cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
პლისკის ბრძოლა
ბრძოლა
გაქცეულ ჯარისკაცებს მოუწიათ ბულაგრელების მიერ აშენებული ხის კედლების დანგრევა, რათა სამხრეთისკენ გაქცეულიყვნენ. ბიზანტიელები ცდილობდნენ კედელზე ასვლას და ბევრმა ნაწილობრივ წარმატებას მიაღწია. ბიზანტიელებმა კედლების დაწვა სცადეს, მაგრამ ეს ტაქტიკა ასევე არაეფექტური აღმოჩნდა და დამატებითი მსხვერპლი მოჰყვა. თითქმის ყველა გაქცეული ბიზანტიელი დაიღუპა, ზოგი მახვილით მოკლეს; სხვები მდინარეში დაიხრჩნენ; და ბევრი სასიკვდილოდ დაშავდა კედელზე.
სქოლიო
კატეგორია:ბიზანტიის იმეპრია კატეგორია:ბიზანტიის ბრძოლები კატეგორია:ბიზანტიის იმპერიის ომები კატეგორია:ბულგარეთის ისტორია კატეგორია:ბულგარეთის ომები კატეგორია:IX საუკუნის ბრძოლები
ნეაპოლი
ნეაპოლი (Napoli, ნეაპ. Nàpule, Νέα Πόλις „ნეა პოლის“ — ახალი ქალაქი) — ისტორიული ქალაქი სამხრეთ იტალიაში, კამპანიის რეგიონისა და ნეაპოლის პროვინციის დედაქალაქი. ნეაპოლი ცნობილია მდიდარი ისტორიით, ხელოვნებითა და კულტურით. ქალაქი განლაგებულია ნეაპოლის ყურეში, ორ ვულკანურ ტერიტორიას შორის: ვეზუვის მთასა და ფელეგრინის ველებს შორის.
ნეაპოლი ძველმა ბერძნებმა დააარსეს და „ნეა პოლის“ (ახალი ქალაქი) უწოდეს. იგი საკმაოდ დიდ როლს თამაშობდა, როგორც რომის იმპერიის ცენტრალური პროვინცია. 1282-1816 წლებში ნეაპოლი ამავე სახელწოდების სამეფოს დედაქალაქი იყო, მოგვიანებით ის შედიოდა სიცილიის შემადგენლობაში.
დღეს ნეაპოლი მესამე მჭიდროდ დასახლებული ადგილია იტალიაში, რომისა და მილანის შემდეგ, ხოლო მეთხუთმეტე ევროპაში. ნეაპოლის მოსახლეობა 3.8 მილიონს შეადგენს. მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი დასახლებულია ესპანურ კვარტლებში. ცენტრალურ ნეაპოლში ცხოვრობს ერთი მილიონი ადგილობრივი მცხოვრები — ნეაპოლელები (Neapolitans). ადგილობრივი მოსახლეობა საუბრობს ნეაპოლურ ენაზე, რომლის რემდენიმე დეალექტზეც თითქმის მთელი სამხრეთ იტალია მეტყველებს.
ნეაპოლთანაა დაკავშირებული პიცის წარმოშობა. ცნობილია ამ ქალაქის კულტურა: ნეაპოლთან აკავშირებენ მადოლინის (მუსიკალური საკრავის) წარმოშობას. ცნობილია ნეაპოლიტანური ფოლკლორული მუსიკაც. არსებობს უამრავი პოპულარული ფიგურა და ნიშანი, რომლებიც ცნობილია როგორც ნეაპოლის სიმბოლოები: მთავარი წმინდნის — Januarius-ის, Pulcinella-ს სიმბოლო და საყვირები. thumb|center|600px|ნეაპოლის პანორამა
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იტალიის ქალაქები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში
უსა-სტეპანოვკა
უსა-სტეპანოვკა (Уҫы-Степановка; Уса-Степановка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 57 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 62 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 80 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას მარიელები შეადგენენ (83%).
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
ბატნის პროვინცია
200პქ|მინი|მარჯვნივ|ბატნას მდებარეობა ალჟირში ბატნა (არაბ. ولاية باتنة‎) — პროვინცია (ვილაიეთი) ალჟირში. მისი დედაქალაქია ბატნა. პროვინციის ფართობია 12,192 კმ². 2008 წლის მონაცემებით, პროვინციაში ცხოვრობს 1,128,030 ადამიანი.
პროვინცია შედგება 22 რაიონისგან და 61 მუნიციპალიტეტისგან.
ლანდო (პაპი)
ლანდო (Anastasius PP. III; დ. უცნობია —  გ. თებერვალი, 914) —  რომის პაპი 913-914  წლებში. წარმოშობით იტალიელი. პორნოკრატიის პერიოდის პაპი.
პონტიფიკატის პერიოდში არ გამოუცვლია სახელი. მისი მოღვაწეობის შესახებ მცირე ცნობებია. ცნობილია რომ იგი იყო მაროზიას საყვარელი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით კატეგორია:გარდაცვლილი 914
მეწიეთი
მეწიეთი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, ხიდისთავის თემში (სოფლები: ახალშენი, ზენობანი, მეწიეთი, წიფნაგვარა, ჭაჭიეთი, ხიდისთავი). მდებარეობს მდინარე გუბაზეულის მარჯვნივ, ზღვის დონიდან 300 მ., ჩოხატაურიდან 7 კმ., საჯავახოს რკინიგზის სადგურიდან 27 კმ. ხიდისთავიდან 2 კმ. სოფლიდან მიდის საცალფეხო გზა კურორტ ბახმარომდე. სოფელი შედიოდა ხიდისთავის სასოფლო საზოგადოებაში. სოფელში იდგა წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია, სადაც ინახებოდა ოქროთი მოჭედილი წმინდა გიორგის ხატი, ჯვარი და „მარხვანი“. სოფელში დაიბადა მწერალი ჭოლა ლომთათიძე.
სქოლიო
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჟოზე მანუელ ბაროზუ
ჟოზე მანუელ დურან ბაროზუ (José Manuel Durão Barroso; ; დ. 23 მარტი 1956, ლისაბონი, პორტუგალია) — პორტუგალიელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. 2004 წლის 22 ნოემბრიდან 2014 წლის 31 ოქტომბრამდე იყო ევროკომისიის პრეზიდენტი. 2002-2004 წლებში იყო პორტუგალიის ვიცე-პრეზიდენტი. 1992-1995 წლებში პორტუგალიის საგარეო საქმეთა მინისტრი. პორტუგალიის სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი.
ჟოზე მანუელ ბაროზუ დაიბადა 1956 წლის 23 მარტს ლისაბონში, პორტუგალიაში, მამამისის ლუიშ ანტონიუ სარაივა ბაროზუსა და დედამისის, — მარია დი ფრეიტაშ ელიზაბეთ დურანის ოჯახში. დაამთავრა სამართლის ფაკულტეტი ლისაბონის უნივერსიტეტში და გაიარა მაგისტრატურა პოლიტოლოგიის სპეციალობით ჟენევის უნივერსიტეტში, რომლის დამთავრების შემდეგ გარკვეული დროით სწავლობდა ვაშინგტონში, ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტში. 1980 წელს ის შეუერთდა პორტუგალიის სოციალისტურ-დემოკრატიულ პარტიას. 1999 წელს ბაროზუ აირჩიეს სოციალისტურ-დემოკრატიული პარტიის ლიდერად, 2002 წელს ჩატარებულმა საპარლამენტო არჩევნებმა კი საშუალება მისცა, შეექმნა კოალიციური მთავრობა, რომლის პრემიერ-მინისტრიც თავადვე გახდა. ბაროზუ ამ პოსტზე ორი წლის განმავლობაში მოღვაწეობდა.
ბაროზუმ კარიერა დაიწყო საუნივერსიტეტო გარემოში, ასწავლიდა ლისაბონის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე, მოგვიანებით ხანმოკლე კურსებს გადიოდა ნიუ-იორკის კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ლუქსემბურგში არსებულ საერთაშორისო უნივერსიტეტსა და ფლორენციაში არსებულ ევროპის უნივერსიტეტში. 1985 წელს ბაროზუ პირველად იქნა არჩეული პორტუგალიის პარლამენტში და დაინიშნა ქვეყნის შინაგან საქმეთა მინისტრის დამხმარედ. 1987 წელს გახდა სახელმწიფოს მდივანი საგარეო საქმეთა და თანამშრომლობის საკითხებში. 1992 წელს ბაროზუ დაინიშნა პორტუგალიის საგარეო საქმეთა მინისტრად.
2006 წელს ჟურნალმა „European Voice“-მა ბაროზუ დაასახელა „წლის ევროპელად“. არის არაერთი პუბლიკაციის ავტორი პოლიტოლოგიის, საერთაშორისო ურთიერთობებისა და ევროინტეგრაციის საკითხებში.
ჟოზე მანუელ ბაროზუ მშობლიური პორტუგალიური ენის გარდა ფლობს ინგლისურ, ესპანურ და ფრანგულ ენებს. არის ვიტაუტას დიდის ორდენის კავალერი (ლიტვა, 14 ივნისი 2007).
ბაროზუ ქორწინებაში იმყოფება მარგარიდა სოუზა უვასთან. მათი ქორწილი შედგა 1980 წელს ქალაქ პორტუში. წყვილს სამი შვილი ჰყავს: ლუიში, გილიერმი და ფრანსიშკუ. ბაროზუ გატაცებულია პეტერ სლოტერდაიკის ფილოსოფიით.
2014 წლის 12 ივნისს ჟოზე მანუელ ბაროზუ საქართველოს ეწვია. მასთან ერთად საქართველოში გაფართოებისა და სამეზობლო პოლიტიკის საკითხებში ევროკომისარი შტეფან ფულე ჩამოვიდა. თბილისის საერთაშორისო აეროპორტში სტუმრებს ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრი ალექსი პეტრიაშვილი, საგარეო საქმეთა მინისტრის პირველი მოადგილე დავით ზალკალიანი და ევროკავშირში საქართველოს ელჩი ნატა საბანაძე დახვდნენ. აეროპორტიდან ჟოზე მანუელ ბაროზუ ავლაბრის სასახლეში გაემართა, სადაც საქართველოს პრეზიდენტ გიორგი მარგველაშვილს შეხვდა, რომლის შემდეგაც ერთობლივი პრესკონფერენცია გაიმართა.
სქოლიო
კატეგორია:პორტუგალიელი პოლიტიკოსები კატეგორია:პორტუგალიის პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:ევროკომისიის პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 1956 კატეგორია:დაბადებული 23 მარტი
გიორგი ჭანტურია (ფეხბურთელი)
გიორგი ჭანტურია (დ. 11 აპრილი, 1993, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი, გერმანიის მეორე ბუნდესლიგაში მოასპარაზე კლუბ „დუისბურგისა“ და საქართველოს ეროვნული ნაკრების თავდამსხმელი.
საკლუბო
გიორგიმ კარიერა დაიწყო საფეხბურთო კლუბ „საბურთალოში“, 2009 წლის ივნისში იჯარის წესით გადავიდა ბარსელონაში. ის გადაიყვანეს ბარსას ახალგაზრდულ B გუნდში, სადაც გაიტანა 11 გოლი და დაეხმარა კატალონიელებს ლიგის ტიტულის მოპოვებაში.
მას შემდეგ, რაც 2010 წლის აგვისტოში ჭანტურიათი ლონდონური „ჩელსი“ დაინტერესდა, გიორგიმ კონტრაქტი გააფორმა არნემის „ვიტესთან“. 2011 წლის აპრილში მან გააფორმა სამწლიანი ხელშეკრულება კლუბთან.
ჭანტურიას დებიუტი „ვიტესში“ შედგა 2011-12 წლების სეზონის პირველ, „დენ ჰააგთან“ ფრედ (0-0) დასრულებულ გასვლით მატჩში, 7 აგვისტოს. მან პირველი გოლი ვიტესის მაისურით გაიტანა მეორე ოფიციალურ მატჩში, როდესაც მისმა გუნდმა დაამარცხა „ვვვ-ვენლო“, ანგარიშით 4-0. ჭანტურიას ვიტესში დიდ მომავალს უწინასწარმეტყველებდნენ, თუმცა 2011-12 წლების სეზონში ის გუნდის სათადარიგო ფეხბურთელი იყო, ხოლო შემდგომ სეზონში თითქმის არ ეძლეოდა სათამაშო პრაქტიკა.
2012 წლის დეკემბერში ჭანტურია იჯარის წესით გადავიდა ვლადიკავკაზის „ალანიაში“, სეზონის დასრულებამდე. სეზონის ბოლოს დაბრუნდა არნემულ კლუბში და ადგილი დაიბრუნდა გუნდის მთავარ შემადგენლობაში 2013–14 წლების სეზონისთვის.
2014 წლის 19 თებერვალს გიორგიმ კონტრაქტი გააფორმა რუმინულ კლუბ „ჩფრ კლუჟთან“, ტრანსფერის საფასური არ ხმაურდება.
სანაკრებო
ჭანტურია საქართველოს ახალგაზრდულ ნაკრებში პირველად 2008 წელს გამოიძახეს. მისი გამოსვლები 19 წლამდელთა ნაკრებში საკმაოდ წარმატებული იყო. 2012 წლის 25 მაისს მან გაიტანა გოლი ამხანაგურ მატჩში ბოსნიის წინააღმდეგ (მატჩი ქართველთა გამარჯვებით, 4:2 დასრულდა), ბოლო 30 მაისს მან თავისი დუბლით ნაკრებს გამარჯვება მოუტანა ავსტრიის წინააღმდეგ (საბოლოო ანგარიში იყო 2:1).
2011 წლიდან გიორგი ჭანტურია 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წევრია. 2011 წლის სექტემბერში მან მონაწილეობა მიიღო უეფა-ს ევროპის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ჩემპიონატის მატჩში ესპანელი თანატოლების წინააღმდეგ, რომელიც ქართულმა გუნდმა 2:7 დათმო, გიორგი 76-ე წუთზე შეცვალეს.
საქართველოს მთავარ ნაკრებში პირველად ჭანტურიამ 2014 წლის 5 მარტს ითამაშა, ლიხტენშტეინის წინააღმდეგ ამხანაგურ შეხვედრაში (2-0). სადებიუტო შეხვედრა მან გოლით აღნიშნა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1993 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:საბურთალოს ფეხბურთელები კატეგორია:არნემის ვიტესის ფეხბურთელები კატეგორია:ვლადიკავკაზის ალანიას ფეხბურთელები კატეგორია:კლუჟის ფეხბურთელები კატეგორია:ელას ვერონის ფეხბურთელები კატეგორია:დუისბურგის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 11 აპრილი კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები
ჯონ მაკ-ტირნანი
ჯონ კემპბელ მაკ-ტირნანი (John McTiernan; დ. 8 იანვარი 1951, ოლბანი, აშშ) — ამერიკელი კინორეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი კინორეჟისორები კატეგორია:დაბადებული 1951 კატეგორია:დაბადებული 8 იანვარი
დაკოტა ფენინგი
ჰანა დაკოტა ფენინგი (Dakota Fanning; ცნობილი როგორც დაკოტა ფენინგი; დ. 23 თებერვალი, 1994, კონიერსი) — ამერიკელი მსახიობი რომლის კარიერაზე დიდი მნიშვნელობა იქონია როლმა რომელიც ითამაშა შვიდი წლის ასაკში ფილმში „მე სემი ვარ“. ამ როლმა მას მიაღებინა ნომინაცია მსახიობთა გილდიის დაჯილდოებაზე და იგი გახდა ყველაზე მცირეასაკოვანი ნომინანტი კინემატოგრაფიის ისტორიაში. როგორც ბავშვი მსახიობი მონაწილეობდა უფრო პოპულარულ ფილმებში, როგორიცაა „კაცი ცეცხლზე“ (2004), „მსოფლიოს ომები“ (2005) და „შარლოტის ქსელი“ (2006). შემდგომ ფენინგი გადავიდა უფრო დიდ როლებზე, ფილმებში „მონადირის ძაღლი“ (2007) და „ფუტკრების საიდუმლო ცხოვრება“ (2008). მისი ბოლო როლები მოიცავს ტიტულოვან პერსონაჟებს ფანტასტიკურ საშინელებათა ანიმაციურ საბავშვო ფილმში „კორალინი“ (2009), შერი კური დრამაში „გაქცეული“ (2010) და ჯეინ ვოლტური ბინდის საგაში (2009-12).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მსახიობები კატეგორია:დაბადებული 1994 კატეგორია:დაბადებული 23 თებერვალი კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
რაბატი
რაბატი (الرباط, Ville de Rabat; Ciudad de Rabat) — მაროკოს სამეფოს დედაქალაქი და სიდიდით ქვეყნის მეშვიდე უმსხვილესი ქალაქი, რომლის მოსახლეობაც 2014 წლის აღწერით 577,827 ადამიანს შეადგენს. რაბატი ასევე წარმოადგენს რაბატ-სალე-კენისტრას ადმინისტრაციული რეგიონის დედაქალაქსაც. ქალაქი ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე მდებარეობს მდინარე ბოუ რეგრეგის შესართავთან, ქალაქ სალეს საპირისპირო მხარეს.
რაბატი მე-12 საუკუნეში იქნა დაარსებული ალმოჰადების მიერ როგორც სამხედრო ქალაქი, რომლებიც იმ დროისათვის ჩრდილოეთ აფრიკის დიდ ნაწილს აკონტროლებდნენ. ქალაქი მუდმივად ვითარდებოდა, ვიდრე ამას ალმოჰადების სახალიფოს დაცემა და რაბატის დიდი ხნით დაკნინება მოჰყვებოდა. მე-17 საუკუნეში რაბატი ბარბარელი მეკობრეების თავშესაფრად იქცა. 1912 წელს საფრანგეთმა მაროკოში პროტექტორატი გამოაცხადა და ქალაქი მის ადმინისტრაციულ ცენტრად აქცია, თავად მაროკომ კი დამოუკიდებლობას 1955 წელს მიაღწია და რაბატიც სწორედ მაშინ გამოცხადდა მის დედაქალაქად.
რაბატი, ტემარა და სალე ერთად 1.8 მილიონიან აგლომერაციას აყალიბებენ. მაროკოს ძირითადი ქალაქები ერთმანეთს რკინიგზის საშუალებით უკავშირდებიან, თავად დედაქალაქში კი არის რაბატ-სალეს სახელით ცნობილი აეროპორტი. ლამთან დაკავშირებულმა პრობლემებმა შეამცირა დედაქალაქის როლი ქალაქში არსებულ პორტთან მიმართებაში, თუმცა რაბატი და სალე მაინც რჩებიან მნიშვნელოვან ქალაქებად ტექსტილის, მრეწველობის და მშენებლობის ინდუსტრიული კუთხით. ამას გარდა, ტურიზმი და დედაქალაქში თავმოყრილი საელჩოების არსებობა რაბატს ქვეყანაში ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ქალაქად აქცევს. მაროკოს დედაქალაქს CNN-მა 2013 წელს მის მიერ გამოქვეყნებულ  TOP სამოგზაურო ადგილებს  შორის მეორე ადგილი მიანიჭა. ქალაქი მაროკოს ოთხი იმპერიული ქალაქიდან ერთ-ერთია, მისი მედინა კი იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაშია შეტანილი.
XII-XVII საუკუნის პერიოდი
იაქუბ ალ-მანსურს, კიდევ ერთ ალმოჰად ხალიფას კი მისი იმპერიის დედაქალაქის რაბატში გადატანა მიეწერება. ასევე სწორედ მას უკავშირდება ქალაქის დამცავი კედლების აგება და მსოფლიოში უდიდესი მეჩეთის მშენებლობის დაწყება. მიუხედავად იმისა, რომ მალევე იაქუბი გარდაიცვალა და მისი ჩანაფიქრი ვერ განხორციელდა, მეჩეთის ნანგრევები დღესაც შემორჩენილია და მისი ხილვა დედაქალაქშია შესაძლებელი.
ხალიფა ალ-მანსურის გარდაცვალებას ალმოჰადთა დაღმასვლა მოჰყვა - მათ დაკარგეს ტერიტორიები იბერიის ნახევარკუნძულზე და ასევე დათმეს მათ კონტროლქვეშ არსებული უმეტესი აფრიკული ტერიტორიებიც, რომელსაც საბოლოოდ ალმოჰადთა მმართველობის დაცემა მოჰყვა. როგორც მე-16 საუკუნის მავარი მოგზაური, ელ ვასანი გადმოგვცემს, იმ დროისთვის რაბატი იმდენად იყო დასუსტებული რომ მის ადგილას მხოლოდ 100 საცხოვრებელი სახლიღა იყო შემორჩენილი.
მეკობრეთა რესპუბლიკები
რაბატი და მისი მეზობელი ქალაქი სალე 1627 წელს გაერთიანდნენ და ბოუ რეგრეგის რესპუბლიკა ჩამოაყალიბეს. ქვეყანას ბარბარელი მეკობრეები მართავდნენ, რომელიც ქალაქებს საყრდენ ნავსადგურად იყენებდნენ, რათა გემებზე თავდასხმები მოეწყოთ. მეკობრეებს ათწლეულების მანძილზე კონკურენტი არ ჰყოლიათ, სანამ 1666 წელს ალაუიტების დინასტიამ მაროკო არ გააერთიანა და მათ არ დაუპირისპირდა - ამ უკანასკნელმა სცადა მეკობრეებზე კონტროლის დამყარება, თუმცა არაფერი გამოუვიდა. საბოლოოდ, 1818 წელს რესპუბლიკა დაემხო, თუმცა უნდა აღინიშნოს რომ სახელმწიფოს ჩამოშლის შემდეგაც მეკობრეები კვლავ აგრძელებდნენ თავის საქმიანობას და თავს ესხმოდნენ გემებს. იმის შემდეგ, რაც ერთ-ერთი ასეთი ოპერაციის დროს კი ავტრიელთა გემი დაიკარგა, საპასუხოდ ევროპელებმა იერიში რაბატზე მიიტანეს და ქალაქი დიდად დააზიანეს.
ფრანგთა შეჭრა მაროკოში
1907 წელს მაროკოს ფრანგები დაესხნენ თავს, რომლებმაც შეტევა ორი - აღმოსავლეთი და დასავლეთი მიმართულებით წარმართეს. ფრანგებმა ოპერაცია წარმატებით დაასრულეს, რასაც საბოლოოდ 1912 წელს ფესის ზავი მოჰყვა. ზავის მიხედვით მაროკოში საფრანგეთის პროტექტორობა მყარდებოდა. მაროკოში ფრანგების მივლენილმა მმართველმა უბერ ლიაუტიმ კი სწორედ ამ დროს გადაწყვიტა ქვეყნის დედაქალაქის ფესიდან რაბატში გადატანა. სხვა ფაქტორებთან ერთად, ამის მიზეზი ფესში არსებული არასტაბილური ვითარება და ხალხის ახლად შექმნილ რეალობასთან წინააღმდეგობა იყო. სულთანი მულაი იუსეფი ფრანგების გადაწყვეტილებას დაემორჩილა და ბინა რაბატში დაიდო. 1955 წელს, დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ მაშინდელმა მეფე მოჰამედ V-მ გადაწყვიტა დედაქალაქი რაბატში დაეტოვებინა.
რაბატის არემარე
რაბატი ადმინისტრაციული ქალაქია. აქ გვხვდება მრავალი მაღაზია თუ საცხოვრებელი უბანი. გეოგრაფიულად უბნები შემდეგნაირად იყოფა:
ქალაქის გული სამ ნაწილს მოიცავს: მედინა (ძველი ქალაქი); ციტადელები და ჰასანი, რომელიც ბოუ რეგრეგის მდინარეს ხვდება და ატლანტის ოკეანე.
აღმოსავლეთით, მდინარე ბოუ რეგრეგის გასწვრივ, არის Youssoufia-ს მხარე, რომელიც უმეტესად მუშათა და საშუალო კლასის მაცხოვრებგლიბისაგან შედგება: Mabella; Taqaddoum; Hay Nahda; Aviation.
ამ ორ ღერძს შორის, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ ვხვდებით სამ ძირითად დასახლებას: Agdal; Hay Riad და Souissi
ბოუ რეგრეგის სანაპირო
ატლანტის ოკეანესა და ბოუ რეგრეგის ხეობას შორის არსებული ნაპირები მოფენილია მრავალი ისტორიული ადგილით, მათ შორის ჰასანის კოშკის ესპლანადითა და ჩელას ნეკროპოლისით, რომელსაც შუა საუკუნეებიდან დღევანდელ დღემდე არაერთი ხმელთაშუაზღვისპირული ცივილიზაცია უნახავს.
ამჟამად ბოუ რეგრეგის ზღვის სანაპიროს მიზნად აქვს რომ იქცეს დასვენების მაძიებელი გემის მგზავრებისთვის დიდხნიანი გაჩერების ადგილად, ან თუნდაც დროებით შესაყოვნებელად ვიდრე ისინი განაგრძობენ თავიანთ გზას დასავლეთი აფრიკის, კარიბული ქვეყნებისა თუ ჩრდილო ამერიკული სანაპიროებისაკენ.
კულტურა
რაბატის ცენტრალურ ნაწილში მდებარეობს მოჰამედ V-ის სახელობის თეატრი. ქალაქში ასევე შევხვდებით რაბატის არქეოლოგიურ მუზეუმს და მოჰამედ VI-ის სახელობის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმს.
მრავალი ორგანიზაცია აქტიურობს კულტურულ თუ სოციალურ პრობლემებთან დაკავშირებით - Orient-Occident და ONA სწორედ ორი მათგანია. ქალაქში ვნახავთ დამოუკიდებელ ხელოვნების სცენას, რომელიც 2002 წელს გაიხსნა და გვაცნობს საერთაშორისო თუ ადგილობრივ არტისტებს.
რელიგიური ნაგებობები
რელიგიურ ნაგებობებში ქვეყნის აღმსარებლობიდან გამომდინარე ჭარბობს მეჩეთები, თუმცა დედაქალაქში არის სინაგოგაც და ამასთან ერთად ევანგელისტური, კათოლიკური საკათედრო ტაძრები.
განათლება
მოჰამედ V-ის სახელობის უნივერსიტეტი დედაქალაქში 1957 წელს დაარსდა.
სქოლიო
კატეგორია:მაროკოს ქალაქები კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები
რიონი
რიონი — მდინარე დასავლეთ საქართველოში. სიგრძე 327 კმ, მდინარის აუზის ფართობი 13 400 კმ². სათავე აქვს კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე ფასის მთაზე, ზღვის დონიდან 2960 მ. ერთვის შავ ზღვას ფოთთან. სათავიდან სოფელ გლოლამდე მიედინება სამხრეთ-აღმოსავლეთისკენ განიერ, ღრმა ხეობაში, რომელიც მდინარე ზოფხიტურის შეერთებამდე ტროგულია. ივითარებს განიერ ჭალას და იტოტება. ადგილ საგლოლოს ქვემოთ მიედინება ჯერ სამხრეთისკენ, შემდეგ — სამხრეთ-დასავლეთისკენ ღრმა და ვიწრო ხეობაში, ივითარებს ვიწრო წყვეტილ ჭალას. ონთან უხვევს დასავლეთისკენ და მიედინება სოფელ ალპანამდე. ხეობა აქ ღრმა და განიერია, აქვს ფართო ჭალა, რომელიც წყალდიდობის დროს თითქმის მთლიანად იტბორება. მდინარე იტოტება და წარმოშობს კუნძულებს. ჩამოყალიბებულია ტერასები, რომელთა სიმაღლე 2-3-იდან 20-35 მ-მდეა, სიგრძე 2-3 კმ, სიგანე რამდენიმე ასეული მეტრია. ტერასებზე გაშენებულია სოფლები, ბაღ-ვენახები, ბოსტნები და ნათესები. ხეობა ზოგან შევიწროებულია, ქმნის კლდეკარს (ხიდიკრის კლდეკარი). სოფელ ალპანიდან რიონი მკვეთრად უხვევს სამხრეთისკენ და ვიწრო ხეობაში გაედინება, მხოლოდ ალაგ-ალაგ განივრდება და იტოტება. სოფელ ტვიშთან ქმნის ღრმა კლდეკარს. ქუთაისის ქვემოთ, კოლხეთის დაბლობზე გამოდის, ივითარებს განიერ ჭალას, იტოტება და წარმოშობს კუნძულებს. მინი|250პქ|მარცხნივ| მდინარე რიონი [[ქუთაისის ცენტრში]] რიონი სოფელ ვარციხესთან უხვევს დასავლეთისკენ და ამ მიმართულებით მიედინება შესართავამდე. განსაკუთრებით განიერია ჭალა ვარციხიდან სოფელ ბაშამდე. აქ ის დატოტვილია, წარმოშობს მრავალ კუნძულს, რომელთა ნაწილი წყალდიდობის დროს იტბორება.
სოფელ ბაშს ქვემოთ რიონი ნაკლებ დატოტვილია, სოფელ საჯავახოს ქვემოთ კალაპოტი რამდენადმე ღრმავდება, ინტენსიურად იკლაკნება. სოფელ ჯაპანასთან წარმოქმნის ნამდინარევ ტბებს (ნარიონალებს). ქვემო დინებაში მოქცეულია ხელოვნურ ჯებირებსა და მიწაყრილებს შორის, რაც იმითაა გამოწვეული, რომ დასავლეთის ძლიერი ქარების დროს ხდება წყლის მოდენა და რიონი არა თუ ვერ ერთვის ზღვას, მასზე საწინააღმდეგო დინებაც კი ვითარდება, რაც შესართავიდან რამდენიმე კმ-ზე ვრცელდება, მდინარე გუბდება და ნაპირიდან გადმოდის.
რიონის მთავარი შენაკადებია მარჯვენა: საკაურა, ლუხუნი, რიცეულა, ლაჯანურა, გუბისწყალი, ცხენისწყალი, ტეხური, ცივი; მარცხენა: ჭანჭახი, ღარულა, ჯეჯორა, ლეხიდარი, ყვირილა, ხანისწყალი, სულორი, ყუმური, ხევისწყალი.
რიონის აუზი ლანდშაფტების მრავალფეროვნებით ხასიათდება. ეს არსებით გავლენას ახდენს მის ჰიდროლოგიურ რეჟიმზე. იგი საზრდოობს მყინვარული, თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით.
წყალდიდობა გაზაფხულ-ზაფხულზეა, რაც გამოწვეულია სეზონური თოვლისა და მყინვარების დნობით, აგრეთვე წვიმებით. წყალდიდობა ზემო დინებაში იწყება აპრილის დასაწყისში, შუაწელში — მარტის პირველ ნახევარში, ხოლო ქვემოთ — თებერვლის ბოლოს. წყალდიდობის მაქსიმუმი ზემო დინებაში შუა ივნისშია, შუაწელში — მაისის ბოლო დეკადაში, ქვემოთ — მაისის დასაწყისში. წყალდიდობა გრძელდება აგვისტოს ბოლომდე. სექტემბრის ბოლოს იწყება თავსხმა წვიმებით გამოწვეული წყალდიდობა, რომელიც მაქსიმუმს ოქტომბერ-ივნისში აღწევს. ყველაზე დაბალი დონეა ზამთარში (დეკემბერ-თებერვალში). მაგრამ ქვემოთ დინებაში იგი ირღვევა წვიმებით გამოწვეული წყალმოვარდნებით. მინი|მარცხნივ|250პქ|რიონი ქუთაისთან რიონის საშუალო წლიური ხარჯი გლოლასთან 27,3 მ³/წმ, ქუთაისთან 134 მ³/წმ, საქოჩიკიძესთან — 406 მ³/წმ, მაქსიმალური ხარჯი გლოლასთან 345 მ³/წმ, ქუთაისთან — 1440 მ³/წმ, საქოჩაკიძესთან — 3000 მ³/წმ, მინიმალური ხარჯი გლოლასთან — 16 მ³/წმ, ქუთაისთან — 22,0 მ³/წმ, საქოჩაკიძესთან — 34,0 მ³/წმ.
რიონის ჩამონადენი წყლის სეზონების მიხედვით: გაზაფხულზე წლის ჩამონადენის 38,8 %, ზაფხულში - 28,5 %, შემოდგომაზე — 18,4 %, ზამთარში — 14,3 %. ჩამონადენის განაწილება საზრდოობის კომპონენტების მიხედვით ასეთია: მიწისქვეშა წყლებისა — 34,7 %, წვიმისა — 32,5 %, თოვლისა — 28,2 %, მყინვარული წყლებისა — 4,6 %. რიონს შავ ზღვაში წლიურად 12,9 კმ³ წყალი და დიდი რაოდენობით მყარი ჩამონადენი შეაქვს. მყარი ჩამონადენის საშუალო წლიური ოდენობა იზრდება სათავიდან შესართავისაკენ: სოფელ ღებთან იგი შეადგენს 96 ათ. ტ, ხიდიკართან — 2,2 მლნ. ტ, სოფელ ნამოხვანთან — 4,9 მლნ. ტ, საქოჩაკიძესთან — 6,9 მლნ. ტ.
რიონზე იცის ყინულნაპირისი, ძგიფი, თოში, ყინულსვლა. ზემო და შუა დინებაში, განსაკუთრებით მკაცრ ზამთარში, ზოგან წარმოიქმნდება ყინულსაფარი.
რიონის წყალი ხასიათდება საშუალო მარილიანობით (150-300 მგ/ლ) და იონური შემადგენლობის მიხედვით ჰიდროკარბონატულ კლასს მიეკუთვნება. მდინარეზე აგებულია ჰიდროელსადგურები: რიონჰესი, გუმათჰესი I, გუმათჰესი II, ვარციხეჰესი. ჰესები აგებულია შენაკადებზეც: ლაჯანურჰესი, შაორჰესი, ტყიბულჰესი. რიონი და მისი შენაკადები გამოყენებულია სარწყავად (მაშველისა და აჯამეთის არხები), აგრეთვე ყოფილი ფაბრიკებისა და ქარხნების წყალმომარაგებისათვის. რიონის ნაპირას გაშენებულია ქალაქები: ონი, ამბროლაური, ქუთაისი, სამტრედია, ფოთი.
მდინარის ძველი სახელწოდება
ფასისი მდინარე რიონის ძველი ბერძნული სახელწოდებაა. ფასისად მოიხსენიება მდინარე რიონის ნაწილი ყვირილას შესართავამდე, ასევე მდინარეების: ყვირილასა და ძირულას მონაკვეთები. ფასისზე გადიოდა სავაჭრო მაგისტრალის მონაკვეთი შავსა და კასპიის ზღვებს შორის. ძველი ბერძნები ფასისს ევროპისა და აზიის საზღვრად მიიჩნევდნენ. ძველ მსოფლიოში ფასისი და კოლხეთის სამეფო (კოლხეთი) ხშირად ერთ ცნებად აღიქმებოდა. რომაელთა ძლიერების ხანაში ფასისი მათი სამფლობელოების ჩრდილოეთი ზღვარი იყო. ძველ ბერძნულ მითოლოგიაში ფასისი და კოლხეთი იასონისა და არგონავტთა მოქმედების არეალია.
რუსეთ-იაპონიის ომი
რუსეთ-იაპონიის ომი (日露戦争, Русско-японская война) – ომი რუსეთის იმპერიასა და იაპონიას შორის. მიმდინარეობდა 1904 წლის 8 თებერვლიდან 1905 წლის 5 სექტემბრამდე. ომი დაიწყო მანჯურიის და კორეის ტერიტორიებზე ბატონობისთვის.
1904 წლის 24 იანვარს იაპონიამ გაწყვიტა დიპლომატიური ურთიერთობა რუსეთის იმპერიასთან. 27 იანვარს, ღამით, იაპონიის ესკადრა თავს დაესხა პორტ-არტურში მდგარ რუსეთის ხომალდებს და ჩაძირა 2 ჯავშნოსანი და ერთი კრეისერი. იმავე დღეს იაპონიის 6-მა კრეისერმა და 8 ნაღმოსანმა შეუტია ჩეპულპოს პორტში მდგარ რუსეთის კრეისერ „ვარიაგს“ და საკანონერო ნავ „კორეეცს“. რუსეთის ორივე ხომალდი დაიღუპა. რუსეთის ჯავშნოსან „პეტროპავლოვსკის“ ნაღმზე აფეთქების გამო დაიღუპა ადმირალი სტეფან მაკაროვი. ამის შემდეგ რუსული ესკადრა შემოიფარგლებოდა პორტ-არტურის დაცვით. ცუდი სარდლობის გამო რუსეთის იმპერიის არმია რამდენჯერმე დამარცხდა.
1905 წლის 2 იანვარს პორტ-არტურის რუსული ბაზა გენერალ ანატოლი სტესელის მეთაურობით დანებდა იაპონიის შეიარაღებულ ძალებს. თებერვლის ბოლოსა და მარტის დასაწყისში მუკდენის ბრძოლაში რუსეთი სასტიკად დამარცხდა. ომის ბოლო ბრძოლა იყო 1905 წლის მაისში ცუსიმის ბრძოლა, რომელშიც იაპონიის ფლოტმა გაანადგურა რუსეთის საზღვაო ძალები.
რუსეთის იმპერიის დამარცხების მიზეზები იყო ცუდი სარდლობა, რუსეთის ტექნოლოგიური ჩამორჩენილობა, ხალხში ომის არაპოპულარობა, არმიის ცუდი მომზადება. დამარცხების გამო რუსეთის არმიაში გატარდა რეფორმები 1905-1912 წლებში. ომში დამარცხებამ გამოიწვია რევოლუცია 1905-1907 წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:XX საუკუნის ომები კატეგორია:რუსეთის ომები კატეგორია:ჩინეთის ისტორია კატეგორია:იაპონიის ომები
288
თარიღი უცნობია
*
Solenopsis minuta
Solenopsis minuta — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ლოტი (ხელსაწყო)
ლოტი (lood) — სანავიგაციო ხელსაწყო; იყენებენ გემის ბორტიდან წყლის სიღრმის გასაზომად. განასხვავებენ ხელის, მექანიკურ და ჰიდროაკუსტიკურ ლოტებს. ხელის ლოტი შედგება კონუსის ფორმის ტყვიის ან თუჯის საწონისაგან, რომლის წვეროზე მიბმულია გვარლი, რომელიც დაყოფილია მეტრებად. მისი ნაწილები კი დაყოფილია სხვადასხვა ფერისა და ფორმის მარკებით. ხელის ლოტით შეიძლება 50 მ-მდე სიღრმის გაზომვა. მექანიკური ლოტის მოქმედების პრინციპი ემყარება ჰიდროსტატიკური წნევის გაზომვას მილში, რომლის ერთი ბოლო დარჩილულია, მეორე ბოლო კი წყალშია ჩაშვებული. მექანიკური ლოტით ზომავენ 10-იდან 200 მ-მდე სიღრმეს. დიდი სიღრმის გასაზომ ლოტს, რომელსაც ოკეანოგრაფიულ გემებზე იყენებენ, ეწოდება სიღრმესაზომი მანქანა.
ლიტერატურა
კატეგორია:საზომი ხელსაწყოები კატეგორია:ნავიგაცია
Hilton Hotels & Resorts
Hilton Hotels & Resorts — სასტუმროებისა და კურორტების საერთაშორისო ქსელი, რომელიც დაარსდა კონრად ჰილტონის მიერ. დღეს ამ ქსელს მართავს Hilton-ის სასტუმროების კორპორაცია. 2008 წლისთვის მსოფლიოში Hilton-ის 533 სასტუმრო არსებობდა. 1943 წლისთვის ამ სასტუმროს ქსელებმა მთლიანად ამერიკა მოიცვა. 1943 წელს ერთი ღამის საწყისი ფასი 20 დოლარი იყო.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სასტუმროების ქსელები
იოანე X (პაპი)
მინი|იოანე X იოანე X (Johannes PP.. X; დ. უცნობია — გ. მაისი, 928) — რომის პაპი 914-928 წწ. წარმოშობით იტალიელი. პორნოკრატიის პერიოდის პაპი.
ტახტი მიიღო იმის წყალობით, რომ დიდი მეძავის თეოდორას (მაროზიას დედის) საყვარელი იყო. მაროზიამ შურით ანთებულმა იმის გამო, რომ მისებრ მეძავ დედამისთან ცხოვრობდა, პაპი დილეგში დაახრჩობინა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:გარდაცვლილი 928
კიკიბო
კიკიბო — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, ადიგენის მუნიციპალიტეტში, დერცელის თემში. მდებარეობს არსიანის ქედის აღმოსავლეთით, მდინარე ქვაბლიანის მარცხნივ, ზღვის დონიდან 1520 მეტრზე. დაბა ადიგენიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. სოფელში არის შუა საუკუნეების ეკლესიისა და ციხის ნანგრევები. საბჭოთა პერიოდში შედიოდა მოხის სასოფლო საბჭოში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 53 ადამიანი.
Четырнадцать недель тишины
Четырнадцать недель тишины — ჯგუფ Zемфира-ს მესამე ალბომი, რომელიც 2002 წლის 1 აპრილს გამოვიდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:2002 წლის ალბომები კატეგორია:ზემფირას ალბომები
T ლიმფოციტი
მინი|T ლიმფოციტი T ლიმფოციტი, T უჯრედი — ლიმფოციტარული სახეობის უჯრედი. T ლიმფოციტები ყალიბდებიან და ვითარდებიან თიმუსში სპეციფიკური ინდუქტორის (თიმოზინის) ზემოქმედებით. T ლიმფოციტები შეიცნობენ ანტიგენს და უზრუნველყოფენ სხვადასხვა იმუნურ რეაქციებს, ურთიერთქმედებენ B ლიმფოციტებთან, ჰუმორალური რეაქციების მეშვეობით.
T უჯრედები ასრულებენ სხვადასხვა ფუნქციებს, რის საფუძველზეც ისინი იყოფიან ორ სუბპოპულაციად: CD4+ ჰელპერებად და CD8+ ციტოტოქსიკურ უჯრედებად. იმუნური პასუხის რეგულაციის ამოცანას ასრულებენ ჰელპერები. სუპრესორები თრგუნავენ იმუნური რეაქციის განვითარებას. ეფექტორულ ფუნქციას ახორციელებენ ციტოტოქსიკური ლიმფოციტები: T-კილერები.
სახელწოდებაში T ასო, მათი დიფერენცირების ადგილის — მკერდუკანა ჯირკვალის იგივე თიმუსის (Thymus) გამო გაჩნდა. შესაბამისად T ლიმფოციტებს ხშირად უწოდებენ მკერდუკანა ჯირკვლის ლიმფოციტებს ან თიმუსდამოკიდებულ ლიმფოციტებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმფოციტები
Solenopsis minutissima
Solenopsis minutissima — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ჯიურჯიულეშტის პორტი
ჯიურჯიულეშტის პორტი (Portul Giurgiulești; ოფიციალურად ჯიურჯიულეშტის საერთაშორისო თავისუფალი პორტი Portul Internațional Liber Giurgiulești) ― მოლდოვის ერთადერთი პორტი. მდებარეობს მდინარე დუნაისა და პრუტის შესართავთან.
ჯიურჯიულეშტის პორტი მოლდოვის ერთადერთი პორტია, საიდანაც შავ ზღვაში გასვლაა შესაძლებელი. მდებარეობს მოლდოვის სამხრეთ ნაწილში, დუნაიდან 133.8 კმ-ის (72.2 საზღვაო მილი) დაშორებით. პორტში ფუნქციონირებს მარცვლეულის, ნავთობისა და სამგზავრო ტერმინალები. ნავთობტერმინალის მშენებლობა 1996 წელს დაიწყო და 2006 წლის 26 ოქტომბერს გაიხსნა. ჯიურჯიულეშტის სამგზავრო პორტი ოფიციალურად 2009 წლის 17 მარტს გაიხსნა, როდესაც პირველი სამგზავრო ტური ჯიურჯიულეშტი-სტამბოლი-ჯიურჯელეშტი შესრულდა. მარცვლეულის ტერმინალი 2009 წლის 24 ივლისს ამოქმედდა. 2012 წელს პორტს კონტეინერების დაწესებულება გაიხსნა. 2015 წლისთვის მარცვლეულის მეორე ტერმინალი მშენებლობის პროცესში იყო. პორტის სიგრძე მდინარის სანაპიროს გასწვრივ 450 მეტრია და კიდევ ერთი დამატებითი ტერმინალის მოწყობაა შესაძლებელი. 2014 წელს პორტის ტვირთბრუნვა 65%-ით გაიზარდა.
ჯიურჯიულეშტის პორტი 2005 წელს უკრაინასთან ტერიტორიის გაცვლის შედეგად აშენდა, რის შემდეგაც მოლდოვამ დუნაისა და პრუტის სანაპიროს 430 მეტრიანი სანაპირო მიიღო.
2030 წლამდე პორტს თავისუფალი ეკონომიკური ზონის სტატუსი აქვს.
სქოლიო
კატეგორია:სამდინარო პორტები კატეგორია:2006 წელს დაარსებულები მოლდოვაში კატეგორია:მოლდოვის სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურა
ლეო VI
ლეო VI (Leo PP. VI; დ. უცნობია — გ. დეკემბერი, 928) — რომის პაპი 928 წლის მაის-დეკემბერში. წარმოშობით რომაელი. პორნოკრატიის პერიოდის პაპი.
ტახტი მიიღო მაროზიას ინტრიგების წყალობით. რომის ეკლესიას შეუერთა დალმაცია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:გარდაცვლილი 928
ედმუნდ ჰუსერლი
thumb|ედმუნდ ჰუსერლი, 1900 წელს ედმუნდ ჰუსერლი (Edmund Husserl) (დ. 8 აპრილი, 1859, პროსნიცი — გ. 26 აპრილი, 1938, ფრაიბურგი) — გერმანელი ფილოსოფოს-იდეალისტი, ტრანსცენდენტალური ფენომენოლოგიის ფუძემდებელი.
სწავლობდა ლაიფციგში, ბერლინსა და ვენაში. 1883, ვარიაციათა აღრიცხვაში დისერტაციის დაცვის შემდეგ, კ. ვაიერშტრასის ასისტენტი იყო. ფ. ბრენტანოსა და კ. შტუმპფის გავლენით ცდილობდა მათემატიკა ფსიქოლოგისტურად დაეფუძნებინა („რიცხვის ცნების შესახებ“, 1887; „არითმეტიკის ფილოსოფია“, 1891). ფილოსოფიის პროფესორი ჰალეში, გეტინგენსა და ფრაიბურგში, საიდანაც ფაშისტებმა ებრაელობის გამო დაითხოვეს.
მოძღვრება
გ. ფრეგეს კრიტიკამ დააჩქარა ჰუსერლის მიერ ფსიქოლოგიზმის უარყოფა. მეცნიერებათა ფილოსოფიის დაფუძნების ახალი პოზიცია ჰუსერლმა ჩამოაყალიბა „ლოგიკური გამოკვლევების“ 2 ტომში (1900-1901). I ტომის გამო იგი ანტიფსიქოლოგიზმის მედროშედ აღიარეს, II ტომის გამო კი ფსიქოლოგიზმის დაცვა დააბრალეს, რადგან დროსა და სივრცეში მოცემული ფაქტის ცვალებადობაში ინვარიანტული ზედროულის ძიების გზას დესკრიფციული ფაიქოლოგია უწოდა. ჰუსერლი ცოდნის ობიექტურობის საფუძვლებს სუბიექტურობაში — ობიექტების შესახებ ჩვენს ცოდნაში ეძიებდა, რასაც ხელი შეუწყო მისმა შეხვედრამ ვ. დილთაისთან ( 1905 ). განავითარა „ფილოსოფიის, როგორც მკაცრი მეცნიერების„ (1911) იდეა. ეს იდეა დაიცვა შრომაში „იდეები წმინდა ფენომენოლოგიისა და ფენომენოლოგიური ფილოსოფიისათვის“ (დაწერა 3 წიგნად, 1913 გამოიცა პირველი — „ზოგადი შესავალი ფენომენოლოგიაში“, სხვები კი ჰუსერლის სიკვდილის შემდეგ).
ჰუსერლი არ კმაყოფილდებოდა მიღწეულით, მუდამ ახალ დასაბუთებას ეძებდა თავისი ფენომენოლოგიისათვის. იგი თანდათან მეტ როლს ანიჭებდა წმინდა სუბიექტურობას, როგორც ჩვენი ცოდნის მაკონსტიტუირებელს. ამგვარი ტრანსცენდენტალური იდეალიზმით მას სურდა დაედგინა ბ. ბოლცანოს გავლენით გაზიარებული „თავისთავადი ჭეშმარიტების“ ბუნება. თუმცა არც ეს და არც „თავად საგნებისაკენ“ სწრაფვა არ ნიშნავდა ჰუსერლისთვის ცნობიერების ინტენსიურობას; ამიტომ მისი ფენომენოლოგია ტრანსცენდენტალური ეგოლოგიის (მოძღვრება აბსოლუტური „მეს“ შესახებ) სახეს იღებს: სუბიექტი ფენომენებს, როგორც ცნობიერების ნაკადს მყარ ელემენტების, არსების ჭვრეტით აყალიბებს. ჰუსერლი ამ მიზნით ითვისებს რ. დეკარტის, ი. კანტისა და სხვათა შეხედულებებს. სხვა შრომებში ჰუსერლი ცდილობს ახლებურად დაასაბუთოს ის შეხედულებანი, რომლებიც მოცემულია მის ძირითად ნაშრომში „იდეები...“ (1913). ეგზისტენციალიზმის აღმოცენების შემდეგ ჰუსერლი განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევდა საკუთარი მეთოდით გაგებულ ემპირიულ ადამიანს და სოციალურ გარემოს. ამის შედეგია ნაშრომი „ევროპული მეცნიერების კრიზისი და ტრანსცენდენტალური ფენომენოლოგია“ (1936).
ჰუსერლის გავლენას განიცდიდნენ კ. იასპერსი, მ. ჰაიდეგერი, ნ. ჰარტმანი, მ. შელერი, ჟ. პ. სარტრი, მ. მერლო-პონტი და სხვები. ოციანი წლების დასაწყისში ჰუსერლის სემინარების აქტიური მონაწილე იყო პროფ. კ. ბაქრაძე. ჰუსერლის კვლევის ცენტრი მრავალ ქვეყანაშია, არქივი და გამომცემლობა — ლუვენში.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:დაბადებული 8 აპრილი კატეგორია:დაბადებული 1859 კატეგორია:გარდაცვლილი 26 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1938 კატეგორია:XIX საუკუნის ავსტრიელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XIX საუკუნის ავსტრიელი მწერლები კატეგორია:XIX საუკუნის გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:XIX საუკუნის გერმანელი მწერლები კატეგორია:XIX საუკუნის გერმანელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ავსტრიელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ავსტრიელი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი ფილოსოფოსები კატეგორია:XX საუკუნის გერმანელი მწერლები კატეგორია:ავსტრიელი მამაკაცი მწერლები კატეგორია:ავსტრიელი ფილოსოფოსები კატეგორია:კონტინენტური ფილოსოფოსები კატეგორია:გერმანელი მამაკაცი არამხატვრული მწერლები კატეგორია:ბერლინის ჰუმბოლდტის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ლაიფციგის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:ებრაელი ფილოსოფოსები კატეგორია:ფენომენოლოგები კატეგორია:კულტურის ფილოსოფოსები კატეგორია:განათლების ფილოსოფოსები კატეგორია:ენის ფილოსოფოსები კატეგორია:ლოგიკის ფილოსოფოსები კატეგორია:მათემატიკის ფილოსოფოსები კატეგორია:გონების ფილოსოფოსები კატეგორია:ფსიქოლოგიის ფილოსოფოსები კატეგორია:პლატონისტები კატეგორია:ვენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
სავარსამიძე
საკუთარი სახელი სავარსამიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
გურანდა გაბუნია
გურანდა გაბუნია (დ. 26 აგვისტო, 1938 — გ. 4 თებერვალი, 2019 ) — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი. საქართველოს კინემატოგრაფისტთა შემოქმედებითი კავშირის წევრი. საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1979), საქართველოს სახალხო არტისტი (1990). ფოთის საპატიო მოქალაქე (1997). მსახიობ ოთარ მეღვინეთუხუცესის მეუღლე.
ბიოგრაფია
გურანდა გაბუნიამ დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი 1960 წელს. ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ ჩაირიცხა თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრის დასში; 1961–1963 წლებში მუშაობდა თბილისის სანიტარული კულტურის, 1967–1970 წლებში შოთა რუსთაველის სახელობის, 1970–1975 წლებში რუსთავის დრამატულ თეატრებში; 1975 წლიდან იყო კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრის მსახიობი.
გამოირჩეოდა დახვეწილი არტისტიზმით, პროფესიულობით, სცენური ტემპერამენტით, განცდის სიწრფელით. განსხვავებული ფერებით გამოხატავდა ჰეროიკულ, დრამატულ-რომანტიკულ, ლირიკულ თუ სახასიათო სახეებს. მისი როლებისათვის დამახასიათებელია ფორმის სიმკვეთრე, პლასტიკა, ზომიერების გრძნობა. კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრში შესრულებული აქვს შემდეგი როლები: მარგარიტა (ვადიმ კოროსტილევი „მარტოობის დღესასწაული“), ასმათი (რევაზ თაბუკაშვილი „რას იტყვის ხალხი“), დოლი (ლევ ტოლსტოი „ანა კარენინა“), ცელია პიჩემი (ბერტოლდ ბრეხტი „სამგროშიანი ოპერა“), და სხვა.
შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრში შესრულებული აქვს შემდეგი როლები: ირინე (სერგო კლდიაშვილი „ქარიშხალი“), ისმენე (ჟან ანუი „ანტიგონე“) და სხვა. რუსთავის დრამატულ თეატრში შესრულებული აქვს შემდეგი როლები: ჟოზე (ოტია იოსელიანი „ექვსი შინაბერა და ერთი მამაკაცი“), როქსანა (როსტანი „სირანო დე ბერჟერაკი“), ელის ჩერემისოვა (ვადიმ კოროსტილოვი „ასი წლის შემდეგ“).
შესრულებული აქვს კინო როლები: ირინე („დათა თუთაშხია“, 1978), ჯულიეტა („მზე შემოდგომისა“, 1973), ლაურა („ორომტრიალი“, 1986), დარეჯანი („დღეს ღამე უთენებია“, 1983), ჭორიკანა („აურზაური სალხინეთში“, 1975), რუსუდანი („ერთი ცის ქვეშ“, 1961), ლილის ბიცოლა („თბილისი ჩემი სახლია“, 1994) და სხვა.
1998 წელს დაჯილდოვდა ღირსების ორდენით, 1999 წელს გახდა კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემიის ლაურეატი. იყო 2018 წლის სამგზის საუკეთესო მსახიობი ქალი („პროვინციული ამბავი“, „შიში“ და „მიტევების დღე“).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 26 აგვისტო კატეგორია:დაბადებული 1938 კატეგორია:გარდაცვლილი 4 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 2019 კატეგორია:ქართველი მსახიობები კატეგორია:ფოთის საპატიო მოქალაქეები
ვლადიმერ მარღანია
ვლადიმერ მარღანია (დ. 8 თებერვალი, 1928, დრანდა, აფხაზეთის სსრ, ამიერკავკასიის სფსრ, სსრ კავშირი — გ. 6 სექტემბერი, 1958, აძუბჟა, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი, მეკარე. სხვადასხვა დროს იცავდა სოხუმის „დინამოს“, სტალინოს „შახტიორის“, თბილისის „დინამოს“ და საბჭოთა კავშირის ოლიმპიური საფეხბურთო ნაკრების ღირსებას. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1952).
ბიოგრაფია
ფეხბურთის თამაში დაიწყო 1945 წელს. თბილისში გადმოსვლამდე თამაშობდა სოხუმის „დინამოსა“ და სტალინოს „შახტიორის“ შემადგენლობაში. თბილისის „დინამოში“ ასპარეზობისას (1947–1958) ჩაატარა საკავშირო ჩემპიონატის 212 შეხვედრა. არის საბჭოთა კავშირის პირველობის ორგზის ვერცხლისმედალოსანი 1951, 1953 წლებში და 1950 წლის გათამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი. სამჯერ შეიყვანეს საბჭოთა კავშირის 33 საუკეთესო ფეხბურთელთა სიაში. ჰელსინკის XV ოლიმპიური თამაშების მონაწილე საბჭოთა კავშირის ოლიმპიურ ნაკრებთან ერთად. ვლადიმერ მარღანია 30 წლის ასაკში ავტოკატასტროფაში დაიღუპა.
საინტერესო ფაქტები
სამჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში.
1956 წლის პირველ სექტემბერს საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის ბრძანებულებით საქართველოს სს რესპუბლიკაში ფიზიკური კულტურისა და სპორტის განვითარების საქმეში აქტიური მონაწილეობისა და 1956 წლის სსრ კავშირის ხალხთა სპარტაკიადაზე მაღალი სპორტული მიღწევებისათვის ვლადიმერ ჩიჩინოს ძე მარღანია დაჯილდოვდა საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელით.
1968 წელს თბილისის „დინამოს“ სტადიონის რადიორედაქციამ გამოაცხადა კონკურსი-კითხვარი, რომელსაც უნდა გამოევლინა საქართველოს ფეხბურთელთა სიმბოლური ნაკრები 1921 წლიდან 1968 წლამდე. რადიორედაქციამ მიიღო 780 საკონსკურსო წერილი. მიღებული წერილების საფუძველზე ვლადიმერ მარღანია 380 ხმით აღნიშნული სიმბოლური ნაკრების შემადგენლობაში მოხვდა. გამოკითხვის შედეგად, საქართველოს 1921–1968 წლების სიმბოლურ ნაკრებში შევიდნენ: მეკარე: ვლადიმერ მარღანია; მცველები: ვლადიმერ ელოშვილი, ნიაზ ძიაპშიპა, მურთაზ ხურცილავა, გივი ჩოხელი; ნახევარმცველები: გიორგი სიჭინავა, შოთა იამანიძე; თავდამსხმელები: სლავა მეტრეველი, ბორის პაიჭაძე, ავთანდილ ღოღობერიძე, მიხეილ მესხი.
მიღწევები
thumb|right|230პქ| გაზ. „ლელო“, 12 ოქტომბერი, 1951
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 8 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1928 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1958 კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები კატეგორია:სოხუმის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები კატეგორია:დონეცკის შახტარის ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები ვლადიმერ
წიფნაგვარა
წიფნაგვარა — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, ხიდისთავის თემში (სოფლები: ახალშენი, ზენობანი, მეწიეთი, წიფნაგვარა, ჭაჭიეთი, ხიდისთავი). მდებარეობს მდინარე გუბაზეულის ხეობაში, ზღვის დონიდან 200 მ. ხიდისთავიდან 3 კმ., ჩოხატაურიდან 10 კმ, საჯავახოდან (რკინიგზის უახლოესი სადგური) 28 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 61 ადამიანი.
სქოლიო
კატეგორია:ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
საფარიშვილი
საკუთარი სახელი საფარიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
კატეგორია:ქართული გვარები
ბაჰრეინის ეროვნული მუზეუმი
ბაჰრეინის ეროვნული მუზეუმი (متحف البحرين الوطني) — ბაჰრეინის უდიდესი და უძველესი საჯარო მუზეუმი მანამაში. ის ბაჰრეინის დედაქალაქში ბაჰრეინის ეროვნული თეატრის მიმდებარედ მდებარეობს. ის 1988 წლის 15 დეკემბერს გაიხსნა ბაჰრეინის ემირის, ისა იბნ სალმან ალ ხალიფას მიერ. მუზეუმის 30 მილიონი აშშ დოლარის ღირებულების შენობა 27 800 კვადრატულ მეტრს მოიცავს და ბაჰრეინში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ტურისტული ღირსშესანიშნაობა. ბაჰრეინის ეროვნული მუზეუმი რეგიონში (სპარსეთის ყურის არაბულ ქვეყნებს შორის) პირველ თანამედროვე მუზეუმად მიიჩნევა.
ისტორია
250 px|thumb|მუზეუმის ექსტერიერი. 250 px|thumb|[[ასურეთი|ასურული თიხის კუბო, ძვ.წ. VI საუკუნე]] 250 px|thumb|მუზეუმში დაცული ზეთის ლამპრები 1957 წელს ბაჰრეინში მოეწყო არქეოლოგიური ობიექტების პირველი გამოფენა, კონკრეტულად კი მუჰარაქში, ჰიდაიას ვაჟთა სკოლაში. ეს გამოფენა კალათ-ალ-ბაჰრეინში მომუშავე დანიური არქეოლოგიური ექსპედიციის ხელშეწყობით მოეწყო. დროებითი გამოფენა რამდენიმე დღე გაგრძელდა და საერთო ჯამში, ბაჰრეინელი საზოგადოების დიდი ინტერესი გამოიწვია. 1967 წელს გაფორმდა კულტურული ხელშეკრულება იუნესკოსა და ბაჰრეინის მთავრობას შორის, რამაც შემდგომში ბაჰრეინის ეროვნული მუზეუმის ჩამოყალიბებას შეუწყო ხელი. ეროვნული მუზეუმი პირველად სამთავრობო სახლში, მანამაში გაიხსნა 1970 წლის 4 მარტს, მაშინდელი სახელმწიფო საბჭოს ხელმძღვანელის, ხალიფა ბინ სალმან ალ ხალიფას მიერ.
თანამედროვე სტანდარტების მუზეუმი შეიქმნა დანიელი არქიტექტორების, კრონისა და ჰართვიგ რასმუნსენების მიერ და ოფიციალურად 1988 წლის დეკემბერში გაიხსნა. ნაგებობა აშენდა ხელოვნურ ნახევარკუნძულზე, რომელიც ქალაქ მუჰარაქს გადაჰყურებს. მუზეუმი შედგება ორი შენობისგან, რომელთა საერთო ფართობი 20 000 კვადრატულ მეტრს შეადგენს. კომპლექსი მოიცავს ექვს მუდმივ გამოფენას, საგანმანათლებლო დარბაზს, საჩუქრების მაღაზიასა და კაფეტერიას, ადმინისტრაციულ ოფისებს, ასევე ლაბორატორიებსა და საწყობებს, საპარკინგე სივრცეებს. მუზეუმმა გახსნიდან 23 წლის იუბილე 2013 წელს იზეიმა, რასაც დილმუნის ყორღანების დარბაზის განახლება მოჰყვა. ღონისძიებაზე მუზეუმის განვითარების შესახებ საერთაშორისო კონფერენციაც მოეწყო.
მუზეუმი დამთვალიერებლებისათვის ღიაა 10 საათიდან 18 საათამდე. დაწესებულება არ მუშაობს სამშაბათობით. მუზეუმი ვიზიტორებს ასევე სთავაზობს ნავის ტურებს მუჰარაქზე მდებარე აბუ-მაჰერის ციხესიმაგრემდე და ბაჰრეინის მარგალიტების ბილიკამდე.
კოლექციები
მუზეუმს ეკუთვნის ბაჰრეინის უძველესი არქეფაქტების კოლექცია, რომელიც 1988 წლიდან გროვდებოდა და ბაჰრეინის ისტორიის 5000 წელს მოიცავს. კომპლექსი მოიცავს სამ დარბაზს, რომლებიც დათმობილია არქეოლოგიისა და დილმუნის უძველესი ცივილიზაციებისათვის. მუზეუმში არსებობს ორი დარბაზი, რომლებიც ბაჰრეინის უახლესი პრეინდუსტრიულ კულტურასა და ცხოვრების წესს ასახავენ. 1993 წელს გაიხსნა კიდევ ერთი დარბაზი, ბუნებრივი ისტორიის დარბაზი, რომელიც ბაჰრეინის ბუნებრივ რესურსებსა და ბუნებრივ გარემოს ეძღვნება. ამ დარბაზში წარმოდგენილია ბაჰრეინის ფლორისა და ფაუნის ნიმუშები.
დილმუნის დარბაზი
დილმიუნის გამოფენა კონცენტრირებულია არტეფაქტებზე და დილმუნების ცივილიზაციის ისტორიაზე ძვ.წ. 5000-დან ძვ.წ. 400 წლამდე. არტეფაქტებს შორისაა დილმიუნის ცივილიზაციასა და შუამდინარეთს, ასევე მდინარე ინდის ცივილიზაციებთან ვაჭრობის ნიმუშები. გამოფენილია დილმიუნის ბეჭდები, ბარბარისა და სარის ტაძრების არტეფაქტები, ასევე დილმუნის თიხის ნაკეთობები. აღსანიშნავია დურანდის ქვა, გრძელი შავი ბაზალტისაგან შექმნილი ქანდაკება, რომელიც ბაბილონეთის პერიოდით თარიღდება. ასევე დაცულია „ცოცხალი სურათი“, რომელიც გილგამეშის ეპოსს ასახავს (რომელზედაც ბაჰრეინი მითითებულია როგორც დილმუნის სამოთხე).
დილმუნის ყორღანების დარბაზი
დილმუნის ყორღანების გამოფენა კონცენტრირებულია დილმუნის ცივილიზაციაში დაკრძალვის ტრადიციებზე. მუზეუმში დაცულია რეალური სამარხი, რომელიც თავდაპირველი ადგილიდან, აალიდან ბაჰრეინის ეროვნულ მუზეუმში გადაიტანეს. დარბაზი 2013 წელს დაიხურა განახლების საჭიროების გამო. ის საზოგადოებისათვის ხელმეორედ 2018 წლის 26 ივნისს გახდა ხელმისაწვდომი. დარბაზის განახლებულ დიზაინზე იმუშავა ფრანგმა არქიტექტორმა, დიდიერ ბლინმა. განახლებულ დარბაზში წარმოდგენილია უახლესი არქეოლოგიური გათხრებისას აღმოჩენილი არტეფაქტები. 2019 წელს დილმუნის ყორღანები იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა შორის დაასახელა.
დოკუმენტებისა და ხელნაწერების დარბაზი
ბაჰრეინის ეროვნული მუზეუმის ამ ნაწილში დაცულია მე-13 და მე-14 საუკუნეებით დათარიღებული ყურანის იშვიათი ხელნაწერები, ასტრონომიული და ისტორიული დოკუმენტები, ასევე ალ ხალიფას ოჯახის წერილები.
Solenopsis moesta
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
უსპენკა (ბლაგოვეშჩენსკის რაიონი)
უსპენკა (Успенка; Успенка) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბლაგოვეშჩენსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 139 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბლაგოვეშჩენსკიდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ზაგოროდნაია, რომელიც დაშორებულია 19 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას მარიელები (40%) და რუსები (31%) შეადგენენ.
სქოლიო
კატეგორია:ბლაგოვეშჩენსკის რაიონის სოფლები
ტურაშვილი
საკუთარი სახელი ტურაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
რკინის ციხესიმაგრის კაბანერები
რკინის ციხესიმაგრის კაბანერები (甲鉄城のカバネリ) — ფანტასტიკური ჟანრის ანიმე. შეიცავს 12 ეპიზოდს, რომელთაგან თითოეულის ხანგრძლივობაა 25 წუთი. სერიალი ერთი სეზონისგან შედგება. მისი ჩვენება დაიწყო 2016 წლის 8 აპრილს და დასრულდა 30 ივნისს.
სიუჟეტი
მოქმედება ვითარდება ჰინომოტოში, რომლის მოსახლეობას წლების მანძილზე უტევენ ზომბები, ცნობილები როგორც კაბანე. ამ საზარელი მოვლენის გამო, ხალხი რკინის სადგურებს აფარებს თავს და გადაადგილდება მხოლოდ საგანგებოდ შექმნილი მატარებლებით.
ოფიციალური საიტი
კატეგორია:2016 წლის ანიმე ტელესერიალები კატეგორია:რკინის ციხესიმაგრის კაბანერები
კაბო-დე-ჰორნის ეროვნული პარკი
კაბო-დე-ჰორნი — ეროვნული პარკი ჩილეში. მდებარეობს ჰორნის კონცხის არქიპელაგზე, რომელიც კაბო-დე-ჰორნის კომუნას ეკუთვნის, ანტარქტიკა-ჩილენის პროვინციაში, მაგელიანესის და ჩილეს ანტარქტიკის რეგიონში. შეიქმნა 1945 წელს და მოიცავს ვოლასტონისა და ჰერმიტეს კუნძულებს. პარკის ფართობია 631 კმ².
წარმოადგენს მსოფლიოში ყველაზე სამხრეთით მდებარე ეროვნულ პარკს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჩილეს ეროვნული პარკები კატეგორია:ჩილეს ბიოსფერული ნაკრძალები კატეგორია:მაგალიანესის რეგიონის დაცული ტერიტორიები კატეგორია:1945 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები
მარანტა
მარანტა (Maranta; ქართ. მლოცველი) — მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარე, მარანტისებრთა ოჯახისა. სახელწოდება მიიღო XVI საუკუნის იტალიელი მედიკოსი — ბარტოლომეო მარანტას პატივსაცემად.
ოჯახში შედის მცენარეების 400-მდე ჯიში. მარანტა ევროპაში ცენტრალური და სამხრეთი ამერიკიდან შემოვიდა. იზრდება ძალიან ნესტიან ადგილებში, მდინარეებისა და ტბების ნაპირებზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ერთლებნიანები
ედუინ ჰაბლი
ედუინ პაუელ ჰაბლი (Edwin Powell Hubble; დ. 20 ნოემბერი, 1889, მარშფილდი, მისურის შტატი — გ. 28 სექტემბერი, 1953, სან-მარინო, კალიფორნიის შტატი) — ამერიკელი ასტრონომი, ვაშინგტონის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრი (1927). 1914-1917 მუშაობდა იერქსის, 1919-დან — მაუნტ-უილსონის ობსერვატორიებში. ჰაბლის ძირითადი შრომები ეძღვნება გალაქტიკების შესწავლას. 1922 ნისლეული დაყო გარეგალაქტიკურ ობიექტებად — გალაქტიკებად და ჩვენს გალაქტიკაში მდებარე აირმტვრის ნისლეულებად. 1924-1926 ზოგ გალაქტიკაში აღმოაჩინა ვარსკვლავები, რითაც დაამტკიცა მათი მსგავსება ჩვენს გალაქტიკასთან. 1929 დაადგინა, რომ გალაქტიკათა სპექტრების წითელ წანაცვლებასა და მანძილებს შორის არსებობს კავშირი (ჰაბლის კანონი), მოგვცა გალაქტიკების მორფოლოგიური კლასიფიკაცია.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი აგნოსტიკოსები კატეგორია:ამერიკელი ასტრონომები კატეგორია:ამერიკელი ასტროფიზიკოსები
რეზო ჩხეიძე
რევაზ (რეზო) დავითის ძე ჩხეიძე (დ. 8 დეკემბერი, 1926, ქუთაისი — გ. 3 მაისი, 2015, თბილისი) — ქართველი კინორეჟისორი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1966), სსრკ სახალხო არტისტი (1980), პროფესორი.
ბიოგრაფია
დაიბადა საბჭოთა რეჟიმის მიერ 1937 წელს დახვრეტილი ცნობილი მწერლის დავით ჩხეიძის (ლიტერატურული ფსევდონიმი — დია ჩიანელი) ოჯახში.
1943-1946 წლებში სწავლობდა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში, 1953 წელს დაამთავრა საკავშირო კინემატოგრაფიის სახელმწიფო ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი (ს. იუტკევიჩისა და მ. რომის სახელოსნო). რეჟისორ თენგიზ აბულაძესთან ერთად გადაიღო კინონარკვევები: „ჩვენი სასახლე“ (1953), „ქართული ხალხური ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლი“ (1954) და მხატვრული ფილმი „მაგდანას ლურჯა“ (1955; კანის IX საერთაშორისო კინოფესტივალის მთავარი პრიზი - „ოქროს რტო“ და I პრემია ედინბურგის X საერთაშორისო კინოდესტივალზე, ორივე 1956).
ჩხეიძის ფილმებს ახასიათებს მაღალი იდეურობა, სიახლის გრძნობა, სისადავე, მოქალაქეობრივი ჟღერადობა. ყოფილი სსრკ უმაღლესი საბჭოს IX-XI მოწვევების დეპუტატი. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, ორი სხვა ორდენითა და მედლებით. 1963-1981 წლებში საქართველოს კინემატოგრაფისტთა კავშირის მდივანი. 1974 წლიდან რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის პედაგოგი, 1973-2005 წლებში კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ დირექტორი იყო.
რეზო ჩხეიძე 2015 წლის 3 მაისს გარდაიცვალა თბილისში. დაკრძალულია დიდუბის პანთეონში.