cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გარდამავალი ზონა
მისი დამახასიათებელი ნაწილებია განაპირა ზღვების ქვაბულები, კუნძულთა რკალები და ღრმა ზღვის ღარები.
რელიეფი უაღრესად კონტრასტულია (11 კმ-მდე სიღრმის ღრმა ზღვის ღარები და კუნძულთა რკალებზე 5-7 ათ. მ-ზე აწვდილი ვულკანური მთები). ღრმა ზღვის ქვაბულის ძირზე დედამიწის ქერქი სუბოკეანურია, კუნძულთა რკალების ქვეშ – სუბკონტინენტური და ზოგჯერ კონტინენტურიც, ხოლო ღრმა ზღვის ღარებში – სუბკონტინენტური, სუბოკეანური და ოკეანური ტიპისა. გარდამავალი ზონა თანამედროვე ვულკანიზმის, ინტენსიური სეისმურობისა და მთათაწარმოშობის მხარეა.
ლიტერატურა
კატეგორია:გეოლოგია
თებეს ალყა
თებეს ალყა - ძვ. წ. 335 წელს გამართული ბრძოლა ალექსანდრე დიდის არმიასა და აჯანყებულ თებელებს შორის. ალყა დამთავრდა იმ დროის ერთ-ერთი ყველაზე დაწინაურებული ქალაქ-სახელმწიფოს თებეს დამარცხებით და ქალაქის მიწასთან გასწორებით. ქალაქის დარბევა და მის მიმართ გამოჩენილი შეუბრალებლობა ალექსანდრეს მხრიდან იყო სტრატეგიული მოქმედება, რომლის მიზანსაც სხვა ანტი-მაკედონური ქალაქ-სახელმწიფოების გაფრთხილება და დაშინება წარმოადგენდა. ბრძოლა წარმოადგენდა ალექსანდრე ბალკანეთის კამპანიის უკანასკნელ სამხედრო მოქმედებას, რის შემდეგაც მაკედონურმა არმიამ ჰელესპონტი გადაკვეთა და მცირე აზიაში შეიჭრა.
ბრძოლის აღწერა შემონახული აქვს ფლავიუს არიანესა და დიოდორე სიცილიელს, თუმცა მათი ვერსიები ერთურთისგან განსხვავდება.
ჩრდილოეთ ბალკანეთი
ძვ. წ. 336 წელს ეგიაში ეპიროსის მეფის, ალექსანდრეს და ფილიპე მაკედონელის შვილის კლეოპატრას ქორწილში, ფილიპე მკვლელმა სიცოცხლეს გამოასალმა. მისი სიკვდილის შემდეგ ტახტი მისმა 20 წლის შვილმა ალექსანდრემ დაიკავა. მან თავისი მეფობა საბერძნეთში აჯანყებების ჩახშობით დაიწყო, შემდეგ კი თრაკიისკენ გამოემართა ბალკანეთზე კონტროლის აღსადგენად. მან ლაშქრობა ძვ. წ. 335 წლის გაზაფხულზე წამოიწყო. თავდაპირველად ის თრაკიაში შეიჭრა, რომ ტრიბალების და ილირიელების აჯანყება ჩაეხშო. აქ მას შეუერთდნენ ცოტაოდენი თრაკიელი მოკავშირეები. ალექსანდრეს პირველი შეტეკება, ჰემოსის მთაზე გამაგრებულ თრაკიელების გარნიზონთან მოუვიდა და დაამარცხა ისინი. ჰემოსის მთაზე გამარჯვების შემდეგ, ალექსანდრე ტრიბალების ტერიტორიაზე შეიჭრა და მათი მეფე სარმუსი დაამარცხა ლიგინუსის ველზე, თუმცა სარმუსმა გაქცევა მოახერხა და კუნძულ პეუკეზე გადავიდა. ალექსანდრემ კუნძულის აღება ვერ შეძლო. თუმცა მას შემდეგ, რაც მაკედონელებმა გეტებიც დააჩოქეს, მაკედონელთა მეფე სარმუსის მიერ შემოთავაზებულ ზავს დასთანხმდა. შემდეგ მაკედონელები ქალაქ პელიუმისკენ გასწია გლაუკიასისა და კლიტოსის მოქმედებების აღსაკვეთად. პელიუმთან რამდენიმე შეტაკების შემდეგ ალექსანდრემ პელიუმი აიღო, მალე კი კლიტოსი და გლაუკიასიც დანებდნენ
ბერძნების აჯანყება
thumb|200px|მაკედონელთა გადაადგილება ბრძოლამდე ალექსანდრეს ბალკანეთში კამპანიის დროს აცნობეს, რომ საბერძნეთში მის წინააღმდეგ აჯანყება მძვინვარებდა. აჯანყებულთა შორის განსაკუთრებით გამოირჩეოდა თებე. ზოგიერთი ვერსიით მისი ასეთი უშიშრობის მიზეზი საბერძნეთში გავრცელებული ხმა იყო, რომ ალექსანდრე თითქოს ბარბაროსების წინააღმდეგ ბრძოლაში მომკვდარიყო. თებელებმა მოკლეს, ქალაქის სიმაგრე კადმეაში ჩაყენებული მაკედონური გარნიზონის (იხ. ქერონეიის ბრძოლა) ოფიცრები: ამინტასი და ტიმოლაუსი და ალყაში მოაქციეს კადმეა. თებელებმა დახმარება სხვა ბერძნულ ქალაქ-სახელმწიფოებსაც სთხოვეს, მათ შორის ათენელებსა და არკადიელებს, თუმცა რეალური დახმარება მხოლოდ ათენიდან მიიღეს და ისიც საბრძოლო აღჭურვილობით შემოიფარგლებოდა.
როდესაც ალექსანდრემ აჯანყების შესახებ შეიტყო, ის ჯერ კიდევ პელიუმში იყო და მაშინვე პელოპონესისკენ დაიძრა. 7 დღის შემდეგ ის უკვე თესალიაში, ქალაქ პელინაში იყო. მეცამეტე დღეს ის უკვე ბეოტიაში იყო. მალე ონქესტუსსაც მიაღწია, რომელიც თებიდან მხოლოდ 7 მილით იყო დაშორებული. ამის მიუხედავად თებელებს ჯერ კიდევ ეგონათ, რომ არმიის სათავეში ანტიპატრე ან ალექსანდრე (აეროქუსის ძე) იდგა, სანამ არმია უშუალოდ ქალაქის გარეთ არ დაბანაკდა. ამ დროს მაკედონელებს ჰყავდათ 30 000 ქვეითი და 3000 მხედარი, თებელებს კი მხოლოდ 11 000 ჰოპლიტი და 1100 მხედარი. ამის მიუხედავად ალექსანდრე შეტევის დაწყებას არ ჩქარობდა. მას სურდა აღედგინა აჯანყებამდელი სიტუაცია. ამიტომ თებელებს ელჩები გაუგზავნა. ის მათ სთხოვდა მისი კორინთოს კონგრესის ჰეგემონად ხელმეორედ აღიარებას, სანაცვლოდ კი მხოლოდ აჯანყების მოთავეების ფენიქსისა და პროთეტესის გადაცემას, რაც უეჭველად მათ სიკვდილს ნიშნავდა. თებელების პასუხი დამცინავი იყო. მათ ალექსანდრეს ანტიპატრესა და ფილოტას ტყვედ გადაცემა და თებეს პოლიტიკური დამოუკიდებლობის აღიარება მოსთხოვეს, რაც რა თქმა უნდა უარყოფილ იქნა. თებელებმა წინადადების უარყოფის შემდეგ მცირე იერიშიც მიიტანეს მაკედონელთა ბანაკზე, თუმცა მოწინააღმდეგეს არ გასჭირვებია მისი მოგერიება.
ბრძოლა
thumb|200px|[[პერდიკასის ჰორელიეფი, სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმი]] თებელებს კადმეას იზოლაციის მიზნით მის გარშემო ბარიკადები ჰქონდათ აღმართული, კადმეასა და ალექსანდრეს ბანაკის დამაკავშირებელ გზაზე კი ორი ჯებირი. პირველთან კავალერია იყო განლაგებული, მეორესთან კი 7,000 ჰოპლიტი. კიდევ 12,000 ქვეითი, რომელთა რიგებში ძირითადად გათავისუფლებული მონები შედიოდნენ, ქალაქის კედლებს იცავდნენ. ალექსანდრემ არმია სამ ნაწილად დაყო. ორი ჯებირების პირისპირ განალაგა, მესამე კი რეზერვში.
პტოლემაიოსის მიხედვით ალექსანდრე შეტევის დაწყებას არ ჩქარობდა, თუმცა ბრძანების გარეშე იერიში ჯებირებზე წამოიწყო პერდიკასის ქვეითებმა. მის მაგალითს მიბაძა ამინტასმა (ანდრომენესის ძე). როდესაც ალექსანდრემ ეს შენიშნა დასახმარებლად პელტასტები და მშვილდოსნებიც გაუგზავნა მათ. მაკედონელებმა პირველი ჯებირი გაარღვიეს და მეორეზე იერიშიც მიიტანეს. ამ დროს პერდიკასი მძიმედ დაიჭრა და ბრძოლის ველიდან გამოიყვანეს. თებელმა ჰოპლიტებმა მაკედონელების შეტევა მოიგერიეს და უკანაც დაედევნენ, ამიტომ ალექსანდრემ თავისი ფალანგები ჩართო ბრძოლაში. თებელებმა ამ შეტევას ვეღარ გაუძლეს და უკან დაიხიეს ქალაქისკენ. მათ შეყვნენ მაკედონელებიც, რომლებიც ამ დროს კადმეადან გამოსული ჯარის მხარდამხარ დაედევნნენ მოწინააღმდეგეს. თებელებმა მაინც შეძლეს ამფიონის გორაკთან წინაღობის შექმნა, თუმცა მალე აქაც გატყდნენ. მხოლოდ ცოტაოდენმა მხედარმა შეძლო ქალაქიდან გაქცევა.
დიოდორესეული ვერსია
ბრძოლას განსხვავებულად აღწერს დიოდორე სიცილიელი თავის ისტორიულ ბიბლიოთეკაში. მისი ნაშრომის მიხედვით ბრძოლა ალექსანდრეს სამ დღიანი მზადების შემდეგ დაიწყო, რომლის განმავლობაშიც მაკედონელები საალყო მანქანებს ამზადებდნენ. მაკედონელებს შეუპოვარი წინააღმდეგობა გაუწიეს თებელებმა, თუმცა ალექასნდრემ ამ დროს შენიშნა ერთ-ერთი ჭიშკარი, რომელიც დაცვას მიეტოვებინა და პერდიკასს მასზე იერიში დაავალა. როდესაც თებელებს პერდიკასმა ზურგიდანაც დაარტყა, მთელმა არმიამ ქალაქში დაიხია. იქ კი ამფიონის გორაკთან მაკედონელებმა, რომელთაც კადმეას გარნიზონიც შეერთებოდათ, თებელები გაანადგურეს.
ქალაქის დარბევა
ბრძოლის შედეგად მაკედონელებმა 500 მებრძოლის დაკარგეს, თებელებმა კი 6,000. ქალაქის აღების შემდეგ იმდენად არა მაკედონელებმა, რამდენადაც ფოკიდელებმა, პლატეელებმა და ბეოტიელებმა ის დაარბიეს. მათ არც ქალები და ბავშვები დაუნდვიათ. ალექსანდრემ ქალაქის ბედის გადაწყვეტა სწორედ მოკავშირეებს მიანდო. მათი გადაწყვეტილებით კი მაკედონელებმა კადმეას გამოკლებით მთელი თებე მიწასთან გაასწორეს. გადარჩენილი მოსახლეობა კი ტყვეებად გაყიდეს, დაინდეს მხოლოდ ღვთისმსახურნი, ალექსანდრეს მხარდამჭერები და პინდარის შთამომავლები, რომელთა სახლიც ერთადერთი იყო, რომელიც ხელშეუხებელი დარჩა. მაკედონელებმა 30,000 თებელი გაყიდეს ტყვედ და აქედან შემოსავლად 440 ტალენტი ვერცხლიც ნახეს.
ქალაქის დარბევა და მის მიმართ გამოჩენილი შეუბრალებლობა ალექსანდრეს მხრიდან იყო სტრატეგიული მოქმედება, რომლის მიზანსაც სხვა ანტი-მაკედონური ქალაქ-სახელმწიფოების გაფრთხილება და დაშინება წარმოადგენდა. ამ მოქმედებამ ასევე სამი ბერძნული ანგარიშგასაწევი ქალაქ-სახელმწიფოდან (სპარტა, ათენი და თებე) გამოთიშა თებე.
შემდეგი მოვლენები
ბრძოლის შედეგის გავრცელების შემდეგ სპარტის გამოკლებით ყველა ბერძნულმა ქალაქ-სახელმწიფომ, რომელთაც მაკედონელებს დახმარება არ გაუწიეს მაკედონელს ელჩები გაუგზავნეს და პატიება სხთოვეს. მათ რიგებში იყვნენ ათენელბიც, რომლებმაც პატიების თხოვნასთან ერთად ალექსანდრეს გამარჯვებაც მიულოცეს. ალექსანდრემ ბერძნები დაინდო, თუმცა ათენს მოსთხოვა მისთვის გადაეცა ანტი-მაკედონურად განწყობილი ბერძნები, უპირველეს ყოვლისა დემოსთენე. მასთან ერთად მოთხოვნა ითვალისწინებდა ლიკურგუსის, ჰიპერიდესის, პოლიეკტუსის, ქარესის, ქარიდემუსის, ეფიალტესის, დიოტიმუსის და მოეროკლესის გადაცემა. ამის მიუხედავად ათენელებმა ფოკიონის მეთაურობით მეფეს გაუგზავნეს ელჩები და დაარწმუნეს ის, რომ უარეყო თავისი მოთხოვნა. ალექსანდერც მათ დაყაბულდა, თუმცა ქარიდემუსის გადაცემა მაინც მოითხოვა, რომელმაც მაშინვე დარიოს III-ის სამეფო კარს მიაშურა.
ბრძოლის და საერთოდ ბალკანეთში სიტუაციის მოგვარების შემდეგ ალექსანდრეს ხელ-ფეხი გაეხსნა იმისთვის, რომ წამოეწყო დიდი ხნის ნანატრი ლაშქრობა სპარსეთის იმპეიის წინააღმდეგ. მალე მაკედონურმა არმიამ ჰელესპონტი გადალახა და მცირე აზიაში შეიჭრა.
დონა კარანი
ადრეული წლები
დონა აივი ფუსკე დაიბადა 1948 წლის 2 ოქტომბერს   ნიუ-იორკში. იგი გაიზარდა მკერავი მამინაცვლის  და მოდელი დედის ებრაულ ოჯახში. 14 წლის ასაკში ის ტანსაცმლის გამყიდვლად დაიწყო მუშაობა.
1966 წელს მან დაამთავრა George W. Hewlett High School ( ჯორჯ ჰიულეტის საშუალო სკოლა)  და ორი წლის განმავლობაში სწავლობდა დიზაინისა და ხატვის ხელოვნებას პარსონსის დიზაინის სკოლაში. იგი მუშაობდა ანა კლეინის მოდის სახლში, მისი დამფუძნებლის გარდაცვალების შემდეგ, 1989 წლამდე. ამავე დროს   გამოუშვა თავისი პირველი ხაზი Essentials და ლეგენდარული «Seven Easy Pieces».
მოდის სახლი
მარცხნივ|მინი|დონა კარანი როდესაც  1974 წელს ანა კლეინი  სიმსივნითგარდაიცვალა,  კარანი გახდა მისი სახლის მთავარი დიზაინერი. 1984 წელს დააარსა საკუთარი - Donna Karan International Inc. მის პროექტს მხარი დაუჭირა Anne Klein- ის სახლის აქციონერმა - იაპონურმა ჯგუფმა Takihyo-მ. 1985 წლის შემოდგომაზე მოდის ახალმა სახლმა წარადგინა თავისი პირველი კოლექცია. შოუს დასრულების შემდეგ, პრესამ დაასკვნა: „კარანი შემოდის მოდის ისტორიაში ინოვაციური ხედვის შეთავაზებით“. Donna Karan Collection  —აღიარებულია ბესტსელერად ამერიკის შეერთებულ შტატებში. მინი|ელიზაბეტ ჰასელბექი დონა კარანის სამოსში-2010 სახლის მისაღებ ოთახში გახსნილი ატელიედან საამქროდ გადაკეთებული კომპანია ძალიან სწრაფად გახდა Donna Karan New York Company.
1997 წლის გაზაფხულიდან ტანსაცმელი მზადდება კიდევ რამდენიმე ეტიკეტით:
1998 წლისთვის კომპანიაში 1,540 თანამშრომელი მუშაობდა, აქედან თითქმის ასი დიზაინერი იყო. გუნდი  ცხრა ჯგუფად იყოფოდა.
2008 წელს კომპანიის სახე გახდა ცნობილი მოდელი კეიტ მოსი.
ის მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ქალი გახდა. მის თაყვანისმცემლებს შორის არიან მილიონერები და მშრომელი კლასისწარმომადგენლები. დღეს დონა კარანის იმპერიამ საერთაშორისო წარმატება და აღიარება მოიპოვა. ქალბატონი კარანი მსოფლიო მოდის ინდუსტრიაში აქტუალური  დარჩება და გააგრძელებს მომხმარებლებზე შთაბეჭდილების მოხდენას წარმოუდგენლად ორიგინალური და თანამედროვე მიდგომით.
დონა კარანი იყო პირველი დიზაინერი, რომელმაც შეიმუშავა უნიკალური „შვიდი მარტივი ნივთის კონცეფცია“. მან ყველაფერი წვრილმან დეტალამდე გათვალა. მისი კონცეფციაა მდგომარეობს იმაში, რომ დიდ ქალაქში მცხოვრებმა ყველა ქალმა თავის ძირითად გარდერობში შვიდი შეუცვლელი სამოსი უნდა შეიტანოს. დონა კარანისთვის ეს არის: სვიტერი,  ლეგინსები (გამაშები), შარვალი, ტყავის ქურთუკი, ბლუზა, კოსტუმი და კომფორტული კაბა. სხვა მოდის დიზაინერებისგან განსხვავებით, კარანი არასდროს ცდილობს ძვირადღირებული, მდიდრული სამოსის შექმნას და ამბობს, რომ მისი ტანსაცმელი განკუთვნილია ყველასთვის.
პირადი ცხოვრება
1970-იანი წლების დასაწყისში მან იქორწინა ტანსაცმლის მაღაზიათა ქსელის მფლობელ მარკ კარანზე და შეეძინა ქალიშვილი გაბრიელი. წყვილი დაშორდა 1978 წელს.
1983 წელს იგი დაქორწინდა მოქანდაკე სტივენ უაისზე, რომელიც  გარდაცვალებამდე (2001 წელს გარდაიცვალა ფილტვის კიბოთი) ხელმძღვანელობდა მის კომპანიას, როგორც აღმასრულებელი დირექტორი.
დონა კარანი ცხოვრობს თავის მშობლიურ ნიუ-იორკის შტატში.
სწავლობს კაბალას.
დონა კარანის უახლოესი მეგობარია ბარბრა სტრეიზანდი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:დაბადებული 2 ოქტომბერი კატეგორია:დიზაინერები კატეგორია:დიზაინერები ეროვნების მიხედვით კატეგორია:ამერიკელი მოდელიორები კატეგორია:ამერიკელი მეწარმე ქალები
ნუნე სარქისიანი
ნუნე სარქისიანი (Նունե Սարգսյան; დ. 26 მარტი, 1954, ერევანი, სომხეთი, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი მწერალი, ხელოვნებათმცოდნე და სომხეთის პირველი ლედი 2018 წლის 9 აპრილიდან, როგორც პრეზიდენტ არმენ სარქისიანის მეუღლე.
ბიოგრაფია
ნუნე სარქისიანი კოლეჯის ადრეული წლებიდანვე წერდა სტატიებს ხელოვნების, მუსიკისა და კულტურის შესახებ. გარდა წერისა, იგი ბავშვებისათვის განკუთვნილ აუდიო წიგნებზეც მუშაობდა. მისი წიგნები იბეჭდებოდა სომხურ, ინგლისურ და რუსულენებზე და გათვლილი იყო 3-დან 13-წლამდე ბავშვებისათვის. მის წიგნზე „Der kahle Igel“ დაიდა საბალეტო წარმოდგენა, სხვა ნაწარმოებებზე კი აქტიურად სრულდება წარმოდგენები თოჯინების თეატრში. თავად სარქისიანი აქტიურად ასევე მუშაობს, როგორც მხატვარი და აფინანსებს გამოფენებსა და კონცერტებს.
1996 წლის 4 ნოემბერს მისი მეუღლე, არმენ სარქისიანი, სომხეთის პრემიერ-მინისტრი გახდა. მართალია პოსტზე მხოლოდ ხუთ თვეს იყო, თუმცა ნუნე და მისი ოჯახი ამის შემდეგ სომხეთიდან აღარ წასულან. ამის შემდეგ მისი მეუღლე აქტიურად იყო ჩაბმული სომხეთის პოლიტიკურ ცხოვრებაში, 2018 წლის 9 აპრილს კი იგი პრეზიდენტადაც აირჩიეს, რამაც ნუნე სომხეთის რიგით მეოთხე პირველ ლედად აქცია.
ნუნე სარქისიანი ასევე არის ევრაზიის თანამშრომლობის ფონდის (EPF) ასოცირებული წევრი და ის ახორციელებს სომხეთ-აზერბაიჯანის მედიის მიუკერძოებლობის შემცირების პროექტს. ჯერ კიდეც 2004-2009 წლებში იგი ეხმარებოდა Workshop at Crossroads-ის პროექტს, რომელიც მიზნად ისახავდა სამხრეთკავკასიელი ჟურნალისტებისა და კინორეჟისორების განვითარების ხელშეწყობას.
ჯილდო
2018 წლის 25 ივლისს ნუნე სარქისიანს იტალიის რესპუბლიკისაგან გადაეცა მერიტის საპატიო ორდენი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:სომხეთის პირველი ქალბატონები კატეგორია:სომეხი მწერლები
ბათლომე ხუციშვილი
ბათლომე (ბართლომე) ხუციშვილი  (დ. 1860, სოფ. კახი — გ. 1923) — ქართველი ინგილო საზოგადო მოღვაწე და პედაგოგი.
დაამთავრა გორის პედაგოგიური სემინარია. გარკვეული დროის განმავლობაში რუსეთის იმპერიის სახალხო განათლების სამინისტროში მუშაობდა. 1900 წლიდან იგი სოფელ ალიბეგლოს სკოლის მასწავლებელი იყო. 1917 წელს, როდესაც აზერბაიჯანის ხელისუფლებაში მუსავატელები მოვიდნენ, ბათლომე იძულებული გახდა, საინგილო დაეტოვებინა. კახეთში, სოფელ ცოდნისკარში დასახლდა და პატარა სახერხი ქარხანა და წისქვილი იყიდა, მაგრამ მან საინგილოსთან განშორება ვერ აიტანა და მალე გარდაიცვალა.
ბათლომე ხუციშვილის შვილიშვილია (დედის მხრიდან) ქართველი კინორეჟისორი ლანა ღოღობერიძე.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები ბ
მსხვილი ნაცარა ბატი
მსხვილი ნაცარა ბატი — ტულუზური და რომენული ბატების შეჯვარებით გამოყვანილი (1942—1950) ბატის ჯიში. ტანად დიდი ფრინველია, აქვს ფართო, ღრმა მკერდი, შებუმბვლილია ნაცრისფრად, მუცელთან თეთრია. მამლის მასაა 8 კგ, დედლისა — 6,4, თვის მოზარდეული დაახლოებით 5,5 კგ-ია, მეკვერცხულობა წელიწადში 40-60 კვერცხია. ამ ჯიშს ამრავლებენ რუსეთისა და უკრაინის ბევრ რაიონში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბატის ჯიშები
ყაზახები
ყაზახები (қазақтар) — თურქულენოვანი ხალხი. ყაზახეთის ძირითადი მოსახლეობა. ცხოვრობენ აგრეთვე ცენტრალური აზიის სხვა ქვეყნებში: უზბეკეთში, ყირგიზეთში, თურქმენეთში, ტაჯიკეთში, მონღოლეთის დასავლეთ ნაილში, ჩრდილო-დასავლეთ ჩინეთსა და სხვა. საერთო რაოდენობა დაახლოებით 16 მლნ. ადამიანი. ლაპარაკობენ ყაზახურ ენაზე, გარდა ამისა, გავრცელებულია რუსული, უზბეკური და ჩინური ენები. მორწმუნენი ჰანაფიტური მაზჰაბის სუნიტი მუსლიმანები არიან. წარსულში დიდ როლს თამაშობდა შამანიზმი და წინაპართა კულტი.
სქოლიო
კატეგორია:ყაზახეთის ხალხები კატეგორია:რუსეთის ხალხები კატეგორია:ყირგიზეთის ხალხები კატეგორია:მონღოლეთის ხალხები კატეგორია:ტაჯიკეთის ხალხები კატეგორია:თურქმენეთის ხალხები კატეგორია:უზბეკეთის ხალხები კატეგორია:ირანის ხალხები
ახალციხის მაზრა
ახალციხის მაზრა (Ахалцихский уезд) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიაში. მოიცავდა დღევანდელ ახალციხის, ადიგენის და ნაწილობრივ ასპინძის რაიონების ტერიტორიას. შეიქმნა 1840 წელს, როდესაც ყოფილი ახალციხის საფაშო ადრიანოპოლის 1829 საზავო ხელშეკრულებით რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა. ადმინისტრაციული ცენტრი იყო ახალციხე. 1840 წელს ახალციხის მაზრა საქართველო-იმერეთის გუბერნიაში შევიდა, ხოლო 1846 ხერთვისისა და აბასთუმნის საპოლიციო უბნებით (უჩასტკებით) — ახლად შექმნილ ქუთაისის გუბერნიაში. 1849 წელს შეუერთეს ახალქალაქის საპოლიციო უბანი. 1867 წელს თბილისის გუბერნიის შემადგენლობაში შევიდა 1874 წელს გამოეყო ახალქალაქის მაზრა. 1905 წელს მაზრა 2635 კმ² ეკავა. დასახლებული პუნქტი — 193; მოსახლეობა — 58879 კაცი. რუსეთის შემადგენლობაში შესვლის შემდეგ მოსახლეობის ეროვნული შემადგენლობა მკვეთრად შეიცვალა. თვითმპყრობელობის ანტიეროვნული პოლიტიკის შედეგად მაჰმადიან ქართველთა უდიდესი ნაწილი ოსმალეთში გადასახლდა. მათ ადგილზე ჩამოსახლდნენ ოსმალეთიდან დევნილი ქრისტიანი სომხები, ბერძნები და სხვა.
1918 წელს ახალციხის მაზრა დაკავა ოსმალეთის იმპერიამ. 1918 წლის დეკემბერში ახალციხის მაზრაში გავრცელდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის იურისდიქცია. 1919 წლის 10 იანვარს ახალციხე აიღო ყარსის რესპუბლიკამ, თუმცა მასზე მალე კონტროლი აღადგინა საქართველომ.
ახალციხის მაზრა გაუქმდა 1930 წელს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ტფილისის გუბერნია
ახალი ცენტრი
ახალი ცენტრი (Nouveau Centre), ან ევროპის სოციალ-ლიბერალური პარტია (Le Parti social libéral européen, PSLE) -  ფრანგული პოლიტიკური გაერთიანება. შეიქმნა ფრანგული დემოკრატიული კავშირის წევრების მიერ 2007 წლის 29 მაისს. პარტია მხარს უჭერს პრეზიდენტ ნიკოლა სარკოზის და გეგმავს საპრეზიდენტო უმრავლესობაში გაერთიანებას. პარტიის ლიდერია ერვე მორენი - თავდაცვის მინისტრი და ფრანგული დემოკრატიული კავშირის ყოფილი ფრაქციის ლიდერი ეროვნულ კრებაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საფრანგეთის პოლიტიკური პარტიები
ლაგერუელა
ლაგერუელა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის ხილოკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 26,321807 კმ². მოსახლეობა — 69 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
Lasioglossum lambatum
Lasioglossum lambatum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1992 წელს.
სქოლიო
lambatum
ნიჟნეე-ნოვოკოსტეევო
ნიჟნეე-ნოვოკოსტეევო (Түбәнге Яңы Кәстәй; Нижнее Новокостеево) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბაკალის რაიონში.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (85 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ბაკალის რაიონის სოფლები
ღვიარა
ღვიარა — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში (სადმელის თემი), მდებარეობს მდინარე რიონის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 760 მეტრი, ამბროლაურიდან 7 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 162 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბერძნული ენა
ბერძნული ენა (Ελληνικά) — ბერძნებისა და კვიპროსელების მშობლიური ენა, მიეკუთვნება ინდოევროპული ოჯახის ბერძნულ შტოს და დოკუმენტური არსებობის 3.500 წელს ითვლის. ძირითადად გავრცელებულია ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე, მიმდებარე კუნძულებზე და ასევე ნაწილობრივ ბულგარეთში, ალბანეთსა და თურქეთში.
ლექსიკა
ფრაზები და სიტყვები
რიცხვები
ლიტერატურა
კატეგორია:კვიპროსის ენები კატეგორია:საბერძნეთის ენები
კომბენ-დე-კორბასიერი
კომბენ-დე-კორბასიერი (Combin de Corbassière) — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარიაში, ვალეს კანტონის ტერიტორიაზე. სიმაღლე 3 716 მეტრი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
ვლადიმერ მიქანბა
ვლადიმერ ტაჩის ძე მიქანბა (Владимир Ҭач-иԥа Мканба; დ. 23 სექტემბერი, 1931, სოფელი ახალი ათონი, გუდაუთის რაიონი, აფხაზეთის ასსრ, საქართველოს სსრ — გ. 21 თებერვალი, 2010, სოხუმი) — სკკპ წევრი (1964). აფხაზეთის ასსრ-ის X და XI მოწვევების უმაღლესი საბჭოს წევრი. აფხაზეთის ასსრ-ის ადგილობრივი მრეწველობის მინისტრი. აფხაზეთის რესპუბლიკის თავდაცვის მინისტრი.
ბიოგრაფია
ვლადიმერ ტაჩის ძე მიქანბა დაიბადა 1931 წელს. დაამთავრა მოსკოვის ავტოსაგზაო ინსტიტუტი. 1960 წლიდან იყო №5 ავტოტრესტის ცვლის მექანიკოსი, ტექნიკური განყოფილების უფროსი, შემდეგ — აფხაზეთის სამგზავრო ავტოსატრანსპორტო კანტორის უფროსი. 1966 წლიდან სხვადასხვა დროს მუშაობდა სოხუმის №45 პროფესიულ-ტექნიკური სასწავლებლის დირექტორად, №5 ავტოტრესტის მთავარ ინჟინრად, 2658 ავტოკოლონის უფროსად, მსუბუქი სატაქსომოტორო პარკის დირექტორად, საქართველოს კომპარტიის სოხუმის საქალაქო კომიტეტის მრეწველობისა და ტრანსპორტის განყოფილების გამგედ, 1975 წლიდან — სოხუმის სახალხო დეპუტატთა საქალაქო საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარედ. 1985-1989 წლებში იყო აფხაზეთის ასსრ-ის ადგილობრივი მრეწველობის მინისტრი. 1989-1992 წლებში აფხაზეთის ასსრ-ის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის პირველი მოადგილე.
1992-1999 წლებში — აფხაზეთის რესპუბლიკის ვიცე-პრემიერი, 1996-2002 წლებში — აფხაზეთის რესპუბლიკის თავდაცვის მინისტრი და შეიარაღებული ძალების მთავარსარდლის მოადგილე. 2002 წლიდან იყო აფხაზეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტის მრჩეველი. 2005 წლიდან იყო იყო საფეხბურთო კლუბ დინამო სოხუმის პრეზიდენტი.
ვლადიმერ მიქანბა გარდაიცვალა 2010 წლის 21 თებერვალს სოხუმში.
იყო აფხაზეთის ასსრ-ის X და XI მოწვევების უმაღლესი საბჭოს წევრი.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 23 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1931 კატეგორია:გარდაცვლილი 21 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 2010 კატეგორია:აფხაზეთის ასსრ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აფხაზეთის ასსრ-ის XI მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები კატეგორია:აფხაზეთის ასსრ-ის ადგილობრივი მრეწველობის მინისტრები კატეგორია:აფხაზეთის რესპუბლიკის თავდაცვის მინისტრები ვლადიმერ
მუღანლო (საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი)
მუღანლო (2014 წლამდე იორმუღანლო ) — სოფელი საქართველოში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს ივრის ზეგანზე. მდინარე ივრის მარჯვენა ნაპირას. თემის ცენტრი (სოფლები: ქეშალო). ზღვის დონიდან 460 მეტრი, საგარეჯოდან 33 კილომეტრი.
სოფელში, მწარე ხევად წოდებულ ადგილას არის ბუნებრივი აირის საბადო, სავარაუდოდ 42 მილიარდი კუბური მეტრის მოცულობისა
სქოლიო
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოტო უორმბირი
ოტო ფრედერიკ უორმბირი (Otto Frederick Warmbier; დ. 12 დეკემბერი, 1994, ცინცინატი, ოჰაიო, აშშ — გ. 19 ივნისი, 2017, ცინცინატი, ოჰაიო, აშშ) — ამერიკელი კოლეჯის სტუდენტი, რომელიც დააპატიმრეს ჩრდილოეთ კორეაში 2016 წლის იანვრიდან 2017 წლის ივნისამდე, მას შემდეგ, რაც ბრალად წაუყენეს „მტრული ქმედება“ ქვეყნის (ჩრდ. კორეის) წინააღმდეგ. უორმბირმა, რომელიც მაშინ 21 წლის იყო, აღიარა, რომ მოიპარა პოლიტიკური პროპაგანდისტული პოსტერი, რისთვისაც მას 15 წლიანი გამოსწორებითი შრომა მიესაჯა. ამერიკის შეერთებული შტატები შეეცადა დიპლომატიური ძალისხმევით გაეთავისუფლებინათ უორმბირი. უორმბირის მამის განცხადებით, მისი (უორმბირის) აღიარება იძულებითი იყო და ჩრდილოეთი კორეის მთავრობის მიერ პოლიტიკური მიზნებისთვის იყო გატაცებული.
ჩრდილოეთ კორეის ციხეში უორმბირი კომაში ჩავარდა, მოგვიანებით 2017 წელს გაათავისუფლეს, თითქმის 18 თვის შემდეგ. ჩრდილოეთ კორეის ხელისუფლების განცხადებით, უორმბირი ბოტულიზმით იყო ავად, მაგრამ აშშ-ელმა ექიმებმა ეჭვი გამოთქვეს ამ განცხადებაზე. 13 ივნისს უორმბირი სპეციალური რეისით ცინცინატიში, ოჰაიოში ჩამოიყვანეს და ცინცინატის უნივერსიტეტის სამედიცინო ცენტრში გადაიყვანეს, სადაც მას „მძიმე ნევროლოგიური ტრავმის“ დიაგნოზი დაუსვეს. უორმბირის მამის განცხადებით, ის „სასტიკი ტერორის ქვეშ იმყოფებოდა“.
უორმბირი შეერთებულ შტატებში დაბრუნებიდან ექვსი დღის შემდეგ, 2017 წლის 19 ივნისს გარდაიცვალა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 12 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 2017 კატეგორია:ამერიკელი ებრაელები კატეგორია:ადამიანის უფლებათა დარღვევა
Xanthodaphne bougainvillensis
Xanthodaphne bougainvillensis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
რობინზონ კრუზო
„რობინზონ კრუზო“ (Robinson Crusoe) — მწერალ დანიელ დეფოს რომანების გმირი.
რომანების სერია ეფუძნება რეალური პიროვნების, ალექსანდრ სელკირკის თავგადასავალს, რომელმაც წყნარი ოკეანის ერთ-ერთ კუნძულზე გაატარა ცხოვრების 28 წელი. ამ დროის მანძილზე მას ბევრი სირთულე ხვდა წილად, როგორც მეკობრეების, ასევე კანიბალების მხრიდან.
რომანების თხრობა მიმდინარეობს დღიურის სტილში და ქმნის ფსევდო-დოკუმენტური ნაწარმოების რეალისტურ სახეს.
პირველი წიგნის სრული სახელწოდებაა „ცხოვრება და საოცარი თავგადასავალი რობინზონ კრუზოსი, იორკელი მეზღვაურის, რომელმაც 28 წელი სრულ სიმარტოვეში იცხოვრა ამერიკის ნაპირებთან მდინარე ორინოკოს შესართავთან მდებარე უკაცრიელ კუნძულზე; სადაც გამორიყული იქნა გემის დაღუპვის შემდეგ, რასაც შეეწირა გემის მთელი ეკიპაჟი მის გარდა; მეკობრეების მიერ მისი მოულოდნელი ხსნის ამბავი, მის მიერ დაწერილი’“.
მეორე რომანი, „რობინზონ კრუზოს შემდგომი თავგადასავალი“, ნაკლებად ცნობილია. მასში რობინზონი სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ნაპირებთან გემის კიდევ ერთ დაღუპვას გადაურჩება და იძულებულია, მთელი ევროპა რუსეთის გავლით გამოიაროს. კერძოდ, 8 თვის მანძილზე ის ცხოვრობს ქ. ტობოლსკში, უკიდურეს ყინვაში. ტიუმენელი ვლადიმირ პოლიშუკის აზრით, ეს უნდა მომხდარიყო 1719 წლის ზაფხულში. იმავე წლის ზაფხულში კრუზო არხანგელსკამდე მიაღწევს და მიემგზავრება ინგლისში.
არსებობს კრუზოს შესახებ მესამე წიგნიც - „რობინზონ კრუზოს სერიოზული მსჯელობები“, რომელიც წარმოადგენს ესეების კრებულს, თუმცა ავტორი კრუზოს სახელს მხოლოდ ნაწარმოებისადმი ინტერესის მისაქცევად იყენებდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1719 წლის რომანები კატეგორია:სათავგადასავლო რომანები კატეგორია:დანიელ დეფოს ნაწარმოებები
ხარა-ნური
ხარა-ნური — გამდინარე ტბა მონღოლეთის დასავლეთ ნაწილში, დიდი ტბების ქვაბულში, მდებარეობს 1132 მეტრ სიმაღლეზე. ფართობი 530 კმ². სიღრმე 7 მეტრამდე. ფშანით შეერთებულია ხარა-უს-ნურისა და დურგენ-ნურის ტბებთან, ნაკადით მდინარე ძაბხანთან. ნაპირები დაბალია, გაუდაბნოებული. მდიდარია თევზით. მონღოლეთში ამ სახელწოდების რამდენიმე ტბაა.
ლიტერატურა
კატეგორია:მონღოლეთის ტბები
ახალციხის მურა ნახშირის საბადო
ახალციხის მურა ნახშირის საბადო, მდებარეობს ახალციხის მუნიციპალიტეტში, ახალციხის ქვაბულში, ქალაქ ვალესა და სოფელ ნაოხრების მიდამოებში.
დახასიათება
ნახშირის შემცველი ნალექები გავრცელებულია 90-100 კმ² -ზე. ნახშირიანი წყება ზედაოლოგოცენური ასაკისაა. გამოიყოფა სამი ჰორიზონტი: ქვედა ქვიშაქვები - 20-40 მ, ნახშირის ფენებიანი პროდუქტიული თიხიანი წყება - 60-150 მ და ზედა ქვიშაქვები - 30-50 მ სიმძლავრისა. ნახშირიანი წყება შუა- და ქვედაოლიგოცენურ თიხებს და ქვიშაქვებს (600-750 მ) მოსდევს, ზევიდან კი გადაფარულია ზედაოლიგოცენური ფერადი თიხიანი და თიხიანი ქვიშაქვების წყებით (450-650 მ). საბადოზე დადგენილია 5 ნახშირიანი ჰორიზონზი: სამი - საკუთრივ ნახშირიან პროდუქტიულ წყებაში და ორი - ფერად წყებაში. პრაქტიკული მნიშვნელობა აქვს მესამე ჰორიზონტს, რომელიც პროდუქტიული წყების სულ ზედა ნაწილშია. გამოკვლეულია ფართობი, რომელზედაც ფენები სამუშაო სიმძლავრეს ინარჩუნებენ (დაახლოებით 25 კმ²). ახალციხის ნახშირი ტიპურ ჰუმუსურ მაღალნაცრიან მურა ნახშირს განეკუთვნება. ნახშირის სიმკვრივე ნაცრიანობასთან დაკავშირებით 1210-1750 კგ/მ³-მდეა, საშუალო ტენიანობა 12-13%, ნაცრიანობა 35%, ქროლადები 48%, გოგირდი 2,5$, თბოუნარიანობა 3200-4500 კკალ/კგ. ორგანული მასის შედგენილობა: ნახშირბადი 68-70%, წყალბადი 5,3%, ჟანგბადი 24,5%, აზოტი 1%. ამოღების ნახშირი იფშვნება, შენახვიდან 1,5-2,5 თვის შემდეგ მოსალოდნელია თვითანთება. საბადოს გეოლოგიური მარაგი 110-120 მლნ. ტ-მდეა.
ისტორია
ახალციხის მურა ნახშირის საბადოს ათვისება ადგილობრივი მრეწველობამ 1931 წელს დაიწყო, 1941-იდან შეუდგნენ კაპიტალური შახტების მშენებლობას, ხოლო 1946 საექსპლუატაციოდ გადაეცა პირველი შახტი. ამჟამად არახელსაყრელი ტექნიკურ-ეკონომიკური პირობების გამო საბადოს დამუშავება დროებით შეჩერებულია.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს საბადოები
ყირგიზები
ყირგიზები (кыргыздар) — თურქული მოდგმის ხალხი. თანამედროვე ყირგიზეთის ძირითადი მოსახლეობა (4 მლნ). ცხოვრობენ აგრეთვე უზბეკეთში – 250 ათ., ტაჯიკეთში – 60 ათ., რუსეთის ფედერაციაში – 103 ათ. ; ჩინეთში – 187 ათ. (2010).
სქოლიო
*
მედეას ქანდაკება
მედეას ქანდაკება — ბერძნული მითოლოგიის გმირის, კოლხი პრინცესა მედეას მონუმენტი საქართველოს ქალაქ ბათუმში, თავისუფლების მოედანზე.
ქანდაკება 2007 წლის 6 ივლისს საზეიმოდ გახსნა საქართველოს პრეზიდენტმა მიხეილ სააკაშვილმა. ამ ფაქტს ქართული ოპოზიციის კრიტიკა მოჰყვა; კრიტიკის საგანი ძირითადად ქანდაკების დამზადებაში გაღებული მაღალი ხარჯები იყო.
სქოლიო
კატეგორია:ბათუმის არქიტექტურა
მარცვლეულისა და მარცვლეული პროდუქტების მავნებლები
მარცვლეულისა და მარცვლეული პროდუქტების მავნებლები, ბეღლის მავნებლები — ცხოველები, რომლებიც ანადგურებენ და აზიანებენ მარცვლეულს და მათ პროდუქტებს შენახვისა და გადაზიდვისას. შეუძლიათ დააზიანონ აგრეთვე ხმელი ხილი, ბოსტნეული კულტურები, სამკურნალო მცენარეები, ტყავისა და თამბაქოს ნედლეული და სხვა. ასეთ მავნებლებს განეკუთვნებიან ობობასნაირნი (ზოგიერთი ტკიპა), მწერები (ზოგიერთი ხოჭო და პეპელა), ფრინველები (მტრედისნაირნი და ბეღურასნაირნი), ძუძუმწოვრები (თაგვისებრი მღრღნელები). სულ ასზე მეტი სახეობა. მათგან საქართველოში დიდი ზიანი მოაქვთ ფქვილისა და წაგრძელებულ ტკიპებს; ბეღლისა და ბრინჯის ცხვირგრძელებს; სურინამულ, პატარა და ქარცი ფქვილჭამიებს, რქიანას, ფქვილის დიდ და პატარა ღრაჭუკას; პურის რკილს, მავრიტანულ ხოჭოს, მარცვლეულისა და ბეღლის ჩრჩილებს; წისქვილის, ბეღლის, ხილის, კაკაოს ალურებს და სხვებს; სახლის ბეღურას, მტრედს, რუხ და შავ ვირთაგვას, სახლისა და ტყის თაგვებს, მემინდვრიებს.
ბრძოლის ღონისძიებანი
გამაფრთხილებელი (პროფილაქტიკური)
გამანადგურებელი (ფიზიკურ-მექანიკური და ქიმიური)
ლიტერატურა
კატეგორია:სასოფლო-სამეურნეო მავნებლები კატეგორია:პარაზიტები მავნებლები
როუზ ბირნი
მერი როუზ ბირნი (Rose Byrne; დ. 24 ივლისი, 1979, სიდნეი) — ავსტრალიელი კინომსახიობი. მონაწილეობა აქვს მიღებული კინოფილმებში: „ტროა“ (2004), „შეპყრობილი“ (2004), „მარი ანტუანეტი„ (2006), „მზის ნათება“(2007), „28 კვირის შემდეგ“ (2007), „ცოდნა“ (2009), „გაქცევა ვეგასიდან“ (2010), „იქს-ადამიანები: პირველი კლასი“ (2011), „გოგოების წვეულება ვეგასში“ (2011), „კადრები“ (2013), „კურდღელი პიტერი“ (2018) და სხვა. ნომინირებული იყო ოქროს გლობუსსა და ემის პრემიაზე.
მერი როუზ ბირნი დაიბადა ავსტრალიის ქალაქ სიდნეის ერთ-ერთ გარეუბანში, ირლანდიური და შოტლანდიური წარმოშობის ოჯახში. დედამისი ჯეინ ბირნი — მუშაობს ადმინისტრატორად დაწყებით სკოლაში, ხოლო მამამისი — რობინ ბირნი მარკეტოლოგია. 8 წლიდან ავსტრალიის ახალგაზრდულ თეატრში იღებდა სამსახიობო ხელოვნების გაკვეთილებს. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა დაიწყო ჯერ კოლეჯსა და შემდეგ სიდნეის უნივერსიტეტში. 1999 წლიდან სწავლა განაგრძო დევიდ მამეტისა და უილიამ მეისის ატლანტის თეატრში.
როუზს ჰყავს უფროსი ძმა ჯორჯ ბირნი და ასევე უფროსი ორი და — ელის ბირნი და ლუსი ბირნი. სამივე მათგანი ასე თუ ისე ჩაბმულია ხელოვნების სფეროში. მისი ძმა ფოტოგრაფია, ხოლო დებიდან ერთი მხატვარია, მეორე კი ლონდონის ერთ-ერთი ფირმის გამომცემლობაში მუშაობს. მისი მშობლები ათეისტები არიან, ხოლო ბირნი საკუთარ თავს აგნოსტიკოსად თვლის. ორი წლის განმავლობაში იყო კომპანია Max Factor-ის სახე.
როუზ ბირნის სამსახიობო კარიერა ათვლას 1989 წლიდან იწყებს და დღემდე გრძელდება. 1990-იან წლებში ძირითადად სერიალებში იღებდნენ. თავდაპირველად თავი მოსინჯა ერთ-ერთ სერიალში („ჯი-პი“, G.P.), რომელსაც 7 წელი იღებდნენ. პირველი როლი კინოში („დალასის თოჯინა“, 1994) მიიღო 12 წლის ასაკში. შემდეგ წლებში როლებს იღებდა ავსტრალიურ ტელესერიალებში. 1999 წელს როლი მიიღო კრიმინალური ჟანრის ფილმში „ორი ხელი“, სადაც მასთან ერთად ითამაშა ჰით ლეჯერმა. დაახლოებით 6 წლის განმავლობაში ურთიერთობაში იმყოფებოდა ბრენდან კოუელთან. ხვდებოდა აგრეთვე გრეგორ ჯორდანს. 2012 წლიდან ხვდება ბობი კანავალეს.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:დაბადებული 24 ივლისი კატეგორია:XX საუკუნის ავსტრალიელი ქალი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ავსტრალიელი ქალი მსახიობები კატეგორია:ავსტრალიელი ანტაგონისტები კატეგორია:ავსტრალიელი ქალი კინომსახიობები კატეგორია:ავსტრალიელი თეატრის მსახიობი ქალები კატეგორია:ავსტრალიელი ქალი ტელემსახიობები კატეგორია:AACTA Award-ის მფლობელები კატეგორია:სიდნეის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ლანსუელა
ლანსუელა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის ხილოკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 14,222741 კმ². მოსახლეობა — 22 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
ჩვეულებრივი კულუმბურები
ჩვეულებრივი კულუმბურები (Coccothraustes coccothraustes) — ფრინველი მთიულასებრთა ოჯახისა. საშუალო ზომის ფრინველია. მათი სხეულის სიგრძე 18 სმ აღწევს. გვხვდება შერეულ და ფოთლოვან ტყეებში, კორომებში, ბაღებში, პარკებსა და სხვა. იკვებება ალუბლისა და შოთხვის კენკრით, აგრეთვე ცირცელისა და ანწლის თესლითა და სხვ. აქვთ ღრმა ჯამისებრი ბუდე, რომელთა კედლები და ძირი ნაგებია ფხვიერი მასალით. დიამეტრი — 200-220 მმ. ჩვეულებრივი კულუმბურები ფართოდ არიან გავრცელებული ევროპაში, აღმოსავლეთ აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში. გვხვდება კავკასიაშიც (საქართველო, სომხეთი, აზერბაიჯანი).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბეღურასნაირნი
Lasioglossum lamborni
Lasioglossum lamborni — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1945 წელს.
სქოლიო
lamborni
ბრაზილია-პარაგვაის ურთიერთობები
ბრაზილია-პარაგვაის ურთიერთობები — საგარეო ურთიერთობები ბრაზილიასა და პარაგვაის შორის.
ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობები მკვეთრად გაუმჯობესდა მას შემდეგ, რაც 2009 წელს, ბრაზილიის პრეზიდენტმა ლულამ გადაწყვეტილება მიიღო პარაგვაისთვის გაესამმაგებინა გადასახადი მათს საზღვარზე მდებარე ერთობლივად ოპერირებადი იტაიპუს ჰიდროელექტროსადგურიდან მიწოდებული ელექტროენერგიის სანაცვლოდ, რითაც გრძელვადიანი დავა დასრულდა. შეთანხმების თანახმად, ბრაზილია მოწოდებული ენერგიის სანაცვლოდ პარაგვაის ყოველწლიურად $360 მილიონს უხდის. ბრაზილიის პრეზიდენტმა ლუის ინასიუ ლულა და სილვამ შეთანხმებას ისტორიული უწოდა. პარაგვაის პრეზიდენტმა ფერნანდო ლუგომ კი ეს ფაქტი პარაგვაის გამარჯვებად შეაფასა.
სქოლიო
კატეგორია:ბრაზილიის პოლიტიკა კატეგორია:პარაგვაის საგარეო ურთიერთობები
კრისტანა ლოკენი
კრისტანა სომერ ლოკენი (დ. 8 ოქტომბერი, 1979) — ამერიკელი მოდელი და მსახიობი. უკეთ ცნობილია შემდეგ ფილმებში შესრულებული როლებით: „ტერმინატორი 3: მანქანების ამბოხი“, „ბლადრეინი“ და „კერკეტი კაკალი ჯეინი“.
ახალგაზრდობა
კრისტანა დაიბადა 1979 წლის 8 ოქტომბერს მწერლის მერლინ ლოკენისა და ყოფილი მოდელის რენდი პორატის ოჯახში გენტში, ნიუ-იორკის შტატში. მისი ბებია-პაპა ორივე მშობლის მხრიდან ნორვეგიელი ემიგრანტები იყვნენ უისკონსინში. კრისტანა გაიზარდა მის მშობლებთან ერთად ხილის ფერმაზე. მას ჰყავს და, ტანია.
კარიერა
დედის რჩევით კრისტანა გახდა მოდელი და მონაწილეობა მიიღო 1994 წლის კონკურსში Elite Model Look, სადაც მესამე ადგილს დასჯერდა. იმავე წელს ლოკენმა შესრულა დანიელ ანდროპულოს #3-ს როლი სერიალში „როგორც მსოფლიო ბრუნდება“ და, ასევე, მონაწილეობა მიიღო რამდენიმე სხვა სატელევიზიო შოუში.
1998 წელს კრისტანა დაამტკიცეს როლზე სერიალში „სასიკვდილო ბრძოლა: დაპყრობა“. 2003 წელს კი ითამაშა მისთვის, ალბათ, ყველაზე ცნობილი, კიბორგ Т-Х-ის როლი ფილმში „ტერმინატორი 3: მანქანების ამბოხი“. 2004 წელს შეასრულა ბრუნჰილდას როლი პოპულარულ გერმანულ ფილმში „ნიბელუნგების ბეჭედი“, რომელიც ორი მინი-სერიის სახით გამოვიდა. კრისტანამ 2006 წელს შეასრულა მთავარი ვამპირის, რეინის, როლი ვიდეოთამაშ „ბლადრეინზე“ დაფუძნებულ ამავე სახელწოდების ფილმში. ითამაშა, ასევე, ვიდეოთამაშზე დაფუძნებულ ფილმში „მეფის სახელით“.
კრისტანა ლოკენი გამოჩნდა სერიალის „L სამყარო“ მეოთხე სეზონის მეათე ეპიზოდში, რომლის დებიუტი შედგა 2007 წლის იანვარში. იმავე წელს მან შეასრულა მთავარი როლი სერიალში „კერკეტი კაკალი ჯეინი“, რომელიც გადიოდა 2007 წლის აპრილიდან სექტემბრამდე არხზე Sci-Fi. 2011 წლის დეკემბერში კრისტანამ შეასრულა ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს აგენტის, რებეკა ლენგის, როლი სერიალ „შავი ნიშანის“ მეხუთე სეზონის ფინალში.
პირადი ცხოვრება
კრისტინამ ინტერვიუში ჟურნალთან Curve განაცხადა: „მე ვხვდებოდი და მქონდა სექსი კაცებთან და ქალებთან. უნდა ვაღიარო, რომ ურთიერთობები რომლებიც მქონდა კონკრეტულ ქალებთან, იყო სექსუალურად და ემოციურად უფრო სავსე, ვიდრე ურთიერთობები კონკრეტულ მამაკაცებთან... მე ვუკავშირდები აურით, ენერგიით. და თუ ადამიანი, რომელსაც მე დავუკავშირდები, აღმოჩნდება მდედრობითი სქესის, უბრალოდ, ასეთი ყოფილა ჩემი გზა.“
2006 წლის ნოემბერში ლოკენის კომენტარები ჟურნალში The Advocate ფართო საზოგადოებაში ინტერპრეტირებული იქნა, რომ მას და „ბლადრეინის“ ერთ-ერთ მსახიობს, მიშელ როდრიგესს, ურთიეთობა ჰქონდათ, და მედიაშიც ასე გაიჟღერა, მიუხედავად იმისა, რომ ეს ურთიერთობა ოფიციალურად არ დაადასტურა არცერთმა მსახიობმა. 2008 წლის 17 იანვარს ლოკენმა საკუთარ საიტზე განაცხადა, რომ ის და „კერკეტი კაკალი ჯეინის“ მსახიობი ნოა დერბი დანიშნულები იყვნენ. წყვილმა იქორწინა კრისტანას ოჯახის კუთვნილ ფერმაზე 2008 წლის 10 მაისს. ინტერვიუში, რომელიც გამოქვეყნდა 2009 წლის 16 ნოემბერს, კრისტანამ განაცხადა, რომ ის და დერბი დაშორდნენ და ამჟამად ქალთან ურთიერთობს.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მოდელები კატეგორია:დაბადებული 8 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
აკვიატება
250px|მინიატიურა|ხელების ხშირად ბანა — აკვიატების ერთ-ერთი სიმპტომი აკვიატება, ანუ ობსესია (obsessio) ან აკვიატებული იდეა — ფსიქოპათოლოგიის ერთ-ერთი ხშირი სიმპტომი. მაგალითად, იგი ახასიათებს ობსესიურ კომპულსიურ აშლილობას (ოკა). ამ დროს ადამიანი შეპყრობილია ამა თუ იმ იდეით, რომლის უგულებელყოფასაც იგი ვერ ახერხებს მიუხედავად იმისა რომ ეს იდეა ან აზრი შეიძლება უადგილო იყოს და ხშირი.
არსებობს სხვადასხვა კატეგორიის აკვიატებები: სისუფთავის, სიმეტრიის, და ასე შემდეგ.
აკვიატების მიერ ჩამოყალიბებული შფოთის და ნერვიულობის გასანეიტრალებლად ადამიანი იყენებს მოქმედებებს, რომლებიც ასევე აკვიატებული ხდება და მათ კომპულსია ეწოდებათ (ლათ. Compulsio). ეს მოქმედებები შეიძლება პირდაპირ კავშირში არ იყვნენ აკვიატებულ იდეასთან და ამიტომ ზედაპირზე დამკვირვებელს შეიძლება გაუჭირდეს ამ კავშირის დამყარება. მაგრამ, უფრო ღრმა დაკვირვების შედეგად ასეთი კავშირი ყოველთვის არსებობს.
მკურნალობა ამ სახის დაავადებების ხდება მედიკამენტური და ფსიქოტერაპევტული მკურნალობის კომბინაციით. ხშირად გამოიყენება ეგრეთ წოდებული ანტიდეპრესანტული საშუალებები, მაგრამ უფრო მაღალ დოზებში ვიდრე ეს დეპრესის მკურნალობისას ხდება. მკურნალობის შედეგებს 8-კვირა და მეტი შეიძლება დასჭირდეს და უნდა ჩატარდეს ექსპერტი ფსიქიატრის მიერ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნევროზები კატეგორია:ნერვული სისტემის დაავადებები
ბანდარ-ანზალი
ბენდერ-ენზელი (ადრე ეწოდებოდა ენზელი და ფეჰლევი; ) — ქალაქი და ნავსადგური ჩრდილოეთ ირანში, კასპიის ზღვის სანაპიროზე. ადმინისტრაციულად შედის გილანის ოსტანის შემადგენლობაში. კლიმატური კურორტი. 2006 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 109,687 ადამიანი. ქალაქის ეკონომიკა დაფუძნებულია თევზჭერაზე და თევზის პროდუქციის გადამუშავებაზე. ხიზილალის წარმოების ცენტრია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ირანის ქალაქები
აღმოსავლეთი
მინი|250პქ|მარჯვნივ|ჰორიზონტის წერტილი — აღმოსავლეთი, რომელიც მარჯვნივაა განთავსებული (E) აღმოსავლეთი (აღმოსავლეთის წერტილი) — ჰორიზონტის (ქვეყნის მხარეების) ოთხი მთავარი წერტილიდან ერთ-ერთი, მდებარეობს ჩრდილოეთისაკენ, პირშექცეული დამკვირვებლის ხელმარჯვნივ. აღინიშნება O (გერმ. Ost) ან E (ინგლ. East) ასოთი. ბუნიობის დღეებში მზე ამ წერტილის მახლობლად ამოდის. ერთ-ერთია ცის ეკვატორისა და ჭეშმარიტი ჰორიზონტის გადაკვეთის ორ წერტილს შორის.
გეოგრაფიული ორიენტაცია
აღმოსავლეთში იგულისხმება ტერიტორია, რომელიც რუკაზე ჩვენგან მარჯვნივ არის განთავსებული. იგი თავისი შინაარსით დასავლეთის წერტილის საპირისპიროა.
მსოფლიოს გეოგრაფიულ რუკაზე ვრცელი ბუნებრივი მხარეები, რომლებიც ნულოვანი მერიდიანის მარჯვნივაა განთავსებული გეოგრაფიაში აღმოსავლეთი წერტილები (ან ბუნებრივი მხარეები) ეწოდება. ნულოვანი მერიდიანი ერთგვარად „ხიდია“ დასავლეთისა და აღმოსავლეთის წერტილებს შორის. ნულოვანი მერიდიანის მარჯვნივ (ე.ი. აღმოსავლეთით) მდებარეობს ევროპის, აფრიკისა და ანტარქტიდის ვრცელი მონაკვეთები; მთლიანად აზია და ავსტრალია. აქვეა წყნარი და ინდოეთის ოკეანე მრავალი კუნძულებითურთ.
აღმოსავლეთ ტერიტორიას ამა თუ იმ მონაკვეთში ემატება ჰორიზონტის სხვა მნიშვნელოვანი წერტილები — სამხრეთი და ჩრდილოეთი, რომლებიც უფრო დეტალურად დაადგენენ მოცემულ გეოგრაფიულ სივრცეში ამა თუ იმ ტერიტორიას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ორიენტაცია კატეგორია:გეოგრაფიული ტერმინები
Xanthodaphne bruneri
Xanthodaphne bruneri — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ავთანდილ ცქვიტინიძე
ავთანდილ ცქვიტინიძე — ქართველი მოდის დიზაინერი.
Xanthodaphne bruneri
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ავთანდილ ცქვიტინიძე
ბიოგრაფია
განათლება - 1990-1995 საქართველოს სამხატვრო აკადემია პროფესიული გამოცდილება - 2000 წლიდან - მოდის სახლი "ავთანდილი", მთავარი დიზაინერი, დირექტორი - 1997-2000 - სამკერვალო ფაბრიკა "იმერეთი", დიზაინერი გამოფენები და ჯილდოები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი დიზაინერები
მარცვლოვანთა ბუზები
მარცვლოვანთა ბუზები (Chloropidae) — მწერების ოჯახი ორფრთიანთა რიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 1-4 მმ აღწევს. მსოფლიოში ყველგან არიან გავრცელებული. ცნობილია 1500-ზე მეტი სახეობა. მარცვლოვანთა ბუზების მატლები ფიტოფაგებია. ძირითადად მარცვლოვანთა ღეროებსა და თავთუნებში ცხოვრობენ, იშვიათად ღეროებზე გალები|გალებს წარმოქმნიან. საქართველოში თავთავიან მარცვლოვანთა ნათესებში ფართოდაა გავრცელებული შვედური ბუზი (Oscinosoma frit) და მწვანეთვალა ბუზი (Chlorope pumilionis), სასარგებლო სახეობები ადგურებენ ფესვის ბუგრებს ჭარხალზე, ტროპიკებში მარცვლოვანთა ბუზების რიგი სახეობა ადამიანისა და ცხოველის ზოგიერთი ინფექციური და ინვაზიური დაავადების გამომწვევთა გადამტანია.
ლიტერატურა
*
ლოსკოსი
ლოსკოსი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის ხილოკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 71,783128 კმ². მოსახლეობა — 125 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
იუბენალი (იერუსალიმის პატრიარქი)
იუბენალი (Ιουβενάλιος) (გ. 458) — იერუსალიმის პირველი პატრიარქი (422-458); მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 2 ივლისი, ახალი სტილით — 15 ივლისი.
ნიკოლაევკა (ბაკალის რაიონი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 15 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბაკალიდან დაშორებულია 33 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ტუიმაზი, რომელიც დაშორებულია 79 კმ-ით.
იუბენალი (იერუსალიმის პატრიარქი)
ცხოვრება
წმინდა იუბენალი 422-458 წლებში განაგებდა იერუსალიმის ეკლესიას. იგი ექვთიმე დიდის მეგობარი და თანამოსაგრე იყო. ამ ხანებში მრავალი ერესი აშფოთებდა აღმოსავლეთის ეკლესიურ ცხოვრებას. ღირსი მამაც გაბედულად იბრძოდა მათ წინააღმდეგ. 431 წელს ქალაქ ეფესოში შედგა III მსოფლიო კრება, რომელმაც დაგმო მაცხოვრის ღვთაებრივი ბუნების უარმყოფელი ნესტორის ერესი. კრებას წმინდა კირილე ალექსანდრიელი (ხს. 22 ივნისს) თავმჯდომარეობდა. მის თანამოაზრეებს შორის იყო პატრიარქი იუბენალიც; 451 წელს ქალაქ ქალკედონში მოეწყო IV მსოფლიო კრება ევტიქის ახალი, მონოფიზიტური ცრუსწავლების სამხილებლად, რომელიც ამტკიცებდა, რომ განხორციელების შემდეგ ქრისტეს ერთმა — ღვთაებრივმა ბუნებამ მეორე — კაცობრივი — მთლიანად შთანთქა.
ნიკოლაევკა (ბაკალის რაიონი)
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები (61 %) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ბაკალის რაიონის სოფლები
იუბენალი (იერუსალიმის პატრიარქი)
ცხოვრება
წმინდა მამებმა, რომელთა შორის ღირსი იუბენალიც იყო, უარყვეს ევტიქის ერესი და დაამტკიცეს მართლმადიდებლური სწავლება ქრისტეს ღვთაებრივი და კაცობრივი ბუნების შეურწყმელობისა და განუყოფელობის შესახებ. ერეტიკოსები მაინც განაგრძობდნენ ბობოქრობას. მათ სათავეში ედგა თეოდოსი, რომელიც მოითხოვდა, რომ პატრიარქ იუბენალს საჯაროდ დაეგმო ქალკედონის კრების დადგენილება. წმინდა მწყემსმთავარმა უარი განაცხადა მწვალებელთა თავხედური მოთხოვნის შესრულებაზე. მაშინ უსჯულოებმა ტახტიდან ჩამოაგდეს ნეტარი. წმინდა საყდარი თავად თეოდოსიმ დაიკავა. განდევნილი აღმსარებელი კონსტანტინოპოლში ჩავიდა წმინდა პატრიარქ ანატოლისა (ხს. 16 ივლისს) და იმპერატორ მარკიანესთან. წმინდანის ღრმად პატივისმცემელმა თვითმპყრობელმა მოახერხა ორ თვეში პატრიარქის ღირსებებში აღედგინა იგი. ნეტარი მამა იერუსალიმს დაუბრუნდა.
Lasioglossum lamellosum
სქოლიო
lamellosum
იუბენალი (იერუსალიმის პატრიარქი)
ცხოვრება
ღირსმა იუბენალმა დიდი ღვაწლი გასწია ეკლესიაში გაჩენილი განხეთქილების ბზარის გასამთელებლად. ერეტიკოსთა დამარცხებისა და ეკლესიური მთლიანობის აღდგენის შემდეგ 458 წელს წმინდა პატრიარქი მშვიდობით მიიცვალა.
ლიტერატურა
კატეგორია:იერუსალიმის პატრიარქები კატეგორია:V საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები კატეგორია:გარდაცვლილი 458
ხარა-უს-ნური
ხარა-უს-ნური — ტბა მონღოლეთის დასავლეთ ნაწილში, დიდი ტბების ქვაბულში. მდებარეობს 1157 მეტრ სიმაღლეზე. ფართობი 1486 კმ². სიღრმე 4,5 მეტრამდე. კუნძულ აკ-ბაშით გაყოფილია ორ წყალსატევად. ტბაში ჩადის მდინარე კობდო. ფშანით შეერთებულია ხარა-ნურის ტბასთან. ნაპირები დაბალია, ადგილ-ადგილ დაჭაობებული. ზამთრობით იყინება. მდიდარია თევზით. ბევრია წყლის ფრინველი.
Fun Lovin' Criminals-ის დისკოგრაფია
Fun Lovin' Criminals (ხშირად მოიხსენიებენ აკრონიმით - FLC) — ამერიკული ალტერნატიული ჰიპ-ჰოპისა და ალტერნატიული როკის შემსრულებელი ჯგუფი ნიუ-იორკიდან. მათი დისკოგრაფია მოიცავს 6 სტუდიურ ალბომს, მრავალ EP-ს და სინგლებს და 4 კრებულს.
სქოლიო
კატეგორია:დისკოგრაფიები კატეგორია:Fun Lovin' Criminals
ლაპლანდიური მეგზია
ლაპლანდიური მეგზია (Calcarius lapponicus) — ფრინველი მეგზიასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 15 სმ, წონა 25  გ. ფრთების შლილი 25-28 სმ აღწევს. ბინადრობს ტუნდრაში. გარეგნულად ლელიანის გრატას წააგავს. გავრცელებულია აზიაში, ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. იკვებება თელსითა და მწერებით. ფრენის დროს გამოსცემს მოკლე და მკივანა ხმებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მეგზია
მადაგასკარის გეოგრაფია
მინი|200პქ|მადაგასკარის ფიზიკური რუკა
მადაგასკარი — კუნძული ინდოეთის ოკეანეში, კუნძულის დასავლეთი სანაპირო გაშენებულია მოზამბიკის სრუტის სანაპირო ზოლში. მადაგასკარი მსოფლიოს მეოთხე კუნძულია ფართობის მხრივ. უმაღლესი წერტილია მთა მარუმუკუტრუ (2876 მ), რომელიც მდებარეობს კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, ცარატანანის მთის მასივში. დედაქალაქი ანტანანარივუ განლაგებულია ჰაუტსის პლატოებში, კუნძულის ცენტრალურ ნაწილში. მადაგასკარის ფართობი შეადგენს 587 040 კვადრატულ კილომეტრს, საიდანაც 581 540 კვადრატული კილომეტრი არის ხმელეთი და 5500 კვადრატული კილომეტრი უკავია წყალს.
მადაგასკარის ტერიტორია იყოფა ხუთ გეოგრაფიულ რეგიონად: აღმოსავლეთი სანაპირო, ცარატანის მასივი, ცენტრალური ზეგანი, დასავლეთი სანაპირო და სამხრეთ-დასავლეთი. კუნძულზე საკმაოდ ბევრი მდინარე მიედინება, რომლებიც მეტწილად ინდოეთის ოკეანის აუზს განეკუთვნებიან.
სქოლიო
კატეგორია:მადაგასკარის გეოგრაფია
Xanthodaphne charcotiana
Xanthodaphne charcotiana — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ეტრაპი
ეტრაპი (etrap; მრ.რ. etraplar) — თანამედროვე თურქმენეთის მეორე დონის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. ეტრაპებად იყოფა უფრო მსხვილი ადმინისტრაციული ერთეული ველაიათი. ეტრაპების საზღვრები თანხვდება თურქმენეთის სსრ-ს ოლქების რაიონებს. ეტრაპები შედგება ადგილობრივი დაქვემდებარების ქალაქების, დაბებისა და გენგეშლიკებისაგან (თემებისაგან, სადაც გაერთიანებულია ერთი ან რამდენიმე სოფელი). გენგეშლიკი ასრულებს საბჭოთა პერიოდის სასოფლო საბჭოს ფუნქციებს. ეტრაპების ხელმძღვანელებს ნიშნავს პრეზიდენტი.
ლიტერატურა
კატეგორია:თურქმენეთის ადმინისტრაციული დაყოფა კატეგორია:ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები
Lasioglossum lampronotum
Lasioglossum lampronotum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1986 წელს.
სქოლიო
lampronotum
მონფორტე-დე-მოიუელა
მონფორტე-დე-მოიუელა (Monforte de Moyuela, Mont-fort) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის ხილოკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 47,737617 კმ². მოსახლეობა — 71 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ტერუელის მუნიციპალიტეტები
კაზლარი
კაზლარი — სოფელი საქართველოში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (თულარის თემი). მდებარეობს ივრის ზეგანზე. მდინარე ივრის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 440 მეტრი, საგარეჯოდან 40 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1298 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ახაშალა
ახაშალა, ახაშვალა (აფხ. სიტყვასიტყვით - ზედმეტი, საზოგადოების გარეშე მდგომი), ყმა გლეხების კატეგორია ფეოდალურ აფხაზეთში. არ გააჩნდათ ოჯახი და საკუთრება (იგივეა, რაც იმერული და მეგრული "მოჯალაბე"). ახაშალა ტყვე, ნასყიდი, გაჩუქებული, მზითევში მოყოლილი გლეხი იყო. შეადგენდა დამოკიდებული მოსახლეობის 4-5%-ს. მიწაზე მიმაგრებული და დაოჯახებულია ახაშალა ახოიუ ხდებოდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ისტორია კატეგორია:გლეხობა კატეგორია:აფხაზეთის სამთავრო
კუმანა
კუმანა (Cumaná) — ქალაქი ვენესუელაში, სუკრეს შტატის დედაქალაქი. მდებარეობს კარაკასიდან 402 კმ-ით აღმოსავლეთით. წარმოადგენს პირველ ევროპულ დასახლებას ამერიკის კონტინენტზე, რომელიც 1501 წელს ფრანცისკანელთა საძმომ დააარსა, მაგრამ ადგილობრივი ხალხის წარმატებული შეტევების გამო იგი მრვალგზის ხელახლა დაარსდა. მაგალითად, 1521 წელს ევროპელთა ჯგუფმა გონსალო დე ოკამპოს მეთაურობით იგი ხელახლა დააარსა, 1569 წელს კი იგი დიეგო ერნანდეს სერპამ კვლავ აღადგინა. როდესაც ინდიელთა შემოტევები ნაკლებ საფრთხის მომტანი გახდა, ქალაქი ამჯერად მიწისძვრებმა დაანგრია რამდენიმეჯერ. ამიტომაა, რომ კუმანას ყველაზე ძველი ნაწილი გვიანდელ XVII საუკუნესა და XVIII საუკუნეს მიეკუთვნება. თითქმის აღარაფერია გადარჩენილი XVI საუკუნის არქიტექტურიდან.