cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ელ-პარალი (კასტილია და ლეონი)
ელ-პარალი (El Parral) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის დე-ავილის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 11 კმ². მოსახლეობა — 61 კაცი (2020 წ.).
ეუსებიუსი (პაპი)
thumb|150px|ეუებიუსი ეუსებიუსი ''(Eusebius; ? - 310, სიცილია, იტალია) - რომის პაპი 309-310 წწ.
ბიოგრაფია
"მღვედლმთავართა წიგნი"-ს (ლათ. Liber Pontificalis) თანახმად ევსებიუსს გაუგრძელებია მარცელუს I-ის მიერ დაწყებული საქმიანობა. ქრისტიანებს, რომლებმაც იმპერატორ დიოკლეტიანეს დროს რწმენა უარყვეს მან მოსანანიებელი ვადები დაუნიშნა. ამან დიდი დავა გამოიწვია მღვდელმთავართა შორის, რის გამოც იმპერატორ მაქსენტიუსს ევსებიუსი და მისი მოწინააღმდეგე ვინმე ჰერაკლე რომიდან კუნძულ სიცილიაზე გაუძევებია.
ევსებიუსი გარდაიცვალა 310 წელს. დასაფლავებულია რომში, კალიქსტეს კატაკომბებში. კათოლიკურმა ეკლესიამ იგი წმინდანად შერაცხა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:გარდაცვლილი 310 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
ძმუისი
ძმუისი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში (სოჩხეთის თემში. მდებარეობს ნაქერალის ქედის სამხრეთ–დასავლეთ კალთაზე. მდინარეების ლეხიდრისა და მეჩხეურის (რიონის აუზი) შესართავთან. ზღვის დონიდან 640 მეტრი, ტყიბულიდან 20 კილომეტრი. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XV საუკუნეში. სოფელში არის X საუკუნის ეკლესია, ჩანჩქერი. სოფელში არის საჯარო სკოლა
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 143 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
რიაზანოვო (უსტ-კუბინსკის რაიონი)
რიაზანოვო (Рязаново) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ნიკოლსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 2 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ქვემო ნატანები
ქვემო ნატანები — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში. ნატანების თემის ცენტრი (სოფლები: ქვემო ნატანები, ზემო ნატანები, შეკვეთილი). მდებარეობს შავი ზღვისპირა დაბლობზე, ზღვის დონიდან 10 მ.-ზე, ოზურგეთიდან 18 კმ.
სოფელში არის რკინიგზის სადგური სამტრედია-მახინჯაურის ხაზისა და ნატანები-ოზურგეთის ხაზების გადაკვეთაზე. გადის საავტომობილო გზა ურეკი-ოზურგეთი. სოფელში მისდევენ მეციტრუსეობას, მეთხილეობას. სოფელში არის საფეხბურთო სტადიონი, სპორტის სასახლე, ჭიდაობის კლუბი, საჯარო სკოლა, წმინდა მარინეს სახელობის ტაძარი, საზოგადოებრივი ცენტრი. ქვემო ნატანების უბნებია: შავა, ლეკურა, საკუპრე, ახალშენი, ნაფოცხვარა.
ისტორია
დღევანდელი ქვემო ნატანების ტერიტორიაზე დასახლების გაჩენა უკავშირდება XIX საუკუნეში თბილისი-ბათუმის რკინიგზის ხაზზე სადგურის გაჩენას. სადგურს ეწოდა ნატანები მდინარე ნატანების გამო. ტერიტორია შედიოდა მიქელგაბრიელის სასოფლო საზოგადოებაში. 1951 წელს უბან შავაში მოეწყო ნატანების სასოფლო საბჭოს ცენტრი. 1953 წელს აშენდა ნატანების კოლმეურნეობის კანტორის შენობა, რასაც მოჰყვა კულტურის სახლი. სოფელში მოქმედებდა საავადმყოფო, ციტრუსების შემფუთავი ქარხანა, ჩაის ფაბრიკა, ტუნგის საშრობი ფარდული, დაწყებითი, რვაწლიანი და საშუალო სკოლები, სამუსიკო სკოლა, ბიბლიოთეკა. 1983 წელს სოფელში გაიხსნა სპორტის სასახლე. 1999-2002 წლებში სოფლის ცენტრში აშენდა წმინდა პანტელეიმონის სახელობის ეკლესია.
ძვ. წ. 905
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
პირმისაანი
პირმისაანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ბაზალეთის თემში. მდებარეობს ბაზალეთის პლატოს ჩრდილოეთ ნაწილში. ზღვის დონიდან 920 მ, დუშეთიდან 2 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 181 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბობ როკი
რობერტ იენს როკი, (დ. 19 აპრილი, 1954, ვინიპეგი, მანიტობა) — ცნობილი როგორც ბობ როკი, კანადელი მუსიკოსი, ხმის ინჟინერი და მუსიკალური პროდიუსერი. ცნობილია თანამშრომლობით ისეთ შემსრულებლებთან, როგორებიც არიან მეტალიკა, Aerosmith, ბონ ჯოვი, შერი, ბრაიან ადამსი, Black Veil Brides და სხვა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:მეტალიკა კატეგორია:კანადელი მუსიკალური პროდიუსერები კატეგორია:დაბადებული 19 აპრილი
გიორგი ჭანკოტაძე
გიორგი ჭანკოტაძე (დ. 6 მაისი, 1991) — ქართველი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ზესტაფონის“ ნახევარმცველი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1991 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ზესტაფონის ფეხბურთელები კატეგორია:ბოლნისის სიონის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 6 მაისი
ლაგუში
ლაგუში (Lagos) — ქალაქი პორტუგალიაში. მდებარეობს ლაგუშის მუნიციპალიტეტში. ქალაქის მოსახლეობა 2004 წლის აღწერით შეადგენდა 20000 კაცს.
ბედი ქართლისა (ჟურნალი)
„ბედი ქართლისა“, „რევიუ დე კარტველოლოჟი“ („Bedi Kartlisa. Revue de Kartvélologie“) — ქართველოლოგიური სამეცნიერო ჟურნალი. დაარსდა 1948 წელს პარიზში. 1958 წლამდე გამოდიოდა ქართულ ენაზე. ამ წლიდან სტატიები იბეჭდებოდა ფრანგულ, გერმანულ და ინგლისურ ენებზე. ყოველწლიურად გამოდიოდა ჟურნალის ერთი ან ორი გაერთიანებული ტომი (1983 წელს გამოვიდა ბოლო, - 41-ე ტომი). 1985 წელს ჟურნალის გამოცემა განახლდა ახალი ფორმატითა და სახელწოდებით („Revue des Études Géorgiennes et Caucasiennes“). მისი რედაქტორი იყო აკადემიკოსი ჟ. დიუმეზილი.
ჟურნალი გამოდიოდა საფრანგეთის სამეცნიერო კვლევის ეროვნული ცენტრის დახმარებით. „ბედი ქართლისამ“ თავის გარშემო შემოიკრიბა უცხოეთში მოღვაწე ქართველოლოგები; „ბედი ქართლისაში“ იბეჭდებოდა აგრეთვე ქართველი, აზერბაიჯანელი და ჩრდილოეთკავკასიელი საბჭოთა მეცნიერების სტატიები. ჟურნალი მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა უცხოეთში ქართული კულტურის პოპულარიზაციის საქმეში. დამაარსებელი ნ. სალია (ქურციკაშვილი), დირექტორ-რედაქტორი — პროფ. კალისტრატე სალია, მდივანი — გ. გოგოლაშვილი. ჟურნალის სამეცნიერო საბჭოში, რომლის თავმჯდომარე იყო კ. სალია, შედიოდნენ: იულიუს ასფალგი (მიუნხენი), ჟორჟ  დიუმეზილი (პარიზი), რენე  ლაფონი (ბორდო), დეივიდ  ლენგი (ლონდონი), ირენე  მელიქოვი (სტრასბურგი), შარლ  მერსიე (პარიზი), იოზეფ  მოლიტორი (ბამბერგი), ბერნარ  უტიე (საბლე-სიურ-სართი), კატრინ პარი (პარიზი),  გერტრუდ  პეჩი (იენა),  კარლ ჰორსტ შმიდტი (ბონი),  მიხაელ ვან  ესბროკი (ბრიუსელი),  ჰანს ფოგტი (ოსლო),  მიხეილ  წერეთელი (მიუნხენი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის ჟურნალები კატეგორია:ქართულენოვანი ჟურნალები კატეგორია:ქართველოლოგია კატეგორია:სამეცნიერო ჟურნალები
ბედნოტა
„ბედნოტა“ (Беднота — სიღარიბე) — ყოველდღიური გაზეთი გლეხებისათვის, საკ. კპ (ბ) ცკ-ის ორგანო, გამოდიოდა მოსკოვში 1918 წლის მარტიდან 1931 წლის იანვრამდე. „ბედნოტას" წინამორბედი გაზეთები იყო „დერევენსკაია ბედნოტა“, „სოლდატსკაია პრავდა“ (პეტროგრადი), „დერევენსკაია პრავდა“ (მოსკოვი). სამოქალაქო ომის პერიოდში „ბედნოტა“ წითელარმიელთა გაზეთიც იყო; თითქმის ნახევარი ტირაჟი არმიას ეგზავნებოდა (1919 წლის ბოლოსათვის ტირაჟი 750 ათ. ცალი). „ბედნოტამ“ მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა სოფლად კომპარტიის პოლიტიკის გატარებაში, სოფლის სოციალურ გარდაქმნასა და კულტურის დონის ამაღლებაში. გაზეთი სისტემატურად ბეჭდავდა გლეხთა წერილებსა და კორესპონდენციებს. ჰყავდა 4 ათასამდე სოფლკორი. 1931 წელს „ბედნოტა“ გაზეთ „სოციალისტიჩესკოე ზემლედელიეს“ შეუერთდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:სსრკ-ის გაზეთები კატეგორია:რუსულენოვანი გაზეთები
ნატიფი ხელოვნების აკადემია (საფრანგეთი)
ნატიფი ხელოვნების აკადემია (Académie des beaux-arts) — საფრანგეთის სწავლული საზოგადოება, საფრანგეთის ინსტიტუტის ერთ-ერთი აკადემიათაგანი. შეიქმნა 1816 წელს 21 მარტის განკარგულებით — ფერწერისა და სკულპტურის სამეფო აკადემიის (1648), მუსიკის აკადემიის (1669) და არქიტექტურის სამეფო აკადემიის (1671) გაერთიანებით.
აკადემია ამჟამად იყოფა რვა ნაწილად:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის სწავლული საზოგადოებები კატეგორია:საფრანგეთის ინსტიტუტი კატეგორია:პარიზი
მილტიადე (პაპი)
thumb|right|მილტიადე მილტიადე (Miltiades; დ. უცნობია — გ. 11 იანვარი, 314, რომი, იტალია)  — რომის პაპი 311–314  წლებში.
ბიოგრაფია
მილტიადეზე მწირი ისტორიული ცნობები მოგვეპოვება. იგი აფრიკაში უნდა დაბადებულიყო და 310 წლის 10 ივლისს რომის პაპად აურჩევიათ. მისი მღვდელმთავრობის დროს გამოქვეყნდა რომის იმპერატორების გალერიუსის, კონსტანტინე დიდის და ლიცინიუსის "მილანის ედიქტი". ებრძოდა მონოთეიზმს და მოიწვია ლატერანის საეკლესიო კრება რომში 313 წელს, რომელზეც ცეცილიანე და დონატე ერეტიკოსებად გამოუცხადებიათ. იმპერატორმა კონსტანტინემ მას რომში სასახლე აჩუქა, რომელიც კონსტანტინეს მეუღლეს ფაუსტას ეკუთვნოდა და ლატერანის ბორცვზე იდგა. ეს სასახლე XIV საუკუნემდე პაპების რეზიდენცია იყო. აქვე ააგო კონსტანტინემ პირველი ტაძარი რომში, რომელსაც შემდგომ სან ჯოვანი ინ ლატერანო უწოდეს. კათოლიკურმა ეკლესიამ იგი წმინდანად შერაცხა.
სქოლიო
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 11 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 314 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
ძვ. წ. 816
'''ძვ. წ. 816''' — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
სიტყვამნერგი
სიტყვამნერგი არის ტექსტის ანალიზატორი, რომელიც გამოიყენება ბუნებრივი ენის ტექსტების კომპიუტერული დამუშავებისთვის (NLP). იგი ახდენს ბუნებრივი ენობრივი მონაცემების ტრანსფორმაციას ვექტორების საშუალებით, მათ ციფრულ ეკვივალენტებში.
ვექტორი არის მრავალგანზომილებიან სივრცეში არსებულ ორ წერტილს შორის უმოკლესი მანძილი და გამოიხატება წერტილების ციფრულ დახასიათებაში, რომლებიც წარმოადგენენ მათ კოორდინატებს. ვექტორული რეპრეზენტაციის დროს სიტყვამნერგის ფარგლებში სივრცე შეიძლება უსაზღვრო იყოს და მოიცავდეს ასზე მეტ განზომილებას.
ვექტორს აქვს სიტყვის ეკვივალენტური მახასიათებელი. იმის მიხედვით თუ რამდენად ხშირად გაჩნდება ორი სიტყვა კონტექსტში ერთად მათ ვექტორებს შორის მანძილიც იქნება შესაბამისი, მაგალითად, თუ სიტყვებს შორის მანძილი მოკლეა, ასევე მოკლე იქნება მათ ვექტორებს შორის დაშორება.
სიტყვებისგან ვექტორების გამოყვანას გაწვრთნას უწოდებენ, რის შედეგადაც ვიღებთ სემანტიკურად მსგავს სიტყვებს.
სიტყვამნერგი სიტყვის ტიპურ თვისებებს ასახავს მთლიან ტექსტთან, ანუ კორპუსთან, მიმართებაში, რაც მოიცავს სემანტიკურ მსგავსება-განსხვავებებს, კონტექსტსა და სიხშირეს.
პროგრამული ინსტრუმენტები
სიტყვამნერგის პროგრამული ინსტრუმენტებია ტომაშ მიკოლოვის Word2vec, Stanford University's GloVe, fastText, Gensim. ასევე ამ ეტაპზე შექმნილია შემდეგი სიტყვამნერგები ქართული ენისათვის: სიტყვამნერგი, Semantic similarity of words.
ნორვეგიის ჰიმნი
ნორვეგიის სახელმწიფო ჰიმნი - ნორვეგიის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლო. ტექსტის ავტორია ბიორნსტიერნე ბიორნსონი (1859), ხოლო მუსიკის ავტორი რიკარდ ნორდრაკი (1868) , პირველად შესრულდა 1864 წლის 17 მაისს კონსტიტუციის მიღებიდან 50 წლისთავთან დაკავშირებით. ლექსი შედგება 8 სტროფისაგან, მაგრამ ჰიმნში როგორც წესი სრულდება პირველი და ბოლო ორი სტროფი.
ჰიმნის ტექსტი
JA, VI ELSKER DETTE LANDET (დიახ, ჩვენ გვიყვარს ეს ქვეყანა)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნორვეგიის ეროვნული სიმბოლოები
რუჰაკანა რუგუნდა
რუჰაკანა რუგუნდა (დ. 7 ნოემბერი, 1947) — უგანდელი ფიზიკოსი და პოლიტიკოსი. უგანდის პრემიერ-მინისტრი 2014-2021 წლებში. 1986 წლიდან დიდი ხნის მანძილზე იკავებდა თანამდებობებს იოვერი მუსევენის პრეზიდენტობის პერიოდში, 1986 წლიდან. 1994-1996 წლებში იკავებდა უგანდის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობას. 2003-2009 წლებში – უგანდის შინაგან საქმეთა მინისტრი. 2009-2011 წლებში წარმოადგენდა უგანდას გაეროში. 2013-2014 წლებში – უგანდის ჯანდაცვის მინისტრი.
სქოლიო
კატეგორია:უგანდის პრემიერ-მინისტრები
აშშ-ის ღია პირველობა
აშშ-ის ღია პირველობა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ ქვემოთ მოტანილ სპორტულ შეჯიბრს:
წმინდა ვალენტინის დღე
thumbnail|[[1910 წლის "ვალენტინის" ღია ბარათი]] thumb| thumb| წმინდა ვალენტინის დღე, ან შეყვარებულების დღე, სიყვარულის დღე — დღესასწაული, რომელიც 14 თებერვალს აღინიშნება მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში, თუმცა უმეტესგან არც საერო და არც საეკლესიო დღესასწაული არაა. როგორც წესი, ამ დღეს ერთად ატარებენ შეყვარებულები. ისინი ერთმანეთს ულოცავენ და ჩუქნიან ყვავილებს, რომანტიკული შინაარსის ღია ბარათებს — „ვალენტინებს“, სხვადასხვანაირ საჩუქარს. ამ დღეს ხშირად უხსნიან სიყვარულს, ცოლობას სთხოვენ ან ქორწინდებიან.
ვალენტინობის დღის აღნიშვნა V საუკუნის რომში დაიწყო, როგორც წმინდა ვალენტინის ხსენების დღე და მას მთელი ქრისტიანული სამყარო აღნიშნავდა. ახლა 14 თებერვალს, როგორც წმინდა ვალენტინის ოფიციალურ საეკლესიო დღესასწაულს, მხოლოდ პროტესტანტები აღნიშნავენ ლუთერანულ და ანგლიკანურ ეკლესიებში.
მართლმადიდებელ ეკლესიაში წმინდანის ხსენების დღეა 19 ივლისი (ძველი სტილით, 6 ივლისი). 1969 წლის საეკლესიო რეფორმის შემდეგ კათოლიკური ეკლესია ამ დღეს აღარ აღნიშნავს. 14 თებერვლის რომანტიკულ საყვარულთან ასოცირებას სათავე დაუდო ჯეფრი ჩოსერმა შუა საუკუნეების მიწურულს.
ისტორია
ძველ რომში 14 თებერვალს აღინიშნებოდა ლუპერკალია — ქალღმერთ იუნონასა და ღმერთ ფავნისადმი (ლუპერკისადმი) მიძღვნილი ეროტიკული დღესასწაული.
როგორც ჩანაწერებიდან ვგებულობთ, ამ დღეს ღმერთებს მსხვერპლად სწირავდნენ ცხოველებს, რომლებსაც ტყავს აძრობდნენ და მათრახებს აკეთებდნენ. მერე ამ მათრახებით ახალგაზრდა, შიშველი მამაკაცები ქალებს ცემით მიერეკებოდნენ ქალაქის ქუჩებში. ქალებს იმედი ჰქონდათ, ამ ცემის რიტუალის შემდეგ უფრო ნაყოფიერი გახდებოდნენ და შვილებს ადვილად გააჩენდნენ. ეს ძალზე გავრცელებული ტრადიცია იყო რომში, რომელშიც დიდგვაროვნებიც კი მონაწილეობდნენ. ამ რიტუალის პოპულარობის მიზეზად უნდა მივიჩნიოთ ის, რომ 276 წელს ჩვილთა სიკვდილიანობა, მკვდრადშობა და მუცლის მოშლა ძალიან გახშირდა.
494 წელს რომის პაპმა — გელასიუს I-მა ლუპერკალიის აღნიშვნა აკრძალა. ძველი დღესასწაული ჩაანაცვლეს წმინდა ვალენტინის დღით. გადმოცემის მიხედვით, ვალენტინი უბრალო მღვდელი იყო, რომელიც 269 წლის 14 თებერვალს რომის იმპერატორმა — კლავდიუს II-მ სიკვდილით დასაჯა ქრისტიანული წმინდა საიდუმლოებების აღსრულების გამო.
ლეგენდის თანახმად, მრისხანე კლავდიუსს მტკიცედ სწამდა, რომ მარტოხელა მამაკაცი, რომელსაც არც ოჯახი ჰყავდა და არც საყვარელი ქალი, უკეთ იბრძოდა და ემსახურებოდა სამშობლოს, ვიდრე დაოჯახებული და წვრილშვილიანი. ამიტომ კლავდიუსმა ქორწინება აკრძალა, მაგრამ ვალენტინი ამ წმინდა ქრისტიანულ საიდუმლო წესს რომის იმპერატორისგან მალულად მაინც აღასრულებდა. მისი ამბავი ქალაქში გავრცელდა.
წმინდა ვალენტინმა უამრავი წყვილის დაქორწინება მოასწრო, სანამ ციხეში აღმოჩნდებოდა. სიკვდილით დასჯის მოლოდინში მყოფმა, ზედამხედველის ქალიშვილი — ჯულია გაიცნო და გულში ჩაუვარდა. შეყვარებულმა მღვდელმა სიკვდილის წინ ქალიშვილს სასიყვარულო ბარათი მისწერა, რომელიც შემდგომში ვალენტინობის სიმბოლოდ იქცა.
269 წლის 14 თებერვალს წმინდა ვალენტინი სიკვდილით დასაჯეს. მისი წმინდა ნაწილები სხვადასხვა ქვეყნის ეკლესია-მონასტრებში დაკრძალეს. წმინდანი სიყვარულისა და ოჯახური კეთილდღეობის მფარველად ითვლება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დღესასწაულები კატეგორია:სიყვარული
ძვ. წ. 906
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
ალბერტი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ალბერტი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
აბასთუმნის სამარხი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ადიგენის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ალმადა
ალმადა (حصن المعدن; aɫˈmadɐ) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პორტუგალიაში. მოიცავს 70.2 კმ²-ს, მდებარეობს მდინარე ტახოს სამხრეთით. მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2008 წლის მიხედვით იყო 164,844 კაცი. ურბანულ ცენტრში ცხოვრობს 102,357. კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები კატეგორია:პორტუგალიის მუნიციპალიტეტები
სამონოვო (ვოლოგდის ოლქი)
სამონოვო (Самоново) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ნიკოლსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, 2002 წლის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
მამაკაცთა საერთაშორისო დღე
მამაკაცთა საერთაშორისო დღე [(International Men's day (IMD)] — ყოველწლიური დღესასწაული, რომელიც აღინიშნება 19 ნოემბერს. ის დაარსდა 1992 წლის 7 თებერვალს პროფესორ თომას ოსტერის ინიციატივით. ამ დღის დაწესების მიზანი იყო საზოგადოების მიერ ყურადღების მიქცევა მამაკაცების მიმართ გენდერულ დისკრიმინაციასა და სქესთა თანასწორობაზე; მამაკაცებისა და ჭაბუკთა ჯანმრთელობის ზრუნვაზე; აგრეთვე ოჯახში მამაკაცების დადებით გავლენასა და ბავშვთა აღზრდაზე.
ამჟამად ეს დღე აღინიშნება 70 -ზე მეტ ქვეყანაში, მათ შორის არის აშშ, კანადა, ავსტრალია, დასავლეთ და ცენტრალური ევროპის სახელმწიფოები, აფრიკისა და აზიის განვითარებადი ქვეყნები. მამაკაცთა საერთაშორისო დღეს მოსდევს ბავშვთა საყოველთაო დღე, რომელიც მეორე დღეს, 20 ნოემბერს აღინიშნება.
სქოლიო
კატეგორია:დღესასწაულები კატეგორია:საერთაშორისო დღესასწაულები
გალიეგოს-დე-ალტამიროსი
გალიეგოს-დე-ალტამიროსი (Gallegos de Altamiros) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის დე-ავილის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 20 კმ². მოსახლეობა — 63 კაცი (2020 წ.).
ზემო ნატანები
ზემო ნატანები (ყოფ. სამღვთო) — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში. ნატანების თემში (სოფლები: ზემო ნატანები, ქვემო ნატანები, შეკვეთილი). მდებარეობს გურიის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 20 მ. ქვემო ნატანებიდან 6 კმ., ოზურგეთიდან 24 კმ. სოფელში არის საჯარო სკოლა. ძირითადად, მისდევენ მეთხილეობასა და მეციტრუსეობას.
ისტორია
1902 წელს შედიოდა მიქელგაბრიელის სასოფლო საზოგადოებაში. 1898 წელს საღმრთოს იოანე ნათლისმცემლის სახელობის ეკლესიის მღვდელმა ანტონ ცეცხლაძემ და გერასიმე ნაკაიძემ, რომელიც შემდგომში ამავე ეკლესიის მღვდელი გახდა, დააარსეს სოფლის ორკლასიანი სამრევლო სკოლა, რომლის გამგე გერასიმე ნაკაიძე იყო. 1898-1900 წლებში სკოლა ნაკაიძის სახლში იყო გახსნილი. 1901 წელს მღვდელ იესე ინგოროყვას ნაცვლად დაინიშნა მღვდელი ბარბარე თანეიშვილი. 1921 წლამდე გერასიმე ნაკაიძე იყო სოფლის ეკლესიის მოძღვარი. 1923 წელს ხის ეკლესია გადაკეთდა სკოლად. ეკლესიის სასაფლაოს ტერიტორიაზე გააკეთეს სტადიონი. თავად გერასიმე ნაკაიძე გადავიდა აჭარაში, სადაც ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. შემდეგ გადაასახლეს შუა აზიაში, ყარაღანდაში, სადაც ცემით მოკლეს 1939 წელს.
ლამეგუ
ლამეგუ (Lamego) — ქალაქი პორტუგალიაში. მდებარეობს ლამეგუს მუნიციპალიტეტში. ქალაქის მოსახლეობა 2004 წლის აღწერით შეადგენდა 12000 კაცს.
ზემო ნატანები
ისტორია
1930-იანი წლების მეორე ნახევარში ზემო ნატანების უბნები სამღვთო და ჯაფარაულა თხინვალის სასოფლო საბჭოში იყო გაერთიანებული.
ლამეგუ
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები
ზემო ნატანები
სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოლგინის პროვინცია
ოლგინის პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია, მესამე ყველაზე ხალხმრავალი ლა-ჰაბანისა და სანტიაგო-დე-კუბის პროვინციების შემდეგ. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. მთავარი ქალაქებია ოლგინი (დედაქალაქი), ბანესი, ანტილია, მაიარი და მოა.
პროვნციის მოსახლეობა ოდნავ აღემატება მილიონს. ტერიტორიის ფართობი 9 300 კმ²-ია, რომლის 25% ტყითაა დაფარული.
ისტორია
პროვინცია შეიქმნა 1978 წელს, როდესაც ის გამოეყო ორიენტეს პროვინციას.
ეკონომიკა
ისევე როგორც მთლიანად კუბის, ოლგინის ეკონომიკაც შაქრის ლერწამს ეფუძნება, მიუხედავად იმისა, რომ მარცვლეული და ყავა, ისევე როგორც სამთო-მოპოვებითი საქმიანობა ასევე დიდ როლს თამაშობს შემოსავლებში.
მხოლოდ ბოლო ხანებში იწყო განვითარება ტურიზმმა, რაც ძირითადად სანაპირო კურორტებშია კონცენტრირებული.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის პროვინციები
ალბატროსისებრნი
ალბატროსისებრნი (Diomedeidae) — ოკეანის ფრინველების ოჯახი ქარიშხალასნაირთა რიგისა. ზოგი სახეობა 1 მ-მდე სიგრძისაა, ფრთების შლილი კი 4,5 მ აღწევს. აქვთ წვეროკაუჭიანი ნისკარტი, მილისებრი ნესტოები, ვიწრო ფრთები. აერთიანებს 4 გვარს, 21 სახეობას. ფრენენ ლივლივით. ხმელეთზე მხოლოდ გამრავლების პერიოდში გამოდიან, ბუდეს მიწაზე იკეთებენ, დებენ თითო კვერცხს. კრუხად დედალთან ერთად მამალიც ჯდება. მართვე ბუდეში რჩება 6 თვემდე. ალბატროსისებრნი უხერხემლო ცხოველებით და თევზებით იკვებებიან. ბინადრობენ უმეტესად სამხრეთ ნახევარსფეროში.
ძუყნური
ძუყნური — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში (ხრესილის თემი), მდებარეობს ოკრიბა–არგვეთის სერის ჩრდილოეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 420 მეტრი, ტყიბულიდან 14 კილომეტრი. სოფელს ემსახურება ხრესილის საჯარო სკოლა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 158 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბეზენგი
ბეზენგი, ულუჩირანი — რთული ხეობის ტიპის მყინვარი რუსეთში, ყაბარდო-ბალყარეთის რესპუბლიკაში. მდებარეობს კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. ეშვება შხარისა და ჯანღის მწვერვალებიდან 2000 მ სიმაღლემდე. ფართობი 36 კმ², სიგრძე 17,6 კმ, ენისა დაახლოებით 9 კმ. მყივნარის ენის დიდი ნაწილი დაფარულია მორენებითა და ნატეხებით. ბეზენგიდან იწყება მდინარე ბეზენგის ჩერეკი (მდინარე ბაქსანის აუზი).
ძვ. წ. 817
გარდაიცვალნენ
*
ბეზენგი
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის მყინვარები
ბაქსანი
საკუთარი სახელი ბაქსანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
განაყოფიერება
250პქ|thumb|right| განაყოფიერება (fertilisatio) — ქალისა და მამაკაცის გამეტების ერთ უჯრედად შეერთება. მიღებული უჯრედი უკვე ახალი ორგანიზმია და მას ზიგოტა (zygota) ეწოდება (zygote „შეწყვილებული“). ზიგოტა არა მარტო უჯრედია, არამედ ახალი ორგანიზმია განვითარების ერთუჯრედოვან სტადიაზე. მაშასადამე, განაყოფიერების ბიოლოგიური არსი მდგომარეობს გამეტების ურთიერთასიმილაციასა და დედისა და მამის გენეტიკური ინფორმაციის - ქრომოსომათა ორი ჰაპლოიდური ნაკრების შეერთებაში, რის შედეგადაც ინდივიდუალური სასქესო უჯრედები ქრება და საწყისს აძლევს ახალ ორგანიზმს - დიპლოიდური ნაკრების შემცველ ზიგოტას. გამეტების შეხვედრა მიმდინარეობს მდედრობით სასქესო გზებში (შინაგანი განაყოფიერება) ან გარე გარემოში, მაგალითად, წყალში (გარეგანი განაყოფიერება), უმაღლეს ძუძუმწოვრებსა და ქალში განაყოფიერება კვერცხსავალის ზედა გარეთა მესამედში - ამპულურ ნაწილში მიმდინარეობს. მალე ოვულაციის შემდეგ კვერცხუჯრედი ხვდება კვერცხსავალის (საშვილოსნოს ლულის) ფოჩზე, მერე კი მის ამპულურ ნაწილში.
ლიტერატურა
კატეგორია:რეპროდუქცია
თურქული ენა
თურქული ენა — თურქი ხალხის ენა. მიეკუთვნება ენათა თურქულ ჯგუფს, რომელიც თავის მხრივ, სავარაუდოდ ალთაურ ენებს უნდა მიეკუთვნებოდეს. მიუხედავად იმისა, რომ ჰიპოთეზას თურქული ენების ალთაურთან ურთიერთნათესაობის შესახებ დღეს უკვე აღარ იზიარებს ბევრი ენათმეცნიერი, ის საბოლოოდ მაინც არ უარუყვიათ ერთხმად.
ზოგადი ცნობები
ლიტერატურულ ენას საკმაოდ ხანგრძლივი ისტორია აქვს, თუმცა საკუთრივ თურქული ლიტერატურული ენის ჩამოყალიბება XIX—XX საუკუნეებში მოხდა. მანამდე არსებობდა ე. წ. ოსმალური ლიტერატურული ენა, რომელიც მეტწილად არაბული და სპარსული ნასესხები სიტყვებისაგან შედგებოდა. პირველი წერილობითი ძეგლები XIII საუკუნეს მიეკუთვნება.
თანამედროვე ლიტერატურული ენის საფუძველია ანკარის საქალაქო და კვიპროსის დიალექტები. სხვა დიალექტებიდან აღსანიშნავია: დუნაის, ესქიშეჰირის, რაზგრადის, დინლერის, რუმელიის, კარამანლის, ედირნეს, გაზიანთეფის, ურფის.
ისტორია
დღესდღეობით თურქულ ენად მოიაზრება თანამედროვე თურქეთის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე არსებული სახელმწიფო ენა. უწინ ამ ტერიტორიაზე გავრცელებულ ენას ოსმალური (Osmanlıca, ან Osmanlı Türkçesi, თვითდასახელება: لسان عثمانى‎ / lisân-i Osmânî) ეწოდებოდა. ოსმალური ენის ოფიციალურ სფეროში გამოყენება პირველ მსოფლიო ომში ოსმალეთის დამარცხების შემდეგ შეწყდა 1923 წელს თურქეთის რესპუბლიკის დაარსებასთან ერთად. ფართო პოლიტიკური რეფორმების ფარგლებში, რომლის მიზანი იყო ე.წ სუფთა თურქულის (öz Türkçe) შექმნა, 1923 წელს პრეზიდენტ მუსტაფა ქემალ ათათურქის (1881-1938) ინიციატივით ფაქტობრივად შეიცვალა ენა: მრავალრიცხოვანი არაბული და სპარსული ნასესხობები თურქული ეკვივალენტებით ჩაანაცვლეს, ხოლო მანამდე გამოყენებაში არსებული არაბული ანბანი კი – ლათინური ანბანით. ამ ღონისძიებებს ხელი უნდა შეეწყო ახალი თურქული ენის ჩამოყალიბებაზე, რომელიც სასაუბრო ენას, - ანუ ერთი მხრივ საშუალო თურქულს (Orta Türkçe) (ვაჭრებისა და ზედა ფენების მეტყველებას), ხოლო მეორე მხრივ ვულგარულ თურქულს (Kaba Türkçe) (დაბალი ფენების მეტყველებას), უნდა დაფუძნებოდა. ყოველივე კი შექმნიდა ერთგვარ დემონსტრატიულ ზღვარს ახალ თურქულ სახელმწიფოსა და ოსმალურ ტრადიციას შორის. ეს მცდელობა ლამის უტოპიურად შეიძლება მივიჩნიოთ, თუ გავითვალისწინებთ იმას, რომ ჩვეულებრივი თურქული წინადადება სანახევროდ შედგება უცხოური წარმოშობის სიტყვებისაგან, რომლებიც საუკუნეთა განმავლობაში იქნა ათვისებული. მაგ.; cep [ჯებ] „ჯიბე“ (არაბული), can [ჯან] „სული“ (სპარსული), efendim [ეჶენდიმ] „ბატონი“, ან „ქალბატონი“ (ბერძნული).
განსხვავება ოსმალურსა და თანამედროვე თურქულს შორის იმდენად დიდია, რომ ოსმალური და თურქული არა მარტო ცალკე ენებად შეიძლება განიხილებოდნენ, არამედ ოსმალურს თანამედროვე თურქულის წინამორბედი შეიძლება ვუწოდოთ მხოლოდ გარკვეული წინდათქმების გათვალისწინებით. აღნიშნულის საილუსტრაციოდ თუკი ოსმალური სიტყვათშეხამებები სპარსული და არაბული სიტყვაწარმოების წესებით იქმნებოდა უწინ, თანამედროვე თურქულში ეს ფენომენი მხოლოდ შეზღუდული სახითაა მოცემული, რადგან უწინდელი სპარსულ-არაბული სიტყვათმაწარმოებელი სუფიქსები სადღეისოდ ძირითადად გათურქულებულია.
თურქული ენა და თურქული ენები
საერთოდ, თურქულ ენათა უმეტესობა საკმაოდ დიდ მსგავსებას ავლენს ფონოლოგიაში, მორფოლოგიასა და სინტაქსში. ენათა ეს მსგავსება ართულებს ენათა შორის საზღვრების დადგენას, განსაკუთრებით ეს ეხება ერთმანეთის მეზობლად განლაგებულ თურქულენოვან ქვეყნებს, რომელთაც ხშირად სახელმწიფოებს შორის მდებარე ორივე მხარეს გარდამავალ დიალექტებზე მოსაუბრე მოსახლეობა ჰყავს. (იხილეთ თურქულენოვანი ხალხები) არადა, განცხადება იმის შესახებ, რომ საზღვრები ამ ხალხებს შორის ხელოვნურადაა გავლებული პოლიტიკურ ჟღერადობას შეიძენდა, რადგან იგი საფუძველშივე არღვევს თურქულენოვან სახელმწიფოთა შორის ჩამოყალიბებულ თანხმობას. გარდა ამისა, ისევ და ისევ დიდი მსგავსებისა და ინტენსიური ურთიერთგავლენების გამო გართულებულია თურქული ენების შიდა გენეტიკური ნიშნით დაყოფა. დღემდე ყოველი მსგავსი მცდელობა მხოლოდ ახალი საკლასიფიკაციო ჰიპოთეზის შექმნით დასრულებულა.
თურქულენოვან ხალხთა საერთო რიცხვი დაახლ. 150-მდე მლნ. კაცამდე მერყეობს. გეოგრაფიულად უაღრესი გაფანტულობის მიუხედავად, რომელიც მოიცავს არეალს აღმოსავლეთ ბალკანეთიდან დღევანდელი თურქეთის რესპუბლიკისა და კავკასიის ჩათვლით ვიდრე ცენტრალური აზიისა და ციმბირის სივრცეებამდე, ეს ენები ავლენენ მეტ-ნაკლებ სიახლოვეს გრამატიკულ სტრუქტურასა და ლექსიკაში. სწორედ ეს არის პირვანდელი და უმთავრესი მიზეზი ამ ენათა და ხალხთა ერთ ჯგუფად გაერთიანებისა.
პანთურქიზმი
XIX საუკუნეში ჩამოყალიბდა პოლიტიკური და რელიგიურ-კულტურული მოძრაობა, რომელიც ამ ეთნოსთა ზემოხსენებულ ენობრივ სიახლოვეს ეფუნებოდა და პერსპექტივაში საბოლოო მიზნად თურქულენოვან ხალხთა ერთ სახელმწიფოდ გაერთიანებას ისახავდა მიზნად ოსმალეთის იმპერიის ნანგრევებზე აღმოცენებული თურქეთის რესპუბლიკის ჰეგემონიით.
სწორედ თურქულენოვან ეთნოსთა ჩრდილოეთ კავკასიის, შუა აზიისა და ციმბირის მიმართულებით გაერთიანების შექმნის საქმეში თურქეთისთვის ხელშემშლელ ფაქტორად მიიჩნეოდა სამხრეთ კავკასიაში ორი ქრისტიანული სახელმწიფოს, საქართველოსა და სომხეთის არსებობა. თურქი ხალხების ენების, ისტორიის, კულტურების შესწავლითაა დაკავებული სამეცნიერო დარგი, რომელსაც თურქოლოგია ეწოდება.
საქართველოში თურქულ ენათაგან ძირითადად თურქულ ენასა და ლიტერატურას შეისწავლიან, თუმცა ქვეყნის ზოგ უნივერსიტეტში ფუნქციონირებს აგრეთვე აზერბაიჯანული და უზბეკური ენების განყოფილებები.
ფრაზები და სიტყვები
რიცხვები
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქული ენები კატეგორია:თურქეთის ენები
ჟინვალა
ჟინვალა — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ჟინვალის თემში.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
გალიეგოს-დე-სობრინოსი
გალიეგოს-დე-სობრინოსი (Gallegos de Sobrinos) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის დე-ავილის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 43 კმ². მოსახლეობა — 36 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ავილის მუნიციპალიტეტები
რადიო მუზა
რადიო ,,მუზა” არის პირველი და ერთადერთი რადიოსადგური საქართველოში, რომელიც 24 საათის განმავლობაში კლასიკურ მუსიკას გადასცემს. რადიო „მუზა“ სანდრა ელისაბედ რულოვსის ინიციატივით დაარსდა. რადიოსადგურის ჩამოყალიბებაში რამდენიმე ჰოლანდიურმა ორგანიზაციამ მიიღო მონაწილეობა.
მაუწყებლობის შესახებ ლიცენზია რადიო „მუზა“-მ 2006 წლის დეკემბერში მიიღო, ხოლო რადიოპროგრამები ეთერში 2007 წლის ზაფხულიდან გავიდა.
2007 წლის ზაფხულიდან რადიო „მუზა“ მაუწყებლობდა მხოლოდ თბილისში, FM დიაპაზონზე 95.9. მისი მოსმენა შესაძლებელია უკვე 10 რეგიონში. ამით საქართველოს მოსახლეობის 90%-ს შესაძლებლობა აქვს 24 საათის განმავლობაში კლასიკურ მუსიკას უსმინოს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს რადიოსადგურები
ძვ. წ. 907
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
სიანინო (ვოლოგდის ოლქი)
სიანინო (Сянино) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ნიკოლსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, მოსახლეობა 2002 წლის მონაცემებით 8 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ლეირია
ლეირია (Leiria) — ქალაქი პორტუგალიაში. მდებარეობს ლეირიის მუნიციპალიტეტში. ქალაქის მოსახლეობა 2004 წლის აღწერით შეადგენდა 50264 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები
წყალბურთი
მინი|300px|წყალბურთის მატჩი
წყალბურთი — მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში გავრცელებული გუნდური სპორტული თამაში, სადაც შვიდი წევრისაგან (ერთი მეკარე) შემდგარი ორი გუნდი ეთამაშება ერთმანეთს. მოწინააღმდეგეთა მიზანია საკუთარი კარის დაცვა და მეტოქე გუნდის კარში ბურთის გატანა.
ისტორია
1869 წელს ინგლისის ქალაქ ბორნმუთის ნიჩბოსანთა კლუბის წევრებმა ვარჯისისას მოიგონეს თამაში, რომელსაც დღეს მსოფლიო წყალბურთის (Water - წყალი, polo - სპორტის სახეობა) სახელით ვიცნობთ. მალე ამ თამაშმა ლონდონამდე ჩააღწია და იკვე 1870 წელს პირველი მარტივი წესებიც შეიქმნა. 1874 წელს ლონდონში პირველი ოფიციალური მატჩი მოეწყო. 1984 წელს კი პირველი ჩემპიონტიც ჩატარდა. პირველი საერთაშორისო შეხვედრა 1890 წელს გაიმართა ინგლისელ და შოტლანდიელ წყალბურთელებს შორის (მატჩი შოტლანდიელებმა მოიგეს ანგარიშით 4-0). 1892 წელს ინგლისური და შოტლანდიური წესების შერწყმით ლივერპულში გაფორმდა ახალი ოფიციალური წესები. შოტლანდიელებმა შეცვალეს ბურთიც (მანამდე ფეხბურთის ბურთით თამაშობდნენ) და უფრო მოხერხებული ბურთით დაიწყეს თამაში. XIX საუკუნის ბოლოს წყალბურთი ევროპაში და ამერიკაშიც გავრცელდა (უნგრეთი, გერმანია, საფრანგეთი, ბელგია, აშშ). პირველი ამერიკული კლუბი 1888 წელს შეიქმნა ქალაქ ბოსტონში. უკვე 1900 წელს წყალბურთი პარიზის ზაფხულის II ოლიმპიური თამაშების პროგრამაშიც შეიტანეს. ამერიკელებს თამაშის საკუთარი წესები ჰქონდათ, რის გამოც ევროპული გუნდები მათთან თამაშზე უარს ამბობდნენ. ამიტომ 1911 წელს ცურვის საერთაშორისო ფედერაციამ თავის წევრ ქვეყნებს ინგლისური წესებით თამაში მოსთხოვა. ამან წყალბურთი კიდევ უფრო პოპულარული გახადა და მის გავრცელებასაც შეუწყო ხელი. 1926 წელს ცურვის საერთაშორისო ფედერაციაში შეიქმნა წყალბურთის კომისია, რომელსაც დაევალა კიდეც მსოფლიოში წყალბურთის განვრცობა და განვითრება.
მოედანი, ბურთი, წესები
thumb|წყალბურთის ბურთი წყალბურთს თამაშობენ 50-მეტრიან აუზში. უშუალოდ სათამაშო მოედნის ზომებია 20X30 მ, წყლის სიღრმე არა ნაკლებ 2 მეტრი. მოედანი დაყოფილია რამდენიმე წარმოსახვითი ხაზით: 15 მეტრიანი ცენტრალური, 7 მეტრიანი, 4 მეტრიანი და 2 მეტრიანი ხაზებით. კარის ზომებია 3X0,9 მ. თამაშობენ სპეციალური წყალგაუმტარი მასალისაგან დამზადებული ბურთით, რომლის გარშემოწერილობაა 6-71 სმ, წონა - 400-450 გრ. თამაშობენ ოთხ რვა წუთიან პერიოდს (სუფთა დრო). შესვენებები 2 წუთი (მეორე შესვენება - 5 წუთი). თამაშს იწყებს ის გუნდი, რომლის მოთამაშე პირველი მივა ცენტრში დადებულ ბურთთან. შეტევისათვის (ანუ ბურთის კარში სატყორცნელად) გუნდს ეძლევა 30 წამი. მისი გასვლის შემდეგ ბურთი მეტოქეს გადაეცემა. აკრძლულია ბურთზე ორი ხელით შეხება (მეკარის გარდა), აუზის ფსკერზე დგომა, ბურთის წყალში ჩაძირვა, უბურთო მეტოქეზე თავდასხმა, მეტოქისათვის ხელის ან ფეხის კვრა, მეტოქის დაძირვა. პენალტი ინიშნება თუ წესების დარღვევა მოხდა 5 მეტრიან ზონაში. წესების დარღვევისათვის მოთმაშე შეიძლება გაძევებულ იქნას აუზიდან 20 წამით (გატანილ გოლამდე ან ბურთის დაკარგვამდე). სამჯერ გაძევებული მოთამაშე ტოვებს აუზს შეცვლის უფლებით. გუნდში 7 მოთამაშეა (ერთი მეკარე). შეცვლათა რაოდენობა შეზღუდული არა არის. გუნდებს განსასხვავებლად ახურავთ თეთრი და ცისფერი ქუდები. მეკარეთ ქუდის ფერი წითელია. მატჩს ერთდროულად ემსახურება 5-7 მსაჯი.
საერთაშორისო ფედერაცია
1908 წლის 19 ივლისს ლონდონში დაარსდა ცურვის საერთაშორისო ფედერაცია (Federation Internationale de Natation) - FINA. დამფუძნებელი ქვეყნები იყვნენ: ბელგია, გერმანია, დანია, ინგლისი, ირლანდია, საფრანგეთი, უელსი, უნგრეთი, ფინეთი და შვედეთი. ფედერაციის შტაბ-ბინა მდებარეობს ლოზანაში. ამჟამად ფედერაცია აერთიანებს 201 ქვეყანას.
მნიშვნელოვანი ტურნირები
წყალბურთში, ისევე როგორც სპორტის ბევრ სხვა სახეობაში უმთავრესი ტურნირია ოლიმპიური თამაშების პროგრამით გათვალისწინებული წყალბურთელთა ტურნირი, რომელსაც ცურვის საერთაშორისო ფედერაცია საერთაშორისო ოლიმპიურ კომიტეტთან ერთად ატარებს. ასევე უმნიშვნელოვანესი ტურნირია მსოფლიოს ჩემპიონატები ვაჟთა და ქალთა შორის. გარდა ამისა, ტარდება მსოფლიოს თასი წყალბურთში ვაჟთა და ქალთა შორის. ტარდება აგრეთვე მსოფლიოს ლიგის გათამაშება ვაჟთა და ქალთა შორის. გარდა ამისა, კონტინენტალური კონფედერაციები ატარებენ თავიანთი კონტინენტების ჩემპიონატებს როგორც ვაჟთა, ასევე ქალთა შორის. გარდა ამისა, ტარდება საკონტინენტო ტურნირები საკლუბო გუნდებს შორის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სპორტის სახეობები კატეგორია:წყალბურთი
ძვ. წ. 908
— წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
ბირი (ჩრდილოეთი სამარი)
ბირი (ოფიციალურად ბირის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Biri; Bayan ng Biri) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ სამარის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 11 274 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 8 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ სამარის მუნიციპალიტეტები
ხიჭაური
ხიჭაური — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შუახევის მუნიციპალიტეტში, ჭვანის თემში. მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარჯვენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 380 მ, დაბა შუახევიდან 6 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა, მეცხოველეობა, მევენახეობა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 630 კაცი. სოფლის მოპირდაპირე მხარეს დგას კავიანის ციხე.
სქოლიო
კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Plays Metallica by Four Cellos
Plays Metallica by Four Cellos — ფინური როკ ჯგუფ აპოკალიპტიკის სადებიუტო ალბომი. შეიცავს მეტალიკის რვა სიმღერის ინსტრუმენტულ ქავერს შესრულებულს ხემიან საკრავებზე.
სქოლიო
კატეგორია:აპოკალიპტიკის ალბომები კატეგორია:1996 წლის ალბომები კატეგორია:მეტალიკა კატეგორია:1996 წლის სადებიუტო ალბომები
ვალენტინ პანიაგუა
ვალენტინ პანიაგუა (Valentín Demetrio Paniagua Corazao; დ. 23 სექტემბერი, 1936, კუსკო, პერუ — გ. 16 ოქტომბერი 2006, ლიმა, პერუ) — პერუელი პოლიტიკური მოღვაწე. ფუხიმორის გაქცევის შემდეგ კონგრესმა დაამტკიცა დროებითი პრეზიდენტის თანამდებობაზე, რომელსაც დაევალა ახალი საპრეზიდენტო არჩევნების ორგანიზაცია. პერუს დროებითი პრეზიდენტის მოვალეობა ეკავა 2000 წლის 22 ნოემბრიდან 2001 წლის 28 ივლისამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერუს პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 23 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1936 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2006
ალბიცია
ალბიცია (Albizzia) — მცენარეების გვარი მიმოზისებრთა ოჯახისა. ცნობილია 125-მდე სახეობა. უმეტესად გვხვდება აღმოსავლეთ ნახევარსფეროს ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. ზოგი სახეობა ძვირფამერქნიანია, მათი ქერქი შეიცავს მთრიმლავ ნივთიერებებს.
თალიშის ტყეებში (აზერბაიჯანი) ველურად გავრცელებულია ლენქორანული ალბიცია (Albizzia julibrissin), რომელიც ცნობილია აბრეშუმა აკაციის სახელით.
ლიტერატურა
კატეგორია:მიმოზისებრნი
შოთა ბაბუნაშვილი
შოთა ბაბუნაშვილი (დ. 17 ნოემბერი, 1980) — ქართველი ფეხბურთელი, ქუთაისის „ტორპედოს“ ცენტრალური ნახევარმცველი.
ხემუნიო
ხემუნიო (Gemuño) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის დე-ავილის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 17 კმ². მოსახლეობა — 147 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ავილის მუნიციპალიტეტები
გიორგი ჭყონია (პოლიტიკოსი)
გიორგი ჭყონია (დ. 4 მაისი, 1960, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, პოლიტიკოსი.
1984 წელს დაამთავრა საქართველოს სახელმწიფო სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის სატყეო ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
იტალიის საფეხბურთო სუპერთასი
იტალიის საფეხბურთო სუპერთასი (Supercoppa italiana) — საფეხბურთო გათამაშება იტალიაში, სადაც იტალიის სერია A-ს და იტალიის თასის გამარჯვებულები ხვდებიან ერთმანეთს.
სუპერთასი თამაშდება 1988 წლიდან. იმ შემთხვევაში თუ სერია A-ს და თასის გამარჯვებული ერთი და იგივე გუნდია, მაშინ სუპერთასი თამაშდება სერია A-ს გამარჯვებულსა და თასის ფინალისტს შორის.
გათამაშების ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბია „იუვენტუსი“ რომელმაც 8-ჯერ მოიპოვა ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია ტურინის „იუვენტუსი“.
მატჩები
thumb|200px|right|სუპერთასი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიის ფეხბურთი კატეგორია:იტალიის საფეხბურთო ტურნირები კატეგორია:ეროვნული საფეხბურთო სუპერთასები
ალგეთი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ალგეთი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ძვ. წ. 818
'''ძვ. წ. 818''' — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
გარდაიცვალნენ
*
ართანა
ართანა — სოფელი საქართველოში, თელავის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. მდებარეობს მდინარე დიდხევის (ლოპოტის შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 460 მეტრი, თელავიდან 21 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 819 ადამიანი. სოფელში მისდევენ მევენახეობა-მეღვინეობას.
სქოლიო
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტაბიკოვო
ტაბიკოვო (Табыково) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, უსტ-კუბინსკის რაიონში. სოფელი შედის ნიკოლსკოეს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, 2002 წლის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:უსტ-კუბინსკის რაიონის დასახლებული პუნქტები
სილვესტერ I
thumb|150px|სილვესტერ I სილვესტერ I (სილიბისტრო) (Silvester; დ. უცნობია, რომი, იტალია — გ. 31 დეკემბერი 335, რომი, იტალია) — რომის პაპი 314–335  წლებში.
ბიოგრაფია
მღვდელმთავარი სილვესტერი განთქმული იყო წმინდა წერილის ცოდნითა და მართლმადიდებლური სარწმუნოების შეურყეველი ერთგულებით. იმპერატორ კონსტანტინე დიდის დროს, როცა ქრისტიანთა დევნა შეწყდა, იუდეველებმა გამართეს დისპუტი ჭეშმარიტი სარწმუნოების შესახებ, რომელსაც ესწრებოდნენ: მოციქულთასწორი იმპერატორი კონსტანტინე, მისი დედა – დედოფალი ელენე და მრავალი დიდებული. ქრისტიანთა მხრიდან კამათში მონაწილეობდა პაპი სილვესტერი, იუდეველთაგან კი – მრავალი სწავლული რაბინი ცნობილი მაგის და ჯადოქარ ზამბრის მეთაურობით. ძველი აღთქმის წიგნებზე დაყრდნობით წმინდა პაპმა დამაჯერებლად დაადასტურა, რომ ყველა წინასწარმეტყველი წინასწარ ჭვრეტდა იესო ქრისტეს შობას წმინდა ქალწულისაგან, მის ნებსით ჯვარცმას, ვნებასა და სიკვდილს დაცემული ადამის გამოსასყიდლად და ბრწყინვალე აღდგომას. წმინდა სილვესტერი გამარჯვებულად სცნეს ამ სიტყვიერ ჭიდილში. მაშინ ზამბრი შეეცადა, ჯადოთი მოეხიბლა მღვდელმთავარი, ის კი იესო ქრისტეს წმინდა სახელის მოხმობით იგერიებდა მოძალებულ ბოროტს. უღონოქმნილმა მაგმა სხვა იუდეველებთან ერთად ქრისტეს ძლიერება ირწმუნება და ნათლისღება ითხოვა.
მეორე დიდი მოვლენა სილვესტერის მღვდელმთავრობის დროს იყო ნიკეის საეკლესიო კრების მოწვევა 325 წელს, რომელშიც პაპს თვითონ მონაწილეობა არ მიუღია.
წმინდა პაპი სილიბისტრო რომის ეკლესიას ოცზე მეტი წლის განმავლობაში განაგებდა და ქრისტიანთა ღრმა პატივისცემით სარგებლობდა. იგი მშვიდობით მიიცვალა 335 წელს.
კათოლიკურმა ეკლესიამ იგი წმინდანად შერაცხა. წმინდანადაა შერაცხილი ასევე მართლმადიდებელი ეკლესიის მიერ წმინდა პაპ სილიბისტროს სახელწოდებით (ხსენების დღე არის ძველი სტილით 2 იანვარი, ახალი სტილით - 15 იანვარი).
ლიტერატურა
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 31 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 335 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
ძვ. წ. 819
გარდაიცვალნენ
*
ჯენიფერ ჰადსონი
ჯენიფერ კეიტ ჰადსონი (Jennifer Kate Hudson; დ.12 სექტემბერი, 1981), აგრეთვე ცნობილია ზედმეტსახელით J.Hud — ამერიკელი მომღერალი და მსახიობი, რომელიც მიჩნეულია ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო მომღერლად. ხშირად მოიხსენიებენ „სოულის პრინცესად“.
ჯენიფერ კეიტ ჰადსონი დაიბადა 1981 წლის 12 სექტემბერს ჩიკაგოში, ილინოისის შტატში, დერნელ დონერსონისა და სემიუელ სიმპსონის ოჯახში. დაამთავრა დანბარის კოლეჯი 1999 წელს.
2006 წლის ნოემბერში ჰადსონმა ხელშეკრულება გააფორმა ამერიკულ ლეიბლთან Arista Records. 2008 წელს გამოსცა სადებიუტო ალბომი Jennifer Hudson, რისთვისაც მიიღო გრემის ჯილდო საუკეთესო რიტმ-ენდ-ბლუზ ალბომისთვის. ალბომის გაყიდვებმა მსოფლიოს მასშტაბით 1 მილიონი ასლი შეადგინა, ხოლო აშშ-ში ოქროს სტატუსი მიენიჭა, აგრეთვე ოქროს სტატუსი მიენიჭა მის მომდევნო ორ ალბომს — I Remember Me (2011) და JHUD (2014). 2017 წელს მან მიიღო გრემის კიდევ ერთი ჯილდო.
2008 წლის 24 ოქტომბერს ჰადსონების ოჯახში ტრაგედია დატრიალდა. 31 წლის უილიამ ბალფურმა, ცეცხლსასროლი იარაღით დახოცა კეიტ ჰადსონის დედა, ძმა და ძმის შვილი, რის გამოც ჰადსონმა გარკვეული პერიოდით შეწყვიტა ფართომასშტაბიან ღონისძიებებში მონაწილეობა.
2013 წელს, ჰოლივუდის დიდების ხეივანში გაიხსნა ჰადსონი სახელობის ვარსკვლავი. მისი დებიუტი ბროდვეიზე შედგა 2015 წელს სპექტაკლში „იისფერი“. 2017-2018 წლებში იყო ბრიტანული და ამერიკული The Voice“-ის ჟიურის წევრი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1981 კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მომღერლები კატეგორია:ჩიკაგოელი მსახიობები კატეგორია:აფრო-ამერიკელი ქალი მსახიობები კატეგორია:აფრო-ამერიკელი ქალი მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი დენს-მუსიკოსები კატეგორია:ამერიკელი ქალი პოპ-მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი პოპ-მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები კატეგორია:ამერიკელი თანამედროვე რიტმ-ენდ-ბლუზ მომღერლები კატეგორია:ამერიკელი სოულ-მომღერლები კატეგორია:ოსკარის მფლობელები კატეგორია:ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები კატეგორია:BAFTA-ს გამარჯვებულები (პიროვნებები) კატეგორია:ოქროს გლობუსის გამარჯვებულები კატეგორია:ლანგსტონის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:გრემის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:კინომსახიობთა გილდიის ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:RCA Records-ის შემსრულებლები
წყნორი
წყნორი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში. სოჩხეთის თემში. მდებარეობს ნაქერალას ქედის სამხრეთ–დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ჭალის (წყალწითელას აუზი) ზემოთში. ზღვის დონიდან 480 მეტრი, ტყიბულიდან 14 კილომეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 466 კაცი. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XV საუკუნეში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 306 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბობონი
ბობონი (ოფიციალურად ბობონის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Bobon; Bayan ng Bobon) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ სამარის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 25 964 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 18 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ სამარის მუნიციპალიტეტები
კადმიუმის ვოლფრამატი
კადმიუმის ვოლფრამატი — არაორგანული ნივთიერება, ქიმიური ფორმულით CdWO4. გამოიყენება სცინტილატორად, გამა სხივების აღმოსაჩენად. აქვს თეთრი მოყვითალო ფერი. არ არის ჰიგროსკოპული.
მის გამჭირვალე კრისტალებს აქვს შემდეგი თვისება, როდესაც მასში გაივლის გამა ან რენტგენის სხივები, კრისტალი ასხივებს სინათლეს, რაც მას აქცევს მაიონებელი გამოსხივების კარგ აღმომჩენად.
მიღება
მიიღება კადმიუმის ხსნადი მარილისა და ხსნადი ვოლფრამატის ხსნარების შერევით, რის შედეგადაც ილექება:
სქოლიო
კატეგორია:კადმიუმის ნაერთები კატეგორია:ვოლფრამატები კატეგორია:მარილები
ლიშა
ლიშა (Lixa) — ქალაქი პორტუგალიაში. მდებარეობს ფელგეირაშის მუნიციპალიტეტში. ქალაქის მოსახლეობა 2004 წლის აღწერით შეადგენდა 5500 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პორტუგალიის ქალაქები
მარკუსი (პაპი)
thumb|150px|პაპი მარკუსი მარკუსი (Marcus; დ. უცნობია, რომი, იტალია — გ. 7 ოქტომბერი 336, იქვე) — რომის პაპი 335–336 წლებში.
მარკუსი რომში დაიბადა. პაპად გახდომამდე იყო ოსტიის ეპისკოპოსი. რომის პაპად აირჩიეს 336 წლის 18 იანვარს. მისი პონტიფიკატის დროს დაიწყო „ეპისკოპოსთა და მოწამეთა სიების“ (  Depositio episcoparum; Depositio martyrum) შედგენა. კათოლიკურმა ეკლესიამ პაპი მარკოზი წმინდანად შერაცხა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 7 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 336 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
სან-მარტინის რეგიონი
სან-მარტინი — რეგიონი პერუში. მისი ფართობია 51 253.31 კმ². მოსახლეობა - 778 545 (2004 წლის მონაცემებით). რეგიონის დედაქალაქია მოიობამბა, ხოლო რეგიონის უდიდესი ქალაქი — ტარაპოტო. პერუს რეგიონებიდან მას ესაზღვრება: დასავლეთიდან - ლა-ლიბერტადი, აღმოსავლეთით - ლორეტო, სამხრეთითდან - უანუკო, ხოლო ჩრდილოეთიდან - ამასონასი.
რეგიონის მთავარი ბუნებრივი რესურსებია: ყავა, კაკაო და ხე-ტყის რესურსი.
ადმინისტრაციული დაყოფა
200px|thumb|left|სან-მარტინის რეგიონის პროვინციების რუკა სან-მარტინი იყოფა 10 პროვინციად და 77 რაიონად
სან-მარტინის პროვინციების სია:
კატეგორია:პერუს რეგიონები კატეგორია:სან-მარტინის რეგიონი
ბეზენგის კედელი
ბეზენგის კედელი, ფიცრული (Безенгийская стена) — ცენტრალური კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის ყველაზე მაღალი, 11–12 კმ სიგრძის მონაკვეთი. აღმართულია ვეებერთელა კედლის მსგავსად ჩრდილოეთით, — რუსეთის ყაბარდო-ბალყარეთისა და სამხრეთით, — საქართველოს სვანეთის მხარეს შორის.
ბეზენგის კედელზე გაშიშვლებულია კავკასიონის კრისტალური გულის ქანები — ნაცრისფერი გრანიტოიდები, რომლითაც აგებულია ბეზენგის კედლის უმაღლესი მწვერვალები: შხარა (5201 მ), ჯანღა (5078 მ), კათინთაუ (4979 მ), შოთა რუსთაველის მწვერვალი (4960 მ), გისტოლა (4860 მ), ლალვერი (4350 მ), ესენინის პიკი (4310 მ). მათ შორის 4400–4500 მ სიმაღლის უღელტეხილებია. ატმოსფერული ნალექების წლიური რაოდენობა 800 მმ შეადგენს. ხშირია ზვავი.
სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ქედები კატეგორია:რუსეთის ქედები
სარა ბარელისი
სარა ბეტ ბარელისი (Sara Beth Bareilles; დ. 7 დეკემბერი, 1979, ეურეკა, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი მომღერალი, სიმღერების ავტორი და მსახიობი. მას გაყიდული აქვს სამ მილიონზე მეტი ალბომი და 15 მილიონზე მეტი სინგლი შეერთებულ შტატებში. მას მიღებული აქვს სხვადასხვა ჯილდო, მათ შორის ორი გრემი, სამი ემის ნომინაცია და ორი Tony Awards. 2012 წლის თებერვალში VH1-მა სარა ბარელისი 100 საუკეთესო ქალ მუსიკოსს შორის დაასახელა.
ადრეული ცხოვრება
ბარელისი დაიბადა და გაიზარდა ეურეკაში, კალიფორნია. მას ჰყავს ორი და, სტეისი და ჯენიფერი, და ნახევარდა, მელოდი. ის არის იტალიური, ინგლისური, გერმანული, პორტუგალიური და ფრანგული წარმოშობის. მისი გვარი - ბარელისი - ფრანგულია. მან იცის იტალიური და ცხოვრობდა ბოლონიაში სწავლის დროს. ბარელისი კათოლიეა. ის ბავშვობაში სწავლობდა სამრევლო სკოლაში. ის მღეროდა სკოლის გუნდში, Limited Edition. ასევე ის თამაშობდა ადგილობრივი თეატრის მუსიკალურ სპექტაკლებში.
1998 წელს სკოლის დამთავრების შემდეგ, ბარელისმა დაიწყო სწავლა კალიფორნიის უნივერსიტეტში, ლოს ანჯელესში, სადაც ის იყო ა კაპელა ჯგუფის, Awaken a Cappella, წევრი.
კარიერა
2002 წელს უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ, ბარელისი მღეროდა ადგილობრივ ბარებსა და კლუბებში. ბარელისმა 2004 წელს გამოუშვა თავისი სადებიუტო ალბომი Careful Confessions. მუსიკოსმა ალბომის გამოშვებიდან მალევე დადო კონტრაქტი ხმისჩამწერ ლეიბლთან - Epic Records. მან 2007 წელს გამოუშვა რიგით მეორე ალბომი Little Voice, რომელმაც მუსიკოსს აღიარება მოუტანა. 2007 წლის ივლისში Little Voice-მა დაიკავა პირველი ადგილი iTunes-ის ჩარტში. ალბომის დებიუტი შედგა 45-ე ადგილზე ბილბორდ 200-ის ჩარტში. ალბომში შედის ჰიტ სინგლი „Love Song", რომელიც გავიდა მეოთხე ადგილზე ბილბორდის ცხელ ასეულში და მოიპოვა გრემის ნომინაცია წლის სიმღერის კატეგორიაში. 2010 წელს Little Voice-მა მიიღო RIAA-ის პლატინის სერტიფიკატი 1 მილიონი ეგზემპლარის გაყიდვისთვის. ალბომი ჩარტში მე-7 ადგილზე გავიდა. ამასთანავე, „Love Song"-მა მიიღო სამმაგი პლატინის სერტიფიკატი.
2010 წელს მან გამოუშვა თავისი მესამე სტუდიური ალბომი Kaleidoscope Heart, რომელიც ბილბორდ 200-ში პირველ ადგილზე გავიდა. 2013 წელს მან გამოუშვა თავის რიგით მეოთხე სტუდიური ალბომი ''The Blessed Unrest. '' მუსიკოსმა მიიღო გრემის ნომინაცია წლის ალბომის კატეგორიაში.
2015 წელს შედგა მუსიკოსის დებიუტი ბროდვეიზე, მიუზიკლში ''Waitress. '' მან მიიღო ნომინაციები ტონის ჯილდოზე საუკეთესო ორიგინალური მუსიკალური სპექტაკლისთვის და გრემის ჯილდო საუკეთესო მუსიკალური თეატრის ალბომისთვის. მუსიკოსმა 2015 წელს გამოუშვა მიუზიკლის ალბომი ''What's Inside: Songs from Waitress. '' 2016 წელს ბროდვეის მიუზიკლში, SpongeBob SquarePants, თამაშისთვის მან მიიღო ტონის ჯილდოს ნომინაცია. 2018 წელს მუსიკოსმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მარიამ მაგდალინელის როლისთვის NBC-ის მუსიკალურ შოუში Jesus Christ Superstar Live in Concert. ამ როლისთვის იგი ნომინირებული იყო ემის ჯილდოზე, მოკლემეტრაჟიან სერიალში ან ფილმში საუკეთესო მეორეხარისხოვანი მსახიობი ქალის როლის კატეგორიაში. ასევე 2018 წელს ის ჯოშ გრობანთან ერთად 72-ე Tony Awards-ის წამყვანი იყო, რისთვისაც მან მოიპოვა კიდევ ორი ემის ნომინაცია.
2019 წელს მან გამოუშვა თავისი მეექვსე სტუდიური ალბომი Midst the Chaos, სინგლით „Saint Honesty", რომელმაც მიიღო გრემის ჯილდო საუკეთესო American Roots Performance-ის კატეგორიაში. 2022 წელს მან ითამაშა სტივენ სონჰეიმის Into the Woods-ში და მეორე გრემის ჯილდო დაიმსახურა.
2020 წლის 10 აგვისტოს ცნობილი გახდა, რომ ბარელისი ითამაშებდა Peacock-ის ახალ მუსიკალურ კომედიაში Girls5eva. 2021 წლის 6 მაისს, Girls5eva-ის პირველი სეზონის რვა ეპიზოდი გამოვიდა Peacock-ზე.
პირადი ცხოვრება
სარა ბარელისი კარიერის დასაწყისში ხვდებოდა ხავიერ დანთს 2013 წლამდე. 2015 წლის აგვისტოში, მან გაიცნო მსახიობი ჯო ტიპეტი და მოგვიანებით მათ დაიწყეს ურთიერთობა. 2023 წელს ისინი დაინიშნნენ.