cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აზერბაიჯან-ირანის ურთიერთობები
ურთიერთობის დაძაბვა: 2016 წლიდან დღემდე
მიუხედავად ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობების დათბობისა, აშშ-ის პრეზიდენტად დონალდ ტრამპის არჩევის შემდეგ აზერბაიჯანმა იერუსალიმთან მიმართებით ისრაელის პოზიციას დაუჭირა მხარი და ანტიირანულ რიტორიკას დაუბრუნდა, რამაც ირანთან ურთიერთობაზე უარყოფითად იმოქმედა.
2018 წელს აზერბაიჯანმა ირანთან გაზითა და ნავთობით ვაჭრობა შეწყვიტა, აშშ-ის მხრიდან ირანისადმი სანქციების მხარდასაჭერად, რასაც ირანის მთავრობის მხრიდან უარყოფითი რეაქცია მოჰყვა.
2019 წელს აზერბაიჯანმა მხარი დაუჭირა ვარშავაში აშშ-ის ხელმძღვანელობით შუა აღმოსავლეთის კონფერენციის ჩატარებას და 2019 წლის თბერვალში, ვარშავის კონფერენციაზე დელეგაცია გაგზავნა, რამაც ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობა კიდევ უფრო დაძაბა.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯან-ირანის ურთიერთობები კატეგორია:აზერბაიჯანის ორმხრივი ურთიერთობები კატეგორია:ირანის ორმხრივი ურთიერთობები კატეგორია:კოლონიზატორებსა და ყოფილ კოლონიებს შორის ურთიერთობები
კალამანსიგი
კალამანსიგი (ოფიციალურად კალამანსიგის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Kalamansig; Bayan ng Kalamansig) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი სულთან-კუდარათის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 50 900 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 15 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:სულთან-კუდარათის მუნიციპალიტეტები
ლესტერ ჩარლზ კინგი
ლესტერ ჩარლზ კინგი (Lester Charles King; დ. 1907, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი — გ. 1989, დურბანი, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — ინგლისელი გეომორფოლოგი და გეოლოგი. ნატალის უნივერსიტეტის პროფესორი (დურბანი, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა). ემიგრირებული იყო ახალ ზელანდიაში, სადაც 1925 წლიდან გახდა მასწავლებელი. 1930-1934 წლებში ახალი ზელანდიის უნივერსიტეტში კითხულობდა ლექციებს გეოლოგიის დარგში. 1935 წლიდან დასახლდა სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში, სადაც ნატალის უნივერსიტეტში გახდა გეოლოგიის ლექტორი. 1950 წლიდან იყო სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის სამეფო საზოგადოების წევრი. წამოწია რელიეფის პედიპლენიზაციის თეორია, რომელიც გამოიყენა ცალკეული ტერიტორიების (მათ შორის სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის, ავსტრალიის, ბრაზილიისა და სხვა) გეომორფოლოგიური და აგრეთვე მთლიანობაში დედამიწის ზედაპირის ანალიზისათვის. პედიპლენი დენუდაციური ვაკეა, რომელიც წარმოიქმნება მთიანი ან ბორცვიანი რელიეფის ადგილას, არიდული ან ნახევრად არიდული ჰავის პირობებში ხეობის ღერძიდან ფერდობების პარალელური უკანდახევისა და ცალკეული მოსწორებული უბნების (პედიმენტების) შეერთების შედეგად. 1953 წელს კინგმა განავითარა ზოგადგეომორფოლოგიური კონცეფცია მდინარეთაშორისი რელიეფის განვითარების შესახებ. ლესტერ ჩარლზ კინგი არაერთი ნაშრომის ავტორია. გარდაიცვალა 1989 წლის 1 აპრილს ხანგრძლივი ავადმყოფობის შედეგად.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისელი გეოლოგები
კირკიტა
კირკიტა (Falco tinnunculus) — ფრინველი შავარდნისნაირთა რიგისა. მისი სხეულის სიგრძე 31-38 სმ აღწევს, მასა 250 გრამამდე. შეფერილობაში ჭარბობს წითური ფერი. გვხვდება ევროპაში, აზიასა და აფრიკაში. საკმაოდ ბევრია საქართველოში. ბინადრობს ტყეში, ველზე, ნახევრად უდაბნოშიც. ბუდეს იკეთებს ხეზე, კლდის ან ფლატის ნაპრალებში. დებს 4 კვერცხს. იკვებება პატარ-პატარა მღრღნელებითა და მწერებით, რითაც დიდი სარგებლობა მოაქვთ სოფლის მეურნეობისათვის.
ლიტერატურა
კატეგორია:შავარდნები
მანის ქვა
მანის ქვები არის ქვის დაფები ან კენჭები, რომლებზეც ამოტვიფრულია ავალოკიტეშვარას ექვს მარცვლიანი მანტრა - ომ მანი პადმე ჰუმ. ეს ტერმინი აგრეთვე იხმარება სხვა მანტრებიანი ან რელიგიური ორნამენტებიანი ქვების გამოსახატავად. ქვები ძირითადად გზისპირას ან მდინარეებთან დევს ხოლმე, ან ერთადაა შეჯგუფებული ყრილად ან კედლად. მანის ქვები არის რელიგიური ჩინტამანის ფორმა.
მანის კედლები
იმ რეგიონებში, სადაც ტიბეტური ბუდიზმის გავლენაა, მოგზაური შეიძლება გადაეყაროს მანის კედლებს. ეს ქვის სტრუქტურები შედგება დახვეწილად ამოკვეთილი ქვის დაფებისგან, ძირითადად წარწერით - „ომ მანი პადმე ჰუნგ“. ბუდისტური დოქტრინის მიხედვით, ეს ქვები უნდა იყოს მარცხნივ, დედამიწისა და სამყაროს ტრიალის შესაბამისად.
ხშირად ქვები განლაგებულია ტაძართან ან ჩორტენთან ახლოს, ზოგჯერ კი მათგან რამდენიმე მეტრით ან კილომეტრითაა დაშორებული. წარწერები ტიბეტური შრიფტითაა ამოტვიფრული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდიზმიკატეგორია:ტიბეტური ბუდიზმი
Crassispira coracina
Crassispira coracina — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ხელოვნური სისხლის მიმოქცევა
thumb|1958 წლის ხელოვნური სისხლის მიმოქცევის აპარატი ხელოვნური სისხლის მიმოქცევის აპარატი ან აპარატი „ხელოვნური გული — ფილტვები“ — სპეციალური სამედიცინო აღჭურვილობაა, რომელიც უზრუნველყოფს ადამიანის სასიციცხლო ფუნქციებს გულისა და/ან ფილტვების ფუნქციების შესრულების ნაწილობრივი ან სრული უუნარობის შემთხვევაში.
კონსტრუქციულად აპარატი წარმოადგენს სისტემას, რომელიც შედგება კონსოლისგან ტუმბოებით და მართვის ბლოკისაგან აუცილებელი კომპლექტით სენსორებისა და დამხმარე აღჭურვილობით (საინფუზიო სადგომები, უჟანგავი ფოლადის თაროები, ვენური მომჭერი). მოძრავ კონსოლზე დამონტაჟებულია გორგოლაჭებიანი ტუმბოები. გორგოლაჭების ბრუნვის სიჩქარეა 250 ბრუნამდე / წთ, რაც საშუალებას იძლევა, მივიღოთ სისხლის ნაკადები 0-დან 11.2 ლიტრამდე წუთში ½ მილებზე. ერთ-ერთი ტუმბო — არტერიული — ახორციელებს გულის ფუნქციას, სისხლის ვენური სისტემიდან არტერიულში გადატუმბვით. მეორე ტუმბო გამოიყენება გულის მარცხენა პარკუჭის, დრენირებისთვის და მესამე სისხლის ამოსაქაჩად ჭრილობიდან და მის დასაბრუნებლად ექსტრაკორპორალურ კონტურში, მეოთხე და მეხუთე ტუმბო გამოიყენება კარდიოპლეგიის სხვადასხვა რეჟიმებისთვის. აპარატის ზომის შესამცირებლად ერთეული და სისხლის კარდიოპლეგიის ჰარმონიზებული რეჟიმის უზრუნველსაყოფად, ტუმბოები შეიძლება კომბინირებული იყოს ერთ ტუმბოს მოდულად 2 დამოუკიდებელი მოტორით, მაგრამ ერთიან კორპუსში და საერთო  საკონტროლო ელექტრონული მოდულით. გარდა ტუმბოებისა, აპარატი უზრუნველყოფილია წნევის კონტროლის ბლოკით, ელექტრო თერმომეტრით, გაზის მიქსერით, დონისა და ბუშტების დეტექტორებით, გაერთიანებულით მართვის ბლოკში.
ლიტერატურა
კატეგორია:სამედიცინო აღჭურვილობა კატეგორია:ხელოვნური გული კატეგორია:კარდიოლოგია
ზაზა თვარაძე
ზაზა რევაზის ძე თვარაძე (დ. 18 მაისი, 1957, თბილისი — გ. 6 ნოემბერი, 2007, თბილისი) — ქართველი მწერალი.
ბიოგრაფია
ზაზა თვარაძე დაიბადა 1957 წლის 18 მაისს თბილისში, მწერალის და საზოგადო მოღვაწის, რეზი თვარაძის ოჯახში. 1979 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფია-ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი.
რომანი „სიტყვები“ პირველად დაიბეჭდა 1994 წელს ჟურნალ „ცისკარში”.
2009 წელს ზაზა თვარაძის წინგს მ„ონტებულსუ ანუ ელის არაჩვეულებრივი მოგზაურობა“ მიენიჭა ლიტერატურული პრემია „გალა“ (სიკვდილის შემდეგ).
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მწერლები კატეგორია:ქართველი პოეტები კატეგორია:დაბადებული 1957 კატეგორია:გარდაცვლილი 2007 კატეგორია:გალას პრემიის ლაურეატები
ნიდვალდენის კანტონი
ნიდვალდენი მეზობელ ობვალდენთან ერთად შვეიცარიის კონფედერაციას 1291 წელს შეუერთდა.
კანტონს ჩრდილოეთით ლუცერნის ტბა ესაზღვრება, სხვა მიმართულებებით კი ურნერის ალპების ქედები. ტერიტორიის მთლიანი ფართობი 276,1 კმ²-ია, საიდანაც დასახლებული და სოფლის მეურნეობისთვის გამოსადეგია 40%. ტერიტორიის დაახლოებით 1/3 ტყეებს უკავია.
XX საუკუნის ბოლომდე ნიდვალდენში ეკონომიკის დომინანტი სექტორი იყო სოფლის მეურნეობა. ხორცისა და ყველის ექსპორტი ძირითადად ჩრდილოეთ იტალიაში ხდებოდა. ბოლო წლებში, ნიდვალდენი მზარდად პოპულარული ადგილი გახდა საცხოვრებლად და სამუშაოდ, რასაც ძირითადად დაბალი გადასახადები და ცენტრალური მდებარეობა განაპირობებს ციურიხსა და მილანს შორის, ისევე როგორც თვალწარმტაცი ლანდშაფტი.
მთიანი გეოგრაფიის წყალობით, კანტონში მნიშვნელოვანია ტურიზმის როლი. ტბა და მთები უამრავ ტურისტს იზიდავს, როგორც ზაფხულში, ისე ზამთარში.
სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
ჯეიმზ გათრი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინგლისელი პროდიუსერები კატეგორია:დაბადებული 1953 კატეგორია:პინკ ფლოიდი
მარჯნის ზღვის კუნძულები
მარჯნის ზღვის კუნძულების ტერიტორია (Coral Sea Islands Territory) — პატარა და ძირითადად დაუსახლებელი ტროპიკული კუნძულებისა და რიფების ჯგუფი მარჯნის ზღვაში, კუინზლენდიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ავსტრალიაში. ყველა ეს კუნძულები ადმინისტრაციულად წარმოადგენს ავსტრალიის გარე ტერიტორიას.
გეოგრაფია
ზღვის აკვატორიის საერთო ფართობი მოიცავს 780 000 კმ²-ს. ხმელეთის ფართობი — დაახლოებით 10 კმ². კუნძულთა ჯგუფი მდებარეობს დიდი ბარიერული რიფიდან აღმოსავლეთით და სამხრეთით, რომელიც მოიცავს უილისის კუნძულების ჯგუფს, ჰერალდისა და ბეკონის კუნძულებს, ოსპრეის რიფებს და სხვა 15 კუნძულებისა და რიფების ჯგუფს.
ისტორია
მარჯნის ზღვის კუნძულები XVIII-XIX საუკუნეებში მეზღვაურეებისთვის საკმაოდ სერიოზულ ხიფათს წარმოადგენდნენ. ამიტომაცაა, რომ მარჯნის ზღვის ფსკერი ჩაძირული გემების ნამდვილ სასაფლაოდაა გადაქცეული. 1921 წელს კუნძულებზე აშენდა მეტეოროლოგიური სადგური.
1969 წელს კუნძულები გამოცხადდა ავსტრალიის ტერიტორიად. 1982 წელს ლიჰოუს და კორინგას, ხოლო 1987 წლიდან — ელიზაბეტის და მიდლტონ-სეილორის რიფები გამოცხადნენ ავსტრალიის ეროვნულ ნაკრძალებად.
მოსახლეობა
ერთადერთი დასახლებული კუნძულია უილისი. მოსახლეობა დროებითია და შედგება მეტეოროლოგიური სადგურის მორიგე თანამშრომლებისაგან.
სქოლიო
კატეგორია:მარჯნის ზღვა  კატეგორია:ავსტრალიის კუნძულები კატეგორია:დიდი ბარიერული რიფი კატეგორია:ავსტრალიის შტატები და ტერიტორიები კატეგორია:ავსტრალიის გარე ტერიტორიები კატეგორია:1969 წელს დაარსებული შტატები და ტერიტორიები
საქართველოს კლიმატი
მინი|მარჯვნივ|350პქ|საქართველო მსოფლიო კლიმატურ რუკაზე (კეპენისეული მსოფლიო კლიმატური რუკა). საქართველოს ჰავა — საქართველოს შედარებით მცირე ტერიტორიაზე არის დედამიწის ზედაპირზე არსებული ჰავის თითქმის ყველა ზონა დაწყებული ნოტიო სუბტროპიკულიდან, დამთავრებული მარადი თოვლისა და მყინვარების ზონით. საქართველოს ჰავის ნაირგვარობას განსაზღვრავს ერთი მხრივ, მისი მდებარეობა სუბტროპიკული ზონის ჩრდილოეთ საზღვარზე შავსა და კასპიის ზღვებს შორის, მეორე მხრივ, მისი რელიეფის განსაკუთრებული სირთულე: ჰავის ჩამოყალიბებაში დიდ როლს თამაშობენ სხვადასხვა მიმართულებისა და სიმაღლის ქედები. ადგილობრივ ჰავას ქმნის შავი ზღვა და კავკასიონი. უკანასკნელი საქართველოს იცავს ჩრდილოეთიდან ცივი ჰაერის მასების უშუალო შემოჭრისაგან, ხოლო შავი ზღვა აზომიერებს ტემპერატურის მერყეობას და ხელს უწყობს ნალექების დიდ რაოდენობით მოსვლას, განსაკუთრებით დასავლეთ საქართველოში.
ზოგადი ცნობები
შედარებით დაბალ განედზე მდებარეობისა და ზომიერი ღრუბლიანობის გამო, საქართველო მზისგან მნიშვნელოვან სითბოს იღებს. მზის ნათების ხანგრძლივობა 1350-2520 სთ. მნიშვნელოვანია აგრეთვე მზისგან მიღებული ჯამური რადიაცია 115-153 კკალ/სმ² წელიწადში. საკმაოდ ცვალებადობს რადიაცული ბალანსი, რომლის მაქსიმუმი (52-53 კკალ/სმ²) ნოტიო სუბტროპიკულ ბარშია, მინიმუმი (25 კკალ/სმ²) – კავკასიონის მაღალმთიან ზონაში. საქართველოს ჰავის ფორმირებაში მონაწილეობას იღებს როგორც ზომიერი, ისე სუბტროპიკულ სარტყელში განვითარებული ატმოსფერული პროცესები.
ხშირად ამინდის ცვლილებას სამხრეთიდან შემოსული თბილი ჰაერის მასებიც იწვევს. ჰავის ჩამოყალიბებაში დიდი მნიშვნელობა აქვს ზომიერი განედების, არქტიკული და ტროპიკული როგორც ზღვის, ისე კონტინენტური ჰაერის მასებს. სუბტროპიკული პროცესები, რომელთა მეშვეობითაც შემოდის ჰაერის მასები ამიერკავკასიის და, კერძოდ, საქართველოს ტერიტორიაზე, დაჯგუფებულია შემდეგ ტიპებად:
დასავლეთისა, აღმოსავლეთისა, ორმხრივი, ანტიციკლონური მდგომარეობა და ამიერკავკასიის სამხრეთ რაიონებში განვითარებული ტალღური აღრევა.
ცირკულაციის, რადიაციისა და ოროგრაფიული ფაქტორების ერთობლივი მოქმედება განსაზღვრავს ტერიტორიის ტენიანობის საკმაოდ დიდ კონტრასტებს.
რთული ოროგრაფიული პირობებისა და გაბატონებული ატმოსფერული ცირკულაციური პროცესების სირთულის გამო, ნალექების შიგაწლიური განაწილება თავისებურია: დასავლეთ საქართველოში ნალექების მაქსიმუმი ზამთარში ან შემოდგომაზეა, მინიმალური – გაზაფხულზე ან ზაფხულში, აღმოსავლეთ საქართველოში მაქსიმუმი ზაფხულზე ან ზაფხულის დასაწყისშია, მინიმალური ზამთარში.
ჰავის ოლქები და რაიონები
მზის რადიაციის რეჟიმით საქართველო სუბტროპიკულ ზონაშია. ატმოსფერული ცირკულაციის ხასიათის და მასთან დაკავშირებული ამინდის პირობების მიხედვით მის ტერიტორიას ყოფენ 2 ცირკულაციურ ჰავის ოლქად და ერთ ქვეოლქად. ესენია:
პირველი ოლქი მოიცავს დასავლეთ საქართველოს და ხასიათდება ზღვის ნოტიო სუბტროპიკული ჰავის მკაფიოდ გამოხატული თვისებებით. დაბალი ნაწილი ძირითადად გამოირჩევა რბილი ზამთრით, შედარებით გრილი ზაფხულით, ტემპერატურის ზომიერი ამპლიტუდით, უხვი ნალექებით და მაღალი სინოტივით. მეორე ოლქი მოიცავს აღმოსავლეთ საქართველოს, ახასიათებს ზომიერად ნოტიო სუბტროპიკული ჰავა. აქ ზამთარი უფრი ცივია, ვიდრე პირველ ოლქში, მოდის შედარებით მცირე ნალექები. ამ ოლქის ქვეოლქი მოიცავს საქართველოს სამხრეთ მთიანეთის ცენტრალურ სტეპურ ნაწილს. აქ ჰავა უფრო კონტინენტურია, ზაფხული — ცხელი, ზამთარი ცივი და ატმოსფერული ნალექები რამდენადმე ნაკლებია, ვიდრე იმავე სიმაღლეზე მდებარე საქართველოს სხვა ადგილებში. რელიეფის მნიშვნელოვანი დასერილობა ზოგად ცირკულაციას იმგვარად გარდაქმნის და მეტეოროლოგიურ ელემენტების რიცხვითი სიდიდეების ისეთ დიდ სხვადასხვაობას იწვევს, რომ საქართველოს ტერიტორიაზე განსხვავებული კლიმატური რაიონები გამოიყოფა.
დასავლეთი კავკასიონი
ვრცელდება ზღვის სუბტროპიკული ნოტიო ჰავის ოლქში. დაბალი განედისა და მზის სიმაღლის მეშვეობით იგი მთელი წლის განმავლობაში იღებს დიდი რაოდენობის მზის სხივურ ენერგიას. განიცდის შავი ზღვისა და დასავლკეთიდან მონაბერი ნოტიო ქარების გავლენას. ჰავის მთავარი თავისებურებაა სიმაღლებრივი ზონალურობა. საშუალო წლიური ტემპერატურა ქვედა ნაწილებში 5—12 °C, ზღვის დონიდან 2500 მ ზევით უარყოფითი ხდება. 700—800 მ სიმაღლეზე იანვრის საშუალო ტემპერატურა 1—2 °C, მაღალმთიან ზონაში —15 °C უახლოვდება. ცალკეულ სუსხიან დღეებში აბსოლუტურ მინიმალური ტემპერატურა —25 °C, —40 °C–მდე ეცემა. ივლის-აგვისტოში ტემპერატურა დასავლეთ კავკასიონზე 6—22 °C, აბსოლუტურ მაქსიმალური 20—42 °C. ატმოსფერული ნალექების წლიური რაოდენობა იცვლება 1800—3500 მმ ფარგლებში, გამონაკლისია ჩაკეტილი დაბალი ადგილები (სვანეთი, რაჭა-ლეჩხუმში), სადაც ის 900—1200 მმ შეადგენს. ქარპირა კალთები გაცილებით მეტ ნალექს იღებს, ვიდრე ქარზურგა. ღრუბლიანობა და სინოტივე მაღალია, დანესტიანების კოეფიცინეტი 1.5—3.5 და მეტიცაა. თოვლი ყველგან მოდის, თოვლის საფრის სიმაღლე ზოგან 3—4 მ აღწევს. ხშირია მთა-ხეობათა ქარი, ელჭექი და სეტყვა.
აღმოსავლეთი კავკასიონი
ვრცელდება სუბტროპიკულ კონტინენტური კლიმატიდან ზღვის კლიმატზე გარდამავალ ოლქში. კარგად არის გამოხატული კლიმატური სიმაღლებრივი ზონალურობა. საშუალო წლიური ტემპერატურა ქვედა ნაწილში 8—10 °C, 3500 მ სიმაღლეზე —6 °C. ყველაზე ცივი თვეების (იანვარი, თებერვალი) ტემპერატურა —3 °C, —15 °C, აბსოლუტურ მინიმალური —26 °C, —42 °C; უთბილესი თვეების (ივლისი, აგვისტო) ტემპერატურა 2—18 °C, მაქსიმალური 16—40 °C. ატმოსფერული ნალექები სიმაღლის შესაბამისად ყველგან მატულობს და ტერიტორიულად 800—1800 მმ შორის იცვლება. ღრუბლიანობა ზომიერია (50—60 %), საშუალო წლიური შეფარდებითი სინოტივე 65—75 %, დანესტიანების კოეფიციენტი 1.5—2.5. თოვლის საფრის სიმაღლე საშუალოდ 25—50 სმ, ზედა ნაწილში 1.0—1.5 მ, მაქსიმალური 3 მ-ს სჭარბობს. ქარები უმთავრესად ხეობების მიმართულებით ქრის, ზედა ნაწილში ჭარბობს დასავლეთის ქარი.
კოლხეთის ბარი
ხასიათდება ჭარბად ნოტიო სუბტროპიკული ჰავით. შავი ზღვის გავლენის ყველაზე მეტად ეს რაიონი განიცდის, ამიტომ აქ არ იცის ცივი ზამთარი. ზაფხულიც შედარებით გრილია, ამას ისიც უწყობს ხელს, რომ ამ მხარეში კავკასიონის გავლენით პირდაპირ ვერ შემოდის ჩრდილოეთ ცივი ჰაერის მასები.
საშუალო წლიური ტემპერატურა 13—15 °C, იანვრის 2—7 °C, ივლის-აგვისტოს 22—23 °C, აბსოლუტურ მინიმალური ტემპერატურა —9—27 °C, მაქსიმალური 40—43 °C. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 4200—4500 °C, რაც წლის განმავლობაში რამდენიმე მოსავლის მიღების შესაძლებლობას იძლევა.
ზამთარში გაბატონებულია აღმოსავლეთის, ზაფხულში — დასავლეთის ქარი, კარგად არის განვითარებული ბრიზები და ფიონები.
წელიწადში 1400—3000 მმ ნალექი მოდის. ნალექიანია უმთავრესად ზამთარი და შემოდგომა. თოვლის მდგრადი საფარი იშვიათად ჩნდება. ზღვის სიახლოვისა და ხშირი დასავლეთის ქარების გავლენით მთელი წლის განმავლობაში დიდია ღრუბლიანობა და ტენიანობა, დანესტიანების კოეფიციენტი 4,0 სჭარბობს, შეფარდებითი სინოტივე 70—80 % შეადგენს. ელჭექი და სეტყვა მთელი წლის განმავლობაში იცის.
იმერეთის მაღლობი
იმერეთის მაღლობზე ზღვის გავლენა შესუსტებულია, ჰავა შედარებით მშრალია, ზამთარი შესამჩნევად ცივი, ვიდრე კოლხეთის დაბლობზე, მაგრამ მაინც შენარჩუნებულია ნოტიო სუბტროპიკული ჰავის ნიშნები. საშუალო წლიური ტემპერატურა 5—13.5 °C, იანვრის ტემპერატურა დაბალ ნაწილში 0—3°C, მაღალმთიან ნაწილში —5—6 °C. მეტისმეტად ცივ დღეებში ტემპერატურა —20—31 °C-მდე ეცემა. უთბილესი თვის საშუალო ტემპერატურა 15—23 °C, მაქსიმალური 30—40 °C. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 2000—4100-ია.
ატმოსფერული ნალექები 900—1800 მმ ფარგლებში მერყეობს, დიდია ღუბლიანობა (60—65 %) და შეფარდებითი სინოტივე (75—80 %).
შიდა ქართლის ბარი
გაბატონებულია მშრალი სუბტროპიკული ჰავა, რომელზეც გავლენას ახდენს მის გარშემო მდებარე მაღალი ქედები. წლის ცივ პერიოდში ხშირად ვითარდება ინვერსიები, ამიტომ ზამთარი უფრო ცივია, ვიდრე საქართველოს სხვა, იმავე სიმაღლეზე მდებარე ადგილებში. საშუალო წლიური ტემპერატურა იცვლება 9—11 °C შორის; იანვრის ტემპერატურა —1—4 °C, აგვისტოსი 20.4—22.3 °C. აბსოლუტურ მინიმალური ტემპერატურა —26—31 °C. მაქსიმალური 35—40 °C. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-მეტ ტემპერატურათა ჯამი 3100—3900.
ქვემო ქართლის ბარი
ქვემო ქართლის ბარი – ღიაა აღმოსავლეთიდან, საიდანაც თავისუფლად იჭრება ჰაერის მასები, ხშირია მდინარე მტკვრის ხეობით დასავლეთიდან შემოჭრილი ჰაერის მასებიც. განსაკუთრებით მოქმედებს ამინდზე ამიერკავკასიის სამხრეთით განვითარებული ტალღური აღრევები, მათთან არის დაკავშირებული წლის თბილ პერიოდში უხვი ნალექები, ელჭექი და სეტყვა. დამახასიათებელია მშრალი სუბტროპიკული ჰავა.
მზის ნათების ხანგრძლივობა მცირე ღრუბლიანობის გამო მაღალია (2500 სთ წელიწადში). ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურა 12—12 °C, იანვრის 0,2 °C, განსაკუთრებით ცხელია ივლისი და აგვისტო (23—25 °C, ზოგან მეტიც). აბსოლუტურ მინიმალური ტემპერატურა –20—25 °C, მაქსიმალური 40—41 °C. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 3700—4200 °C. ეს რაიონი გამოირჩევა ჰაერის წლიური ამპლიტუდით (24—25 °C).
წელიწადში 400—600 მმ ნალექი მოდის. განსაკუთრებით მშრალი და გვალვიანია მისი სამხრეთი ნაწილი. აქ აორთქლებადობა ბევრად აღემატება მოსული ნალექების რაოდენობას. თოვლის საბურველი იშვიათად ჩნდება. ელჭექიანია საშუალოდ 35—50, სეტყვიანი 1—2 დღე წელიწადში.
ივრის ზეგანი
განსაკუთრებით ძლიერი ქარი იცის ზამთარში. გაბატონებულია დასავლეთის ქარები.
ნალექები 400—500 მმ წელიწადში. თოვლის საბურველი იშვიათად ჩნდება. დანესტიანების კოეფიციენტი 1-ზე ნაკლებია. ელჭექიანია 20—40, სეტყვიანი 1—3 დღე წელიწადში.
შიგნით კახეთის ბარი
გაბატონებულია ზომიერად ნოტიო სუბტროპიკული ჰავა, ცხელი ზაფხულითა და ზომიერად ცივი ზამთრით. იგი საკმაოდ კარგადაა დაცული, დასავლეთიდან და ჩრდილოეთიდან. აქ მხოლოდ სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან იჭრება ჰაერის მასები თავისუფლად, რაც ამ რაიონის ჰავის თავისებურებაზე დადებითად მოქმედებს. საშუალო წლიური ტემპერატურა 11—13 °C, იანვარში 0,—1 °C, თუმცა არ არის გამორიცხული ისეთი წლები, როცა ტემპერატურა 0 °C-ზე დაბლა ეცემა. უთბილესი თვის ტემპერატურა 21—25 °C. აბსოლუტურ მინიმალური –25—27 °C, მაქსიმალური 40 °C აღწევს. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 3500—4200 °C.
ტერიტორიის უმეტეს ნაწილში 800—1300 მმ ნალექი მოდის წელიწადში. დანესტიანების კოეფიციენტი 1-ზე მეტია. მდგრადი თოვლის საბურველი ყოველთვის არ ჩნდება, როცა ჩნდება მისი საშუალო სიმაღლე 5—15 სმ არ აღემატება, მაქსიმალური 75 სმ აღწევს. ელჭექიანია 30—60, სეტყვიანი –2—3 დღე წელიწადში. ეს რაიონი საქართველოს სხვა რაიონებისაგან გამოირჩევა არა სეტყვიან დღეთა სიხშირით, არამედ სეტყვის მარცვალთა სიდიდით და მოყენებული ზარალით.
საგურამო-გომბორის საშუალმთიანეთი
კარგად არის გამოხატული მთა-ხეობათა ქარი.
სიმაღლის შესაბამისად ნალექები, მართალია მატულობს, მაგრამ უმნიშვნელოდ. მთისიწნეთში 800—850 მმ ნალექი მოდის, თხემულ ზოლში 1000 მმ უახლოვდება. მიუხედავად ამისა, ჰაერი წყლის ორთქლით საკმაოდ გაჟღენთილია, საშუალო წლიური შეფარდებითი სინოტივე 75—80 %, დანესტიანების კოეფიციენტი 1,5—2. ხშირია ნისლი, წლის თბილ პერიოდში იცის — ელჭექი და სეტყვა.
მთიანი აჭარა-გურია
ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურა იცვლება 2—12°C შორის. იანვრის საშუალო ტემპერატურა (1100 მ სიმაღლემდე) 0°C, თხემურ ზოლში –8—10°C-მდე ეცემა. ყველაზე თბილი თვეა აგვისტო (10—20°C). სავეგეტაციო პერიოდში 10°C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 1500—3500°.
ზღვისკენ მიქცეულ კალთებზე მთელი წლის განმავლობაში გაბატონებულია დასავლეთის და სამხრეთ-დასავლეთის ქარები, რომელთაც მოაქვთ დიდი რაოდენობის ტენი.
მესხეთი
ნალექები უმნიშვნელოა, წელიწადში 500—700 მმ ნალექი მოდის, განსაკუთრებით გვალვიანია ზაფხული, ამ პერიოდში დანესტიანების კოეფიციენტი 1-ზე ნაკლებია. ნალექი თოვლის სახით მოდის ოქტომბრიდან. თოვლის მდგრადი საბურველი დეკემბერში მყარდება და მარტის ბოლომდე ძლებს. ელჭექი და სეტყვა საკმაოდ ხშირია.
თრიალეთი
მართალია მესხეთის ქედი ასუსტებს დასავლეთიდან ჰაერის მასების შემოჭრას, მაგრამ მათი გავლენა გარკვევით ემჩნევა ბორჯომ-ბაკურიანის მიდამოებს. თრიალეთის ქედის აღმოსავლეთ კალთებზე აღმოსავლეთიდან შემოჭრილი ჰაერის მასები ტოვებს შესამჩნევ კვალს. რაც შეეხება თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კალთებს, აქ ჰაერის გასწვრივი ნაკადები იქმნება, ნალექი მცირე მოდის, ჰავა კონტინენტურია. შედარებით თბილი ზამთარი იცის ბორჯომის ხეობაში (მაღალმთიან ნაწილში ცივა). იანვრის საშუალო ტემპერატურა —2, —11 °C, აბსოლუტურ მინიმალური შეიძლება დაეცეს —40 °C-მდე. ყველაზე თბილი თვის ტემპერატურა 9—20 °C, მაქსიმალური 37 °C აღწევს. სავეგეტაციო პერიოდში 10°C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 500—2900 °C.
გამოირჩევა ზომიერი ღრუბლიანობით, მზის ნათების ხანგრძლივობითა და თოვლის საფრის სიმაღლით.
კლიმატური პირობები და რელიეფის ფორმები ხელს უწყობს სპორტული ღონისძიებების ჩატარებას.
ჯავახეთის მთიანეთი
გაბატონებულია კონტინენტური ჰავა, ზამთარი მეტად ცივი იცის. ჰავა გარდამავალია ზომიერად ნოტიოდან მთიანეთის მშრალ კლიმატზე. ყინვიანი დღეების სიხშირე, მცირე ღრუბლიანობა და განსაკუთრებით მშრალი ზამთარი დაკავშირებულია ამ რაიონისთვის დამახასიათებელ ანტიციკლონების სიხშირესთან. საშუალო წლიური ტემპერატურა 4—6 °C, იანვარი —5, -10 °C, ივლისი 15—16 °C; აბსოლუტური მინიმალური —34 °C, -41 °C, აბსოლუტური მაქსიმალური 30—35 °C. სავეგეტაციო პერიოდში 10 °C-ზე მეტ ტემპერატურათა ჯამი 1000-1800 °C.
ნალექების რაოდენობა 600—750 მმ წელიწადში. თოვლის საბურველი ჩნდება დეკემბერში და მარტამდე ძლებს. ხშირია ელჭექი და სეტყვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს კლიმატი
მელანჟი
მინი|მელანჟი მელანჟი (Mélange — ნარევი) — განსაკუთრებული გეოლოგიური ფორმაცია — სხვადასხვა შედგენილობის ქანების კომპლექსი; თავისებური ჭრელი ბრექჩიების ხანგრძლივი განვითარების რთული ზონები. მელანჟის ზონის ჩამოქცეული და ჩამოქცეულ-მეწყრული ლოდა ბრექჩიები თავდაპირველად ილექებოდა ზღვიურ პირობებში, შედარებით ღრმაწყლიან ჩანაზნექებში, შემოსაზღვრული რღვევებით. მელანჟის შემადგენლობაში შედის ტუფები და დიაბაზური შედგენილობის ვულკანიტები, ჰიპერბაზიტები (და სერპენტინიტი), წითელი იასპები — რადიოლარიტები, კირქვის ლოდები და ლინზები და სხვა. ქანების ნატეხებისა და ლოდების განლაგება მელანჟის შემადგენლობაში ჩვეულებრივ ქაოსურია.
წარმოიქმნება შარიაჟების ფორმირებისას. მელანჟის ზონები შეზღუდულია ნაოჭა სარტყლების განაპირა მსხვილ და ღრმა რღვევებთან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სტრუქტურული გეოლოგია კატეგორია:პეტროლოგია
ბრემენის რატუშა
ბრემენის რატუშა (Bremer Rathaus) — გერმანიის ქალაქ ბრემენის სენატის პრეზიდენტისა და მაიორის რეზიდენცია. წარმოადგენს აგურით ნაგებ, გოთიკური არქიტექტურის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ნიმუშს ევროპაში. 2004 წელს, ბრემენის როლანდის ქანდაკებასთან ერთად, იუნესკომ ის მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
რატუშა მდებარეობს ქალაქის ცენტრში, ბაზრის მოედანზე, როლანდის ქანდაკების წინ. მოედანზე მის მოპირდაპირე მხარეს ქალაქის კათედრალია.
ქალაქის ძველი რატუშა 1405 - 1409 წლებში აშენდა. 1595 - 1612 ის გადააკეთეს და დაუმატეს ახალი ფასადი, რომლის არქიტექტურული ელემენტებიც გერმანულ რენესანსზეა დაყრდნობილი. 1909 - 1913 წლებში, მიუნხენელმა არქიტექტორმა გაბრიელ ფონ შეიდლმა რატუშა გააფართოვა და უკანა მხრიდან ნეო-რენესანსული სტილის ახალი ნაგებობა მიაბა. მეორე მსოფლიო ომის მიმდინარეობისას, როდესაც ქალაქის 60% დაინგრა, ბრემენის მაცხოვრებლების სიმამაცის წყალობით, ნაგებობა თითქმის ხელუხლებელი გადარჩა - ნაგებობის კედლები დამცავი ფიცრებით დაფარეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გერმანიის შენობა-ნაგებობები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში კატეგორია:რატუშები
898
თარიღი უცნობია
*
სტუდიოს ტიპის ბინა
სტუდიოს ტიპის ბინა - როგროც წესი, ეს არის პატარა ბინა შიდა ტიხრების გარეშე, რომელშიც სამზარეულო, სასტუმრო ოთახი და საძინებელი განლაგებულია ერთ ოთახში. მე-20 საუკუნის დასაწყისში სტუდიოს წარმოადგენდა პატარა საცხოვრებელი მინიმუმ ავეჯით და ხანდახან საერთო სველი წერტილით სართულზე.
დღეს სტუდიოს ტიპის ბინა წარმოდგენილია უძრავი ქონების სხვადასხვა სეგმენტებში. ეკონომ-კლასში ეს არის პატარა ფართობის ბინა. არსებობს აგრეთვე დიდი ფართობის სტუდიოს ტიპის ბინები ელიტურ სახლებში.
არგენტინა
არგენტინაში ერთოთახიან ბინას უწოდებენ monoambiente (ესპანურად mono - ნიშნავს ერთს, ხოლო ambiente - ოთახს).
ავსტრია
ავსტრიაში ერთოთახიან ბინას ტრადიციულად უწოდებენ (ფრანგული სიტყვა garçon-გან, რაც ნიშნავს ბიჭს, ახალგაზრდა მამაკაცს ან უცოლო ადამიანს) ან Einzimmerwohnung («Ein» ნიშნავს ერთს, «Zimmer» - ოთახს, ხოლო «Wohnung» - ბინას).
ჰონკონგი
ჰონკონგში სტუდიოს ტიპის ბინა ეს არის დაახლოებით 10 კვადრატული მეტრის ფართობის მინი ბინა პლიუს აბაზანა და სამზარეულო. საცხოვრებელი ფართის მინიმალურად დასაშვები ზომა ავტოსადგომის ფართს უდრის.
კანადა
კანადაში სტუდიოს უწოდებენ bachelor (მარტოხელა კაცისა ბინა).
პორტუგალია
პორტუგალიაში სტუდიოს ტიპის ბინას აქვს აღნიშვნა T0 (T-Zero), ციფრი 0 ნიშნავს, რომ ბინაში არ არის დამოუკიდებელი საძინებლები.
პორტ-ოგასტა
პორტ-ოგასტა (Port Augusta) — ქალაქი ავსტრალიაში, მდებარეობს სამხრეთ ავსტრალიის შტატში. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 13 504 ადამიანს. პორტ-ოგასტა 322 კილომეტრითაა დაცილებული შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ ადელაიდას. ქალაქი დაარსდა 1852 წელს. გაშენებულია სპენსერის ყურის ნაპირებზე. ყველაზე ცხელი თვეებია იანვარი და თებერვალი, ყველაზე ცივი — ივლისი და აგვისტო. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი შეადგენს 255,7 მმ-ს.
სტუდიოს ტიპის ბინა
შვედეთი
შვედეთში სტუდიოს ტიპის ბინას უწოდებენ etta, «ერთიანი». ჩვეულებრივ, მათი ფართობი შეადგენს 20-დან 40 მ².
პორტ-ოგასტა
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ ავსტრალიის ქალაქები
სტუდიოს ტიპის ბინა
აშშ
აშშ-ში სტუდიოს საშუალო ზომა შეადგენს 46–56 მ².
იაპონია
იაპონიაში დაახლოებით 10 მ² ფართობის სტუდიოს ტიპის ბინებს უწოდებენ wan rūmu manshon (ერთოთახიანი სახლი).
სქოლიო
კატეგორია:უძრავი ნივთი
მარია ტერეზა ნუცო
მარია ტერეზა ნუცო (დ. 11 მაისი, 1851, ვალეტა, მალტა — გ. 17 აპრილი, 1923) — კათოლიკე მონაზონი, რელიგიური ინსტიტუტის „წმინდა გულის ქალიშვილების“ დამფუძნებელი.
ადრეული წლები
მარია ტერეზა ღრმად მორწმუნე ქრისტიანულ ოჯახში დაიბადა. ის იყო მეორე შვილი პოლ და ლუიზა მოროჩი ნუცოების ოჯახში. მისი უფროსი ძმა ქოლერის ეპიდემიის შედეგად გარდაიცვალა. მარია ტერეზა დაბადებიდან ერთი დღის შემდეგ მოინათლა წმინდა პავლეს კოლეგიურ სამრევლოში და რვა წლის ასაკში მირონი იცხო.
მარია ტერეზას ადრეულ წლებში მალტაში განათლება არ იყო სავალდებულო. ცოტას ჰქონდა შვილების სკოლაში გაგზავნის საშუალება: ბავშვების უმეტესობა მუშაობდა ფულის საშოვნელად, რათა ოჯახებს დახმარებოდნენ. თუმცა, მარია ტერეზას გაუმართლა, მან მიიღო განათლება. ხელსაქმეში და მუსიკაში ნიჭიერებით, მან ინტერესი გამოავლინა ბავშვთა კეთილდღეობის მიმართ. 1867 წელს, თექვსმეტი წლის ასაკში, მარია ტერეზა გახდა პასუხისმგებელი იმ სკოლაზე, რომელსაც მართავდა მისი დეიდა, ამ უკანასკნელის დაბრმავებისა და გარდაცვალების შემდეგ 1867 წლის 4 მარტს.
მიუხედავად იმისა, რომ მარია ტერეზამ დაიწყო რელიგიური ცხოვრება, ის გრძნობდა პასუხისმგებლობას მშობლების მიმართ - მამამისი სამოცდაათი წლის იყო და ავადმყოფობდა - და მის მზრუნველობაში მყოფი სკოლის მიმართ. 21 წლის ასაკში მან დადო აღთქმა მოკრძალებულად ცხოვრების, უმანკოებისა და მორჩილების შესახებ, როგორც საერო პირმა.
პირადი აღთქმა
მარია ტერეზამ რჩევა ითხოვა თავისი სულიერ ხელმძღვანელის, პიეტრო პეისისგან, რომელმაც წაახალისა იგი, აღთქმა დაედო წმინდა ტერეზა ავილელის დღესასწაულზე. მარია ტერეზა მაინც გრძნობდა წუხილს: მართალია რელიგიური ცხოვრებისკენ იყო მიდრეკილი, მაგრამ დარწმუნებული არ იყო, საბოლოოდ დატოვებდა თუ არა ოჯახს. 1874 წლის 21 ოქტომბერს მან პირობა დადო პირადად პიეტრო პეისის წინაშე. ორი წლის შემდეგ, როდესაც ის ჯერ კიდევ ოცდახუთი წლის იყო, მამა გარდაიცვალა.
მარია ტერეზას კვლავ სურდა მონასტერში ცხოვრება და უფრო მეტიც, მონაზვნებთან შეერთება. 1880 წელს მან ეს სურვილი გაუმხილა სულიერ წინამძღოლს, რომელმაც პირდაპირ უთხრა: „შენ არ შეეფერები მონასტერს“. შედეგად, მისი ცხოვრება გრძელდებოდა სკოლის გარშემო, ხოლო, სკოლის საათების შემდეგ დროს უთმობდა კატეხიზმურ და პასტორალურ საქმიანობას. ერთი წლის შემდეგ 1881 წელს დედა გარდაიცვალა.
წმინდა გულის ქალიშვილები
ბიძაშვილი, ენრიკო ნუცო, იზიარებდა იმავე იდეალს: დაეხმარა საზოგადოების უიღბლო წევრების, განსაკუთრებით კი გოგონების განათლებაში. შუახნის ასაკში ამ უკანასკნელს სურდა გამოეყენებინა თავისი ფული სოციალური პროექტისთვის თავისი იდეების რეალიზაციისთვის. როდესაც ისინი შეხვდნენ, ენრიკომ მარია ტერეზას უამბო თავისი ოცნების შესახებ. მან გამოხატა შეთავაზების მიღებისა და რელიგიური ინსტიტუტის ჩამოყალიბების სურვილი. ეს შეთანხმება გადაეცა მთავარეპისკოპოსს, რომელსაც ენრიკოს ანდო მიწა პროექტისთვის. არქიეპისკოპოსი კარგად იცნობდა მარია ტერეზას და ბედნიერი იყო მისი იმედებისა და ოცნებების რეალიზების გამო.
1902 წელს მშენებლობა დაიწყო და 1903 წელს მარია ტერეზამ, იმ დროისათვის 52 წლის ასაკში, დაიწყო ამ სახლში ცხოვრება მისი ახალი ფონდის პირველ წევრებთან ერთად. ამრიგად, 52 წლის ასაკში მარია ტერეზამ მოახერხა რელიგიური კრების შექმნა, რომელზეც ოცნებობდა. „წმინდა გულის ქალიშვილთა“ კრება ოფიციალურად დაარსდა 1903 წლის 21 ნოემბერს
თანამედროვეობა
დღეს „წმინდა გულის ქალიშვილები“ წარმოდგენილი არიან მალტაში, ინდოეთში, ლიბიაში, კენიაში, ტანზანიაში, ფილიპინებში და ამერიკის შეერთებულ შტატებში.
სქოლიო
<references group="" responsive="1">
კატეგორია:გარდაცვლილი 1923 კატეგორია:დაბადებული 1851 კატეგორია:მალტელი მონაზვნები კატეგორია:კათოლიკე მონაზვნები კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აპრილი
დონ-კარლოსი (ბუკიდნონი)
სქოლიო
კატეგორია:ბუკიდნონის მუნიციპალიტეტები
Crassispira cortezi
Crassispira cortezi — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
მადრე-დე-დიოსი (კუნძული)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
Crassispira cortezi
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ესტელი (მუსიკოსი)
ესტელ ფანტა სვარაი (Estelle Fanta Swaray დაიბადა 1980 წლის 18 იანვარს. ლონდონი, ინგლისი) არის ბრიტანელი მომღერალი, კომპოზიტორი, რეპერი, ჩამწერი პროდიუსერი და მსახიობი. ესტელი ცნობილია სხვადასხვა მუსიკალური ჟანრის ეკლექტიკური მიქსით, მათ შორის R&B, სოული, რეჯი, გრიმი, ჰიპ ჰოპი და ცეკვა. მან წარმატებას მიაღწია სინგლით "American Boy", რომელშიც მონაწილეობა მიიღო ქენი უესტმა. ასევე, მიაღწია ბრიტანეთის ნომერ პირველობას და დევიდ გუეტასთან თანამშრომლობას ფილმში "ერთი სიყვარული".
ესტელმა გამოუშვა კრიტიკულად აღიარებული რამდენიმე ჩანაწერი და მიიღო გრემის პრემია. იგი თანამშრომლობდა მხატვრებთან, მათ შორის ჯონ ლეჯენდთან, რობინ თიკთან, რიკ როსთან, კრის ბრაუნთან, will.i.am და ქენი ვესტთან. 2013 წლიდან 2020 წლამდე მან გაახმოვანა გამოგონილი პერსონაჟი Garnet ანიმაციურ სერიალებში Steven Universe, Steven Universe: The Movie და Steven Universe Future.
ადრეული წლები და კარიერა
ესტელ სვარაი დაიბადა და გაიზარდა ჰამერსმიტში, ლონდონი, ინგლისი. დედამისის ოჯახი დაქარიდან იყო, სენეგალი, მამა კი კარიბის კუნძულ გრენადადან არის. ის მეორე იყო ცხრა შვილიდან. ესტელის მშობლები ძალიან მორწმუნეები იყვნენ. იმდენად, რომ როდესაც ის წამოიზარდა ოჯახმა სახლში არარელიგიური მუსიკა არ დაუშვეს. ამის ნაცვლად, ესტელი უსმენდა სულიერ მუსიკას, განსაკუთრებით ამერიკულ სახარებას, და ტრადიციულ აფრიკულ მუსიკას. ამასთან, ის ზოგჯერ ჰიპ ჰოპს უსმენდა, როდესაც არ იყო სახლში.
ესტელ ფანტა სვარაიმ ბავშვობა გაატარა მშობლების რეჯის ჩანაწერებზე და დეიდის სოულის კოლექციაზე, სანამ ჰიპ ჰოპს აღმოაჩენდა. "ბიძასგან ჰიპ ჰოპში ჩავვარდი; ის ყოველთვის თამაშობდა ჩვენთან Kool G Rap- ს და Big Daddy Kane- ს; ის ცუდი ბიჭი იყო და დედაჩემს ნამდვილად არ უხაროდა, რომ მასთან ერთად ვატარებდი დროს". სანამ იგი 20 წლის იყო, მან გადაწყვიტა მუსიკალური კარიერა გაეკეთებინა. ესტელმა დაიწყო ლონდონის ცნობილ ჰიპ-ჰოპის ჩანაწერების მაღაზია Deal Real- ში სტუმრობა. მისმა თანამშრომლებმა მოუწოდეს მას შანსი გამოეყენებინა და სცენაზე გამოსულიყო მიკროფონით; მალე იგი უკრავდა ლონდონის უამრავ კლუბში და გამოჩნდა მანუვას და როდნი პ.-სთან ერთად. ადგილობრივმა გმირმა სკიცმა სთხოვა მას 2000 წლის ალბომში, Countryman, გამოჩენილიყო და მალე იგი აღმოჩნდა ისეთი არტისტების ალბომებზე, როგორიცაა The 57th Dynasty და Blak Twang. მისი სოლო დებიუტი 2003 წელს შედგა 12 " "Excuse Me"-ით. მინი|ესტელი - 2009წ. მისი კარიერა დაიწყო 2000-იანი წლების დასაწყისში, როდესაც მან დაინახა, რომ ქანი უესტი რესტორანში იჯდა, როდესაც მოგზაურობდა ლოს-ანჯელესში. ესტელი მიუახლოვდა ქენის, წარუდგინა თავი და სთხოვა ჯონ ლეჯენდის შესავალი. მან საბოლოოდ მიიღო ეს შესავალი და ლეგენდი საბოლოოდ დაეხმარა მას მის სადებიუტო ალბომში ორი სიმღერის შექმნაში.
ესტელ ფანტა სვარაის სადებიუტო ალბომი, The 18th Day, გამოვიდა დიდ ბრიტანეთში 2004 წლის ოქტომბერში. მისი მიღწევა დადგა, როდესაც "1980" გამოვიდა V2-ის მიერ და ბრიტანეთის სინგლების ჩარტში მე-14 ადგილს მიაღწია. 2004 წლის ოქტომბერში V2– მა გამოუშვა თავისი ალბომი, მან მიიღო თავისი სათაური მას შემდეგ, რაც ესტელის დედა თითქმის გარდაიცვალა მომავალი მომღერლის მშობიარობის დროს, 18 იანვარს. ალბომმა მოკრძალებული წარმატება მოიპოვა, დებიუტი შედგა ბრიტანეთის ალბომების ჩარტში 35 – ე ადგილზე და გამოიმუშავა ორი საუკეთესო 20 სინგლი. მან მიიღო MOBO (Black Origin Music) პრემია დიდ ბრიტანეთში საუკეთესო ახალბედისთვის.
ესტელ ფანტა სვარაის შესახებ, სამი წლის შემდეგ, აშშ – ს R&B მომღერალმა ჯონ ლეჯენდმა განაცხადა, რომ ესტელი იქნება პირველი ხელმომწერი მისი Homeschool– ის ლეიბლისთვის, რომელსაც Atlantic ავრცელებს აშშ – ში. The 18th Day-ის გამოსვლიდან ოთხი წლის შემდეგ ესტელი დაბრუნდა მეორე ალბომით, Shine. მიუხედავად იმისა, რომ ეს მისი მეორე ალბომი იყო, ის პირველი გამოვიდა აშშ-ში და მისით შედგა მისი მთავარი ლეიბლის დებიუტი.
რეპის, სიმღერის, მოქმედების და სიმღერების წერის უნარისთვის ესტელს აქებენ ისეთი მუსიკოსები, როგორებიც არიან John Legend და Roots Manuva; გარდა ამისა, Todd Rundgren, Lauryn Hill, Kanye West, Nas, Jill Scott and Jay Z.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 18 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1980 კატეგორია:მუსიკოსები კატეგორია:ინგლისელი მუსიკოსები კატეგორია:ინგლისელი მომღერლები კატეგორია:ინგლისელი მომღერლები და კომპოზიტორები კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები
ნაშიკი
ნაშიკი (მარათჰი नाशिक) — ქალაქი ინდოეთში, მაჰარაშტრის შტატში. მდებარეობს შტატის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, მუმბაიდან 180 და პუნადან 202 კმ-ის დაშორებით. წარმოადგენს ნაშიკის რაიონისა და დივიზიონის ადმინისტრაციულ ცენტრს. ნაშიკს ხშირად „ინდოეთის ღვინის დედაქალაქს“ უწოდებენ და იგი გაშენებულია დასავლეთ გჰატებში, დეკანის პლატოს დასავლეთ კიდეზე, მდინარე გოდავარის ნაპირებზე. ნაშიკი მაჰარაშტრის შტატის ყველაზე სწრაფადმზარდი ქალაქია. განსაკუთრებით აყვავდა ბოლო 20 წლის მანძილზე. სახელი მიიღო მითიდან, რომლის მიხედვითაც მეფე რამას ძმამ, ლუხმამამ მის დას, სურპანაკჰას ცხვირი მოაჭრა, „ნაშიკა“ კი სანსკრიტზე ცხვირს ნიშნავს. საქვეყნოდაა ცნობილი ნაშიკის ალმასი, ქალაქის პეიზაჟური გარემომცველი არე და სასიამოვნო კლიმატი. 2010 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 1 585 444 ადამიანია, რის შედეგადაც ნაშიკი შტატის მეოთხე უდიდესი ურბანული არეალია. ამავე დროს, იგი შტატის მესამე ყველაზე ინდუსტრიალიზებული ქალაქია მუმბაისა და პუნას შემდეგ.
ნაშიკი ინდუისტებისთვის მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე უწმინდესი ქალაქია. 12 წელიწადში ერთხელ, იდნოეთის ოთხ სხვა ქალაქთან ერთად, აქ იმართება მომლოცველობითი დღესასწაული კუმბჰ-მელა. XVI საუკუნეში ქალაქი მოგოლთა იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა და მას გულშანდაბადი ეწოდა. აღსანიშნავია მისი მონაწილეობა ინდოეთის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში.
სქოლიო
კატეგორია:მაჰარაშტრის ქალაქები
30 დღიანი ღამე (ფილმი)
ოცდაათ დღიანი ღამე (30 Days of Night) — 2007 წლის საშინელებათა ფილმი, დაფუძნებული ამავე სახელწოდების კომიქსის მინისერიებზე. ფილმის რეჟისორი არის დევიდ სლეიდი, მთავარ როლებში კინო-ვარსკვლავებით: ჯოშ ჰარტნეტი, მელისა ჯორჯი და დენი ჰიუსტონი. აშშ-ს მასშტაბით ფილმის გამოსვლის თარიღია 2007 წლის 19 ოქტომბერი, დიდ ბრიტანეთსა კი 2007 წლის 1 ნოემბერი, Columbia Pictures-ის მიერ. ფილმში მოქმედება ხდება ალასკის პატარა ქალაქ ბაროუში, რომელსაც 30 უსინათლო დღის განმავლობაში ვამპირები დაეპატრონებიან. ქალაქში ჩარჩენილი ადამიანები კი ერთი თვის მანძილზე იბრძვიან გადარჩენისათვის.
სიუჟეტი
ალასკას პატარა ქალაქის - ბაროუს მკვიდრნი ემზადებიან ”30 დღიანი ღამისათვის”, ესაა პერიოდი ზამთრის განმავლობაში, როდესაც მზე არ ჩანს, როდესაც მოსახლეობის ნაწილი ქალაქიდან სამხრეთით ინაცვლებს.
უსინათლო სეზონის დაწყებამდე რამდენიმე საათით ადრე ბაროუში გემით ჩასული ”უცნობი” (ბენ ფოსტერი) გადაწყვეტს ქალაქში საბოტაჟის მოწყობას იმ იმედით, რომ თავად გახდება ვამპირთაგანი, თუ მათ ჩანაფიქრის განხორციელებაში დაეხმარება.
ამასობაში ქალაქის შერიფი - ებენ ოლესონი (ჯოშ ჰარტნეტი), რომელიც ცდილობს უცნობი ბოროტმოქმედის დაკავებას, შეიტყობს, რომ მისმა ყოფილმა მეუღლემ - სტელა ოლესონმა (მელისა ჯორჯი) ვერ მიუსწრო უკანასკნელ თვითმფრინავს და იძულებულია გაატაროს 30 დღე ბაროუში. მიუხედავად იმისა, რომ წყვილი ერთმანეთში კონტაქტს ერიდება, სტელა დაეხმარება ებენს ქალაქის სასადილოში ”უცნობის” დაპატიმრებაში. ხელბორკილის დადების შემდგომ იგი ბაროუს სასჯელაღსრულების ორგანოში გადაყავთ.
დაპატიმრებული ”უცნობი” გისოსებიდან ესაუბრება ებენს, სტელას, ებენის თინეიჯერ ძმას - ჯეიკს (მარკ რენდალი) და ბებიას იმ საშინელების შესახებ, რაც მალე თავზე დაატყდებათ მათ. სწორედ ამ მომენტში ვამპირები შეუტევენ ბაროუს ადგილობრივ სატელეკომუნიკაციო ცენტრს და თიშავენ ელექტრო ენერგიას, რაც იწვევს ქალაქის ჩაბნელებას და გარე სამყაროსგან განცალკევებას. ებენი იძულებულია წავიდეს სატელეკომუნიკაციო ცენტრში, სადაც პოულობს ოპერატორის მოკვეთილ თავს. ამის შემდგომ იგი ბრუნდება ქალაქში ”სასტიკი ბოროტმოქმედის” დასაკავებლად.
სწორედ ამ დროს ვამპირები, მარლოუს (დენი ჰიუსტონი) ხელმძღვანელობით, თავს დაესხმებიან ქალაქს. ვამპირები საუბრობენ უძველეს ენაზე, სწორედ ამიტომ ფილმში სუბტიტრებია გამოყენებული. იარაღი მათ წინააღმდეგ უძლურია, მხოლოდ ტყვიის თავში დახლითაა შესაძლებელი მათი განადგურება. ვამპირები დახოცავენ ქალაქის მოსახლეობის უმეტეს ნაწილს, ებენის ბებიის ჩათვლით, გადარჩენილები კი თავს ბაროუს სასადილოს შეაფარებენ. ვამპირები თავს დაესხმებიან ებენსა და სტელას, თუმცა ბიუ ბრაუერი (მარკ ბუნ უმცროსი), თოვლსაწმენდი მანქანის მძღოლი, გადაარჩენს მათ. გადარჩენილები ვამპირებს ემალებიან იმ ადამიანთა სახლებში, რომლებმაც ადრევე მიატოვეს ბაროუ. ებენი, მისი ძმა, სტელა და კიდევ რამდენიმე ადამიანი იმალება ერთ-ერთი ასეთი სახლის სხვენში. ამასობაში მარლოუ მიდის პოლიციის განყოფილებაში დაკავებულ ”უცნობთან” და ეუბნება, რომ ისინი (ვამპირები) მალე მიხედავენ მასაც... თუმცა შეპირებისამებრ მისი ვამპირად გადაქცევის საწინააღმდეგოდ, მარლოუ კლავს ”უცნობს”, დანარჩენ ვამპირებს კი უბრძანებს, რომ ამოხოცონ ქალაქის მოსახლეობა, არ გადააქციონ ისინი ”თავისიანებად”... ქალაქის მკვიდრთა სრულად ამოწყვეტის შემდგომ კი უბრალოდ გაქრნენ, რათა ადამიანებს კვლავ ეგონოთ, რომ ვამპირები მხოლოდ კოშმარულ სიზმრებში არსებობენ და არა რეალობაში.
მომდევნო ერთი კვირის მანძილზე ებენი, მისი ძმა, სტელა და კიდევ 7 ადამიანი ერთად ემალებიან ვამპირებს სხვენში. მიუხედავად გარკვეული წინააღმდეგობებისა, უმეტესობა დარჩენას აპირებს, მხოლოდ ვილსონი და მისი მოხუცებული მამა ”დაიკარგებიან” სახლის მიტოვების შემდგომ. ამასობაში, სტელა დაინახავს ერთ-ერთ გადარჩენილ ადამიანს, რომელიც ქალაქის დაცარიელებულ ქუჩებში დადის და დახმარებას ითხოვს, სინამდვილეში მას ვამპირები იყენებენ როგორც სატყუარას სხვათა პოვნისა და მოკვლის მიზნით. მიუხედავად იმისა, რომ ებენი ყველაფერს ხვდება, იგი მაინც გადაწყვეტს გოგონას შველასა და ამასობაში შემთხვევით აღმოაჩენს კიდევ ერთ გადარჩენილთაგანს - ჯონ რიის, რომელიც იმალება ერთ-ერთი სახლის ქვეშ. ებენი გადაწყვეტს მის დახმარებსა, თუმცა შეიტყობს რა, რომ იგი ვამპირადაა ქცეული - კლავს. სწორედ ამ დროს აღმოაჩენს იგი, რომ ვამპირების მოკვლის ერთადერთი გზა მათთვის თავის მოკვეთაა.
გარკვეული დროის შემდგომ გადარჩენილებს სურსათი გამოელევათ. ისინი იძულებულნი არიან ადგილობრივ სასურსათო მაღაზიაში შეიპარონ, სადაც აღმოაჩენენ პატარა გოგნას - ვამპირს, რომელიც ერთ-ერთი მათგანის დაჭრას ახერხებს. ამის შემდგომ ებენი უბრძანებს ყველას წავიდნენ პოლიციის განყოფილებაში, რათა იქ დაემალონ ვამპირებს. თავად კი ცდილობს მათი ყურადღების მიპყრობას. იგი გარბის ბებიამისის სახლისაკენ, სადაც ეგულება ულტრაიისფერი განათების სისტემა. მას შემდგომ, რაც ხელში ჩაიგდებს განათების წყაროს, იგი სინათლეს მიმართავს იმ ვამპირებისაკენ, რომლებიც მას უკან გაყვნენ. ეს სინათლე წვავს ერთ-ერთ ვამპირ ქალს, სახელად ირისს, რომელსაც საბოლოოდ მაროუ თავად კლავს შემდეგი მიზეზით: ”რაც შესაძლოა გატყდეს, უნდა გატყდეს”... ამავდროულად ებენი ახერხებს ბებიის სახლიდან გაქცევას და ვამპირებს ხელიდან უსხლტება. ამასობაში ბიუ ”მანქანა-ხერხით” ანადგურებს ვამპირთა ნაწილს. მას შემდგომ, რაც იგი ადგილობრივ სასტუმროს შენობას შეეჯახება, მექანიზმი მწყობრიდან გამოდის. ვამპირებით გარშემორტყმულ შენობაში მარტოდ დარჩენილი ბიუ კი ხელთ არსებულ დინამიტებით სავსე ყუთს აფეთქებს თავის მოკვლის მიზნით, თუმცა საუბედუროდ აფეთქების შემდგომ ცოცხალი გადარჩება და თავად მაროუ მეტად სასტიკად კლავს მას. ყოველივე ეს კი ებენს საჭირო დროს აძლევს მიაღწიოს პოლიციის განყოფილებამდე. იქ ერთ-ერთი გადარჩენილთაგანი - კარტერ დეივისი (ნათანიელ ლისი), რომელიც გოგონა-ვამპირმა დაჭრა, ვამპირად გადაიქცევა. თუმცა სრულად გარდაქმნამდე, სანამ მასში კიდევაა დარჩენილ ადამიანური გრძნობები, იგი ემუდარება ებენს თავი მოჰკვეთოს მას. ებენიც თანხმდება...
ორი კვირის შემდგომ ებენი და სტელა პოულობენ ებენის თანაშემწეს - ბილ კიტკას (მენიუ ბენეტი) თავად ბილის ნიშნის წყალობით. ებენი და სტელა ახერხებენ ბილის სახლამდე მიღწევას. როდესაც ვამპირები მათ სახლს დაესხნენ თავს, ბილმა საკუთარი ხელით მოკლა მეუღლე და ქალიშვილები, თვითმკვლელობის განხორციელებისას კი იარაღი გაუფუჭდა. ებენს და სტელას ისიც მიყავთ პოლიციის განყოფილებში. ამასობაში აღმოაჩენენ, რომ ”თანაგუნდელები” დასამალად სხვა შენობაში გადასულან, რომელსაც ჯერ კიდევ მიეწოდებოდა ელექტრო ენერგია. ებენი, სტელად და ბილიც გადაწყვეტენ იქ წასვლას... ამასობაში სტელა გადაარჩენს პატარა გოგნას - გეილ რობინსონს, რომელსაც ვამპირი - ზურიალი (ჯონ რაულსი) მისდევს მოსაკლავად. ბილი და ებენი ცდილობენ ვამპირის შეჩერებას, სანამ სტელას გოგონა უსაფრთხო ადგილას გადაყავს.
საბოლოოდ, სამივე მათგანი მიაღწევს სასურველ შენობას. ებენი დიდად მოხარულია თანაგუნდელთა ხილვით, თუმცაღა უეცრად ბილის თავს ესხმის ვამპირი, რის შემდგომაც ებენი იძულებულია თავი მოჰკვეთოს ვამპირის მიერ დაჭრილ მეგობარს.
მზის ამოსვლამდე რამდენიმე საათით ადრე ვამპირები ცეცხლს უკიდებენ შენობებს, რათა საკუთარი კვალი გაანადგურონ. ალყაში მოქცეულ ებენს, თანამოძმეთა გადარჩენის მიზნით, საკუთარი ხელით შეყავს ორგანიზმში ვამპირის (ბილის) სისხლი. მისი აზრით, მხოლოდ ამ გზითაა შესაძლებელი მარლოუს დამარცხება. სასტიკი ბრძოლის შემდგომ, ებენი საკუთარი მუშტით კლავს მარლოუს, წინამძღოლის გარეშე დარჩენილი ვამპირები კი მზის ამოსვლამდე რამდენიმე წუთით ადრე ქრებიან.
...ებენი და სტელა ერთად შეჰყურებენ მზის ამოსვლას და საბოლოოდ კოცნიან ერთმანეთს საყვარელი ქალის მკერდს მიყრდნობილი ებენის ფერფლად ქცევამდე. ფილმის დასასრულს სტელა ხუჭავს თვალებს, არწევს რა ებენის ფერფლადქცეულ გვამს...
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:2007 წლის ფილმები კატეგორია:საშინელებათა ფილმები
სასარგებლო წიაღისეულების გეოლოგია
thumb|right|300px|კარიერი, სადაც წიაღისეულს მოიპოვებენ სასარგებლო წიაღისეულების გეოლოგია — გეოლოგიის განხრა, რომელიც შეისწავლის სასარგებლო წიაღისეულების ადგილმდებარეობას; აგრეთვე მათ აგებულებას, შედგენილობას, წარმოქმნის პირობებს, დედამიწის წიაღში მათ განლაგების კანონზომიერებებს. სასარგებლო წიაღისეულიების გეოლოგიის მთავარი ამოცანაა საფუძველი მოუმზადოს სასარგებლო წიაღისეულების გავრცელების პროგნოზირებას, ძიებას, შეფასებასა და ძებნის ადგილმდებარეობის საქმეს.
სასარგებლო წიაღისეულების შესახებ მოძღვრება ჩაისახა მას შემდეგ, რაც გაღვივდა ინტერესი საზოგადოების მიერ სასარგებლო წიაღისეულების მოთხოვნათა მიმართ. პირველი წარმოდგენები სასარგებლო წიაღისეულების წარმოქმნის შესახებ გვხვდება ძველი ბერძენი ფილოსოფოსების შეხედულებებში. ნეპტუნიზმის ფუძემდებელი თალესი მიიჩნევდა, რომ სამყაროს არსი ანუ მრავალფეროვან მოვლენათა და საგანთა პირველსაწყისი არის წყალი, ხოლო პლუტონისტი ჰერაკლიტე მატერიალისტური სამყაროს საფუძვლად ცეცხლს მიიჩნევდა.
ამრიგად, გეოლოგიაში წარმოიქმნა ორი წარმოდგენა, ერთის მიხედვით, ქანები და მათ შორის განლაგებული მინერალური ნივთიერებების წარმოქმნა წყლის აუზების ფსკერზე დაგროვებით არის განპირობებული (ნეპტუნიზმი); მეორე შეხედულებით, მათი წარმოქმნა დაკავშირებულია დედამიწის მიწისქვეშეთში არსებული სიცხით (პლუტონიზმი).
მეტად მნიშვნელოვანი შრომები სასარგებლო წიაღისეულების გეოლოგიის დარგში ეკუთვნით გეორგ აგრიკოლასა და რენე დეკარტს.
ლიტერატურა
კატეგორია:სასარგებლო წიაღისეულების გეოლოგია
ობვალდენის კანტონი
ობვალდენი (Obwalden) — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. დედაქალაქია ზარნენი. მოიცავს შვეიცარიის გეოგრაფიულ ცენტრს. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 35 585 ადამიანს შეადგენს, რომლის ძირითადი ნაძილი (92,3%) გერმანულენოვანია.
მეზობელ ნიდვალდენის კანტონთან ერთად ობვალდენი შვეიცარიის კონფედერაციას 1291 წელს შეუერთდა.
შვეიცარიის კონფედერაციაში ობვალდენს ნახევრად კანტონის სტატუსი აქვს, რაც იმას ნიშნავს, რომ სრული კანტონის ყველა უფლება და მოვალეობა აქვს, მაგრამ შვეიცარიის ეროვნულ საბჭოში მხოლოდ ერთი დეპუტატის წარგზავნის უფლება გააჩნია.
კანტონის ეკონომიკაში დომინირებს პატარა და საშუალო ზომის ბიზნესი. ბევრი მათგანი სპეციალიზდება მინიატურულ ძრავებზე, ხელოვნურ ბოჭკოზე, სამედიცინო აღჭურვილობასა და ნანოტექნოლოგიებზე. ასევე მნიშვნელოვანია მეტყევეობა, მასთან დაკავშირებული ბიზნესი და სოფლის მეურნეობა.
თუმცა, ეკონომიკის მთავარი დარგია ტურიზმი, რაც უპირველესად განპირობებულია შვეიცარიის ალპებში ცენტრალური მდებარეობით.
სქოლიო
კატეგორია:შვეიცარიის კანტონები
ნაგასაკი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ნაგასაკი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ხორხე-მონტი (კუნძული)
ხორხე-მონტი (Isla Jorge Montt) — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ჩილეს სანაპიროსთან, პატაგონიის არქიპელაგში, შედის ჩილეს მაგალიანესი და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონის შემადგენლობაში. მისი ფართობია 537 კმ².
იხილეთ აგრეთვე
კატეგორია:ჩილეს კუნძულები
ლამბაიონგი
სქოლიო
კატეგორია:სულთან-კუდარათის მუნიციპალიტეტები
ბრინჯის ქაღალდი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქაღალდი
Crassispira cubana
Crassispira cubana — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
ელისტა
ისტორია
ელისტა დაარსდა 1865 წელს, როგორც პატარა დასახლება. მისი სახელწოდება ყალმუხურად ,,ქვიშიანს“ ნიშნავს. 1920 წლის ნოემბერში ელისტა გახდა ყალმუხეთის ავტონომიური ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. 1930-იანი წლების დასაწყისისთვის ელისტა პატარა ქალაქად გადაკეთდა, რადგან იოსებ სტალინის კოლექტივიზაციის პოლიტიკამ აიძულა მრავალი ყალმუხი მიეტოვებინათ თავიანთი ტრადიციული მომთაბარე ცხოვრების წესი და თანამედროვე, მჯდომარე და ურბანული ცხოვრების წესი მიეღოთ. 1935 წლის ოქტომბერში ელისტა აღიარეს ყალმუხეთის ასსრ-ის დედაქალაქად. 1942 წლის ბოლოს ქალაქი მცირე ხნით დაიპყრო გერმანიის არმიამ. ეთნიკურ ყალმუხებსა და გერმანელებს შორის სავარაუდო თანამშრომლობის გამო, 1943 წლის 27 დეკემბერს ყალმუხეთის ავტონომიური საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლია დაიშალა და მისი ეთნიკური ყალმუხი მოსახლეობა იძულებით გადაასახლეს ციმბირში. მათ სანაცვლოდ ქალაქში რუსი მოსახლება ჩამოიყვანეს. შეიცვალა ელისტას სახელიც და მას სტეპნოი (Степно́й) დაერქვა. ქალაქს სახელწოდება 1957 წლამდე შეუნარჩუნდა, მანამ სანამ გადასახლებულ ყალმუხებს, რომლებიც ცოცხალი გადარჩნენ, უკან დაბრუნების ნება არ მისცეს.
დასავლეთელმა ტურისტებმა ელისტას მონახულება 1990–იანი წლების შუა პერიოდიდან დაიწყო და ისინი მას შემდეგ მეტად გააქტიურდნენ, რაც ქალაქმა 1998 წელს საჭადრაკო ოლიმპიადას უმასპინძლა.
მახასიათებლები
მარცხნივ|მინი|291x291პქ|ოქროს ტაძარი 1991 წლიდან მოყოლებული, ქალაქში დაიწყო საბჭოთა კავშირის პერიოდში აშენებული ნაგებობების დაშლადა რესპუბლიკის მილიონერი პრეზიდენტმა, კირსან ილუმჟინოვმა საკუთარი სამშენებლო პროექტების განხორციელება.