cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
უსტ-იჟორის ალექსანდრე ნეველის ეკლესია
ისტორია
1800-1861 წლებში ეკლესია მიაწერეს ალექსანდროვსკის მანუფაქტურას. 1820-1823 წლებში ადგილობრივი მაცხოვრებლების ფინანსებით ეკლესია გაარემონტეს და გათბობა დაამონტაჟეს.
1835-1836 წლებში ტაძარი გადააკეთეს არქტექტორ გრომოვის პროექტის მიხედვით. გაზარდეს სატრაპეზოს სიგრძე და ააშენეს ახალი სამრეკლო, რომელიც შემონახული იყო 1942 წლამდე.
1842 წელს ტაძართან ახლოს ააგეს ქვის სამლოცველო და გალავანი.
1871-1875 წლებში მოსახლეობის ზრდასთან დაკავშირებით მიხაილ შჩურუპოვის პროექტის მიხედვით ააგეს ორი კუთხს ეგვტერი, რომლებიც აკურთხეს ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედისა და იოანე ნათლისმცემლის სახელზე. გაადივეს ასევე გუმბათი. ახლადაგებული ეგვტერები აკურთხეს 1875 წლის 23 ივნისს. ასევე გააფართოვეს და საზეიმოდ აკურთხეს ტაძრის მთავარი ეგვტერი 1876 წლის 5 თებერვალს.
უსტ-იჟორსკის მრევლი ფლობდა სამ სასაფლაოს და მიწერილი ჰქონდა ორი სამლოცველო. ეკლესიასთან მოქმედებდა საეკლესიო-სამრევლო სკოლა.
1891 წელს მხატვარმა ვინოგრადოვმა განაახლა ეკლესიის მხატვრობა.
1934 წელს საბჭოთა ხელისუფლებამ ეკლესია დახურა, შენობა გამოიყენებოდა კლუბისა და საწყობისათვის. ლენინგრადის ბლოკადის დასაწყისში საბჭოთა ჯარისკაცებმა ააფეთქეს სამრეკლო, რადგან იგი არ ყოფილიყო გერმანელი არტილერისტების ორიენტირი. 1962 წელს ჩამოინგრა გუმბათიც.
1987 წელს ქალაქის ბიუჯეტიდან დაიწყო ტაძრის აღდგენითი სამუშაოები. 1990 წლის 15 ივლისს ტაძარი დაუბრუნდა მორწმუნეებს. ოფიციალური გადაწყვეტილება მისი დაბრუნების შესახებ მიიღეს პეტერბურგის სახალხო საბჭოს დეპუტატებმა 1992 წლის 13 იანვარს. რამდენიმე წლის განმავლობაში ტაძარი ბოლომდე აღადგინეს. მთავარი საკურთხევლის კურთხევა შედგა 1995 წლის 12 სექტემბერს.
ჩრდილოეთის ეგვტერის საზეიმო კურთხევა შედგა 1999 წლის 19 სექტემბერს სანქტ-პეტერბურგისა და ლადოგის მიტროპოლიტის ვლადიმირ კოტლიაროვის მიერ. სამხრეთის ეგვტერის საზეიმო კურთხევა კი გაიმართა 2001 წლის 2 დეკემბერს.
ამჟამად ეკლესიასთან მოქმედებს საკვირაო სკოლა ბავშვებისათვის და მოზრდილებისათვის და მართლმადიდებლური ლიტერატურის ბიბლიოთეკა.
არქიტექტურა
ტაძარი აგებულია კლასიციზმის არქიტექტურულ სტილში. აქვს ორი კუთხის ეგვტერი : ჩრდილოეთისა ნაკურთხია ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის, ხოლო სამხრეთისა - იოანე ნათლისმცემლის სახელზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
სერხიო რომერო
სერხიო ხერმან რომერო (Sergio Germán Romero; 22 თებერვალი, 1987, ბერნანდო დე ირიგოენი, არგენტინა) — არგენტინელი ფეხბურთელი. „მანჩესტერ იუნაიტედისა“ და არგენტინის ეროვნული ნაკრების მეკარე. სხვადასხვა დროს იცავდა აველიანედას „რასინგის“, „აზ ალკმაარის“, „სამპდორიის“ და „მონაკოს“ ღირსებას. ნიდერლანდების ჩემპიონი 2009 და იოჰან კრუიფის თასის მფლობელი 2009 „აზ ალკმაარის“ შემადგენლობაში. ინგლისის ასოციაციის თასის 2016, ინგლისის ლიგის თასის 2017, ინგლისის სუპერთასისა 2016 და უეფა-ს ევროპა ლიგის თასის მფლობელი 2017 „მანჩესტერ იუნაიტედის“ შემადგენლობაში. 2014 წლის მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი და სამხრეთ ამერიკის ორგზის ვიცე-ჩემპიონი 2015, 2016 არგენტინის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.
კარიერა
მისი დებიუტი შედგა არგენტინის პრიმერა დივიზიონში 2007 წელს, სეზონის ბოლოს გადავიდა ნიდერლანდურ „აზ ალკმაარში“. 2011 წლიდან შეუერთდა „სამპდორიას“. არგენტინის ნაკრებთან ერთად გახდა 2008 წლის ოლიმპიური თამაშების ოქროს მედალოსანი, მონაწილეობა მიიღო კოპა ამერიკის 2011 წლის გათამაშებაში და ასევე ორ მსოფლიო ჩემპიონატზე, 2010 და 2014 წლებში იყო ძირითადი მეკარე.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2000: ფინალი
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2000: ფინალი — ევრო 2000-ის ფინალური ტურნირის დასკვნითი მატჩი. გაიმართა 2 ივლისს როტერდამში. იტალია დაწინაურდა მარკო დელვეკიოს გოლით 55-ე წუთზე. საფრანგეთმა გათანაბრება შეძლო მხოლოდ მსაჯის მიერ კომპენსირებულ დროში, სილვაინ ვილტორის გოლით. დამატებითი დროის პირველივე ტაიმში საფრანგეთმა შეძლო გამარჯვების გოლის გატანა. შეცვლაზე შესული რობერ პირესის პასით ოქროს გოლი გაიტანა დავიდ ტრეზეგემ 103-ე წუთზე. საფრანგეთისთვის ეს იყო ზედიზედ მეორე ტიტული მუნდიალი 1998-ის შემდეგ.
ალფრედ ფრიდი
ალფრედ ჰერმან ფრიდი (Alfred Hermann Fried, დ. 11 ნოემბერი, 1864, ვენა, ავსტრია — გ. 5 მაისი, 1921, ვენა) — ავსტრიელი პაციფისტი და პუბლიცისტი, რომელიც იყო გერმანული მშვიდობის მოძრაობის თანადამფუძნებელი. ნობელის პრემია მიენიჭა 1911 წელს (გაიზიარა ტობიას ასერთან).
ბიოგრაფია
ალფრედ ფრიდი დაიბადა ვენაში, თუმცა ყველაზე აქტიური ჟურნალისტური კარიერის პერიოდი გაატარა გერმანიაში. 15 წლის ასაკში მიატოვა სკოლა. მუშაობდა მშობლიურ ქალაქში წიგნების გამყიდველად, რამდენიმე წლის შემდეგ გადავიდა ბერლინში და 1887 წელს გახსნა საკუთარი გამომცემლობა.
ბერტა ფონ ზუტნერის საქმიანობის გაცნობის შემდეგ დაინტერესდა მშვიდობის მოძრაობით, დააფუძნა Deutsche Friedensgesellschaft (მშვიდობის გერმანული საზოგადოება), და რედაქტორობდა მის ძირითად პუბლიკაციას Monatliche Friedenskorrespondenz (მშვიდობის ყოველთვიური კორესპონდენცია) 1894-დან 1899 წლამდე. 1891 წელს ფრიდმა, ბერლინში დააფუძნა პერიოდული გამოცემა ''Die Waffen nieder! (ძირს იარაღი!), 1899 წლიდან ეწოდა Friedenswarte'' (მშვიდობისმყოფელნი). 1892 წელს დააფუძნა მშვიდობის გერმანული საზოგადოება, რომელიც ფოკუსირდა გერმანულ პაციფისტურ მოძრაობაზე პირველ მსოფლიო ომამდე. 1905 წელს ფრიდმა დააფუძნა კიდევ ერთი ჟურნალი Annuaire de la vie internationale, რომელშიც აისახებოდა მისი მზარდი ინტერესი პან-ამერიკული მოძრაობისა და ჰააგის კონფერენციების მუშაობის მიმართ.
სამშვიდობო ლიტერატურა, რომელიც მის კალამს ეკუთვნოდა - მოხსენებები, ესეები, პამფლეტები, წიგნები - ფართოდ ვრცელდებოდა. ის იყო ბერნის მშვიდობის ბიუროს წევრი და Union internationale de la presse pour la paix-ის მთავარი მდივანი.
1899 წლის ჰააგის სამშვიდობო კონფერენცია იყო ფრიდის ფილოსოფიის პაციფიზმისკენ შემობრუნების გადამწყვეტი წერტილი. ამის შემდეგ, მისი ინტერესი გერმანული ინტელექტუალური საზოგადოების მიმართ ჩაანაცვლა ეკონომიკურმა გაერთიანებებმა და პოლიტიკურმა ორგანიზაციებმა, რომელთა საფუძველს მშვიდობა წარმოადგენდა.
მოღვაწეობა I მსოფლიო ომის პერიოდში
ფრიდი იმყოფებოდა ვენაში, როდესაც ომი დაიწყო 1914 წელს. მას შემდეგ, რაც მთავრობის ცენზურის და არატოლერანტული საზოგადოებრივი აზრის გამო, პაციფისტური აქტივობა შემცირდა, ფრიდმა თავისი ორგანიზაცია და ჟურნალისტური საქმიანობა შვეიცარიაში გადაიტანა. ის ძალისხმევას არ იშურებდა ომის პერიოდში პატიმრების პირობების გასაუმჯობესებლად და ასევე, აგრძელებდა Die Friedenswarte -ის გამოცემას, საერთაშორისო  მშვიდობის მცდელობისთვის. ავსტრიის მთავრობის მიერ ღალატში დადანაშაულების გამო, მას არ შეეძლო ვენაში დაბრუნება და ეს გრძელდებოდა ომის დასრულებამდე. მინი ომის დასრულების შემდეგ, ფრიდმა გამოსცა Mein Kriegstagebuch (ჩემი ომის ჟურნალი), ,,დღიური", რომელშიც ომის განმავლობაში იწერდა თავის გრძნობებს და აქტივობებს, რომელსაც ახორციელებდა კოლეგებთან ერთად, სამშვიდობო მოძრაობის ფარგლებში. მან ორგანიზება გაუწია კამპანიას ვერსალის საზავო ხელშეკრულების წინააღმდეგ. ის დაუღალავად ბეჭდავდა პროპაგანდისტულ საკითხებზე მშვიდობისთვის, რომლის მიხედვით ომი იყო პაციფიზმის აუცილებლობის მტკიცებულება. აქვეყნებდა მსოფლიო პოლიტიკის ანალიზს პაციფისტურ ჭრილში.
ფრიდი გარდაიცვალა ფილტვის ინფექციით, ვენაში, 57 წლის ასაკში, 1921 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 11 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1864 კატეგორია:გარდაცვლილი 5 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1921 კატეგორია:ავსტრიელი პუბლიცისტები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში
სირუენია
სირუენია (Cirueña) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის სანტო-დომინიგო-დე-ლა-კალსადის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 12,15 კმ². მოსახლეობა — 168 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
სუდური
სუდური (Sudur) — სოფელი აზერბაიჯანში, გუსარის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 568 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუსარის რაიონის სოფლები
მაშადი-ისმაილი
მაშადი-ისმაილი (Məşədi İsmayıllı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ზანგილანის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ზანგილანის რაიონის სოფლები
კრასნოე-სელოს ალექსანდრე ნეველის ეკლესია
კრასნოე-სელოს ალექსანდრე ნეველის ეკლესია (Церковь Александра Невского) — მოქმედი მართლმადიდებლური ტაძარი სანქტ-პეტერბურგში, კრასნოე-სელოში. ეკლესია აგებულია 1890 წელს, ფსევდორუსულ სტილში.
ეკლესიის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ალექსანდრე ნეველის სახელზე.
ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიას. 2016 წლის 30 ოქტომბრიდან ეკლესიის წინამაძღვარია იგორ ანტონეცი.
პირველი ტაძარი
1865 წელს კრასნოე-სელოში ააგეს კრასნოსელსკის სამხედრო ჰოსპიტალის შენობების კორპუსი, რომელთანაც 1885 წელს გვარდიის ძალებისა და სანქტ-პეტერბურგის სამხედრო ოლქის სამხედრო მეთაურის, დიდი თავადის, ვლადიმირ ალექსანდრეს ძის ინიციატივითა და სამხედრო ინჟინრის ვლადიმირ კოლიანკოვსკის პროექტის მიხედვით ააგეს მცირე ხის ეკლესია ალექსანდრე ნეველის სახელზე.
ტაძარი 1885 წლის 14 ოქტომბერს აკურთხა დიაკვანმა ალექსანდრე ჟელობოვსკიმ.
ხუთი წლის შემდეგ ეკლესიის შენობა მოძველდა და მისი კაპიტალური რემონტის საკითხი დადგა. ამისათვის ხაზინიდან გამოიყო თანხის გარკვეული ნაწილი.
თანამედროვე ტაძარი
მიუხედავად იმისა, რომ ტაძრის რემონტისათვის თანხა გამოიყო ხაზინიდან, გადაწყვიტეს აეშენებინათ ახალი ტაძარი. ძირითადი შემომწირველი იყო ვაჭარი ა. ფ. ჩერეპენიკოვი, საპატიო მოქალაქე პ. დავიდოვი, ვაჭარი ვ. ა. იუდაკოვი და სამხედრო ჰოსპიტალის ხელმძღვანელი პოლკოვნიკი ვ. ნ. სმელსკი.
ახლადაშენებული ტაძარი 1890 წლის 28 ივლისს საზეიმოდ აკურთხა ალექსანვრე ჟელობოვსკიმ დიაკვან ალექსი სტავროვსკის მონაწილეობით. კურთხევის ცერემონიალში მონაწილეობდა ვლადიმირ ალექსანდრეს ძე და მისი მეუღლე მარია პავლეს ასული.
ჰოსპიტლის ტაძარი ეკუთვნოდა სამხედრო უწყებას 1917 წლამდე. ტაძრის მრევლი იყო კრასნოსელკსის ჰოსპიტლისა და კრასნოსელკსის გარნიზონის მაღალჩინოსნები, ასევე ახლოს მდებარე კოლომენსკისა და ფაბრიჩნოის სლობოდის მაცხოვრებლები.
1906 წელს ტაძარს მიაწერეს ავანგარდის ბანაკის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეკლესია. 1927 წელს ეკლესიის მრევლმა მხარი დაუჭირა იოსებიანელობას.
ეკლესია დახურეს 1932 წლის 21 ნოემბერს, ერთ წლის შემდეგ ტაძარი გადაეცა სამხედრო ნაწილს დიდი სამამულო ომის პერიოდში კრასნოე-სელო იმყოფებოდა გერმანული ოკუპაციის ზონაში. ადგილობრივი მოსახლეობის თხოვნით გერმანელთა ხელმძღვანელობამ 1942 წელს ტაძარი აღადგინა. იგი ერთი წელი მოქმედებდა.
ომის შემდეგ ალექსანდრე ნეველის ტაძარი ერთადერთი ტაძარი იყო კრასნოე-სელოში, რომელიც გადაურჩა დანგრევას. 1946 წელს ადგილობრივმა მოსახლეობამ ითხოვა ტაძრის ამოქმედება, რაზეც თანხმობა მიიღეს. 1947 წელს დაიწყო ტაძრის რემონტი და აკურთხეს ამავე წლის 2 ივლისს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
ლორე-ბერდი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
კლაუდია დე ვალუა
ადრეული წლები (1499-1514)
კლაუდია დაიბადა 1499 წლის 13 ოქტომბერს, იგი იყო საფრანგეთის მეფე ლუი XII-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ ანა ბრეტონელის პირველი ქალიშვილი. ვინაიდან მათ წლების მანძილზე სხვა შვილი არ უჩნდებოდათ, კლაუდია ტახტის მემკვიდრედ განიხილებოდა. დედოფალმა ანამ თორმეტჯერ იმშობიარა, რომელთაგან მხოლოდ ორჯერ შეძლო ცოცხალი ბავშვის გაჩენა, პირველად კლაუდია გააჩინა, ხოლო 1510 წელს მან პრინცესა რენე გააჩინა.
საქორწინო მოლაპარაკებები (1501-1505)
მარცხნივ|მინი|264x264პქ|პრინცესა კლაუდია კლაუდიას დედა ბრეტანის ჰერცოგინია იყო. იქიდან გამომდინარე, რომ მას ვაჟები არ ჰყავდა, კლაუდია ბრეტანში მისი მემკვიდრე გახდა. კლაუდია ასევე იყო საფრანგეთის ტახტის მემკვიდრეც, თუმცა სალიური კანონის მიხედვით ქალს მხოლოდ მამრობითი სქესის წარმომადგენელთან ერთად შეეძლო საფრანგეთის სამეფო ტახტზე დაჯდომა. სწორედ ამიტომ მისმა მშობლებმა მისი ჯერ გათხოვება, შემდეგ კი ტახტზე დასმა მოისურვეს. მისმა მშობლებმა მოისურვეს მისსავე ბიძაშვილზე, ანუ ასევე ვალუას დინასტიის წარმომადგენელზე დაქორწინება, რათა ვალუას დინასტია გაგრძელებულიყო, ხოლო მათი შვილი უკვე ბრეტანსა და საფრანგეთს გააერთიანებდა.
1505 წელს ლუი XII-მ კლაუდია დანიშნა ანჟულემის ჰერცოგ ფრანსუა დე ვალუაზე. ამით ფრანსუა მომავალი მეფე გახდა, ხოლო კლაუდიამ ტახტზე თავისი უფლებების შენარჩუნება შეძლო.
კინგ კონგი (1933 წლის ფილმი)
კინგ კონგი (King Kong) — 1933 წლის ამერიკული ფილმი. გადაღებულია მერიან კუპერისა და ერნსტ შედსაკის მიერ. არსებობს ამ ფილმის რამდენიმე გაგრძელება ან ინტერპრეტაცია.
კლაუდია დე ვალუა
ბრეტანის ჰერცოგინია (1514-1515)
1514 წლის 9 იანვარს გარდაიცვალა დედოფალი ანა ბრეტონელი. ამით კლაუდია ბრეტანის ჰერცოგინია გახდა. ამავე წლის 18 მაისს სენ ჟერმენ-ან-ლაიში კლაუდია და ფრანსუა დაქორწინდნენ. ასევე 1514 წლის 9 ოქტომბერს ლუი XII-მ ცოლად შეირთო ინგლისისა და ირლანდიის პრინცესა მერი ტიუდორი, იმ იმედით, რომ მასთან მაინც ეყოლებოდა ვაჟი. სულ რამდენიმე თვეში, 1515 წლის 1 იანვარს ლუი XII გარდაიცვალა, მერი კი ინგლისში დაბრუნდა. კლაუდია და მისი ქმარი ფრანსუა I საფრანგეთის მეფე-დედოფალი გახდნენ, ეს იყო ისტორიაში მესამე და უკანასკნელი მომენტი, როცა ბრეტანის ჰერცოგინია საფრანგეთის დედოფალი გახდა.
კინგ კონგი (1933 წლის ფილმი)
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ამერიკული შავ-თეთრი ფილმები კატეგორია:1933 წლის ფილმები
კლაუდია დე ვალუა
საფრანგეთის დედოფალი (1515-1524)
მარცხნივ|მინი|263x263პქ|კლაუდიას გერბი როგორც დედოფალს სამეფო კარზე ბევრი მტერი და მეტოქე გამოუჩნდა, რომელთაგან მთავარია მისი დედამთილი, დედა-დედოფალი ლუიზა სავოიელი და აგრეთვე მისი მული, ნავარის დედოფალი მარგარიტა ანჟულიმელი. შეიძლება ითქვას, რომ კლაუდია არასდროს მართავდა ბრეტანს. 1515 წელს მან ბრეტანის მემკვიდრეობა და მთელი მისი მართვის სადავეები თავის ქმარს უბოძა, თავად კი მხოლოდ ფორმალურად იყო ბრეტანის ჰერცოგინია. კლაუდიას, განსხვავებით თავისი უმცროსი და რენესგან, არასდროს გამოუვლენია ინტერესი პოლიტიკისადმი, რადგან იგი ძალზედ რელიგიური ქალი იყო და არც კი ინტერესდებოდა ქვეყნის მართვით.
1515 წელს, მას შემდეგ რაც მერი ტიუდორი ინგლისში დაბრუნდა, თან გაიყოლა ინგლისელი დიდგვაროვნები, მათ შორის კლაუდიას ქმრის, ფრანსუას საყვარელი მერი ბოლეინი, ხოლო მისი უფროსი და, ანა ბოლეინი კვლავ საფრანგეთში დარჩა განათლების მისაღებად. ანა მუშაობდა ინგლისურის თარჯიმნადაც, როცა ფრანკო-ინგლისური მოლაპარაკებები მიმდინარეობდა. 1521 წელს ანა ინგლისში დაბრუნდა, 1533 წელს კი იმდენი მოახერხა, რომ მეფე ჰენრი VIII ცოლს გაჰყარა, რომის პაპს განუყენა და თავად გაჰყვა ცოლად, რითაც იგი ინგლისის დედოფალი გახდა. ანა ინგლისელებს ყოველთვის უამბობდა საფრანგეთზე და ამბობდა, რომ საფრანგეთის დედოფლისგან (გულისხმობდა კლაუდიას) ბევრი რამ ისწავლა.
1517 წლის 10 მაისს სენ დენში კლაუდია საფრანგეთის დედოფლად ეკურთხა. იგი კარდინალმა ფილიპ ლუქსემბურგელმა აკურთხა. მინი|291x291პქ|კლაუდია და მისი ქალიშვილები. ცენტრში დედოფალი კლაუდია, ქვედა მარჯვენა კუთხეში პრინცესა შარლოტი, ქვედა მარცხენა კუთხეში პრინცესა ლუიზი. ზედა მარჯვენა კუთხეში პრინცესა [[მადლენა ვალუა|მადლენი, ხოლო ზედა მარცხენა კუთხეში პრინცესა მარგარიტა, უკან კი სავარაუდოდ გამოსახულია ფრანსუა I-ის მეორე ცოლი ელეონორ ავსტრიელი. სურათი ამშვენებს ეკატერინე მედიჩის მოგონებების ალბომს და შექმნილია 1550 წელს. ]] კლაუდიამ თითქმის მთელი თავისი ორსულობა ფეხმძიმობაში გაატარა. კლაუდიამ შეძლო და 10 წლიანი ქორწინებიდან 4 გოგონა და 3 ვაჟი გააჩინა. იგი შვილებს მკაცრი მორალით ზრდიდათ და ზრუნავდა მათ რელიგიურად აღზრდაზე.
დედოფალ კლაუდიას შესახებ ისტორიკოსი ბრანტომი წერდა:
გარდაცვალება (1524)
1524 წლის 20 ივლისს, 24 წლის ასაკში კლაუდია გარდაიცვალა, შატო დე ბლუაში. მისი გარდაცვალების მიზეზი ამოუცნობი დღემდე საკამათოა. ზოგი ამბობს, რომ იგი ტუბერკულოზმა შეიწირა, ზოგი ამბობს რომ ეს ახალი ორსულობის გამო მოხდა, ზოგი კი სულ სხვა მიზეზებს ასახელებს, მათ შორის კი ყველაზე სარწმუნოა, რომ იგი სიფილისისგან გარდაიცვალა, რომელიც მისმა ქმარმა გადასდო. კლაუდია დაკრძალეს ბაზილიკა სენ დენში, საფრანგეთის მეფე-დედოფლების სასაფლაოზე.
მისი სიკვდილის შემდეგ ბრეტანის ჰერცოგი მისი ვაჟი ფრანსუა III გახდა, რომელიც 1536 წელს გარდაიცვალა და ჰერცოგი მისი მეორე ვაჟი ანრი გახდა, რომელიც საბოლოოდ საფრანგეთის ტახტზეც ავიდა. 1530 წელს ფრანსუამ მეორე ცოლი მოიყვანა, პორტუგალიის მეფის ქვრივი ელეონორ ავსტრიელი. ფრანსუამ კიდევ ახალი საყვარლები გაიჩინა, რომელთაგან სიფილისი გადაედო და 1547 წელს სწორედ სიფილისისგან გარდაიცვალა კიდეც.
ფრანსუა და კლაუდია სენ დენში გვერდი-გვერდ არიან დაკრძალულნი, ხოლო ფრანსუას მეორე ცოლი მის სამშობლოში, ესპანეთში განისვენებს.
სანქტ-პეტერბურგის ივერიის ღვთისმშობლის ხატის სამლოცველო
სანქტ-პეტერბურგის ივერიის ღვთისმშობლის ხატის სამლოცველო (Часовня Иверской иконы Божией Матери) —  მართლმადიდებლური სამლოცველო სანქტ-პეტერბურგში, შედის ქრისტეს აღდგომის ტაძრის კომპლექსში. აგებულია XX საუკუნეში. XX საუკუნის დასაწყისის რუსული საეკლესიო არქიტექტურის ძეგლი. მდებარეობს გრიბოედვის არხის სანაპიროზე.
ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიას.
ისტორია
მომავალი სამლოცველოს მსგავსი პროექტის ხილვა შესაძლებელი იყო ქრისტეს დაღვრილი სისხლის ტაძრის პროექტში, რომელიც შეადგინა არქიმანდრიტმა ეგნატე მალიშევმა 1883 წელს. ამ ჩანაფიქრის მიხედვით სამლოცველო ორი იყო და პრაქტიკულად კუთხის კოშკებად ჩაფიქრებული. დღევანდელი ტაძრის პროექტი მნიშვნელოვნად შეცვალა არქიტექტორმა ალფრედ პარლანდმა, რის შემდეგაც იგი დაამტკიცეს 1887 წელს. ახალ პროექტში სამლოცველო იყო ერთი და განცაკევებით დგას ტაძრისაგან.
ქრისტეს აღდგომის ტაძრის სამლოცველოს მშენებლობა დასრულდა 1907 წელს და 1908 წლის 10 მაისს აკურთხა სანქტ-პეტერბურგისა და ლადოგის მიტროპოლიტმა ანტონი ვადკოვსკიმ ივერიის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. სამლოცველო გამოიყენებოდა ხატებისა და სხვა ფასეულობების შესანახად.
საბჭოთა პერიოდში სამლოცველო არ ფუნქციონირებდა პირდაპირი დანიშნულებით და გამოიყენებოდა სხვადასხვა სამეურნეო კუთხით.
1996 წელს სამლოცველო პირველად გაარემონტეს. აღადგინეს მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატის მოზაიკა, რომელიც შესასვლელის თავზე იყო გამოსახული.
ამჟამად სამლოცველო გამოიყენება საგამოფენო დანიშნულებით, როგორც ქრისტეს დაღვრილი სისხლის ტაძრის კომპლექსის ნაწილი. აღიარებულია ისტორიისა და კულტურის ფედერალური მნიშვნელობის ძეგლად.
ლიტერატურა
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
ბრეტუშენი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ედინეცის რაიონის სოფლები
გრანიონი
გრანიონი (Grañón) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის სანტო-დომინიგო-დე-ლა-კალსადის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 31,01 კმ². მოსახლეობა — 247 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
არჩილ ოდიშარია
არჩილ ოდიშარია (დ. 27 ივლისი, 1938)  — ქართველი  პოლიტიკოსი.
დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1962 წლიდან იყო საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის კირიაკ ზავრიევის სახელობის სამშენებლო მექანიკისა და სეისმომედეგობის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1989 წლიდან იყო საქართველოს ეროვნულ-ლიბერალური კავშირის გამგეობის წევრი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 27 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:საქართველოს რესპუბლიკის I მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ქურქენდი (შარურის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები კატეგორია:შარურის რაიონის სოფლები
კლარენს დატონი
კლარენს ედვარდ დატონი (Clarence Edward Dutton; დ. 15 მაისი, 1841 — გ. 4 იანვარი, 1912) — ამერიკელი გეოლოგი და აშშ-ის არმიის ოფიცერი. დაიბადა უოლინგფორდში. 1860 წელს დაამთავრა იელის კოლეჯი. 1875-1891 წლებში იყო აშშ-ის გეოლოგიური სამსახურის თანამშრომელი. მეტწილად იკვლევდა კლდოვანი მთების რაიონებს; დაწერა რამდენიმე სტატია, რომელიც მიეძღვნა იუტის შტატის მაღალმთიანი პლატოების გეოლოგიური შესწავლის საქმეს. შეიმუშავა იზოსტაზიის პრინციპი, რომლის თანახმად დედამიწის ქერქის დონე განისაზღვრება მისი სიმჭიდროვით. შედარებით რბილი მასალების აზევების შედეგად წარმოიქმნება კონტინენტები და მთები, ხოლო საპირისპიროდ, შედარებით მძიმე მასალების დაშვების შედეგად — ოკეანური აუზები. 1890 წელს მოამზადა მოხსენება ჩარლსტონში (1886) მომხდარი მიწისძვრის შესახებ. 1889 წელს შემოიღო ტერმინი „იზოსტაზია“.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი გეოლოგები კატეგორია:დაბადებული 1841 კატეგორია:გარდაცვლილი 1912
ილირიკუმი (რომის პროვინცია)
მინი|პროვინცია ილირიკუმი. ილირიკუმი ან ილირის რომა ასევე ილირის ბარბარა — ძვ. წ. 167 - ახ. წ.10 წლებში არსებული რომის პროვინცია. მოიცავდა ტერიტორიას მდინარე დრინიდან (ჩრდილოეთი ალბანეთი) დასავლეთით ისტრიამდე (ხორვატია) და ჩრდილოეთით მდინარე სავამდე (ბოსნია და ჰერცეგოვინა). პროვინციის დედაქალაქი იყო სალონა, დღევანდელი სპლიტის მახლობლად. შემდგომ პროვინცია გაიყო: ჩრდილოეთ ნაწილს ეწოდა პანონია ხოლო სამხრეთს დალმაცია. სახელი ეწოდებოდა ამ ტერიტორიის რომაელების მიერ დაპყრობამდე არსებული ტომობრივი გაერთიანება ილირიის მიხედვით.
სქოლიო
კატეგორია:ალბანეთის ისტორია კატეგორია:რომის პროვინციები კატეგორია:ბოსნია და ჰერცეგოვინის ისტორია
თებერდა (მდინარე)
მინი|მდინარე თებერდა ქალაქ კარაჩაევსკისთან თებერდა — მდინარე კავკასიონის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, ყარაჩაი-ჩერქეზეთის რესპუბლიკაში, ყუბანის მარცხენა შენაკადი. სიგრძე 60 კმ. აუზის ფართობი 1080 კმ². კალაპოტი კენჭნარიანია, ჩახერგილია კაჭრით. არის ჩანჩქერები. შერეული საზრდოობის მდინარეა, ჭარბობს თოვლისა და მყინვარის წყლები (55 %).
თებერდის აუზში დაახლოებით 100-მდე მყინვარია. მაქსიმალური წყლიანობა იცის ივლის-აგვისტოში. წყლის საშუალო ხარჯი შესართავიდან 45 კმ-ზე 27,2 მ³/წმ. ზამთრობით ჩნდება თოში, მთლიანად არ იძგიფება. თებერდის ნაპირზეა კურორტი თებერდა, ქ. კარაჩაევსკი. ხეობაში გადის სოხუმის სამხედრო გზა. მდინარის ზემო დინებაშია თებერდის ნაკრძალი, ტურბაზები და ალპინისტური ბანაკები.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყარაჩაი-ჩერქეზეთის მდინარეები კატეგორია:ყუბანის შენაკადები
ბუზდუჯენი
ბუზდუჯენი (Buzdugeni) — სოფელი მოლდოვაში, ედინეცის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 203 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 389 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ედინეცის რაიონის სოფლები
ნესტორ კალანდაძე
ნესტორ ლაზარეს ძე კალანდაძე (ფსევდონიმი — ეშმაკი; დ. 1874, ხიდისთავი — გ. 23 ივლისი, 1942, პარიზი, დაკრძალულია ლევილში) — ქართველი პუბლიცისტი, მწერალი, მხატვარ-კარიკატურისტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1874 კატეგორია:გარდაცვლილი 1942 კატეგორია:გარდაცვლილი 23 ივლისი კატეგორია:ქართველი კარიკატურისტები კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კატეგორია:დაკრძალულები ლევილის სასაფლაოზე ნ
ლორუტი
ლორუტი (Լորուտ) — სოფელი სომხეთში, ლორეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 037 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 25 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 41.69 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
წირნიაშის ქედი
წირნიაშის ქედი — ქედი საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. გაწოლილია სვანეთის კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ კალთაზე. წარმოადგენს ჩხუტნერის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ გაგრძელებას. სიმაღლე 3521 მ. აგებულია იურული ასაკის ქვიშაქვებით და ასპიდური ფიქლებით. დამახასიათებელია სუბნივალური ლანდშაფტი.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ქედები
ერვიასი
ერვიასი (Hervías) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის სანტო-დომინიგო-დე-ლა-კალსადის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 14 კმ². მოსახლეობა — 126 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
პატარძეულის წმინდა ნინოს ეკლესია
პატარძეულის წმინდა ნინოს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარძეულის ჩრდილოეთით, ოთხიოდე კილომეტრზე, წმინდა გიორგის ეკლესიის დასავლეთით, დაახლოებით 100 მეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, უაფსიდო (5,1x3,8 მეტრი). ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და კირის ხსნარით. წყობაში გამოყენებულია ლოდებიც. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია სახურავის საფარი და ფასადებზე საპირე წყობის მნიშვნელობანი ნაწილი. კედლები ბევრ ადგილას დაბზარულია. დანგრეულია სამხრეთ კედლის შუა მონაკვეთი და მის ზემოთ კამარის ნაწილი. მონგრეულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხე. სახურავზე ამოსულია მცენარეები. გარედან ეკლესიის კედლები 0,7-1 მეტრ სიმაღლეზე, მიწითა და ქვებითაა დაფარული. შესასვლელი სამხრეთიდანაა (შემორჩენილია აღმოსავლეთ წირთხლის წყობის ქვედა ნაწილი). საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში ვიწრო, ოთხკუთხა სარკმელია გაჭრილი. ჩრდილო კედლის აღმოსავლეთ ბოლოში, იატაკიდან დაახლოებით 1 მეტრ სიმაღლეზე, პატარა, კვადრატული ნიშია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ერთიანი, ქარგილზე სხმული, შეისრული კამარით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ოსმალეთის იმპერიის წარმოშობა
ოსმალეთის იმპერიის წარმოშობა (Osmanlı İmparatorluğu Kuruluş Dönemi; 1299 - 29 მაისი, 1453) — პერიოდი ოსმალეთის იმპერიის ისტორიაში, ოსმან I გაზის დამოუკიდებელ მმართველად გახდომიდან, მეჰმედ II-ის მიერ კონსტანტინოპოლის აღებამდე, როცა ოსმალეთის იმპერია მხოლოდ ძლიერდებოდა და ფართოვდებოდა. ოსმალეთმა პირველ რიგში ანატოლიას დაადგა თვალი, რადგან მისი აღება ძალიან მნიშვნელოვანი იქნებოდა მათთვის. სასულთნოს შეემატებოდა მრავალი სანჯაყი და ამასთან ერთად ეკონომიკა მნიშვნელოვნად გაძლიერდებოდა. ოსმალეთმა ანატოლიის დაპყრობა მოახერხა.
ოსმან I
მინი|მარჯვნივ|[[ანატოლია 1300 წელს.]] 1299 წელს, თურქთა ურდოებმა, რომელთა ბეგიც სწორედ ოსმანი იყო, მიიღეს მისი სახელი და იწოდებოდნენ ო ს მ ა ნ ე ბ ა დ ანუ ოსმალებად. სწორედ ამიტომ უწოდებენ მას ოსმალეთის იმპერიის დამაარსებელსა და მის პირველ სულთანს. ოსმანი იყო ბეგი, რომელსაც სულთნადაც მოიხსენიებდნენ. მისი მმართველობის პერიოდში ოსმალეთის მოიცავდა უამრავ ვასალურ სახელმწიფოს. ოსმანის დროს ოსმალეთის სასულთნომ დაიპყრო მნიშვნელოვანი ქალაქები, ბურსა (რომელიც დედაქალაქი და სატახტო ქალაქი გახდა) და ნიკეა. მიუხედავად იმისა, რომ მას სულთნადაც მოიხსენიებდნენ, ოსმანს ოფიციალურად არ ჰქონდა ეს ტიტული მიღებული. ოსმანის შემდეგ ტახტზე ავიდა მისი ერთ-ერთი ვაჟი, ორჰან I.
ორჰან I
ორჰან I-ის მმართველობის პერიოდში ოსმალეთის იმპერიამ საკმაოდ კარგი ურთიერთობა დაამყარა მოსისხლე მტერ ბიზანტიის იმპერიასთან. მან მხარი დაუჭირა იმპერატორ იოანე V პალეოლოგოსს. რადგან მათ შორის კარგი ურთიერთობა იყო და იმპერატორს ეშინოდა მისი გაფუჭების, ორჰან I-ს დაეხმარა ნახევარკუნძულ გალიპოლის აღებაში, რომელიც გახდა ოსმალეთის დასაყრდენი ევროპაში. ორჰანი მთლად არ ენდობოდა ბიზანტიის იმპერატორს, ამიტომ თავად გაჰყვა ჯარს ევროპაში და ნახევარკუნძულის დაპყრობის შემდეგ, მის საზღვრებთან თურქები ჩაასახლა, რათა გალიპოლის საზღვრები დაცული ყოფილიყო როგორც ბიზანტიისგან, ისე ბულგარეთისგან. ორჰანის მმართველობის პერიოდში ოსმალეთის ხელისუფლება ანატოლიაში კიდე უფრო გაძლიერდა და ჯარი შეივსო პირველი იანიჩარების კორპუსით. მის დროს მოჭრეს ოსმალეთის პირველი ვერცხლის ფული აქჩე. მის შემდეგ ტახტზე ავიდა მურად I.
მურად I
მინი|მარჯვნივ|[[ოსმალეთის იმპერია მურადის ტახტზე ასვლის დროს.]] მურად I-მა თავიდან დაიპყრო სრულიად თრაკია. 1365 წელს სასულთნოს დედაქალაქად ედირნე გამოაცხადა და ის გახდა მესამე დედაქალაქი სოღუთისა და ბურსას შემდეგ. მის დროს კიდევ უფრო გაძლიერდა იანიჩარების კორპუსი. ბულგარელებმა, ვალახებმა და სერბებმა აღიარეს მისი უზენეასობა და გახდნენ მისი ვასალები. 1383 წელს მურადმა მიიღო სულთნის ტიტული, რასაც დიდ ხანს ელოდნენ მისი წინაპრები. 1386 წელს საბოლოოდ დაიპყრო მთელი მცირე აზია.
კოსოვოს ბრძოლა
მისი მმართვეოლობის პერიოდში, სულთნის ტიტულის მიღებასთან ერთად, ყველაზე მნიშვნელოვანი მომენტი იყო კოსოვოს ბრძოლა, სადაც ოსმალეთის არმია იბრძოდა სერბი ფეოდალებისა და ბოსნიის სამეფოს ერთიანი ძალების წინააღმდეგ. ის თავად იყო არმიის მეთაური შვილებ, ბაიაზიდსა და იაკუბთან ერთად. ეს ბრძოლა მოხდა 1389 წელის 28 ივნისს. მტრის არმიას მეთაურობდნენ პრინცი ლაზარი, ვუკ ბრანკოვიჩი და ვლატკო ვუკოვიჩი. ვუკ ბრაკოვიჩი და ვლატკო ვუკოვიჩი ბრძოლაში დაიღუპნენ, ხოლო პრინცი ლაზარი ტყვედ ჩავარდა და შემდგომში დასაჯეს სიკვდილით. მიუხედავად იმისა, რომ მურადმა ბრძოლის ველზე გამარჯვება მოიპოვა, სიკვდილს მაინც ვერ გადაურჩა: მილოშ ობილიჩი ღამით მალულად შეიპარა მის კარავში და მოკლა. მურადის ტახტი დაიკავა ბაიაზიდ I-მა.
უმეფობის ხანა
უმეფობის ხანის მთავარი მონაწილენი იყვნენ სულთან ბაიაზიდის შვილები: მეჰმედი, ისა, სულეიმანი და მუსა. სულეიმანმა თავი ედირნეს სულთნად გამოაცხადა, ისამ — ბურსას, ხოლო მეჰმედი თავს ანატოლიის სულთნად თვლიდა. მეოთხე ძმა - მუსა კი ყველაზე უმცროსს, მეჰმედის მხარეს იყო და თავიდან ტახტისთვის არ იბრძოდა.
მეჰმედს თავდაპირველად გადაწყვეტილი ჰქონდა, რომ ბრძოლა გაეჩაღებინა ისას წინააღმდეგ და დაეპყრო ბურსა. 1405 წელს, მათ არმიებს შოროს პირველი შერკინება მოხდა, მაგრამ გამარჯვებული არც ამ შერკინებას და არც მომავალ რამდენიმე შერკინებას გამოუვლენია. მაგრამ 1406 წელს, ერთ-ერთი შერკინების დროს ისა სასიკვდილოდ დაიჭრა და მეჰმედმა იოლად დაამარცხა მეთაურის გარეშე დარჩენილი ჯარი.
მეჰმედი მაქსიმალურად ფრთხილობდა და იცოდა, რომ თუ ანატოლიას სულეიმანთან საბრძოლველად დატოვებდა, მაშინ შანსი გაიზრდებოდა, რომ სულეიმანს აეღო აიდინი, ამიტომ მის მომხრე მუსას სთხოვა გამგზავრებულიყო ედირნეში სულეიმანთან საბრძოლველად. მუსამაც უარი არ უთხრა ძმას და გაემგზავრა სულეიმანთან საბრძოლველად. მან მალე და იოლად მოახერხა სულეიმანის დამარცხება, თუმცა მეჰმედისთვის მოულოდნელად ანატოლიაში დაბრუნების ნაცვლად თავი ოსმალეთის ევროპული ნაწილის სულთნად გამოაცხადა.
მეჰმედი რა თქმა უნდა ძალიან გაბრაზდა ძმაზე, მაგრამ 4 წლით მისთვის ომი არ გამოუცხადებია. 1411 წელს კი ჩათვალა, რომ უკვე დრო იყო და თავისი არმია შემართა ძმის წინააღმდეგ. მათ შორის პირველი შერკინებაც სწორედ ამ წელს მოხდა, მაგრამ ამ შერკინების შედეგად გამარჯვებულის ვინაობა ვერ გამოვლინდა. მეჰმედი ცოტა ხნით კვლავ დაბრუნდა აიდინში, სადაც ბიზანტიის იმპერატორ, მანუელ II პალეოლოგისს სთხოვა დახმარება. იმპარატორმა უარი არ უთხრა შეჰზადეს, რადგან თვლიდა, რომ ტახტზე სწორედ ის ავიდოდა და ოსმალეთთან კარგი ურთიერთობდა, ბიზანტიისთვის მნიშვნელოვანი იქნებოდა. 1413 წელს მეჰმედი რუმელიაში დაბრუნდა გაორმაგებული ძალებით და მუსა დაამარცხა, რომელიც ვლახეთში გაიქცა და იქ მალევე გარდაიცვალა. ოსმალეთის მთელი ტერიტორია ერთი სულთნის ხელში გაერთიანდა.
მეჰმედ I
მეჰმედ I-ს თემურლენგის მიერ დანგრეული სახელმწიფოს აღსადგენად ახლოს მყოფ ქვეყნებთან კარგი ურთიერთობა სჭირდებოდა. ამიტომ ბიზანტიასთან და ევროპის ქვეყნებთან მშვიდობიანი ურთიერთიება დაამყარა. ანატოლიის ბეილიქებში ძალაუფლება აღადგინა 1415 წელს. მათ თავისუფლება მიღებული ჰქონდათ ანგორის ბრძოლის შემდეგ. 1416 წელს მათი საზღვაო ფლოტი პირველად შეერკინა ვენეციის საზღვაო ფლოტს, თუმცა წარმატების მიღწევა ვერ მოახერხა. ამავე 1416 წელს ბედრედინ მაჰმუდ სიმავის რელიგიური სახის აჯანყება დაიწყო. აჯანყებულებმა ორჯერ დაამარცხეს სულთნის არმია, მაგრამ ბრძოლაში, რომელიც სმირნასთან გაიმართა საბოლოოდ დამარცხდნენ და მეჰმედის ბრძანებით აჯანყების მოთავე სიკვდილით დაისაჯა.
მურად II
მურად II-ის ტახტზე ყოფნის პირველი პერიოდი სრულიად მიმართული იყო მისი ტახტის მოცილეების დასამარცხებლად. მას ტახტს ედავებოდნენ ბიძა, მუსტაფა ჩელები და ძმა, შეჰზადე მუსტაფა. მურადმა მოახერხა ორივეს დამარცხება და მთლიანი ძალაუფლება ხელთ იგდო. 1422 წელს მან განაახლა ომი ბიზანტიასთან, რომელიც მამამისს ჰქონდა შეწყვეტილი და ალყა შემოარტყა კონსტანტინოპოლს. რამდენიმე თვე ალყა გრძელდებოდა უშედეგოდ და მან ის მხოლოდ მაშინ მოხსნა, როცა მანუელ II პალეოლოგოსი დათანხმდა მისთვის ხარკის გადახდას. მისი მმართველობის პერიოდში 25-წლიანი კონფლიქტი მიმდინარეობდა ანატოლიის ბეილიქების წინააღმდეგ. მას ასევე კონფლიქტი ჰქონდა ბალკანეთის ქრისტიანების წინააღმდეგაც.
კონსტანტინოპოლის აღება
მურად II-ის შემდეგ ტახტზე ასული მეჰმედ II-ის მიზნები თავიდანვე ცნობილი იყო. ახალგაზრდა მმართველს მტკიცედ ჰქონდა გადაწყვეტილი "აუღებელი ქალაქის" კონსტანტინოპოლის აღება. 1453 წლის 5 აპრილს მეჰმედმა კონსტანტინოპოლს შეუტია. მას ჰყავდა თითქმის 160 000 მეომარი, ხოლო კონსტანტინე XI-მ მხოლოდ 9 000 მეომარის გამოყვანა შეძლო, რომელთა ნახევარზე მეტი უცხოელები იყვნენ. ბიზანტიელები დავალებულ მისიებს ცუდად ასრულებდნენ და ამით მტერსა და მის ლაშქარს უწყობდნენ ხელს. 18 აპრილს, ინჟინერ ორბანის მიერ აგებული ზარბაზნით პირველი შეტევა მოხდა, თუმცა მისი მოგერიება მოხერხდა. მეჰმედ II-მ ოქროს რქაში შეიყვანა ფლოტი და ამით დაემუქრა კონსტანტინოპოლის გალავნის მეორე მხარეს, მაგრამ 7 მაისის შეტევაც უშედეგოდ დასრულდა. 28 მაისს ღამით კი უკანასკნელი შეტევა დაიწყო. ბიზანტიელებმა მტერი ორჯერ უკუაგდეს. მეჰმედმა იანიჩარებს უხმო. ამასთან, ძლიერ დაიჭრა თავდაცვის ხელმძღვანელიც, ბრძოლის გაგრძელება ვეღარ მოახერხა და ფლოტში უფრო დიდი არეულობა გამოიწვია ამ ყველაფერმა. იმპერატორი თავგანწირვით იბრძოდა, მაგრამ თურქებმა ხელთ იგდეს მიწისქვეშა გვირაბი და მცველებს ზურგიდან დაესხნენ თავს. დაიღუპა კონსტანტინე XI და ოსმალებმა ქალაქი აიღეს. 30 მაისს, დილით, სულთან მეჰმედი საზეიმოდ შევიდა ქალაქში. 1453 წლის 29 მაისი ისტორიაში შესულია კონსტანტინოპოლის დაცემის სახელით. მეჰმედ II-მ იგი დედაქალაქად გამოაცხადა. იგი ამ სტატუსს 1922 წლამდე ინარჩუნებდა. ოსმალებმა უწოდეს მას სახელი "სტამბოლი". თუმცა 1922 წლამდე მაინც კონსტანტინოპოლის სახელით მოიხსენიებოდა და მხოლოდ ამ წელს ეწოდა ოფიციალურად სტამბოლი. კონსტანტინოპოლის აღება ოსმალეთის ისტორიაში ერთ-ერთ უდიდეს გამარჯვებად ითვლება. მისი აღების შედეგად ოსმალეთის სასულთნო იმპერიად ჩამოყალიბდა და ბიზანტია რუქიდან გაქრა.
ამ მოვლენით დასრულდა ოსმალეთის იმპერიის წარმოშობა. მის შემდეგ კი მოდის ოსმალეთის იმპერიის განვითარება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ოსმალეთის იმპერიის ისტორია კატეგორია:ანატოლიის ბეილიქები კატეგორია:თურქული დინასტიები
ბურკინა-ფასოს ძველი მეტალურგიული ძეგლები
ბურკინა-ფასოს ძველი მეტალურგიული ძეგლები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი ბურკინა-ფასოში. მსოფლიო მემკვიდრეობის ნუსხაში შეიტანეს 2019 წლის 5 ივლისს.
აღნიშნული ძეგლი შედგება ხუთი ობიექტისაგან, რომელიც განლაგებულია ქვეყნის სხვადასხვა რეგიონის ტერიტორიაზე. მათ შორის უძველესი დურულა დაარსებულია ძვ. წ. VIII საუკუნეში და წარმოადგენს ბურკინა-ფასოში რკინის წარმოების ყველაზე ადრეულ მტკიცებულებას.
დანარჩენი ობიექტებია ტივეგა, იამანე, კინდიბო, ბექუი, რომლებიც ახალი წელთაღრიცხვის მეორე ათასწლეულში რკინის წარმოების ნათელ მაგალითს წარმოადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ბურკინა-ფასო კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბურკინა-ფასოში
ბურლენეშტი
ბურლენეშტი (Burlăneşti) — სოფელი მოლდოვაში, ედინეცის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 159 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 407 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ედინეცის რაიონის სოფლები
Game & Watch-ის სერია
Game & Watch (ゲーム&ウオッチ, დასავლეთ გერმანიაში ცნობილი როგორც Tricotronic , ავსტრიაში — G&W) — მეორე თაობის გამოყოფილი პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლების სერია, წარმოებული და გამოცემული კომპანია Nintendo-ს მიერ 1980 წელს. შექმნა იაპონელმა დიზაინერმა გუმპეი იოკოიმ. Game & Watch არის Nintendo-ს ერთ-ერთი ადრეული გასართობი პროდუქტი, რომელსაც დიდი წარმატება ხვდა წილად.
კომპანია გამოსცემდა Game & Watch-ის სხვადასხვა ვარიანტებსს (Silver, Gold, Wide Screen, New Wide Screen, Multiscreen, Color Screen, Panorama Screen, Super Color, Micro Vs. System, Crystal Screen, Mini Classics, Donkey Kong), მათ შორის ორ ეკრანიან ვარიანტებსაც. უმეტეს მათგანს ჰქონდა ღილაკები „Game A“ და „Game B“. Game B“, როგორც წესი, თამაშს ხდიდა უფრო რთულს და სწრაფს. კონსოლი დაფუძნებული იყო Sharp SM5xx-ის ოჯახის 4-ბიტიან ცენტრალურ პროცესორზე. მოწყობილობა მოიხმარდა მინიატურულ ბატარეას (საათის ბატარეა) და გააჩნდა თხევად-კრისტალური ეკრანი, საათი და მაღვიძარა.
არსებობის განმავლობაში მასზე გამოვიდა 60 თამაში, ხოლო მის თილისმად იქცა პერსონაჟი მისტერ Game & Watch, რომელიც პირველად გამოჩნდა თამაშში „Ball“. 1991 წლის 14 თებერვალს გამოვიდა მისი უკანასკნელი თამაში „Mario the Juggler“, რამაც დაასრულა Game & Watch-ის სერიის წარმოება. Game & Watch-მა დიდი წვლილი შეიტანა პორტატიული კონსოლების განვითარება-პოპულარიზაციაში. საერთო ჯამში გაიყიდა კონსოლის 43 მილიონი ეგზემპლარი. 1989 წელს Nintendo-მ გამოსცა მონდევნო პორტატიული სისტემა Game Boy, რომელიც კიდევ უფრო წარმატებული აღმოჩნდა, ვიდრე მისი წინამორბედი, რომლის გაყიდვებმა 118 მილიონ ასლს გადააჭარბა.
სქოლიო
კატეგორია:1984 წელს წარმოდგენილი პროდუქტები კატეგორია:გამოყოფილი კონსოლები კატეგორია:Game & Watch კატეგორია:პორტატული ელექტრონული თამაშები კატეგორია:მონოქრომული ვიდეო თამაშების კონსოლები კატეგორია:Nintendo-ს ფრენჩაიზები კატეგორია:Nintendo-ს აპარატული უზრუნველყოფა კატეგორია:ვიდეო თამაშების ფრენჩაიზები კატეგორია:1980-იანების სათამაშოები
ჟიულ სელესტინ ჟამენი
ჟიულ სელესტინ ჟამენი (Jules Célestin Jamin; დ. 24 დეკემბერი, 1918, პარიზი — გ. 12 თებერვალი, 1886, იქვე) — ფრანგი ფიზიკოსი.
მოღვაწეობა
1940-იანი წლების დასასრულს ჟამენმა ზუსტი ცდების საფუძველზე დაამტკიცა, რომ გამჭვირვალე სხეულიდან სინათლის არეკვლისას ურთიერთმართობულად პოლარიზებული არეკლილი სხივები ერთმანეთს ჩამორჩებიან, ანუ მათ შორის წარმოიქმნება ფაზათა სხვაობა, რის გამოც არეკლილი სინათლე აღმოჩნდება არასწორხაზოვნად, არამედ ელიფსურად დაპოლარებული. ჟამენმა არეკვლით გამოწვეული ფაზათა სხვაობა განსაზღვრა მრავალი ნივთიერებისათვის. ამ დაკვირვებებში მან შენიშნა შემდეგი ფაქტი: ერთი და იგივე მიმართულებით პოლარიზებული ერთი სხივი ყოველთვის არ ჩამორჩება ფაზით მეორე სხივს და ეს ჩამორჩენა დამოკიდებულია ამრეკლავი ნივთიერებების ბუნებაზე (დიდი გარდატეხის მაჩვენებლის მქონე ნივთიერებებში იგვიანებს ის სხივი, როელიც დაცემის სიბრტყის მართობულადაა დაპოლარებული). მანვე შენიშნა, რომ არსებობდა ისეთი სხივები, რომელების ზედაპირიდან სხივის არეკვლისას ადგილი არ აქვს ელიფსურ პოლარიზაციას.
1947 წელს ჟიულ ჟამენი იცავს დისერტაციას შემდეგ თემაზე:„მეტალების მიერ სინათლის არეკვლის შესახებ“, ხოლო 1952 წელს იგი გახდა პოლიტექნიკური სკოლის პროფესორი. 1963 წელს იგი დაინიშნა პროფესორად სორბონის უნივერსიტეტში, სადაც მრავალი წლის განმავლობაში კითხულობდა ფიზიკაში ლექციებს.
1960-იანი წლების დასაწყისში გამოიცა ჟამენის სახელმძღვანელო, რომელიც წარმოადგენდა მის მიეს პოლიტექნიკურ სკოლაში წაკითხულ ლექციებს. ნახსენები სახელმძღვანელო ნათარგმნია მრავალ ენაზე, მათ შორის ქართულზეც. იგი ქართულად თარგმნა ისიდორე წეროძემ, რომელიც 1880-იან წლებში პარიზის სამედიცინო აკადემიის სტუდენტი იყო. სწორედ სტუდენტობის პრეიოდში მოახერთხა მან ჟამენის „ფიზიკის კურსის“ თარგმნა (კერძოდ, ელექტროობის ნაწილი, მთლიანად 120 გვერდი).
საინტერესოა ჟამენის ნაშრომები მოლეკულურ ფიზიკაში. იგი აკვირდებოდა თიხის კედლიან ჭურჭელში გაზის გავლას. აგრეთვე სწავლობდა ნივთიერების აგრეგატულ მდგომარეობას: თუ სითხე გახურებული იქნება ჩაკეტილ სივრცეში მაშინ სითხის ზევით ორთქლის რაოდენობა სწრაფად გაიზრდება. ორთქლის სიმკვრივის ზრდა იწვევს მისი წონის მატებასაც. მეორე მხრივ, ნივთიერების ნაწილი, რომელიც რჩება თხევად მდგომარეობაში განიცდის მზარდ გაფართოებას. აქედან გამომდინარე იგი ფიქრობდა, რომ არსებობდა რაღაც ტემპერატურა, რომლის დროსაც სითხეს და გაზს ერთნაირ მოცულობაში ერთნაირი წონა ექნებოდათ. ჟამენის აზრით ნივთიერებას ამ წერტილში უნდა მიეღწია რაღაც კრიტიკულ წერტილს, რომელსაც ასე ხსნიდა: კრიტიკული ტემპერატურა არის ის ტემპერატურა, რომლის დროსაც სითხესა და მის ნაჯერ ორთქლს აქვთ ერთნაირი სიმკვრივე. ამ თეორას იგი ასაბუთებდა 1880 წელს ჩატარებული კალიეტის ცდით.
1868 წელს ჟამენი აირჩიეს პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრად. მისი ნაშრომები შეეხებოდა მაგნიტიზმს, ელექტროობას, ტენიანობას და კაპილარულ მოქმედებებს (ჟამენის ეფექტი, ჟამენის ჯაჭვი)
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი ფიზიკოსები
შაშიანის სამების ეკლესია
შაშიანის სამების ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ შაშიანის სამხრეთით სამიოდე კილომეტრზე. მდინარე ჭერმისხევის მარცხნივ ნაპირზე, ტყეში. განეკუთვნება VI-VII საუკუნეების მიჯნას. ძეგლი სამეკლესიანი ბაზილიკაა. შემორჩენილია ძლიერ დაზიანებული სახით (1980-იან წლებში სპეციალური სამეცნიერო-სარესტავრაციო სამუშაოები, რაც მალე შეჩერდა). ეკლესიის გეგმის გარეგან სწორკუთხედში ჩაწერილია ერთმანეთისგან ყრუ კედელებით გამიჯნული და თითონ კარით დაკავშირებული სამი სადგომი შუა, რომელიც მთავარ ეკლესიას წარმოადგენს, გვერდითებთან შედარებით უფრო ფართოა და მაღალი. აღმოსავლეთით იგი დასრულებულია საკურთხევლის აფსიდით, რომლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა სათავსია - სამკვეთლო და სადიაკნე. ორივე მთავარ ეკლესიას კარით უკავშირდება ჩრდილოეთ სათავსს ჩრდილოეთ ეკლესიიდან მეორე კარიც აქვს.შენობა ნაგებია კარგას შერჩეული რიყის ქვით, გარეთა კუთხეებში გამოყენებულია შირიმის თლილი კვადრატები და მოზრდილი ზომის, მეტ-ნაკლებად წესიერი ფორმის ქვები. კედლების ზედაპირი შიგნით და გარედან გასწორებული ყოფილა ბათქაშით, რომელიც ავსებს ქვებს შორის არეებს და ნაწილობრივ მათ ზედაპირებსაც ფარავს. ეკლესიის საკურთხევლის აფსიდი ნალისებრი ფორმისაა. აფსიდში გაჭრილია ძალიან მაღალი, თითქმის პარარელურწირთხლებიანი თაღოვანი სარკმელი (მოგვიანებით ნაწილობრივ ამოშენებული), რომელიც გარედან მთლიანად შირმის ნათალი ქვითაა გამოყვანილი, შირიმითაა ნაწყობი სარკმლის შიდა თაღიც. წირთხლები და გვერდები კი - რიყის ქვისაა. აფსიდის ჩრდილოეთ გვერდში პატარა ოთხკუთხა ნიშაა. ეკლესიის სამხრეთ კედელში ორი სარკმლის ქვედა ნაწილია შემორჩენილი. დასავლეთ კედელში ფართო ნალისებრთაღოვანი ღიობი ყოფილა, რომელიც გვიან ამოუშენებიათ. მთავარი ეკლესია გვერდით ეკლესიების გრძივ კედლები გაჭრილი. ერთ ღერძზე განლაგებული, თითო კარით უკავშირდება. ჩრდილოეთ კარი (ამოშენებულია) ორივე მხრიდან ნახევარწრიული თაღითაა გადახურული. სამხრეთ კარი შიგნით თაღოვანია, გარედან კი გადახურვა ჩამოშლილი აქვს. სამხრეთ-აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთ სათავსები ცილინდრილი ფორმის სხმული კამარიტაა გადახურლი. ორივეს აღმოსავლეთით თითო სწორკუთხა სარკმელი აქვს, გვერდითი ეკლესიები ცილინდრული კამარითაა გადახურული (სამხრეთ ეკლესიის კამარა თითქმის მთლიანადაა ჩამოშლილი. ჩრდილოეთისაში კამარის ერთი ნაწილი ჩამოშლილია, დანარჩენი ჩამოშლის პირასაა მისული). სამხრეთ ეკლესიას ჩრდილოთისგან განსხვავებით აღმოსავლეთით ნახევარწრიული, უსარკმელო აფსიდი აქვს. სამხრეთ ეკლესიის სამხრეთ კედელზე და ჩრდილოეთ ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელზე ორმალიანი, ნალისებრთაღოვანიბ შესასვლელებია მოწყობილი - მრგვალი სვეტით თაღების შორის. სამხრეთ შესასვლელის თაღები და სვეტი დანგრეულია, ჩრდილოეთისა კი დანგრევის პირასაა მისული. ჩრდილოეთ ეკლესიის ფასადზე შირიმის ქვით ნაწყობი თაროსებრი ლავგარდნიდ ნაწილია შემორჩენილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ქიშლაქაბასი
ქიშლაქაბასი (Qışlaqabbas) — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შარურის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა  —  	 	1 825 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლები კატეგორია:შარურის რაიონის სოფლები
დეივიდ სელზნიკი
დეივიდ სელზნიკი (David O. Selznick; დ. 10 მაისი, 1902, პიტსბურგი — გ. 22 ივნისი, 1965, ჰოლივუდი) — ამერიკელი კინოპროდიუსერი. ცნობილია ფილმებით „ქარწაღებულნი“ და „რებეკა“, რომლებმაც მიიღეს ოსკარი საუკეთესო სურათისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი კინოპროდიუსერები კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1965 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ბიზნესმენები
ლუსაღბიური (ლორე)
ლუსაღბიური (Լուսաղբյուր) — სოფელი სომხეთში, ლორეს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 800 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 218 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 42 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 29.27 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლორეს პროვინციის სოფლები
ზოლებიანი გნუ
ზოლებიანი გნუ ან ცისფერი გნუ (Connochaetes taurinus) — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი ცხოველი ძროხისებრთა ოჯახისა. ერთ-ერთი იმ რამდენიმე აფრიკული ანტოლოპათაგანია, რომლებიც გადარჩნენ დაცული ტერიტორიების გარეთ. საკმაოდ მსხვილი ცხოველია ძლიერი მუსკულატურით, წერწეტა ფეხებით, დიდი ძროხის მსგავსი რქებითა და მაგარი დრუნჩით. მამლებს უფრო სქელი რქები აქვთ, ვიდრე — დედლებს. სხეულის სიგრძეა 2 მ, სიმაღლე 115–145 სმ, მასა 168–274 კგ. შეფერილია მოცისფრო-ნაცრისფერ ფერში, გვერდებზე გასდევს ვერტიკალური მუქი ზოლები. დრუნჩი, ფაფარი და კუდი შავი აქვს. რქები რუხი-შავი ან მთლად შავია. დედალს ერთი წყვილი ძუძუ აქვს. ფართოდაა გავრცელებული ტანზანიაში, კენიაში, ზამბიაში, ნამიბიაში, ბოტსვანაში, მოზამბიკში. ზოლებიანი გნუები ცხოვრობენ ნაკლებად ნესტიან და ნაკლებად მშრალ ადგილებში. ტიპურ საცხოვრებელ ადგილს წარმოადგენს დაბალბალახიანი ველები და სავანები. ბინადრობენ როგორც დაბალ, ისე მაღალ სიმაღლეზე. ცხოვრობენ ჯოგებად. ხშირად იზიარებენ ტერიტორიას სხვა ცხოველებთან. მიგრაციის დროს ქმნიან მასიურ ჯოგებს. ზოლებიანი გნუ იკვებება მხოლოდ განსაზღვრული სახეობის ბალახებით და ამიტომ უწევს მიგრირება სხვადასხვა ადგილზე, სადაც წვიმის შემდეგ ბალახეულობა გაიზარდა. ზოგიერთი ადგილიდან, როგორიცაა მაგალითად ნგორონგორო, ზოლებიანი გნუ არ მიგრირებს, რადგან აქ საკმარისი რაოდენობის წყალია. მაკეობა 8–9 თვე გრძელდება. მასიური შობადობა თებერვალ-მარტში მიმდინარეობს, ზოგ რაიონში უფრო გვიანაც, და ემთხვევა წვიმების სეზონს. დედალი ბადებს 1–2 ხბოს. 7–8 თვემდე დედა მას რძით კვებავს. მამლები სქესობრიც სიმწიფეს 2,5 წლის ასაკში აღწევენ, დედლები — უფრო ადრე. მაქსიმალური ასაკი, რაც კი დაფიქსირებულა არის 24,3 წელი. სპეციალისტთა მოსაზრებით, 1990-იანი წლების ბოლოს, ზოლებიანი გნუს რაოდენობა შეადგენდა 1,2 მლნ ინდივიდს, რომელთაგან უდიდესი ნაწილი (70%) სერენგეტში ცხოვრობდა (დაახლ. 942 ათ.). 1993 წლის გვალვამ მნიშვნელოვნად შეამცირა მათი რაოდენობა. უკანასკნელი შეფასებებით, მათი რაოდენობა შეადგენს 1,55 მლნ ეგზემპლარს, რომელთაგან უმრავლესობა ისევ სერენგეტში გვხვდება (1,3 მლნ). IUCN-ის შეფასებით ზოლებიან გნუს გადაშენების ყველაზე ნაკლები საფრთხე ემუქრება (LC, Least Concern).
სქოლიო
კატეგორია:გნუ
ლეივა (ლა-რიოხა)
ლეივა (Leiva) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის სანტო-დომინიგო-დე-ლა-კალსადის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 12,71 კმ². მოსახლეობა — 236 კაცი (2020 წ.).
ოღონდაანთ საყდარი
ოღონდაანთ საყდარი — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ უჯარმის  ჩრდილოეთით დაახლოებით 1,3 კილომეტრზე (პირდაპირი ხაზით) ტყეში. განეკუთვნება გვიანდ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია მცირე ზომისაა (4,1×2,8 მ). დგას ძლიერ დაქანებული ფერდობის პირას, ისერომ აღმისავლეთ და ჩრდილოეთ კედლები ფერდობს გადაჰყურებს. სამხრეთით და დასავლეთით ეკლესიის მიმდებარე ტერიტორია სწორია. შენობა ნაგებია სხვადასხვა ზომის ქვიშაქვის ნატეხი ქვით. ქვა ფორმისა და ზომის მიხედვით არის შერჩეული, რის გამოც წყობა ქაოსურია წყობაში, ალაგ-ალაგ, მოზრდილი თხელი ქვებიცაა ჩართული რომლებიც ფეხზე დაყენებული და ბრტყელი პირით ფასადის მხარეს არის მოქცეული, შიგნითა კედლები შედარებით უფრო წვრილი ქვითაა ამოყვანილი.
ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: აყრილია სახურავის საფარი, მონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები, ფასადზე, აქა-იქ ჩამოცვენილია საპირე ქვები. ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთიდან ჰქონია. კედელი ამ ადგილას ისე განგრეულია, რომ შესასვლელიდან მხოლოდ დასავლეთ წირთხლის მცირე ნაწილია დარჩენილი. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია. აფსიდში გაჭრილია მცირე ზომის, გარეთკენ შევიწროებული სარკმელი. რომელიც ბრტყლადაა გადახურული და თარაზული ძირი აქვს. სარკმლის აქეთ-იქეთ, კედელში, კვერცხისმოყვანილობის, მცირე ზომის, თითო თიხის ჭურჭელია ჩადგმული. სარკმლის ქვემოთ კი, მთლიანი ქვის ოთხწაგნაგა ტრაპეზი დგას აფსიდი კონქითაა გადახურული კინქის თაღი შ3იშღულია შეისღულია კამარაც ეკლესიის ფასადებიდან მნიშვნელოვანი დანაკარგების გარეშე. მხოლოდ დასავლეთ ფასადია შემორჩენილი. ჩრდილოეთ ფასადის აღმოსავლეთ ბოლოში, შემორჩენილია კედლის სიბრტყის მიმართ ოდნავ გადმოშვერილი თხელი ქვა რომლებიც შესაძლოა ლავგარდანს ეკუთვნოდეს შენობა, როგორც ჩანს, ქვის ფილებით იყო გადახურული.
ლიტერატურა
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ივლიანე წულაია
ივლიანე (ილია) წულაია (დ. 11 ივნისი, 1982, სამტრედია, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი პოლიტიკოსი და იურისტი.
ბიოგრაფია
ივლიანე წულაია დაიბადა 1982 წლის 11 ივნისს, ქალაქ სამტრედიაში. 2004 წელს მან დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 2004-2005 წლებში იგი იყო იურიდიული კომპანია „გაბისონია, დიტრიხი & პარტნიორები“-ის ადვოკატი. 2005-2006 წლებში — იურიდიული კომპანია „დიგესტას“ მმართველი პარტნიორი. 2006 წლიდან 2017 წლამდე — დეველოპერული კომპანია „არქი ჯგუფის“ დამფუძნებელი და აღმასრულებელი დირექტორი. 2014 წლიდან არის კომპანია „იტონგ კავკასუსის“ დამფუძნებელი დირექტორი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის დიღმის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.