cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია (ბელაია-კალიტვა)
ისტორია
დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესიის მრევლი ოფიციალურად დარეგისტრირდა 2002 წელს. ამავე წლის ნოემბერში გამოიყო დროებითი სათავსო ტაძრისათვის. მასში პირველი მსახურება ჩატარდა 2003 წლის 15 მარტს - დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის გამოცხადების დღეს (ახალი სტილით; ძველი სტილით ეს მოხდა 2 მარტს).
2004 წლის იანვარში გათხარეს ახალი ეკლესიის საძირკველი და ჩადეს პირველი ქვა. შემოწირულობა გაიღო ქალაქ ბელაია-კალიტვის მოსახლეობის უდიდესმა ნაწილმა. ქალაქის ადმინისტრაციის წარმომადგენლით სათავეში ჩამოყალიბდა ტაძრის სამეურვეო საბჭო. 2007 წელს დასრულდა ტაძრის მშენებლობა. ტაძრის კეთილმოწყობის სამუშაოები მიმდინარეობდა კიდევ რამდენიმე წლის განმავლობაში. 2014 წელს საბოლოოდ დასრულდა ტაძრის მშენებლობა და შენობის შიგნით კედლები გაამზადეს მოსახატად.
2009 წლიდან ეკლესიის წინამძღვარი გახდა დიაკონი ვასილი ვალენტის ძე მაშტანოვი. 2015 წლის 5 მაისს, წმინდა სინოდის გადაწყვეტილებით მღვდელი ვასილი მაშტანოვი აირჩიეს შარდინისა და დალმატოვის ეპარქიის ეპისკოპოსად. მის მაგივრად დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის ტაძრის ახალ წინამძღვრად დაინიშნა დიაკვანი ალექსანდრე ზაკინოვი.
სქოლიო
კატეგორია:როსტოვის ოლქის ეკლესიები
მოლა ვალი ვიდადი
მინი|169x169პქ მოლა ვალი ვიდადი ( Molla Vəli Vidadi  ) (1709 წლის 17 მარტი, შამქორი - 1809 წლის 13 მაისი, ყაზახის რაიონი ) - აზერბაიჯანელი პოეტი.
ვიდადის შესახებ ცოტა რამ არის ცნობილი. მან თავისი ცხოვრების დიდი ნაწილი გაატარა მშობლიურ ქალაქ შამქორში, სადაც სასულიერო სასწავლებელში ასწავლიდა. ზოგიერთი წყაროს თანახმად, ვიდადიმ რამდენიმე წელი გაატარა თბილისში, სადაც იგი მსახურობდა მეფე ერეკლე II- ს სამეფო კარის პოეტად. მეფის ვაჟის ლევანის გარდაცვალებისთანავე 1781 წელს, ვიდადიმ დაწერა გარდაცვლილის ელეგია.ქართული წყაროების მიხედვით ცნობილია, რომ აზერბაიჯანელი პოეტი  თბილისის გუბერნატორის სასახლეში საკმაოდ დიდხანს ცხოვრობდა მისი მსახურობა სამეფო კარზე დიდხანს არ გაგრძელებულა, შესაძლოა მმართველი კლასისადმი მისი ღია კრიტიკის გამო. ადრეულ ეტაპზე ვიდადის პოეზია გამოხატავდა პოზიტიურ შეხედულებას ცხოვრებაზე, თუმცა წლების შემდეგ, მისმა ლექსებმა უფრო პესიმისტური დამოკიდებულება გამოხატეს. იგი ასევე ცნობილი იყო მოლა პანაჰ ვაგიფთან პოეტური დიალოგისთვის. ვიდადის მარტივი და რეალისტური (ზოგჯერ მისტიციზმის ელემენტების ჩართვით) ლიტერატურული სტილი ჰგავდა აზერბაიჯანული ტრადიციული აშუღის ჟანრს.
გამოყენებული ლიტერატურა
მუშვიგ ჩობანოვი, ''აზერბაიჯანულ-ქართული ლიტერატურული ურთიერთობები. ქართველოლოგი, Journal of Georgian Studies''
კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები კატეგორია:გარდაცვლილი 1809 კატეგორია:დაბადებული 1708
არშუშა (მრავალმნიშვნელოვანი)
არშუშა შეიძლება აღნიშნავდეს:
გელათი (ტყიბულის მუნიციპალიტეტი)
გელათი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში (კურსების თემი). მდებარეობს ჩრდილოეთ იმერეთის მთისწინეთში, ოკრიბის ქვაბულში, მდინარე წყალწითელას მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 400 მეტრი, ტყიბულიდან 33 კილომეტრი. სოფელში არის საექიმო ამბულატორია და საჯარო სკოლა. სოფელში არის რკინიგზის სადგური რიონი-ტყიბულის ხაზზე.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 408 ადამიანი.
ისტორიული ძეგლები
სოფელში ადამიანი ჯერ კიდევ ანტიკურ ხანაში იყო დასახლებული. 1106 წელს დავით აღმაშენებლის ბრძანებით სოფლის ტერიტორიაზე აშენდა გელათის მონასტერი, რომელიც 1994 წლიდან იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში იყო ბაგრატის ტაძართან ერთად, ხოლო 2011 წლიდან საფრთხეში მყოფი ძეგლების სიაშია შესული. მონასტერთან მოქმედებდა გელათის აკადემია, რომელიც ასევე 1106 წელს დაარსდა. გელათის მონასტერი XVI-XIX საუკუნეებში გელათის საეპისკოპოსოს ცენტრი იყო.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბლანშ ჰუბერი
ბიოგრაფია
ბლანშ ჰუბერი-ღირსი ჯოზეფ ჰუბერის ქალიშვილი, დაიბადა 1901 წლის 17 აგვისტოს ბირკირკარში. 1919 წლის ზაფხულში მან ტესი კამილერთან ერთად მალტის უნივერსიტეტში ჩააბარა.
ტესი ჰუმანიტარულ ფაკულტეტზე შევიდა, ხოლო ბლანში-სამედიცინოზე, რომელიც დაამთავრა 1925 წელს. ბლანშ ჰუბერი და ტესი კამილერი პირველი ქალები იყვნენ, რომლებმაც უმაღლესი განათლება მიიღეს მალტაზე.
1915 წლამდე უნივერსიტეტის რამდენიმე დებულება არ კრძალავდა ქალების შესვლას  უმაღლეს სასწავლებელში, მაგრამ  იმ დროისთვის წარმოუდგენელი იყო ქალის უნივერსიტეტში სწავლის სურვილი. ვინაიდან  ტესი კამილერის კურსი უფრო ხანმოკლე იყო, 1922 წლიე 2 მაისს ის გახდა მალტის პირველი ქალი კურსდამთავრებული.
უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, ბლანშ ჰუბერი მუშაობდა არა საავადმყოფოში, არამედ აფთიაქში, ქალაქ ზეიტუნში.
ბლანში ცოლად გაჰყვა ექიმ ჯოზეფ კარუანს. იგი გარდაიცვალა 1940 წლის 19 ივლისს 40 წლის ასაკში.
ხსოვნა
ბლანშ ჰუბერი კვლავ პოპულარულია მალტელთა შორის, როგორც პიონერი ქალი. მალტის უნივერსიტეტის დაარსების წლისთავზე (100 წლის იუბილეს ჩათვლით), უნივერსიტეტში ტარდება მისდამი მიძღვნილი ღონისძიებები.
მალტის უნივერსიტეტის ანატომიის კათედრის ხელმძღვანელმა პროფესორმა ჟან კალეჟა აგიუსმა პატივი მიაგო ქალ ექიმებს და მათ შორის,  განსაკუთრებულად აღნიშნა ბლანშ ჰუბერის წვლილი ქალთა შორის განათლების პოპულარიზაციაში მალტაზე.
ბლანშ ჰუბერის სახელი უწოდეს ქუჩას ქალაქ სლიმში, სადაც მალტაში 2017 წელს პირველად დაიწყეს გაყიდვა, მათ შორის, ბიტკოინების (თუმცა ბიტკოინების  ბანკომატის დემონტაჟი მოხდა ინსტალაციიდან ორი თვის შემდეგ).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 17 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1901 კატეგორია:გარდაცვლილი 19 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1940 კატეგორია:მალტელი მედიკოსი ქალები
ფრენკ სინატრას დისკოგრაფია
აქ წარმოდგენილია ფრენკ სინატრას სრული დისკოგრაფია. სიაში შეტანილია მისი ყველა ოფიციალური ალბომი და სინგლი. ანბანის მიხედვით წარმოდგენილი სიმღერების სია, წლების მიხედვით, იხილეთ სტატიაში ფრენკ სინატრას სიმღერების სია. მუსიკოსის პირველი სტუდიური ალბომი 1946 წელს ჩაიწერა, ხოლო უკანასკნელი - 1994 წელს.
სტუდიური ალბომები
Columbia Records-მა გრამფირფიტებზე ალბომების გამოცემა 1948 წლის 21 ივნისს დაიწყო. მანამდე ალბომები გამოდიოდა 78 დუიმიან ფირფიტებზე, ფოტოალბომის მსგავს ბუკლეტში. ასეთ შეფუთვაში 4 ფირფიტაზე მეტი თითქმის არასოდეს იყო წარმოდგენილი. სინატრას მიერ Capitol-ზე გამოცემული სტუდიური ალბომები 1992 წელს კომპილაციის Concepts სახით გამოვიდა, ხოლო მისი Capitol-ის სრული კატალოგი - 1998 წელს, The Capitol Years-ის სახით.
სქოლიო
კატეგორია:ფრენკ სინატრა კატეგორია:დისკოგრაფიები
სემიუელ კოლტი
სემიუელ კოლტი (Samuel Colt; დ. 19 ივლისი 1814 — გ. 10 იანვარი 1862) — ამერიკელი გამომგონებელი, ცნობილი კოლტის პატენტის დამაარსებელი.
ბიოგრაფია
ახალგაზრდობისას მამისეული სახლიდან წავიდა და გაემგზავრა ინდოეთში. გზად მან გააკეთა ხის იარაღის მოდელი, რასაც დღეს რევოლვერს ეძახიან. შინ დაბრუნებისას მან შეისწავლა ქიმია, 1835 წელს კითხულობდა ლექციებს აშშ-სა და კანადაში. იმოგზაურა ევროპაში და აიღო პატენტი თავის გამოგონებაზე ლონდონსა და პარიზში. ასე ჩამოაყალიბა მან თავისი კომპანია, მაგრამ 1842 წელს ფირმა გაკოტრდა და 5 წლის მანძილზე რევოლვერები არ წარმოებულა.
როდესაც სახელმწიფომ გამომგონებელს 1000 ცალი რევოლვერი შეუკვეთა, მან დაიწყო ახალი იარაღის მოდელირება. ასე დაიწყო ახალი ერა, რადგანაც მანამდე სერიულად არავის არ ჰქონდა იარაღის წარმოება გახსნილი. ასე ამგვარად, 1852 წელს მან თავისი მცირე საწარმო ვიტნეისვილში შეცვალა დიდით გეტფორდში. მალე 1861 წელს მისი ფირმის ფარდობი გაორმაგდა. აქედან იარაღის დიდი პარტიები იგზავნებოდა ინგლისსა და რუსეთში. პოლკოვნიკ კოლტს არასოდეს არ უმსახურია ჯარში.
ის სახელთან არის დაკავშირებული: პირველი წყალქვეშა მინა; პირველი კოლტის ბარაბნიანი რევოლვერი „Colt Paterson“ (1836); შემდგომ „დრაგუნსკი“ (დიდი კოლტი); „Colt – Navy“ (1851); „Colt“ (1860); „Colt – Navy“ (1861); პირველი პატრონიანი რევოლვერი „Single Action Army“, ორიგინალი სახელით „მშვიდობისმყოფელი“, რადგანაც, სადაცის ისროდა მშვიდობა ჩქარა მყარდებოდა; ცნობილი განგსტერული ავტომატი „Tommy gun“; ლეგენდარული „Colt 1191“, რომელიც ამერიკის შეიარაღებაში 70 წელი იყო (1911-1985); თანამედროვე ამერიკული იარაღი „М-16“; ყველა ესენი სემიუელ კოლტის ფირმის „შვილები“ არიან, თუმცა ზოგიერთი მისი სიკვდილის შემდეგ შეიქმნა.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი გამომგონებლები კატეგორია:დაბადებული 1814 კატეგორია:გარდაცვლილი 1862
ტყემლოვანა (ჭიათურის მუნიციპალიტეტი)
ტყემლოვანა — სოფელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტში (მანდაეთის თემი). მდებარეობს ჭიათურის პლატოზე. ზღვის დონიდან 800 მეტრი, ჭიათურიდან 18 კილომეტრი.
სოფელში ამზადებენ ქვევრებს.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 517 ადამიანი.
Tetraponera difficilis
Tetraponera difficilis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
დეზი ბაუტერსე
დეზი ბაუტერსე (Desiré Delano Bouterse, დ. 13 ოქტომბერი, 1945, დომბურგი, სურინამი) – სურინამელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. ცნობილი გახდა 1980-იან წლებში დიქტატორული მოღვაწეობით. იმყოფება საერთაშორისო ძებნაში. 2010 წელს სურინამის პარლამენტმა აირჩია ქვეყნის პრეზიდენტად.
ბიოგრაფია
დაამთავრა პარამარიბოს სავაჭრო სკოლა, რომლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა სახელმწიფო დაწესებულებებში. 1968 წელს გაემგზავრა ნიდერლანდებში, სადაც მუშაობდა დორდრეხტის ფაბრიკაში და სწავლობდა სამხედრო აკადემიაში.
სამშობლოში დაბრუნდა სურინამის დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან 2 კვირის შემდეგ და დაუბრუნდა სამხედრო სამსახურს. რამდენიმე ოფიცერთან ერთად 1980 წლის 25 თებერვალს მოახდინა სამხედრო გადატრიალება. ხელისუფლება ხელში აიღო „ეროვნულმა სამხედრო საბჭომ“ დაიწყო მკაცრი პოლიტიკის გატარება და ბრძოლა დისიდენტების წინააღმდეგ.
გონგოჟი
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 344 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 198.305 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 42.08 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
ღვთისმშობლის ეკლესია (სოფელი გლდანი)
ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დგას სოფელ გლდანის სამხრეთით, ახალ სასაფლაოზე. სტილისტური ნიშნებით თარიღდება VIII-IX საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (5,9X4,5 მ), ნაგებია რიყის ქვითა და ქვიშაქვით. აღდგენამდე სრული სიმაღლით შემორჩენილი იყო აღმოსავლეთი კედელი. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. სწორკუთხა საკურთხეველში ერთი ვიწრო სარკმელია. ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედლებში თითო მაღალი თაღოვანი სარკმელი და თითო სწორკუთხა ნიშია.
ლიტერატურა
კატეგორია:თბილისის ეკლესიები
კოხედესი
კოხედესი (Cojedes) — მდინარე ცენტრალურ ვენესუელაში, ორინოკოს შენაკადი. სათავეს იღებს ლარას შტატში, შემდეგ მიედინება სამხრეთ-აღმოსავლეთით, უფსკრულებში, კორდილიერა-დე-მერიდასა და კორდილიერა-დე-ლა-ლოსტას შორის, ორინოკოს აუზის ლიანოსისა და საძოვრების გადაკვეთის შემდეგ ერთვის მდინარე აპურეს, ორინოკოს შენაკადს. კოხედესის აუზი განაწილებულია ლარას, იარაკუის, პორტუგესის, კოხედესის, ბარინასისა და გუარიკოს შტატებში.
მდინარეში ბინადრობს მთელ მსოფლიოში უნიკალური ორინოკოს ნიანგი. უახლოეს მომავალში, ამ მდინარის გარკვეული მონაკვეთები გამოცხადდება ბიოსფერულ ნაკრძალად, რათა მოხდეს დაცვა ამ სახეობის ნიანგების გამრავლების ადგილებისა, რომლებიც კრიტიკულად საფრთხის ქვეშ მყოფ სახეობად მიიჩნევა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ვენესუელის მდინარეები კატეგორია:ორინოკოს აუზი
პაკისტანი
პაკისტანი ოფიციალურად პაკისტანის ისლამური რესპუბლიკა  — ფედერალური საპარლამენტო რესპუბლიკა, რომელიც მდებარეობს სამხრეთ აზიისა და დასავლეთ აზიის გზაჯვარედინზე. მსოფლიოს მეექვსე ყველაზე ხალხმრავალი ქვეყანაა, სადაც მოსახლეობა 200 მილიონ ადამიანზე მეტია. ფართობის მიხედვით არის 36-ე უდიდესი ქვეყანა მსოფლიოში, ფართობი მოიცავს 881 913 კმ²-ს. პაკისტანს აქვს 1046 კმ სანაპირო ხაზი არაბეთის ზღვისა და სამხრეთში ომანის ყურის გასწვრივ, აღმოსავლეთით ესაზღვრება ინდოეთს, დასავლეთით ავღანეთს, სამხრეთ-დასავლეთით ირანს და უკიდურეს ჩრდილო-აღმოსავლეთით, შესაბამისად, ჩინეთს. იგი გამოეყოფა ტაჯიკეთს ავღანეთის ვიწრო ვახანის დერეფნით ჩრდილოეთში და ასევე იყოფს საზღვაო საზღვარს ომანთან.
ტერიტორია, რომელსაც დღეს პაკისტანი ეწედობა, ცივილიზაციის აკვანად ითვლება,  რომელიც ადრე რამდენიმე უძველესი კულტურის სამშობლო იყო, მათ შორის ნეოლითის მერგარჰი და ბრინჯაოს ხანის ინდის ცივილიზაცია, ხოლო მოგვიანებით ამ ტერიტორიაზე, სხვადასხვა სასულიერო და კულტურული ერების სამეფო არსებობდა, მათ შორის ჰინდუბების, ინდო-ბერძნების, მუსლიმების, თურქ-მონღოლების, ავღანელებისა და სიქების. ტერიტორიას მმართავდა ან იმყოფებოდა მრავალი იმპერიებისა და დინასტიის შემადგენლობაში, მათ შორის სპარსეთის აქემენიანთა იმპერია, ალექსანდრე მაკედონელი, ინდოეთის მაურიების იმპერია, არაბების ომაიანთა სახალიფო, დელის სასულთნო, მონღოლთა იმპერია, დიდ მოგოლთა იმპერია, დურანის სახელმწიფო, სიქებისს იმპერია, და ბოლოს ბრიტანეთის იმპერია.
პაკისტანი უნიკალურია მუსლიმურ ქვეყნებს შორის იმით, რომ იგი ერთადერთი ქვეყანას, რომელიც შეიქმნა ისლამის სახელით (ისლამისთვის). პაკისტანის მოძრაობის შედეგად, რომლის სათავეში მუჰამედ ალი ჯინა იდგა და სუბკონტინენტის დამოუკიდებლობისთვის იბრძოდა, 1947 წელს შეიქმნა პაკისტანის სახელმწიფო, როგორც სამხრეთ აზიის მუსლიმების დამოუკიდებელი სამშობლო. სახელმწიფო ეთნიკურად და ენობრივად მრავალფეროვანი ქვეყანაა, ისევე, როგორც მრავალფეროვანია გეოგრაფიულად და ველური ბუნებით. თავდაპირველად როგორც დომინიონმა, პაკისტანმა მიიღო თავისი კონსტიტუცია 1956 წელს და გახდა ისლამური რესპუბლიკა. 1971 წელს, ეთნიკური სამოქალაქო ომის შედეგად, აღმოსავლეთ პაკისტანმა გამოაცხადა თავისი დამოუკიდებლობა და შეიქმნა ახალი სახელმწიფო — ბანგლადეში. 1973 წელს, პაკისტანმა მიიღო ახალი კონსტიტუცია, რომელიც მის ადრე არსებულ საპარლამენტო რესპუბლიკის სტატუსს ინარჩუნებდა, ფედერალური მთავრობით ისლამაბადში, რომელიც შედგებოდა ოთხი პროვინციისა და ოთხი ფედერალური ტერიტორიისგან. ახალმა კონსტიტუციამ ასევე დაადგინა, რომ ყველა კანონი უნდა შეესაბამებოდეს ისლამის წესებს, როგორც ყურანს, ასევე სუნას.
რეგიონალური  და საშუალო ძალა,  პაკისტანი მსოფლიოში მეექვსეა შეიარაღებული ძალების სიმძლავრით, რომელიც ასევე ბირთვული ძალაა, ასევე სამხრეთ აზიაში მეორე და მუსლიმურ სამყაროში ერთადერთი დეკლარირებული ბირთვული იარაღის მქონე სახელმწიფოა. პაკისტანს, ნახევრად ინდუსტრიალიზებული ეკონომიკა, კარგად ინტეგრირებული სოფლის მეურნეობისა და მზარდი მომსახურების სექტორი აქვს. პაკისტანის ეკონომიკა მსყიდველობითი უნარის მიხედვით მსოფლიოს 24-ე უმსხვილესი ეკონომიკაა და ნომინალური მშპ-ის თვალსაზრისით, 41-ე უდიდესი ეკონომიკაა. ქვეყანა მსოფლიოს განვითარებადი და ზრდადი ეკონომიკის მქონე ქვეყნებშია და მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე მსხვილი და სწრაფად მზარდი საშუალო კლასის ეკონომიკა გააჩნია.
პაკისტანის პოსტ-დამოუკიდებლობის ისტორია ხასიათდება სამხედრო მმართველობისა და 2008 წლიდან მოყოლებული დემოკრატიის გარდამავალი პერიოდებით, ასევე მეზობელ ინდოეთთან კონფლიქტიდ. ქვეყანა აგრძელებს ბრძოლას პრობლემებთან, როგორიცაა გაუნათლებლობა, ჯანდაცვა და კორუფცია, მაგრამ არსებითად შემცირდა სიღარიბისა და ტერორიზმის მაჩვენებელი და გაიზარდა ერთ სულ მოსახლეზე შემოსავალი. პაკისტანი გაეროს, მიუმხრობლობის მოძრაობის, ისლამური თანამშრომლობის ორგანიზაციის, ერთა თანამეგობრობის, ეთოს, SAARC-ის, განვითარებადი რვიანის, G20 განვითარებადი ერების ორგანიზაციის, ჯგუფი 24-ის, ჯგუფი 77-ისა და ეკოსოსის წევრია. ასევე ცერნის ასოცირებული წევრია. პაკისტანი კიოტოს ოქმის, პარიზის შეთანხმებისა და სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებების საერთაშორისო პაქტის ხელმომწერი ქვეყანა.
ეტიმოლოგია
სიტყვა „პაკისტანის“ წარმომავლობა სადავოა. სპარსულად და ურდუზე იგი „სიწმიდის ქვეყანას ნიშნავს“ (პაკ: სულიერი სიწმიდე; სტან: ქვეყანა). თუმცა ჩაუდჰური რაჰმათ ალიმ, რომელიც სუბკონტინენტზე დამოუკიდებელი ისლამური სახელმწიფოს შექმნის იდეის უმთავრეს მხარდამჭერად და ქვეყნის სახელწოდების ავტორად ითვლება, 1933 წლის 28 იანვარს თავის ესსეში Now or Never („ახლა ან არასდროს“) სახელწოდება „პაკ(ი)სტანს“ სხვაგვარი მნიშვნელობა მიანიჭა. მისი თქმით, ეს სახელი არის ჩრდილოეთის ინდოელ მუსლიმთა სამშობლოს აღმნიშვნელი, როგორც აკრონიმი სიტყვებისა პენჯაბი, ავღანეთი (დღევანდელი ხაიბერ პახტუნხვა), ქაშმირი, სინდჰი და ბელუშისტანი.
ისტორია
პაკისტანი უპირატესად მუსულმანური ქვეყანაა, რომელიც განლაგებულია მდიდარი წარსულის მიწაზე. ოდესღაც აქ დაფუძნდა ადამიანთა ერთ-ერთი პირველი დასახლება, ხოლო მოგვიანებით ჩაისახა ორი მსოფლიო რელიგია — ინდუიზმი და ბუდიზმი.
გეოგრაფია
thumb|left ქვეყანა სამხრეთ-დასავლეთ აზიაში, მდებარეობს ინდის აუზში, გადაჭიმულია არაბეთის ზღვის ნაპირებიდან ჰიმალაის მთიანეთამდე. მოსაზღვრე ქვეყნებია: ირანი, ავღანეთი, ჩინეთი, ინდოეთი.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ქვეყნის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულებია: 6 რეგიონი (province), 1 ტერიტორია და დედაქალაქი (Capital territory):
მოჰენჯო-დარო
left|thumb|200x200px|მოჰენჯო-დარო ამ ანტიკური ქალაქის ნანგრევები მდინარე ინდის ნაპირებზეა შემორჩენილი. ის მდებარეობს პაკისტანის სინდის პროვინციაში. კარგად დაგეგმარებული ქალაქი დაახლოებით ძვ.წ. 3000 წელს გაშენდა. წარმოადგენს მდინარე ინდის ხეობის ერთ-ერთ უძველეს და აზიის პირველ ქალაქს, რომელიც იყო ძველი ეგვიპტისა და შუამდინარეთის ცივილიზაციების თანამედროვე. შენობები გამოუწვავი აგურით არის ნაგები. მოჰენჯო-დარო ძველინდური ცივილიზაციის ქალაქი იყო.
1980 წელს ძეგლი შეტანილ იქნა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
ბადშაჰის მეჩეთი
ლაჰორში მდებარე ეს მეჩეთი უდიდესია ინდოეთის სუბონტინენტზე. ის 5000 მოწმუნეს იტევს. მისი შიდა სივრცე და დიდებული აუზი ისლამური არქიტექტურისთვის არის დამახასიათებელი.
მემკვიდრეობა
ჰარაპისა და მოხენჯო-დარის არქეოლოგიური ნანგრევები, ბუდისტური ნანგრევები თახთი ბაჰიში; ფორტი და შალამარის ბაღები ლაჰორში, ტატის ისტორიული მონუმენტები.
სქოლიო
კატეგორია:აზიის ქვეყნები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ქვეყნები კატეგორია:ბირთვული ქვეყნების სია
ბუნდესტაგი
ბუნდესტაგი კომპლექტდება სანახევროდ მაჟორიტრული, ხოლო სანახევროდ პროპორციული წესით პირდაპირი არჩევნების გზით არჩეული დეპუტატებით. თითოეულ ამომრჩეველს აქვს ორი ხმის უფლება: ერთი პარტიული სიისთვის და მეორე საარჩევნო ოლქის კანდიდატისათვის.
სქოლიო
ბუნდესტაგი
Ruby Tuesday
Ruby Tuesday — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის სიმღერა. იგი სინგლის სახით 1967 წელს გამოიცა. შეტანილია ალბომის Between the Buttons აშშ გამოცემაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:როლინგ სტოუნზის სიმღერები კატეგორია:1967 წლის სიმღერები
თავდამსხმელი (ფეხბურთი)
thumb|300px|right|თავდამსხმელი (წითელ ფორმაში) ატყუებს ორ მცველს და ურტყამს კარის მიმართულებით თავდამსხმელი — შემტევი მოთამაშე, რომელიც ფეხბურთის მოედანზე უმთავრესად მოწინააღმდეგის კარის სიახლოვეს მოქმედებს. თამაშის დროს თავდამსხმელთა ძირითადი მოვალეობაც, დანიშნულებაც და მიზანიც მეტოქეთა კარის აღება ანუ გოლების გატანაა. თავდამსხმელის სათამაშო პოზიციიდან გამომდინარე, მათივე მოვალეობაში შედის შეტევის დასკვნით ფაზაში აქტიური მონაწილეობა, ისევე როგორც თანაგუნდელების საგოლე გადაცემებით მომარაგება.
ტაქტიკური პოზიციისა და როლის აღწერა
თანამედროვე ტაქტიკურ სქემებში როგორც წესი, გამოიყენება ერთიდან სამ თავდამსხმელამდე. უფრო ხშირად მოედანზე ორი თავდამსხმელი თამაშობს, რომელთაგან ერთი მოქმედებს კართან რაც შეიძლება ახლოს, მეორე კი, შედარებით უკან დაწეული თავდამსხმელის პოზიციიდან. პირველის ამოცანაა ბურთის მიღება და დამუშავება, მეტოქის მცველებთან გამკლავება, საგოლე გადაცემის გაკეთება ან პირდაპირ გოლის გატანა. მეორის ამოცანაა — შედარებით სიღრმიდან მოქმედება, მეტოქის საჯარიმოში და მის ფარგლებს გარეთ ტაქტიკურად უბურთოთ გადაადგილება, საჭირო სივრცეების სწორად ათვისება, მცველთა ყურადღების საკუთარ თავზე გადატანა, თავისუფალი ზონების ძიება და ბურთის იქ მიღება. თანამედროვე თავდამსხმელების უმეტესობა მოქმედებს მეორე თავდამსხმელების ან ცენტრალური შემტევი ნახევარმცველების წინ და როგორც წესი, თანაბარი სიმწვავით ემუქრება მოწინააღმდეგე გუნდის კარს არა მხოლოდ მეტოქის საჯარიმო მოედნის შიგნიდან, არამედ მის ფარგლებს გარედანაც.
ტერმინი „ფორვარდი“ ან „სტრაიკერი“ უმეტესად, გამოიყენება ისეთ თავდამსხმელებთან მიმართებაში, რომლებიც, როგორც წესი, გამოირჩევიან ფიზიკური მომზადებითა და გამძლეობით, დიდი სისწრაფითა და დინამიკური მანევრირების უნარით, ორივე სართულზე თანაბრად კარგი თამაშითა და მაღალი ტექნიკური მახასიათებლებით, საგოლე ალღოთი და ზუსტი დარტყმით.
ცენტრალური თავდამსხმელი
ფეხბურთში ცენტრალურ თავდამსხმელებს ანუ ცენტრფორვარდებს (centre-forward) საკმაოდ ხანგრძლივი ისტორია გააჩნიათ, თუმცა მათი სათამაშო აქტივობის აღწერის ტერმინოლოგია წლების განმავლობაში იცვლებოდა. თავდაპირველად ასეთ მოთამაშეებს ინსაიდები (inside forwards), კრეატიული (creative) ან ღრმა ცენტრფორვარდები (deep-lying centre-forwards) ეწოდებოდათ. შემდგომ პერიოდში, ამ ძველი ტიპის მოთამაშის კიდევ ორი ნაირსახეობა განვითარდა: ერთი მხრივ, ე.წ. მეორე, ჩრდილოვანი, საყრდენი, დამხმარე თავდამსხმელი და მეორე მხრივ, ფაქტობრივად, თავისთავად განსხვავებული პოზიცია — ნომერი 10. პირველი ნაირსახეობის მაგალითად ასახელებენ ისეთ ფეხბურთელებს, როგორებიც იყვნენ დენის ბერგკამპი (რომლის მოქმედების არეალი „არსენალში“ ტიერი ანრის უკან მოიაზრებოდა), ალესანდრო დელ პიერო „იუვენტუსში“, იური ჯორკაეფი მილანის „ინტერში“  ან ტედი შერინგემი „ტოტენჰემ ჰოტსპურში“. სხვა მოთამაშეებს, რომლებიც შედარებით უფრო უკან დაწეულები თამაშობენ და თავიანთი მოქმედების დიაპაზონით უფრო დიდ გავლენას ახდენენ თამაშის მსვლელობასა და ხასიათზე, როგორც წესი, შემოქმედებითი ტიპის ფეხბურთელებს მიაკუთვნებენ. ამის მაგალითად ისეთი ფეხბურთელების მოყვანა შეიძლება, როგორებიც იყვნენ დიეგო მარადონა, მიშელ პლატინი, ზიკო, რონალდინიო, კაკა, მიკაელ ლაუდრუპი ან ზინედინ ზიდანი, რომლებიც კლასიკური „ათიანის“ პოზიციაზე მოქმედ ფლეიმეიქერებად ითვლებიან და ჩვეულებრივ, თანაბარი წარმატებით შეუძლიათ, როგორც შემტევი ნახევარმცველის, ასევე უკან დახეული თავდამსხმელის ფუნქციების შეთავსება.
ცენტრალურ თავდამსხმელს უნდა გააჩნდეს, როგორც მოედნის კარგი ხედვისა და უბურთოდ მანევრირების, ასევე ბურთის მიღების, დამუშავების, შენარჩუნებისა და კონტროლის გამორჩეულად კარგი უნარი, რათა წარმატებით შეძლოს შეტევის წარმართვა, მის ყველა ფაზაში აქტიური მონაწილეობა, შექმნას როგორც სახიფათო და საგოლე მომენტები, ასევე შეძლოს გოლის გატანა ან თანაგუნდელს მისცეს ამის საშუალება. რამდენადაც, ცენტრფორვარდის უმთავრესი მოვალეობა მაინც გოლის გატანაა და მათი უმეტესობა მეტოქის საჯარიმოში ან მის მახლობლად მოქმედებს, ამდენად თამაშის მსვლელობისას იგი მუდმივად ეძებს ბურთის მიღებისა და კარში დარტყმის შესაძლებლობას.
სქოლიო
კატეგორია:ფეხბურთი კატეგორია:ფეხბურთის ტერმინოლოგია
ამიტაბჰა
thumb|ამიტაბჰას ქანდაკება, [[მონღოლეთი, XVIII ს.]] ბუდა ამიტაბჰა (სანსკ. अमिताभ Amitābha; ნიშნავს „უსაზღვრო სინათლე“; 阿彌陀佛(ტრ.) / 阿弥陀佛(გმ.), ფინინი: Āmítuó Fó; 阿弥陀如来 ამიდა ნჲორაი; 아미타불 ამითა ბულ; ᠴᠠᠭᠯᠠᠰᠢ ᠦᠭᠡᠢ ᠭᠡᠷᠡᠯᠲᠦ Tsaglasi ügei gereltu, Цаглашгүй гэрэлт ცაგლაშგუი გერელთ, Одбагмэд ობდაგმედ, Аминдаваа ამინდავაა, Аюуш აჲუშ, ტიბ: འོད་དཔག་མེད་ ვაილი od dpag med, Ö-pa-me ოპამე, ვიეტ: A-mi-đà Phật) ბუდიზმის წმინდა მიწის სექტის ყველაზე პატივსაცემი ფიგურაა. ითვლება, რომ ბევრ ღირსეულ თვისებას ფლობს: დასავლეთ სამოთხეში არსებობის უმაღლეს კანონს ხსნის და იფარებს ყველას, ვინც მას გულწრფელად მოუხმობს, მიუხედავად წარმომავლობისა და სტატუსისა.
ამიტაბჰა სიბრძნის ბუდათა შორის ყველაზე პოპულარული და ცნობილია. ვაჯრაიანაში ამიტაბჰა დჰიანი ბუდათა შორის ერთ-ერთია, რომლებიც წარმოიშობიან თავდაპირველ ადი-ბუდებიდან, ეს 5 ბუდა შეესაბამება ხუთ გონებრივ რეალობის ასპექტს და ხუთ სკანდჰას.
სწავლება
გადმოცემის თანახმად, ამიტაბჰა ოდესღაც იყო მეფე, რომელიც ბუდისტური დჰარმის გაცნობისას ტახტიდან გადადგა, გახდა ბერი და დაირქვა დჰარმაკარა (სანსკ. धर्मकार Dharmakāra). გადაწყვიტა, ბუდა გამხდარიყო და დაუფლებოდა სამოთხეს, უსაზღვრო სიხარულის მიწას, რომელშიც ყველას შეეძლებოდა მომავალ ცხოვრებაში დაბადება, ვინც მის სახელს მოიხსენიებდა. ამიტომ ამიტაბჰამ დადო 48 აღთქმა, მე-18-სა და მე-19-ში დაპირდა, არ მიაღწიოს უმაღლეს გასხივოსნებას, სანამ ყოველ გონიერ არსებას არ დაეხმარება „დასავლეთის სამოთხეში“, „უმაღლესი ნეტარების მიწაზე“ (სუქჰავატი, სანსკ. सुखवती Sukhāvatī), „ბედნიერების მიწაზე“ (იაპ. გოკურაკუ) მოხვედრაში. ამიტაბჰას აღთქმები ამიდაიზმის მთავარი დოქტრინაა და წარმოდგენილია უსასრულო სიცოცხლის სუტრაში.
ბუდა ამიტაბჰა რელიგიურ ხელოვნებაში
thumb|left|საკურთხეველი ტაივანში ამიტაბჰას იკონოგრაფია თითქმის არ განსხვავდება ბუდა შაკიამუნისგან. ორივე გამოისახება ერთნაირი ატრიბუტებით და არ აქვთ რამე განმასხვავებელი ნიშანი, მაგრამ ამიტაბჰა, როგორც წესი, დჰიანა მუდრით. ასევე, ამიტაბჰას იკონოგრაფიაში, თან ახლავს დამხმარეები, მარჯვნივ ავალოკიტეშვარა და მარცხნივ მაჰასთჰამაპრაპტა. გელუგის სექტაში მიაჩნიათ, რომ პანჩენ ლამები ამიტაბჰას ინკარნაციები არიან.
ამიტაბჰას, ძირითადად, წითლად გამოსახავენ; ტიბეტურ ბუდიზმში წითელი სიყვარულის, თანაგრძნობისა და ემოციური ენერგიის გამომსახველია.
მხარეთა მიმართულებებიდან ამიტაბჰას „ეკუთვნის“ დასავლეთი. ბუდა ამიტაბჰას უნიკალური ატრიბუტი და სიმბოლო ლოტოსია, სიწმინდის, სისუფთავისა და სილბოს სიმბოლო.
მანტრები
ამიტამბჰას ტიბეტურ-სანსკრიტული მანტრა არის „ომ ამი დევა ჰრი“. ჩინური და ტაივანური ამიდაისტური სკოლების სანგჰის წევრები ერთმანეთს ბუდა ამიტაბჰას სახელით ესალმებიან.
ისტორია
thumb|right|ბუდა ამიდას გიგანტური ქანდაკება ([[დაიბუცუ). კამაკურა, იაპონია]] არქეოლოგიური გამოკვლევები გვაძლევენ საშუალებას ვთქვათ, რომ ამიტაბჰას კულტი, სავარაუდოდ, ვითარდებოდა ახ. წ. I-II სს-ში. ზოგიერთი მეცნიერი ფიქრობს, რომ ამიტაბჰას კულტი დაკავშირებულია ირანულ მითრას კულტთან.
პირველი ცნობილი ცნობები ამიტაბჰაზე მოდის ახ. წ. II საუკუნიდან, ეს არის წარწერები გოვინდა-ნაგარიდან, რომელიც ინახება მათჰურას მუზეუმში. ამიტაბჰასადმი მიძღვნილი ქანდაკება თარიღდება „ჰუვიშკას მმართველობის 28-ე წლით“, რაც შეეხება მეორე ნახევარს — II საუკუნის ნახევრით, ქუშანების იმპერიის ხანა.
პირველი სუტრა, სადაც ამიტაბჰაა მოხსენიებული, პრათიუტპანნა სუტრის ჩინური თარგმანია ქუშანელი ბერის — ლოკაქსემას მიერ, დაახლ. 180 წელს ახ. წ.. ითვლება, რომ ეს ბერი დგას ჩინური „წმინდა მიწის ბუდიზმის“ სათავეებთან.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბუდიზმი კატეგორია:ბუდები კატეგორია:ბოდჰისატვები კატეგორია:ვაჯრაიანა
აშტარაკი
აშტარაკი (Աշտարակ, ითარგმნება როგორც კოშკი) — სამრეწველო ქალაქი სომხეთში, არაგაწოტნის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ქასაღის ხეობაში, ერევნიდან ჩრდილო-დასავლეთით 20 კილომეტრზე, ერევნის გიუმრისა და ვანაძორის დამაკავშირებელი საავტომობილო გზების გადაკვეთაზე. ქალაქიდან 2 კილომეტრში მდებარეობს სამეცნიერო ქალაქი გიტავანი. აშტარაკში დაცულია რამდენიმე ძველი ნაგებობა:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომხეთის ქალაქები
ვესტფირდირი
ვესთფირდირი (Vestfirðir) — ნახევარკუნძული და რეგიონი ისლანდიაში.
გეოგრაფია
ვესტფირდირის რეგიონი ერთ-ერთია ისლანდიის 8 რეგიონიდან და მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. გეოგრაფიულად რეგიონი მოიცავს ვესტფირდირის ნახევარკუნძულს. ნახევარკუნძულზე მრავლადაა ფიორდები, ისლანდიის სანაპირო ზოლის 30 % ვესტფირდირის რეგიონს უჭირავს. ნახევარკუნძულის დასავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით ესაზღვრება ატლანტის ოკეანე, ჩრდილო-აღმოსავლეთით გრენლანდიის ზღვა. რეგიონის ფართობი შეადგენს 9 409 კმ². რეგიონის ცენტრია - ქალაქი ისაფიორდური.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ვესტფირდირი ადმინისტრაციულად იყოფა 4 ოლქად (სისლა) და 2 «თავისუფალ თემად». რეგიონის თავისუფალი თემებია:
სისლა:
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ისლანდიის რეგიონები
ათენა მანუკიანი
ათენა მანუკიანი (Աթենա Մանուկյան; დ. 22 მაისი, 1994) — ბერძენ-სომეხი მომღერალი და სიმღერების ავტორი. მას უნდა წარედგინა სომხეთის 2020 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე, სიმღერით „Chains on You“.
კარიერა
მანუკიანმა მუსიკალურ ინდუსტრიაში პირველი გამოცდილება 2007 წელს მიიღო, როდესაც მან მონაწილეობა მიიღო და პირველი ადგილი მოიპოვა კონკურსში „ეს არის ის, რაც აკლია“, რომელიც ბერძნული არხის Alpha TV-ის ეთერში გადიოდა. ერთი წლის შემდეგ, 2008 წელს, მან მონაწილეობა მიიღო საბერძნეთის „საბავშვო ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე“ 2008 წლის შესარჩევ ეტაპზე, სიმღერით „To Fili Tis Aphroditis“, სადაც მეშვიდე ადგილი დაიკავა. 2011 წელს მანუკიანმა გამოუშვა თავისი პირველი სინგლი სახელად „Party Like A Freak“, რომელიც გახდა ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ჰიტ სინგლი საბერძნეთში და აქვს მილიონზე მეტი ნახვა YouTube-ზე. „Party Like A Freak“-ის წარმატების შემდეგ, რომელიც ორჯერ იყო ნომინირებული MAD ვიდეო მუსიკალური ჯილდოზე, 2012 წელს მან გამოუშვა შემდგომი სინგლი „I Surrender“, რომელიც მყისიერად გახდა წლის ზაფხულის ჰიტი. რამდენიმე თვის შემდეგ მან დაამატა ახალი სიმღერა მის მუსიკალურ დისკოგრაფიაში, სახელად „Na Les Pos M 'agapas“.
მანუკიანმა ასევე მიიღო ოქროს დისკი სიმღერებისთვის „Party Like A Freak“, „I Surrender“ და „Na Les Pos M'agapas“..
2014 წელს მანუკიანმა გამოუშვა სინგლი „XO“, რომელიც გამოსცა Warner/Chappell-მა და Max Music Scandinavia-მ. სიმღერა ჩაწერილია შვედეთში, სტოკჰოლმში, ხოლო მისი მუსიკალური კლიპი გადაღებულია ავსტრალიაში, სიდნეიში. სიმღერამ დიდი წარმატება მოიპოვა ევროპაში, აზიაში, ავსტრალიასა და ამერიკაში.
2017 წელს მანუკიანი მუსიკალურ ინდუსტრიაში ამჯერად სიმღერების ავტორის რანგში შევიდა. დაწერა ტექსტი და შეასრულა სიმღერა „Palia Mou Agapi“. რომელსაც ასრულებდა 2005 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის გამარჯვებული ჰელენა პაპარიზუ. მანუკიანმა მიიღო პლატინის დისკი, როდესაც სიმღერამ მიაღწია. ათასი გაყიდვა.
2018 წელს მანუკიანი სტუმრად იყო აუდიციაზე ბრიტანეთში X Factor-ში, რომელიც მოხვდა გაზეთ The Sun-ის პირველ გვერდზე და გაშუქდა კიდევ ბევრ მსოფლიოს მასშტაბით გავრცელებულ გაზეთსა და ჟურნალში. მან გააოცა ჟიურის წევრები ლუი ტომლინსონი, სიმონ კაუელი, რობი უილიამსი და აიდა ფილდი და, შედეგად, მისი ცოცხალ შოუში გამოჩენა ვირუსულად პოპულარული გახდა.
სქოლიო
კატეგორია:სომეხი მომღერლები კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები
იოსებ ანდრონიკაშვილი
იოსებ ზაქარიას ძე ანდრონიკაშვილი (დ. 25 ივნისი [ ძვ. სტ. 13 ივნისი], 1855, თბილისი — გ.  20 ივლისი, 1940, იქვე) — ქართველი ინჟინერი და საზოგადო მოღვაწე.
ბიოგრაფია
1881 წელს დაამთავრა პეტერბურგის საგზაო-საინჟინრო ინსტიტუტი. 1882–1902 წლებში ხელმძღვანელობდა სოჭი-ტუაფსეს, თბილის-მანგლის-ახალქალაქის, თბილის-თიანეთის, თბილის-თელავის, თბილის-განჯისა და სხვა საავტომობილო გზების დაგეგმარებასა და მშენებლობას. ანდრონიკაშვილი იყო კახეთის რკინიგზის მშენებლობის ერთ-ერთი ინიციატორი (1909). აქტიურად მონაწილეობდა საქართველოს კულტურულ ცხოვრებაში: იყო ერთ-ერთი მოთავე რუსეთის მუსიკალური საზოგადოების თბილისის განყოფილების ჩამოყალიბებისა. მონაწილეობდა ქართული დრამატული საზოგადოებისა და ქართული კლუბის დაარსებაში. წლების განმავლობაში ხელმძღვანელობდა თბილისის პირველ მუსიკალურ სასწავლებელს. მეგობრობდა პეტრე ჩაიკოვსკისთან, რომელიც საქართველოში ყოფნის დროს ანდრონიკაშვილის ოჯახში გამართულ კონცერტებში მონაწილეობდა. საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ ანდრონიკაშვილი საქართველოს გზატკეცილების სამმართველოს უფროსად დანიშნეს. პარალელურად ეწეოდა სამეცნიერო-პედაგოგიურ საქმიანობას საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. ანდრონიკაშვილს ეკუთვნის სახელმძღვანელოები: „სააღმშენებლო ხელოვნება“ (ნაწ. 1-4, 1927-1932) და „ურელსო გზები“ (1930, 1932), „რუსულ-ქართული და ქართულ-რუსული სამშენებლო ლექსიკონი“ (1932) და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:ქართველი საზოგადო მოღვაწეები კატეგორია:დაბადებული 25 ივნისი კატეგორია:დაბადებული 1855 კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1940 კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ი
შუ (მრავალმნიშვნელოვანი)
სიტყვას შუ რამდენიმე მნიშვნელობა აქვს:
ბეჰემოთისებრნი
ბეჰემოთისებრნი (Hippopotamidae) — მასიური, შიშველკანიანი და ნახევრად წყლის წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვრების ოჯახი. აქვთ სამგანყოფილებიანი კუჭი, ოთხი თითი თითოეულ ფეხზე. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ფიზიოლოგიურად ღორებს ჰგვანან, მათი უახლოესი ცოცხალი ნათესავები ვეშაპისნაირები არიან.
არსებობს ბეჰემოთისებრთა ორი თანამედროვე გვარი ორ-ორი სახეობით; ჯუჯა ბეჰემოთი (Choeropsis liberiensis), რომელიც დასავლეთ აფრიკის ტყეებში ცხოვრობს, და ჩვეულებრივი ბეჰემოთი (Hippopotamus amphibius). ტერმინი ბეჰემოთი (ჰიპოპოტამი) შეიძლება გამოყენებულ იქნას ზოგადად ბეჰემოთისებრებზე, თუმცა ის ყველაზე ხშირად გამოიყენება ჩვეულებრივი ბეჰემოთისა და მისი შესაბამისი გვარის აღსანიშნავად.
მახასიათებლები
ბეჰემოთები მსხვილი ძუძუმწოვრები არიან, აქვთ მოკლე და მსხვილი ფეხები, კასრის ფორმის სხეული, დიდი თავი, განიერი დინგი, მის ზედა მხარეს განლაგებული ნესტოები. ღორების მსგავსად, მათ აქვთ ოთხი თითი, მაგრამ ამ უკანასკნელთაგან განსხვავებით, ფეხის ყველა თითი გამოიყენება სიარულისთვის. ბეჰემოთები ჩლიქოსნებს მიეკუთვნებიან, თუმცა, სხვა მსგავსი ცხოველებისგან განსხვავებით, მათ არ აქვთ ჩლიქები. კუჭი სამგანყოფილებიანია, მაგრამ ისინი ნამდვილი მცოხნელები არ არიან.
თანამედროვე სახეობებს აქვთ გლუვი კანია, არ გააჩნიათ როგორც ცხიმოვანი, ისე საოფლე ჯირკვლები. გარე ეპიდერმისი შედარებით თხელია, ამიტომ მშრალ გარემოში სწრაფად უწყლოვანდებიან.
ტაქსონომია
ბეჰემოთისებრთა მდებარეობა წყვილჩლიქოსანთა რიგში შეიძლება წარმოდგენილი იყოს შემდეგ კლადოგრამაში:
სახეობები
აქ მოცემული სისტემატიკა და ტაქსონომია ძირითადად მიჰყვება „Boisserie (2005)“-ს და ამერიკის მამოლოლოგთა საზოგადოების შრომებს.
სქოლიო
*
გურნა
გურნა — სოფელი საქართველოში, ტყიბულის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ანტორია, ბობოთი, კითხიჯი, კისორეთი, კორეეთი, ნაძვა, ციხია). მდებარეობს რაჭის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ჭალის (წყალწითელას მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 610 მეტრი, ტყიბულიდან 35 კილომეტრი. სოფელში არის საჯარო სკოლა, საექიმო პუნქტი. სოფელში გადის ტყიბული-ქუთაისის საავტომობილო გზა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 419 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Tetraponera dilatata
Tetraponera dilatata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
პოსტტრავმული სტრესული აშლილობა
პოსტტრამვული სტრესული აშლილობა (Post-traumatic stress disorder, PTSD) — ფსიქიკური და ქცევითი აშლილობა, რომელიც შეიძლება განვითარდეს ისეთი ტრავმული მოვლენის გამო, როგორიცაა სექსუალური ძალადობა, ომი, ავტოავარია, ბავშვზე ძალადობა, ოჯახური ძალადობა ან სხვა, ადამიანის სიცოცხლისათვის საფრთხის შემცველი მოვლენების გამო. სიმპტომები შეიძლება მოიცავდეს შემაშფოთებელ აზრებს, გრძნობებს ან სიზმრებს, რომლებიც დაკავშირებულია იმ მოვლენებთან, ტრამვასთან დაკავშირებული სიგნალებზე რეაქცია ფსიქიკური ან ფიზიკური დისტრესით, ტრამვასთან დაკავშირებული სიგნალებისგან თავის არიდების მცდელობები, ცვლილებები პიროვნების აზროვნებაში და გრძნობებში და ბრძოლა-გაქცევის რეაქციის ზრდა. ეს სიმპტომები გრძელდება მოვლენიდან ერთ თვეზე მეტ ხანს.[1] მცირეწლოვანი ბავშვები ნაკლებად განიცდიან დისტრესს, მაგრამ სამაგიეროდ შეუძლიათ გამოხატონ თავიანთი მოგონებები თამაშის საშუალებით. PTSD-ის მქონე ადამიანებში მაღალია სუიციდისა და განძრახ თვითდაზიანების რისკები.
იმ ადამიანების უმეესიბას, რომლებიც ტრამვულ მოვლენებს განიცდიან, PTSD არ უნვითარდებათ. ადამიანები, რომლებიც განიცდიან ინტერპერსონალურ ძალადობას, როგორიცაა გაუპატიურება, გატაცება, თვალთვალი, ფიზიკური შეურაცხყოფა ინტიმური პარტნიორის მიერ, ინცესტი ან ბავშვობაში სექსუალური ძალადობის სხვა ფორმა, PTSD-ის განვითარების უფრო მაღალი რისკის წინაშე არიან ვიდრე ისინი, ვინც განიცდის ისეთ ტრავმას, რომელიც ძალადობაზე არაა დაფუძნებული, მაგალითად, უბედური შემთხვევები და სტიქიური უბედურებები. მათ, ვინც განიცდის მოწინავე ტრავმას, როგორიცაა მონობა, საკონცენტრაციო ბანაკები ან ქრონიკული ოჯახური ძალადობა, შეიძლება განუვითარდეს რთული პოსტტრავმული სტრესული აშლილობა (C-PTSD). C-PTSD PTSD-ის მსგავსია, მაგრამ აქვს მკაფიო გავლენა ადამიანის ემოციურ რეგულაციასა და ძირითად იდენტობაზე.
პრევენცია შესაძლებელია თუ კონსულტაციას ადრეული სიმპტომების მქონე ადამიანი გაივლის, მაგრამ ყველა ტრავმირებული ინდივიდისთვის ეფექტური არ არის, მნიშველობა არ აქვს აქვს მას ადრეული სიმპტომები თუ არა. PTSD-ის მქონე ადამიანებისთვის მკურნალობის ძირითადი მეთოდი კონსულტაცია (ფსიქოთერაპია) და მედიკამენტებია. SSRI ან SNRI ტიპის ანტიდეპრესანტები ის პირველი რიგის მედიკამენტებია, რომლებიც PTSD-ისთვის გამოიყენება და ზომიერად სასარგებლოა ადამიანების დაახლოებით ნახევრისთვის. მედიკამენტების ეფექტურობა კონსულტაციასთან შედარებით ნაკლებია. ცნობილი არ არის აქვს თუ არა მედიკამენტისა და კონსულტაციის ერთად კომბინირებას მათ ცალცალკე გამოყენებაზე უფრო ეფექტური შედეგი. მედიკამენტებს, ზოგიერთი SSRI-ს ან SNRI-ს გარდა, არ გააჩნიათ საკმარისი მტკიცებულება მათი გამოყენების დასადასტურებლად, რაც შეეხება ბენზოდიაზეპინებს, მათ შეიძლება შედეგების გაუარესება გამოიწვიონ.
შეერთებულ შტატებში, ზრდასრულთა დაახლოებით 3.5%-ს აღენიშნება PTSD მოცემულ წელიწადში და ადამიანების 9%-ს უვითარდება ის ცხოვრების გარკვეულ ეტაპზე. დანარჩენი მსოფლიოს უმეტეს ნაწილში, მოცემული წლის განმავლობაში, მონაცემები 0,5%-დან 1%-მდეა. შედარებით მაღალი მაჩვენებელი შეიძლება აღინიშნებოდეს შეიარაღებული კონფლიქტის რეგიონებში. უფრო ხშირია ქალებში, ვიდრე მამაკაცებში.
ტრავმასთან დაკავშირებული ფსიქიკური აშლილობის სიმპტომები დოკუმენტირებულია სულ მცირე ძველი ბერძნების დროიდან. XVII და XVIII საუკუნეებიდან არსებობს პოსტტრავმული ავადმყოფობის არსებობის რამდენიმე მტკიცებულებაც, როგორიცაა სამუელ პიპსის დღიური, რომელიც აღწერს 1666 წლის ლონდონის ხანძრის შემდეგ ინტრუზიულ და შემაშფოთებელ სიმპტომებს. მსოფლიო ომების დროს, მდგომარეობა ცნობილი იყო სხვადასხვა ტერმინებით, მათ შორის „ჭურვის შოკი“, „ომის ნერვები“, ნევრასთენია და „საბრძოლო ნევროზი“. ტერმინი „პოსტტრავმული სტრესული აშლილობა“ გამოყენებული იქნა 1970-იან წლებში, ძირითადად ვიეტნამის ომის ამერიკელი სამხედრო ვეტერანების დიაგნოზის გამო. ის ოფიციალურად იქნა აღიარებული ამერიკის ფსიქიატრიული ასოციაციის მიერ 1980 წელს ფსიქიკური აშლილობის დიაგნოსტიკური და სტატისტიკური სახელმძღვანელოს (DSM-III) მესამე გამოცემაში.
სქოლიო
კატეგორია:ფსიქოლოგია კატეგორია:ფსიქიატრია
Lasioglossum trincomalicum
სქოლიო
trincomalicum
გოვერნადორ-ლომინადუ-ჟუნიორი
გოვერნადორ-ლომინადუ-ჟუნიორი (Governador Lomanto Júnior) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 453 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 120.570 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 53.52 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
Saint of Me
Saint of Me — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის სიმღერა. იგი სინგლის სახით 1997 წელს გამოიცა. შეტანილია ალბომში Bridges to Babylon.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:როლინგ სტოუნზის სიმღერები კატეგორია:1997 წლის სიმღერები
ირლანდიის გერბი
სქოლიო
კატეგორია:ირლანდიის ეროვნული სიმბოლოები კატეგორია:სახელმწიფო გერბები
სოლომონ პავლიაშვილი
სოლომონ პავლიაშვილი (დ. 24 აგვისტო, 1959, კაკაბეთი, საგარეჯოს რაიონი) — ქართველი ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორი, საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსი (2021), საქართველოს ეკონომიკურ მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტი, საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის პროფესორი. V მოწვევის პარლამენტის წევრი 1999-2001 წლებში. გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე 2017 წლის 15 დეკემბრიდან.
ბიოგრაფია
სოლომონ პავლიაშვილი დაიბადა 1959 წლის 24 აგვისტოს. 1982-1986 წლებში სწავლობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ეკონომიკისა და სამართლის ინსტიტუტის ასპირანტურაში; 1995-1999 წლებში — ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. 1994 წელს გაიარა საჯარო სექტორის მენეჯმენტის სასწავლო პროგრამა, ევროკავშირის ტექნიკური დახმარების პროგრამა (TACIS; დიდი ბრიტანეთი, ჩრდ. ირლანდია); 1990-1992 წლებში სწავლობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის დოქტორანტურაში. 1976-1982 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სახალხო მეურნეობის დაგეგმვის ფაკულტეტის სტუდენტი. არის ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორი.
2001-2003 წლებში საქართველოს ქონების მართვის მინისტრი; 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (საგარეჯოს მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“, საქართველოს პარლამენტის საბიუჯეტო კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე. 1993-1999 წლებში საქართველოს სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის გენერალური დირექტორის მოადგილე, სოციალური დაზღვევის ინსპექციის უფროსი; 1986 წლიდან დღემდე საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მასწავლებელი; 1982-1984 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სახალხო მეურნეობის დაგეგმვის და მართვის კათედრის ასისტენტი.
გამოქვეყნებული აქვს 13 მონოგრაფია და ასამდე სამეცნიერო პუბლიკაცია მაკროეკონომიკის, აგრარული მეცნიერებების, გარემოს დაცვის, საერთაშორისო ეკონომიკური ურთიერთობებისა და სხვა აქტუალურ საკითხებზე ადგილობრივ და საერთაშორისო სამეცნიერო ჟურნალებში. ფლობს რუსულ და ინგლისურ ენებს. ჰყავს მეუღლე და ოთხი შვილი.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 24 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1959 კატეგორია:საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი ეკონომისტები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
კირა ანდრონიკაშვილი
კირა გიორგის ასული ანდრონიკაშვილი (დ. 29 ნოემბერი, 1908, თბილისი — გ.  24 თებერვალი, 1960, იქვე) — ქართველი კინომსახიობი და რეჟისორი, საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე  (1959). იყო მსახიობ ნატო ვაჩნაძის და.
ბიოგრაფია
1926–1928 წლებში სწავლობდა თსუ იურიდიულ ფაკულტეტზე, ხოლო 1929–1931 წლებში მოსკოვში იური ზავადსკის თეატრ-სტუდიაში. 1936 წელს დაამთავრა კინემატოგრაფიის საკავშირო სახელმწიფო ინსტიტუტის სარეჟისორი ფაკულტეტი. 1923 წლიდან ნატო ვაჩნაძესთან ერთად იღებდნენ ფილმებში. მისი პირველი მნიშვნელოვანი როლია ელისო ფილმში „ელისო. მუშაობადა აგრეთვე რეჟისორის ასისტენტად და მეორე რეჟისორად მხატვრულ ფილმებზე. 1950–1960 წლებში მისი რეჟისორობიღ ქართულ ენაზე დუბლირებული იყო 15-მდე საზღვარგარეთული ფილმი, მათ შორის „ოტელო“, „იდიოტი“, „წყნარი დორნი“ და სხვა.
Send It to Me
Send It to Me — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის სიმღერა. იგი სინგლზე „She's So Cold“ 1980 წელს გამოიცა. შეტანილია ალბომში Emotional Rescue.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:როლინგ სტოუნზის სიმღერები კატეგორია:1980 წლის სიმღერები
Tetraponera emacerata
Tetraponera emacerata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
მოლითი (ბორჯომის მუნიციპალიტეტი)
მოლითი — სოფელი ბორჯომის მუნიციპალიტეტში, ტაბაწყურის თემში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 2050 მეტრი, ბორჯომიდან 64 კილომეტრი. ბაკურიანიდან 34 კილომეტრი.
Tetraponera emacerata
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
მოლითი (ბორჯომის მუნიციპალიტეტი)
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 215 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Lasioglossum trinidadense
Lasioglossum trinidadense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1909 წელს.
მცვივანი ადრეულა
მცვივანი ადრეულა — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში კახეთიდან.
Lasioglossum trinidadense
სქოლიო
trinidadense
მცვივანი ადრეულა
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო და საშუალოზე დიდი ზომისაა, მომრგვალო, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე შებუსულია თხელ აბლაბუდისებრად, ჯაგრისებრი შებუსვა შეიმჩნევა მხოლოდ ძარღვების გასწვრივ. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, კონუსური და ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, უმეტესად მხრიანი, საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, ზოგჯერ ოდნავ ოვალური, მომწვანო-მოყვითალო ელფერის. კანი თხელი და გამჭვირვალე აქვს^ ცვილისებრი ფიფქით უხვად დაფარული. რბილობი წვნიანია, მომწკლარტო. წიპწები გარსშია მოქცეული.
მცვივანი საშუალო ზრდისაა. მისი სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 153 დღეა. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის მეორე ნახევარში შედის. მტევნის წონა 100-140 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 10.0-14.0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18-22%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6-9 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სუფრის თეთრი მშრალი ღვინის დასამზადებლად. ღვინო საშუალო ღირსებისაა, მსუბუქი, საშუალოსხეულიანი. გემო ჰარმონიული აქვს, ჯიშური არომატით. გამოიყენება საკუპაჟე ღვინო-მასალად და საბრენდე სპირტის მისაღებად.
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთის ვაზის ჯიშები კატეგორია:ვაზის თეთრყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
დაბაძველი (ტყიბულის მუნიციპალიტეტი)
დაბაძველი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ტყიბულის მუნიციპალიტეტში, საწირის თემი. მდებარეობს ოკრიბის ქვაბულში, ტყიბულის წყალსაცავის ჩრდილოეთით. ზღვის დონიდან 500 მეტრი, ტყიბულიდან 9 კილომეტრი. სოფელში არის საჯარო სკოლა და საბავშვო ბაღი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 333 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
იბიკარაი
იბიკარაი (Ibicaraí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 23.910 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 231 938 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 104.65 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
Tetraponera emeryi
Tetraponera emeryi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ხუან პერონი
პერონი და მისი მეორე მეუღლე მარია ესტელა უზომოდ პოპულარულები იყვნენ არგენტინის მოსახლეობის გარკვეულ ნაწილში და დღესაც მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავთ პერონისტების პარტიის მიმდევართა გულებში. პერონის მიმდევრები მას მიაწერენ სიღარიბის დაძლევასა და შრომის დაფასების ამაღლებას, ხოლო მოწინააღმდეგეები მას დემაგოგსა და დიქტატორს უწოდებენ. პერონმა დაიწყო პერონიზმის სახელით ცნობილი პოლიტიკური მოძრაობა, რომელიც დღემდე პოპულარულია არგენტინაში და რომელიც კაპიტალიზმსა და სოციალიზმს შორის მესამე გზას ქადაგებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არგენტინის პრეზიდენტები კატეგორია:მალტის ორდენის რაინდები კატეგორია:დაბადებული 1895 კატეგორია:გარდაცვლილი 1974 კატეგორია:იტალიელი არგენტინელები
ლაიოსი
ლაიოსი — თებეს მეფე, კადმოსის შთამომავალი, ლაბდაკეს ძე (კადმოსი-პოლიდორე-ლაბდაკე-ლაიოსი-ოიდიპოსი-ეტეოკლე და პოლინიკე). როდესაც თებეში ძალაუფლება ხელთ აიღეს ძეთოსმა და ამფიონემ, იქიდან განდევნილი ლაიოსი პელოპონესში ჩავიდა, იქ ერთი მითის მიხედვით პელოპის ლამაზი ვაჟი ქრიზიპე (ქრისიპე) მოეწონა, ეტლით რბოლას რომ ასწავლიდა, მოიტაცა, ძალა იხმარა. ყმაწვილმა კაცმა დამცირება ვერ აიტანა და თავი მოიკლა. ამ დანაშაულისათვის ლაიოსი ღმერთებმა დასწყევლეს, საკუთარი შვილის ხელით მოკვლა უწინსაწარმეტყველეს.
თორმეტი ტაბულა
thumb|ტაბულის რეკონსტრუქცია თორმეტი ტაბულის კანონები (Lex Duodecim Tabularum) წარმოადგენს რომაული სამართალის საფუძველს.
ლაიოსი
ლაბდაკიდების, ატრიდების, პელოპიდების სახლზე დატეხილი უბედურებათა მთელს ჯაჭვში მისი ბედი ერთ-ერთი უსაზარლესია. ყველაზე მეტად ჰერა ჯავრობდა და ალბათ მანვე მიუგზავნა თებეს სფინქსი. ლაიოსმა შეირთო მენეკევსის ასული იოკასტა (ან ეპიკასტე), ეყოლათ ოიდიპოსი. მისანმა იგივე უწინასწარმეტყველა, რაც პერსევსის პაპას აკრისხოსს უთხრეს. იმის შიშით, რომ შვილი მოკლავდა და ტახტს წაართმევდა, ლაიოსმა ბრძანა ყრმისავის ფეხები გაეხვრიტათ და კითერონის მთებში გადაეგდოთ. ოიდიპოსი მწყემსებმა ნახეს, კორინთოს მეფეს პოლიბოსს მიჰგვარეს. უშვილო პოლიბოსმა იშვილა და გაზარდა. ერთხელ ორაკულმა ურჩია: ოიდიპოსს დედ-მამის სახლში ეგონა თავი და საშინელი წინასწარმეტყველების შიშით გაიქცა, უნებურად თებეს გზას დაადგა, ამ გზაზე შეხვდა ლაიოსი. გზა არ დაუთმეს ერთმანეთს და ატყდა ჩხუბი, რომელშიაც ოიდიპოსმა მოკლა უცნობი მოხუცი მამა და დაუხოცა მხლებელნი. შემდეგ ოიდიპოსმა გზა განაგრძო, ჩავიდა თებეში და შეირთო იოკასტა, ქვრივი დედოფალი, ღვიძლი დედა.
თორმეტი ტაბულა
ტიტუს ლივიუსის ცნობებზე დაყრდნობით, თორმეტ ტაბულამდე კანონებს ინახავდნენ პონტიფიკუსები, მათი გაცნობა მხოლოდ პატრიციუსებს შეეძლოთ და იგი არ იყო უბრალო ხალხისთვის ცნობილი. ძვ. წ. V საუკუნის პირველ ნახევარში სახალხო ტრიბუნებმა წამოაყენეს მოთხოვნა, რომ შექმნილიყო ყველასთვის მისაღები და საჯაროდ ცნობილი კანონთა კრებული. ამ მოთხოვნით ყველაზე აქტიურად ძვ. წ. 462 წელს ტერენტილიუსი გამოდიოდა.
ლაიოსი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბერძნული მითოლოგია
თორმეტი ტაბულა
პატრიციუსები თავიდან შეეწინააღმდეგნენ ამ ინიციატივას, მაგრამ ძვ. წ. 455 წელს სენატმა გაგზავნა ელჩობა ათენში სოლონის კანონების შესასწავლად.
ძვ. წ. 451 წელს მოხდა კონსულების ნაცვლად ათკაციანი საკანონმდებლო კოლეგიის არჩევა, რომელსაც დეცემვირატი ეწოდა. სულ ორჯერ იყვნენ დეცემვირები არჩეულნი, თავისი მოღვაწეობის პერიოდში მათ შექმნეს თორმეტი ტაბულის კანონები. ეს ტაბულები სახალხო კრებაზე იქნა განხილული და საყოველთაო კენჭისყრით მიღებული.
მიღებული კანონები ამოკვეთეს დაფებზე და ფორუმზე თვალსაჩინო ადგილზე დადეს. ორიგინალმა ჩვენამდე ვერ მოაღწია, იგი განადგურდა როდესაც რომი გალებმა აიღეს ძვ. წ. 390 წელს. დღემდე მოაღწია ამ კანონების ციტატებმა სხვადასხვა ავტორებთან. ციცერონი მიიჩნევდა რომ მიუხედავად მრავალი ცვლილებისა და ახალი კანონებისა, თორმეტი ტაბულის კანონი წარმოადგენს რომაული სამართლის საფუძველს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომაული სამართალი
ნეპენთეს რაჯა
ნეპენთეს რაჯა (Nepenthes rajah) — მონოტიპური ჯიშის Nepenthaceae ოჯახის მტაცებელი მცენარე. ყველაზე დიდი მტაცებელი მცენარე მსოფლიოში. ამ მცენარეს შეუძლია დაიჭიროს და შეჭამოს არა მარტო მწერები, არამედ თაგვებიც კი.
მცენარე არის კალიმანტანის ენდემი, და მით ვაჭრობა აკრძალულია საერთაშორისო კონვენციით. . პირველად რაჯა აღწერა ჯოზეფ დალტონმა 1859 წელს, ხოლო სახელი მცენარემ სერ ჯეიმზ ბრუკის პატივსაცემად მიიღო.
სქოლიო
კატეგორია:ნეპენთისებრნი კატეგორია:მწერიჭამია მცენარეები
მცვივანი იმერული
მცვივანი იმერული — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში იმერეთიდან.
ეკატერინე დემეტრაშვილი-კანდელაკი
ეკატერინე დემეტრაშვილი(დ. 23 მარტი, 1914, ვაქირი, სიღნაღის რაიონი — გ. 11 ოქტომბერი, 1999) — ქართველი პედაგოგი, გეოგრაფი და მეცნიერი.