cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ისანბაევო (იანაულის რაიონი)
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
შინის ნაჰია
შინი (არაბ. ناحية شين) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით შინის პროვინციაში დაახლოებით 27 951 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 122 86 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ნაჰიები
ჰასანრიზი
ჰასანრიზი (Hasanriz) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ქალბაჯარის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ქალბაჯარის რაიონის სოფლები
ველესი (სანტანდერი)
ველესი (Vélez) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, სანტანდერის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.094 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 19 265 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 77.06 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 250 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
დინალუპიანი
დინალუპანი (ოფიციალურად დინალუპანის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Dinalupihan) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბატაანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 118 209 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 46 ბარანგაის.
უკრაინის რკინიგზა
უკრაინის რკინიგზა (Укрзалізниця) — მონოპოლიური, უკრაინის სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული კომპანია რომელიც მართავს რკინიგზებს უკრაინის ტერიტორიაზე. უკრაინის რკინიგზა თავისი 375 000 დასაქმებულით არის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი კომპანია ქვეყანაში. კომპანია შეიქმნა 1991 წელს, როცა სსრკ-ს დაშლასთან ერთად დაიშალა საბჭოთა რკინიგზაც. კომპანია იყოფა ექვს ნაწილად (დასახელებების წარმოშობა დაკავშირებულია საბჭოთა პერიოდთან, როცა კიევი მდებარეობდა სსრკ-ს სამხრეთ-დასავლეთით):
გადაზიდვების 82 % სატვირთოა, ხოლო 36 % სამგზავრო.
სარკინიგზო ქსელი
უკრაინის სარკინიგზო ქსელი საკმაოდ ხშირია, ლიანდაგების საერთო სიგრძე 22 300 კმ-ია, აქედან 9 169 კმ ელექტროფიცირებულია. ამჟამად მიმდინარეობს ელექტროფიცირება პოლტავის მიდამოებში. ყველაზე ხშირი ქსელი აქვს ჰალიჩს და დონბასს. ლიანდაგის სიგანე 1520 მმ-ია. ექსპლოატაციაშია 1684 სადგური. დიდი ქალაქების გარდა ასევე მთავარი სარკინიგზო კვანძებია: ჩოპი, სტრიი, კოველი, შეპეტივკა, ჟმერინკა, კოროსტენი, ფასტივი, სმილა, ბახმაჩი, პომიჩნა, სინელნიკოვე, ჰორლივკა, ჯანკოი.
სტატისტიკური მონაცემები
უკრაინის რკინიგზის მონაცემები 2014 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით :
უკრაინის რკინიგზის გადაზიდვები:
მოძრავი შემადგენლობა
მოძრავი შემადგენლობა 2017 წლის მდგომარეობით:
2021 წლის 9 ნოემბერს უკრაინის ინფრასტრუქტურის მინისტრმა განაცხადა: „მოძრავი შემადგენლობის ცვეთის ხარისხი — 90 % საჭიროებს შეკეთებას ან ჩანაცვლებას. იგივე სიტუაციაა ლოკომოტივებთანაც. ელექტრომატარებლების 90% კი საერთოდ ჯართია“.
ტუპაიასებრნი
ტუპაიასებრნი (Tupaiidae) — ნახევრად მაიმუნების ოჯახი პრიმატების რიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 10—25 სმ, მასა 30—350 გ. აქვთ მოკლე ფეხები, თითებზე — ნამგლისებური ბრჭყალები. ცერი არ უპირისპირდება დანარჩენ თითებს. აქვთ 38 კბილი. ბეწვი ხშირი და რბილია, უმეტესად მურა. აერთიანებს 5 გვარის 18 სახეობას. ბინადრობენ ინდოსტანისა და ინდოჩინეთის ტროპიკულ წვიმისა და მთის ტყეებში, კუნძულ ხაინანზე და მალაის არქიპელაგის მრავალ კუნძულზე. აქტიური არიან დღისით, ცხოვრობენ წყვილებად ან მარტოულად ხეებზე, ბუჩქებში, ხშირად მიწაზე. იკვებებიან მწერებით და ნაყოფებით. შობენ 1—4 ნაშიერს.
ლიტერატურა
კატეგორია:პრიმატები
უკრაინის რკინიგზა
კრიტიკა
უკრაინის რკინიგზის პრობლემებია:
რეფორმირება
2018 წლის ნოემბერში კომპანიამ შექმნა შვილობილი კომპანია «УЗ Карго Вагон» (UZ Cargo Wagon LLC), რომლის ბალანსზეც იქნება სატვირთო ნახევარვაგონები, რომლებიც შეისყიდება ევროპის განვითარებისა და რეკონსტრუქციის ბანკის მიერ გაცემული კრედიტის ფარგლებში. 2019 წლის ივლისში „უკრაინის რკინიგზამ“ „ტოშიბასთან“ გააფორმა მემორანდუმი კომპანიის სამანევრო ლოკომოტივების დეფიციტის პრობლემის გადასაჭრელად.
ჩქაროსნული მატარებლები
უკრაინის რკინიგზებზე მოძრაობენ ჩქაროსნული მატარებლები „ინტერსითი“ და „ინტერსითი+“, რომელთა ოპერატორია უკრაინის რკინიგზის ფილიალი „უკრაინის რკინიგზის ჩქაროსნული მატარებლების კომპანია“. ჩქაროსნული მატარებლები რომელთა მაქსიმალური დასაშვები სიჩქარეა 140 კმ/სთ მოძრაობენ მიმართულებებზე: გარდა ამისა მოძრაობენ ჩქაროსნული მატარებლები რომელთა მაქსიმალური დასაშვები სიჩქარეა 120 კმ/სთ:
ჩქაროსნული მატარებლები „ინტერსითი+“ რომელთა მაქსიმალური დასაშვები სიჩქარეა 160 კმ/სთ მოძრაობენ შემდეგ მიმართულებებზე:
მატარებლები „ინტერსითი“ და „რეგიონული ექსპრესი“ მოძრაობენ მარშრუტებზე:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: უკრაინა კატეგორია: ტრანსპორტი უკრაინაში კატეგორია: კონკურს „ვიკიგაზაფხული 2022-ის“ სტატიები
არდანოვო
არდანოვო (Арданово) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაკარპატიის ოლქის ირშავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1615 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ირშავის რაიონის სოფლები
ალ-კუსეირის ნაჰია
ალ-კუსეირი (არაბ. ناحية القصير) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ალ-კუსეირის პროვინციაში დაახლოებით 107 470 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 598,80 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ნაჰიები
ვოლტა-გრანდი
ვოლტა-გრანდი (Volta Grande) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 210 მეტრზე. მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კატაგუაზისის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ჰაათი
ჰაათი (Həyat) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ქალბაჯარის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
ჩენსტოხოვა
ჩენსტოხოვა (Częstochowa, Czynstochowy) — ქალაქი სამხრეთ პოლონეთში, სილეზიის სავოევოდოში. 222 292 მცხოვრები (2018). სატრანსპორტო კვანძი. ქალაქში არის დიდი საფეიქრო ფაბრიკები, შავი მეტალურგიის კომბინატი; განვითარებულია მინის, ასანთის, საშენ მასალათა წარმოება, კვების მრეწველობა. ჩენსტოხოვა ქვეყნის რკინის მადნის რაიონის ცენტრია.
ადრე ჩენტესხოვის სავოევოდოს ადმინისტრაციული ცენტრი იყო.
სქოლიო
კატეგორია:პოლონეთის ქალაქები
ბერნარდ ბერენსონი
მინი|260პქ|ბერნარდ ბერნსონი ბერნარდ ბერენსონი (Bernard Berenson; დ. 26 ივნისი, 1865, ვილნო — გ. 7 ოქტომბერი, 1959, ფლორენცია) — ამერიკელი ხელოვნების ისტორიკოსი. დაამთავრა ჰარვარდის უნივერსიტეტი (1887). ამერიკული ხელოვნების და ლიტერატურის აკადემიისა და ევროპული რამდენიმე აკადემიის წევრი. 1900 წლიდან ცხოვრობდა იტალიაში. 1890 და 1900-იანი წლების დასაწყისის შრომებში ბერნსონმა პირველმა განსაზღვრა იტალიური აღორძინების სხვადასხვა სკოლისა და მხატვართა შემოქმედების სტილისტური თავისებურებანი. ბერნსონმა დიდი მუშაობა ჩაატარა იტალიელ მხატვართა სურათების ატრიბუციისათვის.
ლიტერატურა
კატეგორია:ამერიკელი ხელოვანები კატეგორია:დაბადებული 26 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1865 კატეგორია:გარდაცვლილი 7 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
იპირა (სანტა-კატარინა)
იპირა (Ipira) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, სანტა-კატარინას შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 409 მეტრზე. მიეკუთვნება სანტა-კატარინას შტატის დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კონკორდიის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 752 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30.74 კმ²-ზე. ფართობი 154 565 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტა-კატარინას მუნიციპალიტეტები
კრონშტადტის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საზღვაო ტაძარი
კრონშტადტის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საზღვაო ტაძარი (Морской собор Святителя Николая Чудотворца) —  ყველაზე დიდი საზღვაო მართლმადიდებლური ტაძარი კრონშტადტში. აგებულია 1903-1913 წლებში, ნეობიზანტიურ სტილში ვასილი კოსიაკოვის პროექტის მიხედვით.
ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. კუთხეებისა მოციქულების პეტრესა და პავლეს და იოანე კრონშტადტელის სახელზე, ხოლო ქვედა ეკლესიის საკურთხეველი იოანე რილელის სახელზე.
2013 წლიდან ითვლება რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ძალების მთავარ ტაძრად.
ისტორია
კრონშტადტის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საზღვაო ტაძრის მშენებლობის საკითხი დგას ჯერ კიდევ 1830-იანი წლებიდან, თუმცა მისი მშენებლობის შესახებ თანხმობა მხოლოდ 1897 წლისთვის მიიღეს.
სამხედრო და საზღვაო სასულიერო პირის, პროტოპრესვიტერ ალექსანდრე ჟელობოვსკის ინიციატივით დაიწყო ასობით ტაძრის მშენებლობა. სწორედ მისი ინიციატივით დაიწყო ტაძრის მშენებლობა კრონშტადტშიც.
ტაძრის მშენებლობა გადაწყვიტეს ღუზის მოედანზე, სადაც ადრე იდო ძველი ღუზა. აქ შესაძლებელი გახდა ტაძრის გარშემო პარკის შექმნა და ადგილის გამოყოფა ლიტანიობისთვის. მშენებლობის პირობა იყო ის, რომ ტაძარი უნდა ყოფილიყო იმ სიმაღლე, რომ მეზღვაურებს პირველი სწორედ მისი ჯვარი დაენახათ.
1901 წელს მიიღეს არქიტექტორ ვასილი კოსიაკოვის პროექტი, რომელიც დაამტკიცეს 1901 წლის 3 ივნისს. ტაძრის დაპროექტებაში ასევე მონაწილეობდნენ სამოქალაქო ინჟინრები ვლადიმირ შავერნოვსკი და ალექსანდრე ვიქსელი.
1902 წლის 14 სექტემბერს დაწყო ტაძრის მშენებლობა, რომლის დროსაც ლოცვა აღავლინა იოანე კრონშტადტელმა და მონაწილეობდა ვიცე-ადმირალი სტეფან მაკაროვი.
1903 წლის 21 მაისს შედგა ტაძრის საზეიმო მშენებლობის აწყება, რომელშიც მონაწილეობდა იმპერატოი ნიკოლოზ II, დედოფლები ალექსანდრა თედორეს ასული და მარია თედორეს ასული, დიდი თავადი მიხეილი, ალექსი და ვლადიმირ ალექსანდრეს ძეები. ლოცვის დასრულების შემდეგ მოხდა ტყვიამფრქვევების 31-ჯერ გასროლა.
1907 წლისათვის ტაძარი თითქმის მზად იყო, დაიწყო შიდა სამუშაოები. ტაძრის მშენებლობის ღირებულებამ შეადგინა 1 876 000 რუბლი. ტაძრის კურთხევა შედგა 1913 წლის 23 ივნისს. ტაძარი აკურთხა სამხედრო საზღვაო სასულიერო პირმა გიორგი შაველსკიმ, დიაკვან ალექსი სტავროვსკის დახმარებით. ტაძარში ღვთისმსახურება მიმდინარეობდა 1927 წლამდე.
1929 წლის 1 ივნისს ლენინგრადის ოლქის აღმასკომის პრეზიდიუმმა მიიღი გადაწყვეტილება ტაძრის დახურვის შესახებ. 1929 წლის 14 ოქტომბერს ტაძარი საბოლოოდ დაიხურა. ტაძრის სიმდიდრე გადაეცა სახელმწიფო ფონდს.
1930 წლის 14 თებერვალს ღუზის მოედანზე გაიმართა ანტირელიგიური მიტინგი. ტაძარს საზემოდ მოხსნეს ზარები და ჯვრები.
დახურვის შემდეგ მასში განათავსეს მაქსიმ გორკის სახელობის კინოთეატრი. დიდი სამამულო ომის დროს მის გუმბათზე სათვალთვალო კოშკი გახსნეს. საარტილერიო დაბომბვის დროს ტაძარს რამდენიმე ბომბი დაეცა. 1956 წელს ტაძარში 1 250 კაციანი საკონცერტო დარბაზი გამართეს. 1974 წელს ტაძარში ცენტრალური სამხედრო-საზღვაო მუზეუმის ფილიალი გაიხსნა.
2002 წელს ტაძრის გუმბათზე აღმართეს ჯვარი და გაგრძელდა მისი რესტავრაცია. ტაძარი გადაეცა რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას. 19 ნოემბერს რელიგიური ფასეულობებიც დაუბრუნდა ეკლესიას.
2005 წლის 19 დეკემბერს შედგა პირველი ლიტურგია 75 წლის შემდეგ. 2010 წლის 20 ნოემბერს ტაძარში ლოცვა აღავლინა პატრიარქმა კირილემ, ეს ღვთისმსახურება პეტერბურგის ტელევიზიით გადაიცემოდა პირდაპირ ეთერში.
2012 წლის 19 აპრილს პატრიარქმა კირილმა აკურთხა ტაძარი. ცერემონიალში მონაწილეობდა რუსეთის პრეზიდენტი დიმიტრი მედვედევი.
სარესტავრაციო სამუშაოები გაგრძელდა 2013 წლის გაზაფხულამდე, თუმცა დღესასწაულებზე ტაძარში მიმდინარეობდა ღვთისმსახურება.
2013 წელს ტაძრის სარესტავრაციო სამუშაოების დასრულების შემდეგ, ტაძრის 100 წლის თავთან დაკავშირებით მოხდა ტაძრის კურთხევა.
სქოლიო
კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები კატეგორია:ნეობიზანტიური არქიტექტურა კატეგორია:სანქტ-პეტერბურგის ტაძრები კატეგორია:რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სანქტ-პეტერბურგში
ჩრდილოეთი პროვინცია (შრი-ლანკა)
ჩრდილოეთი პროვინცია (උතුරු පළාත Uturu Paḷāta, வட மாகாணம் Vaṭakku Mākāṇam) — შრი-ლანკის ცხრა პროვინციიდან ერთ-ერთი. პროვინცია არსებობს XIX საუკუნიდან, თუმცა ოფიციალური სტატუსი მხოლოდ 1987 წელს, შრი-ლანკის კონსტიტუციის მეცამეტე შესწორების შედეგად პროვინციების საბჭოების დამტკიცების შემდეგ მიიღო. პროვინცია მესამე ადგილზეა ფართობის მხრივ, თუმცა მოსახლეობის მიხედვით შრი-ლანკის პროვინციებს შორის უკანასკნელ, მეცხრე ადგილს იკავებს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჯაფნა.
სქოლიო
კატეგორია:შრი-ლანკის პროვინციები
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის საგარეო პოლიტიკა
საქართველოს დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა 1918 წლის 26 მაისს. იმავე წლის 3 ივნისს ოსმალეთის იმპერია გახდა პირველი სახელმწიფო, რომელმაც სცნო ახლადშექმნილი რესპუბლიკის სუვერენიტეტი.
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის აღიარება
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობამ ურთიერთობების დამყარების მიზნით დელეგაცია გაგზავნა დასავლეთის სახელმწიფოებთან და პარიზის კონფერენციაზე. მათ მიმართეს გაერთიანებული სამეფოს, აშშ-ის, საფრანგეთის მთავრობებს. მიუხედავად საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პოლიტიკური ინსტიტუტების სტაბილურობისა, სხვა ქვეყნები, მათ შორის ანტანტის სახელმწიფოები, თავს იკავებდნენ საქართველოს დამოუკიდებლობის იურიდიული აღიარებისაგან. ისინი საქართველოს საკითხს რუსეთთან ურთიერთობების კონტექსტში განიხილავდნენ და თავს არიდებდნენ მასთან ურთიერთობების გაფუჭებას.
მდგომარეობა შეიცვალა მას შემდეგ, რაც თვით რუსეთმა ცნო დე იურე საქართველოს დამოუკიდებლობა. ეს მოხდა ორ ქვეყანას შორის 1920 წლის 7 მაისის ხელშეკრულების გაფორმების შემდეგ, რომელმაც ხელი შეუწყო ახალგაზრდა სახელმწიფოს სუვერენიტეტისადმი პატივისცემის ზრდას. ამის შედეგი — საქართველოს დამოუკიდებლობის აღიარება რიგი ქვეყნების მიერ. სულ საქართველოს დამოუკიდებლობა დე-იურე აღიარეს შემდეგმა სახელმწიფოებმა:
ოსმალეთი
1917 წლის რუსეთის ოქტომბრის რევოლუციის გამარჯვების შემდეგ ამიეკავკასიაში საქმიანობა შეწყვიტა რუსეთის დროებითი მთავრობის მიერ დანიშნულმა სამხარეო ორგანომ — ოზაკომმა. ამავდროულად, ამიერკავკასიის პოლიტიკურმა ძალებმა შექმნეს ამიერკავკასიის სამხარეო ხელისუფლების ორგანო, ამიერკავკასიის კომისარიატი, რომელმაც ფუნქციონირება 1917 წლის 15 (28) ნოემბერს დაიწყო.
1917 წლის 5 (18) დეკემბერს ამიერკავკასიის კომისარიატსა და ოსმალეთის იმპერიას შორის დაიდო დროებითი ერზინჯანის შეთანხმება, რომლის მიხედვითაც უნდა შემწყდარიყო საომარი მოქმედებები პირველი მსოფლიო ომის კავკასიის ფრონტზე. რუსეთის იმპერიის მიერ ოკუპირებული ოსმალეთის ტერიტორიები უნდა გამხდარიყო სადემარკაციო ზონა. შეთანხმება ძალაში რჩებოდა საბოლოო სამშვიდობო ხელშეკრულების გაფორმებამდე. შეთანხმების რატოფიცირების შემდეგ კავკასია დატოვეს რუსმა სამხედროებმა. მათ გამოეყვნენ ქართველებისა და სომხების ეროვნული სამხედრო ფორმირებები, რომლებიც სადემარკაციო ზონასთან დარჩნენ.
1918 წლის თებერვალში ოსმალეთმა განაახლა სამხედრო მოქმედებები კავკასიის ფრონტზე, რითაც დაარღვია ზემოთ ნახსენები ერზინჯანის შეთანხმება. მათ მალევე აიღეს ერზინჯანი და ტრაპიზონი, 12 მარტს ერზრუმში შესვლით კი ოსმალეთმა ფაქტობირვად მთლიანად აღიდგინა კონტროლი აღმოსავლეთ ანატოლიაზე, რომელზეც ერზინჯანის შეთანხმების გაფორმებამდე რუსეთის ჯარი განლაგებული.
1918 წლის 10 (23) თებერვალს ამიერკავკასიის კომისარიატმა მოიწვია ამიერკავკასიის საკანონმდებლო წარმომადგენლობითი ხელისუფლების ორგანო — ამიერკავკასიის სეიმი. სეიმის პირველ სხდომაზე გაიმართა მწვავე დისკუსია ოსმალეთის მიერ საომარი მოქმედებების განახლების თაობაზე და ამიერკავკასიის მომავალზე. სომხური დელეგაცია მოითხოვდა, რომ ამიერკავკასია დარჩენილიყო რუსეთის შემადგენლობაში ეროვნული ავტონომიების სახით, ხოლო ოსმალეთთან მიმართებაში მოეთხოვა აღმოსავლეთ ანატოლიის მოსახლეობისთვის თვითგამორკვევის უფლების მინიჭება (აღმოსავლეთ ანატოლიაში იმ დროს ჭარბობდა სომხური მოსახლეობა), ქართული და აზერბაიჯანული დელეგაცია კი ამჯობინებდა, რომ ამიერკავკასია განცალკევებოდა რუსეთს და ოსმალეთთან მოლაპარაკებები საბოლოო სამშვიდობო შეთანხმების გაფორმებაზე ეწარმოა როგორც დამოუკიდებელ საერთაშორისო სუბიექტს. სომხური დელეგაციის შეუვალი პოზიციის გამო ამიერკავკასიის დამოუკიდებლობის გამოცხადება დროებით გადაიდო. პირველივე სხდომაზე სეიმმა მიიღო რეზოლუცია, რომლის მიხედვითაც, იგი უფლებამოსილად აცხადებდა თავს დაეწყო ოსმალეთთან მოლაპარაკებები, რომელიც მიზნად ისახავდა საბოლოო სამშვიდობო ხელშეკრულების გაფორმებას ოსმალეთთან პირველი მსოფლიო ომის დაწყების მომენტში არსებული საზღვრების აღსადგენად. მოლაპარაკებებზე სეიმი ასევე დააყენებდა აღმოსავლეთ ანატოლიის მოსახლეობისთვის თვითგამორკვევის უფლების მინიჭების საკითხს.
1918 წლის 3 მარტს საბჭოთა რუსეთსა და გერმანიას, ავსტრია-უნგრეთს, ოსმალეთსა და ბულგარეთს შორის დაიდო საბოლოო საზავო შეთანხმება ბრესტ-ლიტოვსკში, რომლის მიხედვითაც, რუსეთი გამოეთიშა პირველ მსოფლიო ომს. ამ შეთანხმების საფუძველზე ოსმალეთმა მიიღო ბათუმის, ყარსისა და არტაანის ოლქები. ამიერკავკასიის დელეგაციამ არ ცნო ეს შეთანხმება. ტრაპიზონში გამართულ მოლაპარაკებებზე ოსმალეთმა ამიერკავკასიის სეიმს მოსთხოვა მშვიდობიანად გადაეცა მათთვის ბათუმის, ყარსისა და არტაანის ოლქები. ოსმალეთის წარმომადგენლებმა ასევე განაცხადეს, რომ მომავალში ოსმალეთი მხოლოდ იმ შემთხვევაში ითანამშრომლებდა ამიერკავკასიასთან, თუ იგი დამოუკიდებლობას გამოაცხადებდა. ამიერკავკასიის სეიმმა არ დააკმაყოფილა ოსმალეთის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები. განსაკუთრებით ამას მოითხოვდნენ სეიმის ქართველი და სომეხი წევრები, აზერბაიჯანელი წარმომადგენლები კი თანახმა იყვნენ შეესრულებინათ ოსმალეთის მოთხოვნა, რადგან არცერთი სადავო ტერიტორია აზერბაიჯანს არ ეკუთვნოდა, გარდა ამისა, მათ დელეგაციაში პანთურქული განწყობა შეიმჩნეოდა.
ოსმალეთის იმპერიას მოლაპარაკებების მიმდინარეობის პარალელურად საომარი მოქმედებები არ შეუჩერებია. მან 12 მარტს აიღო არზრუმი, 5 აპრილს – სარყამიში, 7 აპრილს – ვანი. 1 (14) აპრილს ბრძოლები გაიმართა მდინარე ჩოლოქთან. ამის შემდეგ, 2 (15) აპრილს ოსმალეთის ჯარი შევიდა ბათუმის ოლქში. ოსმალეთის ზეწოლის შედეგად 9 (22) აპრილს, ამიერკავკასიის სეიმმა მიიღო ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის დეკლარაცია. ამან ვერ შეაჩერა ოსმალეთის ექსპანსია. ამიერკავკასიის დელეგაცია უკვე თანახმა იყო ოსმალეთის მიერ წამოყენებული პირობების შესრულებაზე, 12 (25) აპრილს სომხურმა და ქართველმა სამხედრო კორპუსებმა დატოვეს ყარსი, სადაც ოსმალეთის მეთერთმეტე დივიზია შევიდა, რითაც ფაქტობრივად დაკმაყოფილდა ოსმალეთის ყველა მოთხოვნა. მიუხედავად ამისა, ოსმალეთი აგრძელებდა შეტევას და აიღო ოზურგეთი და ახალციხე. ტიფლისამდე მათ მხოლოდ 20-25 კილომეტრი აშორებდათ.
ჯეიმზ ჩედვიკი
სერ ჯეიმზ ჩედვიკი (ჩედუიკი, James Chadwick; დ. 20 ოქტომბერი, 1891, ბოლინგტონი, ჩეშირის საგრაფო — გ. 24 ივლისი, 1974, კემბრიჯი) — ბრიტანელი ფიზიკოსი, ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1927). ნობელის პრემიის ლაურეატი (1935). დაამთავრა მანჩესტერის უნივერსიტეტი (მაგისტრი, 1913), დოქტორის ხარისხი კემბრიჯის უნივერსიტეტში მიიღო (1921). ერნესტ რეზერფორდის მოწაფე. ასწავლიდა კემბრიჯისა და ლივერპულის უნივერსიტეტებში (პროფ. 1935–1948). 1943–1946 წლებში ხელმძღვანელობდა „მანჰეტენის პროექტში“ მონაწილე ბრიტანელ მეცნიერთა ჯგუფს. მთავარი სამეცნიერო ნაშრომები ბირთვული ფიზიკის დარგში აქვს. 1914 წელს აღმოაჩინა, რომ β-დაშლის დროს ბირთვიდან ამოტყორცნილი β-ნაწილაკებს აქვთ განუწყვეტელი სპექტრი. 1920 წელს ექსპერიმენტულად დაამტკიცა ატომური ბირთვის მუხტის ტოლობა ელემენტის რიგის ნომერთან. შეისწავლა (რეზერფორდთან ერთად) მსუბუქი ელემენტების ბირთვის ხელოვნური დაშლა და ელექტრონების სპონტანური ამოვრქვევა α-ნაწილაკებით მათი დაბომბვის დროს. 1932 წელს, ფრედერიკ და ირენ ჟოლიო-კიურების ექსპერიმენტის გამეორებითა და გაღრმავებით α-ნაწილაკების ნაკადით ბერილიუმიანი სამიზნის დასხივების გზით, დაამტკიცა ნეიტრონის არსებობა. შეადგინა პირველი ნეიტრონული წყარო, შეაფასა ნეიტრონის მასა. მიღებული აქვს ლონდონის სამეფო საზოგადოების დ. ჰიუზისა (1932) და გ. კოპლის (1950) მედლები. 1945 წელს სამეცნიერო დამსახურებისათვის მიიღო სათავადაზნაურო ტიტული.
სქოლიო
კატეგორია:ბრიტანელი ფიზიკოსები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის საგარეო პოლიტიკა
გერმანია
გერმანიის სამხედრო დახმარება დაეხმარა საქართველოს ჩაეხშო ბოლშევიკთა აჯანყებები აფხაზეთში, ასევე გერმანიის დიპლომატიურმა დემარშმა შეაჩერა ოსმალეთის სამხედრო ინტერვენცია საქართველოში. საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასა და ოსმალეთის იმპერიას შორის ხელი მოეწერა ბათუმის საზავო ხელშეკრულებას, რომლის მიხედვითაც საქართველომ ოსმალეთს გადასცა ბათუმისა და ყარსის ოლქები, ახალქალაქისა და ახალციხის მაზრები. იგი გაუქმდა პირველი მსოფლიო ომში ოსმალეთის დამარცხების შემდეგ.
პირველ მსოფლიო ომში დამარცხების გამო გერმანია იძულებული გახდა შეეწყვიტა სამხედრო ექსპედიცია საქართველოში. 1919 წლის იანვარს გერმანულმა ჯარებმა ბოლომდე დატოვეს საქართველო. მისმა რაოდენობამ მაქსიმუმს, დაახლოებით 19 ათასს, 1918 წლის სექტემბერში მიაღწია.
რუსეთი
საბჭოთა რუსეთმა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა აღიარა 1920 წლის 7 მაისს მოსკოვის ხელშეკრულების საფუძველზე. 1921 წლის 15 თებერვლას საქართველოს ტერიტორიაზე შეიჭრა წითელი არმია. 25 თებერვალს საბჭოელებმა ერთკვირიანი ბრძოლების შედეგად აიღეს ტფილისი და გამოაცხადეს საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის შექმნა. 17 მარტს წითელმა არმიამ სრულად დაამყარა კონტროლი საქართველოს ტერიტორიაზე. საქართველოს მთავრობამ დატოვა ქვეყანა და ემიგრაციაში გაემგზავრა.
აზერბაიჯანი
1919 წლის 16 ივნისს საქართველოს და აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის წარმომადგენლებმა ხელი მოაწერეს ერთობლივ თავდაცვით ხელშეკრულებას გენერალ ანტონ დენიკინის თეთრგვარდიელთა არმიის წინააღმდეგ. ამ ორ ქვეყანას შორის სადავო იყო ზაქათალის ოლქის კუთვნილება. 1920 წლის 28 აპრილს ბაქო აიღო წითელმა არმიამ. გამოცხადდა აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის შექმნა. აზერბაიჯანის დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ შეწყვიტა არსებობა.
საქართველოს ზაქათალის ოლქი გამოცხადებული ჰქონდა როგორც თავისი ტერიტორია, თუმცა აღნიშნულ მიწებს ვერ აკონტროლებდა. ბაქოს დაცემამდე ზაქათალის ოლქში აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო შენაერთები იდგნენ. 1920 წლის 7 მაისს მოსკოვის ხელშეკრულების საფუძველზე საბჭოთა რუსეთმა საქართველოს დამოუკიდებლობა ცნო იმ საზღვრებში, რომლებზეც მას ჰქონდა პრეტენზია. თუმცა 12 მაისს რუსეთის მოთხოვნით ხელშეკრულებას დაემატა დამატებითი მუხლი, რომლის მიხედვითაც ზაქათალის ოლქის კუთვნილება უნდა დაედგინა ორმხრივ აზერბაიჯან-საქართველოს სასაზღვრო კომისიას. კომისიის შექმნის მიუხედავად, საქართველოსა და აზერბაიჯანს შორის საზღვარი დაუდგენელი დარჩა, ზაქათალის ოლქის კუთვნილება კი შემდგომში საბჭოთა ხელმძღვანელობამ გადაწყვიტა.
ბრიტანეთი
1918 წლის 30 ოქტომბერს ხელი მოეწერა მუდროსის დროებით საზავო ხელშეკრულებას, რომლის მიხედვით ოსმალეთის იმპერიის ჯარმა დატოვა ბათუმი და შავი ზღვის სხვა პორტები. 15 დეკემბერს ბათუმის პორტში შევიდა ბრიტანეთის სამხედრო-საზღვაო ძალების 5 გემი ბორტზე 15-20 ათასი ჯარისკაცით, რომლებიც ბათუმის ოლქში განლაგდნენ. ბრიტანეთის სამხედრო ადმინისტრაცია ოლქს აკონტროლებდა 1920 წლის 7 ივლისამდე, რის შემდეგაც იგი საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ხელში გადავიდა.
ერთა ლიგა
საქართველოს დემოკრატიულმა რესპბულიკამ ერთა ლიგას ოფიციალური თხოვნით გაწევრიანებასთან დაკავშირებით პირველად მიმართა 1919 წლის მაისში. ერთა ლიგაში გაწევრიანება გახდებოდა საქართველოს სუვრენიტეტის გარანტი, თუმცა, ეს იდეა ვერ განხორციელდა.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა კატეგორია:საქართველოს საგარეო პოლიტიკა კატეგორია:საგარეო პოლიტიკა ისტორიული სახელმწიფოების მიხედვით
გელა ქოქიაშვილი
გელა გიორგის ძე ქოქიაშვილი (დ. 9 აპრილი, 1939, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი საოპერო და კამერული მომღერალი (დრამატული ტენორი), მეღვინე, მწერალი, პუბლიცისტი, მკვლევარი და ინჟინერ-ტექნოლოგი. ვოკალისტთა საკავშირო და რესპუბლიკური კონკურსების ლაურეატი, საქართველოს კულტურის დამსახურებული მუშაკი (1980), საქართველოს ღირსების ორდენის კავალერი (1999), მწერალთა შემოქმედებითი კავშირის წევრი, ქართული კულტურის ამაგდარი (2019), სიღნაღის საპატიო მოქალაქე (2019), ეკონომიკის დოქტორი (1988).
ბიოგრაფია
საზღვარი|მარცხნივ|მინი|გელა ქოქიაშვილი იტალიური მუსიკის საღამოზე. 1978 წელი დაიბადა 1939 წლის 9 აპრილს თბილისში. მამა — გიორგი ქოქიაშვილი იყო ექიმი-სტომატოლოგი, ხოლო დედა — ანა ტურაშვილი — ფილოლოგი. 1957 წელს დაამთავრა სიღნაღის რაიონის სოფელ ვაქირის საშუალო სკოლა; 1962 წელს ქუთაისის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის ტექნოლოგიური ფაკულტეტი. ჯერ კიდევ ინსტიტუტში ჩამოაყალიბა ანსამბლი „შვიდკაცა“, რომელიც ხშირად მართავდა კონცერტებს. 1970 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური ფაკულტეტი საბჭოთა კავშირის სახალხო არტისტის, პროფესორ დავით ანდღულაძის კლასი. იგი არის ვოკალისტთა სხვადასხვა კონკურსებში გამარჯვებული, მათ შორის 1975 წელს იტალიის „ლა სკალას“ საოპერო თეატრში სტაჟირებისთვის გამართულ საკავშირო კონკურსში, რომელიც მოსკოვში გაიმართა.
წლების განმავლობაში, გელა ქოქიაშვილის ორგანიზებით და მონაწილეობით ქალაქ სიღნაღში იმართებოდა სიმღერის დღესასწაული „ვანოობა“, მიძღვნილი ვანო სარაჯიშვილისადმი. მან მომღერალს მიუძღვნა მეტად საინტერესო მონოგრაფიული წიგნი, სახელწოდებით „ვანო სარაჯიშვილი — ლეგენდად ქცეული ორფევსი“. მისი უშუალო ხელმძღვანელობით და მონაწილეობით 2019 წელს სიღნაღში აღდგა და ფუნქციონირება დაიწყო ვანო სარაჯიშვილის მემორიალურმა მუზეუმმა. ამავე წელს მას გადაეცა სიღნაღის საპატიო მოქალაქის წოდება. არის ფაზისის საერო-სამეცნიერო და ქალდეა-საქართველოს აკადემიების ნამდვილი წევრი.
მის კალამს ეკუთვნის წიგნები მსოფლიოში აღიარებულ მომღერლებზე: ენრიკო კარუზო, ტიტა რუფო, თევდორე შალიაპინი, ლუჩანო პავაროტი და პლასიდო დომინგო; კულტურის სხვადასხვა სფეროში მოღვაწე ხელოვანებზე პუბლიცისტური ნარკვევების კრებული „ნუმც მოიშლება ხსნება მათი...“.
პროფესიული გამოცდილება
მინი|220პქ|გელა ქოქიაშვილი მალხაზის არიის შესრულებისას მინი|220პქ|ურემზე სხედან გელა ქოქიაშვილი, რომელიც ურმულს მღერის და [[ავლიპ ზურაბაშვილი. ავლიპ ზურაბაშვილისადმი მიძღვნილი საიუბილეო ღონისძიება. სიღნაღი, 1972 წელი]] გელა ქოქიაშვილს შესრულებული აქვს ტენორის მთავარი პარტიები ოპერებიდან: აბესალომი (ზაქარია ფალიაშვილი „აბესალომ და ეთერი“), მალხაზი (ზაქარია ფალიაშვილი „დაისი“), არსენა (ალექსანდრე ბუკია „არსენა“), რუდოლფი (ჯაკომო პუჩინი „ბოჰემა“), ნემორინო (გაეტანო დონიცეტი „სიყვარულის ნექტარი“), ახალგაზრდა ბოშა (სერგეი რახმანინოვი „ალეკო“)
გელა ქოქიაშვილის მოღვაწეობის უდიდესი ნაწილი მიეძღვნა საკონცერტო საქმიანობას. 30 წლის განმავლობაში მან უანგაროდ 700-ზე მეტი სოლო და შერეული სახის კონცერტში მიიღო მონაწილეობა. 1981 (ან 1982) წელს გამოსცა გრამფირფიტა (გიგანტი) „მღერის გელა ქოქიაშვილი“, სადაც ჩაწერილია 15 ქართული რომანსი. 2013 წელს მან გამოუშვა კომპაქტდისკი ალბომის სახით, სადაც 27 ნაწარმოებია ჩაწერილი, მათ შორისაა ქართული კლასიკური რომანსები, იტალიური ნეაპოლიტანური სიმღერები და არიები.
თავისი შემოქმედებითი საქმიანობის მანძილზე მან უკვე გამოსცა 12 წიგნი, გამოსაცემად მზად აქვს მხატვრულ-დოკუმენტური ნოველების კრებული. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში, შემოქმედებით მოღვაწეობასთან პარალელურად, საქმიანობდა კვების მრეწველობის სისტემაში სხვადასხვა თანამდებობაზე.
მისი ინტერესის სფეროს ქართული ტრადიციული სუფრის წეს-ჩვეულებები, ადათ-წესები და მასთან დაკავშირებული საკითხები წარმოადგენს, რისთვისაც მეცნიერულად გამოიკვლია ისტორიული და ეთნოგრაფიული მასალები. გელა ქოქიაშვილი გამოცდილი თამადაა. მან გამოსცა წიგნი, ბევრისთვის სამაგიდო წიგნად წოდებული — „სუფრავ გაშლილო ლხინი ხარ“ (სამი რედაქტირებული გამოცემა).
მის მიერ გამოცემულ წიგნებს, გრამფირფიტებს და კომპაქტდისკებს კომერციული დანიშნულება არ ჰქონია. ყველა ისინი უსასყიდლოდ, საჩუქრად დაურიგდა ბიბლიოთეკებს, მუზეუმებს, ხელოვნების წარმომადგენლებს და ხელოვნებით დაინტერესებულთ.
ჰეკლბერი ფინის თავგადასავალი
ჰეკლბერი ფინის თავგადასავალი (Adventures of Huckleberry Finn) — მარკ ტვენის რომანი. რომანი არის ბიჭუნაზე, რომელიც მდინარე მისისიპიზე მოგზაურობს. ჯერ გამოქვეყნდა გაერთიანებულ სამეფოში 1884 წელს და შემდეგ აშშ-ში 1885 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1884 წლის რომანები კატეგორია:ამერიკული რომანები კატეგორია:მარკ ტვენის ნაწარმოებები კატეგორია:ფილმებად ადაპტირებული რომანები კატეგორია:პიკარესკული რომანები
ისტიაკი
ისტიაკი (Истяк; Истәк) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ისტიაკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 7 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 7 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 80 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ. 2002 წელს სოფელში 434 ადამიანი ცხოვრობდა.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
თადმორის ნაჰია
თადმორი (არაბ. ناحية تدمر‎‎) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით თადმორის პროვინციაში დაახლოებით 55 062 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 17 166 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ნაჰიები
არეპივკა
არეპივკა (Арепівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის ნოვოუკრაინკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 55 კაცს შეადგენდა.
მარსელ ალექსანდრ ბერტრანი
მარსელ ალექსანდრ ბერტრანი (Marcel Alexandre Bertrand; დ. 2 ივლისი, 1847, პარიზი — გ. 13 თებერვალი, 1907, პარიზი) — ფრანგი გეოლოგი, პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1896). პარიზის სამთო სკოლის პროფესორი. სანქტ-პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1899). ბერტრანმა პირველმა მიუთითა მსხვილ ტექტონიკურ მოძრაობათა პერიოდულ ხასიათსა და დანაოჭების ძირითად ეპოქებზე (ჰურონული, კალედონიური, ჰერცინული, ალპური). დაადგინა მაგმური პროცესების განვითარების კანონზომიერებანი. ბერტრანის დაკვირვებანი ალპებში საფუძვლად დაედო შარიაჟების თეორიას.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი გეოლოგები
Video Pinball-ის სერია
Video Pinball — პირველი თაობის გამოყოფილი სახლის სათამაშო კონსოლების სერია, წარმოებული და გამოცემული კომპანია Atari, Inc.-ის მიერ 1977 წელს. Video Pinball-ის პირველ მოდელში ინტეგრირებული იყო სამი თამაში: პინბოლი, კალათბურთი და ატარის არკადული თამაშის, „Breakout“-ის პორტირებული ვერსია. ამავე მოდელში ჩაშენებული იყო Atari-ს წარმოებული ჩიპი 011500-11/C011512-05.
Video Pinball-ზე ხელმისაწვდომი იყო 7 თამაში — პინბოლის ოთხი ვარიაცია, კალათბურთი და „Breakout“-ის ორი ვერსია. საერთო ჯამში გამოვიდა კონსოლის სამი მოდელი.
სქოლიო
კატეგორია:არკადული თამაშები კატეგორია:გამოყოფილი კონსოლები კატეგორია:პინბოლის ჟანრის ვიდეო თამაშები კატეგორია:პირველი თაობის ვიდეო თამაშების კონსოლები კატეგორია:1970-იანების სათამაშოები კატეგორია:1970-იანების სათამაშოები კატეგორია:1970-იანების სათამაშოები კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში კატეგორია:ვიდეო თამაშები შემუშავებული ამერიკის შეერთებულ შტატებში
ჯოვანი ლორენცო ბერნინი
ჯოვანი ლორენცო ბერნინი (Gian Lorenzo Bernini; დ. 7 დეკემბერი, 1598, ნეაპოლი — გ. 12 ნოემბერი, 1680, რომი) — იტალიელი არქიტექტორი, მოქანდაკე და ფერმწერი. იტალიური ბაროკოს ყველაზე თვალსაჩინო წარმომადგენელი, რომლის შემოქმედებამ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ბაროკოს დამკვიდრებასა და განვითარებაში.
სწავლობდა თავის მამასთან, პიეტრო ბერნინისთან. იყო რომის პაპების სასახლის კარის მთავარი არქიტექტორი და მოქანდაკე. ბერნინმა წმინდა პეტრეს ტაძრის ინტერიერში ააგო გრეხილი სვეტებით, სკულპტურული ფიგურებითა და დეკორატიული ელემენტებით შემკული გიგანტური ბრინჯაოს გავალაკით (1624-1633), რითაც შექმნა ტაძრის ინტერიერის ცენტრი. აგრეთვე, ე. წ. „წმინდა პეტრეს კათედრა“ — დეკორატიული კომპოზიცია, რომელშიც შერწყმულია ქანდაკებები და ხუროთმოძღვრული ელემენტები; ბერნინის უმნიშვნელოვანესი ხუროთმოძღვრული ნამუშევარია წმინდა პეტრეს ტაძრის გრანდიოზული მოედანი (1657-1666), ბაროკოს ხანის ერთ-ერთი შესანიშნავი არქიტექტურული ანსამბლი რომში. მნიშვნელოვანი ნამუშევრებია აგრეთვე სანტ-ანდრეა ალ კვირინალეს ეკლესია, ნავონას მოედანი „ოთხი მდინარის შადრევნით“ (1648-1651); მონაწილეობდა სხვა მოედნებისა და რომის რამდენიმე სასახლის აგებაში. განსაკუთრებით ნაყოფიერი იყო ბერნინი, როგორც მოქანდაკე. სხვადასხვა მასალის ოსტატური შეხამებითა და ვირტუოზული დამუშავებით იგი ძლიერ ეფექტს აღწევდა. ადრინდელი ნამუშევრებია: „დავითი“, რომლის მკვეთრად გამოსახული გარეგნული დინამიკა დიდად განასხვავებს მას აღორძინების ხანის ქანდაკებებისაგან, „აპოლონი და დაფნე“; შემდეგ ქმნის ღრმა ფსიქოლოგიური განწყობილებით აღბეჭდილ სკულპტურულ პორტრეტებს. გვიანდელ პორტრეტულ ნამუშევრებში ძლიერდება შინაგანი პათეტიკა, იმპოზანტურობა. ბერნინის სახელგანთქმული ქმნილებაა „წმინდა ტერეზას საკურთხეველი“ (1645-1652) — ბაროკოს დინამიკური ხუროთმოძღვრული ფორმებით დამუშავებული სამლოცველო, რომლის მთავარი კედლის ცენტრში მოთავსებულია სკულპტურული ჯგუფი — „წმინდა ტერეზას ექსტაზი“. ბერნინიმ შექმნა ალეგორიული ფიგურებით შემკული ბაროკოს ტიპის აკლდამა (პაპი ურბან VIII-ის საფლავი რომის წმინდა პეტრეს ტაძარში, ბრინჯაო და ფერადი მარმარილო, 1639-1646 წლები). ბერნინიმ თავისი შემოქმედების გრანდიოზულობით, ჩანაფიქრის სითამამით, ბრწყინვალე ოსტატობით უდიდესი გავლენა მოახდინა მთელი ევროპის XVII-XVIII საუკუნეების ხელოვნებაზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 7 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1598 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1680 კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები კატეგორია:იტალიელი მოქანდაკეები კატეგორია:იტალიელი მხატვრები
ქალათალიყი
ქალათალიყი (Kalatalıq) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ქალბაჯარის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ქალბაჯარის რაიონის სოფლები
ალ-სუხნის ნაჰია
ალ-სუხნა (არაბ. ناحية السخنة) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ალ-სუხნის პროვინციაში დაახლოებით 21 880 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 13 657 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ნაჰიები
უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობის ამოცანა
უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობის (უსქ) ამოცანა — ამოცანა, რომელიც ეძებს მიმდევრობებს შორის უგრძეს საერთო ქვემიმდევრობას (ძირითადად ორ მიმდევრობაზე განიხილავენ).
მაგალითად, განვიხილოთ ორი მიმდევრობა (ABCD) და (ACBAD). მათ 5 უსქ აქვთ, სიგრძით 2: (AB),(AC),(AD),(BD) და (CD); 2 უსქ, სიგრძით 3: (ABD) და (ACD); უფრო გრძელი კი არ გვაქვს. შესაბამისად, (ABC) და (ACD) არის უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობა.
სირთულე
ეს ამოცანა არის NP-რთული ამოცანა. ის დინამიური პროგრამირების პრინციპით პოლინომიურ დროში იხსნება.
მოცემულია N სიგრძეების მიმდევრობები, სრული ძებნა შეამოწმებს თითოეულ მათგანის 2^{n_1} ქვესიმრავლეს, რათა დაადგინოს, არიან თუ არა ისინი აგრეთვე დანარჩენი მიმდევრობების ქვემიმდევრობები; მოცემული ამოცანის დროის სირთულე იქნება
n და m სიგრძის ორი მიმდევრობისთვის დროის სირთულე დინამიური პროგრამირებით იქნება O(n × m). ნებისმიერი რაოდენობის ქვემიმდევრობისთვის დინამიური პროგრამირების ამოხსნის დროის სირთულე იქნება
ერმოსა (ბატაანი)
ერმოსა (ოფიციალურად ერმოსის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Hermosa) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბატაანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 77 443 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 23 ბარანგაის.
უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობის ამოცანა
LCS ფუნქცია
განვსაზღვროთ ორი მიმდევრობა შემდეგნაირად: და. X-ის პრეფიქსები არიან ; Y-ის კი. -ით აღვნიშნოთ უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობა პრეფიქსებისთვის X_i და Y_j.
ერმოსა (ბატაანი)
სქოლიო
კატეგორია:ბატაანის მუნიციპალიტეტები
უგრძესი საერთო ქვემიმდევრობის ამოცანა
LCS ფუნქცია
რათა ვიპოვოთ LCS X_i და Y_j-თვის, შევადაროთ x_i და y_j. თუ ისინი ტოლია, მაშინ ქვემიმდევრობა -ზე ერთით მეტი იქნება. თუ ისინი ტოლი არ არიან, მაშინ, და  შორის უგრძესის ტოლი გახდება.
სქოლიო
კატეგორია:კომბინატორიკა კატეგორია:პროგრამირება კატეგორია:ალგორითმები
ვეტასი
ვეტასი (Vetas) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, სანტანდერის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3.657 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 709 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.78 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 452 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტანდერის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ილუზია-თოვლიან-მეჟენის მღვიმური სისტემა
ილუზია-თოვლიან-მეჟენის მღვიმური სისტემა — კარსტული უფსკრული საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გუდაუთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ბზიფის კირქვული მასივის ეგრეთ წოდებულ „გამყოფ შტოქედზე“, ზღვის დონიდან 1960–2000–2390 მ-ზე. მორფომეტრიული მონაცემებით შედის საქართველოს 1000 მ-ზე ღრმა კარსტული უფსკრულების პირველ ათეულში. გამომუშავებულია ზედაიურული და ქვედაცარცული ასაკის კირქვების, გადოლომიტებული კირქვებისა და შეცემენტებული კონგლომერატების წყებებში. მღვი­მური სისტემის ჯამური სიღრმეა 1760 მ, სიგრძე 24 080 მ, ფსკერის ფართობი 150 000 მ², საერთო მოცულობა 2 000 000 მ³.
მეჟენის უფსკრული შედგება მკვეთრად გამოხატული ვერტიკალური და ჰორიზონტული ნაწილებისგან, რომლებიც ერთმანეთს მოკლე დერეფნებით უკავშირდება. თოვლიანი და მეჟენის უფსკრულები ერთმანეთს ჩასასვლელიდან 630 მ სიღრმეზე უერთდება, 410 მ-ით მაღლა მდებარე უფსკრული „ილუზია“ თოვლიან-მეჟენს შეუერთდა, რითაც მღვიმური სისტემის ჯამურმა სიღრმემ 1753 მ შეადგინა და მსოფლიოს უღრმეს უფსკრულთა სიაში მე-2 ად­გილ­ზე გადაინაცვლა. ამჟამად თოვლიანი უფსკრული 1760 მ სიღრმით მსოფლიოს უღრმეს უფსკრულთა სიაში მე-4 ადგილზეა.
მღვიმურ სისტემაში არის ნაირგვარი სტალაქტიტ-სტალაგმიტები, ტრავერტინები, ჰელიქტიტები, მღვიმური თოვლი. მიწისქვეშა მყინვარის ფართობი 6000 მ² აღწევს. სისტემაში გაედინება მიწისქვეშა ნაკადი მრავალრიცხოვანი შენაკადებით, რომელთაც დონეების ძლიერი რყევა ახასიათებთ. სხვა­და­სხვა მონაკვეთებში ბინადრობენ ობობები, მრავალფეხიანები და სხვა. მღვიმური სისტემა აღმოჩენილია მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სპელეორაზმის მიერ 1971 წელს. შესწავლასა და გამოკვლე­ვაში სხვადასხვა წლებში მონაწილეობდნენ რუსი და ევროპელი გამოცდილი სპელეორაზმები.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მღვიმეები
ლაფანყურის სპეცოპერაცია
ლაფანყურის სპეცოპერაცია (ასევე ცნობილია როგორც ლოპოტის სპეცოპერაცია) — საქართველოში, კერძოდ კი ლოპოტის ხეობაში ჩატარებული სპეცოპერაცია, რომლის მთავარი მიზანი უკანონო შეიარაღებული დაჯგუფების განეიტრალება იყო. დაჯგუფებამ სოფელ ლაფანყურის რამდენიმე მოსახლე გაიტაცა. თავდაპირველად გავრცელდა ინფორმაცია, რომ დაჯგუფების წევრები რუსეთის მოქალაქე ჩეჩენი მეამბოხე ისლამისტები იყვნენ. თუმცა ეს ინფორმაცია მცდარი აღმოჩნდა.
ოპერაციას, რომელიც 2012 წლის 28 აგვისტოს დაიწყო, 14 ადამიანის სიცოცხლე ემსხვერპლა. მათ შორის 11 უკანონო შეიარაღებული დაჯგუფების წევრი (მ. შ. მინიმუმ 2 საქართველოს და 5 რუსეთის მოქალაქე). ქართულმა სპეცსამსახურებმა დაკარგა 3 ადამიანი, 5 კი დაიჭრა.
8 სექტემბერს ეთნიკურად ჩეჩენი რუსეთის მოქალაქე დაჯგუფების წევრი ახმედ ჩატაევი დააკავეს. ბრალდებული თავს დამნაშავედ არ თვლიდა. მოგვიანებით ჩატაევი სასამართლო დარბაზიდან გაანთავისუფლეს. 30 ოქტომბერს ოპერაცია ოფიციალურად დასრულებულად გამოცხადდა.
ოპერაციის მიმდინარეობა
28 აგვისტოს საქართველოს ტელევიზიებში გავრცელდა ინფორმაცია, რომ თელავის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლაფანყურიდან, რომელიც რუსეთის საზღვრიდან რამდენიმე კილომეტრში მდებარეობს ხუთი ახალგაზრდა გაიტაცეს. ისინი რამდენიმე დღის მანძილზე დაკარგულად ითვლებოდნენ. სოფლის მოსახლეობის განცხადებით მცირე ხნით ადრე რამდენიმე საეჭვო, წვერიანი ადამიანი შეამჩნია. გატაცებული პიროვნებები მალევე იპოვეს და დაკითხვაზე გადაიყვანეს. გათავისუფლებულმა მძევლებმა განაცხადეს, რომ გამტაცებლებს სურდათ გადაეკვეთათ რუსეთის საზღვარი და მათ მთავარ მიზანს საზღვრის მშვიდობიანად გადაკვეთა წარმოადგენდა. ლევან ხუცურაულმა, რომელიც გატაცებულთა შორის იყო, განაცხადა რომ ისინი 26 აგვისტოს გაიტაცეს იარაღის მუქარით. გავრცელებული ინფორმაციით გამტაცებლები ქართულად საუბრობდნენ.
28 აგვისტოს საღამოს შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ შეიარაღებული ჯგუფი აღმოაჩინეს და მათი გაუვნებელყოფის მიზნით არეალში სპეციალური დანაყოფები (მათ შორის ვერტმფრენები) გადაისროლეს. 29 აგვისტოს დილით შსს-მ განაცხადა, რომ ხეობა დაიბლოკა. ღამის 1-ლ საათზე კი ანტიტერორისტული ოპერაცია დაიწყო. სამინისტრო ამტკიცებდა, რომ დაჯგუფება დაღესტანიდან იყო შემოსული. დაახლოებით 4 საათისათვის სამინისტრომ 14 ადამიანის დაღუპვის ფაქტი გაავრცელა და თქვა, რომ ქართულ შენაერთებთან ექვსი ადამიანი აგრძელებდა ბრძოლას. ნოდარ ხარშილაძის თქმით:
გავრცელებული ინფორმაციით, მძევლები მოლაპარაკების შემდეგ მესაზღვრეებმა ჩაანაცვლეს. სროლა კი მას შემდეგ დაიწყო, რაც მრავალი გაფრთხილების მიუხედავად შეიარაღებული დაჯგუფების წევრებმა დანებებაზე უარი განაცხადეს.
მეორე დღეს, 30 აგვისტოს საქართველოს მაშინდელმა პრემიერ-მინიტრმა ვანო მერაბიშვილმა კრიზისების მართვის საბჭო მოიწვია და განაცხადა, რომ სპეცოპერაცია ფაქტობრივად დასრულებული იყო.
5 სექტემბერს ხეობაში დამატებითი ძალები გადაიგზავნა, მათი მიზანი იყო სავარაუდო ექვსი ბოევიკის აღმოჩენა. 8 სექტემბერს შინაგან საქმეთა მინისტრმა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ დაჯგუფების ერთ-ერთი წევრი, ახმედ ჩატაევი დააკავეს. ის დაჭრილი იყო და შესაბამისი სამედიცინო დახმარება გაეწია. როგორც ცნობილია, ჩატაევი თვითონ ჩაბარდა სასაზღვრო პოლიციას. 30 ოქტომბერს ოპერაცია ოფიციალურად დასრულდა.
სქოლიო
კატეგორია:2012 წლის კონფლიქტები
არისტივკა
არისტივკა (Аристівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ვინიციის ოლქის ჟმერინკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 190 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჟმერინკის რაიონის სოფლები
ალ-რასთანის ნაჰია
ალ-რასთანი (არაბ. ناحية الرستن‎‎) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ალ-რასთანის პროვინციაში დაახლოებით 64 271 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 290,72 კმ².
Bulgaria Air
Bulgaria Air (България Ер) — ბულგარეთის ეროვნული ფლაგმანი ავიაკომპანია. კომპანიის შტაბ-ბინა მდებარეობს ქალაქ სოფიაში, სოფიას აეროპორტში. დაარსდა 2002 წლის ნოემბერში. ავიაკომპანიის საბაზო აეროპორტია - სოფიას აეროპორტი. Bulgaria Air ფრენებს მსოფლიოს 17 ქვეყნის 26 დანიშნულების პუნქტში ახორციელებს.
ტომ დენისი
'''ტომ ა. დენისი''' (Tom A. Dennis; დ. 1881 — გ. 1939 ) — ინგლისელი პროფესიონალი სნუკერისტი და ინგლისური ბილიარდის მოთამაშე.
მონაწილეობდა სნუკერის მსოფლიო ჩემპიონატის ოთხ ფინალში (1927, 1929−1931), მაგრამ ყველა წააგო ჯო დევისთან. 1931 წელს, როდესაც პირველობა ტარდებოდა ნოტინგემში, დენისი ფინალურ მატჩში იგებდა 14:10-ს, შემდეგ კი 19:16, მაგრამ საბოლოოდ დამარცხდა დევისთან ანგარიშით 21:25. აღსანიშნავია, რომ 1931 წელს ტომი და ჯო მსოფლიო ჩემპიონატის ერთადერთი მონაწილეები იყვნენ.
თავისი ბოლო მატჩი ჩემპიონატზე ტომმა გამართა 1933 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი სნუკერისტები კატეგორია:დაბადებული 1881 კატეგორია:გარდაცვლილი 1939
ისხაკი (იანაულის რაიონი)
ისხაკი (Исхак; Исхаҡ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ნოვოარტაულის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 27 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ნოვი-არტაულიდან 9 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 27 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 12 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
კაპრებისმთა
კაპრებისმთა, კაპრების-ბოსელი — მთა საქართველოში, საჩხერისა და ქარელის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს ლიხის ქედზე, მდინარე სურამულის ­მარცხენა შენაკადის — ჭერათხევის ზემოწელში. სიმაღლე 1182,7 მ. აგებულია იურული პორ­ფი­რიტული წყებისაგან. აქვს მოვაკებული წვერი და დამრეცი კალთები. აღმოსავლეთი და სამხრეთი კალთები შემოსილია ფართოფოთლოვანი ტყით, მთის წვერი — მდელოს ბალახეულით.
სქოლიო
კატეგორია:იმერეთის მხარის მთები კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის მთები
იპუმირინი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სანტა-კატარინას მუნიციპალიტეტები
არკავსკე
არკავსკე (Аркавське) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სუმის ოლქის ბილოპილიის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 58 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბილოპილიის რაიონის სოფლები
დავითაია
საკუთარი სახელი დავითაია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ვანო მელიაშვილი
ვანო მელიაშვილი (დ. 1896, თიანეთი ― გ. 1988, თბილისი) — ქართველი პრიმიტივისტი, XX საუკუნის თვითნასწავლი მხატვარი. დაიბადა თიანეთში. ცხოვრების ბოლო 25 წელი საბავშვო ბაღის დარაჯად მუშაობდა. სიკვდილამდე რამდენიმე წლით ადრე ბავშვთა სამხატვრო გალერეაში მოუწყვეს პირველი გამოფენა, რომელსაც ხელოვნების კრიტიკოსთა და დამთვალიერებელთა გამოხმაურებაც მოჰყვა.
„ვანო მელიაშვილის მანერა იმაზე მეტყველებს, რომ მას დიდი ხნის წინ ჰქონდა დაწყებული ხატვა. იგი ხატავდა ზეთის საღებავებით ტილოზე, ან ფანქრებით ქაღალდზე და მისი პერსონაჟები ბუნებით, ფოტოებით და ასევე, მისი წარმოსახვით იყვნენ შთაგონებულნი. მელიაშვილი იმავე გარემოში ჩამოყალიბდა, სადაც ფიროსმანი და როგორც ეს უკანასკნელი, თავის თავს, ქართული ეროვნული ხელოვნების ნაწილად მოიაზრებდა. მელიაშვილი იცნობდა ქართულ მოზაიკას და მის ტექნიკას, რაზეც მისი ნამუშევრები „თამარ მეფის პორტრეტი“ და „ვაჟა-ფშაველა და მისი ოჯახი“ მეტყველებენ. ხოლო მისი სცენები ფალიაშვილის ოპერიდან ქართული მინიატიურული ხელოვნების კარგ ცოდნაზე მეტყველებს“.
ხალხური ხელოვნების დაცვისა და აღორძინების ცენტრის ორგანიზებით ვანო მელიაშვილის ნამუშევრების გამოფენა ეროვნულ ბიბლიოთეკაში 2000 წლის 12–28 მაისს გაიმართა.
2015 წლის 9 იანვარს ხალხური და გამოყენებითი ხელოვნების მუზეუმში გამოფენა „FACES“ — „სახეები“ გაიხსნა, სადაც წარმოდგენილი იყო საქართველოს ხალხური და გამოყენებითი ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმის ფონდებში დაცული, სხვადასხვა მასალაში შესრულებული პორტრეტების ნიმუშები. გამოფენაზე წარმოდგენილი ფერწერული პორტრეტების ავტორები — გრიგორიანცი, მარადაშვილი, მელიაშვილი, ზარაფიშვილის ნამუშევრები შეტანილია მსოფლიო ნაივი მხატვრების ენციკლოპედიაში.
2000 წელს დავით ჯანელიძის რეჟისორობით კინოკომპანია „შვიდკაცამ“ გადაიღო დოკუმენტური ფილმი „ვანო მელიაშვილი“, რომელიც მოგვითხრობს XX საუკუნის თვითნასწავლი მხატვრის ცხოვრებასა და შემოქმედაბაზე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 1896 კატეგორია:გარდაცვლილი 1988
თალბისეის ნაჰია
თალბისეი (არაბ. ناحية تلبيسة‎‎) — სირიის ჰომსის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით თალბისეის პროვინციაში დაახლოებით 63,784 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 166 85 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის ნაჰიები
ლიმაი (ბატაანი)
ლიმაი (ოფიციალურად ლიმაის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Limay) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბატაანის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 78 272 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 12 ბარანგაის.
ქახათ-ხალი
ქახათ-ხალი (Kaxat-Xəl) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ქალბაჯარის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ქალბაჯარის რაიონის სოფლები
გვახარია
საკუთარი სახელი გვახარია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:გვახარიები კატეგორია:ქართული გვარები
რიჩარდ პლანტაგენეტი
რიჩარდ პლანტაგენეტი (Richard Plantagenet, Duke of York) — იორკის მე-3 ჰერცოგი, რიჩარდ კონისბურგის და ანა მორტიმერის (1388—1411) შვილი.
ბიოგრაფია
1415 წელს რიჩარდი დასაჯეს, როგორც მოღალატე, ხოლო მის ქონებას კონფისკაცია გაუკეთეს. იმავე წელს, აზენკურის ბრძოლაში დაიღუპა რიჩარდის ბიძა (მამის მხრიდან) — ჰერცოგი ედუარდ იორკი. 1426 წელს, მეფე ჰენრი VI-ის საბჭომ რიჩარდს იორკის ჰერცოგის ტიტული მიანიჭა, ხოლო 1432 წელს — კემბრიჯის გრაფისა და მარჩის გრაფის ტიტულები. მარჩის საგრაფოზე უფლებები მან მიიღო, როგორც დედამისის უშვილო ძმის, ედმუნდ მორტიმერის მემკვიდრემ.
ქარა აჰმედ-ფაშა
ქარა აჰმედ-ფაშა (დ. დაახლ. 1500 - 29 სექტემბერი, 1555) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1553 წლის 6 ოქტომბერიდან, 1555 წლის 29 სექტემბრამდე. ქარა აჰმედ-ფაშას თანამდებობა ეკავა სულთან სულეიმან I-ის მმართველობის დროს.
რიჩარდ პლანტაგენეტი
ბიოგრაფია
1453—1454 წლებში, მეფე ჰენრი VI-ის ავადმყოფობის დროს, რიჩარდ იორკელი ინგლისის რეგენტი იყო. 1460 წელს პარლამენტმა რიჩარდი ჰენრი VI-ის მემკვიდრედ ცნო, მაგრამ იმავე წელს ის დაამარცხა ჰენრის ცოლმა, მარგარიტა ანჟუელმა.
ქარა აჰმედ-ფაშა
დიდი ვეზირის თანამდებობის დაკავებამდე იყო რუმელიის ბეგლარბეგი. დაქორწინებული იყო სელიმ I-ის ასულ ფატმა სულთანზე. 1553 წლის 6 ოქტომბერს, მას შემდეგ, რაც დამატი რუსტემ-ფაშა გადააყენეს თანამდებობიდან, აჰმედ-ფაშამ დაიკავა მისი ადგილი. 1555 წელს რუსტემ-ფაშამ ჰიურემთან ერთად დაგეგმილი შეთქმულების შედეგად დაადანაშაულა მექრთამეობაში და სულეიმან I-მა იგი სიკვდილით დასაჯა. დაკრძალულია მიმარ სინანის მიერ, მის პატივსაცემად აგებულ მეჩეთში.