cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
რეზო ჩხეიძე
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი კინორეჟისორები კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2001) კატეგორია:ქუთაისში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 8 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1926 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2015 კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები რეზო კატეგორია:საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
ბისკრის პროვინცია
პროვინცია იყოფა 12 რაიონად და 33 კომუნად (ან მუნიციპალიტეტად). პროვინციის უდიდესი რაიონია ტოლგა. სხვა დიდი დასახლებებია ლიჩუა, სიდი ობკა, სიდი ხალედი, ელ-კანტარა და ულედ-ჯელალი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალჟირის პროვინციები
ფარულავა
საკუთარი სახელი ფარულავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
იულიანე განდგომილი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 331 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 363 კატეგორია:ბრძოლის ველზე დაღუპული მონარქები
სერბეთის ოკუპაცია ავსტრია-უნგრეთის მიერ
ავსტრია-უნგრეთის შეიარაღებულმა ძალებმა სერბეთი 1915 წლის ბოლოს დაიკავეს პირველი მსოფლიო ომის დასრულებამდე. 1914 წლის 28 ივლისს ომის გამოცხადების შემდეგ ავსტრია-უნგრეთმა განახორციელა სამი წარუმატებელი შეტევა სერბეთის არმიაზე. გერმანიასა და ბულგარეთთან ერთობლივი ძალისხმევით  შესაძლებელი გახდა სერბეთის თავდაცვის გარღვევა. შედეგად, 1916 წლის იანვრისთვის ქვეყნის მთელი ტერიტორია ცენტრალური ძალების კონტროლის ქვეშ მოექცა. სერბეთი დაიყო ავსტრია-უნგრეთის და ბულგარეთის საოკუპაციო ზონებად. გერმანიამ უარი განაცხადა  ტერიტორიის ოკუპაციაზე და ამჯობინა ორივე ზონის ინფრასტრუქტურის, სასოფლო-სამეურნეო და სამთო რესურსების კონტროლი. ავსტრია-უნგრეთმა დაიკავა ქვეყნის  ტერიტორიის დაახლოებით 75% —  ჩრდილო-დასავლეთი ნაწილი. დღევანდელი ჩრდილოეთ მაკედონია და ნიში გადაეცა ბულგარეთს. ოკუპირებულ სერბეთს მართავდა  სამხედრო გენერალური მთავრობა. ავსტრიელების მიზანი სერბეთის თავიანთი ეკონომიკის ნედლეულის დამატებით წყაროდ  გადაქცევა იყო.
წინაისტორია
1914 წლის 28 ივნისს ავსტრია-უნგრეთის ტახტის მემკვიდრე, ერცჰერცოგი ფრანც ფერდინანდი, სარაევოში ვიზიტის დროს მოკლა ბოსნიელმა სერბმა გავრილო პრინციპმა. ავსტრია-უნგრეთმა დაადანაშაულა სერბეთის სამეფო მკვლელობის ორგანიზებაში და თითქმის შეუძლებელი ულტიმატუმი წაუყენა, რომლის  მიზანი სერბეთის სამეფოს დასუსტება იყო. ქვეყნის სუვერენიტეტის დე ფაქტო შეზღუდვის პუნქტის გარდა სერბეთმა ულტიმატუმი  მიიღო. ავსტრია-უნგრეთმა ეს  ფაქტორი გამოიყენა როგორც casus belli და კრიზისის დაწყებიდან ზუსტად ერთი თვის შემდეგ, 28 ივლისს დაიწყო საომარი მოქმედებები.
ომის დასაწყისი
მარცხნივ|მინი|ოკუპირებული [[სერბეთი (ნაცრისფერად აღნიშნულია ოკუპაციის ზონა)]] შეჭრის საწყისი ეტაპი  თავდაპირველად ავსტრია-უნგრეთის ხელისუფლებამ  სადამსჯელო ექსპედიციად გამოაცხადა ( Strafexpedition ) 13 დღის განმავლობაში მათ მოახერხეს სერბეთის ნაწილის დაკავება რითაც იმპერიულ და სამეფო მთავრობას არა მხოლოდ მკვლელობის სავარაუდო ორგანიზატორების დასჯა სურდა,   ასევე ვარაუდობდა აღმოეფხვრა სამხრეთ სლავური ირედენტიზმის მხარდაჭერის წყარო და ამით უზრუნველყო  სამხრეთ საკუთრების უსაფრთხოება.
ცხოვრება ოკუპაციის პერიოდში
მინი|[[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის ჯარების მიერ ეჭვმიტანილი სერბი პარტიზანების სიკვდილით დასჯა საჯარო, 1916 წ.]] ოკუპაციის დაწყებისთანავე, ავსტრია-უნგრეთის ჯარებმა  სერბეთის მოსახლეობის წინააღმდეგ ძალადობის მრავალი აქტი განახორციელეს. მათ შორის აიყვანეს მძევლები და მოაწყვეს მასობრივი სიკვდილით დასჯის კამპანია. საერთო ჯამში, პირველი ოკუპაციის დროს ორ კვირაზე ნაკლებ დროში სულ მცირე 3500 მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა.
დენაციონალიზაცია და დეპოლიტიზაცია
დაიხურა მნიშვნელოვანი კულტურული დაწესებულებები:   სერბეთის სამეფო აკადემია, ეროვნული მუზეუმი და ეროვნული ბიბლიოთეკა, ხოლო იქ არსებული ისტორიული არტეფაქტები და ხელოვნების კოლექციები გაძარცვეს. დაიხურა ბელგრადის უნივერსიტეტი, ასევე სხვადასხვა გამომცემლობა და წიგნის მაღაზიები. აიკრძალა სასკოლო სახელმძღვანელოები და წიგნები ფრანგულ, ინგლისურ, რუსულ და იტალიურ ენებზე. პოლიტიკური გამოხატვა მკაცრად შეიზღუდა გაზეთების გამოცემის აკრძალვით, გარდა ოფიციალური პროპაგანდისტული გაზეთის MGG/S Belgrader Nachrichten-ისა (სერბ. Beogradske novine).ს
სქოლიო
კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომი კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომის ბრძოლები კატეგორია:სერბეთი პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:ავსტრია-უნგრეთი პირველ მსოფლიო ომში
289
თარიღი უცნობია
*
Solenopsis molesta
Solenopsis molesta — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
უიტნის ამერიკული ხელოვნების მუზეუმი
thumb|300px|მუზეუმის ფასადი. უიტნის ამერიკული ხელოვნების მუზეუმი (The Whitney Museum of American Art) ნიუ-იორკში ინახავს მე-20 საუკუნის თანამედროვე ამერიკული ხელოვნების ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან კოლექციას. მუზეუმი დააარსა გერტრუდ ვანდერბილტ უიტნიმ 1931 წელს დაახლ. 700 ხელოვნების ნიმუშით ოჯახის კოლექციიდან.
მუზეუმში გამოფენილია ფერწერული ტილოები, სკულპტურები, ინსტალაციები, ვიდეო და ფოტო მასალები. ყოველ ორ წელიწადში უიტნი ატარებს ბიენალეს - საერთაშორისო ხელოვნების შოუს, რომელზეც გამოფენილია მრავალი, ამერიკული ხელოვნების წრეებისთვის ახალი ნაკლებად ცნობილი ხელოვანის ნამუშევარი.
მუზეუმის მუდმივ კოლექციაში მრავალი განთქმული ხელოვანის 12.000-ზე მეტი ნამუშევარია. აქ წარმოდგენილ ხელოვანთა შორის არიან ალექსანდრე კალდერი, ენდი უორჰოლი, ჯასპერ ჯონსი, კეით ჰერინგი, ვილემ დე კუნინგი და ედვარდ ჰოპერი, რომლებმაც მრავალი საკუთარი ნამუშევარი უიტნის უსასყიდლოდ გადასცეს.
უიტნის ვებგვერდზე, სახელად "არტპორტი" წარმოდგენილია ე.წ. ნეტ-არტი, რომელიც ყოველთვიურად ახლდება.
მუზეუმის მიმდინარე დირექტორია ადამ ვაინბერგი (2003-დან).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნიუ-იორკის მუზეუმები კატეგორია:მანჰეტენი კატეგორია:აშშ-ის მუზეუმები
ციხისუბანი (ადიგენის მუნიციპალიტეტი)
ციხისუბანი — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, მოხეს თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1520 მეტრზე. დაბა ადიგენიდან დაშორებულია 13 კილომეტრით, ახალციხიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 42 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 197 ადამიანი. სოფელში არის შუა საუკუნეების ციხის ნანგრევები.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 172 ადამიანი.
Solenopsis monticola
Solenopsis monticola — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ვიქტორ გარბერი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კანადელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:დაბადებული 16 მარტი
ბეშარის პროვინცია
200პქ|მინი|მარჯვნივ|ბეშარის მდებარეობა ალჟირში ბეშარი (არაბ. ولاية بشار, ტიფინაღი ⴱⴻⵛⴰⵔ) — პროვინცია (ვილაიეთი) ალჟირში. მისი დედაქალაქია ბეშარი. პროვინციის ფართობია 161,400 კმ². 2008 წლის მონაცემებით, პროვინციაში ცხოვრობს 274,866 ადამიანი.
პროვინცია იყოფა 12 რაიონად და 21 კომუნად (ან მუნიციპალიტეტად).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალჟირის პროვინციები
უსტიუგოვსკი
უსტიუგოვსკი (Устюговск; Устюговский) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 9 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 54 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 59 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
ბლიდის პროვინცია
ბლიდა (არაბ. ولاية البليدة) — პროვინცია (ვილაიეთი) ალჟირში. მისი დედაქალაქია ბლიდა. პროვინციის ფართობია 1,696 კმ². 2008 წლის მონაცემებით, პროვინციაში ცხოვრობს 1,009,892 ადამიანი.
პროვინციაში მდებარეობს შრეას ეროვნული პარკი.
პროვინცია იყოფა 10 რაიონად და 25 კომუნად (ან მუნიციპალიტეტად).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალჟირის პროვინციები
ჰაბიბულა
thumb|ჰაბიბ ხანი ჰაბიბულა (დ. 3 ივნისი, 1872, ტაშკენტი — გ. 20 თებერვალი, 1919, ჯალალაბადთან) — ავღანეთის ამირა 1901-1919 წლებში. გამგებლობის დასაწყისში პატრიოტული წრეების გავლენით ცდილობდა გაეტარებინა რეფორმები, რომლებიც მიზნად ისახავდნენ სახელმწიფოს განმტკიცებას, დიდი ბრიტანეთისაგან მისი დამოკიდებულების შესუსტებას. შემდგომში გამოვიდა ახალგაზრდა ავღანელების წინააღმდეგ, ატარებდა პროინგლისურ პოლიტიკას, ცდილობდა ხელი შეეშალა განმათავისუფლებელი მოძრაობის აღმავლობისათვის. მოკლეს სასახლის შეთქმულების დროს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ავღანეთის ამირები კატეგორია:დაბადებული 3 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1872 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1919 კატეგორია:მოკლული ავღანელი პოლიტიკოსები
Solenopsis mozabensis
Solenopsis mozabensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
290
თარიღი უცნობია
*
იუსუფ ჰაბიბი
ჰაბიბ, იუსუფი (Ҳабиб Юсуфӣ; დ. 1916, სამარყანდი — გ. 22 თებერვალი. 1945, ვარშავის მახლობლად) — ტაჯიკი პოეტი. 1940 სამარყანდში დაამთავრა უზბეკეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. დაიღუპა მეორე მსოფლიო ომში. პირველი ლექსები 1936 წელს გამოაქვეყნა. 1939 წელს გამოვიდა მისი კრებული „სამშობლოს სიმღერები“.
ჰაბიბის პოეზიის ენა უბრალო და სახიერია, სიახლე შეიტანა ტაჯიკური ლექსის მეტრიკაში. 1968 წელს, სიკვდილის შემდეგ, მიენიჭა ნ. ოსტროვსკის სახელობის ლიტერატურული კონკურსის ლაურეატობა. წერდა ლიტერატურულ-კრიტიკულ სტატიებსაც. დაჯილდოებულია წითელი ვარსკვლავის ორდენითა და მედლებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ტაჯიკი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 1916 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1945
Solenopsis nicaeensis
Solenopsis nicaeensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
როკის გვირაბი
გვირაბი საბჭოთა ხელისუფლებამ ააგო (მშენებლობა დასრულდა 1984 წელს). მისი სიგრძე 3 730 მეტრია და ზღვის დონიდან დაახ. 2000 მეტრზე მდებარეობს. რუსეთ-საქართველოს დამაკავშირებელ სხვა გზებს შორისაა ყაზბეგი-ზემო ლარსის საბაჟოსთან, რომელიც 2006 წლის ივნისში დაიხურა და 2010 წელს კვლავ გაიხსნა, და განთიადი-ადლერის მონაკვეთი აფხაზეთის საზღვართან, რომელიც არალეგალურად ფუნქციონირებს.
გვირაბი დიდ როლს თამაშობს ქართულ-ოსურ კონფლიქტში. სამხრეთ ოსეთის ე.წ. ხელმძღვანელობა გვირაბს აკონტროლებს და მასზე საკუთარ ბაჟს აწესებს, რაც რეგიონის ძირითადი შემოსავალია. საქართველოს მთავრობა კონფლიქტის პერიოდში მოუწოდებდა გვირაბზე საერთაშორისო ზედამხედველობის დაწესებას. რუსების მიერ ყაზბეგი-ზემო-ლარსის საბაჟოს ჩაკეტვის შემდეგ 2010 წლამდე, ეს გვირაბი ერთადერთი დამაკავშირებელი გზა იყო რუსეთსა და საქართველოს შორის (განთიადის გარდა).
აგების ისტორია
1986 წლამდე, როკის გვირაბის გახსნამდე სოხუმელი სეპარატისტებისგან განსხვავებით, ათწლეულების განმავლობაში ცხინვალსა და ჯავაში მზარდ სეპარატიზმს არ ჰქონდა პირდაპირი დამაკავშირებელი გზა რუსეთთან.
მისი აგება სწორედ იმ პერიოდს დაემთხვა, როდესაც საბჭოთა კავშირში „პერესტროიკა“ გამოცხადდა და რამდენიმე რესპუბლიკაში დაიწყო აქტიური მოქმედებები თვითგამორკვევისა და დამოუკიდებლობის მოპოვებისთვის.
როგორც ცნობილია, კავკასიონზე რუსეთიდან საქართველოსკენ გვირაბის გაყვანის ორი პროექტი არსებობდა. პირველის თანახმად, მამისონის უღელტეხილზე დაახლოებით 7 კმ-იანი გვირაბი უნდა გაეჭრათ. აქ უკეთესი ბუნებრივი პირობები იყო, გასასვლელებიც უფრო უსაფრთხო; შესაბამისად გვირაბის გაჭრაც შედარებით იოლი.
მეორე პროექტის მიხედვით, გვირაბის გაყვანა როკის უღელტეხილზე იყო დაგეგმილი, სადაც რთული ბუნებრივი პირობებია.
ლოგიკურად გვირაბი მამისონის უღელტეხილზე უნდა გაეჭრათ, მაგრამ საქმეში პირადი ნაცნობობა ჩაერია. მაშინდელი სკკპ ჩრდილო ოსეთის საოლქო კომიტეტის პირველი მდივანი ბილარ კაბალოევი საგანგებოდ შეხვდა ჩრდილო კავკასიის სამხედრო ოლქის სარდალს, ასევე ოსი ეროვნების არმიის გენერალ ისა პლიევს და, სავარაუდოდ, ჩრდილოეთით და სამხრეთით მცხოვრები ოსი ხალხის გასაერთიანებლად, სთხოვა, მოსკოვისთვის ერჩია, მამისონის ნაცვლად როკის ვარიანტი დაემტკიცებინათ.
გენერალი პლიევის თხოვნით მოსკოვმა ბრძანება გასცა, გვირაბი გაეჭრათ არა მამისონზე, არამედ როკის უღელტეხილზე.
როკაზე სამანქანო გვირაბის გაჭრა ჯერ კიდევ ლენინის სიცოცხლეში იგეგმებოდა. არსებობდა ასევე ოსი ეროვნების ინჟინრის რუტენ გაგლოევის პროექტი, რომელშიც აღწერილი იყო 5,5 კმ სიგრძის გვირაბის ტექნიკური პარამეტრები. მეტიც, 1930 წელს საქართველოს ტერიტორიიდან დაწყებულიც ყოფილა სამხრეთ პორტალის მშენებლობის მოსამზადებელი სამუშაოები.
თუ რა შენიღბული ჩანაფიქრი იყო ჩადებული კავკასიონის ქედზე გვირაბის გაჭრაში, ამას მაშინდელი საქართველოს ხელისუფლებაც ხვდებოდა. 1972 წელს საქართველოს კომპარტიის პირველმა მდივანმა ვასილ მჟავანაძემ როკის გვირაბის მშენებლობის საწინააღმდეგო წერილიც გაგზავნა მოსკოვში, მაგრამ ამან სასურველი შედეგი ვერ გამოიღო.
„სოიუზდორპროექტმა“ გადაამუშავა რუტენ გაგლოევის 1920-იანი წლების პროექტი და გასაჭრელი გვირაბის ადგილის გადატანით თავად გვირაბის სიგრძე 5, 5კმ-დან 3, 66კმ-მდე შეამცირა. როკის გვირაბის გაჭრა კი „თბილგვირაბმშენს“ დაევალა.
1975 წელს „თბილგვირაბმშენის“ მუშაობა სამხრეთის მიმართულებიდან, ხოლო 1976 წელს ჩრდილოეთიდან დაიწყო. მძიმე და შეუწყვეტელი სამუშაოების შედეგად 1983 წელს სამხრეთი და ჩრდილოეთი გვირაბები შეერთდა. როკის გვირაბი ოფიციალურად 1986 წელს გაიხსნა და მაშინვე გახდა მზარდი სეპარატისტული მოძრაობის მთავარი ხელშემწყობი ფაქტორი.
თანამედროვე მდგომარეობა
2008 წლის რუსეთ-საქართველოს ომის დროს შიდა ქართლის ცხინვალის რეგიონის ტერიტორიაზე 58-ე რუსული არმიის 250-მდე ერთეული მძიმე ტექნიკა სწორედ როკის გვირაბით შემოიჭრა.
აგვისტოს ომის შემდგომ რუსეთის მთავრობამ გადაწყვიტა როკის გვირაბის მასშტაბური რეკონსტრუქცია დაეწყო. ტენდერში რუსეთის ერთ-ერთმა უდიდესმა სამშენებლო კომპანია „მოსტმა“ გაიმარჯა. იქიდან გამომდინარე, რომ როკის გვირაბის სარეკოსტრუქციოდ დაკეტვა სამხრეთ ოსეთის გარესამყაროს მოწყვეტას ნიშნავს, „მოსტის“ ინჟინრებმა როკის გვირაბის გვერდზე გამავალი საევაკუაციო-ტექნიკური გვირაბის გაფართოება დაიწყეს. დაგეგმილია, რომ ძირითადი გვირაბი სწორედ მას შემდეგ დაიხურება, რაც სათადარიგო გვირაბის მოწყობა დასრულდება. სამუშაოებზე პასუხისმგებელია კომპანია „ბამტუნელსტროი“.
კრემლი აპირებს, რომ გვირაბის რეკონსტრუქცია ფედერალური სამთავრობო პროგრამის „რუსეთის სატრანსპორტო სისტემების განვითარების“ ფარგლებში განახორციელოს. გვირაბში მიმდინარე სარემონტო სამუშაოები რუსეთის ერთ-ერთმა უდიდესმა სადაზღვევო კომპანია „გეფესტმა“ მილიარდ 600 მილიონ რუსულ რუბლად დააზღვია, რაც დაახლოებით 58 მილიონი აშშ დოლარია. რუსეთის ტრანსპორტის სამინისტროს წინასწარი გათვლებით, როკის გვირაბის სრულ რეკონსტრუქციას დაახლოებით 23 მილიარდი რუბლი ანუ 822 მილიონი დოლარი დასჭირდება.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს გვირაბები
ჰაგენი
thumb|right|ჰაგენი ჰაგენი (Hagen) — ქალაქი გერმანიაში, ჩრდილოეთი რაინ-ვესტფალიის მხარეში, მდინარე ფოლმის ნაპირზე, ფოლმისა და რურის შესართავთან ახლოს. 201, 268 ათ. მცხოვრები (2004). შავიმეტალურგია, მანქანათმშენებლობა და ლითონდამუშავება (მათ შორის ჩარხთმშენებლობა), ელექტროტექნიკის მრეწველობა. საფეიქრო, ავეჯის, ქაღალდის საწარმოები. ჰაგენი ცნობილია VIII საუკუნიდან.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანიის ქალაქები
მერაბ ჟორდანია
1992-1998 წწ. იგი დინამოს პრეზიდენტი იყო. ხოლო 1998 წლის ბოლოსათვის მან სფფ-ის პოსტზე ნოდარ ახალკაცი შეცვალა, რომელიც 1990 წლიდან მოყოლებული იყო დაკავებულ თანამდებობაზე. 2002 წელს ხელმეორედ იქნა არჩეული ფედერაციის პრეზიდენტად.
რამდენიმეჯერ დაკავებული იქნა საეჭვო ფინანსური მაქინაციების გამო (2002-2003 წ.წ.), თუმცა 700 000 ლარის გადახდის შემდეგ ის ციხიდან გაათავისუფლეს. 2005 წელს ის დაკავებული თანამდებობიდან გადადგა.
ვიტესი
2010 წელს შეიძინა ნიდერლანდების ერედივიზიონის კლუბი ვიტესი. კლუბს მიზნად საჩემპიონო და ევროსარბიელის ამბიცია დაუსახა. თუმცა მედიასაშუალებებლი აქტიურად წერდნენ იმაზე, რომ სინამდვილეში კლუბი რომან აბრამოვიჩის მიერ იქნა შეძენილი და ჟორდანია უბრალოდ პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებდა. იმავე წელს ნათელი გახდა, რომ ვიტესი ჩელსის ფარმ-კლუბი იქნებოდა, სადაც ახალგაზრდა ფეხბურთელები დახვეწდნენ საკუთარ შესაძლებლობებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1965 კატეგორია:დაბადებული 3 სექტემბერი კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:ქუთაისის ტორპედოს ფეხბურთელები კატეგორია:ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები კატეგორია:საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მწვრთნელები
ფლორენტინო პერესი
ფლორენტინო პერეს როდრიგესი (Florentino Pérez Rodríguez; დ. 8 მარტი, 1947) — ესპანელი ბიზნესმენი, განათლებით ინჟინერ-მშენებელი, ყოფილი პოლიტიკოსი და ამჟამად საფეხბურთო და საკალათბურთო კლუბ მადრიდის რეალის პრეზიდენტი.
ბიოგრაფია
ფლორენტინო პერეს როდრიგესი დაიბადა 1947 წლის 8 მარტს ქალაქ მადრიდში. უმაღლესი განათლება მადრიდის ტექნიკურ უნივერსიტეტში მიიღო სპეციალობით გზების, არხების და პორტების ინჟინერი. მალევე იმავე უნივერსიტეტში მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა. 25 წლისამ მეგობართან ერთად გახსნა გამომცემლობა სადაც იბეჭდებოდა «დასვენების ცნობარი» (Guía del ocio). ამის შემდეგ მას არაერთი მნიშვნელოვანი თანამდებობა ეკავა, რომელთა შორის შეიძლება აღინიშნოს: ესპანეთის გზების ასოციაციის დირექტორობა(1973-1976), მადრიდის მერიის გარემოს დაცვაზე მომუშავე კომისიის თავმჯდომარეობა (1976-1979). 1993 წელს გახდა სამშენებლო კომპანია ОСР-ის პრეზიდენტი.
პირველი ვადა
1995 წელს მან თავისი კანდიდატურა მადრიდის რეალის პრეზიდენტობაზე წამოაყენა, მაგრამ 17 თებერვლის არჩევნებზე 698 ხმის სხვაობით დამარცხდა კლუბის იმჟამინდელ პრეზიდენტ რამონ მენდოსასთან. 2000 წლის 17 ივლისს ახდა პერესის დიდიხნის ოცნება და ის გახდა რეალის თავკაცი. მან 3167 ხმის უპირატესობით დაამარცხა თავისი მეტოქე ლორენს სანსომი. კლუბის პრეზიდენტობის დროს მან არა ერთ სკანდალში გაერია. განსაკუთრებული აჟიოტაჟი და მითქმა-მოთმა გამოიწვია პერესის მიერ ძვირადღირებული სპორტსმენების შეძენამ, მიუხედავად ამისა 2004 წელს მან განმეორებით გაიმარჯვა „სამეფო კლუბის“ არჩევნებში.
სკანდალები და გადადგომა
2006 წელს ესპანეთში განხილვის მთავარ საგნად იქცა მადრიდის „რეალის“ პრეზიდენტის ფლორენტინო პერესის პოსტიდან გადადგომა. ექვსი წლის მანძილზე პერესი უზარმაზარ ფინასურ რესურსებს ხარჯავდა მსოფლიო დონის ვარსკვლავების შესაძენად და ასეთი მეთოდით მას სურდა რეალის მსოფლიო გუნდად ჩამოყალიბება. საბოლოოდ ზედიზედ სამ სეზონში გუნდის წარუმატებლობის გამო და განსაკუთრებით 2006 წელს ორი მტკივნეული მარცხის გამო (ჩემპიონთა ლიგის 1/8 ფინალში საკუთარ მოედანზე რეალი - არსენალი 1-0 და ესპანეთის ჩემპიონატი რეალი - მალიორკა 1-2) „გალაქტიკოსის“ შემქმნელი იძულებული გახდა თანამდებობა დაეტოვებინა. გადადგომის მიზეზად მმართველი საბჭოს შეხვედრაზე პერესმა ექიმების რეკომენდაცია დაასახელა.
მეორე ვადა
2009 წლის 1 ივნისს ფლორენტინო პერესი უალტერნატივოდ (ყველა კონკურენტმა მოხსნა თავისი კანდიდატურა) ისევ გახდა „სამეფო კლუბის“ პრეზიდენტი. მან თავის პოლიტიკას მე-2 ვადაშიც არ უღალატა და პრეზიდენტად განმეორებით დანიშვნიდან რამდენიმე კვირაში ორი ხმაურიანი ტრანსფერი განახორციელა — შეიძინა კაკა და კრიშტიანუ რონალდუ.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1947 კატეგორია:ესპანელი ბიზნესმენები კატეგორია:ესპანელი მილიარდერები კატეგორია:მადრიდის რეალის პრეზიდენტები კატეგორია:ესპანელი მეწარმეები
კატალანური სამზარეულო
მინი|277x277პქ|პომიდვრიანი პური ზეითუნის ზეთით კატალანური სამზარეულო (Gastronomia dels Països Catalans, Gastronomía de Cataluña) — ესპანეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთში მდებარე რეგიონის, კატალონიის ტრადიციული კერძების ერთობლიობა, რომელსაც ბევრი საერთო აქვს ანდორისა და რუსილონის გასტრონომიებთან. კატალანური სამზარეულო ორ ძირითად ნაწილად იყოფა: ხმელთაშუაზღვისპირულ და მთიანი კატალონიისად.
ისტორია
ჯერ კიდევ შუა საუკუნეების დროს კატალანურ ენაზე დაწერილი კულინარიული წიგნები ამტკიცებენ, რომ აქაური სამზარეულო თავიდანვე განსხვავდებოდა სხვა ესპანური რეგიონებისაგან. 1520 წელს ესპანურ ენაზე დაიწერა ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი კულინარიული წიგნი, სახელად Libre de Coch, რომელშიც არაერთი კატალანური კერძის რეცეპტი იყო აღწერილი და რომელმაც მალევე მოიპოვა პოპულარობა რენესანსულ ესპანეთში. განსაკუთრებით ცნობილი გახდა კატალანური სოუსი, რომლის მოსამზადებლადაც საჭიროა ფქვილი, დარიჩინი, ზაფრანა, მიხაკი, ღვინო და თაფლი. სხვა ავთენტური სოუსებიდან აღსანიშნავია: სოუსი პაგო და სოუსი მირაუსტი (იგი ძალიან ჰგავს ნეაპოლიტანიურ სოუსს). ამ რეცეპტების წიგნზე დაყრდნობით, კატალონიელები სოუსის გასასქელებლად კვერცხის გულს იყენებდნენ.
აღსანიშნავია ჰიპოკრასი, ძველი კატალანური, ტრადიციულად შენელებული ღვინო, რომელსაც უმატებდნენ დარიჩინს, მიხაკს, ჯანჯაფილს, წიწაკასა და თაფლს.
ძირითადი ინგრედიენტები
მინი|259x259პქ|ხილის ბაზარი ბარსელონაში კატალონიაში ძირითადად გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირული პროდუქტები. ბოსტნეულიდან გამორჩეულად აქტუალურია ბადრიჯანი, პომიდორი, წიწაკა, არტიშოკი და ნიორი, ხორბლის ნაწარმიდან კი პური და მაკარონი. სხვა ინგრედიენტებიდან ერთობ პოპულარულებია: ზეითუნის ზეთი, ღვინო, ლობიო, წიწიბურა, სოკო, თხილი, ფიჭვი, ნუში, ასევე ღორისა და ცხვრის ხორცი. თევის სახეობებიდან მოიხმარენ კამბალებს, თინუსს, ვირთევზას, ანჩოუსებსა და სარდინებს.
ტრადიციული კატალანური სამზარეულო ერთობ მრავალფეროვანია დაწყებული ღორის ხორცის ინტენსიური კერძებით (კატალონია ესპანეთში ღორის ხორცის პროდუქციის მთავარი მწარმოებელია), ისე თევზის კერძებით. კატალანური სამზარეულო იმითაც განსხვავდება ბევრი სხვისგან, რომ ხშირად თევზისა და ღორის ხორცს ერთად აკეთებენ საჭმელში. ასევე აღსანიშნავია ლობსტერისა და ქათმის ხორცის ნაერთი, ისევე, როგორც ქათმის ხორცისა და კრაბის ნაზავი. ხორცთან და ზღვის პროდუქტებთან ხშირად წარმოდგენილია ხოლმე ბრინჯიც.
გარდა ამისა, კატალანურ სამზარეულოს აქვს მრავალი სანელებელი, რომელთაგანაც განსაკუთრებით პოპულარულია ქონდარი, რომელიც ურევია ბოტიფარაშიც (ღორის ხორცისაგან მომზადებული ძეხვი). ასევე აქტუალურია მწვანილები, ნიორი, თხილი, ნიგოზი, ნუში და ა.შ.
ღვინოები
კატალანური ღვინის ინსტიტუტი (INCAVI) კატალანური მევენახეობის 11 რეგიონს გამოყოფს: პრიორატი, პენედესი, კატალუნია, კოსტერს-დელ-სეგრე, კონკა-დე-ბარბერა, მონსანი, ალელია, ტარაგონა, ემპორდა, პლა-დელ-ბახესი და ტერა-ალტა.
ცქრიალა ღვინო, სახელად კავა, რომელიც ძირითადად პენედესისა და ანოიის რეგიონებში მზადდება, მიიჩნევა შამპანურის კატალანურ ვარიაციად, რომლის ექსპორტიც აქტიურად ხორციელდება.
მოსკატელი კატალანური ტკბილი ღვინის სახეობაა, რომელის მსგავსებიც გვხვდება მრავალ სხვა ქვეყანაშიც, მაგალითად: საფრანგეთში, იტალიაში, თურქეთში, პორტუგალიაში, ალბანეთში, რუმინეთში, საბერძნეთში და ესპანეთის სხვა რეგიონებშიც კი. მიუხედავად ამისა, კატალანური მოსკატელი განსაკუთრებული სიბლანტით ხასიათდება, რაც მსგავსი ღვინოებისაგან განასხვავებს. როგორც წესი, მას ჭამის წინ, მადის გასახსნელად სვამენ, ან დესერტთან ერთად მიირთმევენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:კატალონიური სამზარეულო კატეგორია:კატალონიური კულტურა კატეგორია:ესპანური სამზარეულო
რონ რიფკინი
რონ რიფკინი (Ron Rifkin; დ. 31 ოქტომბერი, 1939) — ამერიკელი მსახიობი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:დაბადებული 31 ოქტომბერი
ფაიზულინსკოე
ფაიზულინსკოე (Фәйзулла; Файзуллинское) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 13 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 36 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 50 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (81%).
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
ანტურაჟი
ანტურაჟი (Entourage) — ტელესტუდია HBO-ს გადაღებული ემის ჯილდოს მფლობელი სატელევიზიო სერიალი, დაწერილი დაგ ელინის მიერ, რომელიც აღწერს ა-კლასის კინოვარსკვლავი ვინსენტ ჩეიზისა და მისი კუინსელი (ნიუ-იორკი) ბავშვობის მეგობრების თავგადასავალს ჰოლივუდის, კალიფორნია, უცნობ სამყაროში. დაგ ელინი, მარკ ვალბერგი და სტივენ ლევინსონი ამ შოუს მთავარი პროდიუსერები არიან და სერიალი ეყრდნობა თვით ვალბერგის, როგორც ამომავალი კინოვარსკვლავის, ცხოვრებისეულ გამოცდილებას. სერიალის გადაღების დაწყებას (სცენარის დაწერას, მსახიობთა მოძიებასა და გადაღებებისთვის ბიუჯეტის მოზიდვას) დაგ ელინის კომენტარით ორი წელიწადი დასჭირდა.
სერიალის პირველი ეპიზოდი 2004 წლის 18 ივლისს გამოვიდა ეკრანზე. პროდიუსერებმა მას შემდეგ 4 სეზონში 54 ეპიზოდი გადაიღეს. HBO-მ განაახლა გადაღებები მეხუთე სეზონისთვის, რომლის ახალი ეპიზოდები ეკრანზე 2008 წლის ივნისში უნდა გამოსულიყო, თუმცა მწერალთა და სცენარისტთა გაფიცვის გამო, ამ სეზონის პრემიერა 2008 წლის შემოდგომისთვის გადაიდო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ტელესერიალები კატეგორია:HBO კატეგორია:2000-იანი წლების ტელესერიალები
ალამანის ბრძოლა
ალამანის ბრძოლა — ბრძოლა გაიმართა ბერძნებსა და ოსმალეთის იმპერიას შორის საბერძნეთის რევოლუციის დროს 1821 წლის 22 აპრილს.
ბრძოლა
1821 წლის 1 აპრილს ლივადეიის დაცემის შემდეგ ბერძენ მებრძოლებს მეთაურობდნენ ათანასიოს დიაკოსი და ვასილის ბუსგოსი. მათ წინააღმდეგ ჰურსიდ ფაშამ გაგზავნა ორი გამოცდილი და კომპეტენტური სარდალი თესალიიდან: ომერ ვრიონი და კოზე მეჰმედი 8000 მებრძოლით. ბრძანების მიხედვით, მათ უნდა ჩაეხშოთ აჯანყება რუმელში, შემდეგ გადასულიყვნენ პელოპონესისკენ და მოეხსნათ  ტრიპოლიცის ალყა.
ათანასიოს დიაკოსმა და მისმა ჯგუფმა, დიმიტრიოს პანურგიასისა და იანის დიოვუნიოტისის მებრძოლებით გაძლიერებულმა, გადაწყვიტეს, შეეჩერებინათ ოსმალეთის წინსვლა რუმელში და თერმოპილეს მახლობლად დაიკავეს თავდაცვითი პოზიციები. 1500-კაციანი ბერძნული ჯარი დაიყო სამ ნაწილად - დიოვუნიოტისს უნდა დაეცვა ხიდი გორგოპოტამოსში, პანურგიასს - ჰალკომატას სიმაღლეები და დიაკოსს - ალამანის ხიდი.
ლიანოკლადის ბანაკიდან გამოსვლისას, ლამიის მახლობლად, ოსმალი თურქები შეთანხმებულად გადანაწილდნენ. ძირითადი ძალები თავს დაესხნენ დიაკოსს, მეორე ნაწილი თავს დაესხა დიოვუნიოტისს, რომლის მეომრებიც სწრაფად გაანადგურეს, შემდეგ კი შეუტიეს პანურგიასს, რომლის ჯარმაც უკან დაიხია მას შემდეგ რაც მათი მეთაური დაიჭრა. ბერძნული ძალების უმეტესობა გაიქცა და ოსმალებმა კონცენტრირებულად მიიტანეს იერიში დიაკოსის პოზიციებზე ალამანის ხიდზე. ბუსგოსმა, რომელიც დიაკოსთან ერთად იბრძოდა, სწრაფად შეამჩნია მოწინააღმდეგის უპირატესობა და თხოვა თანამებრზოლს, რომ უკან დაბრუნებულიყვნენ. დიაკოსმა არჩია დარჩენა და ბრძოლა გააგრძელა 48 მეომრით. ისინი ხელჩართულ ბრძოლას აწარმოებდნენ რამდენიმე საათის განმავლობაში. საბოლოოდ, ბრძოლაში დაჭრილი დიაკოსი მახვილის გატეხვის შემდეგ ტყვედ ჩავარდა.
დიაკოსის სიკვდილი
მარცხნივ|მინი|206x206პქ| ათანასიოს დიაკოსი ათანასიოს დიაკოსი მიიყვანეს ომერ ვრიონის წინაშე, რომელმაც შესთავაზა მას ოსმალთა იმპერიის ჯარის ოფიცრის პოზიცია თუ უარს იტყოდა ქრისტიანობაზე და მიიღებდა ისლამს. დიაკოსმა მაშინვე უარი თქვა და უპასუხა:"„ბერძენი დავიბადე და ბერძენი მოვკვდები“."ვრიონმა ბრძანა, რომ დიაკოსი ძელზე გაესვათ. ოსმალები ცდილობდნენ, აეყვანათ დიაკოსი ბასრ ძელზე, მაგრამ მან ზიზღით დააგდო. როდესაც დაიწყეს წამება, მნახველებმა  გაიგონეს მისი სიმღერა:"„შეხედეთ, როგორ აირჩია ქარონმა ჩემი წაყვანა, ახლა, როცა ტოტები ყვავის; ახლა, როცა დედამიწა ბალახით იმოსება“."დიაკოსის სიმღერა ეხებოდა ბერძნების აჯანყებას ოსმალეთის იმპერიის წინააღმდეგ. ერთ-ერთ პოპულარულ ვერსიაში ნათქვამია, რომ დიაკოსი ცეცხლზე დაწვეს, თუმცა, ეს საეჭვოა, რადგან სხვა ზეპირი გადმოცემის მიხედვითაც იგი მოკლა ბერძენმა მეამბოხემ მეორე დღეს, როდესაც ნახა სასიკვდილო მდგომარეობაში მყოფი ძელზე გასმის შემდეგ.
მიუხედავად იმისა, რომ ბრძოლა საბოლოოდ ბერძნებისთვის სამხედრო მარცხით დასრულდა, დიაკოსის სიკვდილმა უბიძგა ბერძნებს, შეექმნათ მითი ეროვნულ საქმეს გმირულად შეწირული მებრძოლის შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:ოსმალეთის ბრძოლები
გუდბაი, ლენინ! (ფილმი)
გუდბაი, ლენინ! (Good bye, Lenin!) — გერმანული ფილმი გდრ-ის გაუქმებაზე, რომელშიც აღწერილია თუ როგორ ცდილობენ და-ძმა ავადმყოფი დედისთვის გდრ-ის იმიტაციას მისი ოთახის ფარგლებში. შედეგად, ფილმის მთავარი გმირები, რომლებიც გდრ-ის გაუქმებას ენთუზიაზმით შეხვდნენ, ქმნიან ვირტუალურ გდრ-ს, რომელიც ასახავს მათ გაუმართლებელ მოლოდინებს არარსებული სახელმწიფოსგან.
სიუჟეტი
გდრ-ის ტიპური ოჯახის ბედნიერება ინგრევა, როდესაც მამა მიდის მივლინებაში და აღარ ბრუნდება. ის დასავლეთ გერმანიაში გაიქცა. დედას, კრისტინა კერნერს, უწევს შტაზის აგენტების კითხვებზე პასუხის გაცემა, რის შემდეგაც იგი რამდენიმე კვირას ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში ატარებს, სადაც მოსიყვარულე შვილები აკითხავენ. საავადმყოფოდან გამოწერის შემდეგ კრისტინა პირად ცხოვრებაზე უარს ამბობს და საკუთარ თავს უძღვნის ბავშვების აღზრდას სოციალიზმის იდეალებზე.
1989 წლის ოქტომბერში ბერლინში იწყება ანტიკომუნისტური დემონსტრაციები, რომელშიც კრისტინას ვაჟი ალექსიც იღებს მონაწილეობას. კრისტინა შეესწრება, თუ როგორ სცემეს და დააპატიმრეს პოლიციელებმა ალექსი, შოკისგან გულის შეტევა დაემართება და კომაში ვარდება. ალექსი თავს დამნაშავედ გრძნობს. ბევრ დროს ატარებს საავადმყოფოში უგონო დედასთან, სადაც გაიცნობს ახალგაზრდა მედდას რუსეთიდან.
სანამ ალექსი და მისი და, არიანა, საავადმყოფოში დედას უვლიან, ქვეყანაში დრამატული ცვლილებები ხდება: გადადგა ერიხ ხონეკერი, გდრ-ი გაუქმდა, ბერლინის კედელი დაინგრა და აღმოსავლეთში შემოაბიჯა კაპიტალიზმმა. შეიცვალა ალექსის და არიანას ცხოვრებაც. ქარხანა, რომელშიც ალექსი მუშაობდა, დაიხურა; არიადნამ სწავლას თავი დაანება და მუშაობა დაიწყო სწრაფი კვების რესტორანში, სადაც დასავლეთ-გერმანელ ბიჭს დაუმეგობრდა. ალექსმა კი დაიწყო ახალი სამსახური, სადაც დასავლელ კოლეგასთან, დენისთან ერთად, სატელიტურ ანტენებს ამონტაჟებს.
8 თვის შემდეგ კრისტინა გონზე მოდის. ექიმებმა გააფრთხილეს ალექსი, რომ მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა ძალიან მძიმეა და მისი აღელვება შეიძლება ფატალური აღმოჩნდეს. ალექსს მაინც გადაყავს დედა სახლში და ცდილობს მისთვის შექმნას გდრ-ის გარემო. ფილმის მეორე ნახევარი ეთმობა ალექსის და არიანას მცდელობებს არ გააგებინონ დედას მომხდარი ცვლილებების შესახებ. ალექსი დიდი წვალებით შოულობს გდრ-ში არსებულ ყავის ქილებს და მასში ყრის ბრაზილიურ ყავას, ასხამს ახალ კონსერვებს ნაგავში ნაპოვნ და გამოხარშულ ქილებში.
უქმდება გდრ-ის მარკა. ფულის გადაცვლისათვის მოქალაქეებს ცოტა დრო აქვთ. ალექსმა და არიანამ გადაქექეს სახლი, მაგრამ ვერსად იპოვეს დედის შემნახველი სალაროს წიგნაკი. ბოლოს ჰკითხეს დედას ფულზე, აღმოჩნდა რომ მას საგანგებო სამალავი ჰქონდა, მაგრამ არ ახსოვს სად აქვს დამალული ფული, ხოლო, როდესაც გაახსენდება, გადაცვლის ვადა უკვე ამოწურულია. გულგატეხილი ალექსი სახლის სახურავიდან ყრის დედის გაუფასურებულ დანაზოგებს.
ერთ დღეს დედამ ალექსს ტელევიზორის მის ოთახში დადგმა მოთხოვა. ალექსმა ტელევიზორი ვიდეო მაგნიტოფონს მიუერთა და თავის მეგობართან, დენისთან ერთად, რომელსაც რეჟისორობის ამბიციები ჰქონდა, წერს და ამონტაჟებს გდრ-ის საინფორმაციო გამოშვებებს. ალექსი ცდილობს დედისთვის მისაღებ ფორმებში ახსნას სახლების კედლებზე გამოჩენილი აბრები. კრისტინა იწყებს სიარულს და ხედავს უამრავ დასავლურ მანქანებს, რასაც ალექსი ასევე ხსნის დასავლეთიდან წამოსული ლტოლვილებით.
აგარაკზე კრისტინა გამოუტყდება შვილებს, რომ მან იცოდა მათი მამის წასვლის ამბავი, მას ნორმალურად მუშაობის საშუალებას არ აძლევდნენ და დასავლეთში გადასვლის შანსის ხელიდან გაშვება არ უნდოდა. კრისტინა და ბავშვებიც უნდა წასულიყვნენ, მაგრამ მან ვერ გაბედა ეს. მამა წერილებს იწერებოდა, რომლებიც სამზარეულოს კარადის უკან არის დამალული. იმავე საღამოს კრისტინას მეორედ დაემართა ინფარქტი.
ალექსმა მამა იპოვა და მოიყვანა საავადმყოფოში დედასთან დასამშვიდობებლად. მან ნახა ტაქსისტი, რომელიც გასაოცრად ჰგავდა ზიგმუნდ იენს, პირველ გერმანელ კოსმონავტს. იგი მოელაპარაკა მას და დენისის დახმარებით ახალი ტელესიუჟეტი გადაიღეს იმაზე, თუ როგორ გახდა ზიგმუნდი გდრ-ის ახალი კანცლერი და გადაწყვიტა საზღვრების გახსნა. კრისტინა მალე მოკვდა, ისე, რომ არ უთხრა ალექსს, რომ მედდა ლარამ ყველაფერი უამბო კედლის დანგრევასა და ქვეყნის გაერთიანებაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანული ფილმები კატეგორია:2003 წლის ფილმები
ქთულჰუს ძახილი
ქთულჰუს ძახილი (The Call of Ctulhu) 一 ამერიკელი მწერლის, ჰაუარდ ფილიპს ლავკრაფტის მოკლე მოთხრობა, რომელზე მუშაობაც ავტორმა 1926 წელის ზაფხულში დაასრულა, თუმცა 1928 წლამდე არ გამოცემულა.
ინსპირაცია
ცნობილია, რომ ნაწარმოებზე გავლენა სხვა არაერთმა ლიტერატურულმა ნაწარმოებმა თუ გარემოებამ იქონია. ერთი ვერსიით, მოთხრობის პირველი თავი თავად ავტორის სიზმრითაა შთაგონებული, რომელიც მან 1919 წელს იხილა.
ლავკრაფტის ბიოგრაფის, სუნანდ ჯოშის თქმით, ამ მოთხრობის ერთ-ერთ უმთავრეს შთაგონებას გი დე მოპასანის 1887 წლის მოთხრობა 一 ორლა 一 წარმოადგენს, რომელიც თავად ავტორმა საკუთარ ნაშრომში, ზებუნებრივი საშინელება ლიტერატურაში, მიმოიხილა. სხვა წყაროს მიხედვით, ნოველაზე გავლენა იქონია ართურ მაჩენის მცირე ზომის ნაწარმოებმა, რომანი შავი ბეჭდის შესახებ.
მკვლევარი რობერტ პრაისი ამტკიცებს, რომ ქთულჰუს მითოსი ინსპირირებულია ალფრედ ტენისონის 1830 წლის სონეტით, სახელწოდებით „კრაკენი“, რადგან ორივე მათგანი მიუთითებს გიგანტურ არსებაზე, რომელიც მიძინებულია ოკეანის ფსკერზე. ედურად გიმონტი ამტკიცებდა, რომ ჰერბერტ უელსის ნაწარმოებმა 一 სამყაროთა ომი 一 არანაკლებ დიდი გავლენა იქონია ნაწარმოების სტრუქტურაზე: ავტორი უძველეს ღვთაებებთან დაკავშირებული ისტორიების ფონზე ქმნის მითოლოგიურ პასაჟს და თავად ქთულჰუს მარსიანელთა მოდელზე აგებს.
შაჰ-ჯაჰანი
შაჰ-ჯაჰანი სამყაროს მმართველი, 1628 წლამდე უფლისწული ხურამი (დ. 5 იანვარი, 1592, ლაჰორი —  გ. 22 იანვარი 1666, აგრა) — დიდ მოგოლთა მე-5 იმპერატორი 1628-1658 წლებში, განადიდა საკუთარი სახელი თაჯ-მაჰალის აგებით.
ბიოგრაფია
შაჰ-ჯაჰანი იყო თემურ ლენგის (1336-1405) შთამომავალი, იმპერატორ ჯაჰანგირის მესამე ვაჟი. 1612 წელს დაქორწინდა მუმთაზ-მაჰალზე, რომელიც იმპერატორ ჯაჰანგირის მეუღლის დედოფალ ნურ ჯაჰანის ძმის შვილი იყო. ამ ქორწინებამ შაჰ ჯაჰანს მოუტანა სამეფო ტახტისათვის ბრძოლის მეტი შანსები. 1622-1625 წლებში უფლისწული ხურამი აუჯანყდა საკუთარ მამას, ჯაჰანგირს. უფლისწული დამარცხდა, მაგრამ მამამ შეიწყალა იგი. ჯაჰანგირის სიკვდილის შემდეგ, უფლისწულმა მიიღო ნურ-ჯაჰანის ძმის მხარდაჭერა და 1628 წელს სათავეში ჩაუდგა დიდ მოგოლთა იმპერიას. მან თავი იმპერატორად გამოაცხადა აგრაში და მიიღო სამეფო სახელი შაჰ-ჯაჰანი.
შაჰ ჯაჰანის მეფობა გამოირჩეოდა დეკანის რაჯების წინააღმდეგ დიდ მოგოლთა იმპერატორების ბრძოლებში ყველაზე თვალსაჩინო წარმატებებით. 1636 წელს მისი სახელმწიფოს შემადგენლობაში შევიდა აჰმადნაგარი, ხოლო გოლკონდამ და ბიჯაპურმა იკისრეს მდიდარი ხარკი. შაჰ ჯაჰანმა შეძლო საზღვრების გაფართოება ჩრდილო-დასავლეთითაც, სადაც 1638 წელს მოგოლები დაეუფლნენ სეფიანთა ირანის ციხე-სიმაგრე ყანდაარს. 1646 წელს შაჰ ჯაჰანის ძალებმა მიაღწიეს ბალხას და ბადახშანს თანამედროვე ტაჯიკეთში. ძლიერების მწვერვალზე შაჰ ჯაჰანმა თავისი ქვეყნის დედაქალაქი გადაიტანა აგრადან დელიში, სადაც მან ააგო ახალი ქალაქი შაჰჯაჰანაბადი.
მმართველობის დასასრულს შაჰ ჯაჰანს სეფიანებთან ბრძოლებში მარცხის გადატანა და ტერიტორიების დაკარგვა მოუწია. 1649 წელს ყანდაარი აბას II-ის სარდლობით დაიბრუნეს სპარსელებმა.
1658 წელს გავრცელდა ხმები შაჰ ჯაჰანის გარდაცვალების შესახებ. მის ვაჟებს შორის დაიწყო ბრძოლა პირველობისთვის, რომელთა შორის გაიმარჯვა აურანგზებმა. მან საკუთარი მამა ციხეში გამოჰკეტა (ლეგენდის თანახმად — განძსაცავში), სადაგ იგი გარდაიცვალა 1666 წელს.
ისტორიკოსთა შორის არ არსებობს ერთიანობა შაჰ ჯაჰანის მოღვაწეობის შეფასებაში. მიუხედავად იმისა, რომ მისი სასახლე და ქმნილებანი ყველაზე მეტად აოცებდა ევროპელებს და მიუხედავად იმისა, რომ სწორედ შაჰ ჯაჰანს ეკუთვნოდა ისეთი ძვირფასეულობა, როგორიცაა ცნობილი კოჰინური და თემურის ლალი, არ შეიძლება უარვყოთ, რომ სპარსეთთან მისმა წარუმატებელმა ომებმა შეარყია იმპერიის სიძლიერე და დააყენა ფინანსური კრახის წინაშე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დიდ მოგოლთა იმპერატორები კატეგორია:თემურიდები კატეგორია:დამხობილი მონარქები კატეგორია:დაბადებული 1592 კატეგორია:გარდაცვლილი 1666 კატეგორია:დაბადებული 5 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 22 იანვარი
იორი
იორი (Qabırlı; ისტ. სახელწოდებები: კამბისი, ქაბრი, ღანუხი, მცირე ალაზანი ) — მდინარე საქართველოსა და აზერბაიჯანში. სათავეს იღებს კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე, მწვერვალ ბორბალოსთან, ზღვის დონიდან 2600 მ სიმაღლეზე. ზემოწელში მიედინება ხეობაში, შუაწელზე კვეთს სამგორის ქვაბულს და ერთვის მინგეჩაურის წყალსაცავს. წარსულში იორი უერთდებოდა მდინარე ალაზანს მარჯვენა მხრიდან. ივრის სიგრძეა 320 კმ, აუზის ფართობი — 4650 კმ². საზრდოობს ძირითადად თოვლისა და წვიმის წყლებით. ივრის მარცხენა შენაკადებია: საგამი, გომბორი, ორვილი, ლაფიანხევი; მარჯვენა — ხაჩრულა, ქუსნო, აძეძი, გორანა და სხვა. ქვემო დინებაში აქვს დროებითი შენაკადები. წყლის საშუალო ხარჯი შესართავიდან 43 კმ-ში 12 მ³/წმ.
იორი სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებისაა. ივრის ხეობას დასაწყისში აქვს ვიწრო და ღრმა მთის ხეობის ფორმა, შემდგომ იგი გადადის თიანეთის ვაკეში, მასში ჩამდინარე ორი შენაკადით — ქუსნოთი და საგამით, მთავრდება სიონის ხეობით, სადაც სიონის წყალსაცავია შექმნილი. მდინარე იორი ივრის ზეგანს ორ: იორი-ალაზნის და იორი-მტკვრის ნაწილად ყოფს. ივრის მარცხენა ნაპირზე გავრცელებულია ნეშომპალა-სულფატური და დამარილიანებული მიწები.
იორზე აგებულია მარეგულირებელი სიონის წყალსაცავი. ივრის წყლით შეიქმნა თბილისის ზღვა. მდინარე ივრის ქვემო დინებაში გაშენებულია დალის მთის წყალსაცავი, რომლის წყლის მოცულობა უდრის 140,0 კმ³-ს. ივრის წყლით ირწყვის 90 ათ. ჰა-ზე მეტი ფართობი ივრის ზეგანზე. მდინარეზე აგებულია რამდენიმე სარწყავი სისტემა, რომელთაგან მთავარია სამგორის ზემო და ქვემო მაგისტრალური არხები.
ეტიმოლოგია
იორი ძველ ლიტერატურულ და ისტორიულ წყაროებში სხვადასხვა სახელით არის აღნიშნული. ვახუშტი ბაგრატიონი მას მცირე ალაზნად მოიხსენიებს და ამის საფუძველზე სახელწოდების ეტიმოლოგიურ ახსნასაც იძლევა: „ხოლო არს ქვეყანასა ამას შინა უდიდესნი მდინარენი ალაზანი და მცირე ალაზანი ანუ იორი, რომელთა მოიგეს სახელნი ალონის გამო, არამედ იორი გაორებისათჳს, ვინაიდგან აქუთ სახელი ერთი — იორა ამ მდინარემ“.
ამდენად, ხალხის წარმოდგენით მდინარე ალაზანმა იორა, ესე იგი ორად გადაიქცა. ვახუშტის ეს აზრი იორის სახელწოდების წარმოშობის შესახებ, როგორც ვარაუდობენ, ინტერეს მოკლებული არ უნდა იყოს. აღსანიშნავია, რომ მდინარე ალაზნის სახელი კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის გადაღმა მდინარეებსაც ჰქვიათ: პირიქითის, გომეწრის, ხისოს ალაზანი (მსგავსად არაგვისა, როდესაც თერგსაც არაგვი ერქვა). მინი|მტკვარი, ალაზანისა და იორის შესართავის ფრაგმენტი 1941 წლის ხუთვერსიანი რუკიდან დიონ კასიუსი II საუკუნისათვის იორს კამბისის სახელით იხსენიებს, ე. ი. კამბეჩოვანის მდინარე. გარდა ამისა, კამბისის სახელით არის მოხსენიებული ეს მდინარე სტრაბონთან, ამიანე მარცელინუსთან, პომპონიუს მელასთან, 1826 წლის უცხოურ რუკაზე და სხვა. ქართულ წყაროებში იგი „მცირე ალაზნის“ ან „პატარა ალაზნის“ სახელით არის მოხსენიებული. თუმცა, გვხვდება „ღანუხიც“. იოანე ბაგრატიონთან, ზოგ ხელნაწერებში და სხვა გვიანი პერიოდის უცხოური წყაროები იორს „კაბურის“, „ყაბრის“ სახელით იხსენიებენ. ეს სახელი რბილად გამოთქმული ქაბრის სახეცვლაა, რომელიც ცნობილია თათრულ წყაროებში იორის ქვემო ნაწილი. იბრაჰიმ ფეჩევიც ქაბრს იხსენიებს.
სახელწოდება იორის წარმოშობის შესახებ თითქმის ყველა მკვლევარი ვახუშტი ბაგრატიონს ეთანხმება — ალაზანმა იორა, ე. ი. ორივე მდინარე დიდი მთა ბორბალოს კალთებიდან იღებს სათავეს, ორად გადაიქცა.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის მდინარეები კატეგორია:კახეთის მხარის მდინარეები კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთის მხარის მდინარეები
შავდია
საკუთარი სახელი შავდია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ხევი (ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი)
ხევი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ხევი, ბჟოლიეთი, ბუქსიეთი). მდებარეობს მდინარე გუბაზეულის მარჯვნივ, ზღვის დონიდან 250 მ. ჩოხატაურიდან 15 კმ, საჯავახოდან 35 კმ. სოფელში დგას წმინდა ნიკოლოზის სახელობის ეკლესია და ბუღარა მამალაძის ძეგლი. სოფელში არის საჯარო სკოლა. სოფელში გადის ჩოხატაური-ბახმაროს საავტომობილო გზა.
ისტორია
1970-იან წლებში წყალტუბოს არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ სოფელში, სატობისყელის და გუბაზეულის შესართავთან გამოავლინა ადრე ნეოლითური ნამოსახლარი, აღმოჩენილია ადრე-ბრინჯაოს ხანის განძი. XVI საუკუნეში სოფლის მოსახლეობა მხოლოდ 1 კომლი იყო, თეიმურაზ სალუქვაძის ოჯახი. სოფელი როსტომ გურიელმა შესწირა ბიჭვინთის ღვთისმშობელს. სოფლის ძველი სახელია მამალაძე. ამ გვარის წარმომადგენელი იყო ბუღარა მამალაძე, რომელიც უკანასკნელი გურიელების დროს ცხოვრობდა, როცა ხევში სულ 6 კომლი სახლობდა.
1870-იან წლებში ხევის მოსახლეობა 100 კომლამდე იყო გაზრდილი. შედიოდა ერკეთის სასოფლო საზოგადოებაში. 1919 წელს შეიქმნა ხევის თემი. საბჭოთა პერიოდში გავრცელებული იყო მეჩაიეობა და მეცხოველეობა. მოქმედებდა ბიბლიოთეკა, კლუბი, საავადმყოფო, აფთიაქი, კავშირგაბმულობის განყოფილება.
მოსახლეობა
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 205 ადამიანი.
ბუღარა მამალაძის ძეგლი
thumb|300 პქ|ბუღარა მამალაძის ძეგლი ბუღარა იცავდა სოფელსა და გუბაზეულის ხეობას თავდასხმებისაგან, რომელთა მიზანი გოგო-ბიჭების გატაცება და ოსმალეთის იმპერიაში გაყიდვა იყო. ბუღარამ ბევრი გამტაცებელი მოკლა და მანვე გაანადგურა ახმედ-ბეგ ხიმშიაშვილის მეკობრული რაზმი 1819 წელს.
გადმოცემის მიხედვით ბუღარა მამალაძე თურმე ტანად არც თუ ისე მაღალი ყოფილა, მაგრამ გოლიათურად ღონიერი იყო და მჭექარე ხმა ჰქონდა. გადმოცემის თანახმად, მისი ყიჟინა ახლო-მახლო სოფლებს სწვდებოდა, თუ სადმე ორსული ქალი იყო, აუცილებლად მუცელი მოეშლებოდაო. ამიტომ მას ხშირად აფრთხლილებდნენ, ამა და ამ ადგილას ფეხმძიმე ქალი არისო.
ქვაიჯვარა
სოფელ ხევში, საქორისთავში, სასაფლაოზე შემორჩენილია რამდენიმე საუკუნოვანი ქვის ჯვარი ქვაიჯავარა. ჯვარი დასვენებული იყო ჩოხატაურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში 2000 წლამდე. 2000 წელს სოფლის მოსახლეობის მოთხოვნით ის დააბრუნეს სოფელ ხევში სასაფლაოზე.
სქოლიო
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Solenopsis nickersoni
Solenopsis nickersoni — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სვიატოპოლკ I
სვიატოპოლკ I ვლადიმირის ძე, ნათლობაში პეტრე, ძველ რუსულ ისტორიოგრაფიაში — სვიატოპოლკ წყეული (მიახლ. 979—1019) — ტუროვის მთავარი (988), შემდეგ კი კიევის მთავარი 1015—1016 და 1018—1019, კიევის რუსეთის მმართველი.
წარმოშობა
"პირველ მატიანეში" «Повесть временных лет» (მეორენაირად "ნესტორის მატიანე") მოთხრობილია, თითქოს ის გააჩინა ბერძენმა ქალმა, კიევის მთავარის იაროპოლკ სვიატოსლავის ძის ქვრივმა, რომელიც იაროპოლკის ძმას და მკვლელს ვლადიმირ I დიდს სვიატოსლავის ძეს ჰყავდა. მატიანე ამბობს რომ, ბერძენი ქალი მაშინ უკვე იყო ფეხმძიმედ (бе не праздна), ასე რომ, მისი მამა იყო იაროპოლკი. მიუხედავად ამისა ვლადიმირი მას საკუთარ კანონიერ შვილად თვლიდა (ყველაზე უფროსად) და მისცა მას საუფლისწულო მიწა ტუროვი. მემატიანე სვიატოპოლკს უწოდებს ორი მამის შვილს (от двою отцю) და ქარაგმით მიანიშნებს მთავრის მომავალ ბედზე: «от греховного плод злой бывает» ცოდვილობისაგან ნაყოფი ავი გამოდისო. არ არის გამორიცხული, რომ ეს ისტორია მოგვიანებით იყოს შეთხზული ლეგენდების საფუძველზე; უძველესი ნოვგოროდის მატიანის ტექსტში მიწერების გარეშე სვიატოპოლკს მოიხსენებს ვლადიმირის ვაჟად, ასევე წერს ტიტმარ მერზებურგელი. იყო ასევე ჰიპოტეზა, რომ სვიატოპოლკი არ იყო ბერძენი ქალის ვაჟი, არამედ ჩეხინის «чехини», ვლადიმირის ერთ-ერთ პირველი ცოლის შვილი.
ამავე ნაწარმოებში ("Повесть временных лет") ვლადიმირის მეორე ვაჟი იაროსლავი, რომელიც გახდა კიევის დიდი მთავარი იაროსლავ ბრძენი, დაყენებულია სვიატოპოლკის წინ. ნოვგოროდის პირველ მატიანეში იაროსლავ ბრძენს უჭირავს მეოთხე პოზიცია, რომელიც ისტორიკოსების აზრით უფრო შეეფერება სინამდვილეს. გავრცელებული ჭორი სვიატოპოლკის ორი მშობლისაგან დაბადების შესახებ იძლევა საფუძველს ჩავთვალოთ რომ, ის დაიბადა ვლადიმირ I-ის კიევში შესვლის 7—9 თვის შემდეგ 978 წლის ივნისში, შესაბამისად სვიატოპოლკი შეიძლება დაბადებულიყო 979 წლის დასაწყისში.
ქორწინება
სვიატოპოლკი დაქორწინებული იყო პოლონეთის მთავრის ბოლესლავ I მამაცის ქალიშვილზე (Bolesław I Chrobry). ის გაჩნდა მისი მესამე ქორწინებიდან ემგილდასთან სადღაც 991—1001 წწ. შორის (პირველ თარიღთან ახლოს) და გარდაიცვალა 14 აგვისტოს 1018 წ. მკვლევარების უმრავლესობა ქორწინებას ათარიღებენ 1013—1014 წწ., რადგან ითვლება რომ ეს მოხდა ზავის, მშვიდობის შედეგად, რომელიც დადებული იქნა პოლონეთთან, ბოლესლავის წარუმატებელი ლაშქრობის შემდეგ. სვიატოპოლკი ტუროვის ტახტზე იყო მიახლოებით 990 წლიდან, მისი მიწები ესაზღვრებოდა პოლონეთს და ამიტომაც სწორედ ის აირჩია ვლადიმირ I-მა როგორც პოლონეთის პრინცესის საქმრო.
მმართველობა და ძმების მკვლელობა
ვლადიმირის სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ის კიევში დაპატიმრებული იყო თავის მეუღლესთან, პოლონეთის მთავრის ქალიშვილთან (პოლონეთის მეფის ბოლესლავ I მამაცის ქალიშვილი) და ცოლის საულიერი მამასთან, კოლობჟეგის (კოლბერგის) ეპისკოპოს რეინბერნთან ერთად, რომელიც ციხეში გარდაიცვალა. დაპატიმრების მიზეზი ალბათ, იყო ვლადიმირის განზრახვა ტახტი დაეტოვებინა საყვარელი ვაჟისათვის წმ. ბორის - როსტოვის მთავარს; აღსანიშნავია, რომ ვლადიმირის სხვა უფროსი ვაჟი, ნოვგოროდის მთავარი იაროსლავ ბრძენი ამავე დროს ასევე აუჯანყდა თავის მამას.
ვლადიმირის სიკვდილის შემდეგ 15 ივლისი 1015 წელი, სვიატოპოლკი სხვა ძმებთან შედარებით ყველაზე ახლოს აღმოჩნდა კიევთან ახლოს, გამოვიდა საპყრობილედან და ყოველგვარი სიძნელეების გარეშე ავიდა ტახტზე; მას ხალხმაც დაუჭირა მხარი და ბოიარებმაც, რომლებიც მის გარემოცვას წარმოადგენდნენ კიევის ახლოს ვიშგოროდში.
კიევში სვიატოპოლკმა მოასწრო ვერცხლის ფულის გამოშვება сребреник (ცნობილია 50 ასეთი მონეტა), რომელიც ჰგავს ვლადიმირ I დიდის ცერებრიანიკს. რომლის ავერსზე გამოსახულია მთავარი წრიული წარწერით: «Святополк на столе [престоле]» "სვიატოპოლკი ტახტზე". რევერსზე: მთავრის ნიშანი ორკბილის სახით რომლის მარცხენა ბოლო ჯვრით თავდება, და წარწერა: «А се его серебро» "ეს მისი ვერხლია". ზოგ მონეტაზე სვიატოპოლკი მოხსენებულია მისი თავისი ქრისტიანული სახელით პეტროს ან პეტორ.
ამავე ერთი წლის განმავლობაში მოკლულ იქნა სვიატოპოლკის სამი ძმა — როსტოვის მთავარი წმ. ბორისი, მურომის მთავარი წ. გლები და დრევლიანის მთავარი სვიატოსლავ ვლადიმირის ძე. მემატიანე ადანაშაულებს სვიატოპოლკს ძმების ბორისისა და გლების მკვლელობის ორგანიზაციაში, რომლებიც იაროსლავის დროს იყნენ ცნობილნი როგორც წმინდა წამებულნი და იყვნენ მამის მკვლელის მკვიდრი შვილები. მატიანის მიხედვით, სვიატოპოლკმა ვიშგოროდიდან გააგზავნა ხალხი ბორისის მოსაკლავად, როცა გაიგო რომ ძმა ჯერ კიდევ ცოცხალი იყო. გლები მატიანის მიხედვით მან მამის სახელით მოიწვია კიევში, ხალხი გააგზავნა და გზაში მოაკვლევინა. სვიატოსლავი დაიღუპა, როდესაც ცდილობდა უნგრეთში გაქცეულიყო მკვლელებისაგან თავის დასაღწევად.
არსებობს სხვა ვერსიებიც ამის შესახებ. კერძოდ კი, სკანდინავიური საგა ეიმუნდის შესახებ სადაც მოიხსენიება ომი კონუნგ იარისლეიფსა (იაროსლავი) და მის ძმას ბურისლეიფს შორის, სადაც იარისლეიფმა დაიქირავა ვარიაგები ძმასთან საბრძოლველად და შედეგად იმარჯვებს. სახელი ბურისლეიფი ბევრის მიერ იდენტიფიცირდება ბორისთან, სხვა ვერსიის ეს არის პოლონეთის მეფის ბოლესლავ მამაცის სახელი.
იაროსლავთან ბრძოლა
დაიწყო ბრძოლა ხელისუფლების ხელში ჩასაგდებად სვიატოპოლკსა და იაროსლავს შორის. 1016 წელს იაროსლავი წამოვიდა ძმის წინააღმდეგ ნოვგოროდისა და ვარიაგების ჯარებით. ჯარები ერთამანეთს შეხვდნენ ლუბეჩთან დნეპრზე, ვერც ერთი მხარე დიდი ხნის განმავლობაში ვერ ბედავდა პირველი გადასულიყო მდინარე და შეტევაზე გადასულიყო. ბოლოს კი იაროსლავმა დაიწყო შეტევა, რომელმაც გამოიყენა მომენტი როცა სვიატოპოლკი ქეიფობდა. კიევის მთავრის ჯარი გატეხილ იქნა და მდინარეში ჩაყარეს, იაროსლავი დაეპატრონა კიევს.
დამარცხებული მთავარი პოლონეთში გადავიდა, სადაც სიმამრს მეფე ბოლესლავ I-ს დახმარება სთხოვა. 1018 წელს პოლონელებისა და პეჩენიგების დახმარებით სვიატოპოლკი ბოლესლავი დაიძრნენ ლაშქრობით კიევზე. ჯარები ერთმანეთს მდინარე ბუგზე შეხდნენ სადაც, პოლონელებმა ბოლესლავის მეთაურობით დაამარცხა ნოვგორედელები, იაროსლავი ისევ ნოვგოროდში გაიქცა.
სვიატოპოლკმა ისევ დაიკავა კიევი. ბოლისლავის ჯარის (რომლებიც რუსულ ქალაქებში იდგნენ) შენახვა სვიატოპოლკმა არ ისურვა, ამიტომ მან გაწყვიტა კავშირი და პოლონელები გააძევა კიევიდან. ბოლესლავთან ერთად ბევრი ბოიარი წავიდა კიევიდან. ერთ წელზე ნაკლებ დროში ის სამხედრო ძალის გარეშე დარჩა, და ის იძულებული შეიქნა ისევ გაქცეულიყო კიევიდან როდესაც ვარიაგებთან ერთად იაროსლავი დაბრუნდა კიევში. კიევის მთავარმა მოუხმო სხვა მოკავშირეებს, პეჩენეგებს, და იმედოვნებდა მათი დახმარებით ძალაუფლების დაბრუნებას. გადამწყვეტ ბრძოლაში მდინარე ალტეზე (1019) მან განიცადა საბოლოო მარცხი. მარცხის შემდეგ სვიატოპოლკი გაიქცა პეჩენეგებთან, და მისი შემდეგი ბედი არ არის აღწერილი მატიანეში. ნესტორის მატიანის მიხედვით კი («Повести временных лет»), ძმების მკვლელი დასჯილი იქნა დამბლით და შეშლილობით: «…и расслабишася кости его, не можааше седети, несяхут и на носилех» — და გარდაიცვალა გაქცევის დროს. მისი გარდაცვალების ადგილი აღნიშნულია შემდეგნაირად ლიახებსა და ჩახებს შორის «между ляхы и чахы», ბევრი მკვლევარი ამ შენიშვნას არ აღიქვამენ უშუალოდ როგორც გეოგრაფიულ საზღვარს ჩეხეთსა და პოლონეთს შორის არამედ როგორც გამოთქმა «ღმერთმა იცის სად».
არსებობს ისლანდიური საგა «საგა ეიმუნდეზე», რომელიც მოგვითხრობს სამ ძმას შორის ბრძოლაზე: ბურიცლავი, რომელსაც სვიატოპოლკთან აიგივებენ, იარიცლეივი (იაროსლავ ბრძენი) და ვარტისლავი, რომელსაც პოლოცკის მთავართან ბრიაჩისლავ იზიასლავის ძესთან აიგივებენ, იაროსლავის და სვიატოპოლკის ძმისშვილთან და არა ძმასთან.