cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
მსხლების ეკლესია
ძეგლი წარმოადგენს ჯავის მუნიციპალიტეტისთვის დამახასიათებელ გუმბათოვან ეკლესიას. ნაგებია შირიმით, ფლეთილი და რიყის ქვით, ასევე, ქართული აგურით. აბსიდი შვერილწახნაგოვანია. ჩრდილოეთით, დასავლეთით და სამხრეთით მოკლე მკლავებში გაჭრილია თითო კარი. ეკლესიაზე სამი მხრიდან მიდგმული იყო კარიბჭე, რომელთაგან მხოლოდ დასავლეთისაა სრული სახით შემორჩენილი. მასზე, ქართული აგურით ნაშენი სამრეკლოა აღმართული. სამრეკლო ოთხფერდა თუნუქის სახურავითაა გადახურული. ეკლესიის გუმბათი ჩაქცეულია, ყელიც ნაწილობრივ დანგრეულია. მის რვაწახნაგში ოთხი სარკმელია. ინტერიერში შელესილობის კვალი მხოლოდ ფრაგმენტულად შემორჩა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
თორთომის ციხე
300px|მინი თორთომის ციხე (თურქულ წყაროებში თორთუმი, ევროპულ წყაროებში კორკონი) — არქიტექტურული ძეგლი ისტორიულ ტაოში (ამჟამად თურქეთის ტერიტორიაზე), მდინარე ოლთისისწყლის მარცხენა შენაკადის, — თორთომისწყლის სათავეებთან. ჯერ კიდევ XX საუკუნის დასაწყისში თორთომის ციხე კარგად ყოფილა შემონახული და, როგორც ექვთიმე თაყაიშვილი შენიშნავს, ძლიერ წააგავდა გორის ციხეს.
თორთომის ციხე დიდი და კარგად გამაგრებული სიმაგრე ყოფილა. თურქების დახასიათებით: თორთომის შიდაციხეში სხვადასხვა საფორტიფიკაციო ნაგებობასთან ერთად განლაგებული ყოფილა საცხოვრებელი სახლები და ეკლესია, რომლის ნანგრევები დღემდეა შემორჩენილი. ოსმალთა დაპყრობების შემდეგ თორთომის ციხეში სულთან სულეიმანის ჯამეც გაჩნდა. ციხის ქვედა გარეუბანში შვიდასამდე კეთილმოწყობილი ნაგებობა მდგარა. ქალაქს ჰქონდა აბანოები, ფუნდუკები, დუქნები. აქვე ყოფილა მარილის საბაჟოც. საცხოვრებელ სახლებს გარს ერტყა ბაღ-ვენახები. თორთომის ციხე ტაოს ერთ-ერთი თემის – თორთომის – ადმინისტრაციული ცენტრი იყო. დროთა განმავლობაში მას სხვადასხვა ფეოდალური საგვარეულო ფლობდა, მ. შ. ფანასკერტელები, ჯაყელები. XVI საუკუნის დასაწყისში ციხეს დაეუფლნენ ჯაყელთა ვასალები, ქურცინა და მისი შვილები. ამავე საუკუნის შუა წლებში მას განაგებდა ვინმე როსტომი. თორთომის ციხეს უაღრესად დიდი სამხედრო-სტრატეგიული მნიშვნელობა ჰქონდა, რადგან მცირე აზიიდან საქართველოში შემომავალ უმთავრეს გზებს იცავდა. ციხის მდებარეობა საშუალებას აძლევდა მეციხოვნეებს გამკლავებოდნენ მოწინააღმდეგის ჭარბ ძალასაც (მაგ., ციხესთანთან თაყა ფანასკერტელმა დაამარცხა შემოსული თურქმანი დამპყრობლები). ეს გარემოება მტერმაც კარგად იცოდა და საქართველოში დასამკვიდრებლად ამ ციხის აღებასაც ცდილობდა. XI საუკუნეში ციხეში ბიზანტიური გარნიზონი იდგა, მოგვიანებით კი, XIV–XV საუკუნეებში, ციხე თემურლენგისა და უზუნ-ჰასანის ჯარისკაცებს ეპყრათ. მაგრამ მტრის ყოველი ასეთი წარმატება ეპიზოდური ხასიათისა იყო. 1549 წელს, ერთკვირიანი ბრძოლის შემდეგ, თორთუმის ციხე ოსმალებმა აიღეს და იგი თორთომის სანჯაყის ადმინისტრაციულ ცენტრად გამოცხადდა.
შევარდნის მაცხოვრის ეკლესია
შევარდნის მაცხოვრის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს სოფელ შევარდნის თავში, მთის ფერდობზე. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით.
ეკლესია დარბაზულია (4,3x3,9 მ), ნაგებია ფიქლის მოზრდილი ქვებით, შესასვლელი სამხრეთიდანაა. აღმოსავლეთ კედელში ორი ნიშია, ერთ-ერთში მცირე სარკმელია გაჭრილი. ერთი ნიში ჩრდილოეთ კედელშია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ფიქლის თხელი ქვებით. გადახურვა ბრტყელია. შენობას გარედან თუნუქის ორფერდა სახურავი აქვს.
ეკლესიის დასავლეთით, სამიოდე მეტრზე, ხელოვნურად შექმნილ ბაქანზე, დგას ბაზალტის მოზრდილი ქვებით ნაგები კუბური ფორმის სამრეკლო, რომელსაც სამი შესასვლელი ქონია — აღმოსავლეთიდან, სამხრეთიდან (ამოშენებულია სანახევროდ) და დასავლეთიდან (ამოქოლილია). ჩრდილოეთ კედელში, შიგნით, მოზრდილი ნიშია. სამრეკლოს ცენტრში დგას ხის სვეტი, მასზე გადადებულია ზარის ჩამოსაკიდებელი ძელი. კედლებზე ალაგ-ალაგ შემორჩენილია შელესილობის კვალი. სამრეკლო გადახურულია ოთხფერდა სახურავით. სახურავის წვერზე, ქვის ბალიშზე აღმართულია ქვისავე ჯვარი, რომელზეც რუსული წარწერის კვალი შეიმჩნევა. ეკლესიის ტერიტორია შემოსაზღვრულია დაბალი გალავნით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სან-ჟოზე-დუ-ალეგრი
სან-ჟოზე-დუ-ალეგრი (São José do Alegre) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 851 მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სანტა-რიტა-დუ-საპუკაის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ვახტანგ გოილაძე
ვახტანგ გოილაძე (დ. 11 მარტი, 1938, ყვიბისი, ბორჯომის რაიონი) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი.
1966-1976 წლებში იყო ქართული საბჭოთა ენციკლოპედიის სპეციალური სამეცნიერო რედაქტორი.
სადოქტორო დისერტაციის თემა – „ქართლის სამეფო III ს. 50-იანი წლების დასასრულამდე (ურთიერთობა სასანიანთა ირანთან და რომ-ბიზანტიასთან)“, დაიცვა 1998 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:დაბადებული 11 მარტი კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:გოილაძეები
კობეთის ეკლესია-კოშკი
კობეთის ეკლესია-კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ონის მუნიციპალიტეტის სოფელ კობეთში, მიდამოები ყეფსელთა. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ნაგებობა ძლიერაა დაზიანებული. შემორჩენილია ჩრდილოეთ და დასავლეთ კედლების ფრაგმენტები სამი სართულის დონეზე. მეორე სართულის დასავლეთ კედელში გაჭრილია გარედან შეისრულთაღოვანი და შიგნიდან არქიტრავული შესასვლელი. კოშკი ნაგებია ფლეთილი ქვით დუღაბზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ალგიზი
რუნული პოემა
მხოლოდ ანგლოსაქსური რუნული პოემა აღწერს ალგიზს (Eolh):
სქოლიო
კატეგორია:რუნები
ჰენრი ბაუერსი
ჰენრი რობერტსონ ბაუერსი (Henry Robertson Bowers; დ. 29 ივლისი, 1883 — გ. 29 მარტი, 1912) — ინდოეთის სამეფო სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ლეიტენანტი, პოლარეთის მკვლევარი. იყო წევრი ტერა-ნოვას ექსპედიციისა, რომელსაც ხელმძღვანელობდა რობერტ სკოტი. იგი სკოტმა აირჩია და საპოლუსო პარტიის შემადგენლობაში შეიყვანა, რომელიც შედგებოდა ხუთი ადამიანისგან და რომელსაც უნდა მიეღწია სამხრეთ პოლუსამდე. ექსპედიციის წევრებმა მიზანს მიაღწიეს 1912 წლის 17 იანვარს, თუმცა რუალ ამუნდსენის გუნდზე 34 დღით გვიან. უკან დაბრუნებისას, როსის შელფურ მყინვარზე გადასვლის დროს, ბაუერსი, თავის ორ უკანასკნელ მეგზურთან ერთად, გარდაიცვალა სიცივისგან, შიმშილისა და ფიზიკური გამოფიტვისგან. მათ 11 მილი დააკლდათ უახლოეს ბანაკამდე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოლარეთის მკვლევრები კატეგორია:დაბადებული 29 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1883 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1912
ვისოკა (მთა)
ვისოკა (Vysoká) — მწვერვალი სლოვაკეთში. ადმინისტრაციულად მოქცეულია პრეშოვის მხარის ტერიტორიაზე. მდებარეობს მაღალ ტატრებში. სიმაღლე 2547,2 მ. პირველად ავიდნენ 1874 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სლოვაკეთის მთები
ტაგანროგის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია
ტაგანროგის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია (Никольская церковь) — ყოფილი მართლმადიდებლური ეკლესია ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია.
ეკლესიის მისამართი: რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ქ. ტაგანროგი, მდებარეობდა ჩეხოვის № 49/27-ში მდებარე თანამედროვე სახლის ადგილზე.
ისტორია
საბავშვო სახლი გაიხსნა 1851 წლის 6 დეკემბერს ვაჭარ სარის სახლში და ეწოდა წმინდა ნიკოლოზის სახელი. ვაჭარმა სარიმ საკუთარი სახლი შესწირა საბავშვო სახლს. ბავშვთა სახლის რწმუნებული იყო თავად ლივენის ცოლი ე. ლივენი, მოგვიანებით კი ე. ლაკიერი. საბავშვოს სახლი მოითვლიდა 40 ბავშვს, რომელთა ასაკიც 4-დან 7 წლამდე იყო. საბავშვო სახლის აშენებაში მონაწილეობა მიიღეს ტაგანროგის იმდროინდელმა ცნობილმა ადამიანებმა: იოანე სებოვმა, ქალაქის თავმა კობილინმა, ვარვაციმ, ავერინომ, ხალიბოვმა და სხვა.
საბჭოთა ხელისუფლების პერიოდში ეკლესია დახურეს საბავშვო სახლი გადააკეთეს საცხოვრებელ სახლად.
ტაგანროგის გერმანული ოკუპაციის პერიოდში ბავშვთა სახლში მოხდა გახმაურებული ლეპეტიხის ტრაგედია, როდესაც ბავშვებს იყენებდნენ დონორებად დაჭრილი გერმანელი ჯარისკაცებისათვის, რომლებსაც ბევრი სისხლი ჰქონდათ დაკარგული.
1950-იან წლებში ბავშვთა სახლი დაანგრიეს და მის ფუნდამენტზე ააშენეს ოთხსართულიანი სახლი მაღაზიით. შენობაში მოსახლეობა შეასახლეს 1956 წელს. ამჟამად აღნიშნული სახლის ბინები განეკუთვნება ელიტური საცხოვრებლის რიგებს.
სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
თევდორე მღვდლის ქუჩა
თევდორე მღვდლის ქუჩა —  ქუჩა თბილისში, დიდუბის რაიონში (დიდუბე). თამარ მეფის გამზირიდან სპირიდონ კედიას ქუჩამდე. ყოფილი სერგო ორჯონიკიძის ქუჩის მონაკვეთი. წარმოიქმნა XIX საუკუნის II ნახევარში. 1922-მდე ანდრიას ქუჩა ერქვა (დატანილია თბილისის 1876 წლის გეგმაზე), შემდეგ — სერგო ორჯონიკიძის, 1930 წელს კარლ მარქსის სახელი დაერქვა, შემდეგ  — ისევ ორჯონიკიძის. 1990 წელს ორჯონიკიძის ქუჩის ერთ მონაკვეთს თევდორე მღვდლის სახელი ეწოდა, მეორეს — გიორგი ჩუბინაშვილისა.
ქუჩაზეა შპს საქართველოს რკინიგზის ცენტრალური კლინიკური საავადმყოფო, სააქციო საზოგადოება „ბავშვთა სამყარო“. შემონახულია XIX საუკუნის დასასრულს საცხოვრებელი სახლები. ქუცაზე დგას ეგნატე ფიფიას ბიუსტი (მოქანდაკე კ. მერაბიშვილი. არქიტექტორი გ. ჯაფარიძე). აქვს 2 ჩიხი (I ჩიხი — ყოეფილი ორჯონიკიძის გასასვლელი, შემდეგ — ორჯონიკიძის ჩიხი, II ჩიხი  — ყოფილი ოზურგეთის ჩიხი, შემდეგ — ორჯონიკიძის  II ჩიხი).
არსებობს მოსაზრება, რომ ქუჩა 1922 წლამდე ატარებდა ერასტი ანდრეევსკის სახელს
ლიტერატურა
კატეგორია:დიდუბის რაიონის ქუჩები
კომანჩეს ოლქი (ტეხასი)
კომანჩეს ოლქი (Comanche County) — ოლქი აშშ-ში, ტეხასის შტატში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქ. კომანჩე. შეიქმნა 1856 წელს. ოლქის ფართობია კმ². 2010 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს კაცს.
სქოლიო
კატეგორია:ტეხასის ოლქები
ჩიღო
ჩიღო — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში, ომალოს თემში. მდებარეობს სოფელ ომალოდან 7-8 კილომეტრში, მდინარე პირიქითი ალაზნის მარცხენა ნაპირზე, მდინარის ნაპირიდან მაღლა მთაზე დაახლოებით 500 მეტრში.
დემოგრაფია
XX საუკუნის 20-იან წლებში ჯერ კიდევ ცხოვრობდა 32 კომლი (მოსახლეობის რაოდენობა 147). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში 2 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ინტერნეტ უსაფრთხოება
ინფორმაციული ტექნოლოგიების უშიშროება ან ინფორმაციული თავდაცვა ასევე ინტერნეტ უსაფრთხოება (Internet security) არსებობს ორი სახის ქსელის დაცვა: ქსელის ინფრასტრუქტურის და ინფორმაციის. ქსელის ინფრასტრუქტურის დაცვა -მოწყობილობების ფიზიკური დაცვაა. ინფორმაციის დაცვა - პაკეტების დაცვაა. უსაფრთხოების ზომებია: ქსელის უსაფრთხოების 3 მოთხოვნა:
კოდიბინის კოშკი
კოდიბინის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ კოდობინაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ფლეთილი ქვით ნაგები კოშკი შემორჩენილია ხუთი სართულის დონეზე. ჩრდილო-დასავლეთი კუთხე მთლიანად დანგრეულია. პირველი სართული ამოვსებულია მიწით და ქვით. მეორე სართულის აღმოსავლეთ კედელში მოწყობილია თაღოვანი შესასვლელი, ხოლო ჩრდილოეთ კედელში გაჭრილია არქიტრავული სათოფური.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის კოშკები
მსხლების ციხე
მსხლების ციხე — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ მსხლებში, ადგილი ხუმსართა. აგებულია შუა საუკუნეებში.
ციხე მთლიანად დანგრეულია. შემორჩა მხოლოდ კოშკის ნანგრევი და გალავნის ნაშთი. ნაგები დიდი ზომის ყოფილა, ფლეთილი ქვით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
სოვილო
სოვილო ან სოულუ, ზოგჯერ გამოიყენება ვარიანტები სოულა, სულა (ძველისლ. ᛊ — „მზე“) — ძველი გერმანული ანბანის მეთექვსმეტე რუნა.
რუნის სახელწოდება მოდის სიტყვიდან „მზე“.
სქოლიო
კატეგორია:რუნები
ჭუპრი
მინი|
ჭუპრი — მწერების განვითარების შუალედური სტადია მეტამორფოზის დროს. ჭუპრის სტადიაში მწერი უძრავია, არ იკვებება, მასში მიმდინარეობს ინტენსიური შინაგანი გარდაქმნა, რის შედეგადაც მწერი მატლიდან იმაგოდ გარდაიქმნება.
180px|მარჯვნივ|
არსებობს ჭუპრის 3 ფორმა:
ჭუპრის შინაგანი ცვლილებები 2 პროცესად იყოფა: მატლის ქსოვილისა და ორგანოთა დაშლა და ზრდასრული მწერის ახალი ქსოვილებისა და ორგანოების წარმოქმნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგიური განვითარება კატეგორია:ენტომოლოგია
დარა (მთა)
დარა  (Dara) — მთა რუმინეთში, კარპატებში. ადმინისტრაციულად მოქცეულია სიბიუს ჟუდეცის ტერიტორიაზე. მდებარეობს ცენტრალურ რუმინეთში, სამხრეთ კარპატებში, ფეგერაშის მასივზე. სიმაღლე 2501 მ. დარა სიმაღლით რუმინეთის მთებს შორის მე-14 ადგილზეა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის მთები
კროზის ჯუარის ნეკლესიარი
კროზის ჯუარის ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ კროზაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
დღეისთვის დარბაზული ეკლესიის მხოლოდ ნაშთია შემორჩენილი, შედეგად წყობა არ ჩანს. ყრია ფლეთილი და რიყის ქვები.
ნაეკლესიარის აზომვა ვერ ხერხდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
თოხთამიში
თოხთამიში (Туктамыш хан; გ. 1406) — ოქროს ურდოს ხანი 1380-1395 წლებში, ტიუმენის სახანოს ხანი 1400-1406 წლებში. ჯუჩის, ჩინგიზ-ყაენის უფროსი შვილის, შთამომავალი.
ხელისუფლებაში მოსვლა
მინი|მარცხნივ|თოხთამიშის სამფლობელო. თოხთამიში იყო მანგიშლაყის მმართველის, ოღლან ტუი-ხოჯას შვილი. მას შემდეგ, რაც ტუი-ხოჯა სიკვდილით დასაჯეს ურუს-ხანის ბრძანებით, ახალგაზრდა თოხთამიში 1376 წელს გაიქცა სამარყანდში, მავერანაჰრის მმართველ თემურლენგთან. 1377 წელს ახალგაზრდა ხანი თემურლენგის მხარდაჭერით შეუდგა ოქროს ურდოს დაპყრობას, მაგრამ პირველივე ბრძოლის შემდეგ, მიუხედავად იმისა, რომ მოკლეს უფლისწული ყუთლუღ-ბუღა, თოხთამიში დამარცხდა და გაიქცა თემურლენგთან. მალევე თოხთამიში უფრო ძლიერი არმიით შეიჭრა ოქროს ურდოში, ამჯერადაც დამარცხდა ურუს-ხანის მეორე შვილთან, თოქთაქიასთან. თოხთამიშმა კვლავ თემურლენგს შეაფარა თავი. ურუს-ხანმა თემურლენგს ომის მუქარის ქვეშ მოსთხოვა თოხთამიშის გადაცემა, რაზედაც უარი მიიღო და თავად დაიწყო მზადება ოქროს ურდოს წინააღმდეგ ლაშქრობისათვის. თემურლენგი შეიჭრა ოქროს ურდოში, თუმცა მკაცრი ზამთრის გამო ურდოს დაპყრობა თემურლენგმა გაზაფხულამდე გადადო. მომდევნო წელს გადამწყვეტი ბრძოლები არ მომხდარა, რადგან ურუს-ხანი მოულოდნელად გარდაიცვალა.
1378 წლის გაზაფხულზე, მას შემდეგ რაც დაეცა ურდოს აღმოსავლეთი, თოხთამიში შეიჭრა დასავლეთ ნაწილში, რომელსაც აკონტროლებდა ბეგლარბეგი მამაი. 1380 წელს თოხთამიშმა დაიპყრო თითქმის მეთელი ოქროს ურდო აზოვის ზღვამდე, მათ შორის დედაქალაქი – სარაი-ბერქე.
კულიკოვოს ბრძოლის შემდეგ, თემურლენგის დახმარებით თოხთამიშმა დაიკავა ერთიანი ოქროს ურდოს ტახტი, მოკლა ბეგლარბეგი მამაი და რუს თავადებს გაუგზავნა ელჩები, რათა შეეტყობინებინა თავისი გამეფება. თავადებმა პატივით მიიღეს ელჩები და საჩუქრები გაუგზავნეს ახალ ხანს. თუმცა მოსკოვის დიდმა თავადმა დიმიტრი დონელმა არ ჩათვალა საჭიროდ ხლებოდა ახალ ხანს, რათა მიეღო დასტური მისი ხელიდან დიდი სათავადოს სამართავად.
მოსკოვში ლაშქრობა
1382 წელს თოხთამიშმა დაიწყო მოსკოვზე ლაშქრობა. ნიჟნი-ნოვგოროდის თავადმა დიმიტრიმ სამთავროს გადარჩენის მიზნით მას გაუგზავნა შვილები ვასილი და სიმეონი. რიაზანის მთავარმა ოლეგმა, რომელიც იმავე მოტივებით ხელმძღვანელობდა თოხთამიშს ფონი მიუთითა მდინარე ოკაზე. დიმიტრი დონელი და ვლადიმირ მამაცი გაემგზავრნენ შესაბამისად კოსტრომაში და ვოლოკოლამსკში ჯარის შეგროვების მიზნით. მიტროპოლიტმა კიპრიანიმ თავი შეაფარა ტვერს. ტვერის თავადმა მიხეილმა თოხთამიშს ელჩი გაუგზავნა და მორჩილება გამოუცხადა.
როდესაც თოხთამიშმა აიღო სერპუხოვი, მოსკოველებმა დახმარებისათვის მიმართეს ლიტვის მთავარ ოსტეის. 1382 წლის 24 აგვისტოს თოხთამიში მოსკოვს მიადგა. ორი დღის მანძილზე მოსკოველები და ლიტველები მედგრად იცავდნენ ქალაქს. თოხთამიშმა მოსკოვი აიღო ეშმაკობით, მათ მიუგზავნა ნიჟნი-ნოვგოროდელი თავადები ვასილი და სემიონი, რომლებმაც ფიცის ქვეშ დადეს პირობა, რომ თოხთამიში მათ არაფერს დაუშავებდა თუ დანებდებოდნენ. 26 აგვისტოს მოსკოვი დანებდა. მიცემული პირობა არ შესრულებულა: უამრავი ადამიანი დაიღუპა, ქალაქი კი გაძარცვეს. ამის შემდეგ თათრებმა აიღეს პერეიასლავლი, ვლადიმირი, იურევი, ზვენიგოროდი, მოჟაისკი და სხვა მოსკოვის გარშემო მდებარე ქალაქები.
ბრძოლა თემურლენგთან
თათრებმა კიდევ რამდენიმეჯერ მოაწყვეს პატარ-პატარა თავდასხმები რუსულ მიწაზე, გაძარცვეს რიაზანი, ვიატკა, მაგრამ სერიოზული ლაშქრობა მოსკოვის წინააღმდეგ თოხთამიშმა ვერ მოახერხა, რადგან სწორედ ამ პერიოდში ჩაება იგი ბრძოლაში თემურლენგის წინააღმდეგ, რომლის წყალობით ავიდა ტახტზე. ეშინოდა რა ამიერკავკასიის და დასავლეთ ირანის გადასვლისა მოწინააღმდეგის  ძალაუფლიბის ქვეშ, თოხთამიში შეიჭრა ამ რეგიონში 1385 წელს. დაიკავა თავრიზი დააყაჩაღა და მდიდარი ნადავლით უკან დაიხია, 90 000 ტყვეს შორის იყო პოეტი ქამალ ხოჯენდი. 1390 წელს თემურლენგმა ურდოს ხანს მიაყენა ორი სასტიკი დამარცხება მდინარე კონდურჩზე (1391 წ.) და მდინარე  თერგზე (1395 წ.), რომლის შემდეგ თოხთამიშმა დაკარგა რა ტახტი იძულებული გახდა გაემართა მუდმივი ბრძოლები თემურლენგის მიერ დანიშნულ ხანებთან. დამარცხების შემდეგ, როგორც ჩანს, თოხთამიშმა მოკლე დროით შეძლო დაეპყრო ხელისუფლება ტიუმენის სახანოში.
ბრძოლა ედიგეისთან
მალე ოქროს ურდოს ტახტზე უძლიერესი ემირის ედიგეის მეშვეობით დამკვიდრდა თემურ-ყუთლუღი, მან  დაამარცხა  თოხთამიში, რომელიც ამის შემდეგ ოჯახთან ერთად გაიქცა კიევში ლიტვის დიდ მთავარ ვიტოვტთან. თოხთამიში ვიტოვტმა კარგად მიიღო, რადგან უკანასკნელს სურდა მისი გამოყენება ურდოში თავისი პოლიტიკური გავლენის გაძლიერებისათვის. ვიტოვტმა დაიწყო მასშტაბური ლაშქრობის მომზადება  თათართა წინააღმდეგ, თოხთამიშის ოქროს ურდოს ტახტზე დაბრუნების მიზნით. თოხთამიშმა რამდენიმე ათასკაციანი რაზმით მიიღო მონაწილეობა ლაშქრობაში. 1399 წელს ლაშქრობის დროს ვიტოვტმა განალაგა ბანაკი მდინარე ვორსკლაზე, თემურ-ყუთლუღს შეეშინდა მრავალრიცხოვანი მოწინააღმდეგისა და ითხოვა ზავი. ამ დროს მდინარესთან მიუსწრო ედიგეიმ თავის ჯართან ერთად. მან ჩაშალა მოლაპარაკება და დაარწმუნა თემურ-ყუთლუღი გაეგრძელებინა ბრძოლა. ედიგეის მეთაურობით ურდოს ჯარმა ვიტოვტს მიაყენა გამანადგურებელი დამარცხება.
თოხთამიშმა საბოლოოდ თითქოს დაკარგა პოლიტიკური გავლენა, მაგრამ ბოლო წლებში გადაიხარა სამშვიდობოდ თემურლენგისაკენ, რომელსაც ელჩიც კი გაუგზავნა. ამიტომ ედიგეიმ ამ გამარჯვების შემდეგ არ მოასვენა თოხთამიში და ხანგრძლივი დროის მანძილზე გარდამავალი წარმატებით ებრძოდა მას. თემურლენგი გარდაიცვალა 1405 წელს, თოხთამიში კი ედიგეისთან და ჩოკრესთან 16-ე ბრძოლაში საბოლოოდ დაამარცხეს და მოკლეს. 1406 წლისათვის არხანგელოქალაქის მემატიანე (შედის უსტიუჟის მატიანეთა კრებულში) გვამცნობს:
სქოლიო
კატეგორია:ოქროს ურდოს ხანები კატეგორია:გარდაცვლილი 1406
სან-სებასტიან-და-ბელა-ვისტა
სან-სებასტიან-და-ბელა-ვისტა (São Sebastião da Bela Vista) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 860 მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სანტა-რიტა-დუ-საპუკაის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 948 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 29.6 კმ²-ზე. ფართობი 167 157 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ავთანდილ გელაძე
ავთანდილ გელაძე (დ. 28 იანვარი, 1956, სოფელი უდე, ადიგენის რაიონი — გ. 23 იანვარი, 2023) — ქართველი პედაგოგი, პოლიტიკოსი, ფიზიკოსი.
1978 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტი ფიზიკოს-ჰიდროდინამიკოსის სპეციალობით. 1978-1979 წლებში იყო ინჟინერი. 1979-1982 წლებში — რვაწლიანი და საშუალო სკოლების დირექტორი. 1982-1985 წლებში იყო ადიგენის რაიკომის ინსტრუქტორი. 1985-1991 წლებში იყო ადიგენის რაიონული კომიტეტის თავმჯდომარე, ადიგენის რაიონის გამგებლის მოადგილე.1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ადიგენის მაჟორიტარი), გარემოს დაცვის კომისიის წევრი, პრივატიზაციის ქვეკომისიის თავმჯდომარე. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“, საპროცესორო საკითხთა და წესების კომიტეტის ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე, გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 28 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1956 კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:გარდაცვლილი 23 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2023
100 (რიცხვი)
ასი — მეასე ნატურალური რიცხვი. არის ოთხმოცდაცხრამეტის მომდევნო და ას ერთის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 100. 100 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ასი“ მარტივი შედგენილობისაა.
საინტერესო ფაქტები
100 არის ათის კვადრატი (იწერება, როგორც 10²). სი თავსართებიდან შეესაბამება ჰექტო....
100 ასევე პროცენტის საფუძველია (per cent ლათინურად ნიშნავს „ერთი ასზეს“), 100% აღნიშნავს მთელ ერთობლიობას.
ასი არის პირველი ცხრა მარტივი რიცხვის ჯამი, ასევე წყვილი მარტივი რიცხვების ჯამი. მაგალითად: 3 + 97, 11 + 89, 17 + 83, 29 + 71, 41 + 59, და 47 + 53. 100 არის პირველი ოთხი ციფრის კუბების ჯამი (100 = 1³ + 2³ + 3³ + 4³). ეს დაკავშირებულია ნიკომაჩის თეორიას, რომლის მიხედვითაც 100 = 102 = (1 + 2 + 3 + 4)2.
26 + 62 = 100, აქედან გამომდინარე 100 არის ლეილანდის რიცხვი.
სხვა ფაქტები
მინი|მარცხნივ|ქართული 100 ლარიანი [[შოთა რუსთაველის გამოსახულებით.]] 100 არის:
სქოლიო
კატეგორია:რიცხვები
ლეთის კოშკი
ლეთის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ონის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლეთაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ფლეთილი ქვით ნაშენი კოშკი საგრძნობლად არის დაზიანებული. სამხრეთი კედელი მთლიანად დანგრეულია. დანარჩენი კედლები შემორჩენილია ხუთი სართულის დონეზე. პირველი სართული ქვითა და ღორღითაა ამოვსებული. მეორე სართულის დასავლეთ კედელში გაჭრილია შეისრულთაღოვანი შესასვლელი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ონის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ულუმპია ბატონიშვილი
ულუმპია ბატონიშვილი — ბაგრატ V-ის ასული მეორე მეუღლის, ანა კომნენოსისგან. გათხოვილი იყო სამეფოს ამირეჯიბზე, კახაბერ ჩიჯავაძეზე. შემორჩენილია მისი საბუთი (1399/1405), რომლითაც უკვე გარდაცვლილი მეუღლის მოსახსენებელ აღაპს ნიშნავს. დოკუმენტში ნათქვამია:
ულუმპია ბატონიშვილს ჰყავდა ვაჟი, საზვერელ ჩიჯავაძე. მეუღლის გარდაცვალების შემდეგ მონაზვნად აღკვეცილა და სწორედ მაშინ უწოდებიათ მისთვის ულუმპია.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს სამეფოს ბაგრატიონები
წელუბანი
წელუბანი — მთა საქართველოში, თბილისის აღმოსავლეთით, ივრის ზეგნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, დაბა დიდი ლილოს ჩრდილოეთით. სიმაღლე 998 მ. აგებულია ოლიგოცენ-ქვედამიოცენური თაბაშირიანი თიხებითა და ქვიშაქვებით. აქვს დამრეცი კალთები, შემოსილია მეორეული ტყე-ბუჩქნარითა და სტეპის ბალახეულით.
სქოლიო
კატეგორია:თბილისის მთები კატეგორია:ქვემო ქართლის მხარის მთები
Follow the Leader (კორნის ალბომი)
Follow the Leader — ამერიკული ნიუ-მეტალ ჯგუფ კორნის მესამე სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1998 წლის 18 აგვისტოს, ლეიბლზე Immortal/Epic. ეს არის ჯგუფის პირველი ალბომი, რომელზეც როს რობინსონის მაგივრად პროდიუსერები იყვნენ სტივ თომპსონი და ტობი რაიტი. წარმატება იქონია ალბომის რამდენიმე სინგლმა, განსაკუთრებით - „ Freak on a Leash“.
სქოლიო
კატეგორია:1998 წლის ალბომები კატეგორია:Epic Records-ის ალბომები კატეგორია:კორნის ალბომები კატეგორია:Immortal Records-ის ალბომები
ოსკარის მე-13 დაჯილდოება
ოსკარის მე-13 დაჯილდოების ცერემონია — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით მე-13 დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით.
ლაურეატები
კატეგორია:ოსკარის დაჯილდოების ცერემონიები
კონჩოს ოლქი
კონჩოს ოლქი (Concho County) — ოლქი აშშ-ში, ტეხასის შტატში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქ. პეინტ-როკი. შეიქმნა 1858 წელს. ოლქის ფართობია კმ². 2010 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს კაცს.
სქოლიო
კატეგორია:ტეხასის ოლქები
სილვიანოპოლისი
სილვიანოპოლისი (Silvianópolis) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სანტა-რიტა-დუ-საპუკაის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 027 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 19.31 კმ²-ზე. ფართობი 312 166 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
კროზის კოშკი
კროზის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ კროზაში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
კოშკის ნანგრევი სულხან ვალიევის ეზოშია. ძეგლი ნაშენია ფლეთილი ქვით კირის დუღაბზე.
წყობა ქაოსურია. შემორჩა ერთი სართულის დონეზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ვაჟა გელაძე
ვაჟა გელაძე (დ. 18 აგვისტო, 1950, სოფ. გარბანი, ახლანდ. ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი პოლიტიკოსი, სოფლის მეურნეობის მუშაკი.
დაამთავრა საქართველოს ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო სასწავლო-კვლევითი ინსტიტუტი. ეწევა სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობას. 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ყაზბეგის მაჟორიტარი), ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის სოციალურ საკითხთა კომისიის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 18 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1950 კატეგორია:საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ქართველი სოფლის მეურნეობის მუშაკები
საფრანგეთის რევოლუცია (1848)
1848 წლის საფრანგეთის რევოლუცია იგივე თებერვლის რევოლუცია — 1848 წლის რევოლუციების ნაწილი, ერთ-ერთი უდიდესი გადატრიალება საფრანგეთში, რომლის დროსაც ქვეყანაში დასრულდა 1830-1848 წლების „ივლისის მონარქია“ იგივე „ორლეანელთა მონარქია“ და შეიქმნა საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა. მისი ძირითადი მოტივი იყო მუშების, გლეხებისა და წვრილი ბურჟუაზიის მდგომარეობის გაუმჯობესება და არისტოკრატიის მმართველობის შეზღუდვა ქვეყანაში.
წინარეისტორია და მიზეზები
მარცხნივ|მინი|250პქ|[[შარლ X (საფრანგეთი)|შარლ X 1827 წელს]] ნაპოლეონის მიერ შექმნილი საფრანგეთის პირველი იმპერია 1815 წელს საბოლოოდ დაიშალა. იმავე წელს, ვენის კონგრესზე მიღწეული შეთანხმების შესაბამისად, საფრანგეთში აღდგა ბურბონების მმართველობა, მაგრამ ამჯერად კონსტიტუციური მონარქიის სახით. ლუი XVIII-ის მეფობის პერიოდში ქვეყანაში სამართალი ვერ აღდგა. წარმომადგენლობითი ორგანოს არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება 28 მილიონიანი ქვეყნის მოქალაქეთაგან მხოლოდ 100 000 მდიდარ მოქალაქეს ენიჭებოდა, მეფის მიერ შექმნილი ქარტია კი უპირატესობას ძირითადად ისევ არისტოკრატიას ანიჭებდა. 1825 წელს ტახტზე ასული, კონსერვატორული იდეოლოგიის მქონე შარლ X მოსახლეობისთვის „საშინელ“ მონარქად იქცა. მის მიერ დაფუძნებული „ულტრათა პარტია“ ძველი რეჟიმის ანუ აბსოლუტიზმის რესტავრაციას გეგმავდა. გლეხებისა და მუშების უფლებები ნელ-ნელა უფრო უძლურდებოდა. შარლ X-მ მილიარდი ფრანკიც კი გაიღო ემიგრაციაში მყოფი არისტოკრატიისათვის საფრანგეთის რევოლუციის დროს ჩამორთმეული მამულებისა და ქონების ასანაზღაურებლად.
thumb|მარცხნივ|[[ლუი-ფილიპ ორლეანელი|მეფე ლუი-ფილიპი 1842 წელს.]] მოსახლეობის უფლებებისა და პრესის თავისუფლების შეზღუდვის გამო, 1830 წლის ივლისში საფრანგეთში მეორე დიდმა რევოლუციამ იფეთქა, რომლის დროსაც ბურბონების მმართველობა საბოლოოდ დასრულდა და ქვეყნის სათავეში დაპირებებით მოვიდა ლუი-ფილიპ ორლეანელი იგივე „მეფე ბურჟუა“. მან გარკვეული რეფორმები გაატარა მოქალაქეთა დაბალი ფენის წარმომადგენელთა სასარგებლოდ. 1831 წელს გამოსცა საარჩევნო კანონი, რომლის მიხედვითაც ამომრჩეველთა რაოდენობა 200,000 კაცამდე გაიზარდა. (ძირითადად ისევ ბურჟუაზიის წევრების, მსხვილი მეწარმეებისა და მსხვილი ვაჭრების ხარჯზე) ბურჟუაზიამ მალევე მოახერხა ხელისუფლებიდან არისტოკრატიის ნაწილის გამოდევნა, მაგრამ ივლისის მონარქიამ ვერ შეცვალა ვითარება ქვეყნის ძირითადი მასის სასარგებლოდ. გლეხების, წვრილი ბურჟუაზიისა და მუშების პოლიტიკური და საზოგადოებრივი მდგომარეობა არ გაუმჯობესებულა, რამაც ლიონში მუშათა აჯანყებები გამოიწვია 1831 და 1834 წლებში. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ჰქონდა 1834 წლის აჯანყებას, რომელიც ტალღად მოედო თითქმის მთელ საფრანგეთს. მოსახლეობის ფართო ფენები გამოდიოდნენ საარჩევნო სისტემის ცვლილების მოთხოვნით.
აჯანყებულების ფავორიტი ამჯერად ლუი-ნაპოლეონ ბონაპარტი გახდა, რომელიც საზოგადოებას, ბიძამისის, იმპერატორი ნაპოლეონის მსაგვსად, თავისუფლებისა და სამოქალაქო უფლებების დამცველად ესახებოდა. მან ნაპოლეონის კულტი განადიდა და მოსახლეობაში „ბონაპარტისტული“ განწყობა დაამკვიდრა. აჯანყებულთა გულის მოსაგებად ლუი-ფილიპმა 1840 წელს ნაპოლეონის ცხედარი გადმოასვენა წმინდა ელენეს კუნძულიდან. ხალხის ამგვარი განწყობით ლუი-ნაპოლეონმა ისარგებლა და ორჯერ სცადა გადატრიალების მოწყობა, მაგრამ უშედეგოდ. მას, როგორც აჯანყების მოთავეს, სამუდამო პატიმრობა მიესაჯა, მაგრამ ინგლისში გაქცევა მოახერხა.
1840-იან წლებში საფრანგეთში ყოველწლიურად მძიმდებოდა მოსახლეობის დიდი ნაწილის მდგომარეობა. 1846 წლის მოუსავლიანობის გამო სურსათზე ფასები გაიზარდა. ქვეყანაში ფინანსურმა კრიზისმა დაისადგურა. 1847 წელს პარიზელი მუშების დაახლოებით 35% შიმშილობდა. ფრანგი სოციალისტის, ლუი ბლანის პროგრამის მიხედვით, ხელისუფლებას აუცილებლად უნდა დაესაქმებინა უმუშევარი მოქალაქეები სახელმწიფო საწარმოებში, ე.წ „ნაციონალურ საწარმოებში“ და კერძო საწარმოები სახელმწიფო საკუთრებაში გადაეცა.
მიმდინარეობა და შედეგები
მინი|300პქ|მარცხნივ|ბარიკადები [[პარიზი|პარიზში, 1848]]
1847 წლის ბოლოსათვის საფრანგეთის მოსახლეობაში რევოლუციურმა სულმა იფეთქა. დეკემბერში ლუი ბლანმა სამეფო ხელისუფლების საწინააღმდეგო აქციები გამართა მარსელსა და ბორდოში. მან გამოაქვეყნა 2 ნაშრომი, რომლებიც ეყრდნობოდა საფრანგეთის რევოლუციას და სწორედ მის გამეორებისკენ მოუწოდებდა მოქალაქეებს. ქვეყანაში არსებულმა დაუცხრომლობამ და ჯერ კიდევ საფრანგეთის დიდი რევოლუციიდან მოყოლებული ტრადიციად ქცეულმა ხელისუფალთა დევნამ, მეფე ლუი-ფილიპი შეაშინა. მან ლუი ბლანი ქვეყნის მოღალატედ მიიჩნია, ხოლო მისი და ნაპოლეონ III-ის მიმდევრები შუა საუკუნეებში მცხოვრებ გლეხებად გამოაცხადა. მოსახლეობამ მეფეს ეს სიტყვები არ აპატია და 1848 წლის თებერვალში დაიწყო აჯანყება, რომელმაც მთელი ქვეყანა მოიცვა. მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა, ფრანსუა გიიომ ამბოხს რევოლუცია უწოდა და დაიწყო არმიის მობილიზება მის ჩასახშობად. ბრძოლები გაიმართა პარიზში, ლიონში, მარსელში, რენსა და ქვეყნის სხვა დიდ ქალაქებში.
დედაქალაქში მოქალაქეების მიერ ბარიკადების აღმართვის შემდეგ ხელისუფლების მდგომარეობა დამძიმდა. მეფეს მეზობელი სახელმწიფოებისგან ჯარისკაცებით შესაძლო დახმარების იმედიც კი არ ჰქონდა, რადგან პარალელურად, გერმანიასა და ავსტრიაშიც რევოლუციები დაიწყო. 1848 წლის 22 თებერვალს მთავრობამ აკრძალა დემონსტრაციის ჩატარება, რომელსაც საარჩევნო კანონმდებლობის რეფორმა უნდა მოეთხოვა. 23 თებერვალს პარიზელებმა ისევ ათასობით ბარიკადა აღმართეს ქუჩებში. ლუი-ფილიპის მიერ გამოსვლათა აღსაკვეთად გაგზავნილი ნაციონალური გვარდია კი აჯანყებულთა მხარეზე გადავიდა. 25 თებერვალს მეფე თავის ოჯახთან ერთად ინგლისში გაიქცა, სადაც დახმარება სთხოვა დედოფალ ვიქტორიას. დედოფალმა საფრანგეთის მოსახლეობას მოუწოდა აჯანყების შეწყვეტისაკენ, მაგრამ უშედეგოდ.
1848 წლის 24 თებერვალს საფრანგეთი რესპუბლიკად გამოცხადდა.(საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა) დაინიშნა დროებითი მთავრობა, რომლის სათავეშიც სწორედ ლუი ბლანი მოვიდა, რომელიც შრომის მინისტრად დაინიშნა. ქვეყანაში დაბრუნებულმა ნაპოლეონ III-მ ამ გამარჯვებას ღვთისგან მოვლენილი ნიშანი უწოდა, რადგან მისი აზრით „ბონაპარტისტული ეპოქა“ დაბრუნდა. ახალმა მთავრობამ შექმნა ნაციონალური საწარმოები, მიწის სამუშაოებით დაასაქმა უმუშევრები გარკვეული ანაზღაურების სანაცლოდ, ხოლო დაუსაქმებლებს დაეხმარა მინიმუმ 1 ფრანკით დღეში.
სოციალისტური საკითხების მოგვარების შემდეგ, დროებითმა მთავრობამ თანასწორი ხმის მიცემის უფლება მიანიჭა ყველა მამაკაცს. აპრილში გაიმართა კონსტიტუციური ნაციონალური კრების არჩევნები, რომელშიც უკვე 9 მილიონმა ამომრჩეველმა მიიღო მონაწილეობა. მიუხედავად ამისა, ხმების უმეტესობა ისევ ბურჯუაზიამ მოიპოვა. მათ გაამძაფრეს სახელმწიფოს საწარმოების კრიტიკა არამომგებიანობის გამო. ნაციონალურმა კრებამ სახელმწიფო საწარმოები დახურა. ამას მოჰყვა 23 ივნისს, პარიზელი შეიარაღებული მუშების აჯანყება, რომელიც ევროპაში მუშათა პირველ რევოლუციადაა შეფასებული. მთავრობამ მალევე გაგზავნა ჯარი ლუი-ევგენი კავენიაკის მეთაურობით, რომელმაც მალევე ჩაახშო ეს ამბოხი. ბრძოლებში 12,000 ადამიანი დაიღუპა.
1848 წლის დეკემბერში, ახალი კონსტიტუციის საფუძველზე ჩატარდა საფრანგეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტის არჩევნები. ამომრჩევლები მხოლოდ მამაკაცები იყვნენ. ხმათა 75% მიიღო ლუი-ნაპოლეონმა მიიღო. ის ბურჟუაზიას წესრიგსა და დაცულობას შეჰპირდა, წვრილ ბურჟუაზიასა და მუშებს კი სიღარიბისა და სოციალური უთანასწორობის დაძლევას.
2 დეკემბერს დასრულდა 1848 წლის საფრანგეთის რევოლუცია, რომლის ძირითადი მოტივი იყო: „ჯერ ხალხი, შემდეგ სახელმწიფო.“ ევროპის სხვა ქვეყნებში მომხდარმა რევოლუციებმა გარდატეხა შეიტანა მსოფლიოს ცხოვრებაში. რევოლუციას უამრავი ცნობილი პიროვნება გამოეხმაურა. ვიქტორ ჰიუგოს აზრით ეს რევოლუცია უმნიშვნელო იყო, რადგან 1 ბურჟუაზიული მთავრობა მეორემ ჩაანაცვლა. ფრიდრიხ ენგელსი კი საფრანგეთის რევოლუციას აფასებდა, როგორც მუშათა და მსხვილ მეწარმეთა კლასების გამარჯვების დასაწყისად. კარლ მარქსმა ქვეყნის მთავრობის მიერ გაჩაღებული კლასობრივი ომის გამო ამ რევოლუციას კონსერვატორიაზე გამარჯვება უწოდა.
ამრიგად, საფრანგეთის ეს უმნიშვნელოვანესი რევოლუცია ფრანგი ხალხისთვის გარკვეული ბიძგი გახდა ცხოვრების ახალი ეტაპის დასაწყებად. მათ წარსულს ჩააბარეს მონარქია და დაიწყეს ცხოვრება თანამედროვე შეხედულებების მმართველთა ხელში მყოფ საფრანგეთში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის ისტორია კატეგორია:საფრანგეთის რევოლუცია კატეგორია:ევროპის ისტორია კატეგორია:რევოლუციები კატეგორია:აჯანყებები საფრანგეთში
ღრუბლოვანი გამოთვლები
ღრუბლოვანი გამოთვლები (cloud computing) — გამოთვლით სიმძლავრეებთან მოთხოვნით წვდომის მოდელი, რომლითაც მომხმარებელს, სისტემის მოწყობაში უშუალო ჩარევის გარეშე, ქსელის გამოყენებით წვდომა ეძლევა კომპიუტერულ რესურსებზე (სერვერები, მონაცემთა სანახები, აპლიკაციები, სერვისები და სხვა) უმცირესი დანახარჯებით და დროის უმოკლეს მონაკვეთში. ცნება „ღრუბლოვანი გამოთვლები“ ძირითადად გამოიყენება ისეთი მონაცემთა ცენტრების აღსაწერად, რომლებზეც წვდომა მრავალ მომხმარებელს აქვს ინტერნეტის მეშვეობით. დღეისთვის არსებული დიდი ღრუბლების უმრავლესობას ფუნქციები განაწილებული აქვს მრავალ გეოგრაფიულ მდებარეობაზე ცენტრალური სერვერებიდან. ისეთ შემთხვევებში, როდესაც მომხმარებელთან კავშირი შედარებით ახლოსაა, ღრუბელი შეიძლება მომიჯნავე სერვერად განიხილებოდეს.
გამოყენების მხრივ, ღრუბელი შეიძლება ხელმისაწვდომი იყოს მხოლოდ ერთი ორგანიზაციის ფარგლებში (კერძო ღრუბელი), მრავალი ორგანიზაციისთვის (საჯარო ღრუბელი), ან ორივეს კომბინაცია (ჰიბრიდული ღრუბელი).
კროზის გიორგობის ეკლესია
კროზის გიორგობის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ კროზის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
დღეისთვის დარბაზული ეკლესიიდან ნანგრევები შემორჩა. ძეგლი აშენებულია ძირითადად ტუფის გათლილი აგურით. გადარჩენილი ქვებიდან საინტერესოა ქვა ჯვრით და ქვა დიდი ფოსოთი, რომელიც ემბაზს ან კვარცხლბეკს (ბუნის ქვა) წარმოადგენს. აზომვა ვერ ხერხდება. ტერიტორია დაფარულია ხავსითა და სხვადასხვა მცენარეებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ბრიგიტე ბირლაინი
ბრიგიტე ბირლაინი (Brigitte Bierlein; დ. 25 ივნისი, 1949, ვენა, ავსტრია) — ავსტრიელი იურისტი, პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. იბიცა-გეიტის შემდეგ ავსტრიის პრეზიდენტმა ალექსანდერ ვან დერ ბელენმა დაასახელა ავსტრიის კანცლერის მოვალეობის შემსრულებლად 2019 წლის 30 მაისს და გახდა პირველი ქალი ავსტრიის კანცლერის თანამდებობაზე. ეს თანამდებობა მას 2020 წლის 7 იანვრამდე ეკავა.
ბიოგრაფია
ბრიგიტე ბირლაინი დაიბადა 1949 წლის 25 ივნისს მოკავშირების მიერ ავსტრიის ოკუპაციის პერიოდში. 1990-2002 წლებში იყო ქვეყნის მთავარი პროკურორი და პროკურორთა საერთაშორისო ასოციაციის აღმასრულებელი საბჭოს წევრი 2001-2003 წლებში. 2003 წელს გახდა ავსტრიის კონსტიტუციური სასამართლოს წევრი. 2003-2018 წლებში იყო კონსტიტუციური სასამართლოს ვიცე-პრეზიდენტი, ხოლო 2018 წლიდან — პრეზიდენტი. 2019 წლის 30 მაისს დაასახელეს ავსტრიის კანცლერის მოვალეობის შემსრულებლად 2019 წლის სექტემბრის არჩევნებამდე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 25 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:ავსტრიის კანცლერები კატეგორია:ავსტრიელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ავსტრიის კონსტიტუციური სასამართლოს პრეზიდენტები
პავლე ტაგანროგელის ეგვტერი
პავლე ტაგანროგელის ეგვტერი (Часовня Павла Таганрогского) — საკულტო ნაგებობა ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ეგვტერი პირველად აღიმართა 1905 წელს პავლე პავლეს ძე სტოჟკოვის დაკრძალვის ადგილზე. ეგვტერი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს. კონფესია - მართლმადიდებლობა.
მისამართი: ტაგანროგი, ბანაკის შესახვევი № 2.
ისტორია
ტაგანროგის ძველ სასაფლაოზე არის ადგილი, სადაც დაკრძალულია რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი პავლე პავლეს ძე სტოჟკოვი, რომელიც ცნობილია პავლე ტაგანროგელის სახელით. მისი დაკრძალვა გაიმართა 1879 წლის მარტში, მისი დაკრძალვის ადგილი შემოღობილია. მისი საფლავის დაცვისა და შენახვისათვის 1905 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება საფლავზე აეშენებინათ ხის ეგვტერი. მისი სამშენებლო ზომები იყო 7 х 10 მ. ეგვტერს ჰქონდა 2 შესასვლელი და 7 ფანჯარა. ოვალურ სახურავზე განთავსებული იყო ჯვარი. ხის ეგვტერი დაიწვა 1912 წლის 12 ივლისს.
მორჩილი მარია ველიჩკო ცდილობდა აეშენებინა ქვის ეგვტერი, რაზეც თანხმობა მიიღო 1913 წელს. ეგვტერი ააგეს და მისი კურთხევა მოხდა 1914 წლის 29 ივნისს. ეკლესიას ჰქონდა ხუთი გუმბათი. ეგვტერის შიგნით განთავსებული იყო მარმარილოს კანკელი, რომელიც გაფორმებული იყო ბერძნულ-ბიზანტიურ სტილში. ეგვტერის მშენებლობა დაჯდა 20 000 რუბლი. თანხა შეაგროვეს საქველმოქმედო შემოწირულობებით. საბჭოთა ხელისუფელბის პერიოდში, 1925 წელს ეგვტერი დაანგრიეს. მისი აღდგენა მოხდა 1995 წელს კვლავ საქველმოქმედო შემოწირულობების დახმარებით. ამჟამად ეგვტერი დაგეგმარებით სწორკუთხაა შენობაა, რომელსაც აქვს კარვისებური გუმბათი.
სქოლიო
კატეგორია:ტაგანროგის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
ხოსე ანტონიო რეიესი
ხოსე ანტონიო რეიეს კალდერონი (José Antonio Reyes Calderón; დ. 1 სექტემბერი, 1983 — გ. 1 ივნისი, 2019) — ესპანელი ფეხბურთელი, მარცხენა გარემარბი.
ხოსე ანტონიო რეიესი „სევილიის“ აკადემიის აღზრდილია და ამ გუნდის რიგებში დებიუტი 16 წლის ასაკში ჰქონდა. 2004 წელს ლონდონის „არსენალში“ გადავიდა, სადაც სამი სეზონი გაატარა, ის იმ ლეგენდარული გუნდის წევრი იყო, რომელსაც ფეხბურთის ისტორიაში სარეკორდო, 49 მატჩიანი წაუგებელი სერია ჰქონდა. რეიესმა გუნდთან ერთად პრემიერ ლიგა მოიგო და ჩემპიონთა ლიგის ფინალშიც იასპარეზა, სადაც ლეგენდარულ მატჩში „ბარსელონასთან“ დამარცხდა.
რეალში იჯარის ვადის გასვლის შემდეგ ის „არსენალიდან“ მადრიდულმა „ატლეტიკომ“ გამოისყიდა, სადაც 2007-11 წლებში 104 თამაშში 8 გოლი გაიტანა, 2008-09 წლების სეზონი კი განათხოვრების წესით პორტუგალიურ „ბენფიკაში“ გაატარა.
ატლეტიკოს შემდეგ რეიესი ისევ „სევილიას“ დაუბრუნდა, სადაც 2012-2016 წლებში ასპარეზობდა, ამის შემდეგ რეიესმა „ესპანიოლში“, „კორდობასა“ და „ტიანშინში“ იასპარეზა, ხოლო მისი ბოლო საფეხბურთო გუნდი „ესტრემადურა“ გამოდგა. ხოსე ანტონიო რეიესს ესპანეთის ნაკრებში 2003-2006 წლებში 21 მატჩში 4 გოლი აქვს გატანილი, ის ნაკრებს 2006 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე ეხმარებოდა, სადაც საკულტო 10 ნომრიანი მაისური ემოსა.
ესპანელი ისტორიაში ერთადერთი ფეხბურთელია, რომელსაც ევროპა ლიგა 5-ჯერ აქვს მოგებული, სამჯერ „სევილიის“, ორჯერ კი „ატლეტიკოს“ რიგებში. ამას გარდა მან თითოჯერ ესპანეთის თასი, სუპერთასი, ესპანეთის ჩემპიონატი, ინგლისის პრემიერლიგა, ინგლისის ასოციაციის თასი, ინგლისის სუპერთასი, პორტუგალიის თასი და ევროპის 19-წლამდე ჩემპიონატი მოიგო.
2019 წლის 1 ივლისს, 35 წლის ასაკში რეიესი ტრაგიკულად დაიღუპა ავტოავარიაში. ინციდენტი ადგილობრივი დროით დაახლოებით 11:40 საათზე, სევილია-უტრერას გზაზე მოხდა, რეიესის მშობლიურ ქალაქში. რეიესთან ერთად მანქანაში მისი ბიძაშვილები ხონათან რეიესი და მანუელ კალდერონი იმყოფებოდნენ, რომლებიც ასევე დაიღუპნენ. „Mundo Deportivo“-ს ცნობით, მანქანა გზიდან გადავიდა, რის შემდგომაც ცეცხლი გაუჩნდა.
ტიტულები
სევილია
რეალ მადრიდი
ბენფიკა
ესპანეთი 19 წლ.
ინდივიდუალური
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2019 კატეგორია:ესპანელი ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანეთის სეგუნდა დივიზიონის ფეხბურთელები კატეგორია:სეგუნდა დივიზიონი B-ის ფეხბურთელები კატეგორია:მადრიდის რეალის ფეხბურთელები კატეგორია:ესპანიოლის ფეხბურთელები კატეგორია:ატლეტიკო მადრიდის ფეხბურთელები კატეგორია:სევილია ატლეტიკოს ფეხბურთელები კატეგორია:კორდობის ფეხბურთელები კატეგორია:ლონდონის არსენალის ფეხბურთელები კატეგორია:პორტუგალიის პრიმეირა ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:ლისაბონის ბენფიკას ფეხბურთელები კატეგორია:ჩინეთის პირველი ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
ალეუტის ქედი
ალეუტის ქედი (Aleutian Range) — ქედი ჩრდილოეთ ამერიკაში, ალასკის ნახევარკუნძულზე. სიმაღლე 3108 მ. წარმოადგენს ალეუტის კუნძულების კონტინენტური მწკვრივის აღმოსავლეთ გაგრძელებას. წარმოქმნილია ახალგაზრდა ნეოგენურ-მეოთხეული ვულკანური კონუსების ჯაჭვით. სიმაღლე 2500-3000 მ. უმაღლესი წერტილის სიმაღლეა 3108 მ (მთა რედაუტი). ქედზე არის დაახლოებით 10-მდე მოქმედი ვულკანი, რომელთაგან აღსანიშნავია ილიამნა, კატმაი და სხვა. ემჩნევა ძველი გამყინვარების ნიშნები. უმაღლეს მწვერვალებე გვხვდება მარადი თოვლი და მყინვარები. ფერდობები შემოსილია სუბარქტიკული მდელოებითა და მთის ტუნდრით. ალეუტის ქედის გარკვეული ნაწილი უკავია ალეუტის ეროვნულ პარკს. ალეუტის ქედი აღმოაჩინეს, რუკაზე დაიტანეს და გამოიკვლიეს რუსებმა XVII საუკუნეში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აშშ-ის ქედები
ფეტს დომინო
ანტუან დომინიკ დომინო უმცროსი (დ. 26 თებერვალი, 1928 — გ. 24 ოქტომბერი, 2017), უფრო მეტად ცნობილი ფსევდონიმით ფეტს დომინო — ამერიკელი პიანისტი და სიმღერების ავტორი ლუიზიანადან. „ბილბორდის ცხელ ასეულში“ მოხვდა მისი 35 ფირფიტა, ხოლო 1955 წლამდე გამოცემული ჩანაწერები გაიყიდა 100 მილიონზე მეტი ფირფიტის ოდენობით და შემდგომში მიიღო ოქროს სტატუსი.
1955–1960 წლებში მან გამოუშვა საუკეთესო ათეულში მოხვედრილი 11 ჰიტი და, როგორც ცნობილია, წარმატებით მას მხოლოდ ელვის პრესლიმ გაუსწრო.
კარიერის წლებში დომინომ გაყიდა 65 მილიონზე მეტი დისკი. მისი მუსიკალური სტილი ეყრდნობოდა ტრადიციულ რიტმ-ენდ-ბლუზს, საქსოფონების, ბასის, პიანინოს, ელექტროგიტარის და დასარტყმელი საკრავების თანხლებით.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2017 კატეგორია:ამერიკელი პიანისტები კატეგორია:ამერიკელი როკ-მომღერლები კატეგორია:Imperial Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები
იახტენის ხიდი
იახტენის ხიდი (Яхтенный мост) — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, მდინარე დიდ ნევკაზე. ერთმანეთთან აკავშირებს პრიმორსკის რაიონის სამხრეთ სანაპიროსა და კრესტოვსკის კუნძულის ჩრდილოეთ სანაპიროს. ყველაზე გრძელი და ყველაზე მაღალი საფეხმავლო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში.
ხიდი არ იხსნება. მისი სიგრძეა 940 მეტრი, ხოლო სიგანე — 17 მეტრი. აქვს საფეხმავლო ტროტუარი, რომლის სიგანეა 2.25 მეტრი, ველოსიპედის გზა — 3,5 მეტრი სიგანის და ასევე 2 ხაზი საავტომობილო მოძრაობისათვის, განკუთვნილი მხოლოდ სპეციალური ტრანსპორტისათვის. ასევე აქვს ორი დასათვალიერებელი მოედანი ფინეთის ყურის მხარეს, ზომებით 9,2×3,25 მ.
ხიდი არის სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის მთავარი ელემენტი, რომელიც აუცილებელი იყო 2017 წლის კონფედერაციის თასისა და 2018 წლის ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატის გასამართად. ამის გამო ხიდის დაპროექტება დაიწყო 2012 წელს. პირველ ეტაპზე პროექტირებას უნდა გადაეწყვიტა ნაოსნობის საკითხი, რადგან ამ მონაკვეთზე გადიოდნენ დიდი გემები და მცირე სასეირნო იახტები. ამისათვის საპროექტო ორგანიზაცია განიხილავდა 46 მეტრი სიგანის გასახსნელ მალას, ხოლო თავად ხიდის სიგრძე იქნებოდა 500 მეტრი და გაივლიდა წყლის დონიდან 15 მეტრზე, ხიდს ექნებოდა საფეხმავლო და ველოსიპედის ტრასები, ასევე ტრანსპორტის ერთი ზოლი სამსახურებრივი მანქანებისთვის. ქალაქის ბიუჯეტის თანხების არ ქონის გამო ხიდის გეგმა გადაამუშავეს. სხვადასხვა მიზეზით, მშენებლობისათვის ინვესტორის მოზიდვა შეუძლებელი გახდა. დაიწყო ახალი კონცეფციის შემუშავება — ვარაუდობდნენ, რომ ხიდი გახსნილი ყოფილიყო ავტოტრანსპორტისათვისაც, მაგრამ გასვლა ფასიანი ყოფილიყო, ფასი 300-500 რუბლი. ამის გამო დამპროექტებლებს მოუწიათ ხიდის პროექტის გადამუშავებამ, დაამატეს კიდევ ერთი სავალი ნაწილი. ქალაქის ხელისუფლებამ ახლაც ვერ შეძლო შეთანხმება ინვესტორებთან.
იმის შიშით, რომ შეჯიბრი არ გადაეტანათ სხვა ქალაქში, სანქტ-პეტერბურგის ხუთმა უმსხვილესმა საგზაო კომპანიამ გადაწყვიტა საკუთარი სახსრებით აეშენებინათ ხიდი და შემდგომში საჩუქრად გადაეცა ქალაქისთვის. ამის შემდეგ 2016 წლის 25 თებერვალს დაიწყო ხიდის მშენებლობა. ამავე წლის 20 დეკემბერს დასრულდა ძირითადი სამშენებლო სამუშაოები, ხოლო შემდეგი დამხმარე სამუშაოები, როგორიცაა განათება, კეთილმოწყობა და სხვა დასრულდა 2017 წლის დეკემბერში. ხიდის ოფიციალური გახსნა მოხდა 2017 წლის 27 მაისს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ტირანოვების კოშკი
ტირანოვების კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუა როკში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
მარიამ ციციშვილი
მარიამ ციციშვილი (რუსულ და ევროპულ წყაროებში მარია; დ. 9 აპრილი, 1768, თბილისი, ქართლ-კახეთის სამეფო — გ. 30 მარტი, 1850, მოსკოვი, რუსეთის იმპერია) — მეფე გიორგი XII-ის მეორე მეუღლე, ქართლ-კახეთის უკანასკნელი დედოფალი (1798–1800).
ტირანოვების კოშკი
გეგმით ოთხკუთხა კოშკი ნაგებია ფიქალით, ფლეთილი ქვითა და კირის დუღაბით. კარი გაჭრილია სამხრეთით მეორე სართულის დონეზე. სარკმლები ოთხივე კედელშია დატანებული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯავის მუნიციპალიტეტის კოშკები
მარიამ ციციშვილი
ოჯახი
დედოფალ მარიამსა და მეფე გიორგი XII-ს რვა ვაჟი და სამი ქალიშვილი გაუჩნდათ:
საქართველოს ანექსია და რუსეთში ცხოვრება
1800 წლის 18 დეკემბერს გარდაიცვალა მეფე გიორგი XII. მისი გარდაცვალების შემდეგ თავი მეფედ აღიარა დავით XIII-მა, მეფის უფროსმა ვაჟმა. არც დარეჯან დედოფალი (ერეკლე II-ის ქვრივი) და არც მისი შვილები არ აღიარებდნენ დავითის ძალაუფლებას. 1801 წლის 18 იანვარს რუსეთის იმპერატორმა პავლე I-მა გამოსცა მანიფესტი ქართლ-კახეთის ანექსიის შესახებ. იმისთვის რომ მოსახლეობაში არ გაჩენილიყო ახალი მთავრობისადმი დაუმორჩილებლობა და ჯანყი, იმპერატორმა საქართველოში გამოაგზავნა ივანე ლაზარევი, და უბრძანა გაეძევა ბაგრატიონთა სამეფო ოჯახი საქართველოდან.
იმისთვის, რათა თავი აერიდებინა გაძევებას, მარიამმა გადაწყვიტა თავი ხევსურეთს შეეფარა. როდესაც პავლე ციციანოვმა (ციციშვილმა), რომელიც მარიამის შორეული ნათესავი იყო, გაიგო რა დედოფალს ტფილისიდან გაქცევა უნდოდა, უბრძანა ლაზარევს დაეკავებინა მარიამი და გადაეყვანა საცხოვრებლად პეტერბურგში.
ლაზარევის მკვლელობა
ბრძანებიდან მეორე დილით, 1803 წლის 12 აპრილს რუსი ჯარისკაცებმა ლაზარევის მეთაურობით ალყა შემოარტყეს დარეჯან დედოფლის სასახლე, სადაც ცხოვრობდა მარიამიც. როდესაც გენერალი შემოვიდა სამეფო საძინებელში ნახა მარიამ დედოფალი, რომელიც იჯდა მძინარე ბავშვებთან. ლაზარევმა განუცხადა, რომ სამეფო ოჯახმა უნდა დატოვოს საქართველო და საცხოვრებლად გადავიდეს პეტერგბურგში. ასევე უბრძანა გაეღვიძებინა ბავშვები და სასწრაფოდ დატოვებინა სასახლე, რაზეც მარიამმა შემოუთვალა:
— მე არ მინდა ბავშვების გაღვიძება, შეეშინდებათ. ვინ გვიბრძანა საქართველოს დატოვება?
— მთავარსარდალ ციციანოვის ბრძანებაა.
ლაზარევმა დედოფალ ფეხებში მოჰკიდა ხელები და ტახტიდან ჩამოგდება დაუპირა. ასეთი ჟესტით განრისხებულმა, მარიამი ადგა საწოლიდან, ამოიღო ხანჯალი (სხვა ვერსიის მიხედვით, დედოფალს ის ტანისამოსის ჯიბეში ჰქონდა) და ჩაარტყა, რის შემდეგ სახეში ესროლა და დასძინა: „ხოლო ასეთ სიკვდილს იმსახურებს ის, ვინც ჩემს უბედურებას მიუხედავად უპატივცემულოდ მექცევა“. გენერალი იმწავმსვე გარდაიცვალა. ხმაურის გაგების შემდეგ ოთავში შემოვარდა ლაზარევის ადიუტანტი და დედოფალს რამდენიმე ჭრილობა მიაყენა თავში, რის შედეგადაც მარიამმა დაკარგა გონება.
საბალოო ჯამში, დაკავებულმა დედოფალმა ბავშვებთან ერთან საქართველო დატოვა.
დედოფალი რუსეთში
დაკავების და იძულებული გაძევების შედეგად, მიუხედავად საკმაოდ მძიმე დანაშაულისა რუსეთის იმპერატორმა ალექსანდრე I-მა შეიწყალა საქართველოს დედოფალი და ბელგოროდის ერთ-ერთ მონასტერში ჩაასახლა. მას ახლდა თარჯიმანი და რამდენიმე მონაზონი.
აღსანიშნავია, რომ ბატონიშვილები გადაასახლეს მოსკოვსა და პეტერბურგში, მათი მომდევნო ასიმილაციის მიზნით, ხოლო მარიამი დარჩა თამართან ერთად. 1811 წელს მისმა ერთ-ერთმა ვაჟმა მიხეილმა (ცნობილია ასევე, როგორც მიშელი) საკმაოდ ბევრს მიაღწია და მიმართა იმპერატორ ალექსანდრეს დედის შეწყალებასთან დაკავშირებით. მარიამი გადასახლებული იყო მოსკოვში, სადაც ის ეხმარებოდა ქართველ სტუდენტებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1768 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1850 კატეგორია:საქართველოს დედოფლები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები მ კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები
დიმიტრი ბაქრაძის ქუჩა
ლიტერატურა
ბაქრაძე
შაშვი
შაშვი (Turdus) — ფრინველთა გვარი შაშვისებრთა ოჯახისა.
აღწერა
მათი სხეულის სიგრძეა 21–30 სმ, მასა 150 გრამამდე. თავი პატარაა, ნისკარტი შედარებით გრძელი, მაღალი. ბოლო (კუდი) ჩვეულებრივ სწორად ჩაჭრილი ან მომრგვალებულია. ახალგაზრდა ფრინველის სამოსი ჭრელია; ზრდასრული ინდივიდების შეფერილობა — ერთფეროვანი (შავი, ყავისფერი, რუხი) ან დანაწევრებული (შავი, თეთრი, მურა, მოცისფრო-რუხი, წითური ან წაბლისფერი კონტრასტული არეებისა და ლაქებისაგან); მამლები ხშირად დედლებზე უფრო კაშკაშა ფერებში არიან გაფორმებული. ყველაზე მეტად ცვალებადი შეფერილობა მთის ანუ კუნძულის შაშვს (T. poliocephalus) აქვს, რომელსაც 50-მდე ქვესახეობა გააჩნია. შაშვის გვარის რიგ სახეობებს კაშკაშად აქვს შეფერილი ნისკარტი, ფეხები და კანის რგოლი თვალის გარშემო.