cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კრისტოფერ III (დანია)
გლეხთა აჯანყება
გამარჯვებულმა გლეხებმა ტყვეებიც კი წაიყვანეს, რაც კრისტოფერის, როგორც მეფის ავტორიტეტს საშინლად შეარყევდა ევროპელი მონარქების თვალში. რადგანაც მიხვდა, რომ ბრძოლით ვერაფერს გახდებოდა, იგი თავისი ამალით მათი მთავარი ბანაკისკენ გაემართა მოსალაპარაკებლად. კრისტოფერმა მათ განუცხადა, რომ ვინც მეფეს დაემორჩილებოდა და სახლში დაბრუნდებოდა შეიწყალებდა. მეამბოხეთა მხოლოდ მცირე რიცხვმა არჩია უკან დაბრუნება, დანარჩენები კი ადგილზე დარჩნენ. 1441 წლის 8 ივნისს კრისტოფერმა მეამბოხეთა ბანაკზე შეტევის ბრძანება გასცა. ამბოხებულებმა დიდი წინააღმდეგობა ვერ გაუწიეს კბილებამდე შეიარაღებულ სამეფო რაინდებს. ათასობით აჯანყებული მოკლეს, ხოლო ვინც გადარჩა უმძიმესად დასაჯეს. ამის შემდეგ, ამბოხებულ გლეხებს ჩამოერთვათ თავისუფალი ადამიანების სტატუსი და ისინი ფერმერების საკუთრებად იქცნენ.
კორონაციები და ურთიერთობა შვედებთან
მინი|მარცხნივ|მეფე კრისტოფერის გამოსახულება მონეტაზე 1442 წლის მაისში კრისტოფერი ლოდოსეში ჩავიდა სამივე სამეფოს დიდებულთა შეკრებაზე. იგი აქ ნორვეგიის მეფედ ოფიციალურად აირჩიეს, რასაც მოჰყვა მისი ნორვეგიის მეფედ კურთხევა 1442 წლის 2 ივლისს, ოსლოში. მომდევნო წელს, რიბეში იგი დანიის მეფედაც ეკურთხა. ამ ამბიდან სულ მალე, მისი როსკილეს რეზიდენცია ხანძარმა გაანადგურა, რის გამოც მან თავისი ახალი რეზიდენცია კოპენჰაგენში გადაიტანა. ამის შემდეგ, კოპენჰაგენი უკვე ოფიციალურად გამოცხადდა დანიის დედაქალაქად.
რაც შეეხება შვედურ არისტოკრატიას, მათ არ მოსწონდათ ახალი გერმანელი მეფე, რომელიც არც კი ჩასულა შვედეთში და ამასთან მას სდებდნენ ბრალს შვედური ეკონომიკის დავარდნაში. როგორც მემატიანეები აღნიშნავენ, ამ პერიოდში შვედი ხალხი იმდენად დამშეული იყო, რომ ხის ქერქითა და ფქვილით იკვებებოდნენ. სწორედ ამიტომ, შვედებმა კრისტოფერს „ხის ქერქების მეფე“ შეარქვეს. მიუხედავად ამისა, შვედი ვაჭრები კეთილგანწყობილნი იყვნენ მისდამი, რადგანაც კრისტოფერი ვაჭრობისა და საქალაქო ცხოვრების აღორძინებას უწყობდა ხელს. საბოლოოდ, 1443 წელს გამოცემული მუნიციპალური ქარტიით, რომლითაც კოპენჰაგენი დანიისა და კალმარის უნიის დედაქალაქად ცხადდებოდა, უფრო გაანაწყენა შვედები.
მან არაეფექტური სამხედრო კამპანია განახორციელა ერიკ გოტლანდელის წინააღმდეგ, რამაც კიდევ უფრო გააღიზიანა შვედები და უკმაყოფილება გამოიწვია ჰელსინკის ლიგაშიც. საბოლოოდ, კალმარის უნიაში ახალი კონსტიტუცია შემოიღეს, რომლის მიხედვითაც დიდებულთა უფლებების გაზრდის ხარჯზე, უფლებები შეუმცირდა მონარქს.
გარდაცვალება
1448 წლის 5 იანვარს, 31 წლის კრისტოფერ III მოულოდნელად და უშვილოდ გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს როსკილეს კათედრალში. 1449 წლის 28 ოქტომბერს, მისი ქვრივი, დედოფალი დოროთეა ბრანდენბურგელი მეორედ დაქორწინდა დანიის, ნორვეგიისა და შვედეთის ახალ მეფე კრისტიან I ოლდენბურგზე. მათი შვილები იყვნენ შემდგომში მეფე ჰანსი და მეფე ფრედერიკ I.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 26 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1416 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1448 კატეგორია:ვიტელსბახები კატეგორია:დანიის მეფეები კატეგორია:შვედეთის მეფეები კატეგორია:ნორვეგიის მეფეები
ქერცლოვანი ფირფიტკბილა
ქერცლოვანი ფირფიტკბილა — სოკოს სახეობა გლეოფილუმისებრთა ოჯახისა, რომელიც ფართოდაა გავრცელებული ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში.
მეცნიერთა ერთი ნაწილი მას საჭმელ სოკოდ მიიჩნევს, მეორე ნაწილი — არასაჭმელად.
სოკო პირველად აღწერა შვედმა მიკოლოგმა და ბოტანიკოსმა ელიას მაგნუს ფრისმა 1815 წელს როგორც Agaricus lepideus.
აღწერა
ქუდის დიამეტრი 4-12 სმ-მდე აღწევს, თავდაპირველად ამოზნექილი, შემდგომში ბრტყელი და ზოგჯერ, მცირედ ჩაღრმავებული, ხორციანი. ქუდის ზედაპირი თეთრი, მონაცრისფრო ან მოყავისფრო, ხშირად უფრო მუქი ფანტელებით, განსაკუთრებით შუა ნაწილში.
რბილობი — უხეში, თეთრი, გაჭრისას ზოგჯერ წითური ხდება. სუსტად გამოხატული სასიამოვნო სუნითა და მტკნარი გემოთი.
ფეხის სიგრძე 2,5-7 სმ, სისქე — 1-3 სმ, ცენტრალურია ან ექსცენტრული, ძირისკენ გაწვრილებული, გახევებული; ქუდისკენ სადა, ძირისკენ დაფარულია მოწითალო მურა ქერცლებით.
სპორების ფხვნილი თეთრი, სპორები ცილინდრული ან ელიფსისებური, უფერული, 8-12,5×3,5-5 მკმ.
ბაზიდიუმი გურზისებრი, ოთხსპორიანი, 23-35×5-7 მკმ.
გავრცელება და ეკოლოგია
საპროტროფია. ფართოდაა გავრცელებული ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში, ასევე დაფიქსირებულია დასავლეთ კაპლანდში (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა). იზრდება გამხმარ და წიწვიან ხეებზე, უპირატესად ფიჭვზე, ხშირად რკინიგზის შპალებზე, ბაღებში და სხვა სახის გადამუშავებულ მერქანზე, ასევე ბნელ ქვანახშირს შახტებში, იშვიათად ფოთლოვან ხეებზე.
სეზონი — ზაფხულიდან — შემოდგომამდე.
კვებითი ღირებულება
საჭმელად ვარგისია ნორჩობაში, მხოლოდ ქუდი, სანამ რბილობი ჯერ კიდევ რბილია. მეცნიერთა ერთი ნაწილი მას საჭმელ სოკოდ მიიჩნევს, მეორე ნაწილი — არასაჭმელად, სოკოს ნაყოფსხეული ხშირად იზრდება ადამიანის მიერ შექმნილ კონსტეუქციებზე, მაგალითად, როგორიცაა რკინიგზის შპალი, რომელიც გაჟღენთილია ადამიანისთვის საშიში ქიმიური ნივთიერება კრეოზოტით. მიუხედავად ამისა, დღემდე მოწამვლის არცერთი კლინიკური შემთხვევა არაა დაფიქსირებული.
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:გლეოფილუმისებრნი
თინა იოსებიძის სახლი
თინა იოსებიძის სახლი — ისტორიული ძეგლი დგას გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ თორტიზიას ცენტრში, სახლი ქვითკირისაა, ერთსართულიანი. მეორე მსოფლიო ომის (1938-1945 წწ.) მონაწილე გმირი ქალი თინა იოსებიძე ამ სახლში ცხოვრობდა 1920-1941 წლებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
ლუკას სახარება
220px|მინიატიურა|[[ლუკა მახარებელი. ბიზანტია X ს. ]] ლუკას სახარება (ბერძნ. Εὐαγγέλιον κατὰ Λουκάν) — ახალი აღთქმის მესამე წიგნი, ერთ–ერთი ოთხი კანონიკური სახარებიდან. მის წინ ტრადიციულად დგას მათეს სახარება და მარკოზის სახარება და მის შემდეგ მოდის იოანეს სახარება.
სახარების მიზანი, მახასიათებლები და შემადგენლობა
220px|მინიატიურა|მარცხნივ|მოწყალე სამარიტელი სახარების მთავარი თემა - იესო ქრისტე, ძე ღვთისას ცხოვრება და ქადაგებანი. სახარება დაიწერა ქრისტიანთათვის და მიმართულია თეოფილეს და წმ. პავლეს მიერ დაფუძნებული ახალი ქრისტიანული საზოგადოების მიმართ.
სახარების მიზანს ავტორი აღნიშნავს პირველივე სტრიქონებში: „მას შემდეგ, რაც გულდასმით გამოვიკვლიე ყოველივე თავიდან, თანმიმდევრულად აგიწერო,... რომ შეიცნო იმ მოძღვრების ჭეშმარიტება, რომელიც გისწავლია.“ სახარების რიგი თავისებურებები გამომდინარეობს მისი დანიშნულებიდან, რომელიც მიმართული იყო ყოფილ წარმართთა მიმართ. ავტორი ცდილობს დეტალურად აღწეროს ებრაული ტრადიციები, ასევე ცდილობს თავი აარიდოს სიტყვა „წარმართის“ უარყოფით კონტექსტში მოხსენიებას, რათა არ მოხდეს არასწორი გაგების შედეგად წარმოქმნილი გაუგებრობა. მაგალითად, ფრაზა ქრისტეს მთაზე ქადაგება, რომელიც „მათეს სახარებაში“ ჟღერს „ანდა თუ მოიკითხავთ მხოლოდ თქვენს მოძმეთ, უჩვეულოს რას სჩადიხართ? განა ასევე არ იქცევიან წარმართნიც?“ (მათე 5:47), ლუკასთან ასეთი ფორმა აქვს მიცემული: „და თუ კეთილს უყოფთ თქვენს კეთილისმყოფელთ, რას მიითვლით მადლად? რადგან ცოდვილნიც ასევე იქცევიან.“ (ლუკა 6:33 ).
ლუკა აღწერს ძირითადად ქრისტეს ცხოვრების ისტორიულ მხარეს, სხვადასხვა ამბავს მოგვითხრობს დიდი მონდომებითა და დეტალურად, გვიამბობს დიდი რაოდენობით ქრისტეს იგავებს, შესაბამისად სიმბოლოების რაოდენობისთ ლუკას სახარება ახალი აღთქმის ყველაზე გრძელი წიგნია. თხრობა იწყება, ქრონოლოგიური თვალსაზრისით, ყველაზე ადრეული მოვლენების აღწერით, კერძოდ, იოანე ნათლისმცემლის მამის ზაქარიას შესახებ ცნობებით და თავად იოანეს მომავალი დაბადებიდან. სხვა დანარჩენი სახარებები იწყება ქრისტეს დაბადებიდან (მათე), ან უკვე იოანე ნათლისმცემლის ქადაგებიდან (მარკოზი და იოანე).
სხვა სახარებებში გამოტოვებული ინფორმაცია
მხოლოდ ლუკას სახარებაში ვხვდებით ინფორმაციას იოანე ნათლისმცლის მშობლების შესახებ, მის დაბადებასთან დაკავშირებულ მოვლენებზე და ქალწულ მარიამის ელისაბედთან, იოანეს დედასთან სტუმრობაზე.
მხოლოდ აქ ვხვდებით ინფორმაციას ახალდაბადებული ჩვილისადმი მწყემსთა თაყვანისცემის შესახებ, ასევე 12 წლის იესოს ტაძარში ყოფნის შესახებ.
აგრეთვე, მხოლოდ აქ ვხვდებით ღვთივშთაგონებულ წინასწარმეტყველურ გალობას, ახალი აღთქმის პირველ სამადლობელ საგალობელ ჰიმნს: „ადიდებს სული ჩემი უფალსა“. ამავე სახარებას უნდა ვუმადლოდეთ წმინდა სვიმეონ ღვთისმიმრქმელის ანგელოზებრივ საგალობელს „აწ განუტევე მონაი შენი, მეუფეო, სიტყვისაებრ შენისა მშვიდობით, რამეთუ იხილეს თვალთა ჩემთა მაცხოვარება შენი“, რომელიც უძველესი დროიდან შევიდა ღვთისმსახურების საგალობელთა სიაში. მხოლოდ აქ ვხვდებით ისეთ სასწაულებს, როგორიცაა
ვრცელია ლუკას სახარება ქრისტეს იგავებით, რომლებიც არ გვხვდება სხვა სახარებებში. მაგ: და სხვ.
სახარების შინაარსი
თავი 1
თავი 2 თავი 3
თავი 4
თავი 5
თავი 6
თავი 7
თავი 8
თავი 9
თავი 10
თავი 11
თავი 12
თავი 13
თავი 14
თავი 15
თავი 16
თავი 17
თავი 18
თავი 19
თავი 21
თავი 22
თავი 23
თავი 24
ავტორობა
საკუთრივ ტექსტში ავტორის შესახებ ცნობები არ მოიპოვება. ძველი საეკლესიო გადმოცემის თანახმად, სახარების ავტორი არის ლუკა მახარებელი, მოციქულ პავლეს მოწაფე. ეჭვს არ იწვევს ის გარემოება, რომ ლუკას სახარების ავტორმა შექმნა, აგრეთვე, მოციქულთა საქმენი. ამას დამაჯერებლად ამტკიცებს მსგავსი ლიტერატურული სტილი და ენობრივი თავისებურებანი. ლუკას ავტორობას ადასტურებენ ძველი ქრისტიანი მწერლები. მაგალითად, ევსები კესარიელი, კლიმენტი ალექსანდრიელი, ორიგენე, ტერტულიანე და სხვ. ადრეული ქრისტიანობის ხანიდან ქრისტიანული ტრადიცია თვლის, რომ ლუკა შედიოდა ქრისტეს 70 მოციქულს შორის. ადრეულ ეკლესიაში სახარების ნამდვილობა და ლუკას ავტორობა ეჭვს არ იწვევდა და სხვა ალტერნატივები არც განიხილებოდა.
შექმნის დრო
შექმნის დროის დადგენა საკმაოდ შეუძლებელია. მკვლევართა უმრავლესობა თვლის, რომ ის შეიქმნა მათესა და მარკოზის სახარებების შემდეგ იოანეს სახარებამდე. შესაძლოა, წიგნის პირველი ფრაზა: „რაკი მრავალმა მიჰყო ხელი იმ ამბების დალაგებით გადმოცემას, რომლებიც ჩვენში მოხდა“... — მიგვანიშნებს უკვე შექმნილ მატესა და მარკოზის სახარებებზე. ტრადიცია წიგნის შექმნას მიაწერს I ს. მე–60 წელს. თუმცა ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ ლუკას სახარება შეიქმნა უფრო გვიან 70—80 წ.წ. ან 80—100 წ.წ. არსებობს სხვა მოსაზრებებიც, მაგრამ მას მნიშვნელოვნად არ მიიჩნევენ.
სახარების ენა
სახარება, როგორც მთელი ახალი აღთქმა (მათეს სახარების გარდა), დაწერილია კოინე ენაზე, I საუკუნის ბერძნულ სალაპარაკო ენაზე. მრავალი მკვლევარის თანახმად, ლუკას სახარების ენა თავისი ლიტერატურურლი ხარისხით საუკეთესოა ახალ აღთქმაში. როგორც ჩანს ლუკა თავისი დროის ერთ–ერთი საუკეთესო მწერალი იყო.
სახარების პირველ თავში მოყვანილია ზაქარიას და ქალწულ მარიამის ორი სამადლობელი ჰიმნი, რომლებიც თავიანთი სრულყოფილებით, ენისა და სტილის თვალსაზრისით, მკვეთრად გამოირჩევა სახარების დანარჩენი ტექსტისაგან. სავარაუდოდ, ეს საგალობლები არსებობდა ზეპირი გადმოცემის სახით და მახარებელმა ლუკამ უცვლელად შეიტანა ისინი სახარებაში.
მანუსკრიპტები
სახარების მოძიებული ხელნაწერებიდან უძველესია III საუკუნის პირველი ნახევრით დათარიღებული ხელნაწერი და წარმოადგენს ხუთი პაპირუსის ფრაგმენტებისაგან შემდგარ ტექსტს. ბერძნულ სახარებას სრული სახით შეიცავს სინას და ვატიკანის კოდექსები (IV ს.)
ლუკას სახარება ისტორიასა და კულტურაში
ლუკას სახარებაში აღწერილ მოვლენებს, ხელოვნების ეძღვნება მრავალი საუცხოო ნამუშევარი. შუა საუკუნეების პოპულარული პიროვნებების ფერწერული ტილოები, ფრესკები და ქანდაკებები. მაგ: ღვთისმშობლ მარიამის სტუმრობა ელისაბედტან (პონტორმო, ჯოტო, პიერო დი კოზიმო, მ. დენი), მწყემსთა თაყვანისცემა (ელ გრეკო, კარავაჯო, ჯორჯონე, მურილიო, პუსენი და სხვები), ქრისტე გამოჩენა ემმაუსში (კარავაჯო), და სხვ.
ხშირად დიდი მხატვრები მიმართავდნენ ლუკას სახარების იგავებს სიუჟეტისთვის — „უძღები შვილის დაბრუნება“, (ამ თემაზე შექმნილია რემბრანდტის ცნობილი ტილო), მოწყალე სამარიტელი (რემბრანდტი, კორნელისენი) და სხვ.
შექმნილია სახარების მოვლენათა ვრცელი იკონოგრაფია, სახარების ისტორიული პერსონაჟები, აგრეთვე, თავად ავტორი ლუკა მახარებელი.
შქმნილია მელოდიები. მაგალითად, ცნობილი საგალობლების შესახებ მელოდიები დაწერილი აქვთ იოჰან სებასტიან ბახს, კლაუდიო მონტევერდის, ანტონიო ვივალდის, იოჰან კუნაუს, სერგეი რახმანინოვს და სხვა კომპოზიტორებს.
1979 წელს ლუკას სახარების მიხედვით შეიქმნა მხატვრული ფილმი იესო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სახარებები კატეგორია:ბიბლია კატეგორია:საეკლესიო ნივთები კატეგორია:ახალი აღთქმა
ამირან მუჯირი
ამირან მუჯირი (დ. 20 თებერვალი, 1974, ბათუმი) — ქართველი ფეხბურთელი, თამაშობდა ნახევარმცველის პოზიციაზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ბათუმის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:სოფიის ცსკა-ს ფეხბურთელები კატეგორია:ანორთოსისის ფეხბურთელები კატეგორია:სკ ბაქოს ფეხბურთელები კატეგორია:სუმგაითის სტანდარდის ფეხბურთელები
კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი
კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი — კერძო საკუთრებაში არსებული ფახჰოხშულე და არაკომერციული ორგანიზაცია ქალაქ კარლსრუეში, გერმანია. იგი ყურადღებას ამახვილებს საერთაშორისო ბაზარზე და კულტურათაშორის თანამშრომლობაზე ბიზნესში. 2009 წლიდან კარლსოხშულე ეკუთვნის არაკომერციულ ფონდსა და კარლსრუეს სავაჭრო პალატას (6%).
პატნიორი უნივერსიტეტები (ნაწილი)
ავსტრალია ჰონგ-კონგი ჩინეთი საქართველო თურქეთი დიდი ბრიტანეთი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის უმაღლესი სასწავლებლები
აზერბაიჯანის დემოგრაფია
აზერბაიჯანის დემოგრაფია (Azərbaycan əhalisi) — მოიცავს ქვეყნის დემოგრაფიულ მახასიათებლებს, მათ შორის მოსახლეობის სიმჭიდროვეს, ეთნიკურობას, განათლების დონეს, მოსახლეობის ჯანმრთელობას, ეკონომიკურ მდგომარეობას, რელიგიურ კუთვნილებასა და მოსახლეობის სხვა ასპექტებს.
მოსახლეობა
XX საუკუნის შუა რიცხვებში აზერბაიჯანის მოსახლეობამ სწრაფი ზრდის ეტაპი გაიარა, რაც, ძირითადად, სოფლად მცხოვრებ ეთნიკურ აზერბაიჯანელებს შორის მაღალი ბუნებრივი ზრდა იყო. შედეგად, რესპუბლიკის მოსახლეობა საუკუნეში 4-ჯერ გაიზარდა, ხოლო აზერბაიჯანელების წილი 58%-დან 90%-მდე გაიზარდა. XXI საუკუნის დასაწყისში აზერბაიჯანი კვლავაც ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში მოსახლეობის ზრდის ერთ-ერთი ლიდერია.
2014 წელს აზერბაიჯანის სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტმა შეაფასა ქვეყნის მოსახლეობა 9 მილიონ 477 ათასად. მილიონზე მეტი ადამიანი ცხოვრობდა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ. დაახლოებით 120 ათასი ადამიანი ცხოვრობდა ე.წ. მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე და დაახლოებით 240 ათასი უცხოელი ცხოვრობდა აზერბაიჯანში.
ქალაქის მოსახლეობა 2013 წლის 1 ივლისის მდგომარეობით შეადგენდა 53,1%-ს და სოფლის მოსახლეობა - 46,9%. მამაკაცები მთლიანი მოსახლეობის 49,7%-ს შეადგენს, ქალები - 50,3%, ანუ 1000 მამაკაცზე 1013 ქალი მოდიოდა.
სიცოცხლის ხანგრძლივობა 72,6 წელია, მათ შორის მამაკაცების 69,9 წელი, ხოლო ქალების 75,4 წელი. (2008 წლის მონაცემები).
2010 წელს აზერბაიჯანში 165,6 ათასი ბავშვი დაიბადა, ხოლო მშობიარობის მაჩვენებელი 1000 ადამიანიზე 18,5 იყო. საშუალოდ, ყოველ ქალს თავისი ცხოვრების განმავლობაში ორი შვილი ჰყავს. 2010 წელს 53,6 ათასი ადამიანი გარდაიცვალა. 2010 წლის მონაცემებით, სიკვდილიანობის მაჩვენებელი 1000 ადამიანზე 6,0 სიკვდილია.
2017 წლის მონაცემებით მოსახლეობის მაჩვენებელი გაიზრდა 0,7%-ით ან 73,66 ათასი ადამიანით.
2018 წლის 1 მარტის მდგომარეობით რესპუბლიკის მოსახლეობამ 9 მილიონ 911,472 ადამიანს მიაღწია.
2006 წელს გაიზარდა აზერბაიჯანის მოსახლეობის სიმჭიდროვე  89,2 ადამიანი / კმ²-დან  97,4 ადამიანი / კმ²-მდე. რესპუბლიკაში არსებობს მოსახლეობის სიმკვრივის უთანასწორობის ზრდა: აფშერონის ნახევარკუნძული აჩვენებს ჭარბი მოსახლეობის ნიშნებს, ხოლო მთიან რეგიონებში მოსახლეობის გადინების პროცესი მიმდინარეობს.
XXI საუკუნის დასაწყისში არ იყო მნიშვნელოვანი გადინება ან მოსახლეობის შემოდინება, როგორც 1990-იან წლებში. ამრიგად, 2004 წელს 2,8 ათასი ადამიანმა დატოვა აზერბაიჯანი, თუმცა ამავე დროს 2,4 ათასი ადამიანი გადმოვიდა ქვეყანაში მუდმივად საცხოვრებლად, შესაბამისად მოსახლეობა მნიშვნელოვნად არ შეცვლილა.
აზერბაიჯანის მოსახლეობამ 2019 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით 9,981,457 ადამიანს მიაღწია. ინფორმაციის თანახმად, მოსახლეობის კვადრატულ კილომეტრზე 115 ადამიანი მოდის. მთლიანი მოსახლეობის 52,8% ცხოვრობს ქალაქებში, 47,2% - სოფლებში. ანგარიშის თანახმად, მოსახლეობის 49,9% მამაკაცია, 50,1% კი ქალია.
2019 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით, აზერბაიჯანის სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტმა ქვეყნის მოსახლეობა 9,981,457 ადამიანით შეაფასა. 2019 წლის 6 აპრილს სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტის მონაცემებით, ქვეყნის მე-10 მილიონიანი მოქალაქე დაიბადა.
მოსახლეობის სტრუქტურა
მოსახლეობის სტრუქტურა (01/07/2012)
ენა
მოსახლეობის ენობრივი სტატისტიკა (2009 წლის მიხედვით).
რევაზ გოგელია
რევაზ ბესარიონის ძე გოგელია (დ. 17 მარტი, 1932, ბათუმი — გ. 20 ნოემბერი, 1999, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (კალათბურთი); საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (1953). 1955–1964 წლებში თამაშობდა თბილისის „დინამოში“. 1964–1974 წლებში იყო „სინათლის“ მოთამაშე-მწვრთნელი. სსრკ ჩემპიონატების სამგზის მეორე პრიზიორი (1959, 1960, 1961); ევროპის ქვეყნების ჩემპიონთა თასის მფლობელი (1962, თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1932 კატეგორია:დაბადებული 17 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1999 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ნოემბერი კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი კალათბურთელები რევაზ
კაპტოლი (ზაგრები)
მინი|კაპტოლი მინი|კაპტოლი კაპტოლი (kaptol) — ხორვატიის დედაქალაქ ზაგრების ისტორიული ნაწილი. კაპტოლში მდებარეობს რომის კათოლიკური ეკლესიის ხორვატიის არქიეპისკოპოსის რეზიდენცია.
ისტორია
კაპტოლის როგორც აღმოსავლეთ ფერდობზე დასახლების არსებობა დასტურდება 1094 წელს ლასლო I–ის მიერ ზაგრების საეპისკოპოსოს დაარსებაში. ეპისკოპოსის რეზიდენცია და კათედრალი იყო კაპტოლში. იპისკოპოსის იურისდიქციის ქვეშ ის პირველად 1198 წელს მოიხსენება. კაპტოლის ქუჩზე განთავსებული იყო კანონიკური საბჭოს (capitulum) წევრების რეზიდენციები, საიდანაც მომდინარობს მისი სახელი. დასახლებას საბჭოს წევრები – (კანონები) განაგებდნენ.
კათედრალი 1217 წელს ეკურთხა. კათედრალი 1242 წელს მონღოლების შემოსევის დროს მძიმედ დაზიანდა და 1263 მოხდა მისი აღდგენა. კაპტოლს, როგორც დასახლება არასიმეტრიული მართკუთხედის ფორმა ჰქონდა. მას ჰქონდა სამხრეთის შესასვლელი ბაკაჩევას ქუჩიდან და ჩრდილოეთით დღევანდელი კაპტოლის სკოლასთან სრულდებოდა.
შუა საუკუნეებში კაპტოლს არ ჰქონდა თავდაცვითი ნაგებობები. ის მხოლოდ ხის ხობით იყო შემოსაზღვრული. კაპტოლის გარშემო ქვის კედელი და კოშკი 1469–1473 წლებში აშენდა. 1512–1520 წლებში თურქების შემოსევის შიშით აგებული კოშკები და გალავანი დღემდეა შემორჩენილი.
XIII საუკუნეში კაპტოლში აშენდა ორი გოტიკური ტიპის ეკლესია: წმინდა ფრანცისკეს სახელობის ფრანცისკანული მონასტრით და წმინდა მარიამის სახელობის. 1334 წელს კანონებმა საკუთარი ყმებისთვის კაპტოლის ჩრდილოეთით შექმნეს ახალი სოფელი (Nova Ves), საიდანაც წარმოიქმნა შემდგომში უბანი ნოვა–ვესი, ხოლო დღეისთვის წარმოადგენს ქუჩა ნოვა–ვესს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ზაგრების ისტორია
შაორის წმინდა გიორგის ეკლესია (აფშო)
შაორის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი. მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტის, სოფელ აფშოდან დასავლეთით, 3 კილომეტრზე, მთის წვერზე. თარიღდება განვითარების შუა საუკუნეებით.
ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია კლდის ნატეხი ქვით. გარეთა კუთხეების წყობაში გამოყენებულია შირიმიც. ძლიერაა დაზიანებული. შემორჩენილია 1,3-1,6 მეტრი სიმაღლის კედლები. სამხრეთისა და დასავლეთის მინაშენები მთლიანად დანგრეულია. შესასვლელი ჩრდილოეთიდან და სამხრეთიდანაა. ორივე კარს წირთხლებში საურდულე ხვრელები აქვს. აღმოსავლეთით ნალისებრი აფსიდია. შემორჩენილია შირიმის თაროსებრი ლავგარდნის რამდენიმე ქვა. ეკლესიიდან აღმოსავლეთით, 50 მეტრზე, სამაროვანია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
რაფიელ ისარლიშვილი
რაფიელ პეტრეს ძე ისარლიშვილი (ისარლოვი) (დ. 1843 — გ. 29 ნოემბერი, 1918, თბილისი) — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, პუბლიცისტი, მთარგმნელი.
მესხეთიდან გადმოსახლებულ წარჩინებულ ქართველ კათოლიკეთა საგვარეულოს წარმომადგენელი. თბილისის გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ მან განათლება ევროპაში მიიღო, სადაც დაეუფლა რამ­დენი­მე უცხო ენას. საზღვარგარეთიდან დაბრუნებული ისარლიშვილი აქტიურად ჩაება საზოგადოებრივ საქმიანობაში. 1869 წელს გამოსცა თავისივე შედგენილი „სინოპტიკური კალენდარი“. 1873 წელს ისარლიშვილმა ავჭალაში გახსნა უფასო სკოლა ღარიბთათვის. 1875 წელს გამოსცა „პირველი წიგნი წერა-კითხვის სასწავლებლად სურათებით ამერიკულ მეთოდზე სასოფლო სკოლებისათვის“, რომელიც, გარკვეულწილად, იაკობ გოგებაშვილის „დედა ენის“ წინამორბედი იყო.
1900 წელს ისარლიშვილი პარიზის მსოფლიო გამოფენაზე ქართულ განყოფილებას ხელმ­ძღვანელობდა. პავილიონში გამოფენილმა სასოფლო-სამეურნეო ნაწარმმა და ქართული კულტურის ნიმუშებმა მნახველთა დიდი მოწონება დაიმსახურა, რაც აისახა იმდროინდელ ქართულ და ევროპულ პრესაში. უცხოელთათვის სა­ქართვე­ლოს უკეთ გაცნობის მიზნით ისარლიშვილმა პარიზში ფრანგულ ენაზე გამოსცა ალექსანდრე ხახანაშვილის „სა­ქარ­თველოს ისტორია“. ისარლიშვილი საფრანგეთის სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ მედლითა და დიპლომით დააჯილდოვა. ისარლიშვილის გარდაცვალებას ნეკროლოგი უძღვნა ზაქარია ჭიჭინაძემ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1843 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1918 კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:ქართველი მთარგმნელები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები
შავკათ მირზიიოევი
შავკათ მირზიიოევი (Shavkat Miromonovich Mirziyoyev; დ. 24 ივლისი, 1957, ზაამინსკის რაიონი, ჯიზაკსკის ოლქი, უზბეკეთის სსრ, სსრკ) — უზბეკი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე, უზბეკეთის პრემიერ-მინისტრი,  ხოლო 2016 წლის 8 სექტემბრიდან უზბეკეთის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1957 წლის 24 ივლისს, უზბეკეთის ზაამინსკის რაიონში, თუმცა, სხვა მონაცემებით, ზაამინსკის რაიონში იგი მხოლოდ 1960-იან წლებში გადავიდა, დაიბადებით კი უზბეკეთის იაჰთან-იურატუბინსკის ოლქში.
1981 წელს მირზიიოევმა დაამთავრა ტაშკენტის ირიგაციის და მელიორეციის უნივერსიტეტი. არის ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი.
1996–2001 წლებში, ისლამ ქარიმოვის ბრძანებით იყო ჯიზაქის რეგიონის ხელმძღვანელი (ჰაკიმი), ხოლო შემდეგ 2001–2003 წლებში, პრემიერ-მინისტრობამდე, იყო სამარყანდის რეგიონის ხელმძღვანელი. პრემიერ-მინისტრად მისი კანდიდატურა პრეზიდენტმა ისლამ ქარიმოვმა 2003 წლის 12 დეკემბერს დააყენა, უზბეკეთის პარლამენტმა კი დააკმაყოფილა. მისი მოადგილე გახდა ერგაშ შოისმათოვი.
2006 წლის 25 სექტემბერს მირზიიოევი შეხვდა სამხრეთ კორეის პრემიერ-მინისტრს. მათ გააფორმეს რამდენიმე შეთანხმება, მათ შორის კი იყო ერთი, რომლის მიხედვითაც უზბეკეთი სამხრეთ კორეას 2010-2014 წლებში წელიწადში 300 ტონა უზბეკურ ურანს გაუგზავნიდა. შეთანხმება გაფორმდა ამერიკული კომპანიების ზურგს უკან, რომლებიც ადრე სამხრეთ კორეასა და უზბეკეთს შორის შუამავალს წარმოადგენდნენ. სამხრეთ კორეის პრემიერი ასევე შეხვდა პრეზიდენტ ისლამ ქარიმოვს და პარლამენტის სპიკერ ერკინ ჰალილოვს. ორმა ქვეყნის პრემიერმა ასევე მიაღწია შეთანხმებას ენერგეტიკულ, სამუერნეო, არქიტექტურულ, სამშენებლო და ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში თანამშრომლობასთან დაკავშირებით. შეთანხმებების შედეგად ორ ქვეყანას შორის ვაჭრობა 40% გაიზარდა და 565 მილიონ დოლარს მიაღწია.
თავისი პოლიტიკური კარიერის განმავლობაში მორზიიოევი სამი პოლიტიკური პარტიის წევრი იყო. ამჟამად არის უზბეკეთის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტიის წევრი.
პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი
როგორც სამარყანდის კლანის წევრს, მას მიიჩნევდნენ ისლამ ქარიმოვის ერთ-ერთ პოტენციურ მემკვიდრედ. მირზიიოევს ჰქონდა კარგი ურთიერთობა ქარიმოვის ცოლთან, ტატიანა ქარიმოვასთან და ეროვნული უსაფრთხოების საბჭოს თავმჯდომარე რუსტამ ინოიათოვთან. ზოგიერთი დამკვირვებელი ფიქრობდა, რომ მირზიიოევს ჰქონდა მიდრეკილება ძალადობისკენ, თუმცა, მან განაცხადა, რომ ძალა მხოლოდ ერთხელ, ჯიზაქის რეგიონში გამოიყენა.
2016 წლის 2 სექტემბერს, ქარიმოვის გარდაცვალების შემდეგ, მირზიიოევი პრეზიდენტის დასაფლავების კომიტეტის ხელმძღვანელი გახდა, რაც იმის ნიშანი იყო, რომ მირზიიოევი გარდაცვლილი ქარიმოვის მემკვიდრე გახდებოდა. 2016 წლის 8 სექტემბერს მისი კანდიდატურა, როგორც პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლის, პარლამენტის ორივე პალატის გაერთიანებულ სესიაზე დამტკიცდა. წესით, ეს პოსტი სენატის თავმჯდომარეს, ნიგმატილა იულდაშევს უნდა დაეკავებინა, თუმცა, მან განაცხადა, რომ „მრავალწლიანი გამოცდილების“ გამო აჯობებდა პოსტი მირზიიოევს დაეკავებინა. არის მოლოდინი, რომ მირზიიოევი შეძლებს ყირგიზეთთან და ტაჯიკეთთან უზბეკეთის ურთიერთობების სტაბილიზაციას.
უზბეკეთის ცესკოს განცხადების მიხედვით, მირზიიოევი 2016 წლის პრეზიდენტის ვადამდელ არჩევნებში ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტიის კანდიდატი იყო და 88,61 %-ით მიაღწია გამარჯვებას. 14 დეკემბრიდან კი შეუდგა პრეზიდენტის უფლებების შესრულებას.
2021 წლის ოქტომბერში შავქათ მირზიოევი ხელახლა აირჩიეს უზბეკეთის პრეზიდენტად.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:უზბეკი პოლიტიკოსები კატეგორია:უზბეკეთის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 24 ივლისი
ბეილივიკი
ბეილივიკი (bailiwick) — ბეილიფის იურუსდიქციის სფერო დიდ ბრიტანეთში. ტერმინს ასევე იყენებენ იმ ტერიტორიებზეც, რომლებიც არ არიან ბეილივიკები და რომლებზეც შერიფის ფუნქციებს ასრულებენ სამეფო ხელისუფლების მიერ დანიშნული ბეილიფები. დღეისათვის ტერმინი ძირითადად გამოიყენება ცერემონიალური დანიშნულებით.
ტერმინი წარმოიშვა ძველფრანგული სიტყვა ბალისაგან (baili). ბალი შუა საუკუნეების საფრანგეთში იყო მეფის წარმომადგენელი ბაილიაჟე-ში, რომელსაც ჰქონდა სასამართლო ხელისუფლება და ასრულებდა კონტროლის ფუნქციას ადგილობრივ ადმინისტრაციაზე. სამხრეთ საფრანგეთში ბალის ანალოგი იყო სენეშალი. ბაილიაჟეების ადმინისტრაციული ქსელი შეიქმნა XIII საუკუნეში შუასაუკუნეების ფისკალურ (სასამართლო) ან საბაჟო (baillie, აქედანაა დასახელებაც) რაიონების საფუძველზე.
ბეილივიკი (Ballei) ასევე იყო ტევტონთა ორდენის ტერიტორიული ერთეული.
ინგლისურ ენაში ფრანგული ენის საფუძველზე დაემატა ანგლო-საქსონური სუფიქსი -wic, რომელიც სოფელს აღნიშნავდა. ახალ ტერმინს უნდა განესაზღვრა სოფლის ოლქის ბეილიფი — მისი პასუხისმგებლობის ფაქტობრივი ტერიტორია. XIX საუკუნეში ამერიკაში ამ სიტყვას იყენებდნენ, როგორც მოღვაწეობის სფეროს, პასუხისმგებლობის, ცოდნის მეტაფორას.
დღეს ტერმინს იყენებენ ნორმანდიის კუნძულები მიმართებაში, რომლებიც ადმინისტრაციული მიზნით დაჯგუფებულია ორ ბეილივიკში:
თითოეული ბეილივიკი იმართება საკუთარი ბეილიფის მიერ.
კატეგორია:ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები
მიკრომილაკები
მიკრომილაკები — არიან ღრუიანი ღეროები, დაახლოებით, 25 ნანომეტრი დიამეტრი სიგრძით. ნანახია ყველა ეუკარიოტული უჯრედის ციტოპლაზმაში. ღრუიანი მილის კედელი აგებულია გლობალური ცილისაგან, რომელსაც ტუბულინი ეწოდება. ტუბულინის თითოეული მოლეკულა არის დიმერი, რომელიც შედგება ორი უმნიშვნელოდ განსხვავებული პოლიპეპტიდური სუბერთეულისგან: α-ტუბულინისგან და β-ტუბულინისაგან. მიკრომილაკი სიგრძეში იზრდება მის ბოლოზე ტუბულინის დიმერების დამატებით. მიკრომილაკები შეიძლება დაიშალოს და მისი ტუბულინი გამოყენებულ იქნას ახალი მიკრომილაკის ასაგებად უჯრედის სხვა ადგილზე.
მიკრომილაკები უჯრედს აძლევენ ფორმას და ამყარებენ. ასევე ისინი გამოიყენება როგორც ბილიკები, რომელთა გასწვრივაც მამოძრავებელი ცილებით აღჭურვილი ორგანოიდებს შეუძლიათ მოძრაობა. მაგალითად, მიკრომილაკები სეკრეტორულ ვეზიკულებს წარმართავენ გოლჯის აპარატიდან პლაზმურ მემბრანამდე. მიკრომილაკებს, ასევე, უჯრედის გაყოფის პროცესში ქრომოსომების გამოცალკევების უნარი შესწევთ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგია
ბულგარეთის ვაჟ წყალბურთელთა ეროვნული ნაკრები
ბულგარეთის ვაჟ წყალბურთელთა ეროვნული ნაკრები (Национален отбор по водна топка на България) — ნაკრები, რომელიც წარმოადგენს ბულგარეთსს წყალბურთელთა შეჯიბრებებში. ნაკრებმა ორჯერ მიიღო მონაწილეობა ოლიმპიადაზე, სამჯერ მსოფლიო ჩემპიონატზე, ორჯერ კი — მსოფლიო თასზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბულგარეთის ეროვნული სპორტული ნაკრებები
შალვა გოგელია
შალვა ილიას ძე გოგელია (დ. და გ. წლები უცნობია) — ქართველი პუბლიცისტი, ანარქისტი.
ბიოგრაფია
1906 წელს თბილისში გამოსცა ბროშურა „ჩვენი მტრები და მეგობრები“, რომელშიც ხალხის მჩაგვრელ ინსტიტუტებად მიიჩნევდა მონარქიას, კაპიტალიზმს, ოჯახს, ტრადიციებს. 1908 თავის ძმასთან გიორგი (კომანდო) გოგელიასთან ერთად გამოსცა წიგნი „კრიტიკა სოციალ-ფედერალიზმისა და კრიტიკა სოციალდემოკრატიისა“. 1905–1907 რევოლუციის პერიოდში ისინი მწვავედ დაუპირისპირდნენ ქართველ ანარქისტთა მეორე ჯგუფს (ვარლამ ჩერქეზიშვილი, მიხეილ წერეთელი). 1910-იანი წლებიდან გოგელია აღარ ჩანს პოლიტიკურ სარბიელზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი რევოლუციონერები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები შალვა
თეიმურაზ შონია
თეიმურაზ 'თემურ' შონია (დ. 28 მაისი, 1990) — ქართველი ფეხბურთელი, ბათუმის „დინამოს“ ცენტრალური ნახევარმცველი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1990 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:ცხინვალის ფეხბურთელები კატეგორია:ბათუმის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 28 მაისი
გოგიშვილი
საკუთარი სახელი გოგიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:გოგიშვილები კატეგორია:ქართული გვარები
ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური
მინი|რუსტემ ხამიტოვი - ბაშკირეთის რესპუბლიკის აქტიური მეთაური. ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური (2015 წლის 1 იანვრამდე ეწოდებოდა პრეზიდენტი, Башҡортостан Республикаһы Башлығы) — რუსეთის ფედერალური ერთეულის - ბაშკირეთის აღმასრულებელი ხელისუფლების უმაღლესი თანამდებობა. ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური ინიშნება ხუთი წლით, უნდა იყოს რუსეთის მოქალაქე და მინიმუმ 30 წლის.
ბაშკირეთის პირველი პრეზიდენტი იყო მურთაზა რახიმოვი. მა პოსტი დაიკავა 1993 წლის 12 დეკემბერს. ის ამ პოსტზე კიდევ ორჯერ: 1998 წლის 4 ივნისს და 2003 წლის 21 დეკემბერს აირჩიეს. 2006 წელს არჩევნები გაუქმდა და რესპუბლიკის მეთაურად ბაშკირეთის სახელმწიფო კრებამ, რუსეთის პრეზიდენტის ვლადიმერ პუტინის რეკომენდაციით რუსტემ ხამიტოვი დანიშნა. ხამიტოვი 2014 ლის 14 სექტემბერს მესამე ვადით აირჩიეს.
2015 წლის 1 იანვრიდან, ვლადიმერ პუტინის განკარგულებით აიკრძალა ფედერაციის სუბიექტების ხელმაძღვანელებისთვის პრეზიდენტის სტატუსის ქონა. არსებობს მოსაზრება, რომ პრეზიდენტების წოდების გაუქმება იყო არაკონსტიტუციური ქმედება.
სტატუსი და უფლებამოსილებები
ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური წარმოადგენს ბაშკირეთის რესპუბლიკის უმაღლეს აღმასრულებელ ხელისუფალს. ის არის ბაშკირეთის რესპუბლიკის მთავრობის მეთაური. ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური წარმოადგენს ბაშკირეთის რესპუბლიკას, რუსეთის პრეზიდენტთან და რუსეთის სახელმწიფო უწყებებთან, როგორც საშინაო ისე საგარეო ურთიერთობების კუთხით.
მეთაურის სტატუსს და უფლებამოსილებებს განსაზღვრავს ფედერალური კანონი რუსეთის კონსტიტუციასთან ერთად, ასევე ბაშკირეთის კონსტიტუცია და ბაშკირეთის კანონმდებლობა. მთავრობის მეთაური არის სამოქალაქო უფლებების და მოქალაქეთა თავისუფლების დაცვის გარანტი, იცავ ბაშკირეთის ეკონომიკურ და პოლიტიკურ ინტერესებს და რესპუბლიკის ფარგლებში იცავს კანონს და წესრიგს.
მთავრობის მეთაური უკეთებს ახალი გადასახადების შემოღებას ინიცირებას. წარადგენს ახალ კანონებს ან აუქმებს ძველს. მონაწილეობს სოციალურ-ეკონომიკური პროგრამების შემუშავებაში. ის ასევე წარადგენს რესპუბლიკის საკონსტიტუციო სასამართლოს მოსამართლეებს, რესპუბლიკის ადამიანის უფლებათა დამცველ ომბუდსმენს, რესპუბლიკის აუდიტის სამსახურის ხელმძღვანელს. მეთაური ნიშნავს რესპუბლიკის ცენტრალური საარჩევნო კომისიის წევრებს.
რესპუბლიკის მეთაური ბაშკირეთის სახელით ხელს აწერს შეთანხმებებსა და კონტრაქტებს. ის ასევე ხელმძღვანელობს რესპუბლიკის უწყებათაშორის უშიშროების საბჭოს. ბაშკირეთის სახელით აჯილდოებს მოქალაქეებს ღისების და სხვა ორდენებით.
იმ შემთხვევაში, როდესაც რესპუბლიკის მეთაურს არ შეუძლია სრულყოფიოლად შეასრულოს თავისი მოვალეობები (ავადობის ან სხვა მიზეზის გამო), მის მოვალეობებს ასრულებს ბაშკირეთის მთავრობის პრემიერ-მინისტრი.
ხარის გორა
ხარის გორა — ყორღანულ სამაროვანთა კომპლექსი, არქეოლოგიური ძეგლი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტყვიავის საჯარო სკოლის დასავლეთით, ყოფილი ზოლოტნიცკის მამულში, ე. წ. ხარის გორაზე, მდინარე პატარა ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. თარიღდება ადრინდელი ბრინჯაოს ხანით, ძვ.წ. 2500 წლით.
ბაშკირეთის რესპუბლიკის მეთაური
სქოლიო
კატეგორია:ბაშკირეთი
ხარის გორა
კომპლექსი შეისწავლა გორის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმის 1938-1940 წწ. არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი ს. მაკალათია). გაითხარა 3 ყორღანული სამარხი. ყველა სამარხი ქვაყრილიანია, მხოლოდ მეორე და მესამე სამარხი გაერთიანებული ერთიანი ქართული. თამაშების ზომები განსხვავებულია: პირველი ყორღანის დიამეტრი 20 მ-ია, ქვაყრილის ცენტრალური ნაწილის სიმაღლე — 1,1 მ; მეორე ყორღანი პირველთან შედარებით ოდნავ პატარაა; მესამე ყორღანის დიამეტრი 12 მ-ს უდრის, ქვაყრილის ცენტრალური ნაწილის სიმაღლე 0,4 მ. პირველ ყორღანში, ქვაყრილის სხვადასხვა დონეზე, 42 ორმოსამარხია, მეორე და მესამეში — თითო. მიცვალებულები დაკრძალულია სხვადასხვა წესით: გულაღმა, გაშოტილი, გვერდზე, მოკუნტული. ზოგ სამარხში მხოლოდ თავის ქალაა დამარხული. ერთ-ერთ სამარხში აღმოჩნდა ომაიანების დინასტიის 741-742 წწ. ვერცხლის ფული. სამარხებში გამოვლინდა თიხის ჭურჭელი: უმეტესად შავზედაპირიანი და წითელსარჩულიანი, სქელკედლიანი, უორნამენტო ორყურა ჯამები; ლითონის ნივთები: ორმაგი ხვეული ბოლოებგახსნილი სასაფეთქლე ხვიები (3 ცალი), ჯვარედინი ხაზებით შემკული მავთულის რგოლისებრი ბეჭედი და სხვა, ოფსიდიანისა და კავის საჭრისები, საფხეკები, ყუნწიანი ისრის პირები და სხვა. მასალა დაცულია გორის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
ნატალია ობრენოვიჩი
ნატალია ობრენოვიჩი (Наталија Обреновић; დ. 15 მაისი, 1859, ფლორენცია, იტალია — გ. 8 მაისი, 1941, ილ-დე-ფრანსი, საფრანგეთი) — სერბი დიდგვაროვანი. სერბეთის დედოფალი 1875-1889 წლებში როგორც მეფე მილან I-ის მეუღლე. მეფე ალექსანდრე I-ის დედა.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|323x323პქ|დედოფალი ნატალია 1890 წელს ნატალია დაიბადა 1859 წლის 15 მაისს ფლორენციაში. იგი იყო სერბი დიდებულის, კოლონელ პეტრე ჩეშკუსა და მისი მეუღლის, წარმოშობით მოლდოველი დიდგვაროვნის, პულხერია სტურძას ასული. მამამისი რუსეთის საიმპერატორო არმიის კოლონელი იყო, ხოლო დედამისის მამა ბესარაბიის უმაღლესი საბჭოს წევრი იყო და ასევე მართავდა კიშინიოვისა და ორეთის რაიონებს.
ქორწინებიდან სულ ერთ წელიწადში, 1876 წელს ნატალიამ ვაჟი გააჩინა, სახელად ალექსანდრე, რომელიც მოგვიანებით სერბეთის მეფე გახდა. მიუხედავად ყველაფრისა, მილანის პოლიტიკის გამო ის და ნატალია იძულებულნი გახდნენ, რომ 1888 წლის 24 ოქტომბერს განქორწინებულიყვნენ, თუმცა მათი განქორწინება ძალაში მხოლოდ 1889 წლის 6 მარტს შევიდა, რითაც მას ჩამოერთვა დედოფლის სტატუსი და პრივილეგიები. მეფე მილანი დიდ ხანს იბრძოდა, რომ სერბეთის მთავრობას მისი შვილი და შთამომავლები ტახტის ერთადერთ მემკვიდრეებად ეცნო. საბოლოოდ ტახტი ალექსანდრე I-მა დაიკავა, თუმცა სერბებს სძულდათ ობრენოვიჩები, რის გამოც 1903 წლის 11 ივნისს მოაწყვეს სახელმწიფო გადატრიალება, რა დროსაც სერბებმა მოკლეს როგორც მეფე ალექსანდრე, ისევე მისი მეუღლე და შვილები. მარცხნივ|მინი|246x246პქ|ნატალია ობრენოვიჩის ბიუსტი სერბეთის ისტორიულ მუზეუმში მას შემდეგ, რაც მისი ვაჟი და შვილიშვილები დახოცეს, ნატალია ობრენოვიჩების უზარმაზარი ქონების ერთადერთ მემკვიდრედ იქცა. მის მფლობელობაში გადავიდა უამრავი სასახლე, ეკლესია-მონასტერი და ბელგრადის უნივერსიტეტიც კი.
სახელმწიფო გადატრიალებამდე ერთი წლით ადრე, 1902 წლის 12 აპრილს ნატალია კათოლიკედ მოინათლა და მონაზვნად აღიკვეცა. ამ გადატრიალების შემდეგ მას შესძულდა სერბეთიცა და სერბი ერიც, რის გამოც სასწრაფოდ დატოვა ქვეყანა და დარჩენილი ცხოვრება ლონდონსა და პარიზში გაატარა. ლონდონში ყოფნისას იგი თავად დიდი ბრიტანეთის მეფე ედუარდ VII-ის სამეფო კარზე ცხოვრობდა. მოგვიანებით ნატალიამ საფრანგეთში სახლის საყიდლად სერბეთში, მის მფლობელობაში მყოფი 40 ჰექტარი ტყე გაყიდა. ნაშოვნი ფულით მან დიდი ვილა იყიდა ილ-დე-ფრანსის მთიან რაიონში.
ნატალია საფრანგეთში ჩავიდა და მთელი დარჩენილი ცხოვრება იქ გაატარა. მან აქ გადაიტანა პირველი მსოფლიო ომი და მოესწრო გერმანიის მიერ საფრანგეთის ოკუპაციასაც. ნატალია გარდაიცვალა 1941 წლის 8 მაისს ილ-დე-ფრანსში, 81 წლის ასაკში.
ლუკა ისარლიშვილი
მინი|ლუკა ისარლოვი ლუკა სტეფანეს ძე ისარლიშვილი (ისარლოვი) (დ. 23 ნოემბერი, 1814 — გ. 11 სექტემბერი, 1893, თბილისი) — ქართველი პოეტი, პუბლიცისტი, რუსეთის იმპერიის სა­ხელმ­წიფო მოხელე (ცენზორი).
ისარლოვი თანამშრომლობდა ქართულ- („ცისკარი“) და რუსულენოვან („კავკაზ“, „ტიფლისსკი ვესტნიკ“, ­„ტიფლის­სკი ლისტოკ“, „გოლოს“ და სხვ.) პრესასთან, აქვეყნებდა ორიგინალურ და ნათარგმნ ლექსებს, ქართველოლოგიურ სამეცნიერო და სამეცნიერო-პო­პულარული ხასიათის თხზუ­ლებებს, მემუარებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1814 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1893 კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწეები
კუგითანგთაუ
კუგითანგთაუ (Köýtendag) — ქედი პამირ-ალაის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, უზბეკეთისა და თურქმენეთის ტერიტორიაზე. წარმოადგენს ბაისუნთაუს ქედის სამხრეთ გაგრძელებას. ქედი გადაჭიმულია ამუდარიის ხეობიდან მდინარე შერაბადის ხეობამდე დაახლოებით 100 კმ-ზე. მაქსიმალური სიმაღლე — 3139 მ (მთა აირიბაბა). აგებულია დანალექი ქანებით, კერძოდ, კირქვებითა და თაბაშირიანი წყებებით. გავრცელებულია კარსტი. მთისწინეთში გვხვდება ეფემერული ნახევარუდაბნოს, ხოლო უფრო მაღლა ქსეროფიტულ ბუჩქნარებთან ერთად მთის სუბტროპიკული სტეპის ლანდშაფტები. კუგითანგთაუს ქედის უნიკალური ლანდშაფტების დასაცავად 1986 წელს შეიქმნა კუგითანგთაუს ნაკრძალი.
ატოცის ქუჩა
ატოცის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); კახა მანიჟაშვილის ქუჩიდან ცაიშის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 30-იან წლებში. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც ნოღელას ქუჩა, შემდეგ, 40-იან წლებამდე, ქვალონის II ქუჩა ერქვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩუღურეთის რაიონის ქუჩები
პატარა ბატასინი
პატარა ბატასინი (Mergellus albellus) — ფრინველი იხვისებრთა ოჯახისა. მონოტიპური გვარის წარმომადგენელია. შუალედური სახეობაა ბატასინსა და კოკონას შორის. კარგად ცურავს და ყვინთავს. მცირე ზომის ფრინველია. მისი სხეულის სიგრძეა 38-44 სმ, მამლის წონაა 510-935 გ, დედლისა 500-680 გ. მამრი შეფერილია თეთრი ბუმბულით, ზურგი შავი აქვს, თვალის გარშემო გააჩნია შავი ლაქა, კისერზე იმავე ფერის „საყელო“. მდედრი მთლიანად ნაცრისფერ-შავია, თავი ყავისფერი, კისრის ზედა ნაწილი თეთრი. ბუდობს ჩრდილოეთ და საშუალო ტაიგისა, ტყეტუნდრის წყალსატევებში სკანდინავიიდან დასავლეთით ანადირის აუზის აღმოსავლეთ ნაწილამდე, კამჩატკამდე, ოხოტის ზღვის სანაპირომდე, ჰოკაიდომდე. იზამთრებს ბუდობის ადგილებიდან სამხრეთით. მიგრირებს შავი, ბალტიის, კასპიის ზღვებისკენ, ვადენზეესკენ, აგრეთვე მისი გამოზამთრების ადგილებია პაკისტანი, ჩინეთი, იაპონიის კუნძულები, საფრანგეთი, ინგლისი, ალჟირი, ტუნისი, ეგვიპტე, ერაყის ცენტრალური ნაწილი. ბუდეს ხეებზე იკეთებს, მიწიდან 10 მ-ის სიმაღლეზე. მასში დებს 5-11 (ძირითადად 7-9) მოთეთრო, ზოგჯერ მოყვითალო კვერცხს. ინკუბაცია 26-28 დღე-ღამე გრძელდება. ფრთიანდებიან 10 კვირის ასაკში. იკვებებიან ძირითადად სხვადასხვა სახის უხერხემლოებით, აგრეთვე თევზითა და ამფიბიებით. სიცოცხლის მაქსიმუმი ევროპაში დაფიქსირდა ნიდერლანდებში (10 წელზე მეტი).
სქოლიო
კატეგორია:პატარა ბატასინები
სერბეთის საფეხბურთო სუპერლიგა
სერბეთის საფეხბურთო სუპერლიგა (Суперлига Србије) — პროფესიონალური საფეხბურთო ლიგა სერბული კლუბებისთვის. წარმოადგენს სერბეთის უმაღლეს საფეხბურთო ლიგას. ჩემპიონატი დაარსდა 2006 წელს და მასში მონაწილეობას იღებს 16 გუნდი.
სუპერლიგის ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბია ბელგრადის „პარტიზანი“, რომელმაც 8-ჯერ მოიგო ტურნირი. მოქმედი ჩემპიონია ბელგრადის „ცრვენა ზვეზდა“.
ისტორია
სერბეთის საფეხბურთო კლუბები 1992 წლამდე იუგოსლავიის ჩემპიონატში იღებდნენ მონაწილეობას, სადაც იუგოსლავიის საუკეთესო გუნდები გამოდიოდნენ. 1991 წელს სლოვენიის და ხორვატიის კლუბებმა დატოვეს ჩემპიონატი და ჩამოაყალიბეს საკუთარი ლიგის სისტემა, 1992 წელს იგივე გაიმეორეს ბოსნია და ჰერცეგოვინამ და მაკედონიამ. 1992 წლიდან 2006 წლამდე, სერბეთის და მონტენეგროს კლუბები და მონაწილეობას იღებდნენ სერბეთის და მონტენეგროს ჩემპიონატში. 2006 წელს მონტენეგრომ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა და საკუთარი ლიგის სისტემა შეიმუშავა. ამავე წლიდან ჩამოყალიბდა სერბეთის ჩემპიონატი და დაერქვა სერბეთის სუპერლიგა.
სტადიონები
მაყურებელთა ტევადობით, სამი ყველაზე დიდი სტადიონი არის ბელგრადში – რაიკო მიტიჩის, პარტიზანის და ომლადინსკი.
ჯამლეთ გვაზავა
ჯამლეთ გვაზავა (დ. 27 აპრილი, 1916, თბილისი) — ქართველი სამხედრო პირი.
ბიოგრაფია
გიორგი (ჯამლეტ) გვაზავა დაიბადა ცნობილი პოლიტიკური მოღვაწის, იურისტისა და მწერლის, გიორგი ბეჟანის ძე გვაზავას ოჯახში. მისი დედა იყო ნინო ჩერქეზიშვილი. ჯამლეთი და მისი უფროსი და მზია თბილისში დაიბადნენ. 1921 წელს ოჯახმა ოკუპირებული საქართველო დატოვა და საფრანგეთს შეაფარა თავი. ჯამლეთი ემიგრაციაში გაიზარდა, საფრანგეთი იქცა მის მეორე სამშობლოდ და ისიც ერთგულად ემსახურა მას. 1940 წელს, II მსოფლიო ომის დაწყებისთანავე, კურსანტი გვაზავა გაიწვიეს სამხედრო-საჰაერო ძალებში. უმცროსი ლეიტენანტის ჩინით იბრძოდა ლეიტენანტ ჟან-როჟე კაუფმანის ასეულში და ბრძოლით მიაღწია პუატიეს სამხრეთით მდებარე ქალაქ მარუს. დემობილიზაციის შემდეგ მცირე ხნით დაუბრუნდა სამართლის შესწავლას, თუმცა ვერაფრით შეეგუა საფრანგეთის დამარცხებას და ეძებდა ბრძოლის გაგრძელების შესაძლებლობას. 1942 წლის ივნისში ჯამლეთ გვაზავა შეუერთდა საფრანგეთის იატაკქვეშეთში მოქმედ მებრძოლთა რიგებს და გახდა „საფრანგეთის მეომარი ძალების“ წევრი პირადი ნომრით — 68654. გენერალ დე გოლის მოწოდებით ფრანგმა პატრიოტებმა მთელი ქვეყნის მასშტაბით გაშალეს წინააღმდეგობის მოძრაობა, რომლის ამოცანა იყო ყველანაირად შეეშალათ ხელი გერმანელი ოკუპანტებისათვის. ალიანსის ამოცანა იყო ინგლისელებისათვის მიეწოდებინათ რეალური ინფორმაცია საფრანგეთში განლაგებულ მოწინააღმდეგის ნაწილებზე, კერძოდ, სამხედრო ბანაკების, აეროდრომების, წყალქვეშა ნავების ბაზების დისლოკაციის ადგილების ჩვენება, იარაღის, ჯარებისა და სამხედრო კოლონების მოძრაობების გადაცემა.
ჯამლეთ გვაზავამ ბევრ ძალზედ რთულ ოპერაციაში მიიღო მონაწილეობა, ერთ-ერთი ასეთი იყო სენ-ნაზერის „ჯიბეში“ დატყვევებული 200 000 ფრანგთან კავშირის დასამყარებლად მდინარე ვილენის ფსკერზე მაღალი ძაბვის ხაზის ქვეშ კაბელის გაყვანა, რაც მან პატარა ნავით, ავტომატითა და ერთი ხელყუმბარით გაწაფული ტექნიკოსივით მოაგვარა. როგორც გერმანული ენის მცოდნემ, მანვე იკისრა გერმანელებთან მოლაპარაკება და ჰერცოგ როანის დავალებით, ამერიკელებთან ერთად კატარღით გადავიდა მდინარე ვილენზე და მიუხედავად ძალიან სახიფათო ვითარებისა, პარლამენტარები მშვიდობით გადაიყვანა, თუმცა თვითონ მსუბუქად დაიჭრა. ჯამლეთ გვაზავას უჩვეულო საქმეებიდან ზოგიერთი ეპიზოდი უცნობი დარჩა, რაც შეიძლება საბრძოლო დავალებათა საიდუმლო ხასიათით აიხსნას. მის სიმამაცეს აღიარებდნენ „რეზისტანტის“ მებრძოლები და მოკავშირეთა ოფიცრები. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ჯამლეთ გვაზავა სამოქალაქო ცხოვრებას დაუბრუნდა. დაინტერესდა ხელოვნებით, შეისწავლა ფერწერა, ქმნიდა მცირე ქანდაკებებს. უცხოეთში კარგად არის ცნობილი მისი ნაშრომები, რომლებითაც იგი ხელოვნების ინდუსტრიალიზაციის წინააღმდეგ ილაშქრებს. ერთ-ერთი წიგნის დასახელებაა „Art et Crime“ ანუ „ხელოვნება და მისი დამდაბლება“. მიუხედავად იმისა, რომ ჯამლეთ გვაზავამ მთელი ცხოვრება უცხოეთში გაატარა, სამშობლოსთან სულიერი კავშირი არასოდეს გაუწყვეტია, კარგად მეტყველებდა ქართულად, კარგად იცნობდა საქართველოს ისტორიასა და ხელოვნებას. როგორც კი შესაძლებელი გახდა რამდენჯერმე ესტუმრა სამშობლოს. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო მისი ვიზიტი 1986 წლის ივნისში, როცა მან საქართველოს ხელოვნების მუზეუმს საჩუქრად გადასცა თავისი მინიატურული ქანდაკება „ამორძალი“. ჯამლეთ გვაზავას პირადი ცხოვრების შესახებ არაფერი ვიცით. მისი და — მზია (თამარ) გვაზავა ცოლად გაჰყვა თეიმურაზ ილიას ძე თაქთაქიშვილს. შეეძინათ ქალიშვილი — მანანა თაქთაქიშვილი. 1960-იან წლებში ისინიც იმყოფებოდნენ საქართველოში. მოინახულეს ნათესავები და მშობლიური ადგილები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 27 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1916 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ანანურის ციხე-დარბაზი
ანანურის ციხე-დარბაზი — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ანანურის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 1,5 კილომეტრზე. ჟინვალის წყალსაცავსა და საქართველოს სამხედრო გზას შორის, ნასოფლარ ფიტავის ტერიტორიაზე. თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით. 1971 წელს ძეგლზე მცირე გათხრები ჩაატარა იაე ინსტიტუტის ჟინვალის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ.
ციხე-დარბაზი ორი, სხვადასხვა დონეზე განლაგებული ნაწილისგან შედგება. ზედა ნაწილში შემორჩენილია დარბაზის, ორი კოშკისა და გალავნის ნანგრევები. ქვედა ნაწილი მთლიანად დანგრეულია და კედელთა ნაშთები აქა-იქღა ჩანს. დარბაზის, კოშკების და გალავნის მასიური კედლები ნაგებია ქვიშაქვის მოზრდილი, დამუშავებული ქვით, მტკიცე დუღაბზე. დარბაზი გეგმით სწორკუთხაა და თავსა და ბოლოში თითო კოშკითაა დაცული. მათგან სამხრეთ-დასავლეთით მდებარე კოშკი ზურგიანია და სწორი კედლით დარბაზისკენაა მიმართული. მეორე, ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდგარი კოშკი ოვალურია და დარბაზის თაღოვანი შესასვლელის წინ დგას. ორივე კოშკი მხოლოდ თითო სართულის დონეზეა შემორჩენილი.
ციხე-დარბაზს მნიშვნელოვანი ადგილი ეჭირა არაგვის ხეობის სათავდაცვო სისტემაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
Nickelback
Nickelback — კანადური როკ-ჯგუფი, რომელიც ჩამოყალიბდა კანადის ქალაქ ჰანაში. ჯგუფის წევრები არიან: მთავარი გიტარისტი და ვოკალისტი ჩედ კრიუგერი, პიანისტი და ბეკ-ვოკალისტი რაიან პიკი, ბასისტი მაიკ კრიუგერი და დრამერი რაიან ედერი. ჯგუფმა განიცადა რამდენიმე ცვლილება შემადგენლობაში 1995 წლიდან 2005 წლამდე, 2005 წელს კი დრამერი რაიან ვიკედალი ჩაანაცვლა რაიან ედერმა და მას შემდეგ ჯგუფის შემადგენლობაში ცვლილება აღარ მომხდარა.
Nickelback კომერციული თვალსაზრისით ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ჯგუფია მსოფლიოში, 50 მილიონი გაყიდული ალბომით. იგი იკავებს მეთერთმეტე ადგილს ყველაზე გაყიდვად ჯგუფებს შორის, ხოლო აშშ-ში გაყიდვად უცხოურ ჯგუფებს შორის მეორეს (The Beatles-ის შემდეგ). . მუსიკალურმა ჟურნალმა Billboard Nickelback-ს ათწლეულის საუკეთესო როკ-ჯგუფის ტიტული მიანიჭა, ხოლო მათი ოთხი ალბომი, იმავე გამოცემის მიხედვით, ათწლეულის საუკეთესო ალბომებად ჩათვალეს.
ჯგუფმა 1999 წელს გააფორმა ხელშეკრულება ლეიბლ Roadrunner Records-თან. ჯგუფმა 2000 წელს გამოშვებული ალბომით The State დიდ კომერცილულ წარმატებას მიაღწია. უფრო დიდი წარმატება და პოპულარობა მათ 2001 წლის ალბომმა მოუტანა. Silver Side Up-ის ჩაწერის შემდეგ Nickelback-მა ჩაწერა თავის ჰიტ-სიმღერა - "How You Remind Me". სიმღერა იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა, რომ ერთდროულად ამერიკულ და კანადურ ჩარტებში პირველ ადგილს იკავებდა გარკვეული ხნის მანძილზე. შემდეგ ჯგუფმა ჩაწერა თავის მეოთხე ალბომი The Long Road, რომელშიც შევიდა მათი მორიგი ჰიტი "Someday". სიმღერამ დაიკავა პირველი ადგილი კანადურ ჩარტებში, ხოლო Billboard Hot 100-ში მეშვიდე. მათი მომდენო ალბომი სახელწოდებით All The Right Reasons ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებულია ჯგუფის მიერ ჩაწერილ ალბომთა შორის. ამ ალბომში შესული სიმღერებიდან 3 შედის Billboard Hot 100-ის ათეულში, ხოლო 5 ოცეულში. Nickelback-ის მომდევნი ალბომია Dark Horse, რომელიც 8 სიმღერას შეიცავს. ჯგუფმა შემდეგი ალბომი — Here and Now 2011 წელს ჩაწერა, რომელიც წინამორბედების მსგავსად ლიდერობდა ჩარტებს. ჯგუფს მოგებული აქვს მრავალი ჯილდო, მათ შორის 12-ჯერ ჯუნო.