cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აფონსუ პორტუგალიელი (კარდინალი)
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 29 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1509 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1540 კატეგორია:ავისები
ბილოპილიის რაიონი
ბილოპილიის რაიონი (Білопільський район) — რაიონი უკრაინაში, სუმის ოლქში. მისი ფართობია 1 500 კმ². 2016 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 50 587 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 35,5 კაცს კმ²-ზე. ბილოპილიის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბილოპილია.
სქოლიო
კატეგორია:სუმის ოლქის რაიონები
რომენეშტი
რომენეშტი (Romăneşti) — სოფელი მოლდოვაში, სტრეშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 85 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 408 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სტრეშენის რაიონის სოფლები
მოსული (მრავალმნიშვნელოვანი)
მოსული შეიძლება აღნიშნავდეს:
დაუგავპილსის უნივერსიტეტი
ისტორია
დაუგავპილსის უნივერსიტეტი 1921 წელს დაარსდა, როგორც დაუგავპილსის მასწავლებლებთა სემინარია. 1923-1952 წლებში მას დაუგავპილსის მასწავლებელთა სახელმწიფო ინსტიტუტი ეწოდებოდა, 1952-1993 წლებში ― დაუგავპილსის პედაგოგიური ინსტიტუტი (Daugavpils Pedagoģiskais institūts), ხოლო 1993-2001 წლებში ― დაუგავპილსის პედაგოგიურ უნივერსიტეტი (Daugavpils Pedagoģiskā Universitāte).
დღევანდელი სახელი უნივერსიტეტს 2001 წლის 13 ოქტომბერს ეწოდა. ის აღმოსავლეთ ლატვიის უდიდესი უნივერსიტეტია. არის ევროპის უნივერსიტეტების ასოციაციის წევრი.
დორნშტადტი
დორნშტადტი (Dornstadt) — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, ტიუბინგენის ადმინისტრაციულ ოლქში, ალბ-დუნაის რაიონში. თემის ფართობია 59,24 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 8 467 ადამიანს.
სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
ბორცვისჯვარის ეკლესია
ბორცვისჯვარის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ქურთის მუნიციპალიტეტის სოფელი ტბეთის ჩრდილოეთით 2 კილომეტრში. აგებულია განვითარებულ შუა საუკუნეებში.
ისტორია
ეკლესიის სამხრეთ შესასვლელის ბალავრის ქვაზე ორსტრიქონიანი ასომთავრული წარწერაა: „ქ.სახელითა-ღმრთისაითა ესე ბალაჰვარი მე, ტბელმან პატრიკმან ძემან ქავთაოისაგან დავდევ, სალოცველად სულისა ჩემისა და შვილთა ჩემთათუინ. ჯუარი ბორცკ საო მელხ ექმენ“.
აღწერა
ჩრდილოეთი კედლის ცენტრში სარკმელია. დასავლეთი კედლის ქვედა ცენტრალურ ნაწილში თაღოვანი შესასვლელია, მის ზემოთ — თაღოვანი სარკმელი. კამარა ცილინდრულია. ინტერიერის კედლები დაფარული იყო ფრესკებით. ისინი ფრაგმენტების სახითაა შემორჩენილი.
კარიბჭე სამივე მხარეს გახსნილი იყო ნახევარწრიული თაღებით. ასეთივე (შედარებით დიდი ზომის) თაღითაა იგი მიდგმული ეკლესიის სამხრეთ ფასადს. კარიბჭეზე დადგმული სამრეკლო კიდევ უფრო გვიანი პერიოდისაა. წყობაში შერეულია ქართული აგური. გააჩნია შეუფერებელი პროპორციების სვეტები და კაპიტელები. სამრეკლოდან გადარჩენილია აღმოსავლეთის ორი სვეტი და სამხრეთ-დასავლეთის ერთი სვეტი. სამრეკლოსა და კარიბჭეს გამყოფი გადახურვა ჩამონგრეულია. კარიბჭე გადახურული იყო ცილინდრული კამარით.
ეკლესიას შემოუყვებოდა კარნიზი — წრეთარგი და ლილვი. მასიური კარნიზის ყველა ქვა ჩამოცვენილია. ეკლესიის ფასადები ნაგებია ღია ფერის, ადგილობრივი ჯიშის ცუდად დამუშავებული ქვის კვადრებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის ქუჩა
ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); ლიკანის ქუჩიდან მთის ფერდობამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 30-იან წლებში. თბილისის 1943 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც მუშკორის ქუჩა. 1992 წელს ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის სახელი ეწოდა.
ლიტერატურა
სუმბათაშვილ-იუჟინი
მიშლეში
მიშლეში (Mişleş) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ზაქათალის  რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ზაქათალის რაიონის სოფლები
ეტიკი
ეტიკი (Էտտիկ լիճ) — ტბა სომხეთში. მდებარეობს ლორეს პროვინციაში, ლორის პლატოს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ტბის ფართობი 87 მეტრია, სიგრძე 350 მეტრი, ხოლო სიგანე — 250 მეტრი. ტბის ახლოს მდებარეობს სოფლები პაღაღბიური, ძიუნაშოღი, დაშტადემი, მეწავანი და ქალაქი ტაშირი.
ტბაში ჩაედინება მდინარე აკჭალადერეს მცირე ნაწილი. ეტიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ დაბოლოებასთან მდებარეობს ხურდა-ჯალარის მთა.
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1949
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1949 (1949 World Snooker Championship) — მთავარი ტურნირი სნუკერის სამყაროში. ჩატარების ადგილი — ლონდონი (ინგლისი). ტურნირის გამარჯვებული გახდა ფრედ დეივისი, რომელმაც ფინალში დაამარცხა უოლტერ დონალდსონი ანგარიშით 80:65.
ფინალი
ფრედ დეივისი 80:65 უოლტერ დონალდსონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში კატეგორია:1949 წელი სნუკერში
რევაზ ლუტიძე
რევაზ ლუტიძე (დ. უცნობი) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი), ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2016, ბუქარესტი, რუმინეთი, 110 კგ), ევროპის ჩემპიონატი (2013, დრუსკინინკაი, ლიეტუვა, + 100 კგ).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:ქართველი მკლავჭიდელები
საბუნჩი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საბუნჩი  შეიძლება აღნიშნავდეს:
კუსირეთის ეკლესია
კუსირეთის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ცხინვალის რაიონის სოფელი კუსირეთის სამხრეთით, 1 კილომეტრზე, სასაფლაოზე. აგებულია VIII-IX საუკუნეებში.
ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელზე ერთსტრიქონიანი ასომთავრული წარწერაა: „ქრისტე შეიწყალე თეკლა“.
აღწერა
ეკლესია ნაგებია შირიმისა და ქვიშაქვის კვადრებით. კონსტრუქციულ ნაწილებზე გამოყენებულია მოღვინისფრო თლილი ქვა. გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს, აღმოსავლეთით მსუბუქად წახნაგოვანი შვე-რილი აბსიდით. საკურთხევლის მხოლოდ ჩრდილოეთი ნაწილია შემორჩენილი, რომ-ლის სიმაღლე 7-8 მეტრს აღწევს. აბსიდის წინ ქვის კანკელის ფრაგმენტებია.
შიდა სივრცეს სამსაფეხურიანი პილასტრები ორ ტოლ ნაწილად ყოფს. პილასტ-რების კაპიტელებს კედლის თაღები და კამარის საბრჯენი თაღი ეყრდნობოდა. დასა-ვლეთი კედლის შეისრული თაღები იმპოსტებს ეყრდნობა. ამავე კედელში გაჭრილია შიგნით თაღოვანი, გარედან არქიტრავული შესასვლელი. ინტერიერი ამოვსებულია ჩამონაშალი ქვით. ეკლესიას სამივე მხრიდან გარშემოსა-ვლელი ჰქონდა. ამჟამად გარშემოსავლელი მთლიანად განადგურებულია. ეკლესიის კედლებზე შემორჩენილია კრონშტეინები, რომლებსაც კამარის საბრჯენი თაღები ეყ-რდნობოდა. დასავლეთ ფასადზე შემორჩენილია მარტივპროფილიანი კარნიზის ნაწილი.
ეკლესიის სამხრეთი და აღმოსავლეთი კედლების დიდი ნაწილი მთლიანად განად-გურებულია. შემორჩენილი დასავლეთი და ჩრდილოეთი კედლები მრავალ ადგილას გაბზარულ-ჩამონგრეულია. კედლების სიმაღლე ზოგან 8-9 მეტრს აღწევს, ზოგან უფრო ნაკლებს. ეკლესიის ირგვლივ მიწის დონე საკმაოდ აწეულია.
ძეგლზე 1982 წელს დაიწყო გაწმენდითი სამუშაოები.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მიხეილ მილიონშჩიკოვი
მიხეილ მილიონშჩიკოვი (დ. 13 იანვარი, 1913, გროზნო — გ. 27 მაისი, 1973, მოსკოვი) — რუსი მეცნიერი, სსრკ-ის მეცნიერთა აკადემიის აკადმეიკოსი (1962) და ვიცე-პრეზიდენტი.
ბიოგრაფია
1932 წელს დაამთავრა გროზნოს ნავთობის ინსტიტუტი. 1934-1943 წლებში ასწავლიდა მოსკოვის საავიაციო ინსტიტუტში, შემდეგ მოსკოვის საინჟნრო-ფიზიკურ ინსტიტუტში. 1944-1949 წლებში მუშაობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის მექანიზაცის ინსტიტუტში, შემდეგ კი ატომური ენერგიის ინსტიტუტში. 1960 წლიდან იყო ამ ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე. 1967 წლიდან იყო დიდი საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქციის წევრი. უმთავრესი შრომების აქვს ტურბულენტურობის და ფილტრაციის თეორიაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 13 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1913 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1973 კატეგორია:რუსი ფიზიკოსები
ზინდისი
ზინდისი — ისტორიული სოფელი შიდა ქართლში, სურამისწყლის ხეობაში. მდებარეობს დღევანდელი დაბა სურამის საზღვრებში.
ისტორია
ზინდისი გვიანდელი შუა საუკუნეების ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფით შედიოდა ზემო ქართლის სადროშოში. ვახუშტი ბატონიშვილი (XVIII ს.) ზინდისს „შინდისის“ ფორმით იხსენიებს. სოფელი ზინდისი XIX საუკუნის ბოლოს გორის მაზრის სურამის საპოლიციო უბნის იტრიის სასოფლო საზოგადოებაში შედიოდა. 1930 წელს მაზრების გაუქმების შემდეგ, ზინდისი ხაშურის რაიონში შევიდა.
1715 წლის რუისის სამწყსოს აღწერის დავთრის მიხედვით, აქ 6 კომლი მოსახლეა (აბაზაძე (3), ღაღანიძე, ნარიმანაშვილი, ლუქუნიძე). 1865 წლის აღწერით, ზინდისში 10 კომლი დროებით ვალდებული გლეხი სახლობს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
ლევანთიქოფრუს ხიდი
ლევანთიქოფრუს ხიდი — ხიდი თურქეთში, რომელიც ხეობის სათავისაკენ მეხუთე ხიდია. საკუთრივ სოფლის სახელში ლე-პრეფიქსია, ვან-სავანე. ე. ი. სავანეთი. ასე, რომ ფუძე ქართულია. ლევანეთი ამ სატრანზიტო გზაზე დასასვენებელი პუნქტის არსებობაზე მიგვითითებს. ნაგებობა მოგვიანებით აღდგენილ-შეფუთულ-გამაგრებულია. მისი ნახევარწრიული თაღის ბოლოები ორივე მხარეს ეყრდნობა მდინარისაკენ წინწამოზიდულ ბურჯებს. ხიდის სიძველის ნიშნები ჩანს მარჯვენა ბურჯის წყობაში. საკმაოდ საინტერესოა მზიდი კამარების ქვების არქიტექტონიკა. თაღის წყობაში კარგად დამუშავებული მოგრძო და საშუალო ზომის ქვების მონაცვლეობით იკვრება მთელი თაღი.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ხიდები
გრიგოლ სხულუხიას ქუჩა
გრიგოლ სხულხუას ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); გიორგი ჩიტაიას ქუჩიდან რკინიგზამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის დასასრულს. თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში შეტანილია როგორც მსროლელთა ქუჩა, 60-იან წლებში გრიგოლ სხულუხიას სახელი დაერქვა.
ლიტერატურა
სხულუხია
პაიმასის რაიონი
პაიმასის რაიონი (Distrito de Paimas) — რაიონი პერუში, პიურის რეგიონის აიაბაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 550 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 761 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 31 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 319.67 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიურის რეგიონის რაიონები კატეგორია:აიაბაკის პროვინციის რაიონები
იოლ-დერეს პირველი ხიდი
იოლ-დერეს პირველი ხიდი — ხიდი თურქეთში, ჩავუშლუ-იოლდერეს ხერთვისიდან 50 მ-ის დაშორებით. მისი თაღი არ გამოირჩევა გეომეტრიული სიზუსტით და გვიანდელ, ე. წ. ტიუდორების თაღს ემსგავსება. სტატისტიკური მონაცემები: ხიდის სიგრძე — 18,30 მ, სიგანე — 2,80 მ, სიმაღლე წყლის დონიდან კეხამდე — 5,60 მ. ხიდის ორივე ბურჯი კლდოვან რელიეფშია ჩასმული.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ხიდები
ალანია ვლადიკავკაზი (საფეხბურთო კლუბი)
საფეხბურთო კლუბი ალანია ვლადიკავკაზი (Футбольный клуб «Алания» Владикавказ, Футболон клуб "Алани") — რუსეთის საფეხბურთო კლუბი, რომელიც დაარსდა 1921 წელს ვლადიკავკაზში (ყოფილი ორჯონიკიძე), კომუნისტურ პერიოდში კლუბი ასპარეზობდა საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატში, პირველი ტიტული მოიპოვა 1995 წელს.
2014 წელს კლუბი გაკოტრდა და დაიხურა. რის შემდეგაც მისმა სარეზერვო გუნდმა ალანია-დ დაიკავა მისი ადგილი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის საფეხბურთო კლუბები კატეგორია:სსრ კავშირის საფეხბურთო კლუბები
ძალის მთავარანგელოზის ეკლესია
ძარის მთავარანგელოზის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის ცხინვალის რეგიონში, სოფელ ძარში, სასაფლაოზე. განვითარებული შუა საუკუნეებში.
ეკლესია ნაგებია სხვადასხვა ზომის მოყვითალო ფერის უხეშად დამუშავებული ქვით. წყობა შერეულია.
დარბაზული ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს; აღმოსავლეთით დას-რულებულია ნახევარწრიული აბსიდით. აბსიდის სამხრეთით და ჩრდილოეთით დიდი ზომის სწორკუთხა ნიშებია. საკურთხეველი დარბაზისაგან გამოყოფილია პილასტრე-ბით.
გრძივი კედლები წყვილი პილასტრების საშუალებით თითქმის სამ თანაბარ ნაწი-ლად იყოფა. ფართო შესასვლელები დასავლეთიდან და სამხრეთიდანაა. წირთხლები ამოყვანილია კარგად დამუშავებული ქვებით.
ეკლესიის კამარა და კონქი ჩამოქცეულია. აბსიდის კედლების სიმაღლე 2-3 მეტრს აღწევს. გრძივი კედლების ნახევარზე მეტი ჩამონგრეულია. აღმოსავლეთი სარკმელი მორღვეულია. ეკლესია ძლიერ არის დაზიანებული.
გადაფრენა მადათოვზე და უკან
გადაფრენა მადათოვზე და უკან — აკა მორჩილაძის მიერ მადათოვის კუნძულზე შექმნილი ტრილოგიის პირველი წიგნი.
ძალის მთავარანგელოზის ეკლესია
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
გადაფრენა მადათოვზე და უკან
დეტექტიური სიუჟეტი XIX საუკუნის თბილისში ვითარდება. მადათოვის კუნძულზე ნაპოვნია ხაფო მხატვრის გვამი, რომლის მკვლელობის გამოძიებასაც მრავალი დაფარული საქმის კვალამდე მივყავართ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აკა მორჩილაძის ნაწარმოებები კატეგორია:1998 წლის რომანები კატეგორია:ქართული რომანები
WonderSwan Color-ის თამაშების სია
მინი|250პქ|The WonderSwan Color ეს არის პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლის WonderSwan Color-ის ვიდეო თამაშების სია, დალაგებული ანბანის მიხედვით. საერთო ჯამში კონსოლზე ხელმისაწვდომი იყო 100 ერთეული თამაში.
სქოლიო
WonderSwan Color *
სტენლი ტუჩი
სტენლი ტუჩი (Stanley Tucci; დ. 11 იანვარი ან 11 ნოემბერი, 1960, პიკსკილი) — ამერიკელი მსახიობი. მიღებული აქვს ემის ჯილდო და ოსკარის, ოქროს გლობუსის, BAFTA-სა და გრემის ნომინაციები. არის იტალიური წარმოშობის.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1960 კატეგორია:იტალო-ამერიკელები
ეჰინგენი
ეჰინგენი (Ehingen) — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, ტიუბინგენის ადმინისტრაციულ ოლქში, ალბ-დუნაის რაიონში. ქალაქის ფართობია 178,4 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 24 786 ადამიანს.
სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1950
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1950 (1950 World Snooker Championship) — მთავარი ტურნირი სნუკერის სამყაროში. ჩატარების ადგილი — ბლეკპული (ინგლისი). ტურნირის გამარჯვებული გახდა უოლტერ დონალდსონი, რომელმაც ფინალში დაამარცხა ფრედ დეივისი ანგარიშით 51:46.
ფინალი
უოლტერ დონალდსონი 51:46 ფრედ დეივისი
ფარაზის პირველი კოშკი
ფარაზის პირველი კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო-თავდაცვითი ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფარაზაში. აგებულია ადრე შუა საუკუნეებში.
კოშკი ნაგებია სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვით; შემორჩენილია დაახლოებით ცხრა მეტრის სიმაღლეზე. დასავლეთი კედელი მთლიანად ჩამონგრეულია. დაზიანებულია ჩრდილოეთი და სამხრეთი კედლებიც. კოშკის აღმოსავლეთ კედელში გაჭრილია არქიტრავული შესასვლელი, რომლის თავზე დატანებულია სათოფური.
კოშკი მეორე სართულის დონემდე ამოვსებულია მიწით და ჩამონაშალი ქვებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
თელ-ატლასი
თელ-ატლასი (الاطلس التلي) — ატლასის მთებში შემავალი მთათა სისტემა. განლაგებულია მაროკოს, ალჟირისა და ტუნისის ტერიტორიებზე. სიგრძე 1500 კმ, სიგანე 115 კმ. საშუალო სიმაღლე დაახლოებით 1500 მ, უმაღლესი წერტილია მთა ლალა-ხედიჯა (2308 მ), რომელიც განლაგებულია ჯურჯურის ზღვისპირა ქედზე. დასავლეთით საშუალომთიანი მასივები ენაცვლება კუესტურ რელიეფსა და დიდ მთათაშუა ვაკეებს; აღმოსავლეთ ნაწილში უმთავრესად ბორცვიან-სერიანი რელიეფია და შეიმჩნევა ვულკანური მოქმედების კვალი. ჩრდილოეთ კალთებზე, 800 მ-მდე მაკვისის ბუჩქნარია, ზემოთ — კორპის ხის, ქვამუხისა და ფოთოლმცვივანი ჯიშების ტყეები, 1500 მ-მდე ალეპოს ფიჭვის სარტყელია, უფრო ზევით კი ხარობს ღვია, ტუია და ქონდარა ფიჭვი. დამახასიათებელია ხმელთაშუაზღვიური კლიმატი. ქედის ძირში განლაგებულია ქალაქები: ალჟირი და ორანი. უშუალოდ ქედზე, ზღვის დონიდან 650 მ სიმაღლეზე მდებარეობს ქალაქი კონსტანტინა. ქედის რაიონში განვითარებულია მეცხვარეობა, იზრდება ქერი. ჯურჯურის ქედზეა აფრიკის უღრმესი მღვიმე ანუ-იფლისი. თელ-ატლასის ფარგლებშია ჯურჯურის ეროვნული პარკი, რომელიც დაარსდა 1983 წელს და რომლის ფართობია 82,25 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მაროკოს ქედები კატეგორია:ალჟირის ქედები კატეგორია:ტუნისის ქედები
წაღკუნიაცის ტბა
წაღკუნიაცი (Ծաղկունյաց լիճ), ზოგჯერ ნანაი (Նանայի լիճ) — ტბა სომხეთში. მდებარეობს კოტაიქის პროვინციაში, წაღკუნიაცის ქედის შუა ნაწილში, ზღვის დონიდან 2450 მეტრ სიმაღლეზე. უახლოესი დასახლებული პუნქტია სამთო კურორტი აღვერანი. ტბა მხოლოდ წვიმის წყლით საზრდოობს, ზამთარში მისი ზედაპირი ყინულით იფარება. ქედის ნაწილი რომელზეც წაღკუნიაცის ტბა მდებარეობს, არზაკან-მეღრაძორის აღკვეთილის ტერიტორიაში შედის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის ტბები
იოლ-დერეს მეორე ხიდი
იოლ-დერეს მეორე ხიდი — ხიდი თურქეთში, მდინარე იოლ-დერეზე, ხეობის სიღრმეში, ზღვის დონიდან 106 მ-ზე. იგი კარგადაა დაცული. თაღი დამუშავებული და ოდნავ ტრაპეციული მოყვანილობის ქვების რიგებითაა შეკრული. ხიდის სავალი ნაწილი ბრტყელი ფილებითაა მოგებული. ხიდის თაღი აბსოლუტური ნახევარწრეა. მისი ფუძეები არაა გადაზრდილი ვერტიკალურად აღმართულ ბურჯებში და უშუალოდ კლდოვან რელიეფს ეყრდნობა. სტატისტიკური მონაცემები: ხიდის სიგრძე — 14,60 მ, სიგანე — 2,55 მ, სიმაღლე წყლის ზედაპირიდან — 5,50 მ, ფუძეებს შორის მანძილი — 9 მ, ფუძეთა სიგანე — 2,47 მ.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქეთის ხიდები
როშკანი (სტრეშენის რაიონი)
როშკანი (Roşcani) — სოფელი მოლდოვაში, სტრეშენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 115 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 650 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სტრეშენის რაიონის სოფლები
აიბულიაკი
აიბულიაკი (Айбуляк; Айбүләк) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 16 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 16 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 285 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები და თათრები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
ვახტანგ ლოლაძე
ვახტანგ ალექსანდრეს ძე ლოლაძე (დ. 18 დეკემბერი, 1909, სიღნაღი, სიღნაღის მაზრა, ტფილისის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 17 აპრილი, 1978, თბილისი, საქართელოს სსრ) — ქართველი პოლკოვნიკი, საქართველოს სსრ შსს მინისტრი (1952-1953).
ბიოგრაფია
1937 წლის 11 ნოემბერს ვახტანგ ლოლაძე დანიშნეს საქართველოს სსრ კომუნალური მეურნეობის სახალხო კომისრის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლად, ხოლო 1938 წლის 11 აპრილიდან — სახალხო კომისრად. ამ თანამდებობაზე ის 1938 წლის 16 ნოემბრამდე მუშაობდა. 1938 წლის 18 ნოემბერს აირჩიეს საქართველოს კპ გორის რაიკომის პირველი მდივნის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლად, 1939 წლის 19 თებერვალს კი ამავე რაიკომის პირველ მდივნად. 1941 წლის მარტიდან 1946 წლის 23 ივლისამდე იყო საქართველოს კპ (ბ) პარტიის თბილისის ორგანიზაციის სტალინის რაიკომის პირველი მდივანი, ხოლო 1946 წლის 23 ივლისიდან 1949 წლის 11 იანვრამდე — საქართველოს კომპარტიის (ბ) თბილისის საქალაქო კომიტეტის მდივანი კადრების დარგში.
ვახტანგ ლოლაძემ 1948 წელს წარმატებით დაამთავრა სკკპ ცენტრალურ კომიტეტთან არსებული უმაღლესი პარტიული სკოლა.
1949 წლის 11 იანვრიდან 1951 წლის 1 მარტამდე ის მუშაობდა საქართველოს კომპარტიის ცენტრალური კომიტეტის პარტიული, პროფკავშირული და კომკავშირული ორგანოების განყოფილების გამგის პირველ მოადგილედ, 1951 წლის 1 მარტიდან 1952 წლის 5 აპრილამდე კი — საქართველოს სსრ სახელმწიფო უშიშროების მინისტრის მოადგილედ კადრების დარგში.
1952 წელს მიენიჭა პოლკოვნიკის სპეციალური წოდება.
1952 წლის 5 აპრილიდან 1953 წლის 16 მარტამდე ვახტანგ ლოლაძე საქართველოს სსრ შინაგან საქმეთა მინისტრი იყო. 1953 წლის 19 ივნისიდან 1954 წლის 16 მარტამდე ლოლაძე მუშაობდა საქართველოს სსრ კომუნალური მეურნეობისა და საბინაო-სამოქალაქო მშენებლობის მინისტრის მოადგილედ, 1954 წლის 5 ოქტომბრიდან 1957 წლის 31 მაისამდე — საქართველოს სსრ საქალაქო და სასოფლო მშენებლობის მინისტრის მოადგილედ. 1957 წლის 31 მაისიდან 1959 წლის 17 იანვრამდე ვახტანგ ლოლაძე საქართველოს სსრ სახალხო მეურნეობის საბჭოს კადრებისა და სასწავლო დაწესებულებების განყოფილებას ხელმძღვანელობდა. 1959 წლის 24 აპრილს დაინიშნა თბილისის საქალაქო საბჭოს კეთილმოწყობის მუდმივმოქმედი კომისიის თავმჯდომარედ. 1958 წლის 28 ნოემბრიდან 1972 წლამდე ვახტანგ ლოლაძე მუშაობდა საქართველოს სსრ სახალხო მეურნეობის მიღწევათა გამოფენის დირექტორად.
ვახტანგ ლოლაძე იყო საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს I-II მოწვევის დეპუტატი და საქართველოს კპ (ბ) ცკ-ის წევრი, მშრომელთა დეპუტატების თბილისის საქალაქო საბჭოს დეპუტატი, თბილისის XIX, XXIV, XXVIII, XXXII, XXXIV საქალაქო პარტკონფერენციების დელეგატი, საქართველოს კპ თბილისის საქალაქო კომიტეტის წევრი, საკავშირო კპ (ბ) XVIII ყრილობის, საქართველოს კპ (ბ) XIII, XIV ყრილობების დელეგატი.
ვახტანგ ლოლაძე გარდაიცვალა 1978 წლის 17 აპრილს თბილისში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 18 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1909 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1978 კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის შინაგან საქმეთა მინისტრები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის I მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის II მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
მეჰმედ საიდ-ფაშა
ქუჩუქ მეჰმედ საიდ-ფაშა (Küçük Mehmet Sait Pasha; დ. 1830 —გ. 1914) —  მნიშვნელოვანი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი (1879-1880, 1880-1882, 1882, 1882-1885, 1895, 1901-1903, 1908, 1911-1912 წწ.). კვიპროსის გუბერნატორი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები კატეგორია:დაბადებული 1830 კატეგორია:გარდაცვლილი 1914
ჰავალი
სქოლიო
კატეგორია:ზანგილანის რაიონის სოფლები
მონღოლური ვიკიპედია
მონღოლური ვიკიპედია (Монгол Википедиа) — ვიკიპედიის განყოფილება მონღოლურ ენაზე. თავისუფალი ონლაინ-ენციკლოპედია. შეიქმნა 2004 წლის 28 თებერვალს. 2014 წლის თებერვლის მდგომარეობით მონღოლურ ვიკიპედიაში არსებობს დაახლოებით 12 ათასი სტატია. ჰყავს 8 ადმინისტრატორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
ოძუნი
ოძუნი (Օձուն) — სოფელი სომხეთში, მდებარეობს ლორეს პროვინციაში, რკინიგზის სადგურ სანაინიდან სამხრეთით ორ კილომეტრში, სანაინისა და ახპატის მონასტრების ახლოს.
ოძუნი ტაშირის ერთ-ერთი ყველაზე ძველი დასახლებაა. გვიანდელ შუა საუკუნეებში იყო ტაშირის პროვინციის ცენტრი. უძველეს ისტორიულ საბუთებში ოძუნი მოხსენიებულია, როგორც კათოლიკოს ოვანეს III-ის სამშობლო.
სოფელში დგას გუმბათოვანი ბაზილიკა ოძუნის მონასტერი, რომელიც სავარაუდოდ VI-VII საუკუნეებს მიეკუთნება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
ვეძინის III გასასვლელი
ვეძინის III გასასვლელი — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს მთაწმინდის რაიონში (მთაწმინდა); ვეძინის ქუჩიდან ელიზბარ ზედგენიძის ქუჩამდე.
ლიტერატურა
კატეგორია:მთაწმინდის რაიონის ქუჩები
ღრომის მეორე ზურგიანი კოშკი
ღრომის მეორე ზურგიანი კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, თავდაცვითი ნაგებობა, მდებარეობს გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ღრომში, სოფლის ცენტრში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
სწორკუთხა გეგმის ზურგიანი კოშკი, ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით სქელ დუღაბზე. მესამე სართულიდან მხოლოდ მცირე ნაწილია შემორჩენილი.
მეორე სართულის აღმოსავლეთ და სამხრეთ კედლებში სწორკუთხა ნიშებია მოთავსებული, მათში გაჭრილია ვიწრო სათოფურები. სამხრეთ კედელში ბუხრის კვალია.
შემორჩენილია სართულშუა გადახურვის კოჭების ბუდეები. მიწის დონე საგრძნობლად აწეულია.
დანგრეულია სამხრეთ-დასავლეთი და ჩრდილო-დასავლეთი კუთხეები. მორღვე-ულია აღმოსავლეთი შესასვლელის დიდი ნაწილი. შიგნით ამოსულია დიდი ზომის მცენარეები.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
დუარტე პორტუგალიელი
დუარტე პორტუგალიელი (Duarte de Portugal; დ. 7 ოქტომბერი, 1515 — გ. 20 სექტემბერი, 1540) — ავისის დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და დედოფალ მარია არაგონელის ნაბოლარა ვაჟი.
ბიოგრაფია
დუარტე დაიბადა 1515 წლის 7 ოქტომბერს ლისაბონში. იგი იყო პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარია არაგონელის ნაბოლარა შვილი. მისი დაბადებიდან ორ წელიწადში დედამისი გარდაიცვალა და მამამისი მესამედ დაქორწინდა, ამიტომაც მამის მხრიდან კიდევ ერთი ნახევარ-და ჰყავდა. მის აღზრდა-განათლებაზე ანდრე დე რეზენდე ზრუნავდა, რომელმაც დაწერა შემდგომში მისი ბიოგრაფია. დუარტეს უყვარდა ნადირობა და ჩუმი კლასიკური მუსიკა.
1537 წელს ცოლად შეირთო ბრაგანსას ჰერცოგ ჟაიმეს ასული იზაბელ დე ბრაგანსა, რომლის მზითვითაც იგი ხიმარესის ჰერცოგი გახდა. ქორწილიდან სამ წელიწადში დუარტე გარდაიცვალა, 24 წლის ასაკში. მას სამი შვილი დარჩა, მისი მეუღლე კი მეორედ აღარ გათხოვილა და მონაზვნად აღიკვეცა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 7 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1515 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1540 კატეგორია:ავისები
სულხან-საბას ქუჩა
სულხან-საბას ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს მთაწმინდის რაიონში (სოლოლაკი); დასაწყისი გიორგი ლეონიძის ქუჩიდან. თბილისის 1876 წლის გეგმაზე აღნიშნულია როგორც ირაკლის შესახვევი (ადრე ამ ადგილებში მეფე ერეკლე II-ის ბაღები იყო). ამ ქუჩაზე სეირნობდნენ მეფისნაცვლის სასახლის სეფექალები, ამიტომ XIX საუკუნის 80-იანი წლებიდან დაერქვა ფრეილინის (ფრეილინა — სეფექალი) ქუჩა. 1923 წელს — საბა-სულხანის, 1948 წელს სულხან-საბას ქუჩა ეწოდა. ძირითადად განაშენენიანებულია ძველი თბილისის ბურჟუაზიის წარმომადგენელთა სახლებით. ქუჩის ბოლოში აღმართულია სკულპტურული კომპოზიცია „ცოდნის სვეტი“ (მოქანდაკე ვახტანგ ონიანი, არქიტექტორი ვახტანგ აბრამიშვილი). სვეტი დაიდგა 1981 წელს იმ ადგილას, სადაც ადრე ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების შენობა იყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:მთაწმინდის რაიონის ქუჩები
გლაიხშალტუნგი
გლაიხშალტუნგი (Gleichschaltung) — ტერმინი, რომელსაც ნაციონალ-სოციალისტები იყენებდნენ გერმანიაში საზოგადოებრივი და პოლიტიკური პროცესების ხელში ჩაგდების აღსანიშნავად. ტერმინი გამოიგონა იუსტიციის რაიხსმინისტრმა ფრანც გრიუნტერმა და პირველად გამოიყენა 1933 წლის 31 მარტს გლაიხშალტუნგის შესახებ პირველი კანონის სათაურში, რომლის თანახმადაც ქვეყანამ დაკარგა სუვერენიტეტი იმპერიის სასარგებლოდ.
გლაიხშალტუნგის ლოზუნგის ქვეშ მიიღეს კანონი, რომლის მიხედვითაც ნაციონალ-სოციალისტური გერმანული მუშათა პარტია ერთადერთ პარტიად გამოაცხადეს. ერთმანეთს შეუთავსეს რაიხსპრეზიდენტისა და რაიხსკანცლერის თანამდებობები.
სქოლიო
კატეგორია:ნაციზმი
კვანტური ჩეშირის კატა
კვანტური ჩეშირის კატა (Quantum Cheshire Cat) — პარადოქსული მოვლენა კვანტურ მექანიკაში, რომლის არსიც მდგომარეობს იმაში, რომ განსაზღვრულ პირობებში კვანტური სისტემა შეიძლება მოიქცეს ისე, თითქოს ნაწილაკები და მათი თვისებები გაყოფილი იყოს სივრცეში. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ობიექტი შეიძლება განცალკევებული იყოს საკუთარი თვისებებისგან.
ამ მოვლენის სახელწოდება უკავშირდება ლუის კეროლის წიგნს „ალისა საოცრებათა ქვეყანაში“, რომელშიც ერთ-ერთ პერსონაჟს — ჩეშირის კატას — აქვს გაქრობის უნარი, რის შემდეგაც ხილული მხოლოდ მისი ღიმილი რჩება.
სქოლიო
კატეგორია:კვანტური მექანიკა
ხურჯინი
ხურჯინი ან ხურჯუნი (Xurcun) — აღმოსავლური ტრადიციული ჩანთა, რომელიც იკერება ხალიჩის ქსოვის ტექნოლოგიით ნაირფეროვანი შალის ძაფებისგან და მორთულია ზარებით. შედგება ორი ნაწილისგან (ჩანთებისგან). ხურჯინი შესაძლებელია იყოს სხვადასხვა ზომის. ძირითადად იგი გამოიყენება სოფლის მეურნეობის პროდუქციის გადასატანად. აზერბაიჯანში ხურჯინს განსხვავებული ტექნოლოგიით ამზადებდნენ. ხურჯინს უძველესი დროიდან იყენებდნენ აღმოსავლეთში (ასევე კავკასიაშიც).
სქოლიო
კატეგორია:ჩანთა
ხარლამოვის ხიდი
ხარლამოვის ხიდი (Харламов мост) — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, საადმირალოს რაიონში. ერთმანეთთან აკავშირებს ყაზანისა და სპასკის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა 16,9 მეტრი, ხოლო სიგანე — 22,5 მეტრი.
მდებარეობა
ხარლამოვის ხიდი მდებარეობს რიმსკი-კორსაკოვის პროსპექტის ღერძზე. ხიდთან ახლოს მდებარეობს ვალკის სახლი, სადაც პეტერბურგსი სტუმრობისას ცხოვრობდა ალექსანდრე გრიბოედოვი. ფიოდორ დოსტოევსკის შემოქმედების ბევრი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ ზუსტად ამ სახლის პროტოტიპეზა საუბარი რომანში „დანაშაული და სასჯელი“.
დინების ზემოთ მდებარეობს ლომების ხიდი, ხოლო ქვემოთ — ნოვო-ნიკოლსკის ხიდი.
უახლოესი მეტროს სადგურეა (900 მ) „სადოვაია“.
სახელწოდება
ხიდის სახელწოდება ცნობილია 1764 წლიდან და მომდინარეობს ბიზნესმენ ე. ს. ხარლამოვის გვარიდან. 1934 წლის 13 აპრილს ხიდს უწოდეს კომკავშირის ხიდი, ისტორიული სახელი დაუბრუნდა 1991 წლის 4 ოქტომბერს.
ისტორია
1753 წელს ამ ადგილზე მოქმედებდა ხის ხიდი. 1780 წლისათვის ხიდი ქვის ბურჯებზე გადაიყვანეს და მოაპირკეთეს გრანიტით. ხიდი არაერთხელ გაარემონტეს ხის მასალით. 1905 წელს ხიდის თაღების კონსტრუქცია შეცვალეს ახლით, მაგრამ შეინარჩუნეს ძველი კონსტრუქცია. მშენებლობის ტექნიკურ მეთვალყურეობას ახორციელებდა არქიტექტორი კარლ ბალდი.
1934 წელს ინჟნრების მ. ი. ჟდანოვის, არიადნა საპერშტეინისა და არქიტექტორ კ. მ. დმიტრიევის პროექტის მიხედვით ხიდი გადააკეთეს ერთმალიან რკინა-ბეტონის თაღოვან ხიდად.
1978 წელს გრანიტის ჯებირებით გამოყვეს ტროტურაი ავტომობილის სავალი გზისაგან, შეიცვალა რკინა-ბეტონის პარაპეტები. 2005 წელს დაამონტაჟეს მეტალის მოაჯირი.
კონსტრუქცია
ხიდი ამჟამად ერთმალიანია, გამოიყენება როგორც ავტომობილების ასევე ფეხით მოსიარულეებისათვის. კონსტრუქციის მიხედით ჰგავს ნოვო-ნიკოლსკის ხიდს, რომელიც მისგან დინების ქვემოთ მდებარეობს.
ხიდს აქვს ავტოტრანსპორტის სავალი გზის 4 ზოლი. ხიდი მთლიანად მოასფალტებულია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
ჩუუკის კუნძულები
ჩუუკის კუნძულები (Chuuk Islands) — პატარა კუნძულების ჯგუფი კაროლინის კუნძულების არქიპელაგში წყნარი ოკეანის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. შედის მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების შემადგენლობაში და არის შტატ ჩუუკის ნაწილი.
დასახელება
ადგილობრივი ჩუუკის ენიდან თარგმანში ნიშნავს «მაღალ მთებს». ისტორიული სახელებია — ტრუკი, რუკი, ჰოგოლეუ, ტორესი, უგულატი, ლუგულუსი.
გეოგრაფია
thumb|left|275px|ჩუუკის კუნძულების რუკა ჩუუკის კუნძულები მდებარეობს კაროლინის კუნძულების არქიპელაგის მიკრონეზიის ცენტრალურ ნაწილში წყნარ ოკეანეში და წარმოადგენს პატარა კუნძულოვან ჯგუფს, რომელიც შედგება მოტუებით და ბარიერული რიფებით შემოფარგლული მთიანი კუნძულებისაგან. სულ ჯგუფში შედიან 19 ამოწეული კუნძული ლაგუნის შიგნით, 10 ატოლი და 225 მოტუ, რომელთაგან ბევრი მდებარეობს ლაგუნის გარეთ. ჩუუკის კუნძულების ცენტრში მდებარეობს დიდი ლაგუნა, რომლის ფართობი შეადგენს დაახლოებით 2131 კმ²-ს (ხმელეთის ფართობი — დაახლოებით 100 კმ²). ყველაზე მთავარი კუნძულებია დუბლონი, ეიოლი, ეოტი, ეტენი, ფილო, ფანაპენგესი, ფეფანი, მოენი, პარამი, პატა, პისი, პოლე, რომუნუმი, სისი, ტარიკი, ტოლი, უდოტი და უმანი. ზოგჯერ ჯგუფს მიაკუთვნებენ მეზობელ ჰოლის კუნძულებს და ნომონუიტოს ატოლს. გეოგრაფიულად და დიალექტურად კუნძულები იყოფა დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილებად: ფაიჩუუკის კუნძულები და ნამონეასის კუნძულები.
კლიმატი ჩუუკის კუნძულებზე ტროპიკულია უმნიშვნელო სეზონური ცვალებადობით. წლის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს დაახლოებით 26,7 °C-ს. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობაა — 3050—3560 მმ. ყველაზე უფრო მეტი ნალექების რაოდენობა მოდის ივნისიდან აგვისტოს ჩათვლით.
ისტორია
არქეოლოგიური მასალების თანახმად, რომელიც ნაპოვნი იქნა ჯგუფის ერთ-ერთ კუნძულზე, ჩუუკის კუნძულები დასახლებული იყო დაახლოებით 2 ათასი წლის წინ. ადგილობრივი ლეგენდების თანახმად პირველი დასახლებულები იყვნენ კუნძულ კოსრაედან წამოსულები, რომელიც მდებარეობს დაახლოებით 1300 კმ-ით აღმოსავლეთით. საწყის ეტაპზე ადგილობრივი მაცხოვრებლები სახლდებოდნენ მხოლოდ კუნძულის სანაპიროებზე და დაკავებული იყვნენ თიხისგან ჭურჭლის გამოძერწვით, მაგრამ დაახლოებით 1500 წლის წინ ეს კულტურა გაქრა, ხოლო კუნძულელები გადასახლდნენ კუნძულის შიდა რაიონებში და მთის კალთებზე.
ევროპელების მიერ ჩუუკის კუნძულების აღმოჩენა დაკავშირებულია ესპანელი ზღვაოსნების მოგზაურობასთან: საკმაოდ მაღალი ფასები სანელებლებზე იძულებულს ხდიდა ესპანელებს მოეძებნათ ახალი მიწები. კატო-კამბრეზის ზავის ხელშეკრულების ხელმოწერიდან ექვსი თვის შემდეგ, რომელიც დამთავრდა 1494—1559 წლების იტალიური ომებით, ესპანეთის მეფე ფილიპე II-მ გაუგზავნა წერილი ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფოს ვიცე-მეფეს ლუის დე ველასკოს, მოთხოვნით «მოლუკის კუნძულებისთვის დასავლეთის კუნძულების გახსნის თაობაზე». საუბარი ასევე ეხებოდა ფილიპინების დაპყრობის თემასაც. პასუხად მოეწყო ახალი ექსპედიცია ოთხი გემის შემადგენლობით, მიგელ ლოპეს დე ლეგასპის მეთაურობით, რომლებიც 1564 წლის 21 ნოემბერს გავიდნენ ქალაქ აკაპულკოდან. 1565 წლის 17 იანვარს გემ «სან-ლუკასის» ეკიპაჟმა ალონსო დე არელიანოს მეთაურობით, ჰორიზონტზე შეამჩნია ჩუუკის კუნძულები. ლაგუნაში შესულ გემს მაშინვე შეხვდნენ ადგილობრივი მაცხოვრებლები კანოებით, რომლებმაც შესთავაზეს უცხოელებს გადმოსულიყვნენ ხმელეთზე კუნძულ ტანოვასთან შორიახლოს. მაგრამ შემხვედრი ქარი და კუნძულელთა დიდმა რაოდენობამ შეაშინა არელიანო, ამიტომ მან გადაწყვიტა მოებრუნებინა გემი უკან. მაგრამ მანამდე ეკიპაჟის წევრებმა მოასწრეს ტყვედ აეყვანა რამდენიმე ადგილობრივი მაცხოვრებელი. მხოლოდ ზარბაზნების გასროლის შემდეგ ეკიპაჟმა შეძლო თავი დაეხსნა კუნძულელებისგან, რომლებმაც დაიწყეს შუბების სროლა. რიფის შიდა მხარეს ღამის გატარების შემდეგ, «სან-ლუკასის» ეკიპაჟი მეორე დღეს გამოვიდა ღია ოკეანეში.
თითქმის ორნახევარი ასეული წლის განმავლობაში ჩუუკის კუნძულები რჩებოდა შეუმჩნეველი უცხოური გემებისათვის. მეორე ევროპელი, რომელიც ესტუმრა კუნძულებს არელიანო შემდეგ, იყო მანუელ დუბლონი, რომლის გემი შევიდა კუნძულების ლაგუნაში 1814 წლის 10 დეკემბერს. მიუხედავად ამისა დაწვრილებითი ცნობები ამის შესახებ არ არის შემორჩენილი.
1824 წლის 24 ივნისს ჩუუკის კუნძულებთან მიცურდა გემი, ფრანგი ლუი დუპერეის მეთაურობით, რომელმაც გამოიკვლია კუნძულები ხუთი დღის განმავლობაში (დაზუსტდა კოორდინატები, შედგა ლაგუნის პირველი რუკა). მიუხედავად იმისა, რომ მოგზაური მთელი ამ დღეების განმავლობაში არ შესულა ლაგუნაში, ბორტზე მიიღეს რამდენიმე ადგილობრივი მაცხოვრებელი, რომელთა მეშვეობითაც შესაძლებელი გახდა ზოგიერთი კუნძულის სახელების გაგება. ორი ინგლისელი დატოვეს ნაპირზე მათი საკუთარი სურვილის გამო. მიუხედავად იმისა, რომ დუპერეიმ შეაგროვა მნიშვნელოვანი გეოგრაფიული ინფორმაცია, მის ჩანაწერებში მაინც არ იყო ცნობები ადგილობრივი მოსახლეობის კულტურისა და ყოფაცხოვრების შესახებ. ოთხი წლის შემდეგ ჩუუკის კუნძულები გამოიკვლია ფრანგმა ზღვაოსანმა ჟიულ სებასტიენ სეზარ დიუმონ-დურვილმა, ხოლო შემდეგ რუსმა მოგზაურმა ფიოდორ ლიტკემ.
პირველი სერიოზული ინფორმაცია ადგილობრივ კულტურაზე და მაცხოვრებლებზე მოაგროვა ჟიულ სებასტიენ სეზარ დიუმონ-დურვილმა 1838 წელს კუნძულზე მისი მეორე სტუმრობისას. 22 დეკემბერს ექსპედიციის ორი გემი, «ასტროლაბია» და «ზელე», შევიდნენ ლაგუნაში სრუტის გავლით კუნძულების სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. შემდგომი ოთხი დღის განმავლობაში მოგზაურმა შეაგროვა მნიშვნელოვანი ინფორმაცია ადგილობრივ მაცხოვრებლებზე: სახლების მორთულობაზე, თევზსაჭერ ბადეებზე, ადგილობრივ კანოეებზე, იარაღზე. გემების ბორტებზე ხდებოდა საქონლის გაცვლა აბორიგენებთან. კუნძულელები იყვნენ სტუმართმოყვარენი, მაგრამ ძალიან ფრთხილები, ხოლო ზოგიერთ შემთხვევაში გამოხატავდნენ შიშს უცხოელების წინაშე. მაგალითად, ქალები, უცხოელების დანახვაზე, ეგრევე გარბოდნენ ტყეში ან მიცურავდნენ მეზობელ კუნძულებზე. შემდგომში ფრანგებს უხსნიდნენ, რომ ადგილობრივ ქალებს აკრძალული აქვთ უცნობებთან მიახლოება ქმრების ნებართვის გარეშე, რადგან სხვა შემთხვევაში მათ დაუყოვნებლივ მკაცრად დასჯიდნენ. ჩუუკის კუნძულების მოსახლეობა სიხარულით ცვლიდნენ თავის საგნებს, საჭმელს რკინის ნაკეთობებზე, ბრასლეტებზე, სამკაულებზე და სხვა ევროპელთათვის უმნიშვნელო საგნებზე. მაგრამ დურვილი იყო რამდენადმე გაკვირვებული, როდესაც მიხვდა, რომ აბორიგენებს არასოდეს არ ენახათ ცეცხლსასროლი იარაღი. თოფით მოკლულმა ფრინველმა ძლიერ შეაშინა ადგილობრივი მოსახლეობა.
მაგრამ მოგზაურების იქ ყოფნას ინციდენტის გარეშე არ ჩაუვლია. როდესაც მეორე დღეს ფრანგების მცირერიცხოვანი ჯგუფი გაემართა გამოეკვლია რიფები ფეფანის კუნძულსა და დუბლონის კუნძულს შორის, მათ თავს დაესხა ადგილობრივი მაცხოვრებლების ჯგუფი. ევროპელები იძულებულები იყვნენ გაესროლად, შედეგად მოკლული იქნა ათი ან თორმეტი აბორიგენი. ამ მოვლენის შემდეგ ფრანგებმა გადაწყვიტეს დაეტოვებინათ კუნძულები.
ამის შემდეგ კუნძულები საკმაოდ დიდ ხანს რჩებოდა ევროპელების ინტერესების გვერდით. ვეშაპის დამჭერი გემებიც კი, რომლებიც საკმაოდ ხშირად სტუმრობდნენ მეზობელ კუნძულებს პონპეის და კოსრაეს, მტკნარი წყლის და ხე-ტყის მარაგის შესავსებად, ჩუუკის კუნძულებს გვერდს უვლიდნენ: 1840 წლიდან 1860 წლამდე პერიოდში კუნძულებს გვერდით გაცურა სულ ორმა გემმა და არც ერთი მათგანი არ შეჩერდა ჩუუკის კუნძულების ნაპირებთან.
ქრისტიანი მისიონერები საბოლოოდ დამკვიდრდნენ ჩუუკის კუნძულებზე 1879 წელს: მანამდე ყველა ადრეულ ცდებს არ მოყოლია დადებითი შედეგი. 1879 წელს კუნძულ უმანის ბელადი (ჯგუფის ერთ-ერთ ამოწეულ კუნძულზე), რომელიც ვიზიტით იმყოფებოდა მორტლოკის კუნძულების კუნძულ ნამაზე, მოისმინა ერთ-ერთი მისიონერის ლოცვა. შემდგომში ბელადმა სტუმრად მიიწვია იგი თავისთან კუნძულზე, რომ მას იქ დაეარსებინა ქრისტიანული ეკლესია, და მისცა მას, როგორც მის სხვა თანამოაზრეებს, პირადი უსაფრთხოების გარანტია. ასე გაჩნდნენ კუნძულებზე პირველი მისიონერები, რომლებსაც შემდგომში მოჰყვნენ პირველი უცხოელი ვაჭრები.
1886 წელს კონტროლი მიკრონეზიაზე, მათ შორის ჩუუკის კუნძულებზე, გადავიდა ესპანეთის ხელში. მაგრამ 1898 წლის ესპანეთ-ამერიკის ომის შემდეგ, ესპანეთის, გერმანიის და აშშ-ს შორის შეთანხმების საფუძველზე მიკრონეზია, კუნძულ გუამის გარდა, აშშ-სგან იყიდა გერმანიამ $4,2 მილიონად. პირველი მსოფლიო ომის დასაწყისში, 1914 წელს, კუნძულების ოკუპაცია მოახდინა იაპონიამ, რომელიც მართავდა მას 1919 წლიდან ერთა ლიგის მანდატის საფუძველზე.
მეორე მსოფლიო ომის წლებში კუნძულებზე განლაგებული იყო იაპონიის მსხვილი საზღვაო სამხედრო ბაზა (იქ იმყოფებოდა დაახლოებით 40 ათასი ჯარისკაცი და სამოქალაქო პირი), ასევე აეროდრომი. კუნძულები სტრატეგიულად მეტად საჭირო იყო იაპონიის იმპერიისთვის: მასზე მოქმედებდა საკომუნიკაციო შტაბი, საიდანაც მოდიოდა რადიობრძანებები, რომლებიც იძლეოდნენ იაპონიის ყველა სამხედრო-საზღვაო ძალების ოპერაციების მიმართულებებს მიკრონეზიაში. 1944 წელს ჩუუკის ლაგუნაში იმყოფებოდა იაპონიის მეოთხე საიმპერატორო ფლოტის გემები და მეექვსე წყალქვეშა ფლოტის მეთაურობა. 1944 წლის 17 თებერვალს ამერიკელებმა დაიწყეს სამხედრო ოპერაცია «ჰილსტონის» ამოქმედება, რის შედეგადაც ჩაიძირა 30-ზე მეტი მსხვილი და ბევრი პატარა იაპონური გემი. შემდგომში კონტროლი ჩუუკის კუნძულებზე გადავიდა აშშ-ის არმიის ხელში.
ომში იაპონელთა დამარცხების შემდეგ ჩუუკის კუნძულები გახდა წყნარი ოკეანის კუნძულების სამეურვეო ტერიტორიის ექვსიდან ერთ-ერთი ოლქი, რომლებსაც მართავდა აშშ გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მანდატის საფუძველზე.
1990 წელს მიკრონეზიის ფედერაციული შტატები გაეროს უშიშროების საბჭომ აღიარა დამოუკიდებელ სახელმწიფოდ. მას შემდეგ ჩუუკის კუნძულები ამ ქვეყნის ტერიტორიაა.
მოსახლეობა
2000 წელს კუნძულების მოსახლეობა შეადგენდა — 40 465 ადამიანს. მათ შორის ფაიჩუუკის კუნძულებზე — 14 049 ადამიანი და ნამონეასის კუნძულებზე (ჩრდილოეთი და სამხრეთი) — 26 416 ადამიანი.
ეკონომიკა
კუნძულებზე განვითარებულია ტურიზმი.
სქოლიო
კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების კუნძულები კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1951
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1951 (1951 World Snooker Championship) — მთავარი ტურნირი სნუკერის სამყაროში. ჩატარების ადგილი — ბლეკპული (ინგლისი). ტურნირის გამარჯვებული გახდა ფრედ დეივისი, რომელმაც ფინალში დაამარცხა უოლტერ დონალდსონი ანგარიშით 58:39.
ქვაბნაშენი
ქვაბნაშენი — კლდის შვეულსა ან განივ ნაპრალებზე წინიდან ქვითკირით მიშენებული კარსარკმელი. ქვაბნაშენის შიდა სივრცე გამოიყენებოდა, როგორც მოღვაწე ბერის მიერ სამალავად, ასევე გვხვდება როგორც მრავალსართულიანი საცხოვრისი ერისკაცისა.
მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში 1951
ფინალი
ფრედ დეივისი 58:39 უოლტერ დონალდსონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონატი სნუკერში კატეგორია:1951 წელი სნუკერში
ქვაბნაშენი
ქვაბნაშენი კლდეში კვეთის ხელოვნების დარგია. ხელოვნურ ქვაბთა კომპლექსების მსგავსად ქვაბნაშენებითაც სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობაა შექმნილი. ქვაბნაშენებში გვხვდება: ციხეები, მონასტრები და სახიზრები. აბუხალო ძამას ხეობაში და თეკნელა თეძმის ხეობაში სწორედ ასეთ ქვაბნაშენებს ეკუთვნიან.
ლიტერატურა
კატეგორია:გეოგრაფიული ობიექტები
ჰაქერი (ზანგილანი)
ჰაქერი (Həkəri) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ზანგილანის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
პავლე მილიუკოვი
პავლე მილიუკოვი (დ. 15 იანვარი, 1859, მოსკოვი — გ. 31 მარტი, 1943, საფრანგეთი) — რუსი პოლიტიკოსი და ისტორიკოსი.
ბიოგრაფია
1882 წელს დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტი. 1886 წლიდან იქვე მუშაობდა პრივატ-დოცენტად. 1894 წელს სტუდენტთა მოძრაობასთან კავშირისთვის გაათავისუფლეს უნივერსიტეტიდან და გადაასახლეს რიაზანში. რამდენიმე წელს იყო საზღვარგარეთ. 1905 წელს დაბრუნდა სამშობლოში და ჩაება ლიბერალურ მოძრაობაში. იყო კადეტთა პარტიის ერთ-ერთი ორგანიზატორი და თავმჯდომარე 1907 წლიდან. არჩეული იყო მე-3 და მე-4 მოწვევების სახელმწიფო სათათბიროში. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ დაიკავა საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი. აპრილში ანტანტის ქვეყნებს გაუგზავნა ნოტა,, სადაცადასტურებდა რუსეთის მზადყოფნას, პირველი მსოფლიო ომი მიეყვანა გამარჯვებამდე. ნოტამ გამოიწვია ჯარისკაცთა პროტესტი, აპრილის კრიზისი და მილიუკოვის გადადგომა. 1920 წლიდან იყო ემიგრაციაში, ცხოვრობდა ლონდონსა და პარიზში.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 15 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1859 კატეგორია:გარდაცვლილი 31 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1943 კატეგორია:რუსი ისტორიკოსები კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის IV მოწვევის სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატები
აკილბაი (ბაშკირეთი)
აკილბაი (Акылбай; Акылбай) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ვოიადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 26 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 26 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 78 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
ვეძათხევის ქუჩა
ვეძათხევის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); ლოჭინის ქუჩიდან რკინიგზამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის I ნახევარში. 1925–1926 წლების ცნობათა წიგნში „მთელი ტფილისი“ შეტანილია როგორც ტიტველი მთის ქუჩა, ასევეა თბილისის 1934 წლის გეგმაზეც. 40-იან წლებში ვეძათხევის ქუჩა დაერქვა. აქვს ერთი შესახვევი.
ვახტანგ ლაბაძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:ქართველი მკლავჭიდელები
ვეძათხევის ქუჩა
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩუღურეთის რაიონის ქუჩები
ერბახი (დუნაი)
ერბახი (Erbach) — ქალაქი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, ტიუბინგენის ადმინისტრაციულ ოლქში, ალბ-დუნაის რაიონში. ქალაქის ფართობია 63,92 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 13 118 ადამიანს.
სქოლიო
კატეგორია:ბადენ-ვიურტემბერგის ქალაქები
ერედვის ცხეთიჯვარის ეკლესია
ერედვის ცხეთიჯვარის ეკლესია — არქიტექტურის ძეგლი, საკულტო ნაგებობა ერედვის მუნიციპალიტეტის სოფელ ერედევში, უბანი "ბერულას" დასავლეთით 2-3 კმ. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
მცირე ზომის დარბაზული ეკლესია ნაგებია მოწითალო ფერის ქვით. ინტერიერში აღმოსავლეთით ბრტყელი აბსიდაა, ცენტრში მცირე ზომის ვიწრო სარკმლით. სამხრეთ-აღმოსავლეთის და ჩრდილო-აღმოსავლეთის კუთხეებში ვიწრო ნიშებია. აბსიდის კედელს მიშენებული აქვს 1 მ სიმაღლისა და 45 სმ სიგანის კარნიზი, რომელიც შუაში ამაღლებულია და ტრაპეზის მოვალეობას ასრულებს. სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში არქიტრავული კარებია. ჩრდილოეთ კედელზე, ცენტრში, ვიწრო პილასტრია და მისგან აღმოსავლეთით და დასავლეთით ორი თაღედი გადადის, კამარა ცილინდრულია. დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედლებს ერთსაფეხურიანი კარნიზი აქვს. კედლები ნაშენია მცირე ზომის ფლეთილი ქვით.
ფასადების კუთხეები მოწითალო ფერის ქვის თლილი კვადრებითაა ამოყვანი-ლი, ხოლო კედლის სიბრტყეები - ფლეთილი ქვით.
ეკლესიას შემოუყვება მარტივი, სწორკუთხა პროფილის კარნიზი, რომელიც ასევე წითელი ტუფისაა. ეკლესია შიფერითაა გადახურული.
ეკლესიის გარშემო გალავნის მცირე ფრაგმენტები შემორჩა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ერედვის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ფარაზის კოშკის ნანგრევი
ფარაზის კოშკის ნანგრევი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო-თავდაცვითი ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელი ფარაზის მიდამოებში. აგებულია ადრე შუა საუკუნეებში.
სოფლიდან დასავლეთით ნახევარი კილომეტრის მოშორებით, ფერდობზე შემორჩენილია კოშკის დასავლეთი კედლის ნაწილი, რომლის სიმაღლე დაახლოებით 4 მეტრს აღწევს. ნაგებია სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვის მშრალი წყობით. დასავლეთი კედელი მომრგვალებულია, დანარჩენი კედლები მთლიანად განადგურებულია. ჩამონაშალი ქვები გაზიდულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ახამედი
ახამედი (Axaməd) — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შარურის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —  	896 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები კატეგორია:შარურის რაიონის სოფლები
იზაბელ დე ბრაგანსა
იზაბელ დე ბრაგანსა (Isabel de Braganza; დ. 1514 — გ. 16 სექტემბერი, 1576) — ბრაგანსას დინასტიის წარმომადგენელი. პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ის რძალი როგორც მისი ვაჟის, ხიმარესის ჰერცოგ დუარტე პორტუგალიელის მეუღლე და მისი სამი შვილის დედა.
ბიოგრაფია
იზაბელი დაიბადა 1514 წელს. იგი იყო ბრაგანსას ჰერცოგ ჟაიმესა და მისი პირველი ცოლის, ლეონორ პერეს დე გუსმანის ქალიშვილი. 1537 წელს იგი ცოლად გაჰყვა საკუთარ ბიძაშვილს, ხიმარესის ჰერცოგ დუარტე პორტუგალიელს, რომელიც იყო პორტუგალიის მეფე მანუელ I-ისა და დედოფალ მარია არაგონელის ნაბოლარა ვაჟი. აღსანიშნავია, რომ ხიმარესის ჰერცოგობა დუარტემ იზაბელის მზითვიდან მიიღო, რომელიც მისმა ძმამ, თეოდუშიუ I-მა გაატანა.
1540 წელს დუარტე გარდაიცვალა, რა დროსაც იზაბელი მესამე ბავშვზე იყო ორსულად. მისი შუათანა ქალიშვილი კატარინა, შემდგომში იზაბელის ძმის შვილს გაჰყვა ცოლად და ბრაგანსას ჰერცოგინია გახდა. იგი გარდაიცვალა 1576 წლის 16 სექტემბერს.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 1514 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1576 კატეგორია:ბრაგანსები
საპილიკის რაიონი
საპილიკის რაიონი (Distrito de Sapillica) — რაიონი პერუში, პიურის რეგიონის აიაბაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 466 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 032 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 41 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 267.09 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიურის რეგიონის რაიონები კატეგორია:აიაბაკის პროვინციის რაიონები
სამხრეთი კორეის გეოგრაფია
სამხრეთი კორეა — ქვეყანა აღმოსავლეთ აზიაში, კორეის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში. სახმელეთო საზღვარი მხოლოდ ჩრდილოეთ კორეასთან გააჩნია. ამ საზღვრის გასწვრივ განლაგებულია დემილიტარიზებული ზონა. ქვეყანა თითქმის მთლიანად წყლითაა გარშემორტყმული, სანაპირო ხაზის სიგრძეა 2413 კილომეტრი. დასავლეთით ესაზღვრება ყვითელი ზღვა, სამხრეთით კორეის ყურის წყლები და აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვა, ხოლო აღმოსავლეთით იაპონიის ზღვა. ქვეყნის ფართობია 100 210 კვადრატული კილომეტრი, რომელთაგან 290 კვადრატული კილომეტრი წყლის რესურსებს უკავიათ.
უშენოდ მგონი მოვკვდები
უშენოდ მგონი მოვკვდები — რეჟისორ ლევან თუთბერიძის მიერ 2010 წელს გადაღებული ქართული ფილმი. პროექტი ეროვნული კინოცენტრის კონკურსის გამარჯვებულია.
სამხრეთი კორეის გეოგრაფია
კორეის ნახევარკუნძული გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ დაახლოებით 1000 კილომეტრზე. მისგან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 200 კილომეტრში კორეის ყურის გავლით განლაგებულია იაპონიის კუნძულები ჰონსიუ და კიუსიუ, ხოლო დასავლეთით 190 კილომეტრშია შანდუნის ნახევარკუნძული, რომელიც ჩინეთს ეკუთვნის. ნახევარკუნძულის დასავლეთი სანაპირო გარშემორტყმულია ჩრდილოეთით დასავლეთ კორეის ყურითა და სამხრეთით ყვითელი ზღვით; აღმოსავლეთი სანაპირო გარშემორტყმულია იაპონიის ზღვით. ნახევარკუნძულის სანაპიროს სიგრძეა 8640 კლომეტრი, ძლიერ არის შეჭრილ-შემოჭრილი. ნახევარკუნძულის ირგვლივ განლაგებულია 3579 კუნძული (ძირითადად დასავლეთისა და სამხრეთის სანაპიროების გასწვრივ), რომელთა დიდი ნაწილი დაუსახლებელია.
უშენოდ მგონი მოვკვდები
სიუჟეტი
ფილმს საფუძვლად უდევს აკა მორჩილაძირ რომანი ფალიაშვილის ქუჩის ძაღლები. ფილმი პარალელური მონტაჟით მოგვითხრობს ორი თბილისელი ახალგაზრდა ყმაწვილის, სუსხიანი ზამთრის, ერთი დღის ამბავს. ზაზა მწერალია, მამუკა კრიმინალი. ისინი ერთმანათს არ იცნობენ. ერთს შურისძიების წყურვილი ამოძრავებს, მეორეს — სასიყვარულო, რაინდული გრძნობები. ორივე ცდება, რადგან მათი ამბიციური გადაწყვეტილებები ბედთან თამაშს ჰგავს... გადაიკვეთება თუ არა მათი გზები?
სამხრეთი კორეის გეოგრაფია
კორეის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ საზღვარს ქმნიან მდინარეები იალუძიანგი და ტუმანგანი, რომლებიც კორეას გამოყოფენ ჩინეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთ პროვინციებისაგან და რუსეთის პრიმორიეს მხარისაგან. თავდაპირველად, ორ კორეულ სახელმწიფოს შორის საზღვარს ქმნიდა 38-ე პარალელი, თუმცა კორეის ომის შემდეგ, საზღვარი შეიცვალა, ხოლო მის გასწვრივ წარმოიქმნა დემილიტარიზებული ზონა. ქვეყნის უდიდესი კუნძულია ჩეჯუდო, რომელიც ნახევარკუნძულიდან სამხრეთისკენაა განლაგებული. მისი ფართობია 1 825 კვადრატული კილომეტრი. სხვა დიდი კუნძულებია: ულინდო იაპონიის ზღვაში და კანხვადო მდინარე ხანგანის შესართავის რაიონში.
უშენოდ მგონი მოვკვდები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართული ფილმები კატეგორია:2010 წლის ქართული ფილმები კატეგორია:ფილმები ანბანის მიხედვით
სამხრეთი კორეის გეოგრაფია
ქვეყნის დიდი ნაწილის კლიმატი ზომიერია, მუსონური. სამხრეთ სანაპიროზე და კუნძულ ჩეჯუდოზე დამახასიათებელია სუბტროპიკულ მუსონური კლიმატი. აზიიდან წამოსული ჰაერის მასების მოძრაობა დიდ გავლენას ახდენს კლიმატზე, ვიდრე წყნარი ოკეანიდან მოსული ჰაერის მასების მოძრაობა.
ზამთარი კორეის რესპუბლიკაში შედარებით მზიანია და მშრალი, კუნძულ ჩეჯუდოსა და აღმოსავლეთ სანაპიროზე იგი უფრო ნოტიოა. იანვრის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 0..-4 °С-ს ცენტრსა და ქვეყნის დასავლეთში, −4..-7 °С მთებში ჩრდილო-აღმოსავლეთით, −1..+3 °С აღმოსავლეთ და სამხრეთ სანაპიროებზე და +6 °С კუნძულ ჩეჯუდოზე. ტემპერატურის აბსოლუტური მინიმუმი ქვეყნის დიდ ნაწილში უდრის −15..-25 °С და იკლებს −5..-15 °С-მდე სუბტროპიკებში.
ზაფხული ცხელი, ნოტიოა და ხანგრძლივი. აგვისტოს საშუალო ტემპერატურები იცვლება +24 °С-იდან აღმოსავლეთ სანაპიროზე +26 °С-მდე ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთით და კუნძულ ჩეჯუდოზე. მთებში სიმაღლესთან ერთად ზაფხული ხდება გრილი და მოკლე. წყლის საშუალო ტემპერატურა აგვისტოში იაპონიის ზღვის ღია ნაწილსა და კორეის ყურეში მატულობს +23 °С ჩრდილოეთით და +27 °С-მდე კუნძულ ჩეჯუდოს სიახლოვეს. შემოდგომა და გაზაფხული წლის ყველაზე სასიამოვნო თვეებია.