cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დიდი პრიზმული წყარო
გაზაფხულზე ნათელი და კაშკაშა ფერები კიდეების ირგვლივ არსებული მინერალებით მდიდარი წყლის მიკრობული მატების შედეგია, რომლის პროდუქტის ფერი გარდამავალია მწვანესა და წითელს შორის. მიკრობული მატების ფერების რაოდენობა დამოკიდებულია ქლოროფილისა და კაროტინოიდების შეფარდებასა და ჩამონადენის ტემპერატურის გრადიენტზე. ზაფხულში მატები ნარინჯისფერი ან წითელია, მაშინ როდესაც ზამთარში მატები ჩვეულებრივ, მუქი მწვანეა. ექსტრემალური სიცხის გამო აუზის ცენტრი სტერილურია. აუზის ცენტრალური ნაწილის წყლის მუქი ლურჯი ფერი წყლის შიდა ლურჯი ფერის შედეგია. ეფექტი მეტად ძლიერია წყაროს ცენტრში, მისი სტერილურობისა და სიღრმის გამო.
Lasioglossum cinctipes
Lasioglossum cinctipes — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1888 წელს.
დიდი პრიზმული წყარო
სქოლიო
კატეგორია:აშშ-ის თერმული წყაროები კატეგორია:იელოუსტოუნის ეროვნული პარკი
Lasioglossum cinctipes
სქოლიო
cinctipes
ტიპი (ბიოლოგია)
ტიპი (phylum) — ტაქსონომიური იერარქიის ერთ-ერთი უმაღლესი რანგი ზოოლოგიის ტაქსონომიურ იერარქიაში. ბოტანიკურ კალსიფიკაციებში მას შეესაბამება განყოფილება (divisio). ტაქსონომიური კატეგორიების იერარქიაში ტიპი და დანაყოფი იმყოფება კლასზე მაღლა და სამეფოზე დაბლა. XIX საუკუნის დასაწყისამდე ტაქსონომიური კატეგორიების უმაღლესი რანგი იყო კლასი, რომელიც საკმარისი იყო იმდროინდელი სისტემის დაბალი დეტალიზაციის გათვალისწინებით. ცხოველთა სამეფო შეიცავს მიახლოებით 40 ტიპს, ხოლო მცენარეთა - 12-ს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტაქსონომია
თესლურა
თესლურა (ლათ. achenium) — ფარულთესლოვანი მცენარეების ერთთესლიანი უხსნელი ნაყოფი. აქვს მშრალი ტყავისებრი ნაყოფსაფარი. ხშირად უვითარდება ფრთისებრი გამონაზარდები, ქოჩორი, კაუჭი და სხვა, რაც ხელს უწყობს მის გავრცელებას ქარის, ცხოველების და სხვა მეშვეობით. ახასიათებს რთულყვავილოვანთა, გოქშოსებრთა, ზოგიერთ ბაიასებრთა, ჭინჭრისებრთა ოჯახის წარმომადგენლებს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნაყოფის მორფოლოგია
გაგიმარჯოს, მეზობელო! (ზღვარი)
'გაგიმარჯოს, მეზობელო! (ზღვარი)' — თამაზ გომელაურის ფილმი, რომელშიც მონაწილეობენ: გივი ბერიკაშვილი, მერაბ ელიოზიშვილი, ია ხობუა, ზაირა (ზაზა) ლებანიძე, ლიკა ნიჟარაძე, ეკა ჩხეიძე, თამუნა ბაგრატიონი, ნუკა ჟღენტი. ფილმი გადაღებული იქნა 1973 წელს, კინოსტუდია ”სატელევიზიო ფილმების სტუდია”-ს მიერ.
ფილმის შინაარსი
ზღვარი, რომელიც ზოგჯერ ადამიანთა ურთიერთდთმოკიდებულებაში წარმოიშობა, დაუნდობლად ამსხვრევს ყოველივე ძვირფასს მეგობრობას, სიყვარულს, ოჯახს. ფილმის გმირები ჯერ ღობით გაემიჯნებიან ერთმანეთს, შემდეგ ქვის კედელი ააშენეს, მაგრამ როდესაც მიხვდნენ, რომ მათს სიახლოვეს საფრთხე დაემუქრა, კედელი სასწრაფოდ დაანგრიეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1973 წლის ქართული ფილმები
ეკვადორი 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ეკვადორმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთორმეტედ იასპარეზა 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში. ამ თამაშებზე მათ მხოლოდ ერთი ვერცხლის მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ეკვადორი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ვიეტნამი
ვიეტნამი (Việt Nam), ოფიციალურად ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკა (Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam) — ქვეყანა ინდოჩინეთის ნახევარკუნძულზე, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში.
ისტორია
1858-1884 წლებში ფრანგული კოლონიალური სამფლობელოს ნაწილი იყო ინდოჩინეთში. 1945 წელს ვიეტნამიდან გაყვანილ იქნა იაპონიის საოკუპაციო შენაერთები. 1946-დან 1954 წლამდე წარმოებდა ომი დამოუკიდებლობისათვის საფრანგეთის წინააღმდეგ. ჟენევის კონვენციის შესაბამისად ქვეყანა ორ ნაწილად გაიყო მე-17 პარალელით. ამის შემდეგ დაიწყო ომი ჩრდილოეთ ვიეტნამსა და სამხრეთ ვიეტნამს შორის (რომელსაც აქტიურად ეხმარებოდა აშშ). იგი 1976 წელს დასრულდა ვიეტნამის სოციალისტური რესპუბლიკის შექმნით. 1978-79 წლებში ვიეტნამს ჰქონდა ომი კამბოჯასთან და სასაზღვრო კონფლიქტი ჩინეთთან. 90-იან წლებში ეს პრობლემები მოწესრიგდა.
ნამლისევი
ნამლისევი — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, მახუნცეთის თემში (სოფლები: ზედა ბზუბზუ, ზედა მახუნცეთი, ზუნდაგი, მილისი, ნამლისევი, უჩხითი, ქვედა ბზუბზუ, ქვედა მახუნცეთი, ქოსოფელი). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 350 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 15 კილომეტრით, ქალაქ ბათუმიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 32 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 158 კაცი.
ვიეტნამი
მემკვიდრეობა
ჰუეს მონუმენტური კომპლექსი, ძველი ქალაქი ჰოი ანი, ჰა ლონგის ყურე, ფონგ-ნაკე-ბანგის ეროვნული პარკი.
ნამლისევი
სქოლიო
კატეგორია:ქედის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვიეტნამი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნები კატეგორია:აზიის ქვეყნები კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები კატეგორია:კომუნისტური სახელმწიფოები
ჯუნგარიის სახანო
thumb|17-ე საუკუნიდან 1756 წლამდე ჯუნგარიის სახანო, ჯუნღარიის სახანო (ძველმონღ. ᠵᠡᠭᠦᠨ ᠭᠠᠷ ᠤᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨᠲᠣ ᠣᠯᠣᠰ; jegün γar-un qaγan-tu ulus; ყალმ. Зүн Һарин хаана улс; მონღ. Зүүн гарын хаант улс; ასევე მონღ. Дөрвн өөрд улс) — ოირათთა ფეოდალური სახელმწიფოს სახელწოდება. არსებობდა XVII-XVIII საუკუნეებში ბალახშის ტბას, ტიან-შანის მთებსა და ირტიშის ზემოთებს შორის ტერიტორიებზე. დასახლებული იყო მონღოლოიდური რასის თურქ-მონღოლური მომთაბარე ტომებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:მონღოლეთის ისტორია კატეგორია:ჩინეთის ისტორია
სურამის უღელტეხილი
სურამის უღელტეხილი — უღელტეხილი საქართველოში, შიდა ქართლისა და იმერეთის მხარეებში, ხაშურისა და ხარაგაულის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს ლიხის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ დადაბლებულ ნაწილში. სიმაღლე 948 მ. უღელტეხილის მიდამოები აგებულია პალეოზოური კრისტალური ფიქლებითა და გრანიტოიდებით, აგრეთვე ქვებით. სურამის უღელტეხილზე გადადის საავტომობილო გზა მდინარე სურამულის აუზიდან მდინარე ჩხერიმელის აუზში. შემოსილია ფართოფოთლოვანი ტყით.
ლიტერატურა
კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის უღელტეხილები კატეგორია:იმერეთის მხარის უღელტეხილები
თჰალის უდაბნო
მინი|250პქ|სახლი უდაბნოში მინი|250პქ თჰალის უდაბნო — უდაბნო პაკისტანში, პენჯაბის პროვინციაში. მდებარეობს მდინარეებს - ჯელამსა და ინდს შორის, პოტჰოჰარის პლატოს სიახლოვეს. მისი სიგრძე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 190 მილია, მაქსიმალური სიგანე 70 მილია, მინიმალური 20 მილი. გეოგრაფიული თვალსაზრისით, უდაბნო ჰგავს ჩოლისტანისა და თარის უდაბნოებს. ამ ტერიტორიაზე არსებულ ადგილობრივ მოსახლეობას წარმოადგენს სერაიკის ხალხი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პაკისტანის უდაბნოები
It's Only Rock 'n' Roll
It's Only Rock 'n' Roll — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის 1974 წლის სტუდიური ალბომი. ეს არის მათი უკანასკნელი ალბომი, რომლის სასათაურო სიმღერის თანაავტორიც რონი ვუდია. დისკში შეიმჩნევა უფრო მეტი კავშირი ტრადიციულ როკ-მუსიკასთან, ვიდრე წინა ალბომზე. უფრო მეტი ფანკისა და სოულის გავლენა, რომელიც აშკარა იყო დისკში Goats Head Soup, გამქრალია ამ ალბომიდან. აშშ და ბრიტანეთში მან ჩარტების პირველი და მეორე ადგილები დაიკავა.
ალბომი
It's Only Rock 'n' Roll-ზე მუშაობა დაიწყო 1973 წლის ევროპული ტურის შემდეგ. თავდაპირველად სიმღერების უმეტესობა იქნა ჩაწერილი ცოცხლად და დაგეგმილი იყო ნახევრად საკონცერტო დისკის გამოცემა. შემდეგ ეს ვარიანტი ამოაგდეს და გადაწყვეტილი იქნა მთლიანად ახალი სტუდიური მასალით დაბოქს-სეტებული ალბომის დასრულება.
It's Only Rock 'n' Roll-ის პროდიუსერები არიან The Glimmer Twins - ეს არის ჯეგერისა და რიჩარდსის ფსევდონიმი. მომავალში, ყველა ალბომზე პროდიუსერების სიაში აღნიშნულები იყვნენ The Glimmer Twins ან რომელიმე სხვა პროდიუსერი.
ალბომის დამატებითი ვოკალური ჩანაწერები გაკეთდა სტუდიაში Musicland, ხოლო ჯეგერმა მოგვიანებით მთავარი ვოკალი ჩაწერა. ამასთან, ერთ-ერთი სიმღერა, Goats Head Soup დარჩენილი იყო წინა ალბომის სტუდიური სესიებიდან.
Luxury-მ მსმენელს დაანახა, რომ ჯგუფი უფრო დაინტერესდა რეგეი მიმდინარეობით, იმ დროს როდესაც Till the Next Goodbye და If You Really Want to Be My Friend კვლავ ბალადების ტრადიციებს განაგრძობს. ალბომის სიმღერების უმეტესობა 4 წუთიან ლიმიტს სცდება, რაც 70იანების მეორე ნახევარში უკვე უცნაურად აღიქმებოდა.
რონი ვუდი ჯგუფს დაუახლოვდა მას შემდეგ, რაც მიკ ტეილორმა იგი მიიწვია სოლო-ალბომზე, I've Got My Own Album to Do დასაკრავად. რიჩარდსი დაინტერესდა ვუდით და სწორედ ვუდმა დაუკრა ჯგუფის ახალ სიმღერაში It's Only Rock 'n' Roll (But I Like It). ალბომი კი იქცა მიკ ტეილორის უკანასკნელ დისკად, რომელიც მან როლინგ სტოუნზთან ჩაწერა.
დისკზე ასევე სესიური მუსიკოსების სახით მოწვეულები იყვნენ: ბილი პრესტონი, ნიკი ჰოპკინზი და იან სტიუარტი. რეი კუპერი ასევე უკრავს ამ ალბომზე, პერკუსიასა და დასარტყამ ინსტრუმენტებზე.
1974 წლის ივლისში გამოიცა სინგლი It's Only Rock 'n' Roll (But I Like It). მიუხედავად ჩარტებში წარუმატებლობისა, იგი მოხვდა საკონცერტო პროგრამაში და დღემდე სრულდება ჯგუფის კონცერტებზე.
ალბომის მიმოხილვები დადებითი იყო. მისი რეკლამირების მიზნით საკონცერტო ტურნეს ჩატარების მაგივრად ჯგუფი დაბრუნდა სტუდიაში და დაიწყო შემდეგ ალბომზე მუშაობა. პარალელურად, ტეილორმა დატოვა კოლექტივი, რამაც ტური შემდეგ წლამდე გადადო. ამ ტურნეზე მათ უკვე რონი ვუდი შეუერთდა.
სინგლების გარდა, ჯგუფმა გამოსცა რამდენიმე მუსიკალური ვიდეორგოლიც. ყველაზე ცნობილი აქედან არის It's Only Rock 'n' Roll (but I Like It), რომელშიც ჯგუფი მეზღვაურების ფორმებშია გამოწყობილი, ოთახი კი ივსება საპნის ბუშტებით. მოკლე რგოლები ასევე დამზადდა სიმღერებისათვის Ain't Too Proud to Beg და Till The Next Goodbye.
1994 წელს ალბომის რემასტერი გამოიცა ლეიბლის Virgin Records მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:როლინგ სტოუნზის ალბომები კატეგორია:1974 წლის ალბომები კატეგორია:Virgin Records-ის ალბომები კატეგორია:Rolling Stones Records-ის ალბომები
აგენსი
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:აიოვის ქალაქები
სინათლის სიჩქარე
სინათლის სიჩქარე (აღნიშვნა: c; 299,792,458 მ·წმ−1 ) — უნივერსალური ფიზიკური მუდმივი სიდიდე, რომელიც ფიზიკის მრავალ სფეროშია მნიშვნელოვანი. იგი ზუსტად 299,792,458 მ/წმ-ს უდრის, ციფრს, რომელიც ზუსტია, ვინაიდან მეტრის სიგრძე გამოითვლება ამ სიდიდიდან და დროის საერთაშორისო სტანდარტიდან. იგი უდრის დაახლოებით 186, 282 მილს წამში. ფარდობითობის სპეციალური თეორიის თანახმად,
Genesis: In Concert
Genesis: In Concert — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯენესისის 1977 წლის საკონცერტო ფილმი. მასში გამოყენებულია კადრები 1976 წლის გლაზგოსა და სტეფორდის კონცერტებიდან.
სინათლის სიჩქარე
c
Genesis: In Concert
სიმღერების Cinema Show, Entangled და Supper's Ready შესრულებისას საკონცერტო კადრებს ახლავს აბსტრაქტული კონცეპტუალური კადრები.
სინათლის სიჩქარე
არის მაქსიმალური სიჩქარე, რომელზეც სამყაროში მოგზაურობენ ენერგია, ნივთიერება თუ ინფორმაცია. ეს არის სიჩქარე, რომელზეც რამე ნივთიერება წონის გარეშე და დაკავშირებული სფეროები (მათ შორის, ელექტრომაგნიტური რადიაცია), როგორიც არის სინათლე, მოძრაობენ ვაკუუმში. იგი აგრეთვე არის გრავიტაციის სიჩქარე. ფარდობითობის თეორიის მიხედვით
Genesis: In Concert
პერსონალი
აგრეთვე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჯენესისის ვიდეო ალბომები კატეგორია:1977 წლის ფილმები კატეგორია:საკონცერტო ფილმები კატეგორია:1992 წლის საკონცერტო ალბომები კატეგორია:2007 წლის საკონცერტო ალბომები
სინათლის სიჩქარე
ურთიერთდაკავშირებულია დროსა და სივრცესთან და აგრეთვე შეტანილია მასისა და ენერგიის ეკვივალენტობის ცნობილ ფორმულაში.
E
=
mc2
.
სინათლის სიჩქარის ისტორია და თეორია
ადრე, როდესაც მეცნიერებისთვის სინათლის მოძრაობა შეუცნობელი იყო, ისინი ფიქრობდნენ, რომ სინათლის სიჩქარეს არ აქვს ზღვარი. თუმცა, დროდადრო ამ ტალღური ბუნების ნაწილაკების მოძრაობის გაზომვები უფრო და უფრო ზუსტი ხდებოდა. ალბერტ აინშტაინისა და სხვა მეცნიერების ნაშრომების მიხედვით სინათლეს ჩვენს სამყაროში ზღვრული სიჩქარე აქვს (ანუ ელექტრომაგნიტურ უქრთიერთქმედებას, სინათლეც მისი ერთ-ერთი გამოვლინებაა), რომელიც c ასოთი აღინიშნება. c-ს ვერცერთი მასიური (რომელსაც უძრაობის მასა აქვს) სხეული ვერ განავითარებს. მტკიცებულებების მიუხედავად მწერალი ფანტასტები და მეცნიერებიც ცდილობენ თავიანთი ნაწარმოებებითა თუ ალტერნატიული თეორიებით გაასწრონ სინათლეს და სამყაროს ნებისმიერ წერტილისკენ მომენტალურად გადადაგილდნენ.
1667 წელს, იტალიელმა ასტრონომმა გალილეო გალილეიმ ორი ადამიანი დააყენა გორაკზე ნეხევარ კმ-მდე ნაკლები დაშორებით. თითოეულ ადამიანს ეჭირა დაფარული ფარანი. ერთმა ახსნა საფარი თავის ფარანს; როდესაც მეორემ დაინახა შუქი, მანაც ასევე ახსნა საფარი. იმის დაკვირვებით, თუ რამდენი ხანი დასჭირდა სინათლეს პირველ ფარნიანთან მისვლას, გალილეო ფიქრობდა, რომ ის შეძლებდა გამოეთვალა სინათლის სიჩქარე. მის მიერ შერჩეული მანძილები ძალიან პატარა იყო განსხვავების შესამჩნევად. იტალიელი ასტრონომის აზრით, სინათლის სიჩქარე ბგერის სიჩქარეზე დაახლოებით 10-ჯერ მეტი იყო.
1670-იანებში, დანიელმა ასტრონომმა ოლე რომერმა იუპიტერის მთვარის - იოს ტრანზიტი გამოიყენა როგორც სინათლის სიჩქარის ქრონომეტრი. რამდენიმე თვიანი დაკვირვებებით, როდესაც იომ იუპიტერის უკან ჩაიარა, რომერმა აღმოაჩინა, რომ დაბნელება იმაზე გვიან ხდება, ვიდრე ამას გამოთვლები წინასწარმეტყველებენ. რომერი ფიქრობდა, რომ იოდან წამოსულ სინათლეს რაღაც დრო დასჭირდა დედამიწამდე მოსაღწევად. დაბნელებები ყველაზე მეტად მაშინ იგვიანებდნენ, როდესაც დედამიწა და და იუპიტერი ერთმანეთს უშორესი მანძილით იყვნენ დაშორებულნი, ხოლო დაბნელებები დაგეგმილ დროზე მოდიოდნენ, როდესაც ისინი უახლოეს წერტილში იყვნენ (ერთმანეთის მიმართ). მან ჩათვალა, რომ სინათლე 10-11 წუთს ანდომებს მზიდან დედამიწამდე მოსვლას. სინამდვილეში სინათლეს 8 წუთი უნდა. საბოლოოდ, მეცნიერებს ჰქონდათ რიცხვი, რომელსაც სინათლის სიჩქარისთვის გამოიყენებდნენ - რომერის გამოთვლბით 200 000 კმ/წმ. მინი|ფიზეულს მოწყობილობის მექანიზმი. 1728 წელს, ინგლისელმა ფიზიკოსმა ჯეიმზ ბერდლიმ თავისი გამოთვლები დაამყარა ვარსკვლავების პოზიციის გამოჩენის ცვალებადობაზე, რაც გამოწვეულია დედამიწის მზის გარშემო მოძრაობით. მან გამოთვალა, რომ სინათლის სიჩქარე 301 000 კმ/წმ იყო.
1800-იანებში, ორმა მცდელობამ პრობლემა დააბრუნა დედამიწაზე. ფრანგმა ფიზიკოსმა ჰიპოლიტე ფიზეუმ სინათლის წყარო მიმართა სწრაფად მოძრავ კბილანიან ბორბალზე, რომელსაც სარკე 5 მილის მოშორებით ჰქონდა დამონტაჟებული, რადგან აერეკლა და უკან დაებრუნებინა თავის წყაროსთან. ბორბლის სიჩქარის ცვლილებამ საშუალება მისცა ფიზეუს გამოეთვალა თუ რამდენი ხანი დასჭირდა სინათლეს ხვრელიდან გასვლას - მოპირდაპირე სარკეში და ამ ნახვრეტში ისევ უკან დაბრუნებას. სხვა ფრანგმა ფიზიკოსმა ლეონ ფოკოლტმა მბრუნავი სარკის გამოყენება ამჯობინა ბორბალს. ორი ერთმანეთისაგან დამოუკიდებელი მეთოდი იმაზე მეტყველებდა, რომ სინათლის სიჩქარე 1000 მილი (1600 კმ) იყო წამში.
პრუსიაში დაბადებულმა ალბერტ მაიკელსონმა, რომელიც გაიზარდა აშშ-ში, სცადა ფოკოლტის მეთოდის გამეორება 1879 წელს, მაგრამ მან გამოიყენა უფრო დიდი დისტანცია და ასევე უკიდურესად მაღალი ხარისხის სარკეები და ლინზები. მისი შედეგი იყო 299 910 კილომეტრი წამში. ეს სინათლის სიჩქარის ყველაზე ზუსტი გამოთვლა იყო 40 წელიწადის განმავლობაში.
აინშტაინი და ფარდობითობის სპეციალური თეორია
1905 წელს, ალბერტ აინშტაინმა გამოაქვეყნა ფარდობითობის სპეციალური თეორია. მასში, მან დააწესა, რომ სინათლე მოძრაობს ერთი და იმავე სიჩქარით, დამკვირვებლის მოძრაობის სიჩქარის მიუხედავად. დედამიწა მოძრაობს მზის გარშემო, მზე კი გალაქტიკაში მოძრაობს, ხოლო ჩვენი გალაქტიკა კი სხვა გალაქტიკების მსგავსად კოსმოსში მოძრაობს. გაზომილი სინათლის სიჩქარე იქნება იგივე, რა ადგილზეც უნდა იმყოფებოდეს დამკვირვებელი - გალაქტიკის შიგნით, გარეთ, დედამიწაზე თუ ღრმა კოსმოსში. ასე რომ, აინშტაინის თეორიის მიხედვით, სინათლის სიჩქარე არ იცვლება დროსა და სივრცეში.
სინათლის სიჩქარის გამო სამყარო დროის მანქანას წააგავს. მანძილს, რომელსაც სინათლე ერთ წელიწადში გადის, სინათლის წელიწადი ეწოდება. სინათლის წელიწადი ზომავს ორივეს - დროსაც და მანძილსაც. ეს ისეთი ძნელი გასაგები არაა, როგორიც ბევრს ჰგონია. დაუკვირდით კარგად: მთვარიდან წამოსული სინათლე ჩვენს თვალებამდე 1 წამში აღწევს, რაც იმას ნიშნავს, რომ მთვარე 1 სინათლის წამით არის დაშორებული. მზის შუქი კი 8 წუთს ანდომებს დედამიწამდე მოსვლას და ის 8 სინათლის წუთით არის დაშორებული. უახლოესი ვარსკვლავური სისტემიდან - ალფა კენტავრიდან წამოსულ სინათლეს 4,3 წელიწადი სჭირდება. ანუ ალფა კენტავრი 4,3 სინათლის წელიწადით არის დაშორებული.
ვარსკვლავები და სხვა ობიექტები მზის სისტემის მიღმა, ნებისმიერ ადგილას, რამდენიმე სინათლის წლიდან დაწყებული რამდენიმე მილიარდი სინათლის წლით დამთავრებული არიან დაშორებულნი დედამიწას. აქედან გამომიდანარე, ვთქვათ ასტრონომები სწავლობენ ობიექტს, რომელიც 10 სინათლის წლითაა დაშორებული. ისინი ამ ობიექტს ხედავენ ისეთს, როგორიც იყო ზუსტად 10 წლის წინ. ასე რომ, ჩვენ როდესაც ვიყურებით შორეულ სამყაროში, პირდაპირი მნიშნველობით ჩვენ ვიხედებით წარსულში. ეს პრინციპი ასტრონომებს საშუალებას აძლევს დაინახონ სამყარო, როდესაც ისდიდი აფეთქების დროს გამოიყურებოდა - აფეთქება, რომელიც დაახლოებით 13,7 მილიარდი წლის წინ მოხდა.
სინათლის სიჩქარის მუდმივობა
სინათლე ტალღურად მოძრაობს და ბგერის მსავსად შეიძლება შევანელოთ. მისი შენელება დამოკიდებულია გავრცელების გარემოზე. არაფერს შეუძლია გაუსწორს სინათლის სიჩქარეს ვაკუუმში. თუმცა თუ რეგიონი შეიცავს რამე მატერიას, მტვერსაც კი, სინათლე შეიძლება შენელდეს ნაწილაკებთან კონტაქტის გამო (დრო ხელმეორედ გამოსხივებაზე იკარგება). დედამიწის ატმოსფეროში შემომავალი შუქი თითქმის იმავე სიჩქარით მოძრაობს, რამდენითაც ვაკუუმში, ხოლო ბრილიანტში სინათლე თითქმის ნახევარი სიჩქარით მოძრაობს. მარგალიტში დაახლოებით 124 000 კმ/წმ სიჩქარით მოძრაობს.
შესაძლებელია სინათლეზე სწრაფად ვიმოძრაოთ?
აინშტაინის ფარდობითობის ზოგადი თეორიის თანახმად, ობიექტი რაც უფრო სწრაფად მოძრაობს, მისი მასა უფრო იზრდება, ხოლო მისი სიგრძე კი მცირდება. სინათლის სიჩქარეზე (ფოტონებს არ გააჩნიათ უძრაობის მასა), როდესაც ობიექტს აქვს უსასრულო მასა, მისი სიგრძე ნულს უტოლდება. აქედან გამომდინარე, არც ერთ სხეულს, რომელსაც უძრაობის მასა გააჩნია, არ შეუძლია სინათლის სიჩქარის განვითარება.
პეტალიტი
პეტალიტი (πέταλον), კასტორიტი — იშვიათი მინერალი, ლითიუმის ალუმინსილიკატი. აღიწერა და სახელი მიენიჭა 1800 წელს. ლითიუმი პირველად სწორედ პეტალიტიდან გამოყვეს. სახელი ეწოდება ტკეჩადობის სიბრტყეებზე ფოთლისებრად გახლეჩის უნარის გამო.
სინათლის სიჩქარე
სქოლიო
კატეგორია:სინათლე კატეგორია:ტალღები კატეგორია:ფიზიკური მუდმივები
პეტალიტი
თვისებები
სინგონია მონოკლინურია. წარმოქმნის პრიზმისებრ ან ბრტყელ კრისტალებს, მსხვილკრისტალურ აგრეგატებს, დიდ ბლოკებს და სხვ. ტკეჩადობის სიბრტყეებზე უფერო, თეთრი, რუხი და ვარდისფერია; ელვარება — მინისებრი, სადაფისებრი. სიმაგრე მოოსის სკალით — 6,5; სიმკვრივე — 2,412–2,422 გ/სმ³. ტკეჩადობა სრულია. გვხვდება გრანიტის პეგმატიტებში. შედის ლითიუმის მადნებში.
საბადოები
გვხვდება დასავლეთ ავსტრალიაში, ბრაზილიაში (მინას-ჟერაისის შტატი), იტალიაში (ელბას კუნძული), შვედეთში (უტოს კუნძული), ჩეხეთსა და ნამიბიაში.
გამოყენება
ჰგავს ბევრ უფერო ქვას, დაწახნაგებული მინას წააგავს. გამოიყენება როგორც სანაკეთო ქვა. ღირებული ნედლეულია კერამიკისათვის. ძვირად ფასობს კოლექციონერებს შორის. კრისტალების მასა იშვიათად აღემატება 5 კარატს, თუმცა აღმოჩენილებიდან ყველაზე დიდის მასა 206 კარატია.
სქოლიო
კატეგორია:ლითიუმის მინერალები კატეგორია:ფილოსილიკატები კატეგორია:მონოკლინური მინერალები კატეგორია:ძვირფასი თვლები
ზემო ქლივანა
ზემო ქლივანა — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ღრომის თემში.
გეოგრაფია
მდებარეობს სამების ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1200 მეტრი, ცხინვალიდან 35 კილომეტრი.
ტორლა
ტორლა (Torla-Ordesa, Torla) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის სობრარბეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 185,20 კმ². მოსახლეობა — 298 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის ქალაქები კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
იკი (ერმეკეევოს რაიონი)
იკი  (Ыҡ; Ик) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ერმეკეევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 31 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ერმეკეევოდან დაშორებულია 53 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია აბდულინო, რომელიც დაშორებულია 7 კმ-ით.
სქოლიო
კატეგორია:ერმეკეევოს რაიონის სოფლები
ჰანედის აეროპორტი
მინი|ზედამხედველი კოშკი ჰანედის საერთაშორისო აეროპორტი (東京国際空港) (IATA: HND, ICAO: RJTT) — ტოკიოში, იაპონიაში, სპეციალურ რაიონ ოტაში განთავსებული ერთ-ერთი უდიდესი აეროპორტი. ასევე ატარებს ტოკიოს საერთაშორისო აეროპორტის სახელს.
ჰანედა თავდაპირველად იყო ტოკიოს რეგიონის პირველი აეროპორტი, თუმცა დღეს იგი იყოფს ამ როლს ნარიტას საერთაშორისო აეროპორტთან. ჰანედა იღებს ყველა შიდა რეისს, ხოლო ნარიტა ყველა საგარეოს. ამავდროულად ჰანედა იღებს ყველა რეისს სეულიდან, შანჰაიდან და ჰონკონგიდან. იაპონიის პარლამენტი აპირებს რეისების რაოდენობის გაზრდას მომავალში, და ასევე გაზარდოს ადგილობრივი რეისების რაოდენობა არა პიკის საათებში.
აეროდრომი ჰანედა 羽田飛行場 პირველად გაიხსნა 1931 წელს თანამედროვე კომპლექსის სამხრეთ ნაწილში.
სქოლიო
კატეგორია:საერთაშორისო აეროპორტები კატეგორია:იაპონიის აეროპორტები
ფარდობითობის ზოგადი თეორია
thumb|right|300px|ათი მზის მასის მქონე [[შავი ხვრელის სიმულაცია. ფონად არის ირმის ნახტომი.]]
ფარდობითობის ზოგადი თეორია — გრავიტაციის გეომეტრიული თეორია, რომელიც ალბერტ აინშტაინმა გამოაქვეყნა 1915 წელს. ეს თეორია აერთიანებს ფარდობითობის სპეციალურ თეორიასა და მსოფლიო მიზიდულობის კანონს და აღწერს გრავიტაციას როგორც სივრცისა და დროის (ანუ სივრცე-დროის) გეომეტრიულ თვისებას. კერძოდ, ამ თეორიის მიხედვით სივრცე-დროის სიმრუდე უშუალოდაა დაკავშირებული ენერგიასა და იმპულსთან. ეს კავშირი მოიცემა აინშტაინის განტოლებებით.
Pleurotomella pandionis
Pleurotomella pandionis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ფარდობითობის ზოგადი თეორია
ფარდობითობის ზოგადი თეორიის ბევრი წინასწარმეტყველება მნიშვნელოვნად განსხვავდება კლასიკური ფიზიკის წინასწარმეტყველებებისგან. ასეთი განსხვავებები მოიცავს გრავიტაციულ დროის გაწელვას, გრავიტაციულ წითელი წანაცვლებას და სხვა ეფექტებს. ფარდობითობის ზოგადი თეორიის წინასწარმეტყველებები დადასტურდა დღემდე ჩატარებული ყველა ექსპერიმენტით.
Pleurotomella pandionis
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ფარდობითობის ზოგადი თეორია
ფარდობითობის ზოგად თეორიას აქვს ბევრი მნიშვნელოვანი ასტროფიზიკური შედეგი. ეს თეორია მიუთითებს შავი ხვრელის არსებობას - ისეთი არისა, რომელიც იმდენად გამრუდებულია, რომ არაფერს, სინათლესაც კი არ შეუძლია მისი დატოვება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფარდობითობის თეორია
ეკვადორი 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ეკვადორმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ეკვადორი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Lasioglossum cinctulum
Lasioglossum cinctulum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1945 წელს.
სქოლიო
cinctulum
ხუან ვისენტე გომესი
ხუან ვისენტე გომესი (Juan Vicente Gómez Chacón; დ. 24 ივლისი, 1857, ლა-მულერა, ვენესუელა — გ. 17 დეკემბერი, 1935, მარაკაი, ვენესუელა) — ვენესუელელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე. ვენესუელის სამგზის პრეზიდენტი 1908–1935  წლებში.
დაიბადა ღარიბი ინდიელის ოჯახში. მსახურობდა არმიაში. ხელისუფლებაში მოვიდა სამხედრო გადატრიალების შედეგად. 1909 წელს მიიღო ახალი კონსტიტუცია და 1910 წელს გახდა ქვეყნის პრეზიდენტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვენესუელის პრეზიდენტები კატეგორია:ვენესუელელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული   24 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1857 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1935
აუგუსტო სესარ სანდინო
მინი|სანდინო (ცენტრში), გზაში მექსიკისკენ აუგუსტო ნიკოლას კალდერონ სანდინო (18 მაისი, 1895 ნიქინომო – 21 თებერვალი, 1934, მანაგუა) იყო ნიკარაგუელი რევოლუციონერი და 1927 და 1933 წლების შეერთებული შტატების წინააღმდეგ აჯანყების მეთაური. იგი აშშ-ის მთავრობას აუჯანყდა, როგორც ბანდიტი და მისმა საგმირო საქმეებმა მოიცვა თითქმის მთელი ლათინური ამერიკა, რომელმაც იგი აღიქვა ამერიკის ჰეგემონიის წინააღმდეგობის სიმბოლო. იგი ებრძოდა ამერიკის საზღვაო სამხედროებს გუერილას გამოუცხადებელ ომში. მიუხედავად იმისა, რომ მისი გუერილას ორგანიზაცია სერიოზულ დარტყმებს იღებდა აშშ-ის ჯარებისგან, სანდინომ მაინც შეძლო თავი აერიდებინა დატყვევებისგან. შერთებულმა შტატებმა ჯარები გაიწვია ნიკარაგუიდან ხუან ბატისტა საკასას ინაუგურაციაზე მეთვალყურეობის შემდეგ. სანდინო მოკლა გენერალმა ანასტასიო სომოსა გარსიამ, რომელმაც ორი წლის შემდეგ ხელში აიღო სრული ძლაუფლება და დაამყარა თავისი ოჯახის ორმოცწლიანი ბატონობა ნიკარაგუაში. სანდინოს მემკვიდრეებად აცხადებდნენ თავს 1961 წელს შექმნილის სანდინისტას ეროვნულ-ლიბერალური ფრონტი, რომელმაც 1979 წელს დაამხო სომოსას ოჯახის ძალაუფლება.
ადრეული ცხოვრება
სანდინო დაიბადა დაუქორწინებელ მდიდარ მემამულეს, გრეგორიო სანდინოსა და მარგარიტა კალდერონის, სანდინოს ოჯახის მოსამსახურის, შვილად. იგი ცხრა წლამდე ცხოვრობდა დედამისთან ერთად, შემდეგ კი მამამისთან გადავიდა საცხოვრებლად.
1912 წელს, 17 წლის ასაკში, იგი შემსწრე გახდა, თუ როგორ შემოიჭრა ნიკარაგუაში აშშ-ის ჯარი, ნიკარაგუა კი აჯანყებული იყო პროამერიკელი პრეზიდენტის ადოლფო დიასის წინააღმდეგ. ლიბერალი გენერალი ბენჯამინ სელედონი მოკლეს მოკლეს 4 ოქტომბერს ელ კოიოტეპეი ლა ბარანკას მთის დაცვისას, რომელსაც ჰქონდა სტრატეგიული მნიშვნელობა მასაიასკენ მიმავალ გზაზე. სანდინოს მეხსიერებაში სამუდამოდ დარჩა სახე პატრიოტისა, რომელიც შტატების საზღვაო სამხედროებმა ოთხთვალათი გადაიყვანეს კატარინაში დასაკრძალად.
გუერილას ლიდერად არჩევა
მინი|ამერიკელების მიერ ხელში ჩგდებული სანდინოს მებრძოლების დროშა სამშობლოში დაბრუნებიდან მალევე დაიწყო კონსტიტუციონალური ომი, როცა პუერტო კაბესასში კონსერვატორი პრეზიდენტის ადოლფო დიასის წინააღმდეგ აჯანყდნენ ლიბერალი ჯარისკაცები. ადოლფო დიასმა ამერიკის ზემოქმედებით მოაწყო გადატრიალება და გახდა პრეზიდენტი. აჯანყების ლიდერმა გენერალმა, ხოსე მარია მონკადამ გამოაცხადა, რომ იგი მხარს უჭერდა განდევნილ პრეზიდენტ საკასას, რომელიც დეკემბერში დაბრუნებულიყო ნიკარაგუაში და თავი გამოიცხადა "კონსტიტუციური მთავრობის" პრეზიდენტად. მისი მთავრობა, მხოლოდ მექსიკამ სცნო. დაიწყო დროებითი არმიის შექმნა, რომელიც ძირითადად მაღაროელებისგან კომპლექტდებოდა. სანდინო ოქროს მაღაროებში მომუშავეებს წარუძღვა სან ალბინოსთან მდებარე კონსერვატორების გარნიზონის წინააღმდეგ, თუმცა იგი წარუმატებელი გამოდგა. ამის შემდეგ იგი ჩადის პუერტო კაბესასში და მონკადას სთხოვა დახმარებოდა მას ნაღმებითა და სამხედრო მხარდაჭერით. მონკადასათვის უცნობი სანდინოს თხოვნა უარყოფილი იქნა. თუმცა სანდინომ მოახერხა და სხვა ლიბერალი სამხედროები დაითანხმა დახმარებოდნენ მას.
1927 წელს იგი დაბრუნდა სეგოვიაში და მოუწოდებდა გლეხებს შერთებოდნენ მის ჯარს. ამის შემდეგ დაიწყო წარმატებული ბრძოლა მთავრობის მომხრე სამხედროების წინააღმდეგ. აპრილში სანდინოს არმიას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ჰქონდა მანაგუამდე მისული ლიბერალების არმიის მთავარი კორპუსის დახმარებისას. გენერალი მონკადა, მას შემდეგ რაც მექსიკის მთავრობისგან მიიღო დახმარება იარაღისა და ფულადი სახით, სადაც იყო აიღებდა დედაქალაქს. მოხდა ისე, რომ ამერიკის მთავრობამ, სამხედრო ჩარევის მუქარით, აიძულა ლიბერალი გენერლები ხალი მოეწერათ ცეცხლის შეწყვეტისთვის. 4 მაისს მებრძოლმა მხარეებმა ხელი მოაწერეს ესპინო ნეგროს შეთანხმებას. მოლაპარაკებებს აწარმოებდა შტატების პრეზიდენტის საგანდებო დესპანი ჰენრი სტიმსონი. შეთანხმების პირობების თანახმად, ორივე მხარე განიარაღდებოდა, დიასი დაასრულებდა თავის ვადას, ჩამოყალიბდებოდა ახალი არმია-ეროვნული გვარდია (Guardia Nacional), რომელიც აშშ-ის საზღვაოებთან ერთად დააკვირდებოდა 1928 წელს დანიშნული არჩევნებს. ამ შეთანხმებების შესრულების დასაჩქარებლად ნიკარაგუაში ჩავიდა შტატების საზღვაო ბატალიონი.
ესპინო ნეგროს შეთანხმებაზე ხელმოწერის შემდეგ, სანდინომ უარი თქვა იარაღის ჩაბარებაზე და დაბრუნდა სეგოვიაში, სადაც შეირთო ახალგაზრდა ტელეგრაფი, ბლანკა არაუსი. ივლისის დასაწყისში, იგი შეუერთდა მანიფესტს, რომელიც ამხელდა ლიბერალების რევოლუციის მოღალატეებს და ომს უცხადებდა აშშ-ს, რომელსაც იხსენიებდა, როგორც "ჩრდიკლოეთის კოლოსს" და "ჩვენი რასის მტერს". ერთი თვის შემდეგ სანდინოს 800 მიმდევარი თავს დაესხა ამერიკელი სამხედროების პატრულს. ნიკარაგუის ეროვნული არმია გააგზავნეს სოფელ ოკოტალში მის შესაპყრობად. მე-19 საუკუნის შაშხანებითა და მაჩეტეებით შეიარაღებული, სანდინოს ჯარმა ალყა შემოარტყა ამერიკელ სამხედროებს.
კატეგორია:დაბადებული 1895 კატეგორია:გარდაცვლილი 1934
ალბერტ აინშტაინის ჯილდო
ალბერტ აინშტაინის ჯილდო (Albert Einstein Award; ზოგჯერ შეცდომით ეძახიან ალბერტ აინშტაინის მედალს, რადგან თავიდან მას თან ახლდა ოქროს მედალიც) — ჯილდო თეორიულ ფიზიკაში, რომელიც პერიოდულად გაიცემოდა 1951 წლიდან 1979 წლამდე, რომელიც დაარსდა საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებში მაღალი მიღწევების აღიარებისთვის. იგი დაწესდა ლიუის და როზა შტრაუსების მემორიალური ფონდის მიერ ალბერტ აინშტაინის 70 წლის დაბადების დღის საპატივცემულოდ. პირველად გაიცა 1951 წელს და, გარდა აინშტაინის ოქროს მედლისა (შექმნილი მოქანდაკე გილროი რობერტსის მიერ) ის ასევე მოიცავდა 15000 დოლარის საპრიზო თანხას, რომელიც მოგვიანებით შემცირდა 5000 დოლარამდე. გამარჯვებულს არჩევდა დაწინაურებული კვლევების ინსტიტუტის მიერ შერჩეული კომისია (რომელთაგან პირველში შედიოდნენ ალბერტ აინშტაინი, რობერტ ოპენჰაიმერი, ჯონ ფონ ნოიმანი და ჰერმან ვაილი. ) ლუის შტრაუსი ადრე იყო ინსტიტუტის ერთ-ერთი რწმუნებული.
სქოლიო
კატეგორია:ალბერტ აინშტაინი კატეგორია:ჯილდოები კატეგორია:ჯილდოები ანბანის მიხედვით კატეგორია:1951 წელს დაარსებულები
ჯემალ ქარჩხაძე
ჯემალ ქარჩხაძე (დ. 13 მაისი, 1936, უხუთი, ვანის რაიონი — გ. 8 ნოემბერი 1998, თბილისი) — ქართველი მწერალი, დრამატურგი და ესეისტი.
ცნობილი გახდა მოთხრობებით და რომანებით: იგი, ქარავანი, ანტონიო და დავითი, ზებულონი, იუპიტერის სინანული, განზომილება. ამ უკანასკნელისთვის მიენიჭა სახელმწიფო პრემია. მისი თხზულებები მრავალ ენაზეა თარგმნილი, მათ შორის რუსულ, ჩეხურ, გერმანულ, შვედურ, არაბულ ენებზე.
ბიოგრაფია
ჯემალ ქარჩხაძე დაიბადა 1936 წლის 13 მაისს ვანის რაიონის სოფელ უხუთში. ინტერვიუში მწერალ მიხო მოსულიშვილთან, ქარჩხაძე ამბობს: „საცა კი ჩემს ნაწერებში სოფლისა და ბუნების სურათებია, ყველგან ჩემი ბავშვობის გარემოს ასპექტები, რაკურსები და ვარიაციებია, ვინაიდან გონების თვალი ერთთავად ამ გარემოში ტრიალებს და კალამიც, ასე ვთქვათ, ამ გარემოშია ჩაწებებული“.
საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ მომავალი მწერალი სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1960 წელს. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, 1961-1982 წლებში სხვადასხვა დროს მუშაობდა კულტურის სამინისტროსა და თოჯინების თეატრში. შემდგომ კი კინოსტუდია — ქართულ ფილმში.
მწერლის პირველი მოთხრობა იყო „აბზიანიძეების ოჯახი“, რომელიც 1962 წელს გამოაქვეყნა. ნაწარმოები ჟურნალ „მნათობში“ მიიტანა, სადაც შესწორებულად დაუბეჭდეს. 26 წლის მწერალმა შემდეგი მოთხრობა „ისტორიული რომანი“ კვლავ „მნათობში“ მიიტანა, რომელიც სრული სახით გამოიცა, თუმცა გაზეთ კომუნისტის ჟურნალისტმა ბესო ჟღენტმა ის მიწასთან გაასწორა. „ჩემი, მაშინდელი თავდაჯერება ისეთ სტადიაში იყო, არც გამარჯვებას შეეძლო გაებრუებინა და არც დამარცხებას შეეძლო შეერყია“ — ამბობდა ამ პერიოდზე ქარჩხაძე.
„კომუნისტის“კრიტიკის შემდეგ მნათობმა ქარჩხაძის ნაწარმოებების გამოქვეყნება შეწყვიტა, რის გამოც ჯემალმა ბედი „ცისკარში“ სცადა, სადაც მწერლის ნაშრომები სიამოვნებთ მიიღეს და მათი თანამშრომლობა აღარ შეწყვეტილა.
გარდა მოთხრობებისა და პუბლიცისტიკისა, ჯემალ ქარჩხაძემ დრამატურგობაც სცადა. მისი პიესა „დევიძეების ოჯახი“ იდგმებოდა მარჯანიშვილის თეატრში და გარკვეული წარმატებაც ჰქონდა.
ჯემალს მწერლობის გარდა იტაცებდა იოგას ვარჯიშები. როგორც თვითონ ამბობდა: „იოგა ჩემი პროფესიისთვის მჭირდებოდა, რათა მომეხდინა საკუთარი ძალების კონცენტრაცია. დიდი ენერგიის პატრონი არასოდეს ვყოფილვარ და რაც ენერგია მაქვს, მსურდა მიზანმიმართულად სწორად გამომეყენებინა“.
გარდაიცვალა 1998 წელს, თბილისში. დაკრძალულია ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
1999 წელს რომანისათვის „განზომილება“ მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია.
შემოქმედება
თუ გავითვალისწინებთ, რომ ჯემალ ქარჩხაძემ, მხოლოდ 62 წელი იცოცხლა და 1962 წელს გამოაქვეყნა თავისი პირველი მოთხრობა, მან ოთხ ათეულ წელზე ნაკლები იმუშავა თავისი ნაწარმოებების შესაქმნელად. მას აქვს ოცდაათამდე მოთხრობა, 6 რომანი, ერთი პიესა და პუბლიცისტიკა. 2007 წელს გამოვიდა მწერლის მოთხრობების სრული კრებული თუმცა აღსანიშნავია, რომ მის არქივში მოიპოვება სხვა მოთხრობები, ჩანაწერები, ვარიანტები, ჩანახატები და ასე შემდეგ. აღსანიშნავია, რომ სრულყოფილად ჯერ არ შესწავლილა მწერლის შემოქმედება. არის რამდენიმე მეცნიერის არცთუ ვრცელი კრიტიკული მიმოხილვა მწერლის შემოქმედებისა, მაგრამ ასევე შესასწავლია ჯემალ ქარჩხაძე, როგორც დრამატურგი. ჯემალ ქარჩხაძე ასევე დაკავებული იყო მთარგმნელობითი საქმიანობითაც, დავით წერედიანთან ერთად ნათარგმნი აქვს ჰალდოურ ლაქსნესის „ატომის სადგური“, ლიონ ფეიხტვანგერის „ცრუ ნერონი“, რადიარდ კიპლინგის ზღაპრები, გრიმების ზღაპრები და სხვა.
მიხო მოსულიშვილთან ინტერვიუში ქარჩხაძე შეეხო ორ მნიშვნელოვან საკითხს — მწერლის ნიჭიერებასა და მისდამი მთავარ მოთხოვნას: „ნიჭი იმ ფურცლის ცალი გვერდია, რომლის მეორე გვერდი ბიოლოგიური სიცოცხლეა. ნიჭი არის ადამიანის თვითრეალიზაციის ძალა, თვითრეალიზაციის გარეშე კი ღმერთისკენ მიმავალი გზა ჩაკეტილია. ადამიანის ამოცანა არის სამყაროსა და საკუთარი თავის შეცნობა, რაც არსებითად ერთი და იგივეა. რაც შეეხება მწერალს, მას ერთადერთ რამ მოეთხოვება — შედევრები წეროს, სხვისი შედევრით მწერალი თავის შედევრს ვერ შექმნის. ვიკითხოთ შედევრები, გავმდიდრდეთ შედევრებით და ვიცხოვროთ შედევრებით, მაგრამ იმ მომენტში, როცა ჩვენ რაიმეს ვქმნით, რაიმეს ვიგონებთ, რაიმეს ვთხზავთ, ყველა შედევრი დავივიწყოთ და მხოლოდ საკუთარ სიღრმეებში ვიტრიალოთ. თუ გვინდა რაიმე ღირებული შევქმნათ“.
იგი
საქართველოს განათლების სამინისტრომ სავალდებულოდ მიიჩნია, რომ ქართული ენისა და ლიტერატურის სახელმძღვანელოში ადგილი დაეთმო ქარჩხაძის შემოქმედებისათვის საშუალო საფეხურის (10–12) კლასებში. საამისოდ კი აირჩია ცნობილი მოთხრობა „იგი“, რომელიც მანამდე ხუთგზის იყო გამოცემული კრებულებში თუ ცალკე წიგნად. ეს მოთხრობა პირველად დაიბეჭდა კრებულში „დღე ერთი“ (1982), ხოლო ცალკე წიგნად – 2003 წელს (მისი შექმნის ზუსტი თარიღი დაუდგენელია თუმცა ზოგიერთი ცნობით – 1977 წელს დაიწერა). „იგი“ უჩვეულო ნაწარმოებია ქართულ ლიტერატურულ სინამდვილეში თავისი ჟანრით, პრეისტორიული შინაარსით, პროფესიონალი მწერლის დახვეწილი ოსტატობით, საოცარი მხატვრული ენით — სიტყვათა ახლებური ელფერითა და გამოსახულებით, რომელიც შეესაბამება წინარეისტორიული განვითარების ხანას. მოთხრობა არის პრეისტორიული ადამიანის შესახებ, რომელიც სხვა ტომელებისგან განსხვავებით უეცრად განვითარდება და დაიწყებს აზროვნებას. მას გაუჩნდება მიმდევარიც — ზუ, თუმცა როგორც თითქმის ყველა მოსალოდნელ ფინალში, მასაც სიტყვის თავისუფლებისთვის და სიმართლისთვის სიკვდილი ელის.
ქარჩხაძის პროზა ერთი მხრივ მიჰყვება თხრობის ტრადიციულ ეტიკეტს, მაგრამ მეორე მხრივ, მკვეთრად ინდივიდუალური, განუმეორებელია. მწერლის სტილი არ არის სქემატური. ქარჩხაძის ნაწარმოებებს ზნეობრივი მაქსიმალიზმი და უკომპრომისობა ახასიათებს. მისი გმირები სიკეთის მადლით არიან გაჯერებულნი.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1936 კატეგორია:გარდაცვლილი 1998 კატეგორია:ვანის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:გალას პრემიის ლაურეატები
ამპლიტუდა
ფიზიკაში ამპლიტუდა არის მერხევი სიდიდის მაქსიმალური გადახრა წონასწორობის მდგომარეობიდან. მაგალითად, ბგერითი ტალღის ამპლიტუდა არის ტალღის გავრცელების დროს წნევის რხევის მაქსიმალური გადახრა წონასწორობის მდგომარეობიდან.
წარმოდგენები
thumb|[[სინუსოიდალური წირი 1 = (პიკური) ამპლიტუდა, 2 = პიკებს (მაქსიმუმებს) შორის ამპლიტუდა , 3 = საშუალო კვადრატული ამპლიტუდა , 4 = პერიოდი]]
მაქსიმუმებს შორის ამპლიტუდა
მაქსიმუმებს შორის ამპლიტუდა არის მერხევი სიდიდის მაქსიმალურ გადახრებს შორის სხვაობა. სინუსოიდური ტალღისათვის მაქსიმუმებს შორის ამპლიტუდა (პიკური) ამპლიტუდის გაორმაგებული მნიშვნელობის ტოლია (იხილე სურათი).
პიკური ამლიტუდა
პიკური ამპლიტუდა, ან უბრალოდ ამპლიტუდა არის რაიმე სიგნალის გავრცელებისას/რხევისას მაქსიმალური გადახრა წონასწორობის მდგომარეობიდან.
საშუალო კვადრატული ამპლიტუდა
საშუალო კვადრატული ამპლიტუდა ხშირად გამოიყენება ელექტრობასა და მომიჯნავე დარგებში. ის განისაზღვრება როგორც წონასწორობის მდგომარეობიდან გადახრის საშუალო კვადრატული მნიშვნელობა. სინუსოიდური ტალღისთვის საშუალო კვადრატული საშუალო ამპლიტუდა არის ამლიტუდა/21/2.
მოსიაშვილები (ქედის მუნიციპალიტეტი)
მოსიაშვილები — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქედის მუნიციპალიტეტში, დანდალოს თემში (სოფლები: ბალაძეები, გოგიაშვილები, დანდალო, მოსიაშვილები, ტაკიძეები, ხარაულა, ჯალაბაშვილები). მდებარეობს მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 750 მ სიმაღლეზე, დაბა ქედიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 169 კაცი.
ამპლიტუდა
სქოლიო
კატეგორია:ფიზიკური სიდიდეები
ფიდო ნადიბაიძე
ფიდო ნადიბაიძე (დ. 10 იანვარი, 1925, ნადიბანი ― მარტი, 2005) ― ქართველი ფილოსოფოსი.
ბიოგრაფია
ფიდო ნადიბაიძე 1925 წლის 10 იანვარს სოფელ ნადიბანში (დუშეთის მუნიციპალიტეტი) დაიბადა. 1942-1946 წლებში საბჭოთა არმიაში მსახურობდა. 1948-1953 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტზე სწავლობდა, ხოლო ასპირანტურა მიხეილ ლომონოსოვის სახელობის მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში გაიარა.
1983 წელს ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორის წოდება მიენიჭა. 1985 წლიდან სულხან-საბა ორბელიანის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ფილოსოფიის კათედრის გამგე იყო. მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო ბიბლიოთეკის განყოფილების გამგედ. 1996 წელს საქართველოს ფილოსოფიურ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი გახდა. 1997 წელს ნანტის უნივერსიტეტში ლექციებს კითხულობდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 10 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1925 კატეგორია:გარდაცვლილი 2005 კატეგორია:ქართველი ფილოსოფოსები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:დუშეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები ფ
ოტო ოლენდორფი
ოტო ოლენდორფი ('Otto Ohlendorf; დ. 4 თებერვალი 1907, ჰოენეგელსენი, ქვემო საქსონია — გ. 7 ივნისი 1951, ლანდსბერგ-ამ-ლეხი, ბავარია) — „სს“-ის გრუპენფიურერი, „სდ-ს სპეცჯგუფის“ მეთაური და „რსჰა III“-ის შეფი.
ბიოგრაფია
ოტო ოლენდორფი დაიბადა ჰოენეგელსენში ჰილდესჰაიმის მახლობლად. სამართალმცოდნეობასა და საერთაშორისო ურთიერთობებს ეუფლებოდა ლაიფციგისა და გეტინგენის უნივერსიტეტებში. 1925 წელს 18 წლის ასაკში იგი „ნსდაპ“-ის წევრი გახდა. სტუდენტობის შემდეგ მეცნიერულ მუშაობას ეწოდა კილის მაკროეკონომიკის ინსტიტუტსა და ბერლინის უნივერსიტეტში. 1936 წელს იგი დაინიშნა „სს-ის რაიხსფიურერის უშიშროების სამსახურის“ რეფერნატად ეკონომიკის დარგში. 1939-1945 წლებში ოტო ოლენდორფი „რაიხის უშიშროების მთავარი სამსახურის“-ს III განყოფილების (გერმანიის ტერიტორია) უცვლელ შეფად მუშაობდა. მის უშუალო დავალებაში შედიოდა გერმანიის ფარგლებში მოსახლეობის პოლიტგანწყობის შესწავლა და გაანალიზება.
1941 წელს უშუალოდ ჰიმლერის დავალებით მან ჩაიბარა „სპეცჯგუფი "დ"“, რომელიც მოქმედებდა სსრკ-ის ტერიტორიაზე. „სს“-ის სპეცჯგუფების მთავარი ამოცანა დაპყობილ ქვეყნებში მცხოვრები ებრაული მოსახლეობის განადგურება იყო. „სპეცჯგუფი "დ"“ ოლენდორფს 1942 წლის ივნისამდე ებარა და ამ ხნის განმავლობაში მისი ხელმძღვანელობით დაახ. 90.000 ადამიანი იქნა მოკლული.
ნიურნბერგის მთავარ სამხედრო დამნაშავეთა სასამართლო პროცესზე ოლენდორფი ერთ-ერთი მთავარი მოწმე იყო. მას საზოგადოება შოკში ჩააგდო „სპეცჯგუფების“ მიერ ადამიანთა მასობრივი განადგურების დეტალური აღწერის ყოვლად უემოციო გადმოცემით. 1948 წელს სპეცჯგუფების სასამართლო პროცესზე მას სიკვდილით დასჯა მიესაჯა.
1951 წლის 9 იანვარს გერმანიის ბუნდესტაგის წევრებმა და სახალხო დამცველმა კარლო შმიდმა შუამდგომლობა იკისრეს ამერიკის უმაღლეს კომისართან ჯონ მაკქლოისთან ოლენდორფის შეწყალების თაობაზე. შუამდგომლობა არ დაკმაყოფილდა. 1951 წლის 7 ივნისს განაჩენი შესრულდა ლანდსბერგის ციხეში. მასთან ერთად სიკვდილით დასაჯეს ოსვალდ პოლი, ერიხ ნაუმანი, პაულ ბლობელი და ვერნერ ბრაუნე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანელი სამხედრო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 4 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1907 კატეგორია:გარდაცვლილი 7 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1951
ნუენო
ნუენო  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის ოია-დე-უესკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 147,20 კმ². მოსახლეობა — 546 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:უესკის მუნიციპალიტეტები
აინსუორთი
აინსუორთი (Ainsworth) — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს აიოვის შტატში, ვაშინგტონის ოლქში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 567 კაცს.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:აიოვის ქალაქები
23am
23am — მუსიკოს რობერტ მაილზის მეორე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1997 წლის 7 დეკემბერს. ალბომის ერთგვარი კონცეპციაა ცხოვრება, დაბადებიდან გარდაცვალებამდე. მაილზი ამ ჩანაწერისათვის მელოდიებს აგროვებდა საკონცერტო ტურნეს Dreamland პერიოდში.
სქოლიო
კატეგორია:რობერტ მაილზის ალბომები კატეგორია:1997 წლის ალბომები
ეგვიპტე 1912 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ეგვიპტემ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე პირველად იასპარეზა 1912 წელს, შვედეთის დედაქალაქ სტოკჰოლმში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 1912 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ეგვიპტე ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ფილიპ ჯესაპის სახელობის იმიტირებული სასამართლო შეჯიბრი საერთაშორისო სამართალში
ფილიპ ჯესაპის სახელობის იმიტირებული სასამართლო შეჯიბრი საერთაშორისო სამართალში (Philip C. Jessup International Law Moot Court Competition) არის ყველაზე მასშტაბური და პრესტიჟული იმიტირებული შეჯიბრება მსოფლიოში. იგი იზიდავს მონაწილეებს 500-ზე მეტი სამართლის სკოლიდან მსოფლიოს 80-ზე მეტი ქვეყნიდან. შეჯიბრება წარმოადგენს სახელმწიფოებს შორის დავის განხილვის სიმულაციას საერთაშორისო მართლმსაჯულების სასამართლოში. შეჯიბრება ატარებს საერთაშორისო მართლმსაჯულების სასამართლოს ყოფილი მოსამართლის ფილიპ ჯესაპის სახელს. შეჯიბრების ორგანიზატორია საერთაშორისო სამართლის სტუდენტთა ასოციაცია (ILSA).
კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი
ადოლფო დიასი
ადოლფო დიასი (Adolfo Díaz, დ. 15 ივლისი, 1875, ალახუელა, კოსტა-რიკა — გ. 29 იანვარი, 1964, სან ხოსე, კოსტა-რიკა) — ნიკარაგუის 31-ე და 41-ე პრეზიდენტი. 1911 წლის 9 მაისიდან 1917 წლის 1 იანვრამდე. მეორე ვადით-1926 წლის 14 ნოემბრიდან 1928 წლის 1929 წლის 1 იანვრამდე. დაიბადა 1875 წელს კოსტა-რიკაში, ნიკარაგუელი მშობლების ოჯახში. იგი მუშაობდა ლა ლუს ი ლოს ანხელესის სამაღარო კომპანიაში. ეს იყო დელავერში დარეგისტრირებული კომპანია, რომელიც აღმოსავლეთ ნიკარაგუაში ფლობდა ოქროს საბადოებს. ამის შემდეგ იგი აჯანყდა ლიბერალი პრეზიდენტის ხოსე სანტოს სელაიას წინააღმდეგ, რომელიც მოლაპარაკებებს მართავდა იაპონიასა და გერმანიასთან ნიკარაგუის არხის გაყვანის თაობაზე. ამის გამო ამერიკა გადამტერებული იყო მის ადმინისტრაციაზე. 1911 წელს დიასი გახდა ნიკარაგუის პრეზიდენტი. დიასს ლიბერალების აჯანყების ჩახშობაში დაეხმარა ამერიკის სამხედროები, რომლებიც ქვეყანაში დარჩნენ მომდევნო ორი ათეული წლის განმავლობაში. 1914 წელს მან მოაწერა ხელი ბრაიან-ჩამოროს ხელშეკრულებას. რომლის ძალითაც ამერიკამ მიიღო უფლება აეშენებინა საკონტინენტთაშორისო არხი ნიკარაგუაში.
მას შემდეგ, რაც დიასმა პრეზიდენტობის ვადა დაასრულა იგი ამერიკაში ცხოვრობდა. 1926 წელს იგი ჩავიდა ნიკარაგუაში და გაპრეზიდენტდა ემილიანო ჩამოროს სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ (აშშ-ის სამხედროების გაწვევის შემდეგ). დიასის პრეზიდენტობის მეორე ვადაში ლიბერალებმა მოაწყვეს აჯანყება. ლიბერალების ჯარები სადაც იყო აიღებდნენ მანაგუას, რომ მათ ამერიკის ჩარევით ხელი მოაწერეს ესპინო ნეგროს შეთანხმებას. ლიბერალმა მეთაურმა აუგუსტო სანდინომ უარყო შეთანხმების პირობები და შეუტია ამერიკის სამხედროებს, რომლებიც რჩებოდნენ ნიკარაგუაში დიასის მთავრობის მხარდასაჭერად და შეთანხმების პირობების შესასრულებლად. 1928 წელს არჩევნების შემდეგ პრეზიდენტი გახდა ლიბერალი ხოსე მარია მონკადა. ამის შემდეგ დიასმა უფლება მოიპოვა ნიკარაგუის ოქროს რამდენიმე საბადოზე, რომლებიც დაინგრნენ სანდინოს ჯარების მიერ. იგი წარუმატებლად შეეცადა აღედგინა საბადოებზე მუშაობა ლა ლუსის კომპანიის სასარგებლოდ.
1936 წელს ხელისუფლება ხელში აიღო ანასტასიო სომოსა გარსიამ და დიასი საცხოვრებლად წავიდა ამერიკაში. იგი ათწელიწადზე მეტ ხანს ცხოვრობდა აშშ-ში, ამის შემდეგ ჩავიდა კოსტა-რიკაში 1964 წელს, სადაც გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 15 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1875 კატეგორია:გარდაცვლილი 29 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1964 კატეგორია:ნიკარაგუის პრეზიდენტები კატეგორია:ნიკარაგუის ვიცე-პრეზიდენტები
Pleurotomella papyracea
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ინდიანა პეისერსი
ინდიანა პეისერსი (Indiana Pacers) — პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი, რომელიც მდებარეობს შტატ ინდიანას ქალაქ ინდიანაპოლისის არეაში. პეისერსი მონაწილეობას იღებს ცენტრალური დივიზიონში, რომელიც აღმოსავლეთ კონფერენციას ეკუთვნის ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში (NBA). პეისერსის საშინაო არენა - Bankers Life Fieldhouse, რომელსაც გუნდი WNBA გუნდთან, ინდიანა ფივერთან ერთან ინაწილებენ, რომელსაც ასევე ჰერბ სიმონი ფლობს.
პეისერსმა თამაში 1967 წელს დაიწყო როგორც ამერიკის საკალათბურთო ასოციაციის (ABA) წევრი, სადაც მათ მოახერხეს 3 ჩემპიონის ტიტულის მოპოვება, რითაც ლიგაში მათი სახელი დატოვეს. 1976 წელს პეისერსი ABA-დან NBA-ში გადავიდა.
1967–1976: ABA დინასტია
1967 წელს, ინვესტორების ჯგუფმა (რომელშიც შედიოდნენ რიჩარდ ტინკემი, ჯონ დევოუ, ასევე სპორტის აგენტი ჩაკ ბარნსი და ინდიანაპოლის სტარის სპორტული ჟურნალისტი ბობ კოლინსი) შეძლეს მათი რესურსებით დაეარსებინათ გუნდი ამერიკის საკალათბურთო ასოციაციაში.
პირველი 7 წლის განმავლობაში, ისინი თამაშობდნენ Indiana State Fairgrounds Coliseum-ში, რომელსაც ამჟამად პეპსი კოლიზეუმი ჰქვია. 1974 წელს ისინი გადავიდნენ Market Square Arena-ში, რომელიც ქვედა ინდიანაპოლისში მდებარეობდა, სადაც გუნდმა 25 წელი გაატარა.
ადრეულ პეისერსის მეორე სეზონში, ყოფილი ინდიანა ჰუსიერსის გადამდგარი მწვრთნელი ბობი ლეონარდი გახდა გუნდის მთავარი მწვრთნელი, რომელმაც ლარი სტავერმენი ჩაანაცვლა, რომელმაც მალევე გუნდი მებრძოლ გუნდად გადააქცია. გუნდში მან შეძლო ისეთი სუპერვარსკვლავების მოყვანა, როგორებიც არიან ჯიმი რეილი, მელ დენიელსი, ჯორჯ მაკგინსი, ბობ ნეტოლიკი, რიკ მონტი და როჯერ ბრაუნი. პეისერსი იყო - და დაასრულა - როგორც ABA-ს ყველაზე წარმატებულ გუნდის სახელით ლიგის ისტორიაში, რომელმაც 3 ABA ჩემპიონის ტიტულის მოგება შეძლო 4 წელში. სრულად, მათ 5 ABA ფინალში მიიღეს მონაწილეობა ლიგის 9 წლიანი ისტორიის მანძილზე, რომელიც არცერთ ABA-ს სხვა გუნდს არ გაუკეთებია მსგავსი.
1976–1987: NBA და არეულობა
პეისერსი იყო იმ ოთხი გუნდიდან ერთ-ერთი, რომელიც 1976 წელს ABA-NBA გაერთიანებისას შეუერთდა ლიგას. 1976-77 წლების სეზონში პეისერსის გარდა, ABA-დან ლიგას ასევე ნიუ-იორკ ნეტსი, დენვერ ნაგეტსი და სან-ანტონიო სპურსი შეუერთდნენ. ფინანსურად, პეისერსი ყველაზე სუსტად გამოიყურებოდა ამ 4 გუნდიდან, რომელიც ABA-დან გადავიდა. მათI ფინანსური მდგომარეობა უფრო ცუდად გამოიყურებოდა, ვიდრე კენტუკი კოლონელსის ფინანსური მდგომარეობა, მიუხედავად ამისა, კოლონელსი ვერ შეუერთდებოდა ლიგას, რადგან ჩიკაგო ბულზი ფლობდა NBA-ის უფლებებს კოლონელსის საუკეთესო მოთამაშის - არტის გილმორზე, რის გამოც ვერ გადმოდიოდნენ ლიგაში.
პეისერსში ფინანსური პრობლემებმა თავი მალევე იჩინა ჯერ კიდევ ABA-ში ყოფნის დროს, რის გამოც გუნდმა დაიწყო გუნდის ვარსკვლავების გაყიდვა ABA-ს უკანასკნელ სეზონში. გუნდს ჰქონდა ძალიან სუსტი ფინანსური მდგომარეობა, ხოლო NBA-ში გადასასვლელად გუნდების გადასახდელი 3.2 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენდა ყოფილი ABA-ს გუნდებისთვის. იმის გამო, რომ NBA დათანხმდა მხოლოდ 4 ABA გუნდის გადმობარებას შეერთების დროს, პეისერსი და 3 დანარჩენი გუნდი იბრძოდა ადგილისთვის, რომლებიც ამ გარიგებაში არ შედიოდნენ. ახალი NBA გუნდებისთვის ასევე უნდა შეეცვალათ ნაციონალური ტვ ღირებულებები მომდევნო 4 წლის განმავლობაში.
საბოლოოდ გუნდმა შეძლო გადასვლისთვის მოსაკრებლის გადახდა და შეუერთდა NBA-ის, მაგრამ გუნდი ძალიან ცუდ ფინანსურ მდგომარეობაში იყო. 1977 წელს კლუბმა ადგილობრივ ბიზნესმენებიდან 100 000 აშშ დოლარი აიღო, რომ კლუბის განვითარებას და ფინანსური კრახისგან ეხსნა. ამავე დროს, გუნდმა სეზონური ბილეთების იაფად გაყიდვა დაიწყო, რითაც 8 000-მდე უნდა მიაღწია 1977 წლის ივლისამდე. ყველაფრის მიუხედავად, გუნდი უნდა შეესყიდა ვინმეს, რომ ამოეყვანა ამ ფინანსური კრიზისიგან. WTTV, რომელსაც სატელივიზიო უფლება ჰქონდა მოპოვებული პეისერსის იმ დროს, გამოაცხადა 16 საათიანი თელეთონი, რომ შეენარჩუნებინათ გუნდი ინდიანას შტატისთვის. ტელეთონი დაიწყო 1977 წლის 3 ივლისის საღამოს, რითაც ამ ტელეთონის დამთავრებამდე 10 წუთით ადრე შეძლეს 8 000 ბილეთის გაყიდვა, რაზეც სატელევიზიო კომპანიამ ოფიციალურად განაცხადა. ტელეთონის დახმარებით, პეისერსის საშუალო დასწრება 1976-77 წლების სეზონში 7 615-იდან უცებ 1977-78 წლების სეზონისთვის 10 982 გახდა.
პეისერსმა NBA-იში ჩატარებულ პირველ სეზონში 36-46 შედეგით დაასრულა. პეისერსიდან ბილი ნაითი და დონ ბიუსი წარმოადგენდნენ ინდიანას NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩში. მიუხედავად ამისა, ეს იყო ის მცირედი გამონათება პეისერსის, რომელმაც ლიგაში პირველ 13 სეზონში მოახერხა. ამ დროის მანძილზე, მათ მხოლოდ 3-ჯერ შეძლეს დაესრულებინათ სეზონი მოგებით და 2-ჯერ მოახერხეს პლეი-ოფში გასვლა.
უსახური სეზონებს გამოწვეული იქნა გუნდიდან ნაითის და ბიუსის გაშვება 1977-78 წლების სეზონამდე, სანამ დაიწყებოდა სეზონი. მათ შეძლეს ადრიან დენტლის გადმობირება ნაითის სანაცვლოდ, მაგრამ დანტლი (რომელიც იმ დროს საშუალოდ 27 ქულას ითვლიდა ანგარიშზე) გაშვებული იქნა დეკემბერში, ხოლო პეისერსის მეორე ქულების ლიდერი - ჯონ უილიამსონი კი იანვარში.