cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
თესევსი
თესევსი, ფედრა, ჰიპოლიტოსი
როდესაც თესევსი ათენში არ იმყოფებოდა, ფედრა ტროიძენში ჩავიდა. იქ ააგო „მოთვალთვალე აფროდიტეს“ ტაძარი, რომელიც გიმნასიონს გადაჰყურებდა. სწორედ აქედან უთვალთვალებდა იგი ჰიპოლიტოსს, რომელიც ვარჯიშობდა სრბოლაში, ხტომასა და ჭიდილში. ასპარაზებაში მონაწილეობის მიღებისთვის ჰიპოლითოსი ათენს გაემგზავრა. მას მიბაძა ფედრამაც, რომელიც ვნებების დაფარვას ცდილობდა. იგი თითქმის არ ჭამდა, არ ეძინა და ძალიან დასუსტდა. ყოველივე ამან ძალიან შეაშფოთა მისი მხევლები, ძიძა კი ყველაფერს მიუხვდა და აიძულა ჰიპოლიტოსისთვის გულისთქმა გაემხილა და წერილი მიეწერა. მიიღო თუ არა წერილი უფლისწულმა ისე განრისხდა, რომ სასწრაფოდ გაანადგურა წერილი, ფედრას შეუვარდა დასასვენებელ ოთახში და ხმამაღლა დაუწყო ლანძღვა. ქალმა ყველა კარი გახსნა, სამოსელი შემოიხია და ყვირილს მოჰყვა. შემდეგ დაწერა ბარათი,რომელშიც ჰიპოლიტოსს ბრალი დასდო ძალადობაში, თვითონ კი თავი ჩამოიხრჩო.
როდესაც ბარათი თესევსმა წამოიწყო ჰიპოლიტოსი დაწყევლა და ათენი დაატოვებინა. შემდეგ გაბრაზებულ თესევსს გაახსენდა, რომ მამამ, პოსეიდონმა სამი სურვილის შესრულება აღუთქვა და შეევედრა ტროიძენისკენ მიმავალ გზაზე ჰიპოლიტოსისთვის შემზარავი მხეცი მოევლინა.
ჰიპოტილოსი თავისი ქალაქისკენ გაემართა. ისთმოსის სანაპიროზე უზარმაზარი ტალღა წამოემართა, საიდანაც გამოვარდა თეთრი ხარი. მხეცმა დააფრთხო ეტლში შებმული ცხენები, მათ კი გეზი იცვალეს და უფსკრულისკენგაექანნენ, თუმცა უფლისწული გამოცდილი მეეტლე იყო და შეაჩერა ცხენები. მხეცი მათ უკან გამოედევნა. ჰიპოტილოსს უკვე უჭირდა ცხენების მოთოკვა და იქვე არტემიდას საკურთხეველზე ამოსულ ზეთის ხილის ტოტებში გადაეხლართა სადავეები, ეტლი კი კლდეს შეასკდა. ამასობაში არტემისმა მოასწრო თეზევსისთვის სიმართლის თქმა და წამიერად ჰიპოტილოსთან გადაიყვანა. თესევსმა მიუსწრო მომაკვდავ შვილს, შეურიგდა, თუმცა რაიმეს შცვლა დაგვიანებული იყო. მხოლოდ ის დარჩენოდა, რომ უდანაშაულოდ დაღუპული ძე მწარედ ეგლოვა.
პეირითოესთან დამეგობრება
thumb|220px|თესევსი ებრძვის კენტავრს|left იმხანად, თესალიაში მყოფს, ლაპითთა ტომის ბელადს, სახელოვან გმირს, პეირითოეს სურდა თესევსთან შებმა, რათა საკუთარი თავი გამოეცადა. ამისთვის ამალის თანხლებით წავიდა მარათონისკენ, საიდანაც მოიტაცა თესევსის ჯოგი. ეს რომ გაიგო დიადმა გმირმა, დაედევნა ქურდებს, დაეწია და პეირითიოე ბრძოლაში გამოიწვია. ერთმანეთის პირისპირ მდგარნი, ბრწყინვალე აღსაკაზმავით აღჭურვილნი, თესევსი და პეირითოე, დიდებულობით მრისხანე ღმერთებს ჰგავდნენ. ორივე მოიხიბლა ერთმანეთის მშვენიერებით, რის გამოც აღარ შეიბნენ და სამეგობროდ გაუწვდინეს ხელები ერთურთს. ურყევი კავშირის აღსანიშნავად საჭურველიც გაცვალე.
ამ ამბებიდან მცირე ხნის შემდეგ პეირითოე დაქორწინდა მშვენიერ ჰიპოდამეაზე. მან ქორწილში მრავალი გმირი მოიწვია. ღვთაების სადარ ნეფეს მხარს თესევსი უმშვენებდა. სტუმართა შორის მყოფი კენტავრები დათვრნენ და დამსწრე ქალებს დაერივნენ. ლაპითებს და კენტავრებს შორის გაჩაღდა მძვინვარე ბრძოლა, რომელიც თესევსის ძალიხმევით დასრულდა. კენტავრებმა თავი პელიონის მთას შეაფარეს.
თესევსი ჰადესში
thumb|200px|right|თესევსს მიჰყავს მშვენიერი ელენე პეირითოეს მშვენიერი მეუღლე ჰიპოდამეა ადრე გარდაიცვალა. ლაპითთა მეფემ საკუთარი ცოლი გამოიგლოვა და ხელახლა დაქორწინება განიზრახა. იმახანად არც თესევსს ჰყავდა ცოლი. მათ მოილაპარაკეს და გადაწყვიტეს მშვენიერი ელენეს მოტაცება. მეგობრებმა დაიფიცეს, რომ მშვენიერი ელენე მას ერგებოდა, ვისაც წილისყრით შეხვდებოდა. წაგებულისათვის კი ზევსის სხვა ქალიშვილი უნდა მოეტაცებინათ.
ელენე თორმეტი წლის იყო, მაგრამ მისი სილამაზის ამბავი მთელ საბერძნეთში იყო განთქმული. თესევსმა და პეირითოემ მისი მოტაცება მოახერხეს, მიუხედავად იმისა, რომ მას მისი ძმები დიოსკურები იცავდნენ. წილის ყრით მშვენიერი ელენე თესევსს შეხვდა. სანამ ელენე გაიზრდებოდა, თესევსმა ის აფიდნოსს და ეთრას მიაბარა, რომელიც აფიდნოსთან მიყრუებულს სოფელში დასახლდა. გავიდა ხანი, თესევსი ელენეზე დაქორწინებას აპირებდა, მაგრამ ჯერ მიცემული პირობა უნდა შეესრულებინა პეირითოესათვის. მათ ზევსის ორაკულს მიმართეს, იმის გასაგებად თუ ზევსის რომელი ქალიშვილი უნდა მოეტაცებინათ. ორაკულმა ირონიულად უპასუხა:
თესევსს ეს იდეა არ მოეწონა, მაგრამ მეტი გზა არ ჰქონდა. ისინი მიწისქვეშა საუფლოსკენ მიმავალ გზას დაადგნენ. ჰადესი მათ თავის სასახლეში მიეგებათ. მეგობრებმა მოსვლის მიზეზი აუწყეს. მათ გასაკვირვად ჰადესი არც შერხეულა და მათ ტახტზე ჩამოჯდომა სთხოვა. დასხდნენ თუ არა, ისინი მივიწყების ტახტს მიეჯაჭვნენ. მათ ასე გაატარეს ოთხი წელი, სანამ ჰერაკლე არ მოევლინათ მხსნელად. ის აქ ცერბერის გასატაცებლად იყო მოსული. თესევსმა და პეირითოემ მას განთავისუფლება სთხოვეს. ჰერაკლემ თესევსი ტახტს ააგლიჯა, მაგრამ პეირითოეს გამოხსნა, რომ დააპირა მიწა შეიძრა. ამან ააღებინა ხელი განძრახვაზე. მკრეხელობისთვის დაისაჯა დიდი ლაპითი.
თესევსის აღსასრული
დიოსკურებმა შეკრიბეს დიდი ლაშქარი და იმ დროს დაესხნენ თავს ათენს, როდესაც თესევსი ჰადესში იტანჯებოდა. ათენელებმა არ გასცეს ელენეს ადგილსამყოფელი და ამიტომ მათ დაიწყეს მთელი ატიკის დარბევა. მაშინ დეკელეას მკვიდრებმა, რომლებსაც არ მოსწონდათ თესევსის საქციელი, მიასწავლეს ელენეს ადგილსამყოფელი. ასე მიაგნეს დიოსკურებმა მშვენიერ დას და დიდი ნადავლით დანერიდნენ იქაურობას. მონათა შორის თან გაიყოლეს თესევსის დედა ეთრა და პირითოოსის ერთ-ერთი და. დიოსკურებმა ათენის განმგებლად დანიშნეს მენეთევსი, თესევსის ძველი მტერი.
თესევსისათვის ამქვეყნად დაბრუნებას აღარ მოუტანია სიხარული: დარბეული დახვდა ათენი, დედა – ტყვედ წაყვანილი, ვეღარასოდეს მოიყვანდა ცოლად ელენეს, სამეფო სკიპტრას ფლობდა საძულველი მენესთევსი, გადახვეწილნი იყვნენ მისი ვაჟიშვილები. თავადაც ისე იყო დასუსტებული, რომ აღარ შეეძლო თავდაპირველი წესრიგის აღდგენა. ის გაემართა კრეტისკენ, სადაც თავშესაფარს ჰპირდებოდა დევკალიონი. მაგრამ გზად ამოვარდა ქარიშხალი და გმირი კუნძულ სკიროსზე აღმოჩნდა. აქ ის ღირსეულად მიიღო მეფე ლიკომედესმა და თესევსმაც დადაწყვიტა დარჩენა. მას სკიროსზე მემკვიდრეობით გააჩნდა მიწები, მაგრამ ამ მიწებს მეფე საკუთრად თვლიდა. მან თავი ისე მოაჩვენა, თითქოს თანახმა ყოფილიყო და ნაკვეთის დათვალიერება შესთავაზა. მეფემ თესევსი კლდეზე აიყვანა და იქიდან გადაუშვა ზღის სიღრმეში. ასე დაიღუპა ატიკის უდიდესი გმირი.
ლეგენდის თანახმად, მისი სული მარათონის ბრძოლის დროს აღდგა, რათა ათენელები გაემხნევებინა. ის მთელი ძალით ებრძოდა სპარსელებს, რომლებმაც სამარცხვინო დამარცხება იგემეს. ბერძნულ-სპარსული ომის დასასრულის შემდეგ, ათენელემა პითიას მოწოდებით, თესევსის ძვლები გადმოასვენს და გიმნასიონის მახლობლად დაკრძალეს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:არგონავტები კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
მასის შენახვის კანონი
ფიზიკაში და ქიმიაში მასის შენახვის კანონი, რომელიც ცნობილია აგრეთვე როგორც მასის/ნივთიერების შენახვის პრინციპი არის ფიზიკის კანონი, რომელიც ამტკიცებს, რომ იზოლირებული სისტემის მასა დროში შენახვადი სიდიდეა. ანუ იზოლირებული სისტემის მასა შეუძლებელია შეიცვალოს მასში მიმდინარე ფიზიკური ან ქიმიური პროცესების შედეგად.
მასის შენახვის კანონისგან განსხვავებით ნივთიერების შენახვის კანონი შეიძლება განხილული იქნას როგორც მიახლოებითი ფიზიკური კანონი, რომელიც სამართლიანია მხოლოდ კლასიკური ფიზიკის ფარგლებში, ანუ ის აღარ არის სამართლიანი ფარდობითობის სპეციალურ თეორიასა და კვანტური მექანიკის ფარგლებში. მეორე პრობლემა, რომელიც უკავშირდება ნივთიერების შენახვია კანონს, იმაში მდგომარეობს, რომ თავად ცნება ნივთიერება არ არის ცალსახად განსაზღვრული. მაგალითად, ელექტრონისა და პოზიტრონის ანიჰილაციის შედეგად შეიძლება წარმოიშვას ფოტონი, რომელიც ხშირად არ განიხილება ნივთიერებად. ასეთ შემთხვევაში ნივთიერების შენახვის კანონი არ არის სამართლიანი იზოლირებული სისტემისთვის.
ისტორიული განვითარება
ძველბერძნული ფილოსოფიის მნიშვნელოვანი იდეა მდგომარეობდა იმაში, რომ არაფრისგან არაფერი არ ჩნდება, ანუ ის რაც არსებობს ახლა, არსებობდა მუდამ, და პრინციპში შეუძლებელია გაჩნდეს რაიმე ახალი ნივთიერება, რომელიც ადრე არ არსებობდა. პირველად ეს მტკიცება გვხვდება ემპედოკლესთან (ძვ. წ. 490-430). ამ იდეის შემდგომი განვითარება ეკუთვნის ეპიკურეს (ძვ. წ. 341–270), რომელმაც დაასკვნა, რომ "ნივთიერებათა ერთობა ყოველთვის იყო ისეთი, როგორიც არის ახლა და ყოველთვის დარჩება ასეთად".
მასის შენახვის პრინციპი პირველად ჩამოყალიბებული იქნა ანტუან ლავუაზიეს მიერ (1743–1794) 1789 წელს, რომელიც ამ აღმოჩენის გამო ხშირად თანამედროვე ქიმიის ფუძემდებლად განიხილება. ისტორიულად, მასის შენახვის კანონი არ იყო ცხადი ასწლეულების განმავლობაში. მაგალითად, ის ფაქტი, რომ დაწვის შედეგად ხე ნაკლებს იწონის ვიდრე დაწვამდე, თითქოს მიუთითებს, რომ მასის გარკვეული ნაწილი გაქრა, გარდაიქმნა ან დაიკარგა. ამ საკითხების გარკვევა შესაძლებელი გახდა მხოლოდ ზუსტი ქიმიური ექსპერიმენტების შედეგად. მას მერე რაც მასის შენახვის კანონი დადგინდა, მან უზარმაზარი როლი ითამაშა ალქიმიის თანამედროვე ქიმიად გარდაქმნაში.
განზოგადება
ფარდობითობის სპეციალურ თეორიაში მასის შენახვის კანონი არ არის სამართლიანი თუ სისტემა ღიაა და არ შესაძლებელია ენერგიის გადინება/შემოდინება. თუმცა ეს კანონი რჩება სამართლიანი იზოლირებული სისტემებისთვის (შესაბამისი განზოგადების პირობებში).
მარინუს I
მინი|მარჯვნივ|მარინუს I მარინუს I (Marinus PP. I; დ. უცნობია — გ. 15 მაისი, 884) — რომის პაპი 882–884 წლებში.
869 წელს მონაწილეობდა კონსტანტინეპოლის მეოთხე საეკლესიო კრების მუშაობაში. არჩევიდან მალევე დაუბრუნა კარდინალის წოდება მომავალ პაპს ფორმოზუსს. დაწყევლა კონსტანტინოპოლის პატრიარქი ფოტი I.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 15 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 884
Compsodrillia polytorta
Compsodrillia polytorta — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
კახიძე
საკუთარი სახელი კახიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
მამაის წყარო
მამაის წყარო (Mamay bulağı) — ერთ-ერთი ცნობილი წყარო და ისტორიული ადგილია, რომელიც მდებარეობს შუშას რაიონის ტერიტორიაზე, მამაის უბანში. შუშას სკოლის ეზოში, სადაც პირველი სამხედრო ყაზარმები მდებარეობდა, წყლის უკმარისობის გამო, ჯარისკაცები ყოველდღიური საჭიროებისთვის თოვლს იყენებდნენ წყლის წყაროდ. ეს წყარო მამაის უბანში აშენდა, რათა უბნის მაცხოვრებლებს სასმელი წყალი ჰქონოდათ. უბნის სახელთან დაკავშირებით წყაროს მამაის წყაროც ეწოდა. მამაის წყარო 1910 წელს ცნობილმა მეწარმემ, სამად აღა ჯავანშირმა 10 ათასს მანეთად ააგო, რითაც თითქმის აღმოფხვრა ქალაქის წყალმომარაგების პრობლემა. ჯავანშირის მიერ შუშაში აშენებულ ამ წყალსადენს ადგილობრივი საზოგადოება მამაის წყაროს უწოდებს.
მამაი შუშაში მდებარე ერთ-ერთი ზემო უბნის სახელწოდებაა. ამ სახელს უკავშირდება წყაროს სახელიც.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ძეგლები
გარეჯა
გარეჯა — მთა საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, თიანეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის ქედზე. სიმაღლე 2497 მ. გარეჯა აგებულია ზედაიურულ-ვალანჟინური ძლიერ დანაოჭებული მერგელებითა და მერგელიანი თიხა-ფიქლებით. მთის კალთები ძირიდან შუამდე შემოსილია წიფლის ტყეებით, ზემოთ და მწვერვალზე სუბალპური მდელოებია გავრცელებული, რომელთაც საძოვრად იყენებენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
Compsodrillia thestia
Compsodrillia thestia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
რობინ ვან პერსი
რობინ ვან პერსი (Robin van Persie; დ. 6 აგვისტო, 1983, როტერდამი) — ჰოლანდიელი ფეხბურთელი. თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე. ხშირად ადარებენ მარკო ვან ბასტენს. არის ნიდერლანდის ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო მეგოლე. 8 წლის მანძილზე ასპარეზობდა ლონდონის „არსენალში“, იყო ამ კლუბის კაპიტანი. 2012 წელს დაასახელეს პრემიერ ლიგის 2011-2012 წლის სეზონის საუკეთესო მოთამაშედ.
მონაწილეობა აქვს მიღებული მსოფლიოს 2006, 2010 და 2014, ასევე ევროპის 2008 და 2012 წლის ჩემპიონატებში.
რესურსები ინტერნეტში
~
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 6 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:ნიდერლანდელი ფეხბურთელები კატეგორია:ნიდერლანდების ნაკრების ფეხბურთელები კატეგორია:ექსელსიორის ფეხბურთელები კატეგორია:როტერდამის ფეიენორდის ფეხბურთელები კატეგორია:ერედივიზიის ფეხბურთელები კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:თურქეთის საფეხბურთო სუპერლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ლონდონის არსენალის ფეხბურთელები კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედის ფეხბურთელები კატეგორია:ფენერბაჰჩეს ფეხბურთელები კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2008 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2010 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2012 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
სისე მარიამ კაიდამა სიდიბე
სისე მარიამ კაიდამა სიდიბე (დ. 4 იანვარი, 1948, ტომბუქტუ, საფრანგეთის სუდანი - 6 ნოემბერი, 2021, ტუნისი, ტუნისი) — მალის პოლიტიკური მოღვაწე, ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი 2011–2012 წლებში, პირველი ქალი-პრემიერი ქვეყნის ისტორიაში. თანამდებობა დაიკავა 2011 წლის 3 აპრილს. თანამდებობაზე შეცვალა მოდიბო სიდიბე. 2012 წლის 22 მარტს, სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად კონსტიტუციის მოქმედების შეჩერების შემდეგ იძულებული იყო თანამდებობიდან გადამდგარიყო.
ნოვლუს წყარო
ნოვლუს წყარო (Novlu bulaq) — შუშას ერთ-ერთი ცნობილი წყარო და ისტორიული ადგილია.
წყარო მდებარეობდა შუშას სოფელ მალიბეილში. აშენდა 1880 წელს. იგი აშენდა და გაიხსნა ხანის ასული ნათავანის სახსრებით. მისი წინადადებით წყაროს ნოვლუს წყარო ეწოდა. წყარო ითვლება ყარაბაღის ბუნების ერთ-ერთ იშვიათ მარგალიტად.
1992 წლის 8-დან 12 თებერვლამდე მალიბეილის თავს დაესხნენ ხანკენდში მცხოვრები 366-ე პოლკი და სომხური თავდაცვის ნაწილები. ეს შეტევა 5 დღე გაგრძელდა. 1992 წლის 10-11 თებერვლის ღამეს სოფელი სომხებმა აიღეს და მთლიანად გადაწვეს. სომხური სამხედრო ნაწილების ოკუპაციის შემდეგ წყარო გამოუსადეგარი გახდა.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ძეგლები
გარიგა
მინი|მარჯვნივ|250პქ|გარიგა საფრანგეთში გარიგა (garigue, garrigue) — ხმელთაშუაზღვისპირეთში გავრცელებული მცენარეულობის ფორმა, რომელშიც გაბატონებულია ტანდაბალი მარადმწავანე ბუჩქები და ქონდარა პალმა (პალმიტო). მცენარეები გარიგაში უფრო დაბალია, ვიდრე მაკვისში და შეკრულ რაყას არ ქმნის. გარიგა შეიძლება იყოს პირველადი ან ზედმეტი ძოვების შემდეგ განვითარებული. მასში გვხვდება აგრეთვე ნახევრად ბუჩქები, ბოლქვიანი და სხვა მრავალწლოვანი ბალახები. ყველაზე მეტად გავრცელებულია ორი ფორმაცია: პირველში გაბატონებულია ხეშეშფოთოლა ქერმესის მუხა (Quercus coccifera), რომლის სიმაღლე სულ 0,5 მ-ია, მეორეში — ევროპული ერთადერთი ველური პალმა — Chamaerops humilis-ი. ინტენსიური ძოვების შემდეგ გარიგა შესაძლოა ფრიგანას დაემსგავსოს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბოტანიკა
ტოკიოს პროცესი
250პქ|მინი|მარჯვნივ|საერთაშორისო სამხედრო ტრიბუნალი შორეული აღმოსავლეთისათვის ტოკიოს პროცესი (საერთაშორისო სამხედრო ტრიბუნალი შორეული აღმოსავლეთისათვის) — საერთაშორისო სასამართლო იაპონიის სამხედრო დანაშაულებისათვის. მიმდინარეობდა ტოკიოში 1946 წლის 3 მაისიდან 1948 წლის 12 ნოემბრამდე. პასუხისგებაში მიეცნენ ომის დროინდელი მოღვაწეები, რომლებიც იკავებდნენ საკვანძო პოსტებს იაპონიის მთავრობაში, პოლიტიკურ პარტიებსა და მსხვილ ეკონომიკურ სტრუქტურებში. ამერიკის სამხედრო ხელისუფლების ინიციატივით, პასუხისმგებლობისგან გათავისუფლდნენ იმპერატორი ჰიროჰიტო და საიმპერატორო ოჯახის სხვა წევრები. საოკუპაციო ჯარების შტაბის უფროსად დაინიშნა იაპონიის კაპიტულაციის აქტზე ხელმომწერი 9 ქვეყნის წარმომადგენელი 11 მოსამართლე. სსრკ-დან ტრიბუნალში მონაწილეობდა სსრკ უზენაესი სასამართლოს სამხედრო კოლეგიის წევრი გენერალ-მაიორი ივანე ზარიანოვი. 250პქ|მინი|მარჯვნივ|მოსამართლეები (29 ივლისი, 1946) ტრიბუნალმა მიიღო დადგენილება მეორე მსოფლიო ომში იაპონიის მთავრობის პოლიტიკის დანაშაულებრივი ხასიათის შესახებ. საბრალდებო აქტში ბრალდების პუნქტები დაყოფილი იყო სამ კატეგორიად: А, В და С. ყველაზე სერიოზული ბრალდებები (აგრესიული ომის დაგეგმვა და წარმოება, საერთაშორისო კანონმდებლობის დარღვევა და სხვ.) წაეყენა A კლასის დამნაშავეებს: ქვეყნის უმაღლესი პოლიტიკური და სამხედრო ხელმძღვანელობის 29 წარმომადგენელს, აგრეთვე უფრო დაბალი დონის რამდენიმე ათეულ მოღვაწეს. 7 ადამიანს, მათ შორი ორ ყოფილ პრემიერ-მინისტრს (ტოჯო ჰიდეკისა და ჰიროტა კოკის) მიესაჯა სიკვდილით დასჯა და ჩამოახრჩვეს. მცირე მასშტაბის სასამართლო პროცესების მსვლელობისას, რომლებიც იოკოჰამასა და იაპონიისგან დაზარალებულ აზიის რიგ ქალაქებში გაიმართა, განიხილეს B და C კლასის დამნაშავეთა სასამართლო საქმეები (მასობრივი მკვლელობები, დანაშაული კაცობრიობის წინაშე). სიკვდილით დასჯა მიესაჯა თითქმის ათას ადამიანს, 3 ათასზე მეტს კი — სხვადასხვა ვადით პატიმრობა, მათ შორის უვადოდ. 250პქ|მინი|მარჯვნივ|ტრიბუნალის სხდომის ხედი: მოსამართლეები მარჯვნივ, განსასჯელები მარცხნივ, პროკურორები უკან. 1951 წლის სან-ფრანცისკოს სამშვიდობო ხელშეკრულების მე-11 მუხლის თანახმად, იაპონია სრულად დათანხმდა საერთაშორისო ტრიბუნალის გადაწყვეტილებებს. თუმცა უკვე 1950-იანი წლების ბოლოსკენ ამნისტია შეეხო პრაქტიკულად ყველა იმ პირს, რომელსაც 1946–1948 წლების პროცესის დროს თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა. 1970-იანი წლების ბოლოს სამხედრო დანაშაულისათვის გასამართლებული ათასზე მეტი პირი, მათ შორის ტოჯო ჰიდეკი და A კლასის 13 სხვა დამნაშავე, ფარულად შეიყვანეს ომის ველზე იაპონიისათვის დაღუპულ იაპონელთა კანონიზებულ სიებში, რომლებიც იასუკუნის შინტოისტურ ტაძარში ინახება. მრავალი იაპონელი ისტორიკოსი ტოკიოს პროცესს აკრიტიკებდა როგორც პოლიტიკურად ანგაჟირებულს, მიუთითებდნენ იმაზე, რომ დამნაშავეებს ფაქტობრივად მსჯავრი დაედოთ ვერდიქტის გამოტანამდე და თავად ვერდიქტი არ იყო ერთსულოვანი.
სქოლიო
კატეგორია:მეორე მსოფლიო ომის შედეგები კატეგორია:საერთაშორისო სასამართლო ორგანოები კატეგორია:კაცობრიობის წინაშე ჩადენილი დანაშაულები
კარსტი
კარსტულ პროცესში წამყვანი როლი ენიჭება ქანების ქიმიურ ხსნადობას. კარბონატული ქანები იხსნება თავისუფალი ნახშირორჟანგის ან სხვა მინერალური და ორგანული მჟავების ზეგავლენით (CaCO3 + H2O + CO2 « Ca+ 2HCO–3). ქანების გახსნასთან ერთად ხდება მათი მექანიკური გადარეცხვა და წარმოიქმნება კარსტის ზედაპირული და მიწისქვეშა ფორმების კომპლექსი, როგორებიცაა: კარები, ძაბრები, აბაზანები, ქვაბულები, ბრმა ხეობები, პოლიები, ჭები, შახტები, უფსკრულები და სხვა. კარსტული პროცესების შედეგად ხშირად ჩნდება ოვალური ფორმის ქვაბულები, რომელიც წყლით ივსება. იქმნება კარსტული ტბები. კარსტული ტბების კარგ მაგალითს გვაძლევს ცისფერი ტბა, ერწოს ტბა და სხვა.
კარსტვად ქანებში, განსაკუთრებით ნაპრალების გასწვრივ, ყალიბდება მიწისქვეშა სიცარიელეები, მღვიმეები. მსოფლიოს უგრძესი მღვიმური სისტემაა მამონტის მღვიმე, უღრმესი მღვიმეა — ვერიოვკინის მღვიმე.
კარსტული მხარე ღარიბია ზედაპირული წყლის ნაკადებით, რადგან მდინარეები და ნაკადულები მიწისქვეშ იკარგება.
სახელწოდება „კარსტი“ მომდინარეობს კარსტის პლატოდან, რომელიც სლოვენიის დასავლეთით მდებარეობს. სლოვენია კარსტის კლასიკური ქვეყანაა, კარგად გამოხატული უხვი კარსტული ფორმებით.
კარსტულ მოვლენებს გარეგნულად წააგავს ფსევდოკარსტული მოვლენები: თერმოკარსტი, რომელიც ვითარდება ყინულსა და მზრალ გრუნტებში და კლასტოკარსტი, რომელიც წარმოიქმნება ნატეხი ქანების შეცემენტებელი სნადი კომპონენტების ეროზიისა და გახსნის შედეგად. თიხის კარსტი ჩნდება ფხვიერ მერგელიან, დამლაშებულ ქვიშიან-თიხნარ ქანებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:კარსტი კატეგორია:კარსტული მღვიმეები კატეგორია:ჰიდროგეოლოგია კატეგორია:სპელეოლოგია კატეგორია:გეომორფოლოგია
კატარმანი (კამიგინი)
სქოლიო
კატეგორია:კამიგინის მუნიციპალიტეტები
გოლდა მეირი
გოლდა მეირი (גּוֹלְדָּה מֵאִיר‎, ნამდვ. ფამ მეერსონი, დაბ. მაბოვიჩი; დ. 3 მაისი, 1898, კიევი — გ. 8 დეკემბერი, 1978, იერუსალიმი, ისრაელი) — ისრაელის მე-4 პრემიერ-მინისტრი (1969–1974).
გოლდა მეირი დაიბადა კიევში, რუსეთის იმპერიაში (ამჟამად უკრაინა) მოიშე-იცხოკისა და ბლიუმა მაბოვიჩების ოჯახში. ოჯახთან ერთად ემიგრაციაში გადავიდა მილუოკიში, უისკონსინი (აშშ) 1906 წელს. დაამთავრა პედაგოგიური კოლეჯი, ასწავლიდა საშუალო სკოლებში. 1915 წელს შევიდა მემარცხენე სიონისტთა ორგანიზაცია „პოალეი ციონ“ და პალესტინაში გადავიდა მეუღლესთან მორის მეიერთან ერთად 1921 წელს. 1956 წელს დავიდ ბენ-გურიონის თხოვნით შეიცვალა გვარი მეირით.
1924 წლიდან თელ-ავივში ცხოვრობდა. მუშაობდა სხვადასხვა თანამდებობებზე პროფკავშირებში და სამთავრობო ორგანიზაციებში, 1949 წლამდე კნესეთში არჩევამდე. 1949-56 წლებში შრომის მინისტრია, 1956–1966 წლებში კი საგარეო საქმეთა მინისტრი.
გარდაიცვალა 1978 წელს იერუსალიმში და დაკრძალულია იქვე, ჰერცელის მთაზე. 1982 წელს მასზე გადაიღეს მხატვრული ფილმი „ქალი, რომელსაც გოლდა ერქვა“.
ადრეული ცხოვრება
გოლდა მეირი დაიბადა 1898 წლის 3 მაისს რუსეთის იმპერიაში, ქალაქ კიევში. მისი მშობლები გახლდნენ ბლუმ ნაიდიჩ-მაბოვიჩი და მოიშე-იცხოკ მაბოვიჩი. ავტობიოგრაფიაში მეირი წერს, რომ მისი ადრეული მოგონებები სწორედ მამასთან არის დაკავშირებული. მოიშე-იცხოკ (მოსე) მაბოვიჩი მუშაობდა დურგლად, დედა ბლიუმა ნაიდიჩ-მაბოვიჩი იყო დიასახლისი. გოლდას ჰყავდა ორი და: შეინა(1889-1972) და ციპკა (იგივე კლარა, 1902-1981, რომელიც ყველაზე უმცროსი იყო). მაბოვიჩების ოჯახის კიდევ ხუთი შვილი ჩვილობაში მძიმე სენით გარდაიცვალა. გოლდა ყველაზე მეტად დაახლოებულ იყო შეინასთან და გარკვეული პერიოდი ისინი ერთად ცხოვრობდნენ.
XX საუკუნის დასაწყიში კიევის გუბერნია არაერთხელ გახდა ებრაელების დევნის ადგილი, რის გამოც ცარისტული რუსეთის დატოვება უამრავ ებრაელს მოუწია. გამონაკლისი არც გოლდას ოჯახი ყოფილა. მაბოვიჩები 1903 წელს პინკსკში (ბრესტის ოლქი, ბელორუსი) დაბრუნდნენ მეირის ბებია-ბაბუის სახლში. ამავე წელს მოსე მაბოვიჩი გაემგზავრა ამერიკის შეერთებულ შტატებში შემოსავლის წყაროს მოსაძიებლად. სამ წელიწადში, 1906 წელს გოლდა დებთან და დედასთან ერთად ამერიკაში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში შტატ უისკონსინში, ქალაქ მილუოკში დასახლდნენ. მეოთხე კლასში გოლდამ და მისმა მეგობარმა რეგინა ჰამბურგერმა დაარსეს „ახალგაზრდა დების ამერიკული საზოგადოება“, რომლის ძირითადი მიზანი გახლდათ იმ მოსწავლეებისათვის თანხის შეგროვება, რომელთაც არ შეეძლოთ წიგნებისათვის და გადასახადისათვის საჭირო სახსრების მოძიება. აღსანიშნავი იყო გოლდას სიტყვით გამოსვლები, რომელთაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს თანხის უდიდესი ნაწილის შეგროვებაში. სახსრები ძირითადად მოხმარდა სახელმძღვანელოების შეძენას. ამასთანავე ადგილობრივ გაზეთში გამოქვეყნდა ფოტო, რომელზეც „ახალგაზრდა დების საზოგადოება“ იყო ასახული. საზოგადოების სურათი იყო პირველი ფოტო, რომელზედაც გოლდა მეირი გახლდათ აღბეჭდილი.
Compsodrillia tristicha
Compsodrillia tristicha — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
გოლდა მეირი
დენვერში ცხოვრება
1912 წელს გოლდამ დაამთავრა პირველი საფეხურის სკოლა და გადაწყვიტა სწავლა დენვერში განეგრძო. მას არ გააჩნდა თანხა, რათა სამგზავრო ბილეთი ეყიდა. 14 წლის ასაკში მან დაიწყო ემიგრანტების ინგლისურ ენაში მომზადება. ავანსის სახით კი ერთ საათში 10 ცენტს იღებდა. ასევე ნახევარ განაკვეთზე მუშაობდა მილუოკის ბიბლიოთეკაში. მშობლები ეწინააღმდეგებოდნენ მის გეგმებს, მაგრამ გოლდა მაინც გაემგზავრა დენვერში. გოლდამ მათ გამოსამშვიდობებელი წერილი დაუტოვა, სადაც წერდა რომ არ ენერვიულათ მასზე.
Compsodrillia tristicha
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
გოლდა მეირი
დენვერში ცხოვრება
დენვერში ცხოვრობდნენ მისი უფროსი და შეინა და მისი მეუღლე შამაი კორნგოლდი,შვილთან იუდიტთან ერთად. ამ პერიოდში ამერიკის მასშტაბით მხოლოდ დენვერში მდებარორებდა ისეთი საავადმყოფო, სადაც მკურნალობდნენ ემიგრანტ ებრაელებს. ამ საავადმყოფოს პაციენტების ნაწილი მეგობრობდა კონგოლდებთან და ხშირად სტუმრობდნენ მათ. მათ შორის ასევე იყვნენ სიონისტებიც. ამ პერიოდმა დიდი გავლენა მოახდინა გოლდა მეირის ცნობიერების ჩამოყალიბებაზე. დენვერში ის შეხვდა თავის მომავალ მეუღლეს მორის მეერსონს. ავტობიოგრაფიაში მეირი წერს:
შეინა მიიჩნევდა, რომ გოლდა ჯერ კიდევ ბავშვი იყო და მის მიმართ საკმაოდ მკაცრი გახლდათ. მათ საკმაოდ სერიოზული კამათიც კი მოუვიდათ, რის შედეგადაც გოლდამ დატოვა შეინას სახლი. მეირი მოეწყო ერთ-ერთ ატელიეში სამუშაოდ და იქირავა პატარა ოთახი. ერთი წლის შემდეგ კი მამისაგან წერილი მიიღო, რომელშიც მამა მას წერდა:  ამიტომაც გოლდა იძულებული გახდა სახლში დაბრუნებულიყო.
სიონისტური მოღვაწეობა
1914 წელს გოლდა დაბრუნდა მილუოკში. მათი ცხოვრება ნელ ნელა ჩვეულ რიტმს დაუბრუნდა, მამამ მუდმივი სამსახური დაიწყო, ოჯახი ახალ სახლში გადავიდა საცხოვრებლად მეათე ქუჩაზე. გოლდამ საშუალო სკოლაში ჩააბარა, რომელიც 1916 წელს დაასრულა, იმავე წელსვე მოეწყო პედაგოგიურ კოლეჯში მილუოკში (დღეს - ვისკონსინის უნივერსიტეტი მილუოკში). 17 წლის ასაკში გოლდა შეუერთდა მემარცხენე სიონისტურ ორგანიზაციას „პოალეი ციონს“. 1917 წლის 24 დეკემბერს მეირი დაქორწინდა მორის მეერსონზე, რომელიც იზიარებდა მის სიონისტურ-სოციალისტურ მოსაზრებებს. 1921 წელს იგი თავის მეუღლესთან, მეგობართან, დასთან — შეინასთან და მათ შვილებთან ერთად მილუოკიდან საცხოვრებლად გადავიდა პალესტინაში, იმ დროისათვის საკმაოდ პატარა ქალაქ თელ-ავივში, რომელიც 12 წლით ადრე დაარსეს გადასახლებულმა ებრაელებმა.
ებრაელები პალესტინაში აარსებდნენ სასოფლო-სამეურნეო, კოოპერატიულ დასახლებებს, სადაც გაერთიანებულები იყვნენ ფერმერები. ისინი ცხოვრობდნენ კერძო საკუთრების გარეშე. ამგვარ კოოპერატიულ მეურნეობებს კიბუცები ეწოდებოდა. გოლდა მეირი ამ პერიოდში კერძოდ ამზადებდა მოსწავლეებს ინგლისურ ენაში, რის გამოც მას და მის მეუღლეს მერხავიის კიბუცში გაწევრიანება საკმაოდ გაუჭირდათ, თუმცა, მაინც მოახერხეს. მთელი 1920-30-იანი წლების განმავლობაში მას გაძლიერებულ ებრაულ პროფკავშირში წამყვანი თანამდებობები ეკავა. მისი მთავარი ამოცანა ევროპიდან გამოხიზნული ებრაელებისთვის საცხოვრებლების მომზადება და პალესტინის ინგლისური ადმინისტრაციის წინააღმდეგ მოქმედება იყო.
მერხავიაში დაიწყო გოლდა მეირის პოლიტიკური კარიერა. თავდაპირველად ის აირჩიეს დასახლების თავმჯდომარედ, შემდეგ კიბუცების მოძრაობის დელეგატად, სადაც გოლდა შეხვდა მუშათა მოძრაობის არაერთ ლიდერს, მათ შორის მოვავალი პრემიერ-მინისტრი ბენ-გურიონიც გახლდათ. გოლდა მეირი მას ჯერ კიდევ მილუოკში იცნობდა.
1929 და 1930 წლებში გოლდა მეირი ხშირად მიემგზავრებოდა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ. ამერიკის შეერთებულ შტატებში იგი იმყოფებოდა მუშა ქალთა კავშირის ყრილობაზე. ორჯერ იმყოფებოდა ინგლისში, აქ უშუალოდ წარმოადგენდა მუშათა მოძრაობას. ამ დროისათვის გოლდა მეირს უკვე ჰყავდა ორი შვილი - მენაჰემი და სარა.
მნიშვნელოვანია ასევე იმის აღნიშვნაც, რომ გოლდა მეირმა 1938 წელს მონაწილეობა მიიღო ევიანისტურ კონფერენციაში, რომელშიც მონაწილეობას იღებდა 32 ქვეყანა და გადაწყვეტილებას იღებდნენ ებრაელი დევნილების საკითხთან მიმართებით.
1940-იან წლებში გოლდა მონაწილეობას იღებდა ებრაელი მოსახლეობის საპროტესტო აქციებში, რომლებიც ბრიტანეთისგან მოითხოვდნენ პალესტინისათვის დამოუკიდებლობის მინიჭებას. გოლდა აირჩიეს ებრაული სააგენტო „სოხნუტ“-ის პოლიტიკური დეპარტამენის ხელმძღვანელად.
მაგრამ არაბებმა მაინც არ დაუჭირეს მხარი გაეროს მოცემულ გადაწყვეტილებას. ებრაელებმა გადაწყვიტეს იარაღით ხელში დაეცვათ საკუთარი ქვეყნის დამოუკიდებლობა. მეირი ამერიკაში გაემგზავრა, სადაც სიტყვით გამოვიდა არაერთ ღონისძიებაზე და დახმარება სთხოვა პარტნიორ ქვეყნებს. ექვსი კვირის განმავლობაში გოლდამ 50 მილიონი აშშ დოლარი შეაგროვა. ბენ-გურიონმა განაცხადა:
1948 წლის 14 მაისს გოლდა მეირი იყო მათ შორის, ვინც ხელი მოაწერა ისრაელის დამოუკიდებლობის დეკლარაციას. საერთო ჯამში აქტს ხელი მოაწერა 38 ადამიანმა,რომელთა შორის ორი ქალბატონი იყო - გოლდა მეირი და რაჰელ კოენ-კაგანი. თავად მეირი საკუთარ მოგონებებში ამის შესახებ წერს:
რუსეთში მოღვაწეობა
1948 წლის მაისში დამოუკიდებელი ისრაელის შექმნის შემდეგ, სექტემბერში მეირი წარდგენილი იყო პირველ დიპლომატიურ წარმომადგენლად მოსკოვში. დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლასთან ერთად, ახალგაზრდა ისრაელს დასჭირდა იარაღის დიდი მარაგი. პირველი სახელმწიფო რომელმაც დე-იურედ აღიარა ისრაელი გახლდათ საბჭოთა კავშირი. სწორედ ის გახდა იარაღის პირველი მსხვილი მიმწოდებელი ქვეყნისთვის.
1948 წლის სექტემბერში გოლდა მეირი დაინიშნა ისრაელის პირველ ელჩად საბჭოთა კავშირში. ამ თანამდებობაზე ის 1949 წლის მარტამდე იყო. გოლდა პირველ ქნესეთში 1949 წელს აირჩიეს.
ამ თანამდებობაზე მცირე დროის განმავლობაში ყოფნის მიუხედავად, გოლდამ მოახერხა უამრავი მომხრის შემოკრება მოსკოვის სინაგოგაში. ეს მოვლენა აღბეჭდილი იყო ისრაელის ბანკნოტებზე, რომლებიც 10 000 შეკელისა და 10 ახალი შეკელის ოდენობით ფასდებოდა. მეერი შეხვდა ვიაჩისლავ მოლოტოვსაც და სხვა საბჭოთა ლიდერებს. გოლდამ პირადად აუწყა საბჭოთა კავშირში მცხოვრებ ებრაელებს მათი სახლემწიფოს დამოუკიდებლობის მოპოვების შესახებ.
გოლდა არ საუბრობდა რუსულ ენაზე. კრემლში, ვიაჩისლავ მოლოტოვის მეუღლემ, პოლინა ჟემჩუჟინამ მეირს შემდეგნაირად მიმართა: „მე ებრაელის ქალიშვილი ვარ!“ (Ich bin a yiddishe Tochter). 1949 წელს იგი აირჩიეს ისრაელის შრომის მინისტრად.
1958-1966 წლებში მეირი გახლდათ საგარეო საქმეთა მინისტრი, რა დროსაც მან საკუთარი შესაძლებლობები და ნიჭი უფრო მეტად დაანახა ებრაულ საზოგადოებას. ბენ-გურიონის დაჟინებული თხოვნით მაშინ ჯერ კიდევ მეირსონის გვარით ცნობილი გოლდა, ივრითულ გვარზე გადავიდა - მეირი, რაც ნიშნავს „განმანათლებელს“.
იაკამარასებრნი
იაკამარასებრნი (Galbulidae) — ფრინველების ოჯახი კოდალასნაირთა რიგისა. უმრავლესობა ბეღურის ტოლია. აქვთ წვრილი, გრძელი ნისკარტი, მოგრძო სხეული. რბილ და მარავალფერ ბუმბულ-საფარველს მკვეთრი ლითონისფერი ბზინვარება დაჰკრავს. იაკამარასებრთა ოჯახი 5 გვარის 18 სახეობაა. გავრცელებული არიან ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკის ტყეებში. ბუდობენ ფლატეებზე, სოროებში, ან ხის ფუღუროებში. დებენ 2-4 თეთრ, მრგვალ კვერცხს. დედალ-მამალი მორიგებით კრუხობს. ყველაზე გავრცელებული სახეობებია მწვანე იაკამარა (Galbula viridis) და სამოთხის იაკამარა (Galbula dea).
გოლდა მეირი
რუსეთში მოღვაწეობა
გოლდა მეირი ცდილობდა ჩიხიდან გამოსვლას, რომელშიც იმჟამინდელი ისრაელი იყო აღმოჩენილი არაბული დაპირისპირების შედეგად. სამწუხაროდ, მისი არც ერთი გამოსვლა არ იყო სათანადოდ გაგებული და აღქმული არაბული მხრიდან, თითოეულ შეხვედრას ისინი დემონსტრაციულად ტოვებდნენ და ყველანაირად უშლიდნენ ხელს მშვიდობის დამყარებას.
იაკამარასებრნი
სქოლიო
* კატეგორია:კოდალასნაირნი
გოლდა მეირი
რუსეთში მოღვაწეობა
გაეროს გენერალური ასამბლეის მეცხრე სესიაზე ისრაელი მკაცრად გააკრიტიკეს და მოსთხოვეს, გაეთავისუფლებინა ოკუპირებული ტერიტორიები. გოლდა მეირი ცდილობდა ამ რთული სიტუაციიდან რაიმე გამოსავალი მოეძებნა, როგორმე დაერეგულირებინა ჩიხში შესული ებრაულ-არაბული ურთიერთობები, მაგრამ მისი მოწოდებები არ იშეისმინეს არაბებმა. არაბული სახელმწიფოების ელჩები ერთმანეთის მიყოლებით ტოვებდნენ შენობას და არ სხდებოდნენ სალაპარაკო მაგიდასთან მეირის წინაშე.
მეირი მიიჩნევდა, რომ საგარეო საქმეთა მინისტრის უმთავრესი მოვალეობა იყო ჩამოეყალიბებინა მეგობრული ურთიერთობა განვითარებად ლათინური ამერიკისა და აფრიკის ქვეყნებთან. მეირმა აფრიკული ქვეყნების დახმარების ეფექტური სისტემა შექმნა, პირველ რიგში ეს გულისხმობდა მათი განათლების დონის ამაღლებას. აფრიკელები ებრაელების სახით ხედავდნენ მეგობარს, რომელიც მათ დასახმარებლად იყო მოსული. იერუსალიმში ხშირად იხსენებდნენ, თუ როგორ აწყობდა გოლდა საკუთარ სახლში აფრიკული სიმღერისა და ცეკვის საღამოებს, როდესაც ჩამოდიოდნენ აფრიკული დელეგაციები.
1962 წელს მეირი ეწვია შორეულ აღმოსავლეთს. იაპონიაში მან ერთ კვირაზე მეტი გაატარა, სადაც ის იმპერატორს, პრემიერ-მინისტრსა და საგარეო საქმეთა მინისტრს შეხვდა. მოგვიანებით ის იხსენებდა:
ამ პერიოდში ისრაელისათვის მნიშვნელოვან საკითხს წარმოადგენდა „მფარველის“ მოძიება. სწორედ ამისკენ მოუწოდებდა გოლდა მეირი ამერიკას, რომ მათთვის ისრაელი გამხდარიყო ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი საკითხი. გოლდამ იცოდა, რომ ამერიკის სახელმწიფო მდივანი ებრაული წარმოშობის იყო, მას იმედი ჰქონდა, რომ სწორედ ამიტომ მას დიდი დამხარების აღმოჩენა შეეძლო ისრაელისათვის. მეირის ერთ-ერთ წერილში, რომელიც გაგზავნეს ჰენრი კესინჯერის სახელზე, გამოხატული იყო თხოვნა იმის შესახებ, რომ პირველხარისხოვან ახლოაღმოსავლურ პრიორიტეტად ამერიკის შეერთებულ შტატებს - ისრაელი გამოეცხადებინა. წერილის გაგზავნიდან მალევე გოლდა მეირმა ჰენრი კისინჯერის საპასუხო წერილი მიიღო, სადაც ხაზგასმით ეწერა:  გოლდამ მას უპასუხა:
1966-1968 წლებში გოლდა მეირი წარმოადგენდა სოციალ-დემოკრატიული სიონისტური პარტიის - მაპაის (ისრაელის მუშათა პარტია) გენერალურ მდივანს. ხუთი წლის განმავლობაში იგი თავმჯდომარეობდა ისრაელის ხელისუფლებას (1969-1974 წწ.).
გოლდა იშვიათად წერდა წერილებს, თუმცა მისი თითოეული გამოსვლა გაეროს გენერალურ ასამბლეასა თუ სხვა მნიშვნელოვან ყრილობაზე იყო სრულად მის მიერ დაწერილი, თუმცა ზედმიწევნით არასდროს მიჰყვებოდა დაწერილ ტექსტს. როგორც ის თავის მოგონებებში წერს, მისთვის მნიშვნელოვანი იყო მთავარი სათქმელი გადმოეცა ხალხისათვის გასაგებად. მას ორატორული ნიჭი ჰქონდა.
გოლდა არასდროს არ მიდიოდა ისეთ კომპრომისებზე, რომლებსაც შეეძლო სახელმწიფოს ღირსებისათვის ზიანი მიეყენებინა. სწორედ ამით ხსნის უამრავი მეცნიერი მის მიერ ხისტად მიღებულ არაერთ გადაწყვეტილებას.
მიუნხენის ოლიმპიადა
1972 წლის ზაფხულში მიუნხენში მიმდინარე ოლიმპიური თამაშების დროს პალესტინური წარმოშობის სამხედრო დაჯგუფება „შავი სექტემბერი“ ისრაელის ოლიმპიურ ნაკრებს სასტიკად გაუსწორდა. ამის შემდგომ მეირმა მოუწოდა მსოფლიოს მოეძებნათ და გასწორებოდნენ ყველას, ვინც მონაწილე იყო ამ ტერაქტისა: „გადავარჩინოთ ჩვენი მოქალაქეები და დავგმოთ ჩადენილი უსიტყვო დანაშაულებრივი ქმედებები“.
გოლდას ამ განცხადებას არანაირი გავლენა არ ჰქონია, რის შემდეგაც მან უბრძანა „მოსადს“, რომ დაეწყოთ იმ ადამიანებზე ნადირობა, რომლებიც ტერაქტში გარეულები იყვნენ. ამასთანავე, მისი დაჟინებული თხოვნით დაჯგუფება „პელპისა“ და „შავი სექტემბრის“ თავმჯდომარეები უნდა ეპოვათ. „მოსადმა“ დავალება დამაკმაყოფილებლად შეასრულა და ტერაქტის ორგანიზატორები დასაჯა. 1986 წელს გამოვიდა სატელევიზიო ფილმი სახელწოდებით „გედეონის ხმალი“ (Sword of Gideon), რომელიც დაფუძნებული იყო ჯორჯ ჯონასის წიგნ „შურისძებაზე“. ამის შემდეგ ამავე მოვლენებზე 2005 წელს სტივენ სპილბერგმა გადაიღო ფილმი „მიუნხენი“.
იომ-ქიფურის ომი
მომდევნო წლები, როდესაც გოლდა მეირი ხელისუფლების მეთაური გახდა, საკმაოდ რთული აღმოჩნდა ისრაელისათვის. ყველაზე ტრაგიკული იყო იომ-ქიფურის ომი. როგორც ცნობილია, ომი დაიწყო ისრაელის ჯარის მარცხით, რომელმაც ვერ შეძლო წინასწარ გაეთვალა ეგვიპტისა და სირიის მიერ დარტყმისათვის მზადება. ომის ბოლოსათვის ისრაელის ჯარი იმყოფებოდა დამასკოდან 35 კილომეტრში, ხოლო 101 კილომეტრში ქაიროდან. ამ ომის დასრულება დიდწილად არის გოლდა მეირის დამსახურება. ეგვიპტესა და ისრაელს შორის მშვიდობიანი შეთანხმების შესახებ ტექსტს ხელი მოეწერა 1973 წლის 11 ნოემბერს ქაირო-სუეცის გზაზე. ხელმომწერები იყვნენ - ისრაელის გენერალი ახზარან იარივა და ეგვიპტის გენერალი აბდელ გამაზი. 71 წლის გოლდა მეირი პრემიერ-მინისტრის სტატუსით დააბრუნეს აქტიურ პოლიტიკაში. ხუთი ურთულესი წლის განმავლობაში ებრაელი ერის „კეთილშობილმა ბებიამ“ ძალზე სერიოზული მოლაპარაკებები აწარმოა საერთაშორისო თანამეგობრობასთან და გამარჯვებით დაასრულა იომ ქიფურის უმძიმესი ომი. მაშინ, როდესაც მოშე დაიანმა სურვილი გამოთქვა გადადგომის შესახებ, გოლდამ უარყო სარდლის მოთხოვნა. მეირმა თქვა, რომ დაიანი პასუხისმგებლობისაგან თავის არიდებას ცდილობდა.
გადადგომა
ისრაელის მიერ იონ-ქიფურის ომში გამარჯვების შემდეგ, 1973 წლის დეკემბრის არჩევნებში პარტია „მაარახმა“, რომელსაც მეირი ხელმძღვანელობდა, დაამტკიცა საკუთარი ლიდერობას და ხმათა 39,6% აიღო. თუმცა სამხედრო დანაკარგებისა, პარტიის შიგნით მიმდინარე დავებისა და კოალიციური ხელისუფლების აუცილებლობის გამო მეირმა გადაწყვიტა გადამდგარიყო. 1974 წლის 11 აპრილს მინისტრთა კაბინეტი, რომელსაც გოლდა მეირი ხელმძღვანელობდა გადადგა. შიდაპარტიული არჩევნების შედეგად გოლდას ადგილი დაიკავა იცხაკ რაბინმა. ამით მეირის პოლიტიკური კარიერა დასრულდა.
გარდაცვალება
1978 წელს გოლდა მეირი იერუსალიმში, ლიმფომით გარდაიცვალა. ნიუ-იორკში აღმართულია ძეგლი მის პატივსაცემად. ასევე ცნობილია ისიც, რომ ცხოვრების ბოლომდე ის დღეში 12 ჭიქამდე ყავას სვამდა და 2 კოლოფ სიგარეტს მაინც ეწეოდა.
გოლდა მეირმა დაწერა მემუარები „ჩემი ცხოვრება“.
1982 წელს დიდ ბრიტანეთში გადაიღეს მხატვრული ფილმი „ქალბატონი სახელად გოლდა“, რომელშიც გოლდა მეირის როლს ასრულებდა ცნობილი შვედი მსახიობი ინგრიდ ბერგმანი (ეს მისი უკანასკნელი როლი იყო).
გოლდა მეირი მოხსენებულია ვლადიმერ ვისოცკის ორ სიმღერაში:
გოლდა მეირის პატივსაცემად ნიუ-იორკში ერთ-ერთ ქუჩას მისი სახელი დაარქვეს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1898 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978 კატეგორია:ისრაელის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ცივი ომის ლიდერები კატეგორია:ქალი პრემიერ-მინისტრები
I Get Around (ტუპაკ შაკურის სიმღერა)
„I Get Around“ — ამერიკელი რეპერ ტუპაკ შაკურის სინგლი, ალბომიდან Strictly 4 My N.I.G.G.A.Z.. იგი გამოვიდა 1993 წელს. იგი თავდაპირველად დაგეგმილი იყო ჯგუფის Digital Underground ალბომზე გამოსაცემად, მაგრამ ტუპაკის პოპულარობის გამო, ამ უკანასკნელს გადაეცა. მიუხედავად ამისა, მას ტუპაკთან ერთად ჯგუფის წევრები, შოკ ჯი და მანი-ბიც ასრულებენ.
სიმღერაში გამოყენებულია კომპოზიციის Computer Love (ჯგუფი Zapp & Roger) და Step in the Arena (ჯგუფი Gang Starr) ნაწყვეტები.
სიმღერის პროდიუსერი, შოკ ჯი, საკუთარ წიგნში How to Rap, აღწერს სიმღერის შექმნის პროცესს, იმაზე თუ როგორ შეარჩია ტუპაკმა რითმები და შეცვალა შოკ ჯის მიერ დაწერილი ტექსტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტუპაკ შაკურის სიმღერები კატეგორია:1993 წლის სიმღერები
ტრევორ ჰორნი
ტრევორ ჩარლზ ჰორნი (Trevor Charles Horn, დ. 1949 წლის 15 ივლისს ) — ბრიტანელი პროდიუსერი. არის ბრიტანული იმპერიის ორდენის მფლობელი. ცნობილია, როგორც ჯგუფ The Buggles-ის თანამონაწილე და სხვადასხვა ცნობილი ალბომისა და მუსიკალური კოლექტივის მუდმივი პროდიუსერი. როგორც მუსიკოსს, მოპოვებული აქვს წარმატება ჯგუფებთან The Buggles, Art of Noise და Yes.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:ბრიტანელი მომღერლები კატეგორია:Yes-ის წევრები
ჯამილ ყულიევი
ბიოგრაფია
ჯამილ ელშად-ოღლუ ყულიევი დაიბადა 1963 წლის 3 ივლისს, ბაქოში. დაამთავრა სრულიად რუსეთის კინემატოგრაფიის სახელმწიფო ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი. 1984 წლიდან კინოსტუდია „აზერბაიჯანფილმში“ მუშაობდა დამდგმელ რეჟისორად. გადაიღო რამდენიმე მხატვრული ფილმი. არის სატირული ჟურნალ „მოზლანის“ ავტორი. მისი ფილმები რიგ საერთაშორისო ფესტივალებში იღებდა მონაწილეობას.
არის აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი. 2012 წელს არჩეულ იქნა აზერბაჯანის რესპუბლიკის კინემატორგაფისტთა კავშირის აღმასრულებელ მდივნად.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1963 კატეგორია:ბაქოში დაბადებულები კატეგორია:აზერბაიჯანელი კინემატოგრაფისტები
882
თარიღი უცნობია
*
ჟიულ დე მარტინო
ჟიულიან დე მარტინო (ცნობილი როგორც „ჟიული“) — ბრიტანელი მომღერალი-ტექსტების ავტორი და პოპ-დუეტის The Ting Tings წევრი .
ადრეული წლები
დაიბადა ალბერტ პლეისში, აღმოსავლეთ ლონდონში, აღიზარდა კამბიას პატარა ქალაქ კირკბი სტეფენში, ინგლისის ჩრდილო-დასავლეთით, რაც წარმოადგენს უესტმორლენდის ნაწილს. 13 წლის ასაკში ჟიული შეუდგა დასარტყამ ინსტრუმენტებზე დაკვრის შესწავლას.
Babakoto
17 წლის ასაკში ჟიული შეუერთდა ინდი-ბანდას, სახელად „ბაბაკოტო“ (Babakoto). 1987 წლის ბოლოს ბანდამ გამოუშვა სინგლი, სახელწოდებით „Just to Get By“, რომელიც 1988 წლის ჩარტებში 7 კვირის განმავლობაში ტრიალებდა.
Mojo Pin
მას შემდგომ, რაც ბაბაკოტო დაიშალა, ჟიული შეუერთდა ახალ ინდი-ბანდას - მოჯო პინს, როგორც მთავარი სოლისტი. ბანდას სახელი ეწოდა ჯეფ ბაკლის 1994 წლის ალბომის Grace პირველივე სიმღერის მიხედვით. მოჯო პინმა გამოუშვა 2 სინგლი „You“ 1995 წელს და „My Imagination“ 1996 წელს.
TKO
2001 წლის მარტში კეტი უაითის მამამ, დევიდ უაითმა, ტექსტების ავტორ ჟიულის დაავალა გოგონათა-ბანდა TKO-სათვის სიმღერების დაწერა. ჟიულიმ ჯგუფისათვის სულ 4 სიმღერა დაწერა.
Dear Eskiimo
მანჩესტერში გადასვლის შემდგომ მომღერალმა კეტი უაითთან და დი-ჯეი სიმონ ტემპლემენთან ერთად ჩამოაყალიბა ახალი ბანდა Dear Eskiimo (ხშირად შეცდომით უწოდებდნენ „Dead Eskimo“). 2004 წელს ბანდამ გააფორმა ხელშეკრულება Mercury Records-თან, თუმცა შემოქმედებითმა განსხვავებამ და ლეიბლის მენეჯმენტის სტილმა საბოლოოდ ბენდის დაშლა გამოიწვია.
ინტერვიუები
კატეგორია:ბრიტანელი მომღერლები კატეგორია:ბრიტანელი პოპ-მომღერლები კატეგორია:The Ting Tings
ბორცვი
მინი|ბორცვები ბორცვი — რელიეფის დადებითი ფორმები. წარმოადგენს შედარებით მცირე ამაღლებას სუსტად გამოკვეთილი ფერდობებითა და ძირით. შეფარდებითი სიმაღლე არ აღემატება 200 მ-ს. მომრგვალო ან ოვალური მოყვანილობისაა.
წარმოიქმნება დადაბლებულ მხარეებში დანაწევრების შედეგად, მაშინ როდესაც დაბლდება მთიანი მხარეები და ეს უკანასკნელი გადადის დენუდაციურ დაბლობებში, რომელიც გვირგვინდება აკუმულაციური პროცესებით: მყინვარისა და ქარის მოქმედებით და სხვა. ბორცვი დენუდაციური პროცესების შედეგია.
ბორცვი, რომელიც არსებობდა მყინვარულ პერიოდამდე გამოფიტული იყო ყინულზე (მოაქვს სხვადასხვა ქანები), ან გარემომცველი ხეობები და ღრმულები ამოვსებული იყო მყინვარული დრეიფით. ბორცვის შედარებით მცირე სახესხვაობას წარმოადგენს სერი.
არსებობს რამდენიმე კონკრეტული სახელწოდება, რომელიც ბორცვის სხვადასხვა ტიპის აღმნიშვნელია, აღსანიშნავია: დრუმლინი, მოწმე, ტორები, პიუი, გორაკი, მწკრივი და სხვა. მაგალითად, პიუი ადგილობრივი ტერმინია ოვერნისთვის (საფრანგეთი).
დასავლეთ ციმბირის ვაკეზე თუ ბორცვი ვიწროა და წაგრძელებულია სიგრძეში, მაშინ მას სერს ან მწკრივს უწოდებენ, თუ იგი ტალღოვანია — უვალებს.
ხმელეთის სხვადასხვა ადგილში შესაძლებელია წარმოიქმნას ე.წ. ხელოვნური ბორცვი, რომელიც ტექნიკური მუშაობის შედეგია. ბორცვებზე ხშირად ქმნიდნენ ქალაქებს, რამაც გავლენა იქონია მათ სახელებზე (მაგალითად კაპიტოლიუმის ბორცვი).
სქოლიო
Kommun Ås
ქოჩორ-ყურა ბეიზა
{{ტაქსოდაფა }} ქოჩორ-ყურა ბეიზა (Oryx beisa callotis) — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი ორიქსების გვარისა, ბეიზას ქვესახეობა. 1892 წელს იგი ტომას ოლდფილდმა აღწერა, როგორც განსხვავებული სახეობა, მაგრამ 1912 წელს რიჩარდ ლიდეკერმა იგი ქვესახეობად გამოაცხადა. ცოტა ხნის წინ, ფილოგენური სახეობის კონცეფციის გამოყენებით ანალიზმა გამოიწვია ზოგიერთი ავტორის დასკვნა, რომ ის უნდა დაბრუნდეს სრული სახეობის სტატუსზე (Oryx callotis).
სქოლიო
კატეგორია:ორიქსები
ლატგალები
thumb|250px|ლატგალების სახელმწიფოებრივი გაერთიანებები IX-XIII საუკუნეებშილატგალები (latgaļi, letgaļi, leti) — ძველი ლატვიელი ხალხი (აქედან წარმოიშვა ახლანდელ ლატვიელთა სახელწოდება). ლატგალები მოსახლეობდნენ ახლანდელი ლატვიის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე დაუგავის მარჯვენა ნაპირზე. ადრინდელი ფეოდალური პერიოდიდან ლატგალები განსახლდნენ ლივების ტერიტორიაზეც.
ლიტერატურა
კატეგორია:ლატვიის ისტორია
წინწყარო (წალკის მუნიციპალიტეტი)
წინწყარო — სოფელი საქართველოში, წალკის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (წინწყარო, სანთა). მდებარეობს წალკის ქვაბულში, წალკის წყალსაცავის დასავლეთ ნაპირზე, ზღვის დონიდან 1520 მ., წალკიდან 16 კმ. საბჭოთა პერიოდში სოფელში მოქმედებდა მერძევეობა-მეკარტოფილეობის მეურნეობა. წინწყაროს სასოფლო საბჭოში შედიოდა სოფელი დარაქოიც. სოფელთან შემორჩენილია შუა საუკუნეების ეკლესია, რომელსაც დასავლეთ მხრიდან სამრეკლო ახლავს. ძეგლი ძალზედ გადაკეთებულია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 246 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:წალკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დესაუ-ვერლიცის სამეფო ბაღი
დესაუ-ვერლიცის სამეფო ბაღი (Dessau-Wörlitzer Gartenreich) — ერთ-ერთი პირველი და უდიდესი ინგლისური ბაღები გერმანიასა და მთელს კონტინენტურ ევროპაში. პარკები შეიქმნა XVIII საუკუნეში, ლეოპოლდ III-ის რეგენტობით. დიდი მოგზაურობიდან დაბრუნებულმა ლეოპოლდმა, რომლის ფარგლებშიც მან იტალია, ნიდერლანდები, ინგლისი, საფრანგეთი და შვეიცარია მოიარა, ბაღების აგება თავის თავზე აიღო მეგობარ არქიტექტორთან - ფრიდრიხ ვილგერმან ფონ ერდმანსდორფთან ერთად. განმანათლებლობის იდეების ძლიერი გავლენის ქვეშ მყოფმა მეგობრებმა გადაწყვიტეს ბაროკოს სტილში აეგოთ ბუნებრივი ლანდშაფტის მსგავსი ბაღები, როგორებიც მათ ინგლისში ნახეს.
დღეისათვის, დესაუ-ვერლიცის კულტურული ლანდშაფტი 142 კმ²-ს მოიცავს და შუა ელბის ბიოსფერულ ნაკრძალში, საქსონია-ანჰალტის მხარეში მდებარეობს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის არქიტექტურა კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
B.R.I.G.A.D.
B.R.I.G.A.D. — ფრანგული პოლიციური ჟანრის ტელესერიალი. სერიალი შედგება ორი სეზონისგან, 12 ეპიზოდისაგან და თითოეული სერია 52 წუთიანია. პირველად ეკრანებზე გამოჩნდა France 2-ის ეთერში და გადაიცემოდა 2000 წლის 10 ნოემბრიდან 2004 წლის 4 აგვისტომდე. შემდგომ ასევე ნაჩვენები იქნა ფრანგულ ტელეარხებზე 13ème Rue, Jimmy, France 4, NT1, NRJ 12, Planete Justice, RMC Story, ACTION.
საქართველოში, ქართულ ენაზე დუბლირებული ვერსია გადაიცემოდა სამაუწყებლო კომპანია რუსთავი 2-ის ეთერში.
ტელესერიალის რეჟისორი არის მარკ ანჯელო, რომელმაც ორ სეზონად გადაიღო ოლივერ მარვოსა და ჟან მარკ ოკლერის მიერ 12 ეპიზოდად დაწერილი სცენარი. სცენარის დამაჯერებლობის და რეალურობის უზრუნველსაყოფად, ავტორები პროექტზე მუშაობისას კონსულტაციებს გადიოდნენ RAID-ის წევრებთან.
შინაარსი
სერიალში მოთხრობილია საფრანგეთის ეროვნული პოლიციის გამოგონილი სპეციალური საპოლიციო ჯგუფის შესახებ, რომელიც კრიზისულ შემთხვევებში ერთვება მძევლების გათავისუფლების და დამნაშავეების გაუვნებელყოფის სპეციალურ ღონისძიებებში. სერიალში მოთხრობილ ქვედანაყოფს ჰქვია B.R.I.G.A.D. რომელიც არის ფრანგული აბრევიატურა და ნიშნავს „Brigade - Recherche - Intervention - Gestion - Assistance – Dissuasion“ (გამოძიების - ინტერვენციის - მართვის - დახმარების - შეკავების ბრიგადა)
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგული ტელესერიალები
Compsodrillia undatichorda
Compsodrillia undatichorda — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
სერეტსე კჰამა
სერეტსე კჰამა (Sir Seretse Khama; დ. 1 ივლისი, 1921, სეროვე — გ. 13 ივლისი, 1980, გაბორონე, ბოტსვანა) — ბოტსვანის სახელმწიფო მოღვაწე და ქვეყნის პირველი პრეზიდენტი 1966-1980 წლებში ბამანგვატოს ტომის ბელადი.
კარიერა
1961-1965 წლებში საკანონმდებლო საბჭოს წევრი და ბეჩუანალენდის აღმასრულებელი საბჭოს ორი აფრიკელი წევრიდან ერთ-ერთი იყო. 1962 წლიდან ბოტსვანის დემოკრატიული პარტიის თავმჯდომარე გახდა, 1965-1966 წლებში კი ბეჩუანალენდის პრემიერ-მინისტრი იყო. დამოუკიდებლობის გამოცხადებიდან, 1966 წლის 30 სექტემბრიდან - გარდაცვალებამდე, 1980 წლის 13 ივლისამდე ბოტსვანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის თანამდებობა ეკავა.
მისი შვილი იან კჰამა 2008 წლის 1 აპრილს გახდა ბოტსვანის მეოთხე პრეზიდენტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოტსვანის პრეზიდენტები კატეგორია:ბოტსვანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1921 კატეგორია:გარდაცვლილი 13 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1980
გარეული ღორი
ლიტერატურა
კატეგორია:ღორი
ლატგალია
მინი|ლატგალია მარჯვნივ|მინი|100პქ|ლატგალიის გერბი ლატგალია (Latgale) — ისტორიული ოლქი აღმოსავლეთ ლატვიაში, სადაც ადრინდელ ფეოდალურ პერიოდში ცხოვრობდნენ ლატგალები, ტერმინი „ლატგალია“ პირველად იხსენიება 1209 წელს. XIII საუკუნეში ლატგალია დაიპყრეს გერმანელმა ჯვაროსნებმა. ამჟამად ამ ტერმინით აღინიშნება ლატვიის აღმოსავლეთი ნაწილი.
იგუანოდონი
იგუანოდონი (Iguanodon) — ფრინველმენჯა დინოზავრების გვარი იგუანოდონისებრთა (Iguanodontidae) ოჯახისა. მათი სხეულის სიგრძე 10 აღწევდა. დადიოდნენ ორ ფეხზე, ჰქონდათ შედარებით მოკლე კისერი, გრძელი და გვერდებიდან შებრტყელებული მძლავრი კუდი, საკმაოდ წაგრძელებული თავის ქალა, უკანა კიდურებზე ბევრად მოკლე ხუთთითიანი წინა კიდურები. ცერი ბოლოვდებოდა მსხვილი და წაწვეტებული ფალანგით, რომელიც ალბათ თავდაცვის საკმაოდ ეფექტიანი აირაღი იყო. უკანა კიდურის პირველი თითი ძლიერ რედუცირებული იყო, მეხუთე კი - საერთოდ აღარჰქონდათ. იკვებებოდნენ მცენარეებით. იგუანოდონი გავრცელებული ყოფილა იურული პერიოდის მიწურულსა და ცარცულის დასაწყისში. მისი ნაფეხურები გვხვდება ადრინდელ ცარცული პერიოდის ე.წ. ველდურ ნალექებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დინოზავრები
სამი ჰენრის ომი
სამი ჰენრის ომი (ფრანგ. Guerre des trois Henri)-ასევე ცნობილი როგორც რელიგიის მერვე ომი(ფრანგ. Huitième guerre de Religion)-გაიმართა 1585–1589 წლებში და იყო მერვე კონფლიქტი საფრანგეთის სამოქალაქო ომების სერიაში, რომელიც ცნობილია როგორც საფრანგეთის რელიგიური ომები. ეს იყო სამმხრივი ომი, რომელშიც ჩართულნი იყვნენ:
ომის გამომწვევი მიზეზი იყო სამეფო მემკვიდრეობის კრიზისი. 1584 წლის 10 ივნისს მემკვიდრის, ფრენსის, ანჟუს ჰერცოგის (ჰენრი III-ის ძმა) გარდაცვალებამ პროტესტანტი ჰენრი ნავარელი უშვილო ჰენრი III-ის ტახტის მემკვიდრედ აქცია. 1584 წლის 31 დეკემბერს კათოლიკური ლიგა ჟოინვილის ხელშეკრულებით შეუერთდა ესპანეთის მეფე ფილიპე II-ს. ფილიპეს სურდა შეეკავებინა მისი მტერი, საფრანგეთი და ხელი არ შეეშალა ესპანეთის არმიისთვის ნიდერლანდებში.
ომი დაიწყო მაშინ, როდესაც კათოლიკურმა ლიგამ დაარწმუნა (ან აიძულა) მეფე ჰენრი III გამოეწერა ნემურის ხელშეკრულება (7 ივლისი 1585), ედიქტი, რომელიც აკრძალავდა პროტესტანტობას და გააუქმა ჰენრი ნავარელის უფლება ტახტზე. 1585 წლის სექტემბერში, პაპმა სიქსტუს V-მ განკვეთა როგორც ჰენრი ნავარიელი, ასევე მისი ბიძაშვილი და წამყვანი გენერალი კონდე, რათა ისინი სამეფო მემკვიდრეობიდან ჩამოეშორებინათ.
1585
ომის პირველი ნაწილისთვის, როიალისტები და კათოლიკური ლიგა იყვნენ არასასიამოვნო მოკავშირეები მათი საერთო მტრის, ჰუგენოტებისთვის. ფილიპ ემანუელი, მერკურის ჰერცოგი, კათოლიკური ლიგის ცნობილი წევრი და ბრიტანის გუბერნატორი 1582 წლიდან. ის 1585, 1587 და 1588 წლებში აწარმოებდა კამპანიებს პროტესტანტების წინააღმდეგ, მაგრამ არაერთხელ დამარცხდა და იძულებული გახდა გაქცეულიყო, რითაც დაამყარა თავისი ღარიბი მეომრის რეპუტაცია. (მას ბრანტომ ხუმრობით მეტსახელად "duc de Recule" ("უკან დახევის ჰერცოგი") შეარქვეს). გახსნის ფაზაში მერკური შეიჭრა პუატუში 1585 წელს და იბრძოდა ანრის, კონდეს პრინცის (1552–1588) წინააღმდეგ ფონტენე-ლე-კონტის ბრძოლაში. კონდემ აიძულა იგი უკან დაბრუნებულიყო მდინარე ლუარის გადაღმა, აიღო მისი ბარგის მატარებლის უმეტესი ნაწილი და ომის ნადავლი, რომელიც მერკურმა მოიპოვა თავისი კამპანიის დასაწყისში, ასევე აიყვანა მერკურის ჯარისკაცების რამდენიმე ჯგუფი სამხედრო ტყვედ.1585 წლის ოქტომბერში, კონდემ ჩაატარა ბრუაჟის ალყა, მაგრამ იძულებული გახდა მოეხსნა იგი, როდესაც ანჟეს ციხე ღალატმა დაიპყრო. ამ დროს მან დაიწყო ბრძოლა სხვადასხვა ფრაქციებს შორის.იმ დროისთვის, როდესაც კონდე ანჟეში ჩავიდა, 21 ოქტომბერს, ციხე 6000 როიალისტი მტრის ხელში იყო. მან სწრაფად უკან დაიხია, რადგან მისი პროტესტანტული არმია დაბნეულობაში და არეულობაში იყო. ისინი შევიწროებულ იქნენ სამეფო ძალების მიერ. კონდეს არმია დაიშალა მისი ბრძოლის დროს. მებრძოლებ ბრძოლოდან გარბოდნენ. დატყვევებულებს კათოლიკური ძალები ხშირად კლავდნენ.