cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ალექსი ალექსიშვილი
ბიოგრაფია
2001 წლის აპრილიდან 2002 წლის ივნისამდე მუშაობდა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მოადგილედ. 2004 წლის ივლისიდან დეკემბერამდე იყო საქართველოს ფინანსთა მინისტრის პირველი მოადგილე, საქართველოს ახალგაზრდა ეკონომისტთა ასოციაციის კონსულტანტი.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები კატეგორია:დაბადებული 21 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1974 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:საქართველოს ეკონომიკის მინისტრები კატეგორია:საქართველოს ფინანსთა მინისტრები
ოვოსკოპი
ოვოსკოპი (ლათ. ovum - კვერცხი  და  skopeo - ვუყურებ, ვათვალიერებ), ხელსაწყო, რომელსაც იყენებენ კვერცხის ხარისხის დასადგენად და ინკუბაციის პროცესში კვერცხში ჩანასახის განვითარების კონტროლისათვის. ოვოსკოპი კვერცხის ფორმის ბუდეა, რომლის შიგნით მოთავსებულია სინათლის წყარო - ელექტრონათურა. ოპერატორს კვერცხი მიაქვს ოვოსკოპის ნახვრეტთან, ხოლო სინათლის ნაკადი მას გაჭვირავს და უზრუნველყოფს კვერცხის ხარისხიან დათვალიერებას.
ლიტერატურა
კატეგორია:მეფრინველეობა
Geometry of Love
Geometry of Love — ფრანგი ელექტრონული მუსიკოს ჟან-მიშელ ჟარის 2003 წლის სტუდიური ალბომი. იგი მუსიკალურად ახლოს არის ალბომთან Sessions 2000, თუმცა აგებულია უფრო ელექტრონულ, ვიდრე ჯაზურ კომპოზიციებზე. ძირითადად, ეს კომპოზიციები უფრო ’ლაუნჯ’ სტილის არის და გათვლილი იყო კლუბებისათვის. ალბომი ძირითადად ჩაიწერა პროგრამის Reason დახმარებით, რაც აისახა მის ჟღერადობაზე, ძირითადად - ადვილად შესამჩნევი წინასწარ გამზადებული სემპლების სახით.
თავდაპირველად დაგეგმილი იყო ალბომის მხოლოდ 2000 ასლად გამოცემა, მაგრამ მოგვიანებით იგი უფრო ფართო გაყიდვაში გამოვიდა. ამჟამად მისი გაყიდვა შეწყვეტილია, მაგრამ ციფრული ჩამოტვირთვის სახით მისი მოძიება კვლავ არის შესაძლებელი.
კომპოზიციას Velvet Road თავდაპირველად ეწოდებოდა Children of Space. მისი პირველი ვერსია 2001 წელს, ოკინავაზე გამართული კონცერტის Rendez-Vous in Space პროგრამისათვის შეიქმნა. Interior Music (2001) ასევე შეიცავს Geometry of Love-ის რამდენიმე ხმოვან ეფექტს, ხოლო ნაწილი მოხვდა ჟარის 2006 წლის კრებულში Sublime Mix.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჟან-მიშელ ჟარის ალბომები კატეგორია:2003 წლის ალბომები
Plagiolepis obscuriscapa
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჯენიფერ კარპენტერი
ჯენიფერ ლინ კარპენტერი (Jennifer Carpenter; დ. 7 დეკემბერი, 1979, ლუისვილი, აშშ) — ამერიკელი მსახიობი. ყველაზე მეტად ცნობილია დებრა მორგანის როლით ტელესერიალში „დექსტერი“ (2009). დაიბადა ქალაქ ლუისვილში კეთრინ და რობერტ კარპენტერის ოჯახში. სწავლობდა წმინდა რაფაელ მთავარანგელოზისა და შემდგომ საღმრთო სულის აკადემიაში. ემზადებოდა უოლდენის თეატრის კონსერვატორიის პროგრამასა და მოგვიანებით ნიუ-იორკის ჯულიარდის სკოლაში. 2002 წელს მიიღო მონაწილეობა ბროდვეის თეატრის მიერ დადგმულ პიესაში „მძიმე განსაცდელი“, სადაც თამაში მოუწია ლიამ ნისონთან და ლორა ლინისთან. პირველად კრიტიკოსთა ყურადღება მიიპყრო შესრულებული როლით ფილმში „ეშმაკის განდევნა ემილი როუზისგან“. 2007 წლიდან ურთიერთობაში იმყოფებოდა მაიკლ ჰოლთან. 2008 წელს წყვილი დაქორწინდა, 2011 წელს განქორწინდნენ. 2006 წელს ნომინირებული იყო სატურნის ჯილდოზე ფილმში შესრულებული როლისთვის „ეშმაკის განდევნა ემილი როუზისგან“. ტელესერიალ „დექსტერში“ შესრულებული როლისთვის მიენიჭა სატურნის ჯილდო (2009).
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი
საჰიბ II გირეი
საჰიბ II გირეი (II Sahib Geray, صاحب كراى١‎; დ. 1726 — გ. 1807, სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია) — ყირიმის ხანი 1771–1775 წლებში, აჰმედ გირეის ვაჯი, დევლეთ II გირეის შვილიშვილი.
ბიოგრაფია
საჰიბ გირეი იყო დევლეთ II-ის მე-4 ვაჟის, აჰმედ გირეის შვილი. აღიზარდა ოსმალეთის სულთნების კარზე. 1760-იან წლებში დაბრუნდა ყირიმში და სახელმწიფო საქმეების მართვაში ჩაერთო. 1770 წლამდე ეკავა პერეკოფის ორ-ბეის ანუ გამგებლის თანამდებობა. 1771 წელს საჰიბ II ყირიმელმა დიდებულებმა ოსმალეთის სულთნის დაუკითხავად აირჩიეს ხანად.
ყირიმში უკმაყოფილება იყო რუსული არმიის ყოფნის გამო და თავად საჰიბ II სერიოზულ სირთულეებს წააწყდა სახელმწიფოს მართვაში. სახანოს მომავლის შესახებ აზრთა სხვადასხვაობა ძალიან დიდი იყო, თათარი ბეგების ნაწილს ჰქონდა მიდრეკილება ყირიმის ყოფილ სახელმწიფო სტატუსში დაბრუნების - ოსმალეთის მფარველობაში შესვლისკენ. 1775 წელს საჰიბის ბიძაშვილი, დევლეთ IV ნოღაელთა და რუს კაზაკთა დახმარებით შეიჭრა ბახჩისარაიში და ქალაქზე კონტროლი დაამყარა. საჰიბ II გირეის ტახტის დატოვება და რუსეთში გაქცევა მოუწია. 1783 წელს რუსების მიერ ყირიმის ანექსიის შემდეგ კი გადაასახლეს ოსმალეთში. გარდაიცვალა სტამბოლის რაიონ ჩათალჯაში, 1807 წელს, 81 წლის ასაკში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყირიმის ხანები კატეგორია:გირეის დინასტია კატეგორია:ყირიმის სახანო კატეგორია:დაბადებული 1726 კატეგორია:გარდაცვლილი 1807 კატეგორია:დამხობილი მონარქები
ლორან გბაგბო
ლორან კუდუ გბაგბო (Laurent Koudou Gbagbo, დ. 31 მაისი 1945, გაგნოა, კოტ-დ’ივუარი) — კოტ-დ’ივუარის პრეზიდენტი 2000 წლის 26 ოქტომბრიდან 2011 წლის 11 აპრილამდე. გამოდიოდა ფელიქს უფუე-ბუანის დიქტატურის წინააღმდეგ, რისთვისაც იყო პატიმრობაში. ეწეოდა სამეცნიერო მოღვაწეობას.
ბიოგრაფია
ლორან კუდუ გბაგბო დაიბადა 1945 წლის 31 მაისს მამას დეპარტამენტის ქალაქ გაგნოაში, ღარიბი გლეხის ოჯახში. ოჯახის ცხოვრების დონე საკმაოდ დაბალი იყო. 1948 წელს მისი მშობლები ერთმანეთს დაშორდნენ და ლორანის დედამ მარტომ გაზარდა შვილები, რამაც კიდევ უფრო დაამძიმა მათი ცხოვრება. 1958 წელს ლორანი შევიდა გაგნოას პატარა კათოლიკურ სემინარიაში. 1965 წელს კი დაამთავრა აბიჯანის ლიცეუმი და მიიღო ფილოსოფიის ბაკალავრის წოდება. 1969 აბიჯანის უნივერსიტეტმა მისცა ისტორიკოსის ლიცენზია.
კარიერა
1970 წელს მომავალმა პრეზიდენტმა მუშაობა დაიწყო ისტორიისა და გეოგრაფიის მასწავლებლად აბიჯანის კლასიკურ ლიცეუმში. ამ პერიოდში აქტიურად მონაწილეობდა პროფკავშირულ ასპარეზზე და შეუერთდა არალეგალური ოპოზიციის რიგებს. არალეგალურმა მოღვაწეობამ და ლექციების შინაარსმა, რომელსაც უკვე აბიჯანის უნივერსიტეტში კითხულობდა, გამოიწვია მისი ციხეში გამოკეტვა 1971 წლის მარტიდან 1973 წლის იანვრამდე. პატიმრობიდან გათავისუფლების შემდეგ 1974 წლიდან მუშაობა დაიწყო აბიჯანის უნივერსიტეტში მეცნიერ-თანამშრომლად. 1979 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია პარიზის უნივერსიტეტის ფილიალში - თემა "კოტ-დ’ივუარის პოლიტიკის სოციალ-ეკონომიკური ღერძი 1940-1960 წლებში".
1980 წელს გბაგბო გახდა აბიჯანის ისტორიის, ხელოვნებისა და არქიტექტურის ინსტიტუტის დირექტორი. აქტიურად მონაწილეობდა მეცნიერებისა და უმაღლესი განათლების მუშაკთა პროფკავშირის საგაფიცვო მოძრაობებში.
1982 წელს გბაგბომ ჩამოაყალიბა არალეგალური გაერთიანება, რომლის ბაზაზეც ფაქტობრივად ჩამოყალიბდა "კოტ-დ’ივუარის სახალხო ფრონტი". სულ მალე ხელისუფლების მხრიდან ზეწოლის შედეგად გბაგბო იძულებული იყო დაეტოვებინა სამშობლო და წასულიყო ემიგრაციაში საფრანგეთში, სადაც მიიღო პოლიტიკური დევნილის სტატუსი. ემიგრაციის პერიოდში ჩამოყალიბდა გბაგბოს მთავარი პოლიტიკური იდეები. მეგობრობდა გი ლაბერტისთან, რომელიც იყო გაერთიანებული სოციალისტური პარტიის საერთაშორისო მდივანი და ხელმძღვანელი ჟურნალ "Libération Afrique"-ის მთავარი რედაქტორი. 1983 წელს სწორედ ამ ჟურნალის აკრედიტაციის ბარათით გაემგზავრა ქალაქ ბურგ-ან-ბრესსში სოციალისტური პარტიის ყრილობაზე. 1986 წელს ჟაკ შირაკის მთავრობამ დაიწყო მისი შევიწროება, რომლის მიზანი იყო განედევნათ გბაგბო ქვეყნიდან.
ლორან გბაგბო სამშობლოში დაბრუნდა 1988 წლის სექტემბერში პრეზიდენტ ფელიქს უფუე-ბუანის თანხმობით. მასზე მრავალრიცხოვანი შეტევის შემდეგ (ბრალდება, თითქოს მას აფინანსებდა ერთ-ერთი დასავლური სახელმწიფო) უფუე-ბუანმა შეცვალა თავისი პოზიცია და განაცხადა: "ხე არ ბრაზდება ჩიტზე".
1988 წლის 13 სექტემბერს ქვეყანაში დაბრუნების შემდეგ გბაგბოს ინიციატივით მოიწვიეს კოტ-დ’ივუარის სახალხო ფრონტის დამფუძნებელი კრება (19-20 ნოემბერი), რომელზედაც აირჩიეს პარტიის გენერალურ მდივნად.
სიერა-დე-პერიხის ეროვნული პარკი
სიერა-დე-პარიხის ეროვნული პარკი (Parque nacional Sierra de Perijá, ასევე ცნობილი როგორც პერიხის ეროვნული პარკი) ― ეროვნული პარკი ვენესუელაში. მდებარეობს სერანია-დელ-პერიხის მთებში, კოლუმბიის საზღვრის მახლობლად, სულიას შტატისა და მარაკაიბოს ტბის სამხრეთ-დასავლეთით. პარკი 1978 წელს დაარსდა მთიანი რეგიონების დასაცავად.
ლორან გბაგბო
კარიერა
1988-1997 წლებში - კოტ-დ’ივუარის სახალხო ფრონტის გენერალური მდივანია, ხოლო 1997-2000 წლებში — კოტ-დ’ივუარის სახალხო ფრონტის თავმჯდომარე.
სიერა-დე-პერიხის ეროვნული პარკი
სქოლიო
კატეგორია:IUCN კატეგორია II კატეგორია:ვენესუელის ეროვნული პარკები კატეგორია:სულიას შტატის გეოგრაფია კატეგორია:1978 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:1978 წელს დაარსებულები ვენესუელაში კატეგორია:სულიას შტატის ღირსშესანიშნაობები
ლორან გბაგბო
კარიერა
1990 წლის ოქტომბრის საპრეზიდენტო არჩევნებში წინააღმდეგობა გაუწია პრეზიდენტ უფუე-ბუანს და მიიღო ხმების 18,3 %. 1990 წლის ნოემრის საპარლამენტო არჩევნებში კი გაიმარჯვა ოურაგაჰიოს რაიონში და მაჟორიტარული სიით გახდა პარლამენტის წევრი. 1990-1995 წლებში იყო სახალხო ფრონტის საპარლამენტო ფრაქციის თავმჯდომარე. 1995 წლის არჩევნებს სახალხო ფრონტმა ბოიკოტი გამოუცხადა. 1996 წელს კი გბაგბო ხელახლა აირჩიეს ეროვნული ასამბლეის წევრად.
სახალხო ფრონტის მესამე ყრილობაზე (9-11 ივლისი 1999 წელი), გბაგბო დაასახელეს 2000 წლის ოქტომბრის საპრეზიდენტო არჩევნების კანდიდატად. მაგრამ არჩევნებამდე 1999 წლის დეკემბერში ქვეყანაში მოხდა სახელმწიფო გადატრიალება და ხელისუფლება ხელში ჩაიგდო რობერტ გეიმ. თავისივე ჩატარებულ არჩევნებში რობერტ გეი დამარცხდა და იძულებული იყო ქვეყნიდან გაქცეულიყო. პრეზიდენტი კი 59,4 %-იანი რეზულტატით გახდა ლორან გბაგბო.
2002 წელს კოტ-დ'ივუარში დაიწყო სამოქალაქო ომი, მას შემდეგ, რაც გბაგბომ უარი თქვა გადამდგარიყო ან შეეზღუდა საპრეზიდენტო უფლებები. შეიარაღებული აჯანყება საერთაშორისო საზოგადოების ჩარევის შედეგად დარეგულირდა 2007 წლის 4 მარტს, ბურკინა-ფასოში მიღწეული შეთანხმების საფუძველზე, რომლის შედეგად აჯანყებულების ლიდერი გიიომ სორო დაინიშნა პრემიერ-მინისტრად.
დამხობა
2010 წლის 28 ნოემბერს ქვეყანაში მიმდინარეობდა საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტური, რომელშიც 54,10 % ხმით გაიმარჯვა ქვეყნის ყოფილმა პრემიერ-მინისტრმა ალასან უატარამ. ჩრდილოეთის 7 რეგიონში, რომლებშიც დამაჯერებლად გაიმარჯვა უატარამ, არჩევნების შედეგები გააუქმეს.
2011 წლის 30 მარტს ალასან უატარას მხარდამჭერებმა აიღეს დედაქალაქი იამასუკრო. 4 აპრილს ბრძოლაში ერთვებიან გაეროსა და საფრანგეთის ძალები. 11 აპრილს ლორან გბაგბო აბიჯანში მდებარე მის რეზიდენციაში დააპატიმრეს
სასამართლო
2011 წლის 30 ნოემბერს ლორან გბაგბო ჰააგის სასამართლოს გადასცეს მეორე სამოქალაქო ომში კაცობრიობის წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულისათვის.
2019 წლის 15 იანვარს სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლომ ლორან გბაგბო კაცობრიობის წინაშე ჩადენილი დანაშაულის ბრალდებისაგან გაათავისუფლა.
სქოლიო
კატეგორია:კოტ-დ’ივუარის პრეზიდენტები კატეგორია:კოტ-დ’ივუარელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:დაბადებული 31 მაისი
ლაღორა
ლაღორა — კლდოვანი მთა საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ონის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს შოდა-კედელას ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე რიონის მარჯვენა შენაკადების — შოდურისა და ლაღორულის სათავეებში. სიმაღლე 3152 მ. აგებულია ქვედაცარცული ფლიშური ქანებით. ლაღორის კალთებზე ალპური მდელოებია, ჩრდილოეთ კალთაზე ჩაწოლილია ნაზვავები.
ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მთები
პაფოსი (ქალაქი)
პაფოსი (, Baf) — ქალაქი კვიპროსის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. წარმოადგენს ამავე სახელწოდების რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრს.
ქალაქი იყოფა ორ ნაწილად კატო პაფოსი (ქვემო პაფოსი) და პანო პაფოსი (ზემო პაფოსი). ზემო ქალაქს ეწოდება კტიმა, სადაც მდებარეობს ქალაქის ცენტრი, სადაც განლაგებულია ადმინისტრაციული ნაგებობები. ქვემო ქალაქში კი მდებარეობს ღირსშესანიშნაობების უმეტესი ნაწილი, სასტუმროები, საიუველირო მაღაზიები, ბარები და რესტორნები.
მითოლოგია
ბერძნული მითოლოგიის თანახმად ქალაქის ლაჟვარდოვან სანაპიროსთან ახლოს დაიბადა, სიყვარულისა და სილამაზის ქალღმერთი აფროდიტე, რომელიც წარმოიშვა ზღვის ქაფიდან. უმეტესობა ადგილებისა ქალაქში დაკავშირებულია ქალღმერთის სახელთან, აქედან ყველაზე ცნობილია აფროდიტეს კლდე და აფროდიტეს ტაძარი.
კლიმატი
პაფოსში არის ტიპური ხმელთაშუაზღვიური კლიმატი, ნალექების დიდი რაოდენობით, რომელიც მოდის ნოემბრიდან მარტამდე. ზაფხულში პრაქტიკულად არ წვიმს. ტენიანობამ შეიძლება ავიდეს 85%-მდე.
თოვლი არის იშვიათი, დაახლოებით 10 წელიწადში ერთხელ.
მაქსიმალური ტემპერატურა აღწევს 35 ° C.
Plagiolepis pallescens
Plagiolepis pallescens — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მელია (კუბა)
მელია (Mella) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, სანტიაგო-დე-კუბის პროვინციაში. მდებარეობს პალმა-სორიანოსგან 20 კმ-ით ჩრდილოეთით, ოლგინის პროვინციის საზღვართან.
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 33 667 ადამიანს შეადგენდა. 335 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 100,4 ადამიანი კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ქალაქები
აურანგზები
აურანგზები იგივე ალამგირ I (დ. 3 ნოემბერი, 1618 — გ. 3 მარტი, 1707, აჰმადნაგარი) — დიდ მოგოლთა იმპერიის მე-6 იმპერატორი 1658-1707 წლებში, შაჰ-ჯაჰანის მესამე ძე, თემურიდების დინასტიის წარმომადგენელი. 1636-1644 წწ. და 1652-1657 წწ. იყო დეკანის გამგებელი. ტახტზე ავიდა მამამისის დამხობის შემდეგ, „ალამგირის“ („ქვეყნის მპყრობელის“) წოდებით
ადრეული წლები
მინი|250პქ|მარცხნივ| პრინცი აურანგზები სპილოს წინაშე
1633 წელს, 15 წლის ასაკში მიიღო მონაწილეობა ლაშქრობაში, სადაც თავი გამოიჩინა სპილოს მოკვლით. 1636 წელს პირველად უსარდლა დიდ მოგოლთა არმიას. მისი მეთაურობით მოგოლებმა აჰმადნაგარი საბოლოოდ  დაიმორჩილეს. 1636-1644 წლებში ჩაიბარა დეკანის პროვინცია, სადაც სასტიკად ჩაახშო რელიგიური ხასიათის აჯანყება. აქტიურად დაიწყო ისლამის გავრცელება მთელ ინდოეთში. 1646 წელს აუჯანყდა მამამისს, რის გამოც დაისაჯა და გამოკეტეს აგრას ციხეში. 3 წლის შემდეგ ტყვეობიდან გაათავისუფლეს და არმიის სარდლობა უბოძეს ახლადდაწყებული მოგოლ-სეფიანთა ომის დროს. მოგოლებმა ბრძოლა გააჩაღეს ქ. ყანდაარის დასაბრუნებლად. 1652 წელს აურანგზებმა შეუტია ყანდაარს, მაგრამ ვერ აიღო.
აურანგზების ავტორიტეტი დღითიდღე უფრო მყარდებოდა ქვეყანაში, რითიც ისარგებლა და 1658 წელს აუჯანყდა მოხუც მამას, ტახტიდან ჩამოაგდო ის, თაჯ მაჰალის გვერდით მდებარე ციხეში გამოკეტა და თავად, 40 წლის ასაკში გახდა იმპერატორი „ალამგირის“ („ქვეყნის მპყრობელის“) სახელით. მან მალევე დაიწყო ბრძოლა უფროსი ძმების წინააღმდეგ ტახტის მოცილეთა მოსაშორებლად.
მმართველობა
მინი|220პქ|მარცხნივ|[[აურანგზები ნადირობის დროს (1690-1710 წლების ნახატი)]] მმართველობის პირველი წლები ძმების წინააღმდეგ ბრძოლას შეალია. 1659-1662 წლებში დახოცა 3 ძმა და 9 ძმისშვილი, თუმცა გადაურჩა რამდენიმე ძმისშვილი, რომლებმაც თავი მარათჰებს შეაფარეს.
აურანგზების 49 წლიანი მმართველობის დროს დიდ მოგოლთა იმპერიამ თავის მაქსიმალურ საზღვრებს მიაღწია. სახელმწიფოს ტერიტორია იყო 4,000,000 კმ². აურანგზებმა დაახლოებით 40-მდე ლაშქრობაში მიიღო მონაწილეობა, დაიპყრო გოლკონდა, დეკანი, ბიჯაპური, დაიმორჩილა თითქმის მთლიანი ინდოსტანის ნახევარკუნძული. ის ცნობილი იყო სისასტიკითა და უმკაცრესი კანონებით. მის ბრძოლებს ინდოეთში დაახლოებით, 4 მილიონი ადამიანი შეეწირა.
მინი|250პქ| ვარანასი, აურანგზების მეჩეთი ომით გამოწვეული ხარჯების დასაფარავად გაზარდა გადასახადები, აღადგინა ჯიზია, ატარებდა მუსულმანური შეუწყნარებლობის პოლიტიკას. არბევდა ინდოელთა ტაძრებს, ახდენდა ინდოელი ვაჭრების ქონების კონფისკაციას, ძალით იერთებდა რაჯპუტ ფეოდალთა სამფლობელოებს, რასაც მოჰყვა მარატჰების (შივაჯის ხელმძღვანელობით), რაჯპუტების, სიქჰების აჯანყებები.
აურანგზების მეფობაში ინდოეთში დამკვიდრდნენ ევროპული სავაჭრო კომპანიები. მოწინავე ქვეყნები იყვნენ საფრანგეთი და ინგლისი, რომლებმაც სწორედ აურანგზების დროს მოიკიდეს ფეხი ინდოსტანის ნ.კ-ზე. კონტრაქტის თანახმად, მათი სავაჭრო შემოსავლის ნახევარი პირდაპირ დიდ მოგოლთა სახელმწიფო ხაზინაში მიდიოდა. ამისა და იმპერიის 24 პროვინციაზე დაკისრებული მძიმე გადასახადების წყალობით,  აურანგზების შემოსავალი თანამედროვე სავალუტო კურსით, ყოველწლიურად, მიახლოებით 100,000,000 £-ს აღწევდა. ბევრი ისტორიკოსის ცნობით ის ყველაზე მდიდარი აზიელი მონარქი იყო.
აურანგზებს ჰქონდა დიპლომატიური და სავაჭრო ურთიერთობა ლუი XIV-სთან, სეფიანთა ირანის შაჰებთან,  აბას II-სთან და სულეიმან I-თან, ასევე ოსმალეთის სულთნებთან.
სიცოცხლის უკანასკნელ წლებში აურანგზებს აუჯანყდნენ საკუთარი შვილები. 1707 წლის 3 მარტს, აჰმადნაგარში დეკანის აჯანყების ჩასახშობად მიმავალი აურანგზები, 89 წლის ასაკში გარდაიცვალა. ფადიშაჰის სიკვდილის შემდეგ დიდ მოგოლთა იმპერია საგრძნობლად დაასუსტა მის ვაჟებს შორის გამართულმა დინასტიურმა ომმა. ტახტი დროებით მუჰამად აზამ-შაჰმა დაიკავა, მაგრამ მალევე მოკლა მისმა ძმამ და აურანგზების უფროსმა ვაჟმა, ბაჰადურ-შაჰ I-მა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დიდ მოგოლთა იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 1618 კატეგორია:გარდაცვლილი 1707 კატეგორია:თემურიდები კატეგორია:დაბადებული 3 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 3 მარტი
The Beatles' Long Tall Sally
The Beatles' Long Tall Sally — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის მიერ კანადაში გამოცემული მესამე ალბომი. ამ კრებულის გამოცემის შემდეგ კანადური და უშუალოდ აშშ გამოცემები ერთმანეთისგან ათარ განსხვავდებოდნენ.
დისკი გამოვიდა მხოლოდ მონო-ჩანაწერის სახით.
სქოლიო
კატეგორია:The Beatles-ის ალბომები კატეგორია:1964 წლის ალბომები კატეგორია:Capitol Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები ჯორჯ მარტინის პროდიუსერობით კატეგორია:ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები
М
М, м (IPA გამოთქმა — „მ“) — კირილური დამწერლობის ასო. ის თანხმოვანია და შეესატყვისება ქართულ „მ“-ს.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
გუსუკუ და რიუკიუს სამეფოს არქიტექტურული ძეგლები
გუსუკუ და მასთან დაკავშირებული რიუკიუს სამეფოს არქიტექტურული ძეგლები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი იაპონიაში, ოკინავას პრეფექტურაში. მოიცავს 9 ძეგლს. მათ შორისაა ორი უტაკი (წმინდა ადგილი), ტამადუნის მავზოლეუმი, ბაღი და ხუთი ციხესიმაგრე (გუსუკუ).
ძეგლები რიუკიუს სამეფოს მიეკუთვნება და უნიკალურია მათში ასახული ჩინური და იაპონური კულტურების ნარევით, რაც განპირობებული იყო ამ ორი ერის მჭიდრო ეკონომიკური კავშირებით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იაპონიაში
ფრიდრიხ III (სრი)
მინიატიურა|ფრიდრიხ III-ის პორტრეტი ფრიდრიხ მშვიდობიანი (დ. 21 სექტემბერი, 1415 — გ. 19 აგვისტო, 1493) — 1424 წლიდან ავსტრიის ჰერცოგი, როგორც ფრიდრიხ V, 1440 წლიდან გერმანიის მეფე, როგორც ფრიდრიხ IV, და 1452 წლიდან საღვთო რომის იმპერატორი, როგორც ფრიდრიხ III.
1452 წელს, 37 წლის ასაკში ის დაქორწინდა პორტუგალიის მეფე დუარტე I-ის 18 წლის ქალიშვილზე, ელეანორაზე, რომლის მზითევიც გამოადგა შემდგომში მას, რომ შეემცირებინა ვალები და განემტკიცებინა ძალაუფლება.
77 წლის ასაკში, ლინცში, ფეხის ამპუტირების შედეგად ძლიერი სისხლდენის გამო ფრიდრიხი გარდაიცვალა. 1493 წელს, ათწლიანი თანამმართველობის შემდეგ, ფრიდრიხი შეცვალა მისმა შვილმა, მაქსიმილიან I-მა.
ფრიდრიხი იყო უკანასკნელი იმპერატორი, რომელიც რომში იქნა ნაკურთხი. ამასთან ერთად, ეწინააღმდეგებოდა საღვთო რომის იმპერიის გარდაქმნით პროცესებს და გააფრთებით ცდილობდა თავიდან აერიდებინა კურფიურსტთა მიერ სხვა კანდიდატურის გამეფება.
რესურსები ინტერნეტში
ფრიდრიხ III
კატეგორია:საღვთო რომის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 21 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1415 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1493 კატეგორია:გერმანიის მეფეები კატეგორია:ჰაბსბურგები
ზუგდიდი
ზუგდიდი — ქალაქი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის და ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი, სამეგრელოს ისტორიული ცენტრი. მოსახლეობა 42 998 (2014 წ.).
გეოგრაფია
გაშენებულია ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ჩხოუშის ნაპირას, ზღვის დონიდან 110 მ სიმაღლეზე, თბილისიდან 330 კმ, ქუთაისიდან 116 კმ, ფოთიდან 60 კმ. ქალაქის მთავარი მდინარეა ჩხოუში. მისი მცირე შენაკადები ქალაქს გაივლიან და უერთდებიან მას. ჩხოუში დაბინძურებულია საკანალიზაციო და საყოფაცხოვრებო ნარჩენებით. ქალაქის ცენტრში მდებარეობს გამსახურდიას სახელობის გრძელი ხეივანი, რომელიც მრავალწლოვანი ხეებითაა გაშენებული.
მამაწმინდის ეკლესია
მამაწმინდის ეკლესია – ეკლესია თურქეთში, ართვინის ვილაიეთში, ისტორიულ კლარჯეთში, ქალაქ ბორჩხადან სამხრეთ–აღმოსავლეთით 10 კმ–ში, ისტორიულ სოფელ ებრიკაში (თურქ. იბრიქლი). სოფლის ერთ-ერთ უბანს, ეკლესიის გავლენით, მამაწმინდა ეწოდება.
Plagiolepis pictipes
Plagiolepis pictipes — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Plagiolepis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
მამაწმინდის ეკლესია
მამაწმინდის ეკლესია მიეკუთვნება კუპელჰალეს ტიპს. გუმბათი ეყრდნობა ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებიდან გამოწეულ მართკუთხა შვერილებს. აფსიდი ეკლესიას არ გააჩნია - საკურთხეველი მართკუთხაა და გადახურულია ცილინდრული კამარით. არ არის არც დამატებითი სათავსები. გადასვლა გუმბათქვეშა კვადრატიდან წრეზე აფრების მეშვეობით ხორციელდება. გუმბათის ყელი შიგნიდანაც და გარედანაც მრგვალია, სრულიად გლუვი. მასში ოთხი სარკმელია. შენობის ქვედა კორპუსის ოთხივე კედლის ცენტრში გაჭრილია თითო სარკმელი. შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან აქვს. ვრცელი კარიბჭე (შიდა ფართობით ლამის ეკლესიის ტოლი) კარის წინ მოგვიანებით უნდა იყოს მიშენებული - ის ფარავს ეკლესიის დასავლეთ სარკმელს. კედლები გარედან მოპირკეთებულია ასე თუ ისე წესიერად თლილი ფოროვანი შირიმის ქვით, შიგნით - ნატეხი ქვით. ინტერიერი მთლიანად შელესილი და მოხატული ყოფილა. დღეს ეკლესია მძიმე მდგომარეობაშია: ტაძრის სახურავზე ამოსულია ხეები, კედლები სანახევროდ სუროთია დაფარული; სამხრეთი კედლის დიდი ნაწილი ჩამოწოლილი მიწითაა დაფარული; ეკლესია გადათხრილია ოქროსმაძიებელთა მიერ; მხატვრობა ბევრგან ჩამოშლილია, ალაგ-ალაგ - განზრახ დაზიანებული, შემორჩენილი ფრესკები სასწრაფო გამაგრებას საჭიროებს.
ზუგდიდი
კლიმატი
ზუგდიდის ჰავა ზღვის ნოტიო სუბტროპიკულია, თბილი ზამთრითა და ცხელი ზაფხულით. მასზე დიდ გავლენას ახდენს შავი ზღვის სიახლოვე. კარგად არის გამოხატული მუსონური ხასისათის ქარები. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურაა +13,8 °C, იანვრის საშუალო ტემპერატურა +4,9 °C, აგვისტოს – +22,7 °C. წელიწადში საშუალოდ მოდის 1777 მმ ნალექი, აქედან მაქსიმუმი – ივნისში (179), ხოლო მინიმუნი მაისში (90 მმ). საშუალო წლიური ტენიანობა შეადგენს 72 ‰, ხოლო მზიანი დღეების რიცხვი – 210–ს.
მამაწმინდის ეკლესია
მამაწმინდის ეკლესიის არქიტექტურული გადაწყვეტა ცხადად გვიჩვენებს არქიტექტურული შემოქმედების დაქვეითებას. პრიმიტიული გეგმა, საერთო პროპორციები, გუმბათის მაღალი, გლუვი, ცილინდრული ყელი და სამშენებლო ტექნიკის თავისებურებანი საფუძველს გვაძლევს ის XVI საუკუნით დავათარიღოთ. იმავე ხანებშია შესრულებული ეკლესიის მოხატულობაც, რომელიც სტილისტურად უკვაშირდება ე.წ. „ხალხურ ნაკადს“. მასში, ქრისტოლოგიურთან ერთად, დიდი ადგილი უკავია ძველი აღთქმის სცენებსაც.
ზუგდიდი
ისტორია
ვარაუდობენ, რომ სახელწოდება წარმოიშვა ზურგ-დიდიდან (ე. ი. დიდი გორიდან; კოლხურად „ზუგი/სუკი“ ბორცვი, ფერდობი) ან კიდევ გეოგრაფიული სახელწოდება ზუბი-დან (ზუბ-დიდი). წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVII საუკუნის დასაწყისში. ზუგდიდი ოდიშის სამთავროს პოლიტიკური, ადმინისტრაციული და კულტურული ცენტრი იყო. აგრეთვე იყო ქართული მწიგნობრობის მნიშვნელოვანი კერა. აქ ამრავლებდნენ ხელნაწერებს. ლიტერატურული საქმიანობა განსაკუთრებით გაჩაღდა ლევან II დადიანის კარზე, სადაც მოღვაწეობდნენ მამუკა თავაქალაშვილი და ბარძიმ ვაჩნაძე. XVIII საუკუნეში ბეჟან დადიანის კარზე მოღვაწეობდა პეტრე ჩხატარაისძე. ჩვენამდე მოღწეულია დადიანთა წიგნთსაცავში დაცულ ხელნაწერთა მდიდარი კოლექცია.
მამაწმინდის ეკლესია
მამაწმინდის ეკლესია თურქეთის რესპუბლიკის კულტურის სამინისტროს დაქვემდებარებაშია. საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის დაყოფით ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქიის დაქვემდებარებაშია.
ზუგდიდი
ისტორია
ყირიმის ომის (1853-1856) დროს, 1855 წელს ზუგდიდი ოსმალებმა დაიკავეს. ნოემბერში ქართულმა მილიციამ გენერალ-მაიორის გრიგოლ დადიანის სარდლობით გაანადგურა მტერი, რის შემდეგ რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა. სამეგრელოს გლეხთა აჯანყების (1856-1857) დროს, 1857 მაისში, ქალაქი აჯანყებულთა ხელში გადავიდა. 1867 წელს ქალაქში გაიხსნა დაწყებითი სასწავლებელი.
1930 წლიდან ზუგდიდი გახდა ზუგდიდის რაიონის ადმინისტრაციულ ცენტრი. საბჭოთა პერიოდში მოქმედებდა ქაღალდის ცელულოზის და ფაიფურის საწარმოები. 2014-2017 წლებში იყო გამოყოფილიყო იყო ზუგდიდის მუნიციპალიტეტიდან და იყო ცალკე მუნიციპალიტეტი.
მოსახლეობა
ზუგდიდი იძლებით გადაადგილებულ პირთა კომპაქტური ჩასახლების მხრივ ყველაზე დიდი ცენტრია თბილისის შემდეგ. ამასთან მოსახლეობის სიმჭიდროვის მხრივ ზუგდიდი სამეგრელოს და ზემო სვანეთის მხარეში ყველაზე მაღალი მაჩვენებლით გამოირჩევა.
ეკონომიკა
ქალაქში არის რკინიგზის სადგური თბილისი-ჯვარის მონაკვეთზე, გადის საერთაშორისო (თბილისი-სოხუმი) და შიდასახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის (ზუგდიდი-მესტია, ზუგდიდი-ანაკლია) გზები. მოქმედებს საქალაქო და საგარუბნო ტრანსპორტი. მოქმედებს სამი ავტოსადგური. საავტობუსო მიმოსვლით დაკავშრირბულია საქართველოს ყველა მსხვილ ქალაქთან.
ზუგდიდში არის 25-მდე სამრეწველო საწარმო, რომელთაგან ზოგიერთი სეზონურად მუშაობს. ძირითადად მოქმედებს სამშენებლო მასალების და კვების (ჩაის და თხილის გადამამუშავებელი) საწარმოები. მოქმედებს ჯანდაცვის, განათლებისა და კულტურის დაწესებულებები (ზუგდიდის დრამატული თეატრი, ზუგდიდის სახელმწიფო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი). ხუროთმოძღვრების ძეგლთაგან შემორჩენილია სამეგრელოს მთავრების დადიანების სასაახლე, ეკლესია და სხვა ნაგებობები (XIX ს.).
ბოტანიკური ბაღი
ზუგდიდის ბოტანიკური ბაღი წარმოადგენს ძვირფას მცენარეთა ინტროდუქციის კერას, საიდანაც ასობით უცხო მცენარე ფართოდ დაინერგა არა მხოლოდ სამეგრელოს მოსახლეობაში, არამედ დასავლეთ საქართველოს სხვა რეგიონებშიც, სადაც გაშენდა მრავალი ბაღი, სკვერი და პარკი სოფლებსა, დაბებსა და ქალაქებში. ბაღში 80-მდე გვარის და სხვადასხვა სახეობის ხე, ბუჩქი და ყვავილოვანი მცენარე იზრდება, რომლებიც შემოტანილია აზიის, ინდოეთის, იაპონიის, ხმელთაშუაზღვისპირეთის, ამერიკის და სხვა ადგილებიდან - რელიქტური და ენდემური მცენარეების სახით.
სქოლიო
კატეგორია:ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის დასახლებული პუნქტები
ნიკოლოზ გილაური
ნიკოლოზ (ნიკა) გილაური (დ.14 თებერვალი, 1975, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს პრემიერ-მინისტრი 2009 წლის იანვრიდან 2012 წლის 30 ივნისამდე.
ბიოგრაფია
გილაური სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობების ფაკულტეტზე. 1998 წელს დაამთავრა ინგლისის ბიურნემოუტნის კოლეჯის ინგლისური ენის შემსწავლელი კურსები. 1999–2000 წლებში სწავლობდა ფილადელფიის ტემპლის უნივერსიტეტის მაგისტრატურაში საერთაშორისო ბიზნეს მენეჯმენტს.
გილაურის სამუშაო გამოცდილება იწყება 1999 წლიდან, როცა ის მუშაობდა დუბლინის საერთაშორისო საფინანსო ცენტრში. 2000 წელს იყო ფილადელფიის მცირე ბიზნესის განვითარების ცენტრის ფინანსური კონსულტანტი.
2001 წლიდან გილაური საქართველოში დაბრუნდა და დაინიშნა საქართველოს ტელეკომში ფინანსურ კონსულტანტად. 2002 წელს დაინიშნა ესპანური კონსორციუმის - იბერდროლას ფინანსურ კონსულტანტად. 2003 – 2004 წლებში მუშაობდა ირლანდიური კომპანია ი-ეს-ბი-იში საქართველოს სახელმწიფო ელექტროსისტემის მენეჯმენტ-კონტრაქტორად, ფინანსურ მაკონტროლებლად.
2004 წლის 17 თებერვალს დაინიშნა საქართველოს ენერგეტიკის მინისტრად. 2007-2009 წლებში იყო საქართველოს ფინანსთა მინისტრი. 2009 წლის 6 თებერვლიდან 2012 წლამდე იყო საქართველოს პრემიერ-მინისტრი.
პირადი ცხოვრება
2010 წლის იანვარში გილაური დაქორწინდა ყოფილ მოდელსა და „მის საქართველო 2004“-ის მონაწილე მარინე შამუგიაზე.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს ფინანსთა მინისტრები კატეგორია:საქართველოს ენერგეტიკის მინისტრები კატეგორია:საქართველოს პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:დაბადებული 14 თებერვალი
ვაჩიანის ტბა
ვაჩიანის ტბა — ტბა სამხრეთ საქართველოში, ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ ვაჩიანთან, ზღვის დონიდან 1737 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,12 კმ², საშუალო სიღრმე 0,75 მ, მაქსიმალური სიღრმე 1 მ. საზრდოობს თოვლისა და წვიმის წყლით, აგრეთვე მდინარე მურჯახეთისწყლიდან გაყვანილი არხით. იყენებენ სარწყავად.
სქოლიო
კატეგორია:სამცხე-ჯავახეთის მხარის ტბები
ფუძეენა
ფუძეენა (ზოგჯერ:საერთო ენა, პრაენა (უმართებულო), ფუძე-ენა და პროტო ენა (უმართებულო)) — ენათმეცნიერებაში არის იმ ენათა საერთო წინაპარი, რომლებიც ქმნიან ენათა ოჯახს. ფუძეენამ განიცადა დიფერენციაცია და მისი დიალექტები ისე დაშორდნენ ერთმანეთს რომ დამოუკიდებელ ენებად მოგვევლინენ. . ერთი ფუძე ენიდან წარმოშობილი ენები მონათესავე ენებია. მონათესავე ენების ოჯახებსაც ჰქონიათ ერთი ფუძეენა. მაგ., ერთი ფუძეენიდან მომდინარეობს ინდოევროპული ენები, სხვა ფუძეენიდან იბერიულ-კავკასიური ენები და ასე შემდეგ. ინდოევროპულ ენებში თავისი ფუძეენა ჰქონდათ სლავურ ენებს, რომანულ ენებს, ხოლო იბერიულ-კავკასიურში - ქართველურ ენებს.
ხშირად პროტო ენა არაა დამოწმებული წყაროებში, თუმცა მათი ნაწილობრივი აღდგენა შესაძლებელია, ენათა ოჯახის შემადგენელი ენების შედარებით, ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საშუალებით. ასეთებია მაგალითად პროტო-ქართველური ენა, პროტო-ინდოევროპული ენა.
ბევრი ენის აღდგენა მოხერხდა, მათგან აღსანიშნავია: პროტო-ინდოევროპული ენა, პროტო-ურალიკური და პროტო-დრავიდული.
თუმცა, ზოგ შემთხვევებში პროტო ენა დამოწმებულია არსებულ წყაროებში. მაგალითად, ლათინური, რომელიც არის რომანული ენების(ჯგუფში შედის ისეთი ცნობილი ენები, რომლებიცაა ფრანგული, იტალიური, ესპანური ...) პროტო ენა. ასევეა, პროტო-ნორვეგიულზე- თანამედროვე სკანდინავიური ენების პროტო ენა-, რომელიც დამოწმებულია წყაროებით, თუმცა ფრაგმენტულად.
პირველი ადამიანი იყო ავგუსტ შლაიხერი, რომელმაც დაიწყო სისტემატიკური აღდგენა დაუმოწმებელი ენებისა.
სქოლიო
კატეგორია:ენათმეცნიერება კატეგორია:ენები
ტურუეპანოს ეროვნული პარკი
ტურუეპანოს ეროვნული პარკი (Parque nacional Turuépano) ― ეროვნული პარკი ვენესუელაში. მდებარეობს ბენიტესის, ლიბერტადორისა და მარინიოს მუნიციპალიტეტების ტერიტორიაზე, სუკრეს შტატის აღმოსსავლეთ ნაწილში, მდიანრე სან-ხუანის ჩრდილოეთით, პარიის ყურე|პარიის ყურის მახლობლად.
სქოლიო
კატეგორია:IUCN კატეგორია II კატეგორია:ვენესუელის ეროვნული პარკები კატეგორია:სუკრეს შტატის გეოგრაფია კატეგორია:1991 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:1991 წელს დაარსებულები ვენესუელაში კატეგორია:სუკრეს შტატის ღირსშესანიშნაობები
დავით ჯავრიშვილი
დავით (დათა) ლავრენტის ძე ჯავრიშვილი (დ. 17 იანვარი, 1894, სოფ. ერთაწმინდა, კასპის რაიონი — გ. 21 ნოემბერი, 1971, თბილისი) — ქართველი ქორეოგრაფი, სპორტსმენი, პედაგოგი, ქართული მხატვრული ტანვარჯიშის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, ცნობილი ბალეტმეისტერი და ეროვნული ქორეოგრაფიის მკვლევარი.
ბიოგრაფია
დავით ჯავრიშვილი დაიბადა 1894 წელს კასპის რაიონის სოფელ ერთაწმინდაში. (მამა – ლავრენტი ჯავრიშვილი, დედა - სოფიო ფალავანდიშვილი). მიუხედავად იმისა, რომ მამა ადრე გარდაეცვალა, ის მაინც ახერხებს იმ დროისათვის რიგიანი განათლების მიღებას. 1914 წელს ამთავრებს თბილისის ქართულ გიმნაზიას და იმავე წელს ეწყობა თბილისის სამხედრო სასწავლებელში. სასწავლებლის დამთავრებისთანავე აგზავნიან თურქეთის ფრონტზე. (1919 წელს გათავისუფლებულ იქნა სამხედრო სამსახურიდან). 1917 წელს დავით ჯავრიშვილი მეგობარ გაიოზ ბერელაშვილთან ერთად წევრიანდება საქართველოს სამხედრო კავშირში და მათი დაჟინებული თხოვნით სამხედრო კავშირი აარსებს სპორტსაზოგადოება „ამირანს“, სადაც ვარჯიშთავად გაიოზ ბერელაშვილი ინიშნება, ხოლო მოადგილედ დავით^ ჯავრიშვილი. მაგრამ ობიექტური მიზეზების გამო ეს საზოგადოება მალევე დაიშალა და მის ნაცვლად არსდება სპორტსაზოგადოება „შევარდენი“, რომლის მოთავეებიც არიან გიორგი ნიკოლაძე, გიორგი ეგნატაშვილი, გაიოზ ბერელაშვილი, დავით ჯავრიშვილი და სხვები.
1919 წელს მას აგზავნიან ქუთაისის ვაჟთა პირველ გიმნაზიასა და წმ. ნინოს გიმნაზიაში სამუშაოდ. 1921 წ. დავით ჯავრიშვილი გადადის ბათუმში და ეწევა უაღრესად საინტერესო და მრავალფეროვან სპორტულ მოღვაწეობას. 1928 წ. შალვა თაქთაქიშვილის მუსიკაზე დგამს ანტიკური ხასიათის მხატვრულ-ტანვარჯიშულ სპექტაკლს „ელადაში“, რომლის ლიბრეტოს ავტორიც თვითონ არის. ეს იყო გრანდიოზული სპექტაკლი და მასში ოთხმოცდაათამდე მოსწავლემ მიიღო მონაწელეობა. სწორედ ამ პერიოდში დაებადა აზრი დავით ჯავრიშვილს თავისუფალ ვარჯიშებში შეეტანა ქართული ხალხური ცეკვის ელემენტები და ვარჯიშები შესრულებულიყო მუსიკის თანხლებით, ასევე ურჩევდა მისი მასწავლებელი გიორგი ნიკოლაძე. საბალეტო ილეთების შესწავლა მან ბალეტმეისტერ ვავარეცთან დაიწყო, შემდეგ კი ხელი მოჰკიდა ხალხური ცეკვების შეგროვება-შესწავლეს. თავისი ცოდნის ასამაღლებლად ქართული ხალხური ცეკვის საკითხებში აქტიურ კონსულთაციებს გადის ივანე ჯავახიშვილთან, აწყობს ექსპედიციებს ჯერ მთიან აჭარაში, შემდეგ კი სვანეთში. ამ ექსპედიციების დროს ბატონი დავითი ადგილობრივ მოსახლეობას აცეკვებდა ისე, როგორც ცეკვავდნენ მათი წინაპრები, ზეპირად სწავლობდა ყველა მისთვის უცნობ საცეკვაო ელემენტს, იწერდა მოცეკვავეების კომენტარებსა და ახსნა-განმარტებებს. ფირზე აღბეჭდა უამრავი მასალა. ალბათ, ამ პერიოდში მოხდა გარდატეხა მასში. ის კიდევ დიდხანს უთავსებდა ორ პროფესიას, მაგრამ საბოლოოდ, მაინც ქორეოგრაფიის სიყვარული სძლევს. ცეკვბა ხდება მისთვის ყველაზე ძვირფასი სულის ნაწილი.
დავით ჯავრიშვილის თაოსნობით 1928 წელს ბათუმში დაარსდა ქორეოგრაფიული ექსპერიმენტალური სტუდია, რომელსაც იმავე წელს შეუერთდა აჭარის მომღერალთა გუნდი და ამ ბაზაზე შეიქმნა აჭარის სიმღერისა და ცეკვის პირველი ანსამბლი. იმ დროისათვის სიმღერისა და ცეკვის შერწყმა ხელოვნებაში ახალი სიტყვა იყო, რასაც შესანიშნავად გაართვეს თავი დავით ჯავრიშვილმა და ლოტბარმა მიხეილ კუხიანიძემ. ამ ანსამბლმა 1936 წ. საქართველოს რესპუბლიკურ ოლიმპიადაზე პირველი ადგილი დაიკავა და უფლება მიეცა კონცერტები გაემართა საბჭოთა კავშირის სხვადასხვა ქალაქებში.
დავით ჯავრიშვილი 1935 წელს ლონდონის საერთაშორისო ფესტივალზე ქართველ მოცეკვავეთა ჯგუფს ხელმძღვანელობდა. ეს იყო პირველი გასვლა საზღვარგარეთ. ამას მოჰყვა 1951 წ. ბერლინის საერთაშორისო ფესტივალი და 1955 წ. ვარშავაში გამართული ახალგაზრდობისა და სტუდენტთა V მსოფლიო ფესტივალი, რომლის ხელმძღვანელობა გამოცდილ ქორეოგრაფს მიანდეს. საქართველოში არც ერთი ფესტივალი, ოლიმპიადა თუ რაიმე მნიშვნელოვანი ღონისძიება ჩატარებულა, რომელშიაც დავით ჯავრიშვილს თავისი წვლილი არ შეეტანა. ოლიმოიადების უკეთ ჩატარებისათვის მან საინსტრუქციო-მეთოდური წერილებიც კი შეიმუშავა.
1937 წელს მოსკოვში ქართული დეკადის წარმატებით ჩატარების შემდეგ მოსკოვის გამსახკომის თავმჯდომარის განკარგულებით, ქართულ ოპერებში მიმდინარე სეზონში უნდა შესულიყო ყველა თეატრის რეპერტუარში, ხოლო დავით ჯავრიშვილი “საპატიო ნიშნის” ორდენით დაჯილდოვდა.
დავით ჯავრიშვილი პირველი ქორეოგრაფია, ვინც საქართველოს ფარგლებს გარეთ, კერძოდ, მოსკოვის, პეტერბურგის, ხარკოვისა და ოდესის ოპერისა და ბალეტის თეატრებში დადგმულ ქართულ ოპერებში ცეკვების დადგმა განახორციელა. 1937 წ. მოწვეული იქნა მოსკოვში, დიდ თეატრში ოპერა “აბესალომ და ეთერიში” ცეკვების დასადგმელად, 1945 წ. კი ამ ცეკვების აღსადგენად 1937 წელსვე იწვევენ ხარკოვის ოპერისა და ბალეტის თეატრში ოპერა „დემონის“ ცეკვების დასადგმელად, 1941 წელს ოდესის ოპერისა და ბალეტის თეატრში ოპერა „დაისში“ ცეკვების დასადგმელად. 1954 წელს მიიწვიეს საბჭოთა კავშირის ცეკვების ანსამბლში ( იგ. მოისეევის ხელმძღვანელობით) ცეკვების დასადგმელად. 1952–1953 წლებში კი ხშირად იმყოფებოდა მოსკოვისა და პეტერბურგის ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში ქართული ხალხური ქორეოგრაფიის შესახებ სემინარების ჩასატარებლად.
დავით ჯავრიშვილი რწმუნდება, რომ ქართველი ხალხის ქორეოგრაფიული ხელოვნება წარმოადგენს მდიდარ მასალას ეროვნული საბალეტო ხელოვნების შექმნისა და განვითარებისათვის და თანხმდება ოპერისა და ბალეტის თეატრის მიწვევას ბალეტმეისტერის თანამდებობაზე. ეს მოხდა 1933 წელს  და ამ თანამდებობაზე იმყოფებოდა მთელი 20 წლის მანძილზე. ამ პერიოდში დადგა ცეკვები ოპერებში: „აბესალომ და ეთერი“, „დარეჯან ცბიერი“, „ქეთო და კოტე“, „სამშობლო“, „პატარა კახი“, „დედა და შვილი“, „კაკო ყაჩაღი“, „ლაშქარი“, „ლადო კეცხოველი“, „ბაშიაჩუკი“, „დეპუტატი“, „ღალატი“, „დემონი“, „ხევის ბერი გოჩა“, „მზია“, „ბახტრიონი“, „იავნანამ რა ჰქმნა“. 1938 ვ. ლიტვინენკოსთან ერთად დგამს ბალეტ „მალთაყვას“, შალვა თაქთაქიშვილის მუსიკაზე. ეს იყო პირველი ქართული ბალეტი თანამედროვეობის ამსახველ თემაზე.
პროფესიულ მოცეკვავეთა კადრების შექმნის მიზნით 1934 თბილისში სხნის უფასო ქორეოგრაფიულ სტუდიას, რომელსაც შემდეგ შეუერთდა მარია პერინის კერძო სტუდია. 1935 წელს ეს სტუდია გადაკეთდა სახელმწიფოდ და 1952 წლამდე დავით ჯავრიშვილი მისი დირექტორი იყო. შემდეგ ის შეცვალა ვახტანგ ჭაბუკიანმა და 1957 მიენიჭა ქორეოგრაფიულ-საბალეტო სასწავლებლის სტატუსი და ეს სასწავლებელი დღემდე ვახტანგ ჭაბუკიანის სახელს ატარებს.
1936 ქორეოგრაფიული სტუდიის ძალებით დავით ჯავრიშვილი დგამს პ. ჩაიკოვსკის ბალეტ “მაკნატუნას” და სამუშაოდ იწვევს ევგენი მიქელაძეს და სოლიკო ვირსალაძეს.
1936–1937 დავით ჯავრიშვილი მუშაობს დასავლეთ საქართველოს სიმღერისა და ცეკვის ანსამბლში ქორეოგრაფიის ნაწილის ხელმძღვანელად.
1944–1946 კი შეთავსებით მუშაობს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში სასცენო მოძრაობის კათედროს გამგედ, პროფესორად.
დავით ჯავრიშვილი გარდაიცვალა 1971 წლის 21 ნოემბერს. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
მისი მთელი არქივი, შემოქმედებითი მასალა, ესკიზები, ცანახატები, კინო ფირები, კოსტუმები და მემორიალური ნივთები 2009 წელს გადაეცა საქართველოს თეატრის, მუსიკის, კინოსა და ქორეოგრაფიის სახელმწიფო მუზეუმს.
მას ხშირად უწოდებდნენ ქართული ქორეოგრაფიის მამას, სპორტის კი ჯადოქარს. მის სახელთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული ქართული კლასიკური ქორეოგრაფიის განვითარება, 80-მდე ქართული ხალხური ცეკვის სცენური სიცოცხლე. მას ჰქონდა პროფესიული სპორტული განათლება და საკმაოდ ნაყოფიერ მუშაობასაც ეწეოდა ამ მიმართულებით. სწორედ ეს იყო საწყისი, რომელმაც დავით ჯავრიშვილი მიიყვანა ქორეოგრაფიულ ხელოვნებასთან და ოცდაათიანი წლებიდან კი მთლიანად მიეცა ამ დარგს. მან, როგორც ბალეტმეისტერმა თავისი დადგმებით მნიშვნელოვანი მემკვიდრეობა დაუტოვა ქორეოგრაფიულ ხელოვნებას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ქორეოგრაფები კატეგორია:დაბადებული 17 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1894 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1971 კატეგორია:კასპის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
კაიო-გილერმო
კაიო-გილერმო (Cayo Guillermo) — კუნძული ატლანტის ოკეანეში. ფართობი 15 კმ². მდებარეობს კუბის ჩრდილოეთ სანაპიროსთან. შედის სიეგო-დე-ავილის პროვინციაში. წარმოადგენს პოპულარულ ტურისტულ ცენტრს. დაკავშირებულია ახლო მდებარე კუნძულ კაიო-კოკოსთან. კეთილმოწყობილია სანაპირო, რომელიც მიჩნეულია ქვეყნის ერთ-ერთ საუკეთესო პლაჟად. ბევრია მარჯნის რიფები.
განვითარებულია დაივინგი. კაიო-გილერმოს სამხრეთ ნაწილში არის მანგროვიანი ტყეები. კუნძულიდან დაახლოებით 40 კილომეტრში მდებარეობს საერთაშორისო მნიშვნელობის ხარდინეს-დელ-რეის აეროპორტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუბის კუნძულები
კაპიტი
270px|მინიატიურა|კუნძულის სამხრეთი ნაწილი კაპიტი (Kapiti) — პატარა კუნძული ახალი ზელანდიის ჩრდილოეთ კუნძულის დასავლეთ სანაპიროდან დაახლოებით 5 კმ-ის მოშორებით. ადმინისტრაციულად შედის უელინგტონის რეგიონში. მაორის ხალხს შორის კუნძული ასევე ცნობილია «მოტუ-რონგონუი»-ს (Motu rongonui სახელით; მაორის ენიდან ენიდან თარგმანში «ცნობილი კუნძული») სახელით.
გეოგრაფია
კაპიტი წარმოადგენს შედარებით პატარა კუნძულს ტასმანიის ზღვაში. ფართობი — 19,65 კმ²., სიგრძე ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისკენ შეადგენს 10 კმ-ს, სიგანე— 2 კმ-ს. ჩრდილოეთ კუნძულისგან გამოყოფილია რაუოტერანგის არხით. კუნძულის უმაღლესი წერტილია ტუტერემოანის მთა, რომელიც ზღვის დონიდან 521 მეტრზე მდებარეობს. გეოლოგიური თვალსაზრისით, კაპიტი წარმოადგენს წყალში ჩაძირული მთის ქედის წვეტს, რომელიც ჩამოყალიბებულია მიწისძვრის შედეგად დაახლოებით 200 მილიონი წლის წინ.
ზღვისკენ მდებარე დასავლეთი ნაპირი კლდოვანია, ახასიათებს მაღალი კლიფები, რომლებიც რამდენიმე ასეული მეტრისაგან შედგება. კლიფებს ძლიერად აწყდება დასავლეთის ქარები. მათზე იზრდება ტანდაბალი მცენარეულობა, რომელიც შეგუებულია მკაცრ გარემო პირობებს. იზრდება ასევე ხეები, რომელთაგან გამოირჩევა ტავა, კოჰეკოჰე და კანუკა.
დღეისათვის კაპიტი იმავე დასახელების ნაკრძალის ნაწილია, ამიტომ კუნძულის დიდი ნაწილი სახელმწიფოს საკუთრებაა. იქ ბუდობს ფრინველთა დიდი მრავალსახეობა, მათ შორის ტაკაჰე (Porphyrio hochstetteri), კოკაკო (Callaeas cinerea), ახალზელანდიური მედონოს-ჰიჰი, ნაცრისფერი ჩიროკი (Anas chlorotis), ტიკო (Philesturnus carunculatus), ახალზელანდიური ბუ (Ninox novaeseelandiae). 1890 წლიდან 1910 წლამდე პერიოდში კუნძულზე გამოიყვანეს ჩრდილოეთის (Apteryx) და პატარა კივის (Apteryx owenii) რამდენიმე ჯიში, რომლებიც დღესაც კი ფართედაა გავრცელებული კაპიტიზე.
ისტორია
კუნძულის ტრადიციული მოსახლეობაა მაორის ხალხის წარმომადგენლები, რომლებიც დასახლდნენ კაპიტიზე XI საუკუნეში, მოგზაურების ტოის და ფატონგას მიერ კუნძულის აღმოჩენიდან იმავდროულად. ადრეულ წლებში ადგილობრივი მოსახლეობა, იმისათვის, რომ შემოევლოთ კუნძულისთვის, უფრო ირჩევდნენ არ წასულიყვნენ მცენარეთა ხშირ ნაზარდებში, არამედ გარს უვლიდნენ მას კანოეებით. კაპიტი თამაშობდა მთავარ როლს მაორელთა ცხოვრებაში, რადგან ის იყო ბაზა მეთევზეობისა და ნადირობისა ადგილობრივ ფრინველებზე.
კუნძულის პირველი ევროპელი აღმომჩენი გახდა ბრიტანელი მოგზაური ჯეიმზ კუკი, რომელმაც 1770 წელს მას დაარქვა «კუნძული ენტრი» (Entry Island).
1823 წელს კაპიტი დაიპყრო ნგატი-ტოას ტომის მეომრებმა, რომლებსაც მეთაურობდა ბელადი ტე რაუპარაჰა. შემდგომ წლებში კუნძული მათთვის იყო უმთავრესი სტრატეგიული ბაზა, საიდანაც ხდებოდა ლაშქრობები სამხრეთ კუნძულზე, მათ შორის, ხდებოდა გაცურვები მდინარე უონგანუიმდე და თანამედროვე მარლბოროს რეგიონამდე. ამას გარდა, კაპიტიზე მდებარეობდა მოხერხებული უბე, საიდანაც ხდებოდა ვაჭრობა სელით, რომელიც ახალ ზელანდიაში ევროპელების გამოჩენის შემდეგ იცვლებოდა მუშკეტებზე.
1839 წელს კაპიტიზე გამოჩნდნენ პირველი ევროპელი ვეშაპდამჭერები, რომლებიც დაკავებულები იყვნენ ვეშაპების დაჭერით 1847 წლამდე, როდესაც იგი შეწყდა ეკონომიკური არაეფექტიანობის გამო. კაპიტის და მის შორიახლოს მდებარე პატარა კუნძულების აყვავების წლებში მოქმედებდა შვიდამდე ვეშაპდამჭერი ბაზა. 1840-იან წლებში კუნძული გამოიყენებოდა სასოფლო-სამეურნეო საჭიროებისათვის: აქ შემოიყვანეს ცხვრები, ღორები, ირმები, კატები და ძაღლები. მაგრამ უკვე 1860-იან წლებში გასაგები გახდა, რომ კაპიტიზე სოფლის მეურნეობის განვითარება ხელსაყრელი არ იყო სახნავი მიწების უკმარისობისა და პირუტყვის ტრანსპორტირების მაღალი ღირებულების გამო, ამიტომ იმ დროისათვის კუნძულზე დარჩა მხოლოდ ორი ფერმერთა ოჯახი.
1870 წელს ახალზელანდიელმა ნატურალისტებმა დაინახეს კუნძულში პოტენციური ადგილი ფრინველების ნაკრძალის გასახსნელად, და უკვე 1897 წელს კაპიტი გახდა დარეზერვირებული ამ მიზნებისათვის. მიუხედავად ამისა ახალი ზელანდიის გარემოს დაცვის დეპარტამენტის სამმართველოს დაქვემდებარების ქვეშ კუნძული გადავიდა მხოლოდ 1987 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:ახალი ზელანდიის კუნძულები
The Singles Collection Volume 2
Queen: The Singles Collection Volume 2 — ინგლისური როკ ჯგუფ Queen-ის სინგლების კრებული, გამოცემული 2009 წელს. ეს არის რიგით მეორე ყუთი, რომელიც შეიცავს ჯგუფის ყველა სინგლს - ამჯერად, გამოცემულს 1979-1984წლებში.
სინგლები
დისკი 1
დისკი 2
დისკი 3
დისკი 4
დისკი 5
დისკი 6
დისკი 7
დისკი 8
დისკი 9
დისკი 10
დისკი 11
დისკი 12
დისკი 13
სქოლიო
კატეგორია:2009 წლის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Queen-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:Parlophone-ის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:EMI Records-ის კომპილაციური ალბომები
1789
თარიღი უცნობია
*
ვალდებულება
ვალდებულება — ისეთი სამოქალაქო-სამართლებრივი ურთიერთობაა, რომლის ძალითაც მოვალე ვალდებულია შეასრულოს კრედიტორის სასარგებლოდ განსაზღვრული მოქმედება, ხოლო კრედიტორს უფლება აქვს მოითხოვოს მოვალისგან ვალდებულების შესრულება. შესრულება შეიძლება გამოიხატოს როგორც მოქმედებით, ისე მოქმედებისგან თავის შეკავებით. თავისი შინაარსისა და ხასიათის გათვალისწინებით, ვალდებულება შეიძლება ყოველ მხარეს აკისრებდეს მეორე მხარის უფლებებისა და მოვალეობებისადმი განსაკუთრებულ გულისხმიერებას.
ვალდებულება რომის სამართალში
რომის სამართალში ვალდებულებას ეწოდება „ობლიგაციო“ (obligatio). მისი ცნებმა რომაელმა იურისტებმა თანდათან შეიმუშავეს და მისი შემუშავება დასრულდა იმპერატორ იუსტინიანეს დროს. იუსტინიანეს კრებულის ერთ-ერთ შემადგენელ ნაწილში, ინსტიტუციებში, ვალდებულება განმარტებულია როგორც „სამართლებრივი ბორკილები, რომლებიც ჩვენ გვაიძულებს შევასრულოთ რაიმე ჩვენი სახელმწიფოს კანონების მიხედვით“. „ბორკილები“, რომლითაც მოვალე იზღუდებოდა, უბრალო სიტყვები არ იყო. XII ტაბულის კანონში არის მუხლი, რომელიც აწესებს ვალის არგადამხდელის (მოვალის) შეკვრას თოკით ან მისთვის ბორკილების დადებას. ამასთან, გათვალისწინებული იყო ბორკილების სიმძიმეც. მაგრამ უკვე ჩვენი წელთაღრიცხვის დასაწყისისთვის კრედიდიტორს აღარ ჰქონდა ასეთი უფლება — ვალდებულების შეუსრულებლობისთვის ქონებრივი პასუხისმგებლობა დაწესდა.
ვალდებულების ელემენტები
ვალდებულების, ისე როგორც ყველა სამოქალაქო-სამართლებრივი ურთიერთობის, ელემენტებს წარმოადგენს სუბიექტი, შინაარსი და ობიექტი.
სუბიექტი
ვალდებულების სუბიექტები მასში მონაწილე პირები არიან, რომლებიც იწოდებიან კრედიტორად და მოვალედ. კრედიტორი (creditor) ვალდებულების ის მხარეა, რომელსაც განსაზღვრული მოქმედების შესრულების მოთხოვნის უფლება აქვს. მოვალე (debitor) ვალდებულების ის მხარეა, რომელმაც კრედიტორის სასარგებლოდ განსაზღვრული მოქმედება უნდა შეასრულოს.
შინაარსი
ვალდებულების შინაარსს შეადგენს მისი მხარეების უფლებები და მოვალეობები, კერძოდ, კრედიტორის უფლება, მოითხოვოს მოვალისგან რაიმე მოქმედების შესრულება ან მოქმედებისგან თავის შეკავება და მოვალის ვალდებულება, შეასრულოს განსაზღვრული მოქმედება კრედიტორის სასარგებლოდ ან თავი შეიკავოს ამ მოქმედების შესრულებისგან. ვალდებულების შესრულებისას თითოეული მხარე ვალდებულია, ყოველმხრივ ხელი შეუწყოს მეორე მხარეს მისი ვალდებულების შესრულებაში.
ობიექტი
ვალდებულების ობიექტს წარმოადგენს ის, რაზედაც მიმართულია კრედიტორის მოთხოვნის უფლება და მისი შესაბამისი მოვალის ვალდებულება. რამდენადაც კრედიტორის უფლება და მოვალის ვალდებულება მიმართულია მოქმედების შესრულებაზე ან მოქმედებისგან თავის შეკავებაზე, მოქმედება ან მისი შესრულებისგან თავის შეკავება წარმოადგენს ვალდებულების ობიექტს.
ვალდებულების წარმოშობა
ვალდებულება, ისე როგორც ყველა სამოქალაქო-სამართლებრივი ურთიერთობა, განსაზღვრული იურიდიული ფაქტების საფუძველზე წარმოიშობა. წარმოშობის საფუძვლებიდან, ძირითადად, განასხვავებენ სახელშეკრულებო და კანონისმიერ ვალდებულებებს. ხელშეკრულებას ვალდებულების წარმოშობისას დიდი ყურადღება ექცევა, რამდენადაც ვალდებულებათა უმრავლესობა ხელშეკრულებიდან წარმოიშობა. ასეთი ვალდებულებითი ურთიერთობების მაგალითებია: ნასყიდობა, ჩუქება, ქირავნობა, ნარდობა, იჯარა, სესხი და სხვ.
ვადებულებათა ერთი ნაწილი წარმოიშობა კანონის საფუძველზე და ამ დროს მხარეთა შეთანხმება სავალდებულო არ არის. კანონისმიერი ვალდებულებების მაგალითებია: ზიანის მიყენება (დელიქტი), უსაფუძვლო გამდიდრება და კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლები.
ვალდებულების წარმოშობის საფუძველი შეიძლება იყოს ცალმხრივი გარიგებაც, მაგალითად, საანდერძო დანაკისრი.
სქოლიო
კატეგორია:ვალდებულებითი სამართალი
ოკლაჰომა-სიტი
ოკლაჰომა-სიტი (Oklahoma City) — აშშ-ის ერთ-ერთი შტატის, ოკლაჰომის დედაქალაქი. მოსახლეობის მიხედვით, ქალაქი ოცდამეათე ადგილზეა მთელს აშშ-ში. 2006 წლის მონაცემებით, ქალაქში ცხოვრობს 537,734 ადამიანი.
კატეგორია:აშშ-ის შტატების დედაქალაქები კატეგორია:ოკლაჰომა
ვაშნარი
ვაშნარი, სპონიეთი — ადრეული შუა საუკუნეების ციხე-ქალაქი გურიის მხარეში, სოფელ გურიანთის ახლოს. მისი ძლიერების პერიოდი V-VIII საუკუნეებით განისაზღვრება. ნიკო ბერძენიშვილის აზრით, ვაშნარი იყო შემდგომში ჩამოყალიბებული ფეოდალური ერთეულის, გურიის ცენტრი. ადრეფეოდალურ ხანაში ვაშნარი ეგრისის სამეფოს ერთ–ერთი მნიშვნელოვანი ცენტრი უნდა ყოფილიყო.
მდებარეობა
ვაშნარი მდებარეობს მდინარეების სკურდუმის და საცივეს (ნატანების შენაკადი) შესართავში, გაშლილ ადგილას, შემაღლებულ ბაქანზე. სახელწოდება დაერქვა ვაშლის სიმრავლის გამო, ამიტომ ვაშლნარადაც მოიხსენიება. ვაშნარი სამი მხრიდან დაცული იყო ფლატენაპირიანი მდინარეებით, ხოლო აღმოსავლეთიდან გამაგრებული იყო ქვითკირის მტკიცე ორმაგი გალავნით.
ისტორია
დიმიტრი ბაქრაძის ვარაუდით ვაშნარი იყო ერთ-ერთი ბერძნული ახალშენი, რომლებიც ძვ. წ. VI საუკუნიდან მოფენილი იყო შავი ზღვის სანაპიროზე. ვაშნარის ციხე-ქალაქის მშენებლობისა და ძლიერების პერიოდი ისტორიკოს მკვლევართა მიერ V-VIII საუკუნეებით განისაზღვრება. ვაშნარმა VIII საუკუნეში შეწყვიტა არსებობა, სავარაუდოდ მურვან ყრუს შემოსევების შემდეგ.
გვიანდელ ფეოდალურ ხანაში ვაშნარი ნაკაშიძეთა სამფლობელო და საზამთრო რეზიდენცია იყო. XIX საუკუნეში გაჩნდა სამეცნიერო ინტერესი ვაშნარის მიმართ.
ვაშნარი პირველად მოინახულა და აღწერა დიუბუა დე მონპერემ 1833 წელს. ის ამ ადგილს შეცდომით უწოდებს უჯერანს. მან ის შეცდომით მიიჩნია ქალაქ პეტრას ნაშთად. მისი თქმით, მდინარეების სკურდუბისა და ნატანების შესართავთან, უნდა იყოს ძველად სახელგანთქმული და უდიდესი ქალაქი რომაელებისა პეტრა, ანუ გურულების „უჩინარი“.
ქალაქი „უჩინარი“, დიუბუას თქმით, რომელიც ემყარება ბერძენ მწერალ პროკოპიუსს, ძველადვე ცნობილი პეტრა იყოო. ბიზანტიის იმპერატორ იუსტიანე I დროს ბიზანტიელებს მოუკიდნიათ აქ ფეხი და დაუარსებიათ სიმაგრე. სპარსთა მეფის ხოსროს დროს ეს ქალაქი სპარსელთ დაიპყრეს. 532 წელს ქრისტეს შემდეგ სპარსელთა და რომაელთა შორის ზავი ჩამოვარდა და ისევ რომაელნი დაჰპატრონებიან. პეტრას ციხე-ქალაქს იმ თავითვე განსაკუთრებული ყურადღება ჰქონია მიქცეული ყველასაგან. 550 წელს პეტრა დანგრეულ იქნა. დიუბუას ნათქვამი ქალაქ პეტრას ადგილ-მდებარეობის შესახებ ბერძნების ისტორიკოსთა ნათქვამს არ ეთანხმება. დიუბუას მოსაზრების სიმცდარე დაადასტურეს მარი ბროსემ, დიმიტრი ბაქრაძემ და თედო სახოკიამ.