cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ურაკანი (საფეხბურთო კლუბი)
ისტორია
2015 წლის ლიბერტადორესის თასის გათამაშების ჯგუფურ ეტაპზე „ურაკანმა“ იოლად დაამარცხა პერუს „ალიანსა“, თუმცა საბოლოოდ მესამე ადგილი დაიკავა და შემდეგ ეტაპზე ჯგუფიდან ვეღარ გავიდა. იმავე წელს არგენტინის სუპერთასის მატჩში კლუბმა ქვეყნის ჩემპიონი „რივერ პლეიტი“ დაამარცხა და სამხრეთ ამერიკის თასის გათამაშებაში მონაწილეობის უფლება მოიპოვა.
„ურაკანის“ ყველაზე პრინციპულ მეტოქედ „სან-ლორენსო დე ალმაგრო“ ითვლება.
ცნობილი ფეხბურთელები
<div style="-moz-column-count: 2; -webkit-column-count: 2; -o-column-count: 2; -ms-column-count: 2; column-count: 2; text-align: left;">
კლუბის მწვრთნელები
<div style="float:left; width:3i45px; font-size:100%; border:0px; padding:0px; margin-left:1em; margin-right:5px; margin-bottom:0px; text-align:left">
სქოლიო
კატეგორია:არგენტინის საფეხბურთო კლუბები
სანტა-როსას რაიონი
სანტა-როსას რაიონი (Distrito de Santa Rosa) — რაიონი პერუში, ამასონასის რეგიონის როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 780 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 540 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 15.83 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 34.11 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის რეგიონის რაიონები კატეგორია:როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციის რაიონები
L'amour n'est rien...
სხვა ვიდეოებისგან განსხვავებით L’Amour n’est rien… მარტივია და არ გამოირჩევა სიუჟეტით. ფარმერი მღერის შავ ფონზე, იხდის ტანსაცმელს და ცეკვას იწყებს.
სქოლიო
კატეგორია:მილენ ფარმერის სიმღერები კატეგორია:2006 წლის სინგლები კატეგორია:2006 წლის სიმღერები კატეგორია:ფრანგული სიმღერები
ყალაბოიუნი
ყალაბოიუნი (Qalaboyun) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 	426 კაცი.
ნეველსკოის სრუტე
მინი|ნეველსკოის სრუტის სატელიტური სურათი ნეველსკოის სრუტე (Пролив Невельско́го) — სრუტე აზიის კონტინენტსა და კუნძულ სახალინს შორის. თათრის სრუტეს აკავშირებს ამურის ლიმანთან. სიგრძე 56 კილომეტრი, სიღრმე 7,2 მეტრი. იანვრის ბოლოდან მარტამდე დაფარულია ყინულით. სრუტეში გადის საზღვაო გზა იაპონიის ზღვიდან ოხოტის ზღვაში.
ყალაბოიუნი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
ნეველსკოის სრუტე
ლიტერატურა
კატეგორია:წყნარი ოკეანის სრუტეები კატეგორია:აზიის სრუტეები
რუსები ესტონეთში
მინი|300x300პქ| რუსული ენის გავრცელება ესტონეთში, 2000 წლის ესტონური აღწერის მონაცემების მიხედვით. მარჯვნივ|მინი| ნიკოლაი ნოვოზოლოვი ორჯერ მსოფლიოს ჩემპიონი მამაკაცთა ფარიკაობაში ესტონეთში რუსი ეროვნების მოსახლეობა 320 ათასს შეადგენს, მათი უმრავლესობა ცხოვრობს ჰარიუმაასა და იდა-ვირუმააში. დაახლოებით 300 წელია, რაც რუსი სტაროვერები დასახლდნენ ჩუდ-ფსკოვის ტბის მიდამოებში.
ადრეული კონტაქტები
რუსების ესტონური სახელწოდება „ვენე“, „ვენევალე“ მომდინარეობს ძველი გერმანული ტომების ვენედების სახელიდან, რომლებიც ცხოვრობდნენ ბალტიის ზღვის სამხრეთ სანაპიროზე და სლავურ ენაზე საუბრობდნენ.
კიევის მთავარმა იაროსლავ ბრძენმა 1030 წლისათვის დალაშქრა სლავური წარმოშობის ტომები ჩუდები და მათ ადგილას ააგო ციხე-სიმაგრე იურიევი (თანამედროვე ტარტუშ ) რომელმაც იარსება 1061 წლამდე, მანამ, სანამ თავად კიევის რუსები არ დაამარცხეს როდესაც კიეველები სოსოლების ტომმა.
შუა საუკუნეების რუსული დასახლება იყო ქორემაიაში, ვირუმააში. მართლმადიდებელმა თემმა აქ ააგო ეკლესია მე-16 საუკუნეში, ხოლო 1891 წელს ამ ადგილას შეიქმნა პიუხტიცკის დედათა მონასტერი. ძველმა რუსულმა კულტურამ გავლენა მოახდინა ესტონურ ენაზე იმ თვალსაზრისით, რომ ეტონურში გადავიდა ზოგიერთი რუსული სიტყვა. მაგ: როგორიცაა „ტურგი“ (ვაჭრობა) და „რისტი“ („კრესტი“) აღმოსავლეთი სლავურიდან მიღებული სიტყვა „ჯვარი“.
მართლმადიდებლური ეკლესიები და ძველ რუს ვაჭართა და ხელოსანთა მცირე თემები რჩებოდნენ ლივონიის ქალაქებში. მათ მჭიდრო სავაჭრო კავშირები ჰქონდათ ნოვგოროდის რესპუბლიკასთან, ასევე, ფსკოვისა და პოლოცკის სამთავროებთან. 1481 წელს ივანე III-მ ფსკოვზე თავდასხმის საპასუხოდ, ალყაში მოაქცია ვილიანდის ციხე და სწრაფად აიღო ლივონიის რამდენიმე ქალაქი. 1558-1582 წწ. ივანე IV მრისხანემ დაიპყრო ლივონიის კონტინენტური ნაწილის დიდი ტერიტორია დაიპყრო, რამაც შედეგად წარმოშვა ლივონიის 25 წლიანი ომი. ომი რუსების წარუმატებლად დასრულდა. მომავალში ალექსი I-მა კვლავ დაიპყრო ლივონიის ნაწილი, მათ შორის ქალაქი დერპტი (ტარტუ). ეს მოხდა 1656-1661 წწ. მაგრამ იძულებული შეიქნა თავისი დაპყრობები შვედებისათვის დაეტოვებინა.
მე-17 საუკუნეში 1940 წ
მინი| ძველ რუს მორწმუნეთა სოფელი პიირიშაარი ეკლესიასთან ერთად. ესტონეთში რუსების უწყვეტი ნაკადის დასახლება მხოლოდ მე-17 საუკუნით თარიღდება, როცა რამდენიმე ათასი სტაროობრიადი რუსეთიდან რელიგიური შევიწროების გამო გაიქცა და დაფუძნდა იმ ადგილებში, რომლებიც მაშინ შვედეთის იმპერიის ნაწილი იყო. ეს გახლდათ ჩუდ-ფსკოვის ტბის სანაპიროები.
XVIII საუკუნეში ჩრდილოეთის ომის შემდეგ ესტონეთი გაიყო ლივონიის ორდენად და ესტონეთის საგუბერნატოროდ და გახდა რუსეთის იმპერიის ნაწილები. თუმცა აქ შენარჩუნდა ადგილობრივი ავტონომია და დამოუკიდებლად იმართებოდა ადგილობრივი ბალტიისპირელი დიდებულების ფეოდალურ-რეგიონული საბჭოს ლანდთაგების მიერ. მალევე შვეციისაგან გამოხსნილ იქნა ბალტიისპირეთის ჩრდილოეთი ნაწილი ამავე ჩრდილოეთის ომში 1700-1721 წწ. თანდათანობით ბალტიისპირელ-გერმანელი დიდებულებისაგან ადმინისტრაციული მართვა გადავიდა რუსი მოხელეების ხელში, რომლებიც დასახლდნენ რევალსა (ტალინი) და სხვა მსხვილ ქალაქებში.
ეთნიკური რუსების ყველაზე დიდი რაოდენობა ესტონეთში ასახლდა მე-19 საუკუნის ბოლოს და მე-20 საუკუნის დასაწყისში ტალინსა და ნარვაში სწრაფი სამრეწველო განვითარების პერიოდში პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ ეთნიკური რუსების წილი დამოუკიდებელ ესტონეთში მოსახლეობის 7.3% იყო. დაახლოებით ნახევარი ცხოვრობდა ნარვაში, ივანგორდში, ესტონურ ინგრიასა და პეტცერის ტერიტორიაზე. ამას დაემატა გარკვეული რაოდენობა 1920 წელს ტარტუს სამშვიდობო ხელშეკრულების თანახმად. თუმცა მოგვიანებით ისინი რუსული საფრთხიდან გამომდინარე გადაეცა რსფსრ-ს 1944 წელს.
პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ ესტონეთი გახდა დამოუკიდებელი რესპუბლიკა, სადაც რუსები შეადგენდნენ ეთნიკურ უმცირესობას, მოსახლეობის საერთო რაოდენობის 8%-ს. მათ შექმნეს კულტურული თვითმმართველობა 1925 წ. ესტონეთში მოქმედი კულტურული ავტონომიის კანონის საფუძველზე. სახელმწიფო ტოლერანტული იყო რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მიმართ, ხოლო 1917 წლის რუსეთის ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ბევრი რუსი ემიგრანტისათვის სამშობლოდ გადაიქცა.
მეორე მსოფლიო ომი და ესტონეთი სსრ
მინი| ომამდელ ესტონეთში რუსების უმრავლესობა ცხოვრობდა სასაზღვრო რაიონებში, რომლებიც 1944 წელს [[რუსეთის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა|სსრკ- ის  მიერ იყნენ ანექსირებული.  ]]
სახელმწიფო ენის მოთხოვნები
დამოუკიდებლობის მიღებისთანავე ესტონეთმა მოითხოვა ყველა მოქალაქისაგან სახელმწიფო ენის სავალდებულო მინიმუმის ცოდნა. საჭირო გახდა შესაბამისი ტესტირების გავლა. ენობრივი ტესტების სირთულე გახდა საერთაშორისო დავების საგანი, რამდენადაც რუსეთის ფედერაციის ხელისუფლება და რიგი უფლებადამცველი ორგანიზაციები აპროტესტებდნენ ესტონეთის მოქალაქეობის მოსაპოვებლად სახელმწიფო ენის ცოდნის აუცილებლობას იმ მოტივით, რომ ტესტების ჩაბარება რუს მოქალაქეებს გაუჭირდებოდა, რადგან არ იცოდნენ სახელმწიფო ენა. ტესტები გარკვეულწილად შეიცვალა, ამიტომ, რუსებმა ვინც გადალახა ბარიერი მიიღო მოქალაქეობა მოკლე ვადებში. თუმცა დიდი რაოდენობით დარჩა მოქალაქეობის არმქონე პირთა რიცხვი. ესტონეთის ოფიციალური პირების განცხადებით, 1992 წელს მოსახლეობის 32% მოქალაქეობის არმქონე პირს წარმოადგენდა. 2009 წლის მაისში კი რეესტრში აღნიშნულია, რომ მოსახლეობის 7.6%-ს არ აქვს განსაზღვრული მოქალაქეობა და 8.4%-ს აქვს უცხოური მოქალაქეობა, ძირითადად რუსული. რადგან რუსეთის ფედერაცია იქნა აღიარებული, როგორც საბჭოთა კავშირის სამართალმემკვიდრე. ყოფილი საბჭოთა კავშირის ყველა მოქალაქე ბუნებრივად გადაკვალიფიცირდა როგორც რუსეთის მოქალაქე. ამ საკითხის მოგვარება შესაძლებელი გახდა 2000 წლის ბოლომდე მოქმედი კანონით „რსფსრ მოქალაქეობის შესახებ“.
სქოლიო
კატეგორია:სოციალური ისტორია კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები კატეგორია:დიასპორები კატეგორია:ესტონეთი
ჯაბა ლიპარტია
ჯაბა ლიპარტია (დ. 16 ნოემბერი 1987) — ქართველი ფეხბურთელი, საქართველოს ნაკრების და საფეხბურთო კლუბ „ზარიას“ ფეხბურთელი. თამაშობს შემტევ ნახევარმცველად. ზარიაში ჩარიცხვამდე იგი „სკ თბილისში“ (2005-2006) და  „ვიტ ჯორჯიაში“ (2006-2010) თამაშობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ვიტ ჯორჯიას ფეხბურთელები კატეგორია:სკ თბილისის ფეხბურთელები კატეგორია:ზარიას ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 16 ნოემბერი კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები
სოსნოვკა (ბელოკატაის რაიონი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 25 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ნოვობელოკატაიდან დაშორებულია 23ვ კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უნკურდა, რომელიც დაშორებულია 59 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბელოკატაის რაიონის სოფლები
ლოგოფტენი
ლოგოფტენი (Logofteni) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან     70 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 778 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
ენგურის ხიდის ციხე
ენგურის ციხე — ციხე მდინარე ენგურის ხიდთან, გალის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო.
ციხე აშენებულია XVI-XVIII საუკუნეებში.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ციხის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
დებუბი
დებუბი, ან სამხრეთის პროვინცია, (ტიგ. ዞባ ደቡብ, Debub) — ერიტრეის 6 პროვინციიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ერიტრეის ეთიოპიასთან სახელმწიფო საზღვრის მონაკვეთის გასწვრივ. მისი ფართობია — 8000 კმ². 2005 წლის მონაცემებით მისი მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 952 100 ადამიანს.
დასახლებული პუნქტები
პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მენდეფერა (ყოფილი ადი-უგრი). დებუბის პროვინციის სხვა ქალაქებია — ადი-კეიჰი, ადი-კუალა, დეკემჰარე, დებარვა და სენაფე.
ადმინისტრაციული დაყოფა
პროვინციის შემადგენლობაში შედიან შემდეგი რაიონები:
არქეოლოგია
პროვინციის ტერიტორიაზე ასევე არსებობენ არქეოლოგიური ობიექტები მატარა და კოჰაიტო.
სქოლიო
კატეგორია:ერიტრეის პროვინციები
კორტეგანის რაიონი
კორტეგანის რაიონი (Distrito de Cortegana) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სელენდინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 400 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 253 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 35 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 233.31 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სელენდინის პროვინციის რაიონები
ფარშავანგთვალასებრნი
ფარშავანგთვალასებრნი (Attacidae ან Saturniidae) — ღამის პეპლების ოჯახი. ტანად დიდი პეპლებია, ფრთების შლილი 25 სმ აღწევს. აქვთ ბუსუსებიანი, შედარებით პატარა სხეული. თითოეულ ფრთაზე თითო დიდი, თვალისმაგვარი ლაქა ზის. მატლი მსხვილია, უფრო ხშირად მწვანე, მრავალი ბორცვითა და მეჭეჭით მოფენილი. ხორთუმი განუვითარებელია: პეპლები არ იკვებებიან და ცოცხლობენ ჩვეულებრივ არაუმეტეს 10 დღე-ღამისა. იკვებება ხეებისა და ბუჩქების ფოთლებით. ოჯახში 2300-მდე სახეობაა. ცნობილი მავნებელია ღამის დიდი ფარშავანგთვალა (Saturnia pyri), რომელიც საქართველოში ყველგან გვხვდება. აღსანიშნავია აგრეთვე ფარშავანგთვალა ატლასი (Attacus atlas). ნაირჭამია მწერია. აზიანებს ვაშლს, მსხალს, ჭერამს, ატამსა და სხვა. ზოგ ფარშავანგთვალასებრნს მკედის მისაღებად ამრავლებენ. ჩვეულებრივ უმნიშნველოდ აყენებენ ზიანს ბაღებსა და ტყის ნარგავებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფარშავანგთვალასებრნი
დომინიკ პირი
ადრეული ბიოგრაფია
დომინიკ პირი დაიბადა ბელგიის დინანტში. იყო ოთხ შვილიანი ოჯახის უმცროსი შვილი, სამოქალაქო მოხელე ჯორჯ პირის (Sr.) და ბერტე (რავეტი) პირის ვაჟი.
1914 წელს პირველი მსოფლიო ომის დაწყებისას პირის ოჯახი ბელგიიდან საფრანგეთში გაიქცა ნავით, რათა თავი დაეღწიათ გერმანიის ჯარების შემოტევებისგან. 1918 წელს ომის შეწყვეტის შემდეგ ოჯახმა შეძლო დინანტში დაბრუნება, რომელიც ნანგრევებად იყო ქცეული.
განათლება
დომინიკ პირი სწავლობდა კლასიკასა და ფილოსოფიას Collège de Bellevue-ში და თვრამეტი  წლის ასაკში შევიდა ლა სარტის დომინიკელთა ორდენში. მან საბოლოო აღთქმა დადო 1932 წლის 23 სექტემბერს, ეწოდა ორდენის დამფუძნებლის სახელი, დომინიკი. შემდეგ მან შეისწავლა თეოლოგია და სოციალური მეცნიერებები ვატიკანის საერთაშორისო ინსტიტუტ Angelicum-ში, მომავალი, წმინდა თომა აკვინელის საეკლესიო უნივერსიტეტი რომში, სადაც მას მიღებული აქვს სასულიერო ღვთისმეტყველების დოქტორის ხარისხი,  1936 წელს. დაიცვა დისერტაცია სათაურით L'Apatheia ou insensibilité irréalisable et destructrice (აპათია ან გაუგებარი და დამანგრეველი უგრძნობელობა). შემდეგ იგი დაბრუნდა ლა სარტის სტუდიაში, სადაც ასწავლიდა სოციოლოგიას.
კარიერა
სწავლის დასრულების შემდეგ პირი დაბრუნდა ლა სარტში, იუიში, ბელგიაში, სადაც მან თავი მიუძღვნა ღარიბ ოჯახთა დახმარებას, რათა შეძლებოდათ ღირსეულად ცხოვრება. მეორე მსოფლიო ომის დროს პირი მსახურობდა ბელგიის საჯარისო ნაწილში მღვდლად, გარდა ამისა, აქტიურად მონაწილეობდა მათ საქმიანობაში, მაგალითად, ეხმარებოდა მოკავშირეთა მფრინავებს კონტრაბანდის ქვეყნის გარეთ გატანაში. მან, ომის შემდეგ, ამ სამსახურისთვის რამდენიმე მედალი მიიღო.
1949 წელს მან დაიწყო ომისშემდგომ ლტოლვილებთან ( იძულებით გადაადგილებულ პირთა ) დაკავშირებული საკითხების შესწავლა და დაწერა წიგნი მათ შესახებ, სახელწოდებით Du Rhin au Danube avec 60,000 D. P. მან დააფუძნა ორგანიზაცია მათ დასახმარებლად. ორგანიზაციამ დააფინანსა ლტოლვილების ოჯახები და 1950-იან წლებში აუშენა უამრავი სოფელი ავსტრიასა და გერმანიაში.
მშვიდობის პრემიაზე გამარჯვების შემდეგ, პირს „მშვიდობის უნივერსიტეტი“ დაეხმარა გლობალური ცნობიერების ამაღლებაში. მოგვიანებით დარწმუნდა, რომ მშვიდობა ვერ დაისადგურებდა სიღარიბის აღმოფხვრის გარეშე, მან დააარსა „მშვიდობის კუნძულები“, არასამთავრობო ორგანიზაცია, რომელიც მიეძღვნა განვითარებად ქვეყნებში სოფლის მოსახლეობის პირობების გაუმჯობესებას. პროექტები დაიწყო ბანგლადეშსა და ინდოეთში.
იგი გარდაიცვალა ლიოვენის რომის კათოლიკურ საავადმყოფოში, 1969 წლის 30 იანვარს, ოპერაციის შემდგომი გართულებებისგან.
მისი გარდაცვალებიდან 30 წელზე მეტი ხნის შემდეგაც კი მის მიერ დაარსებული ოთხი ორგანიზაცია კვლავ აქტიურად მუშაობს. 2008 წელს შეიქმნა პროგრამა მისი მოღვაწეობის პატივსაცემად ლას კასასის ინსტიტუტში, ოქსფორდის უნივერსიტეტის ბლექფრიარს ჰოლში. მინი|280x280პქ| ჯორჯ პირი იღებს ნობელის პრემიას მშვიდობისათვის 1958 წელს ნობელის კომიტეტის თავმჯდომარის გუნარ ჯანისგან, ოსლოს უნივერსიტეტში.
სქოლიო
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში კატეგორია:ბელგიელი ნობელის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:გარდაცვლილი 1969 კატეგორია:დაბადებული 1910
ქათამურა
ქათამურა ან ლერწმის ქათამურა (Porzana porzana) — ფრინველი ლაინასებრთა ოჯახისა. გადამფრენი ფრინველია. მის მოსაპოვებლად საჭიროა 10-12 ნომერი საფანტი.
გავრცელება და ჰაბიტატი
სახლდება ლერწმიან ჭაობებში. დედალ-მამალი მალე წყვილდებიან და ცდილობენ მათ მიერ დაკავებულ ადგილში სხვა არ შეუშვან საბინადროდ.
საქართველო
საქართველოში აპრილში გამოჩნდება ხოლმე.
გამრავლება
200პქpx|მინი|მარცხნივ|კვერცხები [[ვისბადენის მუზეუმი|ვისბადენის მუზეუმში, გერმანია.]]
ბუდე
ქათამურას წყვილი ბუდეს ხმელი ბალახებისა და ღეროებისაგან აკეთებს ჭაობის ნაპირზე მცენარეთა ძირებში ან წყლის ზედაპირამდე დაშვებულ ტირიფის ტოტებზე მიმაგრებით.
გამოჩეკა
ქათამურა დებს 6-12 კვერცხს, რომლებზეც კრუხად ჯდება კვერცხების დების დამთავრებამდე. ამის გამო ბატყებიც თანდათანობით იჩეკებიან. პირველ დღეებში ბარტყებს მამა უვლის, ხოლო ბარტყების გამოჩეკის დამთავრების შემდეგ მათ მოვლაში დედალიც მონაწილეობს. ორი კვირის ბარტყები თვითონ პოულობენ საკვებს.
კვება
ქათამურა დილიდან საღამომდე წყლის ზედაპირზე დაცურავს, ყურყუმელაობს და ეძებს საკვებს: წყლის მწერებს, მათ კვერცხებსა და ლოკოკინებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქათამურები
ისმაილ ყარა
ბიოგრაფია
თურქეთში მცხოვრებ ქართველთა ეროვნული ცნობიერების გაღვივების საქმეში მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა მწერალმა ისმაილ ყარა შავიშვილმა, რომლის თურქულენოვანი შემოქმედების მთავარი თემა თურქეთში მცხოვრები ქართველების ყოფა-ცხოვრების მხატვრული წარმოსახვაა.
მწერალი 1945 წელს დაიბადა იმერხევის ქართულ სოფელ შოლთისხევში. მიუხედავად იმისა რომ ხსენებული რეგიონი სამ საუკუნეზე მეტია თურქეთის შემადგენლობაშია მოქცეული, მოსახლეობის მნიშვნელოვან ნაწილს იქ კვლავაც ქართველები შეადგენენ. აღნიშნულმა გარემომ არსებითად განმსაზღვრელი ზეგავლენა იქონია ისმაილ შავიშვილის ეროვნული ცნობიერების ჩამოყალიბებაზე. პირველდაწყებითი განათლება წყალსიმერის დაწყებით სკოლაში მიიღო. იმერხეველთა ყოველდღიურ ყოფაში ქართული ენა იმდენად ფართოდ ყოფილა დამკვიდრებული, რომ მოსწავლეთა უდიდეს ნაწილს საერთოდ არ სცოდნია თურქული, რაც ხელს უშლიდა სასწავლო პროცესის ნორმალურად წარმართვის საქმეს. ვითარების გამოსწორების მიზნით, სკოლის ხელმძღვანელობას მოსწავლეებისათვის მშობლიურ ენაზე საუბარი აუკრძალავს და ამ ბრძანების შესრულებაზე მკაცრი კონტროლი დაუწესებია. სოფლის დაწყებითი სკოლის დამთავრების შემდეგ ისმაილმა სწავლა ჯერ ართვინის საშუალო სკოლაში განაგრძო, შემდეგ კი დუზჯეს ლიცეუმში, რომელიც 1961 წელს დაასრულა. ეკონომიკური გაჭირვების გამო უმაღლეს სასწავლებელში სწავლის გაგრძელება ვეღარ შეძლო. ანკარაში ორწლიანი ეკონომიკური კურსები დაამთავრა და სხვადასხვა დროს ეკონომისტად მუშაობდა რიზეში, ყარადერეში, ორჰანგააზში, ქელესსა და ინეგოლში. 1969 წელს მწერალმა ცოლად შეირთო ქართველი ქალი ხატიჯე სარაჩი (ნიღმაძე). 1984 წლიდან ისმაილი ქალაქ ინეგოლში დასახლდა. ინეგოლში დასახლება მწერალმა, იმიტომ გადაწყვიტა, რომ ეს ქალაქი ძირითადად ქართველებით იყო დასახლებული.
ისმაილ შავიშვილის ქარუთლი ცნობიერაბა მთელი ძალით არის გამოვლენილი მის მხატვრულ შემოქმედებაში, კერძოდ, რომანში „მაჭახლის უღელტეხილი“, რომელის ქართული თარგმანი გამომცემლობა „აჭარამ“ 1992 წელს 20 000 ტირაჟით გამოსცა. წიგნი ქართულ ენაზე თარგმნეს მწერლის მეუღლემ ხატიჯე სარაჩმა და მწერალმა ემენ დავითაძემ.
1989 წელს ისმაილ შავიშვილმა საქართველოში მისი მოგზაურობის შედეგად მიღებული შთაბეჭდილებები აღწერა. ამ მოგზაურობას განსაკუთრებულ მნიშვნელობას და ემოციურ სიმძაფრეს სძენდა ის ფაქტი, რომ ამით მწერალმა და მისი ოჯახის წევრებმა პირველად ნახეს თავიანთი ისტორიული სამშობლო. ისმაილ შავიშვილის პუბლიცისტური ნარკვევბის ციკლი უაღრესად საინტერესოა იმითაც, რომ იგი თურქეთში მცხოვრები ჩვენებურების ეროვნულ ყოფასთან და ცნობიერებასთან დაკავშირებული საჭირბოროტო საკითხების შესახებაც გვაწვდის გარკვეულ ინფორმაციას. მწერალი თავისი მოღვაწეობის ერთ-ერთ უმთავრეს მოვალეობად ჩვენებურების ზეპირი შემოქმედების შეგროვებას მიიჩნევდა. მისი მიზანი იყო თურქეთში მცხოვრებ ქართველებში გავრცელებული თქმულებების შეგროვება და ცალკე წიგნად გამოცემა. სამწუხაროდ ისე გარდაიცვალა, რომ ვერ მოასწრო  ჩვენი თანამემამულეების ზეპირსიტყვიერების ნიმუშების ცალკე წიგნად გამოცემა. 1998 წელს ისმაილ ყარა შავივიშვილი ინეგოლში გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:გარდაცვლილი 1998 კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:ქართველი მწერლები
გრიგოლ ხუნჯუა
გრიგოლ ხუნჯუა (დ. 1 აპრილი, 1895 — გ. 16 მაისი, 1983) — ქართველი გეოდეზისტი, კარტოგრაფი და პედაგოგი. ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი (1939), დოცენტი (1939).
ბიოგრაფია
გრიგოლ ხუნჯუამ დაამთავრა თბილისის მუშფაკი გეოდეზია-ტოპოგრაფიის სპეციალობით 1920 წელს.
1939 წლიდან მუშაობა დაიწყო თბილისის სატრანსპორტო ინსტიტუტში დოცენტის თანამდებობაზე. იმავე ინსტიტუტში ომის პერიოდში არჩეულ იქნა ხიდებისა და გვირაბების მშენებლობის ფაკულტეტის დეკანის თანამდებობაზე, შემდეგ კი გეოდეზიისა და მარკშაიდერის კათედრის გამგედ.
1960 წლიდან სამუშაოდ გადმოვიდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტის კარტოგრაფია-გეოდეზიის კაბინეტში დოცენტის თანამდებობაზე; 1973 წლიდან — ახლადგახსნილ კარტოგრაფია-გეოდეზიის კათედრის დოცენტად, სადაც კითხულობდა ლექციებს ტოპოგრაფია-გეოდეზიის საფუძვლებში და უმაღლეს გეოდეზიაში.
საკანდიდატო დისერტაცია დაიცვა 1939 წელს თემაზე: „მრუდზე ასაშენებელი ხიდების დაკვალვისა და დაგეგმარების საკითხისათვის“. გამოქვეყნებული აქვს 100-მდე სამეცნიერო და სასწავლო-მეთოდური ნაშრომი, მათ შორის სახელმძღვანელოები.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი გეოდეზისტები კატეგორია:ქართველი კარტოგრაფები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები
კრასნუშკინის სახლი
მისამართი: ტაგანროგი, პეტროვის ქუჩა № 37.
ისტორია
სახლი აგებულია სავარაუდოდ 1871 წელს. იგი ეკუთვნოდა ტაგანოგის საპატიო მოქალაქეს ზაქარია კრასნუშკინს, რომელიც იყო წარმოშობით კაზაკი და ჰქონდა გენერლის წოდება. ტაგანროგის ცენტრში ზაქარია კრასნუშკინმა შეიძინა მიწა და იქ ააგო ორი ორსართულიანი სახლი პეტროვის შვიდში და მეორე მეზობლად პეტროვის 9-ში. სახლებს ერთმანეთისაგან ჰყოფდა ყალბი კარიბჭე, რომელიც სახლების საერთო ეზოში შედიოდა.
1871 წლიდან შენობაში განთავსებულია „პეტერბურგის მანუფაქტურული კომპანიის“ მაღაზიები. ვაჭრობდნენ მამაკაცისა და ქალის ტანსაცმლით, სვიტერებით, ცხვირსახოცებითა და სხვადასხვა საქონლით.
1911 წელს სახლის ეზოში გახსნეს ტანსაცმლის სამკერვალო და ქიმწმენდა, რომელიც ეკუთვნოდა დანციგერს.
1926 წელს სახლის ნახევარი დაიკავა ვაჭარმა ნ. კ. ბოიაროვმა. 1928 წელს აქ განთავსებული იყო საკომისიო მაღაზია, 1931 წლიდან უნივერსალური მაღაზია. 1933 წელს კრასნუშკინის სახლში გახსნეს სავაჭრო დარბაზი საკავშირო გაერთიანება „ტორგსინი“.
კრასნუშკინის სახლმა რევოლუციის, საბჭოთა ხელისუფლებისა და გარდაქმნის მოვლენების მიუხედავად დღემდე შემოინახა თავაპირველი სახე.
არქიტექტურა
კრასნუშკინის სახლი ნაგებია აგურით. იგი ორსართულიანია და შელესილია. აშენებულია პროვინციული კლასიციზმის არქიტექტურულ სტილში მინიმალური არქიტექტურული ელემენტებით. პირველ სართულზე სამი კარი და ოთხი ფანჯარაა. მეორე სახლი საცხოვრებლად იყო განკუთვნილი. მეორე სართულის ფასადზე შვიდი სწორკუთხა ფანჯარაა.
სქოლიო
კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები
ხუნჯუა
საკუთარი სახელი ხუნჯუა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
უასმინის რაიონი
უასმინის რაიონი (Distrito de Huasmín) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სელენდინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 550 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 687 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 34 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 437.5 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სელენდინის პროვინციის რაიონები
პოსტუმუს კომინიუს აურუნკუსი
პოსტუმუს კომინიუს აურუნკუსი (Postumus Cominius Auruncus) — რომაელი პოლიტიკოსი და სამხედრო მოღვაწე, რომელიც ორჯერ აირჩიეს რომის კონსულის თანამდებობაზე. პირველად ძვ. წ. 501 წელს, მოღვაწეობდა ტიტუს ლარციუს ფლავიუსთან ერთად, მეორე კი ძვ. წ. 493 წელს სპურიუს კასიუს ვისცელინუსთან ერთად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის რესპუბლიკის კონსულები კატეგორია:კომინიუსები კატეგორია:ძვ. წ. VI საუკუნის რომაელები კატეგორია:ძვ. წ. V საუკუნის რომაელები
სოაჩა
სოაჩა (Soacha) — ქალაქი კოლუმბიაში, დედაქალაქ ბოგოტის სამხრეთით. გააჩნია მნიშვნელოვანი ინდუსტრიული ზონა და მისი მოსახლეობის დიდ ნაწილს მუშათა კლასი შეადგენს.
დემოგრაფია
2005 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 398 295 ადამიანს შეადგენდა. სოაჩა ბოგოტის ყველაზე ხალხმრავალ გარეუბნად მიიჩნევა.
ისტორია
სოაჩა 1600 წლის 31 დეკემბერს დაარსდა. 1989 წელს მისი სახელი საკმაოდ შეილახა, როდესაც საარჩევნო კამპანიის დროს, 18 აგვისტოს, საპრეზიდენტო კანდიდატი ლუის კარლოს გალანი მოკლეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოლუმბიის ქალაქები
მოლდოვიანკა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
ტოტორის რაიონი
ტოტორის რაიონი (Distrito de Totora) — რაიონი პერუში, ამასონასის რეგიონის როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 650 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 490 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 81.4 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 6.02 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის რეგიონის რაიონები კატეგორია:როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციის რაიონები
Filecoin
Filecoin (⨎) — ღია კოდის, საჯარო კრიპტოვალუტის და ციფრული გადახდის სისტემა, რომელიც განკუთვნილია ბლოკჩეინზე დაფუძნებული კოოპერატიული ციფრული შენახვისა და მონაცემთა მოძიების მეთოდით. იგი დამზადებულია Protocol Labs-ის მიერ და აგებულია ინტერპლანეტარული ფაილური სისტემის თავზე, რაც მომხმარებლებს საშუალებას აძლევს იქირაონ გამოუყენებელი ადგილი მყარ დისკზე. გარიგებების დასარეგისტრირებლად გამოიყენება ბლოკჩეინის მექანიზმი. Filecoin-ის ავტორების თქმით, ეს არის დეცენტრალიზებული შენახვის სისტემა, რომელიც მიზნად ისახავს „კაცობრიობის ყველაზე მნიშვნელოვანი ინფორმაციის შენახვას“. Filecoin არის ღია პროტოკოლი და მხარს უჭერს ბლოკჩეინს, რომელიც აღრიცხავს ქსელის მონაწილეების მიერ დაკისრებულ ვალდებულებებს, ტრანზაქციებს, რომლებიც განხორციელებულია FIL-ის, ბლოკჩეინის მშობლიური ვალუტის გამოყენებით. ბლოკჩეინი დაფუძნებულია როგორც რეპლიკაციის მტკიცებულებაზე, ასევე სივრცის დროის დადასტურებაზე.
ცენტრალიზებული შენახვის მეთოდოლოგიისგან განსხვავებით, Filecoin მიზნად ისახავს მონაცემების დეცენტრალიზებულად შენახვას, რაც მდგრადია ცენტრალიზებულ საცავში წარმოქმნილი პრობლემების მიმართ. Filecoin-ის დეცენტრალიზებული ბუნების გამო, ის იცავს მონაცემთა მდებარეობის მთლიანობას, რაც მას ადვილად მოსაპოვებელს ხდის. ის ასევე საშუალებას აძლევს ადამიანებს თავიანთ ქსელში იყვნენ იმ მონაცემების მცველები, რომლებსაც ისინი ინახავენ. გარდა ამისა, Filecoin ასევე აჯილდოებს ქსელის კვანძებს, რომლებიც აგროვებენ და ინახავენ მონაცემებს მათ ბლოკჩეინ ქსელში.
სქოლიო
კატეგორია:კრიპტოვალუტა
კოტეს სამეფო
ეტიმოლოგია
ტერმინი კოტე სინჰალზე ნიშნავს ციხე-სიმაგრეს. ის მომდინარეობს ინდო-არიული ფუძიდან კოტა, რომელიც აღნიშნავს სიმაგრეს ან გამაგრებულ დასახლებას. ითვლება რომ მისი დასახელება წარმოდგა გამპოლის მეფის ალაკესვარას მიერ დაარსებული ციხე-სიმაგრიდან.
დაარსება
გამპოლის სამეფოს მინისტრის ალაკესვარას (1370–1385) მიერ ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთში დაარსებული ციხე-სიმაგრეში 1412 წელს პარაკრამაბაჰუ VI–მ დედაქალაქი გადაიტანა, რაც კოტის სამეფოს დაარსებად ითვლება.
სქოლიო
კატეგორია:შრი-ლანკის ისტორია კატეგორია:აზიის ყოფილი მონარქიები
კელინეშტი
კელინეშტი (Călineşti) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 81 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 821 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
ყანდალარი
ყანდალარი (Qandalar) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 525 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
გრძელი ჭალის კოშკი
გრძელი ჭალის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ გრძელი ჭალის ჩრდილო-დასავლეთით, ციხის ფერდად წოდებულ ადგილზე. კოშკი გეგმით სწორკუთხაა, შემორჩენილი კედლები (სიმაღლე 0,6 მეტრი) ნაგებია ნატეხი ქვით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის კოშკები
Magic (Coldplay-ს სიმღერა)
„Magic“ — ბრიტანული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ Coldplay-ს სიმღერა. იგი შეტანილია ჯგუფის მეექვსე სტუდიურ ალბომში Ghost Stories. სიმღერის თანაპროდიუსერები არიან პოლ ეპუორთი, რიკ სიმფსონი და დენიელ გრინი. იგი გამოიცა ალბომის პირველი სინგლის სახით, 2014 წლის 3 მარტს, Parlophone-ის მიერ.
სინგლის გარეკანის დიზაინის ავტორია მილა ფურსტოვა.
მუსიკალური ვიდეო
სიმღერის მუსიკალური ვიდეოს რეჟისორი იუნას ოკერლუნდია. მასში მონაწილეობს ჩინელი მსახიობი ჩან ძი. ვიდეო არის მუნჯი კინოს პაროდირება და მოგონება, რომლის თხრობა აგებულია „მაგიურ შოუზე“. ვიდეოს პრემიერა Vevo-ზე, 2014 წლის 7 აპრილს შედგა.
სქოლიო
კატეგორია:2014 წლის სიმღერები კატეგორია:2014 წლის სინგლები კატეგორია:Coldplay-ს სიმღერები კატეგორია:Parlophone-ის სინგლები
არაშენდის სამლოცველო
არაშენდის სამლოცველო — გვიანბრინჯაო-ადრერკინის ხანის არქეოლოგიური ძეგლი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ არაშენდის ტერიტორიაზე. აღმოჩნდა 1969 წელს და შეისწავლა ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ კიაზო ფიცხელაურის ხელმძღვანელობით, რომელმაც ძეგლი წარმართულ სამლოცველოდ მიიჩნია.
ძეგლი წარმოადგენს ორ წრედ განლაგებულ რიყის დამწვარი ქვების ყრილს, რომელშიც დიდი რაოდენობით აღმოჩნდა თიხის ჭურჭლის ფრაგმენტები და ბრინჯაოს საგნები. ის მნიშვნელოვნად დაზიანებულია ადგილობრივი მოსახლების მიერ სამშენებლო ქვის ძიების დროს. მახლობლად ექსპედიციის დაზვერვითი სამუშაოების შედეგად მრავლად დადასტურდა ნამოსახლარებისა და სამაროვნების არსებობა. ძეგლი როგორც გარეგნულად, ისე აქ მოპოვებული ინვენტარით ემსგავსება მელი-ღელე II და მელაანის სამლოცველოებს. ძეგლზე აღმოჩენილი ბრინჯაოს მახვილის მიხედვით სამლოცველო ძვ.წ. VIII-VI საუკუნეებით განისაზღვრება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
სალომე ორბელიანი
სალომე ორბელიანი (დ. 1795 — გ. 1847) — ქართველი დიდგვაროვანი ორბელიანების საგვარეულოდან. ალექსანდრე ჭავჭავაძის მეუღლე. სამეგრელოს დედოფალ ეკატერინე ჭავჭავაძის დედა.
ბიოგრაფია
სალომე ორბელიანი დაიბადა 1795 წელს ქართველი დიდებულის, ივანე დავითის ძე ორბელიანის ოჯახში. დედამისის ვინაობა უცნობია.
1812 წლის 19 თებერვალს იგი დაქორწინდა ასევე დიდგვაროვან ალექსანდრე ჭავჭავაძეზე, რომელთანაც ოთხი შვილი შეეძინა. ცნობილია, რომ იგი აქტიურად ეწეოდა საქველმოქმედო საქმეს. ქმართან შეთანხმებით იგი შემოწირულობების სახით გასცემდა ნივთებსა და ფულს. როგორც დიდი ჰუმანისტი, სალომე აფინანსებდა უამრავ პროექტსაც.
1846 წლის 6 ნოემბერს ალექსანდრე ჭავჭავაძე გარდაიცვალა, რაც დიდი დარტყმა იყო სალომესთვის. მიუხედავად ამისა, მან დიდი ძალისხმევა მოახმარა ქმრის კუთვნილი საარქივო მასალების შეგროვებასა და შენახვას. ამ მასალებში პირადი მიმოწერის გარდა,თავმოყრილი იყო ქართველი მწერლებისა და საზოგადო მოღვაწეების ხელნაწერები. სამწუხაროდ, ამ მასალის უდიდესი ნაწილი 1854 წელს წინანდლის მამულზე შამილის თავდასხმის შედეგად განადგურდა, რომლის დროსაც ბატონიშვილი ანა ჭავჭავაძე, მისი და, ბატონიშვილი ელენე ორბელიანი, მათი შვილები და მსახურები გაიტაცეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1795 კატეგორია:გარდაცვლილი 1847 სალომე კატეგორია:ჭავჭავაძეები კატეგორია:ქართველი დიდებულები
ხორხე-ჩავესის რაიონი
ხორხე-ჩავესის რაიონი (Distrito de Jorge Chávez) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სელენდინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 624 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 691 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 13 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 53.34 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სელენდინის პროვინციის რაიონები
რქაფიწალა ანტილოპა
რქაფიწალა ანტილოპა (Antilocapra americana) — მცოხნელი ძუძუმწოვარი წყვილჩლიქოსანთა რიგისა, თავისი ოჯახის (Antilocapridae) ერთადერთი წარმომადგენელი.
მისი სხეულის სიგრძეა 100–150 სმ, სიმაღლე მინდაოში 80–100 სმ, მასა 40–60 კგ; საშუალოდ დედლები მამლებზე მცირე ზომისანი არიან. მამლებს აქვთ მოკლე (30 სმ-მდე სიგრძის), სქელი, თავისებური ფორმის რქები, რომელებიც ბოლოში განშტოებულია, წინ აქვს გამოწეული „დეზებით“; ისინი ფორმით ფიწალს წააგავს (აქედან წარმოდგება სახელწოდება). დედალს რქები მნიშვნელოვნად მოკლე აქვს. ძროხისებრთა ოჯახის წარმომადგენლებისაგან განსხვავებით, რომელთაც რქები მთელი სიცოცხლის განმავლობაში ეზრდება, რქაფიწალებს მისი შალითი პერიოდულად სცვივა შეწყვილების სეზონის შემდეგ და მეორე წელს ახალი ეზრდება. თავის ზედა ნაწილში განლაგებული თვალების საშუალებით მხედველობის კარგი ველი აქვს. მოკლე კუდი და გავის მიდამო თეთრია. მამალს კისრის მიდამოში შავი ზოლები და შავი „ნიღაბი“ ახასიათებს.
სქესობრივ სიმწიფეს 15 თვემდე აღწევენ, მაგრამ მამლები მხოლოდ 3 წლის ასაკიდან იწყებენ შეჯვარებას. წყვილდებიან შუა სექტემბრისათვის; მაკეობა 235 დღემდე გრძელდება; დედალი ყოველწლიურად მაის-ივნისში შობს 2-მდე ხბოს. რქაფიწალა ჯოგური, პოლიგამური ცხოველია. ცხოვრობს 40–100-სულიან ჯოგებად; თუმცა ბებერი მამლები ძირითადად მარტო ცხოვრობენ. დარბის სწრაფად, დაახლ. 80 კმ/სთ სიჩქარით.
ბინადრობს ჩრდილოეთ ამერიკის სტეპებში ჩ. გ. 50°-დან სამხრეთით მექსიკამდე და მისურიდან კლდოვან მთებამდე. იკვებება მცენარეებით, ბუჩქის ფოთლებით, ბალახით, კაქტუსითა და სხვ. ჯერ კიდევ XIX საუკუნეში დიდ ჯოგებად გვხვდებოდა და მათ ხორცისა და ტყავის გამო მოიპოვებდნენ. შემდგომში რაოდენობა ძლიერ შემცირდა, ბევრ ადგილას გაქრა. იმყოფებოდა ძლიერი დაცვის ქვეშ და შედეგად რიცხოვნობა გაიზარდა. ზოგჯერ გალიებშიც ჰყავთ. ცოცხლობს 10–15 წლამდე.
პასტო (კოლუმბია)
პასტო, ოფიციალურად სან-ხუან-დე-პასტო (San Juan de Pasto) — ქალაქი სამხრეთ-დასავლეთ კოლუმბიაში, ნარინიოს დეპარტამენტის დედაქალაქი. მდებარეობს ანდების კორდილიერაში, გალერასის ვულკანის ძირას, ზღვის დონიდან 2 527 მეტრზე. მოსახლეობა დაახლოებით 500 000 ადამიანს შეადგენს.
რქაფიწალა ანტილოპა
ქვესახეობები
მოიცავს 5 ქვესახეობას:
სქოლიო
კატეგორია:რქაფიწალა ანტილოპა
პასტო (კოლუმბია)
ჯერ კიდევ კოლონიური ხანიდან ქალაქი რეგიონის ადმინისტრაციული, კულტურული და რელიგიური ცენტრია. დღემდე მას კოლუმბიის თეოლოგიურ ქალაქს უწოდებენ. ესპანელთა წინააღმდეგ კოლუმბიის დამოუკიდებლობისათვის ომში, ქვეყნის დანარჩენი ნაწილისგან განსხვავებით, პასტო როიალისტური ქალაქი იყო. დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, ნაწილობრივ ამ მიზეზით და ნაწილობრივ გეოგრაფიული მდებარეობის გამო, საკმაოდ დიდხანს პასტო დანარჩენი კოლუმბიისგან იზოლირებული რჩებოდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კოლუმბიის დეპარტამენტების დედაქალაქები
ვერნიკეს არე
ვერნიკეს არე — ტვინის ზონა. წარმოადგენს ცერებრალური ქერქის მეტყველებასთან დაკავშირებული ორი ნაწილიდან ერთ-ერთს (მეორე არის ბროკას არე). მონაწილეობს წერილობითი და სამეტყველო ენის წარმოებაში.
ვერნიკეს არე მდებარეობს ბროდმანის რეგიონ 22-ში, დომინანტურ ცერებრალურ ნახევარსფეროში. დომინანტური ნახევარსფერო მარცხენაა მემარჯვენე  ინდივიდების 95% -ში, ხოლო მემარცხენეთა შემთხვევაში — 60%-ში.
ბროკას წილის მსგავსად, ვერნიკეს წილიც იმ ავადმყოფების აუტოპსიის საშუალებით აღმოაჩინეს, ვისაც მეტყველების პრობლემები ახასიათებდათ. გერმანელ ნევროლოგ კარლ ვერნიკეს ჰყავდა პაციენტი, რომელსაც საკმაოდ კარგად შეეძლო ლაპარაკი, მაგრამ ვერ იგებდა სხვის ნათქვამს. პაციენტის გარდაცვალების შემდეგ, ვერნეკემ საფეთქლის წილის ზედა ნაწილში იპოვა დაზიანება. მან სწორად ივარაუდა, რომ ხსენებული ზონა პასუხისმგებელი იყო ნათქვამის სწორად გააზრებაზე. ამ ტიპის აფაზია ცნობილია როგორც ვერნიკეს აფაზია, ან აღქმადი აფაზია.
იმისდა მიუხედავად, რომ ბროკასა და ვერნიკეს არეები სხვადასხვა წილშია, ისინი საკმაოდ ახლოს არიან ერთმანეთთან. მათ აკავშირებს ნერვების ტრაქტი, რომელსაც arcuate fascilicus ეწოდება, ასევე ახლახან აღმოჩენილი სხვა ტრაქტი.
სქოლიო
კატეგორია:ენა კატეგორია:ნევროლოგია კატეგორია:აფაზია კატეგორია:ტვინი
ზურაბ ცქიტიშვილი
ზურაბ ცქიტიშვილი (დ. 31 იანვარი, 1941, თბილისი) — ქართველი ქიმიკოსი და პოლიტიკოსი. საქართველოს სამი მოწვევის პარლამენტის წევრი. ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი. საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრი (აკადემიკოსი). სსრკ ჩემპიონი ფარიკაობაში.
ბიოგრაფია
1965 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიისა და სასურსათო პროდუქტების ტექნოლოგიის ფაკულტეტი. 1965–1970 წლებში იყო რძის კომბინატის ცვლის ოსტატი; 1971–1972 წლებში — გარდაბნის რძის ქარხნის წარმოების უფროსი; 1972–1976 წლებში — დირექტორი; 1976–1990 წლებში — საქართველოს რძის მრეწველობის გაერთიანების მთავარი ინჟინერი; 1990–1993 წლებში — თბილისის რძის კომბინატის გენერალური დირექტორი. 1993–1994 წლებში — ამავე ქარხნის ბაზაზე შექმნილ ს/ს „ამალთეა“-ს გენერალური დირექტორი.
გამოქვეყნებული აქვს წიგნი, 30 სამეცნიერო ნაშრომი და 20 გამოგონება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 31 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1941 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები კატეგორია:ტექნიკურ მეცნირებათა დოქტორები კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1965) ზურაბ
კაპიტანი ნემო
კაპიტანი ნემო (Capitaine Nemo), იგივე პრინცი დაქაჰარი — ჟიულ ვერნის მიერ შექმნილი ლიტერატურული პერსონაჟი. კაპიტანი ნემო არის ვერნის ორი რომანის — „ოთხმოცი ათასი კილომეტრი წყალქვეშ“ და „საიდუმლო კუნძულის“ ერთ-ერთი მთავარი პერსონაჟი.
კაპიტანი ნემო საკუთარი წარსულის შესახებ „საიდუმლო კუნძულის“ ბოლოს საუბრობს. ის ჩამომავლობით ინდოელი, იქაური რაჯას შვილი ყოფილა. ის ათი წლის ასაკში წავიდა ევროპაში განათლების მისაღებად და იქ 30 წლამდე დარჩა. პრინცმა დაქაჰარმა ბრწყინვალე განათლება მიიღო და მთელი ევროპა შემოიარა, თუმცა სძულდა ერთი ქვეყანა — ინგლისი, რომელშიც ფეხი არასდროს შეუდგამს. ინგლისს მისი სამშობლო ინდოეთი დაპყრობილი ჰქონდა და საკუთარ კლანჭებში ჰყავდა მოქცეული, სწორედ ეს იყო პრინცის სიძულვილის მიზეზი.
სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ, პრინცი დაქორწინდა და შვილი ეყოლა. ის მუდმივად ელოდა მომენტს, რომ დაეწყო აჯანყება და დაემხო ინგლისელთა მმართველობა. 1857 წელს აჯანყებამ იფეთქა, რომელშიც ძალიან აქტიურად იყო ჩართული დაქაჰარი და სიკვდილსაც ბევრჯერ ჩახედა თვალებში. მამა და ცოლ-შვილი აჯანყებას შეეწირნენ, მაგრამ თვითონ გადარჩა. ინდოელები დამარცხდნენ. პრინცმა დაქაჰარმა ქვეყნიერებაზე უარი თქვა, რამდენიმე მეგობართან ერთად გემი „ნაუტილუსი“ ააგო და ზღვაში გავიდა.
რომანში, „ოთხმოცი ათასი კილომეტრი წყალქვეშ“, კაპიტანი ნემო თავის მიერ აგებულ გემზე — „ნაუტილესზე“ ბუნებისმეტყველების პროფესორს, პროფესორ არონაკსა და მის რამდენიმე მეგობარს დაატყვევებს. ნემოს ყოველგვარი კავშირი გაწყვეტილი აქვს ხმელეთთან და საზოგადოებასთან და მუდმივად ზღვაშია. ის მოივლის მსოფლიოს ოკეანესა და ზღვას.
ნემოს შვიდი თვის განმავლობაში ჰყავს დატყვევებული პროფესორი არონაკსი, მაგრამ „ნაუტილუსზე“ მომხდარი არეულობის შედეგად ისინი გაქცევას ახერხებენ. ასე სრულდება რომანი „ოთხმოცი ათასი კილომეტრი წყალქვეშ“.
პროფესორი არონაკსის გაქცევის შემდეგ, ნემო „ნაუტილუსით“ განაგრძობდა მოგზაურობას, მაგრამ სიკვდილმა ყველა მეგობარი ხელიდან გამოაცალა, ხოლო საბოლოოდ, „ნაუტილუსი“ იმ კუნძულზე აღმოჩნდება, რომელზეც „საიდუმლო კუნძულის“ გმირები. ნემო ამასაც სიკვდილის წინ ჰყვება.
„საიდუმლო კუნძულში“, ნემო იმ ადამიანებს მფარველობს, რომლებიც იმავე კუნძულზე არიან. მაგრამ მათ არ იციან თუ ვინაა მათი მფარველი. კაპიტანი ნემო სიკვდილის წინ გადაწყვეტს, გააგებინოს მისტერ სმიტსა და მის რამდენიმე მეგობარს მისი ვინაობა და მოუყვეს თავისი ცხოვრების შესახებ. კაპიტანი ყველაფერს მოუთხრობს მათ თავისი ცხოვრების შესახებ, ხოლო მეორე დღეს ის იღუპება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გამოგონილი პერსონაჟები კატეგორია:ჟიულ ვერნი
გურნათელი
გურნათელი — დასახლებული პუნქტი ისტორიულ შავშეთში, ამჟამად თურქეთის ტერიტორიაზეა (ახლანდ. სოფ. სუსუზი, ართვინის პროვინცია). სოფლის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ტყიან ბორცვზე, შემორჩენილია მომცრო დარბაზული ეკლესია, რომელიც 1904 წელს ნახა და აღწერა ნიკო მარმა. უხეშად დამუშავებული ქვით ნაგები და უდეკორო ეკლესიის კონქი და სამხრეთ კედლის დიდი ნაწილი იმ დროისათვის უკვე ჩამონგრეული იყო. ეკლესიის მიდამოებში მარმა იპოვა მოწითალო ქვის დაზიანებული სტელა, რომლის სამ წახნაგზე გამოკვეთილი იყო ჯვრები, ხოლო მეოთხეზე — წრე. მეორე ასეთივე სტელა XIX საუკუნეში გურნათლიდან გადაიტანეს სათლელ-რაბათის სომხური ეკლესიის ეზოში. ამჟამად ორივე სტელა დაკარგულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები ტაო-კლარჯეთში
ნაიმ ფრაშერი
ნაიმ ფრაშერი (დ. 25 მაისი, 1846 — გ. 20 ოქტომბერი, 1900) — ალბანელი პოეტი მწერალი. ის თავის ორ ძმასთან (აბდილ ფრეშერი, სამი ფრეშერი) ერთად XIX საუკუნის ალბანეთის ეროვნული გამოღვიძების (Rilindja Kombëtare) მოძრაობის ყველაზე მნიშვნელოვან ფიგურას წარმოადგენდა. ის ითვლება ალბანეთის ეროვნულ პოეტად. მას ეკუთვნის 22 ნამუშევარი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1846 კატეგორია:გარდაცვლილი 1900 კატეგორია:ევროპული კულტურა
ყარაბაღლილარი
ყარაბაღლილარი (Qarabağlılar) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 332 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
კუზმენი-ვეკი
კუზმენი-ვეკი (Cuzmenii Vechi) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 60 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 221 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფელეშტის რაიონის სოფლები
აგუასული
აგუასული (Aguazul) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კასანარეს დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 36 335 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 1.330 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასანარეს დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ენისელის პირველი ეკლესია
ენისელის პირველი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის განაპირას. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (4,45x3,75მ).ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: აყრილია სახურავის საფარი, ჩამოშლილია ლავგარდანი და აქა-იქ კედლების ზედა ნაწილები. შესასვლელი დასავლეთიდანაა, კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან კი თარაზულადაა გადახურული. აღმოსვლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომელიც დარბაზის გრძივ კედლებს მხრების გარეშე უერთდება. აფსიდის ღერძზე გაჭრილია განიერი, სწორკუთხა სარკმელი. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე ოთხწახნაგა ტრაპეზია მიდგმული. აფსიდის ორივე ბოლოში თითო სწორკუთხა ნიშაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ხელხვავი
ხელხვავი — ქართული ხალხური სიმღერების ჯგუფი. ხელხვავი პოლიფონური ნადური სიმღერაა, რომელიც დასავლეთ საქართველოში, განსაკუთრებით იმერეთში, გურიასა და აჭარაში, იყო გავრცელებული. ხელხვავი სრულდებოდა სასოფლო სამეურნეო შრომის პროცესში: კალოზე სიმინდის რჩევის, ღომის აღება-დამუშავების, ოჯახში მოსავლის დაბინავების შემდეგ. შესაბამისად არსებობს „კალოს ხელხვავი“ და „სუფრის ხელხვავი“. სიმღერის ტექსტები ნაწილობრივ რელიგიური შინაარსისაა, ნახსენებია წმინდანები გიორგი და გრიგოლი, მთავარანგელოზი, რომლებზეც იყო თითქოს დამოკიდებული მოსავლის ბედი. ვარაუდობენ, რომ ხელხვავები წარმართული წარმოშობისაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული ხალხური სიმღერები
დიხაზურგის ციხესიმაგრე
დიხაზურგის ციხესიმაგრე — ციხესიმაგრე სოფელ დიხაზურგაში, გალის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო.
ციხე-სიმაგრე აგებულია XVI-XVII საუკუნეებში.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ციხის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
ტრიჰალიდი
ტრიჰალოიდი — ქიმიაში არის ორგანოჰალოიდი, სადაც სამი ჰალოიდის ატომი,  უკავშირდებიან ერთ ატომს ან ნაერთს. ტრიჰალიდის მაგალითია ქლოროფორმი.
ტრიჰალომეთანები უმარტივესი ტრიჰალოიდები არიან, რადგან ნახშირბადს მხოლოდ ერთი წყალბადი უკავშირდება. 1,1,1-ტრიქლოროეთანი არის ეთანის ერთ-ერთი ტრიჰალიიდი.
სქოლიო
კატეგორია:ქიმიური შენაერთები კატეგორია:ჰალოგენალკანები
ვისტა-ალეგრეს რაიონი
ვისტა-ალეგრეს რაიონი (Distrito de Vista Alegre) — რაიონი პერუში, ამასონასის რეგიონის როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 371 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.52 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 899.02 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის რეგიონის რაიონები კატეგორია:როდრიგეს-დე-მენდოსას პროვინციის რაიონები
ნიჟნიაია-სინიაჩიხის ფერისცვალების ეკლესია
ნიჟნიაია-სინიაჩიხის ფერისცვალების ეკლესია (Спасо-Преображенская церковь) — მართლმადიდებლური ტაძარი სვერდლოვსკის ოლქში, ალაპაევსკის რაიონის სოფელ ნიჟნიაია-სინიაჩიხაში. ეკლესია შენდებოდა 1794-1823 წლებში. ფერისცვალების ეკლესიას აქვს ფევერალური მნიშვნელობის ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი.
ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს კამენსკის ეპარქიას.
ისტორია
მრევლი სოფელ ნიჟნიაია-სინიაჩიხაში ჩამოყალიბდა XVIII საუკუნის 50-იან წლებში, როდესაც ააშენეს ხის ტაძარი უფლის ფერისცვალების სახელზე. მისი გაუქმების თარიღი უცნობია, ტაძრის კანკელი გადაიტანეს ახალი ტაძრის ქვედა სართულზე. ქვის ორსართულიანი და ორსაკურთხევლიანი ფერისცვალების ეკლესიის მშენებლობა დაიწყეს 1794 წლის 12 მაისს და დასრულდა 1823 წელს ადგილობრივი ქარხნის მფლობელების იაკოვლევების ფინანსებით. ქვედა ტაძარი აკურთხეს 1810 წლის 3 თებერვალს ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. ზედა ტაძარი კი აკურთხეს 1845 წლის 23 ივნისს ფერისცვალების სახელზე. ეკლესიის შიგნით შემონახულია XIX საუკუნის მოხატულობის კვალი. 1895 წელს მიმდინარეობდა ტაძრის რემონტი. ტაძრის მრევლის შემადგენლობაში შედიოდა სოფლების ხალემინის, იამოვის, პუტილოვისა და კაბაკოვის მოსახლეობა.
1917 წლის რევოლუციის შემდეგ ეკლესიაში განთავსებული იყო საწყობი, წისქვილი, ხორბლის საშრობი, 1937 წლიდან კი ხორბლის საცავი. 1960-იან წლებში ადგილობრივმა მოსახლეობამ სიძველისგან ჩამოფხავებული ეკლესია შეარემონტა. 1960-იანი წლების ბოლოდან ეკლესია სახელმწიფო დაცვის ქვეშაა, როგორც არქიტექტურის ძეგლი. 1977 წელს რესტავრაცია დასრულდა. 1980-იან წლებში ივან სამოილოვის ინიციტივით დაიწყო ხის ხუროთმოძღვრების მუზეუმის შექმნის პროცესი. ამჟამად მუზეუმში ასევე წარმოდგენილია ხატები, საეკლესიო წიგნები და საგნები.
არქიტექტურა
ფერისცვალების ეკლესია აგებულია ციმბირული ბაროკოს სტილში. აღმოსავლეთიდან ტაძრის ძირითად სივრცეს ეკვრის აფსიდი, რომელიც გადახურულია გუმბათით. გუმბათების რაოდენობაა ათი. ეკლესია შეღებილია ღია მწვანე ფერში, არქიტექტურული ელემენტები კი თეთრად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სვერდლოვსკის ოლქში კატეგორია:კამენსკის ეპარქიის ტაძრები
ყარაბოიუნლარი
ყარაბოიუნლარი (Qaraboyunlar) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 210 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
ხოსე-გალვესის რაიონი
ხოსე-გალვესის რაიონი (Distrito de José Gálvez) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სელენდინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 590 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 687 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 46 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 58.01 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სელენდინის პროვინციის რაიონები
თეა ცეცხლაძე
თეა ცეცხლაძე (დ. 13 დეკემბერი, 1919, თბილისი — გ. 1989) — ქართველი ფიზიკოს-ქიმიკოსი, ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი (1975), პროფესორი (1978), დამსახურებული მეცნიერი (1982).
ბიოგრაფია
1941-1950 წლებში მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერისტეტში ქიმიის ფაკულტეტზე. 1951-1958 წლებში მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ფიზიკის ინსტიტუტის უფროს მეცნიერ თანამშრომლად. 1978 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერისტეტის პროფესორი ქიმია-ფიზიკის ფაკულტეტზე. დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის ორდენით.
ავტორია ნაშრომებისა რადიაციულ ფიზიკასა და ბირთვულ ქიმიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ქიმიკოსები კატეგორია:ქართველი ფიზიკოსები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
წარჩის ნათლისღების ეკლესია
ეკლესია აგებულია XIX საუკუნეში.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჩამესა
ჩამესა (Chameza) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კასანარეს დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1820 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 383 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კასანარეს დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ენისელის მეორე ეკლესია
ენისელის მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის სამხრეთ-დასავლეთით 2,5 კმ-ზე. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით.
ეკლესია დარბაზულია (5x3,8 მეტრი). ნაგებია რიყის ქვის ირეგულარული წყობით. აქა-იქ გამოყენებულია აგური. ძლიერ დაზიანებულია, ჩამონგრეულია კამარა, მონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები. შესავლელი დასავლეთიდანაა; კარის გარეთ გადახურვა ჩამონგრეულია და მისი ფორმა არ დგინდება. შიგნიდან კი თარაზულად იყო გადახურული. (შემორჩენილია კვალი) ეკლესია უაფსიდოა სწორკუთხოვანი დარბაზის აღმოსავლეთ კედელში გაჭრილია ფართო, მაღალი სარკმელი. ერთი სარკმელი შენობის სამხრეთ კედელშიცაა ამ სარკმლის ქვემოთ ორი მცირე ნიშაა, რეებსაც ერთმანეთს კუთხით მიბჯენილი ორი აგურისგან შედგენილი გადახურვა აქვს. მსგავსი ერთი ნიშა აღმოსავლეთ კედლის სამხრეთ კიდესთანაცაა. შიგნით ეკლესია ერთიანი კამარით იყო გადახურული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მეგურიანკა
მეგურიანკა (Măgureanca) — სოფელი მოლდოვაში, ფელეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 150 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 292 ადამიანს შეადგენდა.
ალტო-საპოსოის რაიონი
ალტო-საპოსოის რაიონი (Distrito de Alto Saposoa) — რაიონი პერუში, სან-მარტინის რეგიონის უალიაგის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 420 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 156 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.6 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1 347 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სან-მარტინის რეგიონის რაიონები კატეგორია:უალიაგის პროვინციის რაიონები
რუსტამ ემომალი
რუსტამ ემომალი (Рустам Эмомалӣ, ); დაბადების სახელი რუსტამ ემომალის ძე რაჰმონოვი (Рустам Эмомалиевич Раҳмонов) დ. 19 დეკემბერი 1987, დანღარა, კულიაბის ოლქი, ტაჯიკეთის სსრ, სსრკ) — ტაჯიკი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, ტაჯიკეთის ეროვნული ასამბლეის (პარლამენტის ზედა პალატის) თავმჯდომარე 2020 წლის 17 აპრილიდან. ქალაქ დუშანბეს მერი 2017 წლის 7 აპრილიდან . ტაჯიკეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ემომალი რაჰმონის უფროსი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:ტაჯიკი პოლიტიკოსები კატეგორია:დუშანბეს მერები
ენისელის ზაქარდედა
ენისელის ზაქარდედა — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელში. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით.
ლიტერატურა
კატეგორია: ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ლა-ლიბერტად-დე-პალიანის რაიონი
ლა-ლიბერტად-დე-პალიანის რაიონი (Distrito de La Libertad de Pallán) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სელენდინის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 950 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 857 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 43 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 184.09 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სელენდინის პროვინციის რაიონები