cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჰაჯერ-ლამისის რეგიონი
გეოგრაფია
ჰაჯერ-ლამისის რეგიონი მდებარეობს ჩადის დასავლეთ ნაწილში და უკავია შარი-ბაგირმის ყოფილი პრეფექტურის ჩრდილოეთი რაიონები. ჩრთილოეთით მას ესაზღვრება ლაკის, კანემის და ბაჰრ-ელ-გაზელის რეგიონები, აღმოსავლეთით ბათის და გერის რეგიონები, სამხრეთით შარი-ბაგირმის და ნჯამენის რეგიონები. ჰაჯერ-ლამისის რეგიონის დასავლეთით გადის სახელმწიფო საზღვარი ჩადსა და კამერუნს შორის.
სქოლიო
კატეგორია:ჩადის რეგიონები
ფრიდრიხ აკელი
ფრიდრიხ აკელი (Juhan Kukk; დ. 5 სექტემბერი, 1871, ჰალისტე — გ. 3 აგვისტო, 1941, ტალინი) — ესტონელი დიპლომატი, ექიმი. ესტონეთის პრემიერ-მინისტრი 1924 წლის მარტ-დეკემბერში.
1940 წელს დააკავეს შინაგან საქმეთა სახალხო კომისარიატის ფორმირებებმა და 1941 წელს დახვრიტეს ბანაკში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ესტონეთის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 5 სექტემბერი კატეგორია:დაბადებული 1871 კატეგორია:გარდაცვლილი 3 აგვისტო კატეგორია:გარდაცვლილი 1941 კატეგორია:რიიგიკოგუს წევრები
მორენი-ნოი
მორენი-ნოი (Morenii Noi) — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 133 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 144 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უნგენის რაიონის სოფლები
ვაზისუბნის ნამოსახლარი
ტერმინი ვაზისუბნის ნამოსახლარი შეიძლება აღნიშნავდეს:
არტასივი
არტასივი (Артасів) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლვივის ოლქის ლვივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 632 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლვივის რაიონის სოფლები
სტარომესტსკა (პრაღის მეტრო)
სტარომესტსკა (Staroměstská) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს A ხაზზე და შედგება 1 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1978 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
კრისტინა დანიელი
კრისტინა დანიელი (Christine af Danmark, Cristina di Danimarca, Christine de Danemark; დ. ნოემბერი 1521 - გ. 10 დეკემბერი 1590) — ოლდენბურგების დინასტიის წარმომადგენელი. დანიის, ნორვეგიისაა და შვედეთის მეფე კრისტიან II-ისა და მისი ცოლის, დედოფალ იზაბელა ჰაბსბურგის უფროსი ასული. მილანის ჰერცოგინია 1534-1535, ხოლო ლოთარინგიის ჰერცოგინია 1544-1545 წლებში. თავისი ვაჟის, ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ის რეგენტი 1545-1552 წლებში. 1561-1590 წლებში იყო დანიის, ნორვეგიისა და შვედეთის სამეფო ტახტების მოსარჩელე. საბოლოოდ 1578-84 წლებში მიენიჭა ტორტონას ლედის წოდება.
ადრეული ცხოვრება (1521-1534)
მარცხნივ|მინი|კრისტინა და მისი და-ძმა 1526 წელს, მარცხნივ კრისტინა, ცენტრში პრინცი ჯონი, მარჯვნივ პრინცესა დოროთეა კრისტინა დაიბადა 1521 წლის ნოემბერში, ცენტრალურ დანიაში. მამამისი იყო დანიის, ნორვეგიისა და შვედეთის მეფე კრისტიან II, ხოლო დედა იყო ავსტრიის პრინცესა იზაბელა ჰაბსბურგი. 1523 წლის 20 იანვარს მამამისი სამივე სახელმწიფოს ტახტიდან ჩამოაგდეს. შვედეთის მეფე გახდა გუსტავ I ვაზა, ხოლო დანიისა და ნორვეგიის ტახტი კრისტიანის ბიძამ მიისაკუთრა. მისმა მშობლებმა ბავშვებითურთ დატოვეს დანია და ნიდერლანდებში გაემგზავრნენ. იგ მათ დახვდათ იზაბელას მამიდა მარგარეტ ავსტრიელი, რომელიც ნიდერლანდების შტატჰალტერი იყო. 1526 წელს ისინი ავსტრიაში გაემგზავრნენ სადაც დახვდათ იზაბელას ახლად დაქვრივებული და მარია ჰაბსბურგი, რომელიც წარსულში უნგრეთის, ხორვატიისა და ბოჰემიის დედოფალი იყო. 1526 წლის 19 იანვარს კრისტინას დედა გარდაიცვალა. 1532 წელს კრისტიან II დანიაში დააპატიმრეს, ტახტის დაბრუნების მცდელობისთვის. რამდენიმე წელში კრისტინას ძმა გარდაიცვალა და ის გახდა ტახტის მემკვიდრე თავის უფროს და - დოროთეასთან ერთად.
კრისტინას კარგი განათლება მისცა მისმა დეიდამ მარია ჰაბსბურგმა. კრისტინა აღწერილია როგორც დიდი სილამაზისა და ინტელექტის პატრონი, ცოცხალი ბავშვი, რომელსაც უყვარდა სეირნობა და ნადირობა. სწორედ ამიტომ, მისი ბიძა, საღვთო რომის იმპერატორი კარლ V, მისი სარფიანად გათხოვებით თავისი მდგომარეობის გაუმჯობესებაზე დაფიქრდა. 1527 წელს ინგლისის პრინცსა და კრისტინას შორის დაიწყო საქორწინო მოლაპარაკებები, თუმცა მოლაპარაკებები ჩაიშალა. 1531 წელს მილანის ჰერცოგ ფრანჩესკო I სფორცასგან წამოვიდა წინადადება, რომ მას სურდა კრისტინაზე ან მის დაზე დაქორწინება. კარლ V-მ უარყო დოროთეა და ფრანჩესკოს კრისტინა მიათხოვა.
მილანის ჰერცოგინია (1534-1535)
1533 წლის 23 სექტემბერს ბრიუსელში კრისტინა დაქორწინდა მილანის ჰერცოგ ფრანჩესკო I სფორცაზე. 1534 წლის 3 მაისს კრისტინას მილანში ჩასვლის ოფიციალური ღონისძიება ჩატარდა, 4 მაისს როჩეტას დარბაზში მეორე საქორწინო ზეიმი მოეწყო. კრისტინას ფრანჩესკოსთან ძალიან კარგი ურთიერთობა ჰქონდა და მილანში მალევე გახდა პოპულარული. მისი სილამაზით ყველა აღფრთოვანებული დარჩა. იგი ქმართან ერთად ხშირად ნადირობდა და ასევე სამეფო სასახლეს ჩაუტარა სრული რეკონსტრუქცია. ფრანჩესკო სფორცა ძალიან სუსტი ჯანმრთელობის კაცი იყო. იგი ყოველთვის განიცდიდა სისუსტესა და უმადობას. საბოლოოდ კი გაირკვა, რომ მათ შვილები არ ეყოლებოდათ, ხოლო ეყოლებოდათ დიდხანს ვერ იცოცხლებდნენ.
1535 წლის 24 ოქტომბერს, 18 წლის ფრანჩესკო სფორცა გარდაიცვალა. იქიდან გამომდინარე, რომ კრისტინას ბიძა საღვთო რომის იმპერატორი იყო, იგი მილანში უსაფრთხოდ იყო. კრისტინა სამეფო რეზიდენციაში დარჩა. კარლმა ნება დართო მას მილანში დარჩენილიყო, რადგან მილანელებს ის ძალიან უყვარდათ და თავადაც მოსწონდა იქ ცხოვრება. მალე კარლმა გადაწყვიტა, რომ კრისტინა მიეთხოვებინა სავოიის ჰერცოგ ლუისისთვის, თუმცა მას დაასწრეს და რომის პაპმა პავლე III-მ ლუისს თავისი დისშვილი სესილია ფარნეზე გააყოლა ცოლად. როდესაც საფრანგეთის მეფე ფრანსუა I-მა თავისი პრეტენზიები განაახლა მილანზე, მან გადაწყიტა პოზიციების გასამყარებლად კრისტინა დაექორწინებინა თავის უმცროს ვაჟზე, ორლეანის ჰერცოგ შარლ დე ვალუაზე. კარლმა ამ წინადადებაზე უარი თქვა და უარყო ფრანსუას პრეტენზიები მილანზე. კარლმა მილანში თავისი ჯარები ჩააყენა, დაცვის მიზნით კი კრისტინა პავიაში გაამგზავრა.
1537 წელს კრისტინა თავის დეიდასთან, ნიდერლანდების შტატჰალტერ მარია ჰაბსბურგთან გაემგზავრა. იგი მასთან დიდ ხანს დარჩა ბრიუსელში. უნდა აღინიშნოს, რომ მარიას იგი ძალიან უყვარდა.
პირველი ქვრივობა (1535-1541)
მარცხნივ|მინი|კრისტინა დანიელი მას შემდეგ რაც 1537 წელს ინგლისისა და ირლანდიის მეფე ჰენრი VIII-ის მესამე ცოლი, დედოფალი ჯეინ სეიმური მშობიარობას გადაჰყვა, კრისტინა ჰენრის საცოლედ განიხილებოდა. მათ სასწრაფოდ დაახატვინეს კრისტინას პორტრეტი და ჰენრის წარუდგინეს. 1538 წლის 10 მარტს ინგლისელი დიპლომატი ფილიპ ჰობი ბრიუსელში ჩავიდა მოსალაპარაკებლად. ამ დროს იქმნებოდა სწორედ კრისტინას პორტრეტი. იგი სამი საათის მანძილზე სამგლოვიარო კაბაში გამოწყობილი გაუნძრევლად იჯდა. ბრიუსელში მისი ოთახი იყო მთლიანად შავი, შავი ზეწრები, მაგიდა, სკამები, ფარდაგები და ა.შ. ყველაფერი შავი იყო. კრისტინა რომელიც მხოლო 16 წლის იყო, არ დაუმალავს თავისი არასასურველი პოზიცია ჰენრისთან ქორწინებასთან დაკავშირებით. ჰენრის მთელს ევროპაში საშინელი სახელი ჰქონდა გავარდნილი, რადგან პირველ ცოლს - კატალინა არაგონელს უმიზეზოდ გასცილდა და დაამცირა, მეორე ცოლი, დედოფალი ენ ბოლეინი უსამართლოდ დაასჯევინა სიკვდილით, მისი მესამე ცოლი კი მშობიარობას გადაჰყვა და არც იყო გასაკვირი, რომ ყველა ევროპელ პრინცესას ეშინოდა ჰენრიზე დაქორწინების. კრისტინას დეიდა, მარია ჰაბსბურგი ყველაფერს აკეთებდა, რომ როგორმე ეს მოლაპარაკებები ჩაეშალა და ასე გადაერჩინა დისშვილი უბედურებისგან. მარიამ შეძლო და ჰენრიმ უარი თქვა ქორწინებაზე, შემდგომში მან ცოლად ანა კლეველი შეირთო, რომელსაც მალევე გასცილდა, მის მერე იქორწინა კეტრინ ჰოვარდზე, რომელიც უსამართლოდ დასაჯა სიკვდილით, ბოლოს კი დაქორწინდა კეტრინ პარზე.
მალე კრისტინას ხელი ითხოვა კლევის ჰერცოგმა ვილჰელმმა. მას სურდა კარლის დისშვილზე ქორწინებით გადაერჩინა თავისი სამფლობელო გერმანელთა შემოსევებისგან. თუმცა მთავარი ის იყო, რომ ვილჰელმი ლუთერანი იყო, კრისტინა კი კათოლიკე. თუმცა ვილჰელმი რელიგიის შეცვლაზე თანახმა იყო, რადგან მის ტახტს ბევრი მოსარჩელე ჰყავდა. მის სამფლობელოზე პრეტენზიას აცხადებდნენ ლოთარინგიის ჰერცოგი, ნავარის მეფე და აგრეთვე ვანდომის გრაფიც. თუმცა ამ წინადადებაზე კარლმა უარი თქვა, ვინაიდან კრისტინას გათხოვება ვინმე უფრო ძლიერ და საჭირო კაცზე სურდა.
1539-40 წლებში კრისტინას შეუყვარდა ორანჟის პრინცი რენე ნასაუელი. მათ სიყვარულს მხარს უჭერდნენ კრისტინას და დოროთეა და რენეს ძმა ფრიდრიხი. კარლმა განაცხადა, რომ თუ კრისტინას ენდომებოდა შეეძლო რენეზე დაქორწინება, რადგან სურდა მისი დისშვილი სიყვარულით გათხოვილიყო. თუმცა ამას გააფთრებულ წინააღმდეგობას უწევდა მარია ჰაბსბურგი. მარიამ რენე სახალხოდ დაამცირა და შეურაცყოფა მიაყენა, რაზეც პასუხი არ მიუღია რადგან იგი იმპერატორის და იყო. საბოლოოდ რენემ ცოლად ანა ლოთარინგიელი შეირთო. ამის საპასუხოდ კარლმა გადაწყვიტა კრისტინა ანას ძმისთვის, ლოთარინგიის ჰერცოგ ფრანსუა I-თვის მიეთხოვებინა, რათა იმპერიასა და ლოთარინგიას შორის ალიანსი გაძლიერებულიყო.
1540 წელს კრისტინას და, პრინცესა დოროთეა მიათხოვეს ჰერცოგ ფრიდრიხს. ამ დროს დანიის მეფე კრისტიან III-მ მოუწოდა იმპერატორ კარლს ნიდერლანდებში არსებული ანარქია დაერეგულირებინა რომლის მიზეზიც მარია ჰაბსბურგი იყო.
ლოთარინგიის ჰერცოგინია (1541-1545)
1541 წლის 10 ივლისს ბრიუსელში კრისტინა დაქორწინდა ლოთარინგიის ჰერცოგ ფრანსუა I-ზე. აგვისტოში ფრანსუა და კრისტინა ლოთარინგიის დედაქალაქ ნანსში ჩავიდნენ. ამავე წელს კრისტინა და ფრანსუა ესტუმრნენ საფრანგეთის სამეფო კარს, რომლის დედოფალიც კრისტინას დეიდა ელეონორი იყო. 1542 წელს კრისტინამ ხელი შეუშალა საღვთო რომის იმპერატორსა და საფრანგეთის მეფეს შორის განხეთქილების დაწყებას. 1542 წელს იმპერატორსა და მეფეს შორის ომი მაინც დაიწყო, რამაც ელეონორ ავსტრიელი, რომელიც კარლის და იყო, სამეფო კარზე ძალიან ცუდ მდგომარეობაში ჩააგდო. 1544 წელს კრისტინამ დეიდის საშველად სცადა კარლის და ფრანსუას დაშოშმინება, თუმცა უშედეგოდ.
1544 წლის 14 ივნისს კრისტინას მამამთილი გარდაიცვალა, და მისი ქმარი ჰერცოგი გახდა. ივლისში კრისტინამ დაარწმუნა კარლი რომ სამშვიდობო მოლაპარაკებები დაეწყო. მშვიდობა მართლაც დამყარდა, ამის გამო კრისტინა საფრანგეთის სამეფო კარს ესტუმრა. სულ ერთ თვეში კარლმა მას შეატყობინა, რომ ომი კვლავ გაჩაღდა და საფრანგეთი სასწრაფოდ დაეტოვებინა. როცა ომი კვლავ დასრულდა კრისტინა იმყოფებოდა ბრიუსელში სამშვიდობო ზავის ხელმოწერის ცერემონიალზე.
წინაპრები
კრისტინა დანიელის წინაპრები
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1521 კატეგორია:გარდაცვლილი 10 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1590 კატეგორია:ლოთარინგიის ჰერცოგინიები კატეგორია:მილანის ჰერცოგინიები კატეგორია:ოლდენბურგები კატეგორია:ქალი რეგენტები კატეგორია:დანიის პრინცესები კატეგორია:ნორვეგიის პრინცესები კატეგორია:შვედეთის პრინცესები
გუსტავ ლე ბონი
შარლ მარი გუსტავ ლე ბონი (Charles-Marie Gustave Le Bon; დ. 7 მაისი, 1841 — გ. 13 დეკემბერი, 1931) — ფრანგი ენციკლოპედისტი, რომლის ინტერესთა სფეროები მოიცავდა ფსიქოლოგიას, ანთროპოლოგიას, სოციოლოგიას, მედიცინას, ფიზიკას. ასევე იყო გამომგონებელიც. მისი ყველაზე მეტად ცნობილი ნაშრომია ბრბოს ფსიქოლოგია, შექმნილი 1895 წელს და მიჩნეული ბრბოს ფსიქოლოგიის საწყის ეტაპად.
ლე ბონის შრომებს უდიდესი გავლენა ჰქონდათ ისეთ ფიგურებზე, როგორებიც იყვნენ თეოდორ რუზველტი, ბენიტო მუსოლინი, ლენინი, ადოლფ ჰიტლერი და სხვები.
ბიოგრაფია
ლე ბონი დაიბადა საფრანგეთის პატარა ქალაქ ნოჟენ-ლე-როტრუში, ბრეტონელთა ოჯახში. სწავლობდა მედიცინას პარიზის უნივერსიტეტში, სადაც 1866 წელს დოქტორატი მიიღო. შექსპირის კითხვით ისწავლა ინგლისური და გერმანული ენები. მოგვიანებით იგი ფილოსოფიითა და ფსიქოლოგიით დაინტერესდა.
1890-იან წლებში ლე ბონი ბევრს მოგზაურობდა. სწორედ ამ პერიოდში ჩაეყარა საფუძველი მის თეორიას ბრბოს ფსიქოლოგიის შესახებ, რომელიც შეიძლება ასე განზოგადდეს: "ბრბო არ წარმოადგენს მის შემადგენელ ინდივიდთა ჯამს".
იმავე პერიოდში მან ლაბორატორია ჩამოაყალიბა შინ, სადაც სხივებზე დაკვირვებას აწარმოებდა. მისმა შრომებმა იმდენად მიიქცია ყურადღება, რომ ის 1903 წელს ნობელის პრემიაზე იყო ნომინირებული ფიზიკის დარგში.
გუსტავ ლე ბონი სიცოცხლის ბოლო დღემდე ინარჩუნებდა აქტივობას.
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი ფსიქოლოგები კატეგორია:ფრანგი ანთროპოლოგები კატეგორია:ფრანგი არქეოლოგები კატეგორია:ფრანგი ფიზიკოსები კატეგორია:ფრანგი სოციოლოგები
ვაზისუბნის პირველი ნამოსახლარი
1970 წელს მიწის ხვნის დროს შემთხვევით აღმოჩნდა ნამოსახლარი — ქვიტკირის კედლების ფრაგმენტები. ნამოსახლარი მოიცავს დაახლოებით 1,5-2 ჰა-ს. ნაგებობების გეგმარებით დადგენა ვერ მოხერხდა. ანაკრეფი არქეოლოგიური მასალა ძირითადად მოუჭიქავი და მოჭიქული კერამიკითაა წარმოდგენილი, გვხვდება მინის ნაწარმიც. ფიქსირებულია კედლის ნანგრევები.
მოუჭიქავი კერამიკა წარმოდგენილია: აგურით, კრამიტით (ღარიანი და ბრტყელი), წყალსადენის მილებით, თონეებით, ლულიანი ჭრაქებით, ქვევრებით, შავკეციანი სამზარეულო ჭურჭლით (ბადიები), ქილები, ქვაბქოთნები, ქოთნები, კოჭბები და სხვ.), ნატიფი სამტუჩა პირიანი და გრეხილყურებიანი სურებით, მოჩალისფროდ გამომწვარი თხელკეციანი სასმისებით და სხვ.
მოჭიქული კერამიკა თითქმის მთლიანად ჯამებითაა წარმოდგენილი.მათ შორისაა: თეთრი ანგობით მოხატული და მწვანედ მოჭიქული, ფერადი ნაღვენთებით შემკული, მოვარდისფრო ანგობზე მკრთალი ნაკაწრებითა და ფერადი ლაქებით შემკული ჯამები. ეს ჯგუფი მთლიანად IX-X საუკუნეებს განეკუთვნება. უფრო მრავლადაა ანგობზე ამოკაწრული მარყუჟებით შემკული და ცისფრად ან მწვანედ მოჭიქული ჯამები. ასევე მცენარეული ორნამენტით, ფრინველის გამოსახულებითა და ჭადრაკული სახეებით შემკული ჯამები. ამავე ჯგუფს უნდა მიეკუთვნოს ცისფრად მოჭიქული კოტოშის ფრაგმენტი. მთელი ეს მასალა XI-XIII საუკუნეებით თარიღდება. XII-XIII საუკუნეებს განეკუთვნება ფაიანსის მცირე ფრაგმენტები, რომელთა შორის არის ლუსტრით შემკული ნიმუშიც.
კერამიკულ მასალასთან ერთად გვხვდება მინის სასმისების, სარკმლის მინისა და სამაჯურების ფრაგმენტებიც, რომელიც აგრეთვე XI-XIII საუკუნეებით თარიღდება.
ლიტერატურა
კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
მერი ჭელიძე
მერი ჭელიძე (დ. ნოემბერი, 1923, თბილისი, — გ. 2011) — ქართველი ფილოსოფოსი. ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.
ბიოგრაფია
1944 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი.
კითხულობდა ლექციებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტზე 1948 წლიდან. 1962-1967 წლებში კი ხელმძღვანელობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის კათედრას. მუშაობდა სასულიერო აკადემიაში საღვთისმეტყველო ფაკულტეტებზე, სადაც კითხულობდა ლექციებს ძველი აღმოსავლეთის, ანტიკურ ფილოსოფიასა და ელინიზმის ფილოსოფიაში. იყო დიალექტიკის ისტორიის მკვლევარი, მისი შრომები ეხება ანტიკურ ფილოსოფიას, მარქსისტულ ფილოსოფიას, გერმანულ კლასიკურ იდეალიზმს და ბურჟუაზიულ ფილოსოფიის ისტორიას. მისი მონაწილეობით შედგენილია სახელმძღვანელოები ფილოსოფიის ზოგად, შუა საუკუნეებისა და XX საუკუნის ბურჟუაზიულ ფილოსოფიის ისტორიაში. სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა 1967 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოში დაბადებულები კატეგორია:თბილისში დაბადებულები კატეგორია:ქართველები კატეგორია:დაბადებული 1923 კატეგორია:გარდაცვლილი 2011 კატეგორია:ქართველი ფილოსოფოსები
აუზი (რომანი)
აუზი — თამაზ ჭილაძის რიგით მესამე რომანი. პირველად გამოიცა 1972 წელს.
რომანის შესახებ
რომანი თარგმნილია მრავალ ყოფილ საბჭოთა კავშირის ენაზე, მათ შორის რუსულად, პოლონურად და ესტონურად. რომანი ფსიქოლოგიური ხასიათისაა და მაგიური რეალიზმის ჟანრში დაწერილი ერთ-ერთი პირველი ქართული ნაწარმოებია. რომანის სიუჟეტი გამოგონილ ზღვისპირა ქალაქში ვითარდება, ბათუმის მახლობლად. ნაწარმოებში მრავალი პერსონაჟის რამდენიმე დღიანი ისტორია, რომლებიც ერთმანეთს კვეთენ. მწერალი არაქრონოლოგიურად გადმოსცემს სიუჟეტურ ხაზს და ზოგჯერ წარსულსაც რთავს ტექსტში.
რომანის სიუჟეტი
მთავარი გმირი ახალგაზრდა, 20 წლის მესაყვირე ბეკოა, რომელიც რესტორანში უკრავს და 27 წლის განათხოვარი და შვილიანი ზინა უყვარს. ეს ამბავი მთელმა ქალაქმა იცის და ამის გამო ბეკოს მშობლების მუდმივ განრისხებას იწვევს. თუმცა ის ზინასთან დასაახლოებლათ მის შვილს, დათოს უმეგობრდება და ხშირად მასთან ერთად ატარებს დროს. ზინას ყოფილი ქმარი კი მსახიობი თეიმურაზია, რომელიც დაქორწინებიდან მალევე მიხვდა დაშვებულ შეცდომას. ამ შეცდომას კი მამამისი ნიკო ასწორებს და ზინას ფულით უზრუნველყოფს.
აღსანიშნავია რესტორნის მომღერალი ლილისა და მოცურავე ირაკლის სასიყვარულო ისტორია, რომელიც პარალელურად ვითარდება. რომანში ასევე შემოდის თავად მწერალი, რომელიც პირველ პირში გვიყვება ისტორიას. ქალაქში ცხოვრობს საბავშვო მწერალიც, რომელსაც ჰყავს მოსამსახურე ბონდო ლეჟავა, მეტსახელად - სპინოზა. თავისი არაადეკვატური საქციელითა და ორლულიანი თოფით ის ქალაქში განთქმულია და ხალხი მას მუდმივად ერიდება. სწორედ მწერალს - გიორგი გეგეჭკორს აქვს სახლში დიდი აუზი სადაც ბეკო და მისი თანაკურსელები გადაძვრებიან და თანსაცმლით იბანავებენ. სპინოზა იარაღით გამოვარდება, მაგრამ მწერალი ახალგაზრდებს არ გაუბრაზდება და ზღაპარს უამბობს ბეჰემოთ მურთაზის შესახებ.
ერთ დღეს ბეკო დათოს ზღვისპირას წაიყვანს და თან საყვირს წაიღებს. როდესაც ითამაშებენ, ბეკოს წასვლა მოუწევს და დათოს სანაპიროზე დატოვებს საყვირთან ერთად. როდესაც დაბრუნდება აღმოაჩენს, რომ ბავშვი გამქრალა. ქალაქში კი ყველა მის ძებნას დაიწყებს. ბეკოს მისი ყოფილი მასწავლებელიც შეხვდება და ამ ამბავს უამბობს და შემდეგ გასაოცრად ბეკოს ბავშვის მოტაცებაში დაადანაშაულებს. აღმოჩნდება, რომ მთელი შეიარაღებული ქალაქი და მილიცია მას დაეძებს. ბეკო მაშინვე გაიქცევა და მატარებლით სოხუმში გაქცევას გადაწყვეტს. მეორე დღეს რკინიგზის თანამშრომელი დააპურებს და მატარებელზე გაუშვებს. ამავე დროს ირკვევა, რომ ზინამ თავისი შვილი თბილისში წაიყვანა. ბეკოს ყოველგვარი იმედი გადაეწურება. ამავე დროს სპინოზა მის საძებრად გამოეშურება. სოხუმში ისინი ერთსა და იმავე ადგილას, ხანძარმოკიდებულ შენობაში წააწყდებიან ერთმანეთს, რაც ბეკოსთვის საბედისწერო აღმოჩნდება.
სქოლიო
კატეგორია:თამაზ ჭილაძის ნაწარმოებები კატეგორია:ქართული რომანები კატეგორია:1972 წლის რომანები კატეგორია:ფსიქოლოგიური რომანები კატეგორია:მაგიური რომანები
მაკუტინო (ჩერეპოვეცის რაიონი)
მაკუტინო (Макутино) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 3 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 70 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 21 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: ელტუხოვო, დორა, სრედნეე.
ალფრედ კურელა
ალფრედ კურელა (დ. 2 მაისი, 1895 ოდერის ბჟეგი — გ. 12 ივნისი, 1975, ბერლინი) — გერმანელი ავტორი. 1928 წლიდან ცხოვრობდა საქართველოს სსრ-ში. სამი წელი ცხოვრობდა სოფელ ფსხუში. 1934-1954 წლებში ცხოვრობდა საბჭოთა კავშირში. გერმანულ ენაზე თარგმნა ვაჟა-ფშაველას პოემები, სიმონ ჩიქოვანის, ირაკლი აბაშიძის, იოსებ ნონეშვილის ლექსები, დაწერა წინასიტყვაობა „დიდოსტატის მარჯვენის“ გერმანული გამოცემისთვის. 1956 წელს გამოსცა დასურათებული ალბომი „მშვენიერი კავკასია“. მისი ცხოვრების ერთ ეპიზოდს ასახავს გურამ რჩეულიშვილის მოთხრობა „სიკვდილი მთაში“.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 2 მაისი კატეგორია:დაბადებული 1895 კატეგორია:გერმანელი მთარგმნელები კატეგორია:გარდაცვლილი 12 ივნისი კატეგორია:გარდაცვლილი 1975 კატეგორია:უცხოელი ავტორები საქართველოსა და ქართველების შესახებ კატეგორია:გერმანელი მამაკაცი მწერლები
მინზეტეშტი
მინზეტეშტი (Mînzăteşti) — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 176 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 512 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უნგენის რაიონის სოფლები
პრაღის დეფენესტრაციები
მინი|მარჯვნივ|პრაღის პირველი დეფენესტრაცია [[1419 წელს. ადოლფ ლიბშარის ნახატიდან (1857—1919) „1419 წლის 30 ივლისის აჯანყება ახალ რატუშასთან““]] დეფენესტრაცია (წარმოდგება ლათინური თავსართიდან de (ზოგადად — ამოღება) და არსებითი სახელიდან fenestra — ფანჯარა) — ადამიანის ფანჯრიდან გადმოგდების აქტი. ჩეხური ისტორიულ-პოლიტიკური ფენომენი, მოვლენა, რომელსაც თან ახლდა ღრმა შედეგები. ჩეხეთის ისტორიაში პრაღის დეფენესტრაციის სახელით ცნობილია, როგორც მინიმუმ, ორი შემთხვევა: პირველი 1419 წელს, ხოლო მეორე — 1618 წელს. ორივემ ჩეხეთსა და მის მეზობელ ქვეყნებში ხანგრძლივი კონფლიქტების ბიძგის როლი ითამაშა. როგორც მინიმუმ, კიდევ ორი მოვლენა ჩეხეთის ისტორიაში (მათ შორის ერთ-ერთი — XX საუკუნეში) შეიძლება განვიხილოთ, როგორც „დეფენესტრაცია“.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჰუსიტური ომები კატეგორია:ოცდაათწლიანი ომი კატეგორია:ჩეხეთის ისტორია
კურიონი
კურიონი (Κούριον, ) — ანტიკური ქალაქი კვიპროსში. მდებარეობდა თანამედროვე ლიმასოლის მახლობლად, ეპისკოპის ყურეში. არსებობდა შუა საუკუნეებამდე. ქალაქი ააშენეს ძვ. წ. XII საუკუნეში იმ მიკენელებმა, რომლებიც მონაწილეობდნენ ტროას ომში. კურიონი იყო ქალაქი-სახელმწიფო, სადაც იყო სახლები და თერმული, რომაული აბანოები. შემონახულია მოზაიკის კვალიც.
ქალაქში შემორჩენილია ანტიკური თეატრი, რომელიც ააშენეს ბერძნებმა ძვ. წ. II საუკუნეში და რამდენიმეჯერე გადაკეთეს რომაელებმა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კვიპროსის არქეოლოგიური ძეგლები
უზიანი (სოფელი)
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1 140  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელრეცკიდან დაშორებულია 52 კილომეტრით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (76%).
სქოლიო
კატეგორია:ბელორეცკის რაიონის სოფლები
ანგუიის რაიონი
ანგუიის რაიონი (Distrito de Anguía) — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის ჩოტის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 400 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 542 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 37 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 123.01 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩოტის პროვინციის რაიონები
ჩანჩურა
ჩანჩურა — მიხეილ ჯავახიშვილის პირველი მოთხრობა. პირველად გამოქვეყნდა 1903 წელს გაზეთ ცნობის ფურცელში.
მოთხრობის სიუჟეტი
ჩანჩურა ერთი ჩვეულებრივი მათხოვარია, რომელიც თბილისის ერთ-ერთ უბანში ცხოვრობს. ზოგჯერ პარვით, ზოგჯერ კი მოწყალებით ირჩენს თავს. მაგრამ, ამავდროულად ის უბნის მასხარაცაა. ერთი ყასბის 12 წლის შვილი არტუშა მასზე გადაკიდებულია და მუდმივად დასცინის. ჩანჩურა თავს მეპურე სიმონას აფარებს, რომელიც საძინებელს და გამხმარ პურს აჭმევს.
ერთხელ არტუშა მისი ძაღლისა და ჩანჩურას ორთაბრძოლას მოაწყობს. ფილტვს მათ შორის ჩააგდებს და სანახაობას დაელოდება. ბრძოლაში ძაღლი გაიმარჯვებს, ხოლო ჩანჩურა ძლიერ დაზარალდება. მათ ჩხუბს ჟანდარმი გააჩერებს. გაოგნებული ჩანჩურა კი ეტლში ჩავარდება. მას ჟანდარმი სავადმყოფოში წაიყვანს, მაგრამ მეორე დღეს დაიღუპება.
სქოლიო
კატეგორია:მიხეილ ჯავახიშვილის ნაწარმოებები კატეგორია:ქართული მოთხრობები
არტელიარშჩინა
არტელიარშჩინა (Артелярщина) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის ზინკივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 392 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ზინკივის რაიონის სოფლები
შალვა გორდელაძე
შალვა გიორგის ძე გორდელაძე (დ. 20 ოქტომბერი, 1905, სოფ. ხვარბეთი, ახლანდ. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი — გ. 12 იანვარი, 1973, კიევი) — ქართველი ასტროფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1962), პროფესორი (1965).
ბიოგრაფია
1936-1940 წლებში იყო აბასთუმნის ასტროფიზიკური ობსერვატორიის დირექტორის მოადგილე, 1940-1973 წლებში პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა კიევის უნივერსიტეტსა და პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. იკვლევდა ახალი ვარსკვლავების ატმოსფეროში იონიზაციას, ტემპერატურის ცვლილებებს ანთებამდე და ანთების შემდეგ, აგრეთვე ანთების პროცესში სხვადასხვა სახით გამოყოფილ ენერგიას. პირველმა განსაზღვრა ახალი ვარსკვლავის აფეთქების შედეგად ამოფრქვეული ნივთიერების მასა. ვ. ამბარცუმიანთან ერთად ჩამოაყალიბა ახალი თვალსაზრისი გალაქტიკაში ვარსკვლავთშორისი შთანთქმის დისკრეტულობის შესახებ. უკრაინის მეცნიერებათა აკადემიის მთავარ ასტრონომიულ ობსერვატორიაში მისი უშუალო ხელმძღვანელობით გამოიცა 28000 მკრთალი ვარსკვლავის ფოტომეტრიული მონაცემების კატალოგი. ავტორია მრავალი სამეცნიერო და სამეცნიერო-პოპულარული ნაშრომისა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი ასტროფიზიკოსები კატეგორია:დაბადებული 1905 კატეგორია:დაბადებული 20 ოქტომბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1973 კატეგორია:გარდაცვლილი 12 იანვარი კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები შ
მუსტეკი (პრაღის მეტრო)
მუსტეკი (Můstek) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს A და B ხაზებზე და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1978 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პრაღის მეტროსადგურები
უზიანბაში
უზიანბაში (Үҙәнбаш) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბელორეცკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 638  ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბელრეცკიდან დაშორებულია 30კილომეტრით.
სქოლიო
კატეგორია:ბელორეცკის რაიონის სოფლები
მეგურელე
მეგურელე (Măgurele) — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 172 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 932 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:უნგენის რაიონის სოფლები
ტრუდომირივკა
ტრუდომირივკა (Трудомирівка; 2016 წლამდე - არტემა Артема) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ველიკა-მიხაილივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 33 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ველიკა-მიხაილივკის რაიონის სოფლები
სარანტა-კოლონესის ციხესიმაგრე
250px|მინიატიურა|სარანტა-კოლონესის ციხესიმაგრის ნანგრევები სარანტა-კოლონესის ციხესიმაგრე (Κάστρο Σαράντα Κολώνες) — ბიზანტიური ციხესიმაგრე კვიპროსში, დაარსებულია VII საუკუნეში ქალაქ პაფოსის არაბების თავდასხმისაგან დასაცავად. 688 წელს არაბეთ-ბიზანტიის შეთანხმების შედეგად თითქმის მთლიანად დაანგრიეს. 965 წელს მთლიანად აღადგინეს და 1191 წელს გადავიდა რიჩარდ ლომგულის კონტროლის ქვეშ. მნიშვნელოვნად გადაკეთეს ჯვაროსნებმა 1200 წელს. 1222 წლის მიწისძვრის შემდეგ დანგრეული ციხესიმაგრე მეტად აღარ აღუდგენიათ, ამჟამად მისი ნაშთები შედის პაფოსის არქეოლოგიური პარკის შემადგენლობაში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კვიპროსის ციხესიმაგრეები
ჯუზეპე კონტე
ჯუზეპე კონტე (Giuseppe Conte; დ. 8 აგვისტო, 1964, ფოჯის პროვინცია, აპულია, იტალია) — იტალიელი ადვოკატი და პოლიტიკოსი. იტალიის პრემიერ-მინისტრი 2018 წლის 1 ივნისიდან 2021 წლის 13 თებერვლამდე. თანამდებობაზე შეცვალა მარიო დრაგიმ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიელი ადვოკატები კატეგორია:იტალიის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 8 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1964
ჩადინის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კახამარკის რეგიონის რაიონები კატეგორია:ჩოტის პროვინციის რაიონები
ფამბაკი
ფამბაკი (Փամբակ) — მდინარე ლორეს პროვინციაში, სომხეთის ჩრდილოეთ ნაწილში. მდინარე დებედას შენაკადი. სათავეს იღებს ფამბაკის მთებში და მიედინება აღმოსავლეთით, ბაზუმის მთიანეთის ხეობების გასწვრივ. საბოლოოდ ჩაედინება მდინარე დებედაში ძორაგიუღის მახლობლად. რომელიც საბოლოოდ მტკვარში ჩაედინება.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთის მდინარეები
მიხაილოვო (აბაკანოვოს სასოფლო დასახლება)
მიხაილოვო (Михайлово) — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 3 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 40 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 3 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: სლაბეევო, ერემეევო, კრომინსკაია.
სქოლიო
კატეგორია:ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
ანზორ შავგულიძე
ანზორ შავგულიძე (დ. 23 დეკემბერი, 1930, ზესტაფონი — გ. სექტემბერი, 2011) — ქართველი მეცნიერი, პედაგოგი, გამოჩენილი ინჟინერი, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (2002), პროფესორი (1977).
ბიოგრაფია
1954 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამთო ფაკულტეტი სამთო ინჟინრის კვალიფიკაციით.
1955 წელს სამეცნიერო-პედაგოგიური მოღვაწეობისათვის მიიწვიეს საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მხაზველობითი გეომეტრიის კათედრაზე. ამ პერიოდიდან მოყოლებული, იგი სიცოცხლის ბოლომდე მხაზველობითი გეომეტრიისა და საინჟინრო გრაფიკის სწავლებისა და განვითარების საქმეს ემსახურებოდა; 1967 წელს გამომცემლობა „განათლებამ“ გამოსცა მისი პირველი ორიგინალური სახელმძღვანელო „ტექნიკური ხაზვა“. 1970 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია და მას დოცენტის სამეცნიერო წოდება მიენიჭა. იგი იყო პირველი ქართველი პედაგოგი, რომელიც სტუდენტებისა და საშუალო სკოლის მოსწავლეებისათვის ტელეგაკვეთილებს ატარებდა ხაზვაში. 1978 წელს იგი აირჩიეს მხაზველობითი გეომეტრიისა და საინჟინრო გრაფიკის კათედრის გამგედ. ავტორია 160-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა, რომელთა შორის მრავალი მონოგრაფია და სახელმძღვანელოა. უდიდესი ღვაწლი დასდო ტექნიკურ უნივერსიტეტში საგამომცემლო საქმის ტრადიციების გაღრმავებასა და განვითარებას.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 23 კატეგორია:დაბადებული 1930 კატეგორია:გარდაცვლილი 2011 კატეგორია:ქართველი ინჟინრები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
მერსისაიდული დერბი
მერსისაიდული დერბი - საფეხბურთო მატჩი ქალაქ ლივერპულის ორ მთავარ კლუბ ლივერპულსა და ევერტონს შორის. ორივე კლუბი მდებარეობს ქალაქის ერთ ნაწილში მერსისაიდში, სწორედ აქედან მომდინარეობს დერბის სახელი. თამაშები 1962-63 სეზონის შემდეგ ყოველწლიურად იმართება, უწყვეტობის მხრივ დერბებში, მერსისაიდული დაპირისპირება ყველაზე ხნგრძლივად არის მიჩნეული. ლივერპულის მთავარი სტადიონია ენფილდი, ხოლო ევერტონის გუდისონ პარკი, სტადიონებს ერთმანეთთან აშორებს სტენლის პარკი (1 მილი).
მერსისაიდული დერბი ტრადიციულად მოიხსენიება როგორც "მეგობრული დერბი". უემბლის სტადიონზე გამართულ 1984 წლის ლიგის თასის ფინალს დაერქვა "მეგობრული ფინალი", ამის ერთ-ერთი მიზეზი იყო ისიც, რომ ორივე გუნდის გულშემატკივრები ერთად იყვნენ შეკრებილები მერსისაიდში. მსგავსი სიტუაცია განმეორდა 1986 წლის ინგლისის თასის ფინალზეც. 1980-იანების მეორე ნახევრიდან მეტოქეობა კიდევ უფრო მეტად დაიძაბა, თამაშის დროს ხშირია წითელი ბარათები.
ისტორია
ევერტონი დაარსდა 1878 წელს, 1884 წლამდე საშინაო თამაშები ენფილდის სტადიონზე ტარდებოდა, რომელიც კლუბის მფლოებლ ჯონ ჰოულდინგს ეკუთვნოდა. მალევე კლუბის ხელმძღვანელობას შორის დაპირისპირება დაიწყო. გამგეობის წევრთა ნაწილი იყო ლიბერალური პარტიის წარმომადგენლი, ხოლო ჰოულდინგი, კონსერვატიული პარტიის წევრი, ფორთოხლისტი და ლუდსახარშის მფლობელი, მისი პოლიტიკური, რელიგიური და საქმიანი ინტერესები დიამეტრალურად ეწინააღმდეგებოდა ლიბერალური ფრთის შეხედულებებს. ჰოულდინგი სულ უფრო ერეოდა გამგეობის წევრთა საქმიანობაში, გაზარდა სტადიონის გადასახადი. 1892 წლის გაზაფხულზე, კლუბის წევრთა უმეტესობამ დატოვა ენფილდი და სტენლი პარკის ჩრდილოეთით გუდისონ პარრკზე გადაბარგდა. ევერტონის ახალი ხელმძღვანელი იყო ლიბერალი და არაკონფორმისტი ჯორჯ მაჰონი, რომელიც დაიბადა ირლანდიელი ემიგრანტების ოჯახში. პარალელურად ჰოულდინგმა დააარსა ახალი კლუბი, რომელსაც ეწოდა "ლივერპული".
ხელმძღვანელობის შეცვლისა და ახალი სტადიონის შეძენისთანავე ევერტონმა მიიღო მხარდაჭერა ლიბერალური პარტიის ლიდერებისგან და სხვა ცნობილი ლიბერალებისგან, ისინი კლუბის ფინანსური გარანტები გახდნენ. ადგილობრივი ლიბერალური პრესა, კერძოდ, გაზეთები Liverpool Daily Post და Liverpool Echo მხარს უჭერდნენ ევერტონის ახალ ხელმძღვანელობას. თავის მხრივ, ჰოულდინგის გვერდით დადგნენ კონსერვატორული Liverpool Courier და Liverpool Evening Express.
1888 წელს შეიქმნა ინგლისის ფეხბურთის ლიგა, ევერტონი დამაარსებელ 12 კლუბს შორის შედიოდა. ლივერული თავდაპირველად გამოდიოდა ლანკაშირულ ლიგაზე, ხოლო 1893 წელს შეუერთდნენ ფეხბურთის ლიგას, 1894 წელს კი პირველ დივიზიონში თამაშის უფლება მოიპოვეს. პირველი მერსისაიდული დერბი გუდისონ პარკზე 1894 წლის 13 ოქტომბერს გაიმართა, სადაც ევერტონმა 3-0 იმარჯვა. "წითლების" დებიუტი უმაღლეს დივიზიონში წარუმატებელი გამოდგა, ისინი მეორე დივიზიონში დაქვეითდნენ, თუმცა მალევე უკან დაბრუნდნენ. დერბიში ლივერპულმა პირველად 1897 წლის 25 სექტემბერს გაიმარჯვა 30,000 გულშემატკივრის თანდასწრებით (3-1), ამავე წლის 16 ოქტომბერს გუდისონ პარკზე 3-0 დაფიქსირდა ლივერპულის სასარგებლოდ.
მეგობრული დერბი
მერსისაიდული დერბი მოიხსენიება როგორც "მეგობრული დერბი", რაც განპირობებულია ორი კლუბის მჭიდრო კავშირებით. სტადიონებს ერთმანეთთან 1 მილი აშორებთ. 1902-დან 1932 წლამდე ერთი და იმავე მატჩის დროს დღის პროგრამასაც კი უზიარებდნენ ერთმანეთს. დღეს არ არსებობს აშკარა გეოგრაფიული, პოლიტიკური, სოციალური თუ რელიგიური ნიშნით დაყოფა კლუბის გლუშემატკივრებში. ზოგიერთი მკვლევარის აზრი, თავდაპირველად პოლიტიკური მიკუთვნებულობა მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა. 1950-იან 60-იან წლებში ევერტონი ცნობილი გახდა როგორც კათოლიკური კლუბი, აქ ბევრი ირლანდიელი კათოლიკე ფეხბურთელი ირიცხებოდა: ტომი ეგლინგტონი, პიტერ ფარელი და ჯიმი ო'ნილი, ასევე მთავარი მწვრთნელი ჯონი კერი. თავის მხრივ, ლივერპული გადაიხარა პროტესტანტიზმისკენ, 1979 წელს ლივერპულმა არ გააფორმა კონტრაქტი ირლანდიელ ფეხბურთელ რონი უელანისთან. მიუხედავად განსხვავებისა არც ლივერპული და არც ევერტონი თავს რომელიმე რელიგიას არ უკავშირებს. განსხვავება რელიგიაში არ თამაშობს რაიმე როლს, ისე როგორც სელტიკის და რეინჯერსის შემთხვევაში არის.
სხვა დერბებისგან განსხვავებით ამ ორი კლუბის გულშემატკივრებს შორის ძალადობა იშვიათია ქალაქ ლივერპულში. ეიზელის სტადიონის კატასტროფამ ფანებს შორის ურთიერთობა დაძაბა, რადგან ინგლისური კლუბები 5 წლით ევროტურნირებიდან მოკვეთეს. ჰილსბოროს კატასტროფის შემდეგ ფანები ერთმანეთის გვერდით დადგნენ, ევერტონელები შეუერთდნენ The Sun-ის ბოიკოტს, ლივერპულის და ევერტონის გადაჯაჭვული შარფები გადაჭიმული იყო სტენლი პარკზე ენფილდიდან გუდისონამდე.
კონკურენციის ისტორია
ლივერპული ყველაზე წარმატებული საფეხბურთო ქალაქია ინგლისში, ჯამში 27 ინგლისის ჩემპიონობა. ინგლისის უმაღლეს ჩემპიონატში არცერთი სეზონი არ ყოფილა ისე რომ ამ ორი კლუბიდან რომელიმე არ ყოფილიყოს წარმოდგენილი. ევერტონს 100 სეზონზე მეტი აქვს გატარებული უმაღლეს დივიზიონში და მხოლოდ ორჯერ იყო დაქვეითებული. ამჟამად ევერტონს მოგებული აქვს 9 ინგლისის ჩემპიონობა, 5 ინგლისის ასოციაციის თასი და 1 უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი. ლივერპულს მოგებული აქვს ყველა შესაძლო ტიტული, ჩემპიონთა ლიგა 6-ჯერ (ყველა ინგლისურ კლუბზე მეტჯერ), 18 ინგლისის ჩემპიონობა, 7 ინგლისის ასოციაციის თასი, 8 ინგლისის ლიგის თასი (ყველაზე მეტჯერ ინგლისში), 3 უეფა-ს ევროპა ლიგა, 4 უეფა-ს სუპერთასი და 1 ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი.
1892 წლიდან კლუბები ერთმანეთს უპირისპირდებიან ლივერპულის თასზე, ამჟამად ეს ტურნირი სარეზერვო შემადგენლობებისთვის არსებობს და არცერთი მათგანი გადამწყვეტ მნიშვნელობას არ ანიჭებს, ევერტონის მოგება 45, ლივერპულის 39.
ევერტონის და ლივერპულის ქალთა გუნდები ასპარეზობენ ქალთა ფეხბურთის სუპერლიგაზე. 2013 წელს ლივერპულის ქალებმა მოიპოვეს FA WSL, რის გამოც შემდეგ წელს ევროტურნირებზე აღმოჩნდნენ.
თანამედროვე პერიოდი
1960-იან წლებში ლივერპული და ევერტონი რეგულარულად იგებდნენ ინგლისის ჩემპიონობას, 70-იანი წლებიდან დაიწყო ლივერპულის აღმასვლა, რასაც ევერტონის წარუმატებლობის პერიოდი მოყვა. 1970 წელს მოგებული ტიტულის შემდეგ 14 წელი ევერტონს არაფერი მოუგია.
1981-82 წლის სეზონზე ევერტონის მთავარ მწვრთნელად დაინიშნა ჰოვარდ კენდალი. პირველი მერსისაიდული დერბი ენფილდზე 7 ნოემბერს ლივერპულის გამარჯვებით 3-1 დასრულდა. ლივერპული მეშვიდე, ხოლო ევერტონო მეცამეტე პოზიციაზე იმყოფებოდა. მეორე თამაში გუდისონ პარკზე ასევე "წითლების" გამარჯვებით დასრულდა. სეზონი ბობ პეისლის ლივერპულის ტრიუმფით დასრულდა. მარჯვნივ|მინი|500x500პქ|მერსისაიდული დერბის ისტორიული შედეგები 2008 წლამდეევერტონის მოგება – ლურჯი, ლივერპულის მოგება – წითელი, ფრე– ყვითელი 1982-83 წლის სეზონში ბობ პეისლი შეცვალა ჯო ფეგანმა. ლივერპული კვლავ ჩემპიონი გახდა, ხოლო ევერტონი ცხრილის შუა ადგილს დასჯერდა. გამორჩეული შეხვედრა გუდისონზე გაიმართა, ნოემბრის დასაწყისში, სადაც ლივერპულმა 0-5 იმარჯვა, მეორე მატჩი კი უგოლო ფრით დასრულდა.
ევერტონი 1983-84 სეზონის საწყის ეტაპზე ინგლისის ჩემპიონობისთვის იბრძოდა, თუმცა ჩემპიონობა კვლავ ლივერპულმა გაიფორმა, ევერტონი კი ხუთეულშიც ვერ მოხვდა, თუმცა ინგლისის ასოციაციის თასის გამარჯვებული გახდა. ინგლისის ჩემპიონი ლივერპული ლიგის თასის ფინალზე ევერტონს შეხვდა, სადაც ლივერპულმა 1-0 იმარჯვა.
მერსისაიდული დერბით დაიწყო 1984-85 წლის სეზონი. ინგლისის საფეხბურთო სუპერთასზე ჩემპიონი ლივერპული დამარცხდა "ფა-თასის" გამარჯვებულ ევერტონთან 1-0, გამარჯვების გოლი გაიტანა ბრუს გრობელერმა. ლიგაზე პირველი შეხვედრა 20 ოქტომბერს შედგა, სადაც "ლურჯებმა" ენფილდზე 0-1 იმარჯვეს. ამ მომენტისთვის ჰოვარდ კენდელის გუნდი სატურნირო ცხრილში მეოთხე ადგილზე იმყოფებოდა და შანსი ჰქონდა ტიტულისთის ებრძოლა, განმეორებითი შეხვედრა ლივერპულმა დათმო 1-0. საბოლოოდ ევერტონი ინგლისის ჩემპიონი გახდა, ლივერპულმა მეორე ადგილზე დაამთავრა სეზონი.
1987-1988 სეზონში "ფა თასის" პირველ ტურის მერსისაიდული დერბში ლივერპულმა გიმარჯვა. 1989 წლის 15 აპრილს ფა თაისის ნახევარფინალში მოხდარ ჰილსბოროს ტრაგედიას 96 ლივერპულელი გულშემატკივარი ემსხვერპლა. ტრაგედიის შემდეგ პირველი მერსისაიდული დერბი 3 მაისს გუდისონზე 0-0 დასრულდა. 20 მაისს კვლავ შეხვდა ეს ორი კლუბი ერთმანეთს ამჯერად ფა თასის ფინალში უემბლის სტადიონზე. მატჩი დამატებით დროში გადავიდა, სადაც ლივერპულმა 3-2 იმარჯვა. მარცხნივ|მინი|ევერტონის და ლივერპულის შედეგები ლიგაზე გვერდიგვერდ, იწყება 1889 წლიდან 1990-91 წლების სეზონი ევერტონისთვის არადამაჯერებლად წარიმართა, რის გამოც სეზონი მეცხე ადგილზე დაასრულეს, ლივერპული კი მეორე ადგილს დასჯერდა. სეზონის ერთ-ერთი ყველაზე დაძაბული შეხვედრა მერსისაიდული დერბი იყო "ფა თასზე". ეს თამაში 1991 წლის 17 თებერვალს გუდისონზე 4-4 დასრულდა. რამდენიმე დღეში კენი დალგლიშმა ლივერპულის მთავარი მწვრთნელის პოსტი დატოვა. განმეორებითი შეხვედრა ევერტონმა მოიგო. ასოციაციის თასზე ეს იყო უკანასკნელი წელი, როდესაც თანაბარი შეხვედრის შემთხვევაში განმეორებითი შეხვედრა ინიშნებოდა, ამის შემდეგ პენალტების სერია დაუშვეს.
1991 წელს პიტერ ბირდსლიმ ლივერპულიდან ევერტონში გადაინაცვლა, რამაც მომდევნო დერბი კიდევ უფრო დაძაბული გახადა. 1992 წლის 7 დეკემბერს გუდისონ პარკზე ევერტონმა 2-1 გაიმარჯვა, ერთი გოლი კი ბირდსლის ეკუთვნოდა. ეს იყო მეორე შემთხვევა, როდესაც ერთმა ფეხბურთელმა ორივე კლუბის მაისურით გოლი გაიტანა.
1993-94 სეზონში ენფილდზე ლივერპულმა 2-1 მოიგო, სატურნირო ცხრილში "წითლებისთვის" ამ გამარჯვებას დიდი ეფექტი არ ჰქონია, თუმცა ევერტონის მარცხი გასავარდნ ზონას აახლოვებდა.
გამორჩეული დერბი გაიმართა 1997 წლის 18 ოქტომერს, სადაც ლივერპული 2-0 დამარცხდა. ევერტონისთის ეს გამარჯვება მნიშვნელოვანი იყო, რადგან ტურნირზე დარჩენა შეძლო.
2000-01 სეზონის დერბი გამორჩეული იყო თავისი დაძაბულობით. პირველი შეხვედრა ენფილდზე ლივერპულს მოგებული ჰქონდა, განმეორებითი თამაში უხვგოლიანი აღმოჩნდა, საბოლოო ანგარიში 2-3 ლივერპულის სასარგებლოდ. ლივერპული 1992 წლის შემდეგ პირველად ჩემპიონთა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე მოხვდა.
2001-02 სეზონი ორივე გუნდისთვის წარმატებული იყო, ლივერპულმა შეძლო ევერტონის თხუთმეტ თამაშიანი წაუგებელი სერიის დასრულება. ლივერპულმა პრემიერლიგაში ორივე მერსისაიდულ დერბში იმარჯვა, თუმცა სეზონი მეორე ადგილზე დაასრულა.
2004-05 პრემიერლიგა ევერტონისთის მეტად წარმატებული აღმოჩნდა. 1987 წლის შემდეგ პირველად სატურნირო ცხილში "ლურჯებმა" ლივერპულს გადაუსწრეს და მეოთხე ადგილი დაიკავეს, ლივერპულმა კი მეხუთე. ევერტონის ახალმა მწვრთნელმა დეივიდ მოიესმა გუდისონზე მერსისაიდული დერბი მოიგო, მაგრამ ენფილდზე დამარცხდა. ლივერპულმა სეზონი ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებით დაასრულა. მარცხნივ|მინი|2006 წლის დერბი, [[სტივენ ჯერარდი|სტივენ ჯერარდს ლივერპულიდან და ჯეიმზ ბიტის ევერტონიდან აცვიათ ნომერი "08"  მაისური, იმის აღსანიშნავად, რომ ლივერპული აირჩიეს ევროპის კულტურული დედაქალაქი 2008 წელს. ]] 2005-06 წელს ორივე მერსისაიდული დერბი ლივერპულის სასარგებლოდ გადაწყდა, "წითლები" გახდნენ თასის ფინალის გამარჯვებულები ვესტ ჰემთან. ევერტონმა კი პრემიერლიგა ცხრილის შუაში დაასრულა.
2006-07 წლების პრემიერლიგა ევერტონმა მეექვსე ადგილზე, ხოლო ლივერპულმა მესამეზე დაასრულეს. ურთიერთშეხვედრებში პირველი თამაში გუდისონზე 3-0 იყო, განსაკუთრებულად არადამაჯერებელი იყო ლივერპულის მეკარე პეპე რეინა, ხოლო მეორე თამაში ენფილდზე ფრედ დასრულდა.
დაძაბული გამოდგან 2007–08 წლების მერსისაიდული დერბი გუდისონ პარკზე. ლივერპულის ფეხბურთელმა დუბლის შესრულება შეძლო, გავიდა სამი ჰიუპიას ავტოგოლი, თამაშიდან გააძევეს ორი ევერტონელი, დაიდო ორი პენალტი.
2008-09 წლებში სხვადასხვა ტურნირის ფარგლებში ოთხი მერსისაიდული დერბი გაიმართა. პრემიერლიგაში პირველი შეხვედრა გუდისონზე ლივერპულმა იმარჯვა, თუმცა განმეორებით შეხვედრაში დაფიქსირებულმა ფრემ ლივერპულის საჩემპიონო ამბიციას დიდი ზიანი მიაყენა, ამ სეზონში პრემიერლიგა მანჩესტერ იუნაიტედმა მოიგო მეორე ადგილი ლივერპულმა დაიკავა. "ფა თასზე" ათკაციანმა ევერტონმა ლივერპულის დამარცხება შეძლო, თუმცა ფინალში ჩელსიმ იმარჯვა. საბოლოოდ ევერტონი შემდეგ წელს ევროპა ლიგაზე გავიდა.
2009-10 წლის პრემიერლიგა არცერთი ლივერპულური კლუბისთვის წარმატებული არ ყოფილა, ენფილდზე ლივერპულმა, ხოლო გუდისონზე ევერტონმა გაიმარჯვა.
2011-12 წლის სეზონში ლივერპული და ევერტონი სამჯერ შეხვდნენ ერთმანეთს, ყველა თამაში ლივერპულის გამარჯვებით დასრულდა. 2011 წლის 1 ოქტომბერს გუდისონ პარკზე 0-2 (გოლები გაიტანეს ენდი კეროლმა და ლუის სუარესმა) ევერტონის მცველი ჯეკ როდუელი თამაშის დაწყებიდან მალევე გააძევეს, საკამათო წითელი ბარათი ფეხბურთის ასოციაციამ მოგვიანებით გააუქმა. 2012 წლის 13 მარტს ენფილდზე სტივენ ჯერარდის ჰეთთრიკით ლივერპულმა მოიგო, 1982 წელს იან რაშის ჰეთთრიკის შემდეგ პირველად. სეზონის მესამე შეხვედრა გაიმართა "ფა თასის" ნახევარფინალში. პირველ ტაიმში ევერტონელმა ნიკიცა ელავიჩიმ შეძლო გოლის გაიტანა, მეორე ტაიმის ნახევარში ლუის სუარესმა ანგარიში გაათანაბრა, 87-ე წუთზე ენდი კეროლის გოლით ლივერპულმა გაიმარჯვა. ამ სეზონში სატურნირო ცხრილში ევერტონმა ლივერპულს გადაასწრო, ლივერპული ევროპა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე მოხვდა.
2013-14 წლების სეზონის პირველი მერსისაიდული დერბი გუდისონზე 3-3 დასრულდა. მეორე ტურის შეხვედრა ენფილდზე 4-0. ეს შედეგი დაფიქსირდა იურგენ კლოპის პირველ მერსისაიდულ დერბში 2015-16 წელს ენფილდზე.
2019-20 სეზონში ლივერპული ცხრილის ლიდერად დაუხვდა ევერტონს, თამაში 5-2 დასრულდა. რის შემდეგაც ევერტონის რიგები დატოვა მთავარმა მწვრთნელმა მარკოს სილვამ. 2020 წლის 5 იანვარს "ფა თასზე" იურგენ კლოპმა ლივერპულის ახალგაზრდული გუნდი გამოიყვანა, ამ თამაშში წითლებმა იმარჯვეს 1-0. გოლის ავტორი კურტის ჯონსი გახდა ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელი დენი კადამარტერის შემდეგ, ვინც მერსისაიდულ დერბში გოლის გატანა შეძლო. განმეორებითი შეხვედრა პერმიერლიგაში 13 მარტს უნდა გამართულიყო, მაგრამ კორონავირუსის პანდემიის გამო პრემიერლიგა შეწყდა, 17 ივნისს პრემიერლიგა განახლდა დახურულ კარს მიღმა, 21 ივნისს მერსისაიდული დერბი ფრედ 0-0 დასრულდა.
ტრანმერ როვერსი
მატჩები ევერტონი/ლივერპული და ტრანმერ როვერსი (მდებარეობს ბერკენჰედში მდინარე მერსის მეორე მხარეს) არის ასევე მერსისაიდული დერბი. ტრანმერმა მთელი თავისი ისტორიის განმავლობაში უმაღლესი ჩემპიონატის მიღმა გაატარა, შესაბამისად დერბი ამ გუნდებს შორის იშვიათობაა. თუმცა ზოგჯერ თასის შეხვედრებში ხვდებიან ხოლმე ევერტონს და ლივერპულს. ბოლო შეხვედრა ორივე კლუბთან შედგა 2001 წელს "ფა თასზე" შედგა. ტრანმერმა ევერტონი გამოაგდო 3-0, ხოლო ლივერპულთან მეოთხედ ფინალში 4-2 დამარცხდა.
რეკორდები
მერსისაიდულ დერბში არაერთი რეკორდია დამყარებული:
ქვემოთ მოცემულია მხოლოდ მერსისაიდული დერბის რეკორდები:
ყველა დროის ბომბარდირები
გოლები არაბრიტანელების მიერ: ჯამში 33 ფეხბურთელს 20 სხვადასხვა ქვეყნიდან (ბრიტანეთის გარდა) აქვს მერსისაიდულ დერბში გოლი გატანილი.
მეტი გოლი ვიდრე წლები: ლივერპულელ ფედ ჰოუს და ევერტონელ ტომი ლაუტონს იმაზე მეტი გოლი აქვთ გატანილი დერბში ვიდრე აღნიშნულ კლუბებში სათამაშოდ დაყვეს. ჰოუმ სამი წლის განმავლობაში 5 გოლი, ლოუტონმა ოთხი გოლი 3 წელში.
ჰეთ-თრიკი: პირველი ჰეთთრიკი ევერტონელი ალექს "სტენდი" იანგის სახელზეა, მან 4 გოლი გაიტანა 1904 წელს, ეს თამაში გუდისონზე 5-1 დასრულდა. სხვა ევერტონელები, რომლებმაც ჰეთ-თრიკი შეასრულეს: ბობი პარკერი (1914) და დიქსი დინი (ორჯერ) 1928 და 1931 წლებში. ლივერპულიდან ჰეთ-თრიკი გაიფორმეს: ჩემბერსი (1922), ფორშაუ (1925), ბარტონი (1933) და ჰოუ (4 გოლი, 1935 წ). თითქმის 50 წელის გასვლის შემდეგ ლივერპულელმა იან რაშმა 1982 წელს გუდისონზე 4 გოლი გაიტანა, ეს თამაში წითლების გამარჯვებით 5-0 დასრულდა. 30 წლის შემდეგ კი სტივენ ჯერარდმა ჰეთ-თრიკი შეასრულა ენფილდზე (3-0). იანგის 1904 წლის და რაშის 1982 წლის ჰეთ-თრიკების გარდა ყველა დანარჩენი ენფილდზე გავიდა.
ავტო გოლი: სენდი ბრაუნი ცნობილი გახდა 1969-70 სეზონზე თავისი ავტოგოლით, ეს შეხვედრა ევერტონმა დათმო. პირველი ავტოგოლი გავიდა 1902 წელს ევერტონის ფეხბურთელის ბალმერის მიერ. სულ რვა ევერტონელის სახელზეა ავტოგოლი, ხოლო სამი ლივერპულელის. ბოლო ავტოგოლი ეკუთვნის ევერტონელ ლეიტონ ბეინზს გუდისონზე (2012-13 წლების სეზონი).
ახალგაზრდების გოლები: მიუხედავდ იმისა, რომ რთულია გადამოწმდეს ძველი მოთამაშეების დაბადების დრო და გოლის გატანის მომენტი, ამჟამად მიჩნეულია რომ ევერტონის დენი კადამარტერი ყველაზე ახალგაზრდა ფეხბურთელია, ვინც გოლი გაიტანა მერსისაიდულ დერბში, 18-ე დაბადების დღიდან ექვეს დღეში 1997 წლის ოქტომბერში.
დერბის თამაშები საშუალო დასწრებებით ათწლეულებში
ცხრილში შეყვანილია მხოლოდ ლიგის შეხვედრები, 1984 წლის სუპერ თასის ფინალს 100,000 ადამიანი დაესწრო. ენფილდზე ყველაზე ბევრი ადამიანი დაფიქსირდა1962-63 წლის ლიგის თამაშსზე 56,060. ცხრილში ვერ მოხვდა(ება) თამაშები, რომლებიც COVID-19 ვირუსის გამო დახურულ კარს მიღმა გაიმართება.
თამაშები ნეიტრალურ სტადიონზე
სულ დერბის 12 თამაში გაიმართა ნეიტრალურ სტადიონზე: 6 უემბლი, 4 მეინ როუდი და თითო თამაში ვილა პარკზე და ოლდ ტრაფორდზე. {| class="wikitable" style="text-align: center" ! დრო ! ტურნირი ! სტადიონი ! ანგარიში ! დასწრება
პენალტები
ომის შემდეგ ევერტონის სასარგებლოდ დაინიშნა ორი პენალტი (ორივე გაიტანეს), ლივერპულისთვის 11 პენალტი დაინიშნა გუდისონზე აქედან სამი გააცუდეს. სრული სია: https://www.evertonresults.com/derbypens.htm.
თამაში ორივე კლუბში
ლივერპულში მოთამაშეების ტრანსფერს ერთი კლუბიდან მეორეში უწოდებენ "პარკის გადაკვეთას", განსაზღვრება მომდინარეობს კლუბს შორის არსებული სტენლის პარკის გამო. ლივერპულს პირდაპირ ევერტონიდან ფეხბურთელი 1959 წლიდან 2000 წლამდე არ უყიდია, საპირისპიროდ ევერტონს 1961-დან 1982 წლამდე.
დეივ ჰიქსონი, ჯონ ჰეიდონი და ფრენკ მიტჩელი ერთადერთი სამი მოთამაშეა, რომლებმაც ითამაშეს ლივერპულში, ევერტონში და ტრანმერ როვერსში, მერსისაიდის სამივე ძირითად კლუბში. ახალი ბრაიტონი ლიგის მონაწილე იყო 1923–51 წლებში; ბილ ლაზი და ნილ მაკბეინი თამაშობდნენ სამივე მერსისაიდულ კლუბში, ლივერპულში, ევერტონში და ახალ ბრაიტონში. ჯონ უაიტჰედი თამაშობდა სამ ლივერპულურ კლუბში ლივერპულში, ევერტონსა და ბუტლიში ერთი წელი ბუტლინი იყო ლიგაზე (1892–93), შემდგომ დაქვეითდნენ მეორე დივიზიონში.
ცნობილი ტრასფერები:
ევერტონიდან ლივერპულში
ლივერპულში გადასვლამდე აღნიშნულმა ფეხბურთელებმა სხვა კლუბში ითამაშეს ესენია:
მოთამაშეების მსგავსად "პარკი გადაუკვეთავთ" მწვრთნელებსაც, უილიამ ბარკლი გახდა ერთადერთი მწვრთნელი რომელმაც ევერტონის შემდეგ ლივერპულში იმუშავა.
ერთგულება
ლივერპულელი ევერტონელები
ევერტონის ლივერპულელები
დუბლი
იშვიათია გუნდმა სეზონის ურთიერთშეხვედრის ორივე თამაში მოიგოს. მოგების სტატისტიკა მერსისაიდულ დერბში არის შემდეგი: ლივერპული 15 და ევერტონი 9. ორივე თამაშის მოგება მოიხსენიება როგორც "დუბლად". ლივერპული და ევერტონი სამჯერ და მეტჯერაც შეხვედრიან ერთმანეთს სხვადასხვა ტურნირზე, უფრო მეტ გამარჯვებას კი უწოდებენ "ტრებლს".
ევერტონი ლივერპული
თასის თამაშების და სხვადასხვა ტურნირების შეხვედრებში ეს ორი გუნდი ბევრჯერ შეხვდნენ ერთმანეთს,1986-87 წლების სეზონში მათ ერთმანეთის წინააღმდეგ ექვსჯერ ითამაშეს: პირველი თამაში უემბის სტადიონზე გამართული სუპერთასი 1-1, ლიგაზე ორჯერ თამაში, ასევე ორჯერ Screen Sport-ის სუპერთასის ფინალზე (პირველად გაიმართა 1985–86-ის სეზონზე) და ლიგის თასის 5-ე რაუნდი. ამ სეზონში ევერტონმა ჩემპიონობა იზეიმა, მიუხედავად ამისა ისინი ლივერპულთან ოთხჯერ დამარცხდნენ. ექვსივე მატჩზე მაყურებელთა რაოდენობამ 281.356 შეადგინა. მომდევნო სეზონში ოთხი მერსისაიდული დერბი გაიმართა, გამარჯვება და მარცხი ორივე გუნდს თანაბარად ჰქონდა.
პრემიერლიგაში ლივერპულს ევერტონთან დადებითი ბალანსი აქვს, ბოლო ათ წელში 4 სეზონი ორივე შეხვედრა "წითლების" სასარგებლოდ დასრულდა. პრემიერლიგაში ევერტონს დუბლი არასდროს შეუსრულებია, ბოლო წარმატება 1985 წელს შედგა გუდისონზე (1–0) და ენფილდზე (1–0), ასევე უემბლიზე გამართული სუპერთასის მოგება, ამ სეზონში ევერტონმა უკანასკნელად შეასრულა "ტრებლი".
შედეგების სრული სია
სიაში შეტანილია 1894 წლიდან დღემდე გამართულ თამაშები, რომლებიც გაიმართა სხვადასხვა ტურნირებზე ესენია: პრემიერლიგა, მის წინამორბედი პირველი დივიზიონი, ფა თასი, ლიგის თასი და ინგლისის საფეხბურთო სუპერთასი, ScreenSport სუპერ თასი. ამხანაგური თამაშები განცალკევებულ სიაშია შეყვანილი, ომამდე არსებული ამხანაგურები სიაში არაა შეყვანილი. ამხანაგურები
გორდის ნამოსახლარი
გორდის ნამოსახლარი — ქვედა პალეოლითის ხანის (ძვ. წ. 100 ათ. – 40 ათ. წწ.) სახელოსნო-ნამოსახლარი. აღმოჩენილია (ექსპედიციის ხელმძღვ. კ. კალანდაძე) 1982 წელს სოფელ ზედა გორდში, დადიანების საზაფხულო რეზიდენციის ეზოში. ზედაპირულად აიკრიფა კაჟის იარაღი (საფხეკები, დანალამელები, ნუკლეუსი და წარმოების ნაშთები). იქვე, ზეგანზე, გამოდის კაჟის ე. წ. ძარღვები, რითაც ამ იარაღს ამზადებდნენ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ხონის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
მუზეუმი (პრაღის მეტრო)
მუზეუმი (Muzeum) — პრაღის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს A და C ხაზებზე და შედგება 2 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1978 წელს.
ოთარ გორდელი
ოთარ მიხეილის ძე გორდელი (დ. 18 ნოემბერი, 1928, თბილისი — გ. 6 დეკემბერი, 1994, იქვე) — ქართველი კომპოზიტორი. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1966).