cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გაბრიელ ყაზბეგი
სტეფანწმინდის მოურავის ყაზიბეგ ჩოფიკაშვილის ძე. მამის გარდაცვალების შემდეგ, 1788 წელს ქართლ-კახეთის მეფე ერეკლე II-მ სტეფანწმინდის მოურავად გაბრიელი დანიშნა; შემდეგ აზნაურობაც ებოძა. მასვე ევალებოდა დარიალის ხეობის დაცვა და რუსეთთან დამაკავშირებელი გზის უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. გაბრიელ ჩოფიკაშვილი განსაკუთრებით დაწინაურდა რუსეთის მიერ ქართლ-კახეთის ანექსიის (1801) შემდეგ. რუსეთის ჯარის საქართველოში გადაადგილების მხარდაჭერისთვის მოურავი (რუსული დოკუმენტებით — კაპიტან-ისპრავნიკი გაბრიელ კაზიბეკოვი) ოქროს მედლით (იმპერატორ ალექსანდრე I-ის გამოსახულებით ცისფერ ბაბთაზე) დააჯილდოვეს, 1803 წელს კი მაიორის წოდება მიანიჭეს. ამავე პერიოდში გაბრიელმა გვარად „ყაზბეგი“ აირჩია. რუსეთის წარმომადგენლები მისივე გვარსახელის მიხედვით ყაზბეგს უწოდებდნენ სოფელ სტეფანწმინდასაც. ხევში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა, მაგრამ 1804 წელს აჯანყებულმა მთიულებმა მისი გადაბირება ვერ შეძლეს და გაბრიელ ყაზბეგი ბოლომდე რუსეთის ერთგული დარჩა როგორც 1804 წლის გამოსვლების, ასევე 1812 წლის კახეთის აჯანყების დროს. მისი ორივე ვაჟი — მიხეილი და ნიკოლოზი რუსეთის არმიაში მსახურობდნენ. გაბრიელ ყაზბეგი არის მისი შვილიშვილის, ალექსანდრე ყაზბეგის რომან „ელგუჯას“ ერთ-ერთი პერსონაჟის — სვიმონ ჩოფიკაშვილის პროტოტიპი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1760-იანები კატეგორია:გარდაცვლილი 10 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1817 კატეგორია:ქართველი აზნაურები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:მოურავები
ჩიგოიანის მეორე ზურგიანი კოშკი
ჩიგოიანის მეორე ზურგიანი კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა, ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩიგოიანში. აგებულია IX-X საუკუნეებში.
ზურგიანი კოშკის შემორჩენილი კედლების სიმაღლე 1-1,5 მეტრს აღწევს. იგი ამოვსებულია მიწით და ქვით. ზურგი ჩრდილოეთითაა მიმართული. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია დიდი ზომის ფლეთილი ქვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
78 (რიცხვი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
Մի
Մի — სომხური დამწერლობის ლიგატურა.
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „մ“-სა და „ի“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
სქოლიო
კატეგორია:სომხური ლიგატურები
ტურინის მეფეთა სია
ტურინის მეფეთა სია, აგრეთვე ცნობილი როგორც ტურინის სამეფო კანონი — ეგვიპტური იერატიკული პაპირუსი, რომელიც ფარაონ რამსეს II-ის მმართველობიდან თარიღდება. ინახება ეგვიპტურ მუზეუმში, ტურინში. პაპირუსი, ეგვიპტელების მიერ შედგენილი ყველაზე ვრცელი მეფეთა სიაა და რამსეს II-ის მმართველობამდე პერიოდის ქრონოლოგიის უმეტესობის საფუძველს წარმოადგენს.
შექმნა და გამოყენება
პაპირუსი რამსეს II-ის მმართველობიდან თარიღდება, ახალი სამეფოს შუა პერიოდის ან მე-19 დინასტიის განმავლობაში. სიის დასაწყისი და დასასრული, ჩვენამდე მოღწეული არ არის — არ გააჩნია შესავალი და არ გრძელდება მე-19 დინასტიის შემდეგ. ამგვარად, მის შექმნის თარიღად მიჩნეულია ნებისმიერი შემდგომი დრო რამსეს II-ის მმართველობიდან მე-20 დინასტიამდე.
პაპირუსში მოცემულია მმართველთა სახელები და მმართველობის ხანგრძლივობა წლების, თვეების ან დღეების მიხედვით. ზოგიერთ შემთხვევაში, მმართველები დაჯგუფებულნი არიან ოჯახების მიხედვით, რაც თითქმის ზუსტად ემთხვევა მანეთონის წიგნში მოხსენიებულ დინასტიებს. სია მოიცავს მცირეხნიანი ან იმ მმართველების სახელებს, რომლებიც მართავდნენ მცირე ტერიტორიებს და არ მოიხსენიებიან სხვა წყაროებში.
მიჩნეულია, რომ სია მოიცავს მე-15 დინასტიის მმართველებსაც — ჰიქსოსებს, რომლებიც მართავდნენ ქვემო ეგვიპტეს და ნილოსის დელტას. მათ არ გააჩნდათ კარტუშები, რის გამოც, მათ სახელებს დამატებული აქვთ იეროგლიფები იმის დასადასტურებლად, რომ ისინი უცხოელები იყვნენ (მიუხედავად იმისა, რომ მეფეთა სხვა სიები უცხოელ მმართველებს არ მოიცავენ).
აღმოჩენა და აღდგენა
პაპირუსის დაახლოებით 50% დაკარგულია. მისი ამაჟამინდელი სიგრძე 1.7 მეტრია, სიგანე — 0.41 მ და დაყოფილია 160 ფრაგმენტად. 2009 წელს, ტურინის ეგვიპტური მუზეუმის სარდაფში, აღმოჩენილ იქნა საკმაოდ კარგ მდგომარეობაში მყოფი უცნობი ფრაგმენტები.
პაპირუსის შინაარსი
პაპირუსი დაყოფილია 11 სვეტად. სიის დაზიანების გამო, ზოგიერთი მმართველის სახელები და თანამდებობები კვლავ სადავოა.
სქოლიო
კატეგორია:პაპირუსები კატეგორია:ეგვიპტური პაპირუსები
ციხისოფლის მთავარანგელოზის ეკლესია
ციხისოფლის მთავარანგელოზის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, ხუროთმოძღვრული ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ციხისოფელში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
მდინარე ალეურის მარცხენა ნაპირას, მთაზე მდებარე ეკლესია ადგილობრივი წარმოშობის მოთეთრო-მოყვითალო ქვითაა ნაგები. წყობა სწორხაზოვანია. დარბაზული, სწორკუთხასაკურთხევლიანი ეკლესია, გეგმით ასევე სწორკუთხა მოხაზულობისაა, საკურთხევულის ცენტრში გაჭრილი ვიწრო, სწორკუთხა სარკმლითა და ჩრდილოეთით ერთი ნიშით. სამხრეთი შესასვლელი არქიტრავულია. ნაგებობა დაზიანებულია. კამარა და კონქი ჩამოქცეულია. ეკლესიის გარშემო გალავანია, რომელიც ნაგებია სხვადასხვა ზომის ქვით. ტერიტორია სავსეა ჩამონაშალი ქვით.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კოსმეს რაიონი
კოსმეს რაიონი (Distrito de Cosme) — რაიონი პერუში, უანკაველიკის რეგიონის ჩურკამპის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 465 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 035 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 47 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 106.43 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩურკამპის პროვინციის რაიონები
ნოვიალი
ნოვიალი (Nov-ახალი, I.A.L-international auxiliary language) — ხელოვნური ენა, რომელიც შექმნილია დანიელი ლინგვისტის ოტო ესპერსენის მიერ 1928 წელს. იდეის თანახმად, უნდა ყოფილიყო საერთაშორისო დამხმარე ენა ეროვნებათაშორის საკომუნიკაციოდ. სიტყვების დიდი ნაწილი წარმოებულია რომანული და გერმანიკული ენებიდან, გრამატიკა დაფუძნებულია ინგლისური ენაზე. 1930 წელს იქნა შემოთავაზებული ნოვიალის ლექსიკონი (Novial Lexike). ოტო ესპერსენი ფლობდა იდო ენას, რომელიც თავის მხრივ, წარმოადგენდა ესპერანტოს რეფორმირების ერთ-ერთ ფორმას. ნოვიალშიც თვალშისაცემია იდოსა და ესპერანტოს გავლენა.
ზადარი
ზადარი (ხორვ. Zadar) — ქალაქი ხორვატიაში, ზადარის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, ზადარი არის სიდიდით მეხუთე ქალაქი ხორვატიაში.
ნოვიალი
არსებობს ვიკიპედია ნოვიალზე.
ზადარი
ქალაქი არის ადრიატიკის ზღვის მნიშვნელოვანი პორტი და ჩრ. დალმაციის კულტურული და ეკონომიკური ცენტრი, ხორვატიის მნიშვნელოვანი კომერციული და კულტურულ-საგანმანათლებლო პუნქტი. ზადარში არსებობს აეროპორტი, თევზსარეწი, კვებისა და ქიმიური მრეწველობის საწარმოები, უნივერსიტეტი, მუზეუმები და სხვა.
ნოვიალი
ანბანი
ზადარი
ისტორია
ქალაქის ისტორია ჩვენს წელთაღრიცხვამდე იწყება. თავდაპირველად ის წარმოადგენდა ილირიული ტომების საკუთრებას, მოგვიანებით გახდა რომის იმპერიის ნაწილი. ამ ეპოქის ძეგლები დღემდეა შემორჩენილი ქალაქის ტერიტორიაზე. მოგვიანებით ფლობდა ბიზანტიის იმპერია, შემდეგ კი ვენეციის რესპუბლიკა. ზადარი იყო ოსმალების თავდასხმის ობიექტი. შემდეგ ქალაქი ჰაბსბურგების მფლობელობაში გადავიდა. 1947 წელს ოფიციალურად გადაეცა იუგოსლავიის სოციალისტურ ფედერაციულ რესპუბლიკას, 1991 წლიდან კი დამოუკიდებელი ხორვატიის ნაწილია.
ნოვიალი
ნოვიალი იყენებს ლათინურ ანბანს.
ზადარი
სქოლიო
კატეგორია:ხორვატიის ოლქების ადმინისტრაციული ცენტრები კატეგორია:ხორვატიის ქალაქები კატეგორია:ადრიატიკის ზღვისპირა ქალაქები
ნოვიალი
მსგავსება/კავშირი სხვა ენებთან
მას შემდეგ რაც ლუდვიგ ლაზარ ზამენჰოფმა წარმოადგინა ხელოვნური ენა ესპერანტო (1887). ენამ ჰპოვა დიდი პოპულარობა და შესძინა ბევრი მიმდევარი, მისი იდეა იყო საერთაშორისო ნეიტრალური ენის შექმა, რომელიც არ იქნებოდა ერც ერთი ერის კუთვნილება და იქნებოდა მარტივი სასწავლი. ზოგიერთის აზრით ესპერანტოს ჰქონდა ნაკლოვანებები, ენის სწავლის სირთულესთან დაკავშირებით, რომ შესაძებელი იყო შესწავლის უფრო გაიოლება, მოქნა, ბუნებრივ ენასთან მეტად მიახლოვება. ძირითადად მსგავსმა აზრებმა მისცეს ბიძგი ესპერანტოს რეფორმირების დაწყებას (ასეთ ენებს უწოდებენ ესპერანტიდოებს. იდო ესპერანტოზე ნიშნავს შვილს), მართლაც წარმოდგენილ იქნა რეფორმირებული ესპერანტოს სხვადასხვა ფორმა (იდო, მუნდოლინცო (პირველი რეფორმირებული ესპერანტო), უნივერსალი, ესპერანტო, Arcaicam Esperantom) შემდგომშიც, ვერცერთმა მათგანმა ვერ მიაღწია ისეთ წარმატებას, როგორიც წილად ხვდა ესპერანტოს.
მკვდარი პოეტების საზოგადოება
მკვდარი პოეტების საზოგადოება (Dead Poets Society) — პიტერ უირის 1989 წლის ამერიკული დრამატული ფილმი.
ნოვიალი
ნოვიალი არ წარმოადგენს ესპერანტიდოს, თუმცა მასში გამოყენებულია იდოს ელემენტები. ოტო ესპენსერი იყო იმ ჯგუფში(ფრანგ : Délégation pour l'Adoption d'une Langue Auxiliaire Internationale) რომელმაც შექმა იდო 1907 წელს.
მკვდარი პოეტების საზოგადოება
სიუჟეტი
კონსერვატიული და არისტოკრატული უელტონის აკადემია აშშ-ის ჩრდილო-დასავლეთში მდებარეობს. 1959 წლს მასში სწავლებას იწყებს ინგლისური ლიტერატურის მასწავლებელი, რომელიც მოსწავლეებს სწავლების საკუთარი მეთოდებით ლიტერატურის სიყვარულს ჩააგონებს, სკოლის ადმინისტრაცია კიმას არაკომპეტენტურად აღიქვამს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1989 წლის ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:პიტერ უირის ფილმები კატეგორია:ფილმები სკოლის შესახებ
ნოვიალი
ქვემოთ, ნიმუშად წარმოდეგენილია მამაო ჩვენო ოთხ (ნოვიალზე, ესპერანტოზე, იდოზე და ლათინურზე) ენაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხელოვნური ენები კატეგორია:საერთაშორისო ენები კატეგორია:ენები
Windows Phone Store
Windows Phone Store — კორპორაცია Microsoft-ის მიერ Windows Phone-ისთვის შექმნილი ციფრული დისტრიბუციის პლატფორმა, რომელიც მომხმარებლებს აპლიკაციებით უზრუნველყოფს. Windows Phone Store-მა (თავდაპირველად Windows Phone Marketplace ) მუშაობა Windows Phone 7-ის გამოსვლასთან ერთად, 2010 წლის 21 ოქტომბერს დაიწყო. ინტერნეტ-მაღაზია ხელმისაწვდომი იყო, როგორც Windows Phone-ით აღჭურვილი ტელეფონებით, ისე ბრაუზერის დახმარებით. 2012 წლის ივნისში კომპანიამ ოფიციალურად წარადგინა 100 000-ზე მეტი აპლიკაცია. 2014 წლის ნოემბრისთვის აპლიკაციათა საერთო რაოდენობა 340 000-მდე გაიზარდა.
Windows Phone 7 SDK
Windows Phone 7-ის აპლიკაციები ძირითადად შექმნილია Silverlight-ის, XNA-სა და .NET Compact Framework-ის ბაზაზე. ამისათვის გამოყენებულია პროგრამები: Microsoft Visual Studio და Microsoft Blend. პროგრამულად ღია სპეციალური ტელეფონების გარდა, Windows Phone Store-ის აპლიკაციები ეშვება მხოლოდ Windows Phone 7-ის მქონე ტელეფონებზე, რომელთაც სპეციალური პროგრამული დასტური აქვს მიღებული Microsoft-ისგან და ხელმისაწვდომია ოფიციალურ საიტზე.
სქოლიო
კატეგორია:Windows Phone კატეგორია:Microsoft-ის პროგრამული უზრუნველყოფა კატეგორია:მობილური პროგრამული უზრუნველყოფის დისტრიბუციის პლატფორმები
რიჩეზა დანიელი
ბიოგრაფია
რიჩეზა დაიბადა დაახლოებით 1190-1191 წლებში. იგი იყო დანიის მეფე ვალდემარ I-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ სოფია მინსკელის ნაბოლარა ქალიშვილი. მას სახელი ბებიის, შვედეთის დედოფალ რიჩეზა პოლონელის პატივსაცემად დაარქვეს. რიჩეზას და-ძმები იყვნენ: დანიის მეფე კნუდ VI, დანიის მეფე ვალდემარ II, საფრანგეთის ორგზის დედოფალი ინგებორგ დანიელი და ბრაუნშვაიგ-ლიუნებურგის ჰერცოგინია ელენა დანიელი.
1210 წელს შვედეთის მეფე შვერკერ II ერიკ X-მ ტახტიდან ჩამოაგდო. მან მეფე ვალდემარს სასწრაფოდ სთხოვა რიჩეზას ხელი, რადგან თავისი მმართველობის გასამყარებლად ძალიან სჭირდებოდა ისეთი ძლიერი მოკავშირე, როგორიც დანია იყო, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ნორვეგიელები შვერკერს ემხრობოდნენ. იმავე წელს რიჩეზა ერიკ X-ზე დაქორწინდა, რითაც იგი შვედეთის ახალი დედოფალი გახდა. მისი ქორწინება მისმა ძმამ, ვალდემარ II-მ მოაწყო, რომელიც ასევე ახალი გამეფებული იყო და შვედეთის მეფესთან დაახლოვება ხელს აძლევდა.
წყვილი ქორწინების შემდეგ რამდენიმე თვეს დანიაში დარჩა. როდესაც რიჩეზა შვედეთის სანაპიროზე გადავიდა, შვედური ხალხური სიმღერის თანახმად დედოფალმა ტირილით შეაბიჯა თავის ახალ ქვეყანაში, რადგან ისტორიული ცნობებით იგი დანიაში დაფეხმძიმდა და შვედეთისკენ მიმავალ გზაზე მოეშალა მუცელი. ამას ისიც დაერთო, რომ რიჩეზას ჩამოაშორეს მისი დანიელი მეგობრები და სულ შვედი სეფექალები დაუნიშნეს, რაც მას ძალიან არ მოსწონდა. მიუხედავად ყველაფრისა, გარკვეული დროის გასვლის შემდეგ დედოფალმა მოახერხა ახალ ქვეყანაში ადაპტირება.
დედოფალმა რიჩეზამ სულ ოთხი ჯანმრთელი ქალიშვილი გააჩინა. მეუღლის ნებართვით რიჩეზამ თავისი ქალიშვილები დიდ ხანს არ გაათხოვა და თავისთან დაიტოვა. 1216 წელს ერიკ X გარდაიცვალა, რა დროსაც დედოფალი კვლავ ორსულად იყო. სულ რამდენიმე თვეში მან ვაჟი გააჩინა, რომელსაც განსვენებული მამის პატივსაცემად ერიკი დაარქვა. ვინაიდან რიჩეზას ოთხი გოგონა ჰყავდა გაჩენილი, შვედებმა მიიჩნიეს, რომ ჯერ არ დაბადებული ბავშვიც აუცილებლად გოგონა იქნებოდა, რის გამოც ტახტზე შვერკერის ვაჟი, მეფე იოჰან I დასვეს, რომელმაც ჯერ კიდევ ორსული რიჩეზა და მისი ქალიშვილები შვედეთიდან გააძევა. დედოფალი რიჩეზა შვილებთან ერთად დაბრუნდა დანიაში და სწორედ აქ გააჩინა ერიკიც. იგი სულ მალე, 1220 წელს გარდაიცვალა, ისე, რომ ვერ მოესწრო ვერც თავისი ვაჟის, ერიკ XI-ის გამეფებას (1222) და ვერც ერთი ქალიშვილის დაქორწინებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1190-იანები კატეგორია:გარდაცვლილი 1220 კატეგორია:დანიის პრინცესები კატეგორია:შვედეთის დედოფლები
79 (რიცხვი)
სამოცდაცხრამეტი — სამოცდამეცხრამეტე ნატურალური რიცხვი. არის სამოცდათვრამეტის მომდევნო და ოთხმოცის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 79. 79 არის კენტი და მარტივი რიცხვი. სიტყვა „სამოცდაცხრამეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია სამი ოცი და ცხრამეტი (იგულისხმება სამოცდაათზე ცხრა ერთეულით მეტი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
ჯიმი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ჯიმი  შეიძლება აღნიშნავდეს:
დრეიმონდ გრინი
დრეიმონდ ჯამალ გრინი (დ. 4 მარტი, 1990) — ამერიკელი პროფესიონალი კალთბურთელი, რომელიც თამაშობს გოლდენ სტეიტ უორიორსში და არის საერთაშორისო საკალათბურთო ასოციაციის (NBA) წევრი. გრინი, რომელიც თამაშობს ფორვარდის პოზიციაზე, დასახელებული იქნა, როგორც NBA-ის ყველა დაცვითი გუნდი და გაიმარჯვა  NBA-ის ფინალებში  2015 წელს უორიორსებთან ერთად. გრინი დასახელებული იქნა NBA All-Star-ის მოთამაშედ.
გრინი გაიზარა საგინაუში (მიჩიგანი), და ითამაშა კოლეჯის კალათბურთი მიჩიგანის სახელმწიფო სპარტანების მამაკაცების კალათბურთს, სადაც ის დაეხმარა სპარტანებს ორჯერ გასულიყვნენ ფინალში დიდი ათეულის კონფერენციის ჩემპიონატზე. მისი ოთხწლიანი კოლეჯის კარიერის დროს მან მიიღო საერთაშორისო პატივი და მრავალი ჰონორარიც, ასევე აიღო დიდი ათეულის წლის მეორეკურსელი მოთამაშის წოდება, NCAA კაცების კალათბურთის და NABC-ის ეროვნული ასოციაციის წლის ეროვნული მოთამაშის წოდება.
გრინი, რომელიც ძალიან მნიშვნელოვან წუთებს თამაშობს უორიორსის თამაშებზე, დასახელებული იქნა როგორც მრავალმხრივი მოთამაშე. მას შეუძლია როგორც დაცვაში ისე შეტევაში კარგად თამაში.
უმაღლესი სკოლის კარიერა
გრინი თამაშობდა სიგინაუს უმაღლესი სკოლის კალათბურთის გუნდში, რომლის მწვრთნელი იყო ლოუ დავკინსი. 2005-2006 წლებში გრინი თამაშობდა როგორც მეორეკურსელი, ერთ თამაშზე კი ის 12 ქულასა და 11 მოხსნას იღებდა. 2006-2007 წლებში მან როგორც დაბალი კურსის სტუდენტმა ერთ თამაშზე, 25 ქულა და 13 მოხსნა დააგროვა.
მაჩალო
მაჩალო (Pleurotus cornucopiae) — საჭმელი სოკო ხეთამხალისებრთა ოჯახისა. ფართოდაა გავრცელებული ევროპაში, ასევე დაფიქსირებულია აშშ-სა და მექსიკაში.
იზრდება დამპალ ხეებზე ზაფხულ შემოდგომით, საჭმელად გამოიყენება ახალი. მეტად წააგავს კალმახა-სოკოს და მის მსგავსად მისდევენ ხელოვნურად მოყვანას საწარმოო მასშტაბით.
დრეიმონდ გრინი
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1990
მაჩალო
სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა ჟან-ჟაკ პოლემ 1793 წელს როგორც Dendrosarcos cornucopiae.
სამეცნიერო სინონიმები:
აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 4-10 სმ-მდე აღწევს, თავდაპირველად ამობურცული, შემდეგ ძაბრისებრი, სადა, დასაწყისში მოთეთროა, შემდეგ მკრთალ ჟანგმიწისფერი ან მკრთალ-ყავისფერი.
ფეხის სიგრძე — 2-5 სმ, სისქე —1,5-2 სმ. ცენტრალური ან ექსცენტრული, სადა, მიმაგრების ადგილას ქეჩისებრი, მოთეთრო.
ფირფიტები დაღმავალი, ვიწრო, მოთეთრო-კრემისფერი.
სპორები — ცილინდრული ან წაგრძელებული, კვერცხისებრი, ზოგჯერ ოდნავ მოღუნული, უფერული, მოიისფრო, ან მოთეთრო ელფერით, 8-11X3,5-5 მკმ.
გავრცელება და ეკოლოგია
საპროტროფია. ფართოდაა გავრცელებული ევროპაში, ასევე დაფიქსირებულია აშშ-სა და მექსიკაში. იზრდება დამპალ და გამხმარ ხეებზე, მათ შორის მუხაზე, წიფელსა და თელაზე. ველურ ბუნებაში სოკო აგრეთვე იზრდება ფოთლოვან ხეებზე.
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:ხეთამხალისებრნი
აპარანის წმინდა ჯვრის ეკლესია
წმინდა ჯვრის ეკლესია (Սուրբ Խաչ եկեղեցի) — მონასტერი სომხეთში. მდებარეობს არაგაწოთნის პროვინციის ქალაქ აპარანში. წმინდა ჯვრის ეკლესია აგებულია IV საუკუნეში. 1877 წელს ეკლესიას ჩაუტარდა რეკონსტრუქცია.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის ეკლესიები
The Fall of a Rebel Angel
The Fall of a Rebel Angel — გერმანული მუსიკალურ პროექტ ენიგმას მერვე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 2016 წლის 11 ნოემბერს, ლეიბლზე Republic Records. ეს არის პროექტის პირველი სტუდიური ალბომი 2008 წლის Seven Lives Many Faces-ის შემდეგ.
The Fall of a Rebel Angel კონცეპტუალური ალბომია. მასში მოთხრობილია ენიგმას დამაარსებლის, პროდიუსერისა და მთავარი კომპოზიტორის, მიხაელ კრეტუს და გერმანელი სიმღერების ტექსტების ავტორის, მიხაელ კუნცეს მიერ გამოგონილი ამბავი - მთავარი პერსონაჟის თავგადასავალზე, ახალი ცხოვრების ძიებაში. ალბომის გარეკანზე გამოყენებული ნახატის ავტორია ვოლფგანგ ბელტრაჩი.
თხრობითი ჩანაწერები
ალბომის დელუქს ვერსია შეიცავს სიუჟეტის თხრობას ინგლისურ, ესპანურ და ფრანგულ ენებზე. ტექსტს კითხულობენ ინგლისელი მსახიობი იენ ვუდი, ესპანელი მსახიობი მანუელ სანჩეს ფრაგუასი და ფრანგი მსახიობი პატრიკ ლუკ დუმეირუ. ინგლისურენოვანი ანოტაციების მოსმენა შესაძლებელია ენიგმას ოფიციალურ საიტზე.
სქოლიო
კატეგორია:2016 წლის ალბომები კატეგორია:ენიგმას ალბომები კატეგორია:Republic Records-ის ალბომები კატეგორია:კონცეპტუალური ალბომები
ჯანერ ერქინი
ჯანერ ერქინი (Caner Erkin; დ. 4 ოქტომბერი, 1988, ბალიქესირი) — თურქი ფეხბურთელი, თამაშობს თურქულ კლუბ „ფენერბაჰჩეში“ მარცხენა მცველის პოზიციაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1988 კატეგორია:თურქი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 4 ოქტომბერი
ზემო წუბენის მთის ხატის ეკლესია
ზემო წუბენის მთის ხატის ეკლესია — საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო წუბენში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
სოფლიდან დასავლეთით 4 კმ-ზე, მთაზე მდებარე დარბაზული ეკლესია რიყისა და ფლეთილი ქვითაა ნაგები. მარკანტული ნაწილებისთვის გამოყენებულია შირიმი. წყობაში დაცულია სწორხაზოვნება.
ეკლესია გეგმით სწორკუთხა მოხაზულობისაა, აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული აბსიდით, რომლის ცენტრში გაჭრილია არქიტრავული სარკმელი. ჩრდილოეთით და სამხრეთით თითო სწორკუთხა ნიშაა. კონქი სფერულია. სატრიუმფო თაღი აბსიდის მხრებს ეყრდნობა.
ეკლესიის კამარა ცილინდრულია. დასავლეთ კედელში გაჭრილია არქიტრავული სარკმელი. ასეთივეა სამხრეთი შესასვლელიც.
ეკლესია გარედან პერანგშემოცლილია. სახურავი აყრილია, შესასვლელის წირთხლები სერიოზულადაა დაზიანებული. ინტერიერი ამოვსებულია მიწით.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
A1 (კვიპროსი)
thumb|right|200px|ავტომაგისტრალი A1 A1 (Αυτοκινητόδρομος 1) — ავტომაგისტრალი კვიპროსში. ერთმანეთთან აკავშირებს დედაქალაქ ნიქოზიასა და საპორტო, სიდიდით მეორე ქალაქ ლიმასოლს. მარშრუტის საერთო სიგრძე 73 კილომეტრია და მთელ ამ მანძილზე არსად არაა ერთდონიანი კვეთა.
ქაისარლი
ქაისარლი (Qaysarlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 323 კაცი.
Վն
Վն — სომხური დამწერლობის ლიგატურა.
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „վ“-სა და „ն“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
სქოლიო
კატეგორია:სომხური ლიგატურები
ზემო წუბენის ვაკის ხატის ეკლესია
ზემო წუბენის ვაკის ხატის ეკლესია — საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო წუბენის მიდაობში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ძეგლი მდებარეობს ნასოფლარ ბალოვანის დასავლეთით 2 კმ-ზე. ნაეკლესიარის მცირე ფრაგმენტების მიხედვით ძეგლი ქართული აგურითა და ყორექვით ყოფილა ნაშენი. ამჟამად ეკლესია სერიოზულადაა დაზიანებული. ტერიტორია დაფარულია ქვით, მიწით და ხშირი მცენარეულობით. იკითხება მხოლოდ საკურთხევლის მცირე ნაწილი ნახევარწრიული ნიშით. გაწმენდის გარეშე გეგმის მოხაზვა არ ხერხდება.
ეკლესიიდან 15 მეტრის დაშორებით ოთხკუთხა ნაგებობის კვალი ჩანს — ისიც დაფარულია მიწითა და მცენარეულობით.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ძეგლისდება
ძეგლისდება (ძეგლის დადება, ძეგლისწერა) — შუა საუკუნეების საქართველოში საკანონმდებლო აქტის დადგენა-ჩამოყალიბება წერილობით საბუთად, „გაჩენა და დაბადება“ ძეგლად: თვითონ ასეთი საკანონმდებლო ძეგლი („განაჩენი“) განმტკიცებული სახით. ვარაუდობენ, რომ ძეგლის დადებაში აღიბეჭდა უძველესი ხერხი კანონის გამოკვეთისა ქვის სვეტზე (მაგ. ხამურაბის კანონები). ძეგლის დადების მსგავსი გამოთქმები საბუთებში იშვიათი როდია, მაგრამ თვით ამ სახელწოდების აქტებად ცნობილია „რუის-ურბბნისის კრების ძეგლისწერა“ და „ძეგლის დადება მეფეთ მეფის გიორგის მიერ“.
ლიტერატურა
კატეგორია:ძველი ქართული სამართალი
A2 (კვიპროსი)
thumb|right|200px|ავტომაგისტრალი A2 A2 (Αυτοκινητόδρομος 2) — ავტომაგისტრალი კვიპროსში. ერთმანეთთან აკავშირებს დედაქალაქ ნიქოზიასა და ქალაქ ლარნაკას. მარშრუტის საერთო სიგრძე 21 კილომეტრია და იგი უკავშირდება A1-სა და A3 მაგისტრალებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრანსპორტი ევროპაში
არტურ ბეკერი
225px|მინი|საფოსტო მარკა ბეკერის გამოსახულებით არტურ ბეკერი (Artur Becker; დ. 12 მაისი, 1905, რემშაიდი, გერმანიის იმპერია — გ. 16 მაისი, 1938, ბურგოსი, ესპანეთი) — გერმანელი პოლიტიკოსი, ანტიფაშისტი, გერმანიის დემოკრატიულ რესპუბლიკაში კომუნისტური მოძრაობის „ხატი“. 1932 წელს აირჩიეს რაიხსტაგის დეპუტატად, თუმცა, ნაცისტების მიერ ოპოზიციური პოლიტიკური აკრძალვის გამო მან ვერ შეძლო რაიხსტაგში მუშაობა. ესპანეთის სამოქალაქო ომში იბრძოდა რესპუბლიკელების მხარეზე. დაიღუპა 1938 წლის 16 მაისს ქალაქ ბურგოსში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 12 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1938 კატეგორია:გერმანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:გერმანელი კომუნისტები კატეგორია:რაიხსტაგის დეპუტატები (ვაიმარის რესპუბლიკა) კატეგორია:ესპანეთის სამოქალაქო ომის მონაწილეები
ელ-კარმენის რაიონი (ჩურკამპა)
ელ-კარმენის რაიონი (Distrito de El Carmen) — რაიონი პერუში, უანკაველიკის რეგიონის ჩურკამპის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 114 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 195 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 44 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 73.12 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უანკაველიკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩურკამპის პროვინციის რაიონები
შალვა ამირანაშვილის ქუჩა
შალვა ამირანაშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, სამგორის რაიონში (ორხევის დასახლება); კახეთის გზატკეცილიდან გიორგი მუხაძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 60-იან წლებში. უსახელო ქუჩას შალვა ამირანაშვილის სახელი დაერქვა 80-იან წლებში.
ლიტერატურა
ამირანაშვილი
ზვართნოცის საერთაშორისო აეროპორტი
280px|მინიატიურა|ზვართნოცის საერთაშორისო აეროპორტის ინტერიერი ზვართნოცის საერთაშორისო აეროპორტი (IATA: EVN, ICAO: UDYZ) (Զվարթնոց Միջազգային Օդակայան) — საერთაშორისო მნიშვნელობის აეროპორტი სომხეთის დედაქალაქ ერევანში. მდებარეობს ერევნიდან დასავლეთით 12 კმ-ში. აქვს ტრანზიტული ზონა. აშენდა 1961 წელს. 1980-იან წლებში აეროპორტს ჩაუტარდა რეკონსტრუქცია. აეროპორტი სრული დატვირთვით მუშაობს და ემსახურება რეისებს მთელი მსოფლიოდან, თანამშრომლობს ბევრ ავიაკომპანიასთან, ემსახურება როგორც საერთაშორისო, ასევე შიდა რეისებს. მუშაობს მთელი დღე-ღამის განმავლობაში.
1998 წელს გაიხსნა ახალი სატვირთო ტერმინალი. 2001 წელს აეროპორტი იჯარის სახით 30 წლის ვადით გადაეცა არგენტინულ კომპანია Aeropuertos Argentina 2000-ს. 2004 წელს დაიწყო ახალი საერთაშორისო ტერმინალის მშენებლობა. აეროპორტში არის უბაჟო ვაჭრობის მაღაზიები, ბანკომატები, რესტორნები, ბარები, VIP სერვისი. ზვართნოცის აეროპორტში ვიზები გაიცემა მხოლოდ სომხურ დრამებში. შემუშავდა ფრენის ინფორმაციის მიღების სისტემა (FIDS). ასევე შეიქმნა იდენტიფიკაციის ბიომეტრიული სისტემები, როგორც ბარგის, ასევე მგზავრების შემოწმებისათვის. ზვართნოცის საერთაშორისო აეროპორტი წელიწადში 3,5 მილიონამდე მგზავრს ემსახურება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის აეროპორტები
მანუსი
მანუსის კუნძული (Manus Island) — კუნძული მანუსის პროვინციაში, ჩრდილოეთ პაპუა-ახალ გვინეაში. წარმოადგენს საადმირალოს კუნძულების უდიდეს კუნძულს. საერთო ფართობი შეადგენს 1940,2 კმ²-ს. , სანაპირო ზოლის სიგრძეა 361,3 კმ. სიდიდით მეხუთე კუნძულია პაპუა-ახალ გვინეაში. 2000 წლის აღწერის მონაცემებით, კუნძულის მოსახლეობა 32 713 კაცს შეადგენდა. სიმჭიდროვე — 16,861 კაცი/კმ². ადმინისტრაციულად ეკუთვნის აილენდსის რეგიონის მანუსის პროვინციას. ლორენგაუ, რომელიც წარმოადგენს მანუსის პროვინციის ადმინისტრაციულ ცენტრს, მდებარეობს სწორედ მანუსის კუნძულზე.
გეოგრაფია
კუნძული შედის საადმირალოს კუნძულების შემადგენლობაში. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება წყნარი ოკეანე. ხოლო სამხრეთიდან ბისმარკის ზღვა. კუნძული მდებარეობს 274 კმ-ში ჩრდილო-აღმოსავლეთით კუნძულ ახალი გვინეიდან და 285 კმ-ში დასავლეთით კუნძულ ახალი ჰანოვერიდან. უშუალო სიახლოვეს მდებარეობენ კუნძულები ლოს-ნეგროსი და ტონგი (აღმოსავლეთით), ლოუ და ბალუანი (სამხრეთ-აღმოსავლეთით) და მრავალრიცხოვანი რიფები და მომცრო ქვიშოვანი კუნძულები. უახლოესი მატერიკი, ავსტრალია მდებარეობს დაახლოებით 1050 კმ-ში. კუნძულის სიგრძე დასავლეთი-აღმოსავლეთის მიმართულებაზე შეადგენს 103 კმ-ს, მაქსიმალური სიგანე — 28 კმ-ს, ფართობი — 1940,2 კმ². კუნძული თავისი სიდიდით მეხუთე (ახალი გვინეის, ახალი ბრიტანეთის, ახალი ირლანდიის და ბუგენვილის შემდეგ) კუნძულია პაპუა-ახალ გვინეაში. კუნძულის შიდა ნაწილი მთიანია, დაფარულია ნოტიო ტროპიკული ტყეებით. ყველაზე მაღალი წერტილია — მთა დრემსელი, სიმაღლით 718 მეტრი. კუნძულის დიდი ნაწილი გარშემორტყმულია მარჯნის რიფებით (გასასვლელები მხოლოდ სამხრეთიდანაა).
გეოლოგიური თვალსაზრისით მანუსის კუნძულს აქვს ვულკანური წარმოშობა. მის ქვეშ მიწის ქერქის სისქე შეადგენს 25 კმ-ს. კუნძული სავარაუდოდ წარმოიშვა მიოცენის პერიოდში, 8 — 10 მილიონი წლის წინ. ვულკანური აქტივობა შენარჩუნებულია კუნძულის შორიახლოს სენტ-ენდრიუს ყურეში (ვულკანები ბალუანი და ტალუმანი, ბოლო ამოფრქვევა მოხდა 1957 წელს).
კუნძულის კლიმატი სუბეკვატორულია. თვის საშუალო ტემპერატურაა 22 — 32 °С. კუნძულის ფლორა და ფაუნა საკმაოდ სხვადასხვანაირია. არსებობს რამდენიმე ენდემური სახეობა, კერძოდ ზურმუხტოვანი მწვანე მოლუსკი და ნიჟარა, რომელიც იყიდება როგორც ძვირფასეულობა.
ისტორია
სავარაუდოდ კუნძულის პირველი ევროპელი აღმომჩენია ესპანელი ზღვაოსანი ალვარო დე საავედრა, რომელმაც იგი აღმოაჩინა 1528 წელს. 1616 წელს მანუსის კუნძულის გვერდით გაცურეს ნიდერლანდელმა მოგზაურებმა ვილემ სხაუტენმა და იაკობ ლემერმა. შემდგომში 1875 წლამდე კუნძულს ევროპელები არ სტუმრობდნენ. 1912 წელს დაარსდა გერმანული კოლონია ლორენგაუ, 1914 წელს კუნძული გადავიდა ავსტრალიის იურისდიქციის ქვეშ. მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1942 წელს, იაპონიამ კუნძულებზე განათავსა სამხედრო ბაზა. 1944 წლის თებერვალ-მარტში ის ამერიკულმა ძალებმა გაანადგურეს. შემდეგ სიადლერის უბეში აშენდა ამერიკული სამხედრო ბაზა. მაგრამ, ჯერ კიდევ 1950-51 წლებში ავსტრალიის მთავრობა აწარმოებდა კუნძულის გასუფთავებას იაპონური კრიმინალური ელემენტებისგან.
მოსახლეობა
2000 წლის აღწერის მონაცემებით კუნძულზე ცხოვრობდა 32 713 ადამიანი 127 დასახლებულ პუნქტში. კუნძულის მთავარი ქალაქია ლორენგაუ, 5829 მოსახლით.
ეკონომიკა
ეკონომიკის საფუძველია — სოფლის მეურნეობა და თევზჭერა. უმეტესად აწარმოებენ კოპრას, კაკაოს, ყავას და სხვა სასოფლო სამეურნეო პროდუქტებს, რომელთა დიდი ნაწილი გადის ექსპორტზე.
სქოლიო
კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეის კუნძულები
გრიგოლ კობახიძე
გრიგოლ კობახიძე (შეცვლილი სახელი ჯორჯ კობი; დ. 1883 — გ. 1967) — ქართველი ბიზნესმენი და გამომგონებელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1883 წლის ამბროლაურის რაიონის სოფელ თხმორში, რაჭველი გლეხის, დავით კობახიძის ოჯახში. დაწყებითი განათლება სახლში მიიღო, შემდეგ — სოფლის მღვდელთან. დიდ ნიჭთან ერთად კარგი ხმა და მუსიკალური სმენა, თუმცა სწავლის გაგრძელების ნაცვლად 10 წლის ასაკში თავგადასავლების საძებრად სახლიდან გაიპარა. კითხვა–კითხვით ჩავიდა ჯერ ოკრიბასა და ქუთაისში, შემდეგ – ბორჯომში, სადაც ახლდგახსნილ მინის ქარხანაში მისი უფროსი ძმა ლევანი (ლეონტი) უფროს მემანქანედ მუშაობდა. ბორჯომში ოთხი წელი დაჰყო და თავისი შრომისმოყვარეობით მალე მოიპოვა ავტორიტეტი. დაეუფლა ყველა ტექნოლოგიას, რაც ქარხანაში იყო და შეიმუშავა პროდუქციის გაზრდის მეთოდი. ქარხნის გამგებელმა, გერმანელმა შუმანმა ბიჭი ბორჯომის მეპატრონეს, დიდ მთავარ მიხეილსა და მის მეგობარ კონსტანტინე მუხრან–ბატონს წარუდგინა. ქებითა და ფულადი ჯილდოთი წახალისებული გიგო ჯერ თბილისის, 1902 წელს კი ოდესის მინის ქარხანაში გადავიდა სამუშაოდ. 1903 წლიდან მუშაობდა კრასნოდარის გუბერნიაში, დომბასის სამრეწველო ცენტრ კონსტანტინოვკის მინის ქარხანაში, რომელსაც ფრანგი გამანი ხელმძღვანელობდა. გამანმა გადაარჩინა, როგორც საუკეთესო სპეციალისტი 1905-1907 წლების რევოლუციის დროს, როცა რევოლუციური განწყობის გამო დააპატიმრეს და გასახლებას უპირებდნენ. გამანის ყურადღება გრიგოლის ფიზიკურმა ძალამაც მიიქცია და ჭიდაობის შესასწავლად მწვრთნელთან მიიყვანა. გიგომ აქაც წარმატებას მიაღწია, მალე გამანის ფალავნად დ იქცა და გამარჯვებისთვის აღებული ფულადი ჯილდოები მისი შემოსავლის დამატებითი წყარო გახდა. ამ პერიოდშივე გაიცნო მომავალი მეუღლე წარმოშობით შვედი დაშა ნოდვიკოვა და დაუმეგობრდა ევგენი იგნატიევს, შემდგომში მის პარტნიორს ამერიკაში.
1907 წელს გრიგოლ კობახიძე პოლონეთის გავლით გერმანიაში ჩავიდა, მიუნხენში დასახლდა და გერმანელი სპციალისტების დახმარებით შექმნა შუშის პროდუქციის დამამზადებელი პატარა საწარმო, თუმცა 1908 წლის დასაწყისში ლონდონში გადავიდა. 1909 წელს მეუღლესთან ერთად საცხოვრებლად ამერიკაში გაემგზავრა. იმ დროს ამერიკაში საკმაოდ იყვნენ ქართველები, მათ შორის რაჭველები, რომელთა ნაწილს ჩვეული ხელობისათვის, მეპურეობისათვის მოეკიდა ხელი. მათი დახმარებით გიგო ნიუ–იორკში მოეწყო და პურის ცხობით ირჩენდა თავს. 9 წელი მეუღლესთან ერთად იმუშავა „ჯენერალ ელექტრიკის" ფირმაში და ფულს აგროვებდა საკუთარი საქმის წამოსაწყებად. გამომგონებლური ნიჭითაც გამოირჩეოდა. მისმა შექმნილმა ავტომატურმა საწერ–კალამმა რამდენიმე პატენტი მიიღო. ვაჭრობდა საკანცელარიო ნივთებითაც.
1919 წელს გრიგოლ კობახიძემ მასაჩუსეტსის შტატში, ბოსტონთან, ეტლებოროში დიდი ქარხანა გამართა. 1922 წლიდან მისმა ფირმამ „The Cobi Glass Produkrs Company“-მ, რომელიც 45 დასახელების პროდუქციას უშვებდა (სამედიცინო, ქიმიური, ლაბორატორიული, ფანჯრის მინები, ოთახის გასატიხრი მინები და სხვ.) სახელი გაითქვა აღმოსავლეთ შტატების სამრეწველო ცხოვრებაში. 1929 წელს წარმოების საქონელბრუნვა 15 მილიონ დოლარს აღწევდა, შემოსავალი 4 მილიონს. მილიონერის სტატუსის მიუხედავად გრიგოლ კობახიძე უსაქმოდ არასდროს მჯდარა – მისი 60-ზე მეტი პატენტი პრესტიჟს მატებდა წარმოებას.
მიუხედავად იმისა რომ გრიგოლ კობახიძე მთელ დროს ბიზნესს უთმობდა, არასდროს ჩამოშორებია პოლიტიკურ და საზოგადოებრივ ცხოვრებას. იგი აღტაცებით შეხვდა საქართველოს დამოუკიდებლობას. დიდი სურვილი ჰქონდა სამშობლოში დაბრუნებულიყო და იქ გაეგრძელებინა თავისი საქმე, მაგრამ 1918-1921 წლებში მისი ბიზნესი ჯერ კიდევ ფეხს იდგამდა. რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ სურდა საქართველოში მინის დიდი ქარხნის აგება. მაგრამ ბოლშევიკებთან მოლაპარაკებები ჩაიშალა. 1924-1928 წლებში ორჯერ ჩამოვიდა საქართველოში. აქტიურად ეხმარებოდა საკუთარ სოფელს: მხარში ედგა გაჭირვებულებს, ააშენა სკოლა, აფთიაქი, მდინარე შარეულაზე გადო ორი ხიდი, შეაკეთა ეკლესია, მღვდილის სახლი, გახსნა და საქონლით მოამარაგა სავაჭროები, მოაგვარა მრავალი წვრილმანი პრობლემა. მიუხედავად ყველეაფრისა, ბოლშევიკებმა მისი დაპატიმრება გადაწყვიტეს, ამიტომ გრიგოლ კობახიძე სასწრაფოდ გაეცალა სამშობლოს.
1929 წელს დაიწყო თავისი მასშტაბებითა და ხანგრძლივობით არნახული ეკონომიკური კრიზისი, რომელიც 1933 წლამდე გაგრძელდა. დიდი დეპრესიის პერიოდში ჯორჯ კობის საწარმომ მილიონები დაკარგა, რის გამოც 1930 წელს თავი მოიკლა მისმა კომპანიონმა იუჯინ (ევგენი) იგნატიევმა. კობი ფარ–ხმალს არ ყრიდა და თავდაუზოგავი შრომით კვლავ მოახერხა ფეხზე წამოდგომა. თავის სახლთან მოაწყო მინის წვრილმანი ნივთების პატარა ფაბრიკა და ბევრ რამეს თავისი ხელით აკეთებდა. გაიხსენა საწერ–კალმებისა და საკანცელარიო ნივთების დამზადების ხელობა და მუშტარიც გაიჩინა. მისი ბიზნესის გასაფართოებლად მნიშვნელოვან მოვლენად იქცა გიორგი მაჩაბლის შეკვეთა. ჯორჯ კობი ამზადებდა სუნამოს ფლაკონებს გიორგი მაჩაბლის ფირმისთვის Prince Matchabeli. მიუხედავად ბიზნესის წინსვილის იგი უფრი დიდ სიმძლავრეებზე და სახელმწიფო შეკვეთებზე ოცნებობდა. 1941 წ. 7 დეკემბერს, როცა ამერიკის შეერთებული შტატები II მსოფლიო ომში ჩაება, ჯორჯ კობმა ოფიციალური მიმართვა გაუგზავნა ამერიკის მთავრობას და ფინანსური დახმარება ითხოვა, რათა მინის წარმოება აღედგინა საომარი შეკვეთებისათვის. მან სახელმწიფოსგან დაუყოვნებლივ მიიღო ლიცენზია და 2 მილიონი დოლარი. როდაილენდის შტატის ქ. პატაკეტში გახსნა ქარხანა, რომელიც უშვებდა პროდუქციას ქიმიური და სამედიცინო ლაბორატორიებისათვის, საველე ჰოსპიტალებისა და საავადმყოფოებისათვის. ჯორჯ კობის ნაწარმი მიეწოდებოდა როგორც კანადას ასევე მოკავშირეებს. მან მალევე გაისტუმრა მთვარობის ვალი და კაპიტალის დაგროვებას შეუდგა. მოგებას ძირითადად ხარისხის ხარჯზე იღებდა. თავის ქარხანაში გააუმჯობესა წარმოების ტექნიკური მხარე, მუშების ცხოვრების დონე, დააწესა წამახალისებელი ჯილდოები, დახმარებები მრავალშვილიანი თანამშრომლებისათვის და სხვ.
II მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ ჯორჯ კობმა სიახლე დანერგა თავის წარმოებაში – დაიწყო ნაძვის ხის სათამაშოების დამზადება. შექმნა ქიმიური სითხით სავსე ელექტროსანთლები ე.წ. „Babel Lamps", რომლებმაც ნამდვილი სანთლები შეცვალა. ფერადი მინისგან ამზადებდა სხვადასხვა ფორმის სათამაშოებს, რომელსაც „ორნამენტი" უწოდა, შინდისფერ ყუთებში ჩაწყობილ 12 ან 24 ცალ სათამაშოს ეწერა „კობი. საშობაო ხის ორნამენტები, კობი – ეს შობაა", რადგანაც სათამაშოები კანადაშიც გადიოდა წარწერა ფრანგულ ენაზეც კეთდებოდა.
გრიგოლ კობახიძე მთელი ცხოვრების განმავლობაში ეწეოდა ქველმოქმედებას, განსაკუთრებით ეხმარებოდა ქართველ ემიგრამნტებს არამარტო ამერიკაში, არამედ ევროპაშიც. მას და დაშა ნოდვიკოვას შვილი არ ჰყავდათ და სურდათ კომპანიონად მინის წარმოების მცოდნე ქართველი მოეძებნათ. როგორც ჩანს ქართველთაგან ვერავინ დააინტერესეს წარმოებით. გრიგოლ კობახიძის წერილებიდან ირკვევა, რომ თავის დროზე ძმისშვილების, ან ახლო ნათესავების წაყვანა უნდოდა ამერიკაში, მაგრამ ვერ შეძლო და საბჭოთა კავშირში დაწყებული რეპრესიების გამო იძულებული იყო საერთოდ შეეწყვიტა ოჯახთან ურთიერთობა. საბოლოოდ გრიგოლმა კომპანიონებად იტალიური წარმოშობის ძმები ჯიმ და ჯული პაგლისები აიყვანა, რომლებმაც მისი საქმე გააგრძელეს.
80 (რიცხვი)
ოთხმოცი — მეოთხმოცე ნატურალური რიცხვი. არის სამოცდაცხრამეტის მომდევნო და ოთხმოცდაერთის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 80. 80 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოთხმოცი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოთხი ოცი (იგულისხმება სამოცდაათზე ათი ერთეულით მეტი).
გრიგოლ კობახიძე
ბიოგრაფია
1967 წელს გრიგოლ კობახიძე 84 წლის ასაკში გარდაიცვალა.
80 (რიცხვი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიცხვები
გრიგოლ კობახიძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1883 კატეგორია:გარდაცვლილი 1967 კატეგორია:ქართველი ბიზნესმენები კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:ქართველი გამომგონებლები კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ბიზნესმენები
A3 (კვიპროსი)
thumb|right|200px|ავტომაგისტრალი A3 A3 (Αυτοκινητόδρομος 3) — ავტომაგისტრალი კვიპროსში. ერთმანეთთან აკავშირებს კვიპროსის უდიდეს ლარნაკის საერთაშორისო აეროპორტსა და საკურორტო ქალაქ აია-ნაპას. მარშრუტის საერთო სიგრძე 55 კილომეტრია.
Մխ
Մխ — სომხური დამწერლობის ლიგატურა.
A3 (კვიპროსი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრანსპორტი ევროპაში
Մխ
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „մ“-სა და „խ“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
სქოლიო
კატეგორია:სომხური ლიგატურები
ბექარიანი
საკუთარი სახელი ბექარიანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ვაჟა ქორიძე
ვაჟა ქორიძე (დ. 5 იანვარი, 1987) — ქართველი ფეხბურთელი, ბათუმის „დინამოს“ მცველი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1987 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ბათუმის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:ცხინვალის ფეხბურთელები კატეგორია:სამტრედიის ფეხბურთელები კატეგორია:ბოლნისის სიონის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი ვაჟა
ფიტოპათოლოგია
ცნობები მცენარეთა დაავადებათა შესახებ ჯერ კიდევ ჩვენ წელთაღრიცხვამდე არსებობდა ბერძენი და რომაელი ფილოსოფოსების (არისტოტელე, თეოფრასტე, პლატონი და სხვა) შრომებში. ისინი დაავადებებს (ხორბლეულის გუდაფშუტა, ჟანგა, ხეხილის კიბო და სხვა) აღწერდნენ უმთავრესად გარეგნული ნიშნების მიხედვით, მათ გამომწვევ მიზეზებს კი გულუბრყვილო და მცდარი მოსაზრებით ხსნიდნენ. საზოგადოდ, მცენარეთა დაავადებები ადამიანისადმი „ღვთის რისხვად“ მიაჩნდათ. მცენარეთა დაავადებებზე ასეთი წარმოდგენა თითქმის XIX საუკუნის ბოლომდე ბატონობდა. შემდეგ იგი შეიცვალა ახალი შეხედულებებით და ამტიცებდნენ, რომ მცენარეთა დაავადების მიზეზია მცენარის წვნის გაფუჭება, რის გამოც მცენარის ზედაპირი სხვადასხვა სახისა და ფორმის წარმონაქმნით იფარება. ამ თეორიას ექზანთემა უწოდეს, მაგრამ მან ნათელი ვერ მოჰფინა მცენარეთა დაავადებების არსს.
მხოლოდ XIX საუკუნის მიწურულში დაამტკიცა გერმანელმა მეცნიერმა ანტონ დე ბარიმ, რომ მცენარის ჭრაქით დაავადებას სოკოები იწვევენ. ეს მოსაზრება მან გამოთქვა იმ ცდების საფუძველზე, რომლებიც ვაზის ჭრაქის შესწავლის შედეგად მიიღო. დე ბარიმ ისიც დაამტკიცა, რომ ვაზის ჭრაქით დაავადება ხელოვნურადაც შეგვიძლია გამოვიწვიოთ. ანალოგიური შედეგები მიიღო რუსმა მეცნიერმა მიხეილ ვორონინმა. ამ აღმოჩენებმა ბევრი დააინტერესა და შემდგომში ასეთივე ბუნების პარაზიტული სხვა ორგანიზმებიც (ბაქტერიები და სხვა) აღმოაჩინეს. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ვირუსების აღმოჩენა დიმიტრი ივანოვსკის მიერ თამბაქოს მოზაიკის შესწავლისას, რითაც დადასტურდა ვირუსების პათოგენურობის ფაქტი. ამ აღმოჩენამ დიდად გაუთქვა სახელი მეცნიერს, მით უმეტეს, მას შემდეგ, როდესაც გაირკვა, რომ ვირუსები არა მარტო მცენარეების, არამედ ცხოველებისა და ადამიანის დაავადებებსაც იწვევენ. ყველა ზემოთ დასახელებულმა აღმოჩენამ დიდი გავლენა მოახდინა ფიტოპათოლოგიის განვითარებაზე.
ფიტოპათოლოგია შეისწავლის არაპარაზიტულ დაავადებებსაც, კერძოდ, ისეთ დაავადებებს, რომლებიც ეკოლოგიური პირობებითაა (ტემპერატურა, ტენი და სხვა) გამოწვეული. ამასთანაა დაკავშირებული პარაზიტების აღმავალი გავრცელება-განვითარებაც. მცენარეთა ფიტოპათოლოგიის დარგში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს აგროტექნიკური ფაქტორები (თესლბრუნვა, თესვის ვადები, ნიადაგის დამუშავების სისტემა, სასუქები და სხვა), რაც საშუალებას გვაძლევს დაავადებათა წინააღმდეგ გამოვიყენოთ ბრძოლის აგროტექნიკური მეთოდები. ქიმიის განვითარებამ და ეფექტური შხამქიმიკატების (პესტიციდები) პრეპარატების შექმნამ საგრძნობლად დააჩქარა მცენარეთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიებების განხორციელების შესაძლებლობანი და მაღალი სამეურნეო შედეგიც გამოიღო.
ფიტოპათოლოგიის დარგში სამეცნიერო-კვლევითი მუშაობა მაღალ დონეზეა აშშ-ში, გფრ-ში, ინგლისში, საფრანგეთში და სხვა ქვეყნებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბოტანიკა კატეგორია:აგრონომია
არენის ღვთისმშობლის ეკლესია
არენის ღვთისმშობლის ეკლესია (Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի) — მონასტერი სომხეთში. მდებარეობს ვაიოცძორის პროვინციის სოფელ არენში. აგებულია 1321 წელს სიუნიქის მთავრის ტარსაიჭ ორბელიანის ბრძანებით და მომიკის პროექტით. 1840 წელს გუმბათი ჩამოინგრა და მასთან ერთად დაიღუპა უნიკალური ფრესკები და რელიეფი, თუმცა მათი ნაწილი გადარჩა გუმბათის საყრდენ კედლებზე. აქ გამოსახულია ევანგელისტური სიმბოლოები: ანგელოზები, არწივი, ფრთიანი ხარები და ლომი.
ჯიმი (ყუბის რაიონი)
ჯიმი (Cimi) — სოფელი  აზერბაიჯანში  ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის ყუბის რაიონში. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1209 კაცი. .
A5 (კვიპროსი)
thumb|right|200px|ავტომაგისტრალი A5 A5 (Αυτοκινητόδρομος 5) — ავტომაგისტრალი კვიპროსში. ერთმანეთთან აკავშირებს უდიდეს საპორტო ქალაქ ლიმასოლსა და ქალაქ ლარნაკას. მარშრუტის საერთო სიგრძე 19 კილომეტრია და იგი უკავშირდება A1-სა და A3 მაგისტრალებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრანსპორტი ევროპაში
ბოსელთას წმინდა გიორგის ეკლესია
ბოსელთის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბოსელთაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
სოფლიდან ჩრდილო-დასავლეთით 2 კმ-ზე მდ. ალეურას ხეობაში მდებარეობს ეკლესია, რომელიც სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვითაა ნაგები, ალაგ-ალაგ წყობაში გამოყენებულია ფიქალი. დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხა მოხაზულობისაა, აღმოსავლეთით დასრულებულია სწორკუთხა საკურთხევლით. აღმოსავლეთ კედელში მოწყობილია ორი შეისრულთაღიანი, ჩრდილოეთით კი სამი არქიტრავული ნიშა. ასეთივე ნიშებია დასავლეთ კედელში. სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში ვიწრო სარკმლებია მოწყობილი. სამხრეთი შესასვლელი არქიტრავულია. ეკლესიის კედლები შემორჩენილია 3-4 მეტრის სიმაღლეზე. ტერიტორიაზე ყრია ჩამონაშალი ქვა. სავარაუდოა, რომ ეკლესია კოშკის გეგმაზეა აგებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ციხისოფლის სამონასტრო კომპლექსი
ციხისოფლის სამონასტრო კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი, ხუროთმოძღვრული ნაგებობა ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ციხისოფელში. აგებულია გარდამავალ ხანაში.
მდინარე ალეურას ხეობაში, მთაზე მდებარე კომპლექსი მოიცავს დიდ ტერიტორიას და შედგება კოშკის, ეკლესიის, სატრაპეზოსა და სხვა ნაგებობებისგან. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ადგილობრივი წარმოშობის, უხეშად თლილი, თეთრი ფერის ქვა. გალავნის შიგნით, მის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხეში ზურგიანი კოშკის ნანგრევია შემორჩენილი. კოშკის მხოლოდ სამხრეთი და აღმოსავლეთი კედლები დგას. იკითხება სამი სართულის დონე. ზურგი კოშკს დასავლეთიდან ჰქონდა. კოშკიდან სამხრეთ-დასავლეთით გეგმით წაგრძელებული ნაგებობის ნაშთია (სატრაპეზო), რომლის კედლები 1 მეტრის სიმაღლეზეა შემორჩენილი. ნაგებობის სამხრეთ-დასავლეთით, კიდევ ერთი,  გაურკვეველი დანიშნულების, გეგმით სწორკუთხა სათავსი დგას, მცირე ზომის ეკლესია, გალავნის გარეთ, სამხრეთ აღმოსავლეთით დგას და გეგმით კვადრატს უახლოვდება, სწორკუთხა საკურთხევლის ცენტრში ვიწრო სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ძირში მასიური ქვა თაროსებრადაა გამოწეული. კონქზე გადასვლა ტრომპების საშუალებით ხდებოდა. ამჟამად კამარა და კონქი ჩამოქცეულია. არქიტრავული შესასვლელი სამხრეთ კედელშია მოწყობილი. ეკლესიის კედლები შემორჩენილია 1,5-2 მეტრის სიმაღლეზე. დაზიანების გამო კომპლექსის დანარჩენ ნაგებობათა დანიშნულება გაურკვეველია.
ლიტერატურა
კატეგორია: ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სვიმონ კლდიაშვილი
სვიმონ გრიგოლის ძე კლდიაშვილი (დ. 2 თებერვალი, 1865, ქუთაისი — გ. 26 მაისი, 1920, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი.
ბიოგრაფია
სვიმონ კლდიაშვილი დაიბადა რუსეთის არმიის პოლკოვნიკ გრიგოლ კლდიაშვილისა და მსახიობ ეფროსინე კლდიაშვილის (ქალიშვილობის გვარი — ყიფიანი, დიმიტრი ყიფიანის ძმისშვილი) ოჯახში. მისი ძმა იყო ქიმიკოსი ალექსანდრე კლდიაშვილი. 1895 წელს დაამთავრა ფერწერის, ქანდაკების და ხუროთმოძღვრების სასწავლებელი მოსკოვში. 1896–99 წლებში ქალაქის არქიტექტორად მუშაობდა სოხუმში. 1899 წელს შეადგინა თბილისის სათავადაზნაურო სკოლის (ქართული გიმნაზიის – ახლანდელი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პირველი კორპუსი) შენობის პროექტი და 1906 წლამდე ხელმძღვანელობდა მის მშენებლობას. 1902 წელს კაპიტალურად გადააკეთა და ახლანდელი ფასადით შეამკო ქობულაშვილების სახლი ა. გრიბოედოვის ქუჩაზე (ახლანდელი თბილისის სამხატვრო აკადემია). ააშენა მრავალი საცხოვრებელი სახლი. მისი ნამუშვრები ეკლექტიზმის სტილის ტიპური ნიმუშია. გვხვდება რენესანსულ–ბაროკოული ფასადებიც. კლდიაშვილი აქტიურად მონაწილეობდა ქართულ კულტურულ და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. 1902 წელს ექვთიმე თაყაიშვილთან ერთად იმოგზაურა ისტორიული საქართველოს სამხრეთ რეგიონებში. აზომა 20–მდე ძეგლი, მათ შორის ადრინდელი შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ერთ–ერთი უმთავრესი ნიმუში ბანა და მისი რეკონსტრუქციის პროექტიც შეადგინა. 1910 წელს ექვთიმე თაყაიშვილთან ერთად იმოგზაურა რაჭა–ლეჩხუმში.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. პანთეონში მის გვერდით დასაფლავებულია მისი და — ნინო (ნუცა) გრიგოლის ასული კლდიაშვილი (დ. 1869 — გ. 4 აპრილი, 1942, თბილისი) და შვილიშვილი დავით (დოდო) აბაშიძე.
2015 წლის 3 ივნისს ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეზოში გაიხსნა სვიმონ კლდიაშვილის ბიუსტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები კატეგორია:დაბადებული 2 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1865 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1920 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
მუკდაჰანის პროვინცია
მუკდაჰანი (มุกดาหาร) — ტაილანდის 76 პროვინციიდან (ჩანგვატი) ერთ-ერთი. ის მდებარეობს ტაილანდის ზედა ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ისანის რეგიონში. მისი მეზობელი პროვინციებია (სამხრეთიდან საათის ისრის მიმართულებით) ამნატჩარენი, იასოთონი, როიეტი, კალასინი, საკონ-ნაქონი და ნაქონფანომი. აღმოსავლეთით ესაზღვრება მდინარე მეკონგი, რომლის გადაღმა მდებარეობს ლაოსის პროვინცია სავანნახეტი. სწირედ აქ მდებარეობს ტაილანდსა და ლაოს შორის მეგობრობის N2 ხიდი.
გეოგრაფია
პროვინცია მეკონგის ხეობაში მდებარეობს. პროვინციის დასავლეთით მდებარეობს ფუ-ფანის მთები, რომლებიც დაფარულია სქელი ტყეებით.
ისტორია
ლორდ ჩანდრასურიიაონგსემ (เจ้าจันทรสุริยวงษ์) და მისმა მიმდევრებმა დასახლება შექმნეს ბაან ლუანგ ფონსიმში (บ้านหลวงโพนสิม) თად ინგ ჰანგ სტუპას (พระธาตุอิงฮัง) მიმდებარედ, მდინარე მეკონგის მარცხენა ნაპირზე. მდინარე მეკონგის მარცხენა სანაპიროზე. რამდენიმე წლის შემდეგ ლორდი გარდაიცვალა.
ძვ. წ. 2321 წელს, თონბურის პერიოდში, როდესაც დიდმა მეფემ ტაქსინმა ძალები მოიკრიბა მდინარე მეკონგის მიდამოებში, მან უბრძანა ფრა მაჰაკასუტ სუეკს და ჩაო ფია ჩაკრის მათი ჯარების გაგზავნა მეკონგის ნაპირებზე, რათა აღეკვეთათ და გაერთიანებულიყვნენ და მეკონგის ორივე მხარე თონბურის სამეფოში გაეერთიანებინათ. ამ სამეფოს ოფიციალურად დაერქვა სამეფო „მუეანგ მუკდაჰანი“.
ქალაქი მუკდაჰანი დააარსა 1770 წელს, ლორდ შანთაკინარელმა, ფონიმსელმა. თავდაპირველად იგი მონთონ უდონ თანის შემადგენლობაში შედიოდა მაგრამ 1907 წელს იგი გახდა ნახონ ფანომის პროვინციის ოლქი (ამფო). 1982 წლის 27 სექტემბერს მუკდაჰანის სტატუსი განახლდა და ის ოფიციალურად პროვინცია გახდა.
2006 წელს გაიხსნა ტაი-ლაოსის მეგობრობის მეორე ხიდი, მუკდაჰანიდან სავანნახეთამდე, ლაოსი.
ეკონომიკა
2018 წელს ტაილანდის ტრანსპორტის სამინისტროს აეროპორტების დეპარტამენტმა გამოაცხადა, რომ ის დახარჯავდა 6 მილიონ ბატს მუხდაჰანის საერთაშორისო აეროპორტის განვითარებისთვის. მისი აშენების შემთხვევაში, ის ტაილანდის 30-ე საერთაშორისო აეროპორტი გახდება.
სიმბოლოები
პროვინციის გერბზე გამოსახულია პრასარტ სონგ ნანგ სათიტის სასახლე.
პროვინციული ხე და ყვავილი არის Ochna integerrima.
პროვინციული ლოზუნგია: „ცათამბჯენ ჰო კაეოს კოშკი, ფუ ფა ტოეპი და კაენგ კაბაო, რვა ეთნიკური უმცირესობა, ცნობილი ტამარინდი, დიდი ძველი ქვაბი, ლამ ფაიას წარმოშობა, მდინარე მეკონგის განსაცვიფრებელი ხედი ინდოჩინისკენ“.
პროვინციის მთავრობა
პროვინცია დაყოფილია 7 ოლქად (ამფო). ოლქები შემდგომში იყოფა 53 ქვეოლქად (ტამბიონი) და 493 სოფლად (მუბანი). მინი| შვიდი რაიონის რუქკა
ადგილობრივი მთავრობა
2019 წლის 26 ნოემბრისთვის არსებობს: ერთი მუკდაჰანის პროვინციის ადმინისტრაციული ორგანიზაცია და 25 მუნიციპალური რაიონი პროვინციაში.
2017 წლის ადამიანის განვითარების ინდექსი
2003 წლიდან, გაეროს განვითარების პროგრამამ (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.
სქოლიო
კატეგორია:ტაილანდის პროვინციები კატეგორია:ისანი
ლუპენ III: კალიოსტროს სასახლე
ლუპენ III: კალიოსტროს სასახლე (ルパン三世 カリオストロの城) — 1979 წლის ანიმე, გადაღებული ჰაიაო მიაძაკის მიერ, რომელიც აგრეთვე ფილმის სცენარისტია. ეს არის მეორე ფილმი, რომელიც ეფუძნება Monkey Punch-ის არსენ ლუპენ III-ის თავგადასავლებს, მანგის სერიიდან ლუპენ III. იგი არის მიაძაკის, როგორც რეჟისორის, სადებიუტო ნამუშევარია. მანამდე ჰაიაო მუშაობდა Toei Animation-ის და TMS Entertainment-ის ფილმებზე.
ფილმის სიუჟეტით, ქურდი არსენ ლუპენ III წარმატებით აყაჩაღებს სამორინეს, მაგრამ აღმოჩნდება, რომ ფული ყალბია. იგი მიემართება კალიოსტროს ქვეყანაში და ცდილობს გაქცეული კლარისას გრაფ კალიოსტროს ხალხისგან გადარჩენას.
A6 (კვიპროსი)
thumb|right|200px|ავტომაგისტრალი A6 A6 (Αυτοκινητόδρομος 6) — ავტომაგისტრალი კვიპროსში. ერთმანეთთან აკავშირებს ქვეყნის უდიდეს პორტსა და სიდიდით მეორე ქალაქ ლიმასოლსა და მთავარ ტურისტულ ქალაქ პაფოსს. მარშრუტის საერთო სიგრძე 66 კილომეტრია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრანსპორტი ევროპაში
მარგარეტ ტიუდორი
მარგარეტ ტიუდორი (Margaret Tudor; შოტ. Mairead Tudor; დ. 28 ნოემბერი, 1489, ვესტმინსტერის სასახლე, ლონდონი, ინგლისი, — გ. 18 ოქტომბერი, 1541, მეთვენის სასახლე, პერტშირი, შოტლანდია) — ინგლისის პრინცესა დაბადებიდან გარდაცვალებამდე. ტიუდორების დინასტიის წარმომადგენელი. ჰენრი VII-ისა და ელისაბედ იორკელის ქალიშვილი. 1503-1513 წლებში შოტლანდიის დედოფალი როგორც ჯეიმზ IV სტიუარტის მეუღლე. შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ V-ის დედა. შოტლანდიისა და საფრანგეთის დედოფალ მარიამ სტიუარტის ბებია.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|მარგარეტ ტიუდორის გერბი 1503-1513 წლებში მარგარეტ ტიუდორი დაიბადა 1489 წლის 28 ნოემბერს, ინგლისის მეფე ჰენრი VII-ისა და ელისაბედ იორკელის ოჯახში. იგი მათი უფროსი ქალიშვილი იყო და ჰენრი VIII-ს დად ერგებოდა.
ხანგრძლივი მოლაპარაკებების შემდეგ, 1503 წლის 8 აგვისტოს მარგარეტი დააქორწინეს შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ IV სტიუარტზე. თუმცა რეალურად ეს მხოლოდ ფორმალური მხარე იყო, მეორე დღეს კი მარგარეტი თავისი უდიდესი და უმდიდრესი ამალით დაიძრა შოტლანდიისაკენ. მათ რამდენიმე კვირით ქალაქ იორკში შეისვენეს და ამავე წლის შემოდგომაზე მარგარეტი ქალაქ ედინბურგში საზეიმოდ შევიდა სადაც მას საქმრო ელოდა. ახლა უკვე რეალურად დაიწერეს ჯვარი და ნამდვილი ცოლ-ქმარივით დაიწყეს თანაცხოვრება, ჰოლირუდის სამეფო სასახლეში. ამ ამავთან დაკავშირებით ინგლისელმა პოეტმა უილიამ დონბარმა დაწერა პოემა, სახელწოდებით „ტილისი და ვარდები“. ავტორმა სიმბოლურად აიღო ეს სახელი ვინაიდან, ყვავილი ტილისი სტიუარტთა სიმბოლოა, ხოლო წითელი ვარდი თეთრი გულით - ტიუდორების.