cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ერმილე შარაშიძე
ბიოგრაფია
ერმილე შარაშიძემ საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგაც ორი ათეული წელი იმუშავა საბჭოთა სკოლაში. სიცოცხლის ბოლო წლებში იგი დედაქალაქში გადავიდა საცხოვრებლად და თბილისის ერთ–ერთ საშუალო სკოლაში მასწავლებლობდა.
ერმილე შარაშიძე გარდაიცვალა ღრმად მოხუცებული 1939 წლის 30 ნოემბერს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1860 კატეგორია:გარდაცვლილი 30 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1939 კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები ე
ვლადიმერ სანიკიძე
ვლადიმერ სანიკიძე (დ. 11 სექტემბერი, 1923, სოფ. ბუგეული, ამბროლაურის რაიონი  —  გ. სექტემბერი, 2009) — ქართველი ექიმი.
1943 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი.
1943–1945 წლებში იყო დიდი სამამულო ომის უკრაინის მე–4 ფრონტის მოქმედი არმიის საჰაერო სამხედრო ნაწილების მთავარი ექიმი; 1952–1959 წლებში ბაქოს სამხედრო ოლქის მთავარი ნევროლოგი; 1961–1967 წლებში გერმანიაში საბჭოთა ჯარების მთავარი ნევროლოგ–კონსულტანტი; 1967–1972 წლებში მოსკოვის სამხედრო ოლქის მთავარი ნევროლოგი; 1972–1978 წლებში ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის მთავარი ნევროლოგი; 1978–1998 წლებში ჯანდაცვის სამინისტროს ომის ინვალიდთა რესპუბლიკური ჰოსპიტლის მთავარი ექიმი; 1999-2004 წლებში საქართველოს ომის ვეტერანთა საერთაშორისო კლინიკური ჰოსპიტლის დირექტორი. ავტორია 156 სამეცნიერო ნაშრომისა ფსიქონევროლოგიისა და ნეიროქირურგიის აქტუალურ საკითხებზე. გამოქვეყნებული აქვს წიგნები. ფსიქო-ნევროლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „დიდი სამამულო ომის (1941–1945) ინვალიდთა სპეციალიზირებული სამედიცინო დახმარების ორგანიზაცია საქართველოში“, დაიცვა 1966 წელს.
მეკელე
მეკელე (መቐለ, መቀሌ) — ქალაქი ჩრდილოეთ ეთიოპიაში. ტიგრაის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2012 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 219 818 კაცი, რომელთაგანაც 96,2 % ტიგრაის ეთნიკური ჯგუფია, 2,26 % – ამჰარა.
ქალაქი მდებარეობს დედაქალაქ ადის-აბებიდან ჩრდილოეთით 650 კილომეტრზე. ზღვის დონიდან 2 254 მეტრზე.
ქალაქის ღირსშესანიშნაობაა იოჰანეს IV-ის სასახლე და ტიგრაის ხალხის განმათავისუფლებელი ფრონტის ძეგლი. ქალაქში ასევე რამდენიმე ეკლესიაა და მოქმედებს უნივერსიტეტი.
სქოლიო
კატეგორია:ტიგრაის რეგიონის ქალაქები
Ӡә
thumb|აუდიო «Ӡә» Ӡә, ӡә ([ძჿ] — წარმოითქმება, როგორც „ძვ“) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში.
გამოთქმა
აფხაზურ ენაში მის წარმოსათქმელად, საარტიკულაციო აპარატი უნდა მოვამზადოთ ასო „ვ“-ს სათქმელად, მაგრამ უნდა ვთქვათ ასო „ძ“. შედეგად ვღებულობთ შუალედურ ბგერას ძ-სა და ჯ-ს შორის, რიგ შემთხვევებში შეიძლება გავიგოთ, როგორც „ძვ“, თუმცა თავისი ბუნებით ასო ძ-ს წარმოთქმის თავისებური მანერაა.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
შეჰიდთა ხეივანი
შეჰიდთა ხეივანი  (Şəhidlər Xiyabanı; 1990 წლამდე — კიროვის სახელობის პარკი / მთიანი ბაღი; Киров Паркы / Дағлыг Парк) — საძმო სასაფლაო ბაქოში, სადაც დაკრძალულნი არიან „შეჰიდები“ — ძირითადად „შავი იანვრის“ (126) მსხვერპლები და  ყარაბაღის ომში დაღუპული აზერბაიჯანლები. ხეივანში, ასევე არსებობენ ამოუცნობი მებრძოლების სასაფლაოებიც.
ქვაბისხევის ეკლესია
300px|მინი ქვაბისხევის ეკლესია — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი საქართველოში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ქვაბისხევში, მდინარე ქვაბისხევის ნაპირებზე, რომელცას სათავე აქვს ლომის მთის ძირას. ქვაბისხევი მდებარეობს ზღვის დონიდან 980 მეტრზე, ხოლო ბორჯომიდან დაშორებულია 21 კილომეტრით.
შეჰიდთა ხეივანი
1990 წლის მოვლენები
1990 წლის იანვარში მთიან პარკში „აზადლიგის“ (Azadlıq meydanı — „თავისუფლების მოედანი“, ყოფილი „ლენინის მოედანი“) მოედნიდან  გადმოსვენებულნი იყვნენ გარდაცვლილების ცხედრები, რომლებიც მოკლულნი იყვნენ 1990 წლის 19-20 იანვრის გამთენიისას. 20-21 იანვარს პარკში გათხრილი იყო 120 საფლავი. დაკრძალვა გრძელდებოდა რამდენიმე საათის განმავლობაში. 22 იანვარს დაკრძალულ იქნა კიდევ დამატებით 50 ადამიანი. სამი მათგანი იყო 1918 წლის მარტის თვის ხოცვა-ჟლეტის დროს მოკლული. მათი ცხედრები აღმოაჩინეს საფლავების გათხრის დროს. საფლავებზეც და მათ გარშემოც მოფენილი იყო წითელი მიხაკები, რომლებიც გადაიქცნენ აზერბაიჯანში სამგლოვიარო ხვავილებად.
ქვაბისხევის ეკლესია
ისტორია
ბორჯომის ხეობაში, ქვაბისხევის სოფლის მახლობლად დგას ერთ-ერთი უძველესი და საინტერესო ნაგებობა წმინდა მარიამის მიძინების ქვაბისხევის ეკლესია VIII-IX საუკუნეთა მიჯნაზეა აშენებული. მონასტერს ასევე უწოდებენ ქვაბისხევის „ღვთისმშობელს“.
შეჰიდთა ხეივანი
1990 წლის მოვლენები
2000 წლის 17 იანვარს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ჰეიდარ ალიევმა გამოსცა განკარგულება „საპატიო წოდების დაარსების შესახებ „20 იანვრის შეჰიდი“, რომელშიც მოყვანილია ამ დღეს მოკლულებისა და უგზო-უკვლოდ დაკარგულთა სრული ჩამონათვალი.
ქვაბისხევის ეკლესია
ისტორია
მონასტერს კარი აქვს დასავლეთით, ამოჭრილია ჯვრები მის თავზე. ეკლესია გადახურულია ქვაფიქალით.
შეჰიდთა ხეივანი
1990 წლის მოვლენები
შეჰიდთა ხეივანი — ბაქოს ერთ-ერთი ადგილია, რომელსაც, როგორც წესი, საპატიო წევრები ინასხულებენ.
ქვაბისხევის ეკლესია
ისტორია
ეკლესიის მხატვრობა, თარიღება XII-XIII საუკუნეებით. მის ფრესკებს შორისაა მდიდრულად ჩაცმული ქალისა და მამაკაცის გამოსახულებანი, რომელთაც ასომთავრულით აწერია: „შოთაი და იაი“. ლეგენდის მიხედვით, მამაკაცი დიდი პოეტი შოთა რუსთაველი, ხოლო ქალი — დედამისია; ლეგენდა გვამცნობს, თითქოს შოთას დეიდა ქვაბისხევის ხეობაში ყოფილა გათხოვილი და შოთას განათლება აქ მიუღია.
შეჰიდთა ხეივანი
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები
ქვაბისხევის ეკლესია
ისტორია
1965 წელს რუსთაველის მესხური წარმოშობის საკითხი დააყენა სარგის ცაიშვილმა „შოთას პორტრეტი ქვაბისხევის ბაზილიკაში“. აღნიშნული ფრესკის აღმომჩენი ნიკო ბერძენიშვილია.
სოფელ ქვაბისხევში, გარდა ეკლესიისა, შემორჩენილია შუა საუკუნეების დემოთის ციხე.
ქვაბისხევის ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
მონასტრის ქვემოთ არის ასევე ძველი ნასოფლარი.
სქოლიო
კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
გერმიიანი (აზერბაიჯანი)
გერმიიანი  (Germiyan) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში.
ონტარიოს დაცული ტერიტორიების სია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კანადის გეოგრაფია
ზომერაუ (რუვერი)
ზომერაუ (Sommerau) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
ზომერაუ შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 77 კაცი (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 1,04 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი — 07 2 35 129.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
ცალგმილის ქედი
ცალგმილის ქედი, ცალმაგის ქედი — ქედი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. ცალგმილის ქედი გაწოლილია სვანეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე. წარმოადგენს მდინარეების ნაკრისა და დოლრის წყალგამყოფს. უმაღლესი წერტილია მწვერვალი ცალგმილი (3993 მ). სხვა მწვერვალებიდან მნიშვნელოვანია ლედეშდვი (3826 მ), ლეირაყი (3755 მ) და ლახვრა (3720 მ). გადასასვლელებიდან მნიშვნელოვანია ბახის უღელტეხილი (3137 მ). ცალგმილის ქედი აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით, კრისტალური ფიქლებით, იურული ფიქლებითა და ქვიშაქვებით. დამახასიათებელია ალპური, სუბნივალური და ნივალური ლანდშაფტები.
სქოლიო
კატეგორია:სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ქედები
გაბრიელ ტფილელი
გაბრიელის ვინაობისა და ოჯახის შესახებ ცნობები ჩვენამდე მოღწეული არ არის. ასევე უცნობია, რა იგულისხმება გაბრიელის ზედწოდებაში „ტფილელი“ – სადაურობა თუ სამოღვაწეო ადგილი. XI საუკუნის შუა წლებში გაბრიელ ტფილელი იერუსალიმის ჯვრის ქართველთა მონასტრის ძმობის წევრი იყო. 1065 წლამდე მან დატოვა ჯვრის მონასტერი, გაემართა ტრანსიორდანიაში და დააარსა ქართველთა ახალი მონასტერი შიჰანის მთაზე; მდ. არნონის, დღევანდელი ელ-მუჯიბის ხეობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი საეკლესიო მოღვაწეები
დინარა სადუაკასოვა
დინარა სადუაკასოვა (Динара Рамазанқызы Сәдуакасова; Dinara Saduakassova; დ. 31 ოქტომბერი, 1996, ნურ-სულთანი, ყაზახეთი) — ყაზახი მოჭადრაკე, საერთაშორისო ოსტატი (2017), მსოფლიოს ჩემპიონი 20-წლამდელ გოგონათა შორის (2016), აზიის ჩემპიონი (2019).
ბიოგრაფია
დინარა სადუაკასოვა დაიბადა ყაზახეთის დედაქალაქ ასტანაში (ამჟამინდელი სახელწოდება ნურ-სულთანი). ჭადრაკის თამაში 5 წლისამ ხ. ომაროვის სახელობის კლუბში ისწავლა. 10 წლისამ უკვე სერიოზულად მოკიდა ხელი სპორტის ამ სახეობას. 2003 წელს ნოვოსიბირსკში XIII საერთაშორისო საჭადრაკო ფესტივალზე «Отважная пешка» პირველი ადგილი აიღო. 2004-ში აზიის 8 წლამდელ გოგონებში ვერცხლის მედალი მოიპოვა. 2007 წელს ვერცხლის მედალი მსოფლიოს 12 წლამდელ გოგონათა შორისაც მოიგო.
ჭადრაკის გარდა გატაცებული იყო მხატვრული ტანვარჯიშით, ცურვით, ენების შესწავლით. 2008 წელს წარჩინებით დაამთავრა პეტრე ჩაიკოვსკის სახელობის მუსიკალური სკოლა, ფორტეპიანოს განხრით. ასევე მხატვრულ ტანვარჯიშში დაიკავა პირველი ადგილი საერთაშორისო ტურნირზე „სინეგორიე“.
2010 წელს პორტო-კარასში 14 წლამდელ გოგონათა მსოფლიოს ჩემპიონატზე ოქროს მედალი მოიგო. 2011 წელს ყაზახეთში ახალგაზრდული პრემიის ნომინაციაში, როგორც „წლის ახალგაზრდა სპორტსმენი“: „ჟასტარ-2011“ მიიღო. იყო სპიკერი ფორუმისა „ინტელექტუალური ერი - 2011“.
2012 წლის აგვისტო-სექტემბერში 15 წლისა ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში სტამბოლში ქალთა ოლიმპიადაზე გამოვიდა, სადაც ქალთა შორის დიდოსტატის ნორმა შეასრულა. დეკემბერში 16 წლისა ქალთა შორის, ყაზახეთის ყველაზე ახალგაზრდა, დიდოსტატი გახდა და დაჯილდოვდა საიუბილეო მედლით „ყაზახეთის დამოუკიდებლობის 20 წელი“.
2013 წელს «მოსკოვ ოფენზე»-ზე პირველი-მესამე ადგილები გაინაწილა. ასტანაში გულიევას სახელობის ევრაზიის ეროვნულ უნივერსიტეტში, სტუდენტებისა და მასწავლებლების ინიციატივით, გაიხსნა დინარა სადუაკასოვას საჭადრაკო კლუბი. წლის ბოლოს ყაზახურმა ჟურნალმა „Sport Review“ ქვეყნის საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელა.
2014 წლის გაზაფხულს „დიდოსტატ სადუაკასოვას თასის“ გათამაშება დაიწყო და ყოველწლიურად იმართება. დურბანში გოგონათა 18 წლამდელთა მსოფლიოს ჩემპიონატზე ოქროს მედალი მოიგო. გაზაფხულზე საკუთარი სტიპენდიით გამოუშვა წიგნი „პირველი ნაბიჯები ჭადრაკში“, სადაც თავისი პარტიები აღწერა. 2016-წლიდან სკოლებში ამ წიგნით ასწავლიან ბავშვებს. ლაურეატია ეროვნული პრემიის „პატივსაცემი სპორტსმენი“ („ხალხის რჩეული 2014“). სპორტის სამინისტროსგან დაჯილდოვებულია სიგელით „ხალხის სიამაყე“. წლის ბოლოს გაზეთმა «Караван» წლის საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელა.
2016 წლის ივნისში მანდილოსნებში აზიის ვიცე-ჩემპიონი გახდა, აგვისტოში კი ბჰუბანეშვარში, 20 წლამდელ გოგონათა შორის მსოფლიოს ჩემპიონატზე ოქროს მედალი მოიგო. 2016 წლის დეკემბერში ყაზახეთის დამოუკიდებლობის 25 წლისთავზე, კულტურისა და ხელოვნების გამორჩეულ წარმომადგენლებთან ერთად დინარა „კურმეტის“ (ღირსების) ორდენით დააჯილდოვეს. 2017 წელს საზოგადოებრივი ორდენი «Үміт» მიენიჭა და სახელმწიფო პრემიით „დარინით“ დაჯილდოვდა. ამავე წლის 17 ნოემბერს ყაზახეთში გაეროს ბავშვთა ფონდის (UNICEF) კეთილი ნების ელჩი გახდა. 17 დეკემბერს ყაზახეთის მთავრობის № 821 განკარგულებით, სპორტის ნომინაციაში ახალგაზრდული „დარინის“ პრემია გადაეცა. 23 დეკემბერს არაბთა გაერთიანებული საამიროებში, ყოველწლიურ პრემია «Asian Chess Excellence Awards»-ზე, წლის საუკეთესო ქალ მოთამაშის ტიტული დაისაკუთრა. 2019 წლის ივნისში აზიის ქალთა ჩემპიონატზე ოქროს მედალი აიღო და გახდა პირველი ყაზახი მანდილოსანი ვინც ეს შეძლო. 2021 წელს რიგაში FIDE Women's Grand Swiss Tournament 2021-ზე 50 მოჭადრაკეს შორის 27-ე ადგილი დაიკავა. thumb|დინარა სადუაკასოვა. 2017 წელი
ეროვნული ნაკრები
ყაზახეთის ნაკრების შემადგენლობაში ოთხჯერ იასპარეზა ოლიმპიდაზე (2008, 2010, 2012, 2014), ორჯერ მსოფლიოს ქალთა გუნდურ ჩემპიონატზე (2013, 2015), სამჯერ აზიის ერთა თასზე (2012, 2014, 2016) და ერთხელ მსოფლიოს 16-წლამდელთა ოლიმპიადაზე 2011 წელს. 2016 წელს აზიის ერთა თასზე გუნდური ბრინჯაო მოიგო.
ორდენები
2017 წელს საზოგადოებრივი ორდენი «Үміт» მიენიჭა და სახელმწიფო პრემიით „დარინით“ დაჯილდოვდა.
სქოლიო
კატეგორია:ჭადრაკის დიდოსტატები ქალთა შორის კატეგორია:დაბადებული 31 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1996 კატეგორია:ჭადრაკის საერთაშორისო ოსტატები კატეგორია:ყაზახი ქალი მოჭადრაკეები
Кь
thumb|აუდიო «Кь» Кь, кь ([კჲ] — წარმოითქმება, როგორც რუსული რბილი „კ“) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ, აბაზური, ხუნძური, აღულური, დარგუული, ლაკური, ლეზგიური, რუთულური, თაბასარანული, წახური ენებში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
ლიტერატურა
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
ნარაჯანი
ნარაჯანი (Nərəcan) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 2692 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
დონეცკი (რუსეთი)
დონეცკი (Донецк) — საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი რუსეთში, როსტოვის ოლქში. დაარსდა 1681 წელს, ქალაქის სტატუსი მიიღო - 1951 წელს. ქალაქის მოსახლეობა 2016 წლის მონაცემებით შეადგენს 48 699 კაცს.
გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს დონეცის ჭიუხის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთებზე, მდინარე ჩრდილოეთის დონეცზე. რკინიგზის სადგურ იზვარინოდან 8 კმ-ის, ხოლო დონის როსტოვიდან ჩრდილოეთით 171 კმ-ში, კამენსკ-შახტინსკიდან დასავლეთით 20 კმ-ში. ქალაქის ფართობია 112 კმ².
დონეცკის ტერიტორიაზე გადის ფედერალური გზატკეცილი М21. ქალას ასევე აქვს საკუთარი აეროპორტი თვითმფრინავების Ан-2-ის პარკით.
დონეცკში მდებარეობს სასაზღვრო გამშვები პუნქტი „დონეცკი-იზვარინო“, რომლის საშუალებითაც ხდება გადასვლა უკრაინაში.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ქალაქის შემადგენლობაში 2004 წლიდან როგორც მიკრორაიონი შევიდა დაბა გუნდოროვსკი, რომელიც დაბა იყო 1966 წლიდან.
ღირსშესანიშნაობა
ისტორიული და კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები არიან:
განათლება
ქალაქის ტერიტორიაზე მდებარეობს 16 საბავშვო ბაღი, 11 საშუალო სკოლა, ორი პროფესიული სასწავლებელი, ტექნიკუმი, ორი სპორტული სკოლა, ბავშვთა შემოქმედების სკოლა და ნორჩი ტექნიკოსების სკოლა.
სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ქალაქები
დავით კოვზირიძე
დავით კოვზირიძე (ცნობილია როგორც — მძიმე კაცი) — ქართველი მწერალი და ჟურნალისტი.
კარიერა
დავით კოვზირიძე 1998 წლიდან ჟურნალისტად მუშაობს. წერდა სპორტულ ჟურნალ „ათიანში“. არის ჟურნალ ტაბულას მესვეტე. არის ავტორი და წამყვანი გადაცემა „მძიმე კაცთან“, რომელიც 2012 წლიდან ინტერნეტ პორტალ new.ge-ზე, ხოლო 2013 წლიდან — ტელეკომპანია ტაბულაზე გადის. 2011 წელს გამოიცა მისი პირველი რომანი „გელუჩა".
აქტივიზმი
დავით კოვზირიძე, ასევე, არის „2 ივნისის მოძრაობის“ აქტივისტი. მოძრაობის ძირითადი მოთხოვნა მარიხუანის დეკრიმინალიცაზიაა. თითქმის ყველა გადაცემაში, „მძიმე კაცი“ სტუმრებს ეკითხება მარიხუანის მოწევის გამოცდილებაზე, მის დეკრიმინალიზაციაზე და ა.შ.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი ჟურნალისტები
იმპერიუმი
იმპერიუმი (Imperium) — რომის სახელმწიფოს უმაღლესი სამხედრო–სამოსამართლო და ადმინისტრაციული ხელისუფლება, რომელიც ადრე მეფეს ეკუთვნოდა, ხოლო რესპუბლიკის შექმნის შემდეგ მაგისტრატებს (დიქტატორი, კონსული, პრეტორი, ცენზორი, ედილი, კვესტორი) უნაწილდებოდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომაული სამართალი
Кә
thumb|აუდიო «Кә» Кә, кә ([კჿ] — წარმოითქმება, როგორც „კუ“) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
გუტვაილერი
გუთვაილერი (Gutweiler) — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
გუთვაილერი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება რუვერის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 647 კაცს (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 2,51 კმ² ფართობი. ოფიციალური კოდი — 07 2 35 038.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტრირი
წაბლისფერი ხავსის სოკო
წაბლისფერი ხავსის სოკო — საჭმელი სოკო ბილეტუსისებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია ჩრდილოეთ ზომიერ სარტყლებში. საჭმელი სოკოა. გამოიყენება ახალი. ზოგიერთი ადამიანის შემთხვევაში, შესაძლოა ალერგიული რეაქცია გამოიწვიოს. იზრდება წიწვოვან, იშვიათად ფოთლოვან ტყეებში, ზაფხულ-შემოდგომით.
კლასიფიკაციის სხვადასხვა სისტემები წაბლისფერ ხავსის სოკოს მიაკუთვნებენ ბოლეტუსის ან ხავსის სოკოს გვარს, ან ცალკე გამოყოფილ გვარ იმლერიას.
პირველად აღწერა ელიას მაგნუს ფრისმა 1818 წელს როგორც Boletus castaneus ß badius. მიმდინარე ბინომინალური სახელწოდება მიანიჭა იტალიელმა მიკოლოგმა ალფრედო ვიცინიმ 2014 წელს.
სამეცნიერო სინონიმები:
აღწერა
ქუდის დიამეტრი 5-15 სანტიმეტრამდე აღწევს. თავდაპირველად ბალიშისებრია, ხოლო შემდეგ — ბრტყელი. ქუდის ზედაპირი თავიდან ფიფქოვანია, შემდეგ კი — ლორწოვანი ან ლაბისებრი. გაშრობისას ბზინავს. მუქი წაბლისფერიდან შოკოლადისფერამდე.
ჰიმენალური შრე განიერკუთხოვანი ფორებითაა დაფარული, მომწვანო-მოყვითალო, ხელის დაჭერისას ლურჯ-მომწვანო შეფერილობას იღებს.
ფეხი — 5-10 სმ-მდე სიგრძის, სისქე — 1-4 სმ. სწორი ან მოგრეხილია, ზოგ შემთხვევაში ძირისკენ წვრილდება ან ცოტათი გაბერილია, მურა ბოჭკოვანი, მოყავისფრო, ქუდისკენ უფრო ღია ფერის.
რბილობი — მოთეთრო ან მოყვითალო, ხორციანი, მკვრივი, ჰაერზე ლურჯდება; სოკოს დამახასიათებელი გემოთი და ხილის სუნით.
სპორები — თითისტარისებრი, ყვითელი ფერის, 11-17X5-6 მკმ.
ეკოლოგია და გავრცელება
როგორც წესი მიკორიზას ქმნის ფიჭვთან, ასევე ნაძვთან, წიფელთან და ევროპულ წაბლთან. იზრდება წიწვოვან, იშვიათად ფოთლოვან ტყეებში, ერთეულებად ან ჯგუფებად. ხშირად ქვიშიან ნიადაგზე. ზოგჯერ იზრდება ხის ტანის ძირზე ან ჯირკებზე.
გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყლებში.
სეზონი — ივნისი-ნოემბერი.
გამოყენება
საჭმელად გამოიყენება ახალი. ზოგიერთი ადამიანის შემთხვევაში, ხავსის სოკომ შესაძლოა ალერგიული რეაქცია გამოიწვიოს. საჭმელად საუკეთესოა ახალგაზრდა ეგზემპლარები, ხოლო შედარებით დამწიფებულები გამოიყენება გასაშრობად. ნორჩობაში იჭმება უმად. იხმარება ხორციანი და თევზეულის კერძების მოსამზადებლად. სოკოს აგრეთვე ყინავენ, ახმობენ და ამარინადებენ.
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:ბოლეტუსისებრნი
ჰედო თურქოღლუ
ეფეს პილსენი (1996–2000)
თურქოღლუ ეფესს 1996 წელს შეუერთდა და კლუბში 4 სეზონის განმავლობაში თამაშობდა. ევროლიგაში ნათამაშებ 50 თამაშში საშუალოდ 8.4 ქულას (58 % სროლის სიზუსტე) აგროვებდა. თურქოღლუ დეხმარა გუნდს რათა მიეღწია 2000 წლის ევროლიგის „ფინალურ ოთხს“; 22 თამაშში საშუალოდ აგროვებდა 13.6 ქულას, 4.6 მოხსნასა და 2.7 შედეგიან გადაცემას.
საკრამენტო კინგსი (2000–03)
დახვეწილად ჩატარებული სეზონის გამო მან NBA–ის მეექვსე კაცის ჯილდო დაიმსახურა. აღნიშნულ სეზონში საშუალოდ 10.1 ქულასა და 4.5 მოხსნას აგროვებდა.
სან-ანტონიო სპურსი (2003–04)
2003 წლის ოფსეზონის განმავლობაში სამგუნდიანი გაცვლით ჰედო თურქოღლუ რონ მერსერთან ერთად სან-ანტონიო სპურსში გადავიდა. გაცვლის შედეგად ბრედ მილერი კინგსში, ხოლო სკოტ პოლარდი და დენი ფერი პეისერსში გადავიდა. თურქოღლუმ სპურსში ერთი სეზონის განმავლობაში თამაშობდა; აღნიშნულ სეზონში პერიმეტრის ხაზიდან კარიერის უმაღლესი მაჩვენებლით, 42 % სიზუსტით უტევდა.
ორლანდო მეჯიქი (2004–09)
2004 წელს თურქოღლუ ორლამდო მეჯიქს შეუერთდა. მან კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი, 39 ქულა, ორჯერ დააფიქსირა: 2007 წლის აპრილში, ტორონტო რაპტორსის წინააღმდეგ და 2008 წლის მარტში, ვაშინგტონ ვიზარდსის წინააღმდეგ.
2008 წლის 28 აპრილს თურქოღლუ NBA-ის 2007-2008 წლების სეზონის ყველაზე განვითარებულ მოთამაშედ დასახელდა; აღნიშნული მიღწევითვის ჯილდოც მიიღო. თურქოღლუ ორლანდო მეჯიქს 52 თამაშის მოგებაში დაეხმარა, ხოლო სეზონში საშუალოდ კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელს, 29.5 ქულას, 5.7 მოხსნასა და 5.0 შედეგიან გადაცემას აფიქსირებდა; აღსანიშნავია, რომ მან NBA-ის რეგულარული სეზონის ყველა (82) თამაშში მიიღო მონაწილეობა.
1995 წლის შემდეგ, 2008-2009 წლების სეზონში ორლანდო მეჯიქმა 2009 წლის NBA-ის ფინალებში გააღწია. თუმცა გუნდი ლოს-ანჯელეს ლეიკერსის წინააღმდეგ 5 თამაშში დამარცხდა. ტურკოღლომ გადაწყვიტა უარი ეთქვა თავის კონტრაქტზე.
საერთაშორისო კარიერა
თურქოღლუ იყო იმ თურქეთის ეროვნული საალათბურთო ნაკრების წევრი, რომელმაც ევრობასკეტ 2001-ზე ვერცხლის მედალი მოიგო. იგი საშუალოდ 15.5 ქულას აგროვებდა.
იგი დასახელდა 2006 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის პირველ სიაში, თუმცა მან უარი თქვა მოწვევაზე.
2014 წლის მარტში თურქოღლუმ საერთაშორისო კარიერა დაასრულა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 19 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:თურქი კალათბურთელები
ტრაპიზონის ალყა (1205–1206)
ტრაპიზონის ალყა — 1205–1206 წლებში რუმის სელჩუკთა სასულთნოს მიერ ტრაპიზონის იმპერიის დედაქალაქის, ქალაქ ტრაპიზონის, ალყაში მოქცევის წარუმატებელი მცდელობა. უილიამ მილერი ამ მოვლენას უკავშირებს „ალექსის დაუმორჩილებლობას მისი [ ქეი-ხოსროვ I-ის] ბრძანებების მიმართ“.
ისტორია
მიშელ კურშანსკის მოსაზრებით რუმის სასულთნოს მიერ ორგანიზებული ეს წარუმატებელი ალყა პასუხი იყო ტრაპიზონის იმპერატორის მოკავშირის, თამარ მეფის (1184–1213) ქმედებებზე, რომელიც 1205 წელს ერზრუმის აღებას უშედეგოდ ცდილობდა. როდესაც რუმის სულთანმა, ქეი-ხოსროვმა (1192–1196; 1205–1211) სადამსჯელო ექსპედიცია დაიწყო ტრაპიზონის წინააღმდეგ, მისი მარშრუტი ლიმიტირებული იყო პონტოს მთიანეთის რამდენიმე ვიწრო გადასასვლელით, სადაც მისი ძალები ადგილობრივი მოსახლეობის მხრიდან შევიწროვებას განიცდიდნენ. ალექსის ასევე შეეძლო თავდასხმაზე „ზღვის გადაკეტვით“ ეპასუხა, რაც ვაჭრებისთვის ყირიმში მიმავალი გზის გადაკეტვას ნიშნავდა. ალ-ასირის თანახმად ვაჭრებმა მთელი ახლო აღმოსავლეთის მაშტაბით სერიოზული ზიანი განიცადეს ტრაპიზონის ალყის შედეგად და როდესაც ისინი სივასის დიდ ბაზრობაზე აღმოჩნდნენ ხმამაღალი შეძახილებით საყვედურობდნენ სულთანს.
კურშანსკი ასევე ამტკიცებს, რომ ალყის წარუმატებლობამ განაპირობა 1214 წელს სინოპის აღება, რამაც სელჩუკ თურქებ შავ ზღვაზე გასასვლელი ს უზრუნველყო.
სქოლიო
კატეგორია:ტრაპიზონის იმპერია კატეგორია:XIII საუკუნის ბრძოლები
ცეკური
ცეკური — მთა საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ლენტეხისა და ცაგერის მუნიციპალიტეტების ტერიტორიაზე. მდებარეობს ეგრისის ქედის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ჯონოულის მარცხენა შენაკადის — ახალოურის სათავეში. სიმაღლე 3170 მ. აგებულია ინტენსიურად დანაოჭებული და მკვეთრად მეტამორფული იურული პორფირიტებითა და მათი ტუფებით. შემორჩენილია მეოთხეული გამყინვარების კვალი. დამახასიათებელია სუბალპური და ალპური ლანდშაფტები.
ლიტერატურა
კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მთები
შიმშილობა (2008 წლის ფილმი)
შიმშილობა (Hunger) — სტივ მაკ-კუინის პირველი მხატვრული ფილმი. ესაა ისტორიულ-ბიოგრაფიული დრამა, რომელიც დაფუძნებულია რეალურ ისტორიაზე. მაკ-კუინმა ამ ფილმისთვის მიიღო ოქროს ვიდეოკამერა.
სიუჟეტი
ფილმში ასახულია ბობი სენდსის ცხოვრების უკანასკნელი ექვსი კვირა. სენდსი ირლანდიის რესპუბლიკური არმიის წევრია. 1977 წელს მას ასამართლებენ და მიუსჯიან 14 წელს იმ იარაღის ფლობისთვის, რომლისგანაც ესროლეს პოლიციელებს. სენდსი შიმშილობას გამოაცხადებს. მას რამდენიმე მიზანი აქვს: სურს მიეღო უფლება, არ ატაროს ციხის სამოსი, არ იმუშაოს, მიიღოს ამანათები და მთავარი: მიაღწიოს იმას, რომ ყველა პატიმარი, რომელიც „ირა“-ს წევრია, ცნონ პოლიტპატიმრად ან სამხედრო ტყვედ და არა დამნაშავედ. ციხეში ყოფნისას სენდსს ირჩევენ ბრიტანეთის პარლამენტის წევრად. პარლამენტი დაუყოვნებლივ იღებს კანონს, რომელიც მსჯავრდებულებს დეპუტატად გახდომის უფლებას უკრძალავს. შიმშილობისგან დასუსტებული სენდსი ციხეში იღუპება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2008 წლის ფილმები კატეგორია:ბრიტანული ფილმები კატეგორია:ირლანდიური ფილმები კატეგორია:ირლანდიურენოვანი ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:ბიოგრაფიული ფილმები კატეგორია:სტივ მაკ-კუინის ფილმები კატეგორია:ფილმები ირლანდიის რესპუბლიკური არმიის შესახებ
როჯერ დინი
როჯერ დინი (დ. 31 აგვისტო, 1944) — ინგლისელი მხატვარი, დიზაინერი, არქიტექტორი და გამომცემელი. იგი ყველაზე მეტად ცნობილია, როგორც მუსიკოსების ალბომების გარეკანების და პოსტერების დიზაინერი. განსაკუთრებით ცნობილია დიზაინები, რომლებიც მან ჯგუფ Yes-ისთვის შექმნა, დაწყებული ალბომით Fragile.
შიჰანის მონასტერი
შიჰანის მონასტერი — ქართული მონასტერი იორდანიაში. სავარაუდოდ შიჰანის მონასტერი იერუსალიმის ჯვრის ქართველთა მონასტრის მეტოქი იყო.
მონასტერი დაუარსებია XI საუკუნის ქართველი საეკლესიო მოღვაწეს გაბრიელ ტფილელს. დაახლოებით 1065 წლისათვის შიჰანის მონასტერი უკვე მოქმედებს;  ამ დროისათვის ახლადაგებულ შეჰანში გადაიწერა ქართული ხელნაწერი, რომელიც ამჟამად იერუსალიმის ბერძნული მართლმადიდებლური საპატრიარქოს ბიბლიოთეკაშია დაცული.
გაბრიელ ტფილელის მიერ დაარსებულ მონასტერს დიდხანს არ უარსებია. XII საუკუნის შუა წლებში შიჰანის მონასტერი ჯერ კიდევ მოქმედი იყო და იქ მოღვაწეობდნენ გაბრიელ ტფილელის შვილიშვილები: იოსებ და იოვანე. XIII საუკუნეში შიჰანის მონასტერი უკვე აღარ არსებობს. მისი ხელნაწერები კი ამ დროისათვის უკვე იერუსალიმის ჯვრის მონასტერშია გადატანილი.
შიჰანის მონასტერი აღმოაჩინა საქართველოს უშიშროების ყოფილმა მინისტრმა, გენერალ-მაიორმა ანზორ მაისურაძემ, რომელიც ამ პერიოდისათვის საბჭოთა კავშირის სახელმწიფო უშიშროების კომიტეტის წარმომადგენლად იყო მივლინებული იორდანიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართული არქიტექტურული ძეგლები საზღვარგარეთ
გილაზი (ხიზის რაიონი)
გილაზი  (Giləzi) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში. სოფლის მოსახლეობა შეადგენს 3530 კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხიზის რაიონის სოფლები
Қь
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
Lick It Up
Lick It Up — ამერიკული მძიმე როკ-ჯგუფ Kiss-ის მეთერთმეტე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1983 წლის 18 სექტემბერს. გამოსვლის დღეს ჯგუფის წევრები საჯაროდ პირველად გამოჩნდნენ MTV-ზე გრიმის გარეშე. ჯგუფი გარეკანზეც ასეთი სახით არის წარმოდგენილი, თუმცა ალბომის იაპონურ გამოცემაში გამოყენებულია გრიმიანი პერსონალის საკონცერტო ფოტოსურათები.
სქოლიო
კატეგორია:1983 წლის ალბომები კატეგორია:Kiss-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები ჯინ სიმონსის პროდიუსერობით კატეგორია:ალბომები პოლ სტენლის პროდიუსერობით
ნიიაზობა
ნიიაზობა (Niyazoba) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 1352 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
სიუზენ დე ბურბონი
სიუზენ დე ბურბონი (Suzanne de Bourbon; დ. 10 მაისი, 1491 — გ. 28 აპრილი, 1521) — ბურბონთა დინასტიის ძირითადი შტოს უკანასკნელი წარმომადგენელი. ბურბონის ჰერცოგ პიერ II-ისა და ანა ვალუას ქალიშვილი. ბურბონისა და ოვერნის დე იურე ჰერცოგინია 1503-21 წლებში, რომელსაც თანამმართველად ჰყავდა თავისი ქმარი შარლ III.
ბიოგრაფია
სიუზენი დაიბადა 1491 წლის 10 მაისს, საფრანგეთში. იგი იყო ბურბონის ჰერცოგ პიერ II-ისა და მისი მეუღლის, საფრანგეთის მეფე ლუი XI-ისა და დედოფალ შარლოტა სავოიელის უფროსი ასულის, ანა დე ვალუას ერთადერთი ქალიშვილი და შესაბამისად მათი მემკვიდრე. 1498 წლამდე იგი მშობლებთან ერთად სამეფო კარზე იზრდებოდა, თუმცა ბიძამისის მეფე შარლ VIII-ის დაღუპვისა და ტახტზე ლუი XII-ის ასვლის შემდეგ სამეფო კარზე სიტუაცია ძალიან აირია, რის გამოც ანა და პიერი სიუზენთან ერთად ქალაქგარეთ გადასახლდნენ, საკუთარ რეზიდენციაში.
1501 წელს სიუზენი დანიშნეს ალანსონის ჰერცოგ შარლ IV, რომელსაც წესით უნდა უზრუნველეყო მისი მემკვიდრეობა ბურბონში. საფრანგეთში მოქმედი სალიკური კანონის თანახმად, ქალს ტახტზე ასვლა არ შეეძლო, მის მშობლებს კი მისი ტახტზე დასმა სურდათ, თუმცა მის შესანარჩუნებლად სიუზენს ძლიერი მეუღლე სჭირდებოდა, რათა გამკლავებოდა უამრავ მტერს. 1503 წელს პიერ II გარდაიცვალა, რის შემდეგაც ჰერცოგინია სიუზენი გახდა. მალევე, მან შარლთან არსებული ნიშნობა ჩაშალა. შარლ ალანსონელმაც არ დააყოვნა და სასწრაფოდ იქორწინა მარგარიტა ანჟულიმელზე.
1505 წელს სიუზენი დაქორწინდა თავის ბიძაშვილ შარლ დე ბურბონ-მონტესპიერზე, რომელიც მან საკუთარ თანამმართველად დაინიშნა. მცირეწლოვანების გამო, ქორწინების რამდენიმე წლის მანძილზე, წყვილს შვილები არ ჰყავდა.
სიუზენი გარდაიცვალა 1521 წლის 28 აპრილს, 29 წლის ასაკში. დედამისი, ანა დე ვალუა ამ ამბიდან სულ ერთ წელიწადში, 1522 წელს გარდაიცვალა. სიუზენის გარდაცვალებით კი ბურბონთა დინასტიის ძირითადი შტო სამუდამოდ შეწყდა, თუმცა ბურბონდა ვენდომური განშტოება არსებობას განაგრძობდა, რომლის თვალსაჩინო წარმომადგენელიცაა ანრი IV და მისი შთამომავლები.
წინაპრები
სიუზენ დე ბურბონის წინაპრები
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1491 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1521 კატეგორია:ბურბონები კატეგორია:ქალი მმართველები
შტეტინის ხელშეკრულება (1715)
შტეტინის ხელშეკრულება — დაიდო 1717 წლის 28 აპრილს, ჩრდილოეთის ომის დროს, პრუსიასა და ჰანოვერს შორის, შტეტინის (ამჟამად შჩეცინი) პრუსიულ ბანაკში. ამ ხელშეკრულებამ, პრუსიის სამეფოსთან და ჰანოვერის საკურფიურსტოსთან გააერთიანა დიდი ბრიტანეთის მმართველი ჯორჯ I შვედეთის წინააღმდეგ. ხელშეკრულების დადების შემდგომ წლებში, შვედეთი გამოაძევეს თავისი სამფლობელოებიდან, რომლებიც მდებარეობდა ბალტიის ზღვის სამხრეთით, რამაც საბოლოო ჯამში გამოიწვია შვედეთის მარცხი 1721 წელს ჩრდილოეთის ომში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:XVIII საუკუნის სამშვიდობო ხელშეკრულებები
აზერბაიჯანი ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე (2009)
აზერბაიჯანმა ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე მეორედ 2009 წელს მიიღო მონაწილეობა. კონკურსზე აზერბაიჯანის წარმომადგენლები არაში და აისელ თეიმურზადე იყვნენ, როგორც დუეტი, მას შემდეგ რაც თეიმურზადე აზერბაიჯანის საზოგადოებრივი მაუწყებლის მიერ აირჩა. თავდაპირველად არაში შერჩეული სიმღერის ავტორი იყო, ხოლო შემდეგ თეიმურზადესთან ერთად სიმღერის შემსრულებლად მიიწვიეს.
Қә
thumb|აუდიო «Қә» Қә, қә ([ქჿ] — წარმოითქმება, როგორც „ქუ“) — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. ის თანხმოვანია. გამოიყენება აფხაზურ ენაში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული დიგრაფი გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური დიგრაფები
აზერბაიჯანი ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე (2009)
შიდა შერჩევა
2009 წლის 17 იანვარს ცნობილი გახდა, რომ 19 წლის აისელ თეიმურზადე, რიტმ-ენ-ბლუზის მომღერალი 2009 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე აზერბაიჯანის წარმომადგენლად შეირჩა. ის İTV-ის შვიდწევრიანმა ჟიურიმ შეარჩია. İTV-ის პრეს-კონფერენცია მომდევნო დღეს გაიმართა, სადაც თეიმურზადე აზერბაიჯანის წარმომადგენლად გამოაცხადეს. 2009 წლის 5 თებერვალს გამოაცხადეს, რომ იმავე ჟიურიმ 30 შეთავაზებული სიმღერიდან ირანელ-შვედი მომღერლის, არაშის სიმღერა Always შეირჩა.
შეჯიბრი
პრომო ტურის დროს აისელ თეიმურზადე და არაში სლოვენიას, რუმინეთსა და შვედეთს ეწვივნენ, შემდეგ კი რეპეტიციებში მოსკოვში ჩავიდნენ. აისელისა და არაშის საერთაშორისო გუნდში შვედი, უკრაინელი, რუსი, გაერთიანებული სამეფოსა და აზერბაიჯანის ექსპერტები შედიოდნენ. აისელ თეიმურზადესა და არაშის ტანსაცმელი შვედმა დიზაინერმა, ლარს ვალინმა შეკერა. მოსკოვში რეპეტიციების დროს აზერბაიჯანის წარმომადგენლებს რუსეთის იმჟამინდელი პრემიერ-მინისტრი, ვლადიმერ პუტინიც ესტურმა. აზერბაიჯანული დუეტი ფავორიტად მიიჩნეოდა და მრავალი შემფასებელი ფინალურ ხუთეულში მოხვედრასაც უწინასწარმეტყველებდა.
რადგანაც აზერბაიჯანი „დიდი ოთხეულის“ წევრი ან მასპინძელი არ ყოფილა, ორიდან ერთ-ერთ ნახევარფინალში უნდა მიეღო მონაწილეობა. ნახევარფინალების არჩევნების შემდეგ აზერბაიჯანი მეორე ნახევარფინალში მოხდა, რომელიც 14 მაისს გაიმართა. ქვყეანა მე-11 ნომრად წარსდგა. აზერბაიჯანის წარმომადგენლობა ტელემაყურებელთა ხმებით მეორე ადგილზე გავიდა, ხოლო ჟიურთა ქულებით მერვე ადგილზე. კომბინირებული ქულებით აზერბაიჯანმა მესამე ადგილი დაიკავა.
აზერბაიჯანმა ევროვიზიის კონკურსის მონაწილე 41 ქვეყნიდან (გარდა აზერბაიჯანისა) 34-მა აზერბაიჯანსაც მისცა ქულები. აზერბაიჯანის მესამე ადგილი დიდ წარმატებად მიიჩნეოდა, იქიდან გამომდინარე, რომ ქვეყანა მეორედ იღებდა მონაწილეობას კონკურსში.
ქულების განაწილება
ფინალში აზერბაიჯანმა 207 ქულა დაიმსახურა. საზოგადოების მხარდაჭრით აზერბაიჯანი მეორე ადგილზე გავიდა (253 ქულა), ხოლო ჟიურის ქულებით - მერვე ადგილი (112 ქულა).
წინააღმდეგობები
აზერბაიჯანელი მოხელეების პროტესტის შემდეგ, ევროვიზიის რუსმა მასპინძლებმა სომხეთის წარმომადგენლების ვიდეოდან ძეგლ We Are Our Mountains-ის გამოსახულება ამოაღებინეს, რომელიც მთიანი ყარაბაღის რეგიონში მდებარეობს. საპასუხოდ, ფონისთვის სომხეთის სატელევიზიო ტელევიზიის მიერ რედაქტირებული სურათი გამოჩნდა. აზერბაიჯანის ვიდეოში სეგონბადისა და პოეტთა მავზოლეუმის ძეგლები, ირანის აზერბაიჯანის ქალაქების, თავრიზისა და ურმიის სიმბოლოები იყო გამოსახული. სომხური მედია უკმაყოფილებას გამოთქვამდა იმის გამო, რომ ევროვიზიამ მთიან ყარაბაღში მდებარე სომხური ძეგლის გამოჩენა აკრძალა, ხოლო ირანული ძეგლების გამოჩენაზე ნება დართო.
2009 წლის აგვისტოში აზერბაიჯანელთა ნაწილი, რომლებმაც კონკურსში სომხეთის მონაწილეებს დაუჭირეს მხარი, ეროვნული უსაფრთხოების სამინისტრომ ბაქოში დაკითხვაზე დაიაბრა, რომლის დროსაც მათ „არაპატრიოტობასა“ და „პოტენციურ საფრთხეში“ დასდეს ბრალი. სომხეთის მონაწილეობას 43-მა აზერბაიჯანელმა დაუჭირა მხარი.
იხილეთ ასევე
აზერბაიჯანი ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე
მწერლებსა და წიგნებზე
„მწერლებსა და წიგნებზე“ — ქართველი მწერლის აკა მორჩილაძის წერილები მწერლებსა და წიგნებზე, რომელიც სხვადასხვა დროს იბეჭდებოდა ჟურნალ „ცხელ შოკოლადსა“ და „არილში“.
წიგნზე
აკა მორჩილაძის ეს კრებული არ წარმოადგენს ლიტერატურული კრიტიკის კლასიკურ ნიმუშს – მასში დარღვეულია ქრონოლოგია; აქ ვერ ნახავთ ვერც ერთ ისტორიულსა თუ ბიოგრაფიულ თარიღს, ვერც რომელიმე მწერლისა თუ წიგნის შესახებ თუნდაც ერთ, უკვე საყოველთაოდ შეთანხმებულ, წყალგაუვალ მოსაზრებას. კრებული მხოლოდ და მხოლოდ აკა მორჩილაძის პირადი შთაბეჭდილებების ნაკრებია.
სქოლიო
კატეგორია:აკა მორჩილაძის ნაწარმოებები
გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა
გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა (Deutsche Nationalbibliothek, DNB) — ცენტრალური საარქივო ბიბლიოთეკა და ეროვნული ბიბლიოგრაფიული ცენტრი გერმანიაში, რომლის დანიშნულებაა გერმანულ ენაზე არსებული ბიბლიოგრაფიული პუბლიკაციების და დოკუმენტაციების კოლექციონირება, მუდმივი არქივაცია, საფუძვლიანი დამუშავება და შენახვა.
გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა ხელს უწყობს და ავითარებს თანამშრომლობას და საგარეო ურთიერთობებს ეროვნულ და საერთაშორისო დონეზე. იგი არის ბიბლიოგრაფიული სტანდარტების და წესების შემქმნელი გერმანიაში და აგრეთვე დიდ როლს თამაშობს ბიბლიოთეკების სტანდარტების განვითარებაში საერთაშორისო დონეზე.
საქმიანობის ძირითადი სფერო იყოფა ლაიფციგის და ფრანკფურტის დანაყოფებს შორის. თითოეული ცენტრი ორიენტირებულია საკუთარი საქმიანობის წარმართვაზე. მესამე ცენტრი, გერმანიის მუსიკალური არქივი (Deutsches Musikarchiv Berlin), დაარსებული 1970 წელს ბერლინში, დაკავებულია მუსიკალური ნამუშევრების არქივაციით (როგორც აუდიოჩანაწერების, ისევე ბეჭდვითი დოკუმენტების).
სქოლიო
კატეგორია:ეროვნული ბიბლიოთეკები კატეგორია:ბერლინის ბიბლიოთეკები კატეგორია:1912 წელს დაარსებულები გერმანიაში კატეგორია:1912 წელს დაარსებული ბიბლიოთეკები
გიუნეიყიშლაქი
გიუნეიყიშლაქი (Güneyqışlaq) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხიზის რაიონის სოფლები
სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები (2008)
სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები 2008 — მეხუთე საპრეზიდენტო არჩევნები სომხეთში, რომელიც ჩატარდა 2008 წლის 19 თებერვალს. არჩევნები პრემიერ-მინისტრ სერჟ სარქისიანის გამარჯვებით პირველივე ტურში დასრულდა, მაგრამ მეორე ადგილზე გასულმა სომხეთის ყოფილმა პრეზიდენტმა ლევონ ტერ-პეტროსიანმა არჩევნების შედეგები გაასაჩივრა.
სარქისიანის კანდიდატურას სრული მხარდაჭერა გამოუცხადა ქვეყნის მოქმედმა პრეზიდენტმა რობერტ ქოჩარიანმა (რომელსაც ზედიზედ მესამე ვადით კენჭისყრა აღარ შეეძლო). დანარჩენი კანდიდატები იყვნენ ლევონ ტერ-პეტროსიანი და ეროვნული კრების ვიცე-პრეზიდენტი სომხეთის რევოლუციური ფედერაციიდან ვაჰან ჰოვჰანისიანი. უდიდესმა ოპოზიციაურმა პარტიამ, კანონის უზენაესობამ კანდიდატად ყოფილი პარლამენტის სპიკერი არტურ ბაღდასარიანი წარადგინა.
კანდიდატები
2007 წლის 6 დეკემბრის მონაცემებით, არჩევნებზე ცხრა კანდიდატი დარეგისტრირდა:
რაფი ჰოვანისიანი მემკვიდრეობიდან და არამ კარაპეტიანი ახალი დროებიდან ასევე ცდილობდნენ დარეგისტრირებას, მაგრამ ბოლო ათი წლის განმავლობაში ქვეყანაში არცხოვრების გამო სომხეთის პოლიციის საპასპორტო დეპარტამენტის მიერ უარი ეთქვათ. სომხეთის პარლამენტში მეორე უდიდესი ფრაქციის აყვავებული სომხეთის კანდიდატმა ბიზნესმენმენმა და ოლიგარქმა გაგიკ წარუკიანმა მხარდაჭერა სერჟ სარქისიანს გამოუცხადა.
ტერ-პეტროსიანმა საკუთარი კანდიდატურის წარდგენის შესახებ 2007 წლის 26 ოქტომბერს ერევანში სიტყვით გამოსვლისას განაცხადა. მან ქოჩარიანი „ორგანიზებულ დანაშაულთან თანამშრომლობაში“ დაადანაშაულა, რომელიც ქვეყანაში მასობრივ კორუფციაზე და ბოლო ხუთი წლის განმავლობაში „სულ მცირე სამი, ოთხი მილიარდი დოლარის“ მოპარვაზე იყო პასუხისმგებელი. მან ასევე გააკრიტიკა ქვეყნის ეკონომიკური ზრდის ტემპები და ამტკიცებდა, რომ ქოჩარიანმა და სარქისიანმა მთიანი ყარაბაღის მისამართით იმ გეგმის განხორციელებაზე დაიწყეს ლაპარაკი რომელიც ტერ-პეტროსიანმა მათ ჯერ კიდევ ათი წლის წინ გააცნო და რომლის კატეგორიული წინააღმდეგებიც იყვნენ მაშინ.
პროტესტი
მინიატიურა|1 მარტის მასობრივი საპროტესტო აქცია მშვიდობიანი მონაწილეების ცემისა და ძალადობის შემდეგ
არჩევნების შედეგების გამოცხადების შემდეგ ერევნის თავისფლების მოედანზე, ოპერის შენობის პირდაპირ ოპოზიციის საპროტესტო გამოსვლები დაიწყო. 1 მარტს მშვიდობიანი აქცია პოლიციამ და სამხედრო ძალებმა დაარბია, რომლის დროსაც სულ მცირე 10 ადამიანი დაიღუპა და პრეზიდენტმა ქოჩარიანმა 20 დღიანი საგანგებომდგომარეობა გამოაცხადა. ამ ყველაფერს თან სდევდა მასობრივი დაპატიმრებები და ოპოზიციის წევრების მიმართ ანგარისწორება, ასევე სამომავლოდ ანტი-სამთავრობო გამოსვლების დე ფაქტო აკრძალვა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის არჩევნები კატეგორია:2008 წლის არჩევნები
ევროტასი (სპარტა)
ევროტასი — ლაკონიის მეფე ბერძნული მითოლოგიის მიხედვით. იგი მილესი ვაჟი და ლელეგეს შვილიშვილი იყო, ითვლება ლელეგების ეპონიმურ წინაპრად. ევროტასა და მის მეუღლეს, კლეტეს მამრობითი სქესის შთამომავალი არ ჰქოლიათ, თუმცა მათ ჰყავდათ ქალიშვილი, სახელად სპარტა. ევროტასმა სამეფო ლაკედემონს ტაიგეტისა (მის პატივსაცემად დაერქვა სახელი მთა ტაიგეტის) და ზევსის ვაჟს (პაუსანიასის მიხედვით) უანდერძა, რომელიც მისი გარდაცვალების შემდეგ ავიდა სამეფო ტახტზე. ლაკედემონმა ევროტასის ერთადერთ ქალიშვილზე სპარტაზე იქროწინა და სამეფოს მეუღლის სახელი სპარტა უწოდა. თუმცა სამეფოს ზოგჯერ, ლაკედემონის სახელითაც იხსენიებდნენ.
სქოლიო
კატეგორია:სპარტის მეფეები
ობუჟლუ
ობუჟლუ (Obudzhlu) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 1352 კაცი.
ჯონოულა
ჯონოულა — მდინარე საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ცაგერის მუნიციპალიტეტში. სათავე აქვს ეგრისის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 2455 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 21 კმ, აუზის ფართობი 114 კმ². წარმოადგენს მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა შენაკადს. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, წყალმცირობა — ზამთარში, წლის დანარჩენ დროს — წყალმოვარდნები. ჯონოულას მარცხნიდან ერთვის მდინარე ახალჭალა, ხოლო მარჯვნიდან თეთრი ღელე. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 4,79 მ³/წმ.
სქოლიო
კატეგორია:ცხენისწყლის შენაკადები კატეგორია:რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის მდინარეები
ბაკურ გოგიტიძე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 9 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1973 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი მოჭიდავეები ბერძნულ-რომაულ სახეობაში
შარლ III (ბურბონის ჰერცოგი)
ბიოგრაფია
შარლი დაიბადა 1490 წლის 17 თებერვალს საფრანგეთში. იგი იყო მონტესპიერის გრაფ გილბერტის ვაჟი, რომელიც თავის მხრივ ბურბონის ჰერცოგ ჟან I-ის შვილიშვილი იყო. 1496 წელს შარლი მონტესპიერის ჰერცოგი ხდება, 1505 წელს კი ცოლად ირთავს თავის ბიძაშვილ სიუზენ დე ბურბონს, რომელიც ოვერნისა და ბურბონის ჰერცოგინია იყო. ამის შემდეგ შარლ III მისი თანამმართველი გახდა. 1515 წელს მეფე ფრანსუა I-თან ერთად იბრძოდა იტალიურ ომებში. 1517 წელს შეეძინა პირველი და უკანასკნელი შვილი, რომელიც ძალიან სუსტი იყო და მალევე დაიღუპა. 1521 წელს კი მისი მეუღლე, სიუზენი გარდაიცვალა, რის შემდეგაც იგი ბურბონის ერთპიროვნული მმართველი ხდება, თუმცა მეორედ აღარ დაქორწინებულა. 1524 წლიდან მოყოლებული აქტიურად იბრძოდა საღვთო რომის იმპერატორ კარლ V-ის წინააღმდეგ ლომბარდიაში. ასევე იგი მუშაობდა პაპ კლემენტ VII-ისა და მეფე ფრანსუას შორის მოლაპარაკებებზე, თუმცა 1527 წელს, 37 წლის ასაკში, უშვილოდ დაიღუპა.
იქინჯი-იაშმა
იქინჯი-იაშმა (İkinci Yaşma) — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში.
ნარინის რაიონი
ნარინის რაიონი (Нарын району) —  ყირგიზეთის ნარინის ოლქის ხუთი რაიონიდან ერთ-ერთი. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ნარინი, რომელიც რაიონის შემადგენლობაში არ შედის. 1962-2004 წლებში ეწოდებოდა ტიან-შანის რაიონი.
ფალჩიქობა
ფალჩიქობა (Palçıqoba) — სოფელი აზერბაიჯანში,  ხაჩმაზის   რაიონში.
ნარინის რაიონი
მოსახლეობა
2009 წლის აღწერის მიხედვით რაიონში ცხოვრობს 44 080 ადამიანი. აქედან ყირგიზები მოსახლეობის უმრავლესობას ანუ 99,8 %-ს შეადგენენ.
ფალჩიქობა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
ნარინის რაიონი
სქოლიო
კატეგორია:ყირგიზეთის რაიონები კატეგორია:ნარინის ოლქის რაიონები
ჯომაღისწყალი
ლიტერატურა
კატეგორია:შიდა ქართლის მხარის მდინარეები კატეგორია:დიდი ლიახვის შენაკადები
ახალი ევროპა (სასტუმრო)
მინი
სასტუმრო „ახალი ევროპა“ (აზერბ. Yeni Avropa) — ყოფილი სასტუმრო აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში.
ამჟამად სასტუმროს შენობაში განთავსებულია რუსეთის ნავთობკომპანია „ლუკოილის“ ბაქოს ოფისი. ამჟამინდელი მისამართია ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევის ქუჩა № 13.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის ბრძანების თანახმად, შენობა არის აზერბაიჯანის ადგილობრივი მნიშვნელობის ისტორიისა და კულტურის არქიტექტურული ძეგლი.
ისტორია
ექვსსართულიანი სასტუმრო აშენდა 1913 წელს მოდერნის სტილში. , არქიტექტორ იოზეფ პლოშკოს მიერ  შენობის დამკვეთი იყო ბაქოს მენავთობე მუსა ნაგიევი. სასტუმროს შენობა იყო ბაქოს რამდენიმე სასტუმროთაგან ერთ-ერთი და იშვიათი შენობა ქალაქში, რომელიც აღჭურვილია ლიფტებით. საბჭოთა კავშირის პირველ წლებში აზერბაიჯანის სხვა ქალაქებიდან და რეგიონებიდან სტუმრები ჩვეულებრივ სასტუმროში რჩებოდნენ, ხოლო უცხოელები — ინტურისტის სასტუმროში.
რუსი პოეტი სერგეი ესენინი 1925 წელს გაჩერდა აღნიშნულ სასტუმროში, კერძოდ № 59 ოთახში. ასევე ცნობილი სტუმრებიდან აღსანიშნავია რურიკ ივნევი. მის მიერ დაკავებული სასტუმროს № 81 იყო. 1925 წლის ივნისში სასტუმროს ეწვია რუსი მსახიობი ვასილი კაჩალოვი.
1950 წელს ჰეიდარ ალიევი, რომელიც ახალი ჩამოსული იყო ქალაქში სამუშაოდ, დასახლდა სასტუმროს ერთ-ერთ ოთახში. ალიევი აქ რვა თვე დარჩა. მოგვიანებით, ალიევმა გაიხსენა 40-იანი წლების დასაწყისში სასტუმროში ყოფნის შესახებ:
მინი
1999 წლის 3 ოქტომბერს, ყოფილი სასტუმროს რესტავრირებულ შენობაში, გაიმართა რუსეთის ნავთობკომპანიის „ ლუკოილის “ ახალი ოფისის საზეიმო გახსნა. ცერემონიაზე სიტყვით გამოვიდა აზერბაიჯანის პრეზიდენტი ჰეიდარ ალიევი.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:ბაქოს სასტუმროები კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები
ელ-სანამაინის მინტაკა
ელ-სანამაინი (არაბ.منطقة الصنمين) — სირიის არაბული რესპუბლიკის დარის მუჰაფაზის (რეგიონის) ერთ-ერთი მინტაკა (პროვინცია). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ელ-სანამაინის პროვინციაში დაახლოებით 167 993 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 1 330 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სირიის მინტაკები
მიხეილ ქავთარია
ბიოგრაფია
მიხეილ ქავთარია დაიბადა 1929 წლის 19 სექტემბერს. 1947 წელს დაამთავრა ქალაქ ხაშურის რკინიგზის მე-12 (შემდეგში რკინიგზის მე-3 და ახლანდელი ხაშურის მე-6 საჯარო) სკოლა. 1952 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1954-1957 წლებში ასპირანტურის კურსი გაიარა აკადემიკოს კორნელი კეკელიძის ხელმძღვანელობით. 1960 წელს დაიცვა ფილოლოგიის მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხი თემაზე - „ბესარიონ ორბელაშვილის შემოქმედება“. 1981 წელს დაიცვა ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი თემაზე -„XVII-XVIII საუკუნის ქართული ჰიმნოგრაფია“.
მიხეილ ქავთარია 1958 წლიდან დღემდე ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის მეცნიერ-თანამშრომელია.
2014 წელს პროფესორმა მიხეილ ქავთარიამ პირადი ბიბლიოთეკა ხაშურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმს გადასცა, სადაც გაიხსნა მისივე სახელობის კაბინეტი. ამავე წელს იგი დიმიტრი ყიფიანის სახელობის მედლით დაჯილდოვდა.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი ფილოლოგები კატეგორია:დაბადებული 1929 კატეგორია:დაბადებული 19 სექტემბერი კატეგორია:ხაშურის საპატიო მოქალაქეები კატეგორია:ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
მაცხოვრის ეკლესია (ბაქო)
მაცხოვრის ეკლესია (Xilaskar kilsəsi), ასევე ცნობილი,  როგორც  ლუტერანული  კირხა  (აზერ. Lüteran kilsəsi; გერ. Evangelisch-Lutherische Kirche in Baku) — ლუთერანულ - ევანგელიური ეკლესია აზერბაიჯანის დედაქალაქ  ბაქოში. განლაგებულია „28 მაისის“ ქუჩაზე.
ისტორია
მშენებლობის ნაკვეთი, რომელიც შეადგენს  1400 კვადრატულ  საჟენს (6373 კვადრატულ  მეტრს) გადაცემული  იქნა  ქალაქის დუმის  მიერ  1885 წლის  30  იანვარს. ეკლესიის პროექტი შექმნა  არქიტექტორმა  ადოლფ  ეიჰლერმა  ნეოგოთურ  სტილში. არსებობს აზრი,  რომ არქიტექტორი  შთააგონა  მარბურგის  წმინდა  ელიზავეტის  ეკლესიამ. 1896 წლის  21  მარტს მოხდა  საძირკვლის  ჩაყრა. ცერემონიას ესწრებოდნენ  გუბერნატორი  ლილეევი  და  ქალაქის  თავი  ირტეცკი. ცერემონიას  ასევე  ესწრებოდა  ემანუელ  ნობელი,  მისი  დედინაცვალი  და ლიუდვიგ  ნობელის  მეორე  მეუღლე. 1898 წლის 24 ივნისს შენობის  შპილზე  წამოცმული იქნა  ცამეტფუდიანი  (213 კილოგრამი) მოოქროვილი  ჯვარი. 1899 წლის  დასაწყისში  დაყენებულ იქნა  ზარი და ორღანი. 1899 წლის 14 მარტს გახსნის ცერემონიას ესწრებოდა  ათას  კაცზე  მეტი. 1900 წლის 23 აპრილს   შედგა პირველი ორღანული  კონცერტი,  რომელზეც შესრულებულ იქნა იოჰან  სებასტიან  ბახის ნაწარმოებები.
აზერბაიჯანის კომპარტიის   ცეკა-ს  ყოფილი  პირველი მდივნის  სერგეი  კიროვის  მკვლელობის  შემდეგ 1934  წელს საბჭოთა  სკულფტორმა  პინხოს  საბსაიმ  მიიღო  დაკვეთა  კიროვის  ძეგის  შექმნაზე  ბაქოში. სამუშაოდ მას  დასჭირდა  მაღალი ჭერის  მქონე შენობა  ძეგლისა და კვარცხლბეკის  დასადგამად. საბსაიმ მოითხოვა კირხის სენობა სახელოსნოდ. იმის მიუხედავად,  რომ  ამ დროს  იქნა  მიღებული  გადაწყვეტილება  კირხის  დანგრევაზე, საბსაის  თანხმობა განუცხადეს. . ბაქოს ლუთერანული  თემი მოქმედებდა  1936  წლამდე,  სანამ   იგი არ გაუქმდა საბჭოთა კავშირის მიერ. 1937 წლის  1 ნოემბერს  პასტორ პაულ ჰამბერგი და  მისი  შვიდკაციანი ოჯახი დახვრიტეს.
დღესდღეობით კირხის  შენობაში  განლაგებულია აზერბაიჯანის  კულტურის  სამინისტროს  საკონცერტო  დარბაზი. 1996 წლის 1 დეკემბერს  აქ  შედგა ნობელის ოჯახის ხსოვნის   საღამო.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:აზერბაიჯანის ტაძრები
ფაქთიკის პროვინცია
ფაქთიკის პროვინცია (პუშტუ پکتیکا დარი پکتیکا Paktikā) — ავღანეთის ერთ-ერთი ცენტრალური პროვინცია.
ადმინისტრაციული რაიონები
ფაქთიის პროვინცია იყოფა 19 ოლქად
ისტორია
იმ დროს, როცა დიადოხოსები ერთმანეთს ებრძოდნენ, ინდოეთის სუბკონტინენტის ჩრდილოეთ ნაწილში ყალიბდებოდა მაურიების იმპერია, რომლის დამაარსებელი იყო ჩანდრაგუპტა მაურია. ჩანდრაგუპტა ძვ. წ. აღ. 305 წელს შეეჯახა მაკედონურ ლაშქარს სელევკოს I-ის მეთაურობით და მცირე კონფლიქტის შემდეგ მიღწეული იქნა შეთანხმება, რომლის ძალითაც სელევკოსმა მაურიებს გადასცა ძველი ყანდაარის გარშემო ქრსებული ოლქები განდჰარა და არაქოზია. 120 წელს მაურიებმა ავღანეთის სამხრეთ რაიონებში გაავრცელეს ბუდიზმი, რომელმაც შეავიწროვა ადგილობრივი უძველესი რელიგია ზოროასტრიზმი. ამავე დროს, ამ პერიოდში აშენდა გზა, რომლითაც ქალაქი ქაბული უკავშირდება ინდოეთის პენჯაბის ოლქის და ინდო-განგის დაბლობის სხვა ქალაქებს. ამ პერიოდში განვითარდა ვაჭრობა, ხელოვნება და არქიტექტურა, რომელმაც იმპერატორ აშოკას მმართველობისას ზენიტს მიაღწია, რომლის ბრძანებები, გზები და მოსასვენებელი აგარაკები გაფანტული იყო მთელი სუბკონტინენტის ტერიტორიაზე. ამ პერიოდის ბრძანებათა უმრავლესობა დაწერილია პრაკრიტზე, მაგრამ ავღანეთის რეგიონი გამოირჩევა მაურიების ენაში 2 - ბერძნული და არამეული ენების ჩართვით. მაურიების იმპერატორ აშოკას პერიოდის ბრძანებების ბერძნული და არამეული წარწერები აღმოჩენილია ყანდაარში.
ფაქთიკა მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ ნაწილში და ცნობილია როგორც ისტორიული რეგიონი დიდი ფაქთია (პუშტუ: لویه پکتیا). აქ მცხოვრები ხალხები ჯერ კიდევ ჰეროდოტეს ჰყავს მოხდენიებული თავის ნაშრომში ჩვ.წ.აღ.მდე მე-5 საუკუნეში.
რეგიონის ძველი დედაქალაქი ურგუნი მთავარი გზებიდან დისტანციის გამო თითქმის განუვითარებელი იყო, ამიტომაც დედაქალაქი ურგუნიდან შარანში გადმოიტანეს. შარანი მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალური მაგისტრალის გასწვრივ და მიერთებულია ავღანეთის ისეთ დიდ ქალაქებსა და კომერციულ ცენტრებს, სოდორიცაა: ქაბული; ღაზნი; ყანდაარი.
საბჭოთა ოკუპაციისა და შემდგომი ანექსიის წლებში ფაქთიკა უამრავი ბრძოლების ადგილი იყო. მაგალითად, 1983-1984 წ.წ. პროვინციის ძველი დედაქალაქი უგორი ალყაში იყო მოქცეული და ხელიდან ხელში გადადიოდა.
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ავღანეთის პროვინციები
ძეხვის ხე
ძეხვის ხის სამშობლოა ტროპიკული აფრიკა.
ლიტერატურა
*
მამლის მთის ნასოფლარი
მამლის მთის ნასოფლარი — არქეოლოგიური ძეგლი ადიგენის მუნიციპალიტეტის დაბა აბასთუმანში. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. მდებარეობს მამლის მთის სამხრეთით, მთის მოვაკებულ ქედზე.