cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Resident Evil (1996 წლის ვიდეო თამაში)
Resident Evil-ს წილად ჰხვდა მაღალი შეფასებები სათამაშო პრესისგან. მას ხშირად მიაწერენ survival horror-ის ჟანრის განსაზღვრას. საერთო განხილვების საიტ GameRankings-ზე PS ვერსია ფლობს 87%-ს, DS ვერსია — 72%-ს% , PC — 80%-ს , Sega Saturn — 77%-ს , ხოლო Metacritic-ზე შედეგები ამგვარად არის: PS ვერსია 91/100 და DS ვერსია — 71/100. მისმა წარმატებამ განაპირობა მულტიმედიური ფრენჩაიზების რეალიზაცია, მათ შორის ვიდეო თამაშების, ფილმების, კომიქსების, რომანების და სხვადასხვა საქონლის. 2002 წელს გამოვიდა ამავე სახელწოდების რიმეიკი GameCube-ისთვის, სადაც წარმოდგენილია განახლებული გრაფიკა, ხმა და ცვლილებები გეიმპლეისა და სიუჟეტში. მაღალი გარჩევადობის რემასტერი გამოვიდა 2015 წელს თანამედროვე კონსოლებისთვის. 2002 წელს გამოიცა მისი პირდაპირი გაგრძელება „Resident Evil 2“, ხოლო 2002 წელს პრიკველი „Resident Evil Zero“. 2017 წლის ნოემბერის მონაცემით თამაშის ყველა ვერსია გაყიდულია 8.5 მილიონი ასლის რაოდენობით.
2006 თამაში პორტირებული იქნა Nintendo DS სახელწოდებით „Resident Evil: Deadly Silence“, იაპონიაში ცნობილია როგორც „Biohazard: Deadly Silence“ (バイオハザード デッドリーサイレンス), რომელიც შეიქმნა სერიის ათი წლის თავის აღსანიშნავად. „Deadly Silence“ მოიცავს „Classic Mode“-ს, ორიგინალ თამაშს მინიმალური გაუმჯობესებითა და სენსორული ეკრანის მხარდაჭერას, აგრეთვე „Rebirth Mode“-ს, რომელშიც წარმოდგენილია დიდი რაოდენობით მტერი და ახალი თავსატეხები.
სქოლიო
კატეგორია:1996 წლის ვიდეო თამაშები კატეგორია:საშინელებათა ვიდეო თამაშები კატეგორია:Nintendo DS-ის თამაშები კატეგორია:PlayStation-ის თამაშები კატეგორია:PlayStation Network-ის თამაშები კატეგორია:Resident Evil-ის თამაშები კატეგორია:Sega Saturn-ის თამაშები კატეგორია:ერთმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები კატეგორია:გადარჩენის სიმულატორები კატეგორია:ვიდეო თამაშები ცენზურის ქვეშ კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული იაპონიაში კატეგორია:1998 წელს მიმდინარე ვიდეო თამაშები კატეგორია:აშშ-ში მიმდინარე ვიდეო თამაშები კატეგორია:ვიდეო თამაშები ალტერნატიული დასასრულით კატეგორია:Virgin Interactive-ის თამაშები კატეგორია:Windows-ის თამაშები კატეგორია:Game Boy Color-ის გაუქმებული თამაშები
იან ტინისონი
200px|მინიატიურა იან ტინისონი (Jaan Tõnisson; დ. 22 დეკემბერი [ძვ. სტ. 10 დეკემბერი], 1868, ტიანასილმა — გ. სავარაუდოდ 1941) — ესტონელი სახელმწიფო მოღვაწე.
დაიბადა გლეხის ოჯახში, 1892 წელს დაამთავრა ტარტუს უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1917 წელს აქტიურად მონაწილეობდა ესტონეთის ავტონომიის მიღებაში. 1917 წელს დააპატიმრეს ბოლშევიკებმა და გააძევეს ესტონეთიდან. 1917-1919 წლებში ესტონეთის დემოკრატიული პარტიის ლიდერია.
1918-1920, 1920, 1927-1928 და 1933 წლებში ესტონეთის პრემიერ-ნინისტრია. 1931-1932 წლებში ესტონეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი.
1940 წლის 13 დეკემბერს შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატის ნაწილებმა დააპატიმრეს. გარდაცვალების თარიღი და გარემოებები უცნობია.
ანდაბამბის რაიონი (სანტა-კრუსი)
ანდაბამბის რაიონი (Distrito de Andabamba) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სანტა-კრუსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 540 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 865 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 250 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 7.61 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სანტა-კრუსის პროვინციის რაიონები
პატეტინო
პატეტინო (Патетино) — სოფელი ჩრდილოეთ მაკედონიაში, სვეტი-ნიკოლეს თემში (ვარდარის რეგიონი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 648 მეტრზე. 2002 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 ადამიანს შეადგენდა.
სქოლიო
კატეგორია:სვეტი-ნიკოლეს თემის სოფლები
კავკასიური არჩვი
კავკასიური არჩვი (Rupicapra rupicapra caucasica) — ძუძუმწოვარი ცხოველი ძროხისებრთა ოჯახისა. არჩვის ქვესახეობა. საქართველოში გვხვდება კავკასიონზე, თრიალეთის, გურია-აჭარისა და ლიხის ქედებზე. ბინადრობს ზღვის დონიდან 800–3000 მეტრის ფარგლებში სუბალპურ და ალპურ ზონაში, იშვიათად ჩამოდის ტყის ქვედა სარტყელშიც. ადამიანისა და ბუნებრივი მტრების გავლენით მისი რაოდენობა თანდათან მცირდება, 1997 წლისათვის 5000 სულს არ აღემატებოდა, შეტანილია „საქართველოს წითელ წიგნში“.
ლიტერატურა
კატეგორია:არჩვი
ადელ ექსარკოპულოსი
ადელ ექსარკოპულოსი (Adèle Exarchopoulos; დ. 22 ნოემბერი 1993, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი მსახიობი. ცნობილია მთავარი როლით ფილმში „ადელის ცხოვრება“, რომელის შემდეგ, მან მსოფლიოს ყურადღება და კრიტიკოსების დადებით შეფასება მიიღო, ასევე ის გახდა კანის კინოფესტივალის ოქროს პალმის რტოს ყველაზე ახალგაზრდა მფლობელი მსახიობი. ასევე მოიგო „Trophée Chopard“ ჯილდო, წლის აღმავალი ქალის აპმლუაში, 2014 წლის კანის კინოფესტივალზე და ადელის ცხოვრებისთვის სულ 37 ჯილდოზე ნომინირებული იყო, სადაც რამდენიმე ჯილდო მოიგო.
ცხოვრება და კარიერა
ექსარკოპულოსი გაიზარდა პარიზის მე-19 რაიონში, Place des Fêtes-ის მახლობლად. მამამისი, დიდიერ ექსარკოპულოსი, გიტარის მასწავლებელია და დედამისი, მარინა ნიქუიეთი, მედდაა. ბაბუამისი წარმოშობით ბერძენია.
2006 წელს, ექსარკოპულოსი ერთ-ერთმა აგენტმა შენიშნა და მისი დებიუტი შედგა საფრანგეთის სატელევიზიო-პოლიციურ სერიალში R.I.S, სამეცნიერო პოლიცია. 2007 წელს, ცამეტი წლისას, მისი დებიუტი შედგა ფილმში ყუთები.
ადელი ასევე მონაწილეობდა ფილმებში: ტიმპელბახელები (2008), მორეკვა (2010), თურქთა უფროსი (2010), ჟინოს ისტორია (2011), თეთრი კვადრატი (2011), ჩემი ნაწილები (2012) და ადრე მე უფრო მუქი ვიყავი (2013), სანამ არ მოიპოვა საერთაშორისო აღიარება 2013 წლის ფილმით ადელის ცხოვრება, რომელიც დაფუძნებულია 2010 წლის ამავე სახელწოდების ფრანგულ გრაფიკულ რომანზე. ორივე, ექსარკოპულოსი და თანამეწყვილე ვარსკვლავი ლეა სეიდუ, დაჯილდოვდნენ ოქროს პალმის რტოთი, რეჟისორ აბდელათიფ ქეშიშთან ერთად, ამით ისინი გახდნენ პირველი ქალები, გარდა რეჟისორ ჯეინ კემპიონისა, რომლებმაც მიიღეს ეს ჯილდო. აგრეთვე ექსარკოპულოსი არის ყველაზე ახალგაზრდა პირი მათგან, ვინც მიიღო ეს ჯილდო. ადელმა მიიღო კრიტიკოსების ფართო დადებითი კრიტიკა და მისი სამსახიობო ოსტატობა დასახელდა წლის ერთ-ერთ საუკეთესოდ. Indiewire-ს კრიტიკოსმა ერიკ კონმა განაცხადა, რომ მისი აზრით ექსარკოპულოსის შესრულება იყო 2013 წლის საუკეთესო ქალი-მსახიობის შესრულება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 22 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1993 კატეგორია:ფრანგი მსახიობები
ქურდამირი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ქურდამირი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ტაგანროგის კულტურისა და დასვენების პარკი
300px|მინი|პარკის შესასვლელი ტაგანროგის კულტურისა და დასვენების პარკი (Парк культуры и отдыха) — ქალაქის პარკი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მდებარეობს პეტროვის ქუჩაზე.
ისტორია
1806 წლის 2 აპრილს, ტაგანროგის ხელმძღვანელმა ბარონ ბალთაზარ კამპენჰაუზენს ნება დართო ქალაქში გაეშენებინა პარკი. 1806 წლის 30 ივნისს ინჟინერმა შარჟინმა წარმოადგინა პარკის გეგმა, რომლის ნაწილში განთავსებული უნდა ყოფილიყო სამკურნალო მცენარეები, ხოლო ნაწილში ხილი და დეკორატიული მცენარეები. გაზაფხულზე და შემოდგომაზე მიმდინარეობდა მიწის სამუშაოები, რომლისთვისაც იყენებდნენ ციხის პატიმრებს. დაიგეგმა პლანტაცია, რამდენიმე ხეივანი და ბილიკები, გათხარეს ჭაბურღილები, ააშენეს შენობა დარაჯებისთვის და ინსტრუმენტების შესანახად, ჩატარდა პირველი გამწვანების ეტაპი.
1909 წელს ბაღში ყველა ხე გადაჭრეს და ახალი ხეები დარგეს. 1934 წელს ბაღი პარკად გადააკეთეს და მიანიჭეს მაქსიმ გორკის სახელი. ამის შემდეგ პარკს რამდენიმეჯერ მიენიჭა კულტურისა და დასვენების საუკეთესო პარკის წოდება.
2008 წელს მოახდინეს პარკის რეაბილიტაცია.
2012 წლის ოქტომბერში პარკში გასტროლებით იყო ვორონეჟის ოკენარიუმის მოძრავი დელფინარიუმი.
ჭადრაკის პავილიონი
პირველად პარკში ჭადრაკისა და შაშის პავილიონმა მუშაობა დაიწყო 1928 წლის მაისში ერთსართულიან სამკითხველო პავილიონში, რომელიც ააგეს 1927 წელს. 1992 წელს პავილიონი გადააკეთეს და გადაეცა კაფეს. 2012 წლის 4 აგვისტოს მოახდინეს პავილიონის რეკონსტრუქცია და საზეიმოდ, მეორედ გაიხსნა ჭადრაკის პავილიონი. მისი გახსნის ცერემონიალში მონაწილეობდა რუსეთის მთავრობის ვიცე-პრემიერი არკადი დვორკოვიჩი და როსტოვის ოლქის გუბერნატორი ვასილი გოლუბევი. გახსნის ცერემონიაზე გუბერნატორი გამოვიდა წინადადებით, ამავე პავილიონში მოეწყოთ საჭადრაკო ტურნირი გუბერნატორის თასზე.
ჭადრაკის პავილიონში გარდა ჭადრაკის ტურნირებისა იმართება სამხატვრო და ფოტო გამოფენები.
სქოლიო
კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:ტაგანროგის პარკები
ერდის პლატო
ერდის პლატო — კლდოვანი პლატო აფრიკაში. მდებარეობს ჩადის ჩრდილო-აღმოსავლეთში, ლიბიასთან და სუდანთან სახელმწიფო საზღვრის სიახლოვეს.
მთიანი პლატო აგებულია ქვიშაქვებით, მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან აღწევს 1115 მეტრს. ერდის პლატოზე იზრდება ქსეროფილური მარცვლოვნები და ბუჩქები. ერდის პლატოსა და ენედის პლატოს შორის მდებარეობს მურდის უდაბნო.
2005 წლამდე პირველი და ერთადერთი სამეცნიერო ექსპედიცია ამ შორეულ რეგიონში განხორციელდა 1923 წელს ოქსფორდის უნივერსიტეტის სტუდენტის აჰმედ ფაშა ჰასანეინის მიერ. 2005 წლის ბოლოს პლატოს კვლევას აწარმოებდა გერმანელმა გეოგრაფმა და კლიმატოლოგმა შტეფან კროპელინმა.
რენე შარი
რენე შარი (Réné Char; დ.14 ივნისი, 1907 — გ. 19 თებერვალი, 1988) — XX საუკუნის ფრანგი პოეტი და ფრანგული წინააღმდეგობის წევრი.
Episodes (ალბომი)
Episodes — ინგლისელი მულტი-ინსტრუმენტალისტ მაიკ ოლდფილდის კომპილაციური ალბომი, გამოცემული საფრანგეთში 1981 წელს. დისკი გამოსცა Virgin Records-მა. კომპილაციაში შეტანილი ზოგიერთი სიმღერა წარმოდგენილია ორიგინალური კომპოზიციის ნაწყვეტის სახით.
რენე შარი
ბიოგრაფია
რენე შარი დაიბადა ვოკლუზის დეპარტამენტში, საფრანგეთში, ემილი შარისა და მარი-ტერეზაა რუჟეს ოჯახში. მან თავისი ბავშვობა გაატარა ნევონში. რენე აქტიურად თამაშობდა რაგბის და ძალიან მაღალი იყო (1.92 მ).
ერდის პლატო
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩადის პლატოები
Episodes (ალბომი)
სქოლიო
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:1981 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Virgin Records-ის კომპილაციური ალბომები
რენე შარი
ბიოგრაფია
რენე მეგობრობდა ცნობილ მწერლებთან - ალბერ კამიუსთან, ჟორჟ ბატაისთან, მორის ბლანშოსთან და ისეთ გამოჩენილ მხატვრებთან, როგორიცაა პაბლო პიკასო, ჟოან მირო და ვიქტორ ბრაუნერი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 14 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1907 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1988
ქაზმოფიტები
ქაზმოფიტები (chasma — ნაპრალი და phyton — მცენარე) — მცენარეები, რომლებიც იზრდებიან ქვათა და კლდეთა ნაპრალებში. ლითოფილების განსაკუთრებული ჯგუფი.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცენარეები
ბაბენკივკა-პერშა
ბაბენკივკა-პერშა (Бабенківка Перша) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის სკადოვსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 413 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სკადოვსკის რაიონის სოფლები
ივრის აღკვეთილი
ივრის აღკვეთილი — დაცული ტერიტორია აღმოსავლეთ საქართველოში. მდებარეობს სიღნაღის მუნიციპალიტეტში. დაარსდა 1965 წელს. მისი ფართობი შეადგენს 1336 ჰექტარს. ივრის აღკვეთილში დაცულია მდინარე ივრის პირას მდებარე ჭალის ტყე. გავრცელებულია ქართული ზამბახი, ეიხლერის ტიტა, კოწახური, იალღუნი, ბერწყენა, საკმლის ხე, ღვია, წალის მუხა, ჯაგრცხილა, ძეძვი და სხვ. ძუძუმწოვრებიდან აქ გვხვდება გარეული ღორი, მგელი, წავი, ლელიანის კატა და სხვა. ფინველებიდან — ხოხობი, დურაჯი, კაკაბი, ფასკუნჯი, ორბი, ტყის ბუ, ჩეულებრივი კირკიტა. ქვეწარმავლებიდან — ხმელთაშუაზღვისპირული კუ, გიურზა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს აღკვეთილები
ქათმისკუჭა
ქათმისკუჭა, გიორგელა — ნემსიწვერას გვარის რამდენიმე სახეობის (Geranium columbinum, Geranium molle, Geranium pusllum) კრებითი სახელწოდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნემსიწვერასებრნი
აუგუსტ რეი
აუგუსტ რეი (August Rei; დ. 22 მარტი, 1886 — გ. 29 მარტი, 1963, სტოკჰოლმი) — ესტონელი სახელმწიფო მოღვაწე, დიპლომატი. ესტონეთის პრემიერ-მინისტრი 1928-1929 წწ. პირველი-მეხუთე მოწვევის რიიგიკოგუს დეპუტატი.
მონაწილეობდა რუსეთის 1905 წლის რევოლუციაში. 1918–1919 წლებში ესტონეთის დროებითი მთავრობის შრომის მინისტრია. 1932–1933 წლებში საგარეო საქმეთა მინისტრი. 1938–1940 წლებში ესტონეთის ელჩია სსრკ-ში. 1940 წელს გაიქცა შვედეთში, რითაც თავიდან აიცილა დაპატიმრება.
1945–1963 წლებში იყო ესტონეთის პრემიერ-მინისტრი და პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი დევნილობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესტონეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:რიიგიკოგუს წევრები კატეგორია:ესტონეთის საგარეო საქმეთა მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 22 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1886 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1963
გიორგი შპეტიშვილი
გიორგი შპეტიშვილი (დაბადების თარიღი უცნობია,  გარდაბანი) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ–რომაული ჭიდაობა). ჭაბუკებს შორის საერთაშორისო ტურნირის (სალაძის თასი) ბრინჯაოს მედლის მფლობელი (2016, თბილისი, საქართველო). ჭაბუკებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალოსანი (2018, ზაგრები, ხორვატია).
უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტრო
უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტრო  (უკრ. Міністерство охорони здоров'я України) — უკრაინის სახელმწიფო აღმასრულებელი ორგანო, რომელიც პასუხისმგებელია სახელმწიფო ჯანდაცვის სისტემის საქმიანობაზე და ფუნქციონირებს უკრაინის მინისტრთა კაბინეტის კონტროლის ქვეშ. სამინისტროს ხელმძღვანელობს უკრაინის ჯანდაცვის მინისტრი, რომელსაც კანონით დადგენილი წესით ნიშნავს უკრაინის უმაღლესი რადა.
ორგანიზაცია და სტრუქტურა
1989 წელს, საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, უკრაინამ მემკვიდრეობით მიიღო უკრაინის სსრ-ის ფართო და კარგად ცენტრალიზებული ჯანდაცვის სისტემა, რომელიც შეიქმნა აკადემიკოს სემაშკოს იდეების საფუძველზე. დამოუკიდებლობისა და ეკონომიკის დაშლის შემდეგ აშკარა გახდა, რომ ქვეყანას არ შეეძლო დამოუკიდებლად შეენარჩუნებინა ინსტიტუტებისა და დაწესებულებების ასეთი რთული კომპლექსი და შედეგად, საჭირო გახდა ფინანსური და ადმინისტრაციული უფლებამოსილების რეგიონულ დონეზე გადაცემა. ამ მოდელის მიხედვით, რეგიონულმა და ადგილობრივმა ხელისუფლებამ დამოუკიდებლად უნდა მართოს ჯანდაცვის დაწესებულებები მათ ტერიტორიაზე, ფუნქციურად რჩება სრულიად უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაში.
უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტროს სტრუქტურა მოიცავს შემდეგ დანაყოფებს:
ამოცანები
უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტროს ძირითადი ამოცანებია:
ხელმძღვანელობა
მოადგილეები
ჯანდაცვის რეფორმა უკრაინაში 2012-2017 წწ
2012 წლის 1 იანვრიდან უკრაინაში მიმდინარეობს ჯანდაცვის სისტემის რეფორმირება, დაწყებული „საპილოტე რეგიონებით“: ვინიციისს, დნეპროპეტროვსკის, დონეცკის ოლქები და ქალაქი კიევი.
რეფორმის ძირითადი მიზნებია საოჯახო მედიცინის დანერგვა უკრაინაში, სამედიცინო დაწესებულებების მკაფიო სტრუქტურირება დახმარების ტიპის მიხედვით: პირველადი (ამბულატორიული), მეორადი (სტაციონარული), მესამეული (რესპუბლიკური და რეგიონული სამედიცინო დაწესებულებების, მათ შორის დისპანსერების დონეზე), ასევე გადაუდებელი სამედიცინო დახმარება. ფინანსების ნაწილის გადანაწილება მეორადი რგოლიდან (საავადმყოფოები) პირველად რგოლზე (ამბულატორიები). მეორადი რგოლის (საავადმყოფოების) დაფინანსების გადანაწილება ადგილობრივი ბიუჯეტიდან რეგიონულ ბიუჯეტებზე. საავადმყოფოების ქსელის ოპტიმიზაცია, სანიტარიული და ეპიდემიოლოგიური სადგურების სისტემის შეცვლა სანიტარიული და ეპიდემიოლოგიური მომსახურებით SES დაწესებულებების მნიშვნელოვანი შემცირებით, სამედიცინო საგანმანათლებლო დაწესებულებების უკრაინის განათლების, მეცნიერების, ახალგაზრდობისა და სპორტის სამინისტროს დაქვემდებარებაში გადაცემა.
სქოლიო
კატეგორია:მედიცინა კატეგორია:უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტრო კატეგორია:ჯანდაცვა ქვეყნების მიხედვით
ჩანკაიბანიოსის რაიონი
ჩანკაიბანიოსის რაიონი (Distrito de Chancaybaños) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სანტა-კრუსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 625 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 942 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 33 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 120.04 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სანტა-კრუსის პროვინციის რაიონები
ტაკუარემბო
ტაკუარემბო (Tacuarembó) — ქალაქი ურუგვაიში. ტაკუარემბოს დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთით, მონტევიდეოდან 390 კმ-ის მანძილზე.
ქალაქი დაარსდა 1832 წლის 21 იანვარს და ეწოდებოდა სან-ფრუქტუოსო. 1912 წელს მიიღო ქალაქის სტატუსი და თანამედროვე სახელწოდება.
სქოლიო
კატეგორია:ურუგვაის ქალაქები
ზურაბ სეხნიაშვილი
ზურაბ სეხნიაშვილი (დ. 27 დეკემბერი, 1945, თელავი, საქართველოს სსრ) — ქართველი არქიტექტორი, მხატვარი-რეტავრატორი. აღგდენილი აქვს 60-ზე მეტი ისტორიული ძეგლი, მათ შორის მუშაობდა სვეტიცხოველზე, დავითგარეჯაზე. მონაწილეობა აქვს მიღებული მრავალ გამოფენაში.
ბიოგრაფია
1968 წელს დაამთავრა საქართველოს სახელმწიფო პოლიტექნიკური ინსტიტუტის არქიტექტურის ფაკულტეტი.
1965-1989 წლებში მუშაობდა ძეგლთა დაცვისა და რესტავრაციის სახელოსნოში. ამ დროის განმავლობაში, ნამუშევარი აქვს 60 ძეგლზე, მათ შორის სვეტიცხოველზე, ქსნის ციხეზე, დადიანების სასახლეზე ზუგდიდში, დრანდის ტაძარზე, შატილის კომპლექსზე, სამშვილდის ნაქალაქარზე, წმნინდა შიოს მონასტერზე რუისპირში, ყვარლის ეკლესიაზე, დავითგარეჯის მონასტერზე, ბერთუბანზე, უდაბნოზე, თელავის ერეკლე II-ის სასახლეზე და სხვა.
პერსონალური გამოფენები
სეხნიაშვილის ნახატები დაცულია კერძო კოლექციებში.
გალერეა
ზურაბ სეხნიაშვილის ნამუშევრები:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მხატვარ-რესტავრატორები კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:თელავში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 27 დეკემბერი კატეგორია:ქართველი ნონკონფირმისტები
იაკუბიცა
იაკუბიცა (Jakupica) ან მოკრა — ქედი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. უმაღლესი წერტილია მწვერვალი სოლუნსკა-გლავა, ზღვის დონიდან 2540 მეტრზე. სხვა მნიშვნელოვანი მწვერვალებია: კარაძიცა (2473 მ), პოპოვო-ბრდო (2380 მ), ოსტარ-ბრეგი (2365 მ), უბავა (2353 მ), ოსტარ-ვრვი (2275 მ) და დაუტიცა (2178 მ).
რელიეფს კვეთს მთის მრავალი ანკარა და სწრაფი მდინარე. დიდი ფართობები უჭირავს წიფელს, მუხასა და წიწვოვან ტყეებს. ასევე ცხადად შეიმჩნევა პირველყოფილი გამყინვარების ნაკვალევი. მრავალი ინსტიტუცია ამ ტერიტორიის ეროვნულ პარკად გამოცხადების რეკომენდაციას იძლევა.
ქედი ადვილად მისასვლელია მაკედონიის დედაქალაქ სკოპიედან. კარგ ამინდში, მწვერვალ სოლუნსკა-გლავადან შესაძლებელია საბერძნეთის ქალაქ სალონიკის დანახვა.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ მაკედონიის ქედები
ჯიჯი ჰადიდი
ჯიჯი ჰადიდი (Gigi Hadid; დ. 23 აპრილი, 1995) — ამერიკელი მოდელი. თანამშრომლობს სამოდელო სააგენტო IMG Models-თან. 2016 წელს, იგი ბრიტანეთის მოდის საბჭოს მიერ დასახელდა წლის საერთაშორისო მოდელად.
ადრინდელი წლები
ჯელენა ნორა ჰადიდი დაიბადა 1995 წლის 23 აპრილს, ლოს-ანჯელესში. არის უძრავი ქონების დეველოპერის, მუჰამედ ჰადიდის და ყოფილი მოდელის იოლანდა ჰადიდის პირველი შვილი. დედამისი გერმანელია, ხოლო მამისი პალესტინელი. ჰყავს და ბელა ჰადიდი და ძმა ანვარ ჰადიდი, ორივე მათგანი მოდელია. ჰყავს ორი უფროსი ნახევარდა, მარიელა და ალანა. 2013 წელს ჰადიდმა დაამთავრა მალიბუს უმაღლესი სკოლა, სადაც ფრენბურთის კაპიტანი და კომპეტენტური ცხენოსანი იყო.
1997-2012
ჯიჯი ჰადიდმა სამოდელო კარიერა 2 წლის ასაკში დაიწყო, მას შემდეგ, რაც პოლ მარჩიანომ, ტანსაცმლის ბრენდ „Guess“-ის დამფუძნებელმა აღმოაჩინა.
ჰადიდი სამოდელო კარიერას საბოლოოდ 2011 წელს დაუბრუნდა, მან განაახლა მუშაობა მარჩიანოსთან, ხოლო 2012 წელს გახდა Guess-ის სახე, მან Guess-თან სამი ფოტოსესია გადაიღო.
2012-2014
ნიუ-იორკში გადმოსვლის და IMG Models-თან თანამშრობლობის შემდეგ, მან New York Fashion Week-ზე თავისი სამოდელო დებიუტი შექმნა, როდესაც 2014 წელს, Desigual -ის სამოდელო სახლის ტანსაცმელით, შოუზე გაიარა. 2014 წლის 15 ივლისს, მან ითამაშა მსახიობთან და მოდელთან პატრიკ შვარცენეგერთან ერთად, დიზაინერის ტომ ფორდის, მიერ Eyewear შემოდგომა / ზამთრის კამპანიაზე. ის თანამასპინძლობდა „Daily Front Row“-ის „Fashion Media Awards“-ის ღონისძიებას, რომელიც ჩატარდა ნიუ-იორკში, 2014 წლის 5 სექტემბერს.
2014  წელს, იყო  ჟურნალ „Galore“-ს და ჟურნალ „Carine Roitfeld“-ის გარეკანზე.
2017-დღემდე
ჰადიდმა მონაწილეობა მიიღო Fendi-სა და Moschino-ს კამპანიებში. ის 2017 წელს, ასევე იყო, მაქს მარას აქსესუარების მთავარი სახე. იყო ვერსაჩეს ფოტოგრაფი გაზაფხული-ზაფხულის ჩვენებებზე.
იგი 2018 წლიდან დღემდე, თანამშრომლობს გაეროს ბავშთა ფონდთანთან, 25 აგვისტოს, იგი ბანგლადეშში გაემგზავრა, თავისი პირველი მისიის შესასრულებლად.
2019 წლის თებერვალს, მან მესამეჯერ მიიღო მონაწილეობა Victoria Secret-ის მოდის ჩვენებაზე.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მოდელები კატეგორია:დაბადებული 1995 კატეგორია:დაბადებული 23 აპრილი
ბაბენკოვე (იზიუმის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იზიუმის რაიონის სოფლები
პეშიროვო
სქოლიო
კატეგორია:სვეტი-ნიკოლეს თემის სოფლები
ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი 2006-2007
ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი 2006-2007 — ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის 76-ე გათამაშება. სეზონი დაიწყო 2006 წლის 27 აგვისტოს და დასრულდა 2007 წლის 17 ივნისს. რიგით 30-ედ ჩემპიონობა მოიპოვა მადრიდის „რეალმა“. მეორე ადგილოსანმა „ბარსელონამ“ მიიღო ამავე რაოდენობის ქულები მაგრამ ურთიერთშეხვედრებში დაფიქსირებული შედეგების გამო ჩემპიონად მადრიდის „რეალი“ გამოცხადდა. ჩემპიონატიდან გავარდნენ „სელტა“, „რეალ სოსიედადი“ და „ხიმნასტიკი“.
სქოლიო
კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის სეზონები
კალაურის წმინდა ნინოს ეკლესია
კალაურის წმინდა ნინოს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ კალაურში, კალაურის ხევის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება XVIII საუკუნეს.
ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია წვრილი რიყის ქვითა და კვადრატული აგურით. კედლები ძირითადად წესიერ, სწორხაზოვან რიგებად დაწყობილი რიყის ქვითაა ნაგები. წყობაში ერთმანეთისგან თანაბარი შუალედებით, ჩართულია აგურის თარაზული შრეები, კამარა, საბჯენი თაღები, შესასვლელთა ღიობები და სარკმელთა თაღები აგურისაა. შენობა შიგნით და გარედან შელესილი და შეთეთრებული ყოფილა. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. დასავლეთ კარი ნახევარწრიული თაღითაა გადახურული და გარედან ჩასმულია შეღრმავებულ, სწორკუთხა არეში, რომელიც დასრულებულია აგურის ხერხულა წყობით გამოყვანილი სამსაფეხურიანი ფრიზით. შიგნით შესასვლელი სწორკუთხაა როგორც სამხრეთ შესასვლელი.
საკურთხევლის ნახევარწრიულ აფსიდში შეისრულთაღოვანი სარკმელი და სამი შეისრულთაღოვანი ნიშაა. მათგან ორი სარკმლის ჩრდილოეთითაა, ერთი სამხრეთით. სამხრეთ და ჩრდილოეთით ერთ-ერთი ნიშა გეგმით ნახევარწრიულია და აგურით ნაწყობი კონქითაა გადახურული. ეკლესიის გრძივი კედლები ორ-ორი მარტივი პილასტრითაა დანაწევრებული, რომლებსაც შეისრული საბჯენი თაღები ეყრდნობა, შეისრულია კამარაც. თაღები კუთხის პილასტრებზეა დაყრდნობილი, თაღების ქუსლებთან ერთ ქვაში გამოკვეთილი თაროსებრი იმპოსტებია გამოყვანილი.
ეკლესიის კედლები დასრულებულია აგურით დასრულებული სამსახელურიანი ლავგარდნით, რომელიც ჩვეულებრივად ნაწყობი და კუთხე წინწამოწეულ აგურის რიგების მონაცვლეობითაა შექმნილი. ეკლესიის დასავლეთით, კედელზე აგურის პატარა სამრეკვლო ყოფილა დადგმული, რომლის საფუძველიღა იყო შემორჩენილი.
2010 წელს საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა დაცვის და გადარჩენის ფონდის დაფინანსებით დასრულდა ეკლესიის აღდგენითი სამუშაოები, რომლებიც 2005 წელს სოფლის მოსახლეობამ დაიწყო. 2011 წელს ეკლესია ამოქმედდა.
პილტსამაა (მდინარე)
პილტსამაა (Põltsamaa jõgi) — მდინარე ესტონეთის ცენტრალურ ნაწილში. სათავეს იღებს პანდივერეს მაღლობიდან და ჩაედინება მდინარე პედიაში. პილტსამაა ესტონეთის სიდიდით მე-3 მდინარეა. მისი საერთო სიგრძე 135 კილომეტრია, ხოლო აუზის ფართობი 1310 კმ². მდინარეზე გაშენებულია ქალაქი პილტსამაა.
რესურსები ინეტრნეტში
კატეგორია:ესტონეთის მდინარეები
რეტბა
რეტბა ან ვარდისფერი ტბა (Lac Rose; Retba) — მლაშე ტბა სენეგალში, მწვანე კონცხის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთით, დაკარის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. მისი ფართობი 3კმ²-ს შეადგენს, ხოლო მაქსიმალური სიღრმე 3 მეტრია. ტბას ეს სახელი წყლის ვარდისფერი შეფერილობის გამო ეწოდა, რაც წყალმცენარე მლაშე დუნალიელას და ჰალოფილური არქეების არსებობითაა განპირობებული. წყალმცენარე მლაშე დუნალიელა გამოყოფს წითელ პიგმენტს, რადგან იგი სინათლის შთანთქმაში ეხმარება და აწვდის ენერგიას, რომ წარმოქმნას ადენოზინტრიფოსფორმჟავა. წყლის ფერი მკვეთრად შეიმჩნევა მშრალი სეზონის განმავლობაში (ნოემბრიდან ივნისამდე), ხოლო ნაკლებად ხილულია წვიმიანი სეზონის დროს — ივლისიდან ოქტომბრამდე.
მარილიანობა
მინიატიურა|მარცხნივ|მარილის მოპოვება რეტბა ცნობილია მარილის დიდი მარაგით, ვინაიდან წყალში მარილის შემცველობა ზოგიერთ ადგილას 40 პრომილეს აღემატება. ეს ფაქტი გამოწვეულია იმით, რომ ტბაში აღწევს დიდი რაოდენობით ზღვის წყალი, რომელიც შემდეგ ორთქლდება, რის შედეგადაც რჩება მარილი. მკვდარი ზღვის მსგავსად, რეტბა ტივტივადობით გამოირჩევა და ადამიანებს შეუძლიათ ტივტივი.
რეტბიდან მოპოვებული მარილი ექსპორტზე გადის მთელს რეგიონში. მას იყენებენ სენეგალელი მეთევზეები, იმისთვის, რომ თევზი უკეთესად იყოს შენახული. ასევე, იგი მრავალი ეროვნული კერძის კომპონენტს წარმოადგენს.
რეტბაში არსებული თევზები ადაპტირებულნი არიან წყლის მარილიანობაზე, მაგრამ წყალში მარილის დიდი რაოდენობით შემცველობის გამო, ისინი ნორმალურ პირობებში მცხოვრებ თევზებთან შედარებით ზომით 4-ჯერ მცირენი არიან.
უსაფრთხოება
რეტბაში ბანაობა 10 წუთზე მეტი ხნის განმავლობაში არ არის ნებადართული, ვინაიდან იგი იწვევს კანის დამწვრობას. იმის გამო, რომ სენეგალელებს მარილის მოპოვებისთვის წყალში 6-7 საათით ყოფნა სჭირდებათ, ისინი თხილის კარაქს ამზადებენ, რადგან მისი საშუალებით თავიდან იცილებენ დამწვრობის საშიშროებას.
მსოფლიო მემკვიდრეობა
იუნესკო რეტბას განიხილავს, როგორც მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი.
სქოლიო
კატეგორია:სენეგალის ტბები
ბუჩქნარის მემინდვრია
ბუჩქნარის მემინდვრია (Microtus (Pitymys) majori) — ძუძუმწოვარი ცხოველი მღრღნელების რიგისა. გავრცელებულია ევროპაში, მცირე აზიაში, კავკასიაში. ბინადრობს ფოთლოვან და ნაწილობრივ შერეულ ტყეში, ბუჩქნარებში, მთაგორიან მდელოებზე. ვერტიკალურად ვრცელდება 2300 მ-მდე. ბუდეს იკეთებს სოროში, რომელსაც თვითონვე თხრის. შობს 3–4 ნაშიერს. წლის განმავლობაში მრავლდება 2–3-ჯერ. იკვებება მარცვლოვანი კულტურებით, ბალახით, თესლით, ბოლქვებით და ფესვებით. იძლევა რამდენიმე ქვესახეობას, რომელთაგან საქართველოში გავრცელებულია მცირეაზიური ბუჩქნარის მემინდვრია (M. m. majori), ბინადრობს ახალციხისა და ახალქალაქის ზეგნებზე, აჭარაში, აფხაზეთში, სვანეთში, რაჭაში, შიდა ქართლში; სურამული ბუჩქნარის მემინდვრია (M. m. suramensis), გვხვდება კავკასიონის ცენტრალურ ნაწილში, სურამთან, თრიალეთის ქედზე; დაღესტნური ბუჩქნარის მემინდვრია (M. m. dagegtanicus), გვხვდება თუშეთში, ხევსურეთში.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუხი მემინდვრია
ლა-ესპერანსის რაიონი (სანტა-კრუსი)
ლა-ესპერანსის რაიონი (Distrito de La Esperanza) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სანტა-კრუსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 700 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 116 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 52 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 59.7 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:სანტა-კრუსის პროვინციის რაიონები
როგნედა ღამბაშიძე
როგნედა ღამბაშიძე (დ. 14 იანვარი, 1922, ზესტაფონი — გ. 27 ივნისი, 1993) — ქართველი ენათმეცნიერი, მეცნიერი, პედაგოგი.
ბიოგრაფია
1943 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი, 1946 წელს — ასპირანტურა.
1946-1953 წლებში მუშაობდა პუშკინის სახელობის თბილისის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში ჯერ უფროს მასწავლებლად, შემდეგ კი ქართული ენის კათედრის გამგედ. 1955 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე ხელმძღვანელობდა ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ქართული სამეცნიერო ტერმინოლოგიის განყოფილებას. 1949 წელს დაიცვა საკანდიდატო, 1988 წელს კი სადოქტორო დისერტაცია. მის სამეცნიერო მოღვაწეობაში ორი ძირითადი მიმართულება გამოიკვეთა: ერთია ქართული სამეცნიერო ტერმინოლოგიის თეორიულ და პრაქტიკულ საკითხებზე მუშაობა, მეორე — ქართული დიალექტოლოგიის საკითხების კვლევა. მნიშვნელოვანია მისი წვლილი სხვადასხვა სამეცნიერო ტერმინოლოგიის შემუშავება-დახვეწის საქმეში. 40 წლის მანძილზე მისი ხელმძღვანელობით და რედაქტორობით შეიქმნა და დაიბეჭდა 35 სამეცნიერო ტერმინოლოგია: ტექნიკური, სოფლის მეურნეობის, ფიზიკის, იურიდიული, გეოგრაფიის, ქიმიის, მეტალურგიის, მართვის ავტომატიზებული სისტემების, რადიოელექტრონიკისა და მრავალი სხვა. ცალკე უნდა აღინიშნოს მისი გამოკვლევები სამეცნიერო ტერმინოლოგიის თეორიულ პრობლემებზე, მისი მონაწილეობა საერთაშორისო თუ რეგიონალურ თათბირებზე, კონფერენციებსა და სიმპოზიუმებში. როგნედა ღამბაშიძის თეორიული კვლევის შედეგები შეჯამებულია მონოგრაფიაში „ქართული სამეცნიერო ტერმინოლოგია და მისი შედგენის ძირითადი პრინციპები“ (1986). განსაკუთრებულია მისი დამსახურება ქართული ენის ინგილოური დიალექტის შესწავლის საქმეში, რისი ღირსეული დაგვრიგვინებაც მისი „ქართული ენის ინგილოური ლექსიკონი“ (1988) იყო. მასვე ეკუთვნის ორიგინალური სახელმძღვანელო „ქართული ენის თვითმსაწავლებელი“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
სნუკერის სეზონი 1980-1981
სნუკერის სეზონი 1980-1981 — სნუკერის პროფესიონალური ტურნირების სერია 1980-1981 წლებში. სეზონის სამი მთავარი ტურნირის გამარჯვებულები: დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი — სტივ დეივისი (ინგლისი), მასტერსი — ალექს ჰიგინსი (ჩრდილოეთი ირლანდია), მსოფლიო ჩემპიონატი — სტივ დეივისი (ინგლისი). სულ გაიმართა 13 შეჯიბრი.
ოფიციალური რეიტინგი
სნუკერის მსოფლიო რეიტინგის ტოპ 16 მოთამაშე.
სქოლიო
კატეგორია:სნუკერის სეზონები კატეგორია:1980 წელი სნუკერში კატეგორია:1981 წელი სნუკერში
ნინო ჩიხლაძე
ნინო ჩიხლაძე (დაბადების თარიღი უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (უშუ). მსოფლიო ჩემპიონატის (ტაიცზიციუანში) ბრინჯაოს მედლის მფლობელი (2018, ბურგასი, ბულგარეთი). ახალგაზრდებს შორის კუნგფუს მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის მედალოსანი (2019, ემეიშანი, ჩინეთი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი უშუისტები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
პიერ ბუიოია
პიერ ბუიოია (Pierre Buyoya; დ. 24 ნოემბერი, 1949 — გ. 17 დეკემბერი, 2020) — ბურუნდელი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე. მაიორი. ბურუნდის პრეზიდენტი 1987-1993 და 1996-2003 წლებში.
ბიოგრაფია
პიერ ბუიოია დაიბადა 1949 წლის 24 ნოემბერს რუანდა-ურუნდის (აჟამად ბურუნდი) ბურურის პროვინციის პატარა ქალაქ რუტოვუში. მიეკუთვნება ტუტსის ეთნიკურ ჯგუფს. დაწყებითი განათლება მიიღო რუტოვუს კათოლიკურ მისიაში. 1967-1982 წლებში სწავლობდა ბელგიის, საფრანგეთისა და გფრ-ის სამხედრო სასწავლებლებში. 1984-1987 წლებში შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის ოფიცერია.
1987 წელს ჟან ბაპტისტ ბაგაზას რეჟიმის წინააღმდეგ პიერ ბუიოიამ მოახდინა სამხედრო გადატრიალება და თავი მესამე რესპუბლიკის პრეზიდენტად გამოაცხადა. 1987-1988 წლებში იყო ასევე ქვეყნის თავდაცვის მინისტრი. პირველ რიგში მან შეწყვიტა კათოლიკური ეკლესიის დევნა და გაათავისუფლა პოლიტპატიმრები ციხეებიდან. 1988 წლის აგვისტოში ქვეყანაში დაიწყო ეთნიკური შეტაკებები. ტუტსის არმიამ შეძლო წესრიგის აღდგენა, მაგრამ დაიღუპა 5 000 ჰუტუს ტომის წარმომადგენელი და 60 ათასი ამავე ტომიდან იძულებული გახდა ქვეყნიდან გაქცეულიყო. ამ ამბების შემდეგ ბუიოიამ დაიწყო ეროვნული შერიგების პროგრამა. მან ჰუტუს წარმომადგენელი დანიშნა პრემიერ-მინისტრად და ისინი მთავრობაში შეიყვანა. 1993 წელს გამართულ პირველ დემოკრატიულ საპრეზიდენტო არჩევნებში გაიმარჯვა ჰუტუს ტომის წარმომადგენელმა მელშიორ ნდადაიემ.
ამავე წლის ოქტომბერში მოკლეს ქვეყნის პრეზიდენტი ნადადაიე, იგი შეცვალა სიპრიენ ნტარიამირამ, რომელიც 1994 წელს ავიაკატასტროფაში დაიღუპა. დაპირისპირება ჰუტუსა და ტუტსის ტომებს შორის არ შეწყვეტილა. 1996 წელს ბუიოიამ დაამხო პრეზიდენტი სილვესტრე ნტიბანტუნგანია და ხელისუფლების სათავეში დარჩა 2003 წლამდე. მან გააუქმა პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა, რომელიც ტრადიციულად ეკავა ჰუტუს ტომის წარმომადგენელს, თუკი პრეზიდენტი იქნებოდა ტუტსის ტომიდან. 2001 წელს ეკონომიკური სანქციების საფრთხის შიშით პიერ ბუიოიამ ჩამოაყალიბა ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობა და ამ თანამდებობაზე დანიშნა ჰუტუს ეთნიკური ჯგუფის წარმომადგენელი დომიტიენ ნდაიზიეი, რომელსაც ხელშეკრულების თანახმად წელიწადნახევარში გადასცა სახელმწიფოს მეთაურის თანამდებობა. თავად ბუიოიამ როგორც ყოფილმა პრეზიდენტმა, მიიღო მუდმივი სენატორის სტატუსი. 2008 წელს იგი ხელმძღვანელობდა აფრიკის კავშირის სამშვიდობო მისიას ჯერ ჩადიში, ხოლო შემდეგ მალიში.
2020 წლის 19 ოქტომბერს ბურუნდის უზენაესმა სასამართლომ დაუსწრებლად მიუსაჯა სამუდამო პატიმრობა 1993 წელს ნდადაიეს მკვლელობის გამო.
2020 წლის დეკემბერში კორონავირუსით დაინფიცირდა მალიში. იგი მოათავსეს ბამაკოს პოსპიტალში, საიდანაც გადაიყვანეს პარიზში. დაიღუპა საავადმყოფოსკენ მიმავალ სასწრაფო დახმარების მანქანაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2020 კატეგორია:ბურუნდის პრეზიდენტები კატეგორია:COVID-19-ის პანდემიით გარდაცვლილები საფრანგეთში
ნერვული ინჟინერია
მიმოხილვა
ნეირომეცნიერების სფერო ისეთ მეცნიერებებზე დაყრდნობით ვითარდება როგორიცაა: გამოთვლითი ნეირომეცნიერება, ექსპერიმენტული ნეირომეცნიერება, კლინიკური ნეიროლოგია, ელექტრო ინჟინერია, ცოცხალი ნერვული ქსოვილების სიგნალების დამუშავება; ასევე მოიცავს  რობოტიკის, კიბერნეტიკის, კომპიუტერული ინჟინერიის, ნერვული ქსოვილების ინჟინერიის, ნანოტექნოლოგიისა და მატერიალური მეცნიერებების ელემენტებს. ამ სფეროს მიზანია ნერვული სისტემებისა და ხელოვნური მოწყობილებების ურთიერთკავშირით  ადამიანური ფუნქციების რეკონსტრუქცია და გაზრდა.
ნეირო ინჟინერიის უახლოესი კვლევები სენსორულ და მოტორულ სისტემებში კოდირების სისტემის გაანალიზებასა და ინფორმაციის დამუშავებას, ამ პროცესის პატოლოგიურ მდგომარეობაში ცვალებადობის  კვანტიფიცირებას და მისი  ხელოვნური ხელსაწყოების გამოყენებით ( მათ შორის ტვინსა და კომპიუტერს შორის ურთიერთკავშირითა და ნეიროპროთეზებით)  მანიპულაციის პროცესის შესაწავლას ეხებოდა.
სხვა კვლევები ძირითადად კონცენტრირებულია ექსპერიმენტულ გამოკვლევებზე, მათ შორის ნერვული იმპლანტების დაკავშირებაზე გარე ტექნოლოგიებთან.
ნეიროჰიდროდინამიკა არის ნეიროინჟინერიის ერთ-ერთი განხრა, რომელიც ფოკუსირდება ნევროლოგიური სისტემების ჰიდროდინამიკაზე.
ისტორია
იქედან გამომდინარე, რომ ნეიროინჟინერია ახალი სფეროა, მასთან დაკავშირებული ინფორმაცია და კვლევების რაოდენობა საკმაოდ შეზღუდულია, თუმცა ეს სფერო დღეს სწრაფად პროგრესირდება. პირველი ორი ჟურნალი, რომლელბშიც ნეირო ინჟნერიასთან დაკავშირებული საკითხები მიმოიხილებოდა 2004 წელს გამოვიდა: „The Journal of Neural Engineering“ და „The Journal of NeuroEngineering and Rehabilitation“. დღესდღეობით კი ძირითადად IEEE-ს ორგანიზებით ტარდება საერთაშორისო კონფერენციები, სადაც უახლესი კვლევების შედეგები განიხილება.
საფუძვლები
ნეიროინჟინერიის საფუძვლები ნეირონების, ნერვული ქსელებისა და ნერვული სისტემების ფუნქციების გაზომვად მოდელებს შორის კავშირს მოიცავს,რაც გულისხმობს იმ ხელსაწყოებისა და ტექნიკის  განვითარების ხელშეწყობას, რომელთა საშუალებითაც სიგნალების კონტროლი, გადართაგმნა  და შესაბამისი პასუხის მოძებნაა შესაძლებლი.
ნეირომეცნიერება
გზავნილები, რომელსაც სხეული იყენებს ფიქრების, გრძნობების, მოძრაობის კონტროლისა და გადარჩენისთვის, მომართულია ნერვული იმპულსებიდან, რომელიც გადაეცემა ტვინის ქსოვილებს შორის და სხეულის დანარჩენ ნაწილებში. ნეირონები წარმოადგენენ ნერვული სისტემის 1 ძირითად ფუნქციონალურ საშუალებას და არიან სპეციალიზირებული უჯრედები, რომელთაც შეუძლიათ გაგზავნა სიგნალებისა ,რომლებიც ქმნიან გადარჩენისათვის და სასიცოცხლოდ აუცილებელ მაღალი და დაბალი დონის ფუნქციებს. ნეირონებს აქვთ სპეციალური ელექტრო-ქიმიური თვისება, რომლის მეშვეობითაც ისინი ამუშავებენ ინფორმაციას და გადასცემენ მათ სხვა უჯრედებს. ნეირონული აქტივობა დამოკიდებულია ნერვული მემბრანის პოტენციალზე და მის ცვლილებაზე მემბრანის გასწვრივ და პარალელურად. მუდმივი ძაბვა, ცნობილი როგორც მემბრანული პოტენციალი, ჩვეულებრივ შემთხვევაში არის შენარჩუნებული იონების გარკვეული კონცენტრაციით ნეირონული მემბრანების პარალელურად. დარღვევები, ცვლილებები ძაბვაში ცვლის პოლარიზაციას და არღვევს ბალანსს მემბრანის გარეთ. როცა მემბრანის დეპოლარიზება გადაცდება მის ზღვრულ პოტენციალს ის წარმოქმნის სამოქმედო პოტენციალს, რომელიც არის მთავარი წყარო სიგნალის გადაცემის, რომელიც ცნობილია როგორც ნერვული სისტემის ნეიროტრანსმისია. სამოქმედო პოტენციალი ქმნის იონების ნაკადს აქსონის პარალელურად და ბოლოს. ეფექტიანი ძაბვა, ქმედების პოტენციალი ან იგივე „ელექტრული სიგნალი“ იწვევს ელექტრულ ცვლილებებს სხვა უჯრედში. სიგნალები შეიძლება წარმოიქმნას ელექტრული, ქიმიური, მაგნიტური, ოპტიკური და სხვა აღმგზნები ფორმების მეშვეობით, რომლებიც ცვლილებას ახდენენ მუხტების დინებაზე და შესაბამისად ცვლიან ძაბვის დონეებს ნეირონული მემბრანების გასწვრივ (He 2005).
The Complete Mike Oldfield
The Complete Mike Oldfield — ინგლისელი მულტი-ინსტრუმენტალისტ მაიკ ოლდფილდის კომპილაციური ალბომი, გამოცემული Virgin Records-ის მიერ 1985 წელს. ეს ორმაგი ალბომი დაყოფილია ოთხ სექციად. პირველია ინსტრუმენტული სექცია, მეორეა ვოკალური, მესამეა კომპლექსური, ხოლო მეოთხე - საკონცერტო.
ნერვული ინჟინერია
ნეირომექანიკა
ნეირომექანიკა არის ნეირობიოლოგიის, ბიომექანიკის, მგრძნობელობისა და აღქმის, და რობოტიკის გაერთიანება(Edwards 2010). მკვლევარები იყენებენ თანამედროვე ტექნოლოგიებსა და მოდელებს, რათა შეისწავლონ მექანიკური თვისებები ნერვული ქსოვილებისა და მათი გავლენის ქსოვილების  უნარსა (შეეწინააღმდეგონ და წარმოქმნან ძალა და მოძრაობა) და უძლურებაზე ტრავმული დატვირთვისგან(Laplaca & Prado 2010). მოცემული კვლევის სფერო ყურადღებას ამახვილებს ინფორმაციის გარდაქმნების, ცვლილებების „გადათარგმნაზე“ ნერვ-კუნთოვან და ჩონჩხის სისტემებს შორის, იმისათვის რომ განავითაროს ამ სისტემების ოპერაციასთან და ორგანიზაციასთან დაკავშირებული ფუნქციები და სამართავი წესები(Nishikawa et al. 2007). ნეირომექანიკის სიმულირება შესაძლებელია ნერვული წრედების კომპიუტერული მოდელის დაკავშირებით ცხოველის სხეულის მოდელთან, რომელიც წარმოდგენილია ვირტუალურ ფიზიკურ სამყაროში(Edwards 2010). ექსპერიმენტული ანალიზი ბიომექანიკის, რომელიც მოიცავს მოძრაობების კინემატიკას და დინამიკას, მოძრაობის დროს მოტორული და მგრძნობელობითი უკურეაქციების პროცესსა და ნიმუშს, წრედულ და სინაფსურ კავშირებს ტვინში ,რომელიც პასუხისმგებელია მოტორულ კონტროლზე, არის მიმდინარე კვლევების საგანი, რათა უკეთ მოხდეს ცხოველის კომპლექსური მოძრაობის გაგება. ჯორჯიის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის, დოქტორი მიშელ ლაპლასას, ლაბორატორია ჩართულია კვლევებში, რომლებიც ეხება უჯრედული კულტურების მექანიკურ გაწელვას და   ბრტყელი და სამგანზომილებიანი უჯრედოვანი კულტურების წანაცვლებით დეფორმაციას. მოცემული პროცესების გაანალიზება ხელს შეუწყობს ფუნქციონალური მოდელების განვითარებას, რომლის მეშვეობითაც შესაძლებელია მოცემული სისტემების აღწერა სპეციალურად განსაზღვრული პარამეტრებით. ნეირომექანიკა მიზნად ისახავს გააუმჯობესოს ფიზიოლოგიური ჯანმრთელობის პრობლემების მკურნალობის მეთოდები,რომელიც მოიცავს პროთეზების დიზაინის ოპტიმიზაციას, მოძრაობის აღდგენას ტრავმის შემდგომ, მობილური რობოტების დიზაინსა და კონტროლს. სამგანზომილებად ჰიდროგელში სტრუქტურების შესწავლით მკვლევარებს შეუძლიათ   ნერვული უჯრედების მექანო-თვისებების ახალი მოდელის იდენტიფიცირება.მაგალითისთვის ლაპლასამ განავითარა ახალი მოდელი ,რომელიც აჩვენებს ,რომ დაძაბულობა (დაჭიმვა) თამაშობს დიდ როლს უჯრედულ კულტურებში(LaPlaca et al. 2005).
ნერვული აღდგენა და ზრდის განახლება
ნეიროინჟინერია და რეაბილიტაცია იყენებს ნეირომეცნიერებასა და ინჟინერიას იმისათვის, რომ გამოიკვლიოს ცენტრალური და პერიფერიული ნერვული სისტემა და იპოვოს დაზიანებით ან დისფუნქციით წარმოქმნილი პრობლემების კლინიკური გადაჭრის გზები. ნეირორეგენერაციაში გამოიყენება ინჟინრული ხელსაწყოები და მასალები, რომლებიც ხელს უწყობს ნეირონების ზრდას , ისეთ შემთხვევებში, როცა ხდება პერიფერიული ნერვის დაზიანება, ზურგის ტვინის დაზიანება და თვალის ბადურის დაზიანება. გენური ინჟინერია და ქსოვილთა ინჟინერია ავითარებენ კარკასს ზურგის ტვინისათვის, რათა მოხდეს ნევროლოგიური პრობლემების გადაჭრა (Schmidt & Leach 2003).
ნერვული ვიზუალიზაცია
ნეიროიმეჯინგის (ნერვული ვიზუალიზაცია) ტექნოლოგია გამოიყენება როგორც ნერვული კავშირების,ასევე ტვინის სტრუქტურისა და ფუნქციონირების  გამოსაკვლევად.ნეიროიმეჯინგის ტექნოლოგია მოიცავს ფუნქციონალურ მაგნიტო რეზონანსულ ტომოგრაფს (fMRI), მაგნიტო რეზონანსულ ტომოგრაფს (MRI), პოზიტრონულ ემისიურ ტომოგრაფსა (PET) და აქსიალურ კომპიუტერულ ტომოგრაფს (CAT). ფუნქციონალური ნეიროიმეჯინგის კვლევები ეხება იმ ფაქტის შესწავლას თუ ტვინის რა ნაწილი ასრულებს კონკრეტულ დავალებას. fMRI ზომავს ჰემოდინამიკის აქტივობას, რომელიც მჭიდრო კავშირშია ნერვულ აქტივობასთან. ის იკვლევს ტვინს, სკანერის გარკვეულ ტალღის სიგრძეზე დარეგულირებით, რათა დაინახოს ტვინის რა ნაწილი აქტიურდება სხვადასხვა დავალების დროს, კერძოდ რომელი ნაწილი „ინთება“ სხვადასხვა რამის კეთებისას. PET, CT სკანერები და ელექტროენცეფალოგრამა (EEG) ამჟამად ვითარდება და გამოიყენება იმავე მიზნებისთვის.
ბაბენკოვო (კიროვსკოეს რაიონი)
ბაბენკოვო (Бабенкове) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ყირიმის ავტონომიური რესპუბლიკის კიროვსკოეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 645 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კიროვსკოეს რაიონის სოფლები
რუტოვუ
ქალაქ რუტოვუში დაიბადა ბურუნდის პირველი სამი პრეზიდენტი: მიშელ მიჩომბერო, ჟან ბაპტისტ ბაგაზა და პიერ ბუიოია.
რუტოვუში განვითარებულია ტურიზმი. ტურისტებს ღებულობს მთა კიკიზის გამო, რომელიც ითვლება თეთრი ნილოსის სათავედ.
პედია
პედია (Pedja jõgi) — სიდიდით მეოთხე მდინარე ესტონეთში. მდინარე სათავეს იღებს პანდივერეს მაღლობზე მდებარე დასახლება სიმუნადან და ჩაედინება მდინარე ემაიიგიში. მდინარის საერთო სიგრძე 122 კილომეტრია, ხოლო აუზის ფართობი 2719 კმ².
ლექართის შვიდი ეკლესიის მონასტერი
ლექართის შვიდი ეკლესიის მონასტერი (Yeddi Kilsə monastır kompleksi) — კავკასიის რეგიონის ერთ-ერთი უძველესი სამონასტრო კომპლექსი დღევანდელი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის შემადგენლობაში. მდებარეობს ისტორიულ ჰერეთში, კახის რაიონის სოფლების, ლექითსა (ლექართი) და ლექით ქოთოქლუს შორის.
მონასტერი განთავსებულია ლექართიდან ჩრდილოეთით 2-ოდე კმ-ში, კავკასიონის ქედის სამხრეთ დამრეც კალთებს შუა, ერთ-ერთ შედარებით მოვაკებულ ადგილზე. დღევანდელი იქაური მუსლიმი მოსახლეობა (ლეკები) ამ ადგილებს „ქილისალარს“ ეძახის, რაც მათ ენაზე ნიშნავს ეკლესიებს. სხვადასხვა სახის სამონასტრო დანიშნულების ნაგებობათა შორის თორმეტამდე ეკლესიაა. მათგან ორი დიდ ტაძარს წარმოადგენს. დასავლეთით მდებარე – შვერილ აფსიდიანი გუმბათიანი შენობაა, დღეს უკვე ნანგრევებად ქცეული.
ლექართის სამონასტრო ანსამბლი ძველად გალავნით ყოფილა შემოზღუდული, რომლის ფრაგმენტები და ნანგრევების ნაშთები დღემდე კიდევ არსებობს.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები აზერბაიჯანში კატეგორია:ქართული არქიტექტურული ძეგლები საზღვარგარეთ კატეგორია:ჰერეთი
ადამა ბაროუ
ბიოგრაფია
ბაროუ დაიბადა მანქამანგ-კუნგაში, პატარა სოფელში ქალაქ ბასეს მახლობლად. თავდაპირველად სწავლობდა კობა-კუნდას დაწყებით სკოლაში, შემდეგ კი კრაბის კუნძულის საშუალო სკოლაში ბანჯულში. სტიპენდიის მოპოვების შემდეგ დაიწყო სწავლა მუსლიმურ უმაღლეს სკოლაში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:გამბიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1524
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 1524 მიიღეს ერთხმად 2004 წლის 30 იანვარს, მას შემდეგ, რაც კიდევ ერთხელ დაადასტურეს ყველა რეზოლუცია საქართველოსა და აფხაზეთის შესახებ, კერძოდ გაეროს რეზოლუცია 1462 (2003), საბჭომ გადაავადა გაეროს დამკვირვებელთა მისიის მანდატი საქართველოში, 2004 წლის 31 ივლისამდე.
დაკვირვება
რეზოლუციის პრეამბულაში, საბჭომ ხაზი გაუსვა, რომ მიუღებელია მხარეებს შორის მოლაპარაკებებში პროგრესის არარსებობა. საბჭომ დაგმო გაეროს დამკვირვებელთა მისიის შვეულმფრენის ჩამოგდება 2001 წლის ოქტომბერში, რის შედეგადაც ცხრა ადამიანი დაიღუპა, ასევე სინანულით აღინიშნა ისიც, რომ დამნაშავეები თავდასხმაში ვერ დადგინდა. საბჭომ მიესალმა დსთ-სა და გაეროს დამკვირვებელთა მისიის სამშვიდობო ძალების წვლილს სამშვიდობო პროცესში. 2004 წლის იანვარში, საქართველოში ჩატარდა საპრეზიდენტო არჩევნები, რის შედეგად, საბჭომ ახალ მთავრობას შესთავაზა სამშვიდობო მოლაპარაკებების გაგრძელება.
გადაწყვეტილებები
უშიშროების საბჭომ მიესალმა სიტუაციის მოსაგვარებლად პოლიტიკური ძალისხმევას, კერძოდ, „უფლებამოსილებათა ძირითადი პრინციპების განაწილებას თბილისსა და სოხუმს შორის“, რომელიც ხელი უნდა შეეწყო მოლაპარაკებებს. რეზოლუციაში გამოხატულია სინანული, რომ არ არსებობს პროგრესი, რეგიონის პოლიტიკური სტატუსის შესახებ მოლაპარაკებებში, შემდგომ მოუწოდა ორივე მხარეს, გადალახონ ორმხრივი უნდობლობა. დაგმეს 1994 წლის ცეცხლის შეწყვეტისა და ძალთა დაშორიშორების შესახებ შეთანხმების ყველა დარღვევა. საბჭომ, ასევე მიესალმა კოდორის ხეობაში დაძაბულობის კლებას და ორივე მხარის მიერ, 2002 წლის 2 აპრილს, პროტოკოლის ხელმოწერას. აღენიშნა სამოქალაქო მოსახლეობის შეშფოთება და ქართულ მხარეს ეთხოვა უზრუნველყო გაეროს სადამკვირვებლო მისიისა და დსთ-ს ჯარების უსაფრთხოება ხეობაში.
რეზოლუცია მოუწოდებს ორივე მხარეს განაახლონ სამშვიდობო პროცესი, მოუწოდებს მიიღონ სასწრაფო გადაწყვეტილებები ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა ლტოლვილთა და იძულებით გადაადგილებულ პირთა დაბრუნება და კიდევ ერთხელ დაადასტურა დემოგრაფიული ცვლილებების დაუშვებლობა კონფლიქტის შედეგად. როგორც საქართველოს, ისე აფხაზეთს მოუწოდეს შეექმნათ ერთობლივი შეფასების მისია გალის რეგიონში, კერძოდ აფხაზეთს მოუწოდეს, გაუმჯობესა სამართალდამცავი მექანიზმები, აღმოეფხვრა ეთნიკური ქართველების დედაენაზე სწავლის პრობლემა და უზრუნველყო დევნილთა უსაფრთხოება დაბრუნებისას.
საბჭომ კიდევ ერთხელ მოუწოდა ორივე მხარეს, მიიღონ ზომები 2001 წლის ოქტომბერში გაეროს მისიის შვეულმფრენის ჩამოგდებაში პასუხისმგებელი პირების მიმართ, ასევე მიესალმა უსაფრთხოების იმ ზომებისთვის, რომელიც შვეულმფრენის ჩამოგდების შემდეგ მიიღეს. ასევე, ორივე მხარე მოსთხოვეს შეეცვალათ სამხედრო რიტორიკა და უკანონო შეიარაღებული დაჯგუფები, აგრეთვე უზრუნველყოთ გაეროს პერსონალის უსაფრთხოება. გარდა ამისა, გამოხატული იყო შეშფოთება გალის რაიონში არსებული უსაფრთხოებათან დაკავშირებული ვითარების გამო, სადაც დაფიქსირდა ხელახალი მკვლელობები და ასევე დაფიქსირდა გაეროს სადამკვირვებლო მისიის და დსთ-ს სამშვიდობო პერსონალის გატაცების ფაქტები, რომელიც საბჭომ დაგმო.
სქოლიო
1524 კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები აფხაზეთის შესახებ კატეგორია:გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები საქართველოს შესახებ კატეგორია:აფხაზეთის კონფლიქტი კატეგორია:2004 წელი საქართველოში
უადაის პლატო
უადაის პლატო — პლატო ჩადის აღმოსავლეთ ნაწილში, სუდანთან სახელმწიფო საზღვრის გასწვრივ. ჩადის აღმოსავლეთში ენედის და უადაის პლატოები ქმნიან აუზისკენ თანდათანობითი დაფერდების სახეს, რომელიც ეშვება ჩადის ტბაში. პლატოს ცენტრალურ მთიანეთში აღმართულია გუერას მთა, რომლის სიმაღლე ზღვის დონიდან შეადგენს 1790 მეტრს.
მდინარე ბათა მთავარი დამშრალი მდინარეა ამ რეგიონში, რომელშიც პლატოს დასავლეთით, წვიმების სეზონის პერიოდში, დინებას წყალი მოაქვს მოკლე წყალმოვარდნების დროს.
სქოლიო
კატეგორია:ჩადის პლატოები
მერი ფელინი
მერი ფელინი (Mary Fallin, დ. 9 დეკემბერი, 1954, უორენსბურგი, მისურის შტატი) — ამერიკელი პოლიტიკოსი, აშშ-ის რესპუბლიკური პარტიის წარმომადგენელი. ოკლაჰომის შტატის 27-ე გუბერნატორი (2011-2019 წწ.). ოკლაჰომის შტატის წარმომადგენელთა პალატის წევრი 1990-1995 წლებში და აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის წევრი 2007-2011 წლებში.
ბიოგრაფია
მერი ფელინი (დაბადებით მერი ქოუფლენდი) დაიბადა 1954 წლის 9 დეკმებერს მისურის შტატის ქალაქ უორენსბურგში, მერი ჯოსა და ჯოზეფა ჰიუტონ ქოუფლენდის ოჯახში. მისი დედა და მამა სხვადასხვა დროს იყვნენ ქალაქ ტეკუმსეს მერები, სადაც მერი გაიზარდა. ტეკუმსეს საშუალო სკოლის დასრულების შემდეგ მერიმ სწავლა გააგრძელა შოუნის ბაპტისტურ უნივერსიტეტში და ოკლაჰომის ცენტრალურ უნივერსიტეტში, ედმონტში. ფელინმა მეცნიერების ბაკალავრის ხარისხი მიიღო ასევე ოკლაჰომის შტატის უნივერსიტეტში.
1990 წელს მერი ფელინი აირჩიეს ოკლაჰომის შტატის წარმომადგენელთა პალატაში. 1995 წელს ფელინი აირჩიეს ოკლაჰომის შტატის ვიცე-გუბერნატორად და გახდა პირველი ქალი და პირველი რესპუბლიკელი ამ თანამდებობაზე. როგორც ვიცე-გუბერნატორმა, ფელინმა შტატის სენატის პრეზიდენტის თანამდებობა დაიკავა, ასევე შევიდა ათი ერთეული საბჭოსა და კომისიის შემადგენლობაში. აღნიშნულ თანამდებობაზე თორმეტწლიანი მმართველობის დროს იგი ატარებდა აგრესიულ პოლიტიკას, რომელიც ფოკუსირებული იყო ეკონომიკურ განვითარებაზე, განათლებაზე, ჯანმრთელობის დაცვასა და სახელმწიფო რეფორმებზე.
2006 წლის 7 ნოემბერს მერი ფელინი აირჩიეს აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატაში. არჩევნებში მან დაამარცხა დემოკრატიული პარტიის წარმომადგენელი პოლ დევიდ ჰანტერი. ამ არჩევნების შემდეგ იგი გახდა ოკლაჰომის შტატიდან პირველი ქალი აშშ-ის კონგრესში 1921 წლიდან მოყოლებული. ვიცე-გუბერნატორის თანამდებობიდან გადადგა 2007 წლის 2 იანვარს და კონგრესში თანამდებობა დაიკავა ამავე წლის 4 იანვარს. ფელინი აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატაში ხელმეორედ აირჩიეს 2008 წელს.
ფელინი იყო წარმომადგენელთა პალატის შეიარაღებული ძალების კომიტეტის, მცირე ბიზნესის კომიტეტისა და ასევე ტრანსპორტისა და ინფრასტრუქტურის კომიტეტის წევრი. იგი ასევე მუშაობდა კონგრესის ეროვნული რეპუბლიკური კომიტეტის აღმასრულებელ კომიტეტში. იყო რესპუბლიკური კომიტეტის ხელმძღვანელი პოლიტიკური სტრატეგიის კუთხით და კონგრესის ქალთა ფორუმის ხელმძღვანელი.
2009 წლის სექტემბერში ფელინმა გამოაცხადა, რომ აპირებდა გუბერნატორის თანამდებობაზე კენჭისყრას. მან მოიგო რესპუბლიკური პარტიის პრაიმერიზი, მიიღო 136 477 ხმა, მაშინ როდესაც მისმა უახლოესმა მდევარმა, სენატორმა რენდი ბროგდონმა მიიღო მხოლოდ 98 170 ხმა. 2010 წლის 2 ნოემბერს საყოველთაო არჩევნებზე ფელინმა დაამარცხა დემოკრატიული პარტიის წარმომადგენელი ჯარი ეტკინსი, მიიღო 60 % 39 %-ის წინააღმდეგ. ფელინმა ოკლაჰომის გუბერნატორის თანამდებობა დაიკავა 2011 წლის 10 იანვარს და გახდა შტატის პირველი ქალი გუბერნატორი.
პირადი ცხოვრება
ფელინის პირველი მეუღლე იყო ჯოზეფ ფელინი, კბილის ექიმი, მასთან დაქორწინდა 1984 წელს, ხოლო განქორწინდა 1998 წელს. 2009 წლის ნოემბერში იგი ცოლად გაყვა ვეიდ ქრისტენსენს, ოკლაჰომა-სიტის ადვოკატს. მას ჰყავს ჯამში ექვსი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 9 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:ოკლაჰომის გუბერნატორები კატეგორია:ამერიკელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:აშშ-ის რესპუბლიკური პარტიის წევრები კატეგორია:აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის წევრები