cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კახეთის ისტორია
ისტორია
1625 წელს, ფეიქარ ხანის მოთხოვნით, შაჰ აბასმა ახალი სადამსჯელო ექსპედიცია გამოაგზავნა საქართველოში. მტერს ქართლ-კახეთის ერთიანად ამოწყვეტა ჰქონდა განზრახული. მარტყოფის ველზე 26 მარტს, ხარება დრეს, ქართველებმა, გიორგი სააკაძის მეთაურობით, თითქმის 30 ათასი ყიზილბაში გაჟლიტეს (მხოლოდ 3 ათასმა შესძლო გაქცევა). სააკაძემ ჯერ ქართლიდან განდევნა მტერი, ხოლო შემდეგ კახეთიდან გაქცეულ ფეიქარ ხანს დაედევნა და ყარაბაღის სახანოდანაც გააქცია ირანელები. მცირე ხანში, თბილისის გარდა, მთელი ქართლ-კახეთი განთავისუფლდა. აჯანყებულებმა ოსმალეთში მყოფი თეიმურაზი მოიწვიეს და გაერთიანებული სამეფოს მეფედ დასვეს. ქართლ-კახეთი გადარჩა, ეს დიდი გამარჯვება იყო.
სპარსელტა ახალი შემოტევა 1625 წლის ივლისში განხორციელდა. აბას I-ის მიერ გამოგზავნილ ახალ, დიდ ჯართან მარაბდის ბრძოლაში ქართლ-კახეთის გაერთიანებული ლაშქარი დამარცხდა, მაგრამ მტერმა, რომელმაც ამ ლაშქრობებში 70 ატასი კაცი დაკარგა, მიზანს ვერ მიაღწია — ქართლ-კახეთი ვერ აღგავა პირისაგან მიწისა.
შაჰ აბასი ამის შემდეგ სააკაძის, თეიმურაზ I-ის და თავადების ურთიერთწაკიდების პოლიტიკაზე გადავიდა და გარკვეულ წარმატებას მიაღწია. 1626 წელს გაიმართა ბაზალეთის ძმათამკვლელი ომი. ომში თეიმურაზმა დაამარცხა სააკაძე და ქვეყნიდან გააძევა. დიდი მოურავი ოსმალეთში გადაიხვეწა, სადაც 1629 წელს სულთნის დიდვეზირის ბრძანებით მას, მის შვილს ავთანდილს და 40-მდე მხლებელს თავები მოჰკვეთეს. იმავე წელს გარდაიცვალა შაჰ აბასიც.
1631 წელს თეიმურაზი ფაქტობრივად ქართლ-კახეთის ერთპიროვნული მართველი გახდა, 1632 წელს მან შაჰის აჯანყებულ მოხელესთან — დაუდხან უნდილაძესთან ერთად ბარდა და ყარაბაღი დაარბია, ამისთვის სპარსეთის ახალმა შაჰმა სეფი I-მა თეიმურაზი გადააყენა და ქართლის მმართველად როსტომ-ხანი, ხოლო კახეთში ყიზილბაში სელიმ-ხანი დანიშნა. თეიმურაზი წარუმატებლად ეწინააღმდეგებოდა როსტომ-ხანს, რომელმაც 1648 წელს თეიმურაზი კახეთიდანაც გააძევა. თეიმურაზმა ვერც რუსეთისაგან მიიღო მხარდაჭერა, წარუმატებელი აღმოჩნდა დახმარების მიღების მცდელობა, როგორც დასავლეთის ქვეყნებისგან, ასევე ოსმალეთისგან. იმედგაცრუებული თეიმურაზი 1661 წელს ბერად შედგა. მალე იგი დიდი ამალით ირანს გაემგზავრა, სადაც გამაჰმადიანების შემთხვევაში კახეთის მეფობა აღუთქვეს. თეიმურაზმა უარი სთქვა გამაჰმადიანებაზე, რის შედეგადაც იგი დააპატიმრეს. 74 წლის თეიმურაზ I ასტრაბადის ციხეში გარდაიცვალა. ქართველებმა მისი ნეშტი სამშობლოში ჩამოასვენეს და ალავერდის მონასტერში დაკრძალეს.
სპარსეთის მესვეურები ხელს არ იღებდნენ შაჰ აბასის გეგმებზე. 1656 წელს როსტომს კახეთი ჩამოართვეს და იქ ყიზილბაში მმართველი დასვეს, მცირე ხანში კახეთში თურქმანების 1500 ოჯახი ჩაასახლეს. კახელებმა აჯანყება გადაწყვიტეს. აჯანყების სამზადისს ზაალ არაგვის ერისთვაი ჩაუდგა სათავეში. 1660 წელს შალვა და ელიზბარ ქსნის ერისთავები, ალავერდელი ეპისკოპოსი, ბიძინა ჩოლოყაშვილი და თუშ-ფშავ-ხევსურები ზეზვა გაფრინდაულის, ნადირა ხოშარაულის და გოგოლაურის მეთაურობით მტერს მოულოდნელად დაესხნენ თავს, აიღეს ბახტრიონისა და ალავერდის ციხესიმაგრეები, ხოლო მეციხოვნეები გაჟლიტეს. კახელებს ქართლელებიც მიეხმარნენ. აჯანყების მოტავეებზე ყიზილბაშებმა სასტიკად იძიეს შური და წამებით დახოცეს, მაგრამ ამ აჯანყებამ კახეთი ფიზიკური გადაშენებისაგან იხსნა, თუმცა სპარსეთის ბატონობა მაინც გრძელდებოდა.
კახეთი, ქართლის მეფის ვახტანგ V-ის, შაჰ-ნავაზის მმართველობაში გადავიდა, ხოლო შემდეგ მის შვილს არჩილს ებოძა, რომელმაც 1664 წელს დაიკავა იგი. მან კახეთში აღმშენებლობითი მოღვაწეობა დაიწყო, შედარებითი წესრიგი დაამყარა, ნაწილობრივ ალაგმა ლეკთა თარეში, აღადგინა სახელმწიფო მოწყობა, ხოლო რეზიდენცია გრემიდან თელავში გადაიტანა.
სპარსელებს არ მოეწონათ ვახტანგისა და არჩილის მიერ ქართლ-კახეთის გაერთიანება-მოძლიერება, ამიტომ თეიმურაზის შვილიშვილი, რუსეთიში გადახვეწილი ერეკლე I (ნაზარლი ხანი) ჩამოიყვანეს და კახეთსი ტახტი აღუთქვეს. არჩილმა 1675 წელს დატოვა კახეთი და იმერეთში გამეფებას შეეცადა. 1699 წელს იგი რუსეთში გადასახლდა.
1703 წელს ერეკლე სპარსეთში გაიწვიეს, მეფობაც უბოძეს, მაგრამ რეალურად ტახტზე მისი შვილი დავითი (იმამ ყულიხანი) დასვეს, რომელიც ლეკთა თარეში ალაგმვას შეეცადა, თუმცა უშედეგოდ. ლეკები უფრო მომძლავრდნენ და კახეთის აღმოსავლეთი რამდენიმე სოფელი დაიკავეს.
1722 წელს კახეთის სამეფო ტახტზე დავით II-ის ძმა — კონსტანტინე ავიდა, რომელმაც ლეკების ნაცვლად ქართლს დაუწყო ბრძოლა, მაგრამ ქართლი ვერ დაიპყრო, ლეკები კი უფრო მოამძლავრა. ამასთან ერთად, ქართლი ოსმალებმა დაიკავეს. კონსტანტინემ ოსმალეთის წინააღმდეგ მოავშირე ვერ იპოვა და ფშავ-ხევსურეთში გაიქცა. ლეკებმა კი ისარგებლეს კახეთში ხელისუფლების კრიზისით და მთელი ამ მხარის დაპყრობა განიზრახეს. 1727 წელს ოსმალეთის სულტანმა ჭარ-ბელაქანი ლეკებს გადასცა. 1732 წელს ოსმალებმა კონსტანტინე მოკლეს და კახეთი დაიკავეს.
1733 წელს კახეთის სამეფო ტახტზე კონსტანტინეს უმცროსი ძმა — თეიმურაზ II ავიდა. 1735 წელს სპარსეთმა განსდევნა ოსმალეთი აღმოსავლეთ ამიერკავკასიიდან, თეიმურაზ II დააპატიმრეს და ისპაჰანს გაგზავნეს, კახეთი კი გამაჰმადიანებულ ალექსანდრეს ჩააბარეს. ქართლ-კახეთში ახალი ძალით გაისალა განმათავისუფლებელი მოძრაობა, ამან აიძულა ნადირ-შაჰი 1736 წელს თეიმურაზ II კახეთში დაებრუნებინა, მისი ძე ერეკლე კი ინდოეთის ლაშქრობაში იახლა. შაჰმა 1744 წელს თეიმურაზ II-ს ქართლი, ერეკლე II-ს კი კახეთი ჩააბარა ქრისტიანობის შენარჩუნებით. ქართველთა ტავგამოდებამ და შეუპოვრობამ შედეგი გამოიღო, ნადირ-შაჰმა ქართლ-კახეთის გამუსულმანებაზე ხხელი აიღო. 1747 წელს ნადირ-შაჰი სპარსეთის შიდაპოლიტიუკურ ბრძოლებს შეეწირა, რიტაც ისარგებლა ერეკლე II-მ და თბილისის და სხვა ციხეებიდან სპარსი მეციხოვნეები განდევნა. 1748 წლიდან ქართლ-კახეთმა სრული დამოუკიდებლობა მოიპოვა.
1748-1752 წლებში თეიმურაზ II და ერეკლე II წარმატებით იბრძვიან მეზობელი სახანოების წინააღმდეგ და პარალელურად არაერთხელ ამარცხებენ ქართლ-კახეთში შემოჭრილ ლეკებს. ერევნის, განჯის და ნახიჭევანის ხანებმა თავი ერეკლე II-ის მოხარკეებად სცნეს. 1754 წელს ერეკლემ მცირე ლაშქრით ბრწყინვალედ გაიმარჯვაქ ვეყანაში შემოჭრილ მრავალრიცხოვან ლეკ მოთარეშეებზე. 1755 წელს კახეთში უფრო დიდი ლაშქარი შემოიჭრა ხუნძახის ბატონის ნურსალბეგის სარდლობით. მან ალყა შემოარტყა ყვარლის ციხეს და, როდესაც მეციხოვნეებს ტყვია-წამალი და სურსათის მარაგი ელეოდათ, ერეკლეს მიერ გამოგზავნილი რაზმი ციხესიმაგრეში შეიჭრა და ტან საბრძოლო მასალაც შეიტანა, ქიზიყელტა მეორე დიდი რაზმი კი ჭარის დასარბევად გაეშურა. ამ ტაქტიკურმა სვლამ ლეკები აიძულა, ალყა მოეხსნათ და კახეთს გასცლოდნენ. თეიმურაზის გარდაცვალების შემდეგ, 1762 წლიდან ერეკლე II ქართლ-კახეთის მეფე გახდა. ირანმა სცნო მისი მეფობა და გავლენა მეზობელ სახანოებზე.
ერეკლე II-მ მტკიცე ხელით განაგრძო მამასთან ერთად დაწყებული ქართული სახელმწიფოებრიობის აღდგენა-განვითარების საქმე. მან აღკვეტა მის წინააღმდეგ ფეოდალთა ერთი ჯგუფის მიერ წამოწყებული შეთქმულება, გააუქმა მსხვილი საერისთავოები, ააღორძინა საქალაქო ცხოვრება, ხელოსნობა და ვაჭრობა. სამეფო კარმა დიდი ყურადღება მიაქცია მრეწველობის განვითარებას: იმ დროისთვის დამუშავების პროგრესული მეთოდით აღადგინა ახტალისა და ალავერდის ვერცხლისა და სპილენძის საბადოები. შეიქმნა თოფ-ზარაფხანის, თოფის წამლის, მინის ქარხნები და მანუფაქტურები, აამოქმედა სამეფო ზარაფხანა, სტამბა და სხვა.
დაიწყო სახელმწიფო მართვის რეფორმაც. ცენტრალური მმართველობა დაიყო: საგარეო საქმეთა, სახელმწიფო შემოსავლებისა და სამხედრო უწყებებად. 1774 წელს შეიქმნა რეგულარული „მორიგე“ ჯარი, რომელსაც ლეკთა თარეში უნდა აღეკვეტა. ქართულ ჯარში შემოიღეს ჩინები და ცდილობდნენ ახალი სამხედრო სისტემის ჩამოყალიბებას. საკმაოდ დაიხვეწა და განვითარდა სასამართლო სისტემაც. აღმავლობა შეეხო მეცნიერებისა და კულტურის სფეროსაც — აღდგა სტამბა, გაიხსნა სახელმწიფო სკოლები და სასულიერო სემინარია, დაარსდა თეატრი და სხვა.
1768-1774 წლების რუსეთ თურქეთის ომის დროს ერეკლემ, რუსეთის დახმარებით სამცხე-ჯავახეთის გატავისუფლება სცადა, მაგრამ რუსის ჯარის ავანტიურისტი სარდლის ტოტლებენის მოღალატური პოლიტიკის წყალობით, რაც მარტო ამ სარდლის ინიციატივა არ უნდა ყოფილიყო, ეს განზრახვა ჩაიშალა; თუმცა, რუსეთთან მოლაპარაკებები გრძელდებოდა, რაც 1783 წელს გეორგიევსკში ტრაქტატის დადებით დასრულდა. ხელშეკრულების თანახმად, ქართლ-კახეთსი მეფეს ამტკიცებდა რუსეთის იმპერატორი, რომელიც უგზავნიდა მას სამეფო ნიშნებს. მეფეს, იმპერატორის ნებართვის გარეშე, არ ჰქონდა ურთიერთობა დაემყარებინა სხვა სახელმწიფოებთან.ქართლ-კახეთის მეფე ვალდებული იყო, საჭიროების დროს, დახმარებოდა რუსეთს ჯარით. ქვეყნის საშინაო მართვა-გამგებლობაში მეფე სრულ დამოუკიდებლობას იანრჩუნებდა. ქართლ-კახეთის მშვიდობაინობის დასაცავად, რუსეთს საქართველოში მუდმივად უნდა ჰყოლოდა 2 ბატალიონი ჯარი 4 ზარბაზნით. იმპერატორი პირობას იძლეოდა, რომ იზრუნებდა მტერთაგან მიტაცებული მიწებბის საქართველოსთვის დაბრუნებაზე.
ტრაქტატის დადებას სპარსეთისა და ოსმალეთის მკვეთრი გაღიზიანება მოჰყვა. ოსმალებმა კვლავ წააქეზეს ლეკები. 1785 წელს ქართლ-კახეთი დიდად დააზარალა ავარიის მმართველის ომარ-ხანის ლაშქრობებმა. პარალელურად გაჩნდა ქართლ-კახეთის დასავლეთ საქართველოსთან გაერთიანების შესაძლებლობა, რაც, სამწუხაროდ არ განხორციელდა. თუმცა, 1790 წელს დაიდო სამხედრო კავშირი ქართლ-კახეთისა და იმერეთის სამეფოებს შორის.
ამასობაში, სპარსეთში, ტახტისთვის ბრძოლაში აღა-მაჰმად-ხანმა გაიმარჯვა, მომძლავრდა და როდესაც დარწმუნდა, რომ რუსეთი საქართველოს სამხედრო დახმარებას არ გაუწევდა, 1795 წელს ქართლში შემოჭრა. რუსეთის მოიმედე ერეკლე II მტერს ძველებურად მომზადებული ვერ შეხვდა. 5 ათას კაციან ჯარს იმერეთის მეფემ 3 ატასი მოლაშქრე მიახმარა. კრწანისის ბრძოლა, ღალატის შედეგად, ქართველების მარცხით დასრულდა. მტერი თბილისში შემოიჭრა და ერთიანად ააოხრა. არა-მაჰმად-ხანი, შიდა პოლიტიკური არეულობის გამო,მალე იძულებული გახდა სპარსეთში გაბრუნებულიყო. ერეკლე მეფე კვლავ ბრძოლისათვის ემზადებოდა, მაგრამ მხცოვანი მეფე 1798 წლის 11 იანვარს თელავში გარდაიცვალა.
ქართული სახელმწიფობრიობის მოსპობას, რუსეთის იმპერიის მიერ განხორციელებულ სწრაფი კოლონიზაციისა და ქართველტა ასიმილაციის პოლიტიკას ქართული საზოგადოება ვერ ეგუებოდა. დაიწყო მძლავრი ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა. 1802 წელს თბილისის სიონის ტაძარში, ქართლ-კახეთის სამეფოს გაუქმების მანიფესტის გამოცხადების დღეს, რუსეთის ერთგულების ფიცის დადებაზე კახეთის თავადაზნაურობის დიდმა ნაწილმა უარი განაცხადა, რუსების ალყა გაარღვია და თბილისი დატოვა. სწორედ ეს მოვლენაა მიჩნელი საქართველოში ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის დასაწყისად. შინ დაბრუნებული კახელი თავადაზნაურობა 1802 წლის ივლისში ქიზიყში შეიკრიბა და მტელ მოსახლეობასთან ერთად რუს მოძალადეებს დაუმორჩილებლობა გამოუცხადა, მათ დასაშლელად გაგზავნილი რუსების ბატალიონი ქიზიყელებმა სასტიაკდ დაამარცხეს, იულონ ერეკლის ძის ერთგულების ფიცი დადეს და რუსების იმპერატორს საპროტესტო სწერილი გაუგზავნეს, რომელსაც 69 თავადი აწერდა ხელს. რუსების მიერ კახეთში დამატებითი ძალებისგაგზავნის შემდეგ აჯანყებულებმა მიიჩნიეს, რომ დროებით უნდა დაშლილიყვნენ. 1804-1812 წლებში ეროვნულ განმათავისუფლებელი მოძრაობა საქართველოს სხვა მხარეებსაც მოედო. განსაკუთრებით ძლოიერი იყო მთიულეთის აჯანყება, რომლის სასტიკად ჩახშობის მიუხედავად, ქართველ საზოგადოებაში სახელმწიფობრიობის აღდგენის სურვილი არ ჩამკვდარა.
1812 წელს კახეთში დიდმა აჯანყებამ იფეთქა. რუსი ოკუპანტების ძალმომრეობიტა და ტავხედობით აღშფოტებულმა კახელებმა ქალაქი თელავი აიღეს და რუსების გარნიზონი ციხეში გამოკეტეს. მალე აჯანყებულებმა სიღნაღის დაიკავეს და დამპყრობლებისაგან სოფლების გაწმენდას შეუდგნენ. კახელებს ფშავ-ხევსურებმაც დაუჭირეს მხარი. მათ დუშეთი და ფასანაური გაათავისუფლეს. აჯანყებულები ქართლ-კახეთის სამეფოს აღდგენას და ბაგრატიონთა დინასტიის დაბრუნებას მოითხოვდნენ. საოკუპაციო ხელისუფლებამ გაჭირვებით მოახერხა აჯანყების ჩახშობა; აჯანყების მოთავეები დასაჯეს, მაგრამ ხელისუფლება იძულებული გახდა გარკვეულ დათმობებზე წასულიყო — კახეთში გაუქმდა კაპიტან-ისპრავნისკის თანამდებობა, არდგა მოურავობა, რუსული სამართლის ნაცვლად დროებითი სასამართლოები შეიქმნა, სადაც სამოქალაქო საქმეების გარჩევა ქართული კანონებისა და ადათის საფუძველზე ხდებოდა.
1812 წლის აჯანყების ლოგიკურ გაგრძელებას წარმოადგენდა 1832 წლის შეტქმულება. მისი ჩასახვა და განვიტარება მოსკოვსა და პეტერბურგში გადასახლებაში მყოფ ბატონიშვილთა წრეში დაიწყო. ამ მოძრაობის ერთ-ერთმა ლიდერმა სოლომონ დოდაშვილმა შეტქმულების იდეა რუსეთიდან საქართველოში გადმოიტანა. კახეთში შეთმულთა იდეურ ცენტრს ალექსანდრე ჭავჭავაძის წინანდლის სახლი წარმოადგენდა. შეთქმულტა ერთი ჯგუფი, რომლის სათავეში ძირითადად, ქართველი ბატონიშვილები იდგნენ, მოითხოვდა ბაგრატიონტა დინასტიის აღდგენას. მეორე ჯგუფი კი, რომელსაც სოლომონ დოდაშვილი მეტაურობდა, თვითმპყრობელობისა და ბატონყმობის წინააღმდეგი იყო და რესპუბლიკური წყობილების დამყარებას მოითხოვდა. ერთ-ერთი ჯგუფი კონსტიტუციური მონარქიის მომხრე იყო. შეთქმულთა ნაწილი მოითხოვდა საქართველოს დარჩენას რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში 1783 წლის ტრაქტატის საფუძველზე. შეტქმულება გასცეს და მისი მონაწილე 38 კაცი დააპატიმრეს, მათ შორის სოლომონ დოდაშვილი და ალექსანდრე ჭავჭავაძე.
1924 წლის ივლის-აგვისტოში აჯანყებამ იფეთქა კახეთსა და ფშავ-ხევსურეთში. საყოველტაო აჯანყების ხელმძღვანელად გენერალი სპირიდონ ჭავჭავაძე დაინიშნა. 1924 წლის აჯანყება სხვადასხვა მიზეზთა გამო დამარცხდა, რის შედეგად კახეთშიც, ისევე როგორც საქართველოს სხვა კუთხეებში, სასტიკი რეპრესიები განხორციელდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ისტორია
როშკის ლოდები
როშკის ლოდები — ერატიკული ლოდები საქართველოში, დუშეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს პირაქეთა ხევსურეთში, სოფელ როშკის მიდამოებში, მდინარე ხევსურეთის არაგვის შენაკადის — აბუდელაურის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1850–1900 მ სიმაღლეზე. როშკის ორი უზარმაზარი ლოდი მიეკუთვნება მსოფლიოში უდუიდესი ერატიკული ლოდების რიცხვს. მათი განზომილებებია 19x5x7 და 22x13x10 (სიგრძე, სიგანე, სიმაღლე).
ლოდები შედგება მაგმური ქანებისაგან — დიაბაზისაგან. მათგან შედარებით ხევსურთა სახლები სათამაშო ხუხულებივით გამოიყურება. სოფლის ზემოთ უფრო დიდი ლოდებიცაა: 22x20x8 და „გახლეჩილი ლოდი“ 25x10x11 მ. შედარებით ნაკლები სიდიდის, მაგრამ შთამბეჭდავი ერატიკული ლოდები დიდი რაოდენობითაა მიმოფანტული აბუდელაურის ხეობის უფრო მაღალ ნაწილებში და აგრეთვე როშკის ქვემოთაც — ხევსურეთის არაგვის ხეობაში. მათი გავრცელების ქვემო (სამხრული) ზღვარი თითქმის აღწევს მდინარე ორხევის შესართავს. მსხვილი ლოდოვანი მასალა ღელისვაკისა და ღულის მიდამოებშიც არის, ხეობის ფსკერიდან 200–250 მ სიმაღლეზე.
ყველა ეს ლოდი ჩამოტანილია ჭაუხის მასივიდან — ხევსურების, მთიულებისა და მოხევეების ზეპირსიტყვიერებაში ხშირად ხსენებული კლდოვანი მთიდან, რომელიც ერთ-ერთი თავისი ბუნებრივი კოშკით ზღვის დონიდან 3940 მ სიმაღლეზეა აღმართული. ლოდები ჩამოზიდა ჭაუხის უდიდესმა პლეისტოცენურმა მყინვარმა. ამ მყინვარის ბოლო სოფელ ღელისვაკესთან მდებარეობდა ზღვის დონიდან 1450 სიმაღლეზე (ამჟამად ეს ადგილი აზევებულია 1650 მ სიმაღლემდე).
როშკის ლოდებთან ყველაზე ახლომდებარე დასახლებული პუნქტია სოფელი როშკა. თბილისიდან როშკა დაშორებულია 119 კმ-ით; ხანგრძლივობა — 3 სთ; სოფელი როშკა — როშკის ლოდები — 1 კმ, ხანგრძლივობა — 10 წთ; (საფეხმავლო). ღამის გასათევად ყველაზე ოპტიმალური ვარიანტია როშკაში ან ბარისახოში დარჩენა.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ერატიკული ლოდები კატეგორია:საქართველოს წითელი წიგნის არაორგანული ბუნების ძეგლები
მირზაანის ყველაწმინდის ეკლესია
მინი|ყველაწმინდის ეკლესია მირზაანის ყველაწმინდის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დგას სოფელი მირზაანის აღმოსავლეთით, 1 კილომეტრზე, გორაზე.
თარიღდება შუა საუკუნეებით ადგილობრივი მოსახლეობის გადმოცემით. 1870 წელს ამ ეკლესიაში დაქორწინებულა ცნობილი ქართველი მხატვრის ნიკო ფიროსმანაშვილის უფროსი და მარიამი. ეკლესია დარბაზულია და გრძივი ღერძის მიმართულებით შესამჩნევადა წაგრძელებული. ნაგებია რიყის ქვითა და აგურით, კედლები ძირითადად რიყის ქვისაა, რომელშიც თანაბარი ინტერვალობით, აგურის თარაზული რიგებია ჩართული სარკმელთა ღიობები და კონსტრუქციის ნაწილები გამოყვანილია კვადრატული აგურით კედლები გარედან შელესილია. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: სამხრეთით და დასავლეთით ორივე გარედან საფლავი ქვით, შიგნიდან კი, ხის ძვლებით თარაზულადაა გადახურული. დასავლეთის შესასვლელი მიწიდან 0,9 მეტრის სიმაღლეზეა და წინიდან ქვის კიბე ჰქონდა მოწყობილი კარს შიგნიდან შემორჩენილი აქვს კიბის სამი საფეხური, რომელთაგანაც ორი შესასვლელი ძირზეა გამოყვანილი. ერთი კი მის წინაა. ეკლსეიის შიდა სივრცე აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული აფსიდით, რომელშიც განიერი, მაღალი, თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი თითო თაღოვანი სარკმელი გრძივი კედლების აღმოსავლეთ ნაწილში და დასავლეთის კედლის ღერძზეა. აფსიდში სამი სწორკუთხა ნიშაა. მათგან ერთი სარკმლის სამხრეთითაა, ორი ჩრდილოეთით. ერთი კედლის სწორკუთხა ნიშა ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილშია, სარკმლის გვერდით. საკურთხევლის შუაში დგას კუბისებრი ტრაპეზი. საკურთხევლის იატაკის მიმართ ოდნავ შემაღლებულია და აფსიდიდან დაახლოებით 2 მეტრითაა წინწამოწეული. გრძივი კედლების აღმოსავლეთ კიდეში, იატაკიდან 2,6 მეტრის სიმაღლეზე პილასტრები იწყება, რომელებზეც საბჯენი თაღია გამოყვანილი თაღის ქუსლებთან გამოყოფილია ქვის მაღალი იმპოსტები, რომელთა პროფილს თარო და დახრილი სიბრტყე შეადგენს. დარბაზის გრძივი კედლები და კამარა პილასტრების წყვილით და მათზე დაყრდნობილი საბჯენი თაღით ორ თანაბარ ნაწილად იყოფა. პილასტრები დარბაზის დასავლეთ კუთხეშიცაა. მათ შესაბამისი კედლის მიმდებარე საბჯენი თაღი ეყრდნობა კამარა და საბჯენი თაღები შეისრულია. ეკლესიის ფასადებიდან მხოლოდ განივი ფასადებია მორთული. აღმოსავლეთ ფასადზე, ფრონტონის არეში, აგურის წყობის შეღრმავებით გამოყვანილია საფეხუროვან ბაზისზე დაყრდნობილი ჯვარი მსგავსი ჯვარი დასავლეთის ფასადებზეცაა, სარკმლის თავზე, ხოლო სარკმელსა და შესასვლელის არქიტრავს შორის ოდნავ შეღრმავებული, თაღოვანი ნიშაა მოთავსებული. კედლები დასრულებულია აგურის ოთხსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომელიც შედგენილია ჩვეულებრივი და ხერხულა წყობით გამოყვანილი რიგების მონაცვლეობით. სახურავი ორქანობიანია. დაბურულია ღარიანი კრამიტით. ეკლესიის სახურავის კეხის დასავლეთ კიდეში დგას რვაწახნაგა, თაღებით გახსნილი აგურის სამრეკლო, რომელიც კვადრატულ ბაზისზეა აღმართული აქვს პირამიდული სახურავი. 2010 — 2011 წლებში ეკლესია შეკეთდა საერთაშორისო ფონდ „ქართუს“ ფინანსური დახმარებით ინტერიერში მოიხსნა ნალესობა, აღდგა კედლების მონგრეული ნაწილები და ლავგარდანი, ეკლესია გადაიხურა კრამიტით.
ხანლარქენდი
ხანლარქენდი (Xanlarkənd) — სოფელი აზერბაიჯანში,  საათლის რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 2347 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საათლის რაიონის სოფლები
აღმოსავლეთი ნეგროსი
აღმოსავლეთი ნეგროსი (ტაგ: Silangang Negros; სებ: Sidlakang Negros) — ფილიპინების პროვინცია. მდებარეობს ცენტრალური ვისაიასის რეგიონში. პროვინციის დედაქალაქია დუმაგეტე. პროვინცია ნეგროსის კუნძულის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილს მოიცავს და დასავლეთ ნეგროსის პროვინციას ესაზღვრება. პროვინციის შემადგენლობაში შედის აპოს კუნძულიც რომელიც პოპულარულია ადგილობრივ და უცხოელ მყვინთავებს შორის.
აღმოსავლეთ ნეგროსის აღმოსავლეთით, ტანიონის სრუტის გაღმა სებუ მდებარეობს, ხოლო სამხრეთ-აღმოსავლეთით — სიქიხორი (რომელიც წარსულში პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა). პროვინციის მოსახლეობის უმრავლესობა სებუანურ ენაზე საუბრობს და რომის კათოლიკური ეკლესიის მიმდევარია. დუმაგეტეში პროვინციული მთავრობის რეზიდენცია მდებარეობს და პროვინციის მასშტაბით პირველ ადგილზეა მოსახლეობის რაოდენობით. 2015 წლის აღწერით პროვინციის მოსახლეობა 1 354 995ადამიანს შეადგენს. ამ მაჩვენებლით იგი ცენტრალური ვისაიასის რეგიონში მეორე ადგილზეა სებუს შემდეგ, მეხუთეზე — ვისაიასის მასშტაბით და მე-19-ზე — ფილიპინების მასშტაბით.
ისტორია
თავდაპირველად ნეგროსი ცნობილი იყო როგორც ბუგლასი, რაც ჰილიგაინონზე „ჭრას“ ნიშნავს. 1565 წელს ესპანელების ჩასვლის შემდეგ ადგილობრივების მუქი შეფერილობის კანის გამო კოლონიზატორებმა კუნძულს „ნეგროსი“ უწოდეს. ნეგროსი მეორე უდიდესი კუნძულია ვისაიასის კუნძულებს შორის, ხოლო ქვეყნის მასშტაბით მე-4 ადგილზეა. წარსულში იგი უფრო დიდი ხმელეთის ნაწილი უნდა ყოფილი, მაგრამ გამყინვარების პერიოდის დროს წყლის დონის მატების შემდეგ ხმელეთის დიდ ნაწილს მოშორდა. კუნძულის ადრეულ მოსახლეებს შორის იყვნენ ნეგრიტოსები და ავსტრონეზიელები, შემდეგ კი ჩინელები (ძირითადად ვაჭრები).
1743 წელს პროვინციის დედაქალაქად ილოგი გამოცხადდა. შემდეგში დედაქალაქი ჰიმამაილანში გადაიტანეს. 1849 წელს პროვინციის დედაქალაქი ბაკოლოდი გახდა. მინდანაოსთან სიახლოვის გამო ნეგროსის სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროებზე ხშირად დათარეშობდნენ მოროელი მეკობრეები, რომლებიც მონების ხელში ჩაგდებას ცდილობდნენ. სწორედ ამიტომ ქრისტიანულ სოფლებში საგუშაგო კოშკები ააგეს. მოროს ხალხის ლაშქრობებისა და აღმოსავლეთ ნეგროსის პროვინციულიდ დედაქალაქიდან სიშორის გამო 1876 წლის ივლისში კუნძული ორ ნაწილად გაყოფის შესახებ პეტიცია შექმნეს. კუნძული დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნეგროსის პროვინციებად 1890 წელს გაიყო. აღმოსავლეთ ნეგროსის დედაქალაქი დუმაგეტე გახდა. 1892 წელს სიქიხორი აღმოსავლეთ ნეგროსის ნაწილი გახდა, რომელიც მანამდე ბოჰოლის პოლიტიკურ-სამხედრო პროვინციაში შედიოდა.
ორი პროვინცია მცირე ხნით კვლავ გაერTიანდა და ნეგროსის კანტონალური რესპუბლიკა ჩამოყალიბდა, რომლის დედაქალაქიც 1898 წლის 27 ნოემბერს ბაკოლოდი გახდა. რესპუბლიკა აშშ-ის პროტექტორატის ქვეშ აღმოჩნდა, თუმცა 1901 წელს გაუქმდა და ორივე პროვინცია ფილიპინების შემადგენლობაში დაბრუნდა.
1901 წლიდან 1930-იან წლებამდე დასავლეთი და აღმოსავლეთი ნეგროსი აშშ-ის მთავრობის, შემდეგ კი ფილიპინების თანამეგობრობის მთავრობის დაქვემდებარებაში იყო. ფილიპინებიდან შაქარი აშშ-ს ბაზარზე გადიოდა, რის გამოც ნეგროსის ეკონომიკა იზრდებოდა. 1950-იანი წლებიდან 1980-იანი წლების ბოლომდე ნეგროსში სოციო-ეკონომიკური კეთილდღეობა ძირითადად შაქრის მრეწველობაზე იყო დამოკიდებული.
გეოგრაფია
აღმოსავლეთი ნეგროსი კუნძულ ნეგროსის სამხრეთ აღმოსავლეთ ნახევარს მოიცავს და დასავლეთ ნეგროსს ესაზღვრება, რომელიც კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ ნახევარს მოიცავს. პროვინციის ფართობი 5 385.53 კმ²-ია. დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნეგროსს მთიანეთი გამოჰყოფს. პროვინციის აღმოსავლეთით, ტანიონის სრუტის გადაღმა სებუს პროვინცია მდებარეობს, ხოლო სამხრეთ-აღმოსავლეთით — სიქიხორი. კუნძულის სამხრეთით და სამხრეთ-დასავლეთით სულუს ზღვა მდებარეობს. ნეგროსი ვულკანური წარმოშობისაა და მისი ნაიდაგი იდეალურია სოფლის მეურნეობისთვის.
ტოპოგრაფია
პროვინცია ძირითადად დაბალი მთებითაა დაფარული. აღმოსავლეთ ნეგროსის სამხრეთ ბოლოში ტალინისის მთა მდებარეობს, რომელსაც „ნეგროსის კონცხსაც“ (Cuernos de Negros) უწოდებენ. პროვინციის ჩრდილოეთ ბოლოში აქტიური ვულკანი კანლაონი მდებარეობს, რომელიც 2 465 მეტრის სიმაღლისაა და ვისაიასის უმაღლესი მწვერვალია. პროვინციის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში დაბლობები და პლატოებია, მათ შორის ტაბლასის პლატოც.
ადმინისტრაციული დაყოფა
აღმოსავლეთი ნეგროსი 19 მუნიციპალიტეტად და 6 ქალაქად იყოფა. პროვინცია 557 ბარანგაის მოიცავს. დუმაგეტეში პროვინციული მთავრობის რეზიდენცია მდებარეობს. მიუხედავად იმისა, რომ პროვინციის ყველა შემადგენელ ქალაქსა და მუნიციპალიტეტს შორის ყველაზე მცირე ფართობი უკავია, დუმაგეტე პროვინციის მასშტაბით პირველ ადგილზეა მოსახლეობის მიხედვით.
საკანონმდებლო წარმომადგენლობის უზრუნველყოფის მიზნით ქალაქები და მუნიციპალიტეტები სამ საკანონმდებლო რაიონად იყოფა. ყოველი რაიონი ფილიპინების წარმომადგენელთა პალატაში თითო წარმომადგენელს ირჩევს.
სქოლიო
კატეგორია:აღმოსავლეთი ნეგროსი კატეგორია:ფილიპინების პროვინციები კატეგორია:1890 წელს დაარსებული ქვეყნები და ტერიტორიები
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატი 2015: ჯგუფი C
2015 წლის რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის C ჯგუფში თამაშები დაიწყო 19 სექტემბერს და დასრულდა 11 ოქტომბერს. ჯგუფში წარმოდგენილნი იყვნენ ახალი ზელანდია (2011 წლის ჩემპიონი), არგენტინა და ტონგა, 2011 წელს ნაჩვენები შედეგით, სამივე ქვეყანა ავტომატურად მოხვდა, აგრეთვე ორი საკვალიფიკაციო ეტაპის გავლის შედეგად გასული გუნდი, საქართველო და ნამიბია.
ცხრილი
ყველა დრო მოცემულია თბილისის დროით
არგენტინა – ტონგა
შენიშვნა
ნამიბია – საქართველო
შენიშვნა:
ახალი ზელანდია – ტონგა
შენიშვნა:
არგენტინა – ნამიბია
შენიშვნა:
რესურსები ინტერნეტში
ჯგუფი C
სნორი სტურლუსონი
სნორი სტურლუსონი (დ. 1179 — გ. 23 სექტემბერი, 1241) —  ისლანდიელი  ისტორიკოსი, პოეტი და პოლიტიკოსი. ორჯერ აირჩიეს ისლანდიური პარლამენტის, ალთინგის თავმჯდომარედ. ავტორია ნაწარმოებებისა, რომელიც მოგვითხრობს ნორვეგიელ მეფეებზე და შუა საუკუნეების სკანდინავიის ისტორიაზე.
სნორი დაიბადა ჰვამურში, დალასისლაში, მდიდარ და შეძლებულ სტურლუნგების დინასტიის წარმომადგენლების ოჯახში. მისი მშობლები იყვნენ სტურლა ტორდარსონი და გუტნი ბოტვარსდოტირი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ისლანდიელი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1179 კატეგორია:გარდაცვლილი  23 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1241 კატეგორია:ისლანდიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:XIII საუკუნის მწერლები კატეგორია:ისლანდიელი პოეტები კატეგორია:XIII საუკუნის ისლანდიელები კატეგორია:XII საუკუნის ისლანდიელები კატეგორია:ისლანდიელი ისტორიკოსები კატეგორია:მითოლოგიის მკვლევარები კატეგორია:XIII საუკუნის ისლანდიელი პოეტები
ეფრემ I
ეფრემ I — აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1497-1503 წლებში.
ეფრემ კათოლიკოსი 1500-1502 წლებით დათარიღებულ ორ საბუთში მოიხსენიება. ამ საბუთის გამცემი კახეთის მეფე ალექსანდრე I და მისი ვაჟები — გიორგი და დიმიტრი არიან. საგარეჯოს მამულების შემოსავლის ნაწილი საუფლისწულო მფლობელობაში ყოფილა, რაც აღნიშნული საბუთით საკათოლიკოსო საკუთრებაში გადადის. ამასთანავე, კახთა მეფე და უფლისწულები კათოლიკოსს უმტკიცებენ სამცხეთო-საკათოლიკოსო მამულს კახეთში: „''რაცა მცხეთის მამული არის საჩუენოშიგა ისიც თქუჱნთჳს მოგჳხსენებია უკლებლად. თუ ვინმე მცხეთის მამულსა ძალი უყოს... თუ თქჱნ არ შეგეძლოს გავლენაჲ, ჩუჱნ გაუვლენთ საჩუჱნოშიგა და საძალოთ არ ვის დავანებოთ''“.
ლიტერატურა
კატეგორია:აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები
ელიზაბეთ ეკფორდი
ელიზაბეტ ეკფორდი (Elizabeth Eckford; დ. 4 ოქტომბერი, 1941) — ერთ-ერთი იმ ცხრა აფრო-ამერიკელი გოგოდან, რომლებიც პირველები ესწრებოდნენ გაკვეთილებს ლიტლ-როკი ცენტრალური სკოლაში, არკანზასში. გოგონათა ამ ჯგუფს „ლიტლ-როკის ცხრიანის“ სახელით მოიხსენიებდნენ. 1957 წლის 4 სექტემბრის დილას, არკანზასის ეროვნულმა გვარდიამ, ელიზაბეთს სკოლაში შესვლის ნება არ დართო. ეს კადრი დააფიქსირეს პრესის წარმომადგენლებმა. ჯონი ჯენკინსის მიერ აღბეჭდილ ფოტოსურათში, კარგად ჩანს შეშინებული ახალგაზრდა აფრო-ამერიკელი გოგონა, რომელსაც უკან განრისხებული თეთრკანიანების ბრბო მოჰყვება. ამ დღის შემაშფოთებელი მოვლენების ამსახველი ეს და სხვა ფოტოები, მედიაში ფართოდ გავრცელდა და მოიცვა ამერიკა და მთელი მსოფლიო.
ამ დღეს გადაღებული ყველაზე ცნობილი ფოტოსურათი ეკუთვნის გაზეთ „Arkansas Democrat“-ის ფოტოგრაფს უილ ქაუნთს. მისი სურათი ერთხმად აირჩიეს 1958 წელს პულიცერის პრემიის მისაღებად. თუმცა, რადგანაც ამ ისტორიის გამო „Arkansas Gazette“-ს უკვე ორჯერ ჰქონდა მინიჭებული პულიცერის პრემია, შემდეგი სხვა ფოტოგრაფი დაჯილდოვდა 2 წლის ვაშინგტონელი ბიჭუნას სურათისთვის. უილ ქაუნთსის მიერ ლიტლ-როკის სკოლაში ამავე დღეს გადაღებული სხვა სურათი, რომელზეც ალექს უილსონს (შავკანიანი რეპორტიორი) განრისხებული ბრბო სცემს, 1957 წელს არჩეულ იქნა „ახალი ამბების წლის საუკეთესო ფოტოსურათად“, პრესის ფოტოგრაფთა ეროვნული ასოციაციის მიერ. ქაუნთის ამ სურათმა უბიძგა პრეზიდენტ დუაიტ ეიზენჰაუერი, რათა გაეგზავნა ფედერალური ძალები ლიტლ-როკში.
ისტორია
1957 წლის 4 სექტემბერს, ეკფორდი და კიდევ რვა აფრო-ამერიკელი სტუდენტი („ლიტლ-როკის ცხრიანად“ წოდებული კავშირი), უშედეგოდ ეცადა ლიტლ-როკის ცენტრალურ სკოლაში შესვლას, რომელიც ამ დროისათვის უკვე მხოლოდ თეთრებისთვის იყო განკუთვნილი. 400 კაცისგან შემდგარმა ბრბომ, ეროვნულ დაცვის მეთაურობით ალყაშია მოაქცია სკოლა.
თხუთმეტი წლის ეკფორდი ცდილობდა სკოლაში შესვლას, ხოლო დაცვის წევრი წინ ეღობებოდა და ხელს უშლიდა მიზნის განხორციელებაში. საბოლოოდ გოგონა დანებდა და ავტობუსის გაჩერებისაკენ გაემართა. გზად კი სეგრეგაციის მომხრე ბრბოს შეძახილები ესმოდა, რომლებიც ჩაქოლვით ემუქრებოდნენ. როგორც კი გაჩერებას მიადგა, ტირილის შეკავება ვეღარ შეძლო. რეპორტიორი ბენჟამინ ფაინი, წარმოიდგინა გოგონას ადგილას საკუთარი 15 წლის ქალიშვილი, ეკფორდს გვერდზე დაუჯდა და უთხრა: „არ მისცე მათ შენი ცრემლების დანახვის უფლება“. მალე მას დამცველად კიდევ ერთი თეთრკანიანი ქალბატონი, გრეის ლორჩი გამოუჩნდა, რომელმაც ავტობუსამდე მიაცილა.
თავდაპირველი გეგმა, ჯგუფის ცხრავე წევრის სკოლაში ერთად მისვლას ითვალისწინებდა, მაგრამ როდესაც შეხვედრის ადგილი შეიცვალა ელიზაბეთს ტელეფონის არქონის გამო, ვერავინ შეატყობინა. ინსტრუქციები გასცა აქტივისტმა დეიზი ბეიტსმა, რომ ყველანი მას დალოდებოდნენ და შემდეგ ერთად შესულიყვნენ უკანა შესასვლელიდან. სწორედ ამ ცვლილებამ გამოიწვია ის, რომ ელიზაბეთი პირველი მიადგა სკოლას წინა შესასვლელიდან, სრულიად მარტო. იმ დღეს შავ-თეთრი კაბა ეცვა და სახეს მზის სათვალე უფარავდა. ხელში სახელმძღვანელოებიც ეჭირა. სკოლისაკენ მიმავალი შეიარაღებული დაცვის და ხალხის ბრბოს გარემოცვაში აღმოჩნდა ისე, რომ ერთ შავკანიანსაც ვერ ხედავდა. ბრბო შედგებოდა ქალებისაგან, კაცებისაგან და ბავშვებისაგან, რომლებიც სხვადასხვა რასის წარმომადგენელთა თანაცხოვრების მოწინააღმდეგეები იყვნენ. თეთრკანიანი ბავშვები გაჰყვიროდნენ: „ორი, ოთხი, ექვსი, რვა, ძირს ინტეგრაცია“. ეკფორდი თავისი ცხოვრების ამ მომენტს შემდეგნაირად აღწერს:
1957 წლის 23 სექტემბერს, „ლიტლ-როკის ცხრიანი“ კვლავ მიადგა ცენტრალურ სკოლას და ელიზაბეთ ეკფორდი რვა სტუდენტ გოგონასთან ერთად, პოლიციელების თანხლებით შეუშვეს მთავარ შესასვლელში.
მომდევნო წელს, მთელი ქალაქის უმაღლესი სკოლები დაიხურა, ამიტომ ეკფორდმა სწავლა აქ ვერ დაასრულა. მიუხედავად ამისა, ესწრებოდა ღამის კურსებს და მოაგროვა საკმარისი კრედიტები იმისათვის, რომ დიპლომი აეღო. 1958 წელს, ეკფროდი და „ლიტლ-როკის ცხრიანის“ რვა დანარჩენი წევრიც, სპინგარნის მედლით დაჯილდოვდნენ, ფერადკანიანი ხალხის ცხოვრების გაუმჯობესების ეროვნული ასოციაციის მიერ. იმავე ჯილდო დაიმსახურა მის ბეიტსმაც.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 4 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1941 კატეგორია:ამერიკელი აქტივისტები კატეგორია:ლიტლ-როკის ცხრიანი
შინაგავა
შიგანავა (品川区) — რაიონი ტოკიოს 23 სპეციალური რაიონთაგან. შედის ტოკიოს პრეფექტურაში. კანტოს რეგიონში.
2008 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 344 461 ადამიანს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 15 740 კაცი/კმ².
ფართობი 22,77 კმ².
ზაურ ცხადაძე
ზაურ ცხადაძე (დ. 1964, სოფ. სვირი, ზესტაფონის რაიონი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი). 1998 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. საქართველოს ისტორიაში პირველი ევროპისა და მსოფლიო ჩემპიონი მკლავჭიდში. სპორტის ოსტატი ხელბურთსა და კლასიკურ ჭიდაობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1964 კატეგორია:ქართველი მკლავჭიდელები კატეგორია:ქართველი ხელბურთელები კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები კატეგორია:ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
Ordnung muss sein
წესრიგი უნდა იყოს (Ordnung muss sein ან (კლასიკური დაწერით) Ordnung muß sein) — გერმანული გამოთქმა, რომელიც ხშირად მიიჩნევა გერმანიის კულტურის დამახასიათებელ ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან კლიშედ. ფრანც ფონ პაპენმა 1932 წელს აღწერა ეს ფრაზა როგორც ფრიდრიხ II დიდის „კლასიკური გამოთქმა“. 1930 წლიდან, მას შემდეგ, რაც პაულ ფონ ჰინდენბურგიმა ეს ფრაზა საკუთარ დევიზად გამოიყენა, გამოთქმა საყოველთაოდ ცნობილი გახდა.
ფრაზის ადრინდელი, გრძელი ვერსია, რომელიც შემონახულია გერმანული ანდაზების XIX საუკუნის კრებულში, თავდაპირველად იყო ველერიზმი: Ordnung muß sein, sagte Hans, da brachten sie ihn ins Spinnhaus („წესრიგი უნდა იყო - თქვა ჰანსმა როდესაც მას ციხეში მიათრევდნენ“).
წესრიგი უნდა იყოს გამოთქმასთან დაკავშირებულია ასევე მეორე გერმანული გამოთქმა - Ordnung ist das halbe Leben, „წესრიგი ცხოვრების ნახევარია“, რომელსაც მოყვება იუმორისტული გაგრძელება und Unordnung die andere Hälfte („უწესრიგობა კი მეორე ნახევარი“).
გამოთქმის თანამედროვე მნიშვნელობა სახეცვლილია მის პირვანდელ მნიშვნელობასთან შედარებით. გამოთქმა პირველად გამოიყენა მარტინ ლუთერმა. ლუთერის ვერსიის მიხედვით Ordnung muss sein unter den Leuten („ხალხთა შორის წესრიგი უნდა იყოს“).
სქოლიო
კატეგორია:დევიზები კატეგორია:პოლიტიკური ლოზუნგები კატეგორია:გერმანული სიტყვები და ფრაზები
Obsidian Entertainment
Obsidian Entertainment — ამერიკული ვიდეო თამაშების მწარმოებელი კომპანია. წარმოიშვა Interplay Entertainment-ის ქვედანაყოფის Black Isle Studios დაშლის შემდეგ, სანტა-ანაში, კალიფორნიის შტატში, 2003 წელს. კომპანიის დამაარსებლები არიან Black Isle Studios ყოფილი თანამშრომლები: ფერგიუს ურკჰარტი, კრის პარკერი, დარენ მონაჰენი, კრის აველონი და კრის ჯოუნსი. 2005 წლის ივლისში შტატს შეემატა ჯოშ სოიერი, რომელიც მონაწილეობდა „Icewind Dale“-სა და „Van Buren“-ის შექმნაში. 2011 წელს სტუდიას მთავარი პროგრამისტის სახით შემოუერთდა ტიმ კაენი — „Fallout“-ის ავტორი და Troika Games დამფუძნებელი.
2003: დაარსება
Obsidian Entertainment დაარსებული იქნა ფერგიუს ურკჰარტის, კრის აველონის, კრის პარკერის, დარენ მონაჰენი-სა და კრის ჯონსის მიერ. მის დაარსებამდე ისინი მუშაობდნენ Interplay Entertainment-ის შვილობილ კომპანია Black Isle Studios-ში. აქ მათ შექმნეს რამდენიმე როლური ვიდეო თამაში: „Icewind Dale“, „Planescape: Torment“ და „Fallout 2“. ისინი, ასევე თანამშრომლობდნენ BioWare-თან „Neverwinter Nights“-ის, „Baldur's Gate“-ისა და „Baldur's Gate II“-ის შექმნაზე. უმეტესობა ამ თამაშებიდან კომერციულად და კრიტიკულად წარმატებული აღმოჩნდა. მაგრამ Interplay-ის ფინანსური მდგომარეობა სუსტი აღმოჩნდა და კომპანიამ დაკარგა „Dungeons & Dragons“ შექმნის ლიცენზია. . ამან გამოიწვია „Baldur's Gate III: The Black Hound“-ის გაუქმება. ურკჰარტი და მისი თანამშრომლები იმედგაცრუებულნი დარჩნენ თამაშის გაუქმების გამო, რადგანაც მისი შექმნა წელიწადნახევრის განმავლობაში მიმდინარეობდა. ურკჰარტი დარწმუნდა, რომ Black Isle არ იყო ეფექტიანი ვარიანტი მისი ჯგუფისთვის და გადაწყვიტა კომპანიის დატოვება. იმ დროში, იგი იყო ოცდამეათე წელში და ფიქრობდა, რომ თუ ამას არ იზამდა ახალგაზრდობაში, როდესაც მოხუცდებოდა, უკვე გვიანი იქნებოდა ამის განხორციელება. 2003 წელს ურკჰარტმა და დანარჩენმა პერსონალმა ოფიციალურად დატოვეს Interplay და იმავე წელს დააფუძნეს Obsidian Entertainment.
კომპანიის დაარსების შემდეგ ის საჭიროებდა შესაბამის ფინანსებს, რათა დასახული მიზანი გაეხორციელებინა. ამგვარად, საჭირო იყო მხარდაჭერის მოპოვება გამომცემლებისაგან. ისინი დაუკავშირდნენ Electronic Arts, მაგრამ უშედეგოდ. სტუდია, ასევე დაუკავშირდა Ubisoft-ს. Ubisoft ეძებდა კომპანიას, რომელიც დაკავდებოდა „Might & Magic“-ის შექმნით, მაგრამ Ubisft-მა კონტრაქტი გააფორმა Arkane Studios-თან.
შექმნის ისტორია
Obsidian Entertainment იყენებს კოდურ სახელწოდებებს მათი თამაშების აღნიშვნისას, რომელიც დაყრდნობილია აშშ-ის შტატების სახელებზე. მსგავსი სისტემა (მოიგონა ჯოშ სოიერმა 1999 წელს, როდესაც მუშაობდა Black Isle-ში) გამოიყენებოდა Black Isle-ში, სადაც პროექტების დასახელებითვის იყენებდნენ აშშ-ის პრეზიდენტების სახელებს:
2006 წლის 23 მარტს Obsidian-მა და Sega-მ დაანონსა როლური ვიდეო თამაში, რომლის კოდური სახელწოდებით "პროექტი ჯორჯია", დაფუძნებული დაუზუსტებელ ფრენჩაიზზე, Xbox 360, Playstation 3-სა და PC-თვის. 2006 წლის 13 დეკემბერს Sega-მ ოფიციალურად განაცხადა, რომ აღნიშნული თამაში იქნებოდა ფილმ „უცხოზე“ დაფუძნებული. 2006 წლის 14 დეკემბერს პროექტის დიზაინერმა ჯოშ სოიერმა დააზუსტა, რომ როლური ვიდეო თამაში, რომელიც დაფუძნებულია ფილმ „უცხოზე“, წარმოადგენს "პროექტ კონექტიკუტს" და არა "პროექტ ჯორჯიას". 2009 წლის ივნისში აღნიშნულ თამაშზე მუშაობა შეჩერდა.
Sega-სა და Obsidian-ს შორის თანამშრომლობა შედგა სხვა პროექტზე მუშაობისას, სახელწოდებით „Alpha Protocol“, გამოსული 2010 წლის ივნსიში. თამაშმა კრიტიკოსების მიერ ორაზროვანი შეფასება მიიღო. მათ აღნიშნეს, რომ თამაშში ბევრი ახალი ტექნოლოგია არის ჩადებული, თუმცა გააკრიტიკეს უხეში გეიმპლეისა და მოსაბეზრებელი სიუჟეტის გამო. .
2010 წლის 22 ოქტომბერს Obsidian-მა გამოუშვა ცნობილი ვიდეო თამაშების სერიის, „Fallout“-ის მომდევნო თამაში „Fallout: New Vegas“. თამაშის მოქმედება მიმდინარეობს „Fallout 3“-ში მომხდარი მოვლენებიდან 4 წლის შემდეგ.
„Fallout 3“-სა და „Fallout: New Vegas“-ს შორის ტექნოლოგიური და ქრონოლოგიური სიახლოვის მიუხედავად (თამაშში გამოყენებულია Gamebryo ძრავა), „Fallout: New Vegas“ იდეურად უფრო ახლოს არის ორიგინალურ „Fallout“-თან, ვიდრე „Fallout 3“.
2011 წლის 17 ივნისს გაყიდვაში გამოვიდა „Dungeon Siege“-ის მესამე ნაწილი.
2011 წელს კომპანიამ დაიწყო მუშაობა თამაშზე „Stormlands“ თამაში წარმოადგენდა RPG ჟანრს, რომელიც უნდა გამოსულიყო PC-სა და კონსოლებზე. , თუმცა 2012 წლის მარტში მასზე მუშაობა შეწყდა.
სქოლიო
კატეგორია:Obsidian Entertainment კატეგორია:ვიდეო თამაშების კომპანიები ამერიკის შეერთებულ შტატებში კატეგორია:ვიდეო თამაშების მწარმოებელი კომპანიები კატეგორია:2003 წელს დაარსებული კომპანიები კატეგორია:2003 წელს დაარსებული ვიდეო თამაშების კომპანიები
ევაგრე (კათოლიკოს-პატრიარქი)
ევაგრე — აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი დაახლოებით 1488-1492; 1500/1503 წლებში.
ევაგრე მოიხსენიება კონსტანტინე II-ის 1488 წლით დათარიღებულ შეუვალობის სიმტკიცის წიგნში.
ევაგრეს კათოლიკოსობა მძიმე მდგომარეობაში მოუხდა. ქართლის მეფე კონსტანტინე II მთელი ძალისხმევით ცდილობს ქართული სახელმწიფოს გაერთიანებას. ამავე მიზანს ემსახურება მის მიერ 1490 წლისათვის მოწვეული დარბაზი, სადაც ევაგრე კათოლიკოსიც მონაწილეობდა. კონსტანტინე II-მ „შემოკრიბნა კათალიკოზი, ეპისკოპოსნი და წარჩინებულნი თჳსნი და განიზრახვიდა, თუ რაჲ ჰყონ განდგომილებისათჳს ქუეყანათა და ვითარ მოაგონ კუალად მეფობასავე თჳსსა“.
მრავალმხრივ საინტერესოა 1500/1503 წლებით დათარიღებული კუმურდოს ეპისკოპოს გერასიმეს ევაგრე კათოლიკოსისადმი გაცემული ერთგულების ფიცის წიგნი. კუმურდოს ეპისკოპოსი, არსებული ტრადიციის თანახმად, აძლევს რა კათოლიკოსს ერთგულების პირობას, თავის მაკურთხეველ მღვდელმთავრად მოიხსენიებს. ასევე, გერასიმე კუმურდოელი დებს აღთქმას, წირვა-ლოცვისას როგორც კათოლიკოსის, ისე მეფის მოხსენიების თაობაზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები
იურიაკუ
იმპერატორი იურიაკუ (雄略天皇;) (დ. 418 — გ. 479) — იაპონიის 21-ე იმპერატორი მემკვიდრეობის ტრადიციული წესის მიხედვით. იმპერატორი ქვეყანას 61 წელი მართავდა.
იმპერატორის ცხოვრების და მმართველობის წლები უცნობია. ადრეული ხანის იმპერატორების პირობითი სახელები არ იყო მიღებული „ტრადიციული წესით“ იმპერატორ კამუს მმართველობამდე, რომელიც იამატოს დინასტიის 50-ე მონარქი იყო.
კოძიკი და ნიჰონ შოკი წერდნენ, რომ იურიაკუს დაბადების სახელი პრინცი ოჰაცუსე ვაკატაკე. ოჰაცუსე იმპერატორ ინგიოს მეხუთე და ყველაზე უმცროსი შვილი იყო. მას შემდეგ, რაც მისი უმვროსი ძმა ანკო მოკლეს, ოჰაცუსემ შეძლო დაემარცხებინა თავისი ძმები და ტახტზე თავად ასულიყო. იურიაკუს სამი ცოლი ჰყავდა (კუსაჰაჰატასის ჩათვლით). მისი მემკვიდრე პრინცი სირაკა (იმპერატორი სეინეი) იყო, რომელიც მას კაძურაკი ნო კარაჰიმესთან შეეძინა.
მეუღლეები და შვილები
1. იმპერატორის მეუღლე კუსაკა ნო ჰატაბიჰიმე ნო ჰიმემიკო, რომელიც სავარაუდოდ იმპერატორ ნინტოკუს და იმპერატორ რიტიუს შვილი იყო;
2. ქალბატონი კაცურაგი ნო კარაჰიმე, რომელიც კაცურაგი ნო ცუბურა ნო ოომის ქალიშვილი იყო. იურიაკუს მასთან 2 შვილი შეეძინა: 3. ქალბატონი კიბი ნო ვაკაჰიმე, რომელიც კიბი ნო კამიცუმიჩი ნო ომის ქალიშვილი იყო. იმპერატორს მასთან 2 ვაჟი შეეძინა: 4. ქალბატონი ვანი ნო ვარავაკიმი, რომელიც იმპერატორ ნინკენის მეუღლის, პრინცესა კასუგა ნო ოირაცუმეს დედა იყო.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონიის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 418 კატეგორია:გარდაცვლილი 479
ფილიპინების ქალაქების სია
thumb|ფილიპინების რუკა 2009 წლის 22 დეკემბრის მონაცემებით ფილიპინებზე ქალაქის სტატუსს 138 დასახლებული პუნქტი ფლობდა. 38 ქალაქი წარმოადგენს დამოუკიდებელ ერთეულს. ეს იმას ნიშნავს, რომ ისინი არცერთ ადმინისტრაციულ პროვინციას არ მიეკუთვნებიან და უშუალოდ შედიან ფილიპინების რეგიონებში. 33 მათგანი მიეკუთვნება იმ კატეგორიის ქალაქებს, რომელთაც აქვთ მაღალი ურბანიზაციის ხარისხი, ხოლო დანარჩენი წარმოადგენს პროვინციულ ქალაქებს და ადმინისტრაციულად რომელიმე პროვინციის შემადგენლობაში შედიან, რომელსაც ისინი გეოგრაფიულად ეკუთვნიან.
ფილიპინების 20 უდიდესი ქალაქი:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფილიპინების ქალაქები კატეგორია:ქალაქების სია ქვეყნების მიხედვით
ერიშუმ I
ერიშუმ I — ასურეთის მეფე. ერიშუმ I სამეფო ტახტზე ილუშუმას შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 1905 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 1867 წელს, მის შემდეგ ასურეთის სამეფო ტახტზე იკუნუმი ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასურეთის მეფეები
შინჯუკუ
შინჯუკუ (東東京) — რაიონი ტოკიოს 23 სპეციალური რაიონთაგან. შედის ტოკიოს პრეფექტურაში. კანტოს რეგიონში.
2009 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა 318 270 ადამიანს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 17 460 კაცი/კმ².
ფართობი 18,23 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტოკიოს რაიონები
აბრაამ II აბალაკი
აბრაჰამ II, აბრამ აბალაკი — საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1492-1497 წლებში.
1497 წლით დათარიღებული საბუთიდან ირკვევა, რომ აბრაამ კათოლიკოსს განუახლებია მეტეხის ღვთისმშობლის მონასტრის თამარ მეფის დროინდელი წისქვილი და აუშენებია ორი ახალი წისქვილი, ამავე მონასტრისათვის შეუწირავს საზეთედ ორი წისქვილი და ვენახი.
ლიტერატურა
კატეგორია:აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოსები აბრაამ
ბარეულის მაცხოვრის ეკლესია
ბარეულის მაცხოვრის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბარეულში.
ეკლესია შიდა ნაწილში წაგრძელებული მართკუთხედის მოყვანილობისაა, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული საკურთხევლით ხოლო, პერიმეტრზე მიმოფანტულია ქვის კედლების ნაშალი მასალა, რაც ზომებისა და გარემასების დაზუსტებას ართულებს. კარი დატანილი აქვს დასავლეთით. ინტერიერში შემორჩენილია შირიმის პილასტრები ფრაგმენტულად. ეკლესიის არქიტექტურულ დეტალებს უნდა წარმოადგენდეს, ეკლესიის ტერიტორიაზე განთავსებული ქვის სვეტის ბაზის, გეომეტრიული ორნამენტით შემკული კარის თუ სარკმლის საპირისა და ნახევარწრიული და ზედა ნაწილში ლილვშემოვლებული ფრაგმენტები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
მხატვრული ტანვარჯიში
მხატვრული ტანვარჯიში — სპორტის სახეობა, სადაც ტანმოვარჯიშეები კვადრატულ ხალიჩაზე გამოდიან შემდეგი აღჭურვილობით: რგოლით, ბურთით, გურზით, ლენტითა და სახტუნაოთი. აერთიანებს სპორტული ტანვარჯიშის, აკრობატიკისა და ქორეოგრაფიის ელემენტებს, საგნით და უსაგნოდ ვარჯიშთა კომპლექსს. ავითარებს მოქნილობას, მოძრაობის კოორდინაციასა და პლასტიკას, სხეულის ფლობის უნარს, ხელს უწყობს საერთო ფიზიკურ მომზადებას, ესთეტიკურ აღზრდას.
სქოლიო
კატეგორია:მხატვრული ტანვარჯიში
ღულელების ნასოფლარი
ტერმინი ღულელების ნასოფლარი შეიძლება აღნიშნავდეს:
Perfect Illusion
Perfect Illusion (შესანიშნავი ილუზია) — ამერიკელ პოპ მომღერალ და სიმღერების ავტორ ლედი გაგას სიმღერა მისი მეხუთე სტუდიური ალბომიდან Joanne (2016). იგი გამოიცა 2016 წლის 9 სექტემბერს ალბომის პირველი სინგლის სახით ლეიბლზე Interscope Records. მისი ავტორები და პროდიუსერები არიან გაგა, კევინ პარკერი, მარკ რონსონი და BloodPop. იგი არის დისკო-როკის ჟანრის სიმღერა რომლის ტექსტიც ეხება მომღერლის სხვადასხვა ურთიერთობებს. გაგამ სიმღერის ტექსტი დაწერა ანდერვუდის საბეჭდი მანქანის გამოყენებით. ვარაუდობენ, რომ სიმღერა ეძღვნება გაგას ყოფილ საქმროს მსახიობ ტეილორ კინის, თუმცა გაგამ უარყო ინფორმაცია ამის შესახებ.
ჩანაწერის გამოცემას წინ უძღოდა მრავალი თიზერი და ფოტო კოლაჟები რომლებიც განთავსდა მომღერლის სხვადასხვა სოციალურ ქსელებზე. კრიტიკოსების მხრიდან სიმღერამ დაიმსახურა შერეული შეფასება, მათ აღნიშნეს ამერიკელ როკ მომღერალ ბრიუს სპრინგსტინის ნამუშევრების გავლენა სიმღერაზე. კომერციული თვალსაზრისით, სიმღერამ აშშ-ის ბილბორდის ცხელ ასეულში დაიკავა მე-15 პოზიცია, ხოლო პირველი პოზიცია დაიკავა საფრაგეთის და ესპანეთის ჩარტებში. ასევე შევიდა ჩეხეთის რესპუბლიკის, უნგრეთის, იტალიის, შოტლანდიის და სლოვაკეთის ტოპ ათეულში.
სიმღერაზე თანმხლები მუსიკალური ვიდეო გადაიღო ფოტოგრაფმა რუთ ჰოგბენმა და ანდრეა გელარდინმა. ვიდეოს პრემიერა შედგა ტელეკომპანია FOX-ის სერიალ კივილის დედოფლების მეორე სეზონის პრემიერის დროს. ვიდეოში გაგა ცეკვავს და მღერის უდაბნოში გულშემატკივრების წინაშე, რა დროსაც მას უერთდებიან სიმღერის ავტორები და პროდიუსერები. ვიდეომ კრიტიკოსების მხრიდან დაიმსახურა როგორც დადებითი ასევე უარყოფითი შეფასება. გაგამ სიმღერა ცოცხლად შეასრულა მინი ტურნეზე Dive Bar Tour და ასევე რამდენიმე სატელევიზიო და რადიო შოუში.
პერსონალი
ინფორმაცია პერსონალის შესახებ აღებულია ალბომ Joanne-ს ბუკლეტიდან.
სქოლიო
კატეგორია:2016 წლის სინგლები კატეგორია:2016 წლის სიმღერები კატეგორია:ლედი გაგას სიმღერები კატეგორია:სიმღერები ლედი გაგას ავტორობით კატეგორია:სიმღერები ლედი გაგას პროდიუსერობით კატეგორია:Interscope Records-ის სინგლები კატეგორია:სიმღერები კევინ პარკერის პროდიუსერობით კატეგორია:სიმღერები მარკ რონსონის პროდიუსერობით კატეგორია:სიმღერები მარკ რონსონის ავტორობით კატეგორია:სიმღერები კევინ პარკერის ავტორობით
შოგი
შოგი — ცნობილი როგორც იაპონური ჭადრაკი ან გენერალთა თამაში. ის არის ერთ-ერთი პოპულარული სტრატეგიული სამაგიდო თამაში იაპონიაში, რომელსაც ორი ადამიანი თამაშობს. შოგი ძალიან ჰგავს დასავლურ ჭარდრაკს (საერთაშორისო ჭადრაკს) და იაპონიაში ითვლება ყველაზე პოპულარულ თამაშად. შოგი იაპონიურად გენერალთა თამაშს ნიშნავს, იგი იშიფრება როგორც (შო将)გენერალი, (გი棋) კი სამაგიდო თამაში. ის არის ინტელექტუალური თამაში, რომელშიც ორგანულადაა შერწყმული იაპონური ხელოვნების, მეცნიერებისა და სპორტის ტრადიციული ელემენტები. ამ თამაშს ორი მოთამაშე თამაშობს. სენტე先手 (შავი) და გოტე後手 (თეთრი) ქვებით. შოგის დაფის ზომაა 9X9. თითოეულ მოთამაშეს კი 20 ქვა აქვს. თამაშს იწყებს შავი ქვების მქონე მოთამაშე.
საინტერესოა, რომ შოგის თამაშში მეფისა და ოქროს გენერლის გარდა ნებისმიერ ფიგურას შეუძლია დაწინაურება თუ მოწინააღმდეგის ბანაკის ბოლო სამი უჯრიდან ერთ-ერთში მოხვდება. დაწინაურებულ ფიგურებს სხვანაირად მოძრაობა შეუძლიათ, თუმცა აღსანიშნავია, რომ აღნიშნულ მოთამაშეს ვინც დაწინაურდება შეუძლია ქვა არ დააწინაუროს და იგივე ფიგურად დატოვოს თუკი ამას მისი სათამაშო სტილი და სტრატეგია მოითხოვს.
საერთაშორისო და უფრო ცნობილი სტანდარტული ჭადრაკისაგან განსხვავებით, შოგი ძალიან რთული სათამაშოა, რადგან თამაშის დროს მოთამაშეს ნებისმიერ მომენტში შეუძლია შემოიყვანოს მის მიერ მოკლული მოწინააღმდეგის ფიგურები და თავის მხარეს ათამაშოს, ეს კი საქმეს ძალიან ართულებს და სწორედ ამაშია შოგის ხიბლიც და განსხვავება სტანდარტული ჭადრაკისგან.
შოგიში არის რამდენიმე არალეგალური მოძრაობებიც, მათ შორის: არ შეიძლება პაიკების ერთმანეთზე მიწყობა რიგში; შოგიში არ შეიძლება პაიკის გაცოცხლება „ქიში და შამათის“ თქმისთვის; არ შეიძლება ქვის გაცოცხლება თუკი მას არ აქვს შემდეგში სვლის გაკეთების საშუალება; მაგალითად თუკი მე გავაცოცხლებ პაიკს, შუბს ან მხედარს მოწინააღმდეგის ბანაკის მეცხრე უჯრაში მათ საშუალება არ ექნებათ, რომ იმოძრაონ ამ შემთხვევაში დაწინაურება არ მოქმედებს, რადგან თუკი უკვე მოკლულ ფიგურას გააცოცხლებთ და მოწინააღმდეგის ბანაკის მეშვიდე, მერვე ან მეცხრე უჯრაში მან ერთი სვლა მაინც უნდა გააკეთოს, რომ დაწინაურდნენ; ხოლო თუკი ცოცხალი ქვა მოხვდება დამაწინაურებელ ზონაში იგი მაშინვე დაწინაურდება.
შოგის მოთაშეებისთვის ამ წესების ცოდნა აუცილებელია, რადგან თუკი თქვენ არალეგალურ მოძრაობას შეასრულებთ მაშინვე დამარცხდებით და წააგებთ.
შოგიში არის ფიგურები: 1 მეფე(ოშო王將) აღნშნული ფიგურა, მოძრაობს ერთი უჯრით ნებისმიერი მიმართულებით; 1 ეტლი(ჰიშა飛車) ფიგურა მოძრაობს იმდენი უჯრით რამდენითაც სურს ნებისმიერ მხარეს დიაგონალების გარდა. დაწინაურებულ ეტლს შეუძლია იმოძრაოს ისევ ეტლის მიმართულებით + თითო უჯრა დიაგონალებზე. 1 კუ(კაკუგიო角行) მოძრაობს დიაგონალებზე იმდენი უჯრით რამდენითაც სურს, ხოლო თამაშის პროცესში დაწინაურებულ კუს ემატება თითო უჯრა ვერტიკალურად და ჰორიზონტალურად. 2 ვერცხლის გენერალი(გინშო銀将) მოძრაობს ნებისმიერი მიმართულებით თითო უჯრით, თუმცა გენერალს არ შეუძლია წავიდეს უკან, ან გვერდებზე. დაწინაურებული ვერცხლის გენერალი მოძრაობს ისე, როგორც ოქროს გენერალი. 2 ოქროს გენერალი (კინშო金将) მოძრაობს ნებისმიერ მხარეს თითო უჯრით, უკანა დიაგონალების გარდა. 2 შუბი(კიოშა香車) მოძრაობს, მხოლოდ წინ იმდენი უჯრით რამდენიც სურს. დაწინაურებული შუბი მოძრაობს ისე როგორც ოქროს გენერალი. 2 მხედარი(კეიმა桂馬) მოძრაობს ორი უჯრით წინ შემდეგ ერთი უჯრით ან მარჯვნივ ან მარცხნივ. 9 პაიკი(ფუჰიო歩兵) მოძრაობს მხოლოდ წინ ერთი უჯრით. საერთაშორისო ჭადრაკისგან განსხვავებით პაიკს მოკვლა დიაგონალზე არ შეუძლია, ის კლავს ისე როგორც მოძრაობს ერთი უჯრა წინ. დაწინაურებული პაიკი მოძრაობს ისე როგორც ოქროს გენერალი.
ლიტერატურა
კატეგორია: იაპონური თამაშები
ჯიჯეთის ეკლესია
ტერმინი ჯიჯეთის ეკლესია შეიძლება აღნიშნავდეს:
აბაკანის ქედი
აბაკანის ქედი (Абаканский хребет) — ქედი დასავლეთ ციმბირის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ტომის სათავესა და ტელეცკოეს ტბას შორის, სიგრძე დაახლოებით 300 კმ, საშუალო სიმაღლე 1400-1700 მ. (უმაღლესი წერტილი 1984 მ.). აგებულია უმეტესად მეტამორფული ქანებით, რომლებსაც გრანიტების, გაბროსა და დიორიტების ინტრუზიები კვეთს. ქედის ფერდობები 1700 მეტრამდე დაფარულია წიწვიანი ტყით. ზემოთ მთის ტუნდრაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთის ქედები
ჯავანშირი
ჯავანშირი ( — ახალგაზრდა ლომი დ. 616 — გ. 680) — კავკასიის ალბანეთის მთავარი მიჰრანიდების დინასტიიდან. ალბანეთის ერთ-ერთი პროვინციის გარდმანის მმართველი.
ბიოგრაფია
დინასტია, რომელსაც მიეკუთვნებოდა ჯავანშირი სპარსული წარმოშობისა იყო. ჯავანშირის მამა ვარაზ-გრიგორი იყო გარდმანის პირველი მმართველი, რომელმაც მიიღო სრულიად ალბანეთის მთავრის ტიტული. თავად ჯავანშირი ალბანეთს მართავდა 637-680 წლებში. გამეფებამდე იბრძოდა არაბების წინააღმდეგ. 636 წელს მონაწილეობა მიიღო არაბების წინააღმდეგ გამართულ კადისიის ბრძოლაში. 660 წელს ბიზანტიის იმპერიასთან დადო ზავი არაბთა სახალიფოს საწინააღმდეგოდ. თუმცა 667 წელს სამხრეთიდან არაბებისა და ჩრდილოეთიდან ხაზარების თავდსხმების შიშის ქვეშ აღიარა სახალიფოს ვასალობა. მოკლეს გავლენიანი ფეოდალების შეთქმულების შედეგად.
მისი მმართველობის პერიოდში და სავარაუდოდ მისივე ბრძანებით დაიწერა მის შესახებ მთავარი ისტორიული წყარო „ალვანთა ისტორია“, რომელიც ეკუთვნის მოვსეს კალანკატვაცის.
სქოლიო
კატეგორია:კავკასიის ალბანეთი კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია კატეგორია:დაბადებული 616 კატეგორია:გარდაცვლილი 680