cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
სოფია მაგდალენა ბრანდენბურგ-კულმბახელი
სოფია მაგდალენა ბრანდენბურგ-კულმბახელი (Sophie Magdalene von Brandenburg-Kulmbach, Sophie Magdalene af Brandenburg-Kulmbach; დ. 28 ნოემბერი, 1700 — გ. 27 მაისი, 1770) — ჰოენცოლერნთა დინასტიის წარმომადგენელი. დანიისა და ნორვეგიის დედოფალი 1730-46 წლებში როგორც კრისტიან VI-ის მეუღლე. მეფე ფრედერიკ V-ის დედა.
ადრეული წლები
სოფია მაგდალენა დაიბადა 1700 წლის 28 ნოემბერს ნიურნბერგში. იგი იყო ბრანდენბურგ-ბაიროით-კულმბახის მარკგრაფ კრისტიან ჰაინრიხისა და მისი მეუღლის, მარკგრაფინია სოფია კრისტიანა ვოლფენშტაინელის მეექვსე შვილი. მამის მხრიდან მისი პაპა-ბებია ბრანდენბურგ-ბაიროთი-კულმბახის მარკგრაფი გეორგ ალბრეხტი და მისი ცოლი მარია იზაბელა ჰოლშტაინ-სონდენბურგ-გლუქსბურგელი, ხოლო დედის მხრიდან ალბრეხტ ფრიდრიხ ვოლფენშტაინელი და მისი ცოლი სოფია ლუისა დე კასტელ-რემნილგენი იყვნენ.
როდესაც წამოიზარდა და განათლების მიღება დაასრულა, სოფია მაგდალენა საქსონიისა და პოლონეთის დედოფალ კრისტიანა ებერჰარდინა ბრანდენბურგ-ბაიროითელის უფროსი სეფექალი გახდა, სადაც შეხვდა თავის მომავალ მეუღლეს. 1721 წლის 7 აგვისტოს სოფია მაგდალენა დაქორწინდა დანიისა და ნორვეგიის კრონპრინც კრისტიანზე. მას ბედნიერი ქორწინება ჰქონდა და ქმართან და მულებთან ერთად აქტიურად აპროტესტებდა მამამთილის მეორე ქორწინებას ანა სოფია რევენტლოვზე.
დედოფალი
1730 წელს, ფრედერიკ IV-ის გარდაცვალების შემდეგ მისი ქმარი მეფე კრისტიან VI, ხოლო თავად სოფია მაგდალენა დედოფალი გახდა. სამეფო წყვილის პირადი ცხოვრება ჰარმონიული იყო. მეუღლეები პატივს სცემდნენ და ენდობოდნენ ერთმანეთს, თუმცა სოფია ვერ იტანდა სამეფო კარზე ცხოვრებას, ამიტომაც არისტოკრატები ხშირად მას ადანაშაულებდნენ ცივი ატმოსფეროს შექმნაში. დანიელები მას ამპარტავან და ჭირვეულ ქალად თვლიდნენ. მას მკაცრი რელიგიური განათლება ჰქონდა მიღებული, რაც გავლენას ახდენდა სამეფო კარის ცხოვრებაზე. მისი სამეფო კარზე ცხოვრება ძალიან ძვირი ჯდებოდა. სოფია მაგდალენას მოსწონდა ფუფუნება, ძვირფასი სამკაულები და მოდური კაბები, მაშინ, როდესაც ქვეყანა სიღარიბეში იხრჩობოდა.
მას ასევე აკრიტიკებდნენ მისი გერმანული თვისებების გამოც, თუმცა გერმანული ენა და კულტურა უკვე ისედაც დიდი ხანი იყო რაც დანიაში დომინირებდა. ეს იმით იყო განპირობებული, რომ საუკუნეების მანძილზე დანიის მეფეებს გერმანელი ცოლები მოჰყავდათ, რომელთა გავლენაც ყოველ მომდევნო მეფეზე სულ უფრო ძლიერდებოდა. არღსანიშნავია, რომ დედოფალმა სოფია მაგდალენამ, მიუხედავად იმისა, რომ თითქმის მთელი ცხოვრება დანიაში განვლო, დანიური ენა არასდროს უსწავლია. 1740 წლიდან დანიის სამეფო კარზე ჩამოსახლდნენ სოფიას დედმამიშვილებიც. ამის შემდეგ დადიოდა ჭორები, რომ კრისტიანი მას მის დასთან, მარკიზა სოფია კაროლინა ბრანდენბურგ-კულმბახელთან ღალატობდა.
1732 წელს დედოფალმა სოფია მაგდალენამ შექმნა ახალი, საპატიო ორდენი, რომელთაც მხოლოდ იმ ქალებს გადასცემდა, რომელთაც იღბლიანი ქორწინება ჰქონდათ. 1737 წელს გახსნა დიდებული წარმომავლობის მონაზვნებისათვის განკუთვნილი მონასტერი, სადაც მდაბიო წარმომავლობის მონაზვნებს არ უშვებდნენ.
დედოფალ სოფია მაგდალენას ბრძანებით, მისი კორონაციისთვის დაამზადეს ახალი სადედოფლო გვირგვინიც. ამით მან უარი თქვა ტრადიციულ დანიურ სადედოფლო გვირგვინზე და მას მოძველებულიც უწოდა. მისი ბრძანებითვე ააგეს ჰირსკჰოლმის სასახლე, სადაც 1747 წლიდან ცხოვრობდა.
დედა-დედოფალი
1746 წელს მისი მეუღლე, მეფე კრისტიან VI გარდაიცვალა, რის გამოც ტახტზე მათი ვაჟი ფრედერიკ V ავიდა. როგორც დედა-დედოფალი, იგი მეტად გონივრულად ცდილობდა შვილზე გავლენის მოხდენას. ამასთან, ისარგებლა რა ქმრის არ ყოფილით და სასწრაფოდ დატოვა სამეფო კარი, რომელსაც ვერ იტანდა.
აღსანიშნავია, რომ სოფია მაგდალენას თავის შვილიშვილებთან უფრო უკეთესი ურთიერთობა ჰქონდა, ვიდრე შვილებთან. მისი გავლენით, მისი შვილიშვილი, კრონპრინცი კრისტიანი მეტად მეამბოხე და თავისუფალი თვისებებისა გაიზარდა, თუმცა ეს უფრო მეტად მისი ფსიქიკური დაავადების დამსახურება იყო. რამდენიმე წელიწადში, სოფია მაგდალენა ჰიპოქდორიით დაავადდა, რომელიც სულ უფრო მძიმდებოდა. საბოლოოდ სწორედ მან გამოიწვია მისი გარდაცვალება 1770 წლის 27 მაისს, 69 წლის ასაკში.
დედოფალი სოფია მაგდალენა ბრანდენბურგ-კულმბახელი დაკრძალეს როსკილეს კათედრალში, მისი მეუღლის, მეფე კრისტიან VI-ის გვერდით.
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 28 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1700 კატეგორია:გარდაცვლილი 27 მაისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1770 კატეგორია:ჰოენცოლერნები კატეგორია:დანიის დედოფლები კატეგორია:ნორვეგიის დედოფლები კატეგორია:დედა დედოფლები
ჯეიმზ ფრანცის ედუარდ სტიუარტი
ჯეიმზ ფრანცის ედუარდ სტიუარტი (James Francis Edward Stuart; დ. 10 ივნისი, 1688, ლონდონი, ინგლისის სამეფო — გ. 1 იანვარი, 1766, რომი, პაპის ოლქი) — სტიუარტთა დინასტიის წარმომადგენელი. ინგლისის, ირლანდიისა და შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ II-ისა და დედოფალ მარია მოდენელის ვაჟი. 1688 წლის სახელოვანი რევოლუციის შემდეგ მან მემკვიდრეობა დაკარგა თავისი კათოლიკური აღმსარებლობის გამო, რის შემდეგაც დაიწყო იაკობინური ომები და დავა სამეფო ტახტებისათვის. იაკობინელებსა და მათ მხარდაჭერებში იგი ცნობილი იყო როგორც ინგლისისა და ირლანდიის მეფე ჯეიმზ III და შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ VIII.
ბიოგრაფია
მარცხნივ|მინი|295x295პქ|ჯეიმზ ფრანცის ედუარდი 1703 წელს. ჯეიმზ ფრანცის ედუარდ სტიუარტი დაიბადა 1688 წლის 10 ივნისს ლონდონში. იგი იყო ინგლისის, ირლანდიისა და შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ II-ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარია მოდენელის უფროსი ვაჟი. იგი მალევე კათოლიკედ მონათლეს და უელსის პრინცად დანიშნეს, რასაც ბრიტანელების მხრიდან დიდი პროტესტი მოჰყვა. ამგვარ პირობებში მისმა უფროსმა ნახევარ-დამ, მერი სტიუარტმა და მისმა ქმარმა, ნიდერლანდების შტატჰალტერმა უილიამ III-მ სახელოვანი რევოლუციის გზით დაამხეს ჯეიმზ II და ტახტი თავად დაიკავეს. ამის გამო ჯეიმზ ფრანცისი და მისი ოჯახი ემიგრაციაში საფრანგეთში წავიდა, სადაც ისინი ლუი XIV-მ შეიფარა.
ამის გამო ჯეიმზ ფრანცისი ვერსალის სამეფო კარზე იზრდებოდა კათოლიკური ადათ-წესებითა და ფრანგებთან სიახლოვით, რის გამოც ინგლისელებს მისი გამეფება არ სურდათ. 1694 წელს დედოფალი მერი II უშვილოდ გარდაიცვალა, თუმცა უილიამ III-მ მის გარეშეც მოახერხა ტახტის შენარჩუნება, რამეთუ დედამისი, პრინცესა მერი, მეფე ჩარლზ I-ის ასული იყო. ამრიგად, 1701 წელს ჯერ მეფე ჯეიმზ II, ხოლო უკვე 1702 წელს უილიამ III გარდაიცვალა. ამის შემდეგ ტახტი ჯეიმზ ფრანცისის კიდევ ერთმა ნახევარ-დამ, დედოფალმა ანამ დაიკავა, რომელიც 1714 წელს ასევე უშვილოდ გარდაიცვალა. მან ტახტი არა ძმას, არამედ ბიძაშვილს, ჰანოვერის მეფე ჯორჯ I-ს დაუტოვა, რასაც მოჰყვა კათოლიკე ინგლისელების უკმაყოფილება, რომლებიც ჯეიმზ ფრანცისის გამეფებას მოითხოვდნენ, რის გამოც მათ იაკობინელები ეწოდათ. მინი|311x311პქ|ჯეიმზ ფრანცის ედუარდი ახალგაზრდობაში ასე დაიწყო ინგლისში იაკობინელთა გამოსვლები, რომლებიც უკმაყოფილონი იყვნენ გერმანელთა გაბატონებით. 1715 წელს ჯეიმზ ფრანცისი ფრანგული ჯარებით შეიჭრა შოტლანდიაში. იგი ცდილობდა, რომ ჯერ შოტლანდიის ტახტი დაებრუნებინა, რის შემდეგაც ალყაში მოქცეულ ინგლისსაც მარტივად დაიმორჩილებდა, თუმცა იგი შოტლანდიაში ორჯერ სასტიკად დაამარცხეს შერიფმიურისა და პრესტონის ბრძოლებში. მიუხედავად ამისა, იგი უკან არ გაბრუნებულა, რადგან შოტლანდიაში მკაცრი ზამთარი დაიწყო და გადაწყვიტა ეს დრო მოსამზადებლად გამოეყენებინა, რის გამოც სკონეს სასახლეში შეიკეტა და ის თავის სამეფო კარად გამოაცხადა. სიტუაცია მას შემდეგ გართულდა, რაც ლუი XIV 1715 წელს გარდაიცვალა და ტახტი მცირეწლოვანმა ლუი XV-მ დაიკავა. ამის შემდეგ, 1716 წელს ფრანგებმა ინგლისთან ალიანსი გააფორმეს და ჯეიმზ ფრანცისს დახმარება შეუწყვიტეს, რის გამოც იგი იძულებული გახდა შოტლანდია დაეტოვებინა.
ფრანგებზე განაწყენებულმა ჯეიმზ ფრანცისმა უარი თქვა საფრანგეთში ჩასვლაზე, რის გამოც შოტლანდიიდან პირდაპირ იტალიაში გაემგზავრა. აქ მას პაპმა კლემენტ XI-მ პალაცო-დელ-რე დაუთმო, სადაც გაატარა დარჩენილი ცხოვრება. მიუხედავად ყველაფრისა, იგი კვლავ გეგმავდა ტახტის დაბრუნებასა და ინგლისში შეჭრას. 1719 წელს იგი კვლავ შეიჭრა ინგლისში, თუმცა გლენ-შილის ბრძოლაში დამარცხდა და ესპანეთში გაიქცა. ამის შემდეგ, 1722 წელს ესპანეთის მეფის მხარდაჭერით იგი ისევ აპირებდა ომის დაწყებას, მაგრამ აღარ გამოუვიდა.
ამის პარალელურად იგი საცოლეს ეძებდა, რათა ძლიერი მოკავშირე შეეძინა. 1717 წელს განიხილებოდა მისი დაქორწინება ლუიზ ადელაიდა ორლეანელზე, ორლეანის ჰერცოგ ფილიპე II-ისა და ფრანსუაზ მარი დე ბურბონის ასულზე, თუმცა არაფერი გამოვიდა. იმავე წელს მოლაპარაკებები დაიწყო თავის ბიძასთან, მოდენის ჰერცოგ რინალდო III-თან, რათა ცოლად მისი ასული ბენედიქტა შეერთო, თუმცა ამაოდ. უკვე 1719 წლის 3 სექტემბერს ჯეიმზ ფრანცის ედუარდმა ცოლად შეირთო მარია კლემენტინა სობიესკა (1702-1735), პოლონეთის მეფე იან III-ის შვილიშვილი.
ჯეიმზ ფრანცისი სიცოცხლის ბოლომდე განაგრძობდა პრეტენზიის გამოთქმასა და ტახტის დაბრუნების მცდელობებს, მაგრამ ამაოდ. ჯერ კიდევ მის სიცოცხლეში, 1745 წელს მისი ვაჟი ჩარლზ ედუარდიც შეიჭრა ინგლისში, თუმცა ამაოდ. 1759 წლიდან განიხილებოდა, რომ ჯეიმზ ფრანცისისთვის ირლანდია მიეცათ, რადგან იქ მდგომარეობა ერთობ დაიძაბა და კათოლიკე ირლანდიელები გამოყოფას ცდილობდნენ, მაგრამ ეს გეგმაც ჩავარდა.
საბოლოოდ ჯეიმზ ფრანცის ედუარდ სტიუარტი გარდაიცვალა 1766 წლის 1 იანვარს რომში, 77 წლის ასაკში.
შვილები
ჯეიმზ ფრანცის ედუარდს თავის მეუღლესთან სულ ორი ვაჟი ჰყავდა:
ლიტერატურა
კატეგორია:დაბადებული 10 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1688 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1766 კატეგორია:სტიუარტები კატეგორია:უელსის პრინცები კატეგორია:ტახტის მემკვიდრეები რომლებმაც ვერ შეძლეს ტახტზე ასვლა
სერინსა
სერინსა (Cerinza) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.819 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 199 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 58.32 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 72 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
იომეი
იმპერატორი იომეი (用明天皇; დ. 518 — გ. 587) — იაპონიის 31-ე იმპერატორი მემკვიდრეობის ტრადიციული წესის მიხედვით. იომეი ქვეყანას 2 წელი მართავდა.
ტრადიციული ამბები
ნიჰონსოკი იმპერატორ იომეის ტატიბანა ნო ტოიოჰი ნო მიკოტოს უწოდებს. სასალხეში სადაც ცხოვრობდა პრინც იოედ და პრინც იკიებედ მოიხსენიებდნენ. იმის შემდედ, რაც მისი ნახევარ ძმის, იმპერატორ ბიდაცუ გარდაიცვალა, იომეი იაპონიის ტახტზე ავიდნენ.
სამეფო კარის გავლენიანი მოხელეები მონონობე ნო მორია და სოგა ნო უმაკო, რომლებიც იმპერატორ ბიდაცუს მმართველობის დროს იმპერატორის მრჩეველები იყვნენ, კვლავ ინარჩუნებდნენ წოდებას იომეის მმართველობის დროს.
რუხი ყანჩა
რუხი ყანჩა (Ardea cinerea) — ფრინველი ყანჩისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 90–98 სმ, მასა 2 კგ-მდე, ფრთების შლილი 175–195 სმ. საერთო შეფერილობა ვეჟან-რუხია, თავზე, კისერსა და მუცელზე თეთრი მონაკვეთებით. ახასიათებს შავი ზოლი თვალებს ზემოთ, რომელიც გადადის „ნაწნავში“. ახალგაზრდა ფრინველები უფრო მეტად ერთფეროვნები არიან, ფერად რუხი, „ნაწნავის“ გარეშე. ფეხები და ნისკარტი მოყვითალო-მწვანედან ჟანგმიწოვანამდეა, ნისკარტთან არსებული კანის შიშველი მონაკვეთი მოცისფრო ან მომწვანო. ფრენის დროს კარგად ჩანს კონტრასტული ღია რუხი და შავი ფრთები. გამოსცემს მოკლე დაბალ ჩხავანა ხმებს, ბარტყი — ყიყინა და სისინას. გავრცელებულია ევრაზიისა და აფრიკის დიდ ნაწილში, ტიბეტში ადის ზღვის დონიდან 4000 მეტრამდე; გვხვდება საქართველოშიც, როგორც წესი, მთელი წლის განმავლობაში. იზამთრებს დასავლეთ ევროპაში, წინა და სამხრეთ აზიაში, აფრიკაში. გადამფრენი, ზოგან მკვიდრი ფრინველია. მიგრირებს მარტო, ხშირად — ღამით, დღისით საკვებ ბიოტოპებში იკრიბებიან ჯგუფებად. ჩვეულებრივ წყალთან ახლოს, ხეებით შემოფარგლულ წყალმარჩხ წყალსატევებთან ცხოვრობს, ზოგჯერ მინდვრებშიც შეინიშნება. ფრენს ჩქარა, რა დროსაც ფეხებს უკან იშვერს, ფრთები კი ფართო ჩანს. ძირითადად იკვებება 500 გრამამდე მასის თევზებით. ბუდობისათვის უპირატესად ირჩევს მაღალ ხეებს (მ. შ. ფიჭვს); ზოგიერთი კოლონია 100 წლის მანძილზეც არსებობს. ბუდე (ჩვეულებრივ, ყოველ წელს განახლებული) დიამეტრით 80, ხოლო სიმაღლეში 60 სმ-ია. დედალი აპრილის პირველ ნახევარში დებს 3–5 (7-მდე) მომწვანო-ცისფერ კვერცხს; ინკუბაცია 21-დან (ტროპიკებში) 27 (ზომიერ განედებში) დღემდე გრძელდება. ცოცხლობს 25 წლამდე. არეალის ფარგლებში ყანჩის ყველაზე მეტად ჩვეული სახეობაა.
სქოლიო
კატეგორია:ყანჩა
ლესერა
ლესერა (Lécera, Lecera) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-ბელჩიტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 109,202433 კმ². მოსახლეობა — 631 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
ბუკურა დუმბრავა
ბუკურა დუმბრავა (დ. 28 დეკემბერი, 1868 — გ. 26 იანვარი, 1926) — უნგრული წარმოშობის რუმინელი რომანისტი, კულტურის პროპაგანდისტი, მოგზაური და თეოსოფისტი. იყენებდა შემდეგ სახელებს: სტეფანია „ფენი“ შეკულიკს, შეკულიკზ , სეკულიჩი. მისი ლიტერატურული შემოქმედება, რომელიც ძირითადად შესრულებულია გერმანულ ენაზე, მოიცავს რომანტიკულ ისტორიებს ჰაიდუკების ლეგენდარული გმირობებისა. ამან მას მოუტანა კომერციული წარმატება როგორც გერმანულენოვან ევროპაში, ასევე რუმინეთში.
დუმბრავა წარმოაჩენდა ბევრ პრობლემას და მონაწილეობდა რამდენიმე კულტურულ პროექტშიც, მაგრამ ის ძირითადად ახსოვთ რუმინეთში ტურიზმისა და ინვაირონმენტალიზმის პროპაგანდისტური აქტივობების გამო. ის იყო თავგამოდებული მოგზაური და ალპინისტი, რომელმაც დააარსა ქვეყნის ზოგიერთი სალაშქრო კლუბი. მისი მოგზაურობის ჩანაწერები რჩება სტანდარტად რუმინულ ლიტერატურაში, მაშინ როდესაც მისი მხატვრული ლიტერატურა ზოგადად დავიწყეუბლია.
მისი კარიერის განმავლობაში შეკულიკი ხაზს უსვამდა და ცდილობდა ქალების ჩართვას რუმინულ მასონობაში. ხანში შესვლისას, მისი ესეები კონცენტრირებულია სპირიტუალიზმის გარშემო და როგორც ჯიდუ კრიშნამურტის მოწაფემ, მან დააარსა რუმინული ლოჟა თეოსოფისტური საზოგადოებისათვის. ის გარდაიცვალა ბრიტანეთის ინდოეთიდან დაბრუნებისას, იგი იმყოფებოდა თეოსოფისტურ კონფერენციაზე ადიარში.
ადრეული ცხოვრება
მომავალი მწერალი დაიბადა ბრატისლავაში (პრესბურგი). მამამისი იყო უნგრელ-სლოვაკი ან სლოვაკ-უნგრელი. დედამისის მხრიდან, ეთნიკურად, ის იყო გერმანელი. თავად დუმბრავა გაიზარდა გერმანულ კულტურაში და ამიტომაც აღიქმება გერმანელად. ფენიმ თავისი ადრეული ბავშვობა გაატარა ავსტრია-უნგრეთის ერთი ნაწილიდან მეორეში გასავლაში, რომლის დროსაც მოინახულა ვიენა 4 წლის ასაკში. ერთი წლის შემდეგ კი მისი ოჯახი ემიიგრირდა რუმინეთის სამეფოში, როგორ მეგობრები რუმინეთის მეფის, კაროლ I-ისა. მამამისი მუშაობდა სადაზღვეოს კომპანიის მმართველად და ზოგიერთი ისტორიკოსი მას მასონური ლოჟის - „zur Brüderlichkeit-ის“ ხელმძღვანელადაც მიიჩნევს .
სამეფო ოჯახმა მალე შეამჩნია ფენის პიანინოზე დაკვრა, ნიჭი გერმანულენოვანი პოეზიისა და გატაცება რუმინული რომანტიკული ლიტერატურის კითხვისა. სინაიას სასახლეში ის გახდა ნდობით აღჭურვილი პირი და სეფე ქალი დედოფალი ელისაბეტისა და 1884 წელს მოხდა მისი შესვლა მაღალ საზოგადოებაში, როგორც სამეფო წყვილის სტუმრისა.
ფენი გაჰყვა მამამისის მასონურ რწმენებს და შეუერთდა საკამათო შერეულ მასონობას. ის ეთანხმებოდა ანი ბესანტსა და Le Droit Humain-ის, ამიტომაც გახდა ვარდისფერი ჯვრის მე-9 ხარისხის დივა. სავარაუდოდ, ჩინდიას ჯგუფი გამოიყენა ახალი წევრების მისაღებად.
ლიტერატურული დებიუტი
შეკულიკის პირველი პირველი გამოქვეყნებული ნამუშევარია Der Haiduck-ი (ჰაიდუკი), დაბეჭდილი 1908 წელს რეგენსბურგში დაბეჭდილი ვ. ვუნდერლინგის მიერ. იმავე წელს ის ითარგმნა თეოდორ ნიკას მიერ და დაიბეჭდა ბუქარესტის კაროლ სფეტეაში, როგორც Haiducul-ი (მეორე და მესამე გამოცემა, 1911 წელს; მეოთხე - 1914 წელს). ფსევდონიმით, წიგნი იტყუებდა მკითხველს თავისი საიდუმლოებით, ხოლო ზოგიერთის აზრით ეს დედოფალი ელისაბეტის სალიტერატურო მცდელობაც კი იყო. ნაწერი კი იყო შეკულიკის კალამი, რომლის ექოშიც გაისმოდა სინაიას მთიან შემოგარენს: ბუკურას ტბა და ცნობილი dumbravă (ჭალა).
ისტორიული ნოველა - Der Haiduck აღწერილია Mercure de France-ში, როგორც ფრესკა „რუმინეთის პირველი პატრიოტებისა“ „ჩამთრეველი სიუჟეტითა“ და ტონის „სრულიად ადეკვატური გონიერებით“. ტრანსილვანიაში, კრიტიკოსი ილარიე ჩენდი აცხადებდა, რომ სასიამოვნოდ გააოცა ორივემ წიგნმაც და გერმანულმაც. ჩენდის თანახმად, ნაწარმოები გამოირჩეოდა აღსანიშნავი სასიამოვნო აღწერით რუმინელი გლეხებისა, მათი „სუფთა და უძველესი ცხოვრების სტილით“. კრიტიკოსები ჩაიძირნენ შეკულიკის წუთიერ ისტორიულ კვლევაში, რომელიც მოიცავდა ჰურმუზახის კოლექციის ისტორიული ჩანაწერების მტკიცებულებებს, მაგრამ ასევე გავლენას პოპულარული რომანებისა ნიკოლას პოპესქიუ-ოიონედეასი. ასევე მან გამოიყენა დიდი ნაწილი საოჯახო ხელნაწერიდან ჰაიდუკი ლანკუ ჯიანუს შესახებ და ამის გამო პლაგიარიზმში სდებდნენ ბრალს. ამას გარდა, მას აკრიტიკებდნენ ნიკოლა აბრას (ან „იაბრას“), ჯიანუს მთავარი მოკავშირის, ჰაიდუკების მოძრაობის გამყიდველის ნეგატიური მითის უკვდავყოფისათვის.
Der Pandur-ი პირდაპირი გაგრძელებაა Der Haiduck-ისა. ბოლო ნაწილი ამ ტრილოგიისა, ფოკუსირებული 1848 წლის ვალანჩიანურ რევოლუციაზე გამოქვეყნებამდე შემთხვევით დაიწვა. დუმბრავა კი მას არასოდეს დაბრუნებია, მაგრამ 1918 წლისთვის განიხილებოდა ახალი რომანი, რომელსაც, სავარაუდოდ, ერქვა სიბილას წიგნი. ის ასევე წარმატებული იყო, როგორც მოყვარული, მუსიკაში. 1912 წელს, ელისაბეტის პელესის სასხლეში მის პიანინოზე შესრულებას აკომპანირება გაუწიეს ცნობილმა რუმინელმა მევიოლინეებმა - ჯორჯ ენესკუმ და დიმიტრიე დინიკუმ.
მთამსვლელი და ფილანტროპი
ამ გატაცების აღმოჩენის შემდეგ, შეკულიკმა თავისი ყურადღება მიაპყრო სამოგზაურო ლიტერატურას. ლუიზა მარინესკუს თანახმად, მისი მომდევნო ნამუშევარი უნდა განვიხილოთ მცდელობად „აღწერით, რომანტიკულ, ლიტერატურულ“ რუმინულ ტრადიციასთან შერწყმისა (ალექსანდრე ოდობესკუ, ალექსანდრუ ვლაჰუტა, კალისტრატ ჰოგასი, ნიკოალი იოგა), მაგრამ ასევე ცნობად გერმანელი საზოგადოებისათვის „რუმინული სპეციფიკურობების“ შესახებ. კონკრეტულად, კრიტიკოსი მიხაილ დრაგომირესკუ გვთავაზობს, რომ შეკულიკი იყო მოწაფე ჯუნიმეას საზოგადოებისა. თავად დრაგომირესკუ, წევრი ჯინუმეასი, ათავსებს ამ ქალბატონ რომანისტს იმ ავტორების გვერდით, რომლებიც წარმოსახავდნენ ნეორომანტიკული „ეროვნული იდეალის“ ლიტერატურულ პროპაგანდას.
1914 წლისთვის ფენი შეკულისი ეხმარებოდა დედოფალ ელისაბეტის ქველმოქმედებას და იყო წევრი „ქალბატონთა კომიტეტისა“ დედოფალი ელისაბეტის პოლიკლინიკაში, ბუქარესტში და თანა-მენეჯერი Țesătoarea-ს კარიერული სკოლისა. მარგარიტა მილერ ვერგისა, იზაბელა სადოვეანუ-ევანსა და სხვა ქალ მწერლებთან ერთად დუმბრავასც იყო დამფუძნებელი წევრი Româncele Cercetașe-ის ასოციაციისა, რაც იყო ადრეული განშტოება რუმინული სკაუტინგისა და საპატიო ორგანიზაცია მისი წინაპრის Asociația Ghidelor și Ghizilor din România-სი .
მალე, კაროლ I დაიღუპა, ელისაბეტი კი დაქვრივდა. შესაბამისად, დუმბრავას შეეძლო აღორძინება საკუთარი მეგობრის ინტერესებისა მთამსვლელობასა და ლიტერატურაში და ამ შემთხვევის შემდეგ დედოფალთან ერთად დაიწყო სამედიტაციო წიგნზე მუშაობა და არასდროს დაუმთავრებია Cartea Îngerilor ("ანგელოზების წიგნი"). მან ასევე წაიკითხა ელისაბეტის დაკრძალვის სიტყვა მის დაღუპვასთან დაკავშირებით 1916 წლის ნოემბერში.
Cartea munților-ი და ტურისტული კლუბი
ფენი შეკულიკმა თავისი აქტივიზმი გააგრძელა პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ. სანამ ჰაიდუკის ახალი გამოცემები გამოდიოდა 1919 და 1925 წლებში, დუმბრავა ქმნიდა გამოცემებს მისი საუკეთესოდ გაყიდვადი ახალი ესეებისა: Cartea munților („მთების წიგნი“) და Ceasuri sfinte („წმინდა საათები“). მისი პირველი ნამუშევრები, რომლებიც დაიწერა პირდაპირ რუმინულად, ამან კი მოახდინა მისი რეპუტაციის კონსოლიდაცია კონსერვატორებსა და მონარქისტებს შორის. მ. დრაგომირესკუს თქმით: „Cartea munților-ი [არის] ხელოვნების ნიმუში, რომელშიც ისმის რუმინული შთაგონება და ჯანმრთელი ენა [...]. მასში არის იმდენი ბუნების სიყვარული, იმდენი სიახლოვე მთების ღვთიურ სილამაზესთან, [...] რომ ის არის, ეჭვგარეშე, ერთ-ერთი საუკეთესო ნამუშევარი ჩვენს ენაზე“. ტრადიციონალისტურ მიმოხილვაში ტრანსილვანია, ლიტერატურის მემატიანემ, იონ გეორგესკუმ ძალაში დატოვა Ceasuri sfinte, როგორც ანტითეზისი თანამედროვე ლიტერატურისა და როგორც „კურთხევა რუმინული სულისა“.
ახალმა ნაწერებმა შეურია კულტურული აქტივიზმი, სოციალური იდეალები და ფიქრები ბუნებრივ სილამაზეზე. შესაბამისად, Cartea munților არის პროპაგანდა ბუნების დაცვისა მოწოდებით: „მოითხოვე, თითოეულისთვის და ყველასთვის, უფლება რომ დაისვენო ბუნების წიაღში, უფლება მზის სინათლისა, სუფთა სუფთა ჰაერისა, მწვანე საფარისა, მღელვარებისა მთებზე ასვლის სურვილისას“. ის მიესალმებოდა დასავლური სპირიტუალიზმიდან მომდინარე გავლენებს და ზუსტად ციტირებდა ემანუელ სვედენბორგის ხედვას მთების გაწმენდილი და გამწმენდი ენერგიის შესახებ, რომელიც ასკვნიდა: „ალპური სილამაზის აღმოჩენა იყო სულის გამარჯვება მატერიაზე “. მისტიკურმა, ეთიკურმა და თვითდამხმარე საგნებმა შექმნეს საფუძველი Ceasuri sfinte, რომელიც ცოცხლდება და ახალ ინტერპრეტაციას გვთავაზობს სიმბოლური ეპიზოდებისა სხვადასხვა რელიგიური წყაროებიდან: წინასწარმეტყველება იერემიასი, აპოკრიფი, საქმე წმიდათა მოციქულთა, ჟანა დ’არკის იარაღის მოწოდება და სხვა.
შეკულიკის ლიტერატურული ფრაგმენტები და ქრონიკები გამოქვეყნდა მაშინდელ სხვადასხვა ჟურნალში, Convorbiri Literare, Ideea Europeană, Cuget Românesc, ჰენრიკ სანიელევიჩის Curentul Nou, გალა გალაქტიონის Cultul Eroilor Noștri და ჯორჯ ბაქალოგლუს Cele Trei Crișuri. მსგავსი ესეები მოიცავდა 1919 წლის შესავალსაც ალექსანდრე სეინთ-იევეს დ'ალვეიდრეს სინარქისტულ იდეებში, რომელიც ხსნიდა მათ როგორც უმაღლეს შეზავებას „ნაციონალიზმისა “ და „ჰუმანიტარიანიზმის “.
დიდი ასაკის მიუხედავად შეკულიკი განაგრძობდა თავის აქტიურ ცხოვრების სტილს. 1923 წელს ის იმყოფებოდა შვეიცარიაში, სადაც ის ავიდა მატერჰორნზე, აქ კვლავ დაბრუნდა 1925 წელს, რათა ასულიყო მონბლანის ერთ-ერთ მყინვარზე. უკან რუმინეთში მან ჩამოაყალიბა რეგიონალური სტანდარტი ქალი მთამსვლელებისთვის, ომუს მწვერვალზე ასვლის შემდეგ. მოგვიანებით ის დასახლდა ბრანის დაბაში, პოარტას სოფელთან, სადაც მან განიზრახა საკუთარი ჰოსტელის გახსნა.
თეოსოფია და უკანასკნელი წლები
მისი წრე რუმინელებს აცნობდა ჯიდუ კრიშნამურტის ნაწერებს 1924 წლის La picioarele învățătorului-ის ("მასწავლებლის ფეხებით") კოლექციასთან ერთად, რომელიც თავად თარგმნა. სხვა ცნობილი რუმინელი თეოსოფისტების მსგავსად შეკულიკი შედიოდა რუმინულ მასონურ სექციაში, რომელიც ემორჩილებოდა ლოჯების ეროვნულ კავშირს. მან ჩაატარა სპირიტუალისუტირ სესიები მარმოროსჩის ბლენქ ჰოლში, ლუკას ძმასთან, მეტეიუ კარაგიალესთან და ფემინისტ ეუგია დე რეუზ ლანკულესკუსთან ერთად, სადაც ისინი იყვნენ მოწმეები (ნაკლებად ჩართულები პროცესში).
შეკულიკი, რომელიც ავტორ კონსტანტინა ტავეკა ბულეუს მიერ დასახელდა „ყველაზე ჩართულ“ რუმინელ თეოსოფისტად, საბოლოოდ თავჯდომარეობდა რუმინეთის თვითმართვად თეოსოფისტურ საზოგადოებას. მისმა კონტრიბუციამ, როგორც კულტურის დარგში ჟურნალისტმა იხილა მზის სინათლე რამდენიმე ახალ გაზეთში, მაგალითად, თეოსოფისტური საზოგადოების Știri și Însemnări-ის ფურცლებზე, კონსტანტინ ანგელესკუს Democrația-სა და ქრისტიანი ქალების ასოციაციის Foaia Noastră-ზე . ის ასევე ჩარტული იყო მსმენელად და მიმომხილველად ფემინისტი რუმინელი ქალი მწერლების საზოგადოებაში, სოფია ნაძეჟდესა და ლაურა ვამპასთან ერთად.
როგორც შედეგი მისი თეოსოფიური საუბრისა, შეკულიკი გაოცდა ინდური ფილოსოფიის კონცეპტებით და ოცნებობდა რომ ემოგზაურა ბრიტანეთის ინდოეთიში. მას ეს შანსი გაუჩნდა 1925 წელს, როდესაც ის მიიწვიეს თეოსოფისტური საზოგადოების კონფერენციაზე ადიარში, ფროზი ნენისეკუ, რომელმაც ის მიაცილა ბუქარესიტს ჩრდილოეთ სარკინიგზო სადგურამდე, იხსენებს, რომ დუმბრავა იყო ემოციებსი „ოცნების ქვეყანაში“ მოგზაურობის გამო.
მემკვიდრეობა
მინი|285x285პქ|ბუკურა დუმბრავას მწვერვალი, გადაღებული მარჯვენა ხედიდან მისი გარდაცვალებიდნა მალევე, ფენი შეკულიკს პატივი მიაგეს მემორიალური წილით Convorbiri Literare-ში, რომელსაც ხელი მოაწერა ალექსანდრუ ტზიგარა-სამურკასმა, ხელოვნების ისტორიკოსმა და სამეფო მოხელემ. ასევე, Țara Noastră-ს ჟურნალმა შეფასა: „მისი დაფერფლილი ხელი [...]  იპოვის კარგ თავშესაფარს ჩვენი ქვეყნის მიწაზე - მისასალმებელი და მოსიყვარულე დედა ყველასი, ვისაც მისი ესმოდა“. ბუკურა ბუმრავას მწვერვალს, რომელიც მდებარეობს ბუცედჟში და ზოგიერთი მას ამსგავსევს წმინდა კოგაიონონს, სახელი მიენიჭა მწერლის სავატივსაცემოდ.
მისი უკანასკნელი გამოცემა, მისი წერილების კრებული გამოვიდა 1927 წელს, როგორც ''Pe drumurile Indiei. Cele din urmă pagini'' („ინდოეთის გზებზე“). 1928 წელს კი Der Haiduck-მა რუმინული ფილმის შთაგონება მოახდინა, რომლის რეჟისორიც იყო ჰორია იგიროსანუ. შეკულიკის უძრავი ქონების ნაწილი გადაეცა ელენა რამნიცეანუს და რუმინეთის სოციალური კვლევების ინსტიტუტს. ჩამოყალიბდა ბუკურა დუმბრავას ყოველწლიური ჯილდო ეთიკაში და მისი პირველი მიმღბი გახდა ემანოილ ბუკუტა. „ბუკურა დუმბრავას“ მეგობრების წრე კვლავ იკრიბებოდა პერიოდულად მისი გარდაცვალების ცერემონიალიზაციისთვის და 1934 წელს გამოაქვეყნეს საპატიოვსაცემო გამოცემა Când trec anii („როცა წლები გადის“).
მისი წიგნები რამდენიმეჯერ გამოიცა ხელახლა მეორე მსოფლიო ომამდე, ომის დროსა და მას შემდეგაც და ქალ ხელოვან ოლგა გრეცეანუს შთააგონა ილუსტრაციები. 1942 წელს Der Haiduck-ი გამოიყენეს ც.ნ.მიჰაილესკუმ და იონ საჰიგჰიანმა, როგროც ბაზისი ახალი ფილმისა Iancu Jianul .
მიუხედავად იმისა, რომ ბუკურა იყო შედარებით ცნობილი თავის სიცოცხლეში, ის მოგვიანებით ძირითადად იგნორირებულია ლიტერატურული სკოლებიდან. როგორც ლუიზა მარინესკუ შენიშნავს, „ის არ შედიოდა არც რუმინულ ლიტერატურულ ისტორიაებში და არც გერმანულში“ (სადაც გამონაკლის წარმოადგენს Enciclopedia Cugetarea, 1940 წელი) და უგულებელყოფილია დედოფალ ელისაბეტის „კამარილიაში “ ყოფნის გამო. 1935 წელს ესეისტი პეტრუ ცომარნესკუ მიიჩევდა, რომ ბუკურა დუმბრავას შემოქმედებას ჰქონდა ლოკალური თვისებები და იყო ნაკლებად მნიშვნელოვანი ვიდრე მისი თანამედროვე თანამეკალმეები - ჰორტენსია პაპადატ-ბენგესკუ, ჰენრიეტე იავონე სტაჰლი.
ავტორები უფრო ხშირად ინტერესდებოდნენ მისი სათავგადასავლო ცხოვრებითა და თეოსოფისტური იდეებით. მისი გარდაცვაების შემდეგ მალევე დასრულებული მატიუ კარაგიალეს რომანი Craii de Curtea-Veche ქმნის მის სარკასტულ შესაბამისობას მასთან, როგორც „თეოსოფისტ პაპურა ჯილავასთან“, მოკლედ შემჩნუელად ანტაგონისტთან ცეკვისას. როგორც მისტიკა მისი, ვინც მისტიკურად დაიღუპა, შეკულიკი არის აღსანიშნავად მოხსენიებული მირკეა ელიადეს 1940 წლის ნოველაში - Secretul doctorului Honigberger .
კომუნისტური რეჟიმის დაარსების შემდეგ დუმბრავას ნამუშევრები მისი მონარქისტული კონტექსტიდან გამომდინარე იქნა უგულებელყოფილი ლიტერატურული კრებულებიდან. თუმცა, რუმინულ დიასპორაში კიდევ მეტი გამოცემა გამოქვეყნდა მისი ნამუშევრებისა (1954 და 1956 წლებში). სახლში კი ასეთი აღიარება 1969 წელს ხვდა წილად, როდესაც ისტორიკოსმა დუმიტრუ ალმასმა და ედიტურა ტინერეტულუიმ გამოაქვეყნეს ბრატიანუს 1912 წლის თარგმანი; ლიტერატურულმა კრიტიკოსმა მირცეა ჰანდოკამ ასევე ამოსწია ზედაპირზე 1970 წლის Cartea munților-ის ახალი გამოცემა. ასევე, საბალეტო ადაპტაცია Haiducul-ისა გაკეთდა რუმინეთის ეროვნული ოპერის მიერ, რომელსაც 1982 წელს მოჰყვა კიდევ ერთი Iancu Jianu-ს ფილმი, რომელიც რეჟისორიც იყო დინუ ცოცეა და ვარსკვლავური მსახიობი ადრიან პინტეა.
ბიოგრაფიული მასალა დუმბრავას შესახებ იყო ძალიან დეფიციტური სპეციალობით ნაშრომებში 1989 წლის რუმინეთის რევოლუციამდე, როდესაც ის მოიხსენიებოდა მწერალთა სტანდარტულ კრებულებში. 2011 წელს კარიკატურისტმა ვალი ივანმა მის Der Haiduck-ზე დაყრდნობით შექმნა გრაფიკული რომანი Iancu Jianu-ის პერიოდის შესახებ.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 28 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1868 კატეგორია:გარდაცვლილი 1926 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 იანვარი კატეგორია:რუმინელი ბიოგრაფები კატეგორია:რუმინელი ესეისტები კატეგორია:რუმინელი ფოლკლორისტები კატეგორია:რუმინელი ისტორიული რომანისტები კატეგორია:რუმინელი მუსიკის კრიტიკოსები კატეგორია:რუმინელი მოგზაური მწერლები კატეგორია:გერმანულენოვანი მწერლები კატეგორია:რუმინელი ქალი რომანისტები კატეგორია:რუმინელი ქალი ჟურნალისტები კატეგორია:რუმინელი ქალი ესეისტები კატეგორია:რუმინელი რელიგური ლიდერები კატეგორია:რუმინელი თეოსოფისტები კატეგორია:რუმინელი გარემოს დამცველები კატეგორია:რუმინელი სპორტსმენი ქალები კატეგორია:რუმინელი მთამსვლელები კატეგორია:სკაუტობის პიონერები კატეგორია:რუმინელი კლასიკოსი პიანისტები კატეგორია:XIX საუკუნის კლასიკოსი პიანისტები კატეგორია:რუმინელი ფილანთროპები კატეგორია:რუმინელი კეთილშობილები
ალექსანდრე პაპიტაშვილი
ალექსანდრე პაპიტაშვილი (დ. 20 ოქტომბერი, 1949, ორჯონიკიძე (ჩრდილოეთი ოსეთი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, მეან-გინეკოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, დოცენტი.
ბიოგრაფია
1972 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი.
1973 წელს იყო მცხეთის რაიონული საავადმყოფოს ექიმი-ორდინატორი; 1973-1977 წლებში მოსკოვის მეან-გინეკოლოგიის სამეცნიერო-კვლევითი უნივერსიტეტის კლინიკური ორდინატორი და ასპირანტი; 1978-1984 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის უფროსი ლაბორანტი; 1984-1990 წლებში ასისტენტი, 1990 წლიდან დოცენტი. ავტორია 105 სამეცნიერო ნაშრომისა, რომლებიც ეხება სამშობიარო მოქმედების რეგულირებას, ნაყოფის მდგომარეობის დიაგნოსტიკას, მკურნალობასა და ულტრაბგერით დიაგნოსტიკას. 1991 წელს რუსულ ენაზე გამოსცა მონოგრაფია: „Ультразвуковая диагностика в акушерстве и гинекологии“ (გამომცემლობა „საქართველო“, 1997).
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — დაიცვა 1976 წელს „მშობიარობის რეგულაცია და გაუტკივარება ელექტროანალგეზიის გამოყენებით“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 20 ოქტომბერი კატეგორია:დაბადებული 1949 კატეგორია:ქართველი ექიმები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
პაველეცკაია (მოსკოვის მეტრო, ზამოსკვორეცკაია)
პაველეცკაია (Павелецкая) — მოსკოვის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს ზამოსკვორეცკაიას ხაზზე და შედგება 1 კუნძულოვანი ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1943 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მოსკოვის მეტროსადგურები
სინ-ნამირი
სინ-ნამირი — ასურეთის მეფე და შვიდი უზურპატორიდან ერთ-ერთი, რომელიც მეფობდა ძველი ასურული პერიოდის დროს. სავარაუდოდ სინ-ნამირი სამეფო ტახტზე ნასირ-სინის შემდეგ ავიდა, მასზე შემორჩენილი მწირი ინფორმაციის გამო უცნობია, თუ როდის დაიწყო ან დასრულდა მისი მმართველობა. სინ-ნამირის შემდეგ ასურეთის სამეფო ტახტზე კიდევ ერთი უზურპატორი იპკი-იშტარი ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასურეთის მეფეები
ზეივა (ლაჩინი)
ზეივა (Zeyvə) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლაჩინის რაიონში. 1992 წლიდან დე ფაქტოდ შედის მთიანი ყარაბაღის თვითგამოცხადებული რესპუბლიკის შემადგენლობაში.
ზესტაფონის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი
გივი ჯაოშვილის სახელობის ზესტაფონის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი — მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი საქართველოში. მდებარეობს ქალაქ ზესტაფონში, დავით აღმაშენებლის ქ. 25-ში. დაარსდა 1968 წელს. მუზეუმში არის 8 500 ექსპონატი.
მუზეუმში დაცულია ქვის, ბრინჯაოს და რკინის ხანის მასალა, ნუმიზმატიკა, კერამიკული ნაწარმის ნიმუშები, XII საუკუნის ჯაჭვის პერანგი, შუა საუკუნეების საყოფაცხოვრებო ნივთები, ადგილობრივ მხატვართა მიერ შესრულებული სახვითი ხელოვნების ნიმუშები, XIX საუკუნის წერილობითი დოკუმენტები და ფოტომასალები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იმერეთის მხარის მუზეუმები კატეგორია:ზესტაფონი
ბიკიანი
ბიკიანი (Бикъян; Бикйән) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, ზილაირის რაიონში. მიეკუთვნება ვერხნეგალეევის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ ზილაირიდან განლაგებულია 82 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ვერხნეგალეევოდან 7 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სიბაიდან 100 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 29 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ზილაირის რაიონის სოფლები
ნეფერუ III
ნეფერუ III — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეთორმეტე დინასტიიდან, ეგვიპტის შუა სამეფოს პერიოდის დროს. ნეფერუ III ეგვიპტის ფარაონის სენუსერტ I-ის მეუღლე, ამენემჰეტ I-ის შვილი და ამენემჰეტ II-ის დედა იყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები კატეგორია:ეგვიპტის მეთორმეტე დინასტიის დედოფლები
ლეჩონი
ლეჩონი  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის კამპო-დე-დაროკის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 17,458953 კმ². მოსახლეობა — 46 კაცი (2020 წ.).
სპორტი თურქეთში
თურქეთში ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა ფეხბურთია. ქვეყნის ტოპ გუნდებს შორის არიან: ფენერბახჩე, გალათასარაი და ბეშიქთაში. 2000 წელს გალათასარაიმ მოიგო უეფა-ს თასი და უეფა-ს სუპერთასი. ორი წლის შემდეგ, იაპონიასა და სამხრეთ კორეაში გამართულ 2002 წლის მსოფლიო თასის ფინალებში თურქეთის ეროვნულმა ნაკრებმა მესამე ადგილი დაიკავა. 2008 წელს, ამავე წლის უეფას ეურო 2008-ის ტურნირში ნაკრებმა ნახევარფინალამდე მიაღწია. სტამბოლის ათათურქის ოლიმპიურ სტადიონზე უეფას 2005 წლის ჩემპიონთა ლიგის ფინალი ფინალი გაიმართა, ხოლო სტამბოლში სუკრუ სარასოღლუს სტადიონმა 2009 წლის უეფას თსის ფინალს უმასპინძლა.
სხვა ძირითას სპორტის სახეობებში შედის კალათბურთი და ფრენბურთი. თურქეთმა უმასპინძლა ევრობასკეტ 2001-სა და 2010 წლის FIBA მსოფლიო თასის ფინალებს, სადაც მამაკაცთა ეროვნული გუნდი ორივე შემთხვევაში მეორე ადგილზე გავიდა. ქვეყნის ეროვნულმა ნაკრებმა აგრეთვე მიაღწია 2006 წლის ფიბას მსოფლიო თასისა და 2014 წლის ფიბას მსოფლიო თასის მეოთხედფინალებს. კლუბის დონეზე, ანადოლუ ეფესმა (მაშინ ცნობილი როგორც ეფეს პილსენი) 1996 წელს მოიგო „FIBA Korać თასი“, 1993 წელს მეორე ადგილი დაიკავა „FIBA Saporta თასში“, ხოლო 2000 და 2001 წლებში იგი ევროლიგის „საბოლოო ოთხში“ (იგულისხმება გუნდი) მოხვდა. აგრეთვე, ტურნირის ყველა ეტაში მხოლოდ ერთი მარცხით, ბეშიქთაში 2011-2012 წლის სეზონში ფიბას ევროგამოწვევის გამარჯვებული გახდა. 2016-2017 წლების სეზონში ფენერბახჩემ მოიგო პრესტიჟული ტურნირი ევროლიგა და ამ გამარჯვებით გახდა პირველი და უკანასკნელი კლუბი, რომელმაც აღნიშნული შედეგი დააფიქსირა. ისეთი თურქეთის მოთამაშეები როგორებიც არიან: მეჰმეთ ოკური, ჰადაეტ თურქოღლუ და ერსან ილიასოვა წარმატებით თამაშობენ (თამაშობდნენ) NBA-ში.
ქალთა ფრენბურთის გუნდებმა, კერძოდ კი ფენერბახჩემ, ეკაზაკბასიმ და ვაკიფბანკმა, მოიპოვეს ევროპის მრავალი ჩემპიონატის ტიტული და მედალი. 2010 წელს ფენერბახჩემ მოიგო მსოფლო საკლუბო ჩემპიონატი და აღნიშული შედეგით გარხა პირველი და ჯერჯერობით უკანასკნელი კლუბი, რომელმაც მსგავსი შედეგი დააფიქსირა. თურქეთის ქალთა საკალათბურთო ნაკრებმა ვერცხლის მედალი მოიპოვა 2011 წელს ევროპის ჩემპიონატში, ხოლო ქალთა ფრენბურთის ეროვნულმა ნაკრებმა 2010 წელს მსოფლიო ჩემპიონატში მე-6 ადგილი დაიკავეს, ხოლო 2011 წლის ევროპის ჩემპიონატში ბრუნჯაოს მედალი მოიპოვეს.
ფეხბურთი
ბოლო ათწლეულების განმავლობაში თურქეთში მრავალი სპორტის სახეობა გავრცელდა. ქვეყნის საფეხბურთო ტოპ გუნდებში დომონირებენ: ფენერბახჩე, გალათასარაი და ბეშიქთაში. მათგან, ფენერბახჩეს ევროპული ტრიუმფი მოვიდა დღეისთვის დაშლილ ბალკანეთის თასზე, 1968 წელს მოვიდა. გალათასარაი კლუბებს შორის ყველაზე წარმატებულია: მოიგო 2000 წლის უეფას თასი და უეფა-ს სუპერთასი. თურქეთის ამჟამინდელი პრეზიდენტი რეჯეფ თაიფ ერდოღანი ახალგაზრდობაში პროფესიონალი ფეხბურთელი იყო. მსოფლიო დონის მოთამაშეები, როგორებიცაა: პიერ ვან ჰუიჯდონკი, მარიო ჯარდელი, ნიკოლას ანელკა, ჯონ კარვეი, მილან ბაროზი, რადომირ ანტიჩი, ოსკარ კადობა, ლინკოლნი, მატეჯა კეზმანი, კლებერსონი, რობერტო კარლოსი, ზორან სიმოვიჩი, ფრანკ დე ბუერი, გიოვანი დოს სანტო, ფრანკი, ჰარი კუელი, დანი გიაზა, გუტი, კვარესმა, გეორგ ჰაგი, ჯო, აბდულ კადერ კიტა, შაბიანი ნონდა, ლუკას ნიილი, ლორკ კანა, გიგა პოპესკუ, ჯერომ როტენი და მრავალმა სხვა მოთამაშემ უკვე ითამაშეს ან თამაშობდნენ თურქეთის ლიგებში ან ნაკრებში.
სქოლიო
კატეგორია:სპორტი თურქეთში
ჩინავიტა
ჩინავიტა (Chinavita) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1.733 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 651 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 24.67 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 148 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ბალინსასაიაოს ტყუპი ტბების ბუნების პარკი
ბალინსასაიაოს ტყუპი ტბების ბუნების პარკი ― ბუნების პარკში ფილიპინებში, აღმოსავლეთ ნეგროსის პროვინციაში. გარს ერტყმის ბალინსასაიაოს ტბასა და დანაოს ტბას. ქალაქ დუმაგეტედან 14.5 კმ-ით დასავლეთით მდებარეობს. პარკის ფართობია 8 016.05 ჰექტარი. ზღვის დონიდან 830-846 მეტრის სიმაღლეზეა გაშლილი. პარკი კუნძულ ნეგროსის სამხრეთ ნაწილში მდებარეობს და ვალენსიის, სიბულანისა და სან-ხოსეს მუნიციპალიტეტების ტერიტორიაზეა გაშლილი. დაცულ ტერიტორიად 2000 წელს გამოცხადდა.
სქოლიო
კატეგორია:IUCN კატეგორია II კატეგორია:ფილიპინების ბუნების პარკები კატეგორია:აღმოსავლეთ ნეგროსის გეოგრაფია კატეგორია:აღმოსავლეთ ნეგროსის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:2000 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:2000 წელს დაარსებულები ფილიპინებში
ალბერტ ჰოფმანი
ალბერტ ჰოფმანი (Albert Hofmann; დ. 11 იანვარი 1906 — გ. 29 აპრილი 2008) — შვეიცარიელი ქიმიკოსი და ლიტერატორი. ფართოდ არის ცნობილი, როგორც ლსდ-ის მამამთავარი. არის 100-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი და რამდენიმე წიგნის თანაავტორი.
სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიელი ქიმიკოსები
ევგენი აფხაზავა
მინი|კორნეტი აფხაზავა (გაზ. „[[თეატრი და ცხოვრება“ №23. 1915). ]] ევგენი სოლომონის ძე აფხაზავა (დ. წ. უცნობია, სოფ. არჩეული, ახლანდ. ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი, — გ. 10 იანვარი, 1918, შამქორი, ახლანდ. აზერბაიჯანის რესპუბლიკა) — ქართველი ოფიცერი, I მსოფლიო ომის (1914-1918) მონაწილე.
დაამთავრა სამხედრო სასწავლებელი (1915). I მსოფლიო ომში იბრძოდა ავსტრია-უნგრეთის ფრონტზე ულანთა მე-12 პოლკის რიგებში, ჰქონდა კორნეტის ჩინი. ბრძოლებში რამდენჯერმე დაიჭრა. დაჯილდოებული იყო გიორგის ჯვრით. 1917 წლის რევოლუციის შემდეგ საქართველოში დაბრუნდა შტაბს-როტმისტრის წოდებით და შეუერთდა სახალხო გვარდიას. მეთაურობდა ჯავშნოსან მატარებელს, რომელიც კახეთში მდგომ ერთ-ერთ რუსულ სამხედრო ნაწილს მეთვალყურეობდა. 1918 წლის იანვარში სათავეში ჩაუდგა მატარებელზე განთავსებულ პარტიზანულ რაზმს (აფხაზავა, მისი თანაშემწეები: მაყაშვილი, მაკარაშვილი და 60 მებრძოლი), რომელსაც ამიერკავკასიის კომისარიატმა ფრონტიდან თბილისისკენ მომავალი და ბოლშევიკების იდეოლოგიური ზეგავლენის ქვეშ მყოფი რუსი ჯარისკაცების ეშელონების განიარაღება დაავალა. აფხაზავამ ყარაიაში მდგარი ეშელონი განაიარაღა და შამქორის სადგურზე გზა გადაუკეტა აღსტაფიდან მომავალ 16 ეშელონს. ჯარისკაცების ნაწილმა იარაღის ჩაბარებაზე უარი განაცხადა და აფხაზავას მატარებელს საარტილერიო ცეცხლი გაუხსნა. აფხაზავა, მაყაშვილი და მაკარაშვილი ბრძოლაში დაიღუპნენ. სისხლისმღვრელი შეტაკების შემდეგ განიარაღების ოპერაცია მუსულმანთა ცხენოსანი ლეგიონის უფროსმა პოლკოვნიკმა მაღალოვმა დაასრულა. აფხაზავას სახელი ეწოდა ერთ-ერთი ქუჩას თბილისში, სამგორის რაიონში (ლილოს დასახლება).
სქოლიო
კატეგორია:გარდაცვლილი 10 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1918 კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები კატეგორია:ქართველები პირველ მსოფლიო ომში კატეგორია:საქართველოს სახალხო გვარდიის წევრები ე
ნეფერუ II
ნეფერუ II — ძველი ეგვიპტის დედოფალი მეთერთმეტე დინასტიიდან, ეგვიპტის შუა სამეფოს პერიოდის დროს. ნეფერუ II ეგვიპტის ფარაონის მენტუჰოტეპ II-ის მეუღლე იყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ძველი ეგვიპტის დედოფლები კატეგორია:ეგვიპტის მეთერთმეტე დინასტიის დედოფლები
RealD 3D
მინი|250პქ|RealD-ის სათავლა RealD 3D — სტერეოსკოპური ციფრული კინოფილმების პროექციის ტექნოლოგია, რომელსაც ქმნის და ყიდის კომპანია RealD.
IMAX 3D-ისგან გასხვავებით, RealD არ მოითხოვს ორ კინოპროექტორს. დღესდღეობით ეს არის კინოთეატრებში 3D ფილმების საყურებლად ყველაზე გავრცელებული ტექნოლოგია.
სქოლიო
კატეგორია:კინო და ვიდეო ტექნოლოგია კატეგორია:3D გამოსახულება კატეგორია:3D კინო
ბარსელონის დინასტია
ბარსელონის დინასტია (Casa de Barcelona, Casa di Barcellona) — ესპანური სამეფო დინასტია, რომელიც დაარსდა 870 წელს და არსებობა შეწყვიტა 1433 წელს არაგონის მეფე მარტინის გარდაცვალებით. სხვადასხვა პერიოდში ისინი მართავდნენ არა მხოლოდ ბარსელონას, არამედ არაგონს, მაიორკას, სარდინიას, სიცილიას, ათენსა და სხვა წვრილ სახელმწიფოებს ესპანეთსა და იტალიაში. ბარსელონას დინასტია შეწყდომის შემდეგ ტრასტამარებმა ჩაანაცვლეს.
ისტორია
870 წელს ბარსელონის გრაფმა ვილფრედ თმიანმა დააარსა საკუთარი, ბრასელონის დინასტია, რომელმაც თითქმის ექვსასი წელი იარსება. მისმა შთამომავალმა, ბრასელონის გრაფმა რამონ ბერენგარ III-მ პროვანსის გრაფინია დულკაზე ქორწინებით მიიღო პროვანსის საგრაფოს ტახტი, რომელსაც მისი შთამომავლები XV საუკუნემდე ფლობდნენ, სანამ საგრაფო საფრანგეთის მეფე ლუი XI-მ არ დაიპყრო. უკვე 1137 წელს ბარსელონის გრაფმა რამონ ბერენგარ IV-მ ცოლად შეირთო არაგონის დედოფალი პეტრონილა, რითაც ბარსელონელთა დინასტია არაგონშიც გამეფდა. აქედან იწყება დინასტიის „ოქროს ხანა“.
რამონ ბერენგარისა და პეტრონილას შვილთაშვილის შვილმა, მეფე პედრო III-მ დედოფალ კონსტანცია სიცილიელზე ქორწინებით მიიღო სიცილიის ტახტიც, რის შემდეგაც ასევე ბარსელონელების მონარქიას დაექვემდებარა სიცილია. მალევე არაგონელები იპყრობენ სარდინიასა და კორსიკასაც, რასაც მოჰყვა კიდევ ერთი წარმატებული ქორწინების გზით ბარსელონელების ათენის საჰერცოგოში გამეფებაც. ამასთან, მეფე ხაიმე I დამპყრობელი საგრძნობლად აფართოვებს თავის არაგონულ სამფლობელოებს და იპყრობს ვალენსიასა და მაიორკასაც, თუმცა მაიორკის შესანარჩუნებლად იგი ცალკე სამეფოდ ჩამოაყალიბა და თავის ძეს გადაულოცა.
საბოლოოდ ბარსელონის პროვანსული შტო 1245 წელს შეწყდა, უკვე 1409 წელს კი ისინი კარგავენ სიცილიის ტახტსაც. საბოლოოდ კი 1433 წელს, არაგონის მეფე მარტინის უშვილოდ დაღუპვის შემდეგ არაგონის ტახტს იკავებენ კასტილიელი ტრასტამარები, ფერდინანდ I-ის თაოსნობით, რომელმაც ტახტი მემკვიდრეობით დედის, დედოფალ ელეანორასაგან მიიღო, რომელიც თავის მხრივ მეფე პედრო IV-ის შვილი იყო.
იპკი-იშტარი
იპკი-იშტარი — ასურეთის მეფე და შვიდი უზურპატორიდან ერთ-ერთი, რომელიც მეფობდა ძველი ასურული პერიოდის დროს. სავარაუდოდ იპკი-იშტარი სამეფო ტახტზე სინ-ნამირის შემდეგ ავიდა, მასზე შემორჩენილი მწირი ინფორმაციის გამო უცნობია, თუ როდის დაიწყო ან დასრულდა მისი მმართველობა. იპკი-იშტარის შემდეგ ასურეთის სამეფო ტახტზე კიდევ ერთი უზურპატორი ადად-შალულუ ავიდა.
ზეირიქი
ზეირიქი (Zeyrik) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლაჩინის რაიონში. 1992 წლიდან დე ფაქტოდ შედის მთიანი ყარაბაღის თვითგამოცხადებული რესპუბლიკის შემადგენლობაში.
იპკი-იშტარი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ასურეთის მეფეები
ზეირიქი
სქოლიო
კატეგორია: ლაჩინის რაიონის სოფლები
ჰარიეტ ჩიკი
ჰარიეტ ჩიკი (Harriette Chick; დ. 6 იანვარი, 1875, ინგლისი, ლონდონი — გ. 9 ივლისი, 1977,ინგლისი, კემბრიჯი ) — ინგლისელი მიკრობიოლოგი, ცილების მეცნიერი და დიეტოლოგი. ის ყველაზე მეტად დასამხსოვრებელია თავისი ღვაწლით და მეთოდოლოგიით, ეჩვენებინა მზისა და თევზის (ვირთევზა) ქონის გავლენა რაქიტის პრევენციისთვის.
ბიოგრაფია
ჰარიეტ ჩიკი ინგლისში, ლონდონში, სამუელ ჩიკისა და ემა ჰულის ოჯახში დაიბადა. მას ჰყავდა 6 და და 5 ძმა. მამამისი დიდძალ ქონებას ფლობდა და მაქმანებს ყიდდა. ჩიკები ბავშვების აღზარდას დიდ ყურადღებას აქცევდნენ და საკმაოდ მკაცრად ზრდიდნენ. შვიდივე გოგონა დადიოდა ნოტინგ ჰილის ქალთა საშუალო სკოლაში, რომელიც ცნობილი და გამორჩეული იყო მეცნიერებათა სწავლებით. მისი დებიდან კიდევ ერთი მათგანი, ფრენსის ვუდი, გახდა ცნობილი სტატისტიკოსი. ჰარიეტი ჩაირიცხა ბედფორდის კოლეჯში. 1894 წელს გახდა მეცნიერების ფაკულტეტის სტუდენტი ლონდონის საუნივერსიტეტო კოლეჯში. სწორედ ამავე უნივერსიტეტში გააგრძელა სწავლა სადოქტორო პროგრამაზე - ბაქტერიოლოგიაში.
მოღვაწეობა
1898–1901 წლებში „1851 წლის გამოფენის სამეფო კომისია“-მ მას საშუალება მისცა დაეწყო კვლევა პროფესორ მაქს ფონ გრიუბერთან ვენაში ჰიგიენის ინსტიტუტში და პროფესორ რუბერტ ბოისთან უნივერსიტეტის კოლეჯში, ქალაქ ლივერპულში.
1902 წელს იგი დაინიშნა ჰიუსტონის თანაშემწედ, ბაქტერიოლოგად. 1903 წელს იგი გრუბერთან სამუშაოდ დაბრუნდა მიუნხენში. 1904 წელს მას მიენიჭა მეცნიერებათა დოქტორის წოდება ლონდონის უნივერსიტეტიდან - "დაბინძურებულ წყლებში მწვანე წყალმცენარეებზე მუშაობისთვის".
ჩიკიმ და ლისტერის ინსტიტუტის დირექტორმა ჩარლზ ჯეიმზ მარტინმა აღმოაჩინეს, რომ ცილის დენატურაციის პროცესი განსხვავდებოდა ცილის კოაგულაციისგან (ან ფლოკულაციისგან). 1908 წელს ჩამოყალიბდა ჩიკის კანონი, რომელიც აძლევდა ურთიერთობას ორგანიზმების მკვლელობის ეფექტურობასა და სადეზინფექციო საშუალებებთან კონტაქტის დროს შორის. მოგვიანებით ჩიკის კანონი შეცვალა დოქტორმა უოტსონმა. ჩიკ-უოტსონის განტოლება კვლევაში კვლავ გამოიყენება. ასევე შეიქმნა ახალი და თავის დროზე, უფრო რეალისტური ტესტი სადეზინფექციო საშუალებების ეფექტურობისთვის, ჩიკ-მარტინის ტესტი.
მინი|ჰარიეტ ჩიკი ცხოველთა, როებუკის სახლში
მიღწევები და ჯილდოები
ჰარიეტ ჩიკი იყო ერთა ლიგის ჯანმრთელობის განყოფილების კომიტეტის მდივანი 1934–1937 წლებში და მუშაობდა კვების ფიზიოლოგიურ საფუძვლებზე. 1941 წელს იგი გახდა კვების საზოგადოების დამფუძნებელი წევრი, რომლის პრეზიდენტიც იყო შემდგომში 1956–1959 წლებში. 1960 წელს მიიღო მედიცინის სამეფო საზოგადოების საპატიო სტიპენდია. 1918 წელს იგი აირჩიეს ფიზიოლოგიურ საზოგადოებაში. ჰარიეტ ჩიკი აგრეთვე იყო ჯვების ფაქტორების კომიტეტის მდივანი 1918–1945 წლებში.
სიკვდილი
ჰარიეტ ჩიკი გარდაიცვალა კემბრიჯში, ინგლისში 1977 წელს, 102 წლის ასაკში.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი ქალი ბიოლოგები კატეგორია:ინგლისელი ბიოლოგები კატეგორია:დაბადებული 1875 კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი კატეგორია:გარდაცვლილი 1977 კატეგორია:გარდაცვლილი 9 ივლისი
ავტოზავოდსკაია (მოსკოვის მეტრო)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მოსკოვის მეტროსადგურები
სინკოსის რაიონი
სინკოსის რაიონი (Distrito de Sincos) — რაიონი პერუში, ხუნინის რეგიონის ხაუხის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 300 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 579 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 19 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 236.74 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ხუნინის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ხაუხის პროვინციის რაიონები
ლესინიენა
ლესინიენა (Leciñena, Lecinyena) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების სარაგოსის პროვინციის მონეგროსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 178,642708 კმ². მოსახლეობა — 1146 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:სარაგოსის მუნიციპალიტეტები
მერაბ კოკაია
მერაბ კოკაია (დ. 1957, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი.
ბიოგრაფია
1986 წელს მერაბ კოკაია გაცვლითი პროგრამით გაემგზავრა შვედეთში და დაიწყო მუშაობა ნერვული უჯრედების ტრანსპლანტაციაზე ეპილეფსიაში (1986-1987 წლებში). საქართველოში დაბრუნების შემდეგ, 1991 წელს, მან ფიზიოლოგიის ინსტიტუტში დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია ბიოლოგიაში და ამავე წელს კვლავ შვედეთში გაემგზავრა.
დღესდღეობით ბატონი მერაბი არის: ვალენბერგის ნევროლოგიის ცენტრის (შვედეთი) ექსპერიმენტული ეპილეფსიის კვლევითი ლაბორატორიის გამგე. 1998 წლიდან — ლუნდის უნივერსიტეტის დოცენტი ექსპერიმენტულ ნევროლოგიაში. 2008 წლიდან — პროფესორი. 2011-დან — ილია ჭავჭავაძის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. 2013-დან — ეპილეფსიის ცენტრის დირექტორი. 2013-2018 წლებში — EC FP7 დიდი კოლაბორაციული პროექტის EPITARGET კოორდინატორი.
მერაბ კოკაია არის მრავალი მნიშვნელოვანი შრომის ავტორი. გამოქვეყნებული აქვს 120-ზე მეტი პუბლიკაცია შემდეგ ჟურნალებში: Neuron, PNAS, Brain, J. Neurosci., J Clin. Inv., Neurobiol. Dis., Gene Therapy, PLOS ONE, Hippocampus, Molecular Therapy, და სხვა. მიღებული აქვს პატენტები: ნუკლეინის მჟავების თანამიმდევრობათა გამოყენება ნევროლოგიური და ფსიქიატრიული დაავადებების დროს, ვექტორები და ნაერთები. EU Patent number: EP2046394 (2014). ნუკლეინის მჟავების თანამიმდევრობათა გამოყენება ეპილეფსიის მკურნალობაში. US patent number: 8,901,094 (2014). ცერებრული იშემიისა და ცერებრული დაზიანების მკურნალობა ნეიროპროტექტორული აგენტებით. US patent number: 5,972,924 (1999).
ლაბორატორია, რომელსაც ქართველი მეცნიერი ხელმძღვანელობს, მნიშვნელოვან კვლევებს ატარებს ნევროლოგიური დაავადებების, კერძოდ, ეპილეფსიის მკურნალობის ახალ მეთოდებზე. ამ ეტაპზე მუშავდება გენეტიკური და უჯრედული თერაპიული მეთოდები. ნერვული უჯრედების გადანერგვა მიმართულია დაღუპული უჯრედების ფუნქციის აღსადგენად და ახალი ჯანსაღი უჯრედული კავშირების ჩამოსაყალიბებლად.
ასევე, შესაძლებელია მომატებული აღგზნებადობის მოდულაცია ღეროვანი უჯრედების ან გენების საშუალებით. არსებობს დიდი შანსი, იმისა, რომ ეს ახალი და პერსპექტიული მკურნალობის მეთოდები გაამართლებს და მათი კლინიკაში დანერგვით დაიწყება ახალი ერა ეპილეფსიის მკურნალობაში.
წარმატებული სამეცნიერო კარიერის პარალელურად მერაბ კოკაია ზრუნავს, რათა ახალგაზრდა ქართველ მეცნიერებს გზა გაუკვალოს და მსოფლიო სამეცნიერო საზოგადოებაში ადგილი დაუმკვიდროს. მასთან შვედეთში მუშაობენ ქართველი დოქტორანტები. მომავალში იგი კიდევ უფრო მჭიდრო თანამშრომლობას გეგმავს საქართველოს უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებთან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ინტერნეტის სამისამართო სივრცის ადმინისტრაცია
ინტერნეტის სამისამართო სივრცის ადმინისტრაცია (IANA) (Internet Assigned Numbers Authority) — სტანდარტების ორგანიზაცია, რომელიც აკონტროლებს IP მისამართების და ინტერნეტის პირველადი დომენების გლობალურ განაწილებას, სისტემური ნომრების ავტონომიურ განაწილებას, მთავარი დომენის მართვას დომენის სახელების სისტემაში (DNS), გადამტანთა ტიპებს და ინტერნეტ ოქმებთან დაკავშირებულ სხვა სიმბოლოებსა და ინტერნეტ-ნომრებს.
ამჟამად ის არის არაკომერციული კერძო ამერიკული კორპორაციის, ICANN-ის ფუნქცია, რომელიც ძირითადად ამ მიზნით დაარსდა 1998 წელს შეერთებული შტატების ვაჭრობის სამინისტროს კონტრაქტით. ICANN მართავდა IANA-ს უშუალოდ 1998 წლიდან 2016 წლამდე, სანამ ის არ გადაეცა Public Technical Identifiers-ს (PTI), ICANN-ის ფილიალს, რომელიც დღეს მართავს IANA-ს. მანამდე, IANA-ს ხელმძღვანელობდა ჯონ პოსტელი სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტის საინფორმაციო მეცნიერებათა ინსტიტუტში (ISI), რომელიც მდებარეობს მარინა-დელ-რეიში (ლოს-ანჯელესი), USC/ISI-ს შეერთებული შტატების თავდაცვის სამინისტროსთან დადებული ხელშეკრულებით.
პასუხისმგებლობა
IANA პასუხისმგებელია გლობალური უნიკალური სახელებისა და ნომრების განაწილებაზე, რომლებიც გამოიყენება ინტერნეტ პროტოკოლებში, რომლებიც გამოქვეყნებულია კომენტარების მოთხოვნის დოკუმენტების სახით. ეს დოკუმენტები აღწერს მეთოდებს, ქცევებს, კვლევებს ან ინოვაციებს, რომლებიც გამოიყენება ინტერნეტისა და ინტერნეტთან დაკავშირებული სისტემების მუშაობისთვის. IANA ინარჩუნებს მჭიდრო კავშირს ინტერნეტ ინჟინერიის (IETF) სამუშაო ჯგუფთან და RFC სარედაქციო გუნდთან ამ ფუნქციის შესრულებისას.