cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აგათა კრისტი
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი მწერლები კატეგორია:მწერალი ქალები კატეგორია:დაბადებული 1890 კატეგორია:გარდაცვლილი 1976 კატეგორია:დეტექტიური ჟანრის მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანელი დრამატურგები კატეგორია:აგათა კრისტი კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი რომანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი ქალი მწერლები კატეგორია:ბრიტანელი ავტობიოგრაფები კატეგორია:ბრიტანელი დეტექტიური ჟანრის მწერლები კატეგორია:ინგლისელი კრიმინალური ჟანრის მწერლები კატეგორია:ინგლისელი დრამატურგები კატეგორია:ინგლისელი ქალი დრამატურგები კატეგორია:ინგლისელი ქალი რომანისტები კატეგორია:ლიტერატურის სამეფო საზოგადოების წევრები კატეგორია:ფსევდონიმიანი ქალი მწერლები კატეგორია:ქალი ავტობიოგრაფები კატეგორია:ქალი ისტორიული რომანისტები
1527
თარიღი უცნობია
*
კარონი
კარონი (Caroni) — მდინარე სამხრეთ ამერიკაში, ვენესუელაში, მდინარე ორინოკოს მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 952 კმ, აუზის ფართობი 95,000 კმ². სათავე აქვს და მიედინება გვიანის ზეგანზე. კარონიზე არის ჩანჩქერები და ჭორომები. წყალმოვარდნები იცის აპრილიდან ოქტომბრამდე. კარონი გამოირჩევა წყლის დიდი ხარჯით. წყალი მუქი ფერისაა. იგი მიეკუთვნება პიგმენტაციური მდინარეების რიცხვს, ისეთივეს, როგორიც არის მაგ., მდინარე რიო-ნეგრო ბრაზილიაში. კარონის აუზი შედის ვენესუელის მთავარი მდინარის —       ორინოკოს აუზის შემადგენლობაში. კარონი და ორინოკო ჰიდროგრაფიული ხასიათის მიხედვით მიმსგავსებულები არიან ერთიმეორესთან. მდინარე კარონის აუზში მდებარეობს მსოფლიოს ყველაზე მაღალი წყალვარდნილი ანხელი (სიმაღლე 1054 მ). მნიშვნელოვანია ასევე კუკენანის წყალვარდნილი (სიმაღლე 610 მ).
კარონის აუზის განსაკუთრებული ესთეტიკურობა ხელს უწყობს ტურიზმის განვითარებას ამ რეგიონში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ვენესუელის მდინარეები კატეგორია:ორინოკოს აუზი
ბაფინის ზღვა
ლურჯად ბაფინია|მინი|მარჯვნივ
ბაფინის ზღვა — ჩრდილოეთ ყინულოვანი ოკეანის ნახევრად დახშული ზღვა გრენლანდიასა და კანადის არქტიკული არქიპელაგის აღმოსავლეთ სანაპიროს შორის. დეივისის სრუტით უერთდება ატლანტის ოკეანეს, კუნძულთშორისი სრუტეებითა და კეინის აუზით – ჩრდილო ყინულოვან ოკეანეს. სახელი ეწოდა ინგლისელი მკვლევარის უილიამ ბაფინის პატივსაცემად. ზაფხულობით აღმოსავლეთ ნაწილში დასავლეთ გრენლანდიის დინებას ჩრდილოეთისკენ მიაქვს ატლანტის ოკეანიდან შემოჭრილი წყლის მასა, დასავლეთ ნაწილში კი კანადის დინებას სამხრეთისკენ გადააქვს არქტიკული წყლები.
ფიზიკური მახასიათებლები
ფართობი 689 ათასი კმ², მაქსიმალური სიღრმე 2136 მეტრი, საშუალო სიღრმე 861 მ., წყლის საშუალო მოცულობა 593 ათ. კმ³. ფსკერი დაფარულია კენჭებით, ღოღით, ქვიშითა და ლამით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანის ზღვები
თელოვნის განძი
თელოვნის განძი - გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის (ძვ. წ. XIII-XII სს.) არქეოლოგიური ძეგლი. შემთხვევით აღმოჩნდა 1910 წელს თელოვნის ხეობაში (ბორჯომის მუნიციპალიტეტი). შეიცავს 4 სეგმენტისებრ იარაღს, თოხს და გაურკვეველი დანიშნულების ნივთის ნატეხს. იქვე აღმოჩნდა კოლხური ცულის ჩამოსასხმელი ბრინჯაოს ყალიბი. მასალა დაცულია ბორჯომის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
მუთაზილიტები
ლიტერატურა
კატეგორია:ისლამის ისტორია
Pleurotomella helena
Pleurotomella helena — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ზემო დოდოთი
ზემო დოდოთი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქურთის მუნიციპალიტეტში (ძარის თემი), 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში. მდებარეობს მდინარე ტილიანის (აღმოსავლეთის ფრონის მარცხენა შენაკადი) ზემოთში. ზღვის დონიდან 1160 მეტრი, ცხინვალიდან 12 კილომეტრი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძარის თემის სოფლები
იაპონური ლიტერატურა
იაპონურ ლიტერატურას თითქმის 20 საუკუნის ისტორია აქვს. პირველი ნაწარმოებები ჩინური ლიტერატურის ძლიერ გავლენას განიცდის, მაგრამ იაპონიის იზოლირების პოლიტიკამ საკუთრივ იაპონური ლიტერატურული ფორმების განვითარება გამოიწვია.
იაპონური ლიტერატურის ძირითადი მახასიათებლები არის ერთგვარი გამიჯვნის, იზოლირების გრძნობა და ხშირ შემთხვევაში მთავარი პერსონაჟი მიზანს ვერ აღწევს.
ისტორია
იაპონური ლიტერატურა სამ ძირითად პერიოდად იყოფა: ძველი, საშუალო და თანამედროვე პერიოდი.
ძველი იაპონური ლიტერატურა-(XII საუკუნემდე) მოიცავს ისეთ ნაწარმოებებს, როგორიცაა გენჯის ნათქვამი, ათი ათასი ფურცელის კრებული და ა.შ. ამ ნაწარმოებების თემებია სიცოცხლე, სიყვარული, იმპერატორის კარზე თავადაზნაურთა გართობები და ა.შ.
საშუალო პეროდის იაპონური ლიტერატურა (XII–XIX საუკუნეები) ბუდიზმის დიდ გავლენას განიცდის. პერსონაჟები არიან მღვდლები, მოგზაურები, ასკეტი პოეტები. ამ პერიოდში იაპონიაში ადგილი აქვს შიდა ომებს, რის შედეგადაც ვითარდება მებრძოლებისა და სამურაების კლასი, რომელთა შესახებ უამრავი ლეგენდები და ზღაპრები იწერება.
თანამედროვე იაპონური ლიტერატურა (XIX საუკუნის დასასრულიდან) იწყება იაპონიის ცხოვრებაში დასავლური სამყაროს შეჭრის შედეგად. ამ პერიოდში განსაკუთრებით ვითარდება ისეთი ლიტერატურული ფორმა, როგორიცაა shi-shôsetsu - რომანი პირველ პირში. ეს არის მოკლე ისტორიები, რომელთა მთავარი პერსონაჟი თავად ავტორია. მათში მთხრობელის ცხოვრებიდან მნიშვნელოვანი მონაკვეთებია მოთხრობილი და აღსარებას მოგვაგონებს. თანამედროვე ლიტერატურა განიცდის როგორც ბუდიზმის, ასევე დღევანდელი რეალური სამყაროს გავლენას და ერთგვარი ფრუსტრაციის პრობლემის წინაშე აყენებს ადამიანს. პარალელურად არსებობს ლიტერატურა, რომელიც წერილობით გადმოსცემს ვიდეოთამაშების, კომიქსების, ანიმაციური ფილმების შინაარსს. ასეთი ლიტერატურა დიდ კრიტიკას იმსახურებს ტრადიციული ლიტერატურის მოყვარულთა მხრივ, მაგრამ ძალიან პოპულარულია ახალგაზრდებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური ლიტერატურა
საბრიე ერეჯეპოვა
საბრიე ერეჯეპოვა ( Sabriye Erecepova, Сабрие Эреджепова ; დ. 12 ივლისი, 1912, ბახჩისარაი, ტაურიდის გუბერნია — 1977, უზბეკეთის სსრ) — საბჭოთა ყირიმელი თათარი მომღერალი. ყირიმის ასსრ დამსახურებული არტისტი (1940), უზბეკეთის სსრ დამსახურებული არტისტი (1966).
ბიოგრაფია
საბრიე ერეჯეპოვა დაიბადა 1912 წლის 12 ივლისს ბახჩისარაიში პედაგოგ ქერიმ ჯემილევის (ანუ კერიმაფიზ ნაჯი) ოჯახში. დედა — საიდე (? — 1924 წ.) იყო პოეტ ჯემილ კერმენჩიკლის და. გოგონას ჰყავდა ორი ძმა — აბდურამანი და აბდულა. საბრიემ დაამთავრა სიმფეროპოლის მე-13 ყირიმელი თათრების ცხრაწლიანი საჩვენებელი სკოლა. სასიმღერო ხელოვნებას ეუფლებოდა ვარვარა ხანბეკოვასთან. სცენაზე პირველად 1928 წელს 16 წლის ასაკში გამოვიდა, სადაც მღეროდა გუნდში მსახიობ სარა ბაიკინას იუბილეზე. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა მასწავლებლად სოფელ თავ-ბოდრაკის შვიდწლიან სკოლაში. 1932 წლიდან ახალგაზრდა მომღერალი ყირიმის რადიოში გამოდიოდა ხალხური სიმღერების რეპერტუარით.
1935 წელს მიიწვიეს ფილმის " ზაპოროჟეცები დუნაის მიღმა " (რეჟ. და. კავალერიძე ) გასახმოვანებლად, რა დროსაც ჩაწერა სიმღერები „მეჯბურ ოლდიმი“ („იძულების ქვეშ“) და „პენჯერედენ კარ გელირ“ („ფანჯრიდან თოვლი ცვივა“).
1939 წელს მან მონაწილეობა მიიღო მოსკოვის პირველ საკავშირო მრავალფეროვან კონკურსში. შეასრულა სიმღერა "Nogai Beitleri" ("Nogai Chastushki"), რომელიც იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა, რომ  ჟიურის თავმჯდომარე ისააკ დუნაევსკის აუდიტორიის დამშვიდება მოუწია.საბრიე ერეჯეპოვას "ნიჭიერი ახალგაზრდა მომღერლის" დიპლომი გადაეცა. ამავე პერიოდში მან ძალები მოსინჯა ტელევიზიაში.
1940 წელს მიენიჭა ყირიმის ასსრ დამსახურებული არტისტის წოდება.
დიდი სამამულო ომის დროს (ყირიმის ოკუპაციამდე) საბრიე კონცერტებს მართავდა ფრონტზე და საავადმყოფოებში ყირიმის სახელმწიფო თათრული დრამატული თეატრის პროპაგანდისტული გუნდის შემადგენლობაში, ხოლო ოკუპაციის წლებში, გახდა ამ თეატრის წევრი და  გამოდიოდა  ყირიმის რადიოკომიტეტის სოლისტის რანგში სიმფეროპოლის სცენაზე. 1943 წელს თეატრის დასი რუმინეთში განდევნეს, ხოლო 1944 წელს საბრიე გადაასახლეს შუა აზიაში, სადაც 1950 წლის 15 სექტემბერს გაასამართლეს და 25 წლით  ბანაკებში გაამწესეს  ომის დროს მტრის ქვეყნის ტერიტორიაზე ყოფნის გამო. 1956 წლის 12 მარტს საქმე შეწყდა დელიქტის არარსებობის გამო და საბრიე გაათავისუფლეს. რეაბილიტაციის შემდეგ იგი მუშაობდა უზბეკეთში, ანსამბლ "ხაიტარმას" სოლისტად, ხოლო 1966 წელს მიენიჭა უზბეკეთის სსრ დამსახურებული არტისტის საპატიო წოდება.
საბრიე ერეჯეპოვა გარდაიცვალა 1977 წლის 18 სექტემბერს, დაკრძალეს ქალაქ ტაშკენტში.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1912 კატეგორია:გარდაცვლილი 1977 კატეგორია:ყირიმელი თათარი მუსიკოსები კატეგორია:ყირიმელი თათარი მომღერლები კატეგორია:XX საუკუნის მომღერლები კატეგორია:ქალი მომღერლები
კათარზისი (სათნოების სახლი)
კათარზისი (სათნოების სახლი) — საერთაშორისო ჰუმანიტარული კავშირი.
ისტორია
„კათარზისი“ დაფუძნდა 1990 წელს. წარმოადგენს კომპლექსური დახმარების ცენტრს, სადაც თავმოყრილია ის გადაუდებელი სოციალური სამსახურები, რომლებიც აქტუალურია მოსახლეობისათვის. „კათარზისის“ ფილიალები ფუნქციონირებს საქართველოს 6 ქალაქსა და რაიონში, 1994-2009 წლებში ფუნქციონირებდა ქალაქ მოსკოვში. „კათარზისის“ დამფუძნებელია ზაურ-ოლეგ ალადაშვილი.
მინიატიურა|მარცხნივ|კათარზისის დამფუძნებელი ზაურ ოლეგ ალადაშვილი
სამსახურები
კათარზისში ფუნქციონირებს შემდეგი სამსახურები:
მინიატიურა|400px|მარჯვნივ|თბილისის "კათარზისი"
პროექტები
„სააღდგომო-საშობაო დახმარება“ — სოციალურად დაუცველ 181 ოჯახს წელიწადში ორჯერ - შობას და აღდგომას მიეწოდება  მოცულობითი დახმარება პროდუქტებით.
„მწოლიარეთა დახმარება“ — ეს არის ყოველთვიური დახმარება პროდუქტებით სოციალურად დაუცველი იმ ოჯახებისადმი, სადაც პირველი ჯგუფის ინვალიდია. დღეისათვის ასეთი დახმარება ეწევა 26 ოჯახს.
„წლის ბებია და ბაბუა“ — საშობაო წარმოდგენა-კონკურსი წლის  ბებია და წლის ბაბუა იმართება 2005 წლიდან. ხანდაზმულები ერთმანეთს ეჯიბრებიან ცეკვაში, სიმღერაში, საესტრადო ხელოვნებაში. გამარჯვებულებს ავლენს საზოგადოების ცნობილი სახეებით დაკომპლექტებული ჟიური. გამარჯვებულებს გადაეცემათ სოლიდური ფულადი დახმარება და პრემიები; საჩუქრის გარეშე არცერთი მონაწილე არ რჩება.
„ბერიკაცებო, დავრგოთ ნერგები“ — 2005 წელს "კათარზისის" ხანდაზმულებმა დიდ დიღმში ქარსაცავი ზოლის შესაქმნელად 150 ძირი ცაცხვი დარგეს. ამ დროიდან მოყოლებული პერიოდულად ირგვება სხვადასხვა ოდენობის ხეები თბილისის გარეუბნებში.
„მოსკოვის გამზირის დროებითი თავშესაფარი (კარვები)“ — „კათარზისი“ მოსკოვის გამზირზე მოწყობილ 21 კარავში განთავსებულ 200-ზე მეტ უსახლკაროთა ბენეფიციარს უზრუნველყოფს ორჯერადი კვებით, საყოფაცხოვრებო და პირადი ჰიგიენის ნივთებით. 2013 წლის 15 დეკემბრიდან დღემდე სულ დახმარება გაეწია 450-ზე მეტ ადამიანს. პროექტი მიმდინარეობს ქვეყნის მინისტრთა კაბინეტის ინიციატივით და ფინანსური უზრუნველყოფით.
„კათარზისს“ საქართველოს 6 რაიონსა და ქალაქში აქვს ფილიალები, რომლებიც ასრულებენ იმავე ხასიათის სამუშაოებს, რასაც ცენტრალური ორგანიზაცია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჰუმანიტარული ორგანიზაციები
ტავრიისკე (ხერსონის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხერსონის რაიონის სოფლები
19 ოქტომბერი
19 ოქტომბერი — გრიგორიანული კალენდრის 291-ე დღე (ნაკიან წლებში – 292-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 73 დღე.
დღის მოვლენები
right|100px|ფერდინანდ არაგონელი
იხილეთ აგრეთვე
1019
დომინიკელთა რესპუბლიკა 1976 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დომინიკელთა რესპუბლიკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ იასპარეზა 1976 წელს, კანადის ქალაქ მონრეალში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1976 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:დომინიკელთა რესპუბლიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Abacab (სიმღერა)
„Abacab“ — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯენესისის სიმღერა და სინგლი ალბომიდან Abacab. სიმღერის ავტორები არიან ტონი ბენქსი, ფილ კოლინზი და მაიკ რეზერფორდი. სინგლის b-მხარეს შეტანილია კიდევ ერთი სიმღერა ალბომიდან, „Another Record“.
სიმღერა ბილბორდის ჩარტში 26-ე პოზიციამდე ავიდა და 40 საუკეთესო სიმღერის სიაში 6 თვის განმავლობაში იმყოფებოდა. ბრიტანეთის ჩარტში იგი მე-9 ადგილამდე ავიდა.
სქოლიო
კატეგორია:1981 წლის სინგლები კატეგორია:ჯენესისის სიმღერები კატეგორია:1981 წლის სიმღერები
Lasioglossum chalybaeum
Lasioglossum chalybaeum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1917 წელს.
სქოლიო
chalybaeum
სანტა-ოლალია
სანტა-ოლალია (Santa Olalla) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია-ლა-მანჩის ავტონომიური გაერთიანების ტოლედოს პროვინციის ტორიხოსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 72 კმ². მოსახლეობა — 3279 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტოლედოს მუნიციპალიტეტები
თემი (გაზეთი)
„თემი“ — ქართული ყოველკვირეული პოლიტიკური და ლიტერატურული გაზეთი. გამოდიოდა 1911-1915 წლებში თბილისში. რედაქტორია — გ. დიასამიძე (1911-დან 1912 წლის 6 ივლისამდე), ს. მგალობლიშვილი (1912 წლის 6 ივლისიდან 10 სექტემბრამდე), შემდეგ — ისევ გ. დისამიძე, რომელიც „თემის“ გამომცემელიც იყო. 1912-1913 წლებში გაზეთს ჰქონდა ამავე სახელწოდების სურათებიანი ლიტერატურული დამატება; 1914 წელს „თემის“ გამოცემა დროებით შეწყვეტის გამო რედაქცია უშვებდა ცალკე ფურცლებს — „დღიურებს“. „თემში“ გამოქვეყნებული თარგმანებიდან აღსანიშნავია არტურ ლაისტის მოგონებანი.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს გაზეთები
დიდი არაქალი
დიდი არაქალი — სოფელი საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში, სათხის თემში. მდებარეობს ახალქალაქის პლატოზე, მდინარე ფარავნის მარცხენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 1750 მეტრზე, ნინოწმინდიდან დაშორებულია 8 კმ-ით. სოფელში არის საჯარო სკოლა.
სქოლიო
კატეგორია:ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ფრაუენკირხე (დრეზდენი)
thumb|205px|დრეზდენის ფრაუენკირხე 1880 წელს. thumb|left|დრეზდენის ფრაუენკირხე 2005 წელს დრეზდენის ღვთისმშობლის ტაძარი, ფრაუენკირხე (Dresdner Frauenkirche) — ლუთერანული ეკლესია დრეზდენში, გერმანია. ამავე სახელწოდებით ევროპაში რამდენიმე სხვა კათოლიკური და პროტესტანტული ეკლესიაც მოიხსენიება.
დრეზდენის ფრაუენკირხე თითქმის სრულიად განადგურდა მეორე მსოფლიო ომში საჰაერო დაბომბვის დროს და აღდგენილ იქნა როგორც ყოფილი მტრების შერიგების ისტორიული სიმბოლო. ტაძრის ფასადის რეკონსტრუქცია დასრულდა 2004 წელს, ინტერიერისა კი - 2005-ში და 13 წლის ინტენსიური აღდგენა-მშენებლობის შემდეგ 2005 წლის 30 ოქტომბერს ტაძარი საზეიმოდ კურთხეულ იქნა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დრეზდენი კატეგორია:გერმანიის ტაძრები კატეგორია:ბაროკოს არქიტექტურა
გრძელტერფასებრნი
გრძელტერფასებრნი (Tarsiidae), ძუძუმწოვრების ოჯახი პრიმატების რიგისა. მათი სხეულის სიგრძეა 8,5-16 სმ, კუდისა 13,5-27,5 სმ, წონა — 80-150 გ. აქვთ დიდი და მოძრავი თავი (შეუძლიათ მისი თითქმის 360°-ით შეტრიალება). მოკლე დინგი, დიდი ყურები, ძუძუმწოვრებს შორის ყველაზე დიდი თვალები (ტანთან შედარებით), უკანა კიდურებზე ბევრად უფრო მოკლე წინა კიდურები, წვრილი თითები, რომლებიც მისაწოვარი ბალიშებით ბოლოვდება. გრძელტერფასებრთა სხეული დაფარულია მორუხი ან მუქი ყავისფერი ბალნით, კუდი ტიტველია და ფუნჯით დაბოლოებული. ოჯახში ერთი გავრია, რომელშიც სამი სახეობა შედის. ცნობილი გრძელტერფა - მოჩვენება (Tarsius spectrum). გრძელტერფასებრნი გარდამავალი ფორმები არიან ლემურისებრნსა და უმდაბლეს მაიმუნებს შორის. ცხოვრობენ მალაია არქიპელაგსა და ზონდისა და ფილიპინის კუნძულებზე, ჯუნგლებში. აქტიურობენ ღამით. მაკეობა 6 თვეს გრძელდება. შობენ თვალხილულსა და ბალნით შემოსილ თითო ნაშიერს, რომელიც 20-25 გ-ს იწონის. ტყვეობაში 12 წლამდე ცოცხლობენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:პრიმატები
პსაილოკი
პსაილოკი (ელიზაბეტ ’ბეტსი’ ბრედოკი) — გამოგონილი სუპერგმირი Marvel Comics-ის მსოფლიოდან. შექმნილია მწერალი კრის კლერმონისა და მხატვარი ჰერბ ტრიმფეს მიერ. პირველად გამოჩნდა კაპიტანი ბრიტანეთის მე-8 ნომერში (1976 წლის დეკემბერი). ამ კომიქსში იგი მეორეხარისხოვანი პერსონაჟია, რომელმაც შემდგომში დროებით ჩაანაცვლა მისი ტყუპის ცალი - კაპიტანი ბრიტანეთი. შემზარავი იქს-ადამიანების 213-ე ნომერში (1987) ბეტსი მკითხველს ევლინება, როგორც ტელეპათი მუტანტი, სახელადპსაილოკი, რომელმაც კომიქსის შემდგომ სერიებში ტელეკინეზისის უნარი შეიძინა. 2006 წელსპსაილოკი გამოჩნდა სრულმეტრაჟიან ფილმში იქს-ადამიანები, უკანასკნელი ბრძოლა, სადაც მას მსახიობი მეილინგ მელანკონი ანსახიერებს.
ძალები და შესაძლებლობები
პსაილოკი წარმოქმნის ტელეკინეზურ კატანას, შეუძლია გამოიყენოს მისი ტელეკინეზისი ფიზიკური ძალის, სისწრაფისა და ბრძოლისუნარიანობის ზეადამიანურ დონემდე გაზრდის მიზნით. მას აგრეთვე გამომუშავებული აქვს იმუნიტეტი ტელეპათიური შემოტევების მიმართ. თავდაპირველად, მის განსაკუთრებულ ძალებს შეადგენდა: ტელეპათია, გონებრივი ისრები, წინასწარ-შეგრძნების, გონების მართვისა და ილუზიების წარმოქმნის უნარი. მას შემდგომ, რაც რომამ აღადგინა იგი, ბეტსი შეუმჩნეველი გახდა ყოველგვარი მექანიკური სამძებრო მოწყობილობის მიერ. მას შეუძლია წარმოქმნას ’ფსიქიკური დანა’. კრიმსონ დაუნმა მას აჩრდილების მეშვეობით მოგზაურობისა და უჩინრად გარდაქმნის უნარი შესძინა. ჯინ გრეისთან ძალების გაცვლის შემდგომ ბეტსიმ მიიღო ახალი შესაძლებლობები: ფრენა, ენერგიის ბლეიდის წარმოქმნა, ობიექტების გონებით გადაადგილებისა და ’მყარი ენერგიის სამგანზომილებიანი ველის’ წარმოქნის უნარი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1976 წლის კომიქსების პერსონაჟები კატეგორია:Marvel Comics-ის სუპერგმირები კატეგორია:იქს-ადამიანები
Pleurotomella herminea
Pleurotomella herminea — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
დავით ციმაკურიძე
ბიოგრაფია
დაიბადა 1925 წლის 29 მარტს ფოთში. დავით ციმაკურიძის მამა, მიშიკო მაჩაბლის ფსევდონიმით ცნობილი მიხეილ ციმაკურიძე ერთ-ერთი უკანასკნელი იყო ქართველი პროფესიონალი ფალავნების კოჰორტაში, რომლებიც ცირკის ნახერხმოყრილ არენაზე ჭიდაობდნენ, არაერთი გამარჯვება მოუპოვებიათ და სახელი გაუთქვიათ არა მარტო საქართველოში, არამედ რუსეთის მთელ იმპერიაში.
ადრეულ ასაკში დავითს მალარია შეეყარა და ციმაკურიძეების ოჯახი თბილისში მთაწმინდაზე გადმოვიდა საცხოვრებლად. სწავლობდა პირველ საშუალო სკოლაში, სადაც სპორტს დიდი ყურადღება ექცეოდა. მანაც სპორტის რამდენიმე სახეობაში სცადა ძალები, მათ შორის ველორბოლაში, ტანვარჯიშში (ცნობილი მწვრთნელის, არჩილ ბაქრაძის ხელმძღვანელობით), კრივსა და ფეხბურთში (თამაშობდა თბილისის განათლების განყოფილების საფეხბურთო გუნდის „აისის“ მარცხენა გარემარბად). 12 წლის იყო, როდესაც მამა ზესტაფონში გადაიყვანეს სამუშაოდ და მიხეილ ციმაკურიძემ ოჯახიც თან წაიყვანა. მათ ეზოში დავითის რამდენიმე თანატოლი ცხოვრობდა და როგორც თვითონ იხსენებდა, სწორედ მათ გაუღვივეს ჭიდაობის მიმართ ინტერესი და სიყვარული.
ორი წლის შემდეგ თბილისში დაბრუნდნენ, სადაც მაშინდელ ორჯონიკიძის ქუჩაზე მოჭიდავეთა სამჭედლოდ წოდებულ პეტრე იორდანიშვილის დარბაზში მივიდა. რამდენიმე თვეში დავითმა თანატოლებს შორის თბილისის პირველობაზე გაიმარჯვა.
მომავალმა ოლიმპიურმა ჩემპიონმა პირველი სერიოზული გამარჯვება 1942 წელს იზეიმა — ბათუმში კლასიკურ ჭიდაობაში საქართველოს ჩემპიონატი მოიგო, რომელშიც რესპუბლიკის წარმომადგენლებთან ერთად გამოდიოდნენ ბათუმის ნავსადგურში მდგარი გემების „კრასნი კრიმისა“ და „კრასნი კავკაზის“ მეზღვაურები. მათ დაემატნენ ფოთში მდგარი ხომალდის „პარიჟსკაია კომუნას“ ეკიპაჟის წევრებიც. დავით ციმაკურიძემ ყველა შეხვედრა მოიგო. აღსანიშნავია, რომ მომდევნო წლებშიც (1943–1944) იგი კლასიკურ ჭიდაობაში გამოდიოდა, თუმცა სპორტული დიდება და აღიარება თავისუფალი სტილით ჭიდაობამ მოუტანა. (მერე მსგავს წარმატებას 13-ჯერ მიაღწია თავისუფალ და ბერძნულ-რომაულ ჭიდაობებში). სამი წლის შემდეგ პირველად გახდა საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი თავისუფალ ჭიდაობაში, რომელიც მაშინ საბჭოეთში ახალი ხილი იყო და „ამერიკულ ჭიდაობად“ მოიხსენიებდნენ. ფინალში ცნობილი ფალავნის — ნესტორ ესებუას ვაჟი შოთა ესებუა დაამარცხა და პრიზად 6 ათასი მანეთი ერგო. მომდევნო წელს თბილისის ცირკში ტიტული შეინარჩუნა და მერე კიდევ ხუთჯერ მიაღწია მსგავს წარმატებას.
1945 წელი გამორჩეული გამოდგა დავით ციმაკურიძის სპორტულ ბიოგრაფიაში. იმ წელიწადს ლენინგრადში ჩატარდა საკავშირო ჩემპიონატი თავისუფალ ჭიდაობაში, რომელმაც თავი მოუყარა ჭიდაობის საბჭოთა სკოლის თითქმის ყველა იმდროინდელ ვარსკვლავს. ოცი წლის დავით ციმაკურიძის გარდა, პირველობაზე მონაწილეობდნენ უკვე სახელმოხვეჭილი ფალავნები — არსენ მეკოკიშვილი, ვაღარშაკ მაჩკალიანი და ვასილ ილურიძე. ოთხივე საქართველოდან იყო (თუმცა მეკოკიშვილი მოსკოვის სახელით გამოდიოდა) და ოთხივემ საბჭოთა კავშირის ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა. საშუალო წონით კატეგორიაში საკმაოდ ძლიერი მოჭიდავეები გამოდიოდნენ. თითქმის ყველა ციმაკურიძეზე გამოცდილი იყო, მაგრამ უკვე მაშინვე ყველასთვის ცხადი გახდა ქართველი ფალავნის განსაკუთრებული სპორტული მონაცემები და მებრძოლი ხასიათი, რომელმაც მთელი ტურნირი წაუგებლად განვლო.
1952 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშებზე ჰელსინკში დავით ციმაკურიძე, მედეა ჯუღელი და რაფაელ ჩიმიშკიანი იყვნენ პირველი სპორტსმენები საქართველოდან, რომლებმაც ოლიმპიურ თამაშებზე ოქროს მედალი მოიპოვეს.
1954 წელს თბილისის ცირკში საბჭოთა კავშირის ნაკრებმა ამხანაგურ შეხვედრაში იაპონიის ნაკრებს 6:2 სძლია. დავით ციმაკურიძემ მეტოქეს, კაცურამოტოს მოუგო და კარიერა გამარჯვებით დაასრულა.
1956 წელს საბჭოთა კავშირის ნაკრებმა მელბურნის ოლიმპიადაზე გუნდური პირველი ადგილი დაიკავა. დავით ციმაკურიძე ნაკრების ერთ-ერთი მწვრთნელი იყო და ამ წარმატებისთვის საქართველოს და საბჭოთა კავშირის დამსახურებული მწვრთნელის წოდება მიენიჭა.
2003 წელს დავით ციმაკურიძეს თბილისის საპატიო მოქალაქის წოდება მიენიჭა. მას ასევე მინიჭებული აქვს ქ. ფოთისა და ქ. ხასავიურტის საპატიო მოქალაქეობა.
დავით ციმაკურიძის ოლიმპიური ოქროს მედალი დღეს ქართული სპორტის მუზეუმში ინახება.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1925 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2006 კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები თავისუფალ სტილში კატეგორია:ქართველი ოლიმპიური ჩემპიონები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2003) კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენის კავალრები კატეგორია:ფოთში დაბადებულები დ
ადელაიდა (მდინარე)
ადელაიდა (Adelaide River) — მდინარე ავსტრალიაში, ჩრდილოეთ ტერიტორიაზე. იწყება ლიჩფილდის ეროვნულ პარკში და ჩაედინება ტიმორის ზღვაში, დარვინდან 50 კილომეტრში. წარმოიქმნება ორი მდინარის შეერთებით. მდინარეზე მდებარეობს პატარა ქალაქი ადელაიდ-რივერი.
მდინარე აღმოაჩინეს ჯონ ლორტ სტოუქსმა და ლ.რ. ფიცმორისმა 1839 წელს, ჩრდილოეთ ტერიტორიის ნაპირების შესწავლის დროს. მოგზაურებმა მას ეს სახელი დედოფალ ადელაიდა საქსენ-მეინინგენის პატივსაცემად დაარქვეს.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ ტერიტორიის მდინარეები
ტოკარივკა (ხერსონის რაიონი)
ტოკარივკა (Токарівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ხერსონის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1354 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხერსონის რაიონის სოფლები
Lasioglossum channelense
Lasioglossum channelense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1986 წელს.
სქოლიო
channelense
ბინდის საგა: დაბნელება
„ბინდის საგა: დაბნელება“ (The Twilight Saga: Eclipse) — მესამე ფილმი სტეფანი მეიერის ვამპირული რომანების ეკრანიზაციების სერიაში. იგი ეფუძნება რომანს „დაბნელება“. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ კრისტენ სტიუარტი, რობერტ პეტინსონი და ტეილორ ლოტნერი. ფილმის სცენარის ავტორია მელისა როზენბერგი.
გადაღებები მიმდინარეობდა 2009 წლის 17 აგვისტოდან იმავე წლის ოქტომბრამდე. ბრაის დალას ჰოვარდმა შეცვალა რეიჩელ ლეფევრი ვიქტორიას როლში.
ფილმი გამოვიდა 2010 წლის 30 ივნისს. საგულისხმოა, რომ ეს არის საგის პირველი ფილმი, რომელიც IMAX-ის ტიპის კინოთეატრებში იქნა ნაჩვენები. გამოსვლიდან ერთ დღეში მისმა შემოსავალმა შეადგინა 30 მილიონი აშშ დოლარი, ამ დროისთვის კი 698.5 მილიონ დოლარს შეადგენს.
სიუჟეტი
სახლის გზაზე მიმავალ რაილის ვიქტორია ვამპირად გარდაქმნის .ამის საშუალებით იგი შექმნის მრავალკაციან არმიას,რომელიც ბელაზე ნადირობს.ამის გამო სიეტლის შტატში მკვლელობები მიმდიანრეობს, კალენების კლანი ცდილობს პრობლემა მოაგვაროს. გამოსაშვებ საღამოზე ელისი იხილავს არმიას რომელიც პირდაპირ სიეტლში მოემართება. ამის გამო დაიდება შეათანხემბა ვამპირებსა და მაქციებს შორის. წინა დღეს მათ ივარჯიშეს და ინადირეს, მომდევნო დღეს კი ბელას სუნის გამო შეზღუდულად, ბრძოლის ველი აირჩიეს.ჯეიკობის მძაფრმა სუნმა ბელას სუნი გადაფარა, ამიტომ ჯეიკობი წაიყვანს ბელას მთაში, სადაც მათ ედვარდი დახვდებათ. ამ დროს კი ვიქოტრიას არმია მოვიდა, კალნები დაწინაურდნენ, მაგრამ როცა არმიაც შეტევაზე გადავიდე მაქციები ჩაერთვნენ ბრძოლაში.საბოლოოდ არმია დამარცხდება და კალენები მოიგებენ ამ ბრძოლას. თუმცა ამ დროს ვიქოტორიამ და რაილიმ ბელას მიაგნეს. ამის გამო გაიმართება ბრძოლა ერთი კალენსა და ორ ვამპირს შორის. რაილიმ მოახერხა ედავარდის დაჭერა და ისისიყო ვიქტორიას თავი უნდა მოეგლიჯა რომ...ბელამ ხელი გაიჭრა, სისხლის სუნმა ამ ორ ვამპირს თავგზა აუბნია და მას დაედევნა,მაგარმ გვიანღა იყო ედვარდმა ორივე დახოცა. ედევარდი და ბელა ბრძოლის ველზე ჩავიდნენ, რადგან ელისმა ვოლტურების გამოჩენა დაინახა. სასწრაფოდ მოაშორეს მაქციები იქაურობას, ამ დროს ჯეიკობი ძლიერ დაშავდა. ამასობაში ვოლტურებიც მოვიდნენ, მათ ჩხუბი არ დაუწყიათ პირიქით აქეს ისინი. საბოლოოდ ბელა ედვარდს ცოლობაზე დათანხმდება და მისგან ბეჭედს მიიღებს.
სქოლიო
კატეგორია:2010 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ბინდი (ფილმების სერია)
1528
თარიღი უცნობია
*
თავისუფალი ბაზარი
თავისუფალი ბაზარი — საბაზრო სისტემა, რომელშიც საქონლისა და მომსახურების ფასები გამყიდველებსა და მომხმარებლებს შორის თავისუფლად, გარე ძალების ჩაურევლად მიღწეული შეთანხმების შედეგია. ამგვარ ბაზარზე მიწოდებისა და მოთხოვნის კანონები და ძალები თავისუფალია მთავრობის, ფასების დამწესებელი მონოპოლიის ან რაიმე სხვა ძალაუფლების გავლენისაგან. თავისუფალი ბაზარი უპირისპირდება კონტროლირებად ბაზარს ან რეგულირებად ბაზარს, რომელშიც ხელისუფლება, მთავრობა ერევა მიწოდებისა და მოთხოვნების რეგულირებაში არა-საბაზრო მეთოდებით, როგორიცაა, მაგალითად, კანონები, რომლებიც კრძალავს ბაზარზე შემოსვლას ან რომლებიც პირდაპირ აწესებენ ფასებს. თავისუფალი ბაზრის ეკონომიკა (საბაზრო ეკონომიკა) არის ბაზარზე დამყარებული ეკონომიკა, სადაც საქონლისა და მომსახურების ფასები თავისუფლად ყალიბდება მიწოდებისა და მოთხოვნის ძალების მიერ და მათ საშუალება გააჩნიათ, რომ მიაღწიონ წონასწორობის წერტილს სამთავრობო პოლიტიკის ჩარევის გარეშე. ჩვეულებრივ, თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკა გულისხმობს ძლიერ კონკურენტული ბაზრების მხარდაჭერას და სამრეწველო საწარმოების კერძო საკუთრებასაც (ანუ კაპიტალიზმს). მიუხედავად იმისა, რომ ძირითადად თავისუფალი ბაზარი ასოცირდება კაპიტალიზმთან ამ სიტყვის თანამედროვე აზრით (და ასევე პოპულარულ კულტურაშიც), თავისუფალ ბაზრებზე ხშირად აგებენ თავიანთ თეორიებს ანარქისტები, სოციალისტები და ა.შ.
ლესე-ფერის სისტემა
თავისუფალი ბაზრის ცნება და განმარტება დიდი ხნის განმავლობაში სადავო რჩებოდა და ფრიად რთულდებოდა კოლექტივისტი პოლიტიკური ფილოსოფოსებისა და სოციალისტური ეკონომიკური იდეების გავლენით. ეს წინააღმდეგობრივი აზრები წამოვიდა კლასიკოს ეკონომისტთა განხეთქილებებიდან, რომლის ერთ მხარეს იყვნენ პოლიტეკონომიის ფუძემდებლები ადამ სმითი, დეივიდ რიკარდო და თომას მალთუსი, ხოლო ევროპული კონტინენტური პოლიტეკონომიური აზრი კი, რომელიც წარმოდგენილი იყო ძირითადად ესპანელი სქოლასტიკოსებითა და ფრანგი კლასიკოსი ეკონომისტებით, მათ დაუპირისპირდა. კერძოდ, მეორე ბანაკიდან უნდა ვახსენოთ: რიშარ კანტიიონი, ან-რობერ-ჟაკ ტურგო, ჟან-ბატისტ საი და ფრედერიკ ბასტია. სმითმა უარყო სუბიექტური ღირებულების თეორია და ამტკიცებდა, რომ არარეგულირებადი ბაზარი მიდრეკილი იყო მონოპოლიების წარმოქმნისაკენ, მაშასადამე, დიდხანს ვერ დარჩებოდა თავისუფალი.
მარგინალური რევოლუციის დროს (ეკონომიკის თეორიაში ზღვრული სარგებლიანობის შემოტანით გამოწვეული რევოლუციისას) სუბიექტური ღირებულების თეორია ხელახლა იქნა აღმოჩენილი.
სოციალისტური ეკონომიკა
სოციალიზმის სხვადასხვა ფორმები, რომლებიც ემყარებოდა თავისუფალი ბაზრის ცნებას ან რომლებსაც პრეტენზია ჰქონდა თავისუფალ ბაზრებზე, არსებობდა XIX საუკუნიდან. თავისუფალი ბაზრის ადრეულ მომხრეებს შორის შეიძლება მოვიყვანოთ სოციალისტები: პიერ-ჟოზეფ პრუდონი, ბენჯამენ თაქერი და რიკარდოს მიმდევარი სოციალისტები, რომელთაც სჯეროდათ, რომ ნამდვილად თავისუფალი ბაზრები და ნებაყოფილობითი გაცვლა ვერ იარსებებდა კაპიტალისტური ექსპლუატაციის პირობებში.
სოციალისტთა აზრები ფართო საზღვრებში იცვლებოდა. ერთნი ამტკიცებდნენ, რომ თავისუფალი ბაზარი შეიძლება მიღწეული ყოფილიყო მშრომელთა კოოპერატივების სხვადასხვა ფორმების პირობებში, რომლებიც კოორდინირებული იქნებოდნენ იმგვარი თავისუფალი ბაზრებით, როგორიცაა მუტუალიზმი (ეკონომიკური თეორია). მეორეთა შეხედულებით, სახელმწიფო საწარმოები ერთმანეთთან კონკურენციაში შევიდოდნენ ღია და არარეგულირებად ბაზრებში. სოციალიზმის ეს მოდელები არ უნდა აგვერიოს ე.წ. „საბაზრო სოციალიზმის“ სხვა ფორმებთან (მაგალითად, ლანგეს მოდელთან), სადაც ხალხის საკუთრებაში მყოფი საწარმოები კოორდინირდება ეკონომიკური დაგეგმვის საშუალებით, რომელიც აწესებს ფასებს საქონლის ძირითად სახეებზე.
ლეონ ვალრასმა, რომელიც ეკონომიკის ნეოკლასიკური სკოლის ერთ-ერთი დამფუძნებელი იყო, დიდი წვლილი შეიტანა საერთო წონასწორობის თეორიის ფორმულირებაში. იგი ამტკიცებდა, რომ თავისუფალი კონკურენცია რეალიზებული შეიძლება ყოფილიყო მხოლოდ იმ პირობებში, როდესაც მიწა და ბუნებრივი რესურსები სახელმწიფო საკუთრებას წარმოადგენს. დამატებით, ამ პირობებში შეიძლება გაუქმებულიყო საშემოსავლო გადასახადები, რადგანაც სახელმწიფო ისედაც მიიღებდა შემოსავალს ამგვარი რესურსების განკარგვით.
თავისუფალი საბაზრო სოციალიზმის ერთ-ერთი მხარდამჭერი იყო იაროსლავ ვანეკი, რომელიც ამტკიცებდა, რომ ჭეშმარიტად თავისუფალი ბაზარი შეუძლებელია არსებობდეს წარმოების საშუალებების კერძო საკუთრების პირობებში, რადგანაც კლასობრივი განსხვავებები და უთანაბრობები შემოსავლისა და ძალაუფლების განაწილებაში, რაც მოდის კერძო საკუთრებიდან, საშუალებას აძლევს მმართველ კლასს, რომ ბაზარი თავიანთ სასარგებლოდ განაგონ მონოპოლიის ან საბაზრო ძალაუფლების სახით, ანდა იმ ფორმით, რომ გამოიყენონ თავიანთი სიმდიდრე და რესურსები და თავიდან აიცილონ სამთავრობო რეგლამენტები თავიანთი ბიზნეს-ინტერესების სასარგებლოდ. დამატებით, ვანეკი თვლიდა, რომ მშრომელებს, რომლებიც იშრომებდნენ კოოპერატიულ ან თვითმმართველობით საწარმოებში, ექნებოდათ უფრო მეტი სტიმული პროდუქტიულობის მაქსიმალიზაციისათვის, რადგანაც თავიანთ ფიქსირებულ ხელფასზე დამატებით ისინი მიიღებდნენ წილს მოგებიდან (როცა მთელი საწარმოს ეფექტიანობა გაიზრდებოდა). შემოსავლის განაწილების ჭარბი უთანაბრობები, რომლებიც კერძო საკუთრებიდან მომდინარეობს, სოციალისტური სისტემის მხარდამჭერთა მიერ განიხილებოდა კაპიტალისტური სისტემის სოციალური არასტაბილურობის წყაროდ. მათი აზრით, კაპიტალიზმს ამის გამოსასწორებლად სჭირდება შეიმუშავოს ძვირადღირებული სოციალური დაცვის სისტემა და დამატებითი დაბეგვრის სისტემა ხელახალი გადანაწილების მიზნით. შესაბამისი ადმინისტრაციის შენახვა დიდ დანახარჯებთან არის დაკავშირებული, რაც ამცირებს ინიციატივას შრომაში, ზრდის უპატიოსნო თამაშის რისკებს და ასევე გადასახადებისგან თავის არიდების რისკს. ამგვარად, საჭირო უნდა გახდეს სამთავრობო რეგულაცია და ჩარევები ბაზრებში და საბაზრო ეკონომიკის მთლიანი ეფექტიანობა უნდა შემცირდეს.
მიწოდება და მოთხოვნა
მოთხოვნა რაიმე არტიკულის მიმართ (იგულისხმება რაიმე საქონელი ან მომსახურება) გულისხმობს ბაზარზე ზეწოლას იმ ხალხისგან (პოტენციური მომხმარებლებლისგან), რომლებიც ცდილობენ რომ იგი შეიძინონ. მყიდველებს გააჩნიათ მაქსიმალური ფასი, რომლის გადახდის სურვილიც მათ ჯერ კიდევ ექნებათ, ხოლო გამყიდველებს გააჩნიათ მინიმალური ფასი, სულ მცირე, რისი მიღების სურვილიც აქვთ, როდესაც თავიანთ პროდუქტს ყიდიან. ის წერტილი, სადაც მიწოდებისა და მოთხოვნის მრუდები ერთმანეთს ხვდებიან, წარმოადგენს საქონლის ან მომსახურების წონასწორულ ფასს მოცემულ რაოდენობებზე. ის მყიდველები, რომლებსაც სურთ გაყიდონ თავიანთი საქონელი/მომსახურება წონასწორულ ფასზე უფრო იაფად, იღებენ მათ შორის განსხვავებას, ე.წ., ზედმეტ ღირებულებას, როგორც მოგებას. ის მყიდველები, რომლებსაც სურვილი აქვთ, რომ გადაიხადონ უფრო მეტი ფასი საქონელში/მომსახურებაში, ვიდრე ეს წონასწორული ფასია, იღებენ განსხვავებას სამომხმარებლო ზედმეტობის სახით.
ეს მოდელი ხშირად გამოიყენება შრომის ბაზარზე ხელფასების მიმართ. ამ შემთხვევაში მიმწოდებლისა და მომხმარებლის ტიპური როლები შებრუნებულია. მიმწოდებლები ინდივიდებია, რომლებიც ცდილობენ თავიანთი საწარმოო ძალის გაყიდვას, რაც შეიძლება, უფრო მაღალ ფასში. მომხმარებლები კი არიან ბიზნესები (კომპანიები), რომლებიც ცდილობენ შეიძინონ თავიანთთვის საჭირო საწარმოო ძალის სახე, რაც შეიძლება, უფრო დაბალ ფასად. თუ მეტი ინდივიდი სთავაზობს თავიანთ ძალას ბაზარზე, წონასწორული ხელფასი მცირდება, დაქირავების წონასწორული დონე იზრდება და მიწოდების მრუდი კი მარჯვნივ გადაიწევა. თუ უფრო ცოტა ინდივიდი ეძებს სამუშაოს, მაშინ საწინააღმდეგო მოვლენას აქვს ადგილი და მიწოდების მრუდი გადაიწევა მარცხნივ.
თავისუფალ ბაზარზე ინდივიდები და ფირმები, რომლებიც ამგვარ გარიგებებში მონაწილეობენ, თავისუფალნი არიან, რომ შევიდნენ ან დატოვონ ბაზარი, მიიღონ მონაწილეობა იმ ზომით, როგორითაც სურთ, ანუ თავიანთი თავისუფალი არჩევნის მიხედვით. ფასების და რაოდენობების ცვლა ნებადართულია ეკონომიკური პირობების მიხედვით, რათა მიღწეული იქნას წონასწორობა და სწორად იქნას განაწილებული რესურსები. მიუხედავად ამისა, მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში მთავრობები ცდილობენ, ჩაერიონ თავისუფალ ბაზრებში იმისათვის, რომ მიაღწიონ გარკვეულ სოციალურ ან პოლიტიკურ მიზნებს. მთავრობები შეიძლება ცდილობდნენ, რომ შექმნან სოციალური თანასწორობა ან შემოსავლის თანასწორობა იმგვარი აქტებით, რომლებიც ეხება, მაგალითად, მინიმალურ ხელფასს (ე.წ. „ხელფასის იატაკს“) ანდა მზარდი ფასების კონტროლს (ე.წ. „ფასების ჭერს“). სხვა ნაკლებად უფრო ცნობილი მიზნებიც იწვევს ხოლმე ამგვარ ჩარევას, მაგალითად, ამერიკის შეერთებული შტატების პრაქტიკაში ფედერალური მთავრობა სუბსიდიებს აძლევს ნაყოფიერი მიწების მესაკუთრეებს იმ მიზნით, რომ მათ არ მოიყვანონ მოსავალი, მიწოდების მრუდი არ წანაცვლდეს მარჯვნივ და არ დასწიოს წონასწორული ფასი. ამგვარ ჩარევებს მთავრობა ამართლებს იმით, რომ ეს საბოლოო ჯამში ფერმერების სასარგებლოდ ხდება; რადგანაც მცენარეულზე მოთხოვნა შედარებით არაელასტიურია, გაზრდილი მიწოდება შეამცირებდა ფასს, მაგრამ მნიშვნელოვნად გაზრდიდა მოთხოვნილ რაოდენობებს და ამრიგად შექმნიდა წნეხს ფერმერებზე (მათ ნაწილზე, რომლებიც შედარებით უნაყოფო მიწებს ფლობს), რომ მათ დაეტოვებინათ ბაზარი.
მთავრობის ჩარევამ თავისუფალ ბაზრებში შეიძლება შეაფერხოს ეკონომიკური ზრდა, მეწარმეობა და ჯანსაღი ეკონომიკა რესურსების ბუნებრივი განაწილების დამახინჯებით (როგორც ამას მოითხოვს მოთხოვნა და მიწოდება). მილტონ ფრიდმანი მიუთითებდა ხოლმე ცენტრალური დაგეგმვის, სახელმწიფო კორპორაციებისა და ფასების კონტროლის ჩავარდნებზე, განსაკუთრებით, საბჭოთა კავშირში და კომუნისტურ ჩინეთში.
ეკონომიკური წონასწორობა
ზოგადი წონასწორობის თეორიამ აჩვენა, სხვადასხვა დროს მათემატიკური სიცხადის ცვალებადი ხარისხებით, რომ კონკურენციის გარკვეულ პირობებში მიწოდებისა და მოთხოვნის კანონი ბატონობს იდეალურ თავისუფალ და კონკურენტულ ბაზარზე, ფასებს აიძულებს, რომ მიაღწიონ წონასწორობას, რომელიც დააბალანსებდა მოთხოვნას და მიწოდებას. ამ წონასწორულ ფასებზე ბაზარი აწვდის პროდუქციას შემსყიდველებს თითოეული შემსყიდველის სარგებლიანობის მიხედვით თითოეულ პროდუქტთან მიმართებაში და ეს ხორციელდება თითოეული მყიდველის შემსყიდველი უნარის ფარგლებში. ეს შედეგი ატარებს ბაზრის ეფექტიანობის სახელწოდებას, ხანდახან კი მას პარეტოს ოპტიმუმს უწოდებენ.
თავისუფალი ბაზრების ეს გამაწონასწორებელი ქცევა მოითხოვს გარკვეულ დაშვებებს მათი აგენტების და მოქმედი ძალების შესახებ, რომლებიც ერთობლიობაში ცნობილია სრულყოფილი ანუ პატიოსანი კონკურენციის სახელწოდებით. ამგვარი დაშვებები სრულად ვერ იქნება მიღწეული რეალურ ბაზრებზე, მაგალითად, ვერ იქნება მიღწეული სრული ინფორმირება, ურთიერთგაცვლადი საქონელი და მომსახურებები და საბაზრო ძალაუფლების სრული არქონა. აქ უკვე ისმება კითხვა, რომ ამგვარი პირობების მიახლოებითმა წარმოდგენამ შეიძლება მოგვცეს ბაზრის ეფექტიანობის გათვლის მიახლოებითი ბუნება და ცდომილებები, შეიძლება ასევე ვერ იქნას სწორად გათვლილი თუ კონკურენციის რომელი ჩავარდნები გამოიწვევენ მთლიანი ბაზრის ჩავარდნებს. რამდენიმე ნობელის პრემია ეკონომიკის დარგში გაიცა სწორედ იმ ანალიზებისათვის, რომლებიც ეხებოდა საბაზრო ჩავარდნებს ასიმეტრიული ინფორმირების პირობებში.
შემოსვლის დაბალი ბარიერები
თავისუფალი ბაზარი იმანენტურად არ მოითხოვს კონკურენციის არსებობას, მაგრამ იგი მოითხოვს იმგვარ სტრუქტურას, რომლებიც შემოსვლის ნებას დართავდა ახალ მონაწილეებს. მაშასადამე, იძულებითი ბარიერების არქონის შემთხვევაში და დაბალი შემოსასვლელი ფასის მქონე ბაზრებზე, როგორც ამას საზოგადოდ გაბატონებული თვალსაზრისი ამტკიცებს, კონკურენცია თავისთავად ყვავის. თავისუფალი ბაზრის არსებობა სწორედ ასევე გულისხმობს მოგების მოტივის თანაარსებობასაც, თუმცა თავისთავად მოგება აუცილებელი არაა თავისუფალი ბაზრისთვის. თანამედროვე გაგებით, ყველა თანამედროვე თავისუფალი ბაზარი გულისხმობს მეწარმეთა მონაწილეობასაც, როგორც ინდივიდუალურ მეწარმეთა, ასე კომპანიებისაც. სწორედ ასევე, ტიპურად, თანამედროვე თავისუფალ ბაზარს ექნება სხვა ელემენტებიც, როგორიცაა საფონდო ბირჟა და ფინანსური მომსახურებების სექტორი, მაგრამ მათი არსებობა გადამწყვეტი არაა თავისუფალი ბაზრისათვის.
სპონტანური წესრიგი და „უხილავი ხელი“
ფრიდრიხ ჰაიეკი მხარს უჭერდა კლასიკურ ლიბერალურ შეხედულებას, რომ საბაზრო ეკონომიკა უზრუნველყოფს სპონტანურ მოწესრიგებას, რომლის შედეგადაც „საზოგადოების რესურსები ნაწილდება გაცილებით უკეთ, ვიდრე ამის ორგანიზებას რაიმე გონივრული სქემა მოახერხებდა“. ამ თვალსაზრისის თანახმად, საბაზრო ეკონომიკა ხასიათდება რთული გარიგებითი ქსელების წარმოქმნით, რომლებიც აწარმოებენ და ანაწილებენ საქონელსა და მომსახურებას. ეს ქსელები არაა განზრახ შექმნილი, არამედ გვევლინება, როგორც დეცენტრალიზებული მრავლობითი ინდივიდუალური ეკონომიკური გადაწყვეტილებების შედეგი. სპონტანური წესრიგის იდეა წარმოადგენს ადამ სმითის მიერ მოწოდებული „უხილავი ხელის“ ცნების გავრცობას. სმითი წერდა:
"„როდესაც ჩვენ შინაურ საქონელს ვამჯობინებთ უცხოურ ნაწარმს, ამით ჩვენს საკუთარ უსაფრთხოებაზე ვზრუნავთ; და, ვმართავთ რა ჩვენს წარმოებას იმგვარად, რომ პროდუქცია საუკეთესო ხარისხისა იყოს, ამით მხოლოდ ჩვენს მოგებაზე ვზრუნავთ, რომელიც თითქოსდა უხილავი ხელით მოგვეწოდება. სწორედ ასევე, საკუთარ ინტერესზე ზრუნვით, ხშირად ინდივიდი მთელი საზოგადოების ინტერესებსაც ემსახურება გაცილებით უფრო ეფექტიანად, ვიდრე რომ მას ეს მოენდომებინა განზრახ. სამაგიეროდ, არასოდეს გამიგონია, რომ დიდი სარგებლობა მოეტანოს მას, ვისაც საკუთარი თავისთვის არ სურს სარგებლობა“."
ადამ სმითი, „კვლევა ერთა სიმდიდრის ბუნებისა და მიზეზების შესახებ“.
სმითი მიუთითებდა, რომ სადილს ვინმე უცხო კაცი არ შოულობს ყასბის, ფერმერის ან მცხობელის ძმური ან ზოგადადამიანური სიყვარულის და სოლიდარობის ხარჯზე. იგი უბრალოდ მიმართავს მათს საკუთარ ინტერესებს, უხდის რამ მათ თავიანთი შრომისათვის.
"„ჩვენ არ მოველით ჩვენს სადილს ყასბის, მელუდის ან მცხობელის კეთილმოსურნეობიდან გამომდინარე, არამედ იმის გამო, რომ ისინი თავიანთ საკუთარ ინტერესებზე ზრუნავენ. ჩვენ არ ვარწმუნებთ მათ ჩვენ საჭიროებებზე საუბრით, არამედ ვესაუბრებით მათს საკუთარ მოგებაზე“."
ადამ სმითი
კრიტიკოსები, მსგავსი პოლიტეკონომისტი კარლ პოლანისა, სვამენ კითხვას, შეიძლება თუ არა საერთოდ არსებობდეს სპონტანურად მოწესრიგებული ბაზარი, რომელიც სრულიად თავისუფალი იქნებოდა პოლიტიკური ძალებისგან გამოწვეული გამრუდებებისაგან; ისინი გულისხმობენ იმას, რომ თვით ყველაზე თავისუფალი ბაზრებიც კი საჭიროებენ სახელმწიფო ძალაუფლებას, რათა იძულებითი წესით განახორციელოს ზომები: აიძულოს მონაწილენი პატივი სცენ კონტრაქტის პირობებს, მართოს ლეიბორ-იუნიონების (საწარმოო ძალთა გაერთიანებების) ჩამოყალიბება, დაიცვას კორპორაციების უფლებები და მოვალეობები, განმარტოს ის თუ რა შეადგენს დაუშვებელ ინტერესთა კონფლიქტს, გადაწყვიტოს თუ როდის ჩართოს კანონდაცვითი ღონისძიებები და ა. შ.
ძირითადი პრინციპები
ჰერიტიჯ ფაუნდეიშენი (ინგლ. „მემკვიდრეობის ფონდი“), ანუ მემარჯვენე ინტელექტუალური ძალა, ცდილობდა, რომ მოეხდინა იმ საკვანძო ფაქტორების იდენტიფიცირება, რომლებიც აუცილებელია რომელიმე აღებული ქვეყნის ეკონომიკის თავისუფლების ხარისხის განსასაზღვრავად. 1986 წ. მათ შემოიტანეს ეკონომიკური თავისუფლების ინდექსი, რომელიც დაახლოებით 50 ცვლადზეა დამყარებული. ეს და სხვა მსგავსი ინდექსები არ განსაზღვრავენ თავისუფალ ბაზარს, არამედ ზომავენ უბრალოდ ხარისხს, თუ რამდენად არის თანამედროვე ეკონომიკა თავისუფალი, რაც უმეტესად სახელმწიფოს ჩარევისგან თავისუფლებას ეხება. ცვლადები იყოფა შემდეგ უმთავრეს ჯგუფებად:
თითოეულ ჯგუფს მინიჭებული აქვს ციფრული სიდიდე 1-დან 5-მდე. IEF არის ამ სიდიდეთა არითმეტიკული საშუალო, რომელიც ერთ მეასედამდე მრგვალდება. თავდაპირველად, ის ქვეყნები, რომლებიც ტრადიციულად კაპიტალისტურად ითვლებოდნენ, მაღალ რეიტინგებს იღებდნენ, მაგრამ მეთოდიკა მას შემდეგ გაუმჯობესებულ იქნა. ზოგიერთი ეკონომისტი, მსგავსად მილტონ ფრიდმანისა და სხვა ლესე-ფერის მომხრე ეკონომისტებისა, ამტკიცებდნენ, რომ ეკონომიკურ ზრდასა და ეკონომიკურ თავისუფლებას შორის პირდაპირპროპორციული დამოკიდებულებაა და მართლაც, კვლევები აჩვენებს, რომ ეს ჭეშმარიტია. თუმცა, ჯერ კიდევ გრძელდება დებატი დათვლა-შეფასების მეთოდოლოგიის საკითხებზე.
თავისუფალი ბაზრის მონუმენტურმა ფონდმა 2009 წელს გამოსცა ე. წ. „შემოთავაზებული კონსენსუსი“ თავისუფალი ბაზრის იმ პრინციპებზე, რომელთა ამოტვიფრაც შესაძლებელი იქნებოდა მონუმენტზე:
კრიტიკა
თავისუფალი ბაზრის კრიტიკოსები ამტკიცებდნენ, რომ რეალურ სიტუაციებში თავისუფალი ბაზრები მგრძნობიარეა ფასის დამწესებელი მონოპოლიების წარმოქმნის მიმართ. ამგვარმა მსჯელობამ ბევრგან მიგვიყვანა სამთავრობო ჩარევებამდე, მაგალითად გამოდგება აშშ ანტიმონოპოლიური კანონი.
ორი გამოჩენილი კანადელი ავტორი ამტკიცებს, რომ დროდადრო მთავრობა უნდა ჩაერიოს ბაზარში იმ მიზნით, რომ უზრუნველყოს დიდ და მნიშვნელოვან წარმოებებში კონკურენციების შენარჩუნება. ნაომი კლაინი წერს ამას თავის ნაშრომში „შოკური დოქტრინა“ და ჯონ რალსტონ საული უფრო მეტი იუმორით წერს თავის ნაშრომში „გლობალიზმის კოლაფსი და სამყაროს ხელახლა გამოგონება“. კლაინისა და რალსტონის მიხედვით, კომპანიების გამსხვილება მონოპოლიების ან ოლოგოპოლიების (და, შესაბამისად, ოლიგარქების) შექმნით, მოითხოვს მთავრობის ჩარევას, რათა უზრუნველყოს რაციონალური ფასები და პატიოსანი კონკურენცია. თავისუფალი ბაზრის პრობლემების კიდევ ერთი სახეა სპეკულაცია, რომელიც სარგებლობს ფასების მოკლევადიანი რყევებით და ისეთ დროს და ისეთ ფასებში ყიდულობს და ყიდის საქონელს, რომ მიიღოს სარგებელი შესაბამისი ტიპის გარიგებებით. ამ დროს მისთვის საქონლის ფასი სულაც არ ასახავს მის შინაგან ღირებულებას, არამედ გვევლინება მოგების მიღების მექანიზმად.
ამერიკელი ფილოსოფოსი და ავტორი კორნელიუს უესტი გამოჰყოფს იმ მსჯელობებს, რომლებსაც იგი დოგმატურ არგუმენტებად თვლის ლესე-ფერის ეკონომიკურ პოლიტიკაში და მათ „თავისუფალი ბაზრის ფუნდამენტალიზმს უწოდებს“. უესტმა დაასკვნა, რომ ამგვარი მენტალობა საშუალებას აძლევს ხარბ ოფიციალურ პირებს, რომ მისდიონ მოგების კორპორატიულ ამოცანებს, ხშირად, საყოველთაო სარგებლიანობის ხარჯზე. ამერიკელი პოლიტიკური ფილოსოფოსი მაიკლ ჯ. სანდელი ამტკიცებს, რომ უკანასკნელი 30 წლის მანძილზე აშშ განვითარდა ქვეყნიდან, რომელსაც უბრალოდ ჰქონდა საბაზრო ეკონომიკა, ქვეყანა-ბაზრად, საბაზრო საზოგადოებად, სადაც ფაქტობრივად ყველაფერი იყიდება, მათ შორის, სოციალური და სამოქალაქო ცხოვრების იმგვარი ასპექტები, როგორიცაა განათლება, წვდომა სამართალზე და პოლიტიკური გავლენები. ეკონომიკის ისტორიკოსი კარლ პოლანი ძლიერად აკრიტიკებს ბაზარზე დაფუძნებული საზოგადოების იდეას თავის წიგნში „დიდი ტრანსფორმაცია“ და აღნიშნავს, რომ მსგავსი მცდელობები საფრთხეს უქმნის ადამიანთა საზოგადოებას და საყოველთაო სარგებლიანობას.
თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკის კრიტიკა იწყება იმ კრიტიკოსებით, რომლებიც საერთოდ უარყოფენ თავისუფალი ბაზრის კონცეფციას გეგმიური ეკონომიკის სასარგებლოდ (კერძოდ, ამ თვალსაზრისს მხარს უჭერდა ბევრი მარქსისტი) და მთავრდება იმ კრიტიკოსებით, ვისაც სურვილი აქვს, რომ საბაზრო კრიზისები რეგულირდებოდეს სხვადასხვა ხარისხის სამთავრობო ჩარევების შედეგად. ე.წ. კინეზიელი (ჯონ კინზის იდეების მომხრე) ეკონომისტები მხარს უჭერენ მთავრობის საბაზრო ჩარევებს, როგორიცაა, მაგალითად, ფისკალური პოლიტიკის გამოყენება ეკონომიკურ სტიმულად, როდესაც კერძო სექტორზე ზეგავლენას მივყავართ სუბ-ოპტიმალურ ეკონომიკურ შედეგებამდე დეპრესიების ან რეცესიების დროს. ბიზნეს-ციკლის თეორიას კინეზიელები იყენებენ ლიქვიდურობის ხაფანგების ასახსნელად, როდესაც ხორციელდება ნაკლებმოხმარება და ამართლებენ მთავრობის ჩარევებს თავისი ფისკალური პოლიტიკით.
მილტონ ფრიდმანი წერდა: „თავისუფალი ბაზრის კრიტიკის მიღმა უმეტესად იმალება საერთოდ თავისუფლების არსის მიმართ რწმენის ნაკლებობა“.
სქოლიო
კატეგორია:ეკონომიკა კატეგორია:კაპიტალიზმი კატეგორია:ლიბერალიზმი კატეგორია:ეკონომიკური ლიბერალიზმი
დომინიკელთა რესპუბლიკა 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დომინიკელთა რესპუბლიკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეხუთედ იასპარეზა 1980 წელს, სსრკ-ის დედაქალაქ მოსკოვში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1980 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:დომინიკელთა რესპუბლიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Pleurotomella hermione
Pleurotomella hermione — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
სტილპნომელანი
სტილპნომელანი — სილიკატების კლასის მინერალი. ფენობრივი სტრუქტურა აქვს, ახლოს დგას ტალკთან. ქიმიური ფორმულა: K(Fe2+,Mg,Fe3+)8(Si,Al)12(O,OH)27·n(H2O). ძირითადად ოქროსფერ-მურა და მომწვანო-მოშავოა. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით 3-4. გრანიტებსა და გნაისებში მას ცვლის ქლორიტი, ბიოტიტი და ამფიბოლი. კრისტალის სინგონია ტრიკლინურია. სტილპნომელანი პირველად აიღწერა 1827 წელს ჩეხეთში.
სქოლიო
კატეგორია:ფილოსილიკატები
კატა
კატა (Felis) — მტაცებელი ძუძუმწოვრების გვარი კატისებრთა ოჯახისა. ტანად პატარა ცხოველებია. აქვთ ვერტიკალური გუგა, ჩამალული ბრჭყალები.
სასადილოყელი
სასადილოყელი — ნასოფლარი საქართველოში. მდებარეობს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 420 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში არავინ არ ცხოვრობს.
კატა
გავრცელებული არიან მთელ მსოფლიოში, ავსტრალიისა და მადაგასკარის გარდა. კატა აერთიანებს 29 სახეობას, რომელთაგან საქართველოში გვხვდება 4. იკვებებიან წვრილი ხერხემლიანებით, ზოგჯერ თავს ესხმიან ირემსაც. ერთგვარ ზიანს აყენებენ სანადირო მეურნეობას და მესაქონლეობას.
ლიტერატურა
კატეგორია:კატისებრნი *
სასადილოყელი
სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
ვენტუარი
ვენტუარი (Ventuari) — მდინარე სამხრეთ ამერიკაში, ვენესუელაში, მდინარე ორინოკოს მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 520 კმ, აუზის ფართობი დაახლოებით 40.000 კმ². სათავე აქვს გვიანის ზეგანის დასავლეთ ნაწილში. მიედინება ბორცვნალ ადგილებში, რომელიც ტროპიკული ტყითაა დაფარული. განვითარებულია ჭორომები. წყალმოვარდნები იცის წვიმიან ამინდებში, აპრილიდან ოქტომბრამდე. სანაოსნოა მხოლოდ ცალკეულ მონაკვეთებზე. ყველაზე მნიშვნელოვანი შენაკადია მდინარე მანაპიარე.
ვენტუარი წყალუხვი მდინარეა, რაც განპირობებულია ადგილობრივი ოროგრაფიული პირობებით. წყლის ხარჯი 3000 მ³/წმ და მეტი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ვენესუელის მდინარეები კატეგორია:ორინოკოს აუზი
ანჯელინა ჯოლი
ანჯელინა ჯოლი ვოითი (Angelina Jolie Voight; დ. 4 ივნისი, 1975) — ამერიკელი კინომსახიობი. პოპულარული მედიის მიერ ის ხშირადაა აღიარებული მსოფლიოს ერთ-ერთი ულამაზეს ქალად, ხოლო მისი არაეკრანული, პირადი ცხოვრება ფართოდაა გაშუქებული. მას მიღებული აქვს სამი ოქროს გლობუსი, ორი კინომსახიობთა გილდიის ჯილდო და ოსკარი.
მიუხედავად იმისა რომ ჯოლის დებიუტი მის ბავშვობაში შედგა მამამისთან ერთად 1982 წლის ფილმში „ველოდები წასვლას“, ჯოლის სამსახიობო კარიერა დაიწყო მოგვიანებით, დაბალბიუჯეტიანი ფილმით „კიბორგი 2“ (1993). მან პირველი მთავარი როლი განასახიერა ფილმში „ჰაკერები“ (1995), ასევე მან ითამაშა კრიტიკოსთა მიერ კარგად მიღებულ და აღიარებულ ბიოგრაფიულ ფილმებში: „ჯორჯ ვალასი“ (1997) და „ჯია“ (1998) და მიიღო ოსკარი, როგორც მეორეხარისხოვანი როლის საუკეთესო შემსრულებელმა ქალმა, ფილმისათვის „გოგონა, რომელსაც შეაწყვეტინეს“ (1999). ჯოლიმ მიაღწია საქვეყნო აღიარებას ფილმით „ლარა კროფტი: სამარხების მძარცველი“ (2001), სადაც მან ვიდეო-თამაშის გმირი, ლარა კროფტი განასახიერა. ამის შემდეგ ის გახდა ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი და მაღალანაზღაურებადი მსახიობი ჰოლივუდში. მან თავისი ყველაზე დიდი კომერციული მოგება ნახა მძაფრსიუჟეტიანი კომედიური ჟანრის ფილმით „მისტერ და მისის სმიტი“ (2005).
ანჯელინა დაშორდა თავის პირველ მეუღლე ჯონი ლი მილერს და მეორე მეუღლე ბილი ბობ თორნტონს. 2014-2019 წლებში ჯოლი ქორწინებაში იყო მსახიობ ბრედ პიტთან, მათ შორის ურთიერთობამ მსოფლიო მედიის ყურადღება მიიპყრო. ჯოლის და პიტს ჰყავთ სამი აყვანილი ბავშვი: მედოქსი, პექსი და ზაჰარა, ისევე როგორც სამი ბიოლოგიური შვილი: შილო, კნოქსი და ვივიენი. ჯოლი დაკავებულია საქველმოქმედო საქმეებით მთელ მსოფლიოში და ასევე ის თანამშრომლობს UNHCR-სთან.
ცხოვრების ადრეული წლები და ოჯახი
ანჯელინა ჯოლი ვოითი დაიბადა ლოს-ანჯელესში, კალიფორნიაში, არის მსახიობ ჯონ ვოითისა და მარჩელინ ბერტრანდის შვილი. ის ჩიპ ტეილორის ძმისწულია და ჯეიმზ ჰეივენის და, ასევე ჟაკლინ ბისეტისა და მაქსიმილიან შელის ნათლული. მამის მხრიდან ანჯელინა სლოვაკური და გერმანული წარმოშობისაა, დედის მხრიდან კი ფრანგი კანადელია.