cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ამერიკული პოპი
ამერიკული პოპი (American Pop) —  რეჟისორ რალფ ბაკშის 1981 წლის ანიმაციური ფილმი. მისი სიუჟეტი ტრიალებს რუსი ემიგრანტების ოთხი თაობის ირგვლივ. ძირითადად, მოთხრობილია მათ როლზე ამერიკული პოპულარული მუსიკის ისტორიაში. ფილმის დიდი ნაწილი გადაღებულია როტოსკოპის მეშვეობით - მეთოდით, რომელიც წარმოადგენს მსახიობების ფირზე დაფიქსირებას და მათი მოძრაობების მთელი სიზუსტით ნახატი ფაზების სახით გადატანას. თუმცა, გარდა ამისა, ფილმში გამოიყენება აკვარელი, კომპიუტერული გრაფიკა და საარქივო კინომასალები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1981 წლის ანიმაციური ფილმები კატეგორია:1981 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ანიმაციური ფილმები
კ
კ, ⴉ, Ⴉ, Კ (კანი) — ქართული ანბანის მეათე ასო (ძველ ქართულში მეთერთმეტე იყო). მისი სახელია „კანი“. გრაფიკული სიმბოლო უკანაენისმიერი ყრუ ხშულ-მსკდომი აბრუპტივისა. ასომთავრულში იწერებოდა Ⴉ, ნუსხურში — ⴉ. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ ოცს (20).
მოხაზულობა
კ-ს მოხაზულობა ასომთავრულში ხაზებისა და წრის კომბინაციაა, რომელიც კვადრატის ნახევარს იკავებს. კ ნუსხურში კუთხოვანი ფორმისაა და მარჯვნივ გადახრილი. იგი ნუსხურში ოთხ ხაზში, ხოლო მხედრულში ქვედა სამ ხაზში იწერება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ასოები
უესტ-ჰაილენდ-უაიტ-ტერიერი
უესტ-ჰაილენდ-უაიტ-ტერიერი (West Highland White Terrier), საზოგადოდ ცნობილი როგორც უესტი (Westie) — ძაღლის ჯიში, გამორჩეული თავისი თეთრი ბეწვით. ამ ძაღლის გამოსახულებიანი ლოგო გამოყენებულია შოტლანდიური ვისკის თეთრი და შავის რეკლამაში და ასევე ფართოდ გავრცელებული ძაღლების საჭმლის ცეზარის ლოგოდ.
მამრის წონა საშუალოდ 7-იდან 10 კილოგრამამდე მერყეობს, მდედრებში კი 6-იდან 8 კილოგრამის ფარგლებში. მათი სიმაღლე არის საშუალოდ 28 სანტიმეტრი. როგორც კენელ კლუბი აცხადებს, წმინდა სისხლის თეთრ ტერიერს აქვს „სტაფილოსებრი ფორმის“ კუდი რომელიც არ იდრიკება. კუდი უნდა იყოს დაახლოებით 12-დან 15 სანტიმეტრამდე.
ამ ჯიშის ძაღლებს აქვთ ღრმა და განიერი მკერდი, მკვრივი კიდურები და დიდი თავის ქალა, ფაქტობრივად მათი ყბა არის მაკრატლისებრი. დაბლა ყბა იხურება მაღლა ყბით, წინა კბილების გადახურვით და მაღლითი საკბეჩი კბილები იხურება დაბლითა საკბეჩი კბილების გადახურვით). კბილები ტანთან შეფარდებით დიდი ზომის აქვთ. ვესტის აქვთ კარგად ჩამოყალიბებული მკვრივი ძვლური აღნაგობა. მათ აქვთ ფუმფულა შიდა ბეწვი და გარეთა უხეში ბეწვი რომელიც დაახლოებით 5 სანტიმეტრია და საჭიროებს განუწყვეტლივ ვარცხნას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტერიერი კატეგორია:შოტლანდიური წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
ქართამი (კოლხი)
ქართამი — კოლხი უფლისწული. ქუჯის ძის შვილი, ასევე საურმაგ მეფის ასულის შვილი და იბერიის მეფის, ფარნავაზ II-ის შვილობილი, სიძე და მემკვიდრე. მაგრამ მას არ დასცალდა მეფობა. იგი დაიღუპა ძვ. წ. 33 წელს თავის სიმამრთან ერთად, იბერიის მომავალი მეფის, მირიან II-ის წინააღმდეგ ბრძოლაში.
ქართამს ფარნავაზ II-ის ქალიშვილისგან ჰყავდა ერთი ძე: ადერკი.
სქოლიო
კატეგორია:კოლხეთის სამეფო კატეგორია:ფარნავაზიანები
Polyrhachis glykera
Polyrhachis glykera — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ძვ. წ. 79
გარდაიცვალნენ
*
გიზის მუჰაფაზა
გიზა (الجيزة) არის ეგვიპტის 29 საგუბერნატოროდან ერთი. საგუბერნატორო მდებარეობს ეგვიპტის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდინარე ნილოსის დელტაში. პროვინციის აღმოსავლეთი საზღვარი გადის მდინარე ნილოსზე. პროვინციას ესაზღვრება 4 ეგვიპტიური საგუბერნატორო : კაირო, 6 ოქტომბერი, ჰელუანი და ელ-ფაიუმი.
საგუბერნატოროს ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გაზა. საგუბერნატოროს ფართობი შეადგენს 85,153 კმ². მოსახლეობის მხრივ გიზას ეგვიპტურ პროვინციებს შორის მეორე ადგილი უკავია. 2006 წლის მონაცემებით გიზას მოსახლეობა 6,272,57 ადამიანიას შეადგენს. პროვინციაში ყველაზე გავრცელებული ენაა არაბული. საგუბერნატოროს მმართველია აბდალაზიზ ას-სეიდ შახატა.
ადმინისტრაციული დაყოფა
საგუბერნატორო იყოფა 9 ადმინისტრაციულ ერთეულად (რაიონად). პროვინციაში 11 ქალაქია, 170 სოფელი. სართო ჯამში პროვინციაში 637 დასახლებული პუმქტიაესენია. საგუბერნატოროს ქალაქები:
ქალაქ გიზას 7 ადმინისტრაციული ერთეული:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეგვიპტის მუჰაფაზები
ერესუნის სრუტე
thumb|right|220px|ერესუნის სრუტე და ერესუნის ხიდი thumb|right|220px|ერესუნის სრუტეზე გადებული ხიდი ერესუნი (Øresund, Öresund), ასევე (გერმ. Sund), — სრუტე კუნძულ ზელანდიასა და სკანდინავიის ნახევარკუნძულს შორის. რამდენიმე დანიურ სრუტესთან ერთად ბალტიისა და ჩრდილოეთის ზღვებს აერთიანებს. ერესუნის სრუტესთან გაშენებულია ორი მსხვილი ქალაქი — კოპენჰაგენი და მალმე, რომლებიც ერესუნის ხიდ-გვირაბით უკავშირდება ერთმანეთს. სრუტე დაახლოებით 8000 წლის წინ გაჩნდა, როდესაც გამყინვარების პერიოდის ყინულებით დამძიმებულმა სკანდინავიურმა ფილამ დახრა დაიწყო და ჩრდილოეთით აიწია, სამხრეთით კი დაიწია. ჩრდილოეთის ზღვის წყლებმა თანამედროვე ერესუნის რაიონის ყელი გადარეცხეს და ფართო დაბლობები დაფარეს, რომლის შედეგადაც ბალტიის ზღვა წარმოიშვა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დანიის სრუტეები კატეგორია:შვედეთის სრუტეები
ძვ. წ. 74
გარდაიცვალნენ
*
მოკეგუა
სქოლიო
კატეგორია:პერუს ქალაქები
ხაკასეთი
right|thumb|180px ხაკასეთი (Хакасия) — რუსეთის ფედერაციის სუბიექტი, შედის ციმბირის ფედერალური ოკრუგის შემადგენლობაში. დედაქალაქი - აბაკანი. დაარსდა 1992 წელს. შედგება 5 საქალაქო ოკრუგისა და 8 რაიონისაგან.
გეოგრაფია
მდებარეობს აღმოსავლეთ ციმბირის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, მდინარე ენისეის მარცხენა სანაპიროზე. უკავია მინუსინსკისა და ჩულიმ-ენისეის ქვაბულების ნაწილი. რესპუბლიკას ესაზღვრება ტუვა, კრასნოიარსკის მხარე, კემეროვის ოლქი და ალთაის რესპუბლიკა.
ისტორია
თანამედროვე ხაკასეთის ტერიტორია დასახლებული იყო პალეოლითის დროიდან. XIII საუკუნეში მონღოლების შემოსევებმა მოსპო ტომობრივი კავშირები, დაანგრია სარწყავი არხების ქსელი, რის გამოც მოსახლეობა მიწათმოქმედებიდან კვლავ მესაქონლეობას და ნადირობას დაუბრუნდა. XVII საუკუნეში ჩამოყალიბდა ფეოდალური სამთავროები, რომლებიც XVIII საუკუნეში რუსეთის იმპერიაში შევიდნენ. გაძლიერდა მოსახლეობის ჩაგვრა, მაგრამ შეწყდა მონღოლი და ჯუნღარიელი ფეოდალების თავდასხმები. XIX საუკუნის შუა ხნებში ჩაისახა კაპიტალისტური ურთიერთობები, დაიწყო ოქროს მოპოვება. XX საუკუნის დასაწყისში განვითარდა ქვანახშირის მრეწველობა. 1918-1923 წლებში ხაკასეთის ტერიტორია რუსეთის სამოქალაქო ომმა მოიცვა. 923 წელს შეიქმნა ხაკასეთის ეროვნული მაზრა, რომელიც 1925 წელს ოკრუგად გადაკეთდა, ხოლო 1930 წელს შეიქმნა ხაკასეთის ავტონომიური ოლქი კრასნოიარსკის მხარეში. საბჭოთა პერიოდში განვითარდა ქვანახშირის და რკინის მოპოვება, ხე-ტყის დამუშავება, მეცხვარეობა. 1992 წელს შეიქმნა ხაკასეთის რესპუბლიკა, რომელიც რუსეთის ფედერაციის სუბიექტია.
მოსახლეობა
ხაკასეთის რესპულიკის ეროვნული შემადგენლობა 2002 წლის აღწერის მიხედვით არის ასეთი:
კულტურა
ხაკასები საუბრობენ ხაკასურ ენაზე. ხაკასური ფოლკლორის მნიშვნელოვანი ძეგლებია „ალთინ არიგი“, „ალბინჟი“ და სხვა. VI-VIII საუკუნეებში აქ არსებობდა დამწერლობა. ხაკასურ ენაზე დამწერლობა შეიქმნა 1926 წელს. 1927 წელს გამოიცა პირველი ხაკასური წიგნი. ხაკასების ტრადიციული საცხოვრებელია მრგვალი ფორმის კარვები. განვითარებულია ხეზე კვეთა და ქარგვა.
ჰაირი ჰაირიოღლუ
ჰაირი ჰაირიოღლუ (ვახტანგ მალაყმაძე; Hayri Hayrioğlu; დ. 11 ივნისი, 1936, ჰაირიე, ინეგოლი, თურქეთი — გ. 2003, ინეგოლი, თურქეთი) — თურქეთში მოღვაწე ეთნიკურად ქართველი მეცნიერი, მთარგმნელი, პოეტი, პუბლიცისტი და საზოგადო მოღვაწე, აჭარელ მუჰაჯირთა შთამომავალი.
ჰაირი ჰაირიოღლუ დაიბადა ქართველ მუჰაჯირთა ოჯახში სოფელ ჰაირიეში. ამავე სოფლიდან იყო მისი მეგობარი და თურქეთში მოღვაწე ეთნიკურად ქართველი აჰმედ ოზქანი (მელაშვილი). სტამბოლის ილდიზის პოლიციის სკოლის დასრულების შემდეგ წლების განმავლობაში, 1982 წლამდე მუშაობდა თურქეთის სამოქალაქო თავდაცვის სფეროში სხვადასხვა თანამდებობაზე. პარალელურად ეწეოდა სამეცნიერო და საზოგადოებრივ საქმიანობას; აგროვებდა თურქეთის ქართველების ფოლკლორულ ნიმუშებს, იკვლევდა მუჰაჯირობის ისტორიას; 1968 წელს აჰმედ ოზქანთან ერთად გამოსცა წიგნი „გურჯისტანი“. ჰაირიოღლუმ თურქულად თარგმნა იაკობ გოგებაშვილის „იავნანამ რა ჰქმნა?!“, მოამზადა, თარგმნა და ორ ტომად გამოსცა „ქართული საბავშვო ზღაპრები“, ასევე მუჰამედ ვანილიშისა და ალი თანდილავას „ლაზების ისტორია“ (1992 წ.), ივანე ჯავახიშვილის, ნიკო ბერძენიშვილისა და სიმონ ჯანაშიას შრომების მიხედვით მომზადებული „საქართველოს ისტორია“ (1997) და სხვ. რამდენიმეჯერ ეწვია საქართველოს, პირველად 1977 წელს. გარდაიცვალა 2003 წელს; დაკრძალულია ქალაქ ინეგოლის სასაფლაოზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1936 კატეგორია:გარდაცვლილი 2003 კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები
უიგფილდი
სანი შარლოტ კარლსონი (დ. 1970 წლის 11 აპრილს), უფრო მეტად ცნობილი სასცენო სახელებით უიგფილდი (Whigfield) და Naan — დანიელი ევროდენს-მომღერალი. ცნობილია ჰიტ-სინგლით „Saturday Night“, რომელიც 1994 წელს მსოფლიო ჰიტი იყო. შემდგომ წლებში მისი სხვა სინგლები ევროპასა და აზიაში პოპულარობით სარგებლობდნენ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1970 კატეგორია:დანიელი მომღერლები კატეგორია:ევროდენს მუსიკოსები
ბოდვა (ფილმი)
ბოდვა — რეჟისორ თორნიკე ბზიავას 2003 წლის ქართული ფილმი.
სიუჟეტი
ომის აბსურდული ვითარება, სადაც ადამიან კარგავს ურთიერთობის უნარს, ფასეულობებს. იონესლოსეული აბსურდის ჟანრში მონათხრობი კაცისა და ქალის ამბავი, რომლებმაც დაკარგეს რეალობის შეგრძნება. მიუხედავად გამუდმებული დაპირისპირებისა, მათ არ შეუძლიათ უერთმანეთოდ. ომი დამთავრდა, მაგრამ ისინი რჩებიან ცალკე, იზოლირებულ სამყაროში – იქ სადაც არ არის შიში, იქ სადაც სიჩუმეა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2003 წლის ქართული ფილმები
ინდოეთის არქივი
thumb|300px|სევილიის კათედრალი და არქივი
ინდოეთის არქივი (ესპ. Archivo General de Indias) — არქივი ქალაქ სევილიაში (ანდალუსია, ესპანეთი). შეიცავს ძვირფას დოკუმენტებს, რომელიც ესპანეთის იმპერიის ისტორიას აღწერს ამერიკასა და ფილიპინებზე. არქივის შენობა, რომლის ავტორია არქიტექტორი ხუან დე ერერა, აღორძინების ეპოქის არქიტექტურის ერთ-ერთი საუკეთესო ნიმუშია. 1987 წელს არქივის შენობა და მისი არქივები იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიტანეს.
შენობა 1572 წელს ააგეს ფილიპ II-ის დავალებით, ვაჭართა სევილიის გილდიისთვის "კონსულადო-დე-მერკადეს" (Casa Lonja de Mercaderes). მანამდე სევილიელი ვაჭრები ვაჭრობას საკათედრო ტაძრის გრილ გალერეებში ამჯობინებდნენ. შენობის ცენტრში მდებარეობს დიდი პატიო. სახურავს გარშემორტყმული აქვს ბალუსტრადა, ხოლო მის კიდეებზე დაყენებულია ობელისკები. შენობას სკულპტურული მორთულობები არ აქვს.
კატეგორია:სევილია კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ესპანეთში
დო დიეზი
დო დიეზი — დო-ზე ოდნავ მაღალი ბგერა, იგივე რე ბემოლი. აღინიშნება სიმბოლოთი C#.
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
ძვ. წ. 70
გარდაიცვალნენ
*
კარელ რაისი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩეხი რეჟისორები კატეგორია:ბრიტანელი კინორეჟისორები კატეგორია:დაბადებული 21 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1926 კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2002
რე ბემოლი
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
Polyrhachis gracilior
Polyrhachis gracilior — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჯავახიშვილი (პოეტი)
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:ჯავახიშვილები
ლეჩქისსერი
ლეჩქისსერი, გადრეკილი — მესხეთის ქედის ჩრდილოეთი განშტოება, მდინარეების კვირისწყლისა და საშუალის (მდინარე გუბაზეულის მარცხენა შენაკადები) წყალგამყოფი. აგებულია შუაეოცენური ასაკის სქელშრეებრივი ტუფ-ბრექჩიებით. ქედის უმაღლესი წერტილია მწვერვალი გადრეკილი (2505 მ). კალთები შემოსილია წიფლნარმუქწიწვიანი ტყეებით, თხემი და მწვერვალები — სუბალპური მდელოებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურიის მხარის ქედები
ერესუნის ხიდი
thumb|350px|ორესუნის ხიდ-გვირაბი ერესუნის ხიდი (დან. Øresundsbroen, შვედ. Öresundsbron) — კომბინირებული ხიდ-გვირაბი ერესუნის უბეზე ორხაზიანი რკინიგზითა და ოთხხაზიანი საავტომობილო გზით. ეს ყველაზე გრძელი კომბინირებული ხიდ-გვირაბია ევროპაში, რომელიც დანიის დედაქალაქ კოპენჰაგენსა და შვედეთის პორტ მალმეს აკავშირებს. ხიდი და გვირაბი საერთაშორისო ევროპული საავტომობილო მარშრუტის E20-ის და ერესუნის სარკინიგზო ხაზის ნაწილს წარმოადგენს. დიდი ბელტის ხიდისა და ერესუნის ხიდის მეშვეობით ერთმანეთს დაუკავშირდა კონტინენტური ევროპა და სკანდინავიის ნახევარკუნძული. პროექტი დანიურმა საარქიტექტურო ფირმა „დისინგ-ვეიტლინგმა“ დააპროექტა (Dissing + Weitling).
ერესუნის ხიდი შვედეთ-დანიის საზღვარს კვეთს, მაგრამ შენგენის ხელშეკრულების წყალობით ამ ქვეყნებს შორის საპასპორტო რეჟიმი არ არსებობს. საბაჟო შემოწმება ჩვეულებრივ სტენდებთან ხდება, შვედეთში შემსვლელთათვის ხიდზე გადავლის საფასურია გადასახდელი, დანიაში შესვლა კი უფასოა. ხიდის მშენებლობა დაიწყო 1995 წელს, ხოლო ექსპლუატაციაში გადაეცა 2000 წლის 1 ივლისს. thumb|ხედი მალმედან thumb|ერესუნის ხიდი თანამგზავრიდან
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დანიის ხიდები კატეგორია:შვედეთის ხიდები კატეგორია:ბოძებიანი ხიდები კატეგორია:მალმე
ჭყონდიდელი
ჭყონდიდელის დიდი გავლენის გამო დავით აღმაშენებელმა (1089-1125) საეკლესიო პოლიტიკის გატარებისას სწორედ მასზე შეაჩერა არჩევანი - ჭყონდიდლობა შეუთავსა მწიგნობართუხუცესობას და ის დანიშნა თავის ვეზირად. შემდეგში დავითმა ჭყონდიდელს დაუქვემდებარა კიდევ ორი ეპარქია: ბედიისა (აფხაზეთში) და ალავერდისა (კახეთში). XII-XIII საუკუნეებში ჭყონდიდელი ზოგჯერ ქართლის კათოლიკოსიც ხდებოდა და სხვა ეპარქიის მღვდელთმთავრობასაც ითავსებდა (მაგ., XII საუკუნის ბოლოს მიქაელ კათოლიკოსი იყო ჭყონდიდელ-მწიგნობართუხუცესი და სამთავნელი; არსენ კათოლიკოსი - ჭყონდიდელ-მწიგნობართუხუცესი). უკანასკნელად ჭყონდიდელი ვეზირად წყაროებში იხსენიება XIII საუკუნის შუა წლებში (ბასილი ჭყონდიდელ-მწიგნობართუხუცესი და უჯარმელი). არის მოსაზრება (ნ. ბერძენიშვილი), რომ XI-XII საუკუნეებში მოღვაწე გიორგი ჭყონდიდელი ვეზირი იყო. ჭყონდიდელი ვეზირობას ინარჩუნებს XV საუკუნის ბოლომდე, ე.ი. საქართველოს მონარქიის საბოლოოს დაშლამდე. ამ მოსაზრებას ისიც ადასტურებს, რომ XIV საუკუნის ქართული სამართლის ძეგლი "ჴელმწიფის კარის გარიგება" ჭყონდიდელს ჯერ კიდევ "ვეზირთა უპირველესად" იხსენიებს.
საქართველოს პოლიტიკური დაშლილობის ხანაში (XV-XVIII სს.) ჭყონდიდელი სამეგრელოს ხანაში ეკლესიის მეთაური იყო. ის ამ პერიოდში აქტიურ როლს ასრულებდა სამეგრელოს სამთავროსა და მთლიანად დასავლეთ საქართველოს პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ეპარქიულად იგი აფხაზთა კათოლიკოსს ექვემდებარებოდა. სამეგრელოს მთავარი მხარდაჭერით ჭყონდიდელი ცდილობდა თავისი საეპარქიო იურისდიქციის ფარგლების გაზრდას, ხშირად იერთებდა დასავლეთ საქართველოს სხვა საეპისკოპოსოებსაც. მაგ., ჭყონდიდელი გაბრიელ ჩიქოვანი (XVII ს.) ამავე დროს იყო ბედიელ - ცაგერელი (ბედიისა და ცაგერის ეპისკოპოსი), ხოლო ანტონ ჭყონდიდელი (XVIII ს.) - იყო ცაგერელიც და სხვა.
ჭყონდიდელი დოკუმენტებში იხსენიება როგორც "სრულიად სამეგრელოს და ნაწილთა იმერეთისა მწყემსთმთავარი". სამეგრელოს მთავრის პოლიტიკური ექსპანსიას დასავლეთ საქართველოში თან სდევდა ჭყონდიდელის საეკლესიო ექსპანსიაც.
დადიანები (სამეგრელოს მთავრები) და ჭყონდიდელები შეთანხმებულად მოქმედებდნენ. ამასთან, დადიანები ხშირად ჭყონდიდელად თავიანთი საგვარეულოს წარმომადგენლებს სვამდნენ. XVIII საუკუნის დასაწყისში სამეგრელოს მთავრის ბეჟან დადიანის მხარდაჭერით ჭყონდიდელმა ევდემონ ღოღობერიძემ აფხაზთა კათოლიკოს გრიგოლ ლორთქიფანიძისაგან მიიღო მიტროპოლიტის პატივი.
ჭყონდიდელი არა მარტო ეპარქიის მღვდელთმთავარი იყო, არამედ - ჭყონდიდის საყდრის სენიორიის გამგებელიც. ჭყონდიდლები აქტიურად მონაწილეობდნენ საქართველოს პოლიტიკურ და კულტურულ ცხოვრებაში. სახელმწიფო და კულტურული მოღვაწეები იყვნენ სტეფანე სანანოის ძე (X ს.), გიორგი ჭყონდიდელი (XI-XII სს.), სვიმეონ ჭყონდიდელი და ბედიელ-ალავერდელი (XII ს.), ანტონ ჭყონდიდელი (XII-XIIIსს.), არსენ ჭყონდიდელი და კათოლიკოსი (XIII ს.), ბასილი ჭყონდიდელი და უჯარმელი (XIII ს.) და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელმთავრები
ამერიკული კუდი
ამერიკული კუდი (An American Tail) —  რეჟისორ დონ ბლუთის 1986 წლის ანიმაციური ფილმი. მისი სიუჟეტის მიხედვით, ებრაული წარმოშობის რუსი თაგვები ემიგრაციით მიემგზავრებიან აშშ-ში, სადაც სიმშვიდე ეგულებათ. მაგრამ სასტიკი კატები აქაც ბატონობენ. ფილმის მთავარი გმირია თაგუნია ფაიველ მაუსკევიცი (ფუძე - სიტყვა mouse და გვარის დაბოლოება itz), რომელსაც ერთ-ერთი ოჯახი მგზავრობისას კარგავს.
ფილმის სახელწოდება არის სიტყვების tail (კუდი) და tale (ამბავი) თამაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1986 წლის ფილმები კატეგორია:ამერიკული ანიმაციური ფილმები კატეგორია:1986 წლის ანიმაციური ფილმები კატეგორია:სტივენ სპილბერგის ფილმები
ძვ. წ. 73
ძვ. წ. 78 | ძვ. წ. 77 | ძვ. წ. 76 | ძვ. წ. 75 | ძვ. წ. 74 | '''ძვ.წ. 73''' | ძვ. წ. 72 | ძვ. წ. 71 | ძვ. წ. 70 | ძვ. წ. 69 | ძვ. წ. 68
გარდაიცვალნენ
*
ლ (ასო)
ლ, ⴊ, Ⴊ, Ლ (ლასი) — ქართული ანბანის მეთერთმეტე (ძველ ქართულში — მეთორმეტე) ასო. მისი სახელია „ლასი“. გრაფიკული სიმბოლო გვერდითი სონორი თანხმოვანსა. ასომთავრულში იწერებოდა Ⴊ, ნუსხურში — ⴊ. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ ოცდაათს (30). მხედრული დამწერლობის ოთხხაზოვან სისტემაში მისი მოხაზულობა ქვედა სამ ხაზში თავსდება.
მოხაზულობა
ლ-ს მოხაზულობა ასომთავრულში წრისა და ხაზების კომბინაციაა, რომელიც კვადრატულ არეს იკავებს. იგი ნუსხურში კუთხოვანი ფორმისაა, მარჯვნივ გადახრილია და შუა ორ ხაზშია მოთავსებული. ლ-ს მხედრულში საყრდენი ფეხი აქვს და ქვედა სამ ხაზში იწერება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ასოები
არსენიშვილი
საკუთარი სახელი არსენიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
რე დიეზი
რე დიეზი (რე♯) — რეზე ოდნავ მაღალი და მიზე დაბალი ბგერა, იგივე მი ბემოლი. აღინიშნება სიმბოლოთი — D♯.
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
Polyrhachis grandis
Polyrhachis grandis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
გამრეკელ ჯავახიშვილი
გამრეკელ ჯავახიშვილი — XIV საუკუნის I ნახევრის ქართლის წარჩინებული ფეოდალი. თეძმის ხეობაში დამკვიდრებული თორელების საგვარეულოდან წარმომდგარი ჯავახიშვილების გვარის პირველი წარმომადგენელი - შვილი ჯავახ თორელისა. ჰყავდა ძმა ივანე, და - ბობა, შვილი სარიჯნა. ჟამთააღმწერლის ცნობით, XIV საუკუნის დასაწყისში, ყაზან-ყაენის სიკვდილის შემდეგ, მეფე ვახტანგ III-თან (1298-1308) ერთად მონაწილეობდა მონღოლთა ლაშქრობაში გილანელების წინააღმდეგ. 1345 გიორგი V ბრწყინვალემ ურდოში ლაშქრობის დროს ერთგული სამსახურისთვის ჯავახიშვილს ყმა-მამული უწყალობა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი დიდი ფეოდალები გ
საურონი (მრავალმნიშვნელოვანი)
სიტყვას საურონი რამდენიმე მნიშვნელობა აქვს:
სიდ კამპეადორი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გარდაცვლილი 31 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1099
ძვ. წ. 69
გარდაიცვალნენ
*
კაიროს მუჰაფაზა
კაირო (القاهرة) არის ეგვიპტის 29 საგუბერნატოროდან ერთი. საგუბერნატორო მდებარეობს ეგვიპტის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდინარე ნილოსის დელტაში. პროვინციის დასავლეთი საზღვარი გადის მდინარე ნილოსზე. პროვინციას ესაზღვრება 5 ეგვიპტიური საგუბერნატორო : 6 ოქტომბერი, გიზა, ჰელუანი, კალიუბია და შარკია.
კაიროში უამრავი ღირსშესანიშნაობაა. საგუბერნატოროს ადმინისტრაციული ცენტრია ქვეყნის დედაქალაქი კაირო. საგუბერნატოროს ფართობი შეადგენს 3435,3 კმ². მოსახლეობის მხრივ კაიროს ეგვიპტურ პროვინციებს შორის პირველი ადგილი უკავია. 2006 წლის მონაცემებით კაიროს მოსახლეობა 7 786 640 ადამიანიას შეადგენს. პროვინციაში ყველაზე გავრცელებული ენაა არაბული.
რესურსები ინტერნეტში
thumb|300px|left|სმოგი კაიროში
კატეგორია:ეგვიპტის მუჰაფაზები
წარმოების ფუნქცია
წარმოების ფუნქცია გამოხატავს კავშირს მოხმარებული საწარმო ფაქტორებისა და მისგან მიღებული პროდუქტის შორის.
(q — რაოდენობა, n — საწსარმო ფაქტორები, xi — საწსარმო ფაქტორების რაოდენობა)
მოიობამბა
მოიობამბა — ქალაქი სამხრეთ პერუში, სან-მარტინის რეგიონისა და მოიობამბას პროვინციის დედაქალაქი. ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 71,000 ადამიანს, საშუალო სიმჭიდროვე ქალაქში შეადგენს 285.5 ადამიანს კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:პერუს ქალაქები
ალექსანდრე ერისთავი
ალექსანდრე ნიკოლოზის ძე ერისთავი (დ. 5 ივლისი, 1873, თბილისი, — გ. 10 თებერვალი, 1955, პარიზი) — ქართველი სამხედრო-მოღვაწე, გენერალ-ლეიტენანტი (1917).
ქსნის ერისთავთა შთამომავალი. 1892 წელს დაამთავრა ტფილისის კადეტთა კორპუსი და სამხედრო სამსახურში შევიდა. 1895 წელს პოდპორუჩიკის ჩინით დაამთავრა მიხეილის საარტილერიო სასწავლებელი და გაამწესეს ლაიბ-გვარდიის ცხენოსან არტილერიაში. დაამთავრა მიხეილის საარტილერიო აკადემია (1903) და ოფიცერთა საარტილერიო სკოლა (1907). მონაწილეობდა რუსეთ-იაპონიის ომში (1904–1905); პოლკოვნიკი (1908). პირველი მსოფლიო ომის დროს თავი გამოიჩინა კაუშენის ბრძოლაში (1914 წლის 6 აგვისტო) და მიიღო გენერალ-მაიორის წოდება; მეთაურობდა კავალერგარდის პოლკს, გვარიის კავალერიის ბრიგადას, დივიზიას. 1917 წლის აგვისტოში დაინიშნა კავკასიის მე-3 არმიული კორპუსის მეთაურად და მიიღო გენერალ-ლეიტენანტის ჩინი. 1917 წლის ოქტომბრის ბოლშევიკური გადატრიალების შემდეგ საქართველოში დაბრუნდა და ქართული არმიის რიგებში ჩადგა. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის დავალებით იმყოფებოდა ანკარაში, საიდანაც, საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ, საფრანგეთში გადასახლდა. აქტიურად მონაწილეობდა რუსეთის საიმპერატორო არმიის ყოფილი ოფიცრების ემიგრანტულ ორგანიზაციებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 5 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1873 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1955 კატეგორია:ქართველი გენერლები კატეგორია:რუსეთის იმპერიის გენერლები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
ძვ. წ. 63
გარდაიცვალნენ
*
Polyrhachis gravis
Polyrhachis gravis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ოლღა რუბცოვა
ოლღა რუბცოვა (Ольга Рубцова დ. 20 აგვისტო, 1909, მოსკოვი — გ. 13 დეკემბერი, 1994, მოსკოვი) — საბჭოთა, რუსი მოჭადრაკე. მსოფლიოს მეოთხე ჩემპიონი (1956–1958). საერთაშორისო დიდოსტატი (1976), საერთაშორისო ოსტატი მიმოწერით ჭადრაკში ვაჟთა (1973) და ქალთა (1975) შორის. საერთაშორისო კატეგორიის არბიტრი (1964), სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1952). ინჟინერ-ჩამომსხმელი.
მი ბემოლი
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
ოლღა რუბცოვა
1927–1967 წლებში 20-ჯერ ითამაშა სსრ კავშირის ჩემპიონატებში.
წარმატებით თამაშობდა მსოფლიოს პირველობებზე: 60-ანი წლების ბოლოდან წარმატებით თამაშობს ჭადრაკს მიმოწერით. ჭადრაკში მიღწეული წარმატებებისათვის დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის ორდენით (1957)
ალექსანდრე I დიდი
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს მეფეები კატეგორია:დაბადებული 1390 კატეგორია:გარდაცვლილი 1442 კატეგორია:საქართველოს სამეფოს ბაგრატიონები კატეგორია:ტახტიდან გადამდგარი მონარქები
ნახევრად გამტარები
ნახევრად გამტარები, ნახევარგამტარები — ფართო კლასი ნივთიერებებისა, რომელთა კუთრი გამტარობა (σ) ნაკლებია ლითონების კუთრ გამტარობაზე (σ~106-104ომ-1.სმ-1) და მეტია კარგი დიელექტრიკების კუთრ გამტარობაზე (σ≤10-10-10-12ომ-1.სმ-1). σ-ს აქ მოტანილი რიცხვითი მნიშვნელობები აღებულია ოთახის ტემპერატურის პირობებში.
ლითონებისაგან განსხვავებით ნახევრად გამტარების დამახასიათებელი თვისებაა ელექტროგამტარობის ზრდა ტემპერატურის ზრდის მიხედვით, ამასთან ერთად ტემპერატურის ცვლილების საკმარისად დიდ ინტერვალში კუთრი გამტარობა, როგორც წესი, იზრდება ექსპონენციალური კანონით: σ = σ0 exp (-EA / kT), (1)
ფრედი მერკურისადმი მიძღვნილი კონცერტი
მინი|მარჯვნივ|200პქ|კონცერტის პოსტერი
ნახევრად გამტარები
სადაც k არის ბოლცმანის მუდმივა, EA - ნახევრად გამტარებში ელექტრონების აქტივაციის ენერგია, σ0 - პროპორციულობის კოეფიციენტი, რომელიც სინამდვილეში დამოკიდებულია ტემპერატურაზე, მაგრამ გაცილებით სუსტად, ვიდრე ექსპონენციალური მამრავლი. ტემპერატურის გარზდისას სითბური მოძრაობა არღვევს ელექტრონების ბმას მათი ნაწილი, რომელიც exp(-EA/kT) პროპორციულია, დენის თავისუფალი მატარებელი ხდება. ელექტრონების ბმა შეიძლება დაირღვეს აგრეთვე ნახევარგამტარებზე გარე ზემოქმედებით: სინათლის დასხივებით, ჩქარი ნაწილაკების ნაკადით, ძლიერი ელექტრული ველით და ა. შ. ამიტომ ნახევარგამტარისთვის დამახასიათებელია ელექტროგამტარობის უაღრესად დიდი მგრძნობიარობა გარე ზემოქმედების მიმართ. ვინაიდან ბევრ შემთხვევაში კრისტალის დეფექტებთან ან მინარევებთან ლოკალიზებული ელექტრონის EA ენერგია მნიშვნელოვნად მცირეა, ვიდრე მოცემული ნახევარგამტარის იდეალურ კრისტალში, ნახევარგამტარის ელექტროგამტარობა ასევე ძლიერ მგრძნობიარეა კრისტალის დეფექტებისა და მინარევების შემცველობის მიმართ.
ფრედი მერკურისადმი მიძღვნილი კონცერტი
ფრედი მერკურისადმი მიძღვნილი კონცერტი — კონცერტი, რომელიც გაიმართა უემბლის სტადიონზე 1992 წლის 20 აპრილს. მას დაესწრო 72.000 მაყურებელი. შოუ გადაიცემოდა 76 ქვეყნის ტელეეთერში.
ნახევრად გამტარები
ამგვარად, ტემპერატურის ცვლილებებით, მინარევების შეყვანით და ა. შ. შესაძლებელია ნახევარგამტარის ელექტროგამტარობის ცვლილება დიდ ინტერვალში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნახევრად გამტარების ფიზიკა კატეგორია:ელექტრობა
ფრედი მერკურისადმი მიძღვნილი კონცერტი
კონცერტი მიეძღვნა ჯგუფ Queen-ის გარდაცვლილ ვოკალისტ ფრედი მერკურის ხსოვნას და საქველმოქმედო მიზნებს ატარებდა. მისი შემოსავალი გადაირიცხა აივ ინფექციასთან ბრძოლის ფონდში. კონცერტში მონაწილეობა მიიღო ბევრმა ცნობილმა შემსრულებელმა, რომელმაც ფრედი მერკურის ვოკალური პარტიები შეასრულა. მათ მიერ ასევე შესრულებული იქნა საკუთარი კომპოზიციებიც. ეს იყო ჯგუფის წევრ ჯონ დიკონის უკანასკნელი გამოსვლა Queen-ის შემადგენლობაში (თუ არ ჩავთვლით 1997 წელს ელტონ ჯონთან ერთობლივ გამოსვლას).
შესრულებული სიმღერები
შოუზე შესრულებული სიმღერებიდან ოფიციალურ ვიდეოგამოცემებში მოხვდა უფრო მცირე რაოდენობა.
ფა დიეზი
ფა დიეზი — ფა-ზე ნახევარი ტონით მაღალი ბგერა.აღინიშნება სიმბოლოთი F♯. ჟღერადობით F♯ და სოლ ბემოლი ერთი და იგივე ბგერაა.მუსიკის თეორიის მიხედვით, სხვადასხვა კონტექსტში განსხვავებულად აღინიშნება.
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
ვახტანგ IV
ვახტანგ IV - ერთიანი საქართველოს მეფე 1442(3)-1446 წლებში. ალექსანდრე I დიდის ძე.
ბერად აღკვეცის შემდეგ, ალექსანდრე I -მა სამეფო ტახტზე დაადგინა უფროსი ვაჟი ვახტანგი. მისი მეფობის დროს ყარა-ყოიუნლუს თურქმანთა სახელმწიფოს მბრძანებელი ჯეჰან-შაჰი 1444 წელს ხელმეორედ შემოესია საქართველოს და ახალციხეს დაესხა თავს. ვახტანგ IV -მ მტერს სასტიკი ბრძოლა გაუმართა. იმ დღეს გამარჯვებული ვერ გამოვლინდა. ქართველები მეორე დილითაც აპირებდნენ ბრძოლის გაგრძელებას, მაგრამ ჯეჰან-შაჰმა ღამით ჩუმად დატოვა ბრძოლის ველი.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს მეფეები კატეგორია:საქართველოს სამეფოს ბაგრატიონები
დაღესტანი
thumb|right|250px|დაღესტანი thumb|right|250px|დაღესტნის ეთნიკური რუკა. 1-შერეული, 2-[[ხუნძები, ანდიურ-დიდოური (ცეზური) ხალხები და არჩიბელები, 3-დარგუელები, ხაიდაყელები და ყუბაჩელები, 4-ლეზგები, 5-ლაკები, 6-თაბასარანელები, 7-აღულები, 8-რუთულელები, 9-წახები, 10-ყუმუხები, 11-ნოღაელები, 12-აზერბაიჯანელები, 13-რუსები]] დაღესტანი, ოფიციალურად დაღესტნის რესპუბლიკა (Респу́блика Дагеста́н) — რუსეთის ფედერაციის სუბიექტი, შედის ჩრდილოეთ კავკასიის ფედერალური ოკრუგის შემადგენლობაში.
დედაქალაქი — ქალაქი მაჰაჩყალა.
ძირითადი ტერიტორია ესაზღვრება სამხრეთით აზერბაიჯანს, სამხრეთ-დასავლეთით — საქართველოს, აგრეთვე დასავლეთით —  ჩეჩნეთს, ჩრდილო-დასავლეთით — სტავროპოლის მხარეს და ჩრდილოეთით — ყალმუხეთის რესპუბლიკას.
შეიქმნა 1921 წლის 20 იანვარს.
რუსეთის უდიდესი რესპუბლიკა ჩრდილოეთ კავკასიაში, როგორც მოსახლეობის, ისე ტერიტორიის მხრივ.
ეტიმოლოგია
სიტყვა „დაღესტანი“, ან „დაღსტანი“ ნიშნავს „მთების ქვეყანას“, მომდინარეობს თურქული სიტყვისგან dağ („დაღ“), რაც ნიშნავს მთას და სპარსული სუფიქსის მნიშვნელობიდან — „ქვეყანა“. სპარსულად და არაბულად მისი სახელია („დაღსთან“).
გეოგრაფია
რესპუბლიკა მდებარეობს ჩრდილოეთ კავკასიის მთებში. რესპუბლიკა მდებარეობს რუსეთის უკიდურეს სამხრეთ ნაწილში და აღმოსავლეთით ესაზღვრება კასპიის ზღვა. რესპუბლიკის ფართობია 50 300 კმ2. რესპუბლიკას ჩრდილოეთით ესაზღვრება ჩეჩნეთი, დასავლეთით – ჩეჩნეთი, ჩრდილო-დასავლეთით – სტავროპოლის მხარე. დაღესტანს სამხრეთით აზერბაიჯანი ესაზღვრება, სამხრეთ-დასავლეთით კი – საქართველო. ქვეყნის ყველაზე მაღალი წერტილია მთა ბაზარდუზუ, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის საზღვარზე. რესპუბლიკაში სულ 1800 მდინარეა, მათგან გამორჩეულებია: სულაკი, სამური და თერგი.
ბუნებრივი რესურსები
დაღესტანი მდიდარია ნავთობით, ბუნებრივი აირით, წიაღისეული ნახშირით და სხვა მინერალებით.
კლიმატი
დაღესტანში იანვრის თვეში საშუალო ტემპერატურაა +2 °C. ივლისში საშუალო ტემპერატურაა +26 °C.
პოლიტიკა
მინი|right|დაღესტანის რესპუბლიკის მთავრობის შენობა დაღესტანის სახალხსო ასამბლეაში შედის 72 დეპუტატი, რომლებსაც ირჩევს ხალხი ოთხი წლის ვადით. ასამბლეა არის ქვეყნის მმართველი ორგანო.
დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები— ფიფას და უეფა-ს წევრი საფეხბურთო ნაკრები. წარმოადგენს დანიას საერთაშორისო ასპარეზზე. 1992 წელს გახდა ევროპის ჩემპიონი.
შემადგენლობა
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები კატეგორია:დანიის ფეხბურთი კატეგორია:დანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
ძვ. წ. 56
გარდაიცვალნენ
*
ლექობალე (ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტი)
ლექობალე — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში, ჭოღის თემში (სოფლები: ლექობალე, მეორე ჭოღა, პირველი ჭოღა).
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 76 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ედესის საგრაფო
ედესის საგრაფო — პირველი ფეოდალური სახელმწიფო, რომელიც დააარსეს ჯვაროსნებმა XI საუკუნის დამლევს. 1098 წელს ჯვაროსანთა ლაშქარმა გრაფ ბალდუინის (ბოდუენი) ხელმძღვანელობით დაიკავა ევფრატის ორივე სანაპიროზე მდებარე მიწები და ქალაქები ედესა, სამოსატი და თალ-ბაშირი. ეს ტერიტორია შევიდა ედესის საგრაფოს შემადგენლობაში. ედესის საგრაფო ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან იცავდა ჯვაროსანთა სამფლობელოებს სირიაში, ვასალურ დამოკიდებულებაში იმყოფებოდა იერუსალიმის სამეფოსთან და ტიპობრივ ფეოდალურ სენიორიას წარმოადგენდა. 1110 წლიდან თავს ესხმოდნენ სელჩუკი ამირები. 1144 წელს ედესის საგრაფო დაიპყრო მოსულისა და ჰალაბის სელჩუკმა გამგებელმა ზანჯიმ, რაც მეორე ჯვაროსნული ლაშქრობის (1147-1149 წწ.) დაწყების საბაბი გახდა.
დაარსება
მინი|300პქ|მარცხნივ|[[ბალდუინ I იერუსალიმელი|ბალდუინ I-ის ედესაში შესვლა (1098).]] 1098 წელს ჯვაროსანთა ნაწილმა დატოვა მთავარი არმია, რომელიც მოგზაურობდა ანტიოქიის და იერუსალიმის მიმართულებით და ბალდუინ ბულონელის მეთაურობით გაემართნენ ჯერ კილიკიის, ხოლო შემდეგ ედესის მიმართულებით. მათ დაიკავეს ედესა და დააარსეს ედესის საგრაფო. პირველი გრაფი გახდა ბალდუინ I (ბულონელი). მისი ძმის (ჟოფრუა ბულონელი) სიკვდილის შემდეგ კი იგი ავიდა იერუსალიმის ტახტზე. ედესის გრაფი გახდა მისი ბიძაშვილი ბალდუინ II.
ბრძოლები მუსლიმ მეზობლებთან
ბალდუინ II სწრაფად ჩაერთო საგარეო საქმეებში სირიასა და მცირე აზიაში. იგი დაეხმარა ჯვაროსნებს ბოემონდ I-ის გამოსასყიდის გადახდაში და ანტიოქიასთან ერთად თავს დაესხა ბიზანტიას კილიკიაში 1104 წელს. მოგვიანებით ის და ედესის მომავალი გრაფი ჟოსლენ I ტყვედ ჩაიგდო მოსულის ამირამ ჰარანის ბრძოლის შემდეგ. ედესაში დროებითი მმართველი გახდა ბალდუინის ბიძაშვილი ტენკრედი, სანამ 1108 წელს გამოისყიდეს ბალდუინი და ჟოსლინი. ბალდუინს ბრძოლა დასჭირდა ტახტის ჩასაგდებად, რაშიც ადგილობრივი მუსლიმი მმართველებიც დაეხმარნენ.
1110 წელს ბალდუინმა დაკარგა მიწები ევფრატის აღმოსავლეთით. იგი გახდა იერუსალიმის მეფე (როგორც ბალდუინ II), როდესაც ბალდუინ I (ყოფილი ედესის გრაფი) გარდაიცვალა 1118 წელს. ბალდუინ II-ის ძმამ არ ისურვა ტიტული და ახალი გრაფი გახდა ჟოსლინ I 1119 წელს. იგი კიდევ ერთხელ დაატყვევეს 1122 წელს. როდესაც ბალდუინ II (როგორც იერუსალიმის მეფე) მივიდა მის გადასარჩენად ისიც დააპატიმრეს. მაგრამ ჯოსლინმა მოახერხა გაქცევა 1123 წელს და მომდევნო წელს გაათავისუფლა ბალდუინიც.
დაცემა
1131 წელს ჟოსლინი მძიმედ დაიჭრა ალყის დროს და ახალი გრაფი გახდა მისი შვილი ჟოსლინ II. ამ დროს ზენგიმ გააერთიანა მოსული და ალეპო და ედესასაც დაემუქრა. ჟოსლინი ნაკლებ ყურადღებას აქცევდა საკუთარი ქვეყნის უსაფრთხოებას. ზენგიმ 1144 წელს ალყაში მოაქცია ედესა და 24 დეკემბერს აიღო იგი. 1146 წელს ჟოსლინმა შეძლო დაებრუნებინა ედესა, თუმცა  მალევე დაკარგა. 1150 წელს ჟოსლინი დაატყვევა ნურ აად-დინ ზენგიმ (ზენგის შვილი) და ტყვეობაშივე გარდაიცვალა 1159 წელს. ედესა იყო პირველი ჯვაროსნული სახელმწიფო, რომელიც შეიქმნა და პირველი რომელიც დაიკარგა.
ტურბესელის სენიორია
ტურბესელი იყო ჟოსლენ I-ის სენიორია ჯერ კიდევ იმ დრომდე, სანამ იგი გრაფი გახდებოდა. იგი მოიცავდა ევფრატის დასავლეთით მდებარე მიწებს და ესაზღვრებოდა ანტიოქიის სამთავროს. ტურბესელი გახდა ედესის კურტენეთა განსაკუთრებული ციხესიმაგრე და მათი ადგილსამყოფელი ქალაქ ედესის დაცემის შემდეგ. მუსლიმთა მიერ დაპყრობამდე ტურბესელი ბიზანტიელებს მიჰყიდეს. მიყიდვის შემდეგ ჟოსლენ II და მისი ოჯახი გადავიდა იერუსალიმის სამეფოში, აკრის სიახლოვეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჯვაროსნული სახელმწიფოები
სოლ ბემოლი
სოლ ბემოლი - სოლზე ნახევარი ტონით დაბალი მუსიკალური ბგერა, იგივე ფა დიეზი. აღინიშნება სიმბოლოთი G♭.
კატეგორია:მუსიკალური ნოტები
ვალენტი
200px|მინიატიურა|ფლავიუს ვალენტი ფლავიუს ვალენტი (დ. 328 — გ. 9 აგვისტო, 378) — აღმოსავლეთ რომის იმპერატორი 364-378 წლებში. ვალენტინიანე I-ის ძმა და თანამმართველი. 376 წელს ვალენტმა ჰუნებისაგან დევნილ ვესტგუთებს რომის პროვინცია მეზიაში დასახლების ნება დართო. მაგრამ რომის მოხელეებისაგან შევიწროებული ვესტგუთები აჯანყდნენ, ვალენტი დაიღუპა მათ წინააღმდეგ გამართულ ადრიანოპოლის ომში.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომის იმპერატორები კატეგორია:დაბადებული 328 კატეგორია:გარდაცვლილი  9 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 378 კატეგორია:ბრძოლის ველზე დაღუპული მონარქები
იკის პროვინცია
thumb|right|250px|იკას პროვინცია. იკა — პროვინცია პერუში, იკის რეგიონში. იკას დასავლეთიდან ესაზღვრება წყნარი ოკეანე, ხოლო აღმოსავლეთიდან აიაკუჩოს რეგიონი. იკას პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იკა. 2005 წლის აღწერის შედეგად პროვინციის მოსახლეობა შეადგენს 297 771 ადამიანს, საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე 37,7 ადამიანს. იკას ფართობია 7 894,25 კმ². პროვინცია იყოფა 14 რაიონად.
კატეგორია:იკის რეგიონის პროვინციები
გოლომიანკა
გოლომიანკა (Comephorus) — ცოცხლადმშობი თევზების გვარი ქვაქვეშიასებრთა ოჯახისა. აქვთ მოვარდისფრო შიშველი სხეული. მუცლის ფარფლი არ აქვთ. მკერდის ფარფლი ძალიან გრძელია. ცნობილია 2 სახეობა: დიდი გოლომიანკა (Comephorus baicalensis) და პატარა გოლომიანკა (Comephorus dybowskii). დიდი გოლომიანკას სხეულის სიგრძე 19 სმ აღწევს. ცხიმიანია, ჩვეულებრივ, ბინადრობს წყლის სქელ ფენებში. 800 მ-ზე უფრო ღრმად არ გვხვდება. პატარა გოლომიანკას სხეულის სიგრძე 15 სმ აღწევს. უმეტესწილად გვხვდება 250-500 მ სიღრმეზე, ღამით 50-100 მ-მდე. ზოგჯერ ჩადის 1 კმ სიღრმეზეც კი. ორივე სახეობა ცოცხლადმშობია. ბაიკალის ენდემური ფორმებია. სარეწაო მნიშვნელობა არა აქვთ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვაქვეშიასებრნი
Doop (ჯგუფი)
Doop — საცეკვაო მუსიკაზე ორიენტირებული კოლექტივის ნიდერლანდებიდან. ჩამოყალიბდა ფერი რიდერჰოფისა და პეტერ გარნეფსკის მიერ. ცნობილია ამავე სახელწოდების სინგლით, რომელიც ბრიტანეთში ჩარტების #1 ადგილზე მოხვდა.
სქოლიო
კატეგორია:ჰოლანდიური საცეკვაო ჯგუფები კატეგორია:MCA Records-ის შემსრულებლები
ძვ. წ. 54
გარდაიცვალნენ
*
Greatest Video Hits 1
Greatest Video Hits 1 — ჯგუფის Queen ოფიციალური პრომო-კლიპების კრებული. იგი გამოცემული იყო VHS ფორმატში, ხოლო DVD-ზე გამოვიდა 2002 წლის ნოემბერში. მასში შეტანილია 1973-1981 წლებში გამოსული პრომო-ფილმები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:Queen-ის ვიდეო ალბომები კატეგორია:Hollywood Records-ის ვიდეო ალბომები კატეგორია:მუსიკალური ვიდეოების კომპილაციური ალბომები კატეგორია:2002 წლის ვიდეო ალბომები
Polyrhachis greensladei
Polyrhachis greensladei — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ტრაპიზონის იმპერია
ტრაპიზონის იმპერია ტრაპეზუნტის იმპერია (Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας) — სახელმწიფო ბიზანტიის იმპერიის დაშლის შემდეგ, არსებობდა 1204 წლიდან 1461 წლამდე. მდებარეობდა მცირე აზიის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ტერიტორიაზე, ძველი პონტოს სამეფოს ადგილზე. დედაქალაქი ტრაპიზონი. ძირითადი მოსახლეობა ლაზები და ბერძნები. მოსახლეთა უმრავლეოსობა მართლმადიდებელი ქრისტიანი იყო. ტრაპიზონის იმპერია იყოფოდა სამ სამხედრო ოლქად ანუ ვანდად, მაცუკის, გიმორის და ტრაპიზონის ვანდებად.
ისტორია
იმპერია დაარსდა 1204 წელს მეოთხე ჯვაროსნული ლაშქრობის შემდეგ საქართველოს სამეფო კარის (თამარ მეფე) ინიციატივითა და დახმარებით. პირველი იმპერატორი იყო ალექსი კომნენოსი. იგი კომნენოსთა დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენლის ანდრონიკე I-ის შთამომავალი იყო.
მანამდე აღნიშნული ტერიტორია ბიზანტიის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა. თამარს გადაწყვეტილი ჰქონდა ქართული მიწების საქართველოს ფარგლებში მოქცევა; ამისათვის საბაბად გამოიყენა ბიზანტიის კეისრის, ალექსი III-ის მიერ ბიზანტიაში მოღვაწე ქართველ საეკლესიო მსახურთა გაძარცვა 1203 წელს. საგანგებოდ შეკრებილმა ქართულმა ჯარმა ერთიმეორის მიყოლებით დაიკავა ჭანეთი, ტრაპიზონი, ლიმნია, სამსუნი, სინოპი, კერასუნტი, კოტიორა, ამასტრისი, ჰერაკლეა, პაფლაგონიისა და პონტოს სხვა ადგილები. ბიზანტიის იმპერატორმა ქართველთა წინსვლას ხელი ვეღარ შეუშალა, რადგან სწორედ იმ დროს კონსტანტინოპოლს დასავლეთიდან ჯვაროსნები შეესივნენ და აიღეს კიდეც. თამარმა ახლადჩამოყალიბებული ტრაპიზონის იმპერიის ტახტზე დასვა უფლისწულები, ძმები ალექსი და დავით კომნენოსები, წარმომავლობით ბერძნები. ისინი თამარ მეფის დის რუსუდანის შვილები და საქართველოს სამეფო კარზე, ქართული ტრადიციებით აღზრდილი იყვნენ.
ტრაპიზონის იმპერია საქართველოს ქვეშევრდომი და ყმადნაფიცი გახდა. იგი მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა საქართველოს ცხოვრებაში, განსაკუთრებით — დასავლეთიდან ბიზანტიელთა და სამხრეთ-დასავლეთიდან რუმის სასულთნოს შემოტევათა უკუსაგდებად. არსებობის ორნახევარი საუკუნის მანძილზე ტრაპიზონის სამეფო კარზე პირველობისთვის ერთმანეთს ებრძოდა ორი პოლიტიკური ორიენტაცია და კულტურული ტენდენცია — ქართული და ბიზანტიური. საქართველოს ძლიერების ხანაში კომნენოსთა დინასტია ქართველობას არ ღალატობდა, მაგრამ მონღოლთა შემოსევებისაგან საქართველოს დასუსტების შემდეგ ტრაპიზონელი კეისრები გუშინდელ პროტექტორს უკვე ნაკლებ ანგარიშს უწევდნენ.
1297 წელს კი ტრაპიზონის კეისარმა ალექსი II-მ ბიზანტიის კეისარ ანდრონიკე II-ს დამოყვრებაზე უარი უთხრა და ცოლად შეირთო სამცხის მთავრის, ბექა ჯაყელის, ასული. ისევ გაიმარჯვა ქართულმა ორიენტაციამ ტრაპიზონში. ალექსი II-მ მესხების ჯარით თურქთა შემოტევაც უკუაგდო და ზღვიდან მოწოლილი მეკობრეებიც გაანადგურა. მაგრამ ალექსი II-ის სიკვდილის შემდეგ (1330 წ.) ისევ მომძლავრდნენ ბიზანტიელები. დაიწყო დევნა და ხოცვა ქართული დასის წარმომადგენლებისა. მაშინ დაიღუპნენ ტრაპიზონის გამოჩენილი ქართველი მოღვაწენი – დიდი დუკა ლეკი ჭანჭიძე და მთავარსარდალი (დიდი დომესტიკოსი) ჯაბა. უკანასკნელად 1341 წელს გიორგი V ბრწყინვალემ აღადგინა ქართველთა ჰეგემონობა ტრაპიზონის იმპერიაში. 1340-1349 წლებში ქართულ და ბიზანტიურ პარტიებს შორის მიმდინარეობდა სამოქალაქო ომი, რომელიც ბიზანტირუი პარტიის გამარჯვებით და ალექსი III კომნენოსის გამეფებით დასრულდა. თემურლენგის შემოსევების დასაწყისში ქართველებმა სამუდამოდ დაკარგეს პირველობა ტრაპიზონში. 1456 წელს ოსმალები შეესივნენ და დახარკეს ტრაპიზონის სახელმწიფო. 1461 წელს სულთანმა მეჰმედ II-მ ტრაპიზონის იმპერია მთლიანად დაიპყრო და ოსმალეთის იმპერიის ერთ-ერთ პროვინციად აქცია.
მუსხის სამარხი
მუსხის სამარხი — სამარხი საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის რეგიონში, ახალციხის მუნიციპალიტეტ სოფელ მუსხში. მუსხის სამარხი (აკლდამა ?) მდებარეობს სამების ეკლესიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით ფერდის ძირში. გოგი მაისურაძისა და ტარიელ მაისურაძის სახლს შორის. სამარხი გამოჭრილია კლდის მასივში. შესასვლელ ღიობს მიდგმული აქვს ქვის კვადრი რომელზეც ე.წ. ბოლნური ჯვარია გამოსახული.
რესურსები ინტერნეტში
1. https://memkvidreoba.gov.ge/objects/immovable/immovableObject?id=39349
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სამცხე-ჯავახეთის მხარეში
ხოსე მარტი
ხოსე ხულიან მარტი ი პერესი (José Julián Martí y Pérez; დ. 28 იანვარი, 1853, ჰავანა — გ. 19 მაისი, 1895, დოს-რიოსი) — კუბელი რევოლუციონერი და მწერალი, ესპანეთის ბატონობის წინააღმდეგ განმათავისუფლებელი ბრძოლის იდეოლოგი და ორგანიზატორი. კუბის ეროვნული გმირი. მინი|მარცხნივ მინი|მარცხნივ|ხოსე მარტის ძეგლი, [[მეხიკო.]] დაიბადა სამხედრო მოსამსახურის ოჯახში. 16 წლიდან რევოლუციურ საქმიანობაში ჩაება. 1870 წელს დააპატიმრეს და ესპანეთში გადაასახლეს. მადრიდისა და სარაგოსის უნივერსიტეტებში სწავლობდა ფილოსოფიას, ლიტერატურასა და სამართალს. 1875 წლიდან მექსიკასა და გვატემალაში ცხოვრობდა. 1879 წელს დაბრუნდა კუბაში და ესპანეთის წინააღმდეგ აჯანყების მომზადებაში იღებდა მონაწილეობას, რისთვისაც დააპატიმრეს და კვლავ ესპანეთში გაასახლეს. 1881 წელს გაემგზავრა ვენესუელაში, სადაც დააარსა „რევისტა ვენესოლანა” („ვენესუელის მიმოხილვა”). 1880–1895  ცხოვრობდა ამერიკის შეერთებულ შტატებში, სადაც აქვეყნებდა აშშ-ის მმართველი წრეების აგრესიული პოლიტიკის მამხილებელ წერილებს. დაქსაქსული ემიგრანტული ორგანიზაციებისგან მარტიმ შექმნა კუბის რევოლუციური პარტია (კრპ, 1892), რომელმაც გადამწყვეტი როლი ითამაშა 1895 წლის 24 თებერვალს კუბის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი აჯანყების ორგანიზაციაში. მარტიმ დააარსა კრპ-ის ცენტრალური ორგანო გაზეთი „პატრია“. აჯანყებაში უშუალო მონაწილეობის მისაღებად 1895 წლის აპრილში მარტი კუბაში დაბრუნდა. ერთი თვის შემდეგ დაიღუპა ესპანელებთან ბრძოლში. მარტი პრაქტიკულ რევოლუციურ მოღვაწეობას უხამებდა რევოლუციისა და ეროვნულ-დამოუკიდებლობის საკითხების ღრმა თეორიულ დამუშავებას.
ხოსე მარტი მიჩნეულია კუბაში მოდერნიზმის წინამორბედად. მის პოეზიას ახასიათებს მუსიკალობა, აზრის სინათლე, პლასტიკურობა, უბრალოება (ლირიკული კრებულები „ისმაელილიო“, 1882; „თავისუფალი ლექსები“, გამოქვეყნდა 1913; „უბრალო ლექსები“, 1891 და სხვ.); მარტის ესთეტიკასა და პოლიტიკურ პროზაში წამყვანია დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლის თემა. მასვე ეკუთვნის სანტიმენტალური რომანი „დამღუპველი მეგობრობა“ (1885), „პიესები მეძავი“ (1874), „სიყვარულს სიყვარულით უხდიან“ (1875) და სხვა.
ხოსე მარტი დაიღუპა დოს-რიოსის ბრძოლაში, 1895 წლის 19 მაისს, მდინარეების კონტრამაესტრესა და კაუტოს შესართავის სიახლოვეს. იგი იყო პრაგმატულ კლასიკური ლიბერალისტი, რომელმაც თავისი ცხოვრება კუბის დამოუკიდებლობას მიუძღვნა. ამასთანავე იბრძოდა კუბაში დემოკრატიის მოსაპოვებლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:კუბელი პოლიტიკოსები კატეგორია:კუბელი რევოლუციონერები კატეგორია:კუბელი მწერლები კატეგორია:კუბელი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 28 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1853 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1895
ძვ. წ. 53
გარდაიცვალნენ
*
კონსოლასიონ-დელ-სური
კონსოლასიონ-დელ-სური (Consolación del Sur) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, პინარ-დელ-რიოს პროვინციაში. ხშირად ასევე უწოდებენ ვუელტაბახოს ათენს.
მდებარეობს არეალში, სადაც ძირითადად ბრინჯი მოყავთ, ასევე კულტივირებულია თამბაქო.
ქალაქში მდებარეობს სამი ეკლესია — ერთი კათოლიკური და ორი პროტესტანტული. გააჩნია ორი პარკი.
ქალაქი დაარსდა 1690 წელს. მუნიციპალიტეტის სტატუსი მიიღო 1866 წელს.
დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 87 500 ადამიანს შეადგენდა. 1 112 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 78,7 ადამიანი კმ²-ზე.
სქოლიო
კატეგორია:კუბის ქალაქები
ძვ. წ. 52
გარდაიცვალნენ
*
იური ნიკულინი
იური ვლადიმერის ძე ნიკულინი (Никулин, Юрий Владимирович; დ. 18 დეკემბერი, 1921 — გ. 21 აგვისტო, 1997) — რუსი საბჭოთა კინოსა და ცირკის მსახიობი, სსრკ-ის სახალხო არტისტი (1973), სოციალისტური შრომის გმირი (1990). მის ყველაზე ცნობილ ფილმთა შორისაა „ბრილიანტის ხელი“, „12 სკამი“, და „მოხუცი-ავაზაკები“.
ნიკულინმა შექმნა ბალბესის დაუვიწყარი სახე განთქმულ სამეულში (ტრუსი, ბალბესი და ბივალი) ლეოიდ გაიდაის კინოკომედიებში „არყის მხდელები“ (1961), „ქოფაკი ბარბოსი და უჩვეული კროსი“ (1961), „ოპერაცია „Ы“ და შურიკის სხვა თავგადასავლები“ (1965), „კავკასიელი ტყვე ქალი, ანუ შურიკის ახალი თავგადასავლები“ (1966).
მოსკოვში „ცვეტნოი ბულვარზე“ ცირკთან, რომელიც მის სახელს ატარებს, აღმართულია ნიკულინის ბრინჯაოს მონუმენტი.
მ (ასო)
მ, ⴋ, Ⴋ, Მ (მანი) — ქართული ანბანის მეთორმეტე (ძველ ქართულში — მეცამეტე) ასო. შეესაბამება ბაგისმიერ მჟღერ ხშულ ცხვირისმიერ თანხმოვანს. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ ორმოცს (40).
მოხაზულობა
მ-ს მოხაზულობა ასომთავრულში წრისა და ხაზების კომბინაციაა. მ ნუსხურში მარჯვნივ გადახრილია. მხედრულში იგი ერთიან, მომრგვალებულ კონტურს იძენს. ნუსხურსა და მხედრულში იგი ზედა სამ ხაზში იწერება.
სქოლიო
კატეგორია:ქართული ასოები
პალპის პროვინცია
კატეგორია:იკის რეგიონის პროვინციები
პაატა ჯავახიშვილი
პაატა ჯავახიშვილი — ჯავახიშვილთა სათავადო სახლის უფროსი XVII საუკუნის 30-50-იან წლებში. ქართლის მეფის როსტომის ფარეშთუხუცესი. 1633 სამეფო სოფლის ახალდაბის, ხოლო 1654 სოფ. ოლთისის მოურავი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი დიდებულები პ
ედინბურგი
ედინბურგი (Edinburgh) — შოტლანდიის დედაქალაქი. მოსახლეობის მხრივ ედინბურგი შოტლანდიაში მხოლოდ გლაზგოს ჩამორჩება, დიდი ბრიტანეთში კი ამ დასახლებას მეშვიდე ადგილი უკავია. ქალაქ ედინბურგის მუნიციპალური საბჭო არის შოტლანდიის 32 ადგილობრივი მმართველობის საბჭოდან ერთ-ერთი. ედინბურგის მუნიციპალური საბჭოს ტერიტორიაში ქალაქ ედინბურგთან ერთად შედის, მის გარშემო არსებული ურბანული ტერიტორიაც, სულ 78 კმ².
ქალაქი მდებარეობს სამხრეთ-აღმოსავლეთ შოტლანდიაში, ნორვეგიის ზღვის სანაპირო ზოლში. ედინბურგში არის განსაკუთრებული არქიტექტურა, რის გამოც ეს დასახლება ევროპაში ერთ-ერთ ულამაზეს ქალაქად ითვლება. აქვე მდებარეობს შოტლანდიის პარლამენტის შენება. შოტლანდიის ადმინისტრაციული ცენტრის ტერიტორიაზე არის ედინბურგის უნივერსიტეტი. ქალაქი იყოფა ორ ნაწილად ძველ და ახალ ედინბურგად. 1995 წელს იუნესკომ ეს ტერიტორია მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიყვანა. 2009 წელს ჩატარებული აღწერის შედეგად, აქ ცხოვრობდა 477,660 კაცი.
ედინბრუგში ყოველწლიურად იმართება მრავალი ფესტივალი. ამ დასახლებას ყოველწლიურად მრავალი ტურისტი სტუმრობს, ტურისტების რაოდენობის მხრივ ედინბურგს ქალაქ ლონდონის შემდეგ გაერთიანებულ სამეფოში მეორე ადგილი უკავია.
სქოლიო
კატეგორია:შოტლანდიის ქალაქები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გაერთიანებულ სამეფოში
კუპიდონი
კუპიდონი, ამური (Cupido, Amor) — სიყვარულის ღმერთი რომაულ მითოლოგიაში, ღმერთქალ ვენერას ვაჟი, რომელიც ხშირად წარმოდგენილი ჰყავდათ მშვილდოსანი ფრთოსანი ყმაწვილის სახით; კუპიდონს ბერძნულ მითოლოგიაში შეესაბამება ეროსი.
სქოლიო
კატეგორია:რომაული ღმერთები კატეგორია:სიყვარულის და ვნების ღმერთები
ფარნაჯომი
thumb|300px|მარჯვნივ|[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატეს სამეფო.]]
მის დროს მცირე აზიაში, კოლხეთის სამეფოს მეზობლად, გაძლიერდა პონტოს სამეფო, რომლის მეფემ, მიტრიდატ VI დიდმა (120–63 წ.), სასტიკი ომი აუტეხა რომაელებს და თავის ხელ ქვეშ მრავალი წვრილ-წვრილი სამთავრო შეიერთა. 88 წელს კოლხეთიც მიტრიდატის ხელში გადავიდა. თვით კოლხების თხოვნით, ძვ. წ. 84 წელს მან აქ მეფედ დანიშნა ოლთაკი.
სქოლიო
კატეგორია:იბერიის მეფეები კატეგორია:ფარნავაზიანები
ბეჰეირის მუჰაფაზა
ბეჰეირა (البحيرة) არის ეგვიპტის 29 საგუბერნატოროდან ერთი. საგუბერნატორო მდებარეობს ეგვიპტის ჩრდილოეთ ნაწილში, ნილოსის დელტის და მდინარე ნილოსის დასავლეთ სანაპიროზე. ბეჰეირას საგუბერნატოროს გასასვლელი აქვს ხმელთაშუა ზღვაზე. პროვინციას ესაზღვრება 6 ეგვიპტიური საგუბერნატორო : ალექსანდრია, მატრუჰი, ოქტომბრის 6, მონუფია, გარბია და ქაფრ-ელ-შაიხი.
საგუბერნატოროს ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი დამანჰური. საგუბერნატოროს ფართობი შეადგენს 10 130 კმ². 2006 წლის მონაცემებით ბეჰეირას მოსახლეობა 4 737 129 ადამიანიას შეადგენს. პროვინციაში ყველაზე გავრცელებული ენაა არაბული. საგუბერნატოროს მმართველია მუჰამედ შაარავი.
ადმინისტრაციული დაყოფა
საგუბერნატორო იყოფა 13 ადმინისტრაციულ ერთეულად (რაიონად). პროვინციაში 14 ქალაქია, 417 სოფელი. სართო ჯამში პროვინციაში 5333 დასახლებული პუმქტიაესენია. პროვინციის ქალაქებია:
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ეგვიპტის მუჰაფაზები
არშაკ I
არსოკმა საქართველოს საზღვრები გაამაგრა და არმაზის ქალაქს მეორე ზღუდე შემოავლო. ამის მეფობაში რომის მთავარ-სარდლებმა სულამ და ლუკულმა რამდენჯერმე დაამარცხეს მითრიდატე VI (84 წ., 74 წ. და 72 წ.) და მისი მოკავშირე სიძე, სომხეთის მეფე, ტიგრანი (ძვ. წ. 69 წ.). მითრიდატემ კვლავ იწყო საომრად მზადება და რომაელების წინააღმდეგ მეზობელ მეფეთაგან მთელი კავშირი შეადგინა. ამ კავშირში უნდა შესულიყვნენ სომხეთის, კოლხეთის, იბერიისა და ალბანეთის მეფეები. მაგრამ ამასობაში მცხეთა-არმაზის მეფე არსოკი გარდაიცვალა და მის ნაცვლად, კავშირში მონაწილეობის მიღება მომდევნო მეფეს, არტაგს მოუხდა.
სქოლიო
კატეგორია:იბერიის მეფეები კატეგორია:ფარნავაზიანები
როინ ჯავახიშვილი
როინ ჯავახიშვილი — ქართლის მეფის როსტომის ბოქაულთუხუცესი, შემდეგ - მდივანბეგი. მისი სიკვდილის შემდეგ ეს სახელო გადაეცა ორბელიშვილებს. ჯავახიშვილი უკანასკნელად იხსენიება 1661 წლის დოკუმენტში.
ლიტერატურა
კატეგორია:მდივანბეგები რ
Polyrhachis gribodoi
Polyrhachis gribodoi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ძვ. წ. 47
გარდაიცვალნენ
*
ნიკოლოზ ერისთავი
სამხედრო სამსახურში 1840 წელს მოხალისედ შევიდა და თავად ივანე ანდრონიკაშვილის რაზმის შემადგენლობაში მონაწილეობა მიიღო აჯანყებული ოსების წინააღმდეგ ბრძოლაში. ერთ-ერთი სიმაგრის იერიშის დროს ფეხში დაიჭრა. არმიას 1844 წელს დაუბრუნდა და დაღესტანში იბრძოდა. 1849 წელს დაინიშნა მიხეილ ვორონცოვის ადიუტანტად. ყირიმის ომის დროს თავი გამოიჩინა ჩოლოქის ბრძოლაში; გამარჯვების სახარებლად გაგზავნილი იყო პეტერბურგში, სადაც მას ფლიგელ-ადიუტანტისა და პოლკოვნიკის წოდებები მიენიჭა. შემდგომში მსახურობდა გურიის რაზმში. 1855 წლიდან მეთაურობდა ჯერ სმოლენსკის ქვეითთა, შემდეგ ეკატერინოსლავის ლაიბ-გრენადერთა პოლკს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1823 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1856 კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:წმინდა გიორგის ორდენის კავალრები კატეგორია:წმინდა ანას ორდენის კავალრები
ბოლო დღე
ბოლო დღე — რეჟისორ ნიკა გელაშვილის 2002 წლის ფილმი.
ჯილდოები
პრიზი საუკეთესო რეჟისურისთვის. პრიზი საუკეთესო არტისტული ნამუშევრისთვის – სტუდენტური სპექტაკლებისა და ფილმების ფესტივალი "დებიუტი" 2002 წელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2002 წლის ქართული ფილმები
ვირჯინია-ბიჩი
ვირჯინია-ბიჩი (ინგლ. Virginia Beach) — მოსახლეობის მიხედვით 41-ე უდიდესი ქალაქი აშშ-ში. იგი მდებარეობს ოკეანის სანაპიროზე, ვირჯინიის შტატში. 2006 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა შეადგენს 436,619 კაცს.
კატეგორია:აშშ-ის ქალაქები კატეგორია:ვირჯინია
შუ
thumb|შუ