cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კურთხეული გაზაფხული
გავლენა და ადაპტაციები
პრემიერის შემდეგ მწერალმა ლეონ ვალასმა გამოთქვა მოსაზრება, რომ სტრავინსკის მუსიკა თავის დროს 30 წლით უსწრებდა და მისი მოსმენა 1940 წელს უფრო შესაფერისი იქნებოდა. დამთხვევით, სწორედ ამ წელს გამოვიდა უოლტ დისნეის „ფანტაზია“, ანიმაციური ფილმი, რომელშიც გამოყენებულია მუსიკა როგორც „კურთხეული გაზაფხულიდან“, ისე სხვა კლასიკური კომპოზიციებიდანაც, ლეოპოლდ სტოკოვსკის დირიჟორობით. ფილმის აღნიშნული სეგმენტი დედამიწის პრეისტორიას და სიცოცხლის წარმოშობას აღწერს და დინოზავრების გადაშენებით სრულდება. ერთ-ერთი, ვისზეც ფილმმა შთაბეჭდილება მოახდინა, იყო გუნთერ შულერი, შემდგომში კომპოზიტორი, დირიჟორი და ჯაზის მკვლევარი. „კურთხეული გაზაფხულის“ სექციამ, მისივე თქმით, გააოგნა და მისი მომავალი მუსიკალური კარიერაც განსაზღვრა: „იმედი მაქვს, სტრავინსკი აფასებს, რომ ასობით, ან იქნებ, ათასობით მუსიკოსმა „კურთხეული გაზაფხული“ სწორედ „ფანტაზიაში“ მოისმინა და სხვაგვარად მის შესახებ, შესაძლოა, ვერასოდეს, ამ მხოლოდ მრავალი წლის შემდეგ გაეგო“. სიცოცხლის ბოლო პერიოდში სტრავინსკი ამ ადაპტაციის მიმართ უარყოფით დამოკიდებულებას გამოთქვამდა, თუმცა მისი გამოსვლისას კრიტიკული შეფასება არ ჰქონია. როსის თანახმად, პაულ ჰინდემიტმა შენიშნა: „იგორს ის ძალიანაც მოსწონს“.
ჩანაწერები
ვიდრე „კურთხეული გაზაფხულის“ პირველი გრამოფონის ჩანაწერი გამოიცემოდა (1929 წელს), სტრავინსკის დახმარებით დამზადდა მისი პიანოლას ვერსია, Aeolian Company-ს ლონდონური განყოფილებისთვის. აგრეთვე შექმნა ნაწარმოების ბევრად უფრო გამარტივებული ვერსია Pleyela-სთვის, რომელსაც ფრანგული კომპანია Pleyel et Cie აწარმოებდა. აღნიშნულ კომპანიასთან სტრავინსკის ორ კონტრაქტზე ჰქონდა ხელი მოწერილი, 1921 წლის აპრილსა და მაისში, რომელთა საფუძველზეც მისი ბევრი ადრეული ნაწარმოები აღნიშნული მედიუმისთვის მომზადდა. „კურთხეული გაზაფხულის“ მსგავსი ვერსია 1921 წელს გამოიცა, 1990 წელს კი ბრიტანელმა პიანისტმა რექს ლოსონმა იგი ამ ფორმით პირველად ჩაწერა.
1929 წელს სტრავინსკი და მონტე მეტოქეობდნენ, თუ ვინ იდირიჟორებდა ნაწარმოების პირველ საორკესტრო ჩანაწერს გრამოფონისთვის. სტრავინსკი სტრარამის ორკესტრს (L'Orchestre des Concerts Straram) ხელმძღვანელობდა და Columbia-ს ლეიბლისთვის წერდა, ამავე დროს კი მონტე HMV-ს ლეიბლისთვის აკეთებდა ჩანაწერს. 1930 წელს მათ სტოკოვსკის ვერსიაც მოჰყვა. სტრავინსკიმ კიდევ ორი ჩანაწერი გააკეთა, 1940 და 1960 წლებში. კრიტიკოს ედუარდ გრინფილდის თანახმად, სტრავინსკი ტექნიკურად ძლიერი დირიჟორი არ იყო, მაგრამ 1960 წლის ჩანაწერში კოლუმბიის სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად მან „არაჩვეულებრივი ძალის“ პერფორმანსის მიღწევა შეძლო. აღნიშნული ჩანაწერი ვოაჯერის ოქროს ფირფიტაზეც მოხვდა საბჭოთა კავშირის და აშშ-ის სახელით.
რობერტ კრაფტთან საუბრებში სტრავინსკიმ მიმოიხილა „კურთხეული გაზაფხულის“ 1960-იან წლებში გაკეთებული რამდენიმე ჩანაწერი. მისი აზრით, ჰერბერტ ფონ კარაიანის 1963 წლის ჩანაწერი ბერლინის ფილარმონიულ ორკესტრთან ერთად კარგი იყო, თუმცა შესრულება იყო „ზედმეტად დახვეწილი... მოთვინიერებული ველური და არა ნამდვილი“. მისივე თქმით, პიერ ბულეზის ჩანაწერი საფრანგეთის ნაციონალურ ორკესტრთან ერთად (1963) უარესი იყო, ვიდრე ელოდა, „ძალიან ცუდი ტემპებით და რამდენიმე უგემოვნო ცვლილებით“. შეაქო 1962 წლის მოსკოვის სახელმწიფო სიმფონიური ორკესტრის ჩანაწერი (კრაფტის დირიჟორობით), რადგან იგი „რუსულად“ ჟღერდა, რაც „სწორედ შესაფერისი“ იყო. საბოლოო ჯამში, მან დაასკვნა, რომ არცერთი ამ ჩანაწერთაგან შენახვისთვის ღირებული არ იყო.
2013 წლისთვის „კურთხეული გაზაფხულის“ ასზე მეტი ჩანაწერი იყო კომერციულ გაყიდვაში, ხოლო ბევრად მეტი აუდიო არქივებში ინახებოდა. იგი ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად ჩაწერილი ნაწარმოებია XX საუკუნის მუსიკალურ ნამუშევრებს შორის.
გამოცემები
1922 წელს ერნესტ ანსერმემ, რომელიც ნაწარმოების ბერლინში შესასრულებლად ემზადებოდა, სტრავინსკის იმ შეცდომათა ჩამონათვალი გაუგზავნა, რომელიც გამოქვეყნებულ პარტიტურაში იყო. 1926 წელს, კონცერტხებაუს ორკესტრთან შესრულების მოსამზადებელ პერიოდში, კომპოზიტორმა ხელახლა დაწერა „წინაპართა მოხმობა“ და მნიშვნელოვანი ცვლილებები შეიტანა „მსხვერპლშეწირვის ცეკვაში“. ამ ცვლილებებმა და ანსერმეს რეკომენდაციებმა კომპოზიტორი დაარწმუნა, ახალი გამოცემის აუცილებლობაში, რაც, დიდი და ჯიბის ვერსიების სახით, 1929 წელს მოხდა. აღსანიშნავია, რომ მასში ანსერმეს ყველა შესწორება არ იყო გათვალისწინებული და მეტიც, მისი თარიღი და RV კოდი 1921 წლის გამოცემას ემთხვეოდა, რაც ამ ახალი ვერსიის იდენტიფიცირებას ართულებდა.
სტრავინსკი აგრძელებდა ნაწარმოების რევიზიას და 1943 წელს ხელახლა დაწერა „მსხვერპლშეწირვის ცეკვა“. 1948 წელს Boosey & Hawkes-მა გამოსცა 1929 წლის პარტიტურის შესწორებული ვერსია (B&H 16333), თუმცა, „მსხვერპლშეწირვის ცეკვის“ 1943 წლის განახლება მასში არ ასახულა, რითიც კომპოზიტორი იმედგაცრუებული იყო, რადგან თვლიდა, რომ ეს უკანასკნელი „ბევრად იოლი იყო დასაკრავად... და ბევრად უმჯობესი ბალანსითა და ჟღერადობით“. რევიზიების და შესწორებული გამოცემების სხვა, ნაკლებად მუსიკალური მიზეზი საავტორო უფლებები იყო. კომპოზიტორს იმ დროისათვის დატოვებული ჰქონდა Galaxy Music Corporation (Editions Russe de la Musique-ის, თავდაპირველი გამომცემლის აგენტები) და უკვე მუსიკის გამომცემელთა ასოციაციასთან თანამშრომლობდა, ორკესტრებს კი არ სურდათ ანაზღაურების გადახდა ორი სხვადასხვა გამომცემლისთვის (სრული ნამუშევრისთვის და გადაკეთებული „მსხვერპლშეწირვის ცეკვისთვის“ ცალ-ცალკე). გარდა ამისა, აღნიშნული განახლებული ვერსიის გამოცემა მხოლოდ ამერიკაში იყო შესაძლებელი.
თანამედროვე შესრულებათა უმეტესობაში 1929 წლის პარტიტურის 1948 წელს გამოსული ვერსია გამოიყენება. Boosey & Hawkes-მა თავიანთი 1948 წლის გამოცემა 1965 წელს ხელახლა გამოსცა, ხოლო განახლებული გრავირებით — 1967 წელს (B&H 19441). ამავე ფირმამ 1952 წელს უცვლელად გამოსცა 1913 წლის საფორტეპიანო ვერსია (B&H 17271), 1967 წელს კი 1929 წლის ვერსიის საფორტეპიანო არანჟირება.
2013 წელს, „კურთხეული გაზაფხულის“ ასი წლის იუბილესთან დაკავშირებული ღონისძიებების ფარგლებში, პოლ საშეს ფონდმა განაცხადა 1913 წლის კომპოზიტორის ხელნაწერი პარტიტურის გამოცემის შესახებ იმ სახით, რა სახითაც ადრეულ პერფორმანსებში გამოიყენებოდა. აღნიშნული ავტოგრაფი ათწლეულების განმავლობაში რუსეთში ინახებოდა, ვიდრე, 1947 წელს, იგი Boosey & Hawkes-მა არ შეიძინა. 1962 წელს, 80 წლის იუბილეზე ფირმამ იგი კომპოზიტორს უსახსოვრა. მისი გარდაცვალების შემდეგ (1971) მანუსკრიპტი პოლ საშეს ფონდმა შეისყიდა. გარდა ამ პარტიტურისა, მათ ხელნაწერი საფორტეპიანო ვერსიაც გამოსცეს.
2000 წელს, Kalmus Music Publishers-მა გამოსცა ვერსია, რომელშიც ფილადელფიის ორკესტრის ყოფილი ბიბლიოთეკარის, კლინტ ნიუეგის 21,000-ზე მეტი შესწორება იყო შეტანილი. მას შემდეგ გამომცემელმა კიდევ დაახლოებით 310 შეცდომა ჩაასწორა და აღნიშნული ვერსია, 2013 წლის მდგომარეობით, ყველაზე სწორ ვერსიად ითვლებოდა.
სქოლიო
კატეგორია:იგორ სტრავინსკის ბალეტები კატეგორია:მოდერნიზმი კატეგორია:იგორ სტრავინსკის მუსიკალური ნაწარმოებები კატეგორია:კლასიკური მუსიკა
ჩუბინიანთკარის წმინდა გიორგის ეკლესია
ჩუბინიანთკარის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩუბინიანთკარის სამხრეთ-დასავლეთით, 100 მეტრზე, ტყეში. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (4,3 x 3 მეტრი), ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია გადახურვა და კედლების ზედა ნაწილები. ორივე მხრიდან ბრტყლად გადახურული შესასვლელი დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე, სწორკუთხა სარკმელია, რომლის სამხრეთით მცირე ზომის ორი ნიშია. კედლები შიგნით და გარედან შელესილია.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
შრომა (გაზეთი)
„შრომა“ — ქართული ყოველკვირეული პოლიტიკური და ლიტერატურული გაზეთი. გამოდიოდა 1881-83 წლებში ქუთაისში (ქუთაისში გამოცემული პირველი ქართული გაზეთი), პროგრ. ახალგაზრდობის ორგანო, რომელიც იდგა ეროვნული განთავისუფლების პოზიციაზე. სულ გამოვიდა 90 ნომერი. რედაქტორი — დიმიტრი დადიანი, გამომცემლები — დ. დადიანი, დ. ნაზაროვი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართულენოვანი გაზეთები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გაზეთები კატეგორია:1881 წლის გაზეთები კატეგორია:ქუთაისის ისტორია
ქოდალოს წმინდა გიორგის ეკლესია
ქოდალოს წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლის გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქოდალოს აღმოსავლეთით 1 კილომეტრზე. შემაღლებულ ადგილებზე.
ნაგებობა ქრონოლოგიურად განსხვავებულ სამს სამშენებლო ფენას შეიცავს. შენობის ნაწილთაგან ყველაზე ძველია საკურთხევლის შვერილისა და სამხრეთ კედლის ქვედა ნაწილები, რომელიც მოზრდილი ზომის რიყის ქვის სწორხაზოვანი რიგებითაა ნაწყობი და სავარაუდოდ IX-X საუკუნეებს შეიძლება მივაკუთვნოთ. მომდევნო ფენა, რომელიც გვიანდელ შუა საუკუნეებში ჩატარებული აღდგენითი სამუშაოების დროინდელია. რიყის წვრილი ქვისა და თავდაპირველი ფენისგან წყობის ხასიათით მნიშვნელოვნად განსხვავდება. ამ დროისაა დასავლეთი და ჩრდილოეთ კედლების ქვედა ნახევარი; კედლების ზედა ნაწილები და გადახურვა აგურისაა და XIX საუკუნეს მიეკუთვნება. ინტერიერი შელესილი ყოფილა (ნალესობა შემორჩენილია დასავლეთ კედლებზე).
აფსიდში აგურით ნაწყობი, თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო ნიშაა. სამხრეთით ნიშა თაღოვანია, ჩრდილოეთით-სწორკუთხა. საკურთხევლის შუაში გეგმით კვადრატული ტრაპეზი დგას. საკურთხევლის ბაქანი, რომელიც მთლიანად აგურითაა მოგებული, დარბაზის იატაკის მიმართ საფეხურთა შემაღლებული და ცენტრში ნახევარწრიული ამბიონი აქვს. აფსიდი გადახურულია კონქით. იგი მთლიანად აგურისაა. კონქის თაღი ქვის მასიურ, თაროსებრ კრონშტაინებს ეყრდნობა.
დარბაზის გრძივი კედლები ორ-ორი თაღითაა დანაწევრებული. თაღებს აღმოსავლეთ წყვილში თითო თაღოვანი სარკმელია. ერთი თაღოვანი სარკმელი დასავლეთითაცაა. დარბაზი გადახურულია აგურით ნაწყობი კამარით. იგი ეყრდნობა ორ საბჯენ თაღს, თაღები-კრონშტაინებს, რომლებიც, ისევ როგორც კონქის თაღის კრონტაინები. საფლავის ქვებისგანაა გამოთლილი (ქვებზე შემორჩენილია ეფიტაპიების ნაშთი). კამარა და საბჯენი თაღები ტლანქადაა აწყობილი და მშვილდისებრი ფორმა აქვს. აღმოსავლეთ ფასადზე საკურთხელის სარკმელს ქვის ფილა ხურავს.
სამხრეთ ფასადზე, ერთ დონეზე, მიწიდან დაახლოებით 1,3 მეტრ სიმაღლეზე სამი პატარა თაღოვანი ნიშაა. ორი მათგანი კარის მარჯვნივაა, ერთი-მარცხნივ. კარი კედლის მცირედ შეღრმავებულ არეშია მოქცეული, რომელსაც აგურის ხერხულა წყობით გამოყვანილი სამსაფეხურიანი ფრიზი აგვირგვინებს. დასავლეთ ფასადზე თაღოვანი სარკმელი კედლის ირიბად შეჭრილ შეღრმავებაში ზის და ფიცრული, ბრტყელი გადახურვა აქვს. ფრონტონის არეში აგურის წყობის შეღრმავებით მარტივი ჯვარია გამოსახული. დასავლეთ კედელზე აგურის პატარა სამრეკლოა დადგმული. იგი გეგმით კვადრატულია. კვადრატის თვითოეულ კუთხეში თითო სწორკუთხა ბურჯია, რომლებსაც ნახევარწრიული თაღები ეყრდნობა. სამრეკლოს აგურისავე პირამიდული სახურავი აქვს. ეკლესიას აგურის საფეხუროვანი ლავგარდანი ჰქონია.
XX საუკუნის 90-იან წლებში ადგილობრივმა მოსახლეობამ ეკლესია აღადგინა, რის შედეგადაც მას მთლიანად დაუკარგეს თავდაპირველი სახე - მოანგრიეს სამრეკლო. ეკლესიის კედლების გარედა მიაშენეს აგურის სქელი ფენა, რის შედეგადაც ეს შენობა უჩვეულო უსახური იერი მიიღო.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტი — უნივერსიტეტი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ქალაქ ბათუმში. საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის მნიშვნელოვანი ცენტრი. აერთიანებს 9 ფაკულტეტს: განათლების, ეკონომიკისა და ბიზნესის, იურიდიულ, საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა და ჯანდაცვის, სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა, ტექნოლოგიურ, ტურიზმის, ფიზიკა-მათემატიკისა და კომპიუტერულ მეცნიერებათა და ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტებს. დღეისათვის, უნივერსიტეტში უმაღლესი პროფესიული, ბაკალავრიატის, მაგისტრატურისა და დოქტორანტურის საგანმანათლებლო პროგრამებზე 6000-მდე სტუდენტი სწავლობს. უნივერსიტეტს აქვს ბიბლიოთეკა, გამომცემლობა და გაზეთი.
ისტორია
1893 წელს ბათუმში ვაჟთა გიმნაზიის გახსნის საკითხი დაისვა. 1895 წლის 26-27 ივნისს ქალაქის თვითმმართველობამ ვაჟთა გიმნაზიის შენობისათვის ზღვის სანაპიროსთან გამოყო 2 623, 95 კვ. საჟენი მიწის ფართი. 1897 წლის ივლისში ვაჟთა გიმნაზიამ ფუნქციონირება დაიწყო. 1900 წლის 26 სექტემბერს შესაძლებელი გახდა ქალთა გიმნაზიის გახსნაც. მოგვიანებით, 1923 წლისათვის, ქალთა გიმნაზიის ყოფილ შენობაში (ამჟამად №2 საშუალო სკოლა) დაფუძნდა პედაგოგიური ინსტიტუტი, რომელიც შემდეგ პედაგოგიურ ტექნიკუმად გადაკეთდა.
ვაჟთა გიმნაზიის შენობაში 1935 წელს გაიხსნა ორწლიანი სამასწავლებლო ინსტიტუტი 4 ფაკულტეტით: ქართული ენისა და ლიტერატურის, ფიზიკა-მათემატიკის, ისტორიისა და საბუნებისმეტყველო-გეოგრაფიის, რომლებსაც 1936 წელს დაემატა ფიზკულტურის, ხოლო 1938 წელს — რუსული ენისა და ლიტერატურის ფაკულტეტებიც. ინსტიტუტს შოთა რუსთაველის სახელი 1938 წელს მიენიჭა. 1945 წლის ივნისში ბათუმის სამასწავლებლო ინსტიტუტის ბაზაზე ჩამოყალიბდა პედაგოგიური ინსტიტუტი. 1974 წლისთვის ინსტიტუტში მოქმედებდა 7 ფაკულტეტი.
საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის 1990 წლის 3 სექტემბრის №453 დადგენილებით, ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ბაზაზე დაარსდა სახელმწიფო უნივერსიტეტი საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 29 სექტემბრის №176 დადგენილებით უნივერსიტეტს შეურთდა სსიპ ბათუმის ბოტანიკური ბაღი, ხოლო საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 9 ივლისის N 185 დადგენილების საფუძველზე ნიკო ბერძენიშვილისა და ფიტოპათოლოგიის სამეცნიერო ინსტიტუტები. საქართველოს მთავრობის 2012 წლის 23 მარტის N100 დადგენილების საფუძველზე უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებას შეეცვალა სახელი და ეწოდა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბათუმის უნივერსიტეტები კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში
გოგარანი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
მალტის ალყა (მეორე მსოფლიო ომი)
მალტის ალყა – მეორე მსოფლიო ომის სამხედრო კამპანია ხმელთაშუაზღვის სანაპიროზე. 1940 წლის ივნისიდან 1942 წლის ნოემბრამდე, მალტის ბრიტანული გვირგვინის კოლონიის სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი კუნძულის კონტროლისთვის ბრძოლამ დაუპირისპირდა ფაშისტური იტალიისა და ნაცისტური გერმანიის სამხედრო-საჰაერო ძალები მალტის საჰაერო ძალებს. 1940 წლის ივნისში ჩრდილოეთ აფრიკაში ახალი ფრონტის გახსნამ მალტის ღირებულება გაზარდა.
კუნძულზე დაფუძნებულ ბრიტანულ საჰაერო და საზღვაო ძალებს შეეძლოთ შეეტიათ აქსისის გემებზე; ჩერჩილმა კუნძულს უწოდა "ჩაძირული ავიამზიდი". გენერალმა ერვინ რომელმა, ჩრდილოეთ აფრიკაში აქსისის ძალების დე ფაქტო საველე მეთაურობით, სწრაფად აღიარა მისი მნიშვნელობა. 1941 წლის მაისში მან გააფრთხილა მთავრობა, რომ "მალტის გარეშე ღერძი დასრულდება ჩრდილოეთ აფრიკაში კონტროლის დაკარგვით". აქსისმა გადაწყვიტა დაებომბა კუნძული. ასევე მათ გადაწყვიტეს ზიანი მიეყენებინათ თავდასხმით მის პორტებზე, ქალაქებზე, ქალაქებსა და მოკავშირეთა გემებზე, რომლებიც ამარაგებდა კუნძულს. Luftwaffe- მ (გერმანიის საჰაერო ძალებმა) და Regia Aeronautica- მ (იტალიის სამეფო საჰაერო ძალებმა) ჯამში გაატარეს 3000 ბომბდამშენი, მხოლოდ გრანდ ჰარბორის რაიონში 6,700 ტონა ბომბი ჩააგდეს, ორი წლის განმავლობაში, გაანადგურეს RAF თავდაცვა და პორტები. ამის მიუხედავად მოკავშირეთა კოლონებმა შეძლეს მალტის მომარაგება და გაძლიერება, ხოლო RAF იცავდა მის საჰაერო სივრცეს. 1942 წლის ნოემბერში აქსისმა წააგო ელ ალამეინის მეორე ბრძოლა. ალყა ეფექტურად დასრულდა 1942 წლის ნოემბერში. 1942 წლის დეკემბერში მალტადან მოქმედი საჰაერო და საზღვაო ძალები შეტევაზე გადავიდნენ. 1943 წლის მაისისთვის მათ 164 დღის განმავლობაში ჩაიძირეს 230 გემი. მოკავშირეთა გამარჯვებამ მალტაში დიდი როლი ითამაშა ჩრდილოეთ აფრიკაში მოკავშირეთა საბოლოო წარმატებაში.
იტალიის ალყა (1940 წლის ივნისი – დეკემბერი)
მინი|დაზიანებული ადგილი ალყის დროს საჰაერო დაბომბვა იყო მალტას შეტევაზე არჩეული მეთოდი. Regia Aeronautica– მ კუნძულის საჰაერო დაბომბვა დაიწყო სიცილიის ავიაბაზებიდან. პირველ დღეს, 55-მა იტალიურმა ბომბდამშენმა და 21-მა მებრძოლმა გადაიფრინეს მალტის თავზე და 142 ბომბი ჩამოაგდეს სამი აეროდრომი ლუკას, ჰალ ფარისა და თაყალის მიმართულებით. პირველი საჰაერო თავდასხმების დროს, მალტას სამი თვითმფრინავი იცავდა, მათ "რწმენა", "იმედი" და "საქველმოქმედო" უწოდეს. ერთი თვითმფრინავი ჩამოაგდეს, მაგრამ დანარჩენებმა მოახერხეს რამდენიმე იტალიური თვითმფრინავის ჩამოგდება. იტალიელები დაახლოებით 6100 მეტრზე გაფრინდნენ და ცეცხლი გახსნეს მონიტორზე HMS Terror და gunboats HMS Aphis and Ladybird. ნაშუადღევს კიდევ 38-მა ბომბდამშენმა 12 მებრძოლის თანხლებით დაბომბა დედაქალაქი. იმ პირველ დღეს სულ რვა დაბომბვა განხორციელდა. დაბომბვას დიდი ზარალი არ მოჰყოლია და მიყენებული მსხვერპლის უმეტესობა სამოქალაქო იყო. იმ დროს მალტაზე არ ფუნქციონირებდა RAF აეროდრომი; ერთი, ლუკასთან, დასრულების სტადიაში იყო. მინი|გრანდ ჰარბორის დაბომბვა იტალიის საჰაერტო არტილერიის მიერ ივლისის დასაწყისისთვის მალტის გლადიატორები (მებრძოლები) გაძლიერდნენ Hawker Hurricanes– ით და აგვისტოში 261 – ე ასეულის RAF– ით დაცვით. აგვისტოში HMS Argus– მა თორმეტი თვითმფრინავი მიიტანა, პირველი ჯგუფი, რომელიც გადამზიდავმა კუნძულზე მიიყვანა. 17 ნოემბერს 12 Hurricanes- ის მალტაში ფრენის შემდგომი მცდელობა, FAA Blackburn Skua- ს ხელმძღვანელობით, (ოპერაცია თეთრი) კატასტროფით დასრულდა რვა თვითმფრინავის დაკარგვით; ისინი აფრინეს კუნძულის დასავლეთით იტალიური ფლოტის არსებობის გამო. ჩამოვარდა შემდგომი ორი თვითმფრინავიც, ერთ – ერთ მფრინავთან ერთად მოკლე სანდერლენდის საფრენი ნავი გადაარჩინა.
სქოლიო
კატეგორია:კონფლიქტები საუკუნეების მიხედვით კატეგორია:კონფლიქტები ათასწლეულების მიხედვით კატეგორია:კონფლიქტები დროის მიხედვით კატეგორია:კონფლიქტები კატეგორია:კონფლიქტები ათწლეულის მიხედვით კატეგორია:კონფლიქტები კონტინენტის მიხედვით
ანა ვიაზემსკი
ანა ვიაზემსკი (დ. 14 მაისი, 1947 — გ. 5 ოქტომბერი, 2017) — რუსული წარმოშობის ფრანგი მსახიობი და მწერალი. დედის მხრიდან იგი ნობელიანტი რომანისტისა და დრამატურგის, ფრანსუა მორიაკის, შვილიშვილი იყო. ვიაზემსკის კინოდებიუტი 18 წლის ასაკში შედგა, როცა მან მთავარი როლი შეასრულა რობერ ბრესონის ფილმში „ასეთია ცხოვრება, ბალთაზარ“ (1966). ანამ პოპულარობა ჟან-ლიუკ გოდართან პროფესიული და პირადი ურთიერთობით მოიპოვა. მან რეჟისორის არაერთ ფილმში მიიღო მონაწილეობა, მათ შორისაა „ჩინელი ქალი“ (1967), „უიკენდი“ (1967) და „ეშმაკისადმი თანაგრძნობა“ (1968).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 14 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1947 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2017 კატეგორია:ფრანგი ქალი მსახიობები კატეგორია:ფრანგი ქალი სცენარისტები კატეგორია:ფრანგი ქალი კინორეჟისორები კატეგორია:ფრანგი ქალი რომანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
ჩურტანი (ბაშკირეთი)
ჩურტანი  (Суртан) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 474 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 37 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 37 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
პუსტოვოიტოვის სავაჭრო სახლის შენობა
პუსტოვოიტოვის სავაჭრო სახლის შენობა (Здание торгового дома Г. Г. Пустовойтова) — შენობა დონის როსტოვში. მდებარეობს დიდი სადოვაიის ქუჩისა და ბუდიონოვსკის პროსპექტი გადაკვეთაზე. აგებულია 1910 წელს. პუსტვოიტოვის სავაჭრო სახლის შენობას გააჩნია რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
მისამართი: დონის როსტოვი, დიდი სადოვაიის ქუჩა, № 46.
ისტორია
XX საუკუნის დასაწყისში პუსტოვოიტოვის სავაჭრო სახლი ითვლებოდა დონის როსტოვის ერთ-ერთ უმაღლეს შენობად. ისევე როგორც ყველა სავაჭრო სახლში პუსტოვოიტოვმაც სახლის პირველი სართული იჯარით გასცა. მშენებლობის დასრულებისთანავე მასში განთავსდა რუსულ-ფრანგული ამხანაგობის ქარხანა „Проводник“, ა. ჰირშეტეინის საიუველირო და საათების მაღაზია, სასტუმროები „Центральная“ და „Лондон“.
1965 წელს მოახდინეს შენობის რეკონსტრუქცია. არქიტექტორ ე. ლიხობაბინის პროექტის მიხედვით პუსტოვოიტოვის სავაჭრო სახლის შენობას ბუდიონოვის პროსპექტის მხარეს დაამატეს სამხრეთი ფრთა. მეორე მსოფლიო ომამდე მიშენებული ფრთის ადგილზე მდებარეობდა პუსტოვოიტოვის კიდევ ერთი სახლი და კარაპეტ ჩერნოვის სახლი, რომლის აღდგენაც ვერ მოხერხდა 1942 წლის დაბომბვის შემდეგ. ამჟამად შენობაში განთავსებულია დონის როსტოვის ცენტრალური უნივერსალური მაღაზია.
სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ღირსშესანიშნაობები
ფუნდური-ნოი
ფუნდური-ნოი (Fundurii Noi) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 108 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 995 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
უიპეშტ-ვაროშკაპუ (ბუდაპეშტის მეტრო)
უიპეშტ-ვაროშკაპუ (Újpest-Városkapu) — ბუდაპეშტის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს მე-3 ხაზზე (ლურჯი) და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1990 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდაპეშტის მეტროსადგურები
კოლინდრესი
კოლინდრესი (Colindres) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის კოსტა-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 5,94 კმ². მოსახლეობა — 8598 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
ბადრიძე
საკუთარი სახელი ბადრიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
პაივა
პაივა (Paiva) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ჟუის-დი-ფორის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
შერონ დრეიპერი
შერონ მილს დრეიპერი (Sharon Mills Draper; დ. 21 აგვისტო, 1948) — ამერიკელი საბავშვო მწერალი და პროფესიონალი მასწავლებელი. არის 1997 წლის საუკეთესო მასწავლებელი, „კორეტა სკოტ კინგის პრემიის“ ხუთ გზის ლაურეატი. მის განთქმულ ნაწარმოებებს შორისაა: „ორმაგი ჰოლანდიური“ (2004), „სპილენძის მზე“ (2006), „გონების მიღმა“ (2010). მისი წიგნი „გონების მიღმა“, New York Times ბესთსელერების პირველ ადგილს, გადაბმულად ორი წელი იკავებდა.
პირადი ცხოვრება
შერონ დრეიპერი დაიბადა 1948 წლის 21 აგვისტოს, კლივლენდიში, ოჰაიოში. არის ვიქტორ დ. მილსის და კატერინა გაჯეტ მილსის ქალიშვილი. ჰყავს ორი უმცროსი და. ბავშვობაში მას ფორტეპიანოზე დაკვრა და წიგნების კითხვა უყვარდა. 11 წლის ასაკში ადგილობრივ ბიბლიოთეკაში ყველა საბავშვო წიგნი ჰქონდა წაკითხული, სწორედ ამის გამო, მას მისცეს სპეციალური ბიბლიოთეკის ბარათი, რომელიც მას საშუალებას აძლევდა მოზარდების წიგნებიც წაეკითხა. პიპერდინის უნივერსიტეტში ინგლისურის განხრით აიღო ბაკალავრის ხარისხი, ხოლო 1974 წელს მაგისტრის ხარისხი უნივერსიტეტ მიამი. სწავლის დასრულების შემდეგ იგი მასწავლებლად მუშაობდა ადგილობრივ საჯარო სკოლებში. დრეიპერმა სამწერლო კარიერა 1990 წელს დაიწყო, როდესაც როგორც მასწავლებელმა მეცხრე კლასელის გამოწვევა მიიღო. შემდეგ მან მონაწილეობა მიიღო ერთ-ერთ ლიტერატურულ კონკურსში, რომლის ფარგლებშიდაც მან დაწერა მოკლე მოთხრობა, სახელწოდებით „ერთი პატარა ლამპარი“. კონკურსში გამარჯვების შედეგად, იგი დაჯილდოვდა 5000 აშშ დოლარით მისი მოთხრობა კი საჯაროდ გამოქვეყნდა. 2000 წელს მან შეწყვიტა მასწავლებლად მუშაობა, რათა წიგნების წერისთვის უფრო მეტი დრო დაეთმო. იგი მეუღლესთან ერთად, აშშ-ს შტატის, ოჰაიოს ერთ-ერთ ქალაქში, ცინცინატიში ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები კატეგორია:ამერიკელი საბავშვო მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:დაბადებული 21 აგვისტო კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:აფრო-ამერიკელი ქალი მწერლები კატეგორია:აფრო-ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:ამერიკელი ქალი საბავშვო მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები
ტინამუსებრნი
ტინამუსებრნი (Tinamidae) — ფრინველთა ოჯახი ტინამუსნაირთა რიგისა. აერთიანებს 2 ქვერიგის 9 გვარის 47 თანამედროვე და 5-მდე ამომწყდარ სახეობას. გავრცელებულნი არიან ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში, ადიან ზღვის დონიდან 4000 მეტრამდე. მათი სხეულის სიგრძე 14–49 (20–53 ) სმ, მასა 200 გ–1,5 (43 გ–1,8 კგ ) კგ აღწევს. გააჩნიათ ძლიერი ფეხები, რომელთა საშუალებითაც სწრაფად დარბიან. იშვიათად ფრენენ. სანადირო ობიექტები არიან. კვერცხებს ზოგიერთი სახეობა პირდაპირ მიწაზე დებს, ზოგიც — ბუდეში; კვერცხები სხვადასხვა ფერისაა. ინკუბაცია 19–20 დღე-ღამე გრძელდება.
სქოლიო
* კატეგორია:ტინამუსნაირნი
ლიხაურის მაცხოვრის ხატი
მინი|მაცხოვრის ხატი ლიხაურის მაცხოვრის ხატი — მაცხოვრის ოქროს პერანგიანი ხატი (0,24x0,17 მ.) ლიხაურის ეკლესიიდან.
1873 წელს ხატი პირველად მოინახულა და აღწერა დიმიტრი ბაქრაძემ, 1890 წელს ნიკოდიმ კონდაკოვმა შეიტანა თავის ნაშრომში. მაცხოვრის ხატი ასევე შეტანილია დიმიტრი ერმაკოვის კოლექციაშიც (№2016).
ხატს უკან ჰქონდა ვერცხლის დაფა ასომთავრული წარწერით:
ლიტერატურა
კატეგორია:ლიხაურის ეკლესია კატეგორია:ქართული ხატები
გიულაგარაკი
გიულაგარაკი (Գյուլագարակ) — სოფელი სომხეთში, ლორეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 400 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 214 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 145 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 15.31 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
ბენზვალენი
ბენზვალენი — ორაგნული ნივთიერება და ბენზოლის იზომერი. პირველად მიიღო ტომას კაცმა 1971 წელს.
ბენზვალენი გარდაიქმნება ბენზოლად ქიმიურად ნახევრად დაშლის 10-დღიანი პერიოდით. გადასვლა სავარაუდოდ ხდება დირადიკალური შუამავლის საშუალებით.
პოლიბენზვალენი
ბენზვალენი ასევე პოლიმერიზდება პოლიბენზვალენამდე. ეს პოლიმერი შეიცავს დაჭიმულ ბიციკლობუტანურ რგოლებს, რაც მას მგრძნობიარე მასალად აქცევს. რგოლები შეიძლება იზომერიზდეს 1,3 დიენამდე და წარმოიქმნას პოლიმერი პოლიაცეტილენი.
სქოლიო
კატეგორია:ორგანული ნაერთები
კასტრო-ურდიალესი
კასტრო-ურდიალესი (Castro-Urdiales) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის კოსტა-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 96,72 კმ². მოსახლეობა — 32 270 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
პეტრუნეა
პეტრუნეა (Petrunea) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 155 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 190 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
დიენდიეში-უტცა (ბუდაპეშტის მეტრო)
დიენდიეში-უტცა (Gyöngyösi utca) — ბუდაპეშტის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს მე-3 ხაზზე (ლურჯი) და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1990 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდაპეშტის მეტროსადგურები
ნიტრონი
ნიტრონი — პოლიაკრილნიტრილის ბოჭკოს სავაჭრო სახელწოდება სსრკ-ში. სხვა ქვეყნებში ნიტრილი ცნობილია (ცნობილი იყო) შემდეგი სახელწოდებებით: ორლონი, აკრილანი (აშშ), კაშმილონი (იაპონია), კურტელი (დიდი ბრიტანეთი), დრალონი (გერმანია), ვოპრიულა (გდრ), ანილანა (პოლონეთი).
ლიტერატურა
კატეგორია:პოლიმერები კატეგორია:სინთეზური ბოჭკო
კომილიასი
კომილიასი (Comillas) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კანტაბრიის პროვინციის კოსტა-ოქსიდენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 18,61 კმ². მოსახლეობა — 2124 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები
იზომალტოლი
იზომალტოლი — ბუნებრივი ფურანი, რომელიც მიიღება სახამებლის ფერმენტული დეგრადაციით. მისი ქიმიური ფორმულაა. არის არომატული კომპონენტი პურის ქერქში, წარმოქმოიქმნება შაქრების თერმული დეგრადაციით (კარამელიზაციით). .
სქოლიო
კატეგორია:ორგანული ნაერთები კატეგორია:კეტონები
პედრუ-ტეიშეირა
პედრუ-ტეიშეირა (Pedro Teixeira) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ჟუის-დი-ფორის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 785 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 15.8 კმ²-ზე. ფართობი 112 959 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნიტროსაღებრები
ნიტროსაღებრები — ერთი ან რამდენიმე ნიტროჯგუფის შემცველი ფენოლები, ნაფთოლები ან არომატული ამინები, რომლებშიც ერთი ნიტროჯგუფი აუცილებლად განლაგებულია ო-მდგომარეობაში ამინო- ან ოქსიჯგუფის მიმართ. ნიტროსაღებრებს ღებულობენ ოქსი- ან ამინონაერთების ნიტვრით. ზოგჯერ ხელსაყრელია ჰალოგენწარმოებულების ნიტვრა და შემდეგ ჰალოგენის ატომის შეცვლა ამინო- ან ოქსი– ჯგუფით. ამჟამად ფართოდ იყენებენ ყვითელ დისპერსიულ მედეგ მარკის ნიტროსაღებრებს პოლიეთერული და აცეტატური ბოჭკოების შესაღებად, წყალში უხსნარ ნიტროსაღებრებს კი ლაქ-საღებავების მრეწველობაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:საღებრები
სერგიენი
სერგიენი (Serghieni) — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 55 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 36 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გლოდენის რაიონის სოფლები
ბუტანის კულტურა
მიუხედავად იმისა, რომ ბუტანის მოქალაქეებს შეუძლიათ საზღვარგარეთ გამგზავრება, მრავალი უცხოელისთვის ბუტანის ნახვა შეუძლებელია. არაპოპულარულობის კიდევ ერთი მიზეზი არის ღირებულება, რომელიც მაღალია ტურისტებისთვის. ინდოეთის, ბანგლადეშის და მალდივის მოქალაქეებისთვის შესვლა უფასოა, მაგრამ ყველა სხვა უცხოელი ვალდებულია დარეგისტრირდეს ბუტანის ტურ ოპერატორთან და გადაიხადოს დაახლოებით 250 აშშ დოლარი დღეში, რომ დარჩეს ქვეყანაში, თუმცა ეს გადასახადი მოიცავს მოგზაურობის, საცხოვრებლის უმეტეს ნაწილს და კვების ხარჯები. 2011 წელს ბუტანმა მიიღო 37 482 ვიზიტორი, საიდანაც 25% იყო შეხვედრებისთვის, წახალისებისთვის, კონფერენციებისთვის და გამოფენებისთვის.
ბუტანი პირველი ქვეყანაა მსოფლიოში, რომელმაც აკრძალა მოწევა. ბუტანის 2010 წლის თამბაქოს კონტროლის კანონის თანახმად, საზოგადოებაში მოწევა ან თამბაქოს გაყიდვა უკანონო იყო. დამნაშავეები ჯარიმდებიან 232 აშშ დოლარის ექვივალენტით - ერთი თვის ხელფასი ბუტანში.
ჩაცმულობა
ბუტანის მამაკაცების ეროვნული სამოსი არის gho, მუხლის სიგრძის მოსასხამი წელზე მიბმული ქსოვილის ქამრით, რომელსაც კერას უწოდებენ. ქალებს ტერფის სიგრძის კაბა ეცვათ- კირა, რომელიც მხრებზე იჭრება ორი ერთნაირი ბროშით, რომელსაც კომა ეწოდება და წელზე კერას უკავშირდება. კირას აკომპანიმენტია გრძელი მკლავიანი ბლუზა, "wonju", რომელიც ატარებს კირას ქვეშ. გრძელ მკლავიანი პიჯაკის მსგავს სამოსს, „toego“ ეწოდება. სოციალური სტატუსი და კლასი განსაზღვრავს ტექსტურებს, ფერებსა და დეკორაციებს, რომლებიც ამშვენებს სამოსს.
სამკაულებს ქალები ჩვეულებრივ ატარებენ, განსაკუთრებით რელიგიური ფესტივალების ("ცეკუსი") და საზოგადოებრივი თავშეყრის დროს. ბუტანის, როგორც დამოუკიდებელი ქვეყნის, იდენტურობის განმტკიცების მიზნით, ბუტანის კანონმდებლობა მოითხოვს, რომ ბუტანის მთავრობის ყველა თანამშრომელს ეცვას ეროვნული კაბა სამსახურში და ყველა მოქალაქეს აცვია ეროვნული კაბა სკოლებში და სხვა მთავრობის ოფისებში სტუმრობისას, თუმცა ბევრი მოქალაქე, განსაკუთრებით მოზრდილები, ირჩევენ ჩვეულებრივ ტანსაცმელს.
მრავალფეროვანი შარფები, რომლებიც ცნობილია როგორც ქალბატონებიათვის rachu და მამაკაცებისთვის kabney, სოციალური მდგომარეობის მნიშვნელოვანი მაჩვენებლებია, რადგან ბუტანი ტრადიციულად ფეოდალური საზოგადოება იყო; კერძოდ, წითელი არის ყველაზე გავრცელებული ფერი, რომელსაც ქალები ატარებენ. "ბურა მააპი" (წითელი შარფი) ერთ-ერთი უმაღლესი ღირსებაა, რომელიც ბუტანის სამოქალაქო პირს შეუძლია მიიღოს. ის, ისევე როგორც დაშოს ტიტული, ტახტიდან მოდის ერისთვის ინდივიდუალური გამორჩეული სამსახურის აღიარებით. წინა შემთხვევებში მეფემ თავად მიანიჭა Bura Maaps გამოჩენილ პირებს, როგორიცაა დეპარტამენტის ჰიდროენერგეტიკისა და ენერგოსისტემის გენერალური დირექტორი, იეში ვანგდი, ეროვნული საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე, დაშო დოქტორი სონამ კინგა და ეროვნული ასამბლეის ყოფილი სპიკერი, დაშო უგიენ დორჯი.
არქიტექტურა
ბუტანის არქიტექტურა გამორჩეულად ტრადიციული რჩება. მასში გამოყენებულია ქვისა და რთული ხის ნაკეთობები ფანჯრებისა და სახურავების გარშემო. ტრადიციული არქიტექტურა არ მოიცავს ლურსმნებს ან რკინის ღერებს მშენებლობაში. რაიონისთვის დამახასიათებელია ციხის ტიპის ნაგებობა, რომელიც ძონგის სახელით არის ცნობილი. უძველესი დროიდან ძონგები ემსახურებოდნენ რელიგიურ და საერო ადმინისტრაციულ ცენტრებს მათი შესაბამისი რაიონებისთვის. შეერთებულ შტატებში ტეხასის უნივერსიტეტმა ელ პასოში მიიღო ბუტანის არქიტექტურა თავისი კორპუსების შენობა-ნაგებობებისთვის, ისევე როგორც ახლომდებარე ჰილტონ გარდენ ინნ- ი და სხვა ქალაქები ელ პასო- ში.
სახალხო დღესასწაულები
ბუტანს აქვს მრავალი სახალხო დღესასწაული, რომელთა უმეტესობა ემთხვევა ტრადიციულ, სეზონურ, საერო ან რელიგიურ ფესტივალებს. მათ შორისაა ზამთრის მზედგომა (მთვარის კალენდრის მიხედვით, დაახლოებით 1 იანვარს),მთვარის ახალი წელი (თებერვალი ან მარტი), მეფის დაბადების დღე და მისი გამეფების წლისთავი, მუსონური სეზონის ოფიციალური დასრულება (22 სექტემბერი),  ეროვნული დღე (17 დეკემბერი),  და სხვადასხვა ბუდისტური და ინდუისტური დღესასწაულები.
მუსიკა და ცეკვა
საცეკვაო დრამები და ნიღბიანი ცეკვები, როგორიცაა ჩამი ცეკვა, ფესტივალების საერთო ტრადიციული თვისებებია, რომლებიც ჩვეულებრივ თან ახლავს ტრადიციულ მუსიკას. ამ ღონისძიებებზე მოცეკვავეები ასახავენ გმირების, დემონების, სიკვდილის თავებს, ცხოველებს, ღმერთებსა და უბრალო ხალხის კარიკატურებს ფერადი ხის ან კომპოზიციური სახის ნიღბებით და სტილიზებული კოსტიუმებით. მოცეკვავეები სამეფო პატრონაჟით სარგებლობენ და ინარჩუნებენ უძველეს ხალხურ და რელიგიურ წეს-ჩვეულებებს ,ინარჩუნებენ უძველეს ცოდნას და ნიღბების დამზადების ხელოვნებას.
ბუტანის მუსიკა ზოგადად შეიძლება დაიყოს ტრადიციულ და თანამედროვე ჯიშებად; ტრადიციული მუსიკა მოიცავს რელიგიურ და ხალხურ ჟანრებს, ეს უკანასკნელი მოიცავს ჟუნგდრას და ბოედრას. თანამედროვე რიგსარს უკრავენ ტრადიციული ინსტრუმენტების და ელექტრონული კლავიშების მიქსზე და იგი 1990 – იანი წლების დასაწყისში იწყება. ეს გვიჩვენებს ინდური პოპულარული მუსიკის გავლენას, ტრადიციული და დასავლური პოპულარული გავლენის ჰიბრიდულ ფორმას.
ოჯახის სტრუქტურა
ბუტანის ოჯახებში მემკვიდრეობა ჩვეულებრივ მატრიალინულად გადის ქალის, ვიდრე მამაკაცის ხაზში. ქალიშვილები მემკვიდრეობით მიიღებენ მშობლების სახლს. სავარაუდოდ, მამაკაცმა საკუთარი გზა უნდა გაიაროს მსოფლიოში და ხშირად გადადის ცოლის სახლში. სასიყვარულო ქორწინება უფრო მეტად გვხვდება ურბანულ რაიონებში, მაგრამ გაცნობილ ოჯახებს შორის მოწყობილი ქორწინების ტრადიცია კვლავ გავრცელებულია სოფლის უმეტეს ნაწილში. მიუხედავად იმისა, რომ უჩვეულოა, მრავალცოლიანობა მიღებულია. წინა მეფეს, ჯიგმე სინგიე ვანგჩუკს, რომელიც 2006 წელს გადადგა, ოთხი დედოფალი ჰყავდა. ამჟამინდელმა მეფემ, ჯიგმე ხესარ ნამგიელ ვანგჩუკი, 2011 წლის 13 ოქტომბერს დაქორწინდა 21 წლის ჯეტსუნ პემას, უბრალო პილოტის ქალიშვილზე.
სამზარეულო
ბრინჯი (წითელი ბრინჯი), წიწიბურა და სიმინდი წარმოადგენს ბუტანის სამზარეულოს ძირითად ელემენტებს. ადგილობრივ სამზარეულოში ასევე შედის ღორის ხორცი, საქონლის ხორცი, იაკის ხორცი, ქათამი და ცხვრის ხორცი. მზადდება წვნიანი და ხორციანი ხორცი, ხმელი ბოსტნეული, სანელებლები ჩილიზითა და ყველით. ემა დათი, რომელიც ძალიან ცხარეა ყველით და ჩილინებით, შეიძლება ეწოდოს ეროვნული კერძიც. რძის ნაწარმი, განსაკუთრებით იაკისა და ძროხისგან მიღებული კარაქი და ყველი, ასევე პოპულარულია. პოპულარულ სასმელებს მიეკუთვნება კარაქის ჩაი, შავი ჩაი, ადგილობრივად მოხარშული არა (ბრინჯის ღვინო) და ლუდი. ბუტანი პირველი ქვეყანაა მსოფლიოში.
სპორტი
ბუტანის ნაციონალური და ყველაზე პოპულარული სპორტია მშვილდოსნობა. შეჯიბრებები რეგულარულად ტარდება უმეტეს სოფლებში. იგი განსხვავდება ოლიმპიური სტანდარტებისგან ტექნიკური დეტალებით, როგორიცაა სამიზნეების განთავსება და ატმოსფერო. ორი სამიზნე მოთავსებულია 100 მეტრზე მეტ მანძილზე და გუნდები ისვრიან ველის ერთი ბოლოდან მეორეზე. გუნდის თითოეული წევრი ორ წრეში ისვრის ორ ისარს. ბუტანის ტრადიციული მშვილდოსნობა არის სოციალური ღონისძიება და ტარდება შეჯიბრებები სოფლებს, ქალაქებსა და სამოყვარულო გუნდებს შორის. როგორც წესი, უამრავი საკვებით, სასმელით, სიმღერითა და ცეკვით სრულდება. მოწინააღმდეგის ყურადღების კონცენტრირების მიზანს წარმოადგენს სამიზნის გარშემო დგომა და მსროლელის უნარის დაცინვა.
ტრადიციული სპორტის კიდევ ერთი სახეობაა დიგორი, რომელიც ნაგვის დარტყმასა და ცხენოსნობის სროლას წააგავს.
კიდევ ერთი პოპულარული სპორტი არის კალათბურთი. 2002 წელს ბუტანის ფეხბურთის ეროვნულმა გუნდმა ითამაშა მონსერატი; მატჩი იმავე დღეს გაიმართა, ბრაზილიამ მსოფლიო თასის ფინალში ითამაშა გერმანიასთან, მაგრამ იმ დროს ბუტანი და მონსერატი იყვნენ მსოფლიოს ორი ყველაზე დაბალი რანგის გუნდი. მატჩი გაიმართა ტიმფუს ჩანგლიმიტანგის ეროვნულ სტადიონზე და ბუტანმა მოიგო 4–0. მატჩის დოკუმენტური ფილმი გადაიღო ჰოლანდიელმა კინორეჟისორმა იოჰან კრამერმა. ბუტანმა მოიგო FIFA– ს მსოფლიო თასის შესარჩევი პირველი ორი მატჩი, მოიგო შრი – ლანკაში 1–0 და ბუტანში 2–1, ჯამური ანგარიშით 3–1. კრიკეტმა ასევე მოიპოვა პოპულარობა ბუტანში, განსაკუთრებით ინდოეთიდან სატელევიზიო არხების შემოღების შემდეგ. ბუტანის კრიკეტის ეროვნული გუნდი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ქვეყანაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბჰუტანის კულტურა
გიულუდარა
გიულუდარა (Գյուլլուդարա) — სოფელი სომხეთში, ლორეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 950 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 190 ადამიანს შეადგენდა. მათი ძირითადი საქმიანობაა სოფლის მეურნეობა და მესაქონლეობა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
მუნის საყდარი
მუნის საყდარი — საყდარი ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას ახმეტა-ალვანის გზის მარცხენა მხარეს, მაღლობზე, გზიდან 100 მეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ძეგლის გეგმის სწორკუთხედში (7,3 X 6,5 მ) დარბაზული ეკლესია და სამხრეთის მინაშენია ჩაწერილი. ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ეკლესია ძლიერ დაზიანებულია: ჩამონგრეულია კამარა, კონქი და კედლების ზედა ნაწილები; თითქმის მთლიანადაა დანგრეული მინაშენი; ფასადებზე ჩამოცვენილია საპირე ქვების დიდი ნაწილი. ეკლესიაში შესასვლელი სამხრეთიდან, მინაშენიდანაა. კარი მინაშენის მხრიდან მოზრდილი ქვით ყოფილა გადახურული - თარაზულად, შიგნით კი თაღოვანია. თაღის მალი კარის ღიობზე ოდნავ განიერია, რის გამოც ქუსლის დონეზე მცირე საფეხურებს ქმნის. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზეც ბრტყლად გადახურული სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. სამხრეთ კედელში შემორჩენილია ერთ დონეზე განლაგებული ორი სარკმლის ქვედა ნაწილი. მინაშენში შესასვლელი სამხრეთიდანაა (შემორჩენილია მხოლოდ აღმოსავლეთ წირთხლი). აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდია. მინაშენი გადახურული ყოფილა ერთიანი კამარით, რომლის ქუსლის ნაშთი ეკლესიის სამხრეთ კედელზე შემორჩა.
სავაჭრო სკოლის შენობა (დონის როსტოვი)
სავაჭრო სკოლის შენობა (Здание торговой школы) — შენობა დონის როსტოვში. აგებულია 1905 წელს როსტოვის საზღვაო კლასებისთვის, როსტოვის კომერციული ვაჟთა სასწავლებლის სავაჭრო სკოლისათვის. ამჟამად შენობაში განთავსებულია სამხრეთ ფედერალური უნივერსიტეტის ერთ-ერთი განყოფილება. სავაჭრო სკოლის შენობას გააჩნია რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
მისამართი: დონის როსტოვი, მაქსიმ გორკის ქუჩა № 88.
ისტორია
როსტოვის კომერციული ვაჟთა სასწავლებელი დაარსდა 1990 წელს. მომდევნო წელს სასწავლებლისთვის გაიხსნა ახალი შენობა, ხოლო სასწავლებლის საკუთარი შენობა ააშენეს 1905 წელს. სავაჭრო სკოლასთან ერთად ააშენეს ღვთისმშობლის საფარველის სახელობის სასწავლებლის ეკლესია (არაა შემორჩენილი). 1915 წელს სკოლის შენობაში გაიმართა პიანისტ სერგეი რახმანინოვის კონცერტი. მოგვიანებით შენობა გახდა როსტოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ერთ-ერთი კორპუსი, ამჟამად კი მასში განთავსებულია სამხრეთის ფედერალური უნივერსიტეტის იურიდიული და ეკონომიკური ფაკულტეტები.
როსტოვის საოლქო ადმინისტრაციის მეთაურის 1998 წლის 9 ოქტომბრის № 411 დადგენილების მიხედვით დონის როსტოვის შორეული ნაოსნობის საზღვაო სასწავლებლის მთავარი კორპუსის შენობა სახელმწიფო დაცვის ქვეშ მოექცა, როგორც რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.
არქიტექტურა
სამსართულიანი აგურის შენობა ნაგებია აგურით. მთავარი ფასადი გადის მაქსიმ გორკის ქუჩაზე. შენობას გააჩნია Н-ის ფორმის დაგეგმარება. სასწავლო აუდიტორიები და სხვა სათავსოები განლაგებულია კიბიანი ჰოლის გარშემო.
მემორიალური დაფები
1993 წელს სავაჭრო სკოლის შენობის კედელზე დაკიდეს მემორიალური დაფა წარწერით : 2011 წლის 11 დეკემბერს შენობის კედელზე საზეიმოდ გაიხსნა ალექსანდრე სოლჟენიცინის მემორიალური დაფა (1936-1941 წლებში იგი სწავლობდა როსტოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფკულტეტზე). ბარელიეფი დაამზადა მოქანდაკემ დიმიტრი ლინდინმა.
სქოლიო
კატეგორია:დონის როსტოვის ღირსშესანიშნაობები
კლივლენდ ებე
კლივლენდ ებე (Cleveland Abbe; დ. 3 დეკემბერი, 1838, ნიუ-იორკი, აშშ, — გ. 28 ოქტომბერი, 1916, ჩევი-ჩეისი, მერილენდი, აშშ) — ამერიკელი მეტეოროლოგი.
განათლებით იყო ასტრონომი. 1868 წელს დაინიშნა ცინცინატის ობსერვატორიის დირექტორად. დაინტერესებული იყო მეტეოროლოგიით, დააარსა ამინდის პროგნოზის საჯარო სამსახური, რომელიც შემდგომში საფუძვლად დაედო აშშ-ის ამინდის ბიუროს (თავდაპირველად იყო სამხედრო ქვედანაყოფი, 1891 წლიდან — სამოქალაქო სამსახური), რომელსაც 45 წელზე მეტხანს ხელმძღვანელობდა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 3 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1838 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1916 კატეგორია:ამერიკელი ასტრონომები კატეგორია:ამერიკელი მეტეოროლოგები
სანქტ-პეტერბურგის წმინდა პეტრესა და პავლეს საკათედრო ტაძარი
ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიას.
ტაძარი არის რუსეთის იმპერატორების განსასვენებელი. ტაძრის სიმაღლეა 122,5 მეტრი და 1733-2012 წლებში იყოს ქალაქის ყველაზე მაღალი ნაგებობა, ხოლო 1952 წლამდე რუსეთის ყველაზე მაღალი ნაგებობა.
ისტორია
1703 წელს პეტრე I-მა ფინეთის ყურის ნაპირზე დააარსა პეტრე-პავლეს ციხესიმაგრე. პეტრე კარგად ხვდებოდა, რომ ახალი რუსეთი საჭიროებდა ახალი დროის არქიტექტურას. რუსეთის ახალგაზრდა დედაქალაქის პოზიციების განმტკიცების მიზნით, იმპერატორმა მოიფიქრა ახალი ნაგებობის სტილი, რომელიც იქნებოდა ივანე დიდის სამრეკლოსა და მენშიკოვის კოშკზე მაღალი. ახალი ტაძარი უნდა ყოფილიყო დედაქალაქის ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაგებობა, რომელიც იარსებებდა პეტრე-პავლეს ციხესიმაგრის ცენტრში.
ტაძრის მშენებლობა დაიწყო 1703 წლის 10 ივლისს პეტრესა და პავლეს ხსენების დღეს (XXI საუკუნეში ეს დღე აღინიშნება 12 ივლისს) სულ ცოტა ხნის წინ აგებული პეტრე-პავლეს ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე. პირველი ხის პეტრე-პავლეს ეკლესიის კურთხევა შედგა 1704 წლის 1 აპრილს. 14 მაისს აქ შედგა საზეიმო მსახურება ჩუდის ტბაზე შვედების გემებზე ფელდმარშალ ბორის შერემეტევის გამარჯვების აღსანიშნავად.
1712 წლის 30 მაისს საფუძველი ჩაუყარეს პეტრე-პავლეს ქვის ეკლესიას. იგი ისე ააშენეს, რომ ხის ძველი ეკლესია მოექცა ახალი ნაგებობის შიგნით. მშენებლობას ხელმძღვანელობდა იტალიელი არქიტექტორი დომენიკო ტრეზინი. პეტრე I დიდის ბრძანებით მშენებლობა დაიწყეს სამრეკლოს მშენებლობით. მუშახელის სიმცირის, გლეხების გაქცევისა და სამშენებლო მასალის უკმარისობის გამო მშენებლობა მხოლოდ 1720 წელს დასრულდა. სამრეკლოს წვეტი მოოქროვილი სპილენძის ფირფიტებით შეამკეს მოქვიანებით. შენობის სიმაღლემ შეადგინა 112 მეტრი, რაც 32 მეტრით მეტი იყო ივანე დიდის სამრეკლოზე. მთლიანი ტაძარი დაასრულეს 1733 წელს, პეტრე I დიდის გარდაცვალების შემდეგ.
სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიის დაარსებიდან (1742 წელი) ისააკის ტაძრის კურთხევამდე (1858 წელი) პეტრესა და პავლეს ეკლესია იყო საკათედრო.
1756-1757 წლებში ხანძრის შედეგად დაზარალებული ტაძარი აღადგინეს. 1773 წელს აკურთხეს წმინდა ეკატერინეს ეგვტერი.
1857-1858 წლებში წვეტის ხის კონსტრუქცია შეცვალეს მეტალის კონსტრუქციით. არქიტექტორების ძირითადი დავალება იყო ხის ნივნივების შეცვლა მეტალის ნივნივებით. ამ რესტავრაციის შემდეგ ნაგებობის სიმაღლე გაიზარდა 10,5 მეტრით.
1864-1866 წლებში ძველი აღსავლის კარი შეიცვალა ახლით, რომელიც დამზადებული იყო ბრინჯაოსაგან (არქიტექტორი ალექსანდრე კრაკაუ). 1875-1877 წლებში ჯოვანი ბოლდინმა მოხატა ახალი პლაფონები.
1919 წელს საბჭოთა ხელისუფლებამ პეტრესა და პავლე მოციქულების ტაძარი დახურა. დიდი სამამულო ომის პერიოდში ტაძარი ძლიერ დაზიანდა. 1952 წელს გაარემონტეს ფასადი, 1956-1957 წლებში კი - ინტერიერი. 1954 წელს შენობა გადაეცა სანქტ-პეტერბურგის ისტორიის მუზეუმს.
იმპერატორების აკლდამა
პეტრე დიდის მმართველობის პერიოდში ოჯახის წევრების განსასვენებლი აკლდამა განსაზღვრული არ იყო. სამეფო ოჯახის წევრებს კრძალავდნენ ალექსანდრე ნეველის ლავრის ხარების ეკლესიაში. ჯერ კიდევ დაუსრულებელ ტაძარში 1715 წელს დაკრძალეს პეტრე I-სა და ეკატერინე I-ის ორი წლის შვილი ნატალია, ხოლო სამრეკლოს ქვეშ დაკრძალეს უფლისწულ ალექსი პეტრეს ძის 21 წლის ცოლი შარლოტა ქრისტინა ბრაუნშვეიგ-ვოლფენბიუტელსკაია. აქვე 1718 წელს მიაბარეს მიწას თავად უფლისწული ალექსიც. 1716 წელს ტაძრის შესასვლელთან დაკრძალეს თედორე III-ის ქვრივი მართა აპრაქსინა.
პეტრე დიდის გარდაცვალების შემდეგ მისი ცხედარი დაკრძალეს მშენებარე ტაძრის შიგნით დროებით სამლოცველოში. საბოლოო დაკრძალვა მოხდა 1731 წლის 29 მაისს. შემდეგში აკლდამაში იკრძალებოდა ყველა იმპერატორი ალექსანდრე III-ის ჩათვლით, პეტრე II-ისა და ივანე VI-ის გამოკლებით, პირველი მოსკოვში დაიღუპა და დაკრძალეს მთავარანგელოზის ტაძარში, ხოლო მეორე მოკლეს შლისელბუგში და მისი დაკრძალვის ადგილი დღემდე უცნობია.
1831 წელს იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა ტაძარში დაკრძალა თავისი ძმა კონსტანტინე პავლეს ძე. ამ მომენტიდან ტაძარში კრძალავდნენ იმპერატორების ახლო ნათესავებს.
2006 წლის 28 სექტემბერს ტაძარში გადაასვენეს იმპერატორ ნიკოლოზ II-ის დედა მარია თედორეს ასული, რომელიც 1928 წელს გარდაიცვალა დანიაში.
სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
თოროს თორამანიანი
თოროს თორამანიანი (Թորոս Թորամանյան; დ. 18 მარტი, 1864, შებინქარაჰისარი, ოსმალეთის იმპერია  — გ.  1 მარტი,  1934,  ერევანი)  — სომეხი არქიტექტორი და არქეოლოგი, სომხეთის არქიტექტურის ისტორიკოსი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1864 წელს შებინქარაჰისარში, ოსმალეთის იმპერიაში. კონსტანტინოპოლის სამხატვრო აკადემიის დამთავრების შემდეგ დაკავდა კერძო და საზოგადოებრივი შენობების დაპროექტებით კონსტანტინოპოლში, შემდეგ ბულგარეთში, სადაც გადავიდა 1896 წელს, ასევე რუმინეთში.
1902 წელს თორამანიანი იღებს წინადადებას მიიღოს მონაწილეობა სომხეთის ერთ-ერთი უძველესი დედაქალაქის — ანისის ექსპედიციაში, სადაც გადავიდა 1903 წელს და შეუერთდა ნიკო მარის ექსპედიციას.
1904 წელს თორამანიანი არქიმანდრიტ ხაჩი დადიანის მიწვევით უერთდება ზვართნოცის გათხრებს. 1905 წელს გამოკვლევის შედეგები მან გამოაქვეყნა ნაშრომში „ზვართნოცის ტაძარი“.
1921 წელს მას შემდეგ, რაც ანისი აღმოჩნდა თურქეთის ტერიტორიაზე, თორამანიანმა დაკარგა იქ თავისი გამოკვლევების წარმოების შესაძლებლობა. 1923 წელს სომხეთის სსრ ქმნის უძველესი ძეგლების დაცვის კომიტეტს, რომლის წევრი ხდება თორამანიანი. იგი იღებს მონაწილეობას ეჩმიაძინის ტაძრის რეკონსტრუქციაში.
1930-1932 წწ. ხელმძღვანელობდა სომხეთის ისტორიული მუზეუმის არქიტექტურულ განყოფილებას ერევანში. იყო მსოფლიო სომეხთა კონგრესის წევრი.
გარდაიცვალა 1934 წელს. დაკრძალულია კომიტასის პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომეხი არქიტექტორები კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი 1934 კატეგორია:კომიტასის პანთეონში დაკრძალულები
ციხიანის ეკლესია
ციხიანის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ციხიანის განაპირას, აღმოსავლეთით. განეკუთვნება XVI-XVII საუკუნეებს. [[ეკლესია (ნაგებობა)|ეკლესია დარბაზულია (4,7 × 3,7 მეტრი), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი მოზრდილი ქვითაა გადახურული. სწორკუთხა საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში გაჭრილია შეისრული სარკმელი, რომლის წინ მართკუთხა ქვის ტრაპეზი დგას. საკურთხევლის ჩრდილო კედელში სწორკუთხა ნიშია. ასეთივე ნიში სამხრეთ კედელშიცაა, მასში სათოფურია მოწყობილი. თითო სათოფურია დასავლეთ და ჩრდილო კედლებშიც. კედლებზე, შიგნით და გარეთ, შემორჩენილია ბათქაშის ფრაგმენტები. ფასადები სადაა, მხოლოდ აღმოსავლეთის ფასადზე, სარკმლის ზემოთ, მცირე ზომის ჯვარია ჩაკვეთილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Yes (მრავალმნიშვნელოვანი)
Yes შეიძლება ნიშნავდეს:
ფორგაჩ-უტცა (ბუდაპეშტის მეტრო)
ფორგაჩ-უტცა (Forgách utca) — ბუდაპეშტის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს მე-3 ხაზზე (ლურჯი) და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1990 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდაპეშტის მეტროსადგურები
ჩინური კულტურა
მარჯვნივ|მინი|[[ფაიფური იმდენად გაიგივებულია ჩინეთთან, რომ მას ყოველდღიურ ინგლისურში მოიხსენიებენ როგორც „ჩინეთი“.]] მარჯვნივ|მინი|ცინგუააზი, ფაიფურის ყველაზე ცნობილი სახეობა [[ცინის დინასტია|ცინის დინასტიის დროს.]] ჩინური კულტურა — მსოფლიოში ერთ-ერთი უძველესი კულტურა, რომელიც წარმოიშვა ათასობით წლის წინ. ტერიტორია, რომელზეც ჩინური კულტურა ჭარბობს, მოიცავს აღმოსავლეთ აზიის დიდ გეოგრაფიულ რეგიონს და ძალიან მრავალფეროვანია: ჩვეულებები და ტრადიციები მნიშვნელოვნად იცვლება პროვინციებს, ქალაქებსა და დასახლებებს შორის.
ჩინური ცივილიზაცია ითვლება აღმოსავლეთ აზიის დომინანტურ კულტურად. ჩინეთი ერთ-ერთი ადრეული ცივილიზაციაა. ჩინეთის კულტურა დიდ გავლენას ახდენს აზიის ფილოსოფიაზე, ეტიკეტებსა და ტრადიციებზე. ჩინურ ენას, კერამიკას, არქიტექტურას, მუსიკას, ცეკვას, ლიტერატურას, საბრძოლო ხელოვნებას, სამზარეულოს, სახვით ხელოვნებას, ფილოსოფიას, ბიზნესის ქცევის წესს, რელიგიას, პოლიტიკასა და ისტორიას აქვს გლობალური გავლენა, ხოლო მის ტრადიციებსა და ფესტივალებს ასევე აღნიშნავენ და იყენებენ მთელს მსოფლიოში.