cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფილდ-სპანიელი
ფილდ-სპანიელი თავდაპირველად კოკერ-სპანიელის ერთ-ერთ სახეობად ითვლებოდა, დამოუკიდებელ ჯიშად აღიარეს 1892 წელს. ფილდ-სპანიელის მოშენებამ მხოლოდ საგამოფენო მიზნით, გამოიწვია მისი მუშა თვისებების გაუარესება. მეორე მსოფლიო ომის დროს ეს ჯიში თითქმის განადგურდა, მაგრამ 1960-იანი წლების ბოლოს შესაძლებელი გახდა ამ ჯიშის ძაღლების რაოდენობის გაზრდა. მას შემდეგ რაც ფილდ-სპანიელი დამოუკიდებელ ჯიშად აღიარეს, მისი გარეგნობა ძალიან შეიცვალა. ამას მოჰყვა ძალიან სამწუხარო შედეგები. XX საუკუნის დასაწყისში დაიწყეს მიზანმიმართულად გრძელზურგიანი და მოკლე, მძიმეძვლიანი ძაღლების გამოყვანა. შედეგად ფილდ-სპანიელებმა სრულებით დაკარგეს მუშა თვისებები. დღესდღეობით პოპულარული, ფილდ-სპანიელი ჩამოყალიბდა 1960 წელს, როდესაც ჯიშის აღსადგენად ისინი შეაჯვარეს ინგლისურ კოკერ და სპრინგერ-სპანიელებთან. ფილდ-სპანიელს აქვს საშუალო ზომის, სერიოზული, ოდნავ ნაღვლიანი თვალები, გრძელი ყურები, წინა ფეხები სწორია, მბზინავი აბრეშუმისებრი ბალანი იცავს ძაღლს უამინდობისგან. ბალნის შეფერილობა შეიძლება იყოს ღვიძლისფერი, ღვიძლისფერი-თეთრით, შავი და განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება. ადვილად იტანს სიცივეს და ქალაქის პირობებში ცხოვრება, ადვილად იწვრთნება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მონადირე ძაღლები კატეგორია:ბრიტანული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
Ӕ
Ӕ, ӕ — კირულური ასოების А-სა და Е-ს ლიგატურა. გამოიყენება ოსურ ენაში, სადაც მას უკავია მე-2 ადგილი.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ლიგატურები
ანდრიივკა (დობროველიჩკივკის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის დობროველიჩკივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 313 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დობროველიჩკივკის რაიონის სოფლები
ფილიპინების ტბების სია
ფილიპინების ტბების უმეტესობა ვულკანური და ტექტონიკური წარმოშობისაა. პატარა ტბების ნაწილი ჩამქრალი ვულკანების კრატერებშია წარმოქმნილი. ზოგიერთი ტბის აუზი ტექტონიკური ან ვულკანური აქტივობის შედეგად ზედაპირის დამრეცად მოძრაობითაა წარმოშობილი. ფილიპინებში გვხვდება მეწყერული წარმოშობის ტბებიც.
ფილიპინების ტბებს შორის ზომითა და ეკონომიკური მნიშვნელობით სამი ტბაა გამორჩეული: ლაგუნა-დე-ბაი და ტაალის ტბა ლუსონზე და ლანაოს ტბა ― მინდანაოზე.
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინების ტბები
მონტეკორტო
მონტეკორტო (Montecorto) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების მალაგის პროვინციის სერანია-დე-რონდის კომარკა შემადგენლობაში. ფართობი — 48,05 კმ². მოსახლეობა — 586 კაცი (2020 წ.).
ანდრიივკა (ზოლოჩივის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ზოლოჩივის რაიონის სოფლები
მონტეკორტო
სქოლიო
კატეგორია:მალაგის მუნიციპალიტეტები
Elements – The Best of Mike Oldfield
Elements - The Best of — მაიკ ოლდფილდის სიმღერების კომპილაციური ალბომი. გამოიცა 1993 წელს. თავდაპირველად იგი გამოვიდა 1 დისკიანი გამოცემის სახით. აგრეთვე არსებობს 4 დისკიანი Elements Box.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მაიკ ოლდფილდის კომპილაციური ალბომები კატეგორია:1993 წლის კომპილაციური ალბომები
Ӗ
Ӗ, ӗ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო.
კოდების ცხრილი
„Ӗ“ უნიკოდის სიმბოლოებით ასევე შემდეგნაირად ჩაიწერება:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
სერატო (ესპანეთი)
სერატო (Serrato) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების მალაგის პროვინციის გუადალტრების კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 29,19 კმ². მოსახლეობა — 482 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:მალაგის მუნიციპალიტეტები
სპირიდონ კედია
სპირიდონ მალხაზის ძე კედია (დ. 20 სექტემბერი, 1884, ზუგდიდი, — გ. 17 მაისი, 1948, პარიზი; დაკრძალულია ლევილის სასაფლაოზე) — ქართველი პუბლიცისტი, ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი და თავმჯდომარე, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი, პოლიტიკური ემიგრანტი 1921 წლიდან.
ბიოგრაფია
სპირიდონ კედია ადრე დაობლდა, მისი მამა 1887 წელს გარდაიცვალა. სპირიდონსა და მის დას, კატოს, დედა ზრდიდა. 1893 წელს ი შეიყვანეს ზუგდიდის ექვსკლასიან საქალაქო სასწავლებელში. 1898 წელს, სასწავლებლის დასრულების შემდეგ ის ქუთაისში გადაიყვანეს და ქუთაისის კლასიკურ გიმნაზიაში სწავლის გასაგრძელებლად პედაგოგ იოსებ ოცხელს მიაბარეს. 1898 წელს კედიამ გიმნაზიაში ჩააბარა. სიღარიბის გამო ის სწავლის საფასურისგან გათავისუფლებული იყო. გიმნაზიაში კედია მაღალი აკადემიური მოსწრებით არ გამოირჩეოდა. 1904 წლის 13 თებერვალს მონაწილეობა მიიღო მოსწავლეთა გამოსვლაში, რის გამოც 6 საათით კარცერში ჩასვეს. 1905 წლის იანვარში სტუდენტურ გამოსვლებში აქტიური მონაწილეობის გამო იმავე წლის 8 აპრილს გიმნაზიიდან გარიცხეს და ზუგდიდში გადაასახლეს.
სპირიდონ კედია თავდაპირველად სოციალისტ-ფედერალისტების წევრი გახდა. 1905 წელს მან მიიღო და ჩაიაბარა გიორგი დეკანოზიშვილის მიერ გემ „სირიუსით“ გამოგზავნილი ტყვია-წამალი. აქტიურად მონაწილეობდა გლეხთა საპროტესტო გამოსვლებში, გამოდიოდა სიტყვით მიტინგებსა და შეკრებებზე, მოითხოვდა საქართველოს ავტონომიას. მის წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმე აღიძრა. კედია დროებით სვანეთში გელოვანების ოჯახში, შემდეგ ჩერქეზეთში იმალებოდა. 1905 წლის 12 ოქტომბერს კედიამ ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა საბჭოს სთხოვა სტიპენდია უცხოეთში სწავლების დასაფინანსებლად. საბჭომ კედიას 25 მანეთი სტიპენდია დაუნიშნა. კედიას განზრახული ჰქონდა ლაიფციგის უნივერსიტეტში სწავლა, მაგრამ 1906 წლის შემოდგომაზე პარიზში აღმოჩნდა. ერთი წლის განმავლობაში სწავლობდა ფრანგულ ენას და ისმენდა ლექციებს კოლეჟ დე ფრანსში თავისუფალ მსმენელად. 1907 წელს ჩაირიცხა სორბონის უნივერსიტეტში საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე. ავადმყოფობის გამო იძულებული გახდა სამხრეთ საფრანგეთში, ტულუზაში გადასულიყო და სწავლა იქაურ უნივერსიტეტში განაგრძო. მომდევნო წელს პარიზში დაბრუნდა, მაგრამ მისი ჯანმთელობისთვის სამხრეთის ჰავა აუცილებელი იყო, ამიტომ მონპელიეში გადავიდა და უნივერსიტეტი იქ დაასრულა. შეუდგა მუშაობას ფიზიოლოგიაში დოქტორის ხარისხის მოსაპოვებლად. 1908 წელს პარიზში დააარსა ქართველ სტუდენტთა სათვისტომო. პირველი მსოფლიო ომის წინ სხვისი პასპორტით სამშობლოში გაემგზავრა, მაგრამ სანქტ–პეტერბურგში ჩასვლისთანავე დააპატიმრეს და კრონშტატის ციხეში ჩასვეს. ციხეში კედიამ 2 თვე დაჰყო. 1914 წლის 29 აპრილს გენერალ ივანე ნაკაშიძის ჩარევით გაათავისუფლეს.
1914 წელს კედია თბილისში ჩავიდა. 1915 წლის 24 მაისს მისი თაოსნობით ეროვნულ-დემოკრატიული მიმართულების ჟურნალ „კლდის“ ბაზაზე გამოსვლა დაიწყო გაზეთმა „სა­ქარ­თვე­ლომ“. სპირიდონ კედიამ ეროვნული და დემოკრატიული ჯგუფების (ჟურნალ ,,კლდის“, გაზეთების ,,იმერეთის“ და ,,სამშობლოს“) შეკავშირების გზით, პოლიტიკური პარტიის შექმნის გეგმა შეიმუშავა, რისთვისაც 1917 წლის მარტში ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის საორგანიზაციო მთავარი კომიტეტი ჩამოაყალიბა. 4–10 ივნისს ეროვნულ-დემოკრატთა I ყრილობაზე კედია პარტიის თავმჯდომარედ აირჩიეს. იმავე წელს კედია დანიასა და შვედეთში ჩავიდა „სა­ქარ­თვე­ლოს განთავისუფლების კომიტეტთან“ შე­სახვედრად. 1917 წლის ნოემბერში კედია დაუსწრებლად აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად ეროვნულ ყრილობაზე. სპირიდონ კედია საქართველოში დაბრუნდა 1918 წლის აპრილის ბოლოს. მაისში ის მონაწილეობდა ბათუმის საზავო კონფერენციაში. კონფერენციის შემდეგ ის ამიერკავკასიის სეიმის თავმჯდომარის, აკაკი ჩხენკელის მანდატით გაგზავნილ იქნა გერმანიის იმპერიაში ამ ქვეყნის მთავრობასთან მოსალაპარაკებლად. 1918 წლის 16 აგვისტოს დაბრუნდა საქართველოში. საქართველოშია. საქართველოს ეროვნულ საბჭოში ის შედიოდა ჯერ დამფუძნებელი კრების საარჩევნო, შემდეგ კი საკონსტიტუციო კომისიაში. 1919 წლის თებერვალში აირჩიეს საქართველოს დამფუძნებელი კრების დეპუტატად. იყო საკონსტიტუციო, ასევე, თვითმმართველობისა და ადგილობრივი მმართველობის მუდმივი კომისიების წევრი. 1919 წლის 25 ნოემბერს კედიამ ცოლად შეირთო სოფიო ჩიჯავაძე. აქტიური მონაწილეობა მიიღო საქართველოს კონსტიტუციის შემუშავებაში. მისი უშუალო ხელმძღვანელობით მომზადდა კონსტიტუციის თავი „სახელმწიფო თავდაცვა“.
1921 წლის მარტში საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ კედიამ უარყო ნოე ჟორდანიას შეთავაზება, დაეკავებინა სამხედრო მინისტრის პოსტი და სა­ქარ­თვე­ლო­ში დარჩა. მარტის ბოლომდე ბათუმში დარჩა, ხოლო შემდეგ თბილისში დაბრუნდა. შემოდგომაზე მან შექმნა ედპ–ის არალეგალური კომიტეტი. იმავე წლის სექტემბერში სოფელ კისისხევში საიდუმლოდ შეხვდა კახეთში მოქმედ პარტიზანულ რაზმებს. 1922 წლის 11 თებერვლისთვის იგი ამზადებდა მასშტაბურ საპროტესტო დემონსტრაციას, მაგრამ 10 თებერვალს დააპა­ტიმრეს. კედია მოათავსეს ჯერ მეტეხის ციხეში, 6 თვის შემდეგ კი გადაიყვანეს ორთაჭალის საგუბერნიო ციხეში. ერთწლიანი პატიმრობის შემდეგ გაათავისუფლეს, მაგრამ ქვეყნიდან გააძევეს. კედია ეტაპით ჩაიყვანეს ბათუმში, საიდანაც იტალიური გემით „კლეოპატრათი“ გააძევეს.
ემიგრაციაში
კედია ჯერ სტამბოლში ჩავიდა, სადაც რამდენიმე თვე დაჰყო, ხოლო ივნისში საფრანგეთში ჩავიდა, სადაც შეუერთდა პოლიტიკურ ემიგრაციას და განაგრძობდა პოლიტიკურ მოღვაწეობას. 1924 წელს გახდა პარიტეტული კოლეგიის წევრი. ეწინააღმდეგებოდა 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების მოწყობას. 1924 წლის სექტემბერში აგვისტოს აჯანყების ჩახშობის შემდეგ საქართველოს სსრ-ის ხელისუფლებამ მოახდინა მისი ქონების კონფისკაცია. 1925 წელს ემიგრირებულმა მთავრობამ მას შესთავაზა რუმინეთში ოფიციალურ წარმომადგენლად გაგზავნა, მაგრამ კედიამ ეს შეთავაზება არ მიიღო. მუ­შა­ობ­და გიორგი მაჩაბლის პარფიუმერულ კომპანიაში. მისი მიზანი იყო „ქარ­თველ­თა მთლიანობის აღდგენა ემიგრაციაში“. 1925 წელს დააარსა ქართულენოვანი ჟურნალი „სამშობლოსთვის“. ჟურნალის პირველმა ნომერმა არალეგალური გზით საქართველოშიც ჩააღწია. 1927 წელს პარტიაში მომხდარი დაპირისპირების გამო უარი თქვა პარტიის პარიზის კომიტეტის თავმჯდომარეობაზე და მალე პარტიიდანაც გამოირიცხა. ემიგრაციაში მყოფ კედიასთან ოჯახმა მხო­ლოდ 1928 წელს შეძლო ჩასვლა. ისინი დაბა კლამარში დასახლდნენ. 1932 წელს დააფუძნა გაზეთი „ერის გუშაგი“. 1932-1935 წლებში ხელმძღვანელობდა გიორგი მაჩაბლის ამერიკული პარფიუმერული კომპანიის – „პრინცი მაჩაბელის“ ფილიალს პარიზში.
მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1942 წლიდან, კედია მონაწილეობდა გერმანიის მიერ შექმნილ ქართული ეროვნული კო­მიტეტის საქმიანობაში. 1943 წლის დამდეგს კედიამ, რომელსაც გადაეწურა გერმანიის იმედი, კომიტეტი დატოვა. 1946 წელს კედიას ეწვია სერგო ქავთარაძე, რომელმაც მას საქართველოში დაბრუნება შესთავაზა, მაგრამ კედიამ უარი განაცხადა. სპირიდონ კედია გარდაიცვალა პარიზში 1948 წელს, დაკრძალულია ლევილის ქართულ სასაფლაოზე.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 20 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1884 კატეგორია:ზუგდიდში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 17 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1948 კატეგორია:დაკრძალულები ლევილის სასაფლაოზე კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები კატეგორია:საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრები კატეგორია:ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრები კატეგორია:ქართველი ნაციონალისტები
ბენაკასონი
ბენაკასონი (Benacazón) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 32 კმ². მოსახლეობა — 7222 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
ჩაგუანი
ჩაგუანი (Chaguaní) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1.178 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 935 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 27.71 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 142 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
გიორგი ქანთარია
გიორგი ქანთარია (დ. 27 აპრილი, 1997, ზუგდიდი) — ქართველი ფეხბურთელი, განჯის საფეხბურთო კლუბ „კაპაზის“ მცველი.
კარიერა
ფეხბურთის თამაში დაიწყო ზუგდიდის „ბაიას“ საფეხბურთო სკოლაში. მისი პირველი მწვრთნელებიიყვნენ ოთარ ძალამიძე და მამუკა ჩაჩუა.
14 წლის ასაკში გადავიდა „დინამო თბილისის“ აკადემიაში. საქართველოს 17 წლამდელთა ჩემპიონატის 2013-14 წლების სეზონში მისმა გუნდმა დაიკავა მეორე ადგილი. 2014–15 წლების სეზონში დაწინაურდა 19 წლამდელთა გუნდში და ქვეყნის ჩემპიონი გახდა. 2015 წელს დაბრუნდა „ზუგდიდში“ და ძირითად გუნდში ითამაშა 19 მატჩი, 18 ძირითად შემადგენლობაში, შეუცვლელად. 2016 წლის გარდამავალ ჩემპიონატში ჩაატარა 5 მატჩი. სეზონის დასრულების შემდეგ „ზუგდიდი“ უმაღლესი ლიგიდან დაქვეითდა, ქანთარიამ კლუბი თავისუფალი აგენტის სტატუსით დატოვა.
2017 წლის მარტში სინჯებზე იმყოფებოდა გროდნოს „ნემანში“. კონტრაქტის გაფორმებამდე გიორგიმ სამი ამხანაგური შეხვედრა ჩაატარა, სულ მინდორზე 213 წუთი დაჰყო. მარტშივე კლუბში ოფიციალურად ჩაირიცხა. ბელარუსის პრემიერლიგის 2017 წლის სეზონის პირველი 3 მატჩი შეუცვლელად ჩაატარა, მისმა გუნდმა 2 თამაში მოიგო, ხოლო 1 ფრედ დაასრულა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1997 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:ზუგდიდის ფეხბურთელები კატეგორია:თელავის ფეხბურთელები კატეგორია:განჯის ქიაფაზის ფეხბურთელები
ნეგოტინი
ნეგოტინი (Неготин) — ქალაქი სერბეთში, ბორის ოლქში. განლაგებულია რუმინეთისა და ბულგარეთის სახელმწიფო საზღვრის სიახლოვეს. 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 16 716 ადამიანი. მოსახლეობის უმეტეს ნაწილს ვლახები შეადგენენ. სახელწოდება ნეგოტინი პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სერბეთის ქალაქები
ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის დინასტია
მინი|200პქ|ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელთა გერბი
ჰაბსბურგ-ლოთარინგიის დინასტია (Haus Habsburg-Lothringen) — დინასტია, რომელიც მართავდა საღვთო რომის იმპერიას, ავსტრიის იმპერიასა და ავსტრია-უნგრეთს 1765-1918 წლებში. სათავე დაედო 1740 წელს, ლოთარინგიის დინასტიის წარმომადგენლისა და საღვთო რომის იმპერატორის, ფრანც I შტეფანისა და მარია ტერესია ჰაბსბურგის ქორწინებით. მათი ვაჟი, იოზეფ II ამ გვარის პირველი მატარებელი გახდა. დინასტიის წარმომადგენლები ასევე მართავდნენ ხორვატიას, ბოჰემიას, სერბეთს, ლუქსემბურგსა და იტალიურ საჰერცოგოებს. (ტოსკანა, პარმა და მოდენა)
ლიტერატურა
კატეგორია:დინასტიები კატეგორია:ავსტრიის ისტორია კატეგორია:იტალიის ისტორია კატეგორია:ჩეხეთის ისტორია კატეგორია:ხორვატიის ისტორია კატეგორია:ჰაბსბურგები
ანდრიივკა (იზიუმის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის იზიუმის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 50 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იზიუმის რაიონის სოფლები
ეიე
ეიე — ძველი ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის ბოლოსწინა ფარაონი. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 1323 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 1319 წელს, თუმცა არსებობს სხვა ცნობაც რომლის მიხედვითაც ეიეს მმართველობა ძვ.წ. 1327 წელს დაიწყო და ძვ.წ. 1323 წელს დასრულდა (დამოკიდებულია იმაზე, თუ რომელი ქრონოლოგიური სისტემით ვიხელმძღვანელებთ). ის იყო ორი წინამორბედი (შეიძლება სამი) ფარაონის მრჩეველი. არსებობს ვარაუდი, რომლის მიხედვითაც ფარაონ ტუტანხამონის მმართველობის ტახტსუკან ძალაუფლებას ფლობდა. ეიეს პრენომენი ან სამეფო სახელი —Kheperkheperure— ნიშნავს შემდეგს —„მარადიულობა რას განსახიერება“, ხოლო დაბადების სახელი — Ay it-netjer იკითხება როგორც — ეიე, ღმერთების მამა. ჩანაწერები და ძეგლები, რომლებიც პირდაპირ მიუთითებენ ეიეზე ძალიან იშვიათია, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მხოლოდ 4 წელი იმეფა, არამედ იმიტომ, რომ მისმა მეკვიდრე ხორემხებმა მისი და საერთოდ, ამარნას პერიოდის ფარაონების წინააღმდეგ დავიწყების კამპანია ('damnatio memoriae') წამოიწყო.
წარმოშობა
მიიჩნევენ, რომ ეიე ადგილობრივი ეგვიპტელი იყო, ქალაქ ახმიმიდან. ხანმოკლე მმართველობის დროს ეიემ ახმიმში ადგილობრივი ღვთაების, მინისთვის საკულტო ნაგებობა ააგო. მამამისი იუია ახმიმში მინის ქურუმი და ქალაქის მეცხოველეობის ზედამხედველი იყო. დედამისი კი ტუია — ეგვიპტელი დიდგვაროვანი და დედოფალ ტიიას დედა. ვარაუდობენ, რომ ეიეს მამა არაეგვიპტური წარმოშობისა იყო, რადგანაც სახელი იუია ეგვიპტური წარმოშობისა არ არის, შესაბამისად, შესაძლოა ეიე წმინდა სისხლის ეგვიპტელი არ ყოფილიყო (ნაწილობრივ — სირიელი). ამენჰოტეპ III-ის სამეფო კარზე იუია გავლენიანი დიდგვაროვანი იყო. ფარაონმა მას იშვიათი პრივილეგია მიანიჭა და მეფეთა ველზე საკუთარი სამარხის აგების უფლება მისცა. სავარაუდოდ, იმის გამო, რომ იგი ტიიას, ამეჰოტეპის სამეფო მეუღლის მამა იყო. გარდა ამისა, იუიას მუმიასა და ეიესადმი მიძღვნილ ძეგლებს შორის მსგავსი ფიზიკური დარღვევებია შემჩნეული და მსგავსი სახელებითა და ტიტულებით მოიხსენიებიან.
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის ფარაონები
ლუდოვიკო კამბიაჯო
ლუდოვიკო (ლუდვიგ) ვალენტინეს ძე კამბიაჯო (კამბიაჯიო) (Людвиг Валентинович Камбиаджио) — რუსეთის იმპერიაში მოღვაწე იტალიელი არქიტექტორი.
ბიოგრაფია
1838 წელს ოდესის სამშენებლო კომიტეტში მუშაობა დაიწყო ლ. კამბიაჯომ. კამბიაჯო სპეციალიზირდებოდა საცხოვრებელი სახლების პროექტირებაში. მან კლასიცისტურ სტილში შეასრულა ქალაქ ოდესაში მდებარე კარპოვისა (1843) და სიგელის სახლები (1845) (ორივე განადგურებულია), ასევე მავროს (1841), დიმოვისა (1841) და სხვა სახლები.
1845 წელს, როცა ნოვოსიბირსკისა და ბესარაბიის გენერალ-გუბერნატორი მიხეილ ვორონცოვი დაინიშნა მეფისნაცვლად კავკასიაში, ქალაქ ოდესიდან ტფილისში მას ჩამოყვნენ მხატვრები, მწერლები, ჩინოვნიკები, არქიტექტორები... მათ შორის იყო იტალიელი არქიტექტორი ლუდოვიკო კამბიაჯო. ოდესაში მას არაერთი შენობა ჰქონდა აშენებული.
1849 წელს ლ. კამბიაჯომ მიიღო შემახის გუმბერნატორის არქიტექტორის თანამდებობა. იმავე წელს შემახაში არქიტექტორ ლ. კამბიაჯოს ნახაზებითა და გეგმების მიხედვით აშენდა პირველი მართლმადიდებლური ტაძარი. სადაც 1855 წელს მიიღო წმ. ანას მეორე ხარისხის ორდენი. 1857 წლის 13 სექტემბერს დაინიშნა მრჩევლად (коллежский советник). 1858 წლის 30 დეკემბერს დააწინაურეს. შემდეგ კი დასახლდა ტფილისში, სადაც მან განაგრძო თავისი არქიტექტორული საქმიანობა 1870-იან წლებამდე. თბილისის პირველი საჯარო ბიბლიოთეკის მშენებლობა დაევალა სახელმწიფო მრჩეველს, არქიტექტორ ლ. კამბიაჯოს.
არქიტექტორისა და სახელმწიფო მრჩევლის ლ. კამბიაჯოს გვარ-სახელი ფიგურირებს 1865 წლის 31 მაისის აქტზე, რომლის მიხედვითაც სპეციალურმა საგანგებო კომისიამ, სამხედრო უწყებიდან — სამოქალაქო უწყებაში გადაიყვანა თბილისის გეოფიზიკური ობსერვატორია.
1869 წლის 22 ნოემბერს კავკასიის მეფისნაცვლის მთავარი სამმართველოს სამშენებლო-საგზაო კომიტეტის წევრი ლ. კამბიაჯო მივლინებული იყო ქ. ხარკოვში. 1870 წლის 2 დეკემბერს დაჯილდოვებულ იქნა წმ. ვლადიმირის მესამე ხარისხის ორდენით.
1874 წელს ლ. კამბიაჯო მონაწილეობდა მადათოვის კუნძულის ჯებირების გამაგრებითი სამუშაოების გეგმარებაში.
1875 წლის 7 თებერვალს ლ. კამბიაჯო დანიშნულ იქნა საზოგადოებრივი ნაგებობების მთავარი ინსპექტორის დამხმარედ და სატრანზიტო გზის მშენებლობის ზედამხედველად, ხოლო იმავე წლის 25 დეკემბერს აყვანილ იქნა ნამდვილი სახელმწიფო მრჩეველის რანგში.
1881 წელს მივლინებით იმყოფებოდა რუსეთში.
ლ. კამბიაჯოს სახელი და გვარი გაზეთ „კავკაზის“ ფურცლებზე, ქველმოქმედთა სიებში გვხვდება 1859-1882 წლებში.
1884 წლის 5 ოქტომბერს გადაყვანილ იქნა კავკასიის მეფისნაცვლის სპეციალურ დავალებათა მეხუთე კლასის ჩინოვნიკად.
ოჯახი
ლ. კამბიაჯოს თბილისში ყოფნისას შეეძინა, შემდგომში თბილისის პროფესიონალ ფოტოგრაფად ცნობილი — დიმიტრი ერმაკოვი.
გაზეთ „კავკაზის“ ფურცლებზე ასევე გვხდება მისი ორი ვაჟი ალექსანდრე და ალექსი კამბიაჯოებიც.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი არქიტექტორები
გრიუნენდალი
გრიუნენდალი (Berger belge Groenendael) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია ბელგიაში XIX საუკუნეში.
XIX საუკუნის ბოლოს ბელგიაში გამძაფრდა ინტერესი ადგილობრივი ნაგაზების მიმართ და ჯიშების სტაბილიზაციის დასაჩქარებლად დადგინდა სტანდარტები. თავდაპირველად ბელგიაში აღიარეს რვა სტანდარტი, მათ შორის, გრიუნენდალი — ჯიში, რომელიც მიიღო ბრიუსელის მახლობლად მდებარე გრიუნენდალის დასახლებაში მდებარე კაფეს პატრონმა ნიკოლას როზმა. ბელგიური ნაგაზების კლასიფიკაცია ადვილი არ არის, იმიტომ რომ ნაციონალურმა კინოლოგიურმა კლუბებმა ვერაფრით მიაღწიეს შეთანხმებას მათი დასახელებების შესახებ. ბელგიის ვეტერინარული სკოლის პროფესორმა ადოლფ როილმა ჩაატარა ბელგიაში არსებული ყველა ნაგაზის კვლევა და დღესდღეობით ნაციონალურ მასშტაბებში აღიარებული ოთხი სხვადასხვა ჯიში. ბევრ ქვეყანაში კი მათ განიხილავენ, როგორც ერთ ჯიშს — ბელგიური ნაგაზის ნაირსხვაობებს. შეერთებულ შტატებში გრიუნენდალი ბელგიურ ნაგაზად ითვლება, მაშინ როდესაც მალინუა და ტერვიურენი ცალკე ჯიშებად მიიჩნევა, ხოლო ლაკენუა საერთოდ აღიარებული არ არის.
ყველა ამ ძაღლს აქვს ხასიათის მკვეთრად გამოხატული ინდივიდუალური თვისებები და ერთმანეთისგან განსხვავებული წვრთნა სჭირდებათ. გრიუნენდალს აქვს წაწვეტებული, სამკუთხა, უხეში, სწორი ყურები, გრძელი დრუნჩი, გრძელი ბალნით დაფარული საშუალო ზომის კუდი. გრძელი, გლუვი ბალანი განსაკუთრებით ხშირია მხრებზე, კისერზე და მკერდზე. პატარა თვალებს ყურადღებიანი გამოხედვა ახასიათებთ. გრიუნენდალი კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, ადვილად იწვრთნება, კარგი მოდარაჯეა, ბალანს განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება.
კარიონ-დე-ლოს-სესპედესი
კარიონ-დე-ლოს-სესპედესი (Carrión de los Céspedes) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 6 კმ². მოსახლეობა — 2547 კაცი (2020 წ.).
ჰორემჰები
ჰორემჰები — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) მეთვრამეტე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა ახალი სამეფოს პერიოდში. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 1306 ან ძვ.წ. 1319 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 1292 წელს. ჰორემჰები ტახტზე ეიეს შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 1292 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე რამსეს I ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ეგვიპტის ფარაონები კატეგორია:ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის ფარაონები კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 1292
ჩია (კუნდინამარკა)
ჩია (Chía) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.290 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 97 444 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 218.05 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 80 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ტავაუს ბორცვების ეროვნული პარკი
ტავაუს ბორცვების ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი მალაიზიაში, საბაჰის შტატში. შეიქმნა 1979 წელს, ქალაქ ტავაუს წყალშემკრები აუზის დაცვის მიზნით. მდებარეობს ტავაუდან 24 კილომეტრში და მოიცავს 279,72 კმ² ფართობზე გადაჭიმულ დაბლობის დეპტეროკარპულ წვიმის ტყეს, რომელიც გარშემორტყმულია ზეთის პალმებისა და კაკაოს პლანტაციებით.
პარკში მრავლადაა საპიკნიკე და საკემპინგე ზონები. მოიცავს უსწორმასწორი ვულკანურ ლანდშაფტს, სადაც წარმოდგენილია ცხელი წყაროები და სანახაობრივი ჩანჩქერები. უმაღლესი წერტილია მაგდალენას მთა (1310 მ).
ეროვნულ პარკს მართავს სახელმწიფო ინსტიტუტი „საბაჰის პარკები“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მალაიზიის ეროვნული პარკები
Ә
Ә, ә — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო.
აფხაზურ ენაში ის დამოუკიდებლად ბგერას არ წარმოადგენს, არამედ სხვა თანხმოვნებთან ერთად ქმნის დიგრაფებს.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
ლაკენუა
ლაკენუა (Berger belge Laekenois) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია ბელგიაში XIX საუკუნეში.
დღესდღეობით ბელგიური ნაგაზის ჯიშებიდან დარჩენილთა შორის ეს ყველაზე იშვიათია. ოდნავ მოუხეშავი, ბანჯგვლიანი ლაკენუა დედოფალ ჰენრიეტა ბელგიელის უსაყვარლესი ძაღლი იყო, სახელიც სწორედ დედოფლის ერთ-ერთი რეზიდენციის ციხე-სიმაგრე შატო დე ლაკენის მიხედვით დაერქვა. 1897 წელს აღიარებული ეს ჯიში ჰგავს უხეშბალნიან ჰოლანდიურ ნაგაზს. მიუხედავად იმისა, რომ ლაკენუა ისევე თავნება და ჯიუტია, როგორც სხვა ნაგაზები, გრიუნენდალთან, მალინუასთან და ტერვიურენთან შედარებით, მათ ნაკლებად უყვართ ღრენა. ლაკენუას შედარებით მცირე პოპულარობა რთული ასახსნელია — მას ისეთივე მუშა თვისებები აქვს, როგორც დანარჩენ ბელგიურ ნაგაზებს.
ცოცხალი და ძალიან აქტიური ლაკენუას გაწვრთნა ძალიან ადვილია და მისგან შესანიშნავი მოდარაჯე დგება. ლაკენუა კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას და სიცივეს. აქვს მოყვითალი-ყავისფერი, უხეში, დახვეული ბალანი, მუქი თვალები.
ანდრიივკა (პრილუკის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის პრილუკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 511 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრილუკის რაიონის სოფლები
ვრშაცი
ვრშაცი (Вршац) — ქალაქი სერბეთში. მდებარეობს ბელგრადიდან 90 კმ-ში, რუმინეთის სახელმწიფო საზღვრის სიახლოვეს. ვრშაცის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 35 701 ადამიანი. არის ღირსშესანიშნავი ობიექტები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სერბეთის ქალაქები
The Ghosts of Pripyat
The Ghosts of Pripyat — ინგლისელი გიტარისტ სტივ როზერის სოლო ალბომი, გამოცემული 2014 წლის სექტემბერში.
ისტორია
1985 წელს, როდესაც ჯგუფი მარილიონი იწერდა ალბომს Misplaced Childhood, სტივ როზერიმ EMI-სგან სოლო ალბომის ჩაწერის და გამოცემის შემოთავაზება მიიღო. ჯგუფში ამას კამათი მოჰყვა და ჩანაფიქრი აღარ განხორციელდა. მაილზ კოუპლენდმა სტივს Brave-ის ჩაწერის პერიოდში ასევე შესთავაზა ინსტრუმენტული ალბომის ჩაწერა, მაგრამ სტივმა ამის მაგივრად იმუშავა The Wishing Tree-ს პირველ ალბომზე. 20 წლის თავზე, 2013 წლის ოქტომბერში იგი მონაწილეობდა პლოვდივში გამართულ გიტარების ფესტივალში. როზერის ფესტივალზე გამოსასვლელად მიეცა ერთსაათიანი თავისუფლება. ამიტომ იგი, დეივ ფოსტერის თანაშემწეობით, გადიოდა რეპეტიციებს, რომლებშიც აგრეთვე მონაწილეობდნენ ლეონ პარი და იატიმ ჰალიმი.
სიმღერებში „Morpheus“ და „The Old Man of the Sea“ გიტარაზე სტივ ჰეკეტი უკრავს. ალბომის გარეკანზე გამოყენებულია პრიპიატის კადრი, გადაღებული ვერტმფრენიდან, რომელიც ეკუთვნის ფრანგ ფოტოგრაფ იან ართუს-ბერტრანს. ალბომის ბუკლეტის დიზაინი ლასე ჰოილის არის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პროგრესული როკ-ალბომები კატეგორია:სტივ როზერის ალბომები კატეგორია:2014 წლის ალბომები კატეგორია:Inside Out Music-ის ალბომები
კასტილიეხა-დელ-კამპო
კასტილიეხა-დელ-კამპო (Castilleja del Campo) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 16 კმ². მოსახლეობა — 640 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
უევარ-დელ-ალხარაფე
უევარ-დელ-ალხარაფე (Huévar del Aljarafe) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 58 კმ². მოსახლეობა — 3060 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
ანდრიივკა (კაზანკის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის კაზანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 34 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კაზანკის რაიონის სოფლები
Ӛ
Ӛ, ӛ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „Ә“-სა და დიაკრიტიკული ნიშნების ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „Ә“-სა და „“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
ჩიპაკე
ჩიპაკე (Chipaque) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 162 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 191 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 58,93 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 139 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ოლივარესი (სევილია)
ოლივარესი (Olivares) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 46 კმ². მოსახლეობა — 9466 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
Ӝ
Ӝ, ӝ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა ასევე წარმოადგენს, გრაფემის, „Ж“-სა და დიაკრიტიკული ნიშნების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
ანდრიივკა (კეგიჩივკის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის კეგიჩივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 803 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კეგიჩივკის რაიონის სოფლები
ლადო მალაზონია
ვლადიმერ (ლადო) გიორგის ძე მალაზონია (დ. 24 იანვარი, 1900, ოზურგეთი — 1985, ოზურგეთი) — ქართველი მხატვარი, ცნობილია გურიისა და ოზურგეთის პეიზაჟებით. მეტწილად მუშაობდა აკვარელის საღებავითა და გუაშით. მისი პეიზაჟები ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მნიშვნელობისაა. მალაზონიას ნახატები დაცულია საქართველოს სახვითი ხელოვნების ფონდსა და ოზურგეთის მუზეუმში.
ბიოგრაფია
ნინო ნაკაშიძემ იცოდა ლადოს მისწრაფება მხატვრობისადმი და ის სასწავლებლად ჰენრიხ ჰრინევსკის მიაბარა. მალაზონიამ და მისმა თანამოაზრეებმა ანტონ ქუთათელაძემ, შალვა მამალაძემ და სხვებმა სწავლას სტუდიური მუშაობაც შეუთავსეს და 1918-1919 წლებში ელბაქიძის დაღმართზე, მზარეულ გაბრიჩიძის სახლში (N21) ჩამოაყალიბეს სტუდია. ახალგაზრდებმა სტუდიის კედელი მოხატეს, რაც ისე მოსწონებია სახლის მეპატრონე გაბრიჩიძეს, რომ მათთვის ბინის ქირა აღარ გამოურთმევია. 1919 წელს მალაზონიამ სწავლა განაგრძო ახალდაარსებულ თბილისის სამხატვრო აკადემიაში. აქ ის 1924 წლამდე სწავლობდა.
1955 წელს მიენიჭა ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწის წოდება. 1968 წელს თბილისში მისი მესამე გამოფენა გაიმართა. გარდაიცვალა 1985 წელს. დაკრძალულია ექადიის ჯვართამაღლების ტაძრის ეზოში. 2013 წელს ოზურგეთის ერთ-ერთ ქუჩას ეწოდა მისი სახელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მხატვრები კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 1985 კატეგორია:ოზურგეთში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 24 იანვარი კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწეები
ჩოაჩი
ჩოაჩი (Choachí) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1.656 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 874 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 48.76 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 223 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ფაქთიის პროვინცია
ფაქთიის პროვინცია (პუშტუ پکتیا‎‎‎, დარი پکتیا Paktyā) — ავღანეთის ერთ-ერთი ცენტრალური პროვინცია. მისი ფართობია — 6 432 კმ². მოსახლეობა — 550 400 ადამიანი (2009 წლის მონაცემებით). პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გარდეზი. პროვინცია იყოფა 14 ოლქად.
ადმინისტრაციული რაიონები
ფაქთიის პროვინცია იყოფა 14 ოლქად
ედვარდ ჰეილი
ედვარდ ევერეტ ჰეილი (Edward Everett Hale; დ. 3 აპრილი, 1822 — გ. 10 ივნისი, 1909) — ამერიკელი ავტორი, ისტორიკოსი და პასტორი, ამერიკის რევოლუციური ომის ჯაშუშის, ნათან ჰეილის შვილთაშვილი. ცნობილია მოთხრობით „უსამშობლო კაცი“, რომელიც ამერიკის სამოქალაქო ომის დროს ჩრდილოელთა მხარდასაჭერად დაიბეჭდა Atlantic Monthly-ში.
ფაქთიის პროვინცია
ისტორია
ავღანეთის ომის დროს 1979-1989 ფაქთიის პროვინციაში დისლოცირებული იყო 56-ე სადესანტო გვარდიის დანაყოფი და მოქმედებდა, აგრეთვე, აქ მოქმედებდა ცნობილი საველე მეთაური ჯალალუდინ ხაკანი.
ედვარდ ჰეილი
ჰეილი წერდა მოთხრობებს, ესეებს, მემუარებს. იყო გულისხმიერი და გონიერი კრიტიკოსი — პირველად გამოეხმაურა გულთბილად უოლტ უიტმენი-ს წიგნს „ბალახის ფოთლები“. ჰეილის მწერლური თვითმყოფადობა მკაფიოდ გამოვლინდა მის ყველაზე ცნობილ ნაწარმოებში „უსამშობლო კაცი“, რომელიც მან 1863 წლის ზაფხულში (სამოქალაქო ომის დროს) დაწერა და იმავე წლის ბოლოს ჟურნალ „ატლანტიკ მანსლის“ ფურცლებზე გამოაქვეყნა. რა არის სამშობლოს მოწყვეტილი კაცის ცხოვრება? რა ფასი აქვს თავისუფლებას სამშობლოს გარეშე? — ეს მწვავე და მარადიული თემაა მხატვრულად დამუშავებული ამ მოთხრობაში. „უსამშობლო კაცში“ აღწერილია ამერიკელი ოფიცრის ტრაგიკული ბედი, ბედი ფილიპ ნოლანისა, რომელმაც ახალგაზრდობაში წარმოთქვა საბედისწერო სიტყვები: „ეშმაკმა დასწყევლოს თქვენი შეერთებული შტატები!..“, ამის გამო უსამშობლოდ ყოფნა მიესაჯა და ამ სასჯელმა მრავალი წლის მერე ათქმევინა: „ადამიანთა მიღმა... ოფიცრებს მიღმა, მთავრობის მიღმა და მთელი ხალხის მიღმაც არის თვით სამშობლო, შენი სამშობლო და შენ მისი შვილი ხარ, ისევე როგორც შენი მშობელი დედისა და ისევე ეკუთვნი მას, როგორც დედას“.
ფაქთიის პროვინცია
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ავღანეთის პროვინციები
ედვარდ ჰეილი
ფილიპ ნოლანი მალევე იქცა ეროვნულ მითად. უოლტერ დემროშმა ამ მოთხრობის მიხედვით შექმნა ოპერა, რომელიც 1937 წელს ნიუ-იორკში, „მეტროპოლიტენ ოპერის“ სცენაზე დაიდგა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ამერიკელი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 3 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1822 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1909 კატეგორია:ჰარვარდის კოლეჯის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ამერიკელი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის მწერლები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები კატეგორია:მასაჩუსეტსელი რომანისტები
ბაქოს გუბერნია
ბაქოს გუბერნია (Бакинская губерния, Bakı quberniyası; 6 დეკემბერი, 1859 — 1920) — რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ამიერკავკასიაში (შემდგომ — რუსეთის რესპუბლიკისა და აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლის ნაწილი). ადმინისტრაციული ცენტრი — ქ. ბაქო. ფართობი 34,400 ვერსი², მოსახლეობა (1897 წ.) — 789,659 ადამიანი. ჩრდილოეთით ესაზღვრებოდა — დაღესტნის ოლქი, დასავლეთით — ელიზავეტპოლის გუბერნია, სამხრეთით — სპარსეთი.
რუსეთის იმპერია
1859 წელს, საგუბერნიო ქალაქ შამახის დამანგრეველ მიწისძვრასთან დაკავშირებით, 6 დეკემბრის უმაღლესი ბრძანებულებით, შამახის გუბერნიის ადმინისტრაცია და იქ მდებარე ყველა პროვინციული დაწესებულება გადავიდა ბაქოში, რის გამოც ახალ გუბერნიას ბაქოს სახელი ეწოდა.
აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა
1918 წლის 28 მაისს აზერბაიჯანმა გამოაცხადა დამოუკიდებლობა, რომლის ფარგლებშიც ბაქოს გუბერნია გახდა მისი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული.
სქოლიო
კატეგორია:ბაქოს გუბერნია
პალომარეს-დელ-რიო
პალომარეს-დელ-რიო (Palomares del Río) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 13 კმ². მოსახლეობა — 8843 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
მოლინუა
მოლინუა (Malinois) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია ბელგიაში XIX საუკუნეში.
მოლინუა იყო პირველი ბელგიური ნაგაზი, რომელიც გადაარჩინეს ჯიშის გასამრავლებლად და ამ ჯიშის სხვა ძაღლების შეფასებისთვის ეტალონად იქცა. ჯიშმა სახელი მიიღო მოლინის ოლქის მიხედვით, სადაც ეს სახეობა ყველაზე მრავლად იყო გავრცელებული. აღნაგობით მოლინუა უფრო ახლოსაა გერმანულ ნაგაზთან, ვიდრე ბელგიურთან. მოლინუას ბალანი ჰგავს გლუვბალნიანი ჰოლანდიური ნაგაზისას, მაგრამ ტემპერამენტით ეს ძაღლი, უფრო ლაკენუას ჰგავს. ეს არის აქტიური, მუდამ მზადყოფნაში მყოფი, მოდარაჯის და დამცველის ინსტინქტის მქონე ცხოველი. მოლინუა ოდნავ უფრო პოპულარულია, ვიდრე ლაკენუა, თუმცა ეს ორი ჯიში, შესაძლოა ნაკლებ შესამჩნევია, ვიდრე გრიუნენდალი და ტერვიუნენი. მათი მცირე გავრცელება, როგორც ჩანს, განპირობებულია იმით, რომ მათ კონკურენციას უწევს მათი მსგავსი გერმანული ნაგაზი.
მიუხედავად ყველაფრისა, მოლინუა ძალიან საზრიანი ძაღლია, რომელსაც სულ უფრო ხშირად იყენებენ პოლიციაში. მოლინუას აქვს მოკლე, უხეში ბალანი, რომლის შეფერილობა შეიძლება იყოს ნაცრისფერი, მოყვითალო-ყავისფერი, მოწითალო-ჟღალი. ადვილად ეგუება ბავშვებს, სიცივეს და ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, ადვილად იწვრთნება და კარგი მოდარაჯეა. აქვს არც ისე ფართო, მაგრამ ღრმა მკერდი, ვიწრო, აუცილებლად შავი დრუნჩი. წყნარ მდგომარეობაში კუდი დაშვებულია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მეცხვარე და მოდარაჯე ძაღლები კატეგორია:ბელგიური წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
ანდრიივკა (პოდილსკის რაიონი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოდილსკის რაიონის სოფლები
Ӟ
Ӟ, ӟ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
პილასი
პილასი (Pilas) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 45.94 კმ². მოსახლეობა — 13 952 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
Ӟ
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
ჩოკონტა
ჩოკონტა (Chocontá) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.688 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 19 054 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 63.3 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 301 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
Ӡ
Ӡ, ӡ (IPA გამოთქმა ) — კირილური ანბანის ასო. წარმოითქმება, როგორც ქართული „ძ“.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
ანდრიივკა (ლუჰანსკის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქის ლუჰანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 13 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლუჰანსკის რაიონის სოფლები
სანლუკარ-ლა-მაიორი
სანლუკარ-ლა-მაიორი (Sanlúcar la Mayor) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 137 კმ². მოსახლეობა — 13 943 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
ტერვიურენი
ტერვიურენი (Berger belge Tervuren) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია ბელგიაში XIX საუკუნეში.
ტემპერამენტით და გარეგნობით ეს ძაღლი უფრო ჰგავს გრიუნენდალს (ზოგჯერ მშობელი-გრიუნენდალებისგან ტერვიურენის ლეკვები იბადებიან). ტერვიურენს და გრიუნენდალს საერთო წინაპრები ჰყავდათ. მეორე მსოფლიო ომამდე ეს ჯიში გადაშენების პირას იყო, მაგრამ უკანასკნელი ათწლეულების განმავლობაში მისი პოპულარობა გაიზარდა. განსაკუთრებით ფასობს ტერვიურენის უნარი იპოვოს ნარკოტიკი. ტერვიურენის ადვილად გაწვრთნადობამ და კონცენტრაციის უნარმა ეს ჯიში ფავორიტად აქცია პოლიციაში და უშიშროების სამსახურში მომუშავე ძაღლებს შორის. მათგან გამოდიან ბრმა ადამიანების და ინვალიდების დამხმარეებიც. უკანასკნელი ათწლეულების განმავლობაში დაიწყეს ტერვიურენის გასაოცარი ნიჭის — სუნის გარჩევის უნარის გამოყენება. ის შეუცდომლად პოულობს ნარკოტიკს, რომლის გატანასაც ქვეყნის საზღვარზე ცდილობენ. ორფერიანი, გრძელი ბალანი (ყოველ ღია ფერის ბეწვს ბოლო მუქი აქვს) მას უფრო მიმზიდველს ხდის და, როგორც ჩანს, ხელს უწყობს ჯიშის პოპულარობის ზრდას.
ყველა დანარჩენი ბელგიური ნაგაზის მსგავსად, ტერვიურენს სჭირდება მტკიცე ხელი და გაგება. ტერვიურენი ადვილად ეგუება ალაქის პირობებს და სიცივეს, სჭირდება დამატებითი ფიზიკური დატვირთვა, ადვილად იწვრთნება, კარგი მოდარაჯეა, ბალანს განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება. დრუნჩზე განლაგებული მუქი ბალანი უფრო მოკლეა, ვიდრე სხეულის სხვა ნაწილებზე. გრძელი ბალანი ფარავს ძლიერ უკანა ფეხებსაც. ბალანი განსაკუთრებით გრძელია კისერზე. გრძელი ბალანი ფარავს ბოლოსკენ შევიწროებულ კუდსაც.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მეცხვარე და მოდარაჯე ძაღლები კატეგორია:ბელგიური წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
კოგუა
კოგუა (Cogua) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.660 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 093 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 160.12 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 113 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ბურაო
ბურაო (Burco, برعو, Burao) — ქალაქი სომალის ჩრდილოეთში. სომალილენდის მიერ კონტროლირებადი ტოგდერის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.
გეოგრაფია
ქალაქის კლიმატი — თბილი და მშრალია, როგორც სომალილენდის ჩრდილოეთის სხვა შიდა რაიონებში. ზაფხულში, ივნისიდან აგვისტოს ჩათვლით, დღის ტემპერატურა შეიძლება აიწიოს 35 °С-მდე, ხოლო ღამით დაიწიოს 25 °С-მდე. წლის დანარჩენ დროს ცოტათი გრილია, დღის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს დაახლოებით 27 °С-ს, ხოლო ღამის — დაახლოებით 14 °С-ს. ნალექების წლიური ნორმა შეადგენს მხოლოდ 19 მმ-ს, რომელიც თითქმის სულ აპრილში, მაისში და სექტემბერში მოდის.
ქალაქში მოედინება სეზონური მდინარე ტოგდერი, რომელიც მას ჰყოფს ორ ნაწილად. ადგილი ქალაქის ახლოს წარმოადგენს შედარებით მოსწორებულ ნახევარუდაბნოს.
მოსახლეობა
2000 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 120 400 ადამიანს. ასე რომ, ეს მეორე დიდი ქალაქია სომალილენდში ქალაქ ჰარგეისას შემდეგ. იმავე დროს, მოსახლეობის შესახებ მონაცემები შეიძლება იყოს არაზუსტი იმის გამო, რომ მოსახლეობის აღწერა აქ არ ჩატარებულა უკვე 20 წელზე მეტია. მოსახლეობას უპირველეს ყოვლისა შეადგენენ სომალური კლანის — ისაკის წარმომადგენლები.
ინფრასტრუქტურა
ქალაქს აქვს მუდმივი ელექტროენერგია. არსებობს წყალმომარაგება გრუნტის წყლების გამოყენებით. ქალაქში მოქმედებს აეროპორტი, რომელიც მდებარეობს დაახლოებით 1 კმ-ში ქალაქის ცენტრში არსებული ახალი ხიდიდან. ქალაქი ასევე ავტოგზით დაკავშირებულია პორტ ბერბერასთან ადენის ყურის სანაპიროზე.
სქოლიო
კატეგორია:სომალის ქალაქები
პროცესი
როგორც კაფკას სხვა რომანები, „პროცესი“ არის დაუსრულებელი, თუმცა ის შეიცავს თავს, სადაც ამბავი სრულდება. ამის გამო, არსებობს გარკვეული შეუსაბამობები და წყვეტები რომანის თხრობისას.
მას შემდეგ, რაც კაფკა გარდაიცვალა 1924 წელს, მისმა მეგობარმა, ლიტერატორმა მაქს ბორდმა შეასწორა რომანის ტექსტი გამოსაცემად. ორიგინალი ტექსტი ინახება თანამედროვე ლიტერატურის მუზეუმში, გერმანიაში. 1999 წელს წიგნი შეიყვანეს „Le Monde-ს“ საუკუნის 100 წიგნში, მეორე ნომრად, როგორც მე-20 საუკუნის საუკეთესო გერმანული რომანი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1925 წლის რომანები კატეგორია:ფრანც კაფკას რომანები კატეგორია:დისტოპიური რომანები კატეგორია:მოდერნისტული რომანები
სანტიპონსე
სანტიპონსე (Santiponce) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 9 კმ². მოსახლეობა — 8538 კაცი (2020 წ.).
Ӣ
Ӣ, ӣ — კირილური დამწერლობის ასო.
მთიანი ყარაბაღის კომპარტიის პირველი მდივანი
საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის მთიანი ყარაბაღის რეგიონალური პარტიის პირველი მდივანი — თანამდებობა აზერბაიჯანის სსრ-ის მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის უმაღლესს ხელისუფლებაში. თანამდებობა შეიქმნა 1923 წლის ივლისში და გააუქმა 1990 წლის 27 აგვისტოს. პირველ მდივანს დე ფაქტო, როგორც წესი, პოლიტბიურო ნიშნავდა ან გენერალური მდივნი.
Ӣ
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა ასევე წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „И“-სა და „მაკრონი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
დალმაციელი
დალმაციელი (Dalmatinski pas) — ძაღლის ჯიში, რომელიც გამოყვანილია ხორვატიაში შუა საუკუნეებში.
ფარსის რაიონი
ფარსის რაიონი — ავღანეთის რაიონი, მდებარე ჰერათის პროვინციაში. მას ესაზღვრება ჩრდილოეთით ობეს რაიონი, დასავლეთით ადრასკანის რაიონი, სამხრეთით შინდანდის რაიონი და აღმოსავლეთით ღურის პროვინცია. მოსახლეობა შეადგენს 29 800 კაცს (2012). რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ფარსი.
დალმაციელი
4000 წლის წინანდელ ბერძნულ ფრესკებზე გამოსახულია დალმაციელის მსგავსი ძაღლები, თუმცა ამ ჯიშის სამშობლოდ ადრიატიკის ზღვის სანაპიროზე მდებარე დალმაცია ითვლება. არსებობს მტკიცებულებები მისი ინდოეთიდან წარმოშობის შესახებ, საიდანაც ინდოელ ვაჭრებთან ერთად საბერძნეთში მოხვდნენ. თუმცა დღესდღეობით დალმაციელი მხოლოდ კომპანიონია, მრავალი საუკუნის განმავლობაში მას ნადირობისას, ცხენების სამწყემსად და წვრილი მავნებლების გასანადგურებლად იყენებდნენ. მოგვიანებით დალმაციელი ცირკში გამოდიოდა. მექანიზებული ტრანსპორტის გამოჩენამდე დალმაციელები „ეტლის ძაღლები“ იყვნენ. ისინი ცხენების წინ და გვერდით მირბოდნენ და დასახლებულ ადგილებში ეკიპაჟისთვის გზას ათავისუფლებდნენ, ხოლო ტყეში გამავალ გზებზე ყაჩაღებისგან იცავდნენ. XIX საუკუნეში ამერიკული სახანძრო სამსახური დალმაციელს მსგავსი დანიშნულებით იყენებდა ხანძარსაწინააღმდეგო აღჭურვილობის გადაზიდვისას.
ფარსის რაიონი
სქოლიო
კატეგორია:ავღანეთის რაიონები
დალმაციელი
დალმაციელს შეიძლება აწუხებდეს შარდ-კენჭოვანი დაავადებები. მისი ბალანი მოკლეა, უხეში, ხშირი და მბზინავი, მისი შეფერილობა შეიძლება იყოს თეთრი-ყავისფრით და თეთრი-შავით. დალმაციელს გრძელი კისერი აქვს, ასევე ზომიერად გრძელი და ძლიერი ზურგი. წინა თათები სწორი და დაკუნთულია, ბრჭყალების ფერი შეიძლება იყოს ნებისმიერი. ყურებს შორის თავის ქალა ბრტყელია, თავზე ნაოჭები აქვს. თვალები მრგვალია, კუდი ბოლოსკენ ვიწროვდება. დალმაციელი კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას და ცხელ, მზიან კლიმატს. მის ბალანს განსაკუთრებული მოვლა არ სჭირდება. სჭირდება განსაკუთრებული ფიზიკური დატვირთვა.
სქოლიო
კატეგორია:კომპანიონი ძაღლები კატეგორია:ხორვატული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
ანდრიივკა (კამიანსკეს რაიონი, ბოჟედარივკის თემი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კამიანსკეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 201 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კამიანსკეს რაიონის სოფლები
უმბრეტე
უმბრეტე (Umbrete) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ელ-ალხარაფეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 12 კმ². მოსახლეობა — 9000 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სევილიის მუნიციპალიტეტები
კოტა (კოლუმბია)
კოტა (Cota) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კუნდინამარკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.241 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 19 664 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 185.51 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 106 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კუნდინამარკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ადრასკანის რაიონი
მინიატიურა|ადრასკანის რაიონი ჰერათის პროვინციაში ადრასკანის რაიონი — ავღანეთის რაიონი, მდებარე ჰერათის პროვინციაში. მას ესაზღვრება ჩრდილოეთით გუზარას რაიონი, დასავლეთით ირანი, სამხრეთით შინდანდის რაიონი და აღმოსავლეთით ფარსის რაიონი. ადრასკანის რაიონის ფართობი 10,070 კმ2. მოსახლეობა შეადგენს 52 200 კაცს (2012). რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ადრასკანი.
სქოლიო
კატეგორია:ავღანეთის რაიონები
ანდრიიკა (მაკარივის რაიონი)
ანდრიივკა (Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქი მაკარივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1082 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მაკარივის რაიონის სოფლები
Ӥ
Ӥ, ӥ — კირილური დამწერლობის ასო.
დამატებითი ინფორმაცია
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა ასევე წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „И“-სა და „დიაერეზი“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კირილური ასოები
კისმაიო
thumb|322px|კისმაიო thumb|322px|კისმაიოს აეროპორტი კისმაიო (Kismaayo; كيسمايو) — საპორტო ქალაქი სომალიში. ქვეყნის ქვემო ჯუბის რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრია და არაღიარებული ჯუბალენდის სახელმწიფოს დედაქალაქია.
მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთში, კენიის საზღვრის სიახლოვეს. ქალაქი განლაგებულია ინდოეთის ოკეანის ნაპირზე, მდინარე ჯუბის შესართავთან ახლოს. ქალაქთან სიახლოვეს, ოკეანეში მდებარეობს ბაჯუნის კუნძულები. საოკეანო პორტი და აეროპორტი.
ისტორია
ქალაქი კისმაიო დააარსა ბაჯუნის ხალხმა, რომლებიც ლაპარაკობენ სუაჰილის ენაზე. მოგვიანებით ამ რეგიონში მოვიდა სომალელი ხალხი. დღეისათვის ქალაქის და მისი შემოგარენის მოსახლეობა მულტიეთნიკურია.
1835 წელს კისმაიო და მისი შემოგარენი დაემორჩილა ზანზიბარის სულთანს. 1895 წლიდან ჯუბალენდის რეგიონი, რომელშიც იმყოფებოდა კისმაიო, შევიდა დიდი ბრიტანეთის კოლონიის — კენიის შემადგენლობაში. 1925 წელს ის გადაეცა იტალიას და 1926 წელს შევიდა კოლონია იტალიის სომალის შემადგენლობაში. კისმაიო ხდება ოლტრე ჯიბას ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქი დაიყო ხუთ რაიონად: Farjano, Faanoole, Shaqaalaha, Siinaay და Calanleey. ქალაქის დაფუძნების ადგილია Calenleey-ს რაიონი, რომელიც ყველა ოთხი რაიონიდან ყველაზე ძველია. ეთნიკურ სომალელებთან ერთად ქალაქში ცხოვრობენ მოსახლეობის სხვადასხვა ჯგუფები, ინდოელების, არაბების, ბანტუს ხალხის, ბარავანის, ბაჯუნის და სხვების ჩათვლით.
სომალიში სამოქალაქო ომის დროს კისმაიოს დასაუფლებლად მიმდინარეობდა გააფთრებული ბრძოლები. ჯუბალენდის კონფლიქტი შეეხო თითქმის ყველა სომალულ კლანს, რომლებიც ასე თუ ისე პრეტენზიებს აცხადებდნენ ამ ტერიტორიებზე, რადგანაც თითოეულ კლანს აქვს ნაწილობრივი ქონება კისმაიოში ან ქვემო ჯუბის რეგიონში. სხვა სიტყვებით, სიტუაციის კონფლიქტოგენურობა სამხრეთში მთლიანად და სრულად დამოკიდებულია საფუძვლიან საკითხზე, ვის ეკუთვნის ეს ტერიტორიები. თითოეული კლანს აქვს თავისი საკუთარი მოთხოვნები, რომლებიც დამოკიდებულია ისტორიულ მოვლენებზე საკუთარი ინტერპრეტაციის საფუძველზე. ბრძოლის ეპიცენტრში მოხვდა კონტროლი პორტზე, რომელიც გამოიყენება ქვანახშირის ექსპორტის და სხვა საქონლის იმპორტისაგან მიღებულ შემოსავლებზე, ხოლო განსაკუთრებით კენიიდან შაქრის კონტრაბანდაზე. კისმაიოს მაკონტრირებელ სომალურ კლანებს აქვთ საუკეთესო პირობები ჯუბალენდში ცხოვრებისათვის და ქალაქი მათ მიერ აღიქმევა, როგორც ამ არაღიარებული ქვეყნის დედაქალაქი.
მიუხედავად დაროდის კლანური ოჯახის ფართე გავრცელებისა, მდინარე ჯუბასა და ტანას შორის ტერიტორიაზე დომინირებული ბევრი სხვა კლანი და სოციალური ჯგუფები შეადგენენ მოსახლეობის საერთო რაოდენობის მნიშვნელოვან ნაწილს და აუცილებლობად თვლიან მიიღონ გარკვეული ნაწილი პორტიდან. მაგრამ ამ შემთხვევაში კისმაიოზე კონტროლის გადანაწილება შეიძლება გახდეს შემოსავლის წყარო შეიარაღებული ოპოზიციისათვის, ჰარაკატ აშ-შაბააბის სახით.
ჯუბალენდში სამშვიდობო შეთანხმების ძალისხმევამ დადებითი გავლენა იქონია ქვემო ჯუბის რეგიონისთვის და პორტ კისმაიოსთვის ბრძოლის დამთავრებაზე. სხვა რეგიონების ბანდიტური ფორმირებები აგრძელებდნენ საბრძოლო მოქმედებებს, მაგრამ მიუხედავად ამისა შეთანხმება მიღწეული იქნა 1993 წლის აგვისტოში ჯუბალენდის დედაქალაქში, რომელშიც მონაწილეობა მიიღო სხვადასხვა დაჯგუფებების 154 ლიდერმა. მაგრამ კონფლიქტი კვლავ გაჩაღდა 1994 წლის თებერვალში, რადგანაც უხუცესებმა ვერ შეძლეს მშვიდობაზე დაეთანხმებინათ ორი დაჯგუფება. გაეროს სამშვიდობო ოპერაცია სომალიში ეცადა გამოეყენებინა კისმაიოს კონფლიქტის მოსაგვარებელი ყოვლისმომცველი შეთანხმება ბოევიკებს შორის, როგორც შაბლონი ეროვნული შერიგებისათვის. 1994 წლის მაისში გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის სპეციალურმა წარმომადგენელმა ლანსანა კუიატემ მიაღწია შეთანხმებას ნაირობიში და წარმოთქვა: «დღეისათვის საველე მეთაურები არიან მშვიდობიანი ლიდერები», მაგრამ ოპტიმისტური დასკვნა არ დასტურდება შემდგომი მოვლენებით. შერიგების ყოვლისმომცველი ეროვნული კონფერენცია არ ჩატარდა.
თავიდან კისმაიო იყო 1999 წელს ჩამოყალიბებული ჯუბის ხეობის ალიანსის საყრდენი ბაზა. 2006 წლის სექტემბერს ქალაქი დაიკავა ისლამური სასამართლოების კავშირის ჯარებმა, მაგრამ 2007 წლის 1 იანვარს ისინი კისმაიოდან უკუაგდო ეთიოპიის ჯარის ნაწილებმა და სომალის გარდამავალმა მთავრობამ.
2008 წლის აგვისტოდან კისმაიოს აკონტროლებდა ისლამური სასამართლოების კავშირის რადიკალური ფრთის — ჰარაკატ აშ-შაბააბის შეიარაღებული ძალები. 2012 წლის შემოდგომაზე აფრიკის კავშირის ძალებმა (კონკრეტულად — კენიისა და ეთიოპიის სომალის გარდამავალი ფედერალური მთავრობისა და მოძრაობა რასკამბონის დახმარებით) უკუაგდეს ჰარაკატ აშ-შაბააბი კისმაიოდან და დაამყარეს კონტროლი ქალაქზე.