cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სან-ალბერტოს დეპარტამენტი
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ვილია-კურა-ბროჩერო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კორდობის პროვინციის დეპარტამენტები
ჩან'ე 1
ჩან'დ 1 (ჩინ.: 嫦娥一号; pinyin: Cháng'é Yī Hào), მთვარის საორბიტო ხომალდი, ჩინეთის მთვარის კვლევის პროგრამის პირველი ფაზის ნაწილი. ხომალდს სახელი ჩინური მთვარის ქალღმერთის - ჩან'ე-სი ჰქვია.
ჩან'ე 1 გაშვებული იქნა 2007 წლის 24 ოქტომბერს 10:05 საათზე გრინვიჩის დროით ხიჩანის კოსმოდრომიდან. ხომალდმა მთვარის ორბიტას 5 ნოემბერს უნდა მიაღწიოს. მთვარის პირველი სურათები დედამიწაზე გადმოცემული იქნება ნოემბრის ბოლოს. მისია ერთ წელიწადს გაგრძელდება.
კატეგორია:ჩინეთის კოსმოსური პროგრამები კატეგორია:მთვარის კვლევის პროგრამები
Progress Live (ალბომი)
Progress Live — ჯგუფ Take That-ის რიგით მეორე ცოცხლად ჩაწერილი ალბომი, გამოცემული 2011 წლის 21 ნოემბერს. იგი ჩაწერილი იქნა ჯგუფის ტურნეს Progress Live დროს, 2011 წლის ივნისში და ივლისში. მასში შესულია როგორც ჯგუფის გამოსვლები, ასევე ტურნეს მსვლელობისას ჩაწერილი რობი უილიამსის სოლო-კომპოზიციები. ასევე გამოვიდა DVD კონცერტის ჩანაწერით.
სქოლიო
კატეგორია:Take That-ის ალბომები კატეგორია:2011 წლის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:Polydor Records-ის საკონცერტო ალბომები
ები-როუდის სტუდიები
მარჯვნივ|270პქ|მინი|ები-როუდის სტუდია 2005 წლის დეკემბერში. ები-როუდის სტუდიები (Abbey Road Studios) — ხმისჩამწერი სტუდიები ები-როუდის ქუჩაზე (ლონდონი, ინგლისი). იგი დაარსდა 1931 წლის ნოემბერში კომპანიის EMI წინამორბედის მიერ. სტუდიის მთელი ისტორიის მანძილზე მასში მუშაობდნენ ცნობილი მუსიკოსები და ჯგუფები, რომელთა შორის იყვნენ The Beatles, პინკ ფლოიდი და სხვები.
კუგული
კუგული (Күгел; Кугуль) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვარის რაიონში.
ები-როუდის სტუდიები
2009 წლის ბოლოს სტუდია გაყიდვის საშიშროების ქვეშ იყო, თუმცა 2010 წელს ბრიტანეთის მთავრობამ მის დასაცავად შენობას ისტორიული ძეგლის სტატუსი მიანიჭა.
კუგული
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (85 %).
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვარის რაიონის სოფლები
ები-როუდის სტუდიები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხმისჩამწერი სტუდიები
ვარდევანის ეკლესია
ვარდევანის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვარდევანში. სოფლის სამხრეთით რამდენიმე ასეულ მეტრში შემაღლებულ ადგილას შემორჩენილია დარბაზული ეკლესიის ნანგრევები. იქვეა სოფლის სასაფლაოც.
ზვარეთი (ბოლნისის მუნიციპალიტეტი)
ზვარეთი (ყოფ. სალარიანი) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, რატევანის თემში.
ვარდევანის ეკლესია
აღწერა
ეკლესიის კედლები მხოლოდ 1,5 მეტრის სიმაღლეზეა შემორჩენილი. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია გათლილი, მოვარდისფრო ტუფის მოზრდილი კვადრები. ეკლესიას სამხრეთიდან აქვს შესასვლელი, სადაც კარგად დამუშავებული არქიტრავის ვარდისფერი ქვა გდია. აღნიშნულ ქვაზე ორი ლილვით შექმნილ წრეში ჩასმული ტოლმკლავიანი და ბოლოებგაშლილი ჯვარია გამოსახული.
ზვარეთი (ბოლნისის მუნიციპალიტეტი)
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 351 ადამიანი.
ვარდევანის ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზვარეთი (ბოლნისის მუნიციპალიტეტი)
სქოლიო
კატეგორია:ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Trilogy: Past Present Future
დისკი ერთგვარი კონცეპტუალური ალბომის სახეს ატარებს და ასახავს სამ ეპოქას. მისი პერსონაჟები არიან ბილი მეი (წარსული), დონ კოსტა (აწმყო) და გორდონ ჯენკინსი (მომავალი).
ალბომში შეტანილი სიმღერების ნაწილი ქავერ-ვერსიებს წარმოადგენს.
სქოლიო
კატეგორია:კონცეპტუალური ალბომები კატეგორია:ფრენკ სინატრას ალბომები კატეგორია:1980 წლის ალბომები კატეგორია:Reprise Records-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები სონი ბერკის პროდიუსერობით
Љ
Љ, љ — კირულური ასოების Л-სა და Ь-ს ლიგატურა. სერბულ-ხორვატული ენის იოტირებული ლ. კირილური ანბანის, ანუ ე.წ. ჩირილიცას მეთოთხმეტე ასო-ნიშანი. როგორც ცნობილია, სერბეთი მოიხმარს ორ, კირილურსა (ე.წ. ჩირილიცას) და ლათინურ (ე.წ. ლატინიცას) ანბანს, ანუ ჟურნალ–გაზეთები სერბეთში ორ ანბანზე იბეჭდება. (იხილეთ სერბულ-ხორვატული ენა) ხორვატულში, ლატინიცაზე მას შეესაბამება დიგრაფი Lj,lj. გამოითქმის დაახლ. როგორც ლჲ რბილად, ოდნავი იოტირებით. მაგ.; (კირილ.) Љиг, (ლათ.) Ljig [ლჲიგ] (კირილ.) љут, (ლათ.) ljut [ლჲუტ].
გამოიყენება მონტენეგრულ ენაში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ლიგატურები
ვალდეკუენკა
ვალდეკუენკა (Valdecuenca, Val de Cuenca) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის სიერა-დე-ალბარასინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 18,6414 კმ². მოსახლეობა — 32 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
ირაკლი იაშვილი
ირაკლი იაშვილი (დ. 1 ოქტომბერი, 1962, თბილისი) — ქართველი ინჟინერი, პოლიტიკოსი.
1984 წელს დაამთავრა მოსკოვის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის საინჟინრო-ეკონომიკური ფაკულტეტი ინჟინერ-ეკონომისტის სპეციალობით. 1990 წელს მოსკოვის მსუბუქი მრეწველობის ინსტიტუტის ასპირანტურა. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკიდან „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკიდან „მემარჯვენე ოპოზიცია, მრეწველები, ახლები“. 2008 წლის 7 ივნისიდან 27 ივნისამდე იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „გაერთიანებული ოპოზიცია (ეროვნული საბჭო, მემარჯვენეები)“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1962 კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს VII მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ირაკლი
ალტერნატიული მეტალი
ალტერნატიული მეტალი — მძიმე მეტალისა და ალტერნატიული როკის ქვეჟანრი, რომელმაც პოპულარობას ადრეულ 90-იან წლებში მიაღწია. ამ ჟანრში ხშირია ექსპერიმენტებიც. ალტერნატიული მეტალი ხასიათდება მძიმე რიფებით, არატრადიციული ტექსტებით, შესრულების უჩვეულო ტექნიკით, წინააღმდეგობით ტრადიციული მძიმე მუსიკის მიღწევებთან და თავისუფლებით მეტალ სცენის გარე ზემოქმედებისგან.
კამანია
კამანია (Anthemis candidissima) — მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარე, რომელსაც აქვს ვერცხლისფრად შებუსული, ღერო – 5-15 სმ-მდე სიმაღლის, იშვიათად – მარტივი, უფრო ხშირად ფესვის ყელიდანვე დატოტვილი. ფოთლები მოყვანილობით მოკლეკვერცხისებურია, ორჯერ ან სამჯერ ფრთისებურად დანაკვთული. კალათები – მატყლის მსგავსი შებუსვით. ენისებური ყვავილები თეთრია. იზრდება მთის ქვედა და შუა სარტყლებში – მშრალ ქვიან ფერდობებზე და ნახევარუდაბნოებში, არიდულ ტყეებში. გავრცელებულია მესხეთში, ქვემო ქართლსა და კახეთში. გავრცელების საერთო არეალი მოიცავს კავკასიას, მცირე აზიასა და ირანს.
ლიტერატურა
კატეგორია:რთულყვავილოვანნი
საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
საფრანგეთის ეროვნული ნაკრები (Équipe nationale de France de football) — წარმოადგენს საფრანგეთს საერთაშორისო ტურნირებზე და შეხვედრებზე ფეხბურთში. ნაკრების კონტროლს და ხელმძღვანელობას ახორციელებს საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია. ფედერაცია ფიფას წევრია 1904 წლიდან, უეფას წევრი 1954 წლიდან. ფრანგები იყვნენ ამ ორივე ორგანიზაციის ერთ-ერთი დამფუძნებლები. საფრანგეთის ეროვნული ნაკრები ევროპის ორგზის (1984, 2000) და მსოფლიოს ორგზის (1998, 2018) ჩემპიონია.
ზიდანის ეპოქა
ევრო 1996-ის საკვალიფიკაციო ეტაპზე საფრანგეთის მწვრთნელად ემე ჟაკე დაინიშნა. ჟაკემ მისი ხელმძღვანელობით გამართულ მეოთხე მატჩში 1994 წლის 17 აგვისტოს ათამაშა „ბორდოს“ ფეხბურთელი ზინედინ ზიდანი. ჟაკემ შეკრიბა ნაკრები, რომელშიც მსოფლიო თასის ჩაგდების შემდეგ დაბრუნდნენ ვეტერანები: ერიკ კანტონა, დიდიე დეშამი, ლორან ბლანი, ბიშენტე ლისარასუ, მარსელ დესაი, ემანუელ პეტი, რომლებსაც შეუერთდნენ იმედისმომცემი ახალგაზრდები ზიდანი, ლილიან ტურამი, კრისტოფ დიუგარი.
საფრანგეთთან ერთად საკვალიფიკაციო ჯგუფში მოხვდნენ რუმინეთის, სლოვაკეთის, პოლონეთის, აზერბაიჯანისა და ისრაელის ნაკრები გუნდები. ფრანგებმა ცუდად დაიწყეს ტურნირი. პირველი სამი მატჩი რუმინეთთა, სლოვაკეთთან და პოლონეთთან დაასრულეს ფრედ 0-0. გუნდა პირველი გამარჯვება მოიპოვა 1994 წლის 13 დეკემბერს აზერბაიჯანთან, 2-0. მომდევნო მატჩი ისრაელთან კვლავ ფრედ დასრულდა, შემდეგ კი საფრანგეთმა 4-0 მოუგო სლოვაკეთს. 1995 წლის 6 სექტემბერს აზერბაიჯანთან 10-0 მოგებული მატჩი დღემდე ყველაზე დიდი ანგარიშია ნაკრების ისტორიაში. საკვალიფიკაციო ეტაპი საფრანგეთმა დაუმარცხებლად დააასრულა, მიუხედავად ამისა, ის ჩამორჩა რუმინეთს და გავიდა მეორე ადგილზე, რომელიც საკმარისი აღმოჩნდა ევროპის ჩემპიონატზე პირდაპირი კვალიფიკაციისთვის. სავალიფიკაციო ეტაპის დროს ნაკრებს სკანდალის გამო გამოაკლდა კაპიტანი ერიკ კანტონა, რომელიც დიდიე დეშამმა შეცვალა.
ევროპის ჩემპიონატის დაწყებამდე საფრანგეთმა ითამაშა ამხანაგური მატჩები გერმანიასთან, პორტუგალიასა და საბერძნეთთან. ფრანგებმა სამივე მატჩი მოიგეს, მათ შორის მოუგეს გერმანიას 1-0 შტუტგარტში გოტლიბ-დაიმლერ სტადიონზე. ჩემპიონატის დაწყებამდე გუნდს 22 მატჩიანი წაუგებელი სერია ჰქონდა და პრეტენზია გააჩნდა ევროპის საუკეთესო გუნდობაზე. ჩემპიონატზე საფრანგეთის მეტოქეები იყვნენ რუმინეთი, ესპანეთი და ბულგარეთი. პირველი მატჩი ბულგარეთის წინააღმდეგ, რომელიც გაიმართა ნიუკასლში სენტ-ჯეიმზ პარკზე, საფრანგეთმა მოიგო 1-0 დიუგარის გოლით. მეორე მატჩი ლიდსში ესპანეთის წინააღმდეგ დასრულდა 1-1. საფრანგეთი იური ჯორკაეფის გოლით დაწინაურდა და ესპანელებმა 86-ე წუთზე გაათანაბრეს. ბოლო მატჩი საფრანგეთმა ბულგარეთს 3-1 მოუგო, თუმცა მხოლოდ ფრეც ჰყოფნიდა პლეი-ოფის ეტაპისთვის.
მეოთხედფინალში საფრანგეთი დაუპირისპირდა ნიდერლანდს ენფილდზე ლივერპულში. მატჩის ძირითადი და დამატებითი დრო 0-0 დასრულდა, ხოლო პენალტების სერიაში ყველა ფეხბურთელმა გაიტანა, გარდა ახალგაზრდა ჰოლანდიელი კლარენს ზეედორფისა. ნახევარფინალში საფრანგეთი შეხვდა ჩეხეთს. ეს მატჩის ფრედ დაასრულდა და პენალტების სერიაში ჟაკემ იგივე ხუთეული დააყენა, რომელიც წინა, მეოთხედფინალურ მატჩში. ხუთივემ (ზიდანი, ჯორკაეფი, ლისარასუ, გუერინი, ბლანი) გაიტანა, მაგრამ მეექვსეს, რეინალდ პედროსის დარტყმა მარტივად მოიგერია ჩეხების მეკარე პეტრ კუბამ, ხოლო ჩეხმა კადლეცმა გაიტანა და საფანგეთი გამოთიშა ასპარეზობას. მედიამ გააკრიტიკა საფრანგეთის ნაკრები ცოტა გატანილი გოლის გამო. გოლების სიმცირის პრობლემა უკავშირდებოდა კანტონას არყოფნას. კანტონას დაბრუნება ნაკრებში შეიძლებოდა 1995 წლის ნოემბრის შემდეგ, თუმცა ჟაკემ მაინც არ წაიყვანა ის ჩემპიონატზე. ჟაკეს შემდგომი მსოფლიო ჩემპიონატისთვის, რომელიც საფრანგეთში უნდა გამართულიყო, უნდა ეპოვნა ახალი შემტევი ფეხბურთელები.
2010-დან დღემდე
2010 წლის მუნდიალზე ჩავარდნის შემდეგ ნაკრების მწვრთნელად დაინიშნა ნაკრების ყოფილი ფეხბურთელი ლორან ბლანი. ბლანის გუნდმა 2010 წლის 7 სექტემბრიდან 2012 წლის 15 ივნისამდე 23 წაუგებელი მატჩი ითამაშა, რაც საუკეთესო შედეგი იყო ემე ჟაკეს ნაკრების მიერ 1994-96 წლებში ნაჩვენები შედეგის (30 მატჩი) შემდეგ. ბლანი გაუძღვა გუნდს ევრო 2012-ზე, სადაც საფრანგეთი გავიდა მეოთხედფინალში. მიუხედავადა მიღწევებისა, ბლანმა უარი განაცხადა კონტრაქტის გაგრძელებაზე და მთავარ მწვრთნელად დაინიშნა ბლანის ყოფილი თანაგუნდელი დიდიე დეშამი. დეშამპის გუნდმა 2014 წლის მუნდიალზე მიაღწია მეოთხედფინალამდე, სადაც დამარცხდა გერმანიასთან 0-1.
სქოლიო
კატეგორია:ევროპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის გამარჯვებულები კატეგორია:საფრანგეთის ეროვნული სპორტული ნაკრებები კატეგორია:საფრანგეთის ფეხბურთი კატეგორია:საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
Opisthopsis diadematus
Opisthopsis diadematus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Opisthopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ქვიდიჩი
thumb|ქვიდიჩის მოედანი ქვიდიჩი — ერთ-ერთი ჯადოქრული სპორტი ჯოან როულინგის ნაწარმოებებში. ქვიდიჩს თამაშობენ მფრინავი ცოცხების საშუალებით. ქვიდიჩის გუნდში არის შვდი მოთამაშე და ოთხი ბურთი: ქუაფლი, ორი ბლაჯერი და სნიჩი. ქუაფლი დაახლოებით ფეხბურთის ბურთის ზომის წითელი ბურთია, რომლითაც მოთამაშეებს გოლები გააქვთ კარში (კარები არის სამი გოლპოსტი - დაახლოებით 50 ფუტის სიგრძის სვეტი, რომელსაც თავზე რგოლი არვს დამაგრებული.). თითო გოლი ათი ქულაა. ბლაჯერი ქუაფლზე ოდნავ პატარა, შავი, მძიმე და ძნელად დასამორჩილებელი ბურთია, რომელიც მოთამაშეებს თავს ესხმის და მათი ცოცხიდან ჩამოგდებას ცდილობს. სნიჩი მოზრდილი კაკლის ტოლა ოქროს ბურთია, რომელსაც ვერცხლის ფრთები აქვს, იგი ძალიან სწრაფია, ძნელად დასაჭერი და მას გადამწყვეტი როლი უკავია თამაშში. გუნდში შვიდი მოთამაშეა: სამი ჩეიზერი, რომლებიც ქუაფილის კარში გატანას ცდილობენ. მეკარე კარს იცავს. ორი ბიტერი კი მოთამაშეებს ბლაჯერების თავდასმისგან. მათ უკავიათ მაგარი ჩოგნები, რისი საშუალებითაც ბლაჯერებს მიმართულებას უცვლიან და მათ მოწინააღმდეგეებისკენ გზავნიან. სიკერი სნიჩს დასდევს. მისი დაჭერისას თამაში მთავრდება და გამარჯვებული სიკერის გუნდისთვის 150 ქულა მოაქვს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჰარი პოტერი
Begriffe der Harry-Potter-Romane
ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)
ბაგრატ IV (დ. 1018 ან 1020 ―  გ. 24 ნოემბერი. 1072) — საქართველოს მეფე 1027-დან, გიორგი I-ისა და დედოფალ მარიამის უფროსი შვილი.
ცხოვრება
1022-1025 წლებში მძევლად იყო კონსტანტინოპოლში. ბაგრატ IV-ის და მისი სამეფო კარის უმთავრესი ამოცანა იყო სახელმწიფოს დაცვა ბიზანტიისა და თურქ-სელჩუკი დამპყრობლებისაგან, ცენტრალიზაციის მოწინააღმდეგე დიდგვაროვან აზნაურთა წინააღმდეგობის დაძლევა და საქართველოს ერთიანი სამეფოს ფარგლებს გარეთ დარჩენილი ქართული მიწა-წყლის შემოერთება. მცირეწლოვანი ბაგრატ IV-ის გამეფებისთანავე ბიზანტიის იმპერატორმა კონსტანტინე VIII-მ დაარღვია 1022 წელს დადებული ზავი და საქართველოში ჯარი გამოგზავნა. მტერმა გაძარცვა და ააოხრა სამხრეთ საქართველო. ტაოს მსხვილ ფეოდალთა ნაწილი ვაჩე კარიჭისძისა და ეპისკოპოს იოანე ბანელის მეთაურობით მტრის მხარეზე გადავიდა. ბიზანტიელებმა ვერ შეძლეს კლდეკარის ციხესიმაგრის აღება. შავშეთ-კლარჯეთში თავდაცვის ორგანიზაციას სათავეში ჩაუდგნენ ეპისკოპოსები საბა მტბევარი და ეზრა ანჩელი და მტერს ამ მხარის დაპყრობის საშუალება არ მისცეს. ამის შემდეგ ბიზანტიელებმა ტაქტიკა შეცვალეს: მათ საქართველოში გამოგზავნეს დემეტრე უფლისწული (გურგენ არტანჯულის ძე), რომელიც ბაგრატ III-ის დროს ბიზანტიაში გაიქცა. დემეტრეს პოლიტიკურ ასპარეზზე გამოყვანით ბიზანტია ცდილობდა დაემტკიცებინა, რომ ის საქართველოს დასაპყრობად კი არ მოდიოდა, არამედ ბაგრატ III-ის მიერ უკანონოდ დაჩაგრული ბატონიშვილის უფლებათა დასაცავად იბრძოდა. მტრის ამ ტაქტიკას წარმატებაც მოჰყვა: მწარმოებელი საზოგადოების ერთი ნაწილი, რომელიც თავისი მდგომარეობის გაუმჯობესების იმედებს ახალ მეფეს უკავშირებდა, საკუთარი ფეოდალების წინააღმდეგ აჯანყდა და დემეტრესა და ბიზანტიელებს მიემხრო. დაპყრობელთა წინააღმდეგ ბრძოლა კლასობრივი ბრძოლით გართულდა. ამ კრიტიკულ მომენტში კონსტანტინე III გარდაიცვალა და ბიზანტირლებმა ჯარი საქართველოდან გაიწვიეს.
ბიზანტიასთან ომში დასუსტებულ საქართველოს ბრძოლის გაგრძელება არ შეეძლო, თვით ბიზანტიაც აღმოსავლეთში მტრების მოწოლის გამო საქართველოსთან ურთიერთობის გაუმჯობესებას ესწრაფოდა. ასეთ პირობებში მარიამ დედოფლის ინიციატივით 1029/1030 ბიზანტიასთან ზავი დაიდო. იმპერატორმა რომანოზ III-მ ბაგრატ IV-ს ცოლად მიათხოვა თავისი ძმის ბასილის ასული ელენე და მიანიჭა კურაპალატობის პატივი. ეს პოლიტიკური კავშირი ორი ქვეყნის კეთილმეზობლური ურთიერთობის საფუძველი უნდა გამხდარიყო, მაგრამ დედოფალი ელენე მალე გარდაიცვალა ქუთაისში, ბაგრატ IV-მ ცოლად შეირთო ოსთა მეფის ასული ბორენა. მალე დაიწყო ახალი შინაომი. რეაქციონერმა ფეოდალებმა ბაგრატ IV-ს აუმხედრეს მისი ნახევარძმა დემეტრე უფლისწული (გიორგი I-ისა და ალდე დედოფლის შვილი), რომელიც ანაკოფიაში (აფხაზეთი) ცხოვრობდა. დემეტრეს გამეფების ცდა მარცხით დაამთავრა. დედა-შვილმა 1032 ანაკოფია ბიზანტიელებს გადასცეს. დემეტრე კონსტანტინოპოლში გაიქცა.
30-იან წლებში დაიწყო ბრძოლა თბილისის საამიროს შემოერთებისათვის. 1032 კლდეკარის ერისთავმა. ლიპარიტ ლიპარიტის ძე ბაღვაშსა და ქართლის ერისთავმა ივანე აბაზესძემ თბილისის ამირა ჯაფარი შეიპყრეს, მაგრამ იმის შიშით, რომ თბილისს ლიპარიტი დაეუფლებოდა, ბაგრატ IV-მ ამირა გაათავისუფლა. 1038/1040 ბაგრატ IV-მ წარმატებით შეუტია თბილისის საამიროს, ამირა ჯაფარი უკვე გასაქცევად ემზადებოდა, მაგრამ სომხეთსა და აზერბაიჯანში თურქ-სელჩუკების შემოჭრის გამო, აგრეთვე ლიპარიტის მოწინააღმდეგე დიდგვარიანთა რჩევით, ბაგრატ IV ამირას დაეზავა. ეს იქცა საბაბად ლიპარიტსა და ბაგრატ IV-ს შორის განხეთქილებისა და ბრძოლისა, რომელმაც თითქმის ორი ათეული წელი გასტანა.
XI საუკუნის 60-იანი წლების დასაწყისში თურქ-სელჩუკების აგრესიის გაძლიერებასთან დაკავშირებით ბიზანტია იძულებული გახდა საქართველოსთან დაახლოების გზას დასდგომოდა. საერთო მტრის წინააღმდეგ ბრძოლის ინტერესები ბაგრატ IV-საც ამისკენ უბიძგებდა. სულთან ალფ-არსლანის პირველი ლაშქრობის შემდეგ ბაგრატ IV-მ თავისი ასული მართა 1065 წელს იმპერატორ კონსტანტინე X დუკას (1059-1067) შვილს მიხეილს მიათხოვა. გაძლიერებულმა ბაგრატ IV-მ სომხეთის მეფეს სამშვილდე წაართვა და 1067-1068 დაიწყო ბრძოლა კახეთის შემოსაერთებლად, მაგრამ 1068 ალფ-არსლანი მეორედ შემოესია საქართველოს და კახეთის შემოერთების ეს ცდა მარცხით დამთავრდა. სულტანმა თავის მიზანს მაინც ვერ მიაღწია - ბაგრატ IV-მ უარი განაცხადა სულთნის მოხარკეობაზე. სულთანი საქართველოს გაეცალა, მაგრამ თბილისი და რუსთავი განძის (განჯა) ამირა ფადლონს გადასცა. ბაგრატ IV-მ სასტიკად დაამარცხა ქართლში შემოსული ფადლონი, აიღო თბილისი და საგამგეოდ გადასცა ამირათა შთამომავალს, რომელსაც დააკისრა ყოველწლიური ხარკი - 44 ათასი დრაჰკანი. ამრიგად, თბილისის საამირო საქართველოს მეფის ვასალი გახდა. ფადლონი კვლავ შემოესია საქართველოს. ბაგრატ IV-მ თავისი ცოლისძმა ოსთა მეფე დორღოლელი დაიხმარა. უფლისწულ გიორგის მეთაურობით ქართველ-ოსთა ლაშქარმა განძა მოარბია.
ბაგრატ IV-მ შეძლო საქართველოს დამოუკიდებლობის დაცვა და დიდგვარიან ფეოდალთა წინააღმდეგობის დაძლევა. მის დროს მომზადდა ნიადაგი თბილისის საამიროსა და კახეთ-ჰერეთის შემოერთებისათვის. ბაგრატ IV დიდ ყურადღებას აქცევდა კულტურისა და სწავლა-აღზრდის საქმეს, მისი მოწვევით 1060-1065 საქართველოში ჩამოვიდა გიორგი მთაწმიდელი, რომელმაც ნაყოფიერი მოღვაწეობა გაშალა, არსებობს მოსაზრება, რომ ბაგრატ IV-ს ეკუთვნის კანონები, რომლებიც ბაგრატ კურაპალატის სამართლის სახელწოდებითაა ცნობილი. ბაგრატ IV გარდაიცვალა ქართლში. ანდერძის თანახმად დაასაფლავეს ჭყონდიდში.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს მეფეები კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1072 კატეგორია:საქართველოს სამეფოს ბაგრატიონები კატეგორია:ქართველი კურაპალატები
ნერეიდა (მითოლოგია)
ნერეიდები (Νηρηίδες) — ბერძნულ მითოლოგიაში ზღვის ნიმფები, ნერევსის (Νηρεύς) და ოკეანიდი დორისის (Δωρίς) ქალიშვილები. ისინი ორმოცდაათნი არიან (ჰესიოდე «თეოგონიაში» აღნიშნავს რომ, ისინი 50-ნი არიან მაგრამ ჩამოთვლის 51-ს) ან 100. ისინი ცხოვრობენ გროტში ზღვის ფსკერზე.
მათი სახელების მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ, ისინი არიან ზღვის სტიქიის ხარისხის და თვისებების განსახიერება, რადგან ადამიანებს არ ერჩიან და არიან მათ მიმართ დადებითად გამსჭვალულნი.
ისინი იყვნენ თეტიდას ქორწილში. ნერეიდებს ეძღვნება ორფეოსის XXIV ჰიმნი.
ნერეიდები ეწევიან იდილიურ-წყნარ ცხოვრებას ზღვის წიაღში, ერთობოდნენ მოზომილ მოძრაობებით — ხორუმი, ტალღების ტაქტში; მთვარიან კარგ ამინდებში ისინი გამოდიან სანაპიროზე ან აწყობენ მუსიკალურ შეჯიბრებებს ტრიტონებთან, ან მიწის ნიმფებთან ერთად მღერიან. მათ განსაკუთრებით თაყვანს სცემდნენ სანაპიროზე მცხოვრები ადამიანები. ეხლანდელ დღემდეც ცოტა შემორჩენილია ნერეიდების თაყვანისცემა, თუმცა საერთოდ ზღვიის სტიქიის ნიმფები არეულია ნაიადებთან.
მათ შორის განსაკუთრებით ცნობილებია:
სქოლიო
კატეგორია:ნიმფები
ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაცია
thumb|ფრენბურთის ფედერაციის ლოგო
მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, 1947 წლის 18 - 20 აპრილს პარიზში გაიმართა ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაციის (Federation Internationale de Volleyball - FIVB) დამფუძნებელი კონგრესი. დამფუნებელი ქვეყნები იყვნენ: ბრაზილია, უნგრეთი, ეგვიპტე, იტალია, ნიდერლანდები, პოლონეთი, პორტუგალია, რუმინეთი, აშშ, ურუგვაი, საფრანგეთი, ჩეხოსლოვაკია და იუგოსლავია.
ფედერაციის შტაბ-ბინა მდებარეობს ლოზანაში.
სამუაშო ენებია: ფრანგული, რუსული, ინგლისური და ესპანური.
ამჟამინდელი პრეზიდენტია ვეი ცზიჩუნი (ჩინეთი).
ფედერაციის უმაღლესო ორგანოა მსოფლიო კონგრესი, რომელიც იკრიბება ორ წელიწადში ერთხელ. კონგრესი ოთხი წლის ვადით ირჩევს პრეზიდენტს და ადმინისტრაციულ საბჭოს, რომელიც კონგრესებს შორის უძღვება ფედერაციის მუშაობას. ადმინისტრაციულ საბჭოსთან ერთად მუშაობენ კომისიები (იურიდიული, ფინანსური, პრესის, წესების, საარბიტრაჟო, ტექნიკური, სამედიცინო, განვითარების, სატელევიზიო და მასობრივი საშუალებების) და კომიტეტები (საინვენსტიციო და დისციპლინარული). გარდა ამისა შექმნილია 4 სპეციალური საბჭო - სპორტული შეჯიბრებების, პლაჟის ფრენბურთის, მსოფლიო ლიგის და მსოფლიოს დიდი პრიზის.
დღეისათვის ფედერაციის წევრია 222 ქვეყანა.
ფედერაციის უმთავრესი ტურნირებია:
პლაჟის ფრენბურთის საბჭო ატარებს
კონტინენტალური ფედერაციები და მისი წევრი ქვეყნები
{| style="width:100%; font-size:90%; background: #eee" !bgcolor=blue colspan=5| აფრიკის ფრენბურთის კონფედერაცია (Confédération Africaine de Volleyball - CAV)
ვარლაამი და იოასაფი
„ვარლაამი და იოასაფი“, „ვარლამი და იოსაფატი“ („Barlaam kai Joasaph“) — შუა საუკუნეების ბიზანტიური რომანი, ბერძნულ ენაზე მოღწეული ჰაგიოგრაფიული თხზულება. მისი სიუჟეტი ბუდა ლეგენდის სანსკრიტულ რედაქციას უკავშირდება. გადმოსცემს ინდოეთის მეფის ვაჟის იოასაფის გაქრისტიანების, ტახტზე ხელის აღებისა და თავის მოძღვართან, ვარლამთან, უდაბნოში წასვლის ამბავს. თხზულებაში ჩართულია აღმოსავლური წარმოშობის და სახარებიდან გადმოღებული იგავები, ქრისტიანული პოლემიკური დოგმატიკური ლიტერატურიდან ნასესხები ადგილები. მსუბუქი თხრობითი სტილი ოსტატურადაა შეზავებული „წმიდა მამათა“ თეოლოგიასთან. XI საუკუნეში შესრულებული ლათინური თარგმანის მეშვეობით რომანი ფართოდ გავრცელდა ევროპაში. XII საუკუნიდან მოყოლებული (სარაინდო რომანი „პარციფალი“), თვალსაჩინოა მისი გავლენა ევროპული ლიტერატურის ბევრ თხზულებასა და მწერალზე (უ. შექსპირისა და ლ. ტოლსტოის ჩათვლით).
ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაცია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საერთაშორისო სპორტული ორგანიზაციები კატეგორია:ფრენბურთი
ვარლაამი და იოასაფი
თხზულების სიუჟეტის სანსკრიტიდან ბერძნულ ენაზე მიგრაციისა და „ვარლაამი და იოასაფის“ ავტორობის საკითხი თანამედროვე ბიზანტინისტიკის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი პრობლემაა. აღიარებულია, რომ სანსკრიტიდან ბერძნულამდე არსებობდა სულ ცოტა ორი შუალედური რედაქცია — ფალაური და არაბული. არის აგრეთვე თვალსაზრისი, რომ არაბულსა და ბერძნულს შორის დგას ქართული ვერსია („სიბრძნე ბალავარისი“). ბერძნული და ლათინური ხელნაწერთა ტრადიციის კვალად, ბიზანტინისტიკაში ჯერ კიდევ პოპულარულია აზრი, რომ რომანის ავტორია იოანე დამასკელი. XI საუკუნის ბერძნული, ლათინური და ქართული ცნობები კი ავტორად ექვთიმე იბერს (ექვთიმე მთაწმიდელს) ასახელებს. ამ თვალსაზრისის მეცნიერების არგუმენტაცია 1931 წელს წარმოადგინა პ. პეეტერსმა. დღეისათვის იგი დასტურდება შემდეგი ფაქტორებით:
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიზანტიური ლიტერატურა კატეგორია:ქართული ჰაგიოგრაფია
The Cheerful Insanity of Giles, Giles and Fripp
The Cheerful Insanity of Giles, Giles and Fripp — პროექტ Giles, Giles and Fripp-ის ერთადერთი სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1968 წელს. ალბომი იყოფა ორ ნაწილად, The Saga of Rodney Toady და Just George. ალბომის აშშ გამოცემაზე განსხვავებული გამოსახულება იყო გამოტანილი.
რობერტ ფრიპის თქმით, დისკი მხოლო 500 ასლის სახით გაიყიდა.
სიმღერების სია
The Saga of Rodney Toady (რობერტ ფრიპი)
Just George (მაიკლ ჯაილზი)
სქოლიო
კატეგორია:1968 წლის ალბომები კატეგორია:რობერტ ფრიპის ალბომები კატეგორია:Deram Records-ის ალბომები კატეგორია:მაიკლ ჯაილზის ალბომები
როსის კუნძული
როსის კუნძული (Ross Island) — კუნძული ანტარქტიდაში, როსის ზღვაში. დედამიწის ერთ-ერთი სამხრეთი კუნძული.
გეოგრაფია
ფართობი — 2460 კმ². სიგრძე — 69 კმ. თითქმის მთლიანად დაფარულია თოვლითა და ყინულით. მასზე აღმართულია ანტარქტიდის უმაღლესი მწვერვალები: ერებუსი (3794 მ) და ტერორი (3230 მ). ერებუსი — ყველაზე სამხრეთი აქტიური ვულკანია დედამიწაზე. მოქცეულია როსის ტერიტორიის ფარგლებში. კუნძულის სამხრეთ დაბოლოებაზე მდებარეობს ამერიკული ანტარქტიკული სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი.
ისტორია
ანტარქტიდის რეგიონის ცნობილმა ზღვაოსანმა და მეზღვაურმა ჯეიმზ კლარკ როსმა კუნძული აღმოაჩინა 1841 წელს. მან კუნძულზე ასევე აღმოაჩინა ვულკანები და მათ თავისი გემების პატივსაცემად ერებუსი და ტერორი დაარქვა.
ტერიტორიული პრეტენზიები
როსის კუნძული, მიუხედავად 1961 წლის ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმებისა, მიეკუთვნება ეგრეთ წოდებულ როსის ტერიტორიას, რომელზეც პრეტენზიას აცხადებს ახალი ზელანდია.
მოსახლეობა
სეზონზე დამოკიდებულებით, კუნძულზე იმყოფება 200-დან 1000 ადამიანამდე. მუდმივი მოსახლეობა არ არსებობს, მაგრამ ბევრი მკვლევარი ცხოვრობს მსგავს პირობებში წელიწადზე მეტი ხნის პერიოდში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ანტარქტიდის კუნძულები
ორთოგონალური გეგმა
ორთოგონალური გეგმა (ინგლ. gridiron plan, ფრანგ. plan hippodamien) — ქალაქის დაგეგმვის მეთოდი, რომელშიც ქუჩები მართი კუთხით იკვეთება, რას ორთოგონალურ სქემას ქმნის.
XIX საუკუნიდან დღემდე
ქალაქგეგმარება ორთოგონალურად თავდაპირველად ილდეფონსო სერდამ განსაზღვრა, რომელიც მან ბარსელონას ეიხამპლეში გამოიყენა. დიდი ზომის ამერიკული ქალაქების გეგმებზე შეხედვით ნათლად ჩანს, რომ მათი ცენტრი თითქმის ყველგან ორთოგონალურია, მაშინ როცა რაც უფრო სცდებით ცენტრს, სწორხაზოვნება იკარგება და არემარე გარეუბნის ხასიათს იძენს.
აშშ-ში ორთოგონალურ სისტემას ვრცლად იყენებდნენ 60-იან წლებამდე. თუმცა 1920-იან წლებში ავტომობილის სწრაფმა გავრცელებამ ქალაქმგეგმავები პანიკაში ჩააგდო — მათი შიშით სწრაფმავალი მანქანები ქუჩებში ათასობით მცირეწლოვან ბავშვს მოკლავდა. ამისთვის მათ მოიფიქრეს ინვერტული "სუპერკვარტალის" წყობა, რომელშიც ავტომანქანების გამჭოლი მოძრაობა მინიმალური იყო, უფრო მეტიც, ისინი არტერიულ გზებზე იდევნებოდა; ავტომგზავრობის წარმომქმნელი საბინაო კომპლექსები და მაღაზიები სუპერკვარტლის განაპირას მდებარეობდა, არტერიების გასწვრივ. ეს პარადიგმა დომინირებდა 1930-60-იან წლებში, განსაკუთრებით ლოს-ანჯელესში, სადაც ამ სტილის განსაკუთრებული ნიმუშებია ლიმერტის პარკი და პანორამა-სიტი.
1960-იან წლებში გზების ინჟინრებმა და ქალაქმგეგმავებმა სრულიად უკუაგდეს ორთოგონალური გეგმა და "ქუჩების იერარქიაზე" გადაინაცვლეს. ეს სრულიად ასიმეტრიული ქუჩების განლაგება, რომელშიც საცხოვრებელი ქვედანაყოფი ხმისგამყოფი კედლით იყო შემოვლებული, სრულიად გამიჯნულია ქუჩის ქსელისგან, გარდა ერთი ან ორი შემაერთებლისა არტერიულ გზასთან. გარკვეულწილად, ეს დაბრუნება იყო შუასაუკუნეების სტილზე: კრიტიკოსთა აზრით ძლიერი მსგავსებაა თანამედროვე ამერიკულ გარეუბანსა და შუასაუკუნეების არაბულ და მავრიტანულ ქალაქებთან. ორივე შემთხვევაში, თემური დასახლება ცალ მხარეს - კლანი ან გაფართოებული ოჯახი მუსლიმანურ სამყაროში, ეკონომიკური ჰომოგენური ქვედანაყოფი თანამედროვე გარეუბანში — საკუთარ თავს ზღუდავს ფართო ურბანული სცენისგან ჩიხების გამოყენებით.
კატეგორია:ქალაქგეგმარება
ბეტი ბაკლი
ბეტი ლინ ბაკლი (Betty Buckley დ. 3 ივლისი, 1947, ბიგ-სფრინგი, ტეხასი, აშშ) — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი. ტონის ჯილდოს გამარჯვებული და ორგზის ნომინირებული ემის ჯილდოზე, ასევე ორ გრემის ჯილდოსა და Olivier Awards-ზე.
ბაკლიმ 1983 წელს მოიგო ტონის ჯილდო მიუზიკლში საუკეთესო ქალის როლის შესრულებისთვის. ბაკლიმ ითამაშა სერიალში Eight Is Enough 1977 წლიდან 1981 წლამდე, ასევე 1976 წლის ფილმში Carrie, სადაც ჰქონდა სპორტული დარბაზის მასწავლებლის მისის კოლინზის როლი.1988 წელს განაგრძო კერი უაიტის დედის, მარგარეტის როლი, ბროდვეის მუსიკალურ ვერსიაში. მის ნამუშევრებში, ასევე, შედის როლები: დიქსი სკოტი ფილმში Tender Mercies (1983), სონდრა უოკერი ფილმში Frantic (1988), ქეითი Another Woman-ში (1988) და ქალბატონი ჯონსი ფილმში The Happening (2008). მან მიიღო სატურნის ჯილდოს ნომინაცია დოქტორ კარენ ფლეტჩერის როლისთვის 2016 წელს ფილმში Split. მისი სატელევიზიო როლები მოიცავს სერიალებს Oz (2001–03) და Preacher (2018).
ადრეული წლები
ბეტი ლინ ბაკლი დაიბადა ბიგ სპრინგში, ტეხასი და გაიზარდა ფორტ უორტში, ტეხასი, ბეტი ბობის (მოცეკვავე და ჟურნალისტი) და ერნესტ ლინ ბაკლის (აშშ-ს საჰაერო ძალების გადამდგარი ლეიტენანტი პოლკოვნიკი) ოჯახში. ის მათი ოთხი შვილიდან ყველაზე უფროსია. მას ჰყავს სამი ძმა. ტეხასის ქრისტიანული უნივერსიტეტის სტუდენტობისას ის იყო Zeta Tau Alpha-ს წევრი. 1966 წელს მას "მის ფორტ უორტის" წოდება მიენიჭა და მის ტეხასის კონკურსში მეორე ადგილი დაიკავა. ბაკლი მაშინ მიიწვიეს მის ამერიკის კონკურსზე ატლანტიკ სიტიში, სადაც ის ნიჭიერმა სკაუტმა შენიშნა. 1969 წელს გაემგზავრა ნიუ-იორკში, სადაც მან მიიღო მართა ჯეფერსონის როლი.
კარიერა
ბეტი ბაკლი ცნობილი გახდა 1977–1981 წლების სატელევიზიო დრამით Eight Is Enough. იგი შეუერთდა შოუს მეორე სეზონში, როდესაც თავდაპირველი ვარსკვლავი, დიანა ჰაილანდი გარდაიცვალა პირველი სეზონის პირველი ოთხი ეპიზოდის შემდეგ, ასევე გარდაიცვალა მისი პერსონაჟი ჯოან ბრედფორდი. ბაკლი ასრულებდა ქვრივის როლს, რომელიც გახდა რვა ბავშვის დედინაცვალი
ბაკლი გამოჩნდა Carrie-ის ორიგინალურ კინოვერსიაში 1976 წელს, მისის კოლინზის როლით. 1977 წელს მან ჩაწერა სოლო სიმღერაზე "Walking in Space", ფილმში "Hairs".
მან მიიღო ორი ემის ჯილდოს ნომინაცია, როგორც საბავშვო პროგრამის საუკეთესო შემსრულებელმა NBC Special Treat - Bobby and Sarah-სა (1984) და ABC Afterschool Special - Taking a Stand -სთვის(1989).
მისი ეკრანული როლები 1980-იან წლებში მოიცავს ბრიუს ბერესფორდის ფილმს Tender Mercies, სადაც მან ითამაშა ქანთრი მუსიკის მომღერალის როლი და იმღერა Academy Award-ზე ნომინირებული სიმღერა "Over You". იგი ასევე გამოჩნდა ვუდი ალენის ფილმში „სხვა ქალი“ (1988), რომან პოლანსკის „Frantic“-ში (1988) და ლოურენსის კასდენის „Wyatt Earp“-ში (1994).
მას ასევე აქვს მონაწილეობა მიღებული უამრავ სატელევიზიო სერიალში, მათ შორის Without a Trace, Law & Order: Special Victims Unit და Monk. მან მონაწილეობა მიიღო საშობაო სპეციალურ სერიაში Remember WENN, სადაც იმღერა "You Make It Christmas". ის გამოჩნდა როგორც მარიონ ლეკი, რობერტ ლეკის დედა HBO-ს სერიალში The Pacific, რომელიც 2010 წელს გავიდა ეთერში.
ასევე 2010 წელს, იგი გამოჩნდა Melrose Place-ის მე-18 ეპიზოდში. მან ასევე მიიღო მონაწილეობა Fox-ის სერიალის The Chicago Code-ის ეპიზოდში. ის იყო მოწვეული ვარსკვლავი სერიალში Pretty Little Liars, როგორც რეგინა მარინი. 2008 წელს ბაკლიმ ითამაშა ქალბატონი ჯონსი M. Night Shyamalan-ის The Happening-ში. 2017 წელს ბაკლი იყო M. Night Shyamalan's Split-ის ერთ-ერთი ვარსკვლავი. ფილმი იყო ნომერ პირველი ფილმი სალაროებში სამი კვირის განმავლობაში.
მისი სხვა სატელევიზიო ტიტულები მოიცავს მეგის დედის როლს The Leftovers-ში და 2017-2021 წლებში ბეტი, ასევე, გამოჩნდა სერიალის Supergirl-ის ხუთ ეპიზოდში. ბაკლი ასევე მონაწილეობდა სერიალ Preacher-ის მესამე სეზონში.
სქოლიო
კატეგორია:ქალები კატეგორია:ამერიკელი ქალები საქმიანობის მიხედვით კატეგორია:დაბადებული 1947 კატეგორია:დაბადებული 3 ივლისი კატეგორია:ამერიკელი მსახიობი ქალები კატეგორია:ამერიკელი ტელემსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები
ლატიმერია
ლატიმერია (Latimeria chalumnae) — თევზი მტევანფარფლიანების ქვეკლასისა, პირველად დაიჭირეს 1938 წელს მდინარე ხალუმნის შესართავთან. აღწერა იქთიოლოგმა ჯ. ლ. სმითმა. ლატიმერია ბინადრობს ინდოეთის ოკეანეში — სამხრე-აღმოსავლეთ აფრიკასთან — კომორის კუნძულთან. მისი სხეულის სიგრძე 160 სმ, მასა 80 კგ აღწევს. აქვს მასიური, მსხვილეკლებიანი ქერცლი, კლოაკა და ნაწლავის სპირალური სარქველი. მეორეულად დაკარგული აქვს ქოანები. დედალი ლატიმერიის ორგანიზმში მწიფდება 20 კვერცხი, რომლის დიამეტრია 9 სმ, მასა — 300-350 გ. კვერცხების განაყოფიერება ორგანიზმშივე ხდება. ცოცხლადმშობია. ლატიმერიას არსებობა საინტერესოა, რადგანაც ამ ჯგუფის წარმომადგენლები ამომწყდარი ეგონათ ცარცული პერიოდიდან.
მეცნიერებს აღნიშნული სახეობის თევზი ამომწყდარი ეგონათ წარსული პერიოდიდან. მათივე განცხადებით ათეულობით მილიონი წლების მანძილზე თევზს თითქმის არ შეუცვლია თავისი იერ-სახე.
ლატიმერიის პირველი ეგზემპლარი 1938 წლის 22 დეკემბერს ქალბატონ მარჟორი კორტნი ლატიმერის მეშვეობით იპოვეს. იგი მეთევზის ცოლი იყო და ადგილობრივი მუზეუმის თანამშრომელიც იყო. სწორედ მის პატივსაცემად თევზს ლატიმერია დაერქვა. მეცნიერთათვის ლატიმერიის აღმოჩენა სასიხარულო მოულოდნელობად იქცა. მათი ვარაუდით აღნიშნული სახეობის თევზები 200-300 მილიონი წლის წინ გადაშენდნენ.
შემდგომში ლატიმერიის შესწავლით პროფესორი ჯ.სმითი დაკავდა. პირველი აღმოჩენიდან 14 წლის შემდეგ, 1952 წელს, მან ლატიმერიას კომორის კუნძულებთან მიაკვლია.შედეგად დადგინდა, რომ ლატიმერიები ძირითადად კომორის სამი კუნძულის მახლობლად ბინადრობენ. ესაა გრან-კომორი, მოხელი და ანჟუანი - ინდოეთის ოკეანეში. ხოლო პირველი დაჭერილი ეგზემპლარი შემთხვევით მოხვდა სამხრეთ აფრიკის წყლებში.
1998 წელს ცნობილი იქტიოლოგის - ერდმანის მეუღლე სულავერის ქალაქ მანადოში სეირნობდა. ადგილობრივ ბაზრობაზე მან შემთხვევით უჩვეულო თევზს მოჰკრა თვალი და ადგილობრივ მეთევზეევს მის შესახებ გამოკითხვა დაუწყო. კერძოდ კი, სად იქნა დაჭერილი აღნიშნული ერთეული. ქალმა მეუღლეს სასწრაფო შეტყობინება გაუგზავნა უჩვეულო აღმოჩენის შესახებ. როდესაც ცნობილი იქტიოლოგი ერდმანი სულავესის ესტუმრა მაშინვე შეუდგა ნაპოვნი თევზის შესწავლას. ნაციონალურმა გეოგრაგიულმა საზოგადოებამ მას გრანტიც გამოუყო, რათა კვლევებზე მუშაობა გაადვილებოდა.
1998 წლის 30 ივლისს პატარა ვულკანური წარმოშობის კუნძულ მანადოს სანაპიროსთან მკვლევართა ჯგუფმა ლატიმერიის სხვა ეგზემპლარი აღმოაჩინა.
მანადოს მახლობლად აღმოჩენილი პოპულაციის სხეულის შეფერილობა მუქი ლურჯი იყო, კომორის სანაპიროსთან აღმოჩენილი პოპულაციისგან განცხვავებით, რომელიც ყავისფერი იყო.
ლატიმერია 1992 წელს სამხრეთ მოზამბიკის ნაპირებთანაც დაიჭირეს. 1995 წელს კი მადაგასკარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. მეცნიერები თვლიან, რომ აღნიშნულ ადგილებში ლატიმერიები მოზამბიკის ძლიერი დინების მეშვეობით ხვდებიან.
თუმცა მადაგასკარის ხელისუფლება დარწმუნებულია, რომ ლატიმერია მათ სანაპიროებთანაც ბინადრობს და ამ თევზის გამოსახულება თავიანთ საფოსტო მარკაზეც მოათავსეს. ლატიმერია კომორის კუნძულების საფოსტო მარკებზეც დომინირებს.
კომორის პოპულაციიას მეცნიერები მუდმივად აკონტროლებენ. გასული საუკუნის 80-იანი წლებიდან მოყოლებული გერმანიის მაკს პლანკის ფიზიოლოგიის ინსტიტუტის თანამშრომლები ზოოლოგ ხ.ფრიკეს ხელმძღვანელობით ზღვის ფსკერზე, 200 მეტრის სიღრმეზე წყალქვეშა აპარატით ჩადიან და თითოეულ თევზს აღნიშნავენ.
დაკვირვებების შედეგად დადგინდა, რომ ლატიმერია ღამის რეჟიმში ცხოვრობს. ღამით იგი ნადირობას იწყებს და 700 მეტრის სიღრმეზე ეშვება ნადავლის მოსაპოვებლად. დღისით ლატიმერიები წყალქვეშა გამოქვაბულებში ბრუნდებიან, რომლების 150-200 მეტრის სიღრმეზე მდებარეობენ.
მეცნიერების ვარაუდით ინდონეზიის ნაპირებთან ლატიმერიის განსხვავებული პოპულაცია ბინადრობს. მათი განცხადებით ეს შესაძლოა ინდონეზიის არქიპელაგის ჩრდილოეთ და დასავლეთ ნაწილში არსებული ვულკანური კუნძულებია.
მკვლევარები ვარაუდობენ, რომ ამის მთავარი მიზეზი ბრაკონიერთა უკანონო საქმიანობაა, რომლებიც მალულად იჭერენ ლატიმერიებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:მტევანფარფლიანები
სობრემონტეს დეპარტამენტი
სობრემონტეს დეპარტამენტი (Departamento Sobremonte) — დეპარტამენტი არგენტინაში, კორდობის პროვინციაში.
არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 4 531 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 3 307 კმ²-ია.
დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სან-ფრანსისკო-დელ-ჩანიარი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კორდობის პროვინციის დეპარტამენტები
ლენონი–მაკ-კარტნი
ლენონი–მაკ-კარტნი (Lennon–McCartney) — ჯონ ლენონისა და პოლ მაკ-კარტნის, როგორც სიმღერების ავტორების შემოქმედებითი დუეტის სახელწოდება. 1962–1969 წლებში მათ ერთად დაახლოებით 180 სიმღერა შექმნეს, რომელთა უმეტესობა ჩაწერილი იქნა The Beatles-ის მიერ და შეტანილია მათ სტუდიურ ალბომებსა თუ კრებულებში. განსხვავებით მსგავსი შემოქმედებითი თანამშრომლობებისგან, ლენონიც და მაკ-კარტნიც სიმღერისა და მუსიკის ავტორები იყვნენ.
ლენონისა და მაკ-კარტნის ერთობლივმა სიმღერებმა არაერთი ქავერ-ვერსიის სახე შეიძინეს. გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნის მიხედვით, სიმღერა „Yesterday“ დღესდღეობით კვლავ სარეკორდო რაოდენობის ქავერ-ვერსიების სახით არის წარმოდგენილი.
სქოლიო
კატეგორია:ჯონ ლენონი კატეგორია:პოლ მაკ-კარტნი კატეგორია:The Beatles-ის მუსიკა კატეგორია:1962 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
ბელსკი (მელეუზის რაიონი)
ბელსკი (Бельский; Бельский) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის მელეუზის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 331 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ მელეუზიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია „მელეუზი“, რომელიც დაშორებულია 20 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (75%).
სქოლიო
კატეგორია:მელეუზის რაიონის სოფლები
ბაჰამის კუნძულები
ბაჰამის კუნძულები (Bahamas), ოფიციალურად ბაჰამის კუნძულების თანამეგობრობა (Commonwealth of the Bahamas) — ინგლისურენოვანი ქვეყანა ატლანტის ოკეანეში. მდებარეობს კუბისა და კუნძულ ჰაიტის (დომინიკელთა რესპუბლიკა და ჰაიტი) ჩრდილოეთით, ტერქსისა და კაიკოსის კუნძულების ჩრდილო-დასავლეთით, აშშ-ის შტატის, ფლორიდის სამხრეთ-აღმოსავლეთით და ფლორიდა-კისის არქიპელაგის აღმოსავლეთით. შედგება 700-ზე მეტი დიდი და მომცრო კუნძულისგან. ქვეყნის დედაქალაქია კუნძულ ნიუ-პროვიდენსზე მდებარე ნასაუ. გეოგრაფიულად, ბაჰამის კუნძულები კუბის სიახლოვეს მდებარეობს, რომელიც ისპანიოლასთან და იამაიკასთან ერთად დიდი ანტილის კუნძულებს მიეკუთვნება. ინგლისური სახელწოდება „ბაჰამები“ (Bahamas) აღნიშნავს თავად ქვეყანასა და გეოგრაფიულ ჯაჭვს, რომელსაც ის იზიარებს ტერქსისა და კაიკოსის კუნძულებთან ერთად. ვესტ-ინდოეთის კუნძულთა სამ ჯგუფს შეადგენს: ბაჰამის კუნძულები, დიდი ანტილის კუნძულები და მცირე ანტილის კუნძულები. როგორც ბაჰამის სამეფო თავდაცვის მანიფესტშია ნათქვამი, ბაჰამების ტერიტორია ოკეანის 180 000 მილ სივრცეს მოიცავს, დასავლეთიდან იწყება კი-სალ-ბენკიდან და კი-ლობოსიდან (კუბის სანაპიროსთან) და მთავრდება სან-სალვადორთან. აღსანიშნავია, რომ ბაჰამის კუნძულები იმაზე დიდია, როგორც ის ზოგიერთ წყაროშია მოხსენიებული.
კუნძულები თავდაპირველად დასახლებული იყო ლუკაიანის ხალხით, რომელიც არავაკულ ენებზე მოლაპარაკე ტაინოს ხალხის განშტოებაა. ბაჰამის კუნძულები პირველი ადგილი იყო, სადაც 1492 წელს ახალი მსოფლიოს ხმელეთზე გადავიდა ქრისტეფორე კოლუმბი. მიუხედავად იმისა, რომ ესპანელებს ბაჰამების კოლონიზაცია არასოდეს მოუხდენიათ, ადგილობრივი ლუკაიანები მათ მონებად გაჰყავდათ კუნძულ ისპანიოლაზე. კუნძულები თითქმის მთლიანად გაუდაბნოვდა 1513-1648 წლებში, როდესაც ინგლისელი კოლონისტები ბერმუდიდან კუნძულ ელიუთერაზე დასახლდნენ. მინი|მარცხნივ 1718 წელს, როდესაც ბრიტანელებმა მკაცრი ზომები მიიღეს მეკობრეობის წინააღმდეგ, ბაჰამის კუნძულები ბრიტანეთის სამეფო კოლონია გახდა. ამერიკის დამოუკიდებლობისათვის ომის შემდეგ, თავიანთ აფრიკელ მონებთან ერთად, ბაჰამის კუნძულებზე ათასობით ამერიკელი ლოიალისტი გადასახლდა, სადაც მათ პლანტაციური ეკონომიკა დააფუძნეს. მას შემდეგ, რაც 1807 წელს ბრიტანეთმა გააუქმა საერთაშორისო მონებით ვაჭრობა, სამეფო ფლოტმა კუნძულებზე ჩაასახლა მრავალი გათავისუფლებული აფრიკელი, რომლებიც არალეგალური მონათა გემებიდან დაიხსნეს. ფლორიდიდან ბაჰამის კუნძულებზე გაიქცა ათასობით ამერიკელი მონა და შავი სემინოლი, დაახლოებით 500 კი გაათავისუფლეს ამერიკული სავაჭრო გემებიდან. ბაჰამის კუნძულებზე მონობა 1834 წელს გაუქმდა. დღეისათვის, მოსახლეობის უდიდეს ნაწილს შეადგენს მონათა და გათავისუფლებულ აფრიკელთა შთამომავლობა. 1973 წელს ბაჰამები თანამეგობრობის სამეფოს ნაწილი გახდა და თავის მონარქად ჩარლზ III-ს აღიარებს.
ერთ სულ მოსახლეზე მთლიანი შიდა პროდუქტის თვალსაზრისით, ბაჰამის კუნძულები ერთ-ერთი უმდიდრესი სახელმწიფოა მთელ ამერიკაში (აშშ-ისა და კანადის შემდეგ).
სახელის ეტიმოლოგია
სახელწოდება „ბაჰამა“ მომდინარეობს ესპანური ბაჰა მარიდან (baja mar - თავთხელი ზღვა). ინგლისურში, ამ ქვეყნის სახელწოდება იმ ორი ქვეყნის სახელს შორისაა, რომლებსაც წინ არტიკლი „the“ დაერთვის. მეორე მათგანია გამბია (the Gambia).
ისტორია
250px|მინიატიურა|[[ლუკაიანები|ლუკაიანის თავის ქალა. ტაინოს ეს ხალხი ბაჰამის კუნძლების თავდაპირველი მოსახლეობა იყო.]] ახალი წელთაღრიცხვის დაახლოებით XI საუკუნეში, სამხრეთ ამერიკიდან კუბასა და კუნძულ ისპანიოლაზე მიგრირებული ტაინოს ხალხი ამჯერად სამხრეთ ბაჰამის კუნძულებზე გადასახლდა. ეს ხალხი ტაინოს ერთ–ერთი განშტოება — ლუკაიანები იყვნენ. 1492 წელს ბაჰამის კუნძულებზე ქრისტეფორე კოლუმბის მისვლისთვის, იქ დაახლოებით 30 000 ლუკაიანი სახლობდა. ახალ მსოფლიოში, კოლუმბი ხმელეთზე პირველად კუნძულ სან-სალვადორზე გადავიდა (ლუკაიანებისთვის ცნობილი, როგორც გუანაჰანი), რომელსაც ზოგიერთი მკვლევარი თანამედროვე კუნძულ სან-სალვადორთან აიგივებს. იგი ბაჰამის კუნძულების სამხრეთ–აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს.
ალტერნატიული თეორიის თანახმად, კოლუმბი პირველად გადავიდა კუნძულ სამანა-კის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. აღნიშნული თეორია ემყარება 1986 წელს National Geographic-ის მწერლისა და რეჟისორის, ჯოზეფ ჯადჯის გამოთვლებს. თუმცა, ამ თეორიას აკლია დამაჯერებელი მტკიცებულებები. იმ კუნძულზე, რომელზეც კოლუმბი პირველად გადავიდა, მან პირველი კონტაქტი დაამყარა ლუკაიანებთან, როდესაც მათ საქონელი გაუცვალა.
ესპანელები გამალებით ცდილობდნენ ისპანიოლას ლუკაიანი მოსახლეობა სამუშაო ძალად გამოეყენებინათ, რასაც თან ახლდა დაავადებების გავრცელება, რომელთა წინააღმდეგ ადგილობრივებს იმუნიტეტი არ ჰქონდათ. შესაბამისად, საკმაოდ გაიზარდა მათი სიკვდილიანობის მაჩვენებელი. ბაჰამის მოსახლეობა საგრძნობლად შემცირდა. კოლუმბის სტუმრობის შემდეგ, თან მოტანილმა ყვავილის ეპიდემიამ ტაინოს ინდიელები მთლიანად გაანადგურა, ზოგადად ბაჰამის კუნძულების მოსახლეობა კი გაანახევრა.
დიდი ხნის მანძილზე ისტორიკოსებს მიაჩნდათ, რომ ევროპელებს კუნძულების კოლონიზაცია XVII საუკუნის შუა წლებამდე არ დაუწყიათ. თუმცა, ბოლოდროინდელმა კვლევებმა აჩვენა, რომ იყო კუნძულების დასახლების მცდელობა ესპანელების, ფრანგებისა და ბრიტანელების მიერ, ისევე როგორც სხვა ინდიელების მიერ. 1648 წელს, ინგლისელი პურიტანები ბერმუდიდან, უილიამ სეილეს მეთაურობით კუნძულ ელიუთერაზე ჩასახლდნენ. ამ ხალხმა კუნძულზე პირველი მუდმივი დასახლება დააარსეს და მათვე უწოდეს ამჟამინდელი სახელი — ელიუთერა, რაც ძველბერძნული სიტყვა „თავისუფლებიდან“ მომდინარეობს. მოგვიანებით ისინი კუნძულ ნიუ-პროვიდენსზეც დასახლდნენ.
1670 წელს, ინგლისის მეფე ჩარლზ II-მ კუნძულები კაროლინის ლორდ-მესაკუთრეებს უბოძა, რომლებმაც მეფისგან ისინი ვაჭრობის, გადასახადების დაწესების, გუნერნატორთა დანიშვნისა და ადმინისტრირების უფლებით მიიღეს. 1684 წელს დედაქალაქ ჩარლზ-ტაუნს (მოგვიანებით ეწოდა ნასაუ) ესპანელი მეკობრე ხუან დე ალკონი დაესხა თავს. 1703 წელს, როდესაც მიმდინარეობდა ომი ესპანური მემკვიდრეობისათვის, ფრანგთა და ესპანელთა გაერთიანებულმა ექსპედიციამ სულ მოკლე ხანში აიღო ბაჰამის დედაქალაქი.
XVIII-XIX საუკუნეები
ამერიკის რევოლუციური ომის დროს კუნძულები ამერიკის საზღვაო ფლოტის სამიზნე გახდა, რომელსაც კომოდორი ეზეკ ჰოპკინზი ხელმძღვანელობდა. ამრიკელმა მეზღვაურებმა დედაქალაქი ნასაუ 14 დღით დაიკავეს.
1782 წელს იორკტაუნთან ბრიტანელთა მარცხის შემდეგ, ნასაუს მისადგომებთან ესპანეთის ფლოტი გამოჩნდა, რომელსაც ქალაქი ბრძოლის გარეშე ჩაბარდა. მომდევნო წელს, პარიზის ზავის საფუძველზე ესპანეთმა ბრიტანეთისგან ბაჰამის კუნძულები დაიბრუნა.
ამერიკის დამოუკიდებლობის შემდეგ, ბრიტანეთმა ნიუ-იორკიდან, ფლორიდიდან და კაროლინიდან ბაჰამის კუნძულებზე დაახლოებით 7 300 ლოიალისტი და მათი მონები ჩაასახლა, მიზანი ამ უკანასკნელთა მიერ განცდილი დანაკარგების კომპენსირება იყო. ლოიალისტებმა რამდენიმე კუნძულზე პლანტაციები გააშენეს, დედაქალაქში კი პოლიტიკურ ძალად იქცნენ. ევროპელი ამერიკელები მათ მიერვე მოყვანილ აფრო-ამერიკელებს რიცხოვნობით ბევრად აჭარბებდნენ, ეთნიკური ევროპელები კი უმცირესობად რჩებოდნენ.
1807 წელს ბრიტანეთმა მონებით ვაჭრობა გააუქმა. მომდევნო ათწლეულებში, მათ ჩაასახლეს სამეფო ფლოტის მიერ ბაჰამის კუნძულების წყლებში მოძრავი მონათა გემებიდან გათავისუფლებული ათასობით აფრიკელი მონა. ბრიტანეთის იმპერიაში მონობა საბოლოოდ 1834 წლის 1 აგვისტოს გაუქმდა.
1820-იან წლებში, ათასობით ამერიკელი მონა და შავი სემინოლი ფლორიდიდან ბაჰამებისაკენ გაიქცა და ძირითადად ანდროსის კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში ჩასახლდა, სადაც მათ სოფელი რედ-ბეისი გააშენეს. თვითმხილველთა გადმოცემით, 1823 წლის მასიური სვლის შედეგად, დაახლოებით 27 კარპაჭითა და კანოეებითი ბაჰამებისკენ 300 ადამიანი გაიქცა. ეს მოვლენა 2004 წელს უკვდავყოფილ იქნა ფლორიდის ბილ-ბაგზ-კეიპის სახელმწიფო პარკში შესაბამისი აღნიშვნის დაფის აღმართვით. ზოგიერთი მათი შთამომავალი დღემდე განაგრძობს შავი სემინოლების ტრადიციებს, რაც კალათების დაწვნასა და სავლავის გათხრის წესებში გამოიხატება.
ამერიკის შეერთებული შტატების ეროვნული პარკების სამსახური, რომელიც მართავს მონების მიერ გაყვანილ ეროვნულ მიწისქვეშა რკინიგზას, აფრიკელი ბაჰამელების მუზეუმთან და ნასაუს კვლევით ცენტრთან ერთად მუშაობს სოფელ რედ-ბეის, როგორც ამერიკელი მონების თავისუფლების ძიებასთან დაკავშირებული ძეგლის იდენტიფიცირებაზე. მუზეუმმა შეისწავლა და დოკუმენტურად დაადასტურა სამხრეთ ფლორიდიდან შავი სემინოლების გაქცევა. ის ასევე გეგმავს რედ-ბეის იმ ისტორიული ძეგლების განმარტებითი პროგრამების განცორციელებას, რომლებიც დაკავშირებულია ბაჰამებზე შავი სემინოლების ჩასახლების პერიოდთან.
1818 წელს, ლონდონის სამსახურმა მტკიცედ ბრძანა, რომ „ბაჰამის კუნძულებზე მყოფი ნებისმიერი მონა, რომელიც მოყვანილია ბრიტანეთის ვესტ-ინდოეთის მიღმა ტერიტორიებიდან, გათავისუფლებული იქნება“. ამან განაპირობა ამერიკელების კუთვნილი დაახლოებით 300 მონის გათავისუფლება 1830-1835 წლებში. 1830 წლის დეკემბერში და შემდეგ 1834 წლის თებერვალში, კუნძულ აბაკოსთან შეიპყრეს სანაპირო ზოლის მონებით ვაჭრობის კუთვნილი ორი ამერიკული გემი — Comet და Encomium. როდესაც შემპყრობლებმა გემის მეპატრონეები, მგზავრები და მონები ნასაუში წაიყვანეს, მიუხედავად ამერიკელთა პროტესტისა, საბაჟოს ოფიცრებმა მონები გადაარჩიეს და ეს უკანასკნელნი ბრიტანეთის კოლონიალურმა წარმომადგენლობამ გაათავისუფლა. Comet-ზე 165 მონა აღმოჩნდა, Encomium-ზე კი — 48. ბრიტანეთმა აშშ-ს ამ ორი შემთხვევის კომპენსაცია გადაუხადა, მაგრამ მხოლოდ საკმაოდ დიდი ხნის შემდეგ.
1835 წელს ბრიტანეთის კოლონიალურმა წარმომადგენლობამ ასევე გაათავისუფლა ბერმუდისკენ მიმავალი ამერიკული გემის Enterprise-ის 78 მონა, 1840 წელს კი კუნძულ აბაკოსთან შეპყრობილი Hermosa-ს 38 მონა. ყველაზე აღსანიშნავი შემთხვევა მოხდა 1841 წელს, როდესაც გემ Creole-ზე მონები აჯანყდნენ და ამბოხის ლიდერებმა ამერიკელებს ნასაუში წაყვანა უბრძანეს. გემზე 135 მონა იმყოფებოდა, რომლებიც ვირჯინიიდან ახალ ორლეანში მიჰყავდათ გასაყიდად. ბაჰამის ოფიციალურმა წარმომადგენლობამ 128 მონა გაათავისუფლა, რომელთაც კუნძულებზე დარჩენა გადაწყვიტეს. Creole-ის შემთხვევა მიჩნეულია „მონათა ყველაზე წარმატებულ აჯანყებად აშშ-ის ისტორიაში“.
აღნიშნული ინცინდენტების შედეგად, 1842 წლისათვის ამერიკელების კუთვნილი სულ 447 მონა გათავისუფლდა, რამაც გაზარდა დაძაბულობა აშშ-სა და დიდ ბრიტანეთს შორის, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი საერთაშორისო მონებით ვაჭრობის წინააღმდეგ პატრულირებაში თანამშრომლობდნენ. საკუთარი საშინაო მონათვაჭრობის სიმტკიცითა და მასშტაბით შეწუხებული აშშ აპროტესტებდა ბრიტანეთის კუთვნილი გემების შესვლას და ხალხის დაპატიმრებას მის კოლონიურ პორტებში, რაც საერთაშორისო ვაჭრობის პრინციპებს ეწინააღმდეგებოდა. აშშ წუხდა, რომ Creole-ის შემთხვევა, როდესაც მონებმა თავისუფლებას მიაღწიეს, მონათა აჯანყებების წამახალისებელი აღმოჩნდებოდა სხვა სავაჭრო გემებზე.
XX საუკუნე
thumb|right|upright|[[ედუარდ VIII, უინძორის ჰერცოგი და ბაჰამის კუნძულების გუბერნატორი 1940-1945 წლებში.]] 1940 წლის აგვისტოში, ტახტიდან გადადგომის შემდეგ, უინძორის ჰერცოგი ედუარდ VIII ბაჰამის გუბერნატორად დაინიშნა, რომელიც კუნძულებზე ცოლთან, ოულის სიმპსონთან ერთად ჩავიდა. მიუხედავად არამყარი პოზიციისა გუბერნატორის ოფისში, „ისინი ცდილობდნენ შეექმნათ საუკეთესო ცუდ სიტუაციაში“. იგი თავის პოსტს დიდად არ გაუტაცია და კუნძულებს ახასიათებდა როგორც „ბრიტანეთის მესამე ხარისხის კოლონიას“.
1940 წლის 29 ოქტომბერს მან ადგილობრივი პატარა პარლამენტი გახსნა. ნოემბერში წყვილი უენერ–გრენის იახტით სხვა „გარე კუნძლებს“ ესტუმრა, რამაც გარკვეული დავა წარმოშვა. ბრიტანეთის საგარეო ოფისს აღნიშნულ მოგზაურობასთან დაკავშირებით სასტიკი თავის მართლება მოუხდა, რადგან აშშ–ის ინტელიგენციის მიერ უენერ–გრინი შეცდომით მიჩნეულ იქნა ნაცისტური გერმანიის სარდალ ჰერმან გერინგის მეგობრად.
ჰერცოგმა კუნძულებზე სიღარიბის აღმოსაფხვრელად სასტიკი ბრძოლა გააჩაღა. 1991 წელს ფილიპ ზიეგლერის მიერ შედგენილ ბიოგრაფიაში იგი დახასიათებულია როგორც ბაჰამელებისა და ზოგადად მთელი იმპერიის არათეთრკანიანი ხალხების მოძულე. 1942 წლის ივნისში, ჰერცოგმა შეუპოვრობა გამოიჩინა ნასაუს სამოქალაქო ამბოხის ჩახშობაში. როგორც ზიეგლერი აღნიშნავს, ჰერცოგს დიდ პრობლემებს უქმნიდნენ კომუნისტები და ცენტრალურ ევროპელ ებრაელთა შთამომავლები, რომელთაც საიდუმლო სამსახურები ჰქონდათ.
1945 წლის 16 მარტს ჰერცოგი თანამდებობიდან გადადგა.
II მსოფლიო ომის შემდგომი პერიოდი
thumb|მონუმენტი სერ როლანდ სიმონეტის პარკის შესასვლელთან, კუნძულ ელიუთერის ჩრდილოეთ ნაწილში. ეძღვნება ბაჰამის კუნძულების პირველ პრემიერს [[როლანდ თეოდორ სიმონეტი|სერ როლანდ სიმონეტს.]] თანამედროვე პოლიტიკური განვითარება მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ დაიწყო. პირველი პოლიტიკური პარტიები 1950-იან წლებში ჩამოყალიბდა. 1964 წელს ბრიტანეთის პარლამენტმა კუნძულები შიდა თვითმმართველ ძალაუფლებად აღიარა, რომლის პირველი პრემიერი იყო სერ როლანდ სიმონეტი გაერთიანებული ბაჰამური პარტიიდან.
1965 წელს, ნაწილობრივ ნასაუში გადაიღეს ჯეიმზ ბონდის მეოთხე ფილმი „სფერული ელვა“. ამავე წელს, კუნძულ ნიუ-პროვიდენსსა და პარადაისზე გადაიღეს The Beatles-ს ფილმის „მიშველე!“ სცენები.