cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ებრაელები აზერბაიჯანში
ისტორია
მარცხნივ|მინი|სინაგოგა ბაქოში ისტორიის განმავლობაში სხვადასხვა ეთნიკური და ენობრივი ჯგუფების ებრაელები ცხოვრობდნენ აზერბაიჯანში: მთიელი ებრაელები, აშქენაზები და ქართველი ებრაელები. 1990 წელს ბაქოში გათხრებისას აღმოჩენილი იქნა იუდეველთა ადრეული ცნობები არქეოლოგთა მიერ. გათხრებისას აღმოჩენილია ებრაული კვარტლის ნაშთები და შაბრანის სინაგოგა, რომელიც მე -7 საუკუნით თარიღდება.
1810 წლიდან აშქენაზები ბაქოში დასახლდნენ. ოფიციალური მონაცემებით, 1835 წელს ყუბაში ცხოვრობდა 2,718 ებრაელი, ხოლო ყუბის მაზრაში 2,774.
1897 წლის აღწერის მიხედვით, ბაქოში ცხოვრობდა 2,341 ებრაელი, ხოლო მაზრაში 154. აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის არსებობისას 1918-1920 წლებში ებრაელი ევსეი გინდესი რესპუბლიკის ჯანდაცვის მინისტრი იყო.
მნიშვნელოვანი ზიანი ებრაულ მოსახლეობას აღმოსავლეთ კავკასიაში ნადირ შაჰმა მიაყენა. 1731 წელს გუსარის აღებისას ებრაელებს ისლამი მიაღებინა. ნადირ შაჰის შეჭრის დროს მთიელი ებრაელების დასახლებები განადგურდა. ვინც შეძლო გაქცევა ყუბას შეაფარეს თავი და იქ დასახლდნენ. ისინი იმყოფებოდნენ ყუბის სახანოს ჰუსეინ ალი ხანის პატრონაჟის ქვეშ. 2009 წლის აღწერის მიხედვით ებრაელების 93.5 % მშობლიურ ენად დაასახელა ებრაული ენა, რაც რუსიფიცირებული აშქენაზი ებრაელების ფონზე უჩვეულოა. აზერბაიჯანელი ებრაელების 19.3 % განაცხადა, რომ თავისუფლად ფლობენ რუსულ ენასაც.
ტოლერანტობა
მინი|300x300პქ|[[მეჰრიბან ალიევა ებრაული საგანმანათლებლო ცენტრის პროექტის დათვალიერებისას. 31 მაისი, 2007 წელი, ბაქო]] აზერბაიჯანელ იუდეველებისადმი თითქმის არასოდეს  ყოფილა ანტისემიტიზმის გამოვლინება. აზერბაიჯანის ებრაული საზოგადოების ბევრი წარმომადგენელი იღებს მონაწილეობას და აქტიურად მონაწილეობს რესპუბლიკის პოლიტიკურ, კულტურულ, სოციალურ და ეკონომიკურ ცხოვრებაში.
ამჟამად, რესპუბლიკაში რამდენიმე სინაგოგა ფუნქციონირებს, არსებობს საერთაშორისო ებრაული ორგანიზაციის „სოხნუთის“ ფილიალი, საზოგადოება „აზერბაიჯანი-ისრაელი“. ებრაული თემებისა და აზერბაიჯანში ისრაელის საელჩოს დახმარებით, მრავალი კულტურული ღონისძიება ტარდება, გამოიცემა ებრაული ლიტერატურა.
2007 წლის 31 მაისს, ჰეიდარ ალიევის ფონდის პროექტის „ტოლერანტობის მისამართი — აზერბაიჯანის“ ფარგლებში, ფონდის პრეზიდენტის, მეჰრიბან ალიევას მონაწილეობით, ბაქოში მცხოვრები ებრაელი ბავშვებისთვის საგანმანათლებლო ცენტრის მშენებლობას საფუძველი ჩაეყარა. საგანმანათლებლო ცენტრის მშენებლობა დასრულდა 2010 წელს. 2010 წლის 4 ოქტომბერს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა, მისმა მეუღლემ მეჰრიბან ალიევამ და დსთ-ს ებრაული თემების ფედერაციისა და საერთაშორისო ფონდ „ორ-ავნერის“ პრეზიდენტმა ლევ ლევაევმა მონაწილეობა მიიღეს საგანმანათლებლო ცენტრის გახსნის ცერემონიალში. ცენტრი ასწავლის ებრაული კულტურის საფუძვლებს, რომელიც გათვლილია 450 მოსწავლეზე.
სინაგოგები ფუნქციონირებენ, როგორც აზერბაიჯანის დედაქალაქში, ასევე ქალაქებში ყუბა და ოღუზი. 2003 წლის 9 მარტს ბაქოში გახსნილი სინაგოგა ევროპაში ერთ-ერთი უდიდესია. 2003 წლის სექტემბერში ბაქოში პირველი ებრაული სკოლა გაიხსნა. 1987 წელს აზერბაიჯანში პირველი ოფიციალური ებრაული ენის კურსები გაიხსნა. ბაქოსა და ყუბაში ფუნქციონირებს 5 ებრაული სკოლა, რომელშიც 1,450 მოსწავლე სწავლობს.
ყირმიზი ქასაბა
მინი|265x265პქ|ძველი სინაგოგა ყირმიზი ქასაბაში ყირმიზი ქასაბას (კრასნაია სლაბოდას) დასახლება, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის ყუბის რაიონში, ებრაელთა კომპაქტური დასახლების ადგილი. სოფელში არსებობს სამი სინაგოგა და მიქვა, სადაც რიტუალურ ცერემონიალებს ასრულებენ. აქ ძირითადად დასახლებულინი არიან მთიელი ებრაელები.
სქოლიო
კატეგორია:ებრაელები კატეგორია:ებრაელები და იუდაიზმი ქვეყნის მიხედვით კატეგორია:ებრაული თემი აზერბაიჯანში
ნოდარ ჯანგირაშვილი
მინი|ნოდარ ჯანგირაშვილის საფლავი ნოდარ ჯანგირაშვილი (დ. 1948 — გ. 9 აპრილი, 1989, თბილისი) — 9 აპრილის ტრაგედიის გმირი.
ბიოგრაფია
ნოდარ ჯანგირაშვილი დაიბადა 1948 წელს. 1980 წელს დაამთავრა თბილისის ა. პუშკინის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტის ისტორიის ფაკულტეტი. შემდეგ სწავლა განაგრძო ფიზკულტურის ინსტიტუტში, რომლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა თბილისის სპორტსახკომში, სპორტსაზოგადოება „სპარტაკის“ რესპუბლიკურ საბჭოში, ნებაყოფლობითი ფიზკულტურულ-სპორტული საზოგადოების პროფკავშირების რესპუბლიკურ საბჭოში აგიტაცია-პროპაგანდის სამმართველოს უფროს ინსტრუქტორად. მისი ინიციატივით და უშუალო მონაწილეობით დაწესდა „დინამოს“ სტადიონზე „ერთგულების“ ლატარეა, გაიხსნა სპორტული ლიტერატურის ბიბლიოთეკა, სპორტული ლიტერატურის მაღაზია, აშენდა მეტროსადგურ ყოფილ „ელექტროდეპოსთან“ დიდუბეში გადასასვლელი ხიდი, გაიხსნა ინვალიდი სპორცმენებისათვის დახმარების ფონდი, რომლის პასუხისმგებელი მდივანიც თვითონ იყო.
1989 წლის 9 აპრილს ტრაგიკულად დაიღუპა თბილისში, რუსთაველის გამზირზე გამართული საპროტესტო დემონსტრაციის დარბევის დროს. დაკრძალულია თბილისში, პეტრე-პავლეს სასაფლაოზე.
2014 წლის 9 აპრილს, ტრაგიკული მოვლენებიდან 25 წლის თავზე საქართველოს პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა ოჯახის წევრებს წმინდა გიორგის სახელობის გამარჯვების ორდენი გადასცა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1989 კატეგორია:9 აპრილის ტრაგედიის დროს დაღუპულები ნოდარ
არჩილ ჩოხელი
არჩილ ჩოხელი (დ. 23 მაისი, 1971, სოფ. გალავანი, ახლანდ. მცხეთის მუნიციპალიტეტი, — გ. 1 სექტემბერი, 2012, სოფ. ლაფანყურის მიდამოები, თელავის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო, ძიუდო), საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სპეციალური ოპერაციების ცენტრის მაიორი.
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი 1997 წელს. იყო სამბოში მსოფლიოს თასის მფლობელი (1997) და მეორე პრიზიორი (1996), ევროპის ჩემპიონატის ორგზის გამარჯვებული (1998, შიაულიაი, ლიეტუვა, 68 კგ; 1998, შიაულიაი, ლიეტუვა, 68 კგ). ძიუდოში საქართველოს ჩემპიონი (1996, 71 კგ) და ვერცხლის მედლის მფლობელი (1997, 71 კგ). 2012 წელს დაინიშნა საქართველოს სამბისტთა ნაკრების მთავარ მწვრთნელად. ამავდროულად მსახურობდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სპეციალური ოპერაციების ცენტრში, ჰქონდა პოლიციის მაიორის წოდება. მონაწილეობდა ბრძოლებში საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის. დაიღუპა ლაფანყურის ანტიტერორისტული სპეცოპერაციის დროს 2012 წელს. დაჯილდოებულია ღირსების (1999) და ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის (სიკვდილის შემდეგ, 2012) ორდენებით.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 23 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:მცხეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი სამბისტები კატეგორია:ქართველი ძიუდოისტები კატეგორია:გარდაცვლილი 1 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 2012 კატეგორია:ქართველი პოლიციელები კატეგორია:საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები კატეგორია:ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის ორდენის კავალრები
გნეუს დომიციუს აჰენობარბუსი (კონსული ძვ. წ. 32)
გნეუს დომიციუს აჰენობარბუსი (Gnaeus Domitius Ahenobarbus; გ. ძვ. წ. 31) — ძველი რომის სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე ძვ. წ. I საუკუნეში. რომის კონსული ძვ. წ. 32 წელს.
ცხოვრება
აჰენობარბუსი მამასთან, ლუციუს დომიციუს აჰენობარბუსთან ერთად ძვ. წ. 49 წელს კორფინიუმთან შეიპყრეს. იგი ძვ. წ. 48 წელს გამართულ ფარსალოსის ბრძოლას ესწრებოდა, თუმცაღა ამის შემდეგ ომში რაიმე სახით მონაწილეობა აღარ მიუღია, თუმცა იტალიაში ძვ. წ. 46 წლამდე აღარ დაბრუნებულა, როდესაც იგი იულიუს კეისარმა შეიწყალა. სავარაუდოდ, მას კეისრის მკვლელობაში მონაწილეობა არ მიუღია, მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი ავტორის მტკიცებით იგი ერთ-ერთი შეთქმულთაგანი იყო. კეისრის სიკვდილის შემდეგ იგი ბრუტუსს მაკედონიაში გაჰყვა და ძვ. წ. 43 წელს ერთ-ერთ მკვლელად გამოცხადდა.
ძვ. წ. 42 წელს იგი ორმოცდაათხომალდიან ფლოტს მეთაურობდა იონიის ზღვაში და მეორე ტრიუმვირატის წინააღმდეგ მნიშვნელოვანი გამარჯვება მოიპოვა, როდესაც მთლიანად გაანადგურა გნეუს დომიციუს კალვინუსი ფილიპის პირველი ბრძოლის დღეს, როდესაც ამ უკანასკნელმა ბრუნდიზიუმისაკენ გაცურვა სცადა. ამ გამარჯვების წყალობით, იგი იმპერატორად გამოცხადდა. მისი ამ გამარჯვების გამოსახულება აღბეჭდილია მონეტაზე, რომელზეც გამოსახულია ხომალდზე აღმართული ნადავლი, მონეტის მეორე მხარეს კი გამოსახულია წვეროსანი თავი, რაც აჰენობარბუსების ოჯახის კარგი რეპუტაციის მქონე წარმომავლობაზე მიანიშნებს.
ფილიპის ბრძოლის შემდეგ, აჰენობარბუსი სექსტუს პომპეუსისაგან დამოუკიდებლად ხელმძღვანელობდა ომს და სამოცდაათი გემისაგან შემდგარი ფლოტითა და ორი ლეგიონით აწიოკებდა იონიის ზღვის სანაპიროებს.
ძვ. წ. 40 წელს გაიუს ასინიუს პოლიონის შუამავლობით, აჰენობარბუსი შეურიგდა მარკუს ანტონიუსს, რამაც ძლიერ გაანაწყენა ოქტავიანე. ძვ. წ. 39 წელს პომპეუსთან დამყარებული მშვიდობის შემდეგ, ანტონიუსმა აჰენობარბუსის უსაფრთხოების უზრუნველყოფა შეძლო და ძვ. წ. 32 წლისათვის მისთვის კონსულის თანამდებობის დაკავების პირობის მოპოვებაც მოახერხა. ძვ. წ. 36 წელს აჰენობარბუსი თან ახლდა ანტონიუსს ამ უკანასკნელის მარცხიან ლაშქრობაში პართიაში. ერთ-ერთი განსაკუთრებით გამანადგურებელი მარცხის შემდეგ, ანტონიუსი იმდენად იყო გულგატეხილი, რომ თავისი ჯარისკაცების გამხნევების მისია აჰენობარბუსს ანდო. ანტონიუსმა იგი ბითინიის მმართველად დანიშნა, რომლის გამგებლადაც ის ძვ. წ. 35 წლამდე (ან შესაძლოა, ამის შემდეგაც) მსახურობდა. ძვ. წ. 35 წელს იგი ეხმარებოდა გაიუს ფურნიუსს, აზიის მმართველს, სექსტუს პომპეუსის წინააღმდეგ.
ძვ. წ. 32 წელს, შეთანხმების თანახმად, აჰენობარბუსი კონსული გახდა. ამ წელს ანტონიუსსა და ოქტავიანეს შორის ღია განხეთქილება მოხდა. გაიუს სოზიუსთან ერთად, იგი რომიდან ანტონიუსთან, ეფესოში გაიქცა, სადაც ეს უკანასკნელი კლეოპატრასთან ერთად იპოვა და ამაოდ შეეცადა დედოფალი არმიისათვის ჩამოეშორებინა. ანტონიუსის ხელმძღვანელობით უკმაყოფილო მრავალმა ჯარისკაცმა მეთაურობა მას შესთავაზა, თუმცაღა აჰენობარბუსმა საერთოდ დატოვა ანტონიუსის მხარე და ძვ. წ. 31 წელს, აქციუმის ბრძოლამდე მცირე ხნით ადრე, ოქტავიანეს ჩაბარდა. მიუხედავად იმისა, რომ ციებ-ცხელებით იტანჯებოდა, იგი ოქტავიანესთან პატარა გემით მივიდა. მიუხედავად იმისა, რომ ანტონიუსი ძლიერ იყო განაწყენებული, მან მაინც გაუგზავნა მას ყველა მეგობარი და თანმხლები. იგი ბრძოლას არ დასწრებია, რადგან ოქტავიანესთან შეერთებიდან რამდენიმე დღის შემდეგ გარდაიცვალა. პლუტარქე ვარაუდობს, რომ მისი გარდაცვალება გამოწვეული იყო „მისი ღალატისა და გამცემლობის გამოაშკარავების სირცხვილით“. სვეტონიუსი ამბობს, რომ იგი თავისი ოჯახის საუკეთესო წარმომადგენელი იყო.
ოჯახი
აჰენობარბუსის მამას, ლუციუს დომიციუს აჰენობარბუსს, ძვ. წ. 54 წელს კონსულის თანამდებობა ეკავა. დედამისი იყო პორცია კატონისი, კატონ უმცროსის და და ორი სერვილიას (სერვილია უფროსი — კეისრის საყვარელი და სერვილია უმცროსი — ლუკულუსის მეორე ცოლი) ნახევარდა.
აჰენობარბუსი დაქორწინებული იყო ემილია ლეპიდაზე. მათი ერთადერთი შვილი, ლუციუს დომიციუს აჰენობარბუსი დაქორწინებული იყო მარკუს ანტონიუსისა და ოქტავია უმცროსის ქალიშვილზე, ანტონია უფროსზე. წყვილს შეეძინა ვაჟი — უმცროსი გნეუს დომიციუს აჰენობარბუსი — იმპერატორ ნერონის მამა.
სქოლიო
კატეგორია:რომის რესპუბლიკის კონსულები კატეგორია:ძვ. წ. I საუკუნის რომაელები კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 31
სუროვკა (ბაშკირეთი)
სუროვკა (Суровка; Суровка) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, უფის რაიონში. მიეკუთვნება მიხაილოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ უფიდან განლაგებულია 15 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ უფიდან 15 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 421 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:უფის რაიონის სოფლები
პიედრამილიერა
პიედრამილიერა (Piedramillera) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ესტელია-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 11,25 კმ². მოსახლეობა — 37 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ნავარის ქალაქები
ჯეინ ჩაილდი
ჯეინ ჩაილდი (ნამდვილი სახელი ჯეინ რიჩმენი, დ. 15 თებერვალი, 1967, ტორონტო) — კანადელი პოპ-მომღერალი, პროდიუსერი და მუსიკოსი. ყველაზე მეტად ცნობილია ჩარტებში წარმატებული სინგლით „Don't Wanna Fall in Love“, რომელიც Billboard 200-ის მეორე პოზიციამდე ავიდა (1990).
კარიერის წლებში იყენებდა მრავალ სინთეზატორს, რომელთა შორის აღსანიშნავია Fairlight CMI III.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 15 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1967 კატეგორია:კანადელი პოპ-მომღერლები კატეგორია:კანადელი მუსიკალური პროდიუსერები
აბულხაირი (უზბეკეთის ხანი)
აბულხაირი (დ. 1412 — გ. 1468) — უზბეკთა ხანი (1428 წლიდან) ჯუჩის საგვარეულოდან. გააერთიანა უზბეკეთი, ყივჩაყი და სხვა მომთაბარე ტომები. შექმნა ციმბირიდან სირდარიამდე გადაჭიმული ძლიერი სახელმწიფო. 1430-1431 წლებში დაიპყრო და დაარბია ხვარაზმი. 1447 წელს აიღო სიღნაქი, უზგენდი და სხვა ქალაქები, გამაგრდა სირდარიაზე. ერეოდა თემურიდების ომებში. დაახლოებით 1463-1464 დამარცხდა ყალმუხებთან ომში. აბულხაირის სიკვდილის შემდეგ მისი სახელმწიფო დაიშალა, მაგრამ მოგვიანებით კვლავ აღადგინა მუჰამედ შაიბანიმ.
GeForce 200 სერიის ვიდეოდაფები
მინი|GTX 260 GeForce 200 სერია — Nvidia-ს მიერ, ტესლას მიკროარქიტექტურული ტექნოლოგიით წარმოებული ვიდეოდაფა.
არქიტექტურა
GeForce GTX 280 და GTX 260 დაფუძნებულია ერთი და იმავე პროცესორის ბირთვზე. წარმოების პროცესში, ვიდეოდაფის ბირთვების არამდგრადი მუშაობის გამო, გადაწყდა GTX-ის ჩიპების დაყოფა. ტესტის შემდეგ ის ნაწილი რომელიც GTX 280-ის მონაცემებს არ შეესამბამებოდა, გაყიდვაში კოდური სახელი GTX 260-ით ჩაეშვა.
2008 წლის დასასრულს, ენვიდიამ ხელახლა გამოუშვა GTX 260 რომელსაც 216 ნაკადის პროცესორი აქვს, როდესაც მის წინამორბედს სულ რაღაც 192 ნაკადის პროცესორი გააჩნია.
GeForce 200 სერიის ვიდეოდაფის პროცესორებს (კერძოდ GT200a/b), გარდა GTS 250-სა და GTS 240-ის, რადგან მათ ძველი G92b ვიდეოდაფის პროცესორი აქვთ, გააჩნიათ ორმაგი სიზუსტის მხარდაჭრა GPGPU აპლიკაციებისთვის. GT200-ის ვიდეოდაფის პროცესორს კი გაუმჯობესებული გეომეტრიული შეიდინგი აქვს.
2018 წლის აგვისტოს მონაცემებით GT 200- გაყიდვების რეიტინგით მეექვსე ვიდეოდაფაა, 576 მმ²-ის ზედაპირზე 1.4 მილიარდი ტრანზისტორი აქვს და აგებულია 65 ნმ-ის არქიტექტურით.
ენვიდიამ 2009 წლის 12 ოქტომბერს განაცხადა და გამოუშვა GeForce 210-ისა და GeForce GT 220-ის საცალო ვერსიები. 2009 წლის 17 ნოემბერს კი ოჯახს GeForce GT 240 შეემატა. ახალ 40 ნმ-იან ვიდეოდაფის პროცესორებს დაემატა HD VP4 ვიდეო დეკოდერი, ძველ GeForce 8 და 9 ვიდეოდაფის პროცესორებს კი PureVideo HD VP2 ან VP3 ჰქონდათ, ამავდროულად გამოთვლის შესაძლებლობების 1.1 ვერსის მაგივრად 1.2 ვერსი აქვთ, რაც მათ GeForce 8 და 9 ვიდეოდაფის პროცესორებისგან განასხვავებს.
მახასიათებლები
გამოთვლის შესაძლებლობები: 1.1 (G92 [GTS250] GPU)
გამოთვლის შესაძლებლობები: 1.2 (GT215, GT216, GT218 GPUs)
გამოთვლის შესაძლებლობები: 1.3 აქვს ორმაგი სიზუსტის მხარდაჭრა GPGPU აპლიკაციებისთვის. (გააჩნია მხოლოდ GT200a/b ვიდეო დაფის პროცესორს)
GeForce 200M (2xxM) სერია
The GeForce 200M Series is a graphics processor architecture for notebooks.
სქოლიო
კატეგორია:ენვიდიას ვიდეოდაფები
ნიკოლაე ვეკეროუ
ნიკოლაე ვეკეროუ (Nicolae Văcăroiu, 5 დეკემბერი 1943, ბელგოროდ-დნესტროვსკი, უკრაინა) — რუმინელი პოლიტიკოსი, ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი 1992–1996 წლებში. 1996–1997 წლებში რუმინეთის კომერციული ბანკის ვიცე-პრეზიდენტია. 1996–2008 წლებში სენატორია არჯეშის ჟუდეციდან. 2000–2008 წლებში სენატის თავმჯდომარე, ხოლო 2007 წლის აპრილ-მაისში რუმინეთის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:რუმინეთის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1939
ვახო მეგრელიშვილი
ვახტანგი (ვახო) მეგრელიშვილი (დ. 28 თებერვალი, 1972, თელავი ) — ქართველი ექიმი და პოლიტიკოსი. არის პოლიტიკური პარტია „გირჩის“ წევრი. საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი 2020 წლიდან.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1972 წლის 28 თებერვალს. 1996 წელს მიიღო უმაღლესი სამედიცინო განათლება, 1996-1998 წლებში სწავლობდა ზოგად ქირურგიას კლინიკურ ორდინატურაში. 1998 წელს მცირე ხნით მუშაობდა ექიმად. 1999 წელს მუშაობდა პარლამენტის ჯანდაცვის კომიტეტში. 2000 წელს დააფუძნა არასამთავრობო ორგანიზაცია - „პაციენტების უფლებების დაცვის კავშირი“ და სამი წლის მანძილზე იყო პროექტების ავტორი და დირექტორი. 2000-2001 წლებში მუშაობდა იუსტიციის სამინისტროში სამედიცინო დეპარტამენტის მრჩევლის პოზიციაზე. 2003 წელს დაინიშნა „სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის“ გენერალური დირექტორის მოადგილედ. 2004-2007 წლებში შრომის, ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილე. 2007-2014 წლებში მუშაობდა მსოფლიო ბანკის, USAID-ის, ევროკავშირის და სხვა დონორების პროექტებში კონსულტანტად საქართველოში. 2008-2010 წლებში იყო თავისუფალი უნივერსიტეტის კვლევითი ცენტრის დირექტორი. 2011 წელს იყო აგრარული უნივერსიტეტის პრორექტორი. სხვადასხვა დროს უნივერსიტეტებში ასწავლიდა კრიტიკულ აზროვნებას და პოლიტიკურ იდეოლოგიებს. 2012 წელს იყო კომპანია „ბერტას“ გენერალური დირექტორის მოადგილე. 2013-2015 წლებში დააარსა ნიუტონის თავისუფალი სკოლა, სადაც სამი წელი იყო დირექტორი, ეკონომიკისა და ქიმიის მასწავლებელი.
2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებში იყრიდა კენჭს მაჟორიტარად, №12 მაჟორიტარულ ოლქში (რუსთავი და გარდაბნის მუნიციპალიტეტის სოფლების ნაწილის მაჟორიტარად), მიიღო 2468 ხმა (3,3%). 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „გირჩი“. ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:დაბადებული 28 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1972 კატეგორია:თელავში დაბადებულები ვახო
ტერელაძე
საკუთარი სახელი ტერელაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
მწერალთა სახლი
მწერალთა სახლი — ხუროთმოძღვრების ძეგლი თბილისში, საქართველოს მწერალთა კავშირის სახლი 1918 წლიდან.
შენობის ისტორია
შენობა 1905 წელს დავით სარაჯიშვილმა ააშენა. სარაჯიშვილმა მის ასაშენებლად ბერლინელი არქიტექტორი კარლ ცაარი მოიწვია. მშენებლობა სოლოლაკში, მაშინდელ სერგიევის ქუჩაზე, სარაჯიშვილი მამისეული სახლის ადგილზე 1903-1905 წლებში მიმდინარეობდა. ცაარის პროექტის მიხედვით, სამშენებლო სამუშაოებს ალექსანდრე ოზეროვი და კორნელი ტატიშევი ასრულებდნენ. მისი დასრულება დაამთხვიეს 1905 წლის მაისში დავითისა და ეკატერინე ფორაქიშვილის ვერცხლის ქორწილს. ცაარმა მოდერნისა და ბაროკოს სტილი ერთ სახლში გააერთიანა. ინტერიერის ხით მოაწყო თბილისელმა ოსტატმა ილია მამაცაშვილმა. ეზოში გამავალი ტერასისთვის ილეროიო ბოხის ფილებია გამოყენებული. სასახლეში იმართებოდა წვეულებები, არისტოკრატთა და ხელოვანთა შეკრებები და საუბრები, გამოფენები და კონცერტები.
1911 წელს, სარაჯიშვილის გარდაცვალების შემდეგ გაზეთ „ივერიაში“ გამოქვეყნდა ცნობა:
1912 წელს ის აკაკი ხოშტარიამ შეისყიდა. ხოშტარიამ შენობა შეიძინა, რათა დავით სარაჯიშვილის ცოლის ძმას აუქციონზე არ გაეყიდა და არ დარღვეულიყო მეცენატის ანდერძი. 1918-21 წლებში შენობა აკაკი ხოშტარიას საცხოვრებელი იყო. 1921 წელს ხოშტარიამ, საქართველოს გასაბჭოების გამო, ქვეყანა დატოვა, შენობა კი საქართველოს რევოლუციურმა კომიტეტმა მწერლებსა და ხელოვანებს გადასცა.
1930-იან წლებში შენობაში „ხალხის მტრების“ გამოვლენის მიზნით კრებები იმართებოდა. მწერლები სხდომებზე ერთმანეთს ასამართლებდნენ — კრების ოქმები კი იმ პერიოდის ჟურნალ „ლიტერატურული საქართველოს“ ყოველ ნომერში იბეჭდებოდა. მწერალთა კავშირის რიგებიდან ჯერ გარიცხეს, შემდეგ კი დაიჭირეს ტიციან ტაბიძე, მიხეილ ჯავახიშვილი და სხვა. ერთ-ერთი ასეთი კრების დროს 1937 წლის 22 ივლისს ამ შენობაში თავი მოიკლა პაოლო იაშვილმა.
არქიტექტურა
მაღალი მანსარდით დახურული ორსართულიანი ნაგებობა ხელოვნური ქვით არის მოპირკეთებული და სტილისტურად მოდერნისა და ბაროკოს ელემენტებს ითავსებს. ეზო-ბაღისკენ სახლი თბილისისთვის ტრადიციული ღია ხის აივნებით არის მიმართული. აივნების დეკორი განსაკუთრებული მხატვრულობით გამოირჩევა ისევე, როგორც სახლის ინტერიერის ხის კაზმულობა.
სასახლე შემორჩენილია მოხატული ჭერით, ჭაღებით, რამდენიმე დიდი ბუხრით, ავეჯით, ძველი ფოტოალბომებით და უნიკალური ბაღით.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თბილისის არქიტექტურული ძეგლები კატეგორია:თბილისის შენობა-ნაგებობები კატეგორია:საქართველოს სასახლეები
კურკუბეტა-მარე
კურკუბეტა-მარე (Curcubăta Mare) — მთა რუმინეთში, დასავლეთ რუმინეთის მთებში. ბიჰორის მთის მასივის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე ზღვის დონიდან 1849 მ აღწევს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის მთები
ლეზგიური ვიკიპედია
ლეზგიური ვიკიპედია (Лезги Википедия) — ვიკიპედიის განყოფილება ლეზგიურ ენაზე. თავისუფალი ენციკლოპედია. გაეშვა 2012 წლის 27 მარტს. 2016 წლის 16 ივნისის მდგომარეობით მოიცავს 2744 სტატიას. გაშვების მომენტში მასში დაახლოებით 490 სტატია იყო. აქტიურ მომხმარებელთა რიცხვი 20-მდეა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვიკიპედიები ენების მიხედვით
დრავიდული ენები
დრავიდული ენები — ენათა ოჯახი, რომელიც ძირითადად გავრცელებულია ინდოეთის სამხრეთ ნაწილში. სულ მოიცავს 30-ზე მეტ ენას და იყოფა სამ, სამხრეთულ, ცენტრალურ და ჩრდილოურ ჯგუფებად. დღესდღეობით, დრავიდულ ენებზე მოსაუბრეთა რიცხვი 220 მილიონს აღწევს. დრავიდულ ენებზე საუბრობენ დრავიდები.
ენები
გამოარჩევენ 4 ძირითად დრავიდულ ენას. ესენია: აღნიშნული ენები ინდოეთში ტამილნადუს, კერალას, მაისური და ანდჰრა-პრადეშის შტატების ოფიციალური ენებია. ოთხივე მათგანს გააჩნია გარკვეული ლიტერატურული ტრადიციები, თუმცა მათგან მხოლოდ ტელუგუს ენას აქვს დამწერლობა, რომელიც შეიქმნა მე-19 საუკუნეში.
გრამატიკა
ფონოლოგიაში გაირჩევა ხმოვანთა სიგრძე-სიმოკლე, უხვადაა რეტროფლექსიური თანხმოვნები, არ აღინიშნება ფონემატური მახვილი, სიტყვას თავსა და ბოლოში მოუდის ხმოვნები, იშვიათ შემთხვევაში ზოგიერთი თანხმოვანიც. მორფოლოგიაში სჭარბობს სუფიქსური აგლუტინაცია. მკვიდრი დრავიდული სიტყვების ძირი ერთმარცვლიანია. სახელებში განარჩევენ 2 რიცხვსა და ბრუნვებს. სქესის კატეგორია ლექსიკურ-გრამატიკული ხასიათისაა, განირჩევა თითქმის ყველა დრავიდულ ენაში. ნაცვალსახელი მრავლობითი რიცხვის პირველ პირში განასხვავებს ინკლუზივისა და ექსკლუზივის ფორმებს. ზედსართავი სახელი ფორმაუცვლელია. ზმნას აქვს ცალკე ფორმები პოზიტივისა და ნეგატივისათვის, ასევე ნატვრითი, პირობითი და პოტენციალისის კილოთა მწკრივები. ზმნის გვარი არ განირჩევა. ნაზმნარ სახელთა და მიმღეობათა მდიდარ ფორმებს, სქესის, რიცხვისა და ბრუნვის გარდა აქვთ პირის კატეგორია.
ნათესაობა სხვა ენებთან
დრავიდულ ენებში სინტაქსი ტოპოლოგიურად თურქული და მონღოლური ენების მსგავსია. ამავდროულად ზოგიერთი მეცნიერი (რ. კოლდუელი, ჰ. ფენრიხი) შესაძლებლად თვლის დრავიდული ენების იბერიულ-კავკასიურ ენათა ოჯახთან უძველეს ნათესაობას.
აბუ მიჰჯანი
აბდ ალ-ლაჰ იბნ ჰაბიბ აბუ მიჰჯანი — VII საუკუნის დასაწყისის არაბი პოეტი საკიფის ტომისა. მონაწილეობდა არაბთაგან ერაყის დაპყრობაში. სახელი გაითქვა სალაღობო სიმღერებით. ლექსებში კიცხავდა ყურანს ღვინის აკრძალვისათვის, რის გამოც ხალიფა უმარ I-მა 637 წელს გადაასახლა. გარდაიცვალა გადასახლებაში.
ლიტერატურა
კატეგორია:არაბი პოეტები
ფრანგული ბულდოგი
ფრანგული ბულდოგი (bouledogue français) — ძაღლის ჯიში.
ისტორია
ითვლება, რომ ფრანგული ბულდოგი ინგლისური ბულდოგისგანაა გამოყვანილი და მცირე ჯიშის მოჩხუბართა ჯგუფს წარმოადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძაღლის ჯიშები კატეგორია:ფრანგული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები კატეგორია:კომპანიონი ძაღლები
ალექსანდრე ტერელაძე
ალექსანდრე ტერელაძე (დ. 18 აპრილი, 1922 — გ. 1 მარტი, 1976) — ქართველი გეოგრაფი და პედაგოგი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა კანდიდატი (1962), დოცენტი (1965).
ბიოგრაფია
ალექსანდრე ტერელაძემ 1943 წელს ჩააბარა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის პედაგოგიურ ინსტიტუტში, საიდანაც 1945 წელს გადმოვიდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტზე და 1948 წელს გეოგრაფიის სპეციალობით დაამთავრა. 1948–52 წლებში სწავლობდა ასპირანტურაში პროფესორ ბორის დობრინინის ხელმძღვანელობით. პედაგოგიური მოღვაწეობა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკური გეოგრაფიის კათედრაზე დაიწყო.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი გეოგრაფები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:გეოგრაფიის მეცნიერებათა კანდიდატები
მარიხუანა
მინი|მცენარე [[კანაფი|239x239პქ]] კანაფი, კანაბისი, რომელსაც სხვა სახელებთან ერთად მარიხუანასაც ან პლანს უწოდებენ — ფსიქოაქტიური ნივთიერება, რომელიც მიიღება მცენარე კანაფიდან და გამოიყენება სამედიცინო და რეკრეაციული მიზნებით. კანაფის მთავარი ფსიქოაქტიური ნაწილია ტეტრაჰიდროკანაბინოლი (ტჰკ), მცენარეში ჩვენთვის ცნობილი 483 კომპონენტიდან ერთ-ერთი, მათ შორისაა მინიმუმ 65 სხვა კანაბინოიდი — ის ელემენტები, რაც ეიფორიას/ნარკოტიკულ თრობას იწვევს.. კანაფის მიღება შესაძლებელია მოწევით, აორთქლებით, საკვებში ან ექსტრაქტის (გამონაწურის) სახით.
მარიხუანა ხშირად მიიღება მისი მენტალური და ფიზიკური ეფექტების გამო, მაგალითად, როგორიცაა „ამაღლებულობისა“ და „გაბრუებულობის“ შეგრძნება. ეფექტებს შორისაა ასევე პერცეფციის (აღქმის) ზოგადი ცვლილება, ეიფორია (სიამოვნება და ბედნიერება), მადის
მოჭარბება. როგორც წესი, ეს ეფექტები იწყება მოწევიდან რამდენიმე წუთის შემდეგ ან მოხარშვისა და შეჭმიდან დაახლოებით 30-დან 60 წუთის შემდეგ. ისინი, ჩვეულებრივ, ორიდან ექვს საათამდე გრძელდება. მოკლევადიან გვერდით ეფექტებს შორისაა მოკლევადიანი მეხსიერების გაუარესება, პირის ღრუს სიმშრალე, შენელებული მოტორული უნარ-ჩვევები, წითელი თვალები და პარანოიის ან მღელვარების შეგრძნება.
სამედიცინო
მარცხნივ|მინი|331x331პქ ზოგადად, მცენარე კანაფის სამედიცინო მიზნების გამოყენებას სხვადასხვა კულტურაში ხანგრძლივი ისტორია აქვს; აშშ-ის ეროვნული სამედიცინო ბიბლიოთეკის ერთ-ერთი პროექტის მიხედვით, მისი სავარაუდო გამოყენების შესახებ ინფორმაცია 5 000 წლის წინანდელ მასალებშიც არსებობს. სამედიცინო-სამეცნიერო ჟურნალ "Nature-ის" თანახმად, ბოლო ათწლეულის განმავლობაში მნიშვნელოვნად გაიზარდა კანაფის ლეგალიზაცია. 2015 წლისათვის აშშ-ის 23 შტატი, ვაშინგტონთან ერთად, სამედიცინო მარიხუანის გაყიდვის უფლებას იძლევა; იმავე წელს სამედიცინო კანაფის ინდუსტრიამ ქვეყანაში მილიარდ დოლარს გადააჭარბა.
კანაფის მოხმარების ზრდის ფონზე მეცნიერები ცდილობენ, სიღრმისეულად გამოიკვლიონ მისი სამედიცინო მოხმარების სიკეთეები და რისკები; როგორც აშშ-ის ზედოზირების ეროვნული ინსტიტუტი განმარტავს, სამედიცინო კანაფს დაავადებათა სიმპტომების სამკურნალოდ იყენებენ ხოლმე;  ზოგიერთი კვლევა ასკვნის, რომ კანაფს შეუძლია გულისრევისა და ღებინების შემცირება ქიმიოთერაპიისას, აივ/შიდსით დაავადებული ადამიანებისთვის მადის გაუმჯობესება-სტიმულირება, ქრონიკული ტკივილებისა, კუნთოვანი სპაზმების შემსუბუქება და ა.შ
სარეკრეაციო
მინი|304x304პქ|მარიხუანას მოწევა კანაფს, მოხმარებისას თან ახლავს ფსიქოაქტიური და ფიზიოლოგიური ეფექტები. კანაფის მოხმარებისას დაუყოვნებლივ ეფექტებს განეკუთვნება მოდუნება და ეიფორია, ცნობიერი აღქმის ზოგადი შეცვლა, მგრძნობელობის გაზრდა, ლიბიდოს გაზრდა, დროის და სივრცის აღქმის დამახინჯება. უფრო დიდი დოზის მიღების შემთხვევაში, შეიძლება სხეულის გამოსახულების შეცვლას, აუდიტორულ ან/და ვიზუალურ ილუზიებს, ფსევდოჰალუცინაციებს და ატაქსიას პოლინისეპტიკური რეფლექსების შერჩევითი დაქვეითებისგან. ზოგიერთ შემთხვევაში მარიხუანამ შეიძლება გამოიწვიოს დისოციაციური მდგომარეობა, როგორიცაა დეპერსონალიზაცია  და დერეალიზაცია.
სხვა არასასურველი გვერდითი მოვლენებია მოკლევადიანი მეხსიერების შემცირებას, პირის სიმშრალეს, მოტორული უნარის დაქვეითებას და თვალების გაწითლებას. აღქმისა და განწყობის სუბიექტური ცვლილების გარდა, ყველაზე გავრცელებულ მოკლევადიან ფიზიკურ და ნევროლოგიურ ეფექტებში შედის გულისცემის გახშირება, მადის მომატება, არტერიული წნევის დაწევა, მოკლევადიანი და სამუშაო მეხსიერების დაქვეითება,  ფსიქომოტორული კოორდინაცია და კონცენტრაცია. ზოგიერთ მომხმარებელს შეიძლება ჰქონდეს მწვავე ფსიქოზის ეპიზოდი, რომელიც ჩვეულებრივ ექვს საათში ჩერდება, მაგრამ იშვიათ შემთხვევებში, ხანგლძივ მომხმარებლებს შეიძლება სიმპტომები შეუნარჩუნდეთ მრავალი დღის განმავლობაში.
სალინას-დე-ორო
სალინას-დე-ორო (Salinas de Oro; Jatzi) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ესტელია-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 14,28 კმ². მოსახლეობა — 109 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ნავარის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ნავარის ქალაქები
მარიხუანა
სულიერი
ინდუისტებმა კანაფი გამოიყენეს რელიგიურ ცერემონიალებში ჯერ კიდევ ძვ.წ 1000 წელს. მცენარე მოხმარდა ქალღმერთ შივაზე დაკვირვების რიტუალში. ასევე, ჰოლის ფესტივალის დროს. მცენარეს მოიხმარენ რელიგიურ სასმელში, რომელსაც ეწოდება ბჰანგი ან ბანგი. ინდოეთის კანაფის წამლის კომისიის ანგარიშის თანახმად: ”უამრავი მტკიცებულება არსებობს, რომელიც აჩვენებს არა მხოლოდ იმას, რომ განჯა [კანაფი] შესთავაზეს ღმერთს და მოახმარეს თაყვანისმცემელთა ამ კლასებმა, არამედ ეს წესები იმდენად მჭიდრო კავშირშია მათ თაყვანისცემასთან, შეიძლება ჩაითვალოს, რომ გარკვეულწილად მისი განუყოფელი ნაწილია. ” ინდოეთის ნახევარკუნძულზე კანაფის წმინდა სტატუსის შესახებ ცნობილი ყველაზე ადრეული ცნობები მოვიდა ათარვავედადან, სავარაუდოდ, იგი შედგენილია ძვ.წ 1400 წელს
ბერძნულ მითოლოგიაში რამდენიმე მითითება არსებობს ძლიერი წამლის შესახებ, რომელიც აღმოფხვრიდა ტანჯვას და მწუხარებას. ჰეროდოტე წერდა სკვითების ადრეული საზეიმო პრაქტიკის შესახებ, რომლებიც სავარაუდოდ ძვ.წ. V-II საუკუნეებში მოხდა. თანამედროვე კულტურაში კანაფის სულიერი გამოყენება გავრცელდა რასტაფარიდან, რომელიც კანაფს იყენებს როგორც მედიტაციის დახმარებას. კიდევ უფრო ბოლო პერიოდში გაჩნდა სრულიად ახალი რელიგიური ფილოსოფია: კანტეიზმი. კანთეიზმი არის სიტყვა, რომელიც ნიშნავს კანაფის მცენარის, როგორც რელიგიური გამოცდილების, ყოველგვარ დამოკიდებულებას. მიუხედავად იმისა, რომ ტექნიკურად თვითონ არ არის რელიგია, ეს არის ფილოსოფია, რომელიც შეისწავლის ადამიანის კანაფის მცენარესთან ურთიერთობის თანდაყოლილ რელიგიურ ხასიათს. მინი|პიპე
ვასილკივის რაიონი
ვასილკივის რაიონი (Васильківський район) — რაიონი უკრაინაში, კიევის ოლქში. მისი ფართობია 1 184 კმ². 2006 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 70 467 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 60 კაცს კმ²-ზე. ვასილკივის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ვასილკივი.
მარიხუანა
გამოყენების გზები
მარცხნივ|მინი|248x248პქ|ჯოინთი მარიხუანას/პლანის მოხმარება ხდება სხვადასხვა გზით:
ანტიკური
მინი|422x422პქ|ინდოელები ჭამენ ბანგს მარიხუანა სათავეს იღებს ცენტრალური აზიისა და ინდოეთის ქვეკონტინენტიდან. მისი გამოყენება ქსოვილებისა და ბაწრების წარმოებისთვის კი ნეოლითის ხანით თარიღდება ჩინეთსა და იაპონიაში. გაუგებარია, როდის გახდა კანაფის ფსიქოაქტიური თვისებები ცნობილი, ზოგიერთი გამოკვლევის თანახმად, მარიხუანას შეიცავდა ძველ ინდოეთში დამზადებული წამლები.
ვასილკივის რაიონი
სქოლიო
კატეგორია:კიევის ოლქის რაიონები
მარიხუანა
ანტიკური
ჰეროდოტეს გადმოცემით, სკვითები კანაფით განწმენდის რიტუალებს ატარებდნენ: ისინი კარავში ცეცხლს ანთებდნენ, მის ირგვლივ იკრიბებოდნენ, კოცონში ქვებს აწყობდნენ, მასზე კანაფის თესლს ყრიდნენ და "სიხარულის გამომწვევ" ორთქლს ისუნთქავდნენ (ძვ.წ. V-IV ს.), კანაბისით  თრობის შესახებ წერდნენ ასევე დემოკრიტე და გალენი. კანაფი ცნობილი იყო ანტიკურ მსოფლიოშიც. ქირურგი დოსკორიდე, რომელიც კანაბისს ანესთეზიისათვის იყენებდა. ტკივილის გასაყუჩებლად  საჭირო იყო ჰაშიშის ძალიან დიდი დოზა, რომელიც მზადდებოდა კანაფის ფისისგან და იწვევდა ჰალუცინოგენურ თვისებებს.
კანაფის თესლი და მისგან დამზადებული შინაური წამლები აღმოჩენილი იქნა არქეოლოგიური გათხრების შედეგად როგორც აზიის, ასევე ევრაზიის კონტინენტზე. იგი აღმოჩენილია ძველი ეგვიპტის სამარხებშიც და თარიღდება ძვ.წ 3000 წლით, თუმცა კანაფის სამშობლო ცენტრალური აზიაა. ვარაუდობენ, რომ სწორედ აქედან მოხდა მისი გავრცელება აღმოსავლეთით, ინდოეთსა და ჩინეთში. მარცხნივ|მინი|მარცხნივ არაბული სიტყვები ჩანს (qinnab bustani) قنب بستاني ან "ბაღის კანაფი" 3 ათასი წლის წინ, ის მედიკამენტების სიაში შედიოდა, როგორც ტკივილგამაყუჩებელი, ხველის და ფაღარათის საუკეთესო საშუალება. ხოლო, ძვ. წ. XV საუკუნით დათარიღებული დოკუმენტის მიხედვით, ცნობილია, რომ ჩინელი ექიმები კანაფს რევმატიული ტკივილების და პოდაგრის სამკურნალოდ იყენებდნენ. კანაბისი ცნობილი იყო ძველი ასურელებისთვის, რომლებმაც აღმოაჩინეს მისი ფსიქოაქტიური თვისებები ირანელთა მეშვეობით. გამოიყენეს იგი ზოგიერთ რელიგიურ ცერემონიაში და მას უწოდეს "ქუნუბუ" (ნიშნავს “კვამლის წარმოქმნის გზას”). ირანელებმა ასევე გააცნეს კანაფი კანადელებს, თრაკიელებსა და დაციელებს, რომელთა შამანები მისი მოწევის საშუალებით აღწევდნენ ტრანსს. ეს მცენარე ჩინეთში გამოიყენებოდა ძვ.წ 2800 წლამდე, ინდოეთში ძვ. წ. 1000 წლამდე, სადაც მას თერაპიული/სამედიცინო დანიშნულება ჰქონდა, ასევე იყენებდნენ საკვებსა და სასმელში, ბანგის ჩათვლით.
ინდოეთიდან კანაფი გავრცელდა სამხრეთ აფრიკაში და ესპანეთში, საიდანაც ზღვაოსნების მეშვეობით მოხვდა ამერიკაში. აღმოსავლური კულტურა, ფლობს შედარებით არქაულ ხელნაწერებს კანაფის შესახებ. ძველ ჩინეთში ჰაშიში გამოიყენებოდა, როგორც ტკივილგამაყუჩებელი საშუალება. იგი შეტანილია ჩინეთის იმპერატორის შენ-ნუნის (ძვ.წ 2737 წ.) წამლების კრებულში, როგორც ხველებისა და ფაღარათის სამკურნალო საშუალება. მინი|ებერული პაპირუსი (ძვ. წ. XV ს.), ძველი ეგვიპტე. წერია კანაფზე, რომელიც გამოიყენება ანთების სამედიცინო შემთხვევებზე. მარიხუანას აქვს მრავალწლიანი ისტორია რიტუალურ გამოყენებაში. და იგი გვხვდება ფარმაკოლოგიურ კულტებში მთელ მსოფლიოს გარშემო. კანაფის მოწევის ყველაზე ადრეული მტკიცებულებები იქნა ნაპოვნი ჯირზანკალის სასაფლაოს 2,500 წლის სამარხში, დასავლეთ ჩინეთში მდებარე პამირის მთებში, სადაც კანაფის დამწვარი ნარჩენები იყო ნაპოვნი, სპეციალურ ქვის სანთურებში, რომლებიც შესაძლოა გამოიყენეს დაკრძალვის რიტუალების დროს.
ინდოეთში  კანაფმა აღიარება მოიპოვა როგორც საკრალურმა ბალახმა. ჰაშიში მოხსენიებულია ძველ ინდურ ეპოსში.
ლეგენდები კანაფზე და მის მოხმარებაზე არსებობს ბევრ რელიგიაში: სინტოიზმში (უძველესი იაპონური რელიგია), კანაფი გამოიყენებოდა დასაქორწინებელი წყვილების შესაერთებლად, ბოროტი სულების განსადევნად და ქორწინებაში მხიარულებისა და ბედნიერების დასამკვიდრებლად. ინდუიზმში კი, კანაფი წმინდა მცენარე იყო, რომელიც შივას ბრძანებით ჰიმალაიდან ჩამოიტანეს ადამიანის ”ტკბობისა და განათლებისათვის”, ბუდიზმში კანაფი ფართოდ გამოიყენებოდა საკვებში, ასევე  რიტუალური მიზნებისთვის, ზარატუსტრას მიმდევრები კანაფის რელიგიური და სამედიცინო მიზნებით გამოყენებაზე პრაქტიკებს ატარებდნენ, ესენები (ძველი ეგვიპტე ძვ.წ. I ს.), ისლამის მიმდევარი სუფიები, კოპტები (პირველი ეგვიპტელი ქრისტიანები) და ბევრი სხვა რელიგიური მიმდინარეობები, კარგად ფლობდნენ ინფორმაციას ამ მცენარის თვისებების შესახებ.
მე-20 საუკუნემდე
დრომოჭმული ტაბუს განმტკიცებას ეკლესია შედარებით გვიან შეუდგა. კანაფი არასოდეს არ გამქრალა სასულიერო პირების მხედველობის არედან. იმ დროისთვის, ფართოდ გავრცელებული სამკურნალო დანიშნულების გარდა, კანაფი გამოიყენებოდა ქაღალდის წარმოებაში, მისი ზეთი კი ლამფებისთვის, სანათებისთვის, კანდელისთვის. კანონმდებლობით გათვალისწინებული დევნა დაიწყო XII საუკუნეში, როცა ეკლესიამ კანაბისის გამოყენება აკრძალა ესპანეთში, ხოლო XIII საუკუნეში საფრანგეთში.1484 წელს პაპმა ინოკენტი VIII-ემ ოფიციალურად გამოყო კანაფი სამედიცინო პრეპარატებისგან და მას "უწმინდური ზიარების სატანური მესა" უწოდა. აკრძალვა კანაფის სამედიცინო დანიშნულებით გამოყენებაზე მოიხსნა მხოლოდ 150 წლის შემდეგ.
1611 წლიდან კანაფის დამუშავება დაიწყეს შტატ ვირჯინიაში. კანაფის ტექსტილისა და სამკურნალო თვისებების შესახებ შესანიშნავად იცოდნენ ამერიკის პირველმა პრეზიდენტებმა (სახელმწიფო უხდიდა დონაციას ფერმერებს, რომელთაც მოჰყავდათ კანაფი). პირველი წერილობითი წყარო რომელიც კანაფს ეხება, 1619 წლით დათარიღებულ კანონში გვხვდება, ახალ ინგლისურ კოლონიაში. კერძოდ, ახალმოსახლეებს ევალებოდათ, კანაფი მოეყვანათ ყველა შესაძლებლობისთანავე და რაც შეიძლება დიდი რაოდენობით. რაც სრულიად შეესაბამებოდა ჰენრიხ VIII ტიუდორის კანონს, რომელიც ყველა ფერმერს, საკუთარი მიწის ნაკვეთის 1/6-ზე კანაფის მოყვანას ავალდებულებდა. ნაკვეთიდან მიღებული კანაფის მოსავალი სახელმწიფოსთვის უნდა ჩაებარებინათ, არმიის და ფლოტის საჭიროებისთვის.
საინტერესოა, რომ კანაფის, როგორც უძველესი და ფართოდ გავრცელებული მცენარის კლასიფიკაცია მოხდა მხოლოდ 1753 წელს, კარლ ლინეს მიერ. კანაფი აღწერილი იქნა ასევე ლამარკის მიერ 1783 წელს
XVIII საუკუნის დასაწყისიდან, მიწის მფლობელს, რომლის ნაკვეთზეც კანაფი არ ხარობდა, იჭერდნენ და პატიმრობას უსჯიდნენ. ამიტომ, აშშ-ს პირველი პრეზიდენტი ჯორჯ ვაშინგტონი ვიდრე გენერალი და პრეზიდენტი გახდებოდა, ფერმერი იყო და საკუთარ მამულში, თამბაქოს და ხორბალთან ერთად, კანაფიც მოჰყავდა, რომელიც, სხვათა შორის, ძირითადი შემოსავლის წყარო იყო მისთვის.
1836-1840 წლებში, ჩრდილოეთ აფრიკასა და შუა აღმოსავლეთში მოგზაურობის შემდეგ, ფრანგი ექიმი ჟაკ-ჯოზეფ მოროუ წერდა კანაფის მოხმარების ფსიქოლოგიურ ეფექტებზე; ის იყო პარიზის "‘Club des Hashischins"-ის ("ჰაშიშინების კლუბი") წევრი. 1842 წელს ირლანდიელი ექიმი ვილიამ ბრუკ ო შონესი, რომელიც შეისწავლიდა ამ პრეპარატს და მუშაობდა ექიმად აღმოსავლეთ ინდოეთში, ბრიტანეთში მოახერხა გარკვეული რაოდენობის მარიხუანას ჩატანა. ამან დიდი ინტერესი გამოიწვია აღმოსავლეთის მიმართ. 1839 წელს ინგლისელმა ექიმმა და სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრმა შონესმა შრომა გამოაქვეყნა, რომელშიც საუბარი იყო რევმატიზმის და კრუნჩხვების კანაბისით წარმატებით მკურნალობის შესახებ. იმავე პერიოდში, ევროპასა და ამერიკაში, ოფიციალური მედიცინა მკურნალობის პროცეცში, კანაფის ფოთლების და ყვავილების ნაყენს სპაზმების საწინააღმდეგო და საძილე საშუალებად იყენებდა, ხოლო კანაფის ზეთი, ანთების და ჭრილობის სამკურნალოდ გამოიყენებოდა.
ფრიდრიხ ნიცშე, რომელიც სუსტად იყო და ავადმყოფობდა, მისი ბიოგრაფის, გალსვის აღწერით იყენებდა აფთიაქში დამზადებულ კანაფის ნაყენს, რომელიც კრიზისის პერიოდში მისთვის ერთადერთ სამკურნალო საშუალებას წარმოადგენდა. როგორც ცნობილია 19 საუკუნის მეორე ნახევარში, პარიზში, სენის სანაპიროზე მდებარეობდა ჰაშიშის მწეველთა კლუბი. ლიტერატორების და მსახიობების საზოგადოება თავს იქცევდა ეგზოტიკური კანაფის სახეობებით. კლუბის წევრები რეგულარულად ხვდებოდნენ და მოიხმარდნენ ჰაშიშს. ესენი იყვნენ სახელოვანი ლიტერატორები: ბოდლერი, გოტიე, ვერლენი, ბალზაკი, დიუმა და სხვები. მათი მეშვეობით ჰაშიში ფართოდ გახდა ცნობილი ევროპულ კულტურულ ტრადიციებში. იმ დროს საზოგადოებას არ შეეძლო სწორად აეხსნა ადამიანზე მცენარის ფსიქოაქტიური გავლენის ფაქტორი.
1840-1900 წლებში დასავლეთის სამედიცინო ლიტერატურაში 100-ზე მეტი ნაშრომი შეიქმნა კანაბისის სამკურნალო თვისებების შესახებ. 1937 წლამდე, კანაფზე დამზადებული წამლებით 100-მდე დაავადებას მკურნალობდნენ. მათ შორის: ასთმას, შაკიკს, ჰერპესს, ართრიტს, რევმატიულ ტკივილს, უძილობას და ნერვული სისტემის სხვადასხვა დაავადებებს.
კანაფის კრიმინალიზაცია მოხდა სხვადასხვა ქვეყანაში XIX საუკუნის დასაწყისიდან. მავრიკის ბრიტანულმა კოლონიებმა კანაფი აკრძალეს 1840 წელს ინდოეთის დაქირავებულ მუშებზე, იგივე მოხდა ბრიტანულ სინგაპურში 1870 წელს. შეერთებულ შტატებში კანაფის გაყიდვის პირველი შეზღუდვები დაწესდა 1906 წელს (კოლუმბიის ოლქში). კანადაში კანაფის კრიმინალიზაცია მოხდა 1923 წელს, მაგრამ საბოლოოდ 2018 წელს ლეგალიზებული იქნა მისი მოხმარება რეკრეაციული და სამკურნალო მიზნებისთვის.
მე-20 საუკუნიდან
მინი|379x379პქ|კანაფის შემცველი წამლის ბოთლი მეოცე საუკუნის დასაწყისში კანაფმა დაიწყო საკანონმდებლო ორგანოების ყურადღების მიპყრობა. გადასახადებისა და კანონების მიღება დაიწყო სამრეწველო კანაფის კულტივირების ან მარიხუანის, როგორც სამედიცინო ან სარეკრეაციო გამოყენების წინააღმდეგ. 1906 წლის კანონი ერთ-ერთი პირველი კანონი იყო, რომლის თანახმად, წამლების შინაარსი უნდა გამოვლენილიყო. ასე რომ, მორფინის, ალკოჰოლის, კოკაინის, ჰეროინის ან კანაფის შემცველობა უნდა იყოს მითითებული ეტიკეტზე, პრეპარატის რაოდენობასთან ერთად. არალეგალური იყო ამ მედიკამენტების რეცეპტის გარეშე გაყიდვა - კანონი ითხოვდა მხოლოდ ინგრედიენტების გამოვლენას, რადგან ამ ნაყენებიდან ბევრს ადრე ჰქონდა საიდუმლოდ შენახული მათი შინაარსი. მარცხნივ|მინი|254x254პქ|კანაფის პროპაგანდა 1935 წ. 1914 წლისთვის ოპიუმზე დამოკიდებულება ფართოდ გავრცელებული პრობლემა იყო აშშ-ში, სავარაუდოდ ყოველი 400 ადამიანიდან ერთი იყო დამოკიდებული. ბევრი ქალი გახდა ნარკომანი მას შემდეგ, რაც ოპიუმი მიიღეს, როგორც მედიკამენტები მენსტრუალური ან ემოციური პრობლემების დროს. მრავალი ადამიანი სამოქალაქო ომის შემდეგ სხვა ოპიატზე, მორფინზე გახდა დამოკიდებული, რადგან ეს ტკივილგამაყუჩებელი იყო მათთვის, ვინც დაშავდა. 1914 წლის დეკემბრის ჰარისონის ნარკოტიკების აქტით დაწესდა კონტროლი და გადასახადები ოპიატების ან კოკაინის განაწილებაზე. ეს იყო ერთ-ერთი ყველაზე ადრეული შეზღუდვა ნარკომანიის ტრეფიკინგის შესახებ აშშ-ში. ცოტა ხნის შემდეგ მას მოჰყვა ალკოჰოლის წარმოებისა და გაყიდვის აკრძალვა, აკრძალვა, რომელიც გაუქმდა 1933 წელს. 1915-1927 წლებში 10 შტატმა მიიღო მარიხუანას აკრძალვის კანონი მარცხნივ|მინი|261x261პქ|შეერთებული შტატების სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტის მიერ გადაღებული სურათი. ჟოზეფ ბარტონი კანაფის მოსავლით 1937 წლისთვის მარიხუანას საგადასახადო აქტმა ფაქტობრივად აკრძალა ქარხნის მიერ კანაფის გაყიდვაზე, ფლობაზე ან ტრანსპორტირებაზე დაწესებული მძიმე აქციზით. ეს აქტი დაადგინა ფედერალურმა მთავრობამ. მარიხუანასთან დაკავშირებული პირველი დაკავება 1937 წლის 2 ოქტომბერს მოხდა, რომელიც 58 წლის სამუელ კალდუელი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ შეერთებულ შტატებში მარიხუანის მოყვანა განაგრძეს, კანაფის ბოლო ოფიციალური მინდვრები ვისკონსინში 1957 წელს დარგეს. მინი|258x258პქ|"კანაფი გამარჯვებისთვის" მეორე მსოფლიო ომის მსგავსად ყველაზე რთულ დროსაც კი, კანაფს იყენებდნენ მთელ მსოფლიოში. შეერთებული შტატების მთავრობამ 1942 წელს ფილმში "Hemp for Victory"-ის (კანაფი გამარჯვებისთვის) გამოშვებით წაახალისა ფერმერები, მეტი კანაფის მოყვანისთვის. ფილმში ნაჩვენებია კანაფის ისტორია, როგორ იზრდება მცენარე და როგორ ხდება მისი გადამუშავება სხვადასხვა პროდუქტებში, რომლებიც აუცილებელია ომისთვის. კანაფის ბოჭკოს ჰქონდა გადამწყვეტი მნიშვნელობა ძლიერი სამხედრო ტექნიკის წარმოებისთვის იაპონიაში, სადაც იგი ომის მასალად ითვლებოდა. მეორე მსოფლიო ომის დროს მარიხუანას ფსიქოლოგიურ ეფექტებს იყენებდნენ, როგორც "სიმართლის შრატს", რომელიც ამარტივებდა პატიმრებისგან ინფორმაციის მიღებას.
1944 წელს ნიუ იორკის მედიცინის აკადემიამ გამოაქვეყნა ვრცლად გამოკვლეული დასკვნა, რომელშიც ნათქვამია რომ, ადრე ჩატარებული გამოკვლევებისა და გავრცელებული მოსაზრების საწინააღმდეგოდ, მარიხუანას გამოყენებამ არ გამოიწვია ძალადობა, გაგიჟება, სექსუალური დანაშაული და ნარკომანია. მინი|ჰელე ბოგსი 1951 წელს კონგრესმა დააწესა სავალდებულო მინიმალური თავისუფლების აღკვეთა ნარკოდანაშაულისთვის. მისი სპონსორის სახელით, წარმომადგენელი ჰელე ბოგსი დაასახელა. ბოგსის აქტმა დააწესა ორიდან ხუთ წლამდე მინიმალური სასჯელი პირველი დანაშაულისთვის, მათ შორის მარტივი შენახვისთვის. კანონი არ განასხვავებდა ნარკოტიკების მომხმარებლებსა და ნარკოტიკების ტრეფიკინგებს განაჩენის შეფარდების მიზნით. ბოგსის კანონის მამოძრავებელი ძალა იყო მცდარი რწმენა იმისა, რომ ნარკომანია გადამდები და განუკურნებელი დაავადებაა, ნარკომანი უნდა იყოს კარანტინირებული და იძულებული გახდეს გაიაროს მკურნალობა. ” 1956 წელს კანონები გამკაცრდა და მინიმალური სასჯელი ორიდან ათ წლამდე იზრდება, ასევე ემატება ჯარიმა 20,000 დოლარამდე.
პოლიტიკური და კულტურული კლიმატის შეცვლა აისახა მარიხუანის მიმართ უფრო მსუბუქი დამოკიდებულებაში. პრეპარატის გამოყენება ფართოდ გავრცელდა თეთრკანიან საშუალო ფენაში. პრეზიდენტებმა კენედისა და ჯონსონის დაკვეთით გაკეთებულმა ანგარიშებმა აჩვენა, რომ მარიხუანას მოხმარება არ იწვევს ძალადობას.
1968 წლის 1 ნოემბრის ვუტონის მოხსენებაში, რომელიც დაწერილია გაერთიანებული სამეფოს მთავრობის მრჩეველთა კომიტეტის მიერ ნარკომანიის შესახებ, ნათქვამია, რომ ”კანაფის გრძელვადიან მიღებას ზომიერ დოზებში არ აქვს მავნე ზემოქმედება, კანაფი ნაკლებად საშიშია, ვიდრე ოპიატები, ამფეტამინები და ბარბიტურატები, ასევე ნაკლებად საშიშია ვიდრე ალკოჰოლი. ”ანგარიშის გავლენა ჩანს ბრიტანეთის ნარკოპოლიტიკაში, რომელიც მარიხუანას შენახვისთვის ჯარიმებს 50% -ით ამცირებს. მარცხნივ|მინი|341x341პქ 1970 წელს კონგრესმა გააუქმა სავალდებულო ჯარიმების უმეტესობა ნარკომანიასთან დაკავშირებული დანაშაულისთვის. საყოველთაოდ აღიარებული იყო, რომ გასული საუკუნის 50-იანი წლების სავალდებულო მინიმალურმა სასჯლებმა ვერაფერი გააკეთა ნარკოლოგიური კულტურის აღმოსაფხვრელად, რომელიც მოიცავდა მარიხუანას გამოყენებას 60-იანი წლების განმავლობაში, და რომ დაწესებული მინიმალური სასჯელი ხშირად ზედმეტად მკაცრი იყო. ნარკომანიის სრულყოფილი პრევენციისა და კონტროლის შესახებ კანონში მარიხუანას სხვა კატეგორიის ნარკოტიკებისგან განცალკევება და მცირე რაოდენობის ფლობის გამო სავალდებულო ფედერალური სასჯელები გაუქმდა. 1972 წელს ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტ რიჩარდ ნიქსონის მიერ კონგრესის ხელმძღვანელობით დანიშნულმა მარიხუანასა და ნარკომანიის ეროვნულმა კომისიამ განიხილა მარიხუანასთან დაკავშირებული კანონები და დაადგინა, რომ მარიხუანის პირადი მოხმარების დეკრიმინალიზაცია უნდა განხორციელებულიყო. ნიქსონმა უარყო რეკომენდაცია, მაგრამ გასული საუკუნის 70-იანი წლების განმავლობაში თერთმეტმა შტატმა მარიხუანის დეკრიმინალიზაცია მოახდინა, სხვებმა კი შეამცირეს ჯარიმები.
1976 წელს ნიდერლანდებმა მიიღო კანაფის ფაქტობრივი დეკრიმინალიზაცია. ორი წლის შემდეგ ნიუ მექსიკომ მიიღო პირველი სახელმწიფო კანონი, რომელიც აღიარებს მარიხუანას სამედიცინო ღირებულებას მომდევნო რამდენიმე წლის განმავლობაში 30-ზე მეტმა შტატმა მიიღო მსგავსი კანონმდებლობა.
1986 წლის ნარკომანიის წინააღმდეგ ბრძოლის აქტი ზრდის მარიხუანას შენახვას და ვაჭრობას. პრეზიდენტმა რონალდ რეიგანმა ხელი მოაწერა ნარკომანიის წინააღმდეგ ბრძოლის აქტს, რომელიც აწესებს სავალდებულო სასჯელს ნარკოტიკებთან დაკავშირებული დანაშაულებისათვის. რეიგანის მსგავსად პრეზიდენტმა ჯორჯ ბუშმა ახალი ომი გამოუცხადა ნარკოტიკებს ეროვნულ სატელევიზიო გამოსვლაში.
ტეტრაჰიდროკანაბინოლის (ტჰკ) აღმოჩენიდან ოცდარვა წლის შემდეგ, 1992 წელს დოქტორმა მეჩულამმა ექიმ უილიამ დევანთან და დოქტორ ლუმირ ჰანუსთან ერთად დაადგინა ტვინის პირველი ენდოგენური კანაბინოიდი (ან ენდოკანაბინოიდი) - ტვინის ბუნებრივი ვერსია THC (ტჰკ) - რომელსაც ისინი უწოდებენ ანანდამიდის, სანსკრიტული სიტყვიდან "ანანდა", რაც ნიშნავს "მარადიულ ნეტარებას" ან "უზენაეს სიხარულს". ენერგიული ვარჯიში ასტიმულირებს ანანდამიდის გამოყოფას და ეიფორიული კეთილდღეობის განცდას.
1996 წლის 5 ნოემბერს, კალიფორნია გახდა პირველი შტატი, რომელმაც დააკანონა სამედიცინო მარიხუანა. კანონი ითვალისწინებს მარიხუანის გაყიდვისა და სამედიცინო გამოყენებას შიდსის, კიბოს და სხვა სერიოზული და მტკივნეული დაავადებების მქონე პაციენტებისთვის. ორი წლის შემდეგ, 1998 წლის 3 ნოემბერს ალასკამ, ორეგონმა და ვაშინგტონმაც მოახდინეს სამედიცინო მარიხუანის ლეგალიზაცია.
1998 წლის 11 ნოემბერს დიდი ბრიტანეთის ლორდთა პალატის კომიტეტი რეკომენდაციას უწევს სამედიცინო მარიხუანის ლეგალიზებას. ”მთავრობამ უნდა მისცეს ექიმებს საშუალება გამოიყენონ კანაფი სამედიცინო გამოყენებისთვის" ეს არის დასკვნა ლორდთა პალატის სამეცნიერო და ტექნოლოგიური კომიტეტის მიერ.
21-ე საუკუნე
21-ე საუკუნის დასაწყისში, 2000 წელს კანადაში მარიხუანას ლეგალიზაციის ინიციატივა ჩაიშალა, თუმცა 3 წლის შემდეგ კანადა ხდება პირველი ქვეყანა მსოფლიოში, რომელმაც დაამტკიცა სამედიცინო მარიხუანა ქვეყნის მასშტაბით. მარკ ემერი, კანადის მოქალაქე და მარიხუანის თესლის უმსხვილესი დისტრიბუტორი შეერთებულ შტატებში, დაახლოებით 1995 წლიდან 2005 წლის ივლისამდე იყო გამოძიების ფედერალური ბიუროს (FBI) ნომერ პირველი ძებნილ ნარკოტიკების სიაში, რომელსაც საბოლოოდ ბრალი წაუყენეს. იგი ექსტრადირებული იქნა კანადიდან აშშ-ში გასასამართლებლად 2010 წლის მაისში.
ზოგიერთი იურისდიქცია იყენებს ნებაყოფლობითი მკურნალობის უფასო პროგრამებს ან/და სავალდებულო მკურნალობის პროგრამებს მომხმარებლისთვის. ცოტა რაოდენობით ფლობის შემთხვევაშიც კი შეიძლება გრძელვადიანი სასჯელი ჰქონდეთ ზოგიერთ ქვეყანაში, განსაკუთრებით აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნებში, სადაც კანაფის გაყიდვამ შეიძლება გამოიწვიოს სიკვდილით დასჯა. პოლიტიკური პარტიები და არაკომერციული ორგანიზაციები, რომლებიც დაფუძნებულია სამედიცინო კანაფის ლეგალიზაციაზე, გაჩნდა ისეთ ქვეყნებში, როგორებიცაა ჩინეთი და ტაილანდი.
2012 წლის დეკემბერს, ვაშინგტონი გახდა შტატი, რომელმაც ოფიციალურად ლეგალური გახადა მარიხუანა, 2013 წლის 1 იანვარს კი, კოლორადოში პირველად დართეს ნება გაეხსნათ “მარიხუანას კლუბი”, სადაც ნებადართული იყო მოეხმარათ მარიხუანა კერძო საკუთრებაში თუმცა, ყიდვა და გაყიდვა აკრძლული იყო.
ყველაზე ფარდოთ გავრცელებული უკანონო ნივთიერება კანაფი, 2013 წელს, 128-იდან 232 მილიონამდე ადამიანმა გამოიყენა. 2013 წლის მაისში, კალიფორნიის უზენაესმა სასამართლომ მიიღო გადაწყვეტილება, რომ ადგილობრივ სამმართველო ორგანოებს შეუძლიათ აკრძალონ მარიხუანა სამედიცინო მიზნებისთვის, მიუხედავად იმისა, რომ კალიფორნიის კანონის თანახმად ნებადართულია მარიხუანას სამედიცინო მიზნებისთვის გამოყენება. ურუგვაიში, პრეზიდენტმა ხოსე მუხიკამ, 2013 წლის დეკემბერში ხელი მოაწერა რეკრეაციული კანაფის ლეგალიზების შესახებ კანონმდებლობას, რითაც ურუგვაი გახდა პირველი ქვეყანა თანამედროვე ეპოქაში, რომელმაც კანაფის ლეგალიზაცია მოახდინა. კანონის განხორციელების ხანგრძლივი შეფერხების შემდეგ, 2017 წელს თექვსმეტი აფთიაქი უფლებამოსილი გახდა კანაფის კომერციულად გასაყიდად. 2018 წლის 19 ივნისს კანადის სენატმა მიიღო კანონპროექტი და პრემიერ-მინისტრმა გამოაცხადა ლეგალიზაციის ძალაში შესვლის ოფიციალური თარიღი, 2018 წლის 17 ოქტომბერი. ამით კანადა გახდა მეორე ქვეყანა, რომელმაც მარიხუანას ლეგალიზაცია მოახდინა.
2015 წლის ნოემბერში უტარაკჰანდი გახდა ინდოეთის პირველი შტატი, რომელმაც დააკანონა კანაფის მოყვანა სამრეწველო მიზნით. ინდოეთის ქვეკონტინენტის, ინდუიზმურ და ბუდისტურ კულტურებში მარიხუანას გამოყენება საკმაოდ გავრცელებულია, რადგან ინდოეთში ბევრი ქუჩის მოვაჭრე ღიად ყიდის კანაფისგან გაჟღენთილ პროდუქტებს. ასევე შრი-ლანკაში ტრადიციული მედიცინის სპეციალისტებიც ყიდიან კანაფით გაჟღენთილ პროდუქტებს, რეკრეაციული მიზნებისთვისა და რელიგიური დღესასწაულებისთვის. ინდოეთის ქვეკონტინენტში მარიხუანა კრიმინალიზებულ იქნა ჰოლანდიელებისა და შემდეგ ბრიტანელების მიერ. ინდოეთმა და შრი-ლანკამ დაუშვეს კანაფის მოხმარება ტრადიციული კულტურის კონტექსტში, რეკრეაციული ან სადღესასწაულო და ასევე სამკურნალო მიზნებისთვის. 2015 წლის 17 ოქტომბერს, ავსტრალიის ჯანდაცვის მინისტრმა სუზან ლეიმ წარადგინა ახალი კანონი, რომლის თანახმად, კანაფის კულტივაცია შესაძლებელი იქნება პაციენტებზე სამეცნიერო კვლევებისა და სამედიცინო გამოკვლევებისთვის. გაეროს მსოფლიო წამლის მოხსენებაში ნათქვამია, რომ კანაფი მსოფლიოში ყველაზე ფართოდ წარმოებული, ტრეფიკინგი და მოხმარებული ნარკოტიკი იყო 2010 წელს, 2015 წელს მსოფლიოში 128 მილიონიდან 238 მილიონამდე მომხმარებელი იყო შეფასებული.