cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აქსელ-ჰაიბერგი (კუნძული)
thumb|right|150px|აქსელ-ჰეიბერგის რუკა აქსელ-ჰეიბერგი — კანადის კუნძული, რომელიც მიეკუთვნება ნუნავუტის ტერიტორიას. კუნძული მდებარეობს ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე. კუნძული მეკუთვნება კანადის არქტიკული არქიპელაგის შემადგენლობაში არსებულ დედოფალ ელისაბედის კუნძულების ჯგუფს. აქსელ-ჰაიბერგის ფართობი შეადგენს 43,178 კმ²-ს, კუნძულს მსოფლიოში ოცდამეთერთმეტე, ხოლო კანადაში მეშვიდე ადგილი უკავია ფართობის მხრივ.
ამ კუნძულზე აღმოჩენილია, ერთ-ერთი უძველესი ნამარხები. კუნძულის ისეთ ნაწილში სადაც ყინულის საფარი მცირეა, არის ტყის მცირე საფარი. კუნძულის უმაღლესი ადგილისი სიმაღლე შეადგენს 2000 მეტრს. კუნძული აღმოჩენილი იქნა აქსელ ჰეიბერგის მიერ.
პელაგიუს I
მინი|მარჯვნივ|პელაგიუს I პელაგიუს I (Pelagius PP. I; დ. უცნობია — გ. 4 მარტი, 561) — რომის პაპი 556–561 წლებში.
პაპად აირჩიეს ბიზანტიის იმპერატორ იუსტინიანე I-ის ბრძანებით. ასრულებდა შუამავლის როლს რომის, ბიზანტიისა და გერმანულ სამეფოებს შორის. პაპად არჩევის შემდეგ მას დაუპირისპირდა სამღვდელოების დიდი ნაწილი, რომლებიც თვლიდნენ, რომ იგი მონაწილეობდა პაპ ვიგილიუსის გარდაცვალებაში. ამის საპასუხოდ პელაგიუსმა მოაწყო საზეიმო მსვლელობა წმინდა პეტრეს ტაძართან, სადაც დაიფიცა, რომ იგი უდანაშაულოა.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 4 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 561
ჟან კასტექსი
ჟან კასტექსი ( french: [ jean castex ]; დ. 1965 წლის 25 ივნისს)—ფრანგი პოლიტიკოსი, რომელიც იყო ქვეყნის პრემიერ მინისტრი 2020 წლის 3 ივლისიდან 2022 წლის 16 მაისამდე. ის იყო რესპუბლიკელების (LR) წევრი 2020 წლამდე, სანამ შეუერთდებოდა პარტია La République En Marche-ს! (LREM). კასტექსი თორმეტი წლის განმავლობაში მუშაობდა პატარა ქალაქ პრადესის მერად, სანამ პრეზიდენტი ემანუელ მაკრონი პრემიერ-მინისტრად დანიშნავდა. მან თანამდებობა დატოვა 2022 წლის მაისში
პოლიტიკური კარიერა
2008 წელს აირჩიეს პრადესის, პირენე-ორიენტალესის მერად. კასტექსი ჯანდაცვის მინისტრის ქსავიერ ბერტრანის დაქვემდებარებაში მსახურობდა ფრანსუა ფიიონის სამინისტროს შტაბის უფროსად 2010 წლიდან 2011 წლამდე. მან, 2011-2012 წლებში შეცვალა რაიმონდ სუბი ელიზეს გენერალური მდივნის თანამდებობაზე პრეზიდენტ ნიკოლა სარკოზის დროს.
ადგილობრივ დონეზე, კასტექსი იყო ლანგედოკ-რუსილიონის რეგიონალური მრჩეველი 2010 წლიდან 2015 წლამდე და 2015 წლიდან მსახურობდა პირენე-ორიენტალის დეპარტამენტის მრჩევლად. 2017 წლის სექტემბერში კასტექსი დაინიშნა უწყებათაშორის დელეგატად 2024 წლის ოლიმპიადისა და პარაოლიმპიადისთვის. ის ასევე იკავებდა სპორტის ეროვნული სააგენტოს პრეზიდენტის პოსტს. 2020 წლის 2 აპრილს იგი დაინიშნა საფრანგეთში COVID-19-ის პანდემიის დროს განხორციელებული ჩაკეტვების ეტაპობრივი შეწყვეტის კოორდინატორად.
კასტექსი იყო რესპუბლიკელების წევრი 2020 წლის დასაწყისამდე, სადაც მას სოციალურ კონსერვატორად თვლიდნენ. 2020 წლის 3 ივლისს ედუარდ ფილიპის გადადგომის შემდეგ, კასტექსი პრემიერ-მინისტრად დანიშნა პრეზიდენტ ემანუელ მაკრონმა.კასტექსმა მოგვიანებით, 6 ივლისს, დაასახელა თავისი მთავრობა.
2022 წლის 25 აპრილს, მაკრონის პრეზიდენტად ხელახლა არჩევის შემდეგ, კასტექსი დათანხმდა პრემიერ-მინისტრის თანამდებობიდან გადადგომას. კასტექსმა მანამდე პირობა დადო, რომ ამას გააკეთებდა, თუ მაკრონს ხელახლა აირჩევდნენ.
ცხოვრება პოლიტიკის შემდეგ
თანამდებობის დატოვების შემდეგ, კასტექსი მისმა მემკვიდრემ, ელისაბედ ბორნმა, წარადგინა საფრანგეთის ტრანპორტის ინფრასტრუქტურის სააგენტოს (AFITF) დირექტორთა საბჭოს თავმჯდომარედ.
პირადი ცხოვრება
კასტექსი, რომლის სახელი გასკონურად ნიშნავს "ციხეს", წარმოშობით იყო ჟერის დეპარტამენტიდან. ის დაქორწინებულია სანდრა რიბელეიგზე; მათ ჰყავთ ოთხი ქალიშვილი.
თავისუფლად საუბრობს კატალონიურ ენაზე. კასტექსი ითვლება სამხრეთ საფრანგეთში კატალონიურ იდენტობის დამცველად.
2021 წლის 23 ნოემბერს კასტექსს დაუდასტურდა COVID-19.
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები კატეგორია:დაბადებული 1965
ნატო ვაჩნაძე
ნატალია (ნატო) გიორგის ასული ვაჩნაძე (ქალიშვილობის გვარია ანდრონიკაშვილი) (დ. 14 ივნისი, 1904, ვარშავა, პოლონეთის სამეფო, რუსეთის იმპერია — გ. 14 ივნისი, 1953, დაიღუპა საჰაერო კატასტროფის დროს, დაკრძალულია თბილისში) — საბჭოთა პერიოდის ქართველი კინომსახიობი, საბჭოთა ეკრანის მეგავარსკვლავი 1920-30-იან წლებში. საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი (1941). მისი კარიერის მწვერვალზე საბჭოთა კინომ მას ჰოლივუდის სტილის ბრწყინვალება და დიდება მოუტანა. მისი ლეგენდა, შექმნილი საბჭოთა კინორეჟისორების მიერ, კინოთეატრებში ანშლაგებს ჰქმნიდა. თავისი გარეგნობისა და არტისტულობის წყალობით იგი დამსახურებულად იქცა ქართული კინოს ლეგენდად. მისმა პოპულარობამ ქართული კინოსტუდია „სახკინმრეწვი“ საბჭოთა კავშირში უდიდესი გახადა.
ადრეული წლები
დედა — ეკატერინე სიმონის ასული სლივიცკაია იყო პოლონელი. დედის ბებია — ვოზოლი, იტალიელი მომღერალი, იგი იტალიიდან მოუწვევიათ თბილისში საოპერო თეატრის დაარსების დროს. თბილისში იგი ცოლად გაჰყვა კაპელმეისტერსა და კომპოზიტორს — შენინგს. მათი ქალიშვილი — ნატოს დედის დედა – ცოლად შეურთავს სლივიცკის, რომელსაც მამა პოლონელი ჰყავდა, დედა კი — რუსი.
ნატოს მამა ადრე გარდაეცვალა. გიორგი ანდრონიკაშვილი რუსი ხელმწიფის სამსახურში მსახურობდა, თერგის ოლქის უფროსი იყო და მათგან მიიღო დავალება, რომ უნდა მოეკლა ვინმე ოსი ყაჩაღი სახელად ზელიმხანი, რომელიც 1901 წლიდან ყაჩაღობდა და მთავრობისთვის მოუხელთებელი იყო. ზელიმხანს პირადი შეურაცხყოფის გამო მდიდარი კაცი მოეკლა, ხოლო მისი ქონება ხალხისთვის დაერიგებინა და ყაჩაღობა ასე დაეწყო. როდესაც ზელიმხანს ეს გაუგია ნატოს მამისათვის შემოუთვლია, ქართველი კაცი არ მინდა მოვკლა და ჩემზე არ წამოხვიდეო. გიორგი ზელიმხანზე გალაშქრებისგან თავს იკავებდა, მაგრამ ერთი რუსი გენერალი ამუნათებდა, ზელიმხანი ამდენი ხანი დაჭერილი იქნებოდა, ფეხს რომ არ ითრევდეო. ანდრონიკაშვილი წასულა ყაჩაღის დასაჭერად, მაგრამ ზელიმხანს დაუსწრია და სასიკვდილოდ დაუჭრია.
ოთხი დედმამიშვილიდან ყველაზე უფროსი 10 წლის იყო, უმცროსი კი — წლინახევრის. დედამ შვილები წაიყვანა კახეთში, სადაც ქმრის განადგურებული მამული დახვდა. მიტოვებული სახლი და ვენახი ქმრის ვალების დაფარვას დასჭირდა. ოჯახი ბიძამ შეიფარა სოფელ ფხოველში. ეკატერინემ მალე ააშენა გურჯაანში ოთხოთახიანი პატარა სახლი და საცხოვრებლად იქ გადავიდნენ.
ნატო და მისი უფროსი და სწავლობდნენ თბილისის ქალთა პირველ გიმნაზიაში. უმცროსი და-ძმა კი გურჯანიის პირველ დაწყებით სკოლაში. მისი ერთ-ერთი და კირა ანდრონიკაშვილი აგრეთვე მსახიობი იყო.
კახეთში ნატომ გაიცნო მერაბ ვაჩნაძე, რომელსაც მეშვიდე კლასის გამოცდების ჩაბარების შემდეგ გაჰყვა ცოლად. მერაბ ვაჩნაძისგან ნატოს ჰყავდა ვაჟი — თენგიზი (შემდგომ არქიტექტორი გახდა). ნატო და მერაბი მალე დაცილდნენ ერთმანეთს. იგი 1919 წლიდან მუშაობდა ასანთის ფაბრიკა „პრომეთეი“-ში და საქართველოს იმ დროინდელ სხვა საწარმოებში. იყო მუსიკის მასწავლებელი. 1939 წელს მერაბ ვაჩნაძე გადასახლებაში დაიღუპა.
ნატო ვაჩნაძის აღმოჩენა
ნატო აღმოაჩინა იმ დროს ძალიან ცნობილმა რეჟისორმა ამო ბეკ-ნაზაროვმა. ნატოს ფოტოსურათი ბეკ-ნაზაროვმა რუსთაველის გამზირზე შიხმანის ფოტოატელიეს ვიტრინაში შეამჩნია. ამო ბეკ–ნაზაროვმა შაქრო ბერიშვილი გააგზავნა ნატოს მოსაძებნად. შაქრო მეორე რეჟისორის ფუნქციას ასრულებდა და ერთ–ერთი როლის შემსრულებელი იყო ფილმში „მამის მკვლელი“. შაქრო ბერიშვილმა გაიგო ნატოს მისამართი, კითხვა-კითხვით მიაგნო გურჯაანში. ბერიშვილმა ნატო სამსახიობო ნიჭზე შეამოწმა, ამღერა და აცეკვა. თავიდან ვაჩნაძე კინოში მოღვაწეობაზე უარს ამბობდა, მაგრამ ბოლოს მაინც დასთანხმდა. პირველი როლი „არსენა ყაჩაღში“ შეასრულა. განსაკუთრებით პოპულარული გახდა ფილმ „სამი სიცოცხლის“ შენდეგ. ვაჩნაძე ხიბლავდა აუდიტორიას მიმზიდველობითა და სილამაზით. მისი მონაწილეობა ფილმში იყო გარანტი სტაბილური საკასო შემოსავლებისა.
მეორე ქორწინება
1926 წელს ნატო მეორედ დაოჯახდა. ამჯერად მისი მეუღლე იყო ახალგაზრდა და ნიჭიერი კინორეჟისორი ნიკოლოზ შენგელაია. ნიკოლოზ შენგელაია კარგა ხანს ეტრფოდა ნატოს, მაგრამ ვერ უბედავდა საოცნებო ქალს სიყვარულში გამოტყდომას. ცნობილია ერთი ეპიზოდი, რომელმაც დასაბამი მისცა ნატოსა და ნიკოლოზის ოჯახს:
ერთ საღამოს თბილისელებმა ვლადიმერ მაიაკოვსკის გაუმართეს შეხვედრა. დარბაზი ხალხითაა სავსე. ნატოსა და ნიკოლოზს დააგვიანდათ, სცენამდე ვერ მიაღწიეს და ბოლოში გაჩერდნენ. მაიაკოვსკიმ თვალი მოჰკრა მათ: რას დაყუდებულხართ მანდ? ახლოს მოიწიეთ, ჯვარი უნდა დაგწეროთო… და როცა პოეტმა მასთან მისულ წყვილს პირჯვარი გარდასახა, ორ დღეში ოფიციალურად ხელი მოაწერეს. მალე ქვეყანას მოევლინება ელდარ შენგელაია, რამდენიმე წლის შემდეგ კი – გიორგი შენგელაია.
1927 წელს ახალგაზრდა ლეო პუშმა და ნიკოლოზ შენგელაიამ ნატო ვაჩნაძე ფილმზე „გიული“ მიიწვიეს. ნატოს ურჩევდენ, არ მიეღო მონაწილეობა ჯერ კიდევ უცნობ რეჟისორთა ფილმში — არ გაეწია რისკი, მაგრამ მსახიობი დათანხმდა გადაღებაზე. სულ ცოტა ხნის წინ შენგელაიას მიერ თქმული სიტყვები — „თუ ოდესმე კინორეჟისორი გავხდი, იცოდეთ ჩემს სურათში უბრალო მოსამსახურის როლსაც არ გაღირსებთო“, საპირისპიროდ ახდა. მსახიობმა შენგელაიასთან მნიშვნელოვანი სკოლა გაიარა. „ნათელა“, „გიული“, „ნარინჯის ველი“, „სამშობლო“ ის ფილმებია, სადაც ნატო ვაჩნაძემ პლასტიკისა და კინოენის სპეციფიკა აითვისა. სწორედ ამიტომ ნატო ვაჩნაძემ ნიკოლოზ შენგელაიას „ჩემი ცხოვრების რეჟისორი უწოდა“.
დავით ნათიშვილი
დავით სოფრონის ძე ნათიშვილი, ნათიევი (დ. 13 დეკემბერი, 1859 — გ. 1940) — ქართველი სამხედრო მწერალი, რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი (1917).
ნატო ვაჩნაძე
მესამე ქორწინება და გარდაცვალება
ნატოს მესამე სიყვარული, საქართველოს საზღვაო სანაოსნოს დამაარსებელი, მეზღავაური ანატოლი კაჭარავა იყო. მათ 1952 წლის შემოდგომაზე შექმნეს ოჯახი.
დავით ნათიშვილი
დაამთავრა თბილისის იუნკერთა ქვეითი სასწავლებელი და ოფიცერთა სასროლო სკოლა. სამხედრო სამსახურში ირიცხებოდა 1877 წლიდან. ჰქონდა პრაპორშჩიკის (1878), პოდპორუჩიკის (1881), პორუჩიკის (1885), შტაბს-კაპიტნის (1891), კაპიტნის (1895), პოდპოლკოვნიკის (1903) წოდებები. მონაწილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის (1877-1878), რუსეთ-იაპონიის (1904-1905) და I მსოფლიო (1914-1918) ომებში. 1914 წელს ბრძოლებში თავის გამოჩენისთვის მიიღო პოლკოვნიკის წოდება. 1916 წელს იყო დერბენდის 154-ე ქვეითი პოლკის მეთაურის მოვალეობის შემსრულებელი, შემდეგ — კავკასიის 26-ე მსროლელი პოლკის უფროსი, 1917 წელს — ახულგოს 261-ე ქვეითი პოლკის მეთაური. პენსიაზე გავიდა გენერალ-მაიორის წოდების მინიჭებით. შემდგომ აქტიურ საზოგადოებრივ ცხოვრებაში მონაწილეობა არ მიუღია. ცხოვრობდა საქართველოში. დაჯილდოებული იყო სამხედრო ორდენის IV ხარისხის წარჩინების ნიშნით („გიორგის ჯვარი“, 1879), წმ. ანას III (1902; მახვილებით და ბაბთით, 1916) და II (1913; მახვილებით, 1915), წმ. სტანისლავის II (მახვილებით, 1905), წმ. ვლადიმერის IV (მახვილებით და ბაბთით, 1915) და III (მახვილებით, 1916) ხარისხის ორდენებით, „გიორგის იარაღით“ (1917).
კოპა ამერიკა
thumb|230px| მინი| კოპა ამერიკა — მთავარი საერთაშორისო ტურნირი ამერიკის კონტინენტზე. ტარდება CONMEBOL-ის (სამხრეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაცია) ეგიდით. არის მსოფლიოში ყველაზე ძველი საერთაშორისო ტურნირი. პირველად ჩატარდა 1916 წელს. მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ყოველ ჩემპიონატზე კონკაკაფიდან (the Confederation of North, Central American and Caribbean Association Football) იწვევენ 2 ან 3 ნაკრებს. 1993 წლიდან მექსიკა რეგულარურად მოწვეულია. მონაწილე წევრები არიან არგენტინა, ჩილე, ბრაზილია, პერუ, ბოლივია, კოლუმბია, ეკვადორი, პარაგვაი, ვენესუელა, პერუ, ურუგვაი.
ნატო ვაჩნაძე
მესამე ქორწინება და გარდაცვალება
მოსკოვიდან ნატო 1953 წლის 14 ივნისს, თავის დაბადების დღეს გამოფრინდა. ავიაკატასტროფა თვითმფრინავმა ნიკოლოზ შენგელაიას მშობლიურ სოფელ ობუჯთან ახლოს განიცადა. მიზეზად უამინდობა დასახელდა.
კოპა ამერიკა
CONMEBOL-ს წევრი ათი ქვეყნიდან რვამ შეძლო ამ ტურნირში ერთხელ მაინც გამარჯვება. მხოლოდ ეკვადორი და ვენესულა არის ის ქვეყნები, ვისაც კოპა ამერიკა არასდრო მოუგია. ყველაზე წარამტებული ქვეყანა ურუგვაია, მათ 15 ჯერ აღმართეს აღნიშნული თასი. მეორეზე არგენტინაა 14 გამარჯვებით და მესამეზე ბრაზილია 9 ტიტულით. აშშ გახდა პირველი და ჯერჯერობით ერთადერთი ქვეყანა სამხრეთ ამერიკის კონტინეტის მიღმა რომელმაც კოპა ამერიკას უმასპინძლა (2016 წელს).
დავით ნათიშვილი
ნათიშვილს გამოქვეყნებული აქვს სამხედრო და ისტორიული შინაარსის რამდენიმე ნაშრომი (ყველა რუსულ ენაზე), მ. შ., კავკასიური მხედრული სიმღერების კრებული, ელიზავეტპოლის 156-ე ქვეითი პოლკის ისტორია, მთაწმინდის მამადავითის ეკლესიის და პანთეონის აღწერა. მისი პირადი ფონდი დაცულია თბილისში, საისტორიო ცენტრალურ არქივში (პ / წ: 1477).
ნატო ვაჩნაძე
მესამე ქორწინება და გარდაცვალება
ნატოს დამწვარი სხეული მისმა დამ კირა ანდრონიკაშვილმა საგვარეულო პატარა ბრილიანტის ბეჭდით ამოიცნო. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
კოპა ამერიკა
ისტორია
ამ გამარჯვების შემდეგ ურუგვაის ფეხბურთის ასოციაცია გამოვიდა ინიციატივით, რომ შეექმნათ საფეხბურთო ასოციაციათა კონფედერაცია. თავდაპირველად ამ კონფედერაციაში 4 ქვეყანა მოიაზრებოდა — ურუგვაი, არგენტინა, ჩილე და ბრაზილია. ასე დაარსდა CONMEBOL 1916 წლის 9 ივლისს. მომდევნო წელს ტურნირს ურუგვაიმ უმსაპინძლა და ამჯერადაც გაიმარჯვა. გადამწყვეტი მატჩი კვლავ არგენტინის წინააღმდეგ ითამაშეს და 1-0 მოიგეს. 1918 წელს ტურნირი ბრაზილიაში უნდა ჩატარებულიყო მაგრამ გრიპის ვირუსი გამო გაუქმდა. მომდევნო წელს ბრაზილიამ მაინც უმასპინძლა კოპა ამერიკას და პირველ თასსაც დაუფლა. 1920 წელს უკვე ჩილე იყო მასპინძელი და კვლავ ურუგვაიმ მოიგო. მინი|ურუგვაის ნაკრები. 1916 წელი. პირველი კოპა ამერიკას გმარჯვებულები
1921 წელს კონმებოლს პარგვაიც შეურთდათ და შესაბამსიად კოპა ამერიკის გათამაშებაშიც ჩართო. ამ წელს არგენტინელებმა იამრჯვეს. მომდევნო წლებში ტურნირზე ურუგვაი დომინირებდა. უნდა აღინიშნოს რომ იმ დროისთვის კოპა ამერიკა ყველაზე წარმომადგენლობითი სანაკრებო ტურნირი იყო, ვიდრე 1928 წელს ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებს არ დაემატა საფეხბურთო ჩემპიონატი, სადაც 17 ქვეყნა მონაწილეობდა. ზაფხულის ოლიმპიადაზე ურუგვაისთან წაგებული ფინალის გამო 1929 წელს არგენტინელებმა შური კოპა ამერიკაზე იძიეს და კიდევ ერთხელ დაუფლნენ სამხრეთ ამერიკის თასს. ამ პერიოდში ტურნირს დაემატა კიდევ ორი ქვეყანა — ბოლივია (1926) და პერუ (1927).
ნატო ვაჩნაძე
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 14 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1904 კატეგორია:გარდაცვლილი 14 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1953 კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები კატეგორია:მუნჯი კინოს მსახიობები კატეგორია:შრომის წითელი დროშის ორდენის კავალრები კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები
ბაზრის სოციალური ეკონომიკა
ბაზრის სოციალური ეკონომიკის შემოქმედად დასავლეთ გერმანიის ქრისტიან-დემოკრატიული კავშირის კანცლერი კონრად ადენაუერი მიიჩნევა. იგი ასევე გახდა მოდელის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ქომაგი. დღეს ამ ტერმინს იყენებენ ორდოლიბერალები, სოციალ ლიბერალები და სოციალ-დემოკრატები, რომლებიც ზოგადად უარყოფენ სრულ სახელმწიფო კონტროლს წარმოების საშუალებების ფლობაზე, მაგრამ მხარს უჭერენ საქონლისა და მომსახურების ეგალიტარულ განაწილების საბაზრო მექანიზმების მეშვეობით. ბაზრის სოციალური ეკონომიკის ფესვები შეიძლება ფრაიბურგის ეკონომიკური აზროვნების სკოლაში დავინახოთ.
კოპა ამერიკა
ისტორია
1930 წელს გაიმართა პირველი მსოფლიო თასი ფეხბურთში. ამჯერადაც ფინალში ურუგვაი და არგენტინა დაუპირისპირდნენ ერთმანეთს რამაც უფრო გაამწვავა ამ ქვეყნებს შორი არსებული საფეხბურთო დაპირისპირება. საქმე იქამდე მივიდა, რომ ამ დაპირისპირების გამო, 1935 წლამდე კოპა ამერიკა აღარ გამრთულა. ამის გამო, 1929 წლის შემდეგ მხოლოდ 1935 წელსღა ჩატარდა მორიგი კოპა ამერიკა. ამჯერად მხოლოდ 4 გუნდი მონაწილეობდა და მთავარი დაპირისპირება კვლავ არგენტინა-ურუგვაის შორის გაიმართა. გადამწყვეტ მატჩში ურუგვაიმ 3-0 მოიგო კიდევ ერთხელ დაუფლა თასს. 4 წლის შემდეგ, 1939 წელს მორიგი კოპა ამერიკა გაიმართა, რომელსაც პერუმ უმასპინძლა და გამარჯვებაც მოახერხა. ამ წელს გაიმართა ეკვადორის დებიუტი კოპაზე.
ბაზრის სოციალური ეკონომიკა
ბაზრის სოციალური ეკონომიკა შეიქმნა როგორც კომრპომისი კაპიტალიზმის laissez-faire ფორმებსა და სოციალისტურ ეკონომიკას შორის. მასზე დიდი გავლენა იქონია დისტრიბუტიზმმა და ორდოლიბერალიზმმა, რომელზეც დიდი გავლენა მოახდინა ქრისტიანული დემოკრატიის პოლიტიკურმა იდეოლოგიამ.
კოპა ამერიკა
ისტორია
1941 წელს ჩილემ უმასპინძლა კიდევ ერთ კოპა ამერიკას. ეს ტურნირი სანტიაგოს დაარსების 400 წლის თავს მიეძღვნა. მიუხედავად განსაკუთრებული მომზადებისა, ჩილემ საბოლოოდ მაინც ვერ შეძლო წარმატების მიღწევა და ფინალი არგენტინასთან წააგო.
ბაზრის სოციალური ეკონომიკა
სქოლიო
კატეგორია:სოციალური ლიბერალიზმი კატეგორია:ლიბერალიზმი კატეგორია:გერმანიის ეკონომიკა კატეგორია:ეკონომიკური იდეოლოგიები კატეგორია:კორპორატივიზმი კატეგორია:ქრისტიანული დემოკრატია კატეგორია:კაპიტალიზმი
კოპა ამერიკა
ისტორია
ორმოციანი წლებიდან სამხრეთ ამერიკაში კრიზი დაიწყო და კოპა რეგულარულად აღარ ტარდებოდა. ამ პერიოდის განმავლობაში ზოგიერთი ნაკრები მონაწილეობას არ იღებდა გათამაშებაში, ზოგიერთი კი არაძირითადი შემადგენლობით ასპარეზობდა. მაგალითად, 1959 წელს ბრაზილია შტატ პერნამბუკუს ნაკრებით წარსდგა ტურნირზე.
1975 წელს ტურნირი განახლდა და მიიღო რეგულარული სახე. სწორედ ამ დროიდან ეწოდება მას „კოპა ამერიკა“. ახალი ფორმატის მიხედვით ტურნირს არ ჰყავდა მასპინძელი და იმართებოდა სხვადასხვა ქვეყანაში. ჩატარების პერიოდად განისაზღვრა 4 წელი და, შესაბამისად, მომდევნო ტურნირები ჩატარდა 1979, 1983 და 1987 წელს.
1986 წელს CONMEBOL-მა გადაწყვიტა ტურნირი ისევ ერთი მასპინძელი ქვეყნის ფორმატში ჩაეტარებინა. 1987-2001 წლებში კოპა ამერიკა ყოველ მეორე წელიწადს იმართებოდა ერთ, წინასწარ შერჩეულ მასპინძელ ქვეყანაში. 1987 წლის კოპა არგენტინაში ჩატარდა. მოქმედმა მსოფლიო ჩემპიონებმა მხოლოდ მეოთხე ადგილი დაიკავეს. ნახევარფინალში მათ ურუგვაისთან წააგეს 0-1. მეორე ნახევარფინალურ მატჩში კი ჩილმე გაიმარჯვა რომელმაც ბრაზილია 4-0 გაანადგურა. მიუხედავად იმისა რომ ფინალში ფავორიტად ჩილე მიიჩნეოდა, ურუგვაიმ აქაც გაიმარჯვა და კიდევ ერთ კოპა ამერიკას დაეუფლა.
1989 წელს, 1970 წლის მსფლიო თასის შემდეგ პირველი ტიტული მოიპოვა ბრაზილიის ნაკრებმა. 1991 წელს, 32 წლის შემდეგ არგენტინამ შეძლო კიდევ ერთი სახმრეთამერიკული თასის მოპოვება. 1993 წელს კოპა ამერიკა ეკვადორში გაიმართა. ამ ტურნირზე სამხრეთ ამერიკული ქვეყნების გარდა ორი მოწვეული ნაკრები - მექსიკა და აშშ იღებდა მონაწილეობას. მოწვეული გუნდებიდან განსაკუთრებით კარგად იასპარეზა მექსიკამ და ფინალშიც გავიდა, სადაც არგენტინასთან, ბატისტუტას დუბლთ, 2-1 დამარცხდა.
1995 წელს ურუგვაიმ უმასპინძლა და მეთოთხმეტედ მოიგო კოპა ამერიკა. შემდეგი 5 ტურნირიდან 4-ჯერ ბრაზილიამ მოიგო: 1997, 1999, 2004 და 2007 წლებში. 2001 წელს კი მექსიკამ მეორე ფინალი წააგო კოლუმბიასთან, რომლისთვისაც პირველი და ჯერჯერობით ერთადერთი კოპა ამერიკის გახდა.
2011 წლის გათამაშებას არგენტინამ უმასპინძლა, თუმცა ნახევარფინალამდეც კი ვერ მიაღწია — წააგო ურუგვაისთან. საინტერესოა რომ კოპა ამერიკის ისტორიაში ეს იყო პირველი შემთხვევა როცა ნახევარფინალში ვერც არგენტინა და ვერც ბრაზილია გავიდა. თასი კი ურუგვაიმ აღმართა პარაგვაისთან 3-0 გამარჯვების შემდეგ.
2015 წელს მასპინძელი ჩილე იყო. მან ბრაზილია ჩაანაცვლა მას შემდეგ რაც გაირკვა რომ ეს უკანასკნელი 2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონტს და 2016 წლის ოლიმპიადას უმასპინძლებდა. 4 წაგებული ფინალის შემდეგ ამჯერად ჩილემ გამარჯვება შეძლო და პირველ კოპას დაეუფლა.
2016 წელს საიუბილეო კოპა ამერიკა გაიმართა, რომელიც ამ ტურნირის ასი წლისთავს მიეძღვნა. პირველად ისტორიაში მასპინძელად არა-სამხრეთამრიკული ქვეყანა - აშშ შეირჩა. ამასთანავე, ტურნირში ჩრდ. ამერიკის ქვეყნებიც ჩაერთვნენ და შედეგად სულ 16 გუნდი იღებდა მონაწილეობას. ფინალში, ისევე როგორც წინა წელს, არგენტინა და ჩილე დაუპირისპირდნენ. 2015 წლის მსგავსად ეს ფინალიც ფრედ 0-0 დასრულდა, ხოლო თერთმეტრიანების სერიაში ამჯერადაც ჩილეს გაუმართლა და თავის მეორე ტიტულს დაუფლა.
მომდევნო გათამაშება 2019 წელს ბრაზილიაში გაიმართა. ამჯერად ტრადიციული ფორმატით — 12 გუნდი, აქედან 2 მოწვეული (ყატარი და იაპონია). გათამაშება მასპინძლება მოიგეს და მეცხრედ დაეუფლნენ კოპა ამერიკას. <!--
შედეგები
-->
სქოლიო
კატეგორია:საფეხბურთო ტურნირები
ზაზა მიქაშავიძე
ზაზა მიქაშავიძე (დ. 8 სექტემბერი, 1954, თბილისი — გ. 31 მარტი, 2023, იქვე) — ქართველი მსახიობი და რეჟისორი.
ბიოგრაფია
დაარსების დღიდან მუშაობდა თუმანიშვილის კინომსახიობთა თეატრში. იყო მიხეილ თუმანიშვილის საუკეთესო მოწაფე, მისი მუდმივი თანამოაზრე და ერთგული მეგობარი. თამაშობდა სპექტაკლებში: „ალუბლის ბაღი“ (ეპიხოდოვი), „ჩვენი პატარა ქალაქი“, „დედა კურაჟი“, „ბაკულას ღორები“, „მაცეკვე ტანგო“ და სხვა. გადაღებულია ფილმებში: „დათა თუთაშხია“, „სახლი ლესნაიაზე“, „ახალი არკადია“, „მარტოხელა მონადირე“ და სხვა.
მონაწილეობდა საქართველოს საზოგადოებრივი მაუწყებლის რადიოთეატრის პროექტში „ლიტერატურული თეატრი“, რომელიც საქველმოქმედო ფონდ „ქართუს“ თანადგომით განხორციელდა და რომლის მიზანია მსმენელებს გააცნოს გამოჩენილი ქართველი მწერლების ნაწარმოებების სრული აუდიო ვერსია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 8 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1954 კატეგორია:გარდაცვლილი 31 მარტი კატეგორია:გარდაცვლილი 2023
ნოვი-ბეოგრადის თემი
ნოვი-ბეოგრადის თემი (Нови Београд) — თემი სერბეთში, შედის ბელგრადის ოლქში.
თემის მოსახლეობა შეადგენს 219 208 ადამიანს (2007 წლის აღწერის მონაცემები), მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 5347 ადამ./კმ². თემის ფართობი — 41 კმ².
თემის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ნოვი-ბეოგრადი. ნოვი-ბეოგრადის თემი შედგება 1 დასახლებული პუნქტისგან, მათი საშუალო ფართობია 41 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:სერბეთის თემები
Cataulacus horridus
Cataulacus horridus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cataulacus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პანიპატის ბრძოლა (1556)
მინიატიურა|მარჯვნივ|220პქ.|სამრატ ჰემ ჩანდრა ვიკრამადიტია პანიპატის მეორე ბრძოლის წინ პანიპატის მეორე ბრძოლა — გადამწყვეტი ბრძოლა სამრატ ჰემ ჩანდრა ვიკრამადიტიას (რომელიც ცნობილია სახელით ჰემუ), ჩრდილოეთ ინდოეთის მმართველს დელიდან, ინდუსთა მეფეს და აქბარის არმიას შორის 1556 წლის 5 ნოემბერს.
წინარე ისტორია
სამრატ ჰემ ჩანდრა ვიკრამადიტია ბრძოლის წინ მართავდა ჩრდილოეთ ინდოეთს. 1556 წელის 24 იანვარს გარდაიცვალა მოგოლთა მმართველი ჰუმაიონი. მისი მემკვიდრე აქბარი იმყოფებოდა კალანაურში (თანამედროვე ინდოეთის პენჯაბის შტატი). მაშინ ის მხოლოდ 13 წლისა იყო. 14 თებერვალს შედგა აქბარის მეფედ კურთხევა. ამ დროისთვის მოგოლები ფლობდნენ ქაბულს, ყანდაარს, დელის ნაწილს, პენჯაბს. სამრატ ჰემ ჩანდრა ვიკრამადიტიამ იგივე ჰემუმ წამოიწყო ბრძოლები ინდოეთის გაერთიანებისთვის მათ შორის დელისთვის. რამდენიმე ბრძოლაში წარმატებასაც მიაღწია და ჩრდილოეთ ინდოეთის დიდი ნაწილი გააერთიანა. ჰემუს უზარმაზარი არმია ჰყავდა. 1556 წლის 6 ოქტომბერს მან გააფთრებული შეტევით ხელში ჩაიგდო დელი. 3 000 მოგოლი დაიღუპა ბრძოლის ველზე. ამის შემდეგ სამრატმა რამდენიმე რეფორმა გაატარა ჯარში და მოემზადა ქაბულზე შეტევისთვის.
ბრძოლა
ბევრი მოგოლი გენერალი აქბარს ურჩვედა უკან დაეხია, მაგრამ მისმა მეურვემ და დიდმა მხედართმთავარმა ბაირამ ხანმა ომის სასარგებლოდ მიიღო გადაწყვეტილება. აქბარის ჯარი დაიძრა დელისკენ. 5 ნოემბერს მეომარი მხარეები შეიკრიბნენ ისტორიულ პანიპატის ველზე, სადაც 30 წლის წინ აქბარის ბაბუამ ბაბურმა სასტიკად დაამარცხა იბრაჰიმ ლოდის ჯარები ცნობილ პანიპატის პირველ ბრძოლაში. აქბარსა და მის მეურვე ბაირამ ხანს ბრძოლაში მონაწილეობა არ მიუღიათ. ისინი განლაგებული იყვნენ ბრძოლის ველიდან 5-8 მილის მოშორებით. და თან ახლდათ 5000 სპეციალურად გაწვრთნილი და ყველაზე ერთგული პირადი მცველი ჯარი. იმ შემთხვევაში, თუ მოგოლთა არმია ბრძოლის ველზე განადგურდებოდა, სიცოცხლის გადასარჩენად გვარდიას მეფე-ბავშვი სასწარაფოდ ქაბულში უნდა გაეყვანა. ჰემუს 1500 საბრძოლო სპილო ჰყავდა გამოყვანილი ბრძოლის ველზე. მისი ჯარი საუცხოოდ იყო დაწყობილი, საარტილერიო პოლკის ნაწილები, 30 000 საუკეთესო  ცხენოსანი ჯარი, რაჯპუტანები და ავღანელები... იმისთვის, რომ თავდადებით ებრძოლათ, ჰემუმ გახსნა თავისი სალაროები. ავღანელებს საჩუქრად დაურიგა მიწები. ის დიდ იმედებს ამყარებდა საბრძოლო სპილოებზე. შეიქმნა სისხლისმღვრელი ბრძოლა. მოგოლთა ჯარი 10 000 ცხენოსნისგან შედგებოდა. აქედან 5 000 გამოცდილი ვეტერანი წინ მიუძღოდა ჯარს. არაერთხელ გადაქელეს ჰემუს სპილოებმა აქბარის არმიის ხაზები. თითქოს ჰემუ იყო გამარჯვებული ბრძოლაში, მაგრამ მოულოდნელად ის უგუნოდ დაეცა თავგაჩეხილი. არმიაში სწრაფად გავრცელდა ხმა, რომ მეთაური მოუკლეს. ჰემუს ჯარი დაიბნა, აირია და საბოლოოდ დამარცხდა.
ბრძოლის შემდგომ
მინიატიურა|მარცხნივ|220პქ.| პანიპატის მეორე ბრძოლის მემორიალი. დადგმულია ბრძოლის ველზე. ჰემუს თავის ქალა გაიგზავნა ქაბულში, ხოლო ტანი დელიში მოწინააღმდეგეთა დასაშინებლად. მრავალი წლის მანძილზე ბაირამ ხანის ბრძანებით მიმდინარეობდა მშვიდობიან ინდუს მოქალაქეთა გენოციდი. ჰემუს ნათესავები და ავღანელი მხარდამჭერები დაიჭირეს და თავები მოჰკვეთეს.... აქბარმა ბევრი წინააღმდეგობის მიუხედავად აიღო დელი და აგრა. პანიპატის მეორე ბრძოლაში 1556 წელს აქბარის გამარჯვება იყო დიდ მოგოლთა იმპერიის რეალური სიძლიერის დასაწყისი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია: ინდოეთის ისტორია კატეგორია: დიდ მოგოლთა იმპერია კატეგორია: ინდოეთის ბრძოლები კატეგორია: ბრძოლები აზიაში კატეგორია: 1556 კატეგორია:XVI საუკუნის ბრძოლები
ევბეა
ევბეა, ევია (Εύβοια) — კუნძული ეგეოსის ზღვაში, ბალკანეთის ნახევარკუნძულის სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროსთან, მასთან დაკავშირებულია ხიდით. კონტინენტისგან გამოყოფილია ევრიპოსის ვიწრო სრუტით (სიგანე — მხოლოდ 15 მეტრი). საბერძნეთის ტერიტორიაა. ფართობი 3661,637 კმ²-ია, მიმდებარე პატარა კუნძულებთან ერთად — 3908 კმ². გადაჭიმულია ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, დაახლოებით 180 კმ-ზე. ნაპირები ციცაბოა, ზედაპირი — მთიანი; სიმაღლე 1743 მეტრამდე (მთა დირფისი), აგებულია უმეტესად კირქვებით, განვითარებულია კარსტი. დაფარულია ხმელთაშუაზღვიური ბუჩქნარითა და ტყეებით. განვითარებულია სუბტროპიკული მიწათმოქმედება, მეცხოველეობა. კუნძულზე არის მაგნეზიტის საბადო (ლიმნი), ქრომისა და რკინის მადნის საბადოები. მთავარი ქალაქია ქალკისი.
ისტორია
პირველი სამოსახლოები დათარიღებულია ბრინჯაოს ხანით. კუნძულზე ერთდროულად არსებობდა ფინიკიელებისა და კრეტელების დასახლებები, მოგვიანებით — იონიელებისა. მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა ძველი საბერძნეთის ისტორიაში. მოხსენიებულია ჰომეროსის „ილიადაში“. მთავარი ქალაქები — ქალკიდა და ერეტრია — ძვ. წ. VII საუკუნეში მსხვილი სავაჭრო ცენტრები იყო, რომლებმაც კოლონიები დააარსეს სიცილიაზე, იტალიაში, ქალკედონის ნახევარკუნძულზე. ძვ. წ. 700–650 წლებში ამ ორ ქალაქს შორის მიმდინარეობდა ომი ტერიტორიების მოსაპოვებლად (1-ლი საერთობერძნული კოალიციური ომი). ძვ. წ. 506 წელს ევბეა დაიმორჩილა ათენმა. ძვ. წ. 490 წელს ერეტრია სპარსელებმა დაანგრიეს. ათენის 1-ელ საზღვაო კავშირში მონაწილეობდა ევბეის დაახლოებით 12 ქალაქი, მისგან გამოსვლის მცდელობები ძვ. წ. 446 წელს აღკვეთა პერიკლემ. 411 წლიდან ქალკიდა და ერეტრია კვლავ დამოუკიდებლები გახდნენ. ელინისტურ ეპოქაში ქალკიდა ძლიერი ციხესიმაგრე გახდა. ძვ. წ. IV საუკუნიდან მაკედონიას ემორჩილებოდა, ძვ. წ. 198 წლიდან — რომს, დასავლეთ რომის იმპერიის დაცემის შემდეგ ბიზანტიას ეკუთვნოდა. 1205 წელს იგი IV ჯვაროსნული ლაშქრობის მონაწილეებმა დაიპყრეს, 1366 წელს ვენეციის რესპუბლიკის გამგებლობაში გადავიდა, XV საუკუნეში თურქებმა აიღეს. ევბეის მოსახლეობა აქტიურ მონაწილეობას იღებდა ბერძენი ხალხის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში, 1830 წელს კუნძული აღორძინებული საბერძნეთის სახელმწიფოს შემადგენლობაში შევიდა.
ევრიპოსის სრუტეზე, რომელიც კუნძულს კონტინენტისგან გამოყოფს, ძვ. წ. VI საუკუნიდან არსებობს ხიდი. სწორედ ამ ხიდიდან გადახტა წყალში არისტოტელე.
კულტურული მემკვიდრეობა
კუნძულზე არის ეთნოგრაფიული მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს ყოფილ ვენეციურ ციხესიმაგრეში, და არქეოლოგიური მუზეუმი.
სქოლიო
კატეგორია:საბერძნეთის კუნძულები კატეგორია:ეგეოსის ზღვის კუნძულები
მყარი დისკი
thumb|100px|left|მყარ დისკზე დამახსოვრების მოწყობილობა მყარ დისკზე დამახსოვრების მოწყობილობა ერთი მთლიანი მოწყობილობაა მისი კონსტრუქციული სქემა დრეკადი დისკების ამძრავი მოწყობილობის სქემის მსგავსია. მყარ დისკზე დამახსოვრების მოწყობილობის ტევადობა და ინფორმაციის გაცვლა რამდენიმე ასეულჯერ მეტია დრეკად დისკთან შედარებით. ინფორმაცია რამდენიმე მყარად დაკავშირებულ დისკებზე იწერება. დისკები ფერომაგნიტური ფენით დაფარული ფირფიტებია.ინფორმაციის ჩაწერა/წაკითხვა ხორციელდება ორივე მხარეს (განაპირა ფირფიტების გარდა) (იხილეთ სურათი).
ფაილი:მყარ დისკებზე დამახსოვრების მოწყობილობის სქემა.jpg
ცხადია ჩაწერა და წაკითხვა ხორციელდება მაგნიტური თავაკების ერთობლიობით. დისკების პაკეტი ბრუნავს 7500-10000 ბრუნი/წმ-ში სიჩქარით. წამკითხველი თავაკები "ცურაობენ" დისკის ზედაპირიდან 0.5-0.13 მიკრომეტრის მანძილზე. დამახსოვრების მოწყობილობებს რამდენიმე ათეული ფირმა უშვებს თავსებადობის მიზნით შემუშავებულია სპეციალური სტანდარტები,როგორიცაა : SATA, IDE, EIDE, SCSI.
კატეგორია:კომპიუტერი
გურუე
გურუე, ძველად ვილა-ჟუნკეირუ (Gurué) — ქალაქი მოზამბიკში. შედის ზამბეზიის პროვინციაში. მოსახლეობა — 127 953 ადამიანი (2012 წლის აღწერის მონაცემები).
გეოგრაფიული მდგომარეობა
ქალაქის ცენტრი მდებარეობს ზღვის დონიდან 704 მეტრ სიმაღლეზე.
ტრანსპორტი
გურუესთან უახლოესი აეროპორტი მდებარეობს ქალაქ კუამბაში.
დემოგრაფია
2012 წელს ქალაქში ცხოვრობდა 127 953 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:მოზამბიკის ქალაქები კატეგორია:ზამბეზიის პროვინცია
კემპბელტაუნი
კემპბელტაუნი (Campbelltown) — ქალაქი ავსტრალიაში. კემპბელტაუნი არის ახალი სამხრეთი უელსის შტატის დასახლებული პუნქტი. ქალაქი მდებარეობს სამხრეთ–აღმოსავლეთ ავსტრალიაში. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 10 400 ადამიანს, ქალაქი კემპბელტაუნი მოქცეულია სიდნეის აგლომერაციის ფარგლებში. შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ სიდნეიდან დაშორებულია 51 კილომეტრით.
One After 909
One After 909 — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის სიმღერა. იგი შეტანილია ალბომში Let It Be, რომელიც გამოვიდა 1970 წელს. სიმღერა ასევე შესრულდა ჯგუფის მიერ 1969 წელს, სახურავზე გამართულ კონცერტზე.
თავდაპირველად სიმღერა დაახლოებით 1957 წელს დაიწერა. ერთ-ერთი ადრეული ჩანაწერი მოხვდა ალბომში Anthology 1 (1995).
სქოლიო
კატეგორია:The Beatles-ის სიმღერები კატეგორია:1970 წლის სიმღერები
.sd
.sd — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) სუდანისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
sd კატეგორია:კომუნიკაციები სუდანში
Toppdomän
ევგენ ღვალაძე
ევგენ (გენო) ღვალაძე (დ. 13 მაისი, 1900, სვერი, ჭიათურის მუნიციპალიტეტი ― გ. 15 ოქტომბერი, 1937, თბილისი) — ქართველი ადვოკატი, პუბლიცისტი, პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე, საქართველოს 1921-1937 წლების ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერი, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის (1918–1921) „თეთრი გიორგის ჯვრის" კავალერი (1921, თებერვალი).
ბიოგრაფია
დაიბადა ზემო იმერეთის სოფელ სვერში (ჭიათურის მუნიციპალიტეტი) წმ. გიორგის ორდენის კავალერის, კავალერიის გადამდგარი ოფიცრის, მანგანუმის მრეწველის არტემ ღვალაძის (1862-1918) ოჯახში. აღსანიშნავია, რომ იგი იყო იმერეთის მეფის დავით II-ის ასულის, - ატატო ბაგრატიონის ჩამომავალი.
განათლება
1917 წელს ევგენ ღვალაძემ დაასრულა ჭიათურის სამოქალაქო სასწავლებელი (სადაც მას ასწავლიდნენ ცნობილი პედაგოგები და საზოგადო მოღვაწეები ივანე გომელაური და ნიკო ჯაყელი), ხოლო 1920 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტთან არსებული, სრული გიმნაზიის უფლებით მოქმედი „საერთო განათლების კურსები“, რომელიც მისი დირექტორის, პროფესორ შალვა ნუცუბიძის პატივსაცემად "ნუცუბიძის კურსები"-ს სახელწოდებით იყო ცნობილი. აქ ე. ღვალაძეს ასწავლიდნენ ვასილ ბარნოვი (ბარნაველი), ალექსანდრე მდივანი, შალვა ნუცუბიძე, გიორგი ახვლედიანი, დიმიტრი უზნაძე, გიგო ნათაძე, ალექსანდრე ნეიმანი და სხვა მოღვაწენი. 1926 წელს გენო ღვალაძემ დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის (თსუ) სოციალურ-ეკონომიკური ფაკულტეტის სოციალური (იურიდიული) განყოფილება (თსუ-ის იურისტთა პირველი გამოშვება). იგი ითვლებოდა გამოჩენილი მეცნიერ-იურისტისა და საზოგადო მოღვაწის, პროფესორ ლუარსაბ ანდრონიკაშვილის ერთ-ერთ უახლოეს მოწაფედ. 1928 წელს მან დაასრულა აღნიშნული ფაკულტეტის ეკონომიკური განყოფილებაც.
1917-1921 წლები
1917 წელს, ჭიათურის სამოქალაქო სასწავლებლის დასრულებისთანავე, გენო ღვალაძე გახდა საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული (მენშევიკური) პარტიის წევრი და ამ პარტიაში ირიცხებოდა 1923 წლის ჩათვლით. მას განსაკუთრებით ახლო ურთიერთობა ჰქონდა პარტიის ერთ-ერთ ლიდერთან, ცნობილ პოლიტიკურ მოღვაწესთან სეით დევდარიანთან (რომელიც კომუნისტებმა დახვრიტეს 1937 წელს). 1921-1923 ღვალაძე იყო ხსენებული პარტიის ახალგაზრდული ორგანიზაციის (”ახალგაზრდა მარქსისტები”) იატაკქვეშა ანტიბოლშევიკური ცენტრალური კომიტეტის წევრი და თბილისის კომიტეტის მდივანი.
1920 წლის ივლისში, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტთან არსებული გიმნაზიის, - "ნუცუბიძის კურსები"-ს დამთავრებისთანავე, მან ლეიტენანტის სამხედრო წოდებით სამსახური დაიწყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნულ არმიაში. 1921 წლის თებერვალ-მარტში პორუჩიკი ევგენ ღვალაძე აქტიურად მონაწილეობდა ბოლშევიკური რუსეთის მე-11 წითელი საოკუპაციო არმიის წინააღმდეგ კოჯორ-ტაბახმელას ცნობილ ბრძოლებში და ბათუმის ომში, რომლის დროსაც გენერალ გიორგი მაზნიაშვილის დივიზიის მიერ ბათუმი და აჭარის მნიშვნელოვანი ნაწილი გაწმენდილ იქნა თურქული სამხედრო შენაერთებისგან. აღსანიშნავია, რომ მე–11 არმიის წინააღმდეგ ბრძოლისას გამოჩენილი მამაცობისათვის 1921 წლის თებერვალში, ეროვნული არმიის სხვა ოფიცრებთან ერთად, ღვალაძეს ფრონტის ხაზზე გადაეცა "თეთრი გიორგის ჯვარი".
1921-1937 წლები
ბოლოშევიკური რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპაცია-ანექსიის შემდეგ ევგენ ღვალაძე თბილისში დაბრუნდა და აქტიურად ჩაება ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობაში. 1922 წლის 26 მაისს იგი იყო თბილისში საქართველოს დამოუკიდებლობის დღისადმი მიძღვნილი მრავალათასიანი მშვიდობიანი მანიფესტაციის ერთ-ერთი მთავარი ორგანიზატორი. იმავე დღეს, მანიფესტაციის სხვა ორგანიზატორებთან ერთად იგი დაპატიმრებულ იქნა ბოლშევიკური "საგანგებო კომისიის" (ე.წ. „ჩეკა“) მიერ. თვენახევრის მანძილზე იგი იმყოფებოდა მეტეხის ციხეში და ხსენებულ აქციაზე დაპატიმრებულ სხვა პოლიტიკურ პატიმრებთან ერთად იქნა გათავისუფლებული მეტეხის ციხესთან მათი გათავისუფლების მოთხოვნით ჩატარებული ხალხმრავალი მიტინგების შედეგად. 1922 წლის 26 მაისის მანიფესტაცია იყო პირველი მნიშვნელოვანი ანტისაბჭოთა აქცია, რომელმაც სერიოზული ბიძგი მისცა შემდგომ ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობას.
1922 წლის სექტემბრიდან 1924 წლის 29 აგვისტოს ჩათვლით გენო ღვალაძე იყო საქართველოს არალეგალური ინტერპარტიული პარიტეტული კომიტეტის (იგივე საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტი) რწმუნებული კახეთის მხარეში და მჭიდრო ურთიერთობა ჰქონდა პოლკოვნიკ ქაქუცა (ქაიხოსრო) ჩოლოყაშვილის „შეფიცულთა რაზმთან“. იგი აქტიურად მონაწილეობდა 1924 წლის აგვისტოს საყოველთაო-სახალხო ამბოხების მომზადებაში. აღნიშნული ამბოხების სისხლში ჩახშობისთანავე მთელ საქართველოში დაიწყო მის მონაწილეთა დაპატიმრებები. იმავე წლის 5 სექტემბერს "ჩეკა"-მ დააპატიმრა ევგენ ღვალაძეც. იგი მეტეხის ციხეში იმყოფებოდა 1925 წლის მარტამდე, როდესაც ცნობილ ქართველ მოღვაწეთა ჯგუფმა (გრიგოლ რობაქიძე, შალვა ნუცუბიძე და სხვანი) მოითხოვა პატიმრობიდან კონსტანტინე გამსახურდიას, ევგენ ღვალაძის და სხვათა გათავისუფლება.
1924 წელს ქართული პოლიტიკური ემიგრაციის გამოჩენილ მოღვაწეთა თაოსნობით საფრანგეთში შეიქმნა ეროვნულ-პატრიოტული პოლიტიკური ორგანიზაცია: ეროვნული ერთობის დარაზმულობა „თეთრი გიორგი“. 1925 წლიდან "თეთრი გიორგი"-ს ლიდერები იყვნენ გენერალი ლეო კერესელიძე და პროფესორი მიხეილ წერეთელი. 1926 წლიდან 1937 წლის 9 აგვისტომდე (მის ხელახალ დაპატიმრებამდე) ევგენ ღვალაძე იყო ამ ორგანიზაციის წევრი და საქართველოში მისი პირველი კონსპირაციული ჯგუფის ხელმძღვანელი.
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, 1926-1932 წლებში იგი იყო საქართველოს დამცველთა (ადვოკატთა) კოლეგიის წევრი და ეწეოდა ნაყოფიერ საადვოკატო მოღვაწეობას. 1932 წელს პროტესტის ნიშნად დატოვა ადვოკატთა კოლეგია და თავი დაანება ამ დარგში მოღვაწეობას. 1932-1935 წლებში იგი იყო ამიერკავკასიის რკინიგზის მთავარი სამშენებლო სამმართველოს („ზაკჟელდორსტროი“) საფინანსო-ეკონომიკური განყოფილების უფროსის მოადგილე.
გარდა ყოველივე ზემოთქმულისა, ევგენ ღვალაძე იყო ეროვნული ხასიათის 70-მდე ნარკვევის, პუბლიცისტური წერილის და 30–ზე მეტი ლექსის ავტორი. ეს წერილები და ლექსები ქვეყნდებოდა 1916-1926 წლების ქართულ პერიოდულ პრესაში. მისი რამდენიმე საყურადღებო წერილი ფსევდონიმებით („გ.“, „გენო“ და სხვ.) გამოქვეყნდა ქართულ ემიგრანტულ პერიოდიკაში. იყო საქართველოს აკადემიურ მწერალთა ასოციაციის წევრი. მას ეკუთვნოდა რომანი "დიმიტრია ბლაჟა ანუ "რომანი ნაგლეჯებში", რომლის ხელნაწერის კონფისკაცია მოახდინა საქართველოს სსრ "შინსახკომმა" 1937 წელს (ამჟამად თხზულება დაკარგულია).
1937 წლის 9 აგვისტოს იგი კვლავ დააპატიმრეს. იმავე წლის 5 ოქტომბერს "შინსახკომის" ე.წ. "დიდმა სამეულმა" მას მიუსაჯა დახვრეტა. განაჩენი შესრულდა იმავე წლის 15 ოქტომბერს, თბილისში, დღევანდელი ვაკის პარკის ტერიტორიაზე.
სიკდვილის შემდგომ
2009 წლის 4 ნოემბერს ჭიათურის რაიონის საკრებულოს გადაწყვეტილებით, ევგენ ღვალაძის სახელი მიენიჭა ქ. ჭიათურის ერთ–ერთ ქუჩას. 2010 წლის 13 ივნისს, ევგენ ღვალაძის დაბადებიდან 110–ე წლისთავთან დაკავშირებით, აღნიშნულ ქუჩაზე გაიხსნა მემორიალური დაფა, ხოლო ჭიათურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში კი – მისი მემორიალური სტენდი. 2012 წლის 27 იანვარს, თბილისის საკრებულოს გადაწყვეტილებით, ევგენ ღვალაძის სახელი მიენიჭა თბილისის გლდანი-ნაძალადევის რ-ნის ერთ-ერთ ქუჩას. მის შესახებ მასალა წარმოდგენილია თბილისში, საბჭოთა ოკუპაციის მუზეუმის მუდმივ ექსპოზიციაში, საქართველოს ეროვნულ არქივსა და საქართველოს შს სამინისტროს საარქივო სამმართველოს ყოფ. "სუკ"-ის ფონდში.
ოჯახი
ევგენ ღვალაძის მეუღლე, - თამარ ღვალაძე (1902-1986) იყო თვალსაჩინო მკვლევარი-ბიბლიოგრაფი და პედაგოგი, საქართველოს კულტურის დამსახურებული მოღვაწე. მეცნიერებისა და კულტურის სხვადასხვა დარგში ნაყოფიერ მოღვაწეობას ეწევიან მათი შვილები: თვალსაჩინო თეატრმცოდნე და პედაგოგი ლონდა ღვალაძე-ჭაბუკიანი, ცნობილი ფილოლოგი-არაბისტი, დოცენტი ლატავრა ღვალაძე და ცნობილი ბოტანიკოსი, პროფესორი გურანდა ღვალაძე. ვაჟი, თვალსაჩინო ინჟინერ-გეოლოგი ნოდარ ღვალაძე გარდაიცვალა 1992 წელს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი ადვოკატები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:ქართველი პუბლიცისტები კატეგორია:ქართველი პოლიტიკოსები კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში კატეგორია:დაბადებული 13 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 15 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1937 კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ნაციონალისტები
ადოლფ ბუტენანდტი
ადოლფ ბუტენანდტი (Adolf Butenandt; დ. 24 მარტი, 1903 — გ. 18 იანვარი, 1995) — გერმანელი ბიოქიმიკოსი. 1939 წელს, სასქესო ჰორმონებზე შესრულებული სამეცნიერო ნაშრომისთვის მიენიჭა ნობელის პრემია ქიმიის დარგში. 1960 წლიდან 1972 წლამდე იყო „მაქს პლანკის საზოგადოების“ პრეზიდენტი.
ბიოგრაფია
ადოლფ ბუტენანდტი 1903 წლის 24 მარტს დაიბადა ბრემერჰავენის მახლობლად. სწავლა დაიწყო მარბურგის უნივერსიტეტში.
გეტინგენის უნივერსიტეტში სადისერტაციო ნაშრომზე მუშაობდა ნობელის პრემიის ლაურეატთან, ადოლფ ვინდაუსთან ერთად. 1927 წელს მიენიჭა დოქტორანტის წოდება.
სწავლის დამთავრების შემდეგ, 1931 წელს გახდა გეტინგენის უნივერსიტეტის ლექტორი. 1933 წლიდან 1936 წლამდე იყო გდანსკის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის პროფესორი, ამერიკის შეერთებულ შტატების სტუმრობის შემდეგ იგი გახდა „კაიზერ ვილჰელმის ბიოქიმიის ინსტიტუტის“ დირექტორი.
1936 წლის 1 მაისს გაწევრიანდა ნაციონალ-სოციალისტურ გერმანულ მუშათა პარტიაში. 1945 წელს გახდა ტუბინგენის უნივერსიტეტის პროფესორი, 1956 წელს, ტუბინგენის უნივერსიტეტის მიუნხენში გადატანის შემდეგ, ბუტენანდტიმ აკადემიური საქმიანობა მიუნხენის უნივერსიტეტში გააგრძელა.
ადოლფ ბუტენანდტი გარდაიცვალა 1995 წელს, მიუნხენში.
გილაზი
გილაზი შეიძლება აღნიშნავდეს:
რელიეფი (მრავალმნიშვნელოვანი)
რელიეფი შეიძლება აღნიშნავდეს :
სტელა
მინი|სტელა [[კოპანიდან, რომელზეც გამოსახულია მეფე კაა იპია]] სტელა, ქვასვეტი (stela; <stēlē — ბოძი, სვეტი) — ვერტიკალურად მდგარი ქვის სვეტი, რომელზედაც არის წარწერა ან რელიეფური გამოსახულება. ძველად, კერძოდ ანტიკურ საბერძნეთში, იყენებდნენ საფლავის ქვად, სამიჯნე ნიშნად, რაიმე განსაკუთრებული შემთხვევის უკვდავსაყოფად. ფართოდ გავრცელდა შუა საუკუნეების საქართველოში (ბურდაძორის, კატაულის და სხვ. სტელები). თანამედროვე ხელოვნებაში გამოიყენება საფლავის ქვად, ასევე სხვადასხვა მნიშვნელობის მქონე ძეგლად.
საქართველოში ცნობილია VI საუკუნით დათარიღებული სტელა, რომელიც აღმოჩენილია დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ დავათში. მასზე გასახულია ასომთავრული ანბანის 37 ასო.
სქოლიო
კატეგორია:სტელები
პიონერი
პიონერი შეიძლება აღნიშნავდეს:
Only a Northern Song
— ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის სიმღერა. იგი შეტანილია ალბომში Yellow Submarine, რომელიც გამოვიდა 1967 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:The Beatles-ის სიმღერები კატეგორია:1967 წლის სიმღერები
ჩალაუბნის მთავარანგელოზთა ეკლესია
ჩალაუბნის მთავარანგელოზთა ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩალაუბანში.
ნაგებობა ქრონოლოგიურად განსხვავებულ ორ ფენას შეიცავს. თავდაპირველი, სავარაუდოდ, განვითარებულ შუა საუკუნეებს ეკუთვნის. ის რიყის მოზრდილი ქვის ირეგულარული წყობით არის აგებული. კედლები, ორივე მხრიდან, შებათქაშებულია. გარეთა კუთხეებში, შირიმის ცალკეული ქვებია ჩართული. განახლებული ნაწილები მთლიანად აგურისაა. შესასვლელი დასავლეთიდან არის წარმოდგენილი, მისგან ჩრდილო წირთხლი და მასზე დაყრდნობილი შეისრული თაღის გვერდია. ღიობი შიგნიდან ხით იყო დახურული. ეკლესიის დარბაზის განივი ღერძი, გრძივს მცირედით აღემატება და აღმოსავლეთით ღრმა აფსიდი ერთვის, რომლის სიღრმეც დარბაზის სიგრძის ტოლია. საკურთხევლის შუა ღერძზე ვიწრო სარკმელია გაჭრილი, რემონტის შემდეგ, ის შიგნიდან დაავიწროვეს. ღიობის ჩრდილოეთით სწორკუთხა ნიშაა დატანილი, ქვემოთ კი, კედელზე, ქვით ნაგები ტრაპეზია მიდგმული. მისგან ნაშთია შემორჩენილი. შეკეთების დროს, კონქი მთლიანად აგურით გადაიხრურა. დასავლეთ კედელში სარკმლის კვალი იკითხება. აღმოსავლეთ ფასადზე, სარკმლის ზემოთ, წყობაში, შირიმის ბრტყელი ქვაა ჩასმული, რომელზეც ჯვრის რელიეფური გამოსახულებაა დატანილი. აღნიშნული ქვის ქვემოთ, ერთ დონეზე, ერთმანეთთან ახლოს, ორი პატარა გირჩია წარმოდგენილი. კიდევ ერთი ქვა, ჯვრის გამოსახულებით, ფასადის ფრონტონის არეში იყო მოქცეული, დღეისათვის, ის, ჩამოვარდნილია. დასავლეთ ფასადის ზედა ნაწილი, შირიმის ტლანქად დამუშავებული ფილებით არის შემოსილი. მორთულობის ერთი ქვა, შესასვლელის ზემოთ, აღნიშნულ ფასადზეც, იყო განთავსებული. ნაგებობის კონსტრუქციული სიმყარისთვის, ჩრდილოეთ კედელზე, მთელ სიგრძე, და დასავლეთ კედლის ჩრდილო ნახევარზე, რიყის ქვით ნაშენი თხელი კედელია მიშენებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დნეპრისპირეთის მაღლობი
thumb|300px|დნეპრისპირეთის მაღლობი დნეპრისპირეთის მაღლობი — მაღლობი უკრაინაში, მდინარეების დნეპრისა და სამხრეთი ბუგის დინებებს შორის. საშუალო სიმაღლე ჩრდილოეთით 220-240 მ, ხოლო სამხრეთით 150-180 მ. მაქსიმალური სიმაღლე 323 მეტრი ზღვის დონიდან. მაღლობის ჩრდილოეთი ნაწილი მოქცეულია ტყესტეპის ზონაში, სამხრეთი კი სტეპის ზონაში. განვითარებულია სოფლის მეურნეობა. მოიპოვება რკინა და მარგანეცი.
ლიტერატურა
კატეგორია:უკრაინის მაღლობები
ბენედიქტე I
მინი|მარჯვნივ|ბენედიქტე I ბენედიქტე I (Benedictus PP. I; დ. უცნობია — გ. 30 ივლისი, 579) — რომის პაპი 575–579 წლებში.
Cataulacus huberi
Cataulacus huberi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cataulacus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
ბენედიქტე I
წარმოშობით ბერძენი. პაპად დანიშნა ბიზანტიის იმპერატორმა წინამორბედი პაპის იოანე III-ის გარდაცვალებიდან ერთი წლის შემდეგ. გარდაიცვალა პაპობის მეოთხე წელს, დაკრძალულია წმინდა პეტრეს ტაძარში.
Cataulacus huberi
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ბენედიქტე I
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 30 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 579
ზემო ხოდაშენი
ზემო ხოდაშენი — სოფელი საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში, ალაზნის ვაკეზე, მდინარე ალაზნის მარჯვენა მხარეს. თემის ცენტრი (სოფლები: აწყური, ახალდაბა, ჩაბინაანი, ჩარექაული, ხველიანდრო, ხორხელი). ზღვის დონიდან 580 მეტრი, ახმეტიდან 15 კილომეტრი. ძველი სახელწოდებაა ბადაგონი. სოფელში მდებარეობს ღვინის ქარხანა „ბადაგონი“.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 868 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
.se
.se — ზედა დონის ეროვნული დომენი (ccTLD) შვედეთისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
se კატეგორია:კომუნიკაციები შვედეთში
ლედ ზეპელინის 1971 წლის იაპონური ტურნე
1971 წელს ლედ ზეპელინმა მოაწყო იაპონური ტურნე. ეს მათი იაპონიაში პირველი საკონცერტო ტურნე იყო. ტურნე დაიწყო 23 სექტემბერს და დასრულდა 29 სექტემბერს.
ლედ ზეპელინმა 27 სექტემბერს საკონცერტო გამოსვლა გამართა ჰიროსიმაში, ეს იყო საქველმოქმედო კონცერტი.
მთლიანობაში, ლედ ზეპელინმა იაპონიაში ხუთი კონცერტი გამართა. მან ამ ტურნეს ფარგლებში იმ დროისთვის თითქმის ყველა ცნობილი სიმღერა შეასრულა. ბოლო კონცერტი ქალაქ ოსაკაში გაიმართა.
სეტლისტი
ბისზე :
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლედ ზეპელინის ტურნეები კატეგორია:1971 წლის საკონცერტო ტურნეები
საბინიანე
მინი|მარჯვნივ|საბინიანე საბინიანე (Sabinianus PP.; დ. უცნობია — გ. 22 თებერვალი, 606) — რომის პაპი 604–606 წლებში.
ლიტერატურა
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 22 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 606
გრიგოლ ვიპატოსი
გრიგოლ ვიპატოსი — VIII-IX საუკუნეების ქართლის დიდგვაროვანი აზნაური. მისი გამოსახულება მაიდენტიფიცირებელი ასომთავრული წარწერით შემონახულია უსანეთის სტელაზე (დაცულია საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში). სტელაზე ასევე გამოსახულია ადამიანთა ჯგუფი — სავარაუდოდ, გრიგოლის ოჯახის წევრები, მათ შორის ორი ქალი „მარიამი“ და „დინარი“ ან „ლატავრი“. ვიპატოსის (ჳპატოსი, „მეფეთ წინაშემდგომელი“ სულხან-საბას მიხედვით) ბიზანტიური ტიტულით ცნობილი არიან ასევე VI-VII საუკუნეების ქართველი მოღვაწეები — დემეტრე და ადარნასე.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი დიდგვაროვანი ფეოდალები
სტეატოპიგია
მინი|150პქ|ჰოტენტოტის ქალი სტეატოპიგიით სტეატოპიგია (stear; ნათ. ბრ. steatos — ცხიმი და pygē — დუნდულები) — ადამიანის დუნდულებზე კანქვეშა ცხიმოვანი ფენის ძლიერი განვითარება. განსაკუთრებით მკვეთრად აქვთ გამოხატული სამხრეთ აფრიკის ხალხის, უფრო კი ბუშმენებისა და ჰოტენტოტების ქალებს. აქ სტეატოპიგია ქალის სილამაზის მაჩვენებელია. სტეატოპიგიის წარმოქმნის მიზეზი ჯერ არ არის საბოლოოდ შესწავლილი.
სტეატოპიგია უმეტესწილად ქალებშია გავრცელებული, თუმცა არის ისეთი შემთხვევებიც როდესაც სტეატოპიგია მამაკაცებშიც გვხვდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:ანთროპოლოგია
ვოლინსკის მაღლობი
thumb|300px|ვოლინსკის მაღლობი ვოლინსკის მაღლობი — მაღლობი დასავლეთ უკრაინაში ვოლინსკის მაღლობი პოდოლსკის მაღლობთან ერთად ქმნის ვოლინსკ-პოდოლსკის მაღლობს. საშუალო სიმაღლე 220-250 მ, მაქსიმალური სიმაღლე 341 მ.
ვოლინსკის მაღლობი მდებარეობს უკრაინის ვოლინისა და როვენის ოლქების ტერიტორიაზე და გადაჭიმულია მდინარე სამხრეთი ბუგიდან მდინარე კორჩიკამდე. მაღლობის სიგრძეა დაახლოებით 200 კმ, სიგანე 40-50 კმ.
ლიტერატურა
კატეგორია:უკრაინის მაღლობები
P.S. I Love You (სიმღერა)
P.S. I Love You — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის სიმღერა. იგი შეტანილია ალბომში Please Please Me, რომელიც გამოვიდა 1963 წელს. სიმღერა სინგლზე „Love Me Do“ გამოიცა 1962 წლის 5 ოქტომბერს.
კადრანახის კოშკი
კარდანახის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ კარდანახში.
გეგმით სწორკუთხა კოშკიდან შემორჩენილია აღმოსავლეთ კედელი და მასზე მიმდგარი სამხრეთ და ჩრდილო კედლების მცირე ნაწილები. სხვა კედლების მხოლოდ კვალი იკითხება. კოშკი სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და კირის დუღაბით იყო აგებული. კედლები ინტერიერში ბათქაშით არის გასწორებული, რომელშიც აგურის ცალკეული ნატეხებია ჩართული. აღმოსავლეთ კედლის შუაში, გეგმით სწორკუთხა ბუხარია. ამავე კედელში, ხუთი სათოფური და ერთი ნიშაა დატანილი. ნიშაში თიხის ჭურჭელი იყო ჩადგმული (შემორჩენილია კვალი). სამხრეთ კედლის შემორჩენილ ნაწილში ერთი სათოფურია, ჩრდილოეთისაში კი — ორი. სამხრეთ სათოფურის ზემოთ, სართულშუა გადახურვის კოჭის ჩასადგმელი ბუდეა. კოშკის ჩრდილოეთით, დაახლოებით 100 მეტრის დაშორებით, იმავე ხანის მეორე კოშკის ნანგრევია. მისგან ოთხივე კედელია შემორჩენილი. კოშკი გეგმით კვადრატულია, ნაგებია რიყის ქვით. შიგნით მთლიანად ამოვსებულია მიწით. აღმოსავლეთ კედელში სამი სათოფურია, სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში — ორ-ორი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ამპერი
ამპერი (აღნიშვნა: ', ') — ელექტრული დენის ძირითადი საზომი ერთეული ერთეულთა საერთაშორისო სისტემაში. განისაზღვრება, როგორც ისეთი მუდმივი დენის ძალა, რომელიც ვაკუუმში, ერთიმეორისაგან 1 მ მანძილზე პარალელურად მოთავსებულ ორ უსასრულოდ გრძელ და უსასრულოდ მცირე წრიული კვეთის მქონე გამტარში გავლისას სიგრძის ყოველ 1 მ-ზე ქმნის 2·10-7 ნიუტონის ტოლ ურთიერთქმედების ძალას. ერთეულს სახელი ეწოდა ფრანგი ფიზიკოსისა და მათემატიკოსის ანდრე მარი ამპერის პატივსაცემად.
ამპერის წილობითი და ჯერადი ერთეულებია: კილოამპერი (კა, kA), მილიამპერი (მა, mA), მიკროამპერი (მკა, µA) და ასე შემდეგ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სი სისტემის ძირითადი ერთეულები კატეგორია:ელექტრული დენის საზომი ერთეულები
Cataulacus impressus
Cataulacus impressus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Cataulacus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
სესნოკი
სესნოკი (Cessnock) — ქალაქი სამხრეთ ავსტრალიის შტატ ახალ სამხრეთ უელსში. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 20 013 ადამიანს. სესნოკი 52 კილომეტრითაა დაშორებული ქალაქ ნიუკასლს, ხოლო 154 კილომეტრით შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ სიდნეის. ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 80 მეტრზე. სენოკის ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი შეადგენს 747,5 მმ-ს, ქალაქი რამდენიმე კილომეტრითაა დაშორებული წყნარ ოკეანეს.
ათეშგა
thumb|300px|ათეშგა, 2007 წ. thumb|300px|ათეშგა, 2009 წ. ათეშგა — ცეცხლის საგზებელი. მდებარეობს ქალაქ თბილისში, კლდისუბანში (გომის ქ. N3). ნაგებობაში მოხვედრა გომის I ჩიხიდან, საცხოვრებელი სახლის ეზოდან არის შესაძლებელი.
სახელწოდება ათეშგა მომდინარეობს სპარსული სიტყვიდან „ათეშგაჰ“ (სპარსული „ათეშ“ — ცეცხლი და „გაჰ“ — ადგილი) ცეცხლის საგზებელ ადგილს ნიშნავს. ტრადიციულად „ათეშგაში“ ცეცხლის დასანთებად მხოლოდ ხეხილის შეშას იყენებდნენ, რომელიც წვის დროს სასიამოვნო სურნელს გამოჰყოფდა.