cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სან-ანტონიო სპურსი
2005-06
სპურსმა ამ წელს შეძლო გასულიყო პლეი-ოფში ზედიზედ მე-9. (ამ სეზონის დაწყებამდე, სპურსი და ინდიანა პეისერსი იყვნენ ის ორი გუნდი, რომელბმაც ყველაზე გრძელი 9 პლეი-ოფი ითამაშეს ზედიზედ, 2006-07 წლის სეზონში კი სან-ანტოიომ მეათედ ითამაშა ზედიზედ, ხოლო ინდიანამ გააცდინა პლეი-ოფი.) პლეი-ოფში სპურს გაუჭირდა პირველივე რაუნდში, როდესაც საკრამენტო კინგსს შეხვდა, სპურსს დასჭირდა დამატებითი დრო, რომ გაემარჯვა მე-2 თამაშში შინ, სერიას კი 2-0 ლიდერობდა, შემდეგ 2 თამაში კი გუნდმა გასვლაზე წააგო. მე-5 თამაშში სპურსმა ბრწყინვალედ აჩვენა ბურთის კონტროლი და 109-98 მოიგო, მე-6 თამაშში კი 105-83 და შემდეგ რაუნდში 4-2 ანგარიშით გასვლის უფლება მოიპოვა, სადაც დივიზიონის მეტოქე დალას მევერიქსი შეხვდა.
პირველ თამაშში, რომელიც გუნდმა შინ ჩაატარა, ტიმ დანკანმა 31 ქულა მოაგროვა და გუნდს 87-85 მოგებაში დაეხმარა. თუმცა მეორე თამაში, რომელიც ისევ სან-ანტონიოში იმართებოდა, სპურსი შერყეული იქნა დალასის მიერ, სადაც 22 ქულით დამარცხდა. სერიამ დალასში გადაინაცვლა, სადაც ორივე თამაშში, ძალიან ახლო ქულებში შეძლეს მოგება დალასელებმა და სერიას 3-1 ლიდერობდნენ. სპურსი უბრძოლელად არ დანებდა სერიას და მე-5 თამაში ფიზიკური ომი იყო სან-ანტონიოში, სადაც 98-97 გაიმარჯვა სპურსმა. ჯეისონ ტერი, რომელიც ბრწყინვალედ თამაშობდა სერიას სპურსის წინააღმდეგ, მე-6 თამაში ვერ ჩაატარა, სადაც სპურსმა შეძლო დალასის აღება და 91-86 გაიმარჯვა, სერია კი 3-3 გახადა. ყველაფერი კი ისევ იქ წავიდა, სადაც დაიწყო - AT&T Center. მე-7 თამაშში, ტიმ დანკანმა 41 ქულა და 15 მოხსნა მიითვალა ანგარიშზე, რომელიც ასევე შეძლო დირკ ნოვიცკიმ. სპურსმა შეძლო 20 ქულიანი დეფიციტის აღმოფხვრა და თამაში დამატებით დროში გადაიყვანა, სადაც დალასი კვლავ მოწოდების სიმაღლეზე იყო და საბოლოოდ მე-7 თამაშში გამარჯვება შეძლო 119-111, ხოლო სერია კი 4-3 მოიგო.
მეოთხე ჩემპიონობა (2006-07)
იმედგასაცრუებელი დალასთან მარცხის შემდეგ, სპურსმა 2006-07 წლების სეზონი გადახალისებით დაიწყო. გუნდმა ვარჯიში 2006 წლის ოქტომბერში საფრანგეთში დაიწყო, რითაც გუნდი უფრო კომუნიკაბელური გახდა პარკეტზე, რადგან გუნში გაიზარდა ინტერნაციონალური მდგომარეობა (4 ეროვნების წარმომადგენლები ირიცხებოდნენ გუნდშI, მათ შორის საფრანგეთიდანაც).
სპურსმა 97-91 გაიმარჯვა სეზონის გახსნად მატჩში, 2 ნოემბერს დალასის წინააღმდეგ, რითაც გრეგ პოპოვიჩი გახდა მეოთხე მთავარი მწვრთნელი ჩრდილო ამერიკის პროფესიონალურ სპორტის ისტორიაში, რომლებმაც ზედიზედ 10 გამარჯვება მოიპოვეს სეზონის გახსნით შეხვედრაში (დანარჩენები არიან: ტომ ლენდრი, ბილ ფიტჩი და ჯორჯ ალენი). სპურსმა ძალიან ძლიერად დაიწყო რეგულარული სეზონი, სადაც შეძლეს 14 შეხვედრიდან 11-ის მოგება, რომელთა შორის იყო გამარჯვება დალასის, ფინიქსის და ჰიუსტონის წინააღმდეგ. ამ პერიოდის განმავლობაში, ტიმ დანკანი გახდა 98-ე მონაწილე გუნდის 15 000 ქულის მოპოვებაში, რომელიც სიეტლში მოიპოვეს. მიუხედავად ამისა, სპურსის 12 მატჩიანი გასვლითი მოგებების რეკორდი შეჩერდა 27 ნოემბერს გოლდენ-სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ, როდესაც 111-102 დამარცხდნენ. 2006 წლის 2 დეკემბერს, სპურსმა გადაასწრო სელტიქსს და გახდა მეორე გამარჯვებული გუნდი NBA-ის ისტორიაში (გამარჯვების პროცენტზე დაფუძნებით) .595 პროცენტით. საბოლოოდ სეზონი ისე შემოტრიალდა, რომ სპურსმა ვერ გაამართლეს მოლოდინი. იანვარში 9-7 შედეგით დასრულების შემდეგ, სპურსმა თებერვლის თვე 1-3 შედეგით დაიწყეს. ამ პერიოდის დროს, გუნდმა ბევრი მარცხი განიცხადა და საბოლოოდ ძალიან ჩამორჩა დალას მევერიქსს და ფინიქს სანსს. სპურსმა შეძლო დარჩენილი სეზონი წარმატებულ ნოტაზე ჩაეტარებინა, სადაც მოახერხეს თებერვლისა და მარტის თვეში ზედიზედ 13 მატჩის მოგება. გუნდის წარმატება როგორც კარგ დაცვით თამაშზე, ასევე კარგ შეტევაზე იყო აგებული. სპურსი NBA-ის ფინალურ 31 მატჩში საუკეთესო იყო, რომლებმაც 25-6 შედეგით ჩაატარეს. ამ 31 მატჩის განმავლობაში, გუნდმა საშუალოდ 98.8 ქულა მოაგროვეს, ხოლო მეტოქეს კი საშუალოდ 87.9 ქულის მოპოვების უფლებას აძლევდნენ. ზედიზედ გამარჯვებების დროს, გუნდმა შეძლო კვლავ დაბრუნებულიყო დასავლეთ კონფერენციის სათავისკენ ცოვა, თუმცა მიუხედავად მათი მასიური შემოტრიალებისა, სპურსმა ვერ შეძლო მევერიქსის დაწევა, რომლებმაც სამხრეთ-დასავლეთ დივიზიონის მოგება შეძლეს 9 მატჩით. მიუხედავად ამისა, NBA-ის ტოპ დაცვით მყოფი სპურსი, რომელმაც 58-24 დაასრულა სეზონი, პლეი-ოფს კარგი ადგილით შეხვდა.
როდესაც პლეი-ოფი დაიწყო, სპურსმა შეძლო დენვერ ნაგეტსის დამარცხება 5 თამაშში. როდესაც სპურსი ამარცხებდა ნაგეტს, ამ დროს NBA-ის საუკეთესო 67-15 შედეგიანი მევერიქსი დამარცხდა პირველივე ეტაპზე გოლდენ-სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ 6 თამაშში. მევერიქსის გამოვარდნის შემდეგ, სპურსი მეორე რაუნდშI დაუპირისპირდა ფინიქს სანსს, რომელიც NBA პლეი-ოფის გადამწყვეტი სერია აღმოჩნდა, რადგან ამ ორივე გუნდს საუკეთესო შედეგი ჰქონდათ დასავლეთ კონფერენციაში. დაძაბულ სერიაში გამარჯვებული სპურსი გამოვიდა, რომელმაც სანსის დამარცხება 6 მატჩში შეძლო. სერიაში ასევე შევიდა რობერტ ჰორის ჯარიმა სტივ ნეშზე, რომელიც მეოთხე მატჩში მოხდა, რის შედეგადაც ჰორის მომდევნო 2 თამაშის გამოტოვება მოუწია. ის, ვინც მეორე რაუნდის სერია სპურსი და სანს შორის აღიარა როგორც NBA ფინალური სერია, აღმოჩნდა მართალი, რადგან კონფერენციის ფინალში გუნდმა ადვილად დაამარცხდა იუტა ჯაზი 5 მატჩში. 2007 წლის NBA ფინალში კი სპურსი დაუპირისპირდა კლივლენდ კავალიერსს, სადაც შეძლო 4-0 გაემარჯვებინა, რითაც მეოთხე ტიტული მოიპოვეს უკანასკნელ 9 წლის განმავლობაში. დანკანმა ეს ჩემპიონობა აღიარა, როგორც „საუკეთესო ჩემპიონობა ამ ოთხ ჩემპიონობის შორის“. თუმცა მას ამჯერად არ შეხვდა NBA-ის ფინალის MVP-ის ჯილდო. ჯილდო გადაეცა ტონი პარკერს, რომელიც ფინალში დომინირებდა და საშუალო 24.5 ქულა მოაგროვა 57% ზუსტი სროლით. ტონი პარკერი გახდა პირველი ევროპელი მოთამაშე, რომელმაც ფინალის MVP-ის ჯილდო მოიგო.
2007 წლის NBA-ის დრაფტამდე, სპურსმა ოსტინ ტოროსი გადმოიყვანა NBA-ის D-ლიგიდან, რითაც გახდა NBA-ის მეორე გუნდი, რომელმაც გადმოიყვანა მოთამაშე განვითარების ლიგიდან. ამ ქმედებით, მის მოკავშირეს განვითარების ლიგაში ტოროსს, მისვა საუკეთესო მენეჯმენტის კონტროლი გუნდზე, რომელშიც ასევე შევიდა სამწვრთნელო, დაცვითი და თავდასხმითი სქემები.
2007-08
2007-08 წლის სეზონში სპურსმა რეგულარული სეზონი 56-26 შედეგით დაასრულა და დასავლეთ კონფერენციაში მე-3 ადგილი დაიკავა, სადაც 7 მოგება აშორებდა ყველა 8 პლეი-ოფში მონაწილე გუნდს. სეზონი გამოირჩეოდა მთავარი გაცვლებით ლიგაში, ყველაზე ცნობადი გაცვლა მოხდა, როდესაც ბოსოტნ სელტიქსმა გადაიბირა კევინ გარნეტი და რეი ალენი, ლეიკერსმა პოლ გასოლი, ხოლო სანმა კი შაკილ ონილი. სპურსმა შუა სეზონში შეძლო ქურთ თომასის გადმობირება სიეტლიდან. მიუხედავად იმისა, რომ სპურსმა 17-3 დაიწყო სეზონი და მათ შორის ზედიზედ 11 თამაში მოიგო თებერვალი - მარტის პერიოდში, სპურსი რჩებოდა მთავარი სამიზნე გაცვლების.
პლეი-ოფში სპურსი კვლავ ფინიქსს შეხვდა პირველ რაუნდში, სადაც პირველ თამაშში დამატებით დროში შეძლო გამარჯვება, საბოლოოდ კი სერია 4-1 მოიგო სპურსმა. მეორე რაუნდში გუნდს კრის პოლი და მისი ჰორნეტსი შეხვდა, სადაც გუნდებმა მძიმე ბრძოლა გამართეს 7 თამაშში, სადაც საბოლოოდ მაინც მოიპოვა სპურსმა გამარჯვება, ხოლო კონფერენციის ფინალში კობი ბრაიანტი და მის ლეიკერსს შეხვდა, სადაც 5 მატჩში დამარცხდა.
2009-10
2009 წლის NBA-ის დრაფტამდე 2 დღით ადრე, სპურსის გენერალურმა მენეჯერმა არ სი ბაფორდმა განაცხადა, რომ დაიწყებდა გუნდის გადახალისებას ასაკის გამო,, მას შემდეგ რაც 29 წლის რიჩარდ ჯეფერსონი გადმოიყვანა მილუოკი ბაქსიდან. სპურსმა გაუშვა 38 წლის ბრუს ბოუენი, 36 წლის კურტ თომასი და 34 წლის ფაბრისიო ოლბერტო ბაქსში. რითაც საბოლოოდ გუნდმა 3 მე-2 რაუნდის არჩევნის უფლება მოიპოვა 2009 წლის დრაფტზე. მათმა არჩევანმა პიტსბურგ პანთერსიდან ფორვარდის დეხუან ბლეირის #37 არჩევანი შეფასებულია როგორც „მოპარული“ ანალიტიკოსების მიერ. სპურსმა მოგვიანებით აირჩია 2 გარდი,, მაიამი ჰარიკეინიდან შუთინგ გარდი ჯეკ მაკლინტონი და პოინტ/შუთინგ გარდი ნანდო საფრანგეთიდან, #51 და #53 არჩევნებად. 2009 წლის 10 ივლისს, სპურსმა დეტროიტ პისტონსის რიგებიდან გადმოიყვანა ანტონიო მაკდაიესი 3 წლიანი კონტრაქტით, რომელსაც $15 მილიონი გარანტირებულად უნდა მიეღო.
კონფერენციის ფინალში დაბრუნება (2011-12)
2011-12 წლების სეზონის დაწყებისას სპურსმა დიდი ცვლილებები განახორციელა, რომელშიც შედიოდა ჯორჯ ჰილის გაშვება მის ქალაქში ინდიანა პეისერსის რიგებში დიეგო ლეონარდის სანაცვლოდ, რომელიც 2011 წლის NBA-ის დრაფტზე პეისერსმა #15 ნომრად აირჩია. სპურსმა ასევე აირჩია ტეხას ლონგორნსის კორი ჯოზეფი #29 არჩევნად. ლოკაუტის განმავლობაში, დენი გრინი, დეხუან ბლეირი და ტონი პარკერი ოკეანის იქით თამაშობდნენ. ლოკაუტის შემდეგ კი, სპურსმა თი ჯეი ფორდი აიყვანა, რომელმაც მხოლოდ 14 მატჩის ჩატარების შემდეგ დაანება თამაშს თავი, რადგან იდაყვი მოხვდა ბარონ დევისისგან, ნიუ-იორკ ნიქსის წინააღმდეგ თამაშის დროს 2012 წლის 7 მარტს. მისი კალათბურთის დანებების შესახებ ოფიციალური განცხადება 2012 წლის 12 მარტს გაკეთდა. თებერვლის თვეში, სპურსმა მხოლოდ 2 მატჩი წააგო და ჰქონდა 11 მატჩიანი მოგების სერია 30 იანვრიდან 21 თებერვლამდე. ეს სერია შეწყდა პორტლენდ ტრეილ ბლეიზერსის წინააღმდეგ, როდესაც პარკერი და დანკანი არ თამაშობდნენ.
სანამ გაცვლების პერიოდი დასრულდებოდა, სპურსმა გადაწყვიტა რიჩარდ ჯეფერსონის გაშვება გოლდენ-სტეიტ უორიორსის რიგებში სტეფენ ჯექსონის სანაცვლოდ, რომელიც იყო 2002-03 წლების სან-ანტონიო სპურსის ჩემპიონის გუნდის წევრი. რის შემდეგადაც კაუი ლეონარდი გახდა დამწყები მცირე ფორვარდი. იმავე კვირაში, სპურსმა ასევე გადმოიბირა ფორვარდი ბორის დიაო, რომლის კონტრაქტიც მოგვიანებით შარლოტ ბობკეტსმა შეიძინა, ასევე ყოფილი პორტლენდ ტრეილ ბლეიზერსის გარდი პატრიკ მილსი, რომელიც ლოკაუტის პერიოდში ჩIნეთის ხინჯიანგ ფლაინგ ტაიგერსში თამაშობდა. ამით სპურსმა სკამი გააძლიერა საპლეი-ოფოდ. 2012 წლის 6 აპრილს, ჯინობილი გახდა გუნდის ისტორიაში პირველი მოთამაშე, რომელმაც 1 000 3-ქულიანი ჩააგდო. სპურსმა ასევე კიდევ ერთხელ ზედიზედ 11 მატჩიანი გამარჯვებების სერია 21 მარტიდან 8 აპრილამდე მოასწრო, რომელშიც ასევე შევიდა დალას მევერიქსის, ნიუ-ორლეან ჰორნეტსის და ფილადელფია სიქსერსის წინააღმდეგ გამარჯვებები. პოპოვიჩი დასახელებული იქნა თებერვლის და მარტის თვეებში საუკეთესო მწვრთნელად. ასევე მოგვიანებით გუნდმა მოახერხა გოლდენ-სტეიტ უორიორსის, ლოს-ანჯელეს ლეიკერსის და საკრამენტო კინგსის დამარცხება და გახდა NBA-ის პირველი გუნდი, რომელმაც შეძლო მსგავსი, რითაც გუნდმა მოიგო დივიზიონის და კონფერენციის ცხრილში პირველი ადგილები ზედიზედ მეორე სეზონში.
მიუხედავად შემოკლებული 66 მატჩიანი NBA სეზონისა, რომელიც NBA-ის ლოკაუტის გამო მოხდა, სპურსმა მაინც მოიგო 50 მატჩის მოგება და გაუთანაბრდა ჩიკაგო ბულზის შედეგს, საუკეთესო რეკორდით ლიგაში. მათ 50+ გამარჯვება კი უკვე ზედიზედ 13 სეზონს ითვლიდა, რომელიც სათავეს 1999-00 სეზონიდან იწყებოდა და რაც რეკორდად ითვლებოდა. 2012 წლის 2 მაისს, პოპოვიჩმა მოიგო მეორედ NBA-ის მწვრთნელის ჯილდო. 2012 წლის NBA-ის პლეი-ოფის პირველ რაუნდში, სპურსმა დაამარცხა მე-8 ადგილით გასული იუტა ჯაზი 4-0. სპურსი ლიდერობდა ყოველი მატჩის ყოველ მეოთხედში ჯაზის წინააღმდეგ. მეორე რაუნდში სპურსმა კვლავ 4-0 დაამარცხა ლოს-ანჯელეს კლიპერსი. დასავლეთი კონფერენციის ფინალში, სადაც სპურსმა პირველი მატჩი მოიგო ოკლაჰომა-სიტი თანდერის წინააღმდეგ, გახდა ყველაზე გრძელი ზედიზედ გამარჯვებების სერია (19 მატჩი) NBA-ის ისტორიაში. 2 ღამის მოგვიანებით, სპურსმა კვლავ გააუმჯობესა რეკორდი და გაზარდა 20 მატჩამდე. თუმცა თანდერმა მოახერხა და შემდეგ 4 მატჩში მოუგო სპურსს და გავიდა NBA-ის ფინალში, რითაც სპურსის პლეი-ოფის გარბენი დასრულდა.
მეხუთე ჩემპიონობისთვის ბრძოლა (2012-13)
სპურსმა პრე-სეზონი დაიწყო, მას შემდეგ რაც დამარცხდა ოკლაჰომა-სიტი თანდერის წინააღმდეგ დასავლეთ კონფერენციაში 4-2, და ჩაერთო 2012 წლის NBA-ის დრაფტზე ბოლოდან მე-2 არჩევნით, რომელიც მათთვის ერთადერთი არჩევანი იყო. გუნდმა აირჩია მისური ტაიგერსის პოინტ გარდი მარკუს დემონი #59 არჩევნად. 9 ივლისს, სპურსმა კვლავ გააფორმა კონტრაქტი დენი გრინთან, რომელსაც 3 წლიანი კონტრაქტი და $12 მილიონი ერგო. მომდევნო დღეს, გუნდმა ასევე ახალი კონტრაქტი გაუფორმა ტიმ დანკანს 3 წლიანი კონტრაქტი $30 მილიონით, ბორის დიაუ 2 წლიანი კონტრაქტით, რომელიც $9 მილიონს მიიღებს და ასევე პატრიკ მილსი, რომელიც გუნდს იმედს აძლევს გუნდს ჩემპიონობის მოპოვებაში. 2013 წლის 13 ივლისს, გუნდმა გადმოიბირა მათი 2009 წლის დრაფტის არჩევანი ნანდო 2 წლიანი კონტრაქტით.
30 ნოემბერს სპურსი დაჯარიმიებული იქნა 250 000 აშშ დოლარით, გრეგ პოპოვიჩის გადაწყვეტილების გამო, რომელმაც ტიმ დანკანს, ტონი პარკერს, მანუ ჯინობილს და დენი გრინს მისცა დასვენების საშუალება მაიამი ჰიტის წინააღმდეგ მაიამიში წინა ღამეს.
2012 წლის 8 დეკემებერს, სპურსის გუნდის არსებობის მანძილზე ახალი რეკორდი დაამყარა 19 3-ქულიანის ჩაგდებით, რომელიც შარლოტ ბობკეტსის წინააღმდეგ გამარჯვებაში ადეხმარა, რაც მოგვიანებით - 23 დეკემბერს გაუმჯობესებული იქნა 20 3-ქულიანი ჩაგდება დალას მევერიქსის წინააღმდეგ.
ლოგო და უნიფორმა
200px|thumb|right|სპურსის უნიფორმა 1980-იან წლებში. მას შემდეგ რაც გუნდი გახდა სან-ანტონიო სპურსი 1973 წელს, ფორმის ფერებია შავი, ვერცხლისფერი და თეთრი.
სპურსი ყოველთვის იმოსებოდა შავი ფორმით გასვლით თამაშებზე და თეთრი მაისურებით საშინაო მატჩებში, გამონაკლისი მხოლოდ 1973-1975 წლებია, რადგან ABA საშინაო ფორმები, ყოველთვის ვერცხლისფერი იყო. 1988-1989 წლებში, გასვლითი უნიფორმას ეწერა "სან-ანტონიო", ხოლო საშინაო ფორმას კი "სპურსი". 1973-82 წლებში გუნდის გასვლითი ფორმაზე ვერცხლისფრად იყო დაწერილი, 1989-90 წლებიდან კი თითქმის იგივე ნაირად არის შეფერილი.
სპურსი გასვლით თამაშებში შავ ბოტასებს და წინდებს ხმარობს, ხოლო საშინაო მატჩებში კი თეთრ ბოტასს და წინდებს, რომელიც 2002-03 სეზონიდან მოყოლებულია დამკვიდრებული. ხშირად გუნდი ხმარობდა ფორმას რომელზეც "ლოს სპურს" ეწერა, რადგან ლათინური მოსახლეობის მხრიდან დიდი ინტერესი გამოეწვია და მოეზიდა ქომაგები, აქედან გამომდინარე საღამოებსაც "ნოჩე ლათინა" (ლათინოსების საღამო) ეწოდებოდა. ეს ხრიკი ასევე სხვა გუნდებშიც წარმატებული იყო.
არენა
დალას (ტეხას) ჩეპერელსი:
სან-ანტონიო სპურსი:
გუნდის ლიდერები
გამუქებული აღნიშნულია ის მოთამაშეები რომლებიც ამჟამად კვლავ აქტიურები არიან გუნდთან ერთად. "სახელი*" შესულია ქულები, რომელიც ABA-ში ყოფნის დროსაც დააგროვა. დახრილი აღნიშნულია ის მოთამაშეები, რომლებიც ამჟამად კვლავ აქიურები არიან ოღონდ სხვა გუნდში იმყოფებიან.
ქულების შედეგი (რეგულარული სეზონი) (განახლებულია 2011-12 სეზონის დასრულების შემდეგ)
სხვა სტატისტიკები (რეგულარული სეზონი) (განახლებულია 2011-12 სეზონის დასრულების შემდეგ)
'''ჩატ. წუთები'''
მოხსნები
მოპარვები
დაბლოკვა
პირადი ჯილდოები
NBA წლის ყველაზე ღირებული მოთამაშე (MVP)
NBA წლის ახალბედა
NBA წლის მცველი
NBA წლის მეექვსე კაცი
NBA ყველაზე გაუმჯობესებული მოთამაშე
NBA წლის მწვრთნელი
NBA წლის ახალბედის მეორე გუნდი
ყველა-NBA პირველი გუნდი
ყველა-NBA მეორე გუნდი
ყველა-NBA მესამე გუნდი
NBA ყველა-დაცვითი პირველი გუნდი
NBA ყველა დაცვითი მეორე გუნდი
NBA ახალბედა პირველი გუნდი
სქოლიო
კატეგორია:ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კლუბები კატეგორია:აშშ-ის საკალათბურთო კლუბები კატეგორია:სან-ანტონიო სპურსი
კარენიო (ასტურია)
სქოლიო
კატეგორია:ასტურიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ასტურიის ქალაქები
გუმიშხა
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთები კატეგორია:აფხაზეთის კავკასიონის მთები
გუნდი (მრავალმნიშვნელოვანი)
გუნდი შეიძლება აღნიშნავდეს:
პარია
thumb|210პქ|კარიბის ზღვა, პარია და კუნძული ტრინიდადი პარია (Golfo de Paria) — კარიბის ზღვის ყურე სამხრეთ ამერიკის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაპირთან (ვენესუელა).
ოკეანისგან გამოყოფს კუნძული ტრინიდადი და ნახევარკუნძული პარია, უკავშირდება — ბოკას-დელ-დრაგონის (ჩრდილოეთით) და ბოკა-დე-ლა-სეიერპეს (აღმოსავლეთით) სრუტეებით. აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ გადაჭიმულია 160 კილომეტრზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 65 კილომეტრზე. ფართობი — 7 800 კმ². სიღრმე 22 მეტრამდე. იცის ძლიერი მოქცევითი დინება (სიჩქარე 3,5 კმ/სთ-ზე მეტი). პარიას ერთვის მდინარე სან-ხუანი და მდინარე ორინოკოს დელტის რამდენიმე ტოტი, მათ შორის კანო-მანამო. ყურის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთ ნაპირზეა ნავსადგური პორტ-ოვ-სპეინი (ტრინიდადი და ტობაგო).
ყურე გახსნა ქრისტეფორე კოლუმბმა, რომელმაც მას უწოდა დე-ლა-ბალენის ყურე (Golfo de la Ballena). სანაპიროებზე განვითარებულია თევზჭერა. XVIII საუკუნის არაერთ კარტოგრაფიულ წყაროზე პარია აღნიშნულია როგორც გოლფო-ტრისტე (სევდიანი ყურე).
სქოლიო
კატეგორია:ვენესუელის ყურეები
მოგპოგი
მოგპოგი (ოფიციალურად მოგპოგის მუნიციპალიტეტი; Bayan ng Mogpog) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი მარინდუკეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 516 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 37 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:მარინდუკეს მუნიციპალიტეტები
Lasioglossum exiliceps
Lasioglossum exiliceps — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1903 წელს.
სქოლიო
exiliceps
კაუნასის რაიონი
კაუნასის რაიონი (Kauno rajonas) — რაიონი ლიეტუვაში, კაუნასის მაზრაში.
დასახლებული პუნქტები
მოსახლერობის რაოდენობა (2001):
ადმინისტრაციული დაყოფა
რაიონი მოიცავს 23 სამამასახლისოს:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიეტუვის რაიონები
კოღოთო
კოღოთო — სოფელი საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში (ოჟიოს თემი), მდებარეობს ალაზნის ვაკეზე, მდინარე ალაზნის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 460 მეტრი, ახმეტიდან 20 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 415 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
სუ-ნურაკსი-დი-ბარუმინი
სუ-ნურაკსი (სარდ. Su Nuraxi)— ნურაგული (მეგალითური ნაგებობა) არქეოლოგიური ძეგლი იტალიის კუნძულ სარდინიაზე, ბარუმინის კომუნაში. 1997 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
კომპლექსის ცენტრში მდებარეობს ძვ. წ. XVI საუკუნით დათარიღებული სამსართულიანი კოშკი. ამ ადგილას, იტალიელმა არქეოლოგმა ჯიოვანი ლილიუმ აღმოაჩინა თავდაცვითი სოფელი, რომელიც მიწით იყო დაფარული და ბორცვს წარმოადგენდა. პირველი გათხრები მან 1950-იან წლებში ჩაატარა. ძეგლი მნიშვნელოვანია სარდინიული ცივილიზაციის კვლევის თვალსაზრისით.
სქოლიო
კატეგორია:მეგალითური ნაგებობები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში
სანტ-ჟულია-დე-ლორია
thumb|left|250px|ფრანცისკო კაირატუს ძეგლი სანტ-ჟულია-დე-ლორია (Sant Julià de Lória) — ანდორის შვიდი ოლქიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ ნაწილში.
ადმინისტრაციული ცენტრი — სანტ-ჟულია-დე-ლორია. დასახლებული პუნქტები: Aixovall, Bissisarri, Fontaneda, Auvinyà, Aixirivall, Juberri, Nagol, Certers, Llumeneres
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ანდორის ოლქები
იტაიპუს კაშხალი
ამჟამად დამონტაჟებულია 20 ერთეული გენერატორი, რომელთაგან ათი პარაგვაისთვის 50 ჰერცის სიხშირის ენერგიას გამოიმუშავებს, ათი კი 60 ჰერცს ბრაზილიისთვის. ორი 600 kV HVDC გადამცემი ხაზი, თითოეული 800 კმ სიგრძის, ორივე ქვეყნის ენრეგიას სან-პაულუში გზავნის, სადაც ტერმინალი მას 60 ჰერციან ენერგიად გარდაქმნის. უკანასკნელი 2 გენერატორი 2007 წელს დამონტაჟდა.
მშენებლობის ისტორია
კაშხლის დაპროექტება 1971 წელს დაიწყო. 1978 წელს, მიმდებარე კლდეში 150 მეტრიანი გვირაბი გაჭრეს. კაშხლის მშენებლობა 1979 წელს დაიწყო, მას შემდეგმ, რაც პარანის ძირითადი კალაპოტი დააშრეს. რეზერვუარის ავსება 1982 წლის 13 ოქტომბერს დაიწყო და ძლიერი წვიმების შემდეგ, უკვე 27 ოქტომბერს წყალგადასაშვევბებზე წყლის დონემ 100 იარდს მიაღწია. 1984 წლის 5 მაისს გაეშვა პირველი ჰიდროგენერატორი.
მშენებლობისას სულ 63,85 მილიონი მ³ მიწა და კლდე იქნა მოჭრილი, ჩაყრილი იქნა 15 მლნ მ³ გრუნტი და 12.57 მლნ მ³ ბეტონი.
სქოლიო
კატეგორია:ჰიდროელექტროსადგურები კატეგორია:პარაგვაის გეოგრაფია კატეგორია:ბრაზილიის გეოგრაფია
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ხმის ჩანაწერების სახელმწიფო არქივი
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის აუდიოჩანაწერის სახელმწიფო არქივი (Azərbaycan Respublikasının Dövlət Səs Yazıları Arxivi) — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ერთ-ერთი  სახელმწიფო არქივი, რომელიც არ შედის აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ეროვნული არქივის დეპარტამენტის სტრუქტურაში. არქივში ინახება აუდიო ჩანაწერები.
ისტორია
არქივში ინახება 70000 ხმის ჩანაწერი, 4000-ზე მეტი ვიდეო ჩანაწერი. ეს არის ხმოვანი ჩანაწერები, რომლებიც ასახავს მე-20 საუკუნეში მცხოვრები სახელმწიფო მოღვაწეების, პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწეების, მეცნიერებისა და კულტურის მოღვაწეების, ომისა და შრომის ვეტერანების ცხოვრებას, მოღვაწეობას. საარქივო კოლექციები ასევე შეიცავს ხალხური შემოქმედების ნიმუშებს, თეატრალურ წარმოდგენებს და სხვა აუდიო დოკუმენტებს. შენახვასთან ერთად არქივი ახორციელებს ძველი ხმის ჩანაწერების რესტავრაციას.
აზერბაიჯანში ხმის ჩაწერის ისტორიის დასაწყისი უკავშირდება 1901 წელს ბაქოში იმპერიული რუსული მუსიკალური საზოგადოების ადგილობრივი ფილიალის გახსნას. პირველი შემსრულებელი აღმოსავლეთში, რომელმაც თავისი შესრულება გრამოფონის ლილვზე ჩაწერა, იყო ლეგენდარული აზერბაიჯანელი მომღერალი ჯაბარ გარიაღდიოღლუ. არქივის პირველი ფონოჩანაწერები იყო გრამოფონის ჩანაწერები 500-ზე მეტი მუღამით, თასნიფით, ხალხური სიმღერებითა და მელოდიებით.
არქივი მუშაობს შენახული მასალების დიჯიტალიზაციაზე. თანამშრომლობს დიდი ბრიტანეთის სამეფო ბიბლიოთეკის კვლევით ცენტრთან, რომელსაც გაეგზავნა ცნობილი აზერბაიჯანელი აშუღ დასტანების 50-მდე ციფრული ხმოვანი ჩანაწერი. არქივში არსებული მასალების დაახლოებით 35 პროცენტი აღდგენილია და გაციფრულია, რომელიც მოიცავს 1902-1940-იანი წლების ხმის ჩანაწერებს. მთელი არქივი მოთავსებულია ელექტრონულ ფორმატში.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის არქივები კატეგორია:არქივები ქვეყნების მიხედვით
გუნდი (სამხედრო)
გუნდი (საშ. სპარს. გუნდ-ჯარი, ლაშქარი, არმია) — ძველ ქართლში ჯარის ნაწილი, სამხედრო ერთეული 6 ათასი მეომრის შემადგენლობით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს სამხედრო ისტორია
ევრემ ბრკოვიჩი
იევრემ ბრკოვიჩი ( Јеврем Брковић ; დ. 29 დეკემბერი, 1933 ― გ. 4 იანვარი, 2021) ― მონტენეგროელი პოეტი, მწერალი, ისტორიკოსი და საზოგადო მოღვაწე. იგი ერთ-ერთი დამფუძნებელი იყო დუკლიას მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიისა (DANU), რომელიც 2015 წლამდე არსებობდა ჩერნოგორიის მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის (CANU) პარარელურად, ხოლო  შემდეგ გახდა მისი ნაწილი.
ბიოგრაფია
დაიბადა სოფელ სეოკაში, პოდგორიცას მახლობლად, ზეტა ბანოვინა, იუგოსლავია. მუშაობდა რადიო „ტიტოგრადში“ ჟურნალისტად, ასევე იყო ჟურნალ „ოვდეს“ რედაქტორის მოადგილე. ახალგაზრდობა ბელგრადში გაატარა. 1975 წელს მას მიენიჭა 13 ივლისის პრემია, ყველაზე პრესტიჟული ლიტერატურული ჯილდო მონტენეგროში. ბელგრადში ყოფნისას ბრკოვიჩი პროპაგანდას უწევდა სამოქალაქო დაუმორჩილებლობას და მხარს უჭერდა თავისუფალ საზოგადოებას. იგი დამეგობრდა მატია ბეჩკოვიჩთან და რადოვან კარაჯიჩთან, თუმცა მოგვიანებით გახდა მათი მკაცრი კრიტიკოსი. 1990-იან წლებში იუგოსლავიის ომების დროს, იგი მხარს უჭერდა პრო-მონტენეგროს პოზიციას. ის ასევე აკრიტიკებდა მილო ჯუკანოვიჩის რეჟიმს. 1994 წელს, ჯუკანოვიჩის ზეწოლისა და პოლიტიკური დევნის გამო, ბრკოვიჩმა დატოვა მონტენეგრო ხორვატიაში. ხორვატიაში ყოფნისას დაკავებული იყო მონტენეგროელი ისტორიკოსის სავიჩ მარკოვიჩ-სტიმლიას და ხორვატი ისტორიკოსის ივო პილარის კვლევების შესწავლით.
1999 წელს ის დაბრუნდა მონტენეგროში, როდესაც, მისი სიტყვებით, "მონტენეგრო კვლავ გახდა მონტენეგრო". მას შემდეგ ის კვლავ მონტენეგროს დამოუკიდებლობის მტკიცე მხარდამჭერი იყო.
იმავე წელს ბრკოვიჩი გახდა დუკლიას მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის დამფუძნებელი და პირველი პრეზიდენტი. იგი დაკავებული იყო სტედიმლიას შემოქმედებითი მემკვიდრეობის შესწავლით, რომელიც ჩერნოგორიელებს წითელი ხორვატების შთამომავლებად თვლიდა, რითაც ამტკიცებდა, რომ მონტენეგროელები არ მიეკუთვნებიან სერბულ ტომს. დუკლიას აკადემია შეიქმნა მონტენეგროს მეცნიერებათა და ხელოვნების აკადემიის წინააღმდეგ, რომელიც მაშინ პროსერბულად ითვლებოდა. სხვა საკითხებთან ერთად, დაახლოებით იმავე პერიოდში ბრკოვიჩი გახდა მონტენეგრული ლიტერატურული გაზეთის რედაქტორი, რომელიც გამოდის მონტენეგროში, სერბულ, ბოსნიურ და ხორვატულ ენებზე.
ბრკოვიჩს აქებდნენ და ამავე დროს აკრიტიკებდნენ მისი, როგორც მონტენეგროელი ნაციონალისტისური პოზიციის გამო. მას ოპონენტები " უსტაშეს " უწოდებდნენ, ვინაიდან ოპოზიციაში იყო სერბულ ნაციონალიზმთან. ბრკოვიჩის ნამუშევრებმა არაერთგვაროვანი შეფასებები დაიმსახურა სპეციფიკური სატირული იუმორისა და უხამსი და ვულგარული ენის ხშირი გამოყენების გამო. 2001 წელს მის მიერ დაარსებულმა დუკლიას აკადემიამ აქტიური კამპანია აწარმოა არჩევნებში „კოალიცია დამოუკიდებელი მონტენეგროსთვის“ მხარდასაჭერად.
2006 წლის 24 ოქტომბერს ბრკოვიჩს, მის მძღოლს და მცველ სრჯან ვოიჩიჩს თავს დაესხა სამი შეიარაღებული მამაკაცი. ვოიჩიჩს ესროლეს, ხოლო დაჭრილი ბრკოვიჩი გაიქცა. თავდასხმის მიზეზი იყო მის მიერ გამოცემული უახლესი წიგნი "ლუბავნიკ დუკლე" ("დოკლინის შეყვარებული"), რომელშიც ის დასცინოდა  მონტენეგროს მმართველ წრეების წარმომადგენლებს, მათ შორის მილო ჯუკანოვიჩის თანამოაზრეებს.
იგი გარდაიცვალა 2021 წლის 24 იანვარს 87 წლის ასაკში.
მისი ვაჟი ბალშა ბრკოვიჩი ასევე ცნობილი მონტენეგროელი მწერალია. შვილიშვილი ბრაიან ბრკოვიჩი ცხოვრობს სერბეთში და არის თავისუფლებისა და სამართლიანობის პარტიის ნოვი სადის ფილიალის ვიცე პრეზიდენტი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 29 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1933 კატეგორია:გარდაცვლილი 24 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 2021 კატეგორია:მონტენეგროელი მწერლები კატეგორია:დისიდენტები კატეგორია:ანტისაომარი აქტივისტები
სტაროსილია (ბერისლავის რაიონი)
სტაროსილია (Старосілля) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ბერისლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 677 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერისლავის რაიონის სოფლები
Striatoguraleus laticulmen
Striatoguraleus laticulmen — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ბაგრატ VII (ქართლის მეფე)
ბაგრატ VII, ბაგრატ-ხანი (გ. 1619) — ქართლის ხანი 1616-1619 (ქართული წყაროებით მეფე), დავით XI-ის (დაუთ-ხანის) ძე, მაჰმადიანი, აღიზარდა ირანში. 1616 წელს ირანის შაჰმა აბას I-მა უბოძა ხანის ტიტული და ქართლის მმართველად დანიშნა. სუსტი სახელმწიფო მოღვაწე იყო, ფაქტობრივად მხოლოდ ქვემო ქართლი ემორჩილებოდა. ძირითადად ცხოვრობდა ბოლნისში და იქვე გარდაიცვალა. მის შემდეგ ქართლის მმართველად დაინიშნა მისი ვაჟი, სიმონ II, რომელმაც მამის მსგავსად ვერ შეძლო ქართლზე კონტროლის დამყარება.
Sapessi dire no
Sapessi dire no — იტალიელი მომღერალ და მუსიკოს ბიაჯო ანტონაჩის მეთერთმეტე სტუდიური ალბომი, რომელიც 2012 წლის 17 აპრილს გამოვიდა ლეიბლზე Iris/Sony Music. დისკის გარეკანის დიზაინი კომიქსების მხატვარ მილო მანარას ეკუთვნის.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პოპ-ალბომები კატეგორია:ბიაჯო ანტონაჩის ალბომები კატეგორია:2012 წლის ალბომები
წვინდირთა
წვინდირთა — სოფელი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკის გუდაუთის მუნიციპალიტეტში (აჭანდარა თემი), აფხაზეთის ბორცვიან მთისწინეთში, მდინარე წვინდირთის (ააფსთის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირას. ზღვის დონიდან 180 მ, გუდაუთიდან 18 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ლიტერატურა
კატეგორია:აჭანდარის თემის სოფლები
ლიანესი
ლიანესი (Llanes) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ასტურიის პროვინციის ორიენტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 263,59 კმ². მოსახლეობა — 13 950 კაცი (2010 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ასტურიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ასტურიის ქალაქები
კახეთის კავკასიონი
thumb|250px|კახეთის კავკასიონი ალავერდიდან კახეთის კავკასიონი — კავკასიონის უკიდურესი აღმოსავლეთი მონაკვეთი საქართველოს ფარგლებში. იწყება მწვერვალი დიდი ბორბალოდან და მთავრდება მწვერვალ ტინოვროსოსთან. ჩრდილოეთი საზღვარი მიუყვება კახეთის კავკასიონის ალპურ ლანდშაფტიან თხემს, ხოლო სამხრეთი — მთისწინეთს. მოიცავს მდინარე ალაზნის ზემო დინების ხეობას (პანკისის ხეობა), ალაზნის მარცხენა შენაკადებისა და ილტოს (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი) აუზებს. აგებულია ძირითადად ქვედა და შუაიურული ასაკის თიხაფიქლებისა და ქვიშაქვების ინტენსიურად დანაოჭებული წყებებით. ქვემო კალთებზე აქა-იქ ცარცული სისტემის ნალექებია. მდინარეების დიდხევის, სტორისა და ლოპოტის ხეობებში გავრცელებულია პალეოზოური გრანიტოიდები, კრისტალური ფიქლები და მარმარილო. მთავარი წიაღისეულია მარმარილო (ლოპოტის), მინერალური სამკურნალო წყალი (თორღვას აბანოს). კახეთის კავკასიონის რელიეფში გაბატონებულია მთავარი ქედის მოკლე, ციცაბო, ეროზიული განტოტებები და მდინარეთა ღრმა გარდიგარდმო ხეობები. კახეთის კავკასიონის თხემური ზოლის დასავლეთ ნაწილში შემორჩენილია მეოთხეული გამყინვარების კვალი. კახეთის კავკასიონისთვის დამახასიათებელია ჰავის სიმაღლებრივი ზონალურობა დაწყებული ზომიერად თბილიდან დამთავრებული მაღალმთის ნამდვილ ზაფხულს მოკლებული ჰავით. მდინარეებს ახასიათებს წყალმოვარდნა და სელური ღვარები (ღვარცოფი), წყალდიდობა აპრილ-ივნისში, წყალმცირობა — ზაფხულსა და ზამთარში. სუბალპურ და ალპურ ზონაში არის მცირე ზომის ტბები: გრძელი ტბა, ნახევარტბა, მართოთი და სხვა.
კახეთის კავკასიონის ქვემო კალთებზე მთის ტყის ყომრალ ნიადაგებზე განვითარებულია მუხნარ-რცხილნარი, რომელსაც ურევია წიფელი, წაბლი, ცაცხვი და სხვა. ზემო კალთებზე ღია ფერის და გაეწრებულ ტყის ყომრალ ნიადაგებზე გაბატონებულია წიფლის ტყე. მასში შერეულია რცხილა, ნაკერჩხალი და სხვა. კახეთის კავკასიონისთვის დამახასიათებელია კოლხეთისა დაჰირკანის მცენარეულობის რელიქტები: ძელქვა, ბზა, თალიშური სურო და სხვა. ტყის ზონის ზემოთ არყის ტანბრეცილი ტყეებია, არის აგრეთვე ცირცელი, ბოკვი. უფრო ზემოთ (2400—2500 მ-იდან) მთის კორდიან და კორდიანტორფიან ნიადაგებზე გავრცელებულია სუბალპური და ალპური ბალახეულობა, რომელსაც იყენებენ საძოვრებად. ჩრდილოეთი ექსპოზიციის კალთებზე დეკიანებია.
კახეთის კავკასიონზე ჩამოყალიბებულია ზომიერად ნოტიო ჰავიანი შერეული ფართოფოთლოვანი მთა-ტყისა და მთა-მდელოს ლანდშაფტები. მის ტერიტორიაზე არის ლაგოდეხის, ბაწარისა და ბაბანეურის სახელმწიფო ნაკრძალები. კახეთის კავკასიონის მთავარ მდინარეთა ხეობების ქვემო ნაწილები ათვისებულია სამეურნეოდ.
ქიზიყის გლეხთა აჯანყება
ქიზიყის გლეხთა აჯანყება 1878 — გლეხთა აჯანყება არსებული რეჟიმის წინააღმდეგ ქიზიყში.
გამოიწვია სახელმწიფო გადასახადების სიმძიმემ, აუტანელმა სატრანსპორტო ბეგარამ, სამაზრო და საგუბერნიო ხელისუფლების შეუზღუდველმა თვითნებობამ. აჯანყების საბაბი გახდა მეფის მთავრობის განზრახვა, კენჭისყრით გაეწვია გლეხები სახალხო ლაშქარში (თურქებთან ომთან დაკავშირებით). სოფლის მამასახლისებმა თვითნებურად შედგენილ კენჭისყრის სიებში, არ შეიტანეს კულაკთა შვილები. გლეხებმა ამ სიების მოსპობა და ლაშქარში ძველი წესით გასვლა მოითხოვეს. აჯანყება დაიწყო 4 ივნისს დილით სოფ.ზემო მაჩხაანში, სადაც გლეხებმა სცემეს სოფლის მამასახლისი დავით ბოსტოღანაშვილი და პრისტავის თანაშემწე. აჯანყებას შეუერთდნენ ანაგის, ვაქირის, საქობოს, მაშნაარისა და სხვა სოფლების გლეხები. ისინი გაერთიადნენ და გზა გადაუჭრეს ბაკურციხეში მიმავალ სიღნაღის მაზრის უფროსს, მოსთხოვეს სიების მოსპობა და კენჭისყრით ლაშქარში გლეხთა გაწვევაზე უარის თქმა. გლეხების მოთხოვნა არ დააკმაყოფილეს, ამიტომ აჯანყებულებმა ჯერ მაზრის უფროსის მხლებლები და სოფლის მამასახლისი სცემეს, შემდეგ — თავად რევაზ ვაჩნაძის სახლში თავშეფარებული მაზრის უფროსი გენერალი იოსებ ორბელიანი და მათი კაცები. დაარბიეს ვაჩნაძის სახლი, აგრეთვე კარდანახის, ვაქირის, საქობოსა და სხვა სოფლების მამასახლისთა სახლკარი.
მთავრობამ აჯანყება ჩააქრო. დაიწყო რეპრესიები. სიღნაღის სასამართლომ 11 მათგანს 15 წლის კატორღა მიუსაჯა, გადასახლებულთა შორის იყო ორი ქალი. სასამართლო პროცესზე გამოაშკარავდა აჯანყების ნამდვილი მიზეზი. საქართველოს პრესამ („დროება“, „ობზორი“) სპეციალური წერილები მიუძღვნა ამ აჯანყებას.
Lasioglossum exleyae
Lasioglossum exleyae — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1986 წელს.
სქოლიო
exleyae
1650
თარიღი უცნობია
*
ენკამპი
ენკამპი (Encamp) — ანდორის შვიდი ოლქიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქვეყნის აღმოსავლეთ ნაწილში.
Striatoguraleus thetis
Striatoguraleus thetis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ენკამპი
ადმინისტრაციული ცენტრი — ენკამპი. დასახლებული პუნქტები: Encamp, le Tremat, la Mosquera, les Bons, Vila, პას-დე-ლა-კასა, Grau Roig
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ანდორის ოლქები
Striatoguraleus thetis
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
მაჰმუდ აჰმადინეჟადი
მაჰმუდ აჰმადინეჟადი (სპარ.: محمود احمدی‌نژاد) (დ. 28 ოქტომბერი, 1956) — ირანელი პოლიტიკოსი, ირანის პრეზიდენტი 2005-2013 წლებში.
პრეზიდენტობის პერიოდში შეაჩერა ზოგიერთი ლიბერალური რეფორმა, რომელიც მისი წინამორბედების მმართველობას ახასიათებდა. აჰმადინეჟადი მმართველობა აღსანიშნავია მასშტაბური ენერგეტიკული რეფორმით. ამავე პერიოდში დაჩქარდა ირანის ბირთვულ პროგრამაზე მუშაობა.
აჰმადინეჟადის საგარეო პოლიტიკა კონსერვატიულ სახეს ატარებს. იგი მკაცრად აკრიტიკებდა ჯორჯ ბუშის ადმინისტრაციას და გამოხატავს ირანის რუსეთთან და არაბულ სამყაროსთან ურთიერთობათა გაღრმავების იმედს. ცნობილია ისრაელის მისამართით წარმოთქმული არაერთი მკვეთრი განცხადებით. ხშირად უარყოფდა ჰოლოკოსტის ფაქტს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ირანის პრეზიდენტები კატეგორია:ირანელი პოლიტიკოსები კატეგორია:დაბადებული 28 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1956
კოჯორი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)
კოჯორი — სოფელი საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში ქისტაურის თემი, მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 640 მეტრი, ახმეტიდან 7 კილომეტრი.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
საუნდტრეკი
საუნდტრეკი (soundtrack) შეიძლება აღნიშნავდეს ჩაწერილ მუსიკას, რომელიც კინოფილმის, წიგნის, სატელევიზიო გადაცემისა თუ ვიდეო თამაშის თანმხლებია. იგი ასევე შეიძლება ნიშნავდეს კომერციულად გამოცემულ ალბომს მუსიკით, რომელიც შეტანილი იქნა ფილმსა თუ ტელეგადაცემაში. აგრეთვე ის აღნიშნავს ფილმის ფიზიკურ მონაკვეთს, რომელსაც ახლავს სინქრონიზებული ჩაწერილი ხმა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საუნდტრეკები
შამაია
შამაია, თრისა (Chalcalburnus chalcoides) — თევზი კობრისებრთა ოჯახისა. სახელწოდება მომდინარეობს სპარსულიდან: „შაჰ-მაჰი“ — სამეფო თევზი (ცხიმიანი და გემრიელი ხორცის გამო). აქვს წაგრძელებული სხეული, რომლის სიგრძე 40 სმ, მასა 800 გ-მდე აღწევს. გავრცელებულია შავი, აზოვის, კასპიისა და არალის ზღვების აუზებში. საქართველოში გვხვდება მტკვარში, ხრამში, ალაზანში, აგრეთვე თბილისის ზღვაში. შამაია სარეწაო თევზია, ხელოვნურადაც ამრავლებენ. იყენებენ ნედლს, შემჭკნარს და შებოლილს. გავრცელების არეალია: ირანი, ავსტრია, ბოსნია და ჰერცეგოვინა, ბულგარეთი, ხორვატია, გერმანია, უნგრეთი, იტალია, რუმინეთი, სერბეთი, სლოვენია, თურქმენეთი და უზბეკეთი.
სქოლიო
კატეგორია:კობრისებრნი
სტეპოვე (ბერისლავის რაიონი)
სტეპოვე (Степове) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ბერისლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 133 კაცს შეადგენდა.
იესე ტლაშაძე
იესე ტლაშაძე — XVIII საუკუნის I ნახევრის ქართველი პოეტი.
ეკუთვნის პოემა „ბაქარიანი“ („კათალიკოზ-ბაქარიანი“, დაწერილია სტამბოლში, 1727), რომელშიც აღწერილია ვახტანგ VI-ისა და მისი შვილის ბაქარის ამბები, ქართლის აოხრება სპარსელებისა და ოსმალებისაგან, ვახტანგის რუსეთში გადახვეწა, ხოლო მისი ძმის, კათოლიკოს დომენტის სტამბოლში გაწვევა და იქაური თავგადასავალი. როგორც ჩანს, ტლაშაძე ჯერ კიდევ 1724 წლამდე ყოფილა რუსეთში, სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ კი კათოლიკოს დომენტის გაჰყოლის სტამბოლში. ტლაშაძე არსებითად არჩილ II-ის მიმდევარია ქართულ მწერლობაში. იგი თაყვანს სცემს შოთა რუსთაველს, აუგად მოიხსენიებს მის ეპიგონებს, თუმცა მის პოემაში იგრძნობა ვეფხისტყაოსნის დიდი გავლენა. „ბაქარიანზე“ ზემოდმედება მოუხდენია იოსებ სააკაძის „დიდმოურავიანსაც“.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:XVIII საუკუნის ქართველები
გურამიშვილები
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები
ჰოვარდ ჰოუქსი
ჰოვარდ ჰოუქსი (Howard Hawks; დ. 30 მაისი, 1896 — გ. 26 დეკემბერი, 1977)  — ამერიკელი რეჟისორი, სცენარისტი და პროდიუსერი. მოღვაწეობდა ჰოლივუდის კლასიკურ პერიოდში. გადაღებული აქვს სხვადასხვა ჟანრის ფილმები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები კატეგორია:ამერიკელი პროდიუსერები კატეგორია:დაბადებული 30 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1896 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
დავით ნარმანია
დავით ნარმანია (დ. 7 მარტი, 1979, კოკი, ზუგდიდის რაიონი, საქართველოს სსრ) — ქართველი პოლიტიკოსი. 2012-2014 წლებში იყო საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრი. 2014 წლის 2 აგვისტოდან 2017 წლის 13 ნოემბრამდე ქალაქ თბილისის მერი. 2019 წლის 1 ოქტომბრიდან არის საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისიის თავმჯდომარე.
ბიოგრაფია
დავით ნარმანია დაიბადა 1979 წლის 7 მარტს სოფელ კოკში. ამავე სოფელში დაამთავრა სკოლაც, უმაღლესი განათლება მიიღო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, სადაც ჯერ მაგისტრატურა, შემდეგ კი ასპირანტურა დაამთავრა. უნივერსიტეტში სწავლისას, მესამე კურსიდან იგი გახდა ახალგაზრდა ეკონომისტთა ასოციაციის წევრი, სადაც ხელმძღვანელობდა სამეცნიერო მიმართულებას, ამის შემდეგ ნარმანია გახდა გამგეობის თავმჯდომარის მოადგილე, 2007 წლამდე იგი აქტიურად იყო ჩართული ასოციაციის საქმიანობაში. დავით ნარმანია არის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი.
2001–2003 წლებში მუშაობდა საქართველოს საგადასახადო შემოსავლების და ფინანსთა სამინისტროებში.
იგი აქტიურად მოღვაწეობდა კოალიცია „ქართულ ოცნებაში“ ეკონომიკური პროგრამის მომზადებაში. 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, რომელშიც ქართულმა ოცნებამ გაიმარჯვა, ნარმანია დაინიშნა საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრის თანამდებობაზე.
2003–2012 წლებში მუშაობდა სხვადასხვა კერძო და საზოგადოებრივ ორგანიზაციებში. ამავდროულად კითხულობდა ლექციებს საქართველოს საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტსა (GIPA) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში.
2013 წლის ნოემბრისთვის გავრცელდა ინფორმაცია, რომ თბილისის მერის არჩევნებზე ქართული ოცნების კანდიდატი დავით ნარმანია იქნებოდა. მან მინისტრის პოსტი დატოვა 2014 წლის 14 აპრილს.
2014 წლის 12 ივლისს, ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების მეორე ტურში დაამარცხა კონკურენტი ნიკა მელია და არჩეულ იქნა თბილისის მერად.
არის 24 სამეცნიერო და პოპულარული ნაშრომის ავტორი და 34 სამეცნიერო ნაშრომის თანაავტორი. ფლობს ქართულ, რუსულ, ინგლისურ და გერმანულ ენებს.
კასო
კასო (Caso; Casu) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ასტურიის პროვინციის ნალონის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 307,94 კმ². მოსახლეობა — 1457 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ასტურიის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ასტურიის ქალაქები
მანიჰოტი
მანიჰოტი, მანიოკი (Manihot) — მცენარეთა გვარი რძიანასებრთა ოჯახისა. ერთსახლიანი პატარა ხეები, ბუჩქები და ბალახია. აერთიანებს 160-ზე მეტ სახეობას. სამშობლოა ტროპიკული ამერიკა. კასავა (Manihot esculenta, Manihot utilissima) მარადმწვანე ბუჩქია, მისი სიმაღლე 3 მ აღწევს.
აქვს თათისებრ განკვეთილი ფოთლები, მომქვანო-მოყვითალო წვრილი ყვავილები და კოლოფა ნაყოფი. გორგლისებურად გამსხვილებული ფესვის სიგრძე 1 მ აღწევს, მასა — 15 კგ. შეიცავს 20—40% სახამებელს.
მისგან ამზადებენ ფქვილსა და ბურღულს — ტაპიოკას. ახლად ამოღებულ გორგლში შხამიანი გლიკოზიდია, რომელიც სწრაფად იშლება გახურებით და დუღილით. მანიჰოტის ყველა სახეობა შეიცავს რძეწვენს, ზოგი გაუჩუკოვანია (Manihot glaziovii).
ლიტერატურა
კატეგორია:რძიანასებრნი
ირანული ბაზი
ირანული ბაზი (Bombus persicus) — საზოგადოებრივი მწერი სიფრიფანაფრთიანების რიგის ფუტკრისებრთა ოჯახისა. მკერდი და მუცელი მორიგეობით თეთრი და შავი ბუსუსებისაგან შემდგარი განივი ზოლებითაა დაფარული. თავი, ულვაშები და მუცელი შავია. გადაშენების გზაზე მდგომი სახეობაა. გაველიანებული მთის მდელოების ყვავილოვან მცენარეთა დამამტვერიანებელია. ირანული ბაზი ერთ-ერთი უძველესი, მთებში გავრცელებულ ბაზთა ჯგუფის წარმომადგენელია. სახეობა კავკასიის სუბენდემს წარმოადგენს, მაგრამ იშვიათად გვხვდება. საქართველოში ბინადრობს აღმოსავლეთ და დასავლეთ, ასევე სამხრეთ რეგიონებში. გავრცელებულია დიდ და მცირე კავკასიონზე, დაღესტანში, სომხეთის მთიანეთში, ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში, ჩრილო-დასავლეთ ირანში, გვხვდება სუბალპურ მდელოებზე ზღვის დონიდან 2000–2500 მ სიმაღლეზე. იზამთრებენ იმაგოები. მაისის თვეში თავდაპირველად მდედრები ვრცელდებიან. მდედრი და მამრი ინდივიდები ფრენენ აგვისტოს ბოლომდე. უმთავრესად იკვებებიან მრავალყვავილოვანი მცენარეების ყვავილის მტვრითა და ნექტრით, თუმცა უპირატესად რთულყვავილოვნებს ეტანებიან, რომელთაც ამტვრიანებენ. შეტანილია საქართველოს „წითელ ნუსხაში“.
სქოლიო
კატეგორია:ბაზი
ნიკეის იმპერია
ნიკეის იმპერია —  სახელმწიფო მცირე აზიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ჯვაროსანთა მეოთხე ლაშქრობის შემდეგ ბიზანტიის იმპერია ოთხ ნაწილად დაიშალა: ლათინთა (კონსტანტინოპოლის), ნიკეის, ტრაპიზონის იმპერიებად და ეპირის დესპოტატად. ჯვაროსანთა მიერ კონსტანტინოპოლის აღების შემდეგ საპატრიარქოს უმაღლესმა წარმომადგენლობამ და დედაქალაქის მრავალმა დიდებულმა ნიკეას შეაფარა თავი, რომელიც მალე იქცა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მთავარ ცენტრად. ნიკეის იმპერიის დამაარსებლად თეოდორე I ლასკარისი ითვლება (1208-1222 წწ.). მან დაქირავებული ჯვაროსნების დახმარებით დაამარცხა თურქ-სელჩუკები. აღმოსავლეთიდან მეორე საშიში მტერი იყო ტრაპიზონის იმპერია, რომლის იმპერატორმა ალექსი კომნენოსმა გადაწყვიტა დაეპყრო ნიკეის იმპერია, მაგრამ თეოდორე I ლასკარისმა იგი დაამარცხა და შავიზღვისპირეთის რამდენიმე ქალაქიც დაიპყრო (1214 წ.).
თეოდორე ლასკარისის სიკვდილის შემდეგ ნიკეის იმპერიას განაგებდა მისი სიძე იოანე III დუკა ვატაცე (1222-1254 წწ.), ენერგიული და შორსმჭვრეტელი პოლიტიკოსი. მისი მმართველობის დროს ნიკეის იმპერია კიდევ უფრო გაძლიერდა, დაუპირისპირდა რა მეორე ეროვნულ ცენტრს - ეპირის დესპოტატს, რომელიც ბოლოს თავის ვასალად აქცია. იგი ხელს უწყობდა ვაჭრობას, ლიტერატურისა და ხელოვნების აყვავებას, ეროვნული თვითშეგნების გაღვივება-განმტკიცებას.
თეოდორე II ლასკარისის დროს (1254-1258 წწ.) ნიკეის იმპერიას კვლავ მოუხდა შეტაკება ბულგარელებთან და ეპირის დესპოტატთან, რასაც ახალმა იმპერატორმა წარმატებით გაართვა თავი. თეოდორე II ლასკარისი ცდილობდა არმია მთლიანად ეროვნული კონტინგენტით შეევსო და აღარ დაყრდნობოდა უცხოელთა დაქირავებულ ლაშქარს.
თეოდორე II-ის უდროოდ გარდაცვალების შემდეგ ნიკეის იმპერიის ტახტზე არსრულწლოვანი იოანე IV ლასკარისი (1258-1261 წწ.) ავიდა, ხოლო რეგენტი და იმპერიის ფაქტობრივი მმართველი გახდა გაქნილი პოლიტიკოსი მიხეილ პალეოლოგოსი, რომელმაც 1259 წელს თავი იმპერატორად გამოაცხადა. ამავე წელს ქალაქ კასტორიასთან მან სასტიკად დაამარცხა ეპირისა და დასავლეთ ევროპის რამდენიმე სახელმწიფოს (სიცილიის სამეფო, სერბია და სხვ.) გაერთიანებული ლაშქარი. 1261 წელს მიხეილ პალეოლოგოსმა ნიმფეონში ხელშეკრულება დადო გენუასთან ვენეციისა და ლათინთა იმპერიის წინააღმდეგ, რამდენიმე თვის ალყის შემდეგ კონსტანტინოპოლი გაათავისუფლა ჯვაროსნებისაგან და წმინდა სოფიას ტაძარში ხელმეორედ ეკურთხა იმპერატორად.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნიკეის იმპერია კატეგორია:ბიზანტიის ისტორია კატეგორია:ისტორიული სახელმწიფოები კატეგორია:აზიის ყოფილი იმპერიები
სავანისუბანი
სავანისუბანი — სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ხაშურის მუნიციპალიტეტში (ქვიშხეთის თემი). ლიხის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 810 მეტრი. ხაშურიდან 11 კილომეტრი. 2006 წლის 1 იანვრის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 132 კომლი, სულ 298 ადამიანი. სოფლის სასაფლაოზე დგას 1856 წელს აგებული სავანისუბნის წმინდა ელიას ეკლესია.
სქოლიო
კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ვეკოსლავ ჰაინცელი
ვეკოსლავ ჰაინცელი ( Vjekoslav Heinzel ; დ. 1871 წლის 21 აგვისტო — გ. 1934 წლის 1 მარტი) — ხორვატი პოლიტიკოსი, ზაგრების მერი 1920 წლიდან 1928 წლამდე. მისი მერის თანამდებობაზე ყოფნას თან ახლდა ქალაქის განვითარების მასშტაბური პროექტების განხორციელება, რამაც ხელი შეუწყო ზაგრების  მნიშვნელოვან გაფართოებას.
ბიოგრაფია
ალოის ჰაინცელი დაიბადა ზაგრებში, მეწარმეთა ოჯახში. იგი სწავლობდა არქიტექტურას გრაცსა და შტუტგარტში, რომელიც დაამთავრა 1893 წელს. 1896 წელს მიიღო ინდივიდუალურ არქიტექტორად მუშაობის უფლება, ჰაინცელი ზაგრების მრავალი შენობის დიზაინის ავტორი იყო. 1906 წელს მან შეცვალა სახელი ალოისი და დაირქვა ვეკოსლავი. 1910 წელს ჰაინცელი აირჩიეს საქალაქო საბჭოში, ხოლო 1912 წელს ხელმძღვანელობდა ადგილობრივ სავაჭრო-სახელოსნო პალატას. იმავე წელს ჰაინცელმა შეწყვიტა პროფესიული საქმიანობა და გარკვეული დროით იმოგზაურა ევროპაში, რის შემდეგაც დაბრუნდა ზაგრებში, სადაც პირველი მსოფლიო ომის დროს თავის თავზე აიღო ქალაქის საკვებით მომარაგების ორგანიზება.
ჰაინცელი ფერდინანდ ბუდიცკისთან ერთად ერთ-ერთი პირველი ავტომოყვარული იყო ზაგრებში და 1906 წელს გახდა ხორვატიის საავტომობილო კლუბის ერთ-ერთი დამფუძნებელი. მან მონაწილეობა მიიღო ხორვატიის არაერთ პირველ ავტორბოლაში, მათ შორის 1912 წელს მოიგო ხორვატიისა და სლავონიის სამეფოს ჩემპიონატის პირველი რბოლა.
1920 წელს, სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოს არსებობის დროს, ჰაინცელი პირველად აირჩიეს ზაგრების მერად, თანამდებობაზე დარჩა 1921 წლის აგვისტომდე, როდესაც ქალაქის ადმინისტრაცია დროებით დაიშალა. 1922 წელს იგი კვლავ აირჩიეს ზაგრების მერად ხორვატიის ბლოკის  კოალიციიდან.1926 და 1927 წლებში ჰაინცელი კონფლიქტში იყო პარტია "პრავასთან"  და ხორვატიის გლეხთა პარტიასთან, მაგრამ ამის მიუხედავად მან შეძლო ხელახლა ყოფილიყო არჩეული მომდევნო არჩევნებზე. მისი ადმინისტრაცია დაკავებული იყო ამჟამინდელი ზაგრების რაიონების პეშჩენიცეს, ტრნეს, ტრეშნევკას, მაკსიმირის  და სხვ. დიდი მონაკვეთების განვითარებით. ჰაინცელის დამსახურებაა ასევე მრავალი ქალაქის საავადმყოფოს მშენებლობა და გაფართოება, დოლაცის ბაზრობის და ლაშჩინას გზის რეკონსტრუქცია (მოგვიანებით ცნობილი როგორც საიმიშნა და ახლა ვეკოსლავ ჰაინცელის გამზირი ), ქალაქის მნიშვნელოვანი ქუჩა გადის ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ ზაგრების აღმოსავლეთ ნაწილში, იწყება ევგენ კვატერნიკის მოედნიდან. ყოფს ტრნესა და პეშჩენიცას რაიონებს.
1926 წლის 15 ივნისს, ჰაინცელის ზაგრების მერის პოზიციაზე ყოფნის დროს, ქალაქმა შეიძინა თავისი პირველი 0,35 კვტ რადიოგადამცემი. იმავე წლის 1 აპრილს ზაგრებში დამონტაჟდა პირველი ავტომატური სატელეფონო სადგური, რომელიც განკუთვნილი იყო 7000 სატელეფონო აბონენტზე.
თუმცა ზაგრებს ჰაინცელის საქმიანობა ძვირად დაუჯდა. ქალაქის მერს 250 მილიონი იუგოსლავიური დინარი სესხის აღება მოუწია, რაც გახდა ფართო განხილვისა და კრიტიკის საგანი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 21 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1871 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 1934 კატეგორია:ზაგრების მერები
მილან კუნდერა
მილან კუნდერა (დ. 1 აპრილი, 1929, ბრნო, ჩეხოსლოვაკია, — გ. 11 ივლისი, 2023, პარიზი, საფრანგეთი) ― წარმოშობით ჩეხი, ფრანგი მწერალი. ძირითადად ცნობილი რომანით „ყოფიერების აუტანელი სიმსუბუქე“ (1984).
ბიოგრაფია
მილან კუნდერა 1975 წლიდან საფრანგეთში მოღვაწეობს, 1981 წლიდან კი იგი საფრანგეთის მოქალაქეა. იგი დაიბადა ლუდვიკ კუნდერას ოჯახში, რომელიც თავის დროზე დიდი ჩეხი კომპოზიტორისა და პიანისტის, ლეოშ იანაჩეკის მოსწავლე იყო. მამის გავლენით მილან კუნდერა ფორტეპიანოზე დაკვრას ადრეულ ასაკში დაეუფლა. შემდგომში იგი სერიოზულად სწავლობდა მუსიკას, რამაც საბოლოოდ დიდი გავლენა იქონია მის მთლიან შემოქმედებაზე. 1948 წელს ბრნოს საშუალო სასწავლებლის დასრულების შემდეგ მილან კუნდერა სწავლას კარლის უნივერსიტეტში აგრძელებს, სადაც იგი ლიტერატურის და ესთეტიკის შესწავლას იწყებს, ორი სემესტრის შემდეგ კი მას საბუთები კინოაკადემიაში გადააქვს, სადაც იგი საწყის ეტაპზე რეჟისორობისა და სცენარისტობისათვის ემზადება. 1950 წელს იგი დროებით იძულებული გახდა, შეეწყვიტა სწავლის პროცესი პოლიტიკური მიზეზების გამო. სწავლის დასრულების შემდეგ, 1952 წელს კი იგი კინოაკადემიაში იწყებს მუშაობას მსოფლიო ლიტერატურის მასწავლებლად.
კუნდერა მიეკუთვნებოდა იმ ჩეხი ახალგაზრდების რიცხვს, რომელთაც საკუთარ თავზე გამოსცადეს მეორე მსოფლიო ომის ძნელბედობის ჟამი, რამაც მათ ცნობიერებაში რეალობის შავ–თეთრი ხედვა დაამკვიდრა. ამ გარემოებებმა მილან კუნდერა მარქსიზმამდე და კომუნისტურ პარტიაში გაწევრიანებამდე მიიყვანა. 1948 წელს ჩეხოსლოვაკიის კომპარტიაში წევრიანდება, 1950 წელს კი, იგი და ჩეხი მწერალი, იან ტრეფულკა ანტიპარტიული ქმედებებისათვის კომპარტიის რიგებიდან გარიცხეს. შემდგომში ეს ინციდენტი ტრეფულკამ აღწერა ნოველაში "ისინი ბედნიერები იყვნენ", 1962. კუნდერამ კი თავისი ცხოვრების ეს ეპიზოდი მისი რომანის, "ხუმრობის" ლაიტმოტივად გამოიყენა. მილან კუნდერა 1956 წელს დააბრუნეს კომუნისტურ პარტიაში, თუმცა 1970 წელს იგი მეორედ გააძევეს პარტიიდან. მილან კუნდერა, მრავალ ჩეხ მსახიობთან და მწერალთან ერთად, ჩართული იყო 1968 წელს პრაღაში მომხდარ ხავერდის რევოლუციაში, ხანმოკლე ოპტიმიზმი 1968 წლის აგვისტოში წითელი არმიის მიერ ჩეხოსლოვაკიის ექსპანსიით დასრულდა.
შემოქმედება
თავის პირველ რომანში "ხუმრობა" მილან კუნდერამ აღწერა ტოტალიტარიზმის სატირული მხარე კომუნისტური მმართველობის დროს. საბჭოეთისა და 1968 წელს წითელი არმიის ჩეხეთში შეჭრის კრიტიკის გამო მწერალი შავ სიაში მოხვდა და მისი რომანები მის სამშობლოში აიკრძალა. 1975 წელს კუნდერა საფრანგეთში გაიქცა. 1979 წელს, საფრანგეთში ყოფნისას, კუნდერამ დაწერა რომანი "სიცილი და დავიწყება", რომელიც მოგვითხრობს, თუ როგორ ებრძოდნენ ყველა საშუალებებით ჩეხეთის მკვიდრნი საბჭოთა რეჟიმს.
1984 წელს მილან კუნდერას ყველაზე აღიარებულმა ნაწარმოებმა, "ყოფიერების აუტანელმა სიმსუბუქემ" იხილა დღის სინათლე. რომანი მოგვითხრობს ორი ჩეხის, ტერეზას და ტომაშის, სიყვარულის ამბავს საბჭოთა ოკუპაციის დროს. 1988 წელს ფილიპ კაუფმანმა ამ რომანის ეკრანიზაცია განახორციელა, სადაც მთავარი როლები ჟულიეტ ბინოშმა და დენიელ დეი–ლუისმა შეასრულეს. 1990 წელს მილან კუნდერა ახალი რომანით "უკვდავება" წარდგა მკითხველთა წინაშე. ამ თხზულებამ ავტორი თანამედროვე ფრანგული ლიტერატურის კორიფედ აქცია.
პერსონაჟების აღწერის დროს მილან კუნდერა ე. წ. "ფსიქოლოგიური რეალიზმის" ტექნიკას იყენებს. იგი მეტ ყურადღებას თავისი პერსონაჟების მენტალურ პროცესებს უთმობს, ვიდრე მათ გარეგნობასა და ხასიათს. მისი რწმენით, ეს სრულიად ზედმეტია, რადგან მკითხველის წარმოსახვა კითხვის პროცესში ავტომატურად ავსებს მწერლის მიერ შეგნებულად დატოვებულ ცარიელ ადგილებს.