cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კათრინ ჰოვარდი
ქორწინება და დედოფლობა
კათრინი იყო ძალიან ახალგაზრდა, მხიარული და მზრუნველი. იგი ძალიან იწყენდა, როდესაც საქმე ადმინისტრაციული პრობლემების მოგვარებაზე მიდგებოდა. თომას ჰენეჯი ყოველ ღამით მიდიოდა მეფესთან და დედოფლის დღის მოვლენებს უყვებოდა. კორონაცია ჯერ არ იგეგმებოდა, ამიტომ იგი ამ დროისთვის უგვირგვინო დედოფლად რჩებოდა. მისი კორონაციის თარიღი უცნობია, თუმცა დანამდვილებით ვიცით, რომ ის დედოფლად ეკურთხა. იგი ყოველთვის ძვირფას სამკაულებს ატარებდა და იცვამდა ძვირადღირებული და გემოვნებიანი ფრანგული მოდის მიხედვით. ცნობილია, რომ დედოფალს ყოველდღე ახალი ტანსაცმელი ეცვა და ერთ კაბას ორჯერ არასდროს იცვამდა.
აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო
ისტორია
ჯარის უმთავრესი სტრუქტურული ერთეულები და დანაყოფები შეიქმნა 1919 წლის 1 ნოემბრამდე: პირველი ქვეითი დივიზია, რომელიც შედგებოდა სამი პოლკისგან, საარტილერიო დივიზიონისგან, ტელეგრაფის, ცხენისა და ტყვიამფრქვევის დანაყოფებიდან, საკავალერიო განყოფილებიდან, რომელიც შედგება სამი პოლკისგან, საჰაერო რაზმისა და სარკინიგზო ბატალიონისგან.
მნიშვნელოვანი ამოცანა იყო სამხედრო სამინისტროს შექმნა. 1918 წლის 28 მაისიდან 11 ივნისის ჩათვლით სამხედრო მინისტრის მოვალეობას ასრულებდა ხოსროვ-ბეგ სულთანოვი. 1918 წლის 23 ოქტომბერს გადაწყდა, რომ შეიქმნას სამხედრო სამინისტრო. 7 ნოემბერს, ოფიციალურად მიიღეს გადაწყვეტილება, ფატალი ხან ხოისკი სამხედრო მინისტრის პოსტზე დაინიშნა. 1918 წლის 26 დეკემბრიდან დაიწყო სამხედრო მინისტრის პოსტზე დაინიშნა სამედბეკ მეჰმანდაროვი, რუსეთის საიმპერატორო არმიის გენერალი, ხოლო მის მოადგილედ დაინიშნა გენერალ-ლეიტენანტი ალი აღა შიხლინსკი.
კათრინ ჰოვარდი
ქორწინება და დედოფლობა
1540 წლის აგვისტოში წყვილი თაფლობის თვეში ბუკინგემის სასახლეში იყო. 29 აგვისტოს მათი თაფლობის თვე უკვე დასრულდა და მეფე საკმაოდ ცუდი განწყობით დაუბრუნდა სამეფო საბჭოს. მეფემ თავის ახალგაზრდა დედოფალს უფლება მისცა თავისი გემოვნებით გაერემონტებინა სამეფო სასახლე. ამას მოჰყვა მათი პირველი საერთო შობა და საოცარი საჩუქრები.
შუვალოვის სასახლე
ისტორია
XVIII საუკუნის მიწურულიდან 1917 წლამდე, შენობაში განთავსებული იყო რუსეთის იმპერიის იუსტიციის სამინისტრო, შემდეგ კი სახლი ეკუთვნოდა დროებით მთავრობას.
აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო
საბჭოთა პერიოდი
1920 წელს, აზერბაიჯანის საბჭოთა კავშირში შესვლის შემდეგ, აზერბაიჯანის სამხედრო სამინისტრო გაუქმდა, მისი ფუნქციები გადაეცა სახალხო სამხედრო კომისარიატს. 1971 წლის 20 ივნისს, აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის ცენტრალურმა კომიტეტმა მიიღო გადაწყვეტილება "სპეციალური სკოლა-პანსიონის შექმნის შესახებ". 1971 წლის ნოემბერში, სკოლა გაიხსნა. ახალ სასწავლო დაწესებულებას ჯამშიდ ნახიჩევანის სახელი მიეცა.
1991 წლის 5 სექტემბერს, აზერბაიჯანის სსრ უმაღლესი საბჭოს გადაწყვეტილებით, შეიქმნა თავდაცვის სამინისტრო. იმავე წლის 9 ოქტომბერს გადაწყდა აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების შექმნა.
1993 წელს ჰეიდარ ალიევი ხელისუფლებაში მოვიდა. მან საფუძველი ჩაუყარა აზერბაიჯანის არმიის ფორმირების ახალ ეტაპს. ჰეიდარ ალიევმა შექმნა მოწესრიგებული არმია, რომელიც დაქვემდებარებულია ერთ სარდალზე.
თანამედროვეობა
ამჟამად, აზერბაიჯანის არმიას აქვს მყარი მატერიალური და ტექნიკური ბაზა და მას აქვს თანამედროვე ტიპის იარაღი. არმიის განმტკიცებაში მნიშვნელოვანი ფაქტორია აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტროს საერთაშორისო ურთიერთობების განვითარება.
საერთაშორისო სამხედრო თანამშრომლობა ხორციელდება საგარეო საქმეთა სამინისტროსა და სხვა სახელმწიფო ორგანოების, დაწესებულებების, ორგანიზაციების მეშვეობით. თავდაცვის სამინისტროს საერთაშორისო სამხედრო თანამშრომლობა ორმხრივ და მრავალმხრივ ფორმატში ხორციელდება უცხო ქვეყნის სამხედრო და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან სამხედრო-პოლიტიკურ, სამხედრო-საგანმანათლებლო და სამხედრო-ტექნიკურ სფეროებში. საერთაშორისო სამხედრო თანამშრომლობის ძირითადი სფეროებია:
ნატოსთან თანამშრომლობა
აზერბაიჯანის რესპუბლიკა ნატო-ს "პარტნიორობა მშვიდობისათვის" (PfP) პროგრამას შეუერთდა 1994 წლის 4 მაისს.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების სამშვიდობო რაზმი დაარსდა 1997 წელს, სამშვიდობო ბატალიონი 2001 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის სახელმწიფო უწყებები
შუვალოვის სასახლე
ისტორია
აქ 1918 წლიდან, მოქმედებს სამედიცინო პრევენციის ცენტრი, ჰიგიენის მუზეუმი. მუზეუმში დაცულია ექსპონატები, რომლებიც ასახავენ და მოგვითხრობენ სწორედ ჰიგიენასთან დაკავშირებულ ამბებზე.
სასახლე სრულად აერთიანებს ელისაბედისეული ბაროკოს ტიპურ მახასიათებლებს - ნათელი ფასადი, მოპირკეთება და გაფორმება. შენობის აშენების პროცესში გამოყენებულია სხვადასხვა სახის დეკორები, სვეტები, თაღები და მცირე ზომის სკულპტურები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
კათრინ ჰოვარდი
ქორწინება და დედოფლობა
ზამთარში მეფის ცუდი ნაწყობა კიდევ უფრო გაიზარდა. იგი გულჩათხრობილი და ბრაზიანი გახდა. ნანობდა რომ მოკლა კრომველი, რომელიც კათრინთან ქორწინების წინააღმდეგი იყო. მარტში შეიძლება ითქვას, რომ მეფე ღრმა დეპრესიაში ჩავარდა, რომელიც აღდგომამდე გაგრძელდა.
მალე დედოფალმა გამოთქვა ვარაუდი, რომ შესაძლოა ორსულად იყო. ამან მეფეს ცოტა გუნება გამოუკეთა, თუმცა 15 აპრილს ექიმებმა შეამოწმეს კათრინი და განაცხადეს, რომ ის ორსულად არ იყო, რის გამოც მეფეს კიდევ უფრო გაუცივდა გული ცოლის მიმართ.
დაცემა
მარცხნივ|მინი|კათრინ ჰოვარდის მიერ თომას კალპეპერისადმი მიწერილი სასიყვარულო წერილი სავარაუდოა, რომ 1541 წლის დასასრულს კათრინმა უკვე დაკარგა ჰენრის სიყვარული თომას კალპეპერის გამო, რომელიც როგორც ამბობენ საკმაოდ მომხიბვლელი მამაკაცი იყო და დედოფალს თავი შეაყვარა. კალპეპერი კათრინს მისდამი გაგზავნილ სასიყვარულო წერილში უწოდებდა "ჩემი პატარა, ტკბილი სულელი"-ს. ასევე ცნობილია, რომ ახალგაზრდა შეყვარებული წყვილი დაქორწინებაზეც ფიქრობდა, რაშიც მათ ხელს ჰენრის წინა ცოლი, ყოფილი დედოფალი ანა კლეველი უწყობდათ. წყვილი საიდუმლოდ ხვდებოდა ერთმანეთს კათრინის ფრეილინა ჯეინ ბოლეინის წყალობით, რომელიც ენ ბოლეინის ძმის, ჯორჯ ბოლეინის ქალიშვილი იყო.
კათრინისა და თომასის შესახებ ჭორები მთელს ინგლისს ძალიან მალე მოედო. შემოდგომიდან მდგომარეობა ძალიან გამწვავდა ინგლისის ჩრდილოეთში, სადაც ადგილობრივ დიდგვაროვნებს და არა მხოლოდ მათ, არ მოსწონდათ დედოფლის ქმედებები. ამ დროისთვის ჰენრი ეჭვობდა ცოლზე, თუმცა დანამდვილებით არაფერი იცოდა.
გამოძიების დროს დედოფლის პირად ნივთებში იპოვნეს საგულდაგულოდ დამალული კალპეპერის ხელით ნაწერი სასიყვარულო წერილი. ეს არის ერთად-ერთი წერილი რომელიც გადარჩა და ჩვენამდე მოაღწია, დანარჩენები სავარაუდოდ თავად დედოფალმა გაანადგურა.
1541 წლის 1 ნოემბერს, ყველაწმინდის დღეს, მეფე სამეფო სამლოცველოში იყო და წმინდა ქალწულის სახელზე ლოცულობდა. მან იქვე მიიღო დედოფლის დაკავების ორდერი. 1541 წლის 7 ნოემბერს კრანმერის გამოძიებისა და მეფის მიერ ბოძებული ორდერის საფუძველზე სამეფო საბჭოს ვიცე-პოლკოვნიკმა კათრინი დააკავა და დასაკითხად წაიყვანა. ვიცე-პოლკოვნიკმა თავად დაკითხა დედოფალი რომელმაც საკმაოდ გულწრფელად და არაგონივრულად გასცა საკუთარი თავი. პოლკოვნიკმა მეფეს მიუგო, რომ დედოფალმა დანაშაული აღიარა და მისთვის მკაცრი მეთვალყურეობდა დაეწესებინა, რადგან მისი ნალაპარაკებიდან გამომდინარე, შესაძლოა სიცოცხლე სუიციდით დაესრულებინა.
გასამართლება და სიკვდილით დასჯა
მინი|კათრინ ჰოვარდი 1540 წელს კათრინმა მშვენივრად იცოდა, რომ თუ ის აღიარებდა თომასთან ურთიერთობას ჰენრი მას გაეყრებოდა და იგი სიცოცხლეს სამუდამო სირცხვილსა და სიღატაკეში დაასრულებდა. ამ მიზეზით დედოფალმა განაცხადა, რომ მეფეს ნებაყოფლობით კი არ უღალატა, არამედ ის გააუპატიურეს.
1541 წლის 23 ნოემბერს კათრინს ჩამოერთვა ინგლისისა და ირლანდიის დედოფლის ტიტული, იგი დააპატიმრეს და სეიონის სააბატოში გამოკეტეს. კათრინ ჰოვარდი საბოლოოდ იძულებული გახდა მოეხსნა სამეფო ბეჭედი, რომელიც მეფემ თავის ყოფილ ცოლს ანა კლეველს დაუბრუნა. სწორედ ეს ბეჭედი იყო სამეფო უფლებამოსილებისა და რეგლამენტის სიმბოლო. მეფე ჰემპტონის სასახლეში გადავიდა და კათრინი აღარასოდეს უნახავს. მიუხედავად მათი ასეთი დაშორებისა, მათი ქორწინება ოფიციალურად არ გაუქმებულა.
1541 წლის 10 დეკემბერს მეფის ბრძანებით ჩამოახრჩეს თომას კალპეპერი. მემატიანეთა ცნობით მის ცხედარს დამარხვა არ აღირსეს და ლონდონის ხიდზე ჩამოკიდეს. ასევე დააკავეს კათრინის ყველა ნათესავი და ლონდონის ტაუერში გამოკეტეს, გარდა ბიძამისის ნორფოლკის ჰერცოგისა, რომელმაც მეფეს დიდად საბოდიშო წერილი და ძვირფასეულობა გაუგზავნა.
ნორფოლკის ვაჟი ჰენრი ჰოვარდი, სურეის ერლი, მეფის საყვარელი პოეტი იყო. როცა მან მისი გვარის დაპატიმრების შესახებ შეიტყო, მიხვდა, რომ მასაც იმავე ელოდა და მეფეს გულწრფელად სთხოვა მისი ბიძაშვილის ნაცვლად პატიება. იგი გადარჩა, თუმცა 14 დეკემბერს კათრინის დის შვილსა და დედინაცვალს თავები მოჰკვეთეს. მთელი ჰოვარდის გვარის წარმომადგენლები პატიმრობაში რჩებოდნენ, მათი მთელი ქონება კი ჩამორთმეული იყო. დროთა განმავლობაში ისინი გაანთავისუფლეს და ქონებაც აღუდგინეს.
თავად კათრინი კი დიდ გაურკვევლობაში იყო, მანამ სანამ 1542 წლის 10 თებერვალს პარლამენტმა განაჩენი არ გამოუტანა. განაჩენის მიხედვით ყოფილ დედოფალს სიკვილით დასჯა მიესაჯა. როგორც მეფის ყოფილ ცოლს სიკვდილით დასჯის შედარებით უმტკივნეულო მეთოდი - საჯაროდ თავის მოკვეთა მიუსაჯეს. დადგენილების აღსრულება ორშაბათ დღეს, 1542 წლის 13 თებერვალს უნდა მომხდარიყო. მანამდე კათრინი ტაუერში იქნა გადაყვანილი და გამოკეტილი.
კათრინმა სასჯელის აღსრულება ჯალათს წინა ღამით სთხოვა, როდესაც უარი მიიღო მთელი ძალით მიარტყა თავი ბლოკის კედელს. კათრინი დასჯის წინ ძალიან შეშინებული იყო. მან ეშაფოთზე ასვლა ვერ შეძლო და დახმარება ითხოვა. სიკვდილის წინ თავადვე თქვა, რომ მისი სასჯელი იყო "ღირსეული და სამართლიანი", მან ხალხს პატიება და მისი სულისთვის ლოცვა სთხოვა. მისი უკანასკნელი სიტყვები იყო: "მე მოვკვდები როგორც დედოფალი, თუმცა მკლავენ ისე, თითქოს კალპეპერის ცოლი ვიყო !". მიუხედავად ასეთი სიტყვით გამოსვლისა ხალხი მას მხარს არ უჭერდა. ტრადიციულად ხალხი სიკვდილმისჯილისგან ელოდა სევდასა და თავისმართლებას, ხოლო როცა მან ქედმაღლური სიტყვა თქვა, ამას დიდი ჩოჩქოლი და ხალხის შეძახილები მოჰყვა, როგორიცაა: "სიკვდილი მოღალატეს !". კათრინმა თავი ქვითინით დადო, ჯალათმა კი მას თავი ნაჯახის ერთი მოქნევით წააცალა.
კათრინის შემდეგ თავი მოჰკვეთეს მის მოკავშირე ლედი როჩფორდს. ისინი დაკრძალეს ჰენრის მეორე ცოლის ენ ბოლეინის და მისი ძმის ჯორჯ ბოლეინის გვერდით, რომელთაც ასევე თავები მოჰკვეთეს. მათ ბრალი ედებოდაც ინცესტში. ამ დღეს თავი მოჰკვეთეს კათრინის ბიძაშვილ ჰენრი ჰოვარდს, სურეის ერლს. ჰენრი VIII მათ სიკვდილით დასჯას არ დასწრებია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1523 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1542 კატეგორია:ინგლისის დედოფლები კატეგორია:სიკვდილით დასჯილი მონარქები კატეგორია:ჰენრი VIII-ის ცოლები
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი — მუნდიალი 1998-ის ფინალური მატჩი. გაიმართა 12 ივლისს სტად დე ფრანსზე. ფინალში ასპარეზოდბნენ ტურნირის მასპინძელი, საფრანგეთის, და მოქმედი ჩემპიონი ბრაზილიის ნაკრებები. საფრანგეთის ნაკრები პირველად თამაშობდა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში. საფრანგეთმა მოიგო ზიდანისა და პეტის გოლებით. ფინალში ბრაზილიელთა მთავარი თავდამსხმელის, რონალდოს თამაში მხოლოდ თამაშის დაწყებამდე 45 წუთით ადრე გადაწყდა. მან 22-ე წუთზე შექმნა პირველი სახიფათო მომენტი საფრანგეთის კართან. საფრანგეთმა პირველივე ტაიმში გაიტანა ორი გოლი. ორივე გოლი ზიდანმა გაიტანა კუთხურიდან ჩაწოდების შემდეგ თავური დარტყმით. 68-ე წუთზე მასპინძლები დარჩნენ კაცნაკლულნი, რადგან მარსელ დესაიმ მეორე ყვითელი ბარათი მიიღო. ბრაზილიამ გააძლიერა ზეწოლა, მაგრამ დამატებულ წუთებზე მიიღო კონტრშეტევა და ემანუელ პეტის გოლი, რომელიც პატრიკ ვიეირას პასის შედეგად გავიდა. მატჩის საუკეთესო მოთამაშედ ფრანგი ზინედინ ზიდანი დასახელდა.
ამ მოგებით საფრანგეთი პირველად გახდა მსოფლიო ჩემპიონი. ამ ტიტულით ის შეუერთდა მსოფლიო ჩემპიონობის მანამდე მომგებ ხუთ ნაკრებს. ბრაზილიისთვის ეს იყო ყველაზე დიდი ანგარიშით დამარცხება მსოფლიო ჩემპიონატებზე, სანამ 2014 წელს მათ უფრო დიდი ანგარიშით არ წააგეს გერმანიასთან. მატჩს ესწრებოდა საფრანგეთის პრეზიდენტი ჟაკ შირაკი. მოგებიდან რამდენიმე დღეში ნაკრები დატოვა მწვრთნელმა ემე ჟაკემ.
საფრანგეთმა მოიგო შემდეგი დიდი ტურნირიც: ევრო 2000, რომელსაც ნიდერლანდებმა და ბელგიამ უმასპინძლა. ბრაზილიამ კი ერთი წლის შემდეგ მოიგო კოპა ამერიკა და შემდეგი მსოფლიო ჩემპიონატი.
ბრაზილია
ბრაზილია გამოდიოდა A ჯგუფში შოტლანდიის, მაროკოსა და ნორვეგიის ნაკრებებთან ერთად. ჩემპიონატის გახნის მატჩში ბრაზილიელებმა მოუგეს შოტლანდიას 2-1, შემდეგ მოიგეს მაროკოსთან 3-0 და გაინაღდეს ჯგუფში პირველი ადგილი. მესამე, უმოტივაციო მატჩი, ბრაზილიამ წააგო ნორვეგიასთან 1-2. მერვედფინალისა და მეოთხედფინალის უხვგოლიანი მატჩები ბრაზილიამ მოუგო შესაბამისად ჩილესა და დანიას. ჩილეს ბრაზილიამ სეზარ სამპაიუსა და რივალდუს დუბლების წყალობით მოუგო, დანიასთან მატჩი კი მძიმე აღმოჩნდა. დანიელები დაწინაურდნენ მე-2 წუთზე. ბებეტოსა და რივალდოს გოლებით ბრაზილია პირველივე ტაიმში დაწინაურდა, მაგრამ 50-ე წუთზე ბრაიან ლაუდრუპმა შგაათანაბრა ანგარიში. გამარჯვების გოლი რივალდომ მატჩის დასრულებამდე 10 წუთით ადრე გაიტანა. ნახევარფინალური ეხვედრა ნიდერლანდების წინააღმდეგ ფრედ, 1-1 დასრულდა. ბრაზილია იგებდა რონალდოს გოლით, მაგრამ პატრიკ კლეივერტმა მატჩის მიწურულს აღადგინა წონასწორობა. ბრაზილიამ ფინალში ასპარეზობის უფლება მხოლოდ პენალტების სერიით მოიპოვა.
საფრანგეთი
საფრანგეთი გამოდიოდა C ჯგუფში, სადაც მოიგო სამივე მატჩი. საფრანგეთმა სამხრეთ აფრიკას მოუგო 3-0, ხოლო საუდის არაბეთს 4-0. ბოლო მატჩი საფრანგეთმა დანიას მოუგო 2-1. პლეი-ოფის ეტაპზე პირველი ორი მატჩის მოგება საფრანგეთამ ძირითად დროში ვერ შეძლო. მერვედფინალში საფრანგეთი დაუპირისპირდა პარაგვაის, რომელთანაც გამარჯვება მხოლოდ ოქროს გოლის მეშვეობით მოახერხა. გოლი ლორან ბლანმა გაიტანა. მეოთხედფინალში კი იტალიის წინააღმდეგ გაიმარჯვა პენალტების სერიით. ნახევარფინალური მატჩი ხორვატიის წინააღმდეგ ხორვატების უპირატესობით დაიწყო. პირველი გოლი ხორვატმა დავორ შუკერმა გაიტანა. ფრანგმა მცველმა ლილიან ტურამმა მალევე გაათანაბრა, ხოლო 20 წუთში მანვე გაიტანა გამარჯვების გოლი. ტურამს მანამდე ეროვნული ნაკრებში გოლი არ გაეტანა. ამ თამაშში მოედნიდან გააძევეს ფრანგი ცენტრალური მცველი ლორან ბლანი, რომელსაც ფინალის გამოტოვება მოუხდა.
შინაარსი
მატჩს წინ უძღოდა სპეკულაციები ბრაზილიელი თავდამსხმელი, რონალდოს შესაძლო თამაშის შესახებ. რონალდოს ჰქონდა კონვულსია, რის გამოც შეიძლებოდა არ ეთამაშა. მხოლოდ თამაშის დაწყებამდე 72 წუთით ადრე გახდა ცნობილი, რომ, მიუხედავად მისი ცუდი ფიზიკური ფორმისა, ის ითამაშებდა. რონალდო ბრაზილიისთვის შეუცვლელი მოთამაშე იყო. მან ტურნირზე ოთხი გოლი გაიტანა სა სამი საგოლე პასი გააკეთა.
მატჩის დაწყებიდან ნახევარ საათში ზინედინ ზიდანი გახდა პირველი გოლის ავტორი. ემანუელ პეტიმ ჩააწოდა კუთხური, ხოლო ზიდანმა გაიტანა თავური დარტყმით. ერთი წუთის შემდეგ რონალდომ მიიღო დუნგას შორეული პასი, მაგრამ შეეჯახა ფრანგ მეკარე ბარტეზს. ბრაზილიელი გამთამაშებლები, რივალდო და ლეონარდო თამაშიდან გამოთიშეს ფრანგმა საყრდენმა ნახევარმცველებმა, დეშამმა და კარემბუმ. პირველი ტაიმის ბოლო წუთზე ზიდანმა კვლავ გაიტანა. მან მეორე გოლიც კუთხურის შემდეგ, თავური დარტყმით გაიტანა. მეორე ტაიმში რონალდოს კვლავ ჰქონდა სახიფათო მომენტი. მან ბურთი მეკარის მოედანთან მიიღო, მაგრამ დარტყმა ბარტეზმა აიღო. მატჩის ბოლო 20 წუთის განმავლობაში საფრანგეთი 10 მოთამაშით დარჩა მცველ მარსელ დესაის გაძევების გამო. ემანუელ პეტიმ 90-ზე წუთზე გაიტანა ბოლო გოლი მატჩში. მან „არსენალელი“ თანაგუნდელის, პატრიკ ვიეირას გამჭოლი პასი მიიღო და ერთი-ერთზე დარჩა.
რესურსები ინტერნეტში
ფინალი კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფინალები
მირდატი
მირდატი – ქართლის (იბერიის) მეფე. ორმეფობის მეექვსე წყვილის წარმომადგენელი (იხ. ორმეფობა). მისი თანამეფე „მოქცევაჲ ქართლისაჲ“-ს მიხედვით (ლეონტი მროველთან ეს წყვილი საერთოდ არ არსებობს) იყო როკ.
გლუხარევო (ჩერეპოვეცის რაიონი)
გლუხარევო (Глухарево) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 50 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 12 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: იარცევო, ნიკოლსკოე, პოგორელკა.
სქოლიო
კატეგორია:ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
რომაჯი
რომაჯი (ローマ字 rōmaji, სიტყვასიტყვით „ლათინური ასოები“) — იაპონური დამწერლობის ტრანსლიტერაციის სისტემათა ერთობლიობა, რომლებიც ლათინური ანბანის მეშვეობით იაპონური ენის სიტყვათა ჩასაწერად შეიქმნა.
რომაჯი თუ რატენმოჯი
ზოგჯერ სიტყვა რომაჯით (ローマ字) იაპონურ ენაში აღნიშნავენ ლათინურ ანბანს, არადა, თანამედროვე იაპონურში ლათინურ ანბანს აღნიშნავენ სიტყვით ラテン文字 (რატენმოჯი). მაშასადამე, რომაჯი იაპონურის ლათინიზაციის სისტემის ისტორიულად დამკვიდრებული ტერმინია.
ლათინიზაციის სისტემები
არსებობს ლათინიზირების რამდენიმე სისტემა. ძირითადად არის მიჩნეული ჰეპბერნის სისტემა, კუნრეი-შიკი (ISO 3602) და ნიჰონ შიკი (ISO 3602 Strict), ყველაზე მეტად გავრცელებულია (მათ შორის იაპონიაშიც) ჰეპბერნის სისტემა, თუმცა თავდაპირველად იგი ინგლისური ენის მატარებლებისთვის იყო განკუთვნილი.
გამოყენების სფეროები
რომაჯი გამოიყენება სხვადასხვა მიზნისთვის. იაპონიის დიდ ქალაქებში რომაჯის მეშვეობით ხდება მეტროსა და ქუჩის ტრაფარეტების დუბლირება; გამოიყენება ლექსიკონებში, სახელმძღვანელოებში, სასაუბროებში; ზოგჯერ გამოიყენება იაპონურ ტექსტებში როგორც აზრობრივი ხაზგასმის საშუალება; იაპონური კომპანიები, რომლებიც საერთაშორისო ბაზარზე აგირებენ, რომაჯიზე წერენ თავიანთ სახელწოდებებს, თავიანთ თანამშრომელთა სახელებს.
ისტორია
ქრისტიანთა იაპონიიდან გაძევების შემდეგ XVII საუკუნის დასაწყისში, რომაჯი ხმარებიდან გამოვიდა და გამოიყენებოდა მხოლოდ დროდადრო მეიჯის რესტავრაციამდე XIX საუკუნის მეორე ნახევარში, როცა კვლავ გაააღეს ქვეყნის კარები უცხოეთთან საურთიერთოდ. მთელი დღეს არსებული სისტემები შემუშავებული იქნა XIX საუკუნის მეორე ნახევარში.
ფიჩხოვანის ბზიანი საყდარი
ფიჩხოვანის ბზიანი საყდარი — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფიჩხოვანში, დგას სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1,5-2 კილომეტრზე, ტყიან ბორცვზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
რომაჯი
პორტუგალიელთა მისია
იაპონური ენის ლათინიზაციის სულ პირველი სისტემა ეფუძნებოდა ლათინური ანბანის XVI საუკუნის პორტუგალიური ვარიანტის ფონეტიკურსა და ფონოლოგიურ შესაძლებლობებს.
ფიჩხოვანის ბზიანი საყდარი
ეკლესია დარბაზულია (5,7 X 4 მ), ნაგებია მოზრდილი ზომის ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ქვებს შორის დარჩენილი არეები შევსებულია შედარებით წვრილი ნატეხი ქვით. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამონგრეულია კამარის სამხრეთ გვერდის უმეტესი ნაწილი; ფასადების მნიშვნელოვან ფართობზე საპირე წყობა ჩამოშლილია. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი თაღოვანი ყოფილა (შემორჩენილია ჩრდილოეთ წირთხლი და თაღის სამხრეთ გვერდის ნაწილი). ოდნავ ნალისებრი ფორმის ღრმა აფსიდის ღერძზე ფართო სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ქვემოთ კედელს ქვით ნაგები ოთხწახნაგა ტრაპეზი ეკვრის (შემორჩენილია მცირე ნაწილი). აფსიდის ორივე გვერდში, ერთმანეთის სიმეტრიულად, თითო კვადრატული ნიშია. აფსიდა წესიერი ფორმის კონქითაა გადახურული. ეკლესიის კვადრატულ დარბაზს ცილინდრული კამარა ხურავს. დარბაზის სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში თითო სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი.
რომაჯი
პორტუგალიელთა მისია
პირველი სისტემა იაპონელმა კათოლიკემ, სახელად იაჯირომ შეადგინა 1548 წელს. ხსენებულ სისტემას გამოიყენებდნენ კათოლიკურ წიგნებში, რომელსაც იეზუიტთა ორდენი გამოსცემდა მისიონერთათვის, რათა ამ უკანასკნელთათვის გაეიოლებინა ქადაგება იაპონიაში.
ფიჩხოვანის ბზიანი საყდარი
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
რომაჯი
განსხვავების შესახებ
პორტუგალიური სისტემა იმ გამონაკლისით ჰგავს თანამედროვე ნიჰონ-შიკის, რომ მასში თანხმოვანი ბგერები სხვაგვარად გადმოიცემოდა: მაგალითად, ბგერა [კ] იწერებოდა როგორც ლათინურ-რომანული „c“, ხოლო [ჰ] — როგორც „f“. ასე რომ, სიტყვათშეხამება ნიჰონ ნო კოტობა, რომელიც დღევანდელი წესების მიხედვით რომაჯიზე იწერება როგორც „Nihon no kotoba“, ხოლო მანამდე კი ასე იწერებოდა: „Nifon no cotoba“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იაპონური დამწერლობა კატეგორია:ტრანსლიტერაცია
პროსეკი (პრაღის მეტრო)
პროსეკი (Prosek) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს C ხაზზე და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 2008 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
ჭიკაანის უსანეთის ეკლესია
ჭიკაანის უსანეთის ეკლესია — ყვარლის მუნიციპალიტეტის, სოფელი ჭიკაანის არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს სოფლის მიდამოებში, წიწკანაანთ სერზე. თარიღდება შუა საუკუნეებით.
აღწერა
ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია ყორე ქვითა და კირის ხსნარით. მოგვიანებით მისთვის დასავლეთიდან მიუდგამთ ნატეხი ქვით და აგურით ნაშენი ორსართულიანი სამრეკლო. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამოშლილია ეკლესიის საბურავი და ლავგარდნის მნიშვნელოვანი ნაწილი, დაბზარულია ეკლესიის კედლები, სამრეკლოს მეორე ნაწილის ზედა ნაწილები ალაგ-ალაგ მონგრეულია. ერთადერთი შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან აქვს - სამრეკლოს პირველი სართულიდან. კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან - თარაზულადაა გადახურული. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის ღერძზე ვიწრო, პთხკუთხა სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის სამხრეთით და ჩრდილოეთით მოწყობილია თითო სწორკუთხა, სამალავიანი ნიშა. ერთი ნახევარწრიულთაღოვანი სარკმელი სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილშია. აღმოსავლეთ სარკმლის ქვემოთ, კედელზე, მიშენებულია კუბური ფორმის ტრაპეზი. აფსიდი გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით, რომლის ნახევარწრიული თაღი აფსიდის მხარს ეყრდნობა. საკურთხეველი დარბაზისგან გამიჯნული იყო ქვის კანკელით, რომლის მცირე ნაწილიც ჯერ კიდევ შემორჩენილია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ქარგილზე დასხმული ნახევარცილინდრული კამარით. სამრეკლო ნატეხი ქვითა და აგურითაა ნაგები. მისი პირველი სართული გეგმით კვადრატულია. მის ჩრდილოეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში გაჭრილია გარედან თაღით, ხოლო შიგნიდან თარაზულად გადახურული შესასვლელი. დასავლეთ კედელში კი - ნახევარწრიულთაღოვანი სარკმელი. სართული გადახურულია დადაბლებული პროპორციების მქონე გუმბათოვანი კამარით. სამრეკლოს მეორე სართული, შიგნიდან და გარედან, რვაწახნაგოვანი ფანჩატურია, რომლის თითოეულ წახნაგში თითო ვიწრო, მაღალი სარკმელია გაჭრილი.
კავკასიური ნაგაზი
კავკასიური ნაგაზი — ძაღლის ერთ-ერთი უძველესი ჯიში. უცხოურ წყაროებში წარმოშობის ადგილად კავკასია ან საბჭოთა კავშირია მიჩნეული, ქართული წყაროები კი მის წარმოშობას უშუალოდ საქართველოს უკავშირებენ. მისი წარმოშობის მრავალი ვერსია არსებობს; ერთ-ერთის თანახმად, იგი წარმოშობილია ტიბეტური მასტიფისგან, რომელიც კავკასიის ტერიტორიაზე მეომრებმა და ვაჭრებმა 2 ათასი წლის წინ შემოიყვანეს. სხვა ვერსიით, ის დამოუკიდებელი ჯიშია, რომელიც უძველესმა ქართველურმა ტომებმა ხალხური სელექცის გზით გამოიყვანეს. ჯიში პირველად გერმანელმა ზოოლოგმა მიულერმა, XIX საუკუნის დასაწყისში, საქართველოს მთიანეთში აღწერა. სულხან-საბა ორბელიანის განმარტებით, ნაგაზი არის განსაკუთრებით დიდი, „გვარიანი“ და გულადი ძაღლი. 1990 წელს ეს ჯიში რუსმა კინოლოგებმა მსოფლიო კინოლოგიურ საზოგადოებებში წარადგინეს „კავკაზსკაია ოვჩარკა“-ს (კავკასიური ნაგაზის) სახელით და ოფიციალურად დარეგისტრირდა საერთაშორისო კინოლოგიურ ფედერაციაში (FCI) დამტკიცებული სტანდარტით.
დიდი ზომისა და ძლიერი აგებულების მქონე ძაღლია. თავი დიდი და განიერი აქვს, ყურები ჩამოყრილი, კისერი მოკლე და კარგად დაკუნთული, ზურგი განიერი და სწორი, წელი მოკლე, განიერი და ძლიერი. გავა ოვალური ფორმისაა, კუდი მაღლაა დასმული, ძირს ჩამოშვებულ მდგომარეობაში სწვდება სახტომ სახსარს. ხვადის სიმაღლე მინდაოში 72–75 სმ-ია (არანაკლებ 68 სმ-ისა), ხოლო ძუსი — 66–69 სმ (არანაკლებ 64 სმ-ისა). ფორმატის ინდექსი — 104–108. კავკასიური ნაგაზისათვის დამახასიათებელია სქელი და ელასტიკური კანი, ბეწვი სხეულზე მჭიდროდაა გადაკრული, უხეში, სწორი და კარგად განვითარებული, შედარებით ღია ფერის თივთიკით. ბეწვის სიგრძის მიხედვით ჯიშს ყოფენ ორ ტიპად: გრძელბეწვიან და მოკლებეწვიან ნაგაზებად. სტანდარტით დაშვებულია ნებისმიერი კომბინაციის ბეწვის შეფერილობა.
აღსანიშნავია, რომ ჯიშის დღეისათვის მომქმედი სტანდარტი შედგენილია ქართული ტიპის მონაცემებზე დაყრდნობით და ამას აღიარებენ რუსი კინოლოგებიც, რომლებიც აღნიშნავენ, რომ კავკასიური ნაგაზის საუკეთესო პოპულაცია გავრცელებულია საქართველოში. ჩვენში განასხვავებენ ამ ძაღლის გერგეთულ, გარბენულ, სტეფანწმინდურ და ახალციხურ ტიპებს (ხევი). ყოფილი საბჭოთა კავშირის რესპუბლიკების გარდა ჯიში შეყვანილია გერმანიაში, პოლონეთში, უნგრეთში, ჩეხეთსა და სლოვაკეთში. 1992 წელს თერჯოლის რაიონის სოფ. სიქთარვაში წმიდა გიორგის მონასტრის ძმობის მიერ დაფუძნდა კავკასიური ნაგაზის ძაღლსაშენი „ტაბაკინი“, რომლის მიზანია ქართული პოპულაციის ნაგაზის სელექცია და პოპულარიზაცია.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები კატეგორია:მოლოსერები
სან-კრისტობალის რაიონი (პიკოტა)
სან-კრისტობალის რაიონი (Distrito de San Cristóbal) — რაიონი პერუში, სან-მარტინის რეგიონის პიკოტის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 220 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 240 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 42 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 29.63 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სან-მარტინის რეგიონის რაიონები კატეგორია:პიკოტის პროვინციის რაიონები
შოსტკის რაიონი
შოსტკის რაიონი (Шо́сткинський район) — რაიონი უკრაინაში, სუმის ოლქში. მისი ფართობია 1 211 კმ². 2016 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 20 623 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 17,8 კაცს კმ²-ზე. შოსტკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი შოსტკა.
სქოლიო
კატეგორია:სუმის ოლქის რაიონები
ბუკლე-დუ-მუჰუნის რეგიონი
ბუკლე-დუ-მუჰუნი (Boucle du Mouhoun ) — რეგიონი ბურკინა-ფასოს ჩრდილო-დასავლეთში.
სახელწოდება პირდაპირ ნიშნავს «დაკლაკნილი (მდინარე) მუჰუნი». მუჰუნი — მდინარე შავი ვოლტის ზედა ნაწილის ადგილობრივი სახელწოდება.
გეოგრაფია
რეგიონი ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება ჩრდილოეთის რეგიონს, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან დასავლეთ-ცენტრალურ რეგიონს, სამხრეთიდან ზემო აუზების რეგიონს, ჩრდილო-დასავლეთიდან მალის.
მოსახლეობა
ბუკლე-დუ-მუჰუნის რეგიონი უპირატესად დასახლებულია სენანის და ბვაბას ხალხით, რომელთა სარწმუნოებაა ისლამი.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით რეგიონი დაყოფილია 6 პროვინციად:
ეკონომიკა
რეგიონში მოიპოვებენ ოქროს, ბოქსიტებს და ალმასს. მოსახლეობის უმრავლესობა დასაქმებულია სოფლის მეურნეობაში.
სქოლიო
კატეგორია:ბურკინა-ფასოს რეგიონები
გეღატაფი
გეღატაფი (Գեղատափ) — სოფელი სომხეთში, ტავუშის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 700 მეტრზე. 2001 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტავუშის პროვინციის სოფლები
დედა (ნოველა)
დედა (A Mother) — ჯეიმზ ჯოისის მოთხრობა, რომელიც გამოქვეყნდა 1914 წელს გამოცემულ ნოველათა კრებულში დუბლინელები.
მოთხრობა
ამბავი იწყება მისტერ ჰოლოჰანის მოკლე აღწერით, რომელიც მუშაობს ირლანდიის კულტურული საზოგადოებისთვის და აწყობს ღონისძიებებს. მას ახლაც დაგეგმილი აქვს კონცერტების სერია. ჰოლოჰანს ცუდი ფეხი აქვს. ჩვენ ნოველაში ასევე ვეცნობით მისის კერნეის, რომელიც ჩამოყალიბებული ქალბატონი იყო პატარა ასაკიდანვე. მას აშინებდა თავისი კლასის მამაკაცებთან ურთიერთობა და სწორედ ამიტომ, მათ „ჯინაზე“, ცოლად გაჰყვა მუშათა კლასის წარმომადგენელ მისტერ კერნეიზე. მისი ქალიშვილი კეტლინი დადის ძვირადღირებულ სკოლაში და სწავლობს პიანინოზე დაკვრას. მისის კერნეი გადაწყვეტს გამოიყენოს ირლანდიის აღორძინების დღე, ოჯახური მდგომარეობის გასაუმჯობესებლად. მოახერხა, რომ მისი ქალიშვილი კეტლინი მისტერ ჰოლოჰანს ყურადრების ცენტრში მოხვედრილიყო. მისტერ ჰოლოჰანმა ის კონცერტების სერიაში ჩასვა და მისის კერნეისთან ერთად დაიწყო გოგონას გამოსვლის დაგეგმვა. პირველ კონცერტს ცოტა დამსწრე ჰყავდა. მეორე კონცერტს გაცილებით მეტი დამფინანსებელი ჰყავდა, თუმცა მისის კერნეი ღელავდა დამსწრე საზოგადოების განწყობაზე და კულტურის სამსახურის მდივანზე, მისტერ ფიცპატრიკზე. მესამე კონცერტი საერთოდ გაუქმდა. მისის კერნეი ეჭვობდა, რომ მის ქალიშვილს კონტრაქტით დადგენილ თანხას არ გადაუხდიდნენ, თუმცა გადაჭრით კითხვაზე პასუხი ვერც ფიცპატრიკისგან მიიღო და ვერც ჰოლოჰანისგან. ბოლო კონცერტზე მისის კერნეი ქმართან ერთად მივიდა მოსალოდნელი კამათის გამო. ვერც კონცერტის საღამოს მიიღო მისის კერნეიმ თანხმობა თანხის სრულად გადახდასთან დაკავშირებით და დაჟინებით მოსთხოვა შვილს არ დაერკა იქამდე მანამ არ გადაუხდიდნენ. დავის გაგრძელებას ხელი შეუშალა ფიცპატრიკმა, რომელიც ქალს დაპირდა რომ თანხას აუცილებლად გადაუხდიდნენ ოღონდ ნაწილ-ნაწილ. მიუხედავად იმისა, რომ კონცერტის პირველმა ნაწილმა წარმატებით ჩაიარა, ფიცპატრიკმა შემსრულებლები დაახასიათა როგორც არაპროფესიონალები და მლიქვნელები. მისის კერნეის, შესვენების დროს უთხრეს რომ თანხას რამდენიმე დღეში მისცემდნენ რაზეც ქალბატონი აღშფოთდა, ქალიშვილს დაკვრა აუკრძალა და ოჯახთან ერთად დატოვა კონცერტი. ნოველაში ასახულია დედის გაუმაძღრობა და ფხუკიანობა, ასევე მისი გამოუცდელობა და „კულტურული“ საზოგადოების მანკიერი მხარეები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჯეიმზ ჯოისის ნაწარმოებები
ვალია-მარე
ვალია-მარე (Valea Mare) — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 52 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 564 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უნგენის რაიონის სოფლები
ტრავესტი
ტრავესტი — სცენური ამპლუა, საწინააღმდეგო სქესის მიერ სასცენო როლის შესრულება. თეატრსა და ოპერაში მსახიობი ქალი, რომელიც ასრულებს მამაკაცის როლს, ან ისეთ როლს, რომელშიც ქალი მამაკაცის ტანსაცმელში ჩაცმული გამოდის. ტრავესტის როლების ცნობილი ქართველი შემსრულებელი იყო გოგუცა კუპრაშვილი.
აბეშე
აბეშე (Abéché, أبشي, ძველად — აბეშირი) — ქალაქი ჩადის აღმოსავლეთში. უადაის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით ქვეყნის მესამე ქალაქი, რომელიც მდებარეობს ნახევრადუდაბნოში მარაონეს მასივის სამხრეთ-დასავლეთ შემოგარენში.
ტრავესტი
ლიტერატურა
კატეგორია:თეატრის ისტორია კატეგორია:პერსონაჟების ტიპები
აბეშე
ისტორია
ძველად აბეშირი იყო სუდანში მდებარე უადაის სასულთნოს დედაქალაქი, მდებარეობდა საქარავანო გზაზე ხართუმიდან კორდოფანის და დარფურის რეგიონების გავლით, ჩადის ტბის რეგიონისკენ. XVII საუკუნიდან დაწყებული 1911 წელს აქ ფრანგების გამოჩენამდე იყო მონათვაჭრობის ცენტრი საჰელში.
დაარსდა 1850 წელს, 100 კმ-ით სამხრეთით ძველ დედაქალაქ უარადან. პირველი ევროპელი, რომელმაც მოინახულა აბეშირი, იყო ფოგელი, რომელიც აქ მოკლეს 1856 წელს. იმ დროში ეს იყო უდიდესი ქალაქი თანამედროვე ჩადის ტერიტორიაზე, მოსახლეობით დაახლოებით 28 000 ადამიანი, მაგრამ 1919 წელს ეპიდემიის გამო მოსახლეობის რაოდენობა შემცირდა 6000 ადამიანამდე.
2007 წლის 25 ოქტომბერს აბეშეში დააკავეს ევროპელთა ჯგუფი — «ზოეს კიდობანის» საქველმოქმედო ორგანიზაციის თანამშრომლები, ჟურნალისტები და ჩარტერული თვითმფრინავის ეკიპაჟი — რომლებსაც ბრალი ედებოდათ ქვეყნიდან ბავშვების არაკანონიერ გაყვანაში.
მოსახლეობა
მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა:
ეკონომიკა
დღეისათვის აბეშე — საქონლის ხორცით, ფინიკის პალმის ნაყოფით, მარილით, ინდიგოთი და ადგილობრივი მქსოველების პროდუქციით ვაჭრობის მთავარი ცენტრია. ქალაქთან მიბმული რაიონი მსხვილი რქოსანი საქონლის გამრავლების მთავარი ცენტრია. ადგილი აქვს ქვეშაგების წარმოებას აქლემის ბეწვისგან.
მოქმედებს აეროპორტი, ქალაქთან ახლოს განლაგებულია ჩადის სამხედრო-საჰაერო ძალების ბაზა. 2003 წლის დეკემბერში გაიხსნა ადამ ბარკის სახელობის უნივერსიტეტი. ქალაქის ღირსშესანიშნაობებს შორის აღსანიშნავია — ბაზარი, ორი მეჩეთი, ეკლესია, დამოუკიდებლობის ცენტრალური მოედანი, სულთანის სასახლე.
სქოლიო
კატეგორია:ჩადის ქალაქები
კარლ III (ნავარა)
კარლ III ნავარელი (Charles III de Navarre), მეტსახელად კეთილშობილი (le Noble; დ. 1361 — გ. 8 სექტემბერი, 1425) — ევრეს დინსტიის წარმომადგენელი. ნავარის მეფე კარლ II-ის უფროსი ვაჟი. ნავარის მეფე 1387-1425 წლებში, ასევე ევრეს გრაფი და ნემურის ჰერცოგი.
ბიოგრაფია
კარლი დაიბადა 1361 წელს საფრანგეთში, პარიზიდან 46 კილომეტრში მდებარე ქალაქ მანტ-ლა-ჟოლში. იგი იყო ნავარის მეფე კარლ II-ისა და მისი ცოლის, დედოფალ ჟანა დე ვალუას უფროსი ვაჟი. მამის მხრიდან მისი პაპა-ბებია ნავარის მეფე ფილიპ III და მისი ცოლი, საფრანგეთის მეფე ლუი X-ის ერთადერთი ასული, ნავარის დედოფალი ჟანა II, ხოლო დედის მხრიდან საფრანგეთის მეფე ჟან II და მისი პირველი მეუღლე, ნორმანდიის ჰერცოგინია ბონა ბოჰემიელი იყვნენ. ასევე ცნობილია, რომ მისი უცმროსი და, პრინცესა ჟანა, შემდეგში ინგლისისა და ირლანდიის დედოფალი გახდა.
1375 წელს კარლი დაქორწინდა კასტილიისა და ლეონის მეფე ენრიკე II-ის ასულ ელეანორა კასტილიელზე. კარლსა და ელეანორას სულ რვა შვილი შეეძინათ, აქედან მხოლოდ ორი ვაჟი, რომლებიც ჩვილობაშივე დაიღუპნენ, ამიტომაც მის მემკვიდრედ 1382 წელს დაბადებული გოგონა, ჟანა იქცა, რომელსაც სახელი დედამისის პატივსაცემად დაარქვა.
1387 წელს, მამის გარდაცვალების შემდეგ, კარლ III ნავარის მეფედ გვევლინება. როგორც მონარქმა, მან მშვიდობა დაამყარა მეზობელ საფრანგეთთან, კასტილიასთან, არაგონთან, ინგლისთან და ავინიონის პაპთან. მეტის, თავის ცოლის ძმას, ანუ კასტილიის მეფეს იგი გრანადის საამიროს დაპყრობაშიც კი ეხმარებოდა. პარიზის ხელშეკრულებით, კარლმა დაკარგა თავისი უფლებები შამპანსა და ბლუაზე, რომელიც დაუყოვნებლივ გადავიდა საფრანგეთის სამეფო დომენის შემადგენლობაში.
როდესაც მისი უფროსი ვაჟი დაიბადა, სპეციალურად ტახტის მემკვიდრეთათვის კარლმა შექმნა ვიანის პრინცის წოდება, რაც თავის მხრივ საფრანგეთის დოფინის, ესპანური ასტურიისა და ინგლისური უელსის პრინცის ეკვივალენტი იყო. იგი ასევე ხელოვნების დიდი მფარველი იყო, სწორედ მისი დაკვეთით ააგეს პამპლონას გოთიკური ტაძარი. 1423 წელს ნავარის ისტორიაში გაიყვანა პირველი სარწყავი არხები. ქალაქ ტაფალაში ააგო ოტილეს სამეფო სასახლე. იგი გარდაიცვალა 1425 წელს, მის შემდეგ ტახტზე მისი ასული ბლანკა I ადის.
შვილები
კარლსა და დედოფალ ელეანორას რვა შვილი ჰყავდათ:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1361 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1425 კატეგორია:ნავარის მეფეები
სტრშიჟკოვი (პრაღის მეტრო)
სტრშიჟკოვი (Střížkov) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს C ხაზზე და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 2008 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
იამპილის რაიონი (სუმის ოლქი)
სქოლიო
კატეგორია:სუმის ოლქის რაიონები
რაზდანის დიდი ხიდი
რაზდანის დიდი ხიდი (Հրազդանի Մեծ կամուրջ), ასევე, ცნობილი, როგორც კიევის ხიდი (Կիևյան կամուրջ) — თაღოვანი ხიდი სომხეთის დედაქალაქ ერევანში, მდინარე რაზდანზე. ხიდი ერთმანეთთან აკავშირებს არაბკირის რაიონის კიევის ქუჩასა და მალათია-სებასტიის რაიონის ლენინგრადის ქუჩას. დააპროექტა არქიტექტორმა გრიგორ აღაბაბიანმა და შენდებოდა 1949-1956 წლებში.
ხიდის მიმდებარე ტერიტორიაზე მდებარეობს კარენ დემირჩიანის სპორტულ-საკონცერტო კომპლექსი და თუმანიანის პარკი.
სქოლიო
კატეგორია:ერევნის ხიდები
ფიჩხოვანის ეკლესია
ფიჩხოვანის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ფიჩხოვანის ჩრდილო-დასავლეთით 2 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (9,5 X 5,4 მ), რომელსაც დასავლეთიდან ორსართულიანი სამრეკლო აქვს მიდგმული. შენობა ნაგებია საშუალო და საკმაოდ მოზრდილი ზომის ნატეხი ქვით. კედლები გარედან მობათქაშებული ყოფილა. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: სახურავზე აყრილია საფარი და ზედ მცენარეებია ამოსული; აღმოსავლეთ ფასადზე ჩამოშლილია საპირე წყობის მნიშვნელოვანი ნაწილი, აქა-იქ ჩამოშლილია ლავგარდანი. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდან, სამრეკლოს პირველი სართულიდან და სამხრეთიდანაა. ორივე კარი გარედან თაღოვანია, შიგნით კი თარაზულადაა გადახურული. აღმოსავლეთით, ფართო მხრებით გამოყოფილი ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზე ვიწრო და მაღალი სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის კვადრატული ნიშია. საკურთხეველი დარბაზისგან კანკელითაა გამიჯნული, რომელშიც მოწყობილია სამი თაღი. დარბაზის სამივე კედელში თითო სწორკუთხა სარკმელია. გრძივი კედლების შუაში თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრია, რომლებზეც ნახევარწრიული საბჯენი თაღია გადაყვანილი. ნახევარწრიული ფორმისაა აბსიდის თაღიც და კამარაც. ეკლესიის კედლები დასრულებულია ქვის ფილებით ნაწყობი ორსაფეხურიანი ლავგარდნით. სამრეკლო გეგმით კვადრატულია (4,5 X 4,5 მ), მისი პირველი სართული, რომელიც ეკლესიის კარიბჭის ფუნქციას ასრულებს, სამხრეთით, დასავლეთით და ჩრდილოეთით ფართო თაღებითაა გახსნილი. სართული გადახურულია ნახევარსფერული კამარით. მეორე სართული ნახევარსფერული კამარით გადახურული რვაწახნაგა ფანჩატურია, თითოეულ წახნაგში თითო ვიწრო და მაღალი შეისრული თაღია. ფანჩატურზე ასასვლელად, სამხრეთ ფასადზე ნატეხი ქვით ნაშენი კიბეა მიშენებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ტამილის კულტურა
მინი|კოლაჟი, რომელიც გამოხატავს ტამილის კულტურულ ასპექტებს|429პქ ტამილის კულტურას ფესვები აქვს გადგმული ტამილელთა ცხოვრების წესში ინდოეთში, შრი-ლანკაზე და მთელ მსოფლიოში. ეს კულტურა გამოხატულია არა მარტო ტრადიციებსა და წეს-ჩვეულებებში, არამედ ფილოსოფიაში, შრომის გადანაწილებაში, მედიცინაში, ტექნოლოგიებში, ეკონომიკაში, სოციალურ და პოლიტიკურ მოწყობაში.
იდენტიფიკაცია და ადგილმდებარეობა
ინდოელი ტამილები არის ხალხი, რომლის სასაუბრო ენასაც წარმოადგენს „ტამილი“. მათი მშობლიური მიწა ინდოეთში უძველესი დროიდან იყო ცნობილი, როგორც „ტამილ ნადუ“ (ნადუ -ლათ.  მიწა, ტერიტორია) ან „ტამილ აკამ“ (აკამ - ლათ. სახლი). დღესდღეობით ტამილელთა განსახლების უდიდეს ნაწილს მოიცავს ტამილ ნადუ და ასევე პონდიშერის მცირე ტერიტორია. ტამილებს ასევე შევხვდებით შრი ლანკაში, მალაიზიაში, ფიჯიზე, ბრიტანეთსა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. მინი|ტამილურ ენაზე მოსაუბრეთა არეალი|254x254პქ|მარცხნივინდოეთის სამხრეთ-დასავლეთის უდიდეს ნაწილს შეადგენს ტამილ ნადუ. იგი ვრცელდება ქალაქ მადრასიდან სამხრეთ კეიპამდე. შტატის ფართობია 130 058 (ასოცდაათი ათას ორმოცდათვრამეტი) კვადრატული კილომეტრი. იგი ჩამოყალიბდა სხვა ლინგვისტურ სახელმწიფოებთან ერთად მას შემდეგ, რაც ინდოეთმა მოიპოვა დამოუკიდებლობა. ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილი უმეტესწილად მზიანია, კლიმატი დამაკმაყოფილებელი და გამოსადეგი, მის ცენტრში მდებარეობს კავერის მდინარის მთავარი, საბაზისო წყალშემკრები აუზი.
დასავლეთ გატების მთათა სისტემა ტამილ ნადუს მიჯნავს კერაისაგან. მთის სიმაღლე ორ ადგილას, სამთო ქალაქებთან, ოტაქამუნდსა და კოდაიკანალთან, აღწევს 2400 მეტრს. ქვეყნის დანარჩენი ნაწილი არის ტროპიკული და ზომიერად ცხელი. ამ მხარეში, ფაქტობრივად, ზამთარი არ არის.
დემოგრაფია
არსებობს ეჭვი, რომ თითქმის 5 მილიონი ტამილელი ცხოვრობდა ბანგალორსა და ინდოეთის სხვადასხვა ტერიტორიაზე. უფრო მცირე რაოდენობა კი ტელუგუსა და ტამილ ნადუს სხვა ეთნიკურ ჯგუფში.
1990-იან წლებში ტამილელი მოსახლეობის დაახლოებით 38% იყო ურბანიზებული, რაც ინდოეთის ნებისმიერ, სხვა ძირითად ეთნიკურ ჯგუფს შორის უმაღლესი მაჩვენებელია. ტამილ ნადუს მოსახლეობა გაიზარდა 62.4 მილიონამდე 2001 წელს. სქესთა თანაფარდობა მეტწილად გათანაბრდა. 1991 წელს ყოველ ათას ქალზე მამაკაცის თანაფარდობა იყო ათას ოცდაშვიდი. 2001 წელს ეს ინდექსი შეიცვალა ყოველ 1000 ქალზე 1014 კაცით. მოსახლეობის სიმჭიდროვე გაიზარდა 429 ადამიანიდან 478 ადამიანამდე თითოეულ კვადრატულ კილომეტრზე.
საშუალო ზრდა საშუალო მატებასთან მიმართებით შემცირდა, თუ ეს მაჩვენებელი 1981-1991 წლებში 1.43%-ს უტოლდებოდა, 1991-2001 წლებში იგი 1.06%-მდე დაეცა. წიგნიერების მაჩვენებელი ასაკობრივ ჯგუფში 7 წლიდან, 1991-დან 2001 წლამდე გაიზარდა 62.66%-დან 73.47%-მდე.
ლინგვისტური წარმომავლობა
ტამილის კულტურა ლინგვისტური წარმომავლობის მხრივ მეტად მრავალფეროვანია. იგი მიეკუთვნება დრავიდულ ენათა ოჯახს, რომელშიც შედის სულ მცირე 21 ენა. ამ ენებზე საუბრობენ სამხრეთ და ცენტრალურ ინდოეთში. ხსენებული 21 ენა განსხვავდება ინდო-ევროპული ენებისაგან, რომლებზეც, უმეტესწილად, საუბრობენ ჩრდილოეთ ინდოეთში. 4 უდიდეს დრავიდულ ენაზე საუბრობენ სამხრეთ ინდოეთის ოთხ ლინგვისტურ სახელმწიფოში. მინი|თანჯავურთან არსებულ ტაძარ ბრიჰადეშვარის კედელზე აღმოჩენილი წარწერა მკვეთრად განსხვავდება თანამედროვე ტამილურისაგან|258x258პქ თანამედროვე ტამილური ენის სტრუქტურა პირვანდელი სახითაა შენარჩუნებული და არაფრით განსხვავდება იმ ენისაგან, რომელზეც თანამედროვე ტამილელთა წინაპრები საუბრობდნენ საუკუნეების განმავლობაში. იმ ფაქტის გამო, რომ ენა, ფაქტობრივად, უნაკლო, დახვეწილი, მარტივი იყო, ხალხი არ გამორიცხავდა  და ხშირად ახდენდა მის ასიმილაციას სანსკრიტულ და ჰინდურ სიტყვებთან.
მალაიალამი - კერალას ენა, მიჩნეული იყო, როგორც ტამილის უძველესი სალიტერატურო ენა. თუმცა, შუა საუკუნეებში მან მოიპოვა ცალკე მდგომი, დამოუკიდებელი ენის სტატუსი.
ისტორია და კულტურული ნათესაობა
ტამილელებს ოდითგანვე განსაკუთრებული წარმოდგენები ჰქონდათ და მიაჩნდათ, რომ მათი ენა ყველაზე საკრარული იყო სხვა მთავარ დრავიდულ ოჯახებს შორის. იგი ფესვებს იღებს დასავლეთ ინდოეთიდან, პაკისტანიდან და ასევე შორეული დასავლეთიდან.
დრავიდულად საუბრობდნენ ინდუსის ცივილიზაციაში დაახლოებით 2005 წლის წინ, ჯერ კიდევ ქრისტეს შობამდე. იგი მაჰარაშტრას გავლით ვრცელდებოდა სამხრეთით, განსაკუთრებით, ძველი წელთაღრიცხვით ათას წელს, სწორედ მაშინ, როდესაც მოიშინაურეს ცხენები, გამოიგონეს უთო, შეისწავლეს წითელი და შავი თიხის დამუშავება.
დღესდღეობით არ არსებობს რაიმე თვალსაჩინო წყარო, რომელიც დაადასტურებს უფრო ადრეულ ხანებში ტამილურის გარდა სხვა ენების არსებობას, რომელზეც სამხრეთ ინდოეთში საუბრობდნენ მომთაბარე და მონადირე ტომები.
უძველესი ლიტერატურა ტამილ ნადუს განმარტავს, როგორც ტირუპატიდან კეიპ კომორინზე  ჩაღწევის საშუალებას. თუმცა, დამწერლობის პირველწყაროდ ჩამოყალიბებამ, ტერიტორიების ათვისებამ, ურბანიზაციის დონის ზრდამ, კლასიკური მმართველობის ფორმამ და ასევე სხვა ასპექტებმა, რომლებმაც შემდეგში შექმნეს კომპლექსური ინდური ცივილიზაცია, ტამილ ნადუმდე ჩამოაღწია ძველი წელთაღრიცხვით მეხუთე-მეორე საუკუნეებში ზღვის გავლით. თავდაპირველად ზღვის ხალხი გამოჩნდა ტამილ ნადუს სამხრეთ სანაპიროზე. ამასთანავე, არსებობს ლეგენდები ადრინდელი ქალაქების არსებობაზე, რომელშიც შედის  სანაპიროზე მდებარე უძველესი ქალაქის-მადურაის ისტორიაც. მინი|[[ვიჯაიანაგარის იმპერია|ვიჯაიანაგარის იმპერი ა 1336 – 1646|359x359პქ]] უძველესი ტამილური წარწერები გვხვდება ბუდისტურ და ჯაიანურ გამოქვაბულებში, რომლებიც თარიღდება ძველი წელთაღრიცხვის მეორე საუკუნით. თანამედროვე მადურაის, ძლიერი პანდიას სამეფოს დედაქალაქს, ჰქონდა აკადემია. ეს უკანასკნელი აქვეყნებდა ტამილ სანგამის ლიტერატურას, უნიკალურ პოეტურ წიგნებს,რომლებშიც აღწერილი იყო ევროპელებთან საზღვაო ვაჭრობა ძველი წელთაღრიცხვით მესამე-პირველ საუკუნეებში. სხვა ტამილური სამეფოები იყო კოლები, მდინარე კავერის აუზში, კერალაში მცხოვრები სერები და  მეშვიდე-მეცხრე საუკუნეებში მადრასთან ახლოს მდებარე კანჭიპურამთან მობინადრე პალავასები.
კოლებმა ჩამოაყალიბეს ბრწყინვალე ცივილიზაცია მეათე-მეცამეტე საუკუნეებში, სწორედ იმ დროის განმავლობაში, როდესაც ისინი მართავდნენ შრი ლანკას, მალდივის კუნძულებსა და ინდონეზიის უდიდეს ნაწილს.
ბრიტანელებმა მადრასში 1639 წელს ააგეს სავაჭრო ცენტრი, ციხესიმაგრე „წმინდა გიორგი“ და ასევე მართავდნენ ტამილ ნადუს მთელ ტერიტორიას 1801-დან 1947 წლამდე. ბრიტანელებმა დაამარცხეს ფრანგები სამხრეთ ინდოეთში და დაიპყრეს პონდიჩერი და კარიკალი. დამარცხებულმა ქვეყნებმა არსებობა განაგრძეს, როგორც ცალკე მდგომმა ადმინისტრაციულმა ერთეულებმა ინდოეთის შიგნით.
სან-ილარიონის რაიონი
სან-ილარიონის რაიონი (Distrito de San Hilarion) — რაიონი პერუში, სან-მარტინის რეგიონის პიკოტის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 195 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 242 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 44 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 96.55 კმ²-ია.
სან-სიმონი (პამპანგა)
სან-სიმონი (ოფიციალურად სან-სიმონის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng San Simon) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი პამპანგის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 59 182 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 14 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:პამპანგის მუნიციპალიტეტები
სან-ილარიონის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სან-მარტინის რეგიონის რაიონები კატეგორია:პიკოტის პროვინციის რაიონები
ტამილის კულტურა
ისტორია და კულტურული ნათესაობა
პროცესი, რომელიც ცნობილია სანკრიტიზაციის სახელით, წარმოადგენდა ნაწილობრივ ასიმილაციას ინდური ცივილიზაციის ფორმისა, რომელიც პროგრესირებდა შუა სუკუნეების მიწურულს. მე-20 საუკუნეში ამ ტენდენციამ უარყო ის ნიშან-თვისებები, რომლებიც ჩრდილოეთ ინდოეთს მიეწერებოდა და რომელიც ძირითად აქცენტს ტამილურ თვითმყოფადობაზე, ენის თავისებურებაზე, კვების კულტურასა და სახელმწიფო მოწყობის პრინციპებზე აკეთებდა.
დასახლებები
დომინანტური დასახლების ფორმას წარმოადგენდა გაბნეული, შემოუღობავი სოფლები, სადაც ხშირად მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 2000-ს და 5000-მდეც კი მერყეობდა, თუმცა ინარჩუნებდა ტრადიციული სოფლის ხასიათსა და ფორმას. მინი|346x346px|ქალაქ პალაკატას გეგმა|მარცხნივ სოფლების წყობა შემდეგნაირი იყო: მკვეთრად გამოკვეთილი ქუჩები, სადაც გამოყოფილი იყო სექციები ცალკეული კასტებისათვის. თითოეული კასტა მონიშნული იყო ერთი ან ორი პატარა კოშკურით. სახლის ტიპები მონაცვლეობდა ერთოთახიანი ტალახით შელესილი ფაცხებიდან ქოქოსის ფოთლებით ნაგებ ფაცხებამდე. მსგავსი სახლები განკუთვნილი იყო დაბალი სოციალური ფენისა და მუშათა კლასისთვის. ხოლო მაღალი სოციალური ფენის წარმომადგენლები ცხოვრობდნენ ეზოებით გარშემორტყმულ დიდ სახლებსა და ორსართულიან აგურის სახლებში,
რომლებიც ამასთანავე მოპირკეთებული იყო ფილებით.
დიდ სოფლებს, ჩვეულებრივ, ჰქონდა რამდენიმე ღია ჭა, ერთი დიდი ციხესიმაგრე, საერთო სალეწი კალო, მიწის ნაკვეთი კრემაციისა და დაკრძალვებისათვის და, უმეტეს შემთხვევებში, წყლის რეზერვუარები ბრინჯის ნათესების ირიგაციისათვის.
მე-20 საუკუნის მიწურულს თითქმის ყველა სოფელს ჰქონდა საკუთარი ელექტროობა, თუმცა მოსახლეობის ძალიან მცირე ნაწილი იყენებდა მას.
ეკონომიკა
მინი|ფერმა ტამილ ნადუში|271x271პქ მიწა არის ორად კლასიფიცირებული: ერთი-ტენიანი ნიადაგი, რომელზეც ირიგაციის მეშვეობით მოჰყავთ ბრინჯი და მეორე - მშრალი ნიადაგი, რომელზეც წვიმის წყლით მკვებავი ან კარგად მორწყული ნათესებია. დიდი სარწყავი სისტემები აშენდა მინიმუმ ჩვენს წელთაღრიცხვამდე მეორე საუკუნეში, განსაკუთრებით მდინარე კავერზე. ასევე, აქ გატარდა კომპლექსური ეკონომიკური პოლიტიკა, განსაკუთრებით აღსანიშნავია შუა საუკუნეების ჩოლას დინასტიაში შემუშავებული პოლიტიკა, რომელიც აგრარული სექტორის პროდუქტიულობის ზრდისაკენ იყო მიმართული. როგორც ტაძრებზე წარწერები იუწყება, მეფეებს აუშენებიათ წყალშემკრები რეზერვუარები ბრინჯის მოსაყვანად და გადაუციათ სოფლის მოსახლეობისათვის. ტამილ ნადუში ასეთი 40 000 რეზერვუარია. ადგილობრივი მეურნეობის ძირითადი კულტურებია: ბრინჯი, ფეტვი, სორგო, ქოქოსი, ბანანი, ინდური ბოსტნეული, სუნელები. აქ დიდი რაოდენობით შეხვდებით მანგოსა და თამარინდის ხეებს.ხარის გუთანი და ფარცხი, ძროხები იძლევიან რძეს, რომელსაც ბავშვებს აძლევენ და აკეთებენ ხაჭოსა და კეფირს. სოფელში შეიძლება ჰყავდეთ ქათმები, კამეჩები, თხები, ცხვრები და ვირები, რომელთაც სარეცხი გადააქვთ. ხოლო მეთევზეთა კასტები იკავებენ მდინარის გრძელ სანაპიროს.
კომერციული აქტივობები
ფული ჯერ კიდევ უძველესი მეფეების დროს გამოიცა და ამიტომ აქ არის ხანგრძლივი ტრადიცია ფულის სესხების, კაპიტალიზმისა და საერთაშორისო ვაჭრობის. სოფლის ეკონიმიკური ტრანზაქციების მონეტიზაცია მოხდა მეცხრამეტე საუკუნეში. 1960-იანი წლებიდან ფერმერებმა დაამონტაჟეს ათასობით ელექტროენერგიაზე მომუშავე სარწყავი ტუმბოები და დაიწყეს ისეთი კომერციულად მომგებიანი კულტურების მოყვანა, როგორებიცაა: შაქარი, ბამბა და არაქისი. მაგრამ გვიან მეცხრამეტე საუკუნეში აგრარული სექტორის ზრდამ დაიწყო ინდუსტრიალიზაციისა და ურბანიზაციიის დონეების ზრდასთან შედარებით ჩამორჩენა. მინი|397x397პქ|ტამილელთა თიხის დამუშავების ხელოვნება
ინდუსტრიის შემოქმედება
უძველესი დროიდან ადგილობრივი მოსახლეობის სოფლის სამეურნეო სამუშაოებთან მიჯაჭვულობის გამო ინდუსტრიული საქმიანობა წარმოადგენდა საოჯახო საქმიანობის ნაწილს, მაგრამ მომდევნო ხანებში ხელოსანთა კლასმა შეძლო ჩამოყალიბება, რომელიც დღემდე ამზადებს შესანიშნავ პროდუქტებს თიხისგან, ტყავისგან, ლერწმისაგან, ბამბისგან, ხისაგან, რკინისგან, სპილენძისგან, ვერცხლისა და ოქროსგან. ტამილელები ცნობილნი არიან ქსოვით, მათ მონაქსოვს ჯერ კიდევ ძველი რომაელები უკეთებდნენ იმპორტს და დღეს მათ ჰყავთ ყველაზე წარმატებული ხელით მქსოველთა კოოპერატივები მთელს ინდოეთში, მიუხედავად იმ ფაქტისა, რომ მთელი ძალაუფლება საქსოვ დაზგებს ეკუთვნის. ქორწილში ყოველთვის დიდი სპილენძის წყლის ჭურჭელს ჩუქნიან, რეალურად კი პლასტმასის პოპულარობა სულ უფრო და უფრო იზრდება.
ვაჭრობა
დიდი სოფლებისა და ქალაქების ქუჩებზე ჩაყოლებულია მაღაზიები და ჯერ კიდევ ბევრი საკვირაო ბაზარია ამ ადგილებში. კომპლექსური ქსელი საბითუმოდ მოვაჭრეების, აგენტებისა თუ ფინანასისტებისა გაუმკლავდება ნებისმიერი სახის პროდუქტს. ახლა აუქციონებია გავრცელებული მოძრავი ქონებისათვის, რის გამოც იზრდება გადაზიდვის ინდუსტრია. მუსლიმ ვაჭრებს გამორჩეული ადგილი უკავიათ ადგილობრივ ვაჭრობაში.
სამუშაოს დანაწილება
კაცის საქმეა გუთანი, ფარცხი, ბრინჯის მოსავლის აღება, მაგრამ ქალები ნერგებს გადანერგავენ და სარეველებს სპობენ, რისთვისაც მათი დღიური შემოსავალი კაცისაზე ნაკლებია, მაგრამ მათ ასევე შეუძლიათ მოუარონ ძროხას და მიიღონ რძე. ისეთი ვაჭრობის საგნებს, როგორებიცაა: ხარის ურემი, ურმის ბორბალი, სათევზაო ბადე ან დღესდღეობით ტაქსი, ქალები ვერ უმკლავდებიან. ისინი ძირითადად ასრულებენ სამზარეულოს საქმიანობას, რეცხავენ, ასუფთავებენ და ბავშვებს უვლიან, მაგრამ მამაკაცებმაც შეიძლება თავის თავზე აიღონ იგივე მოვალეობები. მაგალითად, პროფესიონალი მზარეულები და მრეცხავები კაცები არიან. დღეს ქალები შეიძლება იყვნენ მასწავლებლები, ექთნები და ოფისში დაქირავებულნი. ადგილობრივი ბაზრის წარმატების ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი იაფი სამუშაო ძალის არსებობაა. მინი|368x368px|ტამილელი ფერმერი თავის მიწაზე
მიწათსარგებლობა
მიწათმფლობელობა არის კარგად დადგენილი ოფიციალური სისტემით. აგრარულ მიწას სულ უფრო და უფრო ხშირად იკავებენ დომინანტ ფერმერთა კასტები, მაშინ როდესაც ყოველ სოფელშია დაბალი კასტის უმიწაწყლო კადრი, რომელსაც შეუძლია იმუშაოს ყანაში. აქ არის რამდენიმე დიდი მიწათმფლობელი, ასევე ტაძრებსა და მეჩეთებს ჯერ კიდევ ეკუთვნით მიწები შემოსავლისთვის. გირაობა და ქირაობა არის მარტივი, მოდერაციული ნაწილი სოციალურ-ეკონომიკური დინამიკისა. მოსახლეობის წნეხისა და სპეკულაციების გამო, ძალინ ბევრ ადგილას მიწის საბაზრო ღირებულება აჭარბებს ეკონომიკური პროდუქტიულობის ღირებულებას.