cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ლუკასის ტერიერი
ეს ბრიტანული ჯიში ჰგავს ამერიკასა და ევროპაში აღიარებულ ჩეხურ ტერიერს. ლუკასის ტერიერი ადვილად ეგუება ახალ პირობებს. ამ ჯიშის მომავალი გაურკვეველია.
ლუკასის ტერიერს აქვს ზომიერი სიგრძის კისერი, დიდი, კეთილი თვალები, წვერი და ულვაშები, დიდი თათები ბალნითაა დაფარული. ბალნის შეფერილობა შეიძლება ნებისმიერი იყოს. ის კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, სიცივეს, არ სჭირდება დამატებითი ფიზიკური დატვირთვა, კარგი მოდარაჯეა.
სქოლიო
კატეგორია:კომპანიონი ძაღლები კატეგორია:ბრიტანული წარმოშობის ძაღლის ჯიშები
უანკაიის რაიონი
უანკაიის რაიონი (Distrito de Huancaya) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 554 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 484 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 283.6 კმ²-ია.
ფანაჰლილარი
ფანაჰლილარი (Pənahlılar) (2008 წლამდე ცნობილი იყო როგორც ფანახლარი   Pənahlar, Panakhlar და Panakhlyar)— სოფელი აზერბაიჯანში,  გოიგოლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 	1 106  კაცი.
უანკაიის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
ფანაჰლილარი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გოიგოლის რაიონის სოფლები
ფეიადარა
ფეიადარა (Peyədərə) — სოფელი აზერბაიჯანში, გოიგოლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გოიგოლის რაიონის სოფლები
დოილი (უისკონსინი)
დოილი (Doyle) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.
2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 498 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5,4 კაცი/კმ². ფართობი 91.2 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
ფელიქსი (ალმერია)
ფელიქსი (Felix) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების ალმერიის პროვინციის პონიენტე-ალმერიენსეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 81 კმ². მოსახლეობა — 636 კაცი (2020 წ.).
ელ-ქატიფი
ელ-ქატიფი (القطيف) — დასახლებული არეა და გუბერნია საუდის არაბეთის აღმოსავლეთ პროვინციაში. მას ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება რას-ტანურა და ელ-ჯუბაილი, სამხრეთით დამამი, აღმოსავლეთით სპარსეთის ყურე, ხოლო დასავლეთით მეფე ფაჰდის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტი. რეგიონს გააჩნია საკუთარი მუნიციპალიტეტი და მოიცავს რამდენიმე პატარა ქალაქსა და სოფელს.
ქატიფი აღმოსავლეთ არაბეთის ერთ რერთი უძველესი დასახლებული პუნქტი, მისი ისტორია იწყება დაახლოებით ქრისტეშობამდე 3500 წელს. ისტორიულად ქატიფის მოსახლეობა ეწეოდა მეთევზეობას და ფერმერობას. ნავთობის აღმოჩენის შემდეგ უმეტესობა დასაქმდა: ნავთობის ინდუსტრიაში, განათლებასა და სხვა საზოგადოებრივ სექტორში.
ისტორია
ქატიფი საუკუნეების განმავლობაში სპარსეთის ყურის უმსხვილესი დასახლებული პუნქტი იყო. ბერძნები მა კატეუსს უწოდებდნენ, შედეგად ბევრ ადრეულ ევროპულ რუკაზე სპარსეთის ყურე კატეუსის ყურედაა მოხსენიებული. ქატიფი და კუნძული ტაროუტი საუდის არაბეთის ყველაზე მნიშვნელოვანი არქეოლოგიური ცენტრებია.
ისტორიულად ელ-ჰასა და კუნძული ბაჰრეინი ეკუთვნოდა რეგიონს, რომელიც მთლიანად ბაჰრეინად იყო ცნობილი. 899 წელს ქატიფი და ელ-ჰასა ქარმატების რელიგიურმა ჯგუფმა დაიპყრო. მათ თავი დაამარცხეს და რეგიონს 1071 წლამდე მართავდნენ. 988 წელს რეგიონი დაარბია ბუიდების დასავლეთ სპარსულმა დინასტიამ. 1071 - 1253 წლებში რეგიონს უიუნიდების დინასტია მართავდა. 1253 წელს რეგიონის მმართველი გახდა უსფურიდების დინასტია ელ-ჰასადან. მათი მმართველობის პერიოდში ქალაქმა განიცადა მნიშვნელოვანი ეკონომიკური განვითარება. 1331 წელს ქალაქი მოინახულა იბნ ბატუტმა და აღწერა ის როგორ დიდი და განვითარებული ქალაქი. მმართველები 1440 წელს შეიცვალა ჯაბრიდსებით ელ-ჰასადან. 1515-1520 წლებში რეგიონი პორტუგალიელებმა დაიპყრეს. პორტუგალიელებმა ბაჰრეინის კუნძულიც დაიპყრეს და რეგიონს 1549 წელამდე ოსმალების მიერ წართმემავდე მართავდნენ. 1790 წელს რეგიონში ჩამოყალიბდა პირველი საუდური სახელმწიფო, თუმცა ის 1818 წელს ოსმალებთან ბრძოლაში დამარცხდა. 1830 წელს ოსმალოები საბოლოოდ დაამარცხეს და შეიქმნა მეორე საუდური სამეფო. 1871 წელს ოსმალებმა შეძლეს რეგიონზე კონტროლის დამყარება, თუმცა 1913 წელს იბნ საუდმა საბოლოოდ შეიერთა აღმოსავლეთი რეგიონი.
სქოლიო
კატეგორია:საუდის არაბეთი კატეგორია:საუდის არაბეთის ქალაქები კატეგორია:საუდის არაბეთის ოაზისები კატეგორია:პორტუგალიის ყოფილი კოლონიები
ალისის რაიონი
ალისის რაიონი (Distrito de Alis) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 233 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 380 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 142.06 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
სუკუპირა-დუ-ნორტი
სუკუპირა-დუ-ნორტი (Sucupira do Norte) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შაპადას-დუ-ალტუ-იტაპეკურუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 444 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.72 კმ²-ზე. ფართობი 1 074 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ალექსანდრ კარლი (ანჰალტ-ბერნბურგის ჰერცოგი)
ბიოგრაფია
ალექსანდრ კარლის მეუღლე, ფრედერიკა შლეზვიგ-ჰოლშტაინ-ზონდერბურგ-გლიუკსბურგი დაინიშნა მის თანამმართველად.
როცა ალექსანდრ კარლი გარდაიცვალა, მას არ დარჩა მემკვიდრე, რის გამოც ანჰალტ-ბერნბურგელების ხაზი გაქრა და საჰერცოგო შეუერთდა ანჰალტს დედაქალაქით დესაუში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ასკანიები კატეგორია:სულიერად დაავადებული მონარქები კატეგორია:ანჰალტ-ბერნბურგის მმართველები
ფინიანა
ფინიანა (Fiñana) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების ალმერიის პროვინციის ლოს-ფილაბრეს-ტაბერნასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 135 კმ². მოსახლეობა — 1984 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალმერიის მუნიციპალიტეტები
სან-ჟუან-დუს-პატუსი
სან-ჟუან-დუს-პატუსი (São João dos Patos) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 328 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შაპადას-დუ-ალტუ-იტაპეკურუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 928 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16.61 კმ²-ზე. ფართობი 1 500 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ლეიკლენდი (უისკონსინი)
ლეიკლენდი (Lakeland) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.
2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 963 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 11,3 კაცი/კმ². ფართობი 91.5 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
კაპუეირასი
კაპუეირასი (Capoeiras) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 888 მეტრზე. მიეკუთვნება პერნამბუკუს აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-იპოჟუკის შემადგენლობაში.
გადორი
სქოლიო
კატეგორია:ალმერიის მუნიციპალიტეტები
კაპუეირასი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
გრავატა (პერნამბუკუ)
გრავატა (Gravatá) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 447 მეტრზე. მიეკუთვნება პერნამბუკუს აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-იპოჟუკის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 76 458 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 150.87 კმ²-ზე. ფართობი 506 785 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
მეიპლ-გროუვი (უისკონსინი)
მეიპლ-გროუვი (Maple Grove) — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.
2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 968 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 10,5 კაცი/კმ². ფართობი 91.9 კმ².
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბარონის ოლქის ქალაქები
სათლეს ეკლესია
სათლეს ანუ სათლელის ეკლესია — ძველი ქართული მართლმადიდებლური ტაძარი თურქეთში, ართვინის პროვინციაში, შავშათის რაიონში, ისტორიულ მხარე შავშეთში, სოფელ სათლეს (ამჟამად ქალაქ შავშათის გარეუბანი) კიდეზე. დგას სოფლის ძველ სასაფლაოზე დგას. მას ერთხანს ჯამესთვის იყენებდნენ და, ალბათ, ამან იხსნა განადგურებისაგან. ახლა შენობა უპატრონოდ არის მიტოვებული, მაგრამ მოსახლეობა მაინც გარკვეული მოკრძალებით ეპყრობა და არ აზიანებს. ნაგებობამ თითქმის სრულად შეინარჩუნა კედლის პირითი წყობა.
სათლეს ეკლესია თურქეთის რესპუბლიკის კულტურის სამინისტროს დაქვემდებარებაშია, საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის დაყოფით კი ახალციხისა და ტაო–კლარჯეთის ეპარქიას ეკუთვნის.
არქიტექტურა
თავდაპირველი ბაზილიკის კედლები შიგნითაც და გარეთაც ამოყვანილია უხეშად დამუშავებული თანაბარზომიერი ქვებით. ისინი სწორ ჰორიზონტალურ რიგებად ლაგდება, მაგრამ ერთმანეთს მჭიდროდ არ ერგება, ქვებს შრის რჩება დიდი ღრიჭოები, რომლებიც კენჭებითა და კირის ხსნარით არის ამოვსებული. ასევეა გამოყვანილი აფსიდის კონქიც. ზოგიერთი ნაწილისათვის (თაღები, იმპოსტები, ღიობთაწირთხლები, ბურჯების კუთხეები) სუფთად თლილი ქვა უხმარიათ.
ბაზილიკა დასავლეთ-აღმოსავლეთ ღერძზე მცირეოდენ არის წაგრძელებული. მას ჰქონდა ორი წყვილი ბურჯი (შემორჩა ორი ცალი სამხრეთ მხარეს, ისინი ახლა თურქების მიერ ჩაშენებულ კედელში სხედან). ბურჯები გეგმით მართკუთხაა, მსხვილი და მასიური. მათზე გადადის ფართო თაღები. გვერდითი ნავები ძალიან ვიწროა — 1,0-1,1 მეტრის სიგანისა. აღმოსავლეთ ბოლოში მათ აფსიდები არ გააჩნიათ. ჩრდილოეთის ნავს ჩრდილოეთ კედელში სამი სარკმელი აქვს. ანალოგიური სურათი იქნებოდა, ალბათ, სამხრეთითაც (სამხრეთის კედელი მთლიანად აიღეს ჯამედ გადაკეთებისას). შუა ნავის გრძივ კედლებში, გვერდითი ნავების სახურავების ზემოთ, სარკმელი საერთოდ არ არის. ზედა განათების ნაკლებობას შუა სივრცეში შესაძლოა ნაწილობრივ მაინც ანაზღაურებდა საკურთხევლის დიდი სარკმელი (მისი სიგანე შიგნით 124 სმ-ია, ფასადზე - 45 სმ). ბაზილიკას შესასვლელები აქვს ჩრდილოეთიდან (ამჟამად მოქმედი) და დასავლეთიდან (ამოქოლეს თურქებმა). კიდევ ერთი კარი, ალბათ, იქნებოდა სამხრეთის კედელში. იმპოსტები და კაპიტელები ეკლესიის ინტერიერში მარტივად არის დამუშავებული. პროფილი ყველგან ერთია - ზემოთ თარო, ქვემოთ ცერობი, ვარირებს მხოლოდ მათი სიმაღლეთა შეფარდება. ფასადები სრულიად სადაა, არავითარი დეკორაციული ელემენტები არ გააჩნიათ. ეს თვისება მკაფიოდ მიგვანიშნებს IX საუკუნეზე. მეორე მხრივ, აფსიდის უზარმაზარი სარკმელი და ინტერიერის სუფთად პროფილირებული ელემენტები თარიღს უფრო X საუკუნისკენ წევს. ამ ნიშნების გათვალისწინებით სათლეს ბაზილიკა IX-X საუკუნეთა მიჯნით უნდა დათარიღდეს. ზოგადი კომპოზიციითა და გეგმის პროპორციებით ის ახლოს დგას კლარჯეთის ბაზილიკებთან - პარეხთან და სვეტთან, აგრეთვე ორნავიან ნუკა-საყდართან.
ბაზილიკის აგებიდან გარკვეული დროის გასვლის შემდეგ არსებულ შენობას სამხრეთიდან კიდევ ორი - დიდი და პატარა ნავი მიადგეს, რის შემდეგაც მან უჩვეული ასიმეტრიული სახე მიიღო. ახალი ნაწილის საფასადო წყობა ნაკლებ ხარისხიანია, ვიდრე ძველისა. სხვადასხვა ზომის ცუდად დამუშავებული ქვები არათანაბარ, არეულ რიგებად არის დალაგებული. შიდა წყობა უკეთესია (აქა-იქ ჩანს თურქების მიერ ჩატარებული რემონტის დროინდელი შელესილობის ქვეშ). კამარები ნატეხქვანარევი დუღაბითაა დასხმული ქარგილებზე. ბურჯები და თაღები თლილი ქვით არის გამოყვანილი.
ნავები ახალ ნაწილშიც ორი ბურჯითაა გაყოფილი. ბურჯები მართკუთხა გეგმისაა, აქვთ სხვადასხვანაირი კაპიტელები. ორივე ნავის კამარებს ორ-ორი საბჯენი თაღი აქვთ ბურჯების ღერძებზე. დიდ ნავში ისინი ორსაფეხუროვანია და ეყრდნობა ბრტყელ პილასტრებს, რომლებიც სამხრეთ მხარეს იატაკამდე ჩამოდის, ხოლო ჩრდილოეთით (ე.ი. მცირე ნავის მხარეს) წაკვეთილია და შედგმულია ბურჯებს ზემოთ ჩასმულ კრონშტეინებზე. პილასტრების კაპიტელები ახლა გადალესილია, მაგრამ ჩანს, რომ პროფილი თაროსა და მის ქვემოთ გამოყვანილი ¾ წრიული ლილვისაგან შედგება. დიდ ნავს სამი სარკმელი აქვს, თითო-თითო აფსიდში და სამხრეთისა და დასავლეთის კედლებში, მცირე ნავს - ერთი, აღმოსავლეთის კედელში (აფსიდი აქ არ არის). თვალშისაცემია ყველა სარკმლის უჩვეულო სიპატარავე.
აღმოსავლეთ ფასადზე დიდი ნავის აფსიდის სარკმელს მძლავრი რელიეფური თავსართი აქვს, რომელიც მის ზემოთ ფართო ნახევარწრეს შემოწერს და ქუსლებთან ძალიან მოკლე გადანაკეცებს იკეთებს. თავსართსა და სარკმელს შორის გამოკვეთილია მედალიონში ჩასმული ტოლმკლავა ჯვარი. დასავლეთის სარკმლის ასეთსავე დიდ თავსართს გადანაკეცები საერთოდ არ გააჩნია. მის ქვეშ სამი ჯვრის კომპოზიციაა. ეს ჯვრები უფრო სქემატურად და ზედაპირულად არის ნაკვეთი, ვიდრე აღმოსავლეთ ფასადისა. სამხრეთ ფასადზე თავსართები აქვს კარსაც (ესაა ორნავიანი მინაშენის ერთადერთი გარე შემოსასვლელი, ახლა ამოქოლილია) და სარკმელსაც. კარის თავსართი ზღუდარის უზარმაზარი ქვის ზემოთაა გაკეთებული, კარისგან ერთგვარად მოწყვეტილად. ზღუდარის ქვის შუაგულში ორი ღარისაგან შემდგარი ჩარჩოთი მოფარგლულია მართკუთხა არე, რომელშიც ბუნდოვნად განირჩევა ორი ჯვრის მოხაზულობა (გამოსახულება გადაფხეკილია). ოთხივე თავსართი თაროს მარტივი პროფილისაა, გლუვია, უჩუქურთმო. მათი ფორმა ტაო-კლარჯეთის X საუკუნის I ნახევრის არქიტექტურისთვისაა დამახასიათებელი (ხანძთა, სვეტი). 950-იანი წლების მერე თავსართის პროფილი რთულდება, ხოლო ზედაპირი ჩუქურთმით იფარება (დოლისყანა, ტბეთის მრავალმკლავიანი და ჯვარგუმბათოვანი ეკლესიები, ოშკი, ოთხთა ეკლესია). ამავე დროს გასათვალისწინებელია, რომ სათლეს ეკლესიის მინაშენის ხუროთმოძღვარი საშუალო დონის ოსტატია, ე.წ. ხელოსნური მიმართულების წარმომადგენელი, რომელიც თავის შემოქმედებაში ალბათ არ ასახავს ეპოქის არქიტექტურული აზროვნების უახლეს ტენდენციებს. ამდენად, მინაშენი შეიძლება X საუკუნის შუახანაებით დათარიღდეს.
მოგვიანებით სათლეს ეკლესიაზე კიდევ ერთი მშენებლობა ჩატარდა. ორ დიდ ნავს შორის, თავდაპირველი ბაზილიკის სამხრეთის ნავისა და ახალი კორპუსის მცირე (ჩრდილოეთის) ნავის თავზე ჩაშენდა მეორე სართულის სათავსი, რის შედეგადაც შენობა ერთ მასივად შეიკრა. სათავსი გეგმით მართკუთხაა, გადახურულია ცილინდრული კამარით. მის აღმოსავლეთ კედელში არის უსისტემოდ განლაგებული ხუთი ვიწრო სარკმელი (ამათგან სამი ამოუქოლავთ) და ერთი დიდი (113X61სმ ზომის) მართკუთხა ღიობი, დასავლეთისაში - ორი სარკმელი და ასეთივე ღიობი. საფიქრელია, რომ მეორე სართულის სათავსი საცხოვრებელს წარმოადგენდა და მასში ამ ღიობებიდან ხვდებოდნენ მისადგმელი კიბის მეშვეობით. ეკლესიის ჯამედ გადაკეთებისას ოთახს მინბარის ფუნქცია დააკისრეს და ორი დიდი ფანჯრითა და ერთი კარით გახსნეს სამხრეთის დიდი ნავისაკენ. ჩაშენებული სათავსის აღმოსავლეთ და დასავლეთ ფასადები მოპირკეთებულია თლილი ქვით, მაგრამ წყობა უხეიროა. ქვები სწორი მართკუთხა მოყვანილობისა არ არის, რიგები ზოგან ირევა. აღმოსავლეთ ფასადზე სამ სარკმელს პატარა წარბისებრი თავსართები ამკობს. საფიქრელია, რომ მეორე სართულის ჩაშენება სათლელის ეკლესიაში XIV-XV საუკუნეებში უნდა მომხდარიყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქართული არქიტექტურული ძეგლები საზღვარგარეთ კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები ტაო-კლარჯეთში კატეგორია:ქართული ეკლესია-მონასტრები საზღვარგარეთ
ყარაბულაყი (გოიგოლის რაიონი)
ყარაბულაყი (Qarabulaq), მართუნაშენი   (Մարտունաշեն)   —  აზერბაიჯანის ადმინისტრაციული დაყოფის მიხედვით  გოიგოლის რაიონის შემადგენლობაში შედის, ხოლო სომხეთის ადმინისტრაციული დაყოფის მიხედვით შაუმიანის რაიონის შემადგენლობაშია. მოსახლეობის რაოდენობა —  	252  კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გოიგოლის რაიონის სოფლები
სერბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები
სერბეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები (Фудбалска репрезентација Србије‎) წარმოადგენს სერბეთს საერთაშორისო ტურნირებზე და შეხვედრებზე ფეხბურთში. ნაკრების კონტროლს და ხელმძღვანელობას ახორციელებს სერბეთის ფეხბურთის ფედერაცია.
ეკიპირება
2014 წლის ივლისიდან სერბეთის ნაკრების ფორმებს კერავს ინგლისური კომპანია Umbro.
ამჟამინდელი შემადგენლობა
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ევროპის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები კატეგორია:სერბეთის ეროვნული სპორტული ნაკრებები კატეგორია:სერბეთის ფეხბურთი
სუკუპირა-დუ-რაშანი
სუკუპირა-დუ-რაშანი (Sucupira do Riachão) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მიეკუთვნება მარანიანის შტატის აღმოსავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შაპადას-დუ-ალტუ-იტაპეკურუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 613 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 8.17 კმ²-ზე. ფართობი 564 968 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარანიანის შტატის მუნიციპალიტეტები
აიაუკის რაიონი
აიაუკის რაიონი (Distrito de Ayauca) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 125 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 334 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 438.79 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
ლოს-გალიარდოსი
ლოს-გალიარდოსი (Los Gallardos) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების ალმერიის პროვინციის ლევანტე-ალმერიენსეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 35 კმ². მოსახლეობა — 2902 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალმერიის მუნიციპალიტეტები
ჟატაუბა
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 15 819 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 22.14 კმ²-ზე. ფართობი 714 602 კმ²-ია.
ჯანგო გათავისუფლებული (საუნდტრეკი)
Quentin Tarantino's Django Unchained (Original Motion Picture Soundtrack) — კვენტინ ტარანტინოს ფილმ „ჯანგო გათავისუფლებულის“ საუნდტრეკული ალბომი. იგი გამოვიდა 2012 წლის 18 დეკემბერს. ალბომში სხვადასხვა, ძირითადად ვესტერნების ჟანრის ფილმების თანმხლები კომპოზიციებია გამოყენებული.
სქოლიო
კატეგორია:კვენტინ ტარანტინოს ფილმების საუნდტრეკები კატეგორია:Universal Republic Records-ის საუნდტრეკები კატეგორია:2012 წლის საუნდტრეკები
კრონბერგი
250px|მინიატიურა|მარცხნივ|კრონბერგზე მიმავალი საბაგირო კრონბერგი (Kronberg) — მთა შვეიცარიაში, აპენცელის ალპებში. მდებარეობს აპენცელ-ინეროდენის კანტონში, ქალაქ აპენცელის დადავლეთით. მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 663 მეტრია. მიღწევა შესაძლებელია საბაგიროთი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
მეგობრები (საუნდტრეკი)
ფილმ „მეგობრების“ საუნდტრეკი გამოვიდა 1971 წელს. მასში შეტანილი სიმღერების ავტორები არიან ელტონ ჯონი და ბერნი ტოპენი. 1971 წლის აპრილში ალბომმა RIAA-სგან ოქროს სტატუსი მიიღო.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები - ელტონ ჯონი და ბერნი ტოპენი, გარდა მითითებულისა. ხანგრძლივობა მითითებულია გრამფირფიტის გამოცემის, ხოლო ფრჩხილებში - Rare Masters-ის მიხედვით.
სქოლიო
კატეგორია:ელტონ ჯონის საუნდტრეკები კატეგორია:1971 წლის საუნდტრეკები კატეგორია:Paramount Records-ის საუნდტრეკები კატეგორია:ალბომები გას დაჯენის პროდიუსერობით კატეგორია:ფილმების საუნდტრეკები
გარუჩა
გარუჩა (Garrucha) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების ალმერიის პროვინციის ლევანტე-ალმერიენსეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 8 კმ². მოსახლეობა — 9520 კაცი (2020 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:ალმერიის მუნიციპალიტეტები
ვიაჩესლავ შიშკოვი
ვიაჩესლავ იაკობის ძე შიშკოვი (Вячесла́в Я́ковлевич Шишко́в; დ. 3 ოქტომბერი [ ძვ. სტ. 21 სექტემბერი], 1873, ბეჟეცკი — გ. 6 მარტი, 1945, მოსკოვი) —  რუსი  საბჭოთა მწერალი.
ბიოგრაფია
ლიტერატურული მოღვაწეობა 1908 წლიდან დაიწყო. განავითარა რუსული ლიტერატურის დემოკრატიული ტრადიციები (მოთხრ. „ტაიგა“, 1916). ძირითადი თხზულებებია: რომანი „უგრიუმ-მდინარე“ (ტ. 1-2, 1933), ისტორიული ეპოპეა „ემელიანე პუგაჩოვი“ (წგნ. 1-3, 1938-1945; სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1946).
დაჯილდოვებული იყო ლენინის ორდენითა და „საპატიო ნიშნის“ ორდენით.
სქოლიო
კატეგორია:რუსი მწერლები
ვარლამ თოფურია
ვარლამ ტრიფონის ძე თოფურია (დ. 8 იანვარი, 1901, სოფელი ონტოფო, ახლანდელი აბაშის მუნიციპალიტეტი — გ. 21 აგვისტო, 1966, თბილისი) — ქართველი ენათმეცნიერი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1944), საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1946). სამეცნიერო-პედაგოგიურ მუშაობას ეწეოდა თსუ-სა (1936-1966) და საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ენათმეცნიერების ინსტიტუტში (1936-1966, ჯერ ლექსიკოლოგიის, შემდეგ ქართველურ ენათა განყოფილების გამგე; 1941-1943 წლებში — ენათმეცნიერების ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე, 1943-1949 წლებში — დირექტორი). 1945 წლიდან გარდაცვალებამდე განაგებდა მისი ინიციატივით დაარსებულ ახალი ქართული ენის კათედრას თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი საენათმეცნიერო განხრით 1922 წელს. 1923 წლიდან დაიწყო მეცნიერული და პედაგოგიური მუშაობა. კითხულობდა ლექციებს თბილისის პედაგოგიურ ინსტიტუტში და სახელმწიფო უნივერსიტეტში. თოფურია იკვლევდა ქართველურ და მთის იბერიულ-კაკვასიურ ენებს. მისი შრომების საფუძველზე გადაწყდა ამ ენების ისტორიის, ფონეტიკური სისტემის, გრამატიკული სტრუქტურის, დიალექტოლოგიის, ლექსიკური შედგენილობის, მეთოდიკისა და ეპიგრაფიკის აქტუალური თეორიული და პრაქტიკული საკითხები. საფუძვლიანად შეისწავლა ლაკური ენა და მრავალი ნაშრომი მიუძღვნა მას. განსაკუთრებული ამაგი დასდო სვანური ენის მეცნიერულ შესწავლას („სვანური ენა. I. ზმნა“, 1930); მისი უშუალო ხელმძღვანელობითა და თანაავტორობით გამოქვეყნდა „სვანური პოეზიის“ I ტომი (1939) და „სვანური პროზაული ტექსტების“ 3 ტომი (1939-1967), „ქართული დიალექტოლოგია“, ტ. I (1961).
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები კატეგორია:საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
ლე-სიუშე
ლე-სიუშე (Le Suchet) — მთა შვეიცარიაში, იურის მთებში. მდებარეობს ვოს კანტონში, ბოლმის მუნიციპალიტეტის სამხრეთით.
მწვერვალის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 489 მეტრია; მისკენ მიემართება რამდენიმე საფეხმავლო ბილიკი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
პესკეირა
პესკეირა (Pesqueira) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 654 მეტრზე. მიეკუთვნება პერნამბუკუს აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-იპოჟუკის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 62 931 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 63.21 კმ²-ზე. ფართობი 995 536 კმ²-ია.
მოალა
მოალა (Moala) — კუნძული ლაუს კუნძულების შემადგენლობაში, ფიჯის რესპუბლიკაში, წყნარ ოკეანეში. ადმინისტრაციულად კუნძულები შედიან აღმოსავლეთის ოლქის ლაუს პროვინციის შემადგენლობაში.
გეოგრაფია
მოალა მდებარეობს ფიჯის სამხრეთ ნაწილში, მოალის კუნძულების ჯგუფში, რომელიც ლაუს კუნძულების ჯგუფის ნაწილია და მდებარეობს წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში. მდებარეობს დაახლოებით 160 კმ-ში ფიჯის დედაქალაქიდან — ქალაქ სუვადან. გარს ეკვრის კოროს ზღვის წყლები. უახლოესი მატერიკი — ავსტრალია, მდებარეობს 2800 კმ-ში.
გეოლოგიური თვალსაზრისით, მოალას აქვს ვულკანური წარმოშობა. კუნძულის ფართობი შეადგენს 62,5 კმ²-ს, ხოლო უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან აღწევს 468 მეტრს (მასზე მდებარეობს ორი კრატერული ტბა).
მოალა დაფარულია ხშირი ტროპიკული ტყეებით. მცენარეულობიდან ჭარბობს ქოქოსის პალმა. კლიმატი კუნძულზე ნოტიო ტროპიკულია. კუნძული განიცდის ციკლონების ნეგატიურ ზემოქმედებას.
ისტორია
კუნძულის პირველი ევროპელი აღმომჩენია ბრიტანელი მოგზაური უილიამ ბლაი, რომელმაც იგი აღმოაჩინა 1792 წელს. XVIII საუკუნის შუაში მოალა მოექცა კუნძულ მბაუს ბელადების კონტროლ ქვეშ, რომელიც მდებარეობს კუნძულ ვიტი-ლევუს სანაპიროდან შორიახლოს, ხოლო 1853 წელს დაიპყრეს ტონგელებმა. 1874 წელს კუნძული, როგორც ლაუს სხვა კუნძულები, გახდა ბრიტანეთის იმპერიის ფიჯის კოლონიის ნაწილი.
მოსახლეობა
კუნძულის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 3000 ადამიანს, რომლებიც ცხოვრობენ 9 სოფელში. მთავარი დასახლებული პუნქტია — ნაროი.
ეკონომიკა
ადგილობრივი მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობაა — სოფლის მეურნეობა (კოპრის წარმოება, კაკაო), თევზჭერა.
სქოლიო
კატეგორია:ფიჯი კატეგორია:ფიჯის კუნძულები კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
აიავირის რაიონი (იაუიოსი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
ასანგაროს რაიონი (იაუიოსი)
ასანგაროს რაიონი (Distrito de Azángaro) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 465 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 696 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 79.84 კმ²-ია.
ვილდშპიცი
ვილდშპიცი (Wildspitz) — მთა შვეიცარიაში, გლარნის ალპებში. მდებარეობს ცუგისა და შვიცის კანტონების საზღვარზე. ზღვის დონიდან 1 580 მეტრი სიმაღლით იგი ცუგის კანტონის უმაღლესი მწვერვალია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
Cerapachys
Cerapachys — ტროპიკული ჭიანჭველების (Formicidae) გვარი. არსებობს 5 სახეობა.
პოსანი
პოსანი (Poção) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 008 მეტრზე. მიეკუთვნება პერნამბუკუს აგრარულ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-იპოჟუკის შემადგენლობაში.
Cerapachys
გავრცელება
გავრცელების ადგილია სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია. 2016 წლის რევიზიის შემდეგ ახალ ვიწრო წრეში გვარი მოიცავს მხოლოდ 5 აზიურ სახეობას (ძველ გაფართოვებულ სიაში ჰქონდა პანტროპიკული არეალი: ამერიკა, აფრიკა, სამხრეთი აზია).
აღწერა
აქვთ ვიწრო ცილინდრული სხეული, სიგრძით 5—7 მმ, მოკლე ფეხები მსხვილი ბარძაყებით. მუშა და მდედრი ჭიანჭველებს ულვაშები 12-სახსრიანია (მამრებს 13). მუშა ჭიანჭველებს ოცელია არ გააჩნიათ, სამაგიეროდ აქვთ რთული, მსხვილი თვალები (20 ფასეტზე მეტი). მუშა ჭიანჭველების ქვედა ყბის ბრჭყალები 3-სახსრიანია (მამრების 5), ტუჩქვეშა ბრჭყალები შედგება 2 სეგმენტისგან (მამრების 3). განვითარებულია პრონოტო-მეზოპლევრალური ნაკერი. საშუალო და უკანა წვივი ერთი ბიბილოსებური კლანჭით. არ გააჩნიათ ჭუპრი. ბიოლოგია უცნობია.
პოსანი
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 242 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 55.84 კმ²-ზე. ფართობი 201 330 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
Cerapachys
სისტემატიკა
Cerapachys ახლო დგას Chrysapace-ის და Yunodorylus-ის გვარის წინაპრებთან. ადრე გვარი მიეკუთვნებოდა -ს ტრიბას და -ს ქვეოჯახს (Brown, 1975; Bolton 2003), ხოლო 2014 წლიდან იგი ყველა დორილომორფულ გვართან და ქვეოჯახთან ერთად ჩართეს Dorylinae-ს გაფართოებული ქვეოჯახის შემადგენლობაში.
2016 წელს ყველა მომთაბარე ჭიანჭველის რევიზიის დროს, რომელიც ჩაატარა ამერიკელმა მირმეკოლოგმა მარეკ ბოროვიცმა (Marek L. Borowiec, Department of Entomology and Nematology, კალიფორნიის უნივერსიტეტი დეივისში, დეივისი, კალიფორნიის შტატი, აშშ) გვარი დაყო რამდენიმე ახალ ტრიბად, მათ შორის სინონიმებიდან მათი აღდგენის გზით: (3 სახეობა),  (70 სახეობაზე მეტი),  (11 სახეობა),  (50 სახეობა),  (5 სახეობა) და  (4 სახეობა)
სახეობები
ახალ ვიწრო სიაში შესულია მხოლოდ 5 აზიური სახეობა (Borowiec, 2016), ხოლო ძველ გაფართოებულში დაახლოებით 140 სახეობა, მათ შორის :
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
ხოსე ლაურელი
ხოსე ლაურელი (დ. 9 მარტი, 1891 — გ. 6 ნოემბერი, 1959) — ფილიპინების სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. იაპონიის მიერ მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში შექმნილი მარიონეტული სახელმწიფოს ფილიპინების მეორე რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1943–1945 წლებში. ფილიპინებში მიიჩნევა ქვეყნის მესამე პრეზიდენტად.
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში თანამშრომლობდა იაპონიის მთავრობასთან. 1943 წელს აირჩიეს ფილიპინების მეორე რესპუბლიკის პრეზიდენტად. 1945 წელს იაპონიიის კაპიტულაციის შემდეგ ლაურელმა დაითხოვა მთავრობა, მალევე ამერიკის სამხედრო ძალებმა დააპატიმრეს და გამოკეტეს ტოკიოს ციხე სუგამოში.
1946 წელს დაბრუნდა ფილიპინებში. 1948 წელს პრეზიდენტმა მანუელ როხასმა შეიწყალა. 1951 წელს აირჩიეს სენატში. იყო პრეზიდენტ რამონ მაგსაისაის მომხრე საპრეზიდენტო არჩევნებში. პოლიტიკიდან წავიდა 1957 წელს.
გარდაიცვალა 1959 წელს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფილიპინების პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1891 კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ნოემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1959
სერჯო კორბუჩი
სერჯო კორბუჩი (Sergio Corbucci; დ. 6 დეკემბერი, 1926 — გ. 1 დეკემბერი, 1990) — იტალიელი კინორეჟისორი. იღებდა იტალო-ვესტერნის ჟანრის ფილმებს.
ფილმების გადაღება დაიწყო 1950-იან წლებში, იმ დროისთვის იტალიურ კინოში გავრცელებული ისტორიული ჟანრის ფილმების შექმნით. 1960-იანი წლების მეორე ნახევარში გადაინაცვლა იტალო-ვესტერნის ჟანრში და შექმნა ფილმები „ჯანგო“, „ნავახო ჯო“, „დაქირავებული“, „დიდი სიჩუმე“ და სხვები. კორბუჩის გვიანდელი ფილმები კომედიური ჟანრისაა.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიელი კინორეჟისორები კატეგორია:დაბადებული 6 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1926 კატეგორია:გარდაცვლილი 1 დეკემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1990
ფარნერენი
ფარნერნი (Farneren) — მთა შვეიცარიაში, ემენტალის ალპებში. მდებარეობს ლუცერნის კანტონში; გადაჰყურებს შიუპფჰაიმის მუნიციპალიტეტს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
კაკრის რაიონი
კაკრის რაიონი (Distrito de Cacra) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 790 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 167 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.5 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 213.79 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
მონტე-სალმონე
მონტე-სალმონე (Monte Salmone) — მთა შვეიცარიაში, ლეპონტის ალპებში. მდებარეობს ტიჩინოს კანტონში, ქალაქ კავილიანოს ჩრდილოეთით. აღმართულია მდინარე ონსერნონესა და მაჯიის ხეობებს შორის მდებარე ქედზე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ალპები კატეგორია:შვეიცარიის მთები
გალისიის ავტონომიის აქტი (1936)
მინი|Estatuto de Galicia ([[Portable Document Format|pdf).]] გალისიის ავტონომიის აქტი (1936) — გალისიის ავტონომიის აქტი. აქტის მიღება მოხდა რეფერენდუმზე და წარედგინა ესპანეთის პარლამენტს. თუმცა აქტის მიღება არ მომხდარა ესპანეთში განვითარებული სამოქალაქო ომისა (1936–1939) და შემდგომ ფრანკოს დიქტატურის გამო (1939–1977). აქტი შედგენილი იყო გალისიური პარტიის პარტიო გალეგუისტას მიერ და არის დღევანდელი 1981 წლის ავტონომიის აქტის ისტორიული წინამორბედი.
ისტორია
XX საუკუნის დასაწყისში პარტიო გალეგუისტას მიერ გაღვივებულმა გალისიურმა ნაციონალიზმა გალისიასა და დანარჩენ ესპანეთს შორის ურთიერთობაში ბევრი საკითხი წამოწია. საკითხები ვარირებდა რეგიონის ავტონომიიდან სრული დამოუკიდებლობის მოთხოვნამდე. ესპანეთის მეორე რესპუბლიკის (1931–1939) დროს აქტუალური იყო ფედერალური მოწყობის საკითხი, სადაც ესპანეთის რეგიონებს შესაძლებლობა ექნებოდათ ესარგებლათ ფართე ავტონომიით და დეცენტრალიზაციით. ამ ფონზე პარტიო გალეგუისტამ გალისიის ავტონომიის იდეის პოპულარიზებისთვის 1931 წელს შეიმუშავა გალისიის ავტონომიის აქტი, რომელიც დაფუძნებული იყო ადრეულ გალისიანიზმის და თანამედროვე ნაციონალიზმის იდეებზე.
დოკუმენტის მონახაზი
1931 წელს, ესპანეთის მეორე რესპუბლიკის დამყარებისთანავე the Seminario de Estudos Galegos-მა (გალისიურის შესწავლის სემინარი) წამოაყენა ავტონომიის აქტის პირველი მონახაზი. მასში გადმოცემული იყო შემდეგი პუნქტები: თავი 1. გალისია წარმოაგდენს დამოუკიდებელ სახელმწიფოს ესპანეთის ფედერალური რესპუბლიკის შემადგენლობაში. თავი 2. გალისიის სახელმწიფოში ოფიციალურ ენებს წარმოადგენენ, გალისიური და ესპანური. სამოქალაქო მომსახურების პირებმა უნდა იცოდნენ გალისიური. თავი 3. გალისიის ეროვნული ფერებია თრეთრი და ცისფერი. თავი 4. გალისიის ტერიტორია მოიცავს ოთხ ძველ პროვინციას: Coruña, Lugo, Pontevedra და Ourense თავი 5. ნებისმიერი მეზობელი ტერიტორია შეიძლება შეუერთდეს გალისიას თუ ეს მისი მოსახლეობის 2/3-ის სურვილი იქნება(...) თავი 6. გალისიის მოქალაქე არის:
სქოლიო
კატეგორია:ესპანეთის ავტონომიური გაერთიანებები კატეგორია:ესპანეთის ისტორია
ფრენა
thumb
ფრენა — ობიექტის დამოუკიდებელი გადაადგილება აირებში ან ვაკუუმში.
ეს მოძრაობა შეიძლება განხორციელდეს რეაქტიული, ან ნებისმიერი სხვაგვარი ძრავით. ფრენა შესაძლებელია ძრავის გარეშეც (მაგალითად ინერციით).
მინი|არწივი ფრენის დროს (ანიმაცია)
ფრენა (ცხოველისა) — ცხოველის გადაადგილება ჰაერში ფრთების საშუალებით. ფრენის უნარი აქვთ მწერებისა და ფრინველების უმრავლესობას, აგრეთვე ზოგ ძუძუმწოვარს (მაგალითად ღამურას). მფრინავ ცხოველებს აქვთ აგებულების მთელი რიგი თავისებურებები, რაც უადვილდებთ ფრენას — მრავალი მწერის ტრაქეების სისტემის გაფართოება, ფრინველების საჰაერო პარკები და პნევმატური ძვლები და სხვა. აქტიური ფრენის დროს ჰაერში გადაადგილება ხდება ფრთების მოქნევით, პასიური ფრენის დროს კი - პლანირებით (სრიალით და ლივლივით). მწერების ფრენის სიჩქარე 7,5 — 15-იდან (ბუზი) 54 კმ/სთ-მდე (პეპელა სფინქსი) აღწევს. ფრინველებისა — 35 — 140 კმ/სთ-მდე, პიკირებისას შეიძლება 300 კმ/სთ-ს მიაღწიოს (შავარდენი).
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრინველები კატეგორია:ფრენა
კარანიის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
ტერმინალი (ფილმი)
ტერმინალი (The Terminal) — რეჟისორ სტივენ სპილბერგის 2004 წლის კომედიური დრამა. ფილმი გადმოსცემს ადამიანის ისტორიას, რომელიც აღმოჩნდება რა ნიუ-იორკის კენედის სახელობის აეროპორტში, ვერ მიიღებს აშშ-ში შესვლის ნებართვას, ვერც მშობლიურ ქვეყანაში ბრუნდება იქ მიმდინარე რევოლუციის გამო და აეროპორტის ტერმინალში უწევს ცხოვრება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკული ფილმები კატეგორია:ინგლისურენოვანი ფილმები კატეგორია:რუსულენოვანი ფილმები კატეგორია:ბულგარულენოვანი ფილმები კატეგორია:2004 წლის ფილმები კატეგორია:სტივენ სპილბერგის ფილმები
ტაქალის სამეფო
ტაქალი (ან ტეგალი) — სახელმწიფო ნუბიის მთიანეთში, დღევანდელი სუდანის ცენტრალურ ნაწილში. მის გარშემო მდებარე კორდოფანისგან განსხვავებით მთიანი რეგიონი გამოირჩეოდა სინოტივით და მჭიდროდ დასახლებული იყო. ქვეყანა შეიქმნა ტექალის მასივის, რეგიონის ყველაზე მაღალი მთების გარშემო. მისი ადრეული ისტორია უცნობია. ზეპირი გადმოცემების თანახმად ის შეიქმნა სენარის სასულთნოსთან ერთად. ბევრი მეცნიერი თვლის, რომ ეს მცდარი წარმოდგენაა და სახელმწიფო გვიან XVIII საუკუნეში 1750–1780 წლებში შეიქმნა. მისი პირველი მმართველები ნახევრად მითოლოგიური პიროვნებები არიან.
ითვლება, რომ მისი პირველი მმართველი იყო მუჰამედ ალ-რუბატაბი, რომელმაც დაიწყო ქვეყნის ჩამოყალიბება და მისმა შვილმა ისმაილმა დაასრულა. მიიჩნევა, რომ ის წარმოიქმნა სენარის დაცემისა და დარფურის სასულთნოს გაძლიერების დროს.
მიუხედავად მცირე ზომისა, ქვეყანა ახერხებდა შეენარჩუნებინა დამოუკიდებლობა. ტაქალს სენართან დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდა. სიტუაცია არც 1821 წელს ეგვიპტელების მიერ სენარის დაპყრობის შემდეგ შეიცვალა. ეგვიპტეს ტაქალის დამორჩილების სამი წარუმატებელი მცდელობა ჰქონდა. საბოლოოდ მოხდა შეთანხმება, რომლის მიხედვითავ ტექალი ინარჩუნებდა დე-ფაქტო დამოუკიდებლობას, სამაგიეროდ ეგვიპტისთვის უნდა ეხადა ყოველწლიური სიმბოლური გადასახადი და დე-იურე ეგვიპტური სუდანის ნაწილად მიიჩნეოდა.
1884 წელს მუჰამად აჰმადის ძალებმა მოკლეს უმარ I და ქვეყანას 1889 წლამდე მართავდნენ. აჰმადის ინგლისელებთან დამარცხების შემდექ ტაქალმა ისევ აღიდგინა დამოუკიდებლობა, თუმცა ახლა ის ბრიტანეთის გავლენის ქვეშ მოექცა. ბრიტანეთის მხარდაჭერით ტაქალის ტერიტორია და გავლენა კიდევ უფრო გაფართოვდა. ტაქალმა დამოუკიდებლობა საბოლოოდ 1969 წლის გადატრიალბის შემდეგ დაკარგა. დღეისთვის მაკუკებს (ტაქალის ტრადიციული პოლიტიკური ლიდერები) აღარ აქვთ პოლიტიკური ძალაუფლება და წარმოადგენენ მხოლოდ რეგიონის ხალხების რიტუალურ ლიდერებს.
სქოლიო
კატეგორია:სუდანის ისტორია
ჯონ სინა
მინი|ჯონ სინა ჯონ სინა (John Cena; სრული სახელი — ჯონ ფელიქს ენტონი სინა; დ. 23 აპრილი, 1977) — ამერიკელი რესლერი, რომელიც გამოდის ამერიკულ რესლინგ-პრომოუშენ WWE-ში.
ჯონმა WWE-ში მოიპოვა 24 ტიტული, საიდანაც 15 - მსოფლიო ჩემპიონობისაა (12 გზის მსოფლიოს ჩემპიონი და 3 გზის მსოფლიოს ჩემპიონი მძიმე წონაში). ამასთან ერთად კი იგი 5 გზის აშშ ჩემპიონი, 4 გზის გუნდური ჩემპიონი, ორგზის Royal Rumble-ს გამარჯვერბული (2008 და 2013 წლებში) და Money In The Bank კონტრაქტის მფლობელი (2013 წელს). ამასთან ერთად კი იგი ცნობილი მსახიობი და ჰიპ-ჰოპ შემსრულებელია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 1977 კატეგორია:ამერიკელი რესლერები კატეგორია:დაბადებული 23 აპრილი კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რეპერები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი კინომსახიობები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი რეპერები კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი გამხმოვანებლები კატეგორია:ინგლისელი ამერიკელები კატეგორია:Columbia Records-ის შემსრულებლები კატეგორია:აღმოსავლეთ სანაპიროს ჰიპ-ჰოპ მუსიკოსები
კატაუასის რაიონი
კატაუასის რაიონი (Distrito de Catahuasi) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 179 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 310 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 11 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 123.86 კმ²-ია.
ფაჰრ ედ-დინ ყუთლუ-ბეი
ჰაჯი ფაჰრ ედ-დინ ყუთლუ-ბეი (Hacı Fəxrəddin Qutlu Bəy; გ. 1389) — აყ-ყოიუნლუს ტომის მეთაური 1362–1389 წლებში.
ავღანეთის შეიარაღებული ძალები
ავღანეთის შეიარაღებული ძალები — ავღანეთის აღმასრულებელი ხელისუფლების სამხედრო სტრუქტურა, რომლებიც ექვემდებარება ქვეყნის პრეზიდენტს და იმართება თავდაცვის სამინისტროს მიერ. შეიარაღებული ძალების მისიაა შეინარჩუნოს ავღანეთი სუვერენიტეტი, დაიცვას მისი სახმელეთო ტერიტორიები, საჰაერო სივრცე და მათი განუყოფელი მთლიანობა. ასევე მისი მოვალეობაა ქვეყანაში კონსტიტუციური წესრიგის დამყარება და საზოგადოებრივი უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. მის შემადგენლობაშია ავღანეთის არმია და ავღანეთის სამხედრო-საჰაერო ძალები. ავღანეთის შეარაღებულ ძალებს სამხედრო-საზღვაო ძალები არ გააჩნია.
ელპიდიო კირინო
ელპიდიო კირინო (დ. 16 ნოემბერი, 1890 — გ. 28 თებერვალი, 1956) — ფილიპინების სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. ქვეყნის მე-6 პრეზიდენტი 1948-1953 წწ.
ავღანეთის შეიარაღებული ძალები
სქოლიო
კატეგორია:ავღანეთის შეიარაღებული ძალები
ფაჰრ ედ-დინ ყუთლუ-ბეი
სქოლიო
კატეგორია:აყ-ყოინლუს მმართველები კატეგორია:გარდაცვლილი 1389
ჰიროში ამანო
ჰიროში ამანო (იაპონ. 天野 浩; დ.  11 სექტემბერი, 1960) — იაპონელი ფიზიკოსი. ნაგოიის უნივერსიტეტის პროფესორი. 2014 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიკის დარგში ისამუ აკასაკისა და სიუჯი ნაკამურასთან ერთად.
სქოლიო
კატეგორია:იაპონელი ფიზიკოსები კატეგორია:2014 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიკის დარგში კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
ქირიხლი (გოიგოლი)
ქირიხლი (Qırıqlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, გოიგოლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 2 133 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:გოიგოლის რაიონის სოფლები
ელპიდიო კირინო
დაიბადა 1890 წელს კ. ლუსონზე, სამხრეთ ილოკოსის პროვინციის ქალაქ ვიგანში. 1915 წელს დაამსრულა ფილიპინების უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. მეორე მსოფლიო ომამდე მანუელ კესონის ადმინისტრაციაში ეკავა ფინასთა და შემდეგ შინაგან საქმეთა მინისტრის თანამდებობები. ომის პერიოდში იაპონელებმა ციხეში გამოკეტეს. 1946 წლიდან ვიცე-პრეზიდენტია, ხოლო მანუელ კესონის გარდაცვალების შემდეგ პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებს. 1949 წელს იგი კვლავ აირჩიეს პრეზიდენტად. 1953 წელს არჩევნები წააგო რამონ მაგსაისაისთან.
გარდაიცვალა კესონ-სიტში 1956 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფილიპინების პრეზიდენტები კატეგორია:ფილიპინების ვიცე-პრეზიდენტები კატეგორია:დაბადებული 16 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1890 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 თებერვალი კატეგორია:გარდაცვლილი 1956
რიფსიმე სიმონიანი
რიფსიმე სიმონიანი (Հռիփսիմե Սիմոնյան; დ. 2 იანვარი, 1916, ყარსი — გ. 28 სექტემბერი, 1998, ერევანი) — სომეხი მხატვარი და მოქანდაკე, რომელმაც ფასდაუდებელი წვლილი შეიტანა დეკორატიული ხელოვნების და კერამიკის განვითარებაში; სომხეთის სახალხო არტისტი (1974).
ბიოგრაფია
რიფსიმე სიმონიანი სომხური დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნების დამფუძნებელია. მის ნამუშევრებში, კერამიკის ფორმა და შეფერილობა, ორნამენტების მახასიათებლები და გამოსახულებები, რომლებიც მათ საფუძველს ქმნიან, სომხეთის გამომხატველია. საკუთარ შემოქმედებაში, რიფსიმე სიმონიანი ასევე უშუალოდ ეხებოდა სომხურ ლიტერატურას: ეროვნული მითები და ლეგენდები, საიათნოვას და ოვანეს თუმანიანის პოეზია, ავეტიქ ისააკიანის დახვეწილი და მრავალფეროვანი ტექსტები.
სიმონიანი საკუთარ ნამუშევრებს მხატვრობაში ცნობილ მოღვაწეებს და არამ ხაჩატურიანის, კონსტანტინ სარაჯევის, ავეტიქ ისააკიანის, სტეფან ზორიანის, ზენაიდა პალის, რუბენ პარონიანის და სხვათა ქანდაკებებს უკავშირებდა.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 2 იანვარი კატეგორია:დაბადებული 1916 კატეგორია:გარდაცვლილი 28 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 1998 კატეგორია:სომეხი მხატვრები კატეგორია:სომეხი მოქანდაკეები
ჩათყალის ქედი
ჩათყალის ქედი — ქედი დასავლეთ ტიან-შანში, ყირგიზეთსა და უზბეკეთში. ჩრდილო-დასავლეთიდან ესაზღვრება ფერღანის ველს. სიგრძე დაახლოებით 200 კმ. საშუალო სიმაღლე 3500 მ, მაქსიმალური — 4503 მ. აგებულია ფიქლებით, კირქვებითა და გრანიტებით. ქედის ჩრდილოეთი კალთა მოკლე და ციცაბოა, სამხრეთი — უფრო დამრეცია და შემოსილია კაკლის, ტიან-შანის ნაძვის, სოჭისა და ღვიის რაყებით, ზევით მდელოა.
ლიტერატურა
მდელოა კატეგორია:უზბეკეთის ქედები
ბიყარის ციხე
ბიყარის ციხე — ციხესიმაგრე ერედვის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ზემო ბიყარის მახლობლად. მდინარე მეჯუდის ხეობაში. შედგება ორი სამშენებლო ფენისაგან. თავდაპირველად აქ, მთის ფერდობზე, ზურგიანი კოშკი იდგა, XVIII საუკუნეში ტრაპეციის მოხაზულობის ციხე აუშენებიათ, მაგრამ კოშკი მხოლოდ ერთ კუთხეში - სამხრეთ-აღმოსავლეთით დაუდგამთ. ზურგიანი კოშკი, რომელიც ჩრდილოეთი კედლის პირდაპირ აღმოჩნდა, ციხის ფარგლებში კი არ მოუქცევიათ, არამედ მთლიანად მის გარეთ დაუტოვებიათ, რასაც დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა კვადრატული გალავნის ფლანკირებისათვის. ახალი კოშკი მრგვალია, მაგრამ შიგნით კვადრატული ოთახები ქვს. ასეთი რამ დამახასიათებელია XVIII საუკუნისათვის. ციხის კედლები, რომელთაც შიგნით ხის საბრძოლო ბილიკი გასდევდა, სიმაღლით დაახლოებით 5-6 მეტრი უნდა ყოფილიყო.
ლიტერატურა
კატეგორია:ერედვის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
რიჩარდ ტალერი
რიჩარდ ტალერი (12 სექტემბერი, 1945) — ამერიკელი ეკონომისტი ჩიკაგოს უნივერსიტეტსა და ბუთის ბიზნეს სკოლაში. 2015 წელს ტალერი იყო ამერიკის ეკონომიკური ასოციაციის პრეზიდენტი.
ტალერი დანიელ კანემანთან და სხვა მეცნიერებთან ქცევითი ეკონომიკის კვლევისათვის თანამშრომლობდა.
2017 წელს დაჯილდოვდა ნობელის პრემიით ეკონომიკის დარგში ქცევით ეკონომიკაში შეტანილი წვლილისათვის. მის დაჯილდოებას შვედეთის მეცნიერებათა სამეფო აკადემია გამოეხმაურა შემდეგი კომენტარით:
პირადი ცხოვრება
ტალერი დაიბადა ნიუ ჯერსიში 1945 წელს. დედამისი როსლინი (მელნიკოფი, 1921–2008), იყო მასწავლებელი, ხოლო მამა, ალან მორის ტალერი (1917–2004), დაიბადა ტორონტოში და მუშაობდა „Prudential Financial“-ში. მისი ოჯახი იყო ებრაული. ტალერი გაიზარდა ორ უმცროს ძმასთან ერთად. ტალრი დაქორწინებულია ფრენსი ლესლერზე, მარკეტინგის ყოფილ პროფესორზე. პირველი ქორწინებიდან ჰყავს სამი შვილი.
ნობელის პრემია
2017 წელს ტალერს გადაეცა ნობელის პრემია ეკონომიკის დარგში. ნობელის პრემიის წარმომადგენლების თქმით, ტალერის კველევით, შესაძლებელი გახდა ეკონომიკის ფსიქოლოგიის გაგება — თუ როგორ გავლენას ახდენს ადამიანის ფსიქოლოგია სხვადასხვა ეკონომიკურ გადაწყვეტილებაზე.
მას შემდეგ, რაც ტალერმა პრემიის მიღების შესახებ გაიგო განაცხადა, რომ მისი ყველაზე დიდი აღმოჩენა იყო, „რომ ეკონომიკური აგენტები ადამიანები არიან და ეკონომიკური მოდელები უნდა ითვალისწინებდეს ამას“.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:დაბადებული 12 სექტემბერი კატეგორია:ამერიკელი ეკონომისტები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ეკონომიკაში კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
ბობოყვათის განძი
ბობოყვათის განძი — ძვ. წ. XII-XI საუკუნეების კოლხური კულტურის დამახასიათებელი ძეგლი. აღმოჩენილია სოფელ ბობოყვათში (ქობულეთის მუნიციპალიტეტი). შეიცავს ბრინჯაოს ბრტყელ ცულს, სეგმენტისებურ იარაღს, წალდს, ორ თოხს. დაცულია ქუთაისის ნ. ბერძენიშვილის სახელობის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში.
ლიტერატურა
დ. ქორიძე, კოლხური კულტურის ისტორიისათვის, თბ., 1965
კატეგორია:საქართველოში აღმოჩენილი განძები
Nokia 1100
Nokia 1100 — კომპანია Nokia-ს მიერ წარმოებული საწყისი თაობის GSM მობილური ტელეფონი. მოდელის წარმოება 2003 წლის ბოლოს დაიწყო და ამ დროიდან, 250 მილიონი ერთეული გაიყიდა, რის შედეგადაც, Nokia 1100 მთელ მსოფლიოში არა მხოლოდ ყველაზე გაყიდვად მობილურად, არამედ ყველაზე გაყიდვად სამომხმარებლო ელეტრონულ მოწყობილობადაც იქცა. მოდელის წარმოება ამჟამად შეწყვეტილია.
1100-მა იმ დროს მოიპოვა პოპულარობა, როცა ბაზარზე უკვე ხელმისაწვდომი იყო უფრო თანამედროვე, მეტი მახასიათებლების მქონე (მაგალითად ფერადი ეკრანი, კამერა) ტელეფონები. იგი გამიზნული იყო განვითარებადი ქვეყნებისა და იმ მომხმარებლებისათვის, რომელთა მოთხოვნებშიც არ შედიოდა მოწინავე მახასიათებლები და მნიშვნელოვანი იყო მხოლოდ ზარების განხორციელება, მოკლე ტექსტური შეტყობინებების მიღება-გაგზავნა, მაღვიძარა და ა. შ.
1100 მსგავსია ისეთი მოდელებისა, როგორებიცაა 5110/3210/3310, რომელთა წარმოება დღეს ასევე შეჩერებულია, თუმცა იმ დროისათვის, ასევე ყველაზე პოპულარულ მოდელებს შორის შედიოდნენ.
აღსანიშნავია, რომ Nokia ისტორიაში გაყიდული მემილიარდე ტელეფონი სწორედ 1100 იყო, რომელიც 2005 წელს ნიგერიაში გაიყიდა.
2009 წლის დასაწყისში, გავრცელდა ხმა, რომ გერმანიაში მდებარე ბოხუმის საწარმოში გამოშვებულ ტელეფონთა პარტიას ქარხნული წუნი გააჩნდა; რაც იმაში მდგომარეობდა, რომ თითქოს შესაძლებელი იყო ტელეფონი ისე დაპროგრამებულიყო, რომ მას სხვა სატელეფონო ნომრებისგან მიეღო ისეთი სენსიტიური ინფორმაციის შემცველი SMS-ები, როგორიცაა ინფორმაცია ონლაინ-ბანკინგის შესახებ. ამ ხარვეზმა საზოგადოების დიდი ყურადღება მიიქცია და შედეგად, ზოგიერთი ტელეფონი 32 000 აშშ დოლარადაც კი გაიყიდა.
ვარიანტები
სერიაში ოთხი განსხვავებული ვარიანტია: 1100a, 1100b, 1101 და 1108.
Firmware-ის ისტორია
ტელეფონის Firmware ვერსიის გაგება შესაძლებელია *#0000# კომბინაციის აჯრეფით.
გამოყენება
ტელეფონი გამოიყენება GSM მეთოდით და აქტიურდება SIM-ბარათით. მუშაობს Nokia BL-5C ბატარეაზე, რომელიც საკმაოდ დიდხანს ძლებს მიძინებულ და სასაუბრო რეჟიმში. აღსანიშნავია, რომ სწორედ ეს ბატარეა გამოიყენება უფრო მოწინავე მოდელებშიც, რომლებსაც, მახასიათებლებიდან გამომდინარე, მძლავრი ბატარეა ესაჭიროება. რაც შეეხება Nokia 1100-ს, მის შემთხვევაში, ეს ბატარეა დამუხტვიდან 400 საათის განმავლობაში სძლებს.
სქოლიო
კატეგორია:Nokia კატეგორია:მობილური ტელეფონები
ისამუ აკასაკი
ისამუ აკასაკი (赤崎 勇; დ. 30 იანვარი, 1929 – გ. 1 აპრილი, 2021, ნაგოია) — იაპონელი ფიზიკოსი, პროფესორი. 2014 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიკის დარგში ჰიროში ამანოსა და სიუჯი ნაკამურასთან ერთად.
მიღებული აქვს კიოტოს პრემია თანამედროვე ტექნოლოგიების დარგში 2009 წელს, ედისონის მედალი 2011 წელს.
2021 წლის 1 აპრილს აკასაკი, პნევმონიით გარდაიცვალა.
ჯილდოები და პრემიები
ისამუ აკასაკის მიღებული აქვს მრავალი ჯილდო და პრემია, მათ შორის:
სქოლიო
კატეგორია:იაპონელი ფიზიკოსები კატეგორია:2014 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატები ფიზიკის დარგში კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
ქართლის საერისთავო
ქართლის საერისთავო — საერისთავო ცენტრალურ საქართველოში. ადმინისტრაციული ცენტრი უფლისციხეში მდებარეობდა. ქართლის საერისთავომ იარსება X-XIV სს-ებში.
აფხაზეთის სამეფო
აფხაზთა მეფე, დემეტრე III-ის მმართველობის პერიოდში, ქართლს ივანე მარუშისძე განაგებდა. ამ პერიოდს უკავშირდება ცენტრალური ხელისუფლების შესუსტება და ქიშპი ქართლის გამგებლობისათვის „ქართლის უფლებთან“ - ტბელებთან და კახეთის ქორეპისკოპოსთან. ფეოდალურმა ანარქიამ განსაკუთრებით მწვავე ხასიათი მიიღო თეოდოს III უსინათლოს (975-978 წწ.) მეფობის დროს. ამით ისარგებლა კახეთის საქორეპისკოპოსომ და დაიწყო ქართლისათვის ბრძოლა. ამ ქაოსიდან გამოსასვლელად ივანე მარუშისძემ დავით III ტაოელს მიმართა, დავითი 975 წელს, ქართლისაკენ გამოემართა. კახეთის ქორეპისკოპოსი კვირიკე II, რომელსაც უფლისციხესთვის ალყა ჰქონდა შემორტყმული, დავითთან ბრძოლას მოერიდა და კახეთს გაბრუნდა. ივანე მარუშისძემ უფლისციხე დავითს გადასცა, დავითმა ქართლის დიდაზნაურებს ბაგრატისადმი მორჩილება უბრძანა, რომელსაც მცირეწლოვანების გამო თანაგამგებლად მამამისი გურგენი დაუნიშნა. ქართლის დიდაზნაურთა გარკვეული ნაწილისათვის არსებული პოლიტიკა მიუღებელი აღმოჩნდა. მათ კახელები დაიხმარეს, ბაგრატი მშობლებთან ერთად დაატყვევეს და კახეთში გადაიყვანეს. დავით III-ის აქტიური ჩარევის შედეგად ტყვეები გაათავისუფლეს, ხოლო უფლისციხე და ქართლი საგამგებლოდ ბაგრატის დედას - გურანდუხტს გადაეცა.
978 წელს, ბაგრატი დასავლეთ საქართველოს დიდაზნაურთა ნაწილის თხოვნით ქუთაისში აფხაზთა სამეფოს ტახტს იკავებს. 980 წელს ბაგრატი დასავლეთ საქართველოდან ქართლში გადმოდის, რადგან აქ გურანდუხტ დედოფლის ხელისუფლება ნომინალურია, რეალურად კი მას ქართლის დიდი აზნაურები ტბელები, ძამელები, ფხვნელები, ფავნელები და კორინთლები განაგებენ. ბაგრატის წინააღმდეგ ბრძოლას სათავეში ქავთარ ტბელი უდგას, რომლის საგვარეულოც ამ დროს შიდა ქართლის ერისთავობაზე აცხადებს პრეტენზიას. მოღრისთან ბრძოლაში ბაგრატმა გაიმარჯვა და დედისაგან უფლისციხე ჩაიბარა. დანიშნა თუ არა ვინმე ბაგრატმა ქართლის ერისთავის თანამდებობაზე, უცნობია.
საქართველოს სამეფო
მონღოლთა შემოსევების შემდეგ ქართლის საერისთავოს გამოეყო ქსნის საერისთავო (XIII ს.), შემდეგ კი სხვა დიდი და მცირე ერთეულები: არაგვის საერისთავო (XIV ს.), საციციანო (XIV ს.), საამილახვრო (XV ს.), სამაჩაბლო (XV ს.), სამუხრანბატონო (XVI ს.).
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აფხაზთა სამეფოს საერისთავოები კატეგორია:საქართველოს საერისთავოები
ყიზილჯა (გოიგოლი)
ყიზილჯა (Qızılca) — სოფელი აზერბაიჯანში, გოიგოლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 2 703 კაცი.
ჩოკოსის რაიონი
ჩოკოსის რაიონი (Distrito de Chocos) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 749 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 149 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.4 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 213.37 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები
ტიან-შანის ნაძვი
ტიან-შანის ნაძვი (Picea schrenkiana tianschanica) — წიწვოვანი მცენარე ფიჭვისებრთა ოჯახისა. შრენკის ნაძვის ქვესახეობა, ტიან-შანის ენდემი.
ლიტერატურა
Проскурякова Г. Тянь-шанская ель // Наука и жизнь. — 1988. — № 1.
სქოლიო
კატეგორია:ნაძვი
კოჩასის რაიონი (იაუიოსი)
კოჩასის რაიონი (Distrito de Cochas) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 831 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 106 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.8 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 27.73 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ლიმის რეგიონის რაიონები კატეგორია:იაუიოსის პროვინციის რაიონები