cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კაროლინა ვიგურა
ჟურნალისტიკა, კომენტარები და ესეები
მის ყველაზე მნიშვნელოვან ჟურნალისტურ ინტერვენციებს შორის არის The Guardian-ში გამოქვეყნებული ესე პოლონეთის შესახებ 2016 წლის შემდეგ, სადაც ის ამტკიცებდა, რომ კანონისა და სამართლიანობის გამარჯვება პოლონეთში 2015 წელს ფართო იმედგაცრუების შედეგი იყო და 2015-მდე პერიოდთან დაბრუნება არ იქნებოდა სასურველი. ორი ესეი The New York Times-ში, რომელიც მან დაწერა იაროსლავ კუისთან ერთად. პირველი, სახელწოდებით „ლიბერალური დამარცხების წინააღმდეგ“ - პოლიტიკაში იმედის მომხრე. „ლიბერალიზმი ნიშნავს ინდივიდის თავისუფლების რწმენას, ამიტომ ითხოვს ხალხის ნდობას. ამასაც ოპტიმიზმი სჭირდება. იმისათვის, რომ არ ჩავვარდეთ სახიფათო დეტერმინიზმში ან კონტრპროდუქტიულ თავდაცვაში, უნდა გვახსოვდეს, რომ ლიბერალური დემოკრატიების უდიდესი წარმატებები წარმოიშვა იმედიდან“ - წერდნენ კუისი და ვიგურა. მეორეში - „გსურთ ევროპის გადარჩენა? ისწავლეთ პოლონეთიდან“, წერდნენ: „მართალია, რომ დემოკრატია დაზარალდა კანონისა და სამართლიანობის პირობებში, მაგრამ არის კიდევ ერთი ამბავი პოლონეთზე, რომელიც უნდა ითქვას, ერთი იმის შესახებ, თუ როგორ სწავლობენ ლიბერალები დემოკრატიისთვის ბრძოლას“ და აღწერილია ახალი სტრატეგიები, რომლებსაც ლიბერალი პოლიტიკოსები იგონებდნენ პოპულიზმთან ბრძოლაში პოლონეთში.
საზოგადოებრივი საქმიანობა
კაროლინა ვიგურა არის პოპულარული საჯარო გამომსვლელი, რომელიც ძირითადად კონცენტრირებულია ემოციებზე პოლიტიკაში, ნაციონალურ პოპულიზმს, ლიბერალურ დემოკრატიას, პოლონეთსა და პოლონეთ-გერმანიის ურთიერთობებზე. ბოლო წლებში იგი მიწვეული იყო როგორც პანელისტი და მთავარი მომხსენებელი ათენის დემოკრატიის ფორუმზე.
2012-დან 2016 წლამდე ის იყო სტეფან ბატორის ფონდის გამგეობის წევრი. ის ასევე არის ქალთა კონგრესის პროგრამული საბჭოს წევრი და ევროპის ახალი იდეების ფორუმის პროგრამული საბჭოს წევრი 2014 წლიდან.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1980 კატეგორია:პოლონელი სოციოლოგები კატეგორია:პოლონელი ქალი ჟურნალისტები კატეგორია:ქალი ჟურნალისტები კატეგორია:დაბადებული 1 ოქტომბერი კატეგორია:ჟურნალისტები
სიდრა (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი სიდრა შესაძლოა აღნიშნავდეს:
სიდრის ყურე
right|thumb|280px სიდრის ყურე, დიდი სირთი — ყურე ხმელთაშუა ზღვაში, ლიბიის ნაპირთან. ხმელეთში შეჭრილია 115 კმ-ზე. სიგანე შესასვლელთან 465 კმ, სიღრმე 1374 მ-მდე. მოქცევა ნახევარდღეღამურია, სიმაღლე 0,4 მ. ყურის ნაპირზეა ნავსადგურები: ბენღაზი, მარსა-ელ-ბურეიკა, ელ-სიდერი.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:აფრიკის ყურეები
ლარჩვალი
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 95 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ცაგერის მუნიციპალიტეტის სოფლები
კახის წითელი
კახის წითელი — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში ჰერეთიდან.
1956 წელს ერთადერთი ძირი აღმოაჩინეს კახის რაიონის გაველურებულ ვენახებში. ამჟამად საკოლექციო ჯიშია.
კახის ვარდისფერი
კახის ვარდისფერი — ქართული აბორიგენული ვარდისფერყურძნიანი სასუფრე ვაზის ჯიში ჰერეთიდან.
ნაპოვნია ისტორიულ ჰერეთში, სოფელ მეშაბაშის ახლოს, ძველ ვენახში.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე ქეჩისებრად ძლიერადაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანიდიდი ზომისაა, ცილინდრული ფორმის, იშვიათად მხრიანი, თხელია. მარცვალი მსხვილია, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, მოწითალო-მოვარდისფრო. კანი მკვრივი აქვს, ცვილისებრი ნაფიფქით საშუალოდ დაფარული. რბილობი ხორციანი და კნატუნაა, წვენი უფერული, გემო სსასიამოვნო და ჰარმონიული, კრგად გამოხატული ჯიშური არომატით.
კახის ვარდისფერი საშუალო ზრდის ვაზია. სავეგეტაციო პერიოდი 160-164 დღეა. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს შედის. საჰექტარო მოსავლიანობა 8.6 ტონაა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18.33-19.5%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6.4 გ/ლ-ს.
მტევანი და მარცვალი გამოირჩევა ლამაზი გარეგნობითა და სასიამოვნო გემოთი. ჯიში ადგილობრივი სასუფრე მიმართულებისაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჰერეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის ვარდისფერყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
კახის წითელი
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე დაფარულია საკმაოდ სქელი ქეჩისებრი შებუსვით. ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალო ზომის აქვს, კონუსური ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, საშუალო სიმკვრივის. მარცვლები საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან სუსტად ოვალური, მუქი წითელი ელფერით, სქელკანიანი, ცვილისებრი ფიფქით ოდნავ დაფარული. რბილობი ოდნავ კვრივი და წვნიანია.
ჯიში საშუალოზე მცირემოსავლიანია. მტევნის წონა 250 გრამია. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 20%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7-8 გ/ლ-ს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჰერეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
იუნიქსის დრო
იუნიქს-დრო ან POSIX დრო (Unix time) — დროის აღწერის სისტემა, რომელიც გვაძლევს ფარდობით დროს იუნიქსის დაარსების დროსთან (1970 წლის 1 იანვრის შუა ღამე) მიმართებაში. იუნიქსის დრო მიმდინარე მომენტში რიცხობრივად ტოლია 1970 წლის 1 იანვრიდან გასული წამების რაოდენობის. მაგალითად, 2012 წლის 2 ივლისს 21:11:38 საათზე იუნიქსის დრო არის 1341249098.
2038 წლის 19 იანვარს 03:14:08-ზე 32 ბიტიანი time_t ცვლადის გადავსება მოხდება. ამ პრობლემის აღმოფხვრა შესაძლებელია დროის შენახვის 64 ბიტიან ცვლადზე გადასვლით, ეს ცვლადი კი უახლოესი 300 მილიარდი წლის მანძილზე სრულიად საკმარისი იქნება.
იუნიქსის კლონ სისტემებში იუნიქსის დროის გაგება ამ ბრძანებით შეიძლება: date +%s
დრო კატეგორია:კალენდარი
ილიასი (ასტურია)
ილიასი  — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ასტურიის პროვინციის ავილესის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 25,51 კმ². მოსახლეობა — 1018 კაცი (2006 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ასტურიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ასტურიის ქალაქები
ლევონ მალხაზიანი
ლევონ მალხაზიანი (Լևոն Մալխասյան; დ. 1 იანვარი, 1945), ასევე ცნობილი როგორც მალხაზი — სომეხი ჯაზის შემსრულებელი, კომპოზიტორი და პიანისტი, სომხური ჯაზის სცენის ერთ-ერთი ფუძემდებელი და მალხასის ჯაზის კლუბის მფლობელი.
ადრეული ცხოვრება
ცნობილი ჯაზის მუსიკოსი ლევონ მალხაზიანი დაიბადა 1945 წლის 1 იანვარს, ერევანში. მისი მამა, პარუირი, იყო ფურცლების ქარხნის დირექტორი და დედა, ნინა - რუსული ენის მასწავლებელი. მას ჰყავდა ძმა რობერტ მალხასიანი (1935-1955) და და ევგენია მალხასიანი (1938-2017).
მეოთხე კლასამდე ლევონ მალკაშიანი იყო 71 ე სკოლის მოსწავლე, შემდეგ გადავიდა მე-8 სკოლაში. სკოლაში სწავლის დროს, იყო სკოლის კალათბურთის გუნდის კაპიტანი. მან 15 წლის ასაკში დაიწყო ფორტეპიანოზე დაკვრა, თუმცა ოჯახში არავის ჰქონდა მუსიკალური შესაძლებლობები. 1962-1967 წლებში ლევონ მალხასიანი სწავლობდა ერევნის სახელმწიფო ლინგვისტური უნივერსიტეტში რუსული ენისა და ლიტერატურის ფაკულტეტზე, სადაც ის ასევე ხელმძღვანელობდა კალათბურთის გუნდს. უნივერსიტეტის წლებში მან დრამერ არმენ ტუტუნჯაინთან (ცნობილია როგორც ჩიკო) და კონტრაბასისტ არტურ აბრაჰამიანთან ერთად დააარსა ჯაზის ტრიო სახელწოდებით "ლევონ მალხასიანის ტრიო", რომელიც იყო პირველი ჯაზ-ტრიო ერევანში. ჯგუფმა გამართა მცირე კონცერტები "კომპოზიტორთა კავშირის" საკონცერტო დარბაზში, ფილარმონიის დარბაზსა და სხვა ადგილებში. რამდენიმე წლის შემდეგ სამეულს შეუერთდება საქსოფონისტი ალექსანდრე ზაქარიანი.
კარიერა
1968 წელს ჩატარებული საკავშირო ფესტივალის დროს მალკაშიანის გუნდმა მოიგო 1 პრიზი. გარდა ამისა, ლევონ მალხაზიანმა მიიღო „საუკეთესო პიანისტის“ ტიტული, ხოლო ჯგუფმა მოიპოვა პრიზები კატეგორიებში „საუკეთესო დრამერი“ და „საუკეთესო საქსოფონისტი“. 1972 წელს იაროსლავლის საკავშირო ფესტივალზე, ჯგუფმა კვლავ დაიკავა 1 ადგილი და მოიპოვა საუკეთესოს ტიტული ყველა კატეგორიაში. მალკაშიანის გუნდი ასევე მონაწილეობდა სხვადასხვა ფესტივალებში: თბილისში, დონეცკში, მოსკოვში და სხვა. 1964 წლიდან 1980 წლამდე ლევონ მალხაზიანი მღეროდა სხვადასხვა რესტორნებში. 1980 წელს რესტორნებში მუშაობა შეწყვიტა. 1973 წლიდან 1980 წლამდე ლევონი უკრავდა სხვადასხვა ჯგუფებში, მათ შორისაა: „Krunk“, „Tziatzan“, „Serpentine“, და სხვა. „კრუნკის“ ჯგუფში ყოფნის დროს, აქსელ ბაკუნცთან ერთად, ლევონმა დაათვალიერა მთელი საბჭთა სოციალური რესპუბლიკის კავშირის ქვეყნები. 1980 წელს ლევონ მალხასიანმა დააარსა ჰენრიხ იგიტიანის ესთეტიკური ცენტრის პირველი ჯაზ ცენტრი, სადაც იმ პერიოდის თითქმის ყველა ცნობილი ჯაზის მუსიკოსი იკრიბებოდა კონცერტებზე დასასწრებად. 1985 წელს ლევონ მალხასიანის ორგანიზებით ჩატარდა პირველი სამდღიანი ჯაზ-ფესტივალი, რომელიც ჩატარდა ფილარმონიის საკონცერტო დარბაზში, ფესტივალში მონაწილეობდნენ საბჭოთა კავშირის 14 ქალაქის მუსიკოსები. 1986 წელს მან მოაწყო ჯაზ-პანორამა კონკურსი-ფესტივალი, რომლის მეშვეობითაც შეიკრიბა მუსიკოსები მთელი სსრკ-დან. 1996 წელს ლევონ მალხასიანმა მიიღო ნუშიკიანთა ასოციაციის მოწვევა კაფე „არაგასტში“. სამი დღის შემდეგ მან მოიწვია აქსელ ბაკუნცი, შემდეგ არმენ უსუნუნცი კვინტეტი, ხაჩიკ საჰაკიანი, ვაჰაგნ ჰაირაპეტიანი, რომ გაჰყოლოდნენ მას. გარკვეული პერიოდის შემდეგ მან გააცოცხლა კაფე და ის ჯაზ-კლუბად აქცია. ამის შემდეგ ლევონი იწყებს ფესტივალების ორგანიზებას. 1998 წელს გაიმართა ხუთდღიანი ჯაზის საერთაშორისო ფესტივალი, ერევნის ოპერის თეატრში. ამ ფესტივალში მონაწილეობა მიიღეს New York Voices-ის ჯაზ ორკესტრმა, ახალი ორლეანის და სხვა ქალაქების მუსიკოსებმა. 2000 წელს მან მოაწყო მომდევნო ჯაზ-ფესტივალი, მაგრამ ამჯერად ბევრად ფართომაშტაბიანი, ამ ღონისძიების სპეციალური სტუმარი იყო ცნობილი ჯაზის მეფე ჩიკ კორია. 2003 წელს ლევონ მალხასიანმა გამოუშვა თავისი პირველი დისკი. 2006 წელს მე-3 საერთაშორისო ჯაზ ფესტივალის დროს ერევანი მასპინძლობს „Earth, Wind, Fire“-ს, ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ ჯაზ-ჯგუფს მსოფლიოში. 2008 წელს ლევონ მალკასიანი „შარმთან“ ერთად აწყობს არაერთ ღონისძიებას, რომელიც მიეძღვნა სომხური ჯაზის 70 წლისთავს. ამ ერთწლიანი ფესტივალის ფარგლებში ერევანმა უმასპინძლა ცნობილ არტისტებს, მათ შორის არიან: ალ ჟარო, ჯო კოკერი, ჯორჯ ბენსონი, გეორგი გარანიანი, ტომა კატაშვილი, დათო ჯაფარაძე და მრავალი სხვა. ყოველ თვე ტარდებოდა ღონისძიება და იმ წელს აღინიშნა კონსტანტინე ორბელიანის 80 წლის იუბილეც.
Tritonoturris
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
Lasioglossum frenchi
Lasioglossum frenchi — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1904 წელს.
სქოლიო
frenchi
1684
თარიღი უცნობია
*
საქართველო IX-X საუკუნეებში
საქართველო IX-X საუკუნეებში — IX საუკუნეში დაიწყო ქართული სამეფო-სამთავროების ერთიან სამეფოდ ინტეგრაციის პროცესი, რაც X საუკუნის ბოლოს საქართველოს სამეფოს ჩამოყალიბებით და ბაგრატ III-ის გამეფებით დასრულდა.
სამეფო-სამთავროების ჩამოყალიბება
thumb|left|გრიგოლ ხანძთელი
VIII საუკუნის ბოლოს არაბთა სახალიფოს დასუსტების პროცესი დაემთხვა საქართველოში სამეფო-სამთავროების ჩამოყალიბების პროცესს. ერთ-ერთი პირველი ჩამოყალიბდა კახეთის სამთავრო, რომელიც ქართლის საერისმთავროს გამოეყო. კახეთის სამთავროს დაარსება წანარებს უკავშირდება. კახეთის სამტავროს ცენტრი იყო თიანეთი, ხოლო სამთავროს სათავეში ქორეპისკოპოსი ედგა. თავდაპირველად ქორესპიკოპოსი არჩევიტი იყო, შემდგომში ეს თანამდებობა ორი საგვარეულოს, დონაურების და არევმანელების საგვარეულოს ეკავა. VIII საუკუნის II ნახევარში კახეთის აღმოსავლეთით ჩამოყალიბდა ჰერეთის სამთავრო. IX საუკუნის ბოლოს ჰერეთის მთავარმა „რანთა მეფის“ ტიტული მიიღო. ჰერეთის სამთავრი ცდილობდა ძველი ალბანეთის ტერიტორიების დაკავებას.
VIII საუკუნის დასაწყისში დაიწყო აფხაზეთის საერისთავოს გაძლიერება. მურვან-ყრუმაც ვერ შეძლო ანაკოფიის აღება. აფხაზეთმა დაიწყო გაფართოება და დაიკავა აფშილეთი. VIII საუკუნის II ნახევარში ლეონ II-მ ისარგებლა ბიზანტიის დასუსტებით და ხაზარების დახმარებით საკუთარი ხელისუფლება მთელ ეგრისზე გაავრცელა და აფხაზთა სამეფოს პირველი მეფე გახდა. აფხაზთა სამეფოს დედაქალაქი იყო ქუთაისი. ის დაყოფილი იყო საერისთავოებად. აფხაზთა სამეფო ძლიერი ცენტრალიზებული სახელმწიფო იყო. მისი მეფეები იბრძოდნენ საქართველოს გაერთიანებისთვის.
ყველაზე გვიან ჩამოყალიბდა ტაო-კლარჯეთის სამეფო. IX საუკუნის დასაწყისში ქართლის ბოლო ერისმთავარმა აშოტ I დიდმა ქართლი მიატოვა და ოჯახთან ერთად სამხრეთ საქართველოს შეაფარა თავი. მან აღადგინა ვახტანგ გორგასლის მიერ დაარსებული არტანუჯი და ის საკუთარ რეზიდენციად აქცია. აშოტამდე ამ მხარეში მოღვაწეობა დაწყებული ჰქონდა სასულიერო პირს გრიგოლ ხანძთელს. სამხრეთ საქართველოდან დაიწყო ბრძოლა ქვეყნის გაერთიანებისთვის. აშოტს ბიზანტიის იმპერატორმა აშოტს კურაპალატის ტიტული მიანიჭა. მიუხედავად ამისა, აშოტს დამოუკიდებლად, ბიზანტიის დახმარების გარეშე უწევდა სამთავროს გაძლიერებისთვის ბრძოლა. მის სამფლობელოში შედიოდა ტაო, კლარჯეთი, არტაანი, შავშეთი, სამცხე, ჯავახეთი, შიდა ქართლი. 826 წელს აშოტი ეკლესიის საკურთხეველში მოკლეს შეთქმულებმა. მისი მემკვიდრე გახდა შუათანა ძე ბაგრატ I. ბაგრატ I-ის შვილიშვილმა ადარნასე II-მ მიიღო ქართველთა მეფის ტიტული. პავლე ინგოროყვას აზრით ეს ტიტული ჯერ კიდევ აშოტ დიდს ჰქონდა. ქართველთა სამეფო რამდნეიმე პატარა სამტავროსგან შედგებოდა და დეცენტრალიზებული სახელმწიფო იყო.
ერთიანი სამეფოს ჩამოყალიბება
ქართული სამეფო-სამთავროები იბრძოდნენ პირველობისთვის. ქართული სამეფო-სამთავროების ბრძოლაში ერთვებოდა ანისის სამეფო. ამ ბრძოლაში დიდი მნიშვნელობა ენიჭებოდა შიდა ქართლს. 860-იან წლებში შიდა ქართლი დაიკავა აფხაზეთის მეფე გიორგი I-მა. მისი გარდაცვლების შემდეგ აფხაზთა სამეფოს ტახტი შავლიანებმა მიიტაცეს, შიდა არეულოს გამო აფხაზთა სამეფოს შიდა ქართლში ფეხის მოკიდება გაუჭირდა. შიდა ქართლის ხელახლა დაკავება აფხაზთა მეფეებმა X საუკუნის დასაწყისში სცადეს. შიდა ქართლი კონსტანტინე III-მ დაიკავა და იქ ერისთავად ივანე ტბელი დანიშნა. ამის შემდეგ აფხაზთა მეფეებს შიდა ქართლი აღარ დაუთმიათ.
914 წელს საქართველოში შეიჭრა სამხრეთ აზერბაიჯანის ამირა აბულ-კასიმი. ის ჯერ თბილისს მიადგა შემდეგ კახეთში აიღო უჯარმის და ბოჭორმის ციხეები აიღო. კახეთის ქორეპისკოპოსმა მას მორჩილება ღუთქვა. აბულ კასიმი სამცხეში გადავიდა და ყველისციხეს ალყა შემოარტყა, აიღო და აწამა მისი მცველი გობრონი. აბულ კასიმის ლაშრობა იყო არაბთა ბოლო ლაშქრობა საქართველოში.
აფხაზთა მეფე კონსტანტინე III-ის გარდაცვალების შემდეგ მის ძეებს, გიორგისა და ბაგრატს შორის ატყდა ბრძოლა ტახტისთვის, რომელშიც გიორგიმგაიმარჯვა. ის დიდად უწყობდა ხელს ჩრდილო კავკასიაში ქრისტიანობის გავრცელებას. გიორგიმ გაილაშქრა კახეთის ქორეპისკოპოსის წინააღმდეგ და თითქმის მთელი კახეთი დაიკავა. როგორც კი ის დასავლეთ საქართველოში დაბრუნდა, კვირიკე II-მ ქართლის აზნაურების დახმარებით დაიბრუნა კახეთის სამთავრო. ქართლის აზნაურებს არ სურდათ გიორგი II-ის მტკიცე მმართველობა და მას ქართლის ერისთავად დანიშნული მისი ძე კონსტანტინე აუჯანყეს. გიორგიმ ქართლი დაიმორჩილა, ხოლო კახეთის დასამორჩილებლად მეორე ვაჟი, ლეონი გაგზავნა, მაგრამ 957 წელს გიორგის გარდაცვალების გამო ლეონი იძულებული გახდა ქუთაისში დაბრუნებულიყო. აფხაზთა მეფე გიორგი II პრაქტიკულად იყო პირველი ქართველი მმართველი, რომელმაც თითქმის მთელი საქართველო გააერთიანა. მის სამეფოში შედიოდა დასავლეთ საქართველო, შიდა ქართლი, კახეთი. მისმა ძემ, ლეონმა გააფართოვა სამეფო და მას ჯავახეთიც ემორჩილებოდა. ლეონის გარდაცვალების შემდეგ, 967 წელს, აფხაზეთში გამეფდა დემეტრე III. მა უაჯანყდა უმცროსი ძმა თეოდოსი, რომელსაც მხარს კახეთის ქორეპისკოპოსი უჭერდა. დემეტრემ თეოდოსს თვალები დასთხარა, თუმცა დემეტრეს გარდაცვალების შემდეგ, 97 წელს, თეოდოსი მაინც ავიდა ტახტზე, რადგან სხვა კანონიერი მემკვიდრე აღარ იყო. უსინათლო პირის გამეფებით ისარგებლა კახეთის ქორეპისკოპოსმა და ქართლის დაკავებას უფლისციხის აღებით შეეცადა.
ქართლის მომავალი ბედი გადაწყიტა მისმა ერისთავმა ივანე მარუშისძემ. მან ქართლის დასაკავებლად დავით III მოიწვია. დავით III ტაო-კლარჯეთის ბაგრატიონების შტოს ეკუთვნოდა და X საუკუნის ქართველ მეფე-მთავართა შორის ყველაზე ძლიერი, ენერგიული და გავლენიანი მოღვაწე იყო. დავით III-მ ქართლი 975 წელს დაიკავა. კახელები იძულებული გახდნენ უფლისციხე დაეთმოთ და ქართლი დაეტოვებინათ. დავით III-მ ქართლის აზნაურებს ქართველთა მეფის გურგენის შვილი და აფხაზთა მეფე თეოდოსის დისშვილი ბაგრატი წარუდგინა. ბაგრატი ერთდროულად ორი სამეფოს მემკვიდრე იყო. ქართლის აზნაურებმა კავშირი შეკრეს კახეთის სამთავროსთან და წაახალისეს ისინი, რომ დაეკავებინათ უფლისციხე და დაეტყვევებინათ გურგენი, ბაგრატი და გურანდუხტი. დავით III-მ საპასუხოდ გაილაშქრა ქართლში და კახეთის სამთავროს ტყვეთა გათავისუფლების სანაცვლოდ გადასცა გრუის და წირქვალის ციხეები. კახეთის სამთავროს საზღვარმა დასავლეთით ქსანზე გადაიწია.
ლიტერატურა
IX-X
ნიშტადტის საზავო ხელშეკრულება
thumb|300px|ზავის შედეგად მომხდარი ტერიტორიული ცვლილებები: ყვეითელი ფერით აღნიშნულია შვედეთის საზღვრები ომამდე, მუქი მწვანე - რუსეთი, დაშტრიხული ყვითელი - ტერიტორიები, რომლებიც გადაეცა რუსეთს ზავის შედეგად. ნიშტადტის საზავო ხელშეკრულება — ხელშეკრულება რუსეთსა და შვედეთს შორის, რომელმაც დაასრულა 1700-1721 წლების ჩრდილოეთის ომი. დაიდო ფინეთის ქალაქ ნიშტადტში 1721 წლის 30 აგვისტოს. რუსეთის დელეგაციას ხელმძღვანელობდნენ იაკობ ბრიუსი და ანდრეი ოსტერმანი.
ხელშეკრულება შეიცავდა პრეამბულასა და 24 მუხლს. რუსეთმა მიიღო ლიფლანდია რიგითურთ, ესტლანდია რეველითა და ნარვით, ინგერმანლანდია (იჟორის მიწა), კარელიის ნაწილი კექსჰოლმით, კუნძულები ეზელი, დაგო და სხვა მიწები ვიბორგიდან კურლანდიის საზღვრამდე. ნიშტადტის საზავო ხელშეკრულების ძალით რუსეთი დამკვიდრდა ბალტიის ზღვაზე და დაუკავშირდა ევროპას, რაც რუსული დიპლომატიის დიდი წარმატება იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩრდილოეთის დიდი ომი კატეგორია:XVIII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის საერთაშორისო ხელშეკრულებები
Resident Evil: Operation Raccoon City
Resident Evil: Operation Raccoon City, იპონურად ცნობილი, როგორც Biohazard: Operation Raccoon City (バイオハザード　オペレーション・ラクーンシティ) — მესამე პირის შუტერის ჟანრის ვიდეო თამაში, შექმნილი Slant Six Games-სა და Capcom-ის მიერ, Microsoft Windows-ის, PlayStation 3-ის და Xbox 360-ის პლატფორმებისთვის. თამაში ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოვიდა 2012 წლის 20 მარტს, ავსტრალიაში 2012 წლის 22 მარტს, ევროპაში 2012 წლის 23 აპრილს, ხოლო იაპონიაში 2012 წლის 26 აპრილს. ეს არის „Resident Evil“-ის სერიის ნაწილი და ითვლება მის სპინოფად.
სიუჟეტი მიმდინარეობს „Resident Evil 2“-სა და „Resident Evil 3: Nemesis“-ის მოვლენების პარალელურად და მასში წარმოდგენილია პერსონაჟები ამ ორი უკანასკნელი თამაშიდან. მთავარი გმირები არიან Umbrella Corporation-ის მიერ დაქირავებული პარამილიტარისტული მეომრები, რომლებიც მოქმედებენ დავირუსებულ ქალაქ რაკუნ-სიტიში.
თამაში არის მესამე პირის მსროლელის ჟანრის, როგორც ერთმოათამაშიანი, ასევე მრავალმოთამაშიანი რეჟიმის მხარდაჭერით, სადაც ხელმისაწვდომია 12 მოთამაშე პერსონაჟი. სერიის სხვა თამაშებისგან განსხვავებით, პერსონაჟს შეუძლია ერთდროულად ირბინოს და ისროლოს კიდევაც. თამაშში გაჩნდა უფრო განვითარებული მოფარების სისტემა, გმირს შეუძლია მოეფაროს კედელს ან სხვადასხვა ობიექტს. მასში არის 6 კლასი: ექიმი, მეცნიერი, მოიერიშე, ამფეთქებელი, დამკვირვებელი და მზვერავი. ყველა პერსონაჟი ფლობს მისთვის დამახასიათებელ უნარ-ჩვევებს.
თამაშის შექმნის იდეა გაჩნდა მაშინ, როდესაც კომპანია Capcom მუშაობდა „Lost Planet 2“-ზე. ოფიციალური ანონსი შედგა 2011 წლის 28 მარტს და პირველად თამაში პუბლიკისთვის ნაჩვენები იქნა ჟურნალ Official Xbox Magazine-ის გვერდებზე. 2011 წელს პროდიუსერმა მასატიკა კავატამ განაცხადა, რომ თამაშის თითქმის ნახევარი უკვე მზად იყო. იმავე წლის 10 აპრილს გამოვიდა გადმოტვირთვადი კონტენტი Xbox 360 -სა და PlayStation 3-ზე (10 მაისს Microsoft Windows-ზე), რომელიც მოიცავდა ერთ მისიას
„Operation Raccoon City“-მ მიიღო უარყოფითი შეფასებები მიმოხილველებისგან. თუმცა წარმატებული აღმოჩნდა კომერციულად, მსოფლიოს მასშტაბითი გაყიდა თამაშის 3.2 მილიონი ეგზემპლარი. საერთო განხილვების საიტებზე GameRankings და Metacritic PC ვერსია ფლობს 52.67% და 48/100, Xbox 360-ის ვერსია 52.62% და 52/100 , ხოლო PlayStation 3-ის ვერსია 48.17% და 52/100.
სქოლიო
კატეგორია:2012 წლის ვიდეო თამაშები კატეგორია:Games for Windows-ისთვის სერტიფიცირებული თამაშები კატეგორია:მოქმედებითი-სათავგადასავლო თამაშები კატეგორია:PlayStation 3-ის თამაშები კატეგორია:Resident Evil-ის თამაშები კატეგორია:კოოპერატიული ვიდეო თამაშები კატეგორია:მესამე პერსონაჟის სროლები კატეგორია:ვიდეო თამაშების სპინოფები კატეგორია:კანადაში შემუშავებული ვიდეო თამაშები კატეგორია:ვიდეო თამაშები სტერეოსკოპიური 3D გრაფიკით კატეგორია:Windows-ის თამაშები კატეგორია:Xbox 360-ის თამაშები კატეგორია:ერთმოთამაშიანი და მრავალმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები
ალპური
ალპური (Аҿыԥсҭа [აჭჾჷფსთა], ყოფილი „ალპიისკოე“ ) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გაგრის მუნიციპალიტეტში (კოლხიდის თემი), მდინარე ბზიფის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 100 მ, შავი ზღვიდან 2 კმ, გაგრიდან 2 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
დემოგრაფია
1989 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 278 ადამიანი.
ისტორია
ცნობილია XX საუკუნის დასაწყისიდან როგორც ალპური. 1948 წელს ეწოდა ალპური, ხოლო 1955 წელს დაუბრუნდა სახელი ალპური. 1992-1993 წწ. ომის შემდეგ აფხაზებმა უწოდეს აჩიფსთა (Аҽыҧсҭа), რაც „ირმის ხეობას“ ნიშნავს.
სქოლიო
კატეგორია:კოლხიდის თემის სოფლები
კლივლენდ კავალიერსის მთავარი მწვრთნელები
კლივლენდ კავალიერსი (Cleveland Cavaliers) (აგრეთვე ცნობილი როგორც კავს) — პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი, რომელიც მდებარეობს ოჰაიოს შტატის ქალაქ კლივლენდში. მათ დაიწყეს თამაში ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში (NBA) 1970 წელს, როგორც დამატებითი გუნდი. კავალიერსი ამჟამად ცენტრალური დივიზიონის წევრია, რომელიც აღმოსავლეთ კონფერენციას ეკუთვნის. საშინაო მატჩებს გუნდი ქუიქენ ლოანს არენაში ატარებს.
გუნდის ისტორიაში 18 მწვრთნელი იყო. გუნდის პირველი მწვრთნელი ბილ ფიტჩი იყო, რომელიც გუნდს სათავეში 9 სეზონის განმავლობაში ედგა. ფიტჩია რის გუნდის ყველა დროის ლიდერი ყველაზე მეტი რეგულარული მატჩის ჩატარებით მწვრთნელობის რანგში (738). ლენი უილკინსი არის გუნდის ყველა დროის ლიდერი რეგულარულ სეზონში გამარჯვებებით (316), მაიკ ბრაუნი არის გუნდის ყველა დროის ლიდერო პლეი-ოფში ჩატარებული მატჩით (71), პლეი-ოფში გამარჯვებული მატჩით (42) და რეგულარული სეზონის მაღალი გამარჯვების პროცენტული მაჩვენებლით (.663). ჩაკ დელი და ლენი უილკინსი არიან მხოლოდ ის კავალიერსის მწვრთნელები, რომლებიც არჩეული იქნან კალათბურთის დიდების დარბაზში, როგორც მწვრთნელი. ფიტჩი და დელი ასევე დასახელებული არიან NBA ისტორიაში 10 საუკეთესო მწვრთნელს შორის NBA ისტორიაში. ფიტჩი და ბრაუნი არიან კავალიერსის მხოლოდ ის მწვრთნელები, რომლებმაც შეძლეს წლის მწვრთნელის ჯილდოს მოგება. ბრაუნი და დილეინი NBA სამწვრთნელო კარიერა კავალიერსში დაიწყეს.
მწვრთნელები
სტატისტიკა შესწორებულია 2010-2011 წლების სეზონის დამთავრების შემდეგ
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კლივლენდ კავალიერსი კატეგორია:NBA გუნდების მწვრთნელები
ესტონეთის მდინარეების სია
ესტონეთში მდინარეები სიმოკლით და უმეტესად წყლის მცირე ხარჯით ხასიათდება. აქ არსებული 7 000-მდე მდინარესა და ნაკადულს შორის მხოლოდ 423-ია 1 კილომეტრზე, ხოლო ათი მდინარე 100 კმ-ზე გრძელი. წყლის ხარჯით ყველაზე დიდი მდინარე, ნარვა (სიგრძე 70 კმ), რომელიც რუსეთის საზღვარზე მდებარეობს, წყლის საშუალო ხარჯით ერთად აღებულ ესტონეთის ყველა მდინარეს აღემატება.
უგრძესი მდინარეები
კატეგორია: ესტონეთის მდინარეები
კაბრალესი
კაბრალესი  — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ასტურიის პროვინციის ორიენტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 238,29 კმ². მოსახლეობა — 2253 კაცი (2010 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ასტურიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ასტურიის ქალაქები
გალა (ლიტერატურული პრემია)
thumb|ლიტერატურული პრემია "გალას" ბრინჯაოს ხანის კოლხური ცულის ასლი; ავტორი: ხათუნა ოჩიაური
გალა — თბილისის საკრებულოს ლიტერატურული პრემია, დაარსდა 2007 წელს. დამაარსებლები არიან: ქალაქ თბილისის საკრებულო და მწერალი ზაალ სამადაშვილი. პრემია ყოველწლიურად გაიცემა და მისი მიზანია შემოდგომიდან მეორე შემოდგომამადე გამოსული საუკეთესო წიგნების, კინოსცენარების და საუკეთესო ლიტერატურული პროექტების გამოვლენა შვიდი ნომინაციის მიხედვით (მეშვიდე ნომინაცია: "წლის საუკეთესო კინოსცენარი" დაემატა 2010 წელს).
ისტორია
2007 წლის ოქტომბრის შუა რიცხვებში, ქ. თბილისის საკრებულოს ორგანიზებით გაიმართა პირველი ლიტერატურული კონკურსი ,,გალა”. ამ კონკურსის ჩასატარებლად, რომელიც პროექტის მიხედვით, "თბილისობის" დღესასწაულის ინტელექტუალური ნაწილი უნდა გამხდარიყო, საკრებულომ ოცდააათი ათასი ლარი გამოყო.
კონკურსში მონაწილეობისათვის საკუთარი პროდუქცია უნდა წარმოედგინათ გამომცემლობებს. "ჩვენ მივმართეთ გამომცემელთა ასოციაციას, გამომცემლობებმა კი ის პროდუქცია წარმოადგინეს, რომელიც მხატვრული თვალსაზრისით წარმატებულ, ან თუნდაც კარგ ბიზნეს–პროექტად მიიჩნიეს. წარმოდგენილია, როგორც ახალი თაობის, ასევე, უფროსი თაობის მწერლების ნაშრომები. მათ შორის არიან გოდერძი ჩოხელი, ბესიკ ხარანაული, აკა მორჩილაძე, ზაზა თვარაძე და სხვები.”- აღნიშნავდა ზაალ სამადაშვილი. ლიტერატურული კონკურსის – "გალას" პრიზის ესკიზი ქ. თბილისის საკრებულოს მაშინდელ წევრს, ხათუნა ოჩიაურს ეკუთვნის და მასზე ბრინჯაოს ხანის კოლხური ცულის ასლია გამოსახული.
პირველი ლიტერატურული პრემია "გალა" ოთხ ნომინაციაში გაიცა.
2010 წლის შემოდგომაზე, "თბილისობის" დღეებში მეოთხედ გაიმართა ლიტერატურუ­ლი პრემია "გალას" დაჯილდოების ცერემონიალი, სადაც საქართველოს ეროვნული კინოცენტრის ხელმძღვანელმა, თამარ ტატიშვილმა გამოაცხადა, რომ "გალას" კიდევ ერთი ნომინაცია – "წლის საუკეთესო კინოსცენარი" დაემატებოდა, რომელიც კინოდრამატურგიის დონის ამაღლებასა და, აქედან გამომდინარე, წარმატებული კინო–პროექტების ხელშეწყობას ითვალის­წინებდა.
ტრადიციულად, "გალა" ოქტომბრის ბოლოს, "თბილისობის" დღესასწაულზე იმართება ხოლმე.
კრიტიკა
ზოგიერთ ლიტერატურულ ფორუმზე გაჩნდა შეკითხვა, რომ რა კავშირში იყო ბრინჯაოს ხანის კოლხური ცულის ასლი ლიტერატურულ კონკურსთან, რაზედაც პასუხი ის იყო, რომ კარგმა მწერალმა თავისი ნაწარმოებიდან ნაჯახით უნდა ამოჭრას სიყალბე.
სტატიაში "გალა", ანუ ჩატარებამდე დისკრედიტებული ლიტერატურული კონკურსი", რომელიც გაზეთ "რეზონანსიდან" გადაბეჭდა მედიასახლის, "კვირის პალიტრის" საინფორმაციო პორტალმა "ამბები.გე", გაკრიტიკებულია "გალას" დამაარსებელი ზაალ სამადაშვილი, – იმის გამო, რომ "წლის ლიტერატურული პროექტის" ნომინაციაში წარდგენილი გამომცემლობა "პალიტრა L"-ის პროექტი "ქართული პროზის საგანძური" 2010 წლის "გალას" ჟიურის წევრებმა საკონკურსო ჩამონათვალშიც კი არ შეიყვანეს, რაზედაც ზაალ სამადაშვილის პასუხი ის იყო, რომ იგი არ ჩარეულა ჟიურის წევრების მუშაობაში.
გალა 2009
ჟიური: თამაზ ვასაძე, ნინო ქაჯაია, უჩა შერაზადიშვილი, ივანე ამირხანაშვილი, ბაჩა მალაზონია
გალა 2010
ჟიური: ნინო ქაჯაია, დიმიტრი ერისთავი, ლაშა იმედაშვილი, ზურაბ სამადაშვილი, მამუკა ხერხეულიძე
გალა 2011
ჟიური: ნინო ქაჯაია, დიმიტრი ერისთავი, ნინო კუხალაშვილი, ზურაბ სამადაშვილი, მამუკა ხერხეულიძე
გალა 2012
ჟიური: ნინო ქაჯაია, დიმიტრი ერისთავი, ნინო კუხალაშვილი, ზურაბ სამადაშვილი, მამუკა ხერხეულიძე
სქოლიო
კატეგორია:ლიტერატურული ჯილდოები
ლიტვის დიდი სამთავროს სამოქალაქო ომი (1381-1384)
ლიტვის სამოქალაქო ომი-ეს იყო იყო პირველი ბრძოლა ძალაუფლებისთვის ბიძაშვილებს იაგაილოსა, ლიტვის დიდ ჰერცოგს და მოგვიანებით პოლონეთის მეფეს და ვიტოვტი დიდს შორის, 381–1384 წლებში. ეს დაიწყო მას შემდეგ, რაც იაგაილომ ხელი მოაწერა დოვიდიშკესის ხელშეკრულებას ტევტონ რაინდებთან, რომელიც მიმართული იყო მისი ბიძის, კეისტუტისის, ვიტოვტის მამის წინააღმდეგ. კეისტუტისის მცირე ხნით ხელში ჩაიგდო ძალაუფლება დიდ საჰერცოგოში, მაგრამ მას უღალატეს იაგაილოს მიმდევრებმა, ძირითადად, ვილნიუსიდან.ზავის მოლაპარაკებების დროს კეისტუტისი და ვიტოვტი დააპატიმრეს და კრევოს ციხესიმაგრეში გადაიყვანეს. კესტუტისი იქ გარდაიცვალა ერთი კვირის შემდეგ, მაგრამ ვიტოვტმა გაქცევა მოახერხა და შემდეგ ტევტონ რაინდებთან მოკავშირეობა სცადა. შემდგომში მათმა ერთობლივმა ძალებმა დაარბიეს ლიტვის მიწები. საბოლოოდ ბიძაშვილები შერიგდნენ, რადგან იაგაილოს შიდა სტაბილურობა სჭირდებოდა მოსკოვის დიდი სამთავრო პოლონეთის სამეფოსთან ლიტვის შესაძლო გაქრისტიანების შესახებ მოლაპარაკებების მოლოდინში. ომმა არ მოაგვარა ძალაუფლების ბრძოლა; ის გაგრძელდა შემდეგი ლიტვის სამოქალაქო ომის დროს (1389–1392), რომელიც დასრულდა ოსტროვის შეთანხმების ხელმოწერით. ათ წელზე მეტი ბრძოლის შემდეგ ვიტოვტი საბოლოოდ გახდა ლიტვის დიდი ჰერცოგი და მართავდა ქვეყანას ოცდათვრამეტი წლის განმავლობაში.
წინაპირობა
ძმები ალგირდასები და კეისტუტი მშვიდობიანად მართავდნენ ლიტვის დიდ სამთავროს.ალგირდასი, რომელიც იყო დიდი ჰერცოგი, დროის უმეტეს ნაწილს ატარებდა დიდი სამთავროს აღმოსავლეთ პროვინციებში, სადაც ცხოვრობდნენ მართლმადიდებლური რწმენის სლავური ხალხი. კეისტუტისი ალგირდასის სახელით ხელმძღვანელობდა დასავლეთ ნაწილში არსებულ საქმეებს, მათ შორის ტევტონი რაინდებისგან მათ დაცვას. ალგირდასი გარდაიცვალა 1377 წელს და ტახტი დაუტოვა იაგაილოს, მის უფროს ვაჟს ტვერელ ულიანასთან მეორე ქორწინებიდან. კეისტუტისმა და ვიტოვტმა განაგრძეს თანამშრომლობა იაგალოსთან მაშინაც კი, როდესაც მისი მემკვიდრეობის უფლებას დაუპირისპირდა ანდრეი პოლოცკელი, ალგირდასის უფროსი ვაჟი პირველი ქორწინებიდან მარია ვიტებსკელთან.
ტევტომთა რაინდებმა განაგრძეს ჯვაროსნული ლაშქრობა წარმართული ლიტვის წინააღმდეგ. 1378 წლის ზამთარში მოეწყო დიდი ლაშქრობა, რომლის დროსაც ტევტონებმა მიაღწიეს ბრესტს და მდინარე პრიპიატამდე. ლივონის ორდენმა დაარბია უპიტე და კიდევ ერთი კამპანია ემუქრებოდა დედაქალაქს, ვილნიუსში. 1379 წლის ზაფხულში, იაგაილოს ძმა სკირგაილა გაგზავნეს რაინდებთან, რათა განეხილათ სიტუაცია, ქრისტიანობაზე მოქცევის შესაძლო გზები და ლივონის ორდენის ანდრეის მხარდაჭერის შეწყვეტა, თუმცა მოგზაურობის დეტალები უცნობია; ჭორები ვრცელდებოდა, რომ ის საღვთო რომის იმპერატორსაც ეწვია. მიუხედავად იმისა, რომ მოგზაურობის მიზანი და შედეგი გაურკვეველია, ის ხშირად მოიხსენიებოდა, როგორც პირველი ინტრიგა კესტუტისის ზურგს უკან. ამასობაში კეისტუტისმა შესთავაზა რაინდებთან ზავი და ტყვეების გაცვლა.1379 წლის 29 სექტემბერს ტრაკაიში დაიდო ათწლიანი ზავი. ეს იყო ბოლო ხელშეკრულება, რომელსაც კეისტუტისმა და იაგაილომ ერთობლივად მოაწერეს ხელი. მას მოჰყვა სამდღიანი ფარული მოლაპარაკება იაგაილოსა და რაინდებს შორის ვილნიუსში. ზავი იცავდა მხოლოდ ქრისტიანულ მიწებს სამხრეთით, ხოლო კეისტუტისის წარმართული სამეფოები ჩრდილოეთ და დასავლეთ ლიტვაში კვლავ დაუცველი იყო ტევტონთა თავდასხმებისგან.
1380 წლის თებერვალში იოგაილომ, კეისტუტისის გარეშე, ხუთთვიანი ზავი დადო ლივონის ორდენთან, რათა დაეცვა თავისი ლიტვური სამფლობელოები და შეეწყვიტა ლივონის მხარდაჭერა ანდრეი პოლოცკისთვის. 1380 წლის 31 მაისს იოგაილომ და დიდოსტატმა ვინრიხ ფონ კნიპროდემ ხელი მოაწერეს დოვიდიშკესის საიდუმლო ხელშეკრულებას. ხელშეკრულების პუნქტები, მთლიანობაში, რთული იყო და მთლად მკაფიოც არ იყო. შეთანხმების პირობებიდან გამომდინარე, იოგაილო დათანხმდა არ ჩარეულიყო ტევტონური რაინდების თავდასხმების დროს კეისტუტისის ან მისი შვილების წინააღმდეგ. თუმცა, თუკი კეისტუტისთვის დახმარების გაწევა აუცილებელი იყო, ყოველგვარი ეჭვის თავიდან ასაცილებლად, ეს არ იქნებოდა ხელშეკრულების დარღვევა. ხელშეკრულება კვლავ საკამათოა, რადგან მის უკან მოტივები ბოლომდე არ არის ნათელი. ზოგიერთი ისტორიკოსი ადანაშაულებს ულიანას, იოგაილოს დედას, ან მის მრჩეველ ვაიდილას, სხვები აღნიშნავენ თაობათა განსხვავებებს: კესტუტისი დაახლოებით 80 წლის იყო და გადაწყვიტა არ მიეღო ქრისტიანობა, ხოლო ჯოგაილა დაახლოებით 30 წლის იყო და ეძებდა გზებს ქვეყნის მოქცევისა და მოდერნიზაციისთვის. სხვები ვარაუდობენ, რომ ხელშეკრულება ძირითადად მიმართული იყო ანდრეის და მისი მოკავშირეების - მისი ძმის დიმიტრი ბრიანსკელის და მოსკოვის დიდი ჰერცოგის დიმიტრი დონსკოის წინააღმდეგ. იოგაილომ, რომელმაც უზრუნველყო თავისი დასავლეთის ფრონტი, შეუერთდა ოქროს ურდოს მოსკოვის დიდი საჰერცოგოს წინააღმდეგ კულიკოვოს მომავალი ბრძოლისთვის.
კეისტუტისის გადატრიალება და იოგაილოს კონტრგადატრიალება
1381 წლის დასაწყისში, დოვიდიშკესის ხელშეკრულების დარღვევის გარეშე, ტევტონელმა რაინდებმა ორჯერ დაარბიეს ტრაკაის საჰერცოგო და ჟემაიტია. ტრაკაის მიმართულებით დარბევისას ტევტონელმა რაინდებმა პირველად გამოიყენეს ბომბარდირი და გაანადგურეს ნაუჯაპილისი, აიყვანეს დაახლოებით 3000 ტყვე. 1381 წლის აგვისტოში, კუნო ფონ ლიბენშტეინმა, ოსტეროდის კომტურმა და ლიტვის დანუტეს ნათლიმამ, აცნობა კესტუტისს საიდუმლო ხელშეკრულების შესახებ.როდესაც კესტუტისმა ჰკითხა ვიტოვტს, იცოდა თუ არა რაიმე ამის შესახებ, მან უარყო რაიმე ცოდნა და ეჭვი შეიტანა ტევტონურ ხაფანგში. 1381 წლის შემოდგომაზე კეისტუტისმა ისარგებლა პოლოცკის აჯანყებით სკირგაილას წინააღმდეგ. იოგაილო იმყოფებოდა აჯანყების დასამორჩილებლად და მისმა არყოფნამ კარგი შესაძლებლობა მისცა ვილნიუსის, დიდი საჰერცოგოს დედაქალაქის დაკავებას. კესტუტისი გახდა დიდი ჰერცოგი, ხოლო იოგაილო ტყვედ აიყვანეს ვილნიუსში დაბრუნების დროს. ვაიდილა სიკვდილით დასაჯეს. იოგაილომ ერთგულება აღუთქვა კეისტუტისს, გაათავისუფლეს და მიიღო მემკვიდრეობა, კრევა და ვიტებსკი. ამის შემდეგ კეისტუტისმა განაახლა ომი ტევტონ რაინდებთან: მისმა არმიამ დაარბია ვარმია და სცადა ჯორჯენბურგის (იურბარკასის) აღება.
1382 წლის 12 ივნისს, სანამ კეისტუტისი იმყოფებოდა დიმიტრ კორიბუტ ნოვჰოროდ-სივერსკთან საბრძოლველად, რომელმაც უარი თქვა გადასახადების გადახდაზე, ხოლო ვიტოვტი იმყოფებოდა ტრაკაიში, ვილნიუსის მაცხოვრებლებმა, რიგის ვაჭარი ჰანულის მეთაურობით. ქალაქში ვაჭრები უკმაყოფილო იყვნენ კეისტუტისის პოლიტიკით, რადგან ისინი ზიანს აყენებდნენ ეკონომიკას, განსაკუთრებით ლივონიასთან ვაჭრობას. ვიტოვტმა სცადა თავისი ძალების შეკრება ტრაკაიში და ვილნიუსზე თავდასხმა, მაგრამ იოგაილომ ტახტი დაიბრუნა. 6 ივლისს მან ხელი მოაწერა ბრაჟუოლეს ორთვიან ზავას ტევტონ რაინდებთან. ვიტოვტმა უკან დაიხია ტრაკაიდან ტევტონთა ორდენისა და იოგაილოს გაერთიანებული ძალების წინაშე და ქალაქი დანებდა 20 ივლისს. ამასობაში კესტუტისმა შეკრიბა თავისი მომხრეები სამოგიტიაში, მისი ვაჟი ვიტაუტასი ეძებდა ჯარისკაცებს ჰროდნაში, ხოლო მისი ძმა ლიუბარტასი გალიცია-ვოჰინიაში აიყვანეს. 1382 წლის 3 აგვისტოს კესტუტისისა და იოგაილოს ჯარები შეხვდნენ ტრაკაის მახლობლად გადამწყვეტ ბრძოლაში, მაგრამ ეს არასოდეს დაწყებულა. ტევტონური წყაროების მიხედვით, კეისტუტისმა დაინახა, რომ იოგაილოს, რომელსაც ტევტონელი რაინდები ეხმარებოდნენ, გააჩნდა უმაღლესი ძალები. ორივე მხარე შეთანხმდა მოლაპარაკებაზე. კეისტუტისი და ვიტოვტი ჩავიდნენ იოგაილოს ბანაკში, მაგრამ დააპატიმრეს და გაგზავნეს კრევას ციხესიმაგრეში მდებარე ციხეში. მათი ჯარი დაიშალა. 15 აგვისტოს, პატიმრობიდან ხუთი დღის შემდეგ, კესტუტისი სკირგაილამ გარდაცვლილი იპოვა. იოგაილო ამტკიცებდა, რომ თავი ჩამოიხრჩო, მაგრამ გავრცელდა ჭორები, რომ ის დაახრჩვეს. იოგაილომ მოაწყო დიდი წარმართული დაკრძალვა კეისტუტისთვის: მისი ცხედარი დაწვეს ცხენებთან, იარაღთან და სხვა საგანძურთან ერთად ვილნიუსში.
ვიტოვტის გაქცევა
ვიტოვტი ციხეში დარჩა 1382 წლის შემოდგომამდე. მან გაქცევა მოახერხა ცოლის, ანას დახმარებით, რომელმაც მიიღო ნებართვა ქმრის მონახულების შესახებ. სხვადასხვა წყაროების მიხედვით ვიტოვტმა ტანსაცმელი გაუცვალა ანას ან მის ერთ-ერთ მსახურ ქალს და შეუმჩნევლად გაიქცა. ჯერ მან დახმარება სთხოვა თავის დას დანუტეს და მის მეუღლეს ვარშაველ იანუშ I-ს, შემდეგ კი მაზოვიის ჰერცოგ სიემოვიტ IV-ს მიმართა. საბოლოოდ ის მივიდა თავის მტრებთან, ტევტონ რაინდებთან, სთხოვა დაცვა და სამხედრო დახმარება იოგაილოს წინააღმდეგ. მარბურგის ვიგანდის თანახმად, ბირუტე, ვიტოვტის დედა, დაიხრჩო ბრესტში, სავარაუდოდ მისი გაქცევის საპასუხოდ. ასევე მოკლეს მისი ორი ნათესავი, ვიდიმანტასი და ბუტრიმასი.
რაინდებმა ვიტოვტი ენთუზიაზმის გარეშე მიიღეს. იმ დროს იოგაილო მოლაპარაკებებს აწარმოებდა ტევტონთა ორდენთან. 1382 წლის 31 ოქტომბერს მათ ჩამოაყალიბეს დუბისის ხელშეკრულება სამ ცალკეულ აქტში. ეს იყო ჯილდო მათი დახმარებისთვის ანდრეის და კეისტუტისის დამარცხებაში. მასში იოგაილომ პირობა დადო, რომ ოთხი წლის განმავლობაში მიიღებდა ქრისტიანობას, გახდებოდა ორდენის მოკავშირე, არ წამოიწყებდა ომს ორდენის თანხმობის გარეშე და დათმობდა სამოგიტიას, რომელიც ჯერ კიდევ მხარს უჭერდა ვიტოვტს, მდინარე დუბისამდე. თუმცა, ხელშეკრულების რატიფიკაცია სამუდამოდ გადაიდო. ურთიერთობის გაციების ერთ-ერთი მიზეზი იყო ომი მასოვიაში, რომელიც იოგაილომ რაინდებთან კონსულტაციის გარეშე დაიწყო.
შემდგომი
ვიტოვტი ლიტვაში იაგაილო მკაფიო წერილობითი შეთანხმების გარეშე დაბრუნდა. მან მიიღო ჰროდნა, ბრესტი, პოდლასკი, ვავკავისკი. ბიძა ლიუბარტასის გარდაცვალების შემდეგ ვოლჰინიას მისაღებად ვიტოვტი მართლმადიდებლური რიტუალით მოინათლა. სკირგაილამ განაგრძო ტრაკაის მმართველობა. ვიტოვტმა ერთგულება აღუთქვა იაგაილოს და გახდა ერთ-ერთი რეგიონალური ჰერცოგი. იაგაილო ნათლობის სხვადასხვა წინადადებას განიხილავდა. მან უკვე თქვა უარი დუბისის ხელშეკრულებაზე ტევტონ რაინდებთან. ის მოლაპარაკებას აწარმოებდა მოსკოვთან, მაგრამ ეს იყო საშიში მოკავშირე და მართლმადიდებლობა ვერ იხსნიდა ლიტვას ტევტონთა რაინდების თავდასხმისგან. გარდა ამისა, მოსკოვმა დაკარგა თავისი ძალა და გავლენა მონღოლების მიერ 1382 წელს მოსკოვის ალყის შემდეგ. მესამე ვარიანტი წარადგინა პოლონეთმა: ეძებდა პოლონეთის იადვიგასთვის შესაფერის საქმროს და პოლონეთის მეფის ღირსეულ კანდიდატს. 1385 წლის აგვისტოში იაგაილომ ხელი მოაწერა კრევოს კავშირს, დაჰპირდა ლიტვის გაქრისტიანებას, იადვიგას დაქორწინებას და ლიტვასა და პოლონეთს შორის პირადი კავშირის შექმნას. 1386 წელს მოინათლა და მეფედ აკურთხეს. სკირგაილა ლიტვაში მის რეგენტად დარჩა. იაგაილოს არყოფნით ისარგებლა ანდრეი პოლოცკელმა და განაახლა ლიტვის ტახტზე ასპარეზობა. ამ დროის განმავლობაში ვიტოვტი მისი ერთგული დარჩა და დაეხმარა იაგაილოს და სკირგაილას ანდრეის დამარცხებაში.
1387 წლის 28 აპრილს, ანდრეის დამარცხების შემდეგ, სკირგაილამ მიიღო პოლოცკი და ტრაკაი - რითაც დაარღვია ვიტოვტისთვის მიცემული პირობა, რომ ის მიიღებდა ტრაკაის, როდესაც სკირგაილა მიიღებდა პოლოცკის. ამავდროულად, სკირგაილას მმართველობით უკმაყოფილება კვლავ იზრდებოდა ლიტველებში, რომლებიც უკმაყოფილონი იყვნენ სახელმწიფოში პოლონეთის მზარდი გავლენით. მათ სურდათ შეენარჩუნებინათ ლიტვის იურიდიული გამორჩეულობა და ლიტველებისთვის სარეზერვო ოფისები. მოტყუებულმა ტევტონელმა რაინდებმა განაგრძეს სამოგიტიის მოთხოვნა და განაგრძეს ომი. ყველა ამ გარემოებამ ვიტაუტასს საშუალება მისცა განაახლოს თავისი ბრძოლა ძალაუფლებისთვის. ის მეორედ გაიქცა ტევტონ რაინდებთან და მორიგი სამოქალაქო ომი წამოიწყო. იგი დასრულდა 1392 წლის ოსტროვის შეთანხმებით, სადაც ვიტოვტმა აღიარა იოგაილოს ერთგულება და მიანიჭა ფართო ავტონომია ლიტვაში. ასე გახდა ლიტვის დიდი ჰერცოგი და ასე დაიწყო თავისი 38 წლიანი მეფობა.
კაპეტინგები
მინი|400px|კაპეტინგების დინასტიის ხე კაპეტინგების (Capétiens) — დინასტია საფრანგეთში. მეფობდა 987-1328 წლებში.
ვალუას შტო
იხ. ვალუა
სიდრი
სიდრი|thumb|270px სიდრი (ფრანგ. cidre) — მცირეალკოჰოლიანი (5-7% მოცულობითი სპირტი) ხილკენკროვანი ღვინო, რომელსაც იღებენ ვაშლის წვენის დადუღებით. სიდრს აქვს ვაშლის გემო და არომატი, გაჯერებულია ნახშიროჟანგით. უშვებენ სამი სახის სიდრს: ტკბილს (შეიცავს 10 გ/ლ შაქარს), ნახევრად მშრალს (5 გ/ლ) და მშრალს (შაქარს არ შეიცავს). სიდრის სამშობლო საფრანგეთია. ამზადებენ ასევე ბელარუსში, უკრაინასა და ყაზახეთში.
კაპეტინგები
ბურბონების შტო
იხ. ბურბონები
სიდრი
ლიტერატურა
კატეგორია:ღვინო
კაპეტინგები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია კატეგორია:საფრანგეთის დინასტიები კატეგორია:დინასტიები
იგნაცი მოსციცკი
1926 წელს, მაისის გადატრიალების შემდეგ, იუზეფ პილსუდსკის რეკომენდაციით აირჩიეს პრეზიდენტად. 1939 წელს აღმოსავლეთ პოლონეთის საბჭოთა ჯარების მიერ დაპყრობის შემდეგ იძულებული გახდა გაქცეულიყო რუმინეთში. ამავე წლის დეკემბერში ოჯახთან ერთად გადავიდა შვეიცარიაში სადაც გაატარა მეორე მსოფლიო ომის წლები. გარდაიცვალა ჟენევასთან ახლოს 1946 წელს. მისი ნეშტი მხოლოდ 1993 წელს გადაასვენეს ვარშავაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლონეთის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1867 კატეგორია:გარდაცვლილი 2 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1946
სტეფანოს ციციპასი
სტეფანოს ციციპასი (, IPA:ˈstefanos t͡sit͡siˈpas; დ. 12 აგვისტო, 1998, ათენი, საბერძნეთი) — ბერძენი პროფესინალი ჩოგბურთელი. მას კარიერის საუკეთესო შედეგს, პროფესიონალ ჩოგბურთელთა ასოციაციის (ATP) სიაში მესამე ადგილს 2021 წლის 9 აგვისტოს მიაღწია. ამით ის ისტორიაში საუკეთესო მაჩვენებლის მქონე ბერძენი გახდა. მას გამარჯვება მოპოვებული აქვს ATP-ის ერთეულთა თანრიგის რამდენიმე ჩემპიონატში და მოგვიანებით მონაწილეობა დაიწყო დიდი სლემის ჩემპიონატებზეც. 2021 წელს, საფრანგეთის ღია პირველობის ერთეულთა თანრიგის ფინალში ის ნოვაკ ჯოკოვიჩთან დამარცხდა მას შემდეგ, რაც ციციპასი სერბს ორი სეტის ჯამში 2-0 იმარჯვებდა. სტეფანოს ციციპასმა ავსტრალიის ღია პირველობის ნახევარფინალამდე სამჯერ მიაღწია.
სტეფანოს ციციპასი დაიბადა ჩოგბურთელტა ოჯახში. დედამისი ჯულია აპოსტოლი პროფესიონალი იყო ქალთა ჩოგბურთის ასოციაციაში (WTA), ხოლო მამამისი ჩოგბურთის მწვრთნელია. ჩოგბურთში ვარჯიში სტეფანოსმა ექვსი წლის ასაკიდან დაიწყო. როგორც ჭაბუკი, ის მსოფლიოში პირველ ადგილს იკავებდა. ის ასევე გახდა მესამე ბერძენი და მესამე ბერძენი მამაკაცი, რომელმაც ჭაბუკთა გრანდ სლემზე მოიპოვა გამარჯვება (უიმბლდონის ახალგაზრდული ტურნირი - ბიჭუნათა წყვილთა თანრიგი). 2015 წლიდან ციციპასი პატრიკ მურთოლუს აკადემიაში, საფრანგეთში ვარჯიშობს.
ადრეული წლები
ციციპასი დაიბადა 1998 წლის 12 აგვისტოს აპოსტოლოს ციციპასისა და ჯულია აპოსტოლის (ქალიშვილობის გვარი სალნიკოვა) ოჯახში ათენში. მამამისი ბერძენია და დაიბადა პროასტიოში, ხოლო დედამისი რუსია. მისი ბაბუა (დედის მხრდან), სერგეი სალნიკოვი საბჭოთა ფეხბურთელი იყო, რომელიც თამაშობდა სანქტ-პეტერბურგის ზენიტში, მოსკოვის სპარტაკსა და მოსკოვის დინამოში. მისი მშობლებიდან ორივე ყოფილი ჩოგბურთელია. სტეფანოსის დედა ახალგაზდებს შორის პირველ ადგილს იკავებდა, კარიერის საუკეთესო შედეგი კი ზრდასრულთა შორის 200-ეულში შესვლით დააფიქსირა. ჯულია საბჭოთა კავშირის სახელით მონაწილეობას იღებდა ბილი ჯინ კინგის თასზე. სტეფანოს ციციპასის დაბადებისას მისი მშობლები ჩოგბურთის ინსტრუქტორებად მუშაობდნენ ატურ პალასში, ვულიანმგენში. სტეფანოსს ჰყავს სამი უნცროსი დედმამიშვილი: ორი ძმა: პეტროს და პავლოსი და და ელისავეტი. სტეფანოსის დედმამიშვილებს შორის სამივე ჩოგბურთელია.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1998 კატეგორია:ბერძენი ჩოგბურთელები
ლავრისხევი
ლავრისხევი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, წინარეხის თემში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. მდინარე ლავრულის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 960 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 18 ადამიანი.
ღირსშესანიშნაობა
სოფლის სამხრეთით დაახლოებით 1,5 კილომეტრზე, ტყიან ხეობაში მდებარეობს X საუკუნის I ნახევრის ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი - გუმბათოვანი ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტის სოფლები
30 ნოემბერი
30 ნოემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 334-ე დღე (ნაკიან წლებში – 335-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 31 დღე.
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
1130
თამაზ გერსამია
თამაზ გერსამია  (დ. 9 აპრილი, 1943, თბილისი)  — ქართველი არქიტექტორი. არქიტექტურის კანდიდატი (1973). თბილისის საპატიო მოქალაქე (2010).
1967 წელს დაამთავრა საქართველოს სსრ პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1967–1970 წლებში მუშაობდა „საქქალაქმშენისახპროექტში“. 1975 წლიდან გიორგი ჩუბინაშვილის სახელობის ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტში. კვლევის სფეროა: საქართველოს ძველი ქალაქების, XIX საუკუნისა და XX საუკუნის დასაწყისის არქიტექტურა. ავტორია ალბომებისა „ძველი თბილისი“ (1984), „ქუთაისი“ (1990) (ორივე ქართულ, ინგლისურ, რუსულ ენებზე), რომლებშიც თავმოყრილია მეცნიერულად სისტემატიზირებული, ახალგამოვლენილი წერილობითი, ფოტო-და გრაფიკული მასალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი არქიტექტორები კატეგორია:დაბადებული 9 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1943 კატეგორია:საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (2010) კატეგორია:თბილისში დაბადებულები თ
გუნდაური (შუახევის მუნიციპალიტეტი)
გუნდაური — სოფელი საქართველოში, შუახევის მუნიციპალიტეტში, შუახევის თემში. მდებარეობს მდინარეების სხალთისა და ჩირუხისწყლის (მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა შენაკადები) წყალგამყოფის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილის სამხრეთ კალთაზე, ჩირუხისწყლის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 880 მეტრზე. შუახევიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 58 კაცი. სახელი უწოდეს გუნდაძეების საგვარეულოს მიხედვით.
სქოლიო
კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Tritonoturris amabilis
Tritonoturris amabilis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
დიდმტევანა
დიდმტევანა — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი სასუფრე ვაზის ჯიში ჰერეთიდან.
ისტორიულ ჰერეთში ადგილობრივ მოსახლეობას ამ ჯიშისათვის „დიდმტევანა თეთრი“ შეურქმევია, რაც მისი მტევნის ზომის მანიშნებელია.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან გულისმაგვარი ფორმის, ხუთნაკვთიანი, იშვიათად გვხვდება დაუნაკვთავიც. ფოთლის ქვედა მხარე შეუბუსავია, მხოლოდ ფუძესთან ძარღვები სუსტადაა ჯაგრისებურად შებუსული. მარცვალი საშუალო ზომისაა, ოვალური, ღია მწვანე შეფერვის, ცვილისებრი ფიფქით სუსტად დაფარული. მარცვლის კანი საკმაოდ მკვრივია, რბილობი ხორციანი და წვნიანია. წვენი უფერულია, სასიამოვნო გემოთი და ჯიშური არომატით.
დიდმტევანა ხასიათდება საშუალოზე ძლიერი ზრდით. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს შედის. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა 176 დღეა. მტევნის საშუალო წონა 685 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 16.5 ტონა. სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 15.6-16.6%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6.6-7 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სასუფრე ყურძნად. დიდმტევანა გამოირჩევა საუკეთესო გემური თვისებებით, მტევნისა და მარცვლის სილამაზით, შენახვისა და ტრანსპორტირების უნარით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჰერეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
დიდმტევანა (შავი)
დიდმტევანა (შავი) — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი სასუფრე ვაზის ჯიში ქართლიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი მცირე ზომისაა. მომრგვალო, სამნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე თითქმის შიშველია, აქა-იქ, ძარღვების გასწვრივ ჯაგრისებრად სუსტადაა შებუსული. ყვავილიორსქესიანია. მტევანი დიდი ზომისაა (20-22 სმ.), ცილინდრულ-კონუსური ან უფორმო, საშუალო სიკუმსის. მტევანში ხშირადაა გამორეული მოოუმწიფებელი მარცვლები. მარცვალი მსხვილია, ოვალური. გვხვდება კვერცხისებური ან წაგრძელებული მარცვლებიც. მუქი წითელია, თითქმის შავი. კანი ნაზი და თხელი აქვს, ცვილისებრი ნაფიფქით დაფარული. რბილობი წვნიანი და ხორციანია, მდნარი.
დიდმტევანა შავი ძლიერი ზრდისა და საშუალომოსავლიანია. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის დასაწყისში შედის. მტევნის წონა 160-700 გრამს აღწევს.
დიდმტევანა იძლევა სასუფრე ყურძენს. აქვს ლამაზი მტევნები, სასიამოვნო გემო და შაქრმომჟავიანობა. ვერ იტანს ტრანსპორტირებას და დიდხანს არ ინახება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართლის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
Lasioglossum frigidum
Lasioglossum frigidum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1996 წელს.
სქოლიო
frigidum
1685
თარიღი უცნობია
*
ველიჩკის მარილის შახტა
ველიჩკის მარილის შახტა (Kopalnia soli Wieliczka) – ქვა მარილის საბადო პოლონეთში, ქალაქ ველიჩკაში, რომელიც მუშავდებოდა XIII–XX საუკუნეებში. შახტა ასახავს მარილის მოპოვების განვითარების მეთოდებსა და ტექნოლოგიებს შვიდი საუკუნის განმავლობაში. იგი წარმოადგენს დერეფნებისა და გალერეების მთელ წყებას, რომელიც განთავსებულია შვიდ დონეზე მიწისქვეშეთში. სიღრმე 57-198 მ., საერთო სიგრძე 200 კმ. .
1978 წელს მარილის შახტა შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში .
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პოლონეთში
Lasioglossum froggatti
Lasioglossum froggatti — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1905 წელს.
სქოლიო
froggatti
ყაზახეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
მინი|300პქ|ყაზახეთის ოლქები ყაზახეთის ადმინისტრაციული დაყოფა — ყაზახეთის რესპუბლიკა ადმინისტრაციულად იყოფა 14 ოლქად და ორ რესპუბლიკური მნიშვნელობის ქალაქად. გარდა ამისა, რესპუბლიკური დაქვემდებარების ქალაქის სტატუსი აქვს ბაიკონურს, რომელიც 2050 წლამდე რუსეთს აქვს იჯარით აღებული. აქედან გამომდინარე მას ამჟამად აქვს რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის ქალაქის სტატუსი.
სქოლიო
*
Tritonoturris buccinoides
Tritonoturris buccinoides — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ნანშანის ბრძოლა
ნანშანის ბრძოლა (南山の戦い, Nanzan no tatakai)-იყო რუსეთ-იაპონიის ომის მრავალ სასტიკ სახმელეთო ბრძოლათაგან ერთ-ერთი. ეს მოხდა 1904 წლის 24–26 მაისს, ორი მილის სიგანის თავდაცვის ხაზის გასწვრივ, ლიაოდონგის ნახევარკუნძულის ვიწრო ნაწილის გასწვრივ, რომელიც მოიცავს პორტ არტურის მისადგომებს და116 მეტრის სიმაღლეზე ნანშანის გორას, დღევანდელ ჯინჯოუს ოლქში. დალიანის ქალაქის ცენტრის ჩრდილოეთით, ლიაონინში, ჩინეთი.
წინაპირობა
მდინარე იალუზე იაპონიის გამარჯვების შემდეგ, იაპონიის მეორე არმია გენერალ იასუკატა ოკუს მეთაურობით დაეშვა ლიაოტუნგის ნახევარკუნძულზე, პორტ არტურიდან მხოლოდ 60 მილის დაშორებით. მეორე არმიაში იყო 38500 კაცი და შედგებოდა სამი დივიზიისგან: პირველი დივიზია (ტოკიო), მესამე დივიზია (ნაგოია) და მეოთხე დივიზია (ოსაკა). მიწაზე გადმოსვლა შესრულდა 1904 წლის 5 მაისს.
იაპონიის განზრახვა იყო რუსული თავდაცვითი პოზიციის გარღვევა, დალნის პორტის დაკავება და პორტ არტურის ალყაში მოქცევა.
რუსეთის ვიცე-მეფე ევგენი ალექსეევი მოსკოვში გაიწვიეს მეფე ნიკოლოზ II-სთან კონსულტაციებისთვის. მან დატოვა გენერალ-მაიორი ბარონი ანატოლი სტესელი კვანტუნგის ნახევარკუნძულზე რუსეთის სახმელეთო ჯარების მეთაურობისთვის, ხოლო ადმირალ ვილგელმ ვიტგეფტი პორტ არტურში რუსული ფლოტის კონტროლისთვის. იმის გამო, რომ პირდაპირი ბრძანება არ იყო დარჩენილი, გადამწყვეტმა და არაკომპეტენტურმა ადმირალმა ვიტგეფტმა ნება დართო იაპონური დესანტს მიწაზე გადმოსვლა გაეგრძელებინა.