cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დიალექტიკური მატერიალიზმი
დიალექტიკური მატერიალიზმის ჩამოყალიბება
მეცხრამეტე საუკუნეში, ბუნებისმეტყველებაში მომხდარი აღმოჩენების საფუძველზე, კარლ მარქსმა და ფრიდრიხ ენგელსმა გამოთქვეს შეხედულება, რომ ბუნება მუდმივად ვითარდება და განვითარებას ბუნებაში დიალექტიკური ხასიათი აქვს; ბუნებაში მიმდინარე ყველა პროცესი კი ურთიერთკავშირში და ურთიერთგანპირობებულობაშია. მეოცე საუკუნის დასაწყისში ვლადიმერ ლენინმა განაზოგადა იმდროინდელი სამეცნიერო აღმოჩენები და შემოიღო მატერიის ფილოსოფიური კატეგორია, რომელიც ასახავდა მთელ ობიექტურ სამყაროს და არა მის რომელიმე ფორმას, როგორც ეს სხვა ფილოსოფიური მიმდინარეობის წარმომადგენლებს ესმოდათ. მეოცე საუკუნეში მომხდარმა აღმოჩენებმა დაადასტურეს სამყაროს დიალექტიკურ-მატერიალისტური თეორიის ძირითადი დებულებები. მაგალითად, აინშტაინის ფარდობითობის თეორიამ დაადასტურა მარქსიზმის კლასიკოსთა მოსაზრებები სივრცისა და დროის, როგორც მატერიის არსებობის წესის შესახებ. კარლ მარქსი და ფრიდრიხ ენგელსი ფიქრობდნენ, რომ ბუნებაში აღმოჩენილი დიალექტიკური კანონზომიერებები ვრცელდებოდა საზოგადოებაზეც, ვინაიდან ეს უკანასკნელი ბუნების შემადგენელი ნაწილია. მათი აზრით, საზოგადოებასაც განვითარების მსგავსი კანონები აქვს. ისტორიისადმი დიალექტიკურ-მატერიალისტური მიდგომით, მარქსმა და ენგელსმა გამოთქვეს თავიანთი აზრი კაპიტალისტური სისტემის მჩაგვრელობითი ბუნების შესახებ და შექმნეს ექსპლუატაციისგან თავისუფალი საზოგადოების მოდელი. მათი იდეების ხორცშესხმა სცადეს მოგვიანებით საბჭოთა კავშირსა და სხვა ქვეყნებში. მიუხედავად იმისა, რომ სოციალიზმმა მოსპო კაპიტალისტების მიერ მუშათა ექსპლუატაცია, მთელი რიგი მანკიერებების გამო სოციალისტურმა სისტემამ საბოლოოდ კრახი განიცადა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარქსიზმი კატეგორია:მარქსიზმი * კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის იდეოლოგია კატეგორია:დიალექტიკა
დანაო (ბოჰოლი)
დანაო (ოფიციალურად დანაოს მუნიციპალიტეტი; Munisipalidad sa Danao; Bayan ng Danao) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ბოჰოლის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 20 245 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 17 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბოჰოლის პროვინციის მუნიციპალიტეტები
Formica ciliata
Formica ciliata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
შადრინსკი
შადრინსკი – ქალაქი რუსეთში, კურგანის ოლქში. მდებარეობს მდინარე ისეტის მარცხენა ნაპირზე. განვითარებულია მსუბუქი მრეწველობა.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთის ქალაქები
გარანდი
გარანდი  (Garandy) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
საბჭოთა კავშირის მარშალი
right|მინი|საბჭოთა კავშირის მარშალის სამხრე საბჭოთა კავშირის მარშალი (Ма́ршал Сове́тского Сою́за), სამხედრო წოდება საბჭოთა კავშირის შეიარაღებულ ძალებში. შემოღებულია სსრკ ცაკისა და სახკომსაბჭოს 1935 წლის 22 სექტემბრის დადგენილებით. პერსონალურად ანიჭებდა სსრკ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმი ჯარების ხელმძღვანელობის საქმეში დიდი დამსახურებისათვის.
1945 წლამდე ითვლებოდა უმაღლეს სამხედრო წოდებად, სანამ შემოღებულ არ იქნა საბჭოთა კავშირის გენერალსიმუსის სამხედრო წოდება. 1953 წლიდან, ერთადერთი გენერალსიმუსის იოსებ სტალინის სიკვდილის შემდეგ, დე-ფაქტო უმაღლესი სამხედრო წოდება იყო.
1935-1991 წლებში „საბჭოთა კავშირის მარშალის“ წოდება მიენიჭა სულ 41 პიროვნებას. აქედან 36 – პროფესიული სამხედრო პირი, 4 – ცნობილი პოლიტიკური მოღვაწე, რომელთაც ეკავათ სამხედრო პოსტები (სტალინი, ბერია, ბულგანინი და ბრეჟნევი), „პოლიტიკურ მარშალად“ შეითლება ჩაითვალოს დ.ფ. უსტინოვიც.
სამხედრო-საზღვაო ფლოტში საბჭოთა კავშირის მარშალის წოდებას შეესაბამებოდა საბჭოთა კავშირის ფლოტის ადმირალი. 1993 წლიდან რუსეთის ფედერაციაში შემოღებულია რუსეთის ფედერაციის მარშალის სამხედრო წოდება.
არტემ ღვალაძე
არტემ ფრიდონის ძე ღვალაძე (დ. 1862, სოფელი სვერი, დღევანდელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტი - გ. 1918, იქვე) იყო ქართველი მანგანუმის მრეწველი და საზოგადო მოღვაწე, მეფის რუსეთის არმიის კავალერიის გადამდგარი როტმისტრი. თვალსაჩინო ადვოკატის, 1920-30-იანი წლების ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერის ევგენ ღვალაძის (1900-1937) მამა. იყო იმერეთის მეფის დავით II-ის ასულის, - ატატო ბაგრატიონის შთამომავალი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა ქუთაისის რეალური სასწავლებელი და კავალერიის უმცროს ოფიცერთა სკოლა. 1884-1905 წლებში მსახურობდა ცარისტული რუსეთის არმიის კავალერიაში. იყო რუსეთ-იაპონიის ომის (1904-1905) მონაწილე. მხედრული მამაცობისათვის მიღებული ჰქონდა წმ. გიორგის მე-4 ხარისხის ორდენი, წმ. გიორგის პირველი ხარისხის მედალი და სხვა საბრძოლო ჯილდოები. სამხედრო სამსახურიდან გადადგა 1905 წლის დამლევს და დაბრუნდა ჭიათურაში. 1906-1918 წლებში იყო მანგანუმის მრეწველი, შედიოდა ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა საბჭოში. ეწეოდა საქველმოქმედო მოღვაწეობასაც: მისი თაოსნობით სოფ. სვერში გაიხსნა სამკითხველო, ფინანსურ დახმარებას უწევდა სვერის სკოლას და ჭიათურის სამოქალაქო სასწავლებელს. ახლო ურთიერთობა ჰქონდა გიორგი ზდანოვიჩთან (მაიაშვილი), კიტა აბაშიძესთან, ივანე გომელაურთან, გიორგი დეკანოზიშვილთან და სხვა ცნობილ მოღვაწეებთან. მისი ახლო ნათესავები იყვნენ ვასილ და მიხაკო წერეთლები.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მეწარმეები კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 1862 კატეგორია:გარდაცვლილი 1918 კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ახალსოფელი (ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი)
ახალსოფელი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, ბაილეთის თემში (სოფლები: ახალსოფელი, ბაილეთი, ჭანიეთური). მდებარეობს მდინარე სუფსის ტაფობში, მის მარცხნივ, ზღვის დონიდან 65 მ.
ისტორია
გვიან ფეოდალურ ხანაში წარმოადგენდა ნაკაშიძეების სამფლობელოს. სოფელში იდგა წმინდა ნიკოლოზის ქვით ნაგები ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Origanum vulgare
Origanum vulgare — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე თავშავას გვარის ტუჩოსანთა ოჯახისა. სიმაღლე 50-70 სმ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტუჩოსანნი
არაქალი
არაქალი — ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის სოფლების დიდი არაქალისა და პატარა არაქალის ძველი სახელწოდება.
სქოლიო
კატეგორია:ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
Formica cinerea
Formica cinerea — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
აზერბაიჯანი 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აზერბაიჯანმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ 2004 წელს, საბერძნეთის დედაქალაქ ათენში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ 1 ოქროსა და 4 ბრინჯაოს მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აზერბაიჯანი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აზიის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
გორანი (მრავალმნიშვნელოვანი)
გორანი შეიძლება აღნიშნავდეს:
გოიის დეპარტამენტი
გოიის დეპარტამენტი (Departamento Goya) — დეპარტამენტი არგენტინაში, კორიენტესის პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 87 349 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 4 678 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გოია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კორიენტესის პროვინციის დეპარტამენტები
6 იანვარი
6 იანვარი — გრიგორიანული კალენდრის მე-6 დღე. წლის ბოლომდე დარჩენილია 359 დღე (ნაკიან წელში - 360).
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
0106
პორტესუელო (ესპანეთი)
პორტესუელო (Portezuelo) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის რივერა-დე-ფრესნედოსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 126 კმ². მოსახლეობა — 211 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
სახალხო მეურნეობა
სახალხო მეურნეობა — ამა თუ იმ ქვეყნის მატერიალური და არამატერიალური წარმოების ისტორიულად ჩამოყალიბებულ დარგთა კომპლექსი. მისი ეკონომიკური ბუნება, სტრუქტურა და განვითარების ტემპი განისაზღვრება მოცემულ საზოგადოებაში გაბატონებული წარმოებითი ურთიერთობის ხასიათით. სახალხო მეურნეობის დარგები თვისებრივად ერთგვაროვანი პროდუქციის (ან მომსახურების) მწარმოებელი სამეურნეო ერთეულების (საწარმოები, ორგანიზაციები, დაწესებულებები) ერთობლიობაა.
მატერიალური წარმოების სფეროს განეკუთვნება: წარმოება, მშენებლობა. სოფლის მეურნეობა. სატყეო მეურნეობა, სატვირთო ტრანპოსპორტი, კავშირგაბმულობა, ვაჭრობა, საზოგადოებრივი კვება და სხვ. არამატერიალური წარმოების სფეროს განეკუთვნება: სამგზავრო ტრანსპორტი, კავშირგაბმულობა, საბინაო მეურნეობა, კომუნალური მეურნეობა, მოსახლეობის საყოფაცხოვრებო მომსახურება, ჯანმრთელობის დაცვა, სოციალური უზრუნველყოფა და სხვ.
ლიტერატურა
კატეგორია:მაკროეკონომიკა კატეგორია:ეკონომიკური ტერმინები
შუაფხო
შუაფხო — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, უკანაფშავის თემის ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ფშავის არაგვის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1320 მ. დუშეთიდან 63 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 35 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
პოლიტიკური პარტია
მინი|[[ევროპის პარლამენტის არჩევნების პოსტერი იტალიაში]] პოლიტიკური პარტია — ორგანიზაცია, რომელიც შექმნილია სახელმწიფოში პოლიტიკური ძალაუფლების მოსაპოვებლად, ჩვეულებრივ არჩევნების გზით. ხშირად, პარტია წარმოადგენდეს რაიმე იდეოლოგიას, მაგრამ ის ასევე შეიძლება იყოს სხვადასხვა ინტერესების მქონე ძალების კოალიცია.
პოლიტიკური პარტია არის საერთო მსოფლმხედველობრივ და ორგანიზაციულ საფუძველზე შექმნილი მოქალაქეთა ნებაყოფლობითი დამოუკიდებელი და რეგისტრირებული გაერთიანება, რომელიც, როგორც წესი, მიზნად ისახავს ხელისუფლებაში მოსვლას და საკუთარი სამოქმედო პროგრამის განხორციელებას. პარტია, როგორც თავისუფალი, დემოკრატიული საზოგადოების აუცილებელი კონსტიტუციური სამართლებრივი ნაწილი, არჩევნების მეშვეობით და კანონმდებლობით ნებადართული სხვა საშუალებებით მონაწილეობს მოქალაქეთა პოლიტიკური ნების ფორმირებასა და გამოხატვაში.
პირველი პოლიტიკური პარტიის ჩანასახებს ჯერ კიდევ მონათმფლობელურ და ფეოდალურ საზოგადოებებში ვხვდებით. ჯგუფად გაერთიანებული სხვადასხვა ფენის წარმომადგენლები ხელისუფლებისა ან მასზე ზეგავლენისთვის იბრძოდნენ. ასეთი დაჯგუფებების ტიპურ წარმომადგენლებად მიიჩნევიან ვიგები და ტორები, რომლებიც ინგლისში XVII ს-ის მეორე ნახევარში ჩამოყალიბდნენ. პირველი პარტია 1877 წელს ინგლისში შეიქმნა ლიბერალური პარტიის სახით. პარტიების კლასიფიკაციის საფუძვლად სხვადასხვა კრიტერიუმია მიღებული: სოციალური, იდეოლოგიური, ორგანიზაციის პრინციპი და სხვა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლიტიკური პარტიები კატეგორია:პოლიტიკა
დაუისი
დუისი (ოფიციალურად დაუისის მუნიციპალიტეტი; Munisipalidad sa Dauis; Bayan ng Dauis) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ბოჰოლის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 52 492 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 12 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბოჰოლის პროვინციის მუნიციპალიტეტები
პორტუგალიის პირველი რესპუბლიკა
პორტუგალიის პირველი რესპუბლიკა (Primeira República Portuguesa; 5 ოქტომბერი, 1910 — 28 მაისი, 1926) — პორტუგალიის ისტორიის თექვსმეტწლიანი პერიოდი, რომელიც გრძელდებოდა პორტუგალიის 1910 წლის რევოლუციიდან 1926 წლის სახელმწიფო გადატრიალებამდე.
ისტორია
1908 წელს პორტუგალიის მეფის მოკვლამ და ხელისუფლებაში რესპუბლიკელების გავლენის გაზრდამ გამოიწვია ანტიკათოლიკური და ანტიმონარქიული განწყობის ზრდა. პორტუგალიის სამეფოს მრავალსაუკუნოვანი მონარქიული ტრადიციების კრახი ძალიან მალე მოხდა.
1910 3 ოქტომბერს რესპუბლიკური აჯანყება დაიწყო, ხოლო 5 ოქტომბერს ლისაბონის მუნიციპალიტეტის სასახლეში პორტუგალია რესპუბლიკად გამოცხადდა. შეიქმნა დროებითი მთავრობა თეოფილუ ბრაგას მეთაურობით. 1911 წლის 11 ივნისს ეროვნულმა დამფუძნებელმა ასამბლეამ მიიღო ახალი კონსტიტუცია პორტუგალია გამოცხადდა რესპუბლიკად. ქვეყნის პირველ პრეზიდენტად აირჩიეს მანუელ ჟოზე დე არიაგა. ახალი კონსტიტუციით დაცული იყო პიროვნების ხელშეუხებლობა, მოქალაქეებს ანიჭებდა უფლებებსა და თავისუფლებებს.
პირველი ორი წლის განმავლობაში რესპუბლიკის არსებობისათვის აუცილებელი იყო ბევრი რეფორმის გატარება:დაიწყო საყოველთო სასკოლო განათლების რეფორმა, 1911 წელს პორტუგალიის მუშათა კლასმა მიიღო გაფიცვის უფლება, ასევე განახორციელეს საგადასახადო რეფორმა. პირველი რესპუბლიკური პარლამენტი არჩეულ იქნა 1911 წლის მაისში.
1926 წელს პორტუგალიის მთავრობამ ხალხის თვალში ავტორიტეტი საბოლოოდ დაკარგა, განსაკუთრებით ქვეყნის ჩრდილოეთის მოსახლეობაში, რომლებიც ეკლესიის დევნის პერიოდშიც კი რელიგიის ერთგული მსახურნი დარჩნენ.
1910-1926 წლების ანარქიის დროს პორტუგალიაში შეიცვალა 44 მთავრობა, მოხდა 24 აჯანყება, 15 საყოველთაო გაფიცვა და 17 გადატრიალების მცდელობა. პორტუგალიის პირველ რესპუბლიკას ჩაენაცვლა მეორე რესპუბლიკა, რომელსაც რამდენიმე წელიწადში ესტადო ნოვო უწოდეს (1933-1976).
სქოლიო
კატეგორია:პორტუგალიის ისტორია კატეგორია:ევროპის ისტორიული სახელმწიფოები
საქართველოს საფეხბურთო თასი 2009-2010
საქართველოს თასი 2009-2010 — საქართველოს თასის მეოცე გათამაშება ფეხბურთში. გამარჯვებული გახდა თბილისის „ვიტ ჯორჯია“, რომელმაც ფინალში თბილისის „დინამო“ დაამარცხა, ანგარიშით 1–0.
ფორმატი
წინა წლბისგან განსხვავებით ამ გათამაშების პირველი ორი რაუნდი ერთმატჩიანი იყო. გარდა ამისა, პირველ ორ რაუნდში საკუთარ მოედანზე შედარებით დაბალი ლიგის გუნდებმა იასპარეზეს, რაც მათ წახალისებას ისახავდა მიზნად.
პირველი რაუნდი
პირველი რაუნდის კენჭისყრისას გამოყენებულ იქნა ორი კალათა, პირველში განთესილ იქნენ შედარებით ძლიერი გუნდები, ხოლო მეორეში - სუსტები. მეორე კალათის კლუბებმა უმასპინძლეს პირველი კალათის კლუბებს, რაც სუსტი კლუბების წახალისებას ისახავს მიზნად. პირველი რაუნდი გამოტოვეს 2008-09 უმაღლეს ლიგაში პირველ ოთხ ადგილზე გასულმა გუნდებმა, ანუ იმ გუნდებმა, რომლებმაც 2009-10 წლების ევროთასებზე მიიღეს მონაწილეობა: თბილისის „ვიტ-ჯორჯია“, თბილისის „დინამო“, რუსთავის „ოლიმპი“ და ზესტაფონის „ზესტაფონი“.
მეორე რაუნდი
შეხვედრები გაიმართა 2009 წლის 21 ოქტომბერს.
მეოთხედფინალი
პირველი შეხვედრები გაიმართა 2009 წლის 3 ნოემბერს, საპასუხო – 1 და 2 დეკემბერს.
ნახევარფინალი
პირველი შეხვედრები გაიმართა 2010 წლის 23 მარტს, საპასუხო – 14 აპრილს.
პოლარული ურალი
პოლარული ურალი (Полярный Урал) — ურალის მთათა სისტემის ჩრდილოეთი ნაწილი, რუსეთში, იამალ-ნენთა ავტონომიურ ოკრუგსა და კომის რესპუბლიკაში. სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულებით გადაჭიმულია 380 კმ-ზე მთა კონსტანტინოვ-კამენიდან მდინარე ხულგის ზემო წელამდე. სიგანე 5–7 კმ-დან 125 კმ-მდე. მდინარეთა ხშირი ქსელით ჩაჭრილი დასავლეთი ციცაბო კალთები მკვეთრად აწყდება მთისწინეთებს. დამრეცი აღმოსავლეთი კალთა თანდათან დაბლდება დასავლეთ ციმბირის ვაკისკენ, სადაც უვალების ფართო ზოლით მთავრდება. პოლარული ურალის აღმოსავლეთი მთისწინეთია მცირე ურალის ქედი, რომელიც მერიდიანული მიმართულებითაა გადაჭიმული.
პოლარული ურალის სამხრეთი ნაწილი ვრცელდება მდინარე სობიდან მდინარე ხულგის ზემო წელამდე. წარმოადგენს ვიწრო, 30 კმ სიგანის მქონე პლატოს, რომელიც ღრმადაა დანაწევრებული მდინარეთა ხეობებით. ციცაბოკალთიანი წყალგამყოფი ქედი გაყოფილია ცალკეულ მასივებად, მათ შორისაა ვოიკარსინსკის მასივი, სადაც მდებარეობს პოლარული ურალის უმაღლესი წერტილი პაიერი (1472 მ), რომელზედაც ტროგები და ცირკებია წარმოდგენილი.
დასავლეთით და აღმოსავლეთით ქედების ციცაბო კალთები იძირება ურალის მიმდებარე ვაკეთა ფხვიერი დანალექების ქვეშ. მთიანი სისტემის ღერძული ნაწილი წარმოდგენილია ურალთაუს ანტიკლინორიუმით, რომელიც აღმოსავლეთ ნაწილში გართულებულია შუაპალეოზოური ინტრუზიებით. ანტიკლინორიუმის აღმოსავლეთით გადაჭიმულია ტაგილ-მაგნიტოგორსკის სინკლინორიუმის ვიწრო ზოლი. დასავლეთით ვრცელდება შუა და ზედა პალეოზოური ნაოჭა სტრუქტურების ურალის ზონა. მასში შედის ჩერნიშევის სერის ანტიკლინიც. ქედების აგებულებაში ძირითადად მონაწილეობს კვარციტები, ფიქლები, პერიდოტიტები და გაბრო.
პოლარული ურალის ქედების კალთებზე არის კარული და კალთებისპირა ტიპის თანამედროვე მყინვარები. პოლარულ ურალში ცნობილია დაახლოებით 90 მყინვარი, რომელთა საერთო ფართობია 20 კმ². ისინი ქმნიან ცალკეულ კერებს. მიუხედავად იმისა, რომ პოლარული ურალი ნაკლები სიმაღლისაა, ვიდრე პოლარეთისპირა ურალი, აქ მყინვარები მეტია, როგორც რაოდენობით, ისე სიდიდით. ეს აიხსნება პოლარული ურალის უფრო ჩრდილოეთით მდებარეობით. მყინვარები ორი ტიპისაა — კარული და მიყდნობილი. ისინი განლაგებულია ყველაზე მაღალ ქედებზე, მეტწილად აღმოსავლეთ ექსპოზიციის კალთებზე. ზოგიერთი მყინვარი ამჟღავნებს აქტიური მოძრაობის ნიშნებს. მაინც მეტწილ მყინვარებზე აკუმულაციას ჭარბობს მოდნობა და უკან დახევა. მყინვართა ბოლოები მდებარეობს 630–970 მ-ზე. პოლარულ ურალში მდებარეობს მთლიანად ურალის უდიდესი მყინვარი იგანი, რომლის სიგრძეა 1 კმ, ხოლო ფართობი 1 კმ²-ზე ნაკლები. მნიშვნეოვანია აგრეთვე მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მყინვარი, რომელიც 2008 წელს გადაიქცა კალთებისპირა მყინვარად, ხოლო 2013 წლისათვის თავისი არსებობა ფაქტობრივად დაასრულა.
პოლარული ურალის კლიმატი მკაცრია, იცის ძლიერი ქარბუქი და ქარი. დამახასიათებელია ხანგრძლივი (ოქტომბერი–აპრილი) და ცივი ზამთარი; იანვრის საშუალო ტემპერატურაა –20 °C. ზაფხული მოკლეა და ცივი, ხშირია სუსხი; ივლისის საშუალო ტემპერატურაა დაახლოებით 10 °C. ატმოსფერული ნალექების წლიური ჯამია დაახლოებით 800 მმ. თოვლი დნება მაისის ბოლოსა და ივნისის დასაწყისში. ფართოდაა გავრცელებული მრავალწლოვანი მზრალობა.
პოლარული ურალის მდინარეები განეკუთვნება პეჩორის, ობისა და ბაიდარატის უბის აუზს. მთის მდინარეებს ახასიათებთ ჭორომი, ჩქერი და წყალდიდობა, მიედინებიან ფართო ტროგულ ხეობებსა და კანიონებში. წელიწადში 8 თვემდე მდინარეები გაყინულია. ბევრი მათგანი ფსკერამდე იყინება, რის გამოც წარმოიქმნება მინაყინი და ყინულის ბორცვები. პოლარულ ურალში 3000-ზე მეტი ტბაა, რომელთა დიდი ნაწილი მყინვარული წარმოშობისაა; ყველაზე დიდი და ღრმა ტბაა ბოლშოე-შჩუჩიე, რომლის სიღრმე 136 მ-ს აღწევს. მნიშვნელოვანია აგრეთვე ტბათა სისტემა ხადატაიოგანლორი.
ნიადაგური საფარი სუსტად არის განვითარებული, რადგან შეზღუდულია წვრილმიწით დაფარული ფართობები. ნიადაგები ხასიათდება ცუდად გამოხატული პროფილით. ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი დაფარულია ხავსიან-მღიერიანი და ქვიანი მთის ტუნდრით, რომლის ქვეშ განვითარებულია მთის ტუნდრის ნიადაგები. პოლარული ურალის სამხრეთ ნაწილში, მდინარეთა ხეობებში არის მეჩხერი დაბალტანიანი ნაძვნარ-ლარიქსიანი ტყეები ხავსნარ-ბალახოვანი საფარით და რაყებით, რომელსაც ქმნის ქონდარა არყი, ტირიფი და სხვა. ტყის ქვეშ მეტწილად განვითარებულია მთა-ტყის კორდიანი და ჭაობის ნიადაგები, რომლის ქვეშ დაახლოებით 40–50 მ სიღრმეზე ჩაწოლილია მრავალწლოვანი მზრალობა. სამხრეთ კალთებზე ლარიქსის ტყე ვრცელდება 210 მ სიმაღლემდე, ჩრდილო კალთებზე ტყის გავრცელების ზემო საზღვარი დაწეულია. მდინარეთა ხეობები, რომელთა ძირი 300 მ-ზე უფრო მაღლა მდებარეობს, უტყეოა. ტყის ცალკეული მასივები გვხვდება იშვიათად. განვითარებულია სამთო-სათხილამურო და წყლის ტურიზმი.
დიგენეზური მწოველები
ლიტერატურა
კატეგორია:ბრტყელი ჭიები
Formica cinereofusca
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პისტოიის ბრაზილიელ სამხედროთა სასაფლაო
250px|მინიატიურა|სასაფლაოზე აღმართული მონუმენტი ბრაზილიელ სამხედროთა სასაფლაო — სამხედრო სასაფლაო იტალიაში, ტოსკანის რეგიონის ქალაქ პისტოიაში. აქ დაკრძალული იყო 463 ბრაზილიელი ჯარისკაცი, რომლებიც მეორე მსოფლიო ომში დაიღუპნენ, ძირითადად ფორნოვოს ბრძოლაში, 1945 წელს.
ისტორია
1944 წელს, საექსპედიციო ძალების 25 000 ჯარისკაცით ბრაზილია მეორე მსოფლიო ომში ჩაერთო ღერძის სახელმწიფოების წინააღმდეგ, იტალიის მდინარე სერკიოს ხეობაში.
სამარხი
1960 წლამდე ცხედრები პისტოაში რჩებოდა. 1960 წელს სასაფლაო დაიხურა და ნეშტები ოფიციალურად გადაასვენეს ბრაზილიაში, ქალაქ რიო-დე-ჟანეიროში, ფლამენგოს ეროვნულ მონუმენტში.
გადასვენების შემდეგ, სამარხში აღმოჩენილ იქნა კიდევ ერთი ბრაზილიელის ნეშტი. ბრაზილიის მთავრობამ მისი, როგორც უცნობი ჯარისკაცის იქ დატოვება გადაწყვიტა.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიის არქიტექტურული ძეგლები
პოტრახე
პოტრახე (Portaje) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის რივერა-დე-ფრესნედოსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 100 კმ². მოსახლეობა — 370 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
აზერბაიჯანი 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აზერბაიჯანმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეოთხედ 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 7 მედალი მოიპოვეს.
Formica clara
Formica clara — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პრიმერო-დე-ენერო
პრიმერო-დე-ენერო (Primero de Enero) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, სიეგო-დე-ავილის პროვინციაში. მდებარეობს პროვინციის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა 1959 წლის კუბის რევოლუციის 1 იანვრის ტრიუმფის პატივსაცემად.
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 27 813 ადამიანს შეადგენდა. 713 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 39 ადამიანი კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ქალაქები
პესკუესა
პესკუესა (Pescueza) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის რივერა-დე-ფრესნედოსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 52 კმ². მოსახლეობა — 146 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
გორანი (გორანბოი)
გორანი (Goran) — სოფელი აზერბაიჯანში, გორანბოის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  — 228 კაცი.
პლატონ ღვალაძე
პლატონ ზაქარიას ძე ღვალაძე (დ. 1898, სოფელი მორძგვეთი, ჭიათურის რაიონი — გ. 1975, ჭიათურა) — ქართველი აგრონომი, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა კანდიდატი (1962), საქართველოს დამსახურებული აგრონომი (1970). ცნობილი პედაგოგის ელეფთერ ღვალაძისა და ბიოქიმიკოსის, პროფესორ ვარლამ ღვალაძის ძმა.
გორანი (გორანბოი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გორანბოის რაიონის სოფლები
პლატონ ღვალაძე
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აგრონომიული ფაკულტეტი (1924). მოღვაწეობდა საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროში, საქართველოს მევენახეობა-მეღვინეობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, ჭიათურის მეურნეობის მთავარ აგრონომად. გამოქვეყნებული აქვს რამდენიმე ათეული სამეცნიერო შრომა, მათ შორის რამდენიმე წიგნი აგრონომიის სხვა და სხვა საკითხზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი აგრონომები კატეგორია:დაბადებული 1898 კატეგორია:გარდაცვლილი 1975 კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
იუზა ღვალაძე
იუზა სერგის ძე ღვალაძე (დ. 1930, ჭიათურა — გ. 2006, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, ფიზიკოსი, ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1993).
ბიოგრაფია
დაამთავრა ჭიათურის მე-2 საშუალო სკოლა (1948) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი (1953). 1953-1957 წლებში მუშაობდა უკრაინის ერთ-ერთ სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. 1957-იდან მოღვაწეობდა სოხუმის ფიზიკა-ტექნიკის ინსტიტუტში. 1994 წლიდან ინსტიტუტი დევნილობაშია და გადატანილია თბილისში. იყო ინსტიტუტის ჯერ უმცროსი, შემდეგ კი უფროსი და მთავარი მეცნიერ თანამშრომელი. 1972 წელს ხარკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში დაიცვა საკანდიდატო, ხოლო 1993 წელს თსუ-ში - სადოქტორო დისერტაციები. მოღვაწეობდა პლაზმის ფიზიკის დარგში. გამოაქვეყნა 50-მდე სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის მონოგრაფია. 1977 წელს მიენიჭა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პრემია "წლის საუკეთესო სამეცნიერო ნაშრომისათვის". იყო არაერთი საერთაშორისო სამეცნიერო ფორუმის მონაწილე (1965 - ინგლისი, 1975 - იტალია და ა.შ.).
ბერთაყანა
ბერთაყანა — კლდეში ნაკვეთი სახიზარი (ქვაბი) ჯავახეთში, სოფ. თმოგვის მახლობლად კლდოვან ფერდობზე (ახლანდელი ასპინძის რაიონი). სამსართულიანი კომპლექსი შეიცავს ერთმანეთთან გვირაბით დაკავშირებულ სხვადასხვა სიმაღლეზე განლაგებულ გამოქვაბულთა ჯგუფებს. თითოეულ ჯგუფში ოვალური მოყვანილობის 1—3 სენაკია, ერთ-ერთ მათგანში ამოკვეთილ წარწერაში მოხსენიებულია ზოსიმე კუმურდოელი, რომელიც ჯავახეთის საეპისკოპოსოს განაგებდა XI საუკუნეში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ასპინძის მუნიციპალიტეტი
კალაიაანი (პალავანი)
კალაიაანი (ოფიციალურად კალაიაანის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Kalayaan) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი დასავლეთ ფილიპინების ზღვაში, პალავანის პროვინციის იურისდიქციის ქვეშ. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტში 193 ადამიანი ცხოვრობს.
კალაიაანი სპრატლის კუნძულების შემადგენლობაში შედის. მდებარეობს დასავლეთ ფილიპინების ზღვაში, პუერტო-პრინსესადან 280 საზღვაო მილით ჩრდილო-დასავლეთით, ხოლო ეროვნული დედაქალაქის რეგიონიდან ― 932 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით. მუნიციპალიტეტი მხოლოდ ერთ ბარანგაის მოიცავს, პანგ-ასას კუნძულზე, რომელიც მუნიციპალური ცენტრის ფუნქციასაც ასრულებს. კალაიაანი ფილიპინების ყველაზე ნაკლებად დასახლებული მუნიციპალიტეტია. მუნიციპალიტეტის საშუალო წლიური შემოსავალი 47 მილიონი ფილიპინური პესოა (დაახლოებით 1.1 მილიონი აშშ დოლარი).
კალაიაანის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარეობს დასაფრენი ზოლი, საზღვაო პორტი, საავადმყოფო, პოლიციის სადგური, საზღვაო დაცვის სადგური, საზღვაო კვლევის ცენტრი და დაწყებითი სკოლა.
წარსულში სამხედრო კუნძულზე, პანგ-ასაზე, 2002 წლიდან სამოქალაქო დასახლება შეიქმნა.
ისტორია
წყაროების თანახმად, სხვადასხვა დროს სპრატლის კუნძულები ჩინელი და ვიეტნამელი მეთევზეებით იყო დასახლებული. 1888 წელს სპრატლის კუნძულებსა და ამბოაიანის კუნძულზე გუანოს მოპოვების უფლება ცენტრალური ბორნეოს კომპანიამ მიიღო. მეორე მსოფლიო ომის დროს კუნძულები ფრანგული ინდოჩინეთისა და იაპონიის სამხედრო ძალებმა დაიკავეს. 1956 წლამდე კუნძულებზე მუდმივი მოსახლეობა არ სახლობდა, სანამ ფილიპინელმა თავგადასავლების მაძიებელმა, ტომას კლომა უფროსმა სპრატლის კუნძულების ნაწილი თავის საკუთრებად არ გამოაცხადა და „თავისუფლების მიწის თავისუფალი ტერიტორია“ უწოდა.
1947 წელს ტომას კლომამ სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში დაუსახლებელი კუნძულები „აღმოაჩინა.“ 1956 წლის 31 მაისს კლომამ თავისუფალი მიწის თავისუფალი ტერიტორია დააარსა. ათი დღის შემდეგ ფილიპინების საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელი გაუგზავნა და შეატყობინა, რომ მის მიერ ათვისებულ ტერიტორიას „თავისუფალი მიწა“ ეწოდებოდა. კლომამ დედაქალაქად კუნძული პატაგი (ბრტყელი კუნძული) გამოაცხადა. კლომას მიერ ტერიტორიების დაქვემდებარებაზე განცხადებას მეზობელი ქვეყნებიდან მწვავე რეაქცია მოყვა, განსაკუთრებით, ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკიდან. 1974 წელს კლომამ კუნძულებზე უფლებები 1 პესოდ გაყიდა, როდესაც ფერდინანდ მარკოსმა დააპატიმრა.
სპრატლის კუნძულებზე პრეტენზია, მთლიანად ან ნაწილობრივ, ფილიპინებს, ტაივანს, ჩინეთს, ვიეტნამსა და მალაიზიას აქვთ. ფილიპინების სუვერენიტეტის ქვეშ 10 მცირე კუნძული და რიფია. ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა ამჟამად შვიდ რიფს იკავებს.
1978 წლის 11 ივნისს ფილიპინების პრეზიდენტმა ფერდინანდ მარკოსმა ხელი მოაწერა №1596 საპრეზიდენტო დეკრეტს, რომლის საფუძველზეც კალაიაანის მუნიციპალიტეტი შეიქმნა. №9522 რესპუბლიკური აქტის მიხედვით, კალაიაანის კუნძულზე სუვერენიტეტს ფილიპინები ფლობს.
გეოგრაფია
კალაიაანის მუნიციპალიტეტი პალავანის პროვინციის დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს. მუნიციპალიტეტი მხოლოდ ერთ ბარანგაის, პანგ-ასას მოიცავს. ამჟამად მუნიციპალიტეტის იურისდიქციის ქვეშ 8 პატარა კუნძული და სამი რიფია. მუნიციპალიტეტის საერთო ფართობი 79 ჰექტარია (0.79 კმ²).
კუნძულების უმრავლესობა ბრტყელი ტოპოგრაფიით ხასიათდება. მუნიციპალიტეტის უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან 2 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს.
დემოგრაფია
2020 წლის აღწერით, კალაიაანის მოსახლეობა 193 ადამიანს შეადგენს. მოსახლეობის სიმჭიდროვის მაჩვენებლი 0.67 ადამიანი 1 კმ²-ზე.
პოლიტიკა
კალაიაანის პირველი არჩევნები 1980 წლის 30 იანვარს ჩატარდა. მუნიციპალიტეტის პირველ მერად ალონერ მ. ერალდო აირჩიეს. 1988 წლის 18 იანვარს მუნიციპალიტეტის დემილიტარიზაცია მოხდა. პირველი თავისუფალი არჩევნები 1992 წლის 11 მაისს ჩატარდა.
მუნიციპალიტეტის აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაური მერია. საკანონმდებლო ორგანოს მუნიციპალური საბჭო (Sangguniang Bayan) წარმოადგენს, რომელსაც ვიცე-მერი ხელმძღვანელობს, რომელიც მერის დროებითი ვაკანსიის დროს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის უფლებამოსილებასაც ასრულებს. 2021 წლისთვის კალაიაანის მუნიციპალიტეტის მერი რობერტო მ. დელ მუნდოა, ხოლო ვიცე-მერი ― ერმოსო ა. ორნოპიაა. ფილიპინების წარმომადგენელთა პალატაში მუნიციპალიტეტის წარმომადგენელია ფრანც იოზეფ ჯორჯ ე. ალვარესი.
სქოლიო
კატეგორია:კალაიაანი (პალავანი) კატეგორია:პალავანის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:სპრატლის კუნძულები
იტატის დეპარტამენტი
იტატის დეპარტამენტი (Departamento Itatí) — დეპარტამენტი არგენტინაში, კორიენტესის პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 8 774 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 890 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იტატი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კორიენტესის პროვინციის დეპარტამენტები
ვასილი გურკო
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:დაბადებული 8 მაისი კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომის მონაწილეები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერლები კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 ნოემბერი
21 at 33
21 at 33 — ელტონ ჯონის მეთოთხმეტე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1980 წლის აგვისტოში. დისკი გამოსცეს ლეიბლებმა Rocket Records და MCA Records. ალბომის პროდიუსერია კლაივ ფრენკსი.
ალბომიდან გამოიცა სინგლი „Little Jeannie“.
მხარე 2
B-მხარეების გარდა, ამ სესიების დროს აგრეთვე ჩაიწერა "Heart in the Right Place", "Carla/Etude", "Fanfare", "Chloe" და "Elton's Song". ხუთივე შეტანილია შემდეგ სტუდიურ ალბომში, The Fox.
სერტიფიცირებები
} }
სქოლიო
კატეგორია:ელტონ ჯონის ალბომები კატეგორია:1980 წლის ალბომები კატეგორია:MCA Records-ის ალბომები კატეგორია:The Rocket Record Company-ს ალბომები
ცენტრალური დეპარტამენტი (პარაგვაი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაგვაის დეპარტამენტები
არაქისი
არაქისი, მიწის თხილი (Arachis) — ბალახოვანი მცენარის გვარი პარკოსანთა ოჯახისა. ცნობილია არაქისის 15 სახეობა. კულტურული სახეობებიდან გავრცელებულია Arachis hypogaea. არაქისი გავრცელებულია ამერიკაში, ევროპაში, ყოფილ სსრკ-ში, კერძოდ საქართველოში, შუა აზიაში, უკრაინაში, კრასნოდარის მხარეში.
არაქისის ზეთს იყენებენ კვების მრეწველობაში (უმთავრესად კონსერვების დასამზადებლად), თესლს — საკონდიტრო წარმოებაში, ვეგეტატიურ ნაწილებს — ცხოველის საკვებად. არაქისის მოსავლიანობა რწყვისას ჰა-ზე 40-ც-მდეა, მოურწყავად 10-16 ც.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფარვანასებრნი
ეტრუსკები
მინი|300px|ეტრუსკების ცივილიზაციის გავრცელების არე. ეტრუსკები (Etrusci, იკითხება „ეტრუში“), ეტრუსკების ცივილიზაცია — ძველი იტალიისა და კორსიკის ხალხების კულტურა. ეტრუსკების ატიკური ბერძნული სახელი იყო Τυρρήνιοι, საიდანაც წარმოებულია ლათინური Tyrrhēnia (ეტრურია) და Tyrrhēnum mare (ტირენიის ზღვა). თავად ეტრუსკელები იყენებდნენ ტერმინს „რასენა“, რომელიც მოგვიანებით შემოკლდა „რასნა-დ“. ეტრუსკების დაცემა დაიწყო იმის მერე როდესაც არიჩესთან ბრძოლაში დამარცხდნენ. რომის ცივილიზაცია ეტრუსკი–ცივილიზაციდან დაწყებული არქიტექტურით დამთავრებული ინსტიტუტების წყობით. ეტრუსკების ცივილიზაციამ ზუსტად 1000 წელი იარსება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეტრუსკები კატეგორია:ძველი იტალიელები კატეგორია:ძველი რომაელების მტრები
ბერთა
ბერთა — ქართული მონასტერი ისტორიულ საქართველოში, კლარჯეთში (ახლანდელი თურქეთის ტერიტორია). მონასტერი დაარსდა VIII-IX საუკუნეებში, გრიგოლ ხანძთელის მოღვაწეობის დროს. აქ შემოქჩენილი მონუმენტური ნაგებობის ნაშთი სავარაუდოს ხდის, რომ ბერთაში სასწავლებელი არსებობდა. ცნობილია ბერთის ორი ოთხთავი. ერთი (X ს.) დაცულია აშშ-ში, ქ. ნიუ-ტონში, მეორე (XII ს.), რომელიც ბეშქენ ოპიზარს ოქროჭედურ ყდაში ჩაუსვამს, — თბილისში (ხელნაწერთა ინსტიტუტი, Q — 906). ბერთაში მოღვაწეობდა ცნობილი ქართველი მწიგნობარი ზეკეპე ბერთელი (X ს.). კლარჯეთის დაპყრობის შემდეგ ოსმალებმა ბერთის მონასტერი გაძარცვეს და მეჩეთად გადააკეთეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის მონასტრები კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები ტაო-კლარჯეთში
Formica clarissima
Formica clarissima — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
7 იანვარი
7 იანვარი — გრიგორიანული კალენდრის მე-7 დღე. წლის ბოლომდე დარჩენილია 358 დღე (ნაკიან წელში - 359).
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები:
0107
დიმიაო
დიმიაო (ოფიციალურად დიმიაოს მუნიციპალიტეტი; Munisipalidad sa Dimiao; Bayan ng Dimiao) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ბოჰოლის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 14 889 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 35 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ბოჰოლის პროვინციის მუნიციპალიტეტები
ფშაველი
ფშაველი — სოფელი საქართველოში, თელავის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ფშაველი, ლეჩური). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1624 ადამიანი. სოფელს აქვს კლუბი, საშუალო სკოლა, ბიბლიოთეკა, სავაჭრო ცენტრი, ღვინისა და საკონსერვო ქარხნები, ხის დამამუშავებელი კომბინატი.
ეტიმოლოგია
სოფელი ფშაველის სახელის წარმოშობასთან დაკავშირებით არსებობს 2 ვერსია. ერთ-ერთი ვერსიით სოფელს სახელი ფშაველი ეწოდა იმის გამო, რომ ფშავლებს ამ ტერიტორიაზე ჰქონდათ სახატე ზვრები (ვენახები), რაც უტყუარი ჭეშმარიტებაა, ამჟამად ჯერ კიდევ არიან სოფელში მცხოვრები მხცოვანი ადამიანები, ვისაც კარგად ახსოვთ ფშავლების ნავენახარი ადგილები, მათ ვენახები ჰქონიათ დღევანდელი ადმინისტრაციული შენობის, ამბულატორიისა და კულტურის სახლის მიმდებარე ტერიტორიაზე.
ისტორია
ფშაველი და მისი მიმდებარე ტერიტორია სტორის, იგივე შტორის ხეობის უძველეს დასახლებას წარმოადგენს. სოფელმა სახელწოდება გვიანდელ შუა საუკუნეებში ფშაველი მოახალშენეებისაგან მიიღო. ადრინდელ საისტორიო წყაროებში ეს სახელწოდება არ ჩანს, რაც საქართველოს ბარში მთიელთა მიგრაციას მიგვანიშნებს. აქტიური კულტურული სამეურნეო ცხოვრებაში კვალი თანამედროვე ფშაველში და მის მიდამოებში ადრინდელ შუა საუკუნეებიდანვე შეინიშნება.
ფშაველის მიდამოები ხშირად იხსენიება ქართულ ნარატიულ საისტორიო წყაროებშიც — „შტორის ხეობა“ და „შტორის ერისთავები“, ქართულ სინამდვილეში უკვე — VIII საუკუნიდან. ესე იგი, მდინარე სტორის ხეობა უკვე გარკვეულ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებად ჩამოყალიბდა, რომელსაც ადგილობრივი ერისთავი განაგებდა. შტორის საერისთავოსთან დაკავშირებით ხშირად იხსენიებენ „ნახჭევნის ციხეს“, რომელიც VIII–XI საუკუნეში არა მხოლოდ სტორის ხეობის, არამედ მთელი კახეთის მასშტაბითაც უძლიერესს ციხესიმაგრეებს წარმოადგენდა.
thumb|left| 	წმინდა მოწამე ევსტათი მცხეთელის სახელობის ეკლესია სოფელ ფშაველში.
კახეთის ნახჭევნის ციხესიმაგრე სტორის ხეობის გასაღებად ითვლებოდა. მისი აღება და შტორის საერისთავოს დამორჩილება, კახეთში გაბატონების ერთ-ერთი საწინდარი იყო. კახეთის შემოსამტკიცებლად წარმოებულ ბრძოლებში საქართველოს მეფეები დიდ ყურადღებას უთმობდნენ შტორის ხეობაში ნახჭევნის აღებას. ჩვენ სამეცნიერო ლიტერატურაში ჯერ კიდევ ზუსტად არ არის განსაზღვრული, თუ სად მდებარეობდა ეს ციხესიმაგრე. ვახუშტი ბატონიშვილის ვარაუდით, იგი იგივე ლალისყურის ციხესიმაგრეა. სათანადო ისტორიული მასალების გათვალისწინებით, ისტორიული შტორის საერისთავოს ეს უძლიერესი ციხესიმაგრე, სავარაუდოდ, სწორედ სოფლების — ფშავლისა და ლალისყურის მიდამოებში უნდა იყოს გაშენებული, რასაც გვაფიქრებინებს ორივე სოფელში მიკვლეული ადრეული შუა საუკუნეების ძეგლი, მათ შორის ციხესიმაგრეთა ნანგრევები. მაგალითად, ჩოლოყაშვილების ზემოთ არის მეტად საინტერესოდ ნაშენი „ტალის ციხედ“ მოხსენიებული ციხესიმაგრის ნანგრევები. გამორიცხული არ არის, რომ ფშაველი და მისგან ერთ კილომეტრზე დაცილებული ლალისყური თავდაცვის ერთიან კომპლექსს ქმნიდა, რომელიც მდინარე სტორის ქვეყანას უწევდა კონტროლს. ამას თან ერთვოდა ისიც, რომ შუა საუკუნეებში კახეთისა და თუშეთის — გომეწრის თემის — დამაკავშირებელი საქართველოს ეკონომიკაში უდიდესი მნიშვნელობის მქონე მაგისტრალური გზა სწორედ შტორის ხეობაზე და კერძოდ, ფშაველზე გადიოდა, რაც კიდევ უფრო ზრდიდა ამ პუნქტის მნიშვნელობას.
გვიანდელ შუა საუკუნეებში ფშაველი თორღის საციხისთავოში შედიოდა და სამეფო-სახასო საკუთრება იყო. სხვა შიდა ციხეების მსგავსად, ფშაველ-ლალისყურის მიდამოებში მდებარე ნახჭევნის ციხესიმაგრესაც, საქართველოს ერთიანობის ხანაში — XI–XV საუკუნეებში რამდენადმე დაუკარგავს თავისი მნიშვნელობა. კახეთის სამეფოს წარმოქმნის შემდეგ, განსაკუთრებით XVII–XVIII საუკუნეებში „ლეკიანობის“ ჟამს, კვლავ იწყება კახეთის შიდა ციხესიმაგრეთა მნიშვნელობის ზრდა და მათი შენება. XVIII საუკუნის მეორე ნახევარში სოფელ ფშაველში, სრულიად ახალ, ვაკე ადგილზე აშენდა ციხესიმაგრე. ფშავლიდან გამოსული ლაშქარი კახეთის სამეფოს მესამე — რუსთავის სადროშოს შემადგენლობაში ირიცხებოდა, ქართლ-კახეთის სამეფოს გაუქმების შემდეგ კი ტფილისის გუბერნიის თელავის მაზრაში შედიოდა, ფშავლის მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობა ყოველთვის მესაქონლეობა იყო და არის დღესაც.
ისტორიული ძეგლები
სოფელი მდიდარია ისტორიული ძეგლებით: წყაროსთავის წმინდა გიორგის ეკლესია, კოხტა ღვთისმშობლის კომპლექსი, წმინდა მოწამე ევსტათი მცხეთელის სახელობის ეკლესია, ტალის ციხე, იოანე მახარობლის ეკლესია, ზვარელის წმინდა გიორგის ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:თელავის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოლგერა
ოლგერა (Holguera) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის რივერა-დე-ფრესნედოსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 37 კმ². მოსახლეობა — 637 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:კასერესის მუნიციპალიტეტები
ჩადისციხე
ჩადისციხე — ნასოფლარი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ფასანაურის თემში. მდებარეობს ალევის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1500 მ. დუშეთიდან 54 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
ბლინები
მინი|ბლინები ბლინი/ბლინები (რუსულად: блины) არის რუსული და უკრაინული კერძი, ტრადიციულად დამზადებული ხორბლის ან (უფრო იშვიათად) წიწიბურას ფქვილით. მიირთმევენ არაჟანთან, კარაქთან და სხვა გარნირებთან ერთად. ბლინი არის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული და პოპულარული კერძი რუსეთში.
ისტორია
მარცხნივ|მინი|ლიეტუვური ბლინები - ბლინაი ადრეული აღმოსავლეთ სლავები, პრე-ქრისტსიანულ ეპოქებში ბლინებს მიიჩნევდნენ მზის სიმბოლოდ, მისი მრგვალი ფორმის გამო. ის ძირითადად მზადდებოდა ზამთრის დასასრულს, რათა პატივი მიეგოთ მზის ხელახალი დაბადებისთვის (მასლენიცა, ან კარაქის კვირა). ეს ტრადიცია შემორჩა მართლმადიდებელ ეკლესიაშიც და დღემდე აქტიურადაა შემონახული. დროჩენა, ბლინის ერთ-ერთი სახეობა, მზადდებოდა ადამიანის სიკვდილის შემდეგ, ქელეხში, გარდაცვლილის პატივსაცემად.
ძირითადად, რუსული ბლინები დამზადებულია საფუარიანი კარაქით, რომელიც, აფუების შემდეგ, შერეულია რძეში და ცივ ან ცხელ წყალში. ადუღებული წყლით დამზადებულ ბლინებს ეწოდებათ ზავარნიე ბლინი. კიდევ ერთი სახეობის ბლინი, რომელიც მზადდება საფუარის გარეშე (ფქვილით, კვერხცით და რძით), ასევე გავრცელებულია რუსეთში. ტრადიციულად, ბლინები რუსულ ღუმელში მზადდებოდა. დღესდღეობით, ის ძირითადად ტაფაზე მზადდება. ბლინების დასამზადებლად ნებისმიერი სახის ფქვილის გამოყენებაა შესაძლებელი, მათ შორის წიწიბურას ან შვრიის ფქვილისაც.
ებრაული ვერსია
მინი|ებრაული ბლინცები
ევროპული წარმომავლობის მქონე ებრაელებსაც აქვთ ბლინების საკუთარი ვერსია, ბლინცი, რომელიც ძალიან პოპულარულია ებრაულ კულტურაში. ისინი საკმაოდ გავრცელებულია ამერიკის შეერთებულ შტატებშიც, რაც იქ მაცხოვრებელი ებრაელების დამსახურებაა. ეს კერძი მზადდება უამრავ ებრაულ დღესასწაულზე, მაგალითად შავუტზე. ბლინცები, რომლებიც ყველითაა ავსებული და შემდგომში ზეთში შემწვარი, დამახასიათებელია ჩანუკაჰის დღესასწაულზეც. ბლინცებს ასევე ავსებენ შოკოლადით, სოკოებით, ხორცით, ბრინჯით, კარტოფილით და ა.შ.
მინი|უკრაინული ნალინსკები
უკრაინა
ბლინი, ან როგორც მას უკრაინულად ეწოდება - მლინცი, ძალიან გავრცელებული და პოპულარული კერძია უკრაინის გარშემოც, რაც ძირითადად მლინცების დამზადების სიმარტივითაა გამოწვეული. მლინცები უკრაინაშიც პრე-ქრისტიანულ ხანებში გავრცელდა. ის ხშირად არაჟანთან ან ხიზალალასთან ერთად მიირთმევა, მაგრამ ტკბილი ხილის ჯემის ან კრემის თანხლებით მირთმევის შემთხვევაში დესერტის როლსაც ირგებს. თხელი ბლინები ასევე ივსება ყველით, მოხარშული კვერცხით, ჩაშუშული კომბოსტოთი, მწვანე ხახვით, ხორცით, ლობიოთი, სოკოებით, ხილით და კენკრით. მაგალითად, ჩერნიხივ ნალისნიკი ბლინები შევსებულია სოკოებით და კომბოსტოთი. ნალინსკის შეიძლება ჰქონდეს სხვადასხვა ფორმა, მათ შორის სამკუთხედის. მლინცის, ტრადიციულად ღუმელში აცხობდნენ.
ნაირსახეობები
მარცხნივ|მინი|ბლინები სწრაფი კვების ობიექტში
ბლინების უამრავი სახეობა არსებობს, მაგალითად:
გაშლილი ბლინი - ზემოდან კარაქით, არაჟანით, ჯემით, თაფლით ან ა.შ;
"ბლინი ს პრიპიოკომ" - ბლინი, რომელსაც ზემოდან მდნარი კარაქი აქვს;
წიწიბურას ბლინები (ან გრეჩანიკი) - რუსული ბლინების სახეობა, დამზადებული წიწიბურას ფქვილისგან, გვხვდება ლიეტუვაშიც.
ინფუზორიები
მინიატიურა|Paramecium aurelia, ერთ-ერთი ინფუზორია მინიატიურა|280პქ|მარჯვნივ|[[ქალამანას (Paramecium caudatum) აგებულება]] ინფუზორიები (Infusoria) — უმარტივესთა კლასი. აქვთ ორი, განსხვავებული სტრუქტურისა და ფუნქციის მქონე ბირთვი, მრავალრიცხოვანი წამწამებით დაფარული სხეული. ზომა მერყეობს 12 მკმ-იდან 3 მმ-მდე. განასხვავებენ მოძრავ, ფსკერულ, წყლის წყალმცენარეებზე მცხოვრებ, ცალად, კოლონიურ, კუმშვად, დატოტვილ, დაუტოტავ და ჯავშნიან ინფუზორიებს. ზოგ ინფუზორიას აქვს ნიჟარა. ინფუზორიების სხეული შედგება ექტოპლაზმისა და ენდოპლაზმისაგან, დაფარულია თხელი და ელასტიკური გარსით (პელიკულით). ექტოპლაზმა შეიცავს საწამწამე აპარატს, ტრიქოცისტებს, მიონემებს, ნეიროფანებს და საყრდენ ბოჭკოებს, ენდოპლაზმას ბირთვებით, ვაკუოლებს და სხვადასხვა ტიპის გრანულებს. საჭმელი პირის ხვრელით (ციტოსტომით) გადადოს ხახაში. საკვების გადასამუშავებლად ენდოპლაზმაში წარმოიქმნება მონელებული საკვები შეიწოვება ენდოპლაზმაში, მოუნელებელი კი — სპეციალური ხვრელით გამოიდევნება. ზოგი ოსმოსურად იკვებება, უმეტესობა კი — ბაქტერიებით, წვრილი წყალმცენარეებით და სოკოებით, ზოგიერთი მათგანი მტაცებელია.
ინფუზორიების უმეტესობას აქვს უჯრედის ოსმოსური წნევის მარეგულირებელი ერთი ან რამდენიმე მფეთქი ვაკუოლი. ინფუზორიები მრავლდებიან უსქესოდ — ორად, განმეორებითი გაყოფით, ერთდროულად მრავალგზის გაყოფით, დაკვირტვით. სქესობრივი პროცესი სახეცვლილია და გამრავლებასთან არ არის დაკავშირებული, ზოგიერთი ინფუზორიის ბირთვი იშლება ინდივიდების კონტაქტის გარეშე, ავტოგამიისა და ენდომიქსიის გზით. ინფუზორიების კლასის 6 ათასამდე სახეობა გაერთიანებულია 5 ქვეკლასში. ინფუზორიები ბინადრობენ მტკნარ წყალსა და ზღვაში, შედის ბენთოსისა და პლანქტონის შემადგენლობაში, გვხვდება ნიადაგში, ხავსში და სხვაგან. მჯდომარე ინფუზორიები უმეტესად შეგუებული არიან ექტო-, ენდოკომენსალიზმსა და პარაზიტიზმს. პარაზიტობენ პრაქტიკულად წყლის ყველა და ხმელეთის მრავალ ცხოველზე (გარდა ფრინველებისა). ზოგიერთი პარაზიტული ინფუზორიები პათოგენურია: ტრიქოდინები, იქთიოპთირიუსი, ქილოდონელა თევზებისათვის, ბალანტიდიუმი — შინაური ცხოველებისა (ღორი) და ადამიანისათვის. ინფუზორიების გავრცელებას ხელს უწყობს ინცისტირების უნარი. ვარაუდობენ, რომ ინფუზორიები წარმოიშვნენ უფერული ჰეტეროტროფული შოლტოსნებისაგან.
ლიტერატურა
კატეგორია:უმარტივესები
Formica clymene
Formica clymene — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Formica-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გლებ ვერეშჩაგინი
სამეცნიერო წრეეში მეტად ცნობილი ადამიანი იყო. მის სამეცნიერო მოღვაწეობას მაღალ შეფასებას აძლევდნენ: ვლადიმერ კომარივი, ოტო შმიდტი, ვლადიმერ ვერნადსკი, ალექსანდრე ვინოგრადოვი, ვლადიმერ ობრუჩევი და სხვა.
გლებ ვერეშჩაგინი გარდაიცვალა 1944 წლის 5 თებერვალს მძიმე ავადმყოფობის შედეგად.
ლიტერატურა
კატეგორია:საბჭოთა გეოგრაფები კატეგორია:რუსი გეოგრაფები კატეგორია:გეოგრაფიის მეცნიერებათა დოქტორები
კოლვილის არხი
კოლვილის არხი — სრუტე ახალი ზელანდიის ოკლენდის რეგიონის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, რომელიც ჰაურაკის უბეს წყნარ ოკეანესთან აერთებს. მდებარეობს გრეიტ-ბარიერის კუნძულსა და კოლვილის კონცხს შორის, კორომანდელის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ კიდესთან. არხის შუაგულში მდებარეობს მომცრო კუნძული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ახალი ზელანდიის სრუტეები
ხეთები
ტერმინი „ხეთები“ წარმოებული ძველი აღთქმის სიტყვიდან „ხჲვ“ (חתי ხტჲ, ან בני-חת ბნჲ-ხტ, „ხეთის შვილები“ (ხეთი ქანაანის ძე იყო)). არქეოლოგებმა, რომლებმაც ანატოლიის ხეთების კულტურა XIX საუკუნეში აღმოაჩინეს, თავდაპირველად ისინი ამ ბიბლიურ ხეთებს მიაკუთვნეს. ამჟამად ეს ჰიპოთეზა კამათის საგანია.
რესურსები ინტერნეტში
*
მარსი (ღმერთი)
thumb|მარსი მარსი (Mars) — რომაულ მითოლოგიაში ომის ღმერთი, ძე იუნოსა და იუპიტერის (ან მაგიური ყვავილის). ვინაიდან სიტყვას მარსი ინდო-ევროპული ძირი არ აქვს, სავარაუდოა, რომ ეს იყოს ეტრუსკული მიწათმოქმედების ღმერთი მარისის ლათინიზირებული ფორმა.
მარსი ერთ-ერთი უძველესი რომაული ღმერთია და შედიოდა რომაული პანთეონის მთავარ ღვთაებათა ტრიადაში (მარსი, იუპიტერი, კვირინი). თავდაპირველად იგი ნაყოფიერების, მცენარეების, ველური ბუნების, ყველაფრის რაც დასახლების გარეთ იყო, საშიში და უცნობი, იმის ღვთაებად ითვლებოდა, მხოლოდ მოგვიანებით შეიძინა მეომრის თვისებები. მარსს ეძღვნებოდა მარტის თვე, ძველი რომაული კალენდარით წელიწადის პირველი თვე. მარსი უძღვებოდა მეომრებს ომში, იღებდა ბრძოლის წინ მსხვერპლად შეწირულ ძღვენებს და ბრძოლის ველზე გამოჩნდებოდა ომის ქალღმერთ ბელონასთან ერთად.
მარსის სიმბოლო იყო შუბი და ფარი, რომელიც ლეგენდის თანახმად ციდან ჩამოვარდა, რომაელთა დაუმარცხებლობის აღსანიშნავად. შემდეგ, ნუმა პომპილიუსის ბრძანბით, დამზადდა მისი 11 ასლი, რათა ფარი დაეცვათ მძარცველთაგან და ეს რელიკვიები მეფის სასახლეში ინახებოდა. მხედართმთავარი ომში წასვლამდე მოუხმობდა მარსს, შუბის და ფარის ამოძრავებით. ხოლო თუ შუბი და ფარები თავისით ამოძრავდებოდნენ, ეს დიდი უბედურების მომასწავებლად ითვლებოდა. სიწმინდეების მფარველები სალიელი ქურუმები იყვნენ, რომლებსაც ისინი მარსის დღესასწაულებზე გამოჰქონდათ გარეთ და მათ წინაშე რიტუალურ ცეკვებს ასრულებდნენ.
ომის დამთავრების შემდეგ კი მას მხსვერპლად სწირავდნენ კვადრიგაში გამარჯვებულ ცხენს, სამხვერპლო ცხენის სისხლი კი რეგიუმში და ვესტას ტაძარში ინახებოდა, მას განმწმენდი ძალა ჰქონდა. მარსი განსაკუთრებული პოპულარობით რესპუბლიკის პერიოდში სარგებლობდა. მას ხშირად გამოსახავდნენ მონეტებზე, უწოდებდნენ ისეთ ეპითეტებს, როგორიცაა, ”გამარჯვებული”, ”მეომარი”, ”იმპერიის გამფართოვებელი”, ”მშვიდობის მყოფელი”. ლაშქრობამდე და ლაშქრობის შემდეგ მარსს უძღვნიდნენ ცხენების, იარაღის და მუსიკალური ინსტრუმენტების განწმენდის რტუალს.
მარსს ეძღვნებოდა ცხენი, მგელი, კოდალა, ხარი. თქმულებისამებრ, ეს ცხოველები უძღვებოდნენ გაზაფხულზე დაბადებულ ვაჟებს ახალი დასახლებების შესაქმნელად. ზოგი თქმულებით მარსს სამი სიცოცხლე ჰქონდა. მიწათმფლობელები მარსს უძღვნიდნენ განწმენდის რიტუალს - ლუსტრაციას და მას ავედრიდნენ ყანების უხვმოსავლიანობას, ოჯახების, მონების და საქონლის ჯანმრთელობას. ამის გარდა მარსის ველზე შეკრებული შეიარაღებული მოქალაქეებიც მას ევედრებოდნენ. ავრალის ძმებიც მარსს და ლარებს მიმართავდნენ რომში განწმენდის რიტუალის ჩატარებისას. მარსს ტყეებში მსხვერპლად სწირავდნენ ხარს.
როგორც რომულუსის მამა, მარსი რომაელთა წინაპარი და რომის მფარველი ღვთაება იყო. ამასთან ერთად მარსის, როგორც ომის ღვთაების, ტაძარი, მარსის ველზე, ქალაქის გარეთ იყო აშენებული, რადგან შეიარაღებული ჯარი ქალაქში არ უნდა შემოსულიყო.
მარსის თავდაპირველი ფუნქციების აღდგენა რთულია, რადგან თავდაპირველად იგი რომის მფარველი ღვთაება იყო, რომელიც ანიჭებდა სიუხვეს, ეხმარებოდა ხალხს იმშიც და მშვიდობაშიც, ხოლო მოგვიანებით იგი მხოლოდ ომის ღვთაება გახდა. მას აიგივებდნენ ბერძნულ არესთან, თუმცა ეს გაიგივება უფრო ლიტერატურაში აისახა, ვიდრე რელიგიაში. მარსის მეუღლედ ქალღმერთი ნერიო ითვლებოდა, რომელსაც შემდეგ ვენერასთან აიგივებდნენ.
ძვ. წ. 366 წელს მარსს მიუძღვნეს ტაძარი კაპენის კარიბჭესთან, საიდანაც ლაშქარი ომში მიდიოდა და მხედრები ყოველწლიურ დემონსტრაციას აწყობდნენ. ფორუმის ცენტრში კი ავგუსტუსმა ააშენა მარსი შურისმძიებლის ტაძარი, იულიუს კეისარის მკვლელების დამარცხების აღსანიშნავად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომაული ღმერთები
კონსეფსიონის დეპარტამენტი
კონსეფსიონის დეპარტამენტი (Departamento de Concepción) — დეპარტამენტი პარაგვაიში, მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. ფართობი 18 051  კმ². მოსახლეობა 180 277 კაცი (2002). დედაქალაქი – კონსეფსიონი. პროვინცია დაყოფილია 7 ოლქად.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პარაგვაის დეპარტამენტები
კრედოკის არხი
კრედოკის არხი — სრუტე ახალი ზელანდიის ოკლენდის რეგიონის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, რომელიც ჰაურაკის უბეს წყნარ ოკეანესთან აერთებს. მდებარეობს გრეიტ-ბარიერის კუნძულსა და ლიტლ-ბარიერის კუნძულს შორის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ახალი ზელანდიის სრუტეები
ესმერალდა (კუბა)
ესმერალდა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, კამაგუეის პროვინციაში. მდებარეობს პროვინციის ჩრდილოეთ ნაწილში.
ადგილობრივი ეკონომიკა ეფუძნება შაქრის ლერწმის, ქოქოსის, ანანასის, ფორთოხალის, და თამბაქოს კულტურების მოშენებას.
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 29 953 ადამიანს შეადგენდა. 1 480 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 1 230 ადამიანი კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის პროვინციები
იტუსაინგოს დეპარტამენტი
იტუსაინგოს დეპარტამენტი (Departamento Ituzaingó) — დეპარტამენტი არგენტინაში, კორიენტესის პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 30 565 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 8 613 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იტუსაინგო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კორიენტესის პროვინციის დეპარტამენტები
Collapse into Now
Collapse into Now — ამერიკული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ R.E.M.-ის მეთხუთმეტე და უკანასკნელი სტუდიური ალბომი, გამოსული 2011 წლის 7 მარტს. მისი პროდიუსერები არიან ჯეკნაიფ ლი და R.E.M..
ალბომის ძირითად გამოცემაში წარმოდგენილია 12 სიმღერა, მათ შორის, ორი - ჩაწერილი პეტი სმიტთან და სკოტ მაკ-კოფისთან.
2011 წლის სექტემბრისათვის ალბომი აშშ-ში 142.000 ასლის ოდენობით გაიყიდა. ჯგუფი შემდგომში დაიშალა და მისმა ბას გიტარისტმა მაიკ მილზმა განაცხადა, რომ სიმღერების ტექსტებში მომავალი დაშლის შემდეგ მინიშნებები იყო.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები: პიტერ ბაკი, მაიკ მილზი და მაიკლ სტაიპი, გარდა მითითებულისა.
სქოლიო
კატეგორია:2011 წლის ალბომები კატეგორია:R.E.M.-ის ალბომები