმ-ით ჩრდილოეთით, ქალაქ კარიმაში, მდინარე ნილოსის ფართო მოსახვევში, ნუბიის რეგიონში.
2003 წელს, მთა, ისტორიულ ქალაქ ნაპატასთან ერთად შევიდა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
ძვ. წ. 1450 წელს, ეგვიპტის ფარაონმა თუტმოს III-მ ეს რეგიონი თავის იმპერიას მიუერთა და ჯებელ-ბარკალი მის სამხრეთ საზღვრად მიიჩნეოდა. აქ მან დალაშქრა ქალაქო ნაპატა, რომელიც 300 წლის შემდეგ დამოუკიდებელი ქუშის სამეფოს დედაქალაქი გახდა. ნუბილეთა 25-ე დინასტიის მეფე პაიემ თავის ქალაქში მნიშვნელოვნად გააფართოვა ამონის ახალი სამეფო ტაძარი და მის შიგნით აღმართა გამარჯვების სტელა.
ჯებელ-ბარკალის გარშემო არსებული ნანგრევები მოიცავს 13 ტაძარსა და 3 სასახლეს, რომლებიც პირველად 1820-იან წლებში ევროპელი მკვლევრების მიერ იქნა აღწერილი. 1862 წელს ეგვიპტელმა ოფიცერმა აღმოაჩინა და კაიროს მუზეუმში გადაიტანა მესამე შუალედური პერიოდის ხუთი წარწერა. მიუხედავად ამისა, 1916 წლამდე არანაირი სამეცნიერო არქეოლოგიური გათხრები არ დაწყებულა, ამ დროისათვის კი ამ საქმეს სათავეში ჩაუდგნენ ჰარვარდის უნივერსიტეტისა და ბოსტონის ხელოვნების მუზეუმის ექსპედიციები. 1970-იანი წლებიდან გათხრები განაგრძო რომის ლა-საპიენცის უნივერსიტეტის გუნდმა, რომელსაც 1980-იან წლებში შეუერთდა ბოსტონის მუზეუმის სხვა ჯგუფი. დიდი ტაძრები, მაგალითად ამონის ტაძარი ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ დღემდე წმინდად მიიჩნევა.
მთის სიმაღლე 98 მეტრია, გააჩნია გაბრტყელებული მწვერველი. ვაჭრების მიერ იგი გამოიყენებოდა როგორც ნიშანი, სადაც ადვილი იყო მდინარის გადაკვეთა ცენტრალური აფრიკის, არაბეთისა და ეგვიპტის მნიშვნელოვან სავაჭრო გზებს შორის.
მეროიტის სამეფოს დროს, ჯებელ ბარკალი გამოიყენებოდა როგორც სამეფო აკლდამა. უფრო ადრეული საფლავები ძვ. წ. III საუკუნით თარიღდება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აფრიკის ისტორია კატეგორია:სუდანის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სუდანში
Anacithara platycheila
Anacithara platycheila — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
წყარო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ტიტასი
ტიტასი (তিতাস) — სასაზღვრო მდინარე სამხრეთ-აღმოსავლეთ ბანგლადეშში. სათავეს იღებს ინდოეთის შტატ ტრიპურაში, სადაც მას ჰაორას უწოდებენ. აგარტალის სიახლოვეს, შეედინება ბანგლადეშში, სადაც ქალაქ აშუგანჯის სიახლოვეს მდინარე მეგჰნას ერწყმის. მისი სიგრძე 98 კმ-ია.
2010 წელს მდინარეზე სარკინიგზო ხიდი აშენდა.
სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთის მდინარეები კატეგორია:ბანგლადეშის მდინარეები
კანადის დროშა
right|thumb|300 px|კანადის დროშა კანადის ეროვნული დროშა (ინგლ. National Flag of Canada), აგრეთვე ცნობილი როგორც ნეკერჩხლის ფოთოლი (ინგლ. Maple Leaf) და ერთფოთლიანი (ფრანგ. l'Unifolié) — დროშა, რომელიც 1965 წელს მიღებულ იქნა როგორც კანადის პირველი სახელმწიფო დროშა.
1890-იანი წლების შემდეგ კანადაში აროფიციალურად გამოიყენებოდა კანადის წითელი ალამი, რომელზეც დიდი ბრიტანეთის დროშა და კანადის გერბი იყო გამოსახული. დებატები საკუთარი დროშის მიღებასთან და ახალი დროშის დიზაინთან დაკავშირებით კანადის პრემიერ-მინისტრ ლესტერ პირსონის მიერ სახელმწიფო დროშის დამდგენი კომიტეტის შექმნასთან ერთად დაიწყო. არჩევანი შეჩერდა ჯორჯ სტენლის და ჯონ მეტესონის მიერ შექმნილ ნეკერჩხლის ფოთლიან დიზაინზე, რომელსაც კანადის სამეფო სამხედრო კოლეჯის დროშა ედო დაფუძვლად.
ახალი დროშა 1965 წლის 15 თებერვალს მიიღეს; 15 თებერვალს კანადაში ეროვნული დროშის დღე აღინიშნება.
დიზაინი
დროშის პროპორციებია 1:2. დროშის შუაში თეთრი კვადრატია, რომელსაც მარჯვნიდან და მარცხნიდან წითელი მართკუთხედები აქვს. მართკუთხედთა ზომები ერთნაირია და თეთრი კვადრატის ნახევარს უდრის. თეთრ კვადრატში ჩახატულია წითელი ფერის ნეკერჩხლის ფოთოლი, რომელიც კანადის ეროვნულ სიმბოლოს წარმოადგენს 1700-იანი წლების შემდეგ. დროშაზე გამოსახულ ფოთოლს თერთმეტი წვეტი აქვს. ფოთლის ასეთი დიზაინი იმით არის გამოწვეული, რომ ქარიანი ამინდის დროს დროშის რხევისას ეს ვარიანტი ყველაზე კარგად ჩანს.
გალერეა
კატეგორია:კანადის ეროვნული სიმბოლოები კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები კატეგორია:კანადის სახელმწიფო დროშები
ამიშები
მინი|250პქ|ლანკასტერელი ამიშები ამიშები (Amish, Amische) — რელიგიური მოძრაობა. წარმოადგენდნენ მენონიტების რელიგიური საზოგადოებრივი ჯგუფის ერთ-ერთ განშტოებას, რომლის მიმდევრებიც გამოირჩევიან უჩვეულო ჩაცმულობით, მარტივი ცხოვრების წესით და ყოველგვარი ტექნოლოგიის მიმართ უარყოფითი დამოკიდებულებით. 1693 წელს შვეიცარიაში ეკლესიური განხეთქილების შემდგომ შვეიცარელების ნაწილმა და ალზასელმა ანაბაპტისტებმა, რომლებსაც იაკობ ამანი ხელმძღვანელობდა, ჩამოაყალიბეს ახალი სექტა, რომელსაც შემდგომში იაკობ ამანის პატივსაცემად ამიშური ეკლესია ეწოდა. 1720-1775 წლების გადასახლების შემდეგ მათი დიდი ნაწილი ამერიკაში, პენსილვანიის შტატში დასახლდა. მას შემდგომ ამიშების სექტაში ჩამოყალიბდა 8 მიმდევრობა მათ შორისაა: ახალი ორდენი, ძველი ორდენი, შვარცენთრუბერისა და სხვა ორდენები.
წარმოშობის ისტორია
ამიშები წარმოადგენდნენ მენონიტების რელიგიური საზოგადოებრივი ჯგუფის ერთ-ერთ განშტოებას, რომლის მიმდევრებიც გამოირჩევიან უჩვეულო ჩაცმულობით, მარტივი ცხოვრების წესით და ყოველგვარი ტექნოლოგიის მიმართ უარყოფითი დამოკიდებულებით.