cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ოპიუმი
ისტორია
არქეოლოგიური გათხრების დროს ქვის ხანის საცხოვრისებში საკვების ნარჩენებს შორის აღმოაჩინეს ყაყაჩოს თესლიც, რომლისგანაც მოგვიანებით ოპიუმის დამზადება დაიწყეს. ოპიუმის წევა საკმაოდ იყო გავრცელებული ჩინეთში. მან ისეთი დამღუპველი ხასიათი მიიღო, რომ გენერალმა ცზენ ტანმა ნარკომანებისთვის ტუჩების მოკვეთა ბრძანა, მაგრამ ამან შედეგი არ გამოიღო. როდესაც დაინახეს, რომ აკრძალვა უშედეგო იყო, ხელისუფლებმა გადაწყვიტეს, ეს მავნე ჩვევა ეკონომიკური სარგებლისთვის გამოეყენებინათ — უცხოეთშიც გაეყიდათ. ამ მიზნით, ჩინეთის იმპერატორმა ქალმა ცი სინმა გლეხებს ნება დართო, სიჩუანისა და იუნანის მთიან პროვინციებში ძილის მომგვრელი ყაყაჩო გაეშენებინათ. ჩინეთის მოსახლეობის თითქმის მესამედმა ამ საქმეს მიჰყო ხელი და მე-20 საუკუნის დასაწყისში 22 ათასი ტონა ოპიუმი მიიღეს, თუმცა მოგების ნაცვლად სახელმწიფო უდიდესი საფრთხის წინაშე აღმოჩნდა, რადგან ნედლეულის ყველაზე აქტიურ მომხმარებლებად თავად ჩინელები იქცნენ. ჩინეთიდან ოპიუმმა ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში შეაღწია. ოპიატების სწრაფ გავრცელებას იმანაც შეუწყო ხელი, რომ მე-19 საუკუნის დასაწყისში მეცნიერმა ფრიდრიხ ვილჰელმ სერტიურნერმა ოპიუმისგან კრისტალური სახით გამოყო თეთრი ნივთიერება მორფიუმი – სწორედ ის განაპირობებდა ოპიუმისთვის დამახასიათებელ საძილე და ტკივილგამაყუჩებელ ეფექტს. მორფიუმმა უამრავი ხალხი იხსნა სიკვდილისა და მტანჯველი ტკივილისგან, თუმცა მილიონობითვე ადამიანი მორფინიზმით – ნარკომანიის ერთ-ერთი მძიმე ფორმით – დააავადა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალკალოიდები კატეგორია:სამკურნალო მცენარეები
მარკ ფენუიკი
მარკ ენტონი ფენუიკი (დ. მაისი, 1948 ) — ბრიტანელი ბიზნესმენი, თავისი გვარის მეხუთე თაობის წარმომადგენელი, რომელიც მართავს 1882 წელს დაარსებულ მაღაზიების ქსელ Fenwick-ს. მისი მამა, ჯონ ფენუიკი, ამ კომპანიას მართავდა 1972 წლიდან. აგრეთვე ჰყავს ძმა, ჯეიმზ ფენუიკი.
პროდიუსერის სახით თანამშრომლობდა ჯგუფებთან Roxy Music და T. Rex, 1990-იანებიდან კი არის როჯერ უოტერსის პროდიუსერი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1948 კატეგორია:ბრიტანელი ბიზნესმენები კატეგორია:ბრიტანელი პროდიუსერები
პედრა-დორადა
პედრა-დორადა (Pedra Dourada) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მურიაეს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 191 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 31.3 კმ²-ზე. ფართობი 2 191 კმ²-ია.
ვილიამედიანა-დე-ირეგვა
ვილიამედიანა-დე-ირეგვა (Villamediana de Iregua) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის ლოგრონიოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 20 კმ². მოსახლეობა — 8359 კაცი (2020 წ.).
ჯენ ჩენგუნი
მინიატიურა ჯენ ჩენგუნი, კოქსინგა (დ. 1624 — გ. 1662) — ჩინელი მხედართმთავარი, ვაჭარი. 1646 წლიდან მონაწილეობდა მანჯურიული დინასტიის ცინის წინააღმდეგ ბრძოლაში, რომელმაც ამ დროისთვის თავისი ძალაუფლება თითქმის მთელ ჩინეთზე გაავრცელა. ჯენ ჩენგუნი გამაგრდა ზღვის სანაპიროზე ფუძიანის, გუანდუნის და ჯეძიანის პროვინციების რაიონში, მანჯურიელებს სამხრეთ-აღმოსავლეთ ჩინეთის ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი წაართვა, მაგრამ 1659 წელს დამარცხდა ნანკინთან. 1661-1662 წლებში კუნძულ ტაივანიდან განდევნა ჰოლანდიელი კოლონიზატორები და გადააქცია იგი ცინების წინააღმდეგ ბრძოლის ბაზად. ჯენ ჩენგუნის ვაჟი და შვილიშვილი განაგებდნენ ტაივანს 1683 წლამდე, სანამ კუნძულს ცინის ჯარები მიიტაცებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩინელი მხედართმთავრები კატეგორია:მინის დინასტია კატეგორია:დაბადებული 1624 კატეგორია:გარდაცვლილი 1662
ჩეტირმანი (სოფელი)
ჩეტირმანი (Четырман; Сытырман) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 29 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იამადიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 29 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 188 ადამიანი. 2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 215 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
სან-გონსალუ-დუ-პიაუი
სან-გონსალუ-დუ-პიაუი (São Gonçalo do Piauí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 270 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილო-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 754 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 31.65 კმ²-ზე. ფართობი 150 215 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პიაუის შტატის მუნიციპალიტეტები
სოდა
მინი|ნატრიუმის ბიკარბონატი სოდა — ნახშირმჟავას ნატრიუმის მარილების ტექნიკური სახელწოდება. განასხვავებენ სოდის შემდეგ სახეებს: ნატრიუმკარბონატს (Na2CO3), სასმელს NaHCO3 (ნატრიუმის ჰიდროკარბონატი) და კრისტალურს. კაუსტიკურ სოდას ტექნიკასა და ყოფაცხოვრებაში უწოდებენ მწვავე ნატრს NaOH. სოდა ცნობილი იყო უძველესი დროიდან. ჯერ კიდევ ძველი ეგვიპტელები ბუნებრივ სოდას იყენებდნენ სარეცხ საშუალებად და მინის სახარშავად. სახელწოდება სოდა 1736 წელს ნივთიერებას დაარქვა დიაუმელ დიუ მონსომ, მცენარის სახელიდან Sal-sola Soda რომლის ნაცრიდანაც სოდას ღებულობდნენ.
ვილიარეხო
ვილიარეხო (Villarejo) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის ნახერის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 6 კმ². მოსახლეობა — 26 კაცი (2020 წ.).
სოდა
ბუნებაში გვხვდება სოდის შემდეგი მინერალები: ტრონა და თერმონატრიტი. XIX ს-ის დასაწყისამდე სოდის მოპოვების მთავარ წყაროს ზოგიერთი ზღვის წყალმცენარისა და მცენარის ნაცარი წარმოადგენდა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქიმიური ნივთიერებები
ვილიარეხო
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:ლა-რიოხის ქალაქები
ლიზა ბათიაშვილი
ლიზა ბათიაშვილი, ან ელისაბედ ბათიაშვილი — ქართველი მევიოლინე. იგი დაიბადა 1979 წელს თბილისში, მუსიკოსების, მევიოლინე მამის და პიანისტი დედის ოჯახში. ლიზას მამა, ასევე ცნობილი მევიოლინე თამაზ ბათიაშვილი იყო მისი პირველი მასწავლებელი ჯერ კიდევ 4 წლის ასაკიდან. მისი ოჯახი 1991 წელს გერმანიში გადასახლდა. მოგვიანებით იგი სწავლობდა ჰამბურგის მუსიკალურ სკოლაში. 1995 წელს ლიზა ბათიაშვილმა იან სიბელიუსის სახელობის მევიოლინეთა საერთაშორისო კონკურსზე მეორე პრემია მოიპოვა.
BBC-ს მუ­სი­კა­ლურ­მა ჟურ­ნალ­მა ლი­ზას გა­მოს­ვ­ლა შოტ­ლან­დი­ის სიმ­ფო­ნი­ურ ორ­კეს­ტ­რ­თან ერ­თად წლის სა­უ­კე­თე­სო დე­ბი­უ­ტად და­ა­სა­ხე­ლა, უფ­რო მე­ტიც „Sony Classical“-ის გა­მო­ცე­მუ­ლი ალ­ბო­მი „Beethoven Violin Concerto & Tsintsadze 6 Miniatures“ 2008 წელს ოქ­ტომ­ბ­რის თვის ფა­ვო­რი­ტად იქ­ცა. „ბა­თი­აშ­ვი­ლის ბე­თჰო­ვე­ნი უდა­ვოდ შე­იძ­ლე­ბა შე­ფას­დეს, რო­გორც სა­უ­კე­თე­სო ოდეს­მე შეს­რუ­ლე­ბულ­თა შო­რის“ — წერს 2008 წლის „BBC Music Magazine“. 2011 წელს „ECHO Klassik“-გან მან მი­ი­ღო თა­ვი­სი ალ­ბო­მი­სათ­ვის Echoes of Time პრი­ზი, რო­მელ­შიც შე­დის შოს­ტა­კო­ვი­ჩის N1 სა­ვი­ო­ლი­ო­ნო კონ­ცერ­ტის ჩა­ნა­წე­რი ბა­ვა­რი­ის სიმ­ფო­ნი­უ­რი ოს­კეს­ტ­რის თან­ხ­ლე­ბით და ცნო­ბი­ლი ფი­ნე­ლი კომ­პო­ზი­ტო­რი­სა და დი­რი­ჟო­რის „Esa-Pekka Salonen“-ს ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო­ბით.
ჯაკო
350px|მინიატიურა|რადიო „ჯაკო“ ჯაკო — რადიოსადგური საქართველოში. მაუწყებლობს 2006 წლის 15 იანვრიდან, Fm 96.3 სიხშირეზე.
ლიზა ბათიაშვილი
დი­რი­ჟო­რი დანიელ ბერენბაუმი ამბობს:
ჯაკო
„ჯაკო“ საქართველოში პირველი და ერთადერთი სპორტული რადიოა. ატარებს ქართველი ჟურნალისტის, მსახიობისა და სპორტული კომენტატორის, კოტე მახარაძისა და ქართველი სპორტული კომენტატორის, ჯამლეტ ხუხაშვილის სახელს.
ლიზა ბათიაშვილი
2013 წლის ამე­რი­კულ ტურ­ნე­ზე, რო­დე­საც ლი­ზამ ბრამ­სის სა­ვი­ო­ლი­ნო კონ­ცერ­ტი და­უკ­რა, ამ კონ­ცერტ-შო­უ­ზე Chicago SunTimes-ში და­ი­წე­რა:
ჯაკო
რადიო „ჯაკო“ სისტემატურად აშუქებს ყველა სპოტულ მოვლენას საქართველოს მასშტაბით და საერთაშორისო არენაზე.
2013 წელს რადიო „ჯაკო“ გახდა საერთაშორისო მედია ჰოლდინგ „GB Times”-ის ევროპული ოჯახის წევრი.
ლიზა ბათიაშვილი
The Classical Review-ში კი:
ჯაკო
განხორციელებეული ცვლილებების შედეგად, რადიო „ჯაკომ“ კარდინალური ცვლილებები განიცადა და საქართველოში ერთ-ერთი ყველაზე მაღალხარისხიანი და წარმატებული რადიო გახდა. გააჩნია მსოფლიოს წამყვანი რადიოსადგურების დონის ტექნიკური უზუნველყოფა.
დღეისათვის, სპორტთან ერთად რადიო „ჯაკო“ აშუქებს სხვა უამრავ ინფორმაციას საქართველოსა და მსოფლიოს შესახებ.
ლიზა ბათიაშვილი
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მევიოლინეები კატეგორია:დაბადებული 1979 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
ჯაკო
რადიო „ჯაკომ“ ერთ-ერთმა პირველმა დანერგა შემეცნებით-ტურისტული რადიო გადაცემების მიმართულება, რომლის მეშევობითაც მსმენელს საშუალება ეძლევა გაიგოს მრავალი სიახლე არა მარტო საქართველოს, არამედ მთელი მსოფლიოს შესახებ, გადაცემებთან ერთად „იმოგზაუროს“ საქართველოს ყველა კუთხეში და ასევე გაეცნოს მსოფლიოს თითქმის ყველა დიდ ქალაქს, მათ ცხოვრების სტილსა და ტრადიციებს.
2013 წლიდან, რადიო „ჯაკო“ გახდა ქათული სპორტის ოფიციალური მედია-პარტნიორი, რომლის ფარგლებშიც რადიო „ჯაკო“ განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს ყველა ქართულ ჩემპიონატს თუ სხვა სპორტულ წამოწყებებს.
სქოლიო
კატეგორია:საქართველოს რადიოსადგურები
საქართველო სრულუფლებოვანი დამოუკიდებელი სახელმწიფოა (წიგნი)
საქართველო სრულუფლებოვანი დამოუკიდებელი სახელმწიფოა (1918) — წიგნი წინასიტყვაობის, ოთხი თავისა და დასკვნისაგან შედგება. დართული აქვს ავტორის მიერ საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენისადმი მიძღვნილი მონოგრაფიებისა და სტატიების სია. პირველ თავში განხილულია შემდეგი საკითხები:
მეორე თავი ეთმობა საქართველოს პირველი ეროვნული ყრილობის მოწვევისა და მუშაობის ისტორიას, გაანალიზებულია ყრილობის მიერ მიღებული დადგენილებები. მესამე თავში წარმოდგენილია შემდეგი საკითხები:
მეოთხე თავი ძირითადია და იგი შემდეგი საკითხებისაგან შედგება:
წიგნის რედაქტორია პროფესორი სერგო ვარდოსანიძე, რეცენზენტები: ისტორიის დოქტორი ლევან ჯიქია და ისტორიის დოქტორი გვანცა ბურდული. წიგნი დაიბეჭდა გამომცემლობა „მერიდიანის“ სტამბაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:წიგნები
აზაფლი
აზაფლი  (Azaflı) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1,592 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
სანქტ-პეტერბურგის ლურდის ღვთისმშობლის ტაძარი
სანქტ-პეტერბურგის ლურდის ღვთისმშობლის ტაძარი (Храм Лурдской Божией Матери) — ერთ-ერთი კათოლიკური ტაძარი სანქტ-პეტერბურგში. ტაძარი აგებულია 1903-1909 წლებში, ფრანგი კათოლიკეებისათვის. აკურთხეს 1909 წლის 22 ნოემბერს. 1938-1992 წლებში ერთადერთი მოქმედი კათოლიკური ეკლესია იყო ლენინგრადში.
ტაძარი მიეკუთვნება ღვთისმშობლის არქიეპარქიის ჩრდილო-დასავლეთ რეგიონს, რომელსაც ხელმძღვანელობს მთავარეპიკსოპოსი პაოლო რეცი. 2007 წლის აგვისტოდან ტაძრის წინამძღვარია სერგეი ალხიმიონიკი.
ისტორია
თავდაპირვალად ერთნავიანი ბაზილიკის პროექტის ესკიზი შექმნა ლეონტი ბენუამ, მაგრამ 1903 წელს წარმოადგინეს ახალი პროექტი, რომელიც ბენუასთან ერთად შექმნა მარიან პერეტიატკოვიჩმა. ბენუამ შეცვალა მშენებლობის სისტემა, რომლის მიხედვითაც ახლა სამი ნავი აიგებოდა.
1940-იანი წლების ბოლოს და 1960-იანი წლების ბოლოს ტაძარში მიმდინარეობდა კაპიტალურ რემონტი. სვეტები მორთეს ხელოვნური მარმარილოს ნიმუშებით, ლატვიიდან ჩამოსულმა ხელოსნებმა მოხატეს კედლები და საკურთხევლის ნაწილი.
1957 წელს ტაძრის საჭიროებიდან გამომდინარე ქალთა ევანგელისტური საავადმყოფოდან გადაიტანეს გერმანული ფირმა „E. F. Walcker“-ის ორღანი. კაპიტალური რემონტის შემდეგ იგი დააყენეს ქოროში.
1958 წელს საკურთხევლის ნაწილი მოხატეს მხატვარმა ზაქაროვებმა.
1981 წელს გაარემონტეს ლურდის ღვთისმშობლის სამლოცველოს ინტერიერი.
1990-იან წლებში მიმდინარეობდა ეკლესიის კაპიტალური რემონტი და დაამონტაჟეს ახალი კანკელი, მოზაიკური ვიტრაჟები (ავტორები იზაბელა და მიხაილ ბაიკოვები), შეათეთრეს კედლები, შეაკეთეს ხმისგამაძლიერებელი აპარატურა, მნიშვნელოვნად გადააკეთეს სამრევლო სახლი.
2009 წლის 22 ნოემბერს საზოგადოებამ საზეიმოდ აღნიშნა ტაძრის კურთხევის 100 წლისთავი.
საპროტესტო გამოსვლები ჰონგ-კონგში (2019-2020)
ალტ=საპროტესტო აქცია ჰონგ-კონგში|მინი|საპროტესტო აქცია [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგში 反逃犯條例修訂運動
]] მინი|[[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგის საპროტესტო აქცია- პანორამა]] საპროტესტო გამოსვლები ჰონგ-კონგში (2019-2020) — საპროტესტო გამოსვლები ჰონგ-კონგში ექსტრადიციის შესახებ კანონპროექტის წინააღმდეგ (2019-2020) - დემონსტრაციების ტალღა ჰონგ- კონგში გამოიწვია  საექსტრადიციო კანონმა, რომელიც თავდაპირველად მიიღეს, ხოლო შემდგომში ჰონგ-კონგის მმართველ კერი ლამის მიერ იქნა გამოწვეული და გაუქმებული. კანონპროექტი ითვალისწინებს აღმასრულებელი ხელისუფლების გადაწყვეტილებით ბრალდებულის გადაცემას ნებისმიერი იურისდიქციისთვის, რომელთანაც მას არ აქვს შეთანხმება ექსტრადიციის შესახებ, მათ შორის, ჩინეთისთვის. მალე პროტესტი ჰონგ-კონგისათვის დამოუკიდებლობის შენარჩუნების მსვლელობად იქცა. ალტ=2019 წლის საპროტესტო ბანერი|მინი|2019 წლის საპროტესტო ბანერი პროტესტი დაიწყო 2019 წლის 9 ივნისს. ამიტომ 2020 წლის 9 ივნისს მოქალაქეთა მცირე ჯგუფმა გადაწყვიტა აღენიშნა პროტესტების წლისთავი ლოზუნგით „ჩვენ ვსაუზმობთ და ვაპროტესტებთ“ (lunch with you protest). ისინი შეიკრიბნენ ჰონგ-კონგის რამდენიმე სავაჭრო ცენტრში. ამავე დროს, 2020 წლის მაისში დაიწყო საპროტესტო გამოსვლების ახალი ტალღა უსაფრთხოების კიდევ ერთი კანონის წინააღმდეგ, რომლის შემოღებასაც პეკინი აპირებს ჰონგ-კონგში მარცხნივ|მინი|საპროტესტო აქცია ალტ=კერი ლამი|მინი|[[კერი ლამი]] 2019 წელს საპროტესტო გამოსვლების ერთ-ერთი მიზეზი იყო შიში იმისა, რომ ექსტრადიციის შესახებ კანონპროექტის მიღების შემთხვევაში, ადგილობრივი ხელისუფლება მას გამოიყენებდა ძებნილი პირების დასაკავებლად და ექსტრადირებისთვის იმ ტერიტორიებზე, რომელთანაც ჰონგ კონგს არ აქვს ექსტრადიციის ხელშეკრულებები, მათ შორის ჩინეთსა და ტაივანში. ჰონგ-კონგის მოქალაქეების აზრით, კანონპროექტი ჰონგ-კონგის მაცხოვრებლებსა და ვიზიტორებს ჩინეთის მატერიალური იურისდიქციის ქვეშ აყენებდა, რაც რეგიონის ავტონომიას შეარყევდა და მოქალაქეების უფლებებს შეზღუდავდა. მათი თქმით, ჰონგ-კონგი გახდებოდა დაუცველი ჩინეთის ჩარევისაგან და ქალაქის იურიდიული დამოუკიდებლობა შესუსტდებოდა. ასევე იყო საშიშროება,  რომ დასრულებულიყო „ერთი ქვეყნის ორი სისტემის“ პოლიტიკა. [
1 ივლისს ასობით ათასი ადამიანი მონაწილეობდა ივლისის ყოველწლიურ მსვლელობებში. ამ დროს დემონსტრანტთა ნაწილი გამოეყო მსვლელობას და შეიჭრა საკანონმდებლო საბჭოს კომპლექსში, რის შედეგადაც მოხდა ცენტრალური ხელისუფლების სიმბოლოების ვანდალიზირება.
აღმასრულებელმა დირექტორმა კერი ლამმა შეაჩერა ექსტრადიციის კანონპროექტის მოქმედება 15 ივნისს, მან ასევე თქვა 9 ივლისს, რომ კანონპროექტი „მკვდარი იყო“, თუმცა არ უხსენებია, რომ კანონპროექტს სრულიად გაიწვევდნენ. აღმასრულებელი საბჭოს წევრებმა რეჯინა იიპმა და ბერნარდ ჩარნუტ ჩანმა განაცხადეს, რომ მთავრობა არ აპირებდა შემდგომში დათმობებზე წასვლას.
საპროტესტო აქციები გრძელდებოდა მთელი ზაფხულის განმავლობაში და გადაიზარდა სულ უფრო მძაფრ შეტაკებებში პოლიციას, აქტივისტების, პეკინის ტრიადის მომხრეებსა და ადგილობრივ მოსახლეობას შორის რეგიონის 20-ზე მეტ ნაწილში. ჰონგ-კონგის პოლიციას პროტესტანტებთან ბრძოლაში „ტრიადების“ გამოყენებაში ადანაშაულებენ. 21 ივლისს, ერთ-ერთ მეტროსადგურთან თეთრ მაისურებში ჩაცმული ადამიანების ჯგუფი ფიზიკურად უსწორდებოდა შავ ტანსაცმელში გამოწყობილ ყველა გამვლელს - ეს პროტესტის მონაწილეთა „დრეს-კოდია“. პოლიციამ არაფერი იღონა, ხელისუფლებისადმი ლოიალურმა დეპუტატმა იუნიუს ჰო კი მოგვიანებით თეთრმაისურებიანებს შეხვდა და მათ „გმირები“ უწოდა. მაოგვიანებით, დემონსტრანტებმა დეპუტატის მისაღები დალეწეს და მისი მშობლების საფლავი შეურაცხყვეს. დემონსტრაციების დროს, მომიტინგეებმა წარმოადგინეს 5 ძირითადი მოთხოვნა: ისინი მოითხოვენ პოლიციის სისასტიკის დამოუკიდებელ გამოძიებას, დაპატიმრებული მომიტინგეების გათავისუფლებას, საპროტესტო გამოსვლების ოფიციალური სახელწოდების - „ამბოხის“ გაუქმებას, საკანონმდებლო საბჭოს წევრებისა და აღმასრულებელი ხელისუფლების ხელმძღვანელის პირდაპირ არჩევნებს, კერი ლამის გადაყენებას.
კერი ლამმა ტელევიზიით 2019 წლის 4 სექტემბერს გამოაცხადა, რომ იგი საბოლოოდ და შეუქცევადად აგზავნის ექსტრადიციის კანონპროექტს ნაგვის ყუთში, მაგრამ ამან ვერ დააკმაყოფილა მომიტინგეები, რომლებიც ამტკიცებდნენ, რომ ხუთივე მოთხოვნა უნდა შესრულებულიყო.
წინაპირობა
კანონპროექტი გაქცეული დამნაშავეებისა და ორმხრივი სამართლებრივი დახმარების შესახებ სისხლის სამართლის საკითხებში (შესწორება) 2019 პირველად შემოთავაზებული იქნა ჰონგ-კონგის მთავრობის მიერ 2019 წლის თებერვალში ტაივანში ჰონგ კონგელი წყვილის მონაწილეობით 2018 წლის მკვლელობის საპასუხოდ.
ჰონგ-კონგს არ აქვს ხელშეკრულება ტაივანთან ექსტრადიციის შესახებ. ამიტომ მასთან მოლაპარაკება პრობლემას წარმოადგენს, რადგან ჩინეთის მთავრობა არ აღიარებს ტაივანის სუვერენიტეტს. ამ საკითხის გადასაჭრელად, ჰონგ-კონგის მთავრობამ შესთავაზა ცვლილება გაქცეულ სამართალდამრღვევთა შესახებ კანონში (თავი 503) და სისხლის სამართლის საკითხებში ურთიერთდახმარებითი სამართლებრივი დახმარება (თავი 525), რომელიც ითვალისწინებს გაქცეულთა ინდივიდუალური გადაყვანის მექანიზმის შექმნას აღმასრულებელი ხელისუფლების ხელმძღვანელის ბრძანებით ნებისმიერი იურისდიქციით, რომელთანაც ქალაქს არ აქვს ოფიციალური მოლაპარაკება ექსტრადიციის შესახებ, ჩინეთში ექსტრადიციის ჩათვლით.
კონტინენტური ჩინეთის ჩართვა ცვლილებაში ეხება ჰონგ-კონგის საზოგადოების სხვადასხვა სექტორს. დემოკრატიის წარმომადგენლები შიშობენ, რომ ქალაქის იურისდიქცია შეერწყმება ჩინეთის კომუნისტური პარტიის კანონებს მატერიკზე მდებარე ჩინეთის შესახებ, რაც ძირს უთხრის 1997 წელს ჩაბარების შემდეგ დამკვიდრებულ პრინციპს „ერთი ქვეყანა, ორი სისტემა“. ამჟამინდელი კანონპროექტის მოწინააღმდეგეები ჰონგ-კონგის მთავრობას მოუწოდებენ დადონ ექსტრადიციის ხელშეკრულება ექსკლუზიურად ტაივანთან და შეწყვიტონ ხელშეკრულების მოქმედება ეჭვმიტანილის ჩაბარებისთანავე.
პროტესტების დასაწყისის მიზეზები და ისტორია
მინი|საპროტესტო აქცია - 2019-09-15 ჰონგ-კონგის უსაფრთხოების ბიურომ შესთავაზა საკანონმდებლო ორგანოს, რომ 2019 წლის თებერვალში შეიტანოს ცვლილება ჰონგ-კონგის კანონში ექსტრადიციის შესახებ, რომელშიც სავარაუდიდ ჩინეთი, მაკაო და ტაივანი უნდა ყოფილიყო 20 ქვეყნის სიაში, რომელთანაც უკვე არსებობდა შეთანხმება ეჭვმიტანილ დამნაშავეთა ექსტრადიციის შესახებ. ამ შესაძლო შესწორებამ შეშფოთება გამოიწვია იურისტებში, ჟურნალისტებსა და პოლიტიკოსებში, ხოლო ჰონგ-კონგის ადვოკატებმა მთავრობისაგან დოკუმენტის გამომწვევა მოითხოვეს. სასწავლო დაწესებულებები, საეკლესიო თემები და იურისტები შეუერთდნენ ადამიანის უფლებათა მოძრაობას შესწორების წინააღმდეგ. ამას მოჰყვა მწვავე დებატები ჰონგ-კონგის საკანონმდებლო ასამბლეაში, რომელიც ჩხუბში გადაიზარდა, ხოლო მთავრობამ მოითხოვდა დოკუმენტის დაუყოვნებლად მიღებ. გაუქმდა საკანონმდებლო პროცედურები, რომლებიც ხელს უშლიდა მიღებას. ამან გამოიწვია კრიტიკის ახალი ნაკადი.
შესწორების მოწინააღმდეგეებმა განაცხადეს, რომ კანონპროექტის მიღების შემთხვევაში, ჰონგ-კონგი დაუცველი გახდება ჩინეთის მკაცრი, კორუმპირებული, სამართლებრივი სისტემის მხრიდან და ეს კიდევ უფრო შეასუსტებს ქალაქის იურიდიულ დამოუკიდებლობას.
საპროტესტო გამოსვლები დაიწყო 2019 წლის მარტში და რეგულარულად გაგრძელდა მომდევნო კვირებში.
2019 წლის ივნისში ასობით ათასი მოქალაქე გამოვიდა ქალაქის ქუჩებში, მოითხოვა კანონის გაუქმება, მაგრამ ჰონგ-კონგის ლიდერმა კერი ლამმა უარი თქვა გაუქმებაზე და შესთავაზა მისი მიღება უმოკლეს ვადებში, არა უგვიანეს ივლისისა.
15 ივნისს, კერი ლამმა, 75-წუთიან პრესკონფერენციაზე, კანონის განუსაზღვრელი ვადით  შეჩერების შესახებ განაცხადა, რომ მთავრობა განაახლებს  განმარტებით სამუშაოებს, საზოგადოების ყველა სექტორთან კონსულტაციებს ამ საკითხთან დაკავშირებით. ამან აღაშფოთა პანდემოკრატი პოლიტიკოსები. ისინი მიიჩენევენ, რომ ლამს არ სურს თანამდებობიდან გადადგომა, ბოდიშს არ მოიხდის ან საბოლოოდ არ მოიხსნის კანონპროექტს და მოუწოდეს თავის მომხრეებს, განაგრძონ პროტესტი.
9 ივლისს, კერი ლამმა კიდევ ერთხელ გაიმეორა, რომ გამოთქმული ეჭვებისა და შეშფოთების გამო, მთავრობა კვლავ მზადაა კანონპროექტი კენჭისყრაზე წარადგინოს, მან კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ კანონის მიღებისთვის ყველა ძალისხმევა უშედეგოა და „კანონპროექტი მკვდარია“. ამის საპასუხოდ აქციის მონაწილეებმა კერი ლამი ფარისევლობაში დაადანაშაულეს, რადგან მიუხედავად იმისა, რომ კერი ლამმა თქვა, რომ მთავრობა აკმაყოფილებს დემონსტრანტების მოთხოვნას, ის არ გამოვიდა და პირდაპირ არ ესაუბრა მომიტინგეებს, თუმცა ისინი კვირების განმავლობაში მთავრობის ოფისების ფანჯრების ქვეშ იდგნენ - ასე რომ, ისინი გააგრძელებენ პროტესტს. აქციის სხვა მონაწილეებმა განაცხადეს, რომ მომავალში შეიძლება კანონპროექტი განსახილველად კვლავ წარადგინონ. ამიტომ საპროტესტო აქციების გაგრძელება კვლავ ძალაში რჩებოდა კერი ლამის მიმართ მოთხოვნა, რომ კანონპროექტის შეუქცევადი გაწვევა კანონიერი ტერმინების გამოყენებით გამოეცხადებინა ოფიციალურად, ვინაიდან  კერი ლამი  კანონპროექტის შეჩერების შესახებ განაცხადის დროს იყენებდა არაფორმალურ ტერმინს - კანონპროექტის მიღებაზე ყველა სამუშაო „მკვდარია“ - აქციის მონაწილეებმა განმარტეს, რომ ისინი აგრძელებენ პროტესტს, რადგან ჰონგ-კონგის საკანონმდებლო ასამბლეის პროცედურებსა და კანონებში არ არსებობს იურიდიული ტერმინები, როგორიცაა „მკვდარი“ და ისინი სთხოვენ კერი ლამს პირდაპირ შეხვდეს მომიტინგეებს და იურიდიული ენის გამოყენებით გამოაცხადოს კანონპროექტის საბოლოო გაუქმება.
მიზნები
მომიტინგეები თავდაპირველად მოითხოვდნენ მხოლოდ ექსტრადიციის შესახებ კანონპროექტის მოხსნას. 12 ივნისს დემონსტრანტების წინააღმდეგ ტაქტიკური პოლიციის ტაქტიკის გამწვავებისა და 15 ივნისს კანონპროექტის მოქმედების შეჩერების შემდეგ, დემონსტრანტებმა წამოაყენეს შემდგომი ექვსი მოთხოვნის შესრულება :
2019 წლის მარტ-ივნისი: ადრეული ეტაპი
მინი|პროტესტი [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ-კონგის New Town Plaza-ში]] ადამიანის უფლებათა სამოქალაქო ფრონტმა, 50 დემოკრატიულმა პარტიულმა პლატფორმამ, კანონპროექტის წინააღმდეგ ორი დემონსტრაცია დაიწყო 31 მარტს და 28 აპრილს. მეორე საპროტესტო აქციისთვის, ორგანიზატორებმა განაცხადეს, რომ 130,000 ადამიანი დაესწრო მსვლელობას, რაც ყველაზე მეტია 2014 წლის 1 ივლისის საპროტესტო აქციის შემდეგ. საკითხის განხილვა უფრო მკაცრი იყო, როდესაც დემოკრატიული საკანონმდებლო საბჭოს წევრებმა დაიწყეს საექსტრადიციო კანონპროექტის წინააღმდეგ კამპანია, რომელშიც უსაფრთხოების მდივანმა ჯონ ლიმ განაცხადა, რომ მთავრობა განაახლებს კანონპროექტის მეორე მოსმენას საკანონმდებლო საბჭოს სრულ სხდომაზე 12 ივნისს, გვერდის ავლით კანონპროექტის შემოწმების ჩვეულ პრაქტიკას კანონპროექტის კომიტეტში.
მთავრობის მკაცრი პოზიცია ექსტრადიციის შესახებ სკანდალური კანონპროექტის მიმართ: კერი ლამმა მოწინააღმდეგე ბანაკს „მოლაპარაკე ნაგავი“ უწოდა და ტაივანის მთავრობამ უარყო HKSAR-ის ექსტრადიციის გეგმა, ასევე მიიპყრო მედიის მნიშვნელოვანი ყურადღება. მარცხნივ|მინი|მომიტინგეები ფრიალებენ [[ჰონგ-კონგი|ჰონგ კონგის კოლონიურ დროშას ჩინეთის მეკავშირე ოფისის წინ ჰონგ-კონგში]] კანონპროექტის მეორე მოსმენის საწინააღმდეგოდ,რომელიც 12 ივნისს უნდა ჩატარებულიყო, ადამიანის უფლებათა სამოქალაქო ფრონტმა თავისი მესამე საპროტესტო აქცია ვიქტორიას პარკიდან დაიწყო 9 ივნისს, ადმირალტის საკანონმდებლო საბჭოსთან. ეს იყო ჰონგ-კონგში ჩატარებული ყველაზე დიდი პროტესტი, რადგან ორგანიზატორების განცხადებით, ესწრებოდა 1.03 მილიონი ადამიანი, რაც რეკორდულად მაღალი მაჩვენებელია.48 ამის მიუხედავად, კერი ლამი დაჟინებით მოითხოვდა კანონის მეორე განხილვით მოსმენის განახლებას 2 ივნისს, ამის საპასუხოდ სტუდენტთა რამდენიმე ჯუფმა მოაწყო მჯდომარე აქცია საღამოსაკანონმდებლო საბჭოს კომპლექსთან, რამაც საბოლოოდ გამოიწვია ინტენსიური შეტაკება პოლიციასა და მომიტინგეებს შორის.
9 ივნისის საპროტესტო აქციების შემდეგ, 12 ივნისს დაინიშნა გენერალური გაფიცვა, რასაც 100-ზე მეტმა დამსაქმებელი გამოეხმაურა. აქციის მონაწილეები ასევე შეეცადნენ საკანონმდებლო საბჭოს შენობისათვის ბრალდება წაეყენებინათ. სპეცრაზმის თანამშრომლებმა დაშალეს მომიტინგეები ცრემლსადენი გაზის, პლასტმასის ტყვიებისა და რეზინის ტყვიების გამოყენებით. პოლიციის კომისარმა სტივენ ლოუმ შეტაკებები „არეულობად“ გამოაცხადა, თუმცა პოლიცია ასევე მძიმედ იქნა ბრალდებული გადაჭარბებული ძალის გამოყენებაში, მათ შორის, ცრემლსადენი გაზის მშვიდობიანი მომიტინგეების მიმართ გამოყენებაში საკანონმდებლო საბჭოს მიმდებარე ტერიტორიაზე.
12 ივნისის შეტაკებების შემდეგ, მომიტინგეებმა დაიწყეს დამოუკიდებელი გამოძიების ჩატარება პოლიციის სისასტიკის გამო. ასევე მთავრობას მოუწოდეს უარი საპროტესტო აქციების მიმართ ტერმინის - „ბუნტის“ გამოყენებაზე. რელიგიური დაჯგუფების 2000 დემონსტრანტი ფხიზლობდა მთავრობის შტაბბინასთან, ლოცულობდა და მღეროდა საგალობლებს, მათ შორის „ვუმღერით ალილუიას უფალს“, რაც არაოფიციალური საპროტესტო ჰიმნი გახდა. 15 ივნისს კერი ლამმა განაცხადა, რომ კანონპროექტი შეჩერებულია, თუმცა ზოგადი დემოკრატიული ბანაკი მოითხოვდა კანონპროექტის სრულად მოხსნას. იმ დღეს 35 წლის მამაკაცმა თავი მოიკლა ლამის გადაწყვეტილების გასაპროტესტებლად. 16 ივნისის საპროტესტო აქციის დროსმონაწილეობდა „თითქმის 2 მილიონი პლუს 1 მოქალაქე“, რაც ჰონგ-კონგის ისტორიაში ყველაზე მასშტაბური აქციაა. კერი ლამმა ბოდიში მოუხადა ჰონგ კონგის მოქალაქეებს, მაგრამ უარი თქვა თანამდებობიდან გადადგომაზე ან კანონის გაუქმებაზე.
21 და 24 ივნისს მომიტინგეებმა არსენალის ქუჩაზე პოლიციის შტაბის ალყა დაიწყეს პოლიციამ არ მიიღო არანაირი ზომები მომიტინგეების დასაშლელად. მომიტინგეებმა ასევე საერთაშორისო მხარდაჭერაც მოითხოვეს.ისინი იმ ქვეყნების საკონსულოებს ესტუმრნენ, რომლებიც სავარაუდოდ დაესწრებიან G20-ის სამიტს ოსაკაში, ასევე ღამე შეიკრიბნენ ედინბურგის ადგილზე  წარწერებიანი პლაკატებით: „დემოკრატია ახლა“ და „თავისუფალი ჰონგ-კონგი “.
2019 წლის ივლისის მოვლენები ყოველწლიური მსვლელობა გამართა 1 ივლისს. მონაწილეობდა 550,000 ადამიანი. პროტესტი მეტწილად მშვიდობიანი იყო. ღამით, საპროტესტო აქციის მონაწილეები შეიჭრნენ საკანონმდებლო საბჭოს შენობაში, პოლიციამმათ შესაჩერებლად უმნიშვნელო ზომები მიიღო. მომიტინგეებმა დაამსხვრიეს ავეჯი, შეურაცხყვეს ჰონგ კონგის ემბლემა და წარმოადგინეს ახალი ათი პუნქტიანი მანიფესტი. კერი ლამმა დაგმო მომიტინგეები, რომლებიც საბჭოში შეიჭრნენ.
1 ივლისის პროტესტის შემდეგ ჰონგ-კონგის სხვადასხვა რაიონში საპროტესტო აქციები გაიმართა როგორც ექსტრადიციის კანონპროექტის საწინააღმდეგო ასევე სხვა ადგილობრივი საკითხის გადასაჭრელად. მინი|[[ტაივანი|ტაივანში ჰონგ-კონგის მომიტინგეთა მხარდამჭერი აქცია]] ახალი პროტესტი ახალ ტერიტორიებზე ექსტრადიციის წინააღმდეგ 14 ივლისს გაიმართა შა ტინში. პროტესტი მეტწილად მშვიდობიანი იყო, თუმცა ზოგიერთმა დემონსტრანტმა დაიწყო ბარიკადების მოწყობა და პოლიციისთვის საგნების სროლა პროტესტის შემდეგ. მოგვიანებით, მომიტინგეები გადავიდნენ New Town Plaza-ში და შა-ტინის სადგურის საშუალებით გაქცევა სცადეს, თუმცა ისინი შეაჩერეს პოლიციის ძალით. მომიტინგეები პლაზას შიგნით ჩარჩნენ, სადაც მოხდა მწვავე შეტაკებები მომიტინგეებსა და პოლიციას შორის.
მას შემდეგ, რაც 21 ივლისს მორიგი საპროტესტო აქცია გაიმართა, მომიტინგეებმა გაიარეს პოლიციის მიერ სანქცირებული ბოლო წერტილი, ხოლო ზოგიერთმა მომიტინგემ გარს შემოუარა ჰონგ-კონგის მეკავშირეთა ოფისს საი იინ პუნაში და შეურაცხყო ჩინეთის ეროვნული ემბლემა, რაც მთავრობამ დაგმო. მიუხედავად იმისა, რომ შუნგვანგში დაპირისპირება მოხდა დემონსტრანტებსა და პოლიციელებს შორის, მეტროსადგურ იუენ ლონგში გამოჩნდნენ თეთრხალათიანი ჯგუფები, რომლებიც სავარაუდოდ  ტრიადის წევრები იყვნენ  და მხარს უჭერდნენ პეკინის მომხრე მრჩეველს ჯუნიუს ჰოს. ისინი განურჩევლად  დაესხნენ  თავს სადგურის შიგნით მყოფ ადამიანებს მეტალის არმატურის გამოყენებით.
27 ივლისს, პოლიციის წინააღმდეგობის მიუხედავად, მომიტინგეები იუენ ლონგისკენ დაიძრნენ. პოლიციამ ცრემლსადენი გაზი გამოიყენა მომიტინგეების დასაშლელად, და დაპირისპირება მომიტინგეებსა და პოლიციას შორის გადაიზარდა ძალადობრივ შეტაკებებში იუენ ლონგ სადგურის შიგნით. მეორე დღეს, მომიტინგეებმა კიდევ ერთხელ უგულებელყვეს პოლიციის აკრძალვა და საიანისა და კაზუეის ყურისკენ დაიძრნენ. 49 ადამიანი დააკავეს, მოგვიანებით კი ბრალი წაუყენეს არეულობებში. დაპატიმრებულთა მხარდასაჭერად, მომიტინგეებმა ალყა შემოარტყეს კვაი ჩუნის პოლიციის განყოფილებას და პოლიციის განყოფილებას თინგ შუი ვაის, სადაც მათ მოძრავი ავტომობილებიდან გაუხსნეს ცეცხლი.ივლისში რამდენიმე მშვიდობიანი საპროტესტო აქცია გაიმართა. ხანდაზმულთა ჯგუფი გაემართა ჰონგ-კონგის კუნძულზე ახალგაზრდებისთვის სოლიდარობის გამოსაცხადებლად. რამდენიმე მოშიმშილე ასევე მთავრობის სახლში შეიჭრა და კერი ლამისგან მოითხოვა პასუხი. 26 ივლისს ათასობით მომიტინგე შეიკრიბა ჰონგ კონგის საერთაშორისო აეროპორტში და ტურისტებს დაურიგეს ფლაერები და საინფორმაციო ბროშურები დაპირისპირების შესახებ.
2019 წლის აგვისტო: ესკალაცია მომიტინგეები ვონკოკში დაბრუნდნენ 3 აგვისტოს, საპროტესტო მსვლელობებს მოჰყვა მათი დაპატიმრება, რამაც ადგილობრივი მაცხოვრებლები განარისხა. შედეგად მოხდა კონფლიქტი პოლიციელებსა და მოქალაქეებს შორის. მეორე დღეს ორი საპროტესტო აქცია გაიმართა, ერთი ცენგ კვანგ ოჰში და მეორე კენედის ქალაქში. ამის შემდეგ, ჰონგ კონგის სხვადასხვა ნაწილში მოხდა შეტაკებები პოლიციასა და მომიტინგეებს შორის.
5 აგვისტოს ქალაქში გაიმართა ერთ-ერთი ყველაზე დიდი გაფიცვა, რომელსაც პროფკავშირების კონფედერაციის თანახმად 350 000 ადამიანი შეუერთდა. გაფიცვას შეუერთდა აეროპორტის 2300 თანამშრომელი, გადაიდო 200-ზე მეტი ფრენა. ზოგიერთმა მოქალაქემ ასევე დაბლოკა მოძრაობა, რათა ხალხი სამსახურებში არ წასულიყო. საპროტესტო გამოსვლები და მჯდომარე აქციები გაიმართა ჰონგ კონგის შვიდ უბანში, მათ შორისაა: ადმირალიტი, შა ტინი, ტუენ მუნ, ცუენ ვანგი, ვონკოკი და ტაი პო. მომიტინგეების დასაშლელად პოლიციამ 800-ზე მეტი ცრემლსადენი გაზის ქილა გამოიყენა, რაც ჰონგ-კონგისათვის რეკორდული მაჩვენებელია. North Point-ისა და Tsuen Wan-ის მომიტინგეებს თავს დაესხა ჯოხებით შეიარაღებული ორი ჯგუფი, თუმცა ზოგიერთებმა მოახერხეს თავდამსხმელების მოგერიება.
11 აგვისტოს ერთ-ერთმა აქტივისტმა ქალმა თვალი დაკარგა პოლიციიე მიერ ნასროლი რეზინის ტყვიით. მორიგი დაპირისპირებისას საპროტესტო აქციების შემდეგ, მინიმუმ 15 საჯარო საავადმყოფოს თანამშრომლებმა რეაგირება მოახდინეს მჯდომარე აქციებით.
12 აგვისტოს პოლიციასთან შეტაკებისას საავადმყოფოებში 80 დაშავებული გადაიყვანეს, მათ შორის 2 მძიმე მდგომარეობაში. მომიტინგეებმა 12-დან 14 აგვისტომდე აეროპორტში გადაინაცვლეს. ჰონგ-კონგის საერთაშორისო აეროპორტი დატვირთვით მერვეა მსოფლიოში. აეროპორტის წარმომადგენლებს ფრენების გაუქმება მოუწიათ. დემონსტრანტებმა დაიკავეს აეროპორტის დიდი ნაწილი. გადაკეტეს შესასვლელები. ქოლგებს, რომლებიც საპროტესტო მოძრაობის კიდევ ერთი სიმბოლო გახდა, აქტივისტები კამერების დასაფარად იყენებდნენ. პროტესტის მონაწილეთა უმრავლესობამ ცალი თვალი აიხვია  რათა სოლიდარობა გამოეცხადებინათ ქალისათვის, ვინც თვალი დაკარგა. 13 აგვისტოს, აეროპორტის საპროტესტო აქცის დროს ქაოსი დაიწყო, როდესაც მომიტინგეებმა ჩინეთის მატერიკდან დაზვერვის აგენტებად მოჩნეული ორი პიროვნება გალახეს (ერთ-ერთი მათგანი იყო Global Times-ის რეპორტიორი). აეროპორტში სპეცდანიშნულების რაზმიშევიდა და იიქდან აქტივისტები გამოდევნა. აეროპორტმა მუშაობა 14 აგვისტოს განაახლა.
2020
2020 წლის 12 იანვარს ჰონგ კონგის ხელისუფლებამ აკრძალა ქვეყანაში ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო ორგანიზაციის Human Rights Watch (HRW) ხელმძღვანელის კენეტ როტის შესვლა. როტი გეგმავდა ჰონგ კონგში ჩასვლას, რომ გამოეკვლია ხელისუფლების მიერ ადამიანის უფლებათა დარღვევები. როტის ვიზიტის აკრძალვამ აშკარა გახადა პეკინის ზეწოლის ქვეშ ჰონგ კონგში „თავისუფლებების გაქრობა“..
2020 წლის მაისში საპროტესტო გამოსვლები განახლდა, საპროტესტო მოძრაობის აღდგენის მიზეზი იყო ცენტრალური მთავრობის მცდელობა ე.წ. „ჰონგ-კონგის უსაფრთხოების აქტის“ მიღება; პოლიციამ გაფანტა ამ კანონის საწინააღმდეგო აქცია. ივნისში მიიღეს ხსენებული კანონი; ამასთან, მოძრაობის ზოგიერთმა ლიდერმა თავი აარიდეს პროცესს. შეერთებული შტატები საპასუხოდ სანქციებს ამზადებს.
ადამიანის უფლებათა დაცვის სამოქალაქო ფრონტი
2019 წლის 9 ივნისის საპროტესტო აქციის ორგანიზატორი, რომელიც გახდა პროტესტების დაწყების სიმბოლო ექსტრადიციის შესახებ კანონპროექტის წინააღმდეგ  იყო ადამიანის უფლებათა სამოქალაქო ფრონტი (Civil Human Rights Front), რომელმაც 2020 წლის 9 ივნისის საპროტესტო გამოსვლების საიუბილეო თარიღზე გამოაქვეყნა Facebook-ზე თავისი ხედვა, თუ რა იყო ეს საპროტესტო გამოსვლები, სად რას საუბრობენ მის შესახებ. როგორც ამბობენ, საპროტესტო აქციები მთელი ქვეყნის გაღვიძება იყო 2014 წლის „ქოლგების რევოლუციისა“ და სტაგნაციის შემდეგ. მიუხედავად იმისა, რომ კანონპროექტი ჯერ შეჩერდა, შემდეგ კი გაუქმდა, მომიტინგეებმა სერიოზული ზიანი მიიღეს მთავრობისა და პოლიციის მხრიდან და განიცადეს „ფსიქოლოგიური ტრავმა. მაგრამ 2019 წლის 9 ივნისი გახდა დღე, რომელიც სამუდამოდ დარჩება ჰონგ კონგის მოქალაქეთა მეხსიერებაში, როგორც „ხალხის გაერთიანება ჩვენი საყვარელი ქალაქის დასაცავად.“
სქოლიო
კატეგორია:საპროტესტო გამოსვლები ჰონგ-კონგში
დიბატაგი
დიბატაგი (Ammodorcas clarkei) — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი ნამდვილი ანტილოპების ქვეოჯახისა. გვარში ერთადერთი სახეობაა. ლათინური სახელი ეწოდა ტომას უილიამ ჰენრი კლარკის პატივსაცემად, რომელმაც 1890 წელს აღმოაჩინა და აღწერა ანტილოპა. სიტყვა „დიბატაგი“ სომალი ენიდანაა წარმოშობილი და შედგება ორი სიტყვისაგან: dabu (კუდი) და tag (სწორი), რაც მიანიშნებს იმას, რომ დიბატაგს სირბილისას კუდი ზევით აქვს აპრეხილი.
გავრცელება
დიბატაგი ოგადენის უდაბური რეგიონის (ეთიოპიისა და სომალის სასაზღვრო ტერიტორია) და ცენტრალური სომალის ენდემური ცხოველია. ერთ-ერთი უიშვიათესი ანტილოპაა.
ცხოვრების ნირი
იკვვებება ფოთლებით, ხშირად დგება უკანა კიდურებზე, რათა მიწვდეს მაღლა მდებარე ყლორტებს. მამლები ტერიტორიული ცხოველები არიან და ყოველდღიურად საკუთარ ტერიტორიას ნიშნავენ. დედალი ქმნის 5-წევრიან ჯგუფს, სადაც მისი შთამომავლები და ერთი ზრდასრული მამალი არის გაწევრიანებული.
სქოლიო
კატეგორია:დიბატაგი
ოდრისული სამეფო
ოდრისული სამეფო (ძველი ბერძნული: Βασίλειον Ὀδρυσῶν) — თრაკიული ტომების სახელმწიფოებრივი კავშირი, რომელიც წარმოიშვა ძვ. წ. V-III საუკუნეებში. ის ძირითადად მოიცავდა დღევანდელი ბულგარეთის ტერიტორიას, ასევე ჩრდილოეთი საბერძნეთის, ევროპული თურქეთის და ჩრდილოეთ დობრუჯას ნაწილს. მოგვიანებით მეფე სევთეს III-მ დედაქალაქი გადაიტანა მის მიერ აშენებულ ქალაქ სევთოპოლისში.
ოდრისები
ოდრისები (ძველ ბერძნულად: „Οδρύσαι“) იყვნენ ყველაზე ძლევამოსილი თრალიული ტომი, რომლებიც სახლობდნენ მდინარე მარიცას დაბლობში. ისინი ძირითადად სახლობდნენ დაახლოებით დღევანდელი ედირნეს შემოგარენში. ასევე მათ მიწებზე მიედინებოდა მდინარე არდაც. ქსენოფონტი წერს, რომ ოდრისები მეომრის დაკრძალვის შემდეგ სვამდნენ დიდ რაოდენობით ღვინოს და დააჭენებდნენ ცხენებს. თუკიდიდე აღწერს სამსახურის გაწევისთვის საჩუქრის გაკეთების ჩვეულებას. ჰეროდოტე იყო პირველი რომელმაც ოდრისები მოიხსენია.
სქოლიო
კატეგორია:ბულგარეთის ისტორია
ჭართანულების ეკლესია
ჭართანულების ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ კოღოთოში. დგას სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მდინარე ალაზნის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (6,7 X 4,5 მ), ნაგებია სწორხაზოვან რიგებად დაწყობილი რიყის ქვითა და კირის დუღაბით. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: ჩამონგრეულია კამარა და კონქის მნიშვნელოვანი ნაწილი, თითქმის მთლიანადაა დანგრეული დასავლეთ კედელი და სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნახევარი. შენობა მთლიანად ხეებით და ბუჩქებით არის დაფარული.
აღმოსავლეთით, ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია, რომლის სამხრეთით გეგმით ოვალური და ბრტყლად გადახურული ვიწრო ნიშია. დარბაზის ჩრდილოეთ კედელში ერთი მცირე ზომის სწორკუთხა სარკმელია. გარედან ეკლესიის შემორჩენილი კედლები მოკლებულია ყოველგვარ მორთულობას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ზენობნის მაცხოვრის ამაღლების ეკლესია
ზენობნის მაცხოვრის ამაღლების ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი იმერეთის მხარეში, სოფელ კურსებში ზედა უბანში, სასაფლაოზე. თარიღდება X-XI საუკუნეების მიჯნით.
ძეგლის აღწერა
დარბაზული შენობის კამარის საბჯენი თაღი გრძივ კედლებზე მოთავსებულ თითო პილასტრს ეყრდნობა. ფასადები თლილი კვადრებით არის მოპირკეთებული. სამხრეთი კარის წნულით მოჩარჩოებულ ზღუდარზე ამოკვეთილი სამსტრიქონიანი წარწერა ახლა თითქმის აღარ გაირჩევა. დასავლეთ ფასადზე მდიდრული შემკულობა შემონიახა. სარკმლის თავზე გამოკვეთილია ბოლოებგაფართოებული განედლებული ჯვარი, მის ზეით კი გადანაკეცებიანი, სამკუთხა ფოთლების მწკრივით მორთული თავსართი. ეკლესიის თაროსებრი კარნიზის ქვემოთ, გრძივ ფასადებზე სიმეტრიულადაა ამოზიდული სკულპტურული გამოსახულებები: სამხრეთ ფასადზე — ხარი და ვერძი, ჩრდილოეთისაზე — ლომი და არწივი. ეკლესიის აღმოსავლეთი და ჩრდილოეთის სარკმლების პროფილირებული საპირეები გაკეთებულია XIX საუკუნის ბოლოს. ეკლესიის თავდაპირველი ორმხრივი გელერეა სამხრეთიდან და დასავლეთიდან XI საუკუნეშივე შეიცვალა დახურული დასავლეთი კარიბჭით. მისი შესასვლელის თავზეც მოჩუქურთმებული განედლებული ჯვარია გამოკვეთილი, ხოლო მის ზემოთ — წრეების ხლართით გამოყვანილი თავსართი.
ეკლესიის მოხატულობა XIII საუკუნის I ნახევრით თარიღდება. ე. წ. პროვინციული წრის მხატვრობა სტილისტური ნიშნებითა და იკონოგრაფიული თემების შერჩევით დიდ მსგავსებას ავლენს სოფელ კისორეთის წმინდა გიორგის ეკლესიისა და გელათის წმინდა გიორგის ეკლესიის სამხრეთ-დასავლეთის მოხატულობასთან, რაც იმ დროისათვის გელათიდან მომდინარე ერთიანი მხატვრული ტრადიციის არსებობას ცხადყოფს. აღსანიშნავია, რომ ტრადიციულ საუფლო სცენებთან ერთად აქ წარმოდგენილია ისეთი იშვიათი გამოსახულებებიც, როგორიცაა წმინდა გიორგის მიერ მკვდრის აღდგინება, წმინდა ევსტათესა და წმინდა პეტრე ალექსანდრიელის ხილვები. ეკლესიის ეზოს აქვს ძველი კარიბჭე. მასზე დაშენებული იყო სამრეკლო, რომელიც არ შემოინახა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სუმბათაშვილების სასახლე ქვიშხეთში
სუმბათაშვილების სასახლე — ისტორიული შენობა ხაშურის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ქვიშხეთში. სუმბათაშვილების სასახლე, ამჟამად სურამისა და ხაშურის ეპარქიის მღვდელმთავრის რეზიდენცია.
ქვიშხეთი ქართლის სააბაშიოს ცენტრი იყო და აბაშიძეები აქ ჯერ კიდევ XVI საუკუნეში დამკვიდრდნენ. 1711 წელს უმემკვიდრეოდ გარდაიცვალა პაატა აბაშიძე, რომლის კუთვნილი მამულიც ქართლის მეფე იესემ ვახუშტი აბაშიძეს უბოძა. სწორედ აქ, ქვიშხეთში, ქვიშხეთელ ანა აბაშიძეზე იქორწინა მეფე ერეკლე II-მ მეორედ, 1744 წელს და ამ ქორწინებიდან მას ერთი ვაჟი – ქართლ-კახეთის სამეფოს უკანასკნელი მეფე გიორგი XII და ასული თამარი ეყოლა. ანა აბაშიძე 1749 წელს გარდაიცვალა.
XIX საუკუნის 40-იანი წლებიდან ქვიშხეთში, ამ სასახლეში სუმბათაშვილები მკვიდრდებიან.
საქართველოში ბოლშევიკების შემოჭრის შემდეგ სუმბათაშვილებს კუთვნილი სასახლე ჩამოართვეს და წლების მანძილზე სოფელ ქვიშხეთის კულტურის სახლი იყო განთავსებული, რომელიც მე-20 საუკუნის მიწურულში მძიმე მდგომარეობაში იყო. 2016 წლიდან სურამისა და ხაშურის ეპისკოპოსის, მეუფე სვიმეონის (ცაკაშვილი) ხელმძღვანელობით ჩატარდა შენობის რეაბილიტაცია, სადაც სურამისა და ხაშურის ეპარქიის მღვდელმთავრის რეზიდენცია განთავსდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს სასახლეები კატეგორია:ოფიციალური რეზიდენციები კატეგორია:ხაშურის მუნიციპალიტეტი კატეგორია:სუმბათაშვილები
ბეიტსის მოტელი (პირველი სეზონი)
„ბეიტსის მოტელის“ პირველი სეზონი ეთერში გადიოდა 2013 წლის 18 მარტიდან 2013 წლის 20 მაისამდე ყოველ ორშაბათს, საღამოს 10 საათზე A&E-ზე. სეზონში სულ ათი სერიაა. სერიალი აღწერილია, როგორც 1960 წელს გადაღებული ფილმის „ ფსიქოს “ თანამედროვე პრიკველი. სიუჟეტში ნორმან ბეიტსისა და დედამისის, ნორმა ბეიტსის ცხოვრებაა ასახული, რომელიც ჰიჩკოკის ფილმში ნაჩვენებ მოვლენებამდე ხდება. მოქმედება ვითარდება თეთრი ფიჭვის ყურეში, ორეგონში.
სეზონმა კრიტიკოსებისგან დადებითი შეფასებები მიიღო. საპრემიერო ეპიზოდით სერიალმა მოხსნა A&E-ის რეიტინგული რეკორდი 3.04 მილიონი მაყურებელით. პირველი სეზონის სამი ეპიზოდის გამოსვლის შემდეგ, ბეიტსის მოტელი მეორე სეზონისთვის განახლდა. ვერა ფარმიგამ განსაკუთრებული აღიარება მოიპოვა ნორმა ლუის ბეიტსის როლის შესრულებისთვის, მან 2013 წელს მოიპოვა სატურნის ჯილდო როგორც საუკეთესო სატელევიზიო მსახიობმა, ხოლო წარდგენილი იყო ნომინაციებზე: პრაიმტაიმ ემის პრემია დრამატული სერიალის წამყვანი მსახიობისთვის (2013), კრიტიკოსთა რჩეული დრამატული სერიალის მსახიობების დაჯილდოება (2013) და კრიტიკოსთა ასოციაციის პრემია საუკეთესო დრამის შემსრულებლისთვის. პირველი სეზონი გამოვიდა 2014 წლის 17 სექტემბერს Blu-ray-სა და DVD-ზე.
გადაღება
ბეიტსის მოტელის ორიგინალი ნაგებობის ასლი ააშენეს 272-ე ქუჩაზე ალდერგროვში, ბრიტანეთის კოლუმბიაში, სადაც მიმდინარეობდა სერიალის გადაღებები. პირველი სეზონის ძირითადი გადაღება დაიწყო 2012 წლის 1-ელ ოქტომბერს. სეზონი 2013 წლის 24 იანვარს უნდა დასრულებულიყო, მაგრამ წარმოება გაგრძელდა 2013 წლის თებერვლამდე.
კრიტიკოსთა გამოხმაურება
პირველმა სეზონმა კრიტიკოსებისგან დადებითი შეფასება მიიღო. ვებ-გვერდ Metacritic-ზე 34 კრიტიკოსის მიერ სეზონი შეფასებულია 100-დან 66 ქულით, რაც მიუთითებს „ზოგადად დადებით მიმოხილვაზე“. Rotten Tomatoes-ზე სეზონს მიღებული აქვს 84% „certified fresh“ შეფასება, საშუალო რეიტინგით 7.11/10 (43 მიმოხილვაზე დაყრდნობით). საიტის კრიტიკოსთა შეფასებაში წერია: „ბეიტსის მოტელი იყენებს როგორც გონებრივი მანიპულირებისა და იდუმალების შიშის ტაქტიკებს, ასევე პერსონაჟთა ენერგიულ მოქმედებას და უხერხულ, მაგრამ გასაოცარ ურთიერთობებს.“ სეზონის პირველი სამი ეპიზოდის გამოსვლის შემდეგ, რომლებმაც დადებითი შეფასებები მიიღო, 2013 წლის 8 აპრილს სერიალს მეორე სეზონი დაემატა.
რეიტინგები
საპრემიერო ღამეს სერიალმა მოხსნა A&E-ის რეიტინგული რეკორდი 3,04 მილიონი მაყურებელით, რომელთა შორის 18-49 წლის მაყურებელთა რაოდენობა 1,6 მილიონს შეადგენდა. სეზონის საფინალო ეპიზოდს ჰყავდა 2.70 მილიონი მაყურებელი. საერთო ჯამში, პირველი სეზონის საშუალო ნახვები 2,70 მილიონს შეადგენდა.
ჯილდოები და ნომინაციები
ბეიტსის მოტელის პირველი სეზონი 24 ნომინაციაზე წარდგა და მოიპოვა ერთი გამარჯვება.
სქოლიო
კატეგორია:2013 წლის ამერიკული სატელევიზიო სეზონები სეზონი 1
სექტემბერი 2015
სექტემბერი - 2015 მიმდინარე წლის მეცხრე თვეა. დაიწყება სამშაბათს და დამთავრდება 30 დღის შემდეგ, ოთხშაბათს.
პორტალი:ახალი ამბები
09
როზარიუ-და-ლიმეირა
როზარიუ-და-ლიმეირა (Rosário da Limeira) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 680 მეტრზე. მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მურიაეს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 247 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 38.21 კმ²-ზე. ფართობი 111 156 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
მარამურეშის ჟუდეცი
მარამურეშის ჟუდეცი (Judeţul Maramureş) — ჟუდეცი ჩრდილოეთ რუმინეთში, ტრანსილვანიის ისტორიულ ოლქში, აღმოსავლეთ კარპატებში. უკავია მარამურეშის ისტორიული ოლქის სამხრეთი ნაწილი. ფართობი 6304 კმ², მოსახლეობა 461 290 ადამიანი (2011). ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ბაია-მარე. აღმოსავლეთით ესაზღვრება სუჩავის ჟუდეცი, დასავლეთით სატუ-მარეს ჟუდეცი, სამხრეთით სელაჟის, კლუჟისა და ბისტრიცა-ნესეუდის ჟუდეცები, ჩრდილოეთით უკრაინის ივანო-ფრანკოვსკისა და იმიერკარპატების ოლქები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუმინეთის ჟუდეცები
ხალონ-დე-კამეროსი
ხალონ-დე-კამეროსი (Jalón de Cameros) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის კამერო-ვიეხოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 8 კმ². მოსახლეობა — 21 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
ბალა-შამლიხი
ბალა-შამლიხი  (Bala Şamlıq) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში.
სქოლიო
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
ყარავალი (ნეფთჩალა)
ყარავალი (Qaravəlli) — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონის ნეფთჩალის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ნეფთჩალის რაიონის გაუქმებული სოფლები
დიბატაგი (გვარი)
დიბატაგი (Ammodorcas) — წყვილჩლიქოსან ძუძუმწოვართა გვარი ძროხისებრთა ოჯახისა. მიეკუთვნება ნამდვილი ანტილოპების ქვეოჯახს. მოიცავს ერთადერთ სახეობას — Ammodorcas clarkei, რომელიც ეთიოპიასა და სომალშია გავრცელებული. სახელი უწოდა ბრიტანელმა ზოოლოგმა ოლდფილდ ტომასმა 1891 წელს.
სქოლიო
* კატეგორია:ძროხისებრნი
Burnin' Sneakers
Burnin' Sneakers — ჯგუფ Bomfunk MC's-ის მეორე სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 2002 წელს. იგი გამოსცა Sony Music Finland-მა.
სქოლიო
კატეგორია:Bomfunk MC's-ის ალბომები კატეგორია:2002 წლის ალბომები კატეგორია:Sony Music Finland-ის ალბომები
სან-პედრუ-დუ-პიაუი
სან-პედრუ-დუ-პიაუი (São Pedro do Piauí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 264 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილო-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 639 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 26.32 კმ²-ზე. ფართობი 518 288 კმ²-ია.
ოქტომბერი 2015
ოქტომბერი - 2015 მიმდინარე წლის მეათე თვეა. დაიწყება ხუთშაბათს და დამთავრდება 31 დღის შემდეგ, შაბათს.
პორტალი:ახალი ამბები
10
კურსების მთავარანგელოზთა ეკლესია
კურსების მთავარანგელოზთა ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი იმერეთის მხარეში, სოფელ კურსებში ზედა უბანში. მდებარეობს მდინარე წყალწითელას მარცხენა მხარეს გაშლილ სოფლის ქვედა უბანში (ქველობანი). აგებულია 1890-იან წლებში. 1916 წელს მიშენებულ, სამრეკლოიან დასავლეთ კარიბჭეს ფანჩატური ჩამოქცეული აქვს. ეკლესიის შენობა ბერეკაშვილთა საგვარეულოს ტიპური ნახელავია. რუსტირებული პილასტრებით, ბალუსტრადით და კბილებიანი კარნიზით შემკული სამრეკლო ქუთაისის საზოგადოებრივ და საცხოვრებელ ნაგებობებს ეხმიანება.
ხოსე ალვარესი
ხოსე ალვარესი (José Sixto Álvarez Escalada; დ. 26 აგვისტო, 1858, გუალეგუაიჩუ — გ. 23 აგვისტო, 1903, ბუენოს-აირესი) — არგენტინელი მწერალი.
ლიტერატურა
კატეგორია:არგენტინელი მწერლები კატეგორია:არგენტინელი ჟურნალისტები კატეგორია:მამაკაცი ჟურნალისტები კატეგორია:არგენტინელი მამაკაცი რომანისტები კატეგორია:XIX საუკუნის რომანისტები კატეგორია:XIX საუკუნის მამაკაცი მწერლები
კურსების მთავარანგელოზთა ეკლესია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მურო-ენ-კამეროსი
მურო-ენ-კამეროსი (Muro en Cameros) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ლა-რიოხის პროვინციის კამერო-ვიეხოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 16 კმ². მოსახლეობა — 35 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ლა-რიოხის მუნიციპალიტეტები
ჩულპანი (იანაულის რაიონი)
ჩულპანი (Чулпан; Сулпан) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ისტიაკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 15 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ისტიაკიდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 15 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 56 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:იანაულის რაიონის სოფლები
ბაქალი
ბაქალი  (Baqqallı) — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 467 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თოუზის რაიონის სოფლები
თედორე კიკვაძე
თედორე კიკვაძე (დ. აპრილი, 1868, მაკვანეთი — იანვარი, 1935, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, პედაგოგი, საქართველოს ეროვნული საბჭოსა და საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.
ბიოგრაფია
დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. 1878-1884 წელს წარჩინებით დაამთავრა ოზურგეთის სასულიერო სასწავლებელი. იმავე წელს სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო სემინარიაში. მეორე კურსიდანვე მონაწილეობდა არალეგალურ სტუდენტურ წრეებში, კითხულობდა არალეგალურ ლიტერატურას — ბოკლს, პისარევს, ჩერნიშევსკის, დობროლიუბოვს, ლავროვს, შელგუნოვს. რედაქტორობდა არალეგალურ სტუდენტურ ჟურნალ „ლამპარს“ ფსევდონნიმით „ხლაფორთაძე.“ ამავე ჟურნალში თანამშრომლობდნენ ნოე ჟორდანია წითე ფერაძის და ფილიპე მახარაძე ჯვარელის ფსევდონიმით. სემინარიაში სწავლა ძალიან უჭირდა უსახსრობის გამო, ამიტომ იძულებული იყო კერძო გაკვეთილები აეღო. სწავლის ბოლო წელს გათავისუფლდა გორის ეპისკოპოს ალექსანდრეს მიერ დაწესებული ნახევარ-ხარჯიანი სტიპენდია, რომელიც კიკვაძემ მიიღო და სწავლის დასრულება შეძლო 1890 წელს. სწავლის დასრულების წელს, მარტში მან მახარაძესთან და ჟორდანიასთან ერთად ხელმძღვანელობა გაუწია გამოსვლას სასწავლებლის ადმინისტრაციის წინააღმდეგ. წარდგენილ მოთხოვნებს შორის იყო სასწავლებელში ქართული ენისა და ლიტერატურის სწავლება, აკრძალული ლიტერატურის დაშვება, ადმინისტრაციის ზოგი მოხელის გადაყენება. სასწავლებლის ადმინისტრაცია წავიდა დათმობაზე და 1890-1891 წლებში დაარსდა ქართული ენისა და ლიტერატურის რუსულენოვანი კათედრა. მაგრამ გაფიცვების ორგანიზატორებს, მათ შორის კიკვაძეს, ყოფაქცევაში დაბალი ნიშანი (4) დაუწერეს. ეს არ იყო ყველაზე მკაცრი სასჯელი, რადგან სემიანრიის რექტორი ნიკოლოზი შედარებით ლომიბიერად მოექცა გაფიცულებს. მან კიკვაძეს შესთავაზა სწავლა კიევის უნივერსიტეტში გაეგრძებენინა და რეკომენდაციასაც დაჰპირდა.