cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭო
XI სხდომა
დღის წესრიგის პირველ საკითხთან დაკავშირებით სიტყვით გამოვიდა უზენაესი საბჭოს ეკონომიკური კომისიის თავმჯდომარე კ. ოზგანი. მან თქვა, რომ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმმა სამჯერ განიხილა სახელმწიფო მართვა-გამგეობის სტრუქტურის საკითხი. საბოლოო ვარიანტი ითვალისწინებდა აფხაზეთში 12 სამინისტროს და 11 სახელმწიფო კომიტეტის შექმნას.
სომეხთა გენოციდის ხსოვნის დღე
ისტორია
2007 წელს არგენტინამ მიიღო ეროვნული კანონი 26199, რომლის მიხედვითაც 24 აპრილი გამოცხადდა, როგორც ,,ხალხთა მიმართ ტოლერანტობისა და პატივისცემის მოქმედების დღე". ამ დღეს არგენტინაში ეთნიკურად სომხებს საშუალებას აძლევენ, რომ სამსახურებში არ გამოცხადდნენ.
აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭო
XI სხდომა
ამ საკითხთან დაკავშირებით გაიმართა მწვავე კამათი. სხვადასხვა აზრი გამოითქვა იმის შესახებ, მიზანშეწონილი იყო თუ არა განათლებისა და კულტურის სამინისტროების, შრომის და სოციალური უზრუნველყოფის სამინისტროების გაერთიანება. დაყენებულ იქნა საკითხი, საჭირო იყო თუ არა, რომ რამდენიმე სახელმწიფო კომიტეტი დაქვემდებარებოდა აფხაზეთის უზენაეს საბჭოს.
ზემოთაღნიშნულ საკითხებთან დაკავშირებით სიტყვებით გამოვიდნენ დეპუტატები: ზ. ჯგუბურია, ჯ. გამახარია, ზ. აჩბა, ა. ანქვაბი, აფხაზეთის სოციალური უზრუნველყოფის მინისტრი გ. ნაჭყებია, აფხაზეთის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის მოადგილე ზ. ლაბახუა, და სხვები.
გამოითქვა აზრი, რომსატყეო მეურნეობისსამინისტროს მაგივრად უნდა შექმნილიყო სატყეო სახელმწიფო კომიტეტი, ხოლო სახელმწიფო უშიშროების სამსახურს უნდა დარქმეოდა აფხაზეთის უშიშროების კომიტეტი ან სამინისტრო.
სომეხთა გენოციდის ხსოვნის დღე
ისტორია
2015 წელს, კანადის თემთა პალატამ ერთხმად მიიღო ბრედ ბათის მიერ შემოთავაზებული მოძრაობა M-587, რომელიც აპრილს მოიცავდა, როგორც გენოციდის ხსოვნის, დაგმობისა და პრევენციის თვეს. 24 აპრილი სომეხთა გენოციდის მემორიალურ დღედ აღინიშნა.
აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭო
XI სხდომა
საბოლოოდ გადაწყდა, რომ შეიქმნებოდა 11 სამინისტრო: 1. შინაგან საქმეთა; 2. ჯანმრთელობის; 3. განათლებისა და კულტურის; 4. ვაჭრობის; 5. მრეწველობის; 6. სოფლის მეურნეობისა და კვების; 7. იუსტიციის; 8. შრომისა და სოციალური დაცვის; 9. ენერგეტიკის, ტრანსპორტისა და კავშირგაბმულობის; 10. ფინანსთა; 11. ეკონომიკის.
გადაწყდა, რომ აფხაზეთში იფუნქციონირებდა 13 სახელმწიფო კომიტეტი: 1. უშიშროების; 2. პრივატიზაციისა და სახელმწიფო ქონების; 3. კურორტებისა და ტურიზმის; 4. გარემოს დაცვის; 5. საარქივო სამმართველო; 6. საბაჟო სამსახური; 7. მშენებლობის და არქიტექტურის; 8. კულტურის და ისტორიის ძეგლების დაცვის; 9. გეოლოგიის და გეოდეზიის; 10. საგარეო ეკონომიკური; 11. სატყეო; 12. სპორტის; 13. სტატისტიკის.
სხდომაზე აღინიშნა, რომ უახლოეს დროში უნდა გადაწყვეტილიყო საკითხი აფხაზეთის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის არჩევის შესახებ.
სომეხთა გენოციდის ხსოვნის დღე
ჩირაღდნით მსვლელობა
1999 წლიდან ერევანში, 23 აპრილის საღამოს, ყოველწლიური ჩირაღდნის მსვლელობა ტარდება ციცერნაკაბერდის მემორიალთან სომეხთა გენოციდის დროს დაღუპულთათვის. ამავე დღეს წვავენ თურქეთის დროშას. მსვლელობის ორგანიზატორია სომხეთის რევოლუციური ფედერაციის დაშნაკცუთიუნის ახალგაზრდული ფრთა. 23 აპრილის საღამოს, ტრადიციის თანახმად, ერევნის ზოგიერთმა მაცხოვრებელმა სანთელი აანთო ბინის ფანჯრებში უდანაშაულო მსხვერპლთა ხსოვნისადმი. მსგავსი ღონისძიებები ტარდება არცახის თვითგამოცხადებული რესპუბლიკის დედაქალაქ სტეპანაკერტში და სომხეთისა და მსოფლიოს სხვა ქალაქებში, სადაც მრავალი სომეხი ცხოვრობს.
აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭო
XI სხდომა
სხდომაზე მიღებულ იქნა კანონი აქციზების შესახებ და დამატებითი ღირებულების გადასახადის შესახებ.
6 მარტს სხდომამ გააგრძელა მშაობა. განხილულ იქნა დღის წესრიგის მესამე და მეოთხე საკითხები.
XII სხდომა
მეთორმეტე (6 მარტის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
თავდაპირველად დეპუტატებმა განიხილეს საკითხი „ადგილობრივი აღმასრულებელი ხელისუფლების ორგანიზაციის შესახებ“ (აფხაზეთის ქალაქებსა და რაიონებში ადმინისტრაციის მეთაურის შესახებ), ვ. არძინბამ თქვა, რომ მიმდინარე რთულ და დაძაბულ პირობებში ძნელი იყო ადგილობრივი ხელისუფლების ორგანოებში არჩევნების ჩატარება და ამიტომ დროებით, ერთი წლის ვადით, საჭირო იყო დანიშნულიყო ადმინისტრაციის მეთაურები, რომლებიც მიიღებდნენ ხელისუფლების და მართვა-გამგეობის გადაწყვეტილებებს. დეპუტატებმა ძირითადად მხარი დაუჭირეს ამ იდეას. ამავე დროს ქართველმა დეპუტატებმა დააყენეს საკითხი იმის შესახებ, რომ გადაწყვეტილებები ზემოაღნიშნულ საკითხზე პარლამენტმა მიიღოს ხმების ორი მესამედით და არა უბრალო უმრავლესობით, როგორც ამას ითხოვდნენ აფხაზი დეპუტატები და პირადად ვ. არძინბა.
ვესტპოინტ ტაუერი
ვესტპოინტ ტაუერი (Westpoint) — საცხოვრებელი ტიპის ცათამბჯენი ნიდერლანდების ქალაქ ტილბურგში. 47 სართულიანია, შენობის სიმაღლე 141,6 მ-ს აღწევს. შეიცავს 154 ბინას. არქიტექტურული სტილი მოდერნისტულია.
სომეხთა გენოციდის ხსოვნის დღე
სქოლიო
კატეგორია:24 აპრილი კატეგორია:სომხების გენოციდი კატეგორია:დღესასწაულები სომხეთში
ვესტპოინტ ტაუერი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნიდერლანდების ცათამბჯენები
აფხაზეთის ასსრ-ის XII მოწვევის უზენაესი საბჭო
XII სხდომა
დეპუტატმა თ. ლორთქიფანიძემ არაერთხელ გააკრიტიკა აფხაზეთის უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის თავმჯდომარე თავისი უფლებამოსილების გადაჭარბებისათვის და მიმართა ვ. არძინბას შემდეგი სიტყვებით: „თქვენ გინდათ გადააქციოთ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმი პოლიტბიუროდ და მიიღოთ უკანონო გადაწყვეტილებები“. თ. ლორთქიფანიძემ პროტესტის ნიშნად დატოვა სხდომის დარბაზი. მასთან ერთად სხდომა დატოვეს დეპუტატებმა ნ. მგალობლიშვილმა და რ. უბილავამ.
ვ. არძინბამ უარყოფითი შეფასება მისცა ამ ფაქტს და თქვა, რომ ყველა დეპუტატი დარბაზში და არა ქუჩაში უნდა განიხილავდეს სადავო საკითხებს.
დეპუტატმა რ. დგებუაძემ შესთავაზა დადგენილების პროექტში კონკრეტულად განემარტა აღმასკომის ბედი ადმინისტრაციის მეთაურების ინსტიტუტის შემოღებასთან დაკავშირებით. აგრეთვე დადგინდა, რომ დეპუტატთა შემთანხმებელი კომისია განიხილავდა ახალ თნამდებობაზე დასანიშნ კანდიდატურებს რაიონების და ქალაქების მოსახლეობის აზრების გათვალისწინებით.
ხმების უმრავლესობით (36 დეპუტატმა მისცა ხმა) პარლამენტმა მიიღო დადგენილება დღის წესრიგის ზემოაღნიშნულ საკითხზე, დაამტკიცა აგრეთვე „დროებითი დებულება ადმინისტრაციის მეთაურთა შესახებ“.
შემდეგ დეპუტატებმა მოისმინეს ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ როგორ ხორციელდებოდა მოქალაქეების ქცევის განსაკუთრებული რეჟიმი აფხაზეთში. რესპუბლიკური შტაბის უფროსმა, აფხაზეთის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის მოადგილემ ზ. ლაბახუამ აღნიშნა, რომ განსაკუთრებული რეჟიმის შემოღების შემდეგ ღამის საათებში შემცირდა სისხლის სამართლის დანაშაულებანი, თუმცა ვერ მოხერხდა რკინიგზის მუშაობის აღდგენა. თქვა, რომ გამოვლინდა რეჟიმის დამრღვევი 200 კაცი, რომლებსაც საერთო ჯამში გადაახდევინეს 73 ათასი მანეთის ჯარიმა.
სხდომაზე ვ. არძინბამ გამოთქვა წინადადება, რომ მომიტინგეებმა უნდა გადაიხადონ გარკვეული თანხა იმისათვის, რომ ამით ანაზღაურდეს ხარჯი მიტინგების დროს საზოგადოებრივი წესრიგის დაცვისათვის.
დეპუტატი ზ. აჩბა არ დაეთანხმა და, თქვა, რომ სანქციონირებული მიტინგების ჩატარება იყო ადამიანთა კონსტიტუციური უფლება. დეპუტატმა ნ. მესხიამ კი აღნიშნა, რომ უზნეო იქნებოდა ფულის გაკეთება მომიტინგეთა ხარჯზე. რაზეც ვ. არძინბამ უპასუხა, რომ უზნეოდ მიაჩნია კანონიერი გადაწყვეტილებების იგნორირება, რომ ჩვენ არ ვესვრით მომიტინგეებს, არ ვარბევთ მონაწილეებსო.
სხდომის ბოლოს ქართველი დეპუტატის მოთხოვნით განიხილეს საკითხი „აფხაზეთის დროებითი სამხედრო საბჭოს შესახებ“, რომელიც შეიქმნა 1991 წლის დეკემბერს ვ. არძინბას ხელმძღვანელობით.
ქართველმა დეპუტატებმა, როგორც წინა სხდომებზე აღნიშნეს, რომ ეს საბჭო შეიქმნა უკანონოდ, აფხაზეთის კონსტიტუციის დარღვევით. ითქვა, რომ შინაგანი ჯარის პოლკი, რომელიც ექვემდებარებოდა დროებით სამხედრო საბჭოს, დაკომპლექტებული იყო ძირითადად აფხაზი ეროვნების მოქალაქეებით.
ვ. არძინბამ ხაზი გაუსვა იმას, რომ ეს საბჭო შეიქმნა კონსტიტუციური ნორმების მიხედვით. მან თქვა, რომ შჯ პოლკი შეიქმნა იმ ბატალიონის ბაზაზე, რომელიც განლაგებული იყო სოხუმის რაიონის სოფელ აჩადარაში და რომლის მოსამსახურების დიდი უმრავლესობა სსრ კავშირის დაშლის შემდეგ დაუბრუნდა თავის რესპუბლიკებს. ვ. არძინბამ თქვა, რომ ქართველმა ახალგაზრდებმა იმ დროს უარი თქვეს ყოფილის სსრ კავშირის სამხედრო ნაწილებში სამხედრო სამსახურის გავლაზე, ამავე დროს მან აღნიშნა, რომ პოლკი იქნებოდა მრავალენოვანი, მასში სამხედრო სამსახურს გაივლიდნენ ქართველებიც. ვ. არძინბამ აღნიშნა, რომ აფხაზები სავალდებულო სამსახურს გაივლიდნენ მხოლოდ აფხაზეთის ტერიტორიაზე, თუმცა იქვე დაამატა, რომ ხელს არ შეუშლიდნენ იმ ქართველ ახალგაზრდებს, რომელთაც სურდათ სამხედრო სამსახურის გავლა აფხაზეთის ფარგლებს გარეთ. უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ თქვა, რომ აფხაზეთში დისლოცირებული სამხედრო ნაწილები და სამხედრო კომისარიატების ქონება და ტერიტორია იყო აფხაზეთის კუთვნილება.
დეპუტატმა რ. დგებუაძემ შეახსენა დამსწრეებს, რომ აფხაზეთი იყო საქართველოს რესპუბლიკის ნაწილი და ამიტომ ზემოაღნიშნული სამხედრო ხასიათის საკითხები უნდა გადაწყვეტილიყო საქართველოს რესპუბლიკის ხელმძღვანელობასთან შეთანხმებით. ვ. არძინბამ უპასუხა, რომ შეთანხმება უნდა იყოს ორმხრივი. მან აცნობა ასევე დეპუტატებს, რომ უახლოეს ხანში სოხუმში ჩავიდოდა საქართველოს რესპუბლიკის თავდაცვის მინისტრი გენერალი ლევან შარაშენიძე და ერთად განიხილავდნენ ზემოთხსენებულ საკითხებს.
XIV სხდომა
მეთოთხმეტე (8 მაისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
სხდომაზე გამოცხადდა 35 დეპუტატი. ქართულმა დეპუტაციამ სხდომაზე გააკეთა სპეციალური განცხადება (გამოქვეყნადა გაზ. „აფხაზეთის ხმა“ 9 მაისის ნომერში).
დღის წესრიგში შეტანილ იქნა საკითხები:
პირველ საკითხზე მიღებულ იქნა დადგენილება:
რიგი კანდიდატურების განხილვის შემდეგ, ქ. სოხუმის ადმინისტრაციის მეთაურად არჩეულ იქნა ნ. ხაშბა.
აფხაზეთის ასსრ-ის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის მოადგილეთა მოვალეობის შემსრულებლად დაინიშნენ ზ. ლაბახუა, გ. იარემკო, ვ. ბერულავა, ასევე მინისტრების მოვალეობის შემსრულებლად:
XV სხდომა
მეთხუთმეტე (12 მაისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ. სხდომას ესწრებოდა 34 დეპუტატი.
დღის წესრიგის პირველ საკითხად დამტკიცდა აფხაზეთის ასსრ-ის მთავრობის ფორმირება, მეორე საკითხად — „სხვადასხვა“.
პირველ საკითხზე გამოვიდა აფხაზეთის ასსრ მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე ვ. ზარანდია, რომელმაც აფხაზეთის იუსტიციის მინისტრის პოსტზე შესთავაზა ო. ბენიძის კანდიდატურა. ო ბენიძემ ჩამოაყალიბა იუსტიციის სამინისტროს მუშაობის პროგრამა. კენჭისყრის შედეგებით ო. ბენიძის კანდიდატურა დამტკიცდა აფხაზეთის ასსრ-ის იუსტიციის მინისტრის მოვალეობის შემსრულებლად.
ფიზიკური კულტურისა და სპორტის სახელმწიფო კომიტეტის თავჯდომარის მოვალეობის შემსრულებლად დაინიშნა ვ. ლოგუა.
უმაღლესი საბჭოს სხდომამ მიიღო დადგენილება „აფხაზეთის ასსრ უშიშროების კომიტეტის შესახებ“. გარდა ამისა, მიღებულ იქნა შესწორება კანონისა „სახელმწიფო მმართველობის ორგანოთა სტრუქტურის შესახებ“.
სახელმწიფო საარბიტრაჟო სასამართლოს თავმჯდომარედ სესიის მიერ არჩეულ იქნა დ. სილაგაძე.
XVI სხდომა
მეთექვსმეტე (3 ივნისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
სხდომას ესწრებოდა 35 დეპუტატი. ქართული დეპუტაცია და მისი მხარდაჭერები სესიას არ ესწრებოდნენ.
სესიამ დაამტკიცა შემდეგი დღის წესრიგი:
3 ივნისის სხდომაზე აფხაზეთის კულტურისა და განათლების მინისტრის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობაზე სესიამ განიხილა ნ. ჭანბას კანდიდატურა და აირჩია იგი.
სესიამ გუდაუთის რაიონის ადმინისტრაციის მეთაურად დანიშნა ს. ცარგუში.
ამით დასრულდა 3 ივნისის სხდომა.
XVII სხდომა
მეჩვიდმეტე (4 ივნისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
4 ივნისის სხდომაზე დეპუტატებმა განიხილეს აფხაზეთის რესპუბლიკური საბჭოს უფროსის მოვალეობის შემსრულებლისათვის პერსონალური წოდების საკითხი. სესიამ დაადგინა მიენიჭოს აფხაზეთის რესპუბლიკური საბაჟოს უფროსის მოვალეობის შემსრულებელს რ. გიცბას საბაჟო სამსახურის მესამე რანგის სახელმწიფო მრჩევლის წოდება.
მოკლე განხილვის შემდეგ სესიამ მიიღო დადგენილება „აფხაზეთში ფულადი მიმოქცევის სტაბილიზაციისა და განმტკიცების გადაუდებელ დროებით ღონისძიებათა შესახებ“.
სესიამ ასევე მიიღო გადაწყვეტილება, რომელიც ეხება საქართველოს რესპუბლიკის სასაზღვრო ზონის ფორმირებისა და ფუნქციონირების კომპლექსურ პრობლემათა გადაწყვეტის თაობაზე საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭოს დადგენილებას.
ამით დასრულდა 4 ივნისის სხდომა.
XVIII სხდომა
მეთვრამეტე (30 ივნისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ, რომელიც თითქმის ერთთვიანი შესვენების შემდეგ გაიმართა.
სხდომას ესწრებოდა 33 დეპუტატი და არ ესწრებოდა ფრაქცია „დემოკრატიული აფხაზეთის“ დეპუტაცია. ფრაციის დეპუტატები ბოიკოტს უცხადებდნენ პარლამენტის სხდომებს იმ პოლიტიკის გამო, რომელსაც ახორციელებდა უზენაესი საბჭოს ხელმძღვანელობა.
სხდომის გახსნისას უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ გამოხატა თავისი დამოკიდებულება აფხაზეთში მიმდინარე დღეებში პოლიტიკური გაფიცვისადმი. მან თქვა, რომ გარკვეული ძალები, მათ შორის თბილისიდან, ცდილობდნენ დესტაბილიზაცია მოეხდინათ აფხაზეთში, თუმცა მას ამ მოსაზრების დასამტკიცებლად არგუმენტი არ მოუყვანია. ვ. არძინბამ აღნიშნა, რომ აფხაზეთის უზენაესი საბჭოსა და მისი თავჯდომარის სახით იქმნებოდა მტრის სახე, რომ მას გამუდმებით აკრიტიკებდნენ, რაც მას ძალზედ არ სიამოვნებდა.
ვ. არძინბამ აღნიშნა, რომ აფხაზეთის ხელისუფლებას შეუძლია მიიღოს მკაცრი ზომები პოლიტიკური გაფიცვების ორგანიზატორების მიმართ, რომლებიც, მისი სიტყვებით, ცდილობენ მოახდინონ დაწოლა პარლამენტზე. აფხაზეთის პროკურატურამ მისცა გაფრთხილებაზოგიერთი სამსახურისა და უწყების ხელმძღვანელებს.
შემდეგ მან განაცხადა, რომ „ჩვენ არ შეგვიძლია მშვიდად ვუყუროთ იმ შეიარაღებულ ფორმირებებს, რომლებსაც შეუძლიათ ნებისმიერ დროს მოაწყონ სამხედრო გადატრიალება აფხაზეთში. ჩენ შეგვიძლია დავაწესოთ საგანგებო მდგომარეობა, მობილიზაციაც გამოვაცხადოთ“. მან აღნიშნა, რომ თბილისთან გაგრძელდებოდა მოლაპარაკება.
საღამოს სხდომის დამთავრებისას გარკვეული აჟიოტაჟი გამოიწვია დეპუტატ ზურაბ აჩბას გამოსვლამ. მან თქვა, რომ „სსრ კავშირის ყოფილი მოკავშირე რესპუბლიკები ცდილობდნენ მოილაპარაკონ ავტონომიური რესპუბლიკების ხარჯზე“. მისი სიტყვებით აფხაზეთმა უნდა მოითხოვოს, რომ საქართველოს რუსეთთან და სხვა სახელმწიფოებთან ხელშეკრულების დადებისას გარანტირებული უნდა ყოფილიყო აფხაზეთის უფლებები. ზ. აჩბას აზრით რუსეთ-საქართველოს მოლაპარაკებებს უნდა ესწრებოდეს აფხაზეთის წარმომადგენელიც. მან შესთავაზა, რომ ეს წინადადება ეცნობებინათ საქართელოს სახელმწიფო საბჭოსთვის. თუ ეს არ მოხდებოდა, საქართველო-რუსეთს შორის გაფორმებული ხელშეკრულების შემდეგ აფხაზეთის უფლებებს იგნორირება გაუკეთდებოდა. ვ. არძინბამ დაავალა აეხსნა მის მიერ წარმოთქმული მოსაზრება. ასევე პარლამენტის სახელით დაავალა ზ. აჩბას შეემუშავებინა საქართელო-აფხაზეთის ხელშეკრულება.
დეპუტატმა ს. შამბამთავის გამოსვლაში თქვა, რომ აფხაზეთში იქმნებოდა ხელისუფლების პარალელური სტრუქტურები რასაც კონფრონტაციისაკენ მივყავართო. შეეხო მიმდინარე კვირას გამართულ პოლიტიკურ გაფიცვას და აღნიშნა, რომ აფხაზეთს შეეძლო საქართველოსთვის ელექტროენერგიის გამორთვა და საავტომობილო მოძრაობის შეჩერება საქართელოს მიმართულებით. შემდეგ იქვე დაამატა, რომ „თუ ამ ადამიანებთან არ შეგვიძლება მოლაპარაკება საპარლამენტო გზით, ჩენ გამოვაცხადებთ დამოუკიდებლობას და შემდეგ დავიცავთ აფხაზეთის უფლებებს, წინააღმდეგობასაც გავუწევთო“.
ს. შამბას განცხადებამ დარბაზში არაერთგვაროვანი რეაქცია გამოიწვია. ვ. არძინბამ აღნიშნულთან დაკავშირებით თქვა, რომ „მოქმედების პრინციპი — ვინ უფრო მეტ ზიანს მიაყენებს ერთმანეთს, საერთოდ არ ვარგა. თუ ვინმე ჩქარობს, ფიცხობს. ჩვენ უნდა გამოვიჩინოთ გონიერება. ჩვენ გვექნება კიდევ შეხვედრები საქართელოს რესპუბლიკის ხელმძღვანელობასთან. დაგეგმილია შეხვედრა ე. შევარდნაძესთან. ჩვენ უნდა გამოვიყენოთ ყველა შანსი მოლაპარაკებისათვის. მე ვაკავებ იმ ძალებს, რომლებსაც სურთ კავკასიის მთიელ ხალხთა კონფედერაციის ძალების შემოყვანა ჩვენთან“.
ამით დასრულდა 30 ივნისის სხდომა.
XIX სხდომა
მეცხრამეტე (1 ივლისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
სხდომაზე ლ. ლაკერბაია დაამტკიცეს აფხაზეთის კურორტებისა და ტურიზმის სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარედ. მიღებულ იქნა კანონი „აფხაზეთში უცხოური ინვესტიციების შესახებ“; დადგენილება და კანონი „გარემოს დაცვის შესახებ“, დადგენილება მოსახლეობის მცირეშემოსავლიანი ფენების სოციალური დაცვის ღონისძიებათა შესახებ“.
ამით დასრულდა 1 ივლისის სხდომა.
სხდომა
20 ივლისის სხდომა
XX სხდომა
მეოცე (23 ივლისის) სხდომა გახსნა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ ვ. არძინბამ.
სხდომას ესწრებოდა 36 დეპუტატი. დეპუტატთა ფრაქცია „დემოკრატიული აფხაზეთი“, რომელშიც შედიოდნენ ქართველი დეპუტატები და რამდენიმე არაქართველი დეპუტატი, არ დაესწრო სხდომას უზენაესი საბჭოს იმჟამინდელი პოლიტიკისადმი პროტესტის ნიშნად. დაახლოებით ერთი თვეა, რაც ფრაქციამ დატოვა უზენაესი საბჭოს შენობა, 25 ივნისს გაკეთდა შესაბამისი განცხადება, რომელშიც დასაბუთებული იყო ამ ნაბიჯის მიზეზები (გაზ. „აფხაზეთის ხმა“, 26 ივნისი).
23 ივლისის სხდომის წინ სოხუმში გავრცელდა ხმები, რომ აფხაზეთის პარლამენტი აპირებდა აფხაზეთის ასსრ-ის 1978 წლის კონსტიტუციის გაუქმებას და აფხაზეთის სსრ-ის 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენას. ეს ხმები უსაფუძლო არ ყოფილა, თუმცა სესიის სხდომის წინ, ოთხშაბათს საღამოს და ხუთშაბათს დილით უზენაესი საბჭოს ორმა პასუხისმგებელმა მუშაკმა საუბარში აღნიშნა, რომ აღნიშნული საკითხი არ იქნებოდა განხილული. თუმცა ეღტ-ერთმა მათგანმა მაინც თქვა, რომ სხდომის დაწყების წინ ჩატარდებოდა უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის სხდომა, სადაც დამტკიცდებოდა სესიის დღის წესრიგი.
ასეც მოხდა. 23 ივლისს, დილით გაიმართა პრეზიდიუმის სხდომა, რომელსაც პრეზიდიუმის 9 წევრთან ერთად ესწრებოდა 5. რასაკვირველია, არ იყო ფრაქცია „დემოკრატიული აფხაზეთის“ — 4 წარმომადგენელი (თ. ნადარეიშვილი, ე. ასტემიროვა, გ. გვაზავა, ვ. ყოლბაია).
თავადსესიის სხდომის გახსნისას უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარემ თქვა, რომ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმმა დილით დაამტკიცა სესიის სხდომის შემდეგი დღის წესრიგი:
თავმჯდომარემ დასძინა, რომ აგვისტოს დასაწყისში ჩატარდებოდა სესიის კიდევ ერთი სხდომა, სადაც მიღებული იქნებოდა რამდენიმე კანონი და ამის შემდეგ გამოცხადდებოდა საპარლამენტო არდადეგები.
დეპუტატებმა საკმაოდ სწრაფ რეჟიმში განიხილეს დღის წესრიგის პირველი ოთხი საკითხი.
მიღებულ იქნა კანონი „სატრანსპორტო გადასახადის“ შესახებ. აფხაზეთის ტერიტორიაზე გასვლის დროს ამ გადასახადს არ გადაიხდიდა საქართველოს რესპუბლიკა და მეზობელი ქ. სოჭის ავტოტრანსპორტი.
მეორე კანონპროექტი გადაცემული იყო პარლამენტის შესაბამის კომისიაში დასამუშავებლად.
პარლამენტმა მიიღო გადაწყვეტილება აფხაზეთის საინფორმაციო სადაზვერვო სამსახურის შექმნის შესახებ., რომლის ხელმძღვანელად დაინიშნა პოლკოვნიკი ავთანდილ იოსელიანი. იგი 1990 წლის დეკემბრიდან 1992 წლის ივლისამდე იყო აფხაზეთის ასსრ-ის უშიშროების კომიტეტის თავმჯდომარე.
მეხუთე საკითხზე სიტყვით გამოვიდა დეპუტატი ზ. აჩბა. მან თქვა, რომ სსრ კავშირის დაშლის შემდეგ ჩამოყალიბდა 15 დამოუკიდებელი სახელმწიფო, მათ შორის საქართველო. ამასთან იგი შეეცადა დაერწმუნებინა მსმენელები, რომ მომავალშ საქართველოს ხელისუფლება მოინდომებს აფხაზეთის უფლებების შეზღუდვას და აფხაზეთი იქნება დაყვანილი საოლქო ავტონომიამდე, ანუ აღმოჩნდება უფრო უარეს მდგომარეობაში, ვიდრე 1985 წლამდეო. თუმცა ზ. აჩბას არ მოუყვანია სათანადო არგუმენტები, ალბათ, დასაბუთება მან აუცილებლად არ მიიჩნია. მთავარი იყო ამ აზრის ჩამოყალიბება და შესაბამისი ფონის შექმნა. შემდეგ მან თქვა, რომ საჭიროა შეწყდეს აფხაზეთის ასსრ-ს 1978 წლის კონსტიტუციის მოქმედება და აღსდგეს 1925 წლის კონსტიტუცია. დეპუტატებს მან შესთავაზა განეხილათ საქართველოს რესპუბლიკასა და აფხაზეთის რესპუბლიკას შორის ხელშეკრულების პროექტი, რომლის ტექსტი ივნისის ბოლოს დაიბეჭდა „აბხაზიაში“ და რომლის ავტორია მოსკოვში მცხოვრები იურიდიულ მეცნიერებათა დოქტორი ტარას შამბა („აიდგილარას“ თავჯდომარის, აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს დეპუტატის სერგეი შამბას ძმა).
პარლამენტმა გადაწყვიტა გადაეცა ეს პროექტები უზენაესი საბჭოს შესაბამის კომისიებში დასამუშავებლად.
ამის შემდეგ განხილულ იქნა საკითხები, რომლებიც არ იყო შეტანილი დღის წესრიგში.
დეპუტატებმა მიიღეს გადაწყვეტილება აფხაზეთის ასსრ-ის 1978 წლის კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტისა და აფხაზეთის ახალი კონსტიტუციის მიღებამდე (ვ. არძინბას სიტყვებით სეექტემბერში იგეგმებოდა ახალი კონსტიტუციის მიღება) 1925 წლის აფხაზეთის ასსრ-ის კონსტიტუციის აღდგენის შესახებ. ამავე დროს, ამ გადაწყვეტილების თანახმად ძალაში დარჩა იმჟამად მოქმედი საკანონმდებლო, სასამართლო და აღმასრულებელი ორგანოების აქტები. ეს გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა იმ მოტივით, რომ მიმდინარე წლის თებერვალში საქართველოს სამხედრო საბჭომ გააუქმა საქართველოს 1978 წლის კონსტიტუცია და აღადგინა 1921 წლის კონსტიტუცია.
დეპუტატმა ე. კაპბამ ჰკითხა ზ. აჩბას: „ეს ხომ თებერვალში მოხდა, უკვე გავიდა თითქმის ნახევარი წელი, მანამდე არ გიფიქრიათ აფხაზეთის 1978 წლის კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტის შესახებ, დღეს რატომ წამოიჭრა ეს საკითხი?“
დეპუტატმა ვ. ვასილევმა კითხვით მიმართა პარლამენტის სპიკერს: „თუ სექტემბერში მიიღებთ აფხაზეთის ახალ კონსტიტუციას, რა საჭირო იყო ამჟამად მოქმედი 1978 წლის აფხაზეთის ასსრ-ის კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტა და 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენა? ხომ სჯობია დავტოვოთ ამჟამინდელი კონსტიტუცია და სექტემბერში მივიღოთ ახალი“. ზ. აჩბას პასუხი ე. კაპბას შეკითხვაზე: „საქართველოში ფაქტიურად ომი მიმდინარეობდა, ამ 6 თვის განმავლობაში ჩვენ ველოდებოდით, რომ მიღწეული იქნებოდა ხელშეკრულება საქართველოსა და აფხაზეთს შორის, მაგრამ ეს არ მოხდა, ამიტომაც ვღებულობთ აფხაზეთის უფლებების დაცვის მექანიზმს“.
მიღებულ გადაწყვეტილებაში კი ჩაწერილი იყო, რომ აფხაზეთის ახალი კონსტიტუციის მიღებამდე შექმნილიყო სამშაო ჯგუფები საქართველოსა და აფხაზეთს შორის ხელშეკრულების პროექტის მოსამზადებლად.
მოკლედ, ერთი საათის განმავლობაში ერთბაშად მიიღეს გადაწყვეტილებები, რომლებსაც იხილავდნენ მიმდინარე წლის იანვარ-თებევლის რამდენიმე სხდომაზე.
სესიის სხდომის დამთავრებისთანავე ჟურნალისტების თხოვნით ვ. არძინბამ გამართა 25 წუთიანი პრეს-კონფერენცია.
კითხვაზე, „რატომ არ იყო შეტანილი დღის წესრიგში საკითხი 1978 წლის კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტისა და 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენის, აგრეთვე საკითხები აფხაზეთის სახელწოდების, გერბისა და დროშის შესახებ, რატომ ხდებოდა ყოველივე ეს ფარულად?“ მან უპასუხა, რომ ამ საკითხების განხილვას ითვალისწინებდა დღის წესრიგის მეხუთე საკითხი.
კითხვაზე, „ნიშნავდა თუ არა სხდომაზე მიღებული გადაწყვეტილებები აფხაზეთის საქართველოსგან გამოყოფას?“ ვ. არძინბამ ასე უპასუხა: არა, არ ნიშნავდა, რადგან აფხაზეთის 1925 წლის კონსტიტუციის მეოთხე მუხლში წერია, რომ აფხაზეთი გაერთიანებული იყო საქართველოსთან განსაკუთრებული შესაბამისი ხელშეკრულების საფუძელზე“.
კითხვაზე, „ხომ აღარ იყო იმ მომენტისათვის ასეთი ხელშეკრულება დადებული. ესე იგი, მანამ არ დაიდება მსგავსი ხელშეკრულება საქართველოსა და აფხაზეთს შორის, აფხაზეთი არ შედის საქართელოს შემადგენლობაში?“ ვ. არძინბამ უპასუხა, რომ„ძალაში რჩებოდა მიმდინარე დღის რეალიები, მომედების დღეს არსებული საკანონმდებლო, სასამართლო და აღმასრულებელი ორგანოების აქტები“.
კითხვაზე, „1978 წლის კონსტიტუციის შეწყვეტისა და 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენისათვის ხომ იყო საჭირო ხმების 2/3?“ ვ. არძინბამ თქვა, რომ „არა, ეს არსად არ ეწერა, არც ერთ კანონში. 2/3 უნდა კონსტიტუციაში კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებას, კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტისათვის კი უბრალო უმრავლესობა საკმარისი იყო“.
კითხვაზე, „რა საჭირო იყო გადაწყვეტილებების მთელი კასკადის მიღება — სახელწოდების, გერბის, დროშის შეცვლა, საკმარისი არ იყო 1978 წლის კონსტიტუციის გაუქმება და 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენა, — მით უმეტეს, რომ გერბი, დროშა და სახელწოდება არ იყო ერთი ხალხის კუთვნილება, არამედ ყველასი?“ ვ. არძინბამ უპასუხა, რომ „ეს არ იყო კასკადი, რომ თვითონ ობიექტური რეალიები ითხოვდა ასეთი გადაწყვეტილების მიღებას, სხდომის გადაწყვეტილებები ითალისწინებდა აფხაზეთის მოსახლეობის ინტერესებსო“.
II სესია
სესიას ესწრებოდა ავტონომიური რესპუბლიკის ამომრჩეველთა უმეტესი ნაწილის მიერ არჩეული ფრაქცია „დემოკრატიული აფხაზეთის“ 31 დეპუტატიდან — 28 დეპუტატი, დეპუტატებმა ერთხმად დაამტკიცეს დღის წესრიგი. სესიის სხდომაზე განხილული იყო საკითხი — აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს 1992 წლის 23 ივლისს ჩატარებული პირველი სესიის პოლიტიკურ-სამართლებრივი შეფასებების შესახებ. მოხსენებით — ამა წლის 23 ივლისს აფხაზეთის ასსრ მეთორმეტე მოწვევის უზენაესი საბჭოს პირველი სესიის დადგენილების შეფასების, კერძოდ, მისი გადაწყვეტილების შესახებ — „1978 წლის აფხაზეთის ასსრ კონსტიტუციის მოქმედების შეწყვეტისა და 1925 წლის აფხაზეთის სსრ კონსტიტუციის მოქმედების აღდგენის თაობაზე“ — გამოვიდა აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს თავჯდომარის პირველი მოადგილე თ. ნადარეიშვილი. თანამოხსენება ამ საკითხზე გააკეთა დეპუტატმა ჯ. გამახარიამ. კონსტატირებულ იქნა, რომ 1992 წლის 23 ივლისს აფხაზეთში დეპუტატთა ნაწილმა მოახდინა სახელმწიფო გადატრიალება, რის შედეგადაც ფაქტიურად გაუქმდა დემოკრატიის პირველი მონაპოვრები.
1992 წლის 23 ივლისს აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს სესიის გადაწყვეტილებანი მიღებულ იქნა აფხაზეთის ასსრ-ის მოქმედი კონსტიტუციის უხეში დარღვევით.
ავტონომიური რესპუბლიკის ძირითადი კანონის 162 მუხლის თანახმად, კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანა შესაძლებელი იყო მხოლოდ აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს დეპუტატთა საერთო რიცხვის არანაკლებ ორი მესამედის თანხმობის შემთხვევაში. 23 ივლისის სესიას ესწრებოდა მხოლოდ 36 დეპუტატი, ამასთან ხმების დათვლას ადგილი არ ჰქონდა.
ამ და სხვა აქტების მიღება იყო შედეგი ავტონომიურ რესპუბლიკაში ავტორიტატული რეჟიმის დამკვიდრებისა, რომელიც ატარებდა უმრავლესობაზე უმცირესობის დიქტატის დაკანონების მყარ კურსს ეროვნული განსაკუთრებულობის პრინციპით.
აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს ამ უკანონო გადაწყვეტილების შედეგად 23 ივლისს ფაქტიურად მოხდა დეპუტატების იმ ნაწილის სამართლებრივი ბაზის ლიკვიდაცია, რომლებმაც ცალმხრივად, არაკონსტიტუციურად გადადგეს ასეთი წინდაუხედავი ნაბიჯი. ამასთან დაკავშირებით, აფხაზეთის ასსრ-ის მეთორმეტე მოწვევის უზენაესი საბჭოს მუშაობის კანონზომიერი შედეგი იყო თვითდაშლა.
ამ საკითხის ირგვლივ კამათში გამოვიდნენ დეპუტატები: ნ. მესხია, ზ. ჯგუბურია, შ. ხეცურიანი, თ. გოგოხია, კ. ჯაჭვლიანი, რ. დგებუაძე, ვ. ყოლბაია, ვ. ქარაია, ა. გასვიანი, ო. ნაგარნინამ და სხვებმა. განსახილველ საკითხზე სესიამ მიიღო გადაწყვეტილება, რომელიც 23 ივლისს აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება კვალიფიცირდა, როგორც აფხაზეთისა და საქართველოს სახელმწიფოებრივ-სამართლებრივი ურთიერთობის ხელოვნურად, ცალმხრივად გაწყვეტისკენ მიმართული პოლიტიკური ილეთი.
სესიამ დაადგინა:
აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭოს ლიკვიდაცია
1992 წლის 23 ივლისს აფხაზეთის უზენაესი საბჭოს აფხაზურმა ფრაქციამ, ყოველგვარი პროცესუალური ნორმებისა და რეგლამენტის აშკარა დარღვევით მიიღო დადგენილება აფხაზეთის ტერიტორიაზე 1978 წლის კონსტიტუციის გაუქმებისა და 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენის შესახებ. დადგენილება მიღებულ იქნა 1991 წლის კანონმდებლობის გვერდის ავლითა და იგნორირებით. 1978 წლის კონსტიტუციის მოქმედების უკანონოდ, ცალმხრივი წესით შეჩერება, წმინდა იურიდიული თვალსაზრისით, ნიშნავდა ამ კონსტიტუციით გათვალისწინებული ავტონომიური სტატუსის იმავე წესით გაუქმებას და აფხაზეთის უმაღლესი საბჭოს თვითლიკვიდაციას. 1925 წლის კონსტიტუციის აღდგენა ფაქტობრივად საქართველოსაგან აფხაზეთის გამოყოფის დეკლარირებას წარმოადგენდა, თუმცა ისიც ცნობილია, რომ ეს კონსტიტუცია თავიდანვე მკვდრადშობილი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ დადგენილების მიღების პარალელურად უზენაესი საბჭოს აფხაზურმა ნაწილმა შექმნა სამუშაო ჯგუფი ერთიანი ორსუბიექტიანი ქართულ-აფხაზური ფედერაციული სახელმწიფოს პროექტის შესამუშავებლად.
25 ივლისს არაკონსტიტუციურმა დროებითმა ორგანომ — საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭომ სპეციალური დადგენილებით აფხაზეთის ეზენაესი საბჭოს 20 გადაწყვეტილება უკანონოდ გამოაცხადა.
28-30 ივლისს აფხაზეთის პარლამენტის ქართულმა ფრაქციამ „დემოკრატიული აფხაზეთი“ გამართა კონტრსესია, გააუქმა 23 ივლისის უკანონო აქტი და მიიღო გადაწყვეტილება აფხაზეთისათვის სახელწოდება „აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის“ მინიჭების შესახებ.
უფლებამოსილების შეწყვეტა-გაგრძელება
1994 წლის 10 მარტს საქართველოს პარლამენტმა დაითხოვა 1991 წლის XII მოწვევის აფხაზეთის ასსრ-ის უზენაესი საბჭო.
1995 წლის 24 თებერვალს „სახელმწიფო ხელისუფლების შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის მე-7 მუხლის მე-3 აბზაცის შესაბამისად, საქართველოს პარლამენტმა დაადგინა:
ენიას დისკოგრაფია
აქ წარმოდგენილია ენიას დისკოგრაფია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დისკოგრაფიები კატეგორია:ენია
ლადაქის ქედი
ლადაქის ქედი — ქედი ჰიმალაის ჩრდილოეთით, მდინარე ინდის აუზის ზემოთში. სიგრძე 600 კილომეტრზე მეტი, სიმაღლე 7728 მეტრამდე (მთა გურლამანდჰატა). უმთავრესად აგებულია გნაისებით, გრანიტებით, აგრეთვე დანალექი ქანებით. ჭარბობს კლდოვანი დაკბილული მწვერვალები, 5500-5700 მეტრ სიმაღლეზე მოსწორების ზედაპირებია. თხემურ ნაწილში მრავალი მყინვარია. სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე გავრცელებულია მეჩხერი ბუჩქნარი, ტანდაბალი ტირიფი და კედარი; ჩრდილო-აღმოსავლეთით გაბატონებულია ცივი უდაბნოს ლანდშაფტი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ინდოეთის ქედები
13 (Black Sabbath-ის ალბომი)
13 — მძიმე მეტალ-ჯგუფ Black Sabbath-ის რიგით მე-19 სტუდიური ალბომი. იგი გამოიცა 2013 წლის 7 და 11 ივნისს ლეიბლებზე Vertigo Records და Republic Records. იგი არის ჯგუფის რიგით პირველი სტუდიური ალბომი, ჩაწერილი 1995 წლის Forbidden-ის შემდეგ და პირველი, რომელიც ოზი ოსბორნისა და გიზერ ბატლერის მონაწილეობით ჩაიწერა (1998 წლის Reunion-ის შემდეგ, რომელშიც 2 ახალი სტუდიური ჩანაწერი შედიოდა). იგი აგრეთვე არის ჯგუფის პირველი სტუდიური ალბომი ოსბორნის მონაწილეობით, 1978 წლის Never Say Die!-ს და ბატლერის მონაწილეობით - 1994 წლის ალბომის Cross Purposes შემდეგ.
ჯგუფის ორიგინალურმა შემადგენლობამ ალბომზე მუშაობა 2011 წელს პროდიუსერ რიკ რუბინის მონაწილეობით დაიწყო. მუშაობამ ხანგრძლივი დრო დაიკავა, ვინაიდან ოსბორნს ნახევრად ჰქონდა ჩაწერილი სოლო-ალბომი, ჯგუფის დანარჩენი წევრები კი დაკავებულები იყვნენ პროექტებით GZR და Heaven & Hell. 2011 წლის 11 ნოემბერს გაერთიანების შესახებ გაკეთებულ განცხადებას მოჰყვა მუშაობის გაგრძელება რიკ რუბინის მონაწილეობით. ჩაწერა გაგრძელდა 2012 წლის აგვისტოდან 2013 წლის იანვრამდე, ლოს-ანჯელესის (კალიფორნია) სტუდიაში. ოსბორნის, ბატლერისა და ტონი აიომის, ჯგუფის ორიგინალურ წევრთა გარდა, ჩაწერაში, დრამერ ბილ უორდის მხრიდან გაერთიანებაში მონაწილეობის მიღებაზე უარის თქმის შემდეგ მონაწილეობდა ჯგუფ Audioslave-ის ყოფილი და Rage Against the Machine-ის მოქმედი დრამერი ბრედ უილკი.
სქოლიო
კატეგორია:2013 წლის ალბომები კატეგორია:Black Sabbath-ის ალბომები კატეგორია:ალბომები რიკ რუბინის პროდიუსერობით
ძე კაცისა
„ძე კაცისა“ (Le fils de l'homme) — ბელგიელი სიურრეალისტი მხატვარის რენე მაგრიტის ცნობილი ტილო, რომელიც მან 1964 წელს შექმნა.
რენემ ეს ტილო შექმნა როგორც ავტოპორტრეტი. ტილოზე გამოსახულია მამაკაცი ფრაკში და შლაპაში. იგი დგას კედელთან, მის უკან კი ჩანს ზღვა და ცა. სახეს მწვანე ვაშლი უფარავს. ვაშლი სიმბოლურად გამოხატავს ცდუნებას, რომელიც მუდმივად თან სდევდა კაცობრიობის არსებობის მანძილზე და ასე გრძელდება დღემდე.
ეფრემი (ლომიძე)
მღვდელმონაზონი ეფრემი (ერისკაცობაში - გივი გონერის ძე ლომიძე; დ. 2 მაისი, 1983, ხარაგაული, ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი სასულიერო პირი, თეოლოგი, თეოლოგიის დოქტორი, პროფესორი, მეცნიერებისა და ხელოვნების ევროპული აკადემიის წევრი 2019 წლის მარტიდან.
ძე კაცისა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნახატები ანბანის მიხედვით კატეგორია:1964 წლის ნახატები კატეგორია:რენე მაგრიტის ნახატები
ეფრემი (ლომიძე)
ბიოგრაფია
მღვდელმონაზონი ეფრემი (ლომიძე) დაიბადა 1983 წლის 2 მაისს, ხარაგაულში. 2000 წელს ჩაირიცხა თბილისის სასულიერო სემინარიაში, რომელიც 2004 წელს დაასრულა თეოლოგიის ბაკალავრის აკადემიური ხარისხით.
2008-2014 წლებში სწავლობდა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, ბავარიაში, აიხშტეტ-ინგოლშტადტის კათოლიკური უნივერსიტეტის  (Katholische Universität Eichstätt-Ingolstadt)  თეოლოგიის ფაკულტეტზე. 2015 წელს, ბერლინში, გერმანულ ენაზე, წიგნად გამოსცა სადოქტორო ნაშრომი, რის საფუძველზეც მიენიჭა თეოლოგიის მეცნიერებთა დოქტორის აკადემიური ხარისხი (Dr. theol.).
კარიერა
2015 წლიდან იყო ავსტრიაში ვენის უნივერსიტეტის თეოლოგიური ფაკულტეტის ჰაბილიტანტი. 2016 წლის ივნისში დაინიშნა ვენის ინტერნაციონალურ-თეოლოგიურ ინსტიტუტში ეკლესიის ისტორიის პედაგოგად. ამავე წლის 1 სექტემბრიდან იგი ლექციებს კითხულობს. 2017 წლის 30 მარტს, გერმანელ პროფესორთან ერთად, ავსტრიის დედაქალაქ ვენაში დააფუძნა „იოანე დამასკელის სახელობის ვენის სტუდენტური სახლი“. გივი ლომიძე 2019 წლის ივნისიდან „წმიდა ეფრემ ასურის სახელობის აღმოსავლურ-დასავლური სასწავლო სამეცნიერო ცენტრის“ თანადამფუძნებელია. 2019 წლის მარტში აირჩიეს მეცნიერებისა და ხელოვნების ევროპული აკადემიის (European Academy of Sciences and Arts) წევრად. 2021 წლის 15 ივნისს, ეფრემ (გივი) ლომიძემ, ვენის უნივერსიტეტში დაასრულა ჰაბილიტაციის პროექტი თემაზე „საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის სამოციქულო წარმომავლობის ისტორიულ-საღვთისმეტყველო რეკონსტრუქცია. საკითხი ანტიოქიურ-პეტრესეული მემკვიდრეობის ტრადიციის შესახებ მეთორმეტე საუკუნემდე არსებული წყაროების მიხედვით“, რის შედეგადაც მიენიჭა პროფესორის წოდება.
კლაიპედის მხარე
მინიატიურა|250პქ|მემელ-ლანდის (კლაიპედის მხარის) რუკა კლაიპედის მხარე (Klaipėdos kraštas) ან მემელის მხარე (Memelland) — პირველ და მეორე მსოფლიო ომებს შორის პერიოდში ამ სახელით მოიხსენიებოდა პრუსიის ის ნაწილი, რომელიც მდინარე ნემანის ჩრდილოეთით მდებარეობს. 1920 წელს იგი მოკავშირეთა და ასოცირებულ უფლებამოსილ მხარეთა მიერ ფრანგულ მმართველობას გადაეცა, 1923 წელს კი ანექსირებულ იქნა ლიეტუვის მიერ. ამ რეგიონის აღსანიშნავად გერმანულენოვან სივრცეში დღემდე გამოიყენება ტერმინი მემელ-ლანდი, მემელის მიწა.
ეფრემი (ლომიძე)
სასულიერო ცხოვრება
გივი ლომიძე 2017 წლის 12 აპრილს ქალაქ ბრიუსელის წმ. თამარ მეფის სახელობის საკათედრო ტაძარში ბელგიისა სა ჰოლანდიის ეპისკოპოს დოსითეოსის (ბოგვერაძე) მიერ დადგენინ იქნა საბერე მორჩილად და იმავე წლის 14 აპრილს ჰიპოდიაკვნად. იგი 2020 წლის 19 სექტემბერს, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქ ილია II-ის ლოცვა-კურთხევით ეპისკოპოს დოსითეოსის მიერ ბრიუსელში აღკვეცილ იქნა ბერად და ეწოდა წმიდა ეფრემ ასურის სახელი. იმავე წლის 20 სექტემბერს ბერი ეფრემი აგრეთვე ეპისკოპოს დოსითეოსის მიერ ხელდასხმულ იქნა დიაკვნად და დაინიშნა ბრიუსელის საკათედრო ტაძარში.
ბაჯიგათა
ბაჯიგათა — სოფელი საქართველოში ჯავის მუნიციპალიტეტში (ვანელის თემი), მდებარეობს გუდისის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდინარე თლიის (დიდი ლიახვის შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1880 მეტრი, ჯავიდან 20 კილომეტრი.
ეფრემი (ლომიძე)
სასულიერო ცხოვრება
მღვდელმონაზონი ეფრემი (ლომიძე) 2021 წლის 29 აგვისტოს, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქ ილია II-ის ლოცვა-კურთხევით ეპისკოპოს დოსითეოსის მიერ შიომღვიმის მონასტრის ლავრაში ხელდასხმულ იქნა მღვდელმონაზვნად და დაინიშნა ბელგიის ქალაქ ბრიუსელის წმიდა თამარ მეფის სახელობის საკათედრო ტაძრის მღვდლად.
კლაიპედის მხარე
1939 წელს კლაიპედის მხარეში 145.000 ადამიანი ცხოვრობდა. უდიდესი ქალაქი იყო კლაიპედა (გერმანულად მემელი) 40 000 მცხოვრებით, მას მოსდევდა შილუტე (გერმანულად ჰაიდეკრუგი) 5 000 და პაგეგიაი (პოგეგენი) 2 800 მცხოვრებით.
ბაჯიგათა
სქოლიო
კატეგორია:ვანელის თემის სოფლები
კლაიპედის მხარე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიეტუვის ისტორია კატეგორია:გერმანიის ისტორია კატეგორია:გერმანიის იმპერია
ეფრემი (ლომიძე)
პუბლიკაციები
მღვდელმონაზონი ეფრემი (ლომიძე) არის რამდენიმე სამეცნიერო თეოლოგიური მონოგრაფიის, პუბლიკაციის, სტატიისა და სამეცნიერო მოხსენებების ავტორი ქართულ და გერმანულ ენებზე. არის საერთაშორისო თეოლოგიური სემინარების ორგანიზატორი სხვადასხვა ქვეყანაში.
ჯილდოები
2023 წლის 16 ივნისს, ეფრემ ლომიძეს, „ქრისტიანული აღმოსავლეთის შემსწავლელი საზოგადოების (GSCO)“-ის მიერ მიენიჭა პრიზი 2022 წელს წიგნად გამოცემული საჰაბილიტაციო ნაშრომისთვის „საქართველოს ეკლესიის სამოციქულო წარმომავლობის ისტორიულ-საღვთისმეტყველო რეკონსტრუქცია“.
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი თეოლოგები კატეგორია:დაბადებული 1983 კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 2 მაისი
Camponotus pawseyi
Camponotus pawseyi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
ქარი
ხახუნის ძალის გავლენა მნიშვნელოვანია მხოლოდ ატმოსფეროს ქვედა ფენაში, ე.წ. ხახუნის ფენაში (1000-1500 მ სიმაღლემდე). ხახუნის ფენის ზევით, თავისუფალ ატმოსფეროში, ქარი თითქმის გეოსტროფულ ქარს წარმოადგენს.
ქარს ახასიათებს მიმართულება და სიჩქარე. მიმართულებად ითვლება ჰორიზონტის მხარე, საიდანაც იგი ქრის (გამოსახავენ აზიმუტით ან რუმბებით); სიჩქარე გამოისახება მ/წმ, კმ/სთ, კვანძებით ან ბალებით ბოფორტის სკალის მიხედვით. დედამიწის ზედაპირთან ქარს აკვირდებიან ანემომეტრით, ანემოგრაფით, ფლუგერითა და სხვ; თავისუფალ ატმოსფეროში — ბურთ-პილოტით. ქარის სიჩქარესა და მიმართულებას ხმელეთის ზედაპირზე აქვს მკაფიოდ გამოხატული დღეღამური სვლა; ღამით ქარის სიჩქარე მინიმუმს აღწევს, ნაშუადღევს — მაქსიმუმს.
ზღვაზე დღეღამური სვლა არ შეიმჩნევა. ქარის სიჩქარის წლიური სვლა არსებითად დაკავშირებულია ატმოსფეროს ზოგადი ცირკულაციის თავისებურებებთან. დედამიწის ზოგიერთ ადგილას იცის ადგილობრივი ქარები (ბორა, ბრიზი, სიროკო, ფიონი, სამუმი და სხვა), რომლებიც დაკავშირებულია ატმოსფერული ადგილის ცირკულაციასთან, ადგილის რელიეფთან და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ატმოსფერო კატეგორია:ფიზიკური გეოგრაფია კატეგორია:კლიმატოლოგია
NGC 7680-2
NGC 7680-2 — გალაქტიკა პეგასის თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1790 წლის 2 ნოემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:პეგასის თანავარსკვლავედი
ბელა ბელეცკაია
ბიოგრაფია
უკრაინაში თამაშობდა თეატრის სცენებზე და კინოფილმებში. 1926 წელს, უკვე პოპულარული მსახიობი, სპეციალურად, გადასაღებად მოიწვიეს საქართველოში — ვლ. ბარსკის ფილმ-ტრილოგიაში მ. ლერმონტოვის ნაწარმოებების მიხედვით: „თავადის ასული მერი“ (1926), „ბელა“ (1927) და „მაქსიმ მაქსიმიჩი“ (1927).
ბელეცკაია იყო თბილისის რუსული თეატრების („წითელი არმიის“ და „გრიბოედოვის თეატრის“) ერთ-ერთი წამყვანი მსახიობი.
ზალდასტანიშვილი
საკუთარი სახელი ზალდასტანიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
პიტერ ფონდა
პიტერ ფორდა (Peter Henry Fonda; დ. 23 თებერვალი, 1940 — გ. 16 აგვისტო, 2019, ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია) — ამერიკელი მსახიობი. იგი არის ჰენრი ფონდას შვილი და ჯეინ ფონდას ძმა, ბრიჯიტისა და ჯასტინის მამა.
ბიოგრაფია
ფონდა დაიბადა ნიუ-იორკში. თავდაპირველად მან მსახიობობის სწავლდა დაიწყო ომაჰაში, ნებრასკაში, მამამისის სახლში. ამის შემდეგ იგი შეუერთდა ომაჰის სახალხო დრამატულ თეატრს, სადაც ბევრმა ცნობილმა მსახიობმა (მათ შორის მისმა მამამ და მარლონ ბრანდომ) იპოვა თავიანთი კარიერა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1940 კატეგორია:გარდაცვლილი 16 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 2019 კატეგორია:ნიუ-იორკელები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:ამერიკელი ათეისტები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი კინომსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ვიდეო თამაშების მსახიობები კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები კატეგორია:გერმანელი ამერიკელები კატეგორია:ნორვეგიელი ამერიკელები კატეგორია:შოტლანდიელი ამერიკელები
აშაღი-მარჯანლი
აშაღი-მარჯანლი (Aşağı Mərcanlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ზემო ყარაბაღის რეგიონში, ჯაბრაილის რაიონში.
1993 წლიდან ოკუპირებული იყო სომხეთის შეიარაღებული ძალების მიერ.
სქოლიო
კატეგორია:ჯაბრაილის რაიონის სოფლები
Camponotus pavidus
Camponotus pavidus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
კატეგორია:Camponotus
ელმანი (საფეხბურთო კლუბი)
ელმანი — საფეხბურთო კლუბი მოგადიშოდან, სომალიდან. გუნდი არის სომალის 6-გზის ჩემპიონი. გუნდში არ არიან ლეგიონერები და ყველა ფეხბურთელი წარმოშობით სომალიდანაა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომალის საფეხბურთო კლუბები
ბალაჰასანლი
ბალაჰასანლი (Balahəsənli) — სოფელი აზერბაიჯანში,    გუბადლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გუბადლის რაიონის სოფლები
მონ-რიუანი
მონ-რიუანი (Mont Ruan) — მთა შაბლეს ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ვალეს კანტონში; გადაჰყურებს ემოსონის ტბას. მისი მთავარი მწვერვალი ზღვის დონიდან 3 057 მეტრზე, საფრანგეთის საზღვრიდან 200 მეტრში მდებარეობს.
მონ-რიუანი 3 000 მეტრზე მეტი სიმაღლის ყველაზე დასავლეთით მდებარე მთაა შვეიცარიაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
გრან-მიუვერანი
გრან-მიუვერანი (Grand Muveran) — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. ზღვის დონიდან 3 051 მეტრი სიმაღლით იგი ბერნის ალპების ყველაზე დასავლეთით მდებარე მთაა, რომლის სიმაღლე 3 000 მ-ს აღემატება. მდებარეობს ვალესა და ვოს კანტონების საზღვარზე.
უკანაუბანი
უკანაუბანი — სოფელი საქართველოში, სამხრეთ ოსეთის დროებითი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის ახალგორის მუნიციპალიტეტში (ცხრაძმის თემი), მდინარე ცხრაძმულის (ქსნის მარცხენა შენაკადი) ზემოთში. ზღვის დონიდან 1530 მ, ახალგორიდან 36 კმ., უკანამხარიდან 6 კმ. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 10 კაცი.
ისტორია
საბჭოთა პერიოდში შედიოდა ლარგვისის სასოფლო საბჭოში. განვითარებული იყო მეცხვარეობა. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ჯონ ჰაუარდ ლოსონი
ლიტერატურა
კატეგორია:ამერიკელი დრამატურგები კატეგორია:დაბადებული 25 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1894 კატეგორია:გარდაცვლილი 11 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
NGC 7681
NGC 7681 — გალაქტიკა პეგასის თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1784 წლის 11 ოქტომბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გალაქტიკები კატეგორია:პეგასის თანავარსკვლავედი
ბახუტა
ბახუტა — სოფელი საქართველოში ჯავის მუნიციპალიტეტში (მსხლების თემი), მდებარეობს ჯავის ქედის სამხრეთ დაბოლოებაზე, მთა რაროს სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ფაწის (დიდი ლიახვის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1280 მეტრი, ჯავიდან 20 კილომეტრი.
ლიტერატურა
კატეგორია:მსხლების თემის სოფლები
მარია ეჯვორტი
მარია ეჯვორტი (Maria Edgeworth; დ. 1 იანვარი, 1768 - გ. 22 მაისი, 1849) — ინგლისელ-ირლანდიელი მწერალი მოზრდილთა და საბავშვო ლიტერატურაში. პირველი რეალისტი მწერალი საბავშვო ლიტერატურაში და ევროპაში რომანების რევოლუციის მნიშვნელოვანი ფიგურა. მიმოწერა ჰქონდა ზოგიერთ წამყვან ლიტერატურულ მწერალთან, მათ შორის სერ უოლტერ სკოტთან და დეივიდ რიკარდოსთან.
ადრეული ცხოვრება
მარია ეჯვორტი დაიბადა 1758 წლის 1 იანვარს ოქსფორდშირში, ინგლისში. იყო რიჩარდ ლოუელ ეჯვორტის და ანა მარია ეჯოვრტის მეორე შვილი. მარია იყო ფრანცის ეჯვორტის დეიდა. ადრეული წლები გაატარა მისი დედის ოჯახთან ერთად, ინგლისში. დედამისი გარდაიცვალა მაშინ, როდესაც მარია 5 წლის იყო. 1773 წელს მამამისი დაქორწინდა ჰონორა სნეიდზე, რის შემდეგაც მამამისთან გადავიდა საცხოვრებლად, ირლანდიაში.
1775 წელს მარია სასწავლებლად გაგზავნეს მისის ლატაფირის სკოლაში. მისი დედინაცვლის ჰონორას გარდაცვალების შემდეგ, მამამისი დაქორწინდა ჰონორას დაზე, ელისაბედზე, რაც მაშინ სოციალურად მიუღებელი და კანონით აკრძალული იყო. მარია 1781 წელს სასწავლებლად გადავიდა მისის დევის სკოლაში, ლონდონში. ამ პერიოდში თვალის ინფექციის გამო მან ლამის მხედველობა დაკარგა. 14 წლის ასაკში სახლში დაბრუნდა და თავისი და-ძმების მოვლა დაიწყო. განათლება სამართალში, ეკონომიკაში, პოლიტიკაში, ლიტერატურასა და მეცნიერებაში მამამისის დახმარებით სახლში მიიღო.
მოგზაურობები
1798 წელს მამამისი დაქორწინდა ფრანცის ბიუფორტზე, დენიელ აუგუსტუს ბიუფორტის ქალიშვილზე, რომელმაც გამოთქვა ინგლისის და ევროპის კონტინენტზე მოგზაურობის ინიციატივა. ეჯვორტების ოჯახმა ლონდონში პირველად 1800 წელს იმოგზაურეს.
1802 წელს ეჯვორტებმა დაათვალიერეს ინგლისის მიდლენდსი. შემდეგ ისინი გაემგზავრნენ ჯერ ბრიუსელში, შემდეგ კი საფრანგეთის საკონსულოში (ამიენის მშვიდობის დროს). ეჯვორტებმა გაიცნეს იმ დროის ყველა წარჩინებული ადამიანი, ხოლო მარიამ ქორწინების შემოთავაზება შვედი გრაფ ედელკრანცისგან მიიღო. ეჯვორტები 1803 წელს ირლანდიაში დაბრუნდნენ ომების განახლების წინა დღეს, ხოლო მარია დაუბრუნდა წერას. მოდური ცხოვრების ზღაპრები, დაუსწრებელი და ორმონდი მარიამ ირლანდიური ცხოვრების შესახებ დაწერა. ეჯოვრტი საკმაოდ პოპულარული მწერალი იყო, იგი შეადარეს მის თანამედროვე ჯეინ ოსტინსა და სერ უოლტერ სკოტს. კომპენსაციით მიღებულ ფულს თავისი და-ძმების დასახმარებლად იყენებდა.
1813 წელს ლონდონში ვიზიტისას, მარია შეხვდა ჯორჯ გორდონ ბაირონს (რომელიც მარიას არ მოსწონდა) და ჰამფრი დეივის. ხანგრძლივი ურთიერთობა და მიმოწერა აკავშირებდა სერ უოლტერ სკოტთან, მას შემდეგ რაც 1814 წელს გამოქვეყნებულ წიგნში, Waverley-ში უოლტერმა აღნიშნა მარიას გავლენა მასზე. მათ სამუდამო მეგობრობა დაამყარეს. მარია მას შოტლანდიაში Abbotsford House-ში 1823 წელს ეწვია, ხოლო შემდეგ წელს სერ უოლტერი ეჯვორსთაუნს ეწვია.
მოგვიანებით ცხოვრება
რიჩარდ ეჯვორთი შედარებით სამართლიანი და მიმტევებელი იყო თავის მოიჯარეებთან ურთიერთობისას და აქტიურად იყო ჩართული ქონების მართვით. ეკონომისტ დეივიდ რიკარდოსთან ამ საკითხის განხილვის შემდეგ, მარიამ მიიჩნია, რომ უკეთესი მენეჯმენტი და მეცნიერების გამოყენება სოფლის მეურნეობაში გაზრდიდა საკვების წარმოებას და ფასებს. რიჩარდი და მარია ასევე ემხრობოდნენ კათოლიკურ ემანსიპაციას, სასოფლო-სამეურნეო რეფორმას და ქალთა განათლების შესაძლებლობების გაზრდას. მარია განსაკუთრებით ბევრს მუშაობდა ეჯვორსთაუნის ღარიბი მოსახლეობის ცხოვრების დონის გასაუმჯობესებლად. მან სოფელში ადგილობრივი ბავშვები სასკოლო განათლებით უზრუნველყო.
1817 წელს მამამისის გარდაცვალების შემდეგ მარიამ დაარედაქტირა რიჩარდის მემუარები და გააფართოვა ნაწერი თავისი კომენტარებით. იყო აქტიური მწერალი სიცოცხლის ბოლომდე.
დიდი შიმშილობის დროს ეხმარებოდა ირლანდიელ გლეხებს. მან დაწერა წიგნი, „ორლანდო“, Relieve Fund-ისთვის. მოგვიანებით წერილი გაგზავნა Quaker Relief-ის კომიტეტთან, სადაც მან აღწერა ეჯვორტსონის ღარიბი მოსახლეობის მდგომარეობა და ის მკაცრი პირობები, სადაც მათ ცხოვრება უხდებოდათ. მისი ძალისხმევის შედეგად, ამერიკიდან მიიღეს საჩუქრები, რომლებიც ღარიბი მოსახლეობისთვის იყო განკუთვნილი.
უილიამ როუან ჰამილტონის ირლანდიის სამეფო აკადემიის პრეზიდენტად არჩევის შემდეგ მარია გახდა ჰამილტონის მთავარი მრჩეველი, ისეთ საკითხებზე როგორიცაა ირლანდიაში ლიტერატურის საკითხი. მისი აზრით, ქალებს უნდა მისცემოდათ საშუალება, რომ მონაწილეობა მიეღოთ აკადემიის მიერ გამართულ ღონისძიებებში. მისი ხელმძღვანელობისა და დახმარებისთვის ჰამილტონმა ეჯვორთი 1837 წელს ირლანდიის სამეფო აკადემიის საპატიო წევრად აქცია.