cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჩირაღ-კალა
ციხის ისტორია
ციხე აღმართულ იქნა V—VI საუკუნეებში. სპეციალისტთა ვარაუდით ამ ციხეს გააჩნდა დაზვერვის ფუნქცია. მისი ადგილმდებარეობა იძლეოდა საშუალებას დაეზვერა და ეკონტროლებინა დიდი ტერიტორია. როდესაც კოშკში იტყობდნენ საშიშროების შესახებ კოშკის მესვეურნი ცეცხლს უკიდებდნენ აქ გამზადებულ ფიჩხებს და ცეხლისა და კვამლის მეშვეობით ატყობინებდნენ მოსახლეობას მტრის შემოსევის შესახებ. სავარაუდოდ ეს გახდა ციხის დასახელების საფუძველი: „ჩირაღგალა - ციხე ჩირაღდანი“.
ბაქოსა და დერბენტის კოშკებთან ერთად იგი შედიოდა კასპიისპირეთის თავდაცვით ნაგებობათა ქსელში. იგი ასრულებდა თავდაცვით ფუნქციას მე-18 საუკუნემდე. ბოლო 200 წლის განმავლობაში იგი თითქმის განადგურდა.
ნაწილობრივ ციხე დაინგრა 1931, 1963-64 და 1980 წწ. XX საუკუნის მეორე ნახევარში ციხის ზედა ნაწილი შეკეთდა.
არქიტექტურა და გეგმა
ციხე თავისი გეგმით წარმოადგენს არასწორ მართკუთხედს. ჩრდილო-აღმოსავლეთით მას ერტყის ღრმა თხრილები. მშენებლობის დროს ადგილობრივი რელიეფი მაქსიმალურად იქნა გამოყენებული.
ციხის კოშკიც და კედლებიც ნაშენებია გამოუთლელი ქვებით. წყობაში ასევე ვლინდება გამომწვარი აგურებიც. ციხე შედგება ერთი ძირითადი და 16 დამხმარე, მომცრო ზომის კოშკისგან. მთავარი კოშკის გარდა ძველებური იერსახე შენარჩუნებული არ აქვს არც ერთ კოშკს მთავარის გარდა. მე-2, მე-3 და მე4 კოშკებს შორის შენარჩუნებულია კედელიც.
ციხის კოშკი იძლევა ვიზუალური დათვალიერების საშუალებას რამდენიმე ათეული კილომეტრის მანძილზე. ასე, მაგალითად მთავარი კოშკიდან შესაძლებელია მთა ბეშბარმაღის დანახვა. ხალილოვის ვარაუდით, აქ შესაძლებელია მუდმივად განლაგებულიყო სამხედრო გარნიზონი.
სილუეტის მიხედვით ჩირაღ-კალა წააგავს ბაქოში არსებულ ქალწულის კოშკს. კოშკის ქვედა ნაწილი შეესაბამება ამიერკავკასიისა და შუა აზიის ადრინდელ შუასაუკუნეთის ზოგიერთ ძეგლს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:აზერბაიჯანის ციხესიმაგრეები
ბუკურია
ბუკურია (Bucuria) — სოფელი მოლდოვაში, კაჰულის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 115 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 791 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კაჰულის რაიონის სოფლები
ფრთამატყლიანები
ფრთამატყლიანები (Dermoptera) — ძუძუმწოვრების რიგი. მათი სხეულის სიგრძე 40 სმ, კუდისა დაახლოებით — 25 სმ, მასა 1—1,7 კგ აღწევს. სხეული და საფრენი აპკი, რომელიც ერთმანეთთან აკავშირებს კისერს, კიდურებს და კუდს, დაფარული აქვთ რბილი და ხშირი ბალნით. გავრცელებული არიან ფილიპინებზე, სამხრეთ ინდოჩინეთში და მალაის არქიპელაგის კუნძულებზე; ტყის მეხეური ცხოველებია. აქტიური არიან ღამით. იკვებებიან მცენარეულობით (ფოთლები, კვირტები, ნაყოფები). მაკეობა 60 დღე-ღამემდე გრძელდება. შობენ 1, იშვიათად 2 ნაშიერს. რიგში 2 გვარის 2 სახეობაა: ფილიპინური ფრთამატყლიანა (Cynocephalus volans) და მალაიური ფრთამატყლიანა (Galeopterus variegates). ზოგ კუნძულებზე ფრთამატყლიანები ნადირობის ობიექტია. იყენებენ ხორცსა და ტყავს.
ლიტერატურა
*
კოტერა
იან კოტერა (Jan Kotěra; დ. 18 დეკემბერი, 1871, ბრნო — გ. 17 აპრილი, 1923, პრაღა) — XX საუკუნის ჩეხი არქიტექტორი. ჩეხური არქიტექტურული სკოლის დამაარსებელი. სწავლობდა პლზენსა და ვენაში ო. ვაგნერთან. 1898 წლიდან ასწავლიდა პრაღის სამხატვრო-სახელოსნო სკოლაში. თავდაპირველად, „მოდერნის“ სტილის წარმომადგენელი იყო, 1906-დან ფუნქციონალისტი. ძირითადი ნამუშევრები: ადმინისტრაციული შენობა ქალაქ გრადეც-კრალოვეში (1903-1904), სახ. სახლი პოსტეიოვში (1905-1906), პრაღის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის შენობა (1907-1920), ბანკი „სლავია“ სარაევოში (1911-1912) და სხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩეხი არქიტექტორები კატეგორია:დაბადებული 18 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1871 კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 1923
შტარკის ეფექტი
არსებობს წრფივი შტარკის ეფექტი, როდესაც Δε ენერგია E პროპორციულია და კვადრატული შტარკის ეფექტი, როდესაც ენერგია E^2 პროპორციულია. პირველ შემთხვევაში ენერგიის დონეების გახლეჩის სურათი სიმეტრიულია, მეორეში - არასიმეტრიული.
შტარკის ეფექტის მნიშვნელოვანი შემთხვევაა იონის ენერგიის დონეების გახლეჩა კრისტალურ მესერში მეზობელი იონების მიერ შექმნილი შიგაკრისტალური Eკრ. ველის გამო. ეს მოვლენა გასათვალისწინებელია კრისტალთა სპექტროსკოპიაში და მნიშვნელოვანია კვანტური მაძლიერებლების მუშაობისთვის.
შტარკის ეფექტი შეინიშნება ცვლად ელექტულ ველებშიც. შტარკის ქვედონეების მდებარეობის ცვლილება ცვლად ელექტრულ E ველში შეიძლება გამოყენებული იქნეს ხელსაწყოებში კვანტური გადასვლის სიხშირის შესაცვლელად (შტარკის მოდულაცია).
სწრაფად ცვლადი ელექტრული ველის გავლენა ატომების იონების ენერგიის დონეების მდებარეობაზე განსაზღვრავს პლაზმაში სპექტრული ხაზების შტარკის გაგანიერებას. შტარკის გაგანიერება საშუალებას იძლევა შეფასდეს დამუხტული ნაწილაკების კონცენტრაცია პლაზმაში (მაგალითად, ვარსკვლავთა ატმოსფეროში).
ლიტერატურა
კატეგორია:კვანტური მექანიკა კატეგორია:კვანტური ფიზიკა
კლოდ მაკელელე
კლოდ მაკელელე (Claude Makélélé დ. 18 თებერვალი, 1973, კინშასა) — ფრანგი ვეტერანი ფეხბურთელი, საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების ყოფილი ფეხბურთელი. მიღებული აქვს მონაწილეობა მსოფლიოსა (2002, 2006) და ევროპის (2004, 2008) ჩემპიონატებზე. 2014 წლიდან არის საფეხბურთო კლუბ „ბასტიას“ მწვრთნელი. ის არის პირველი ფეხბურთელი, ვის შემდეგაც საფეხბურთო პოზიცია შეიქმნა: "მაკელელეს როლი".
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 1973 კატეგორია:ოლიმპიკი მარსელის ფეხბურთელები კატეგორია:სელტას ფეხბურთელები კატეგორია:მადრიდის რეალის ფეხბურთელები კატეგორია:ჩელსის ფეხბურთელები კატეგორია:პარი სენ-ჟერმენის ფეხბურთელები კატეგორია:დაბადებული 18 თებერვალი
Nine Muses (ჯგუფი)
„Nine Muses“ (나인뮤지스, 9MUSES, ანუ — „9 მუზა“) — სამხრეთ კორეული გოგოების ჯგუფი, შემდგარი 8 წევრისგან და დაფუძნებული კომპანია Star Empire Entertainment-ის მიერ 2010 წელს. ჯგუფის წევრები არიან ჰიუნა, იერინი, სონა, კიუნრი, ჰემი, მინჰა, სოჯინი, გიმჯო. დებიუტი შედგა 2010 წლის 12 აგვისტოს მათი პირველი ალბომის Let’s Have a Party-ს გამოსვლით. როგორც იყო დაგეგმილი პროდიუსერული სააგენტოთი 2014 წელს, 2015 წლის იანვარში ჯგუფმა გამოუშვა ახალი მინი-ალბომი და დაბრუნდა სცენაზე განახლებული შემადგენლობით და ახალი სტილით.
დებიუტამდე
Nine Muses მოსალოდნელი დებიუტის შესახებ გაცხადებული იყო 2010 წლის 26 მარტს. პირველი რელიზი 12 აგვისტოს შედგა. მათ ოფიციალურ დებიუტამდე, Nine Muses Seo In Young-თან ერთად გამოუშვეს საუნდტრეკი „Prosecutor Princess“-სთვის სახელწოდებით „GiveMe“. თავდაპირველად Nine Muses-ში იყო 14 პოტენციური წევრი, მაგრამ, როდესაც გამოცხადებული იქნა ჯგუფის სახელწოდება, კომპანიამ აირჩია 9 წევრი, რომლებიც უფრო იყვნენ მზად დებიუტისთვის.
2010: დებიუტი და „Let’s Have a Party“
200px|მინი Nine Muses-ს ოფიციარული დებიუტი შედგა 2010 წლის 12 აგვისტოს მათი პირველი ალბომის „Let’s Have a Party“-ის გამოსვლით. რომლის მთავარი სიმღერა იყო „No Playboy“. ამ სიმღერის კომპოზიტორები არიან Rainstone და Park Jin Young. 6 დეკემბერს 2010 წელი - გამოაცხადეს, რომ ჯგუფი ემზადება იაპონიაში გასავლისთვის. 26 დეკემბერს, Nine Muses წარმატებით გამოვიდა ექვსი სიმღერით Seoul Train-ზე, სადაც K-POP არტისტები და ჯგუფები გამოდიოდნენ თავიანთი იაპონელი ფანებისთვის.
2011: ცვლილებები შემადგენლობაში და „Figaro“
2011 წლის 9 ივნისს დამტკიცებული იქნა, რომ ჯგუფში დარჩა 7 წევრი. Star Empire Entertainment-მა თავიდან განაცხადა, რომ რანა და ბინი უწინდელივით ჯგუფის წევრებათ ითვლებიან, მაგრამ არ აპირებენ ღონისძიებებზე გამოსვლას. ამის მიუხედავად, შესვენებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ, Star Empire-მ გამოაცხადა, რანა და ბინი ოფიციალურად ტოვებდნენ Nine Muses. გადაწყვეტილება ურთიერთშეთანხმებული იყო. როგორც რანას ასევე ბინსაც სურდა ინდივიდუალური მუშაობა. თუმცა ორივეს კვლავ ჰქონდათ გაფორმებული კონტრაქტი კომპანიასთან. 18 აგვისტოს ჯგუფმა გამოუშვა პირველი სინგლი „Figaro“ და თანდართული მუსიკალური ვიდეო.
2013: „Dolls“, „Wild“, „Prima Donna“ და „GLUE“
მომდევნო სინგლი, „Dolls“, გამოშვებული იყო 2013 წლის იანვარში. მას დებიუტი ჰქონდა რიცხვი 35-ის ქვეშ GAON TOP100 Chart-ზე და რიცხვი 11-ის ქვეშ M!Countdown-ზე, მეშვიდე ადგილის მიღწევით. 2013 წლის 9 მაისს გამოქვეყნებული იყო მუსიკალური ვიდეო „Wild“. სინგლმა „Wild“-მა მიაღწია პირველ ადგილებს სხვადასხვა ონლაინ-ჩარტებში და დებიუტი ჰქონდა Gaon chart 2013-ზე 32-ე ადგილიდან, იმ დროისთვის როდესაც ფიზიკური მინი-ალბომი „Wild“ მოხვდა გაყიდვებში 16 მაისს, მე-4 ადგილის დაკავებით, და დღეისათვის ეს მათი ყველაზე დიდი მიღწევაა.
სანამ წევრები დაკავებულნი იყვნენ სოლო მოღვაწეობით და გამოსვლებით, გავრცელდა ჭორები შესაძლო ქვეჯგუფის შექმნის შესახებ. შემდეგი ჭორი იყო მათი სცენაზე დაბრუნების თარიღი. 2013 წლის 25 სექტემბერს ჯგუფის ტვიტერით გავრცელებული იყო ინფორმაცია, რომ გოგოები დაბრუნდებიან 2013 წლის 14 ოქტომბერს. პირველი ნახევარფორმატული ალბომის სახელწოდებაა „Prima Donna“ და შედგება 11 სიმღერისგან. მთავარი სიმღერა „GUN“ კვლავ დაპროდიუსერებულია Sweetune-ს მიერ. ახალი ამბების საიტები წერდნენ, რომ Nine Muses თავიანთ დაბრუნების გამოსვლას 10 ოქტომბერს M!Countdown-ზე ჩაატარებენ, მაგრამ ალბომის რელიზი მაინც 14 ოქტომბერს შედგა.
2013 წლის 14 ნოემბერს ტვიტერში Nine Muses გამოქვეყნებული იყო მათი კულისების ფოტო „Gun“-ის ბოლო გამოსვლიდან M!Countdown-ზე, რომელთაც ეჭირათ წარწერები „Coming Soon“. ეს იყო მინიშნება იმისა,რომ ისინი მესამე ციფრული ალბომით ბრუნდებოდნენ. 26 ნოემბერს, ოფიციალური გვერდიდან Nine Muses Facebook-ში, გამოქვეყნებული იყო თიზერ სურათი ციფრით „25“, მათი მოსალოდნელი დაბრუნებისთვის ციფრული სინგლით „GLUE“ 2013 წლის 4 დეკემბერს.
2014: ეუნჯი, ლი სემი და სერა ტოვებენ ჯგუფს, კიონრი ახალ ტრიოს უერთდება
2014 წლის დასაწყისში ლი სემმა და ეუნჯიმ შეწყვიტეს სხვადასხვა ღონისძიებებზე გამოჩენა, სადაც მთელი ჯგუფი მონაწილეობდა. მოგვიანებით გამოაცხადეს, რომ ისინი ტოვებდნენ Nine Muses, რადგან გადაეწყვეტათ კარიერის გაგრძელება ჯგუფის გარეთ. მოგვიანებით ივნისში სერას კონტრაქტი ამოიწურა და მან გაგრძელება არ გადაწყვიტა. ამგვარად ჯგუფში 6 წევრი დარჩა. სერას წასვლამდე ჯგუფი Nine Muses დაბრუნება დაგეგმილი იყო 2014 წლის აგვისტოსთვის, მაგრამ ახალი წევრების ძებნის გამო გადაწყვიტეს თარიღის გადაწევა ნოემბრამდე. 22 აგვისტოს Star Empire Ent განაცხადეს, რომ კიონრი, კევინი (ZE:A), და ასევე სააგენტოს ტრეინი სოჯინი (Sojin) გაერთიანდებიან ახალი ტრიოს შექმნისთვის NASTY NASTY. ტრიოს დებიუტი 3 სექტემბერს შედგა. სიმღერა „Knock“ მათი დაბრუნებისთვის დაწერილი იყო კომპოზიტორი Rado-ს მიერ.
2015: ახალი წევრები, მინი ალბომი „DRAMA“
9 იანვარს შუა ღამეს ჯგუფის ოფიციალურ ტვიტერის საიტზე გამოქვეყნებული იყო ინფორმაცია ჯგუფის დაბრუნების შესახებ მინი-ალბომით „DRAMA“. მინი-ალბომი შედგება 9 ტრეკისგან. ალბომის მთავარი სიმღერა დაწერილია კომპოზიტორ ჯეონგ ჩანუკის მიერ (정창욱), მან ასევე დაწერა სიმღერა „Ping“ ჯგუფის პირველი სრულყოფილი ალბომისათვის. რამდენიმე დღეში, 15 იანვარს, ჯგუფის ოფიციალურ საიტზე დაიდო ინფორმაცია ახალი წევრების შესახებ: სოჯინი (Sojin) და გეუმჯო (Geumjo). სოჯინი ასევე ტრიო NASTY NASTY-ს წევრია (კიუნრისთან ერთად), გეუმჯო - კომპანიის თრეინი.
დისკოგრაფია
250px|მინი
250px|მინი სამხრეთ კორეაში ფიზიკური (ანუ გამოშვებული სიდი-დისკით ან სხვა გადამტანი საშუალებით) სინგლის სახელწოდებაა „single album“.
სქოლიო
კატეგორია:სამხრეთ კორეული ჯგუფები კატეგორია:მუსიკალური ჯგუფები
ყარავულდაში
ყარავულდაში (Qaravuldaş) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
ბაბა-დერვიში
ბაბა-დერვიში (Babadərviş) — ადამიანის უძველესი სადგომის აღმოჩენის ადგილი აზერბაიჯანში, ქალაქ ყაზახისგან 2 კმ. მოშორებით, მდინარე აღსთაფის მარცხენა ნაპირზე. არქეოლოგიური გათხრები ხორციელდებოდა 1958 წლიდან 1966 წლამდე. შედეგად აქ აღმოჩენილია ადამიანის უძველესი სადგომის სამი ფენა. აზერბაიჯანის სახელმწიფოს მიერ შეყვანილია მსოფლიოს მნიშვნელობის არქეოლოგიურ ძეგლთა ნუსხაში.
კულტურული ფენა
ქვედა ფენა მიეკუთვნება ჩვ.წ. V ათასწლეულს. ამ ფენაში აღმოჩენილია მრგვალი და ნახევრად მიწაში ნაშენები სახლები, თიხის ჭურჭელი, ძვლისგან დამზადებული თოხი, ნემსი, და სხვადასხვა სახის ცხოველებისგან დამზადებული ნივთები და სხვა.
შუა ფენაში, რომელიც მიეკუთვნება ჩვ.წ. III ათასწლეულს, აღმოჩენილია გამოუმწვარი აგურებისგან ნაშენები მრგვალი სახლები, შავი და წითელი ფერის თიხის ჭურჭელი სხვადასხვა სახის ორნამენტებით, ცხოველების ფიგურები, რკინის სადნობი ღუმელები, სპილენძის საგნები, ხორბლის ნარჩენები და სხვა. ზედა ფენა მიეკუთვნება ჩვ.წ. II ათასწლეულის ბოლოს — I ათასწლეულის დასაწყისს.
ქვედა ფენა წარმოადგენს შულავერი-შომის კულტურის ძეგლს, შუა — მტკვარ-არაქსის, ზედა — განჯა-ყარაბაღულ კულტურა. არქეოლოგიურმა გათხრებმა გვაჩვენა, რომ ბაბა-დერვიშის დასახლების მოსახლეობა ეწეოდა მესაქონლეობასა და მიწადმოქმედებას, თიხის დამუშავებას, კერავდა, ამუშავებდა რკინას.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია კატეგორია:აზერბაიჯანის არქეოლოგიური ძეგლები
ოდესის არქეოლოგიური მუზეუმი
უკრაინის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ოდესის არქეოლოგიური მუზეუმი — უძველესი არქეოლოგიური მუზეუმი უკრაინაში, უკრაინის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ისტორიის, ფილოსოფიის და სამართლის დეპარტამენტის კვლევითი ინსტიტუტი, უკრაინის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის სამხრეთ კვლევითი ცენტრისა და განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს ნაწილი.
მუზეუმის ისტორია
დაარსდა 1825 წელს, როგორც „ოდესის სიძველეების მუზეუმი“ ივანე პავლეს ძე ბლარამბერგის მიერ. მის განვითარებას ხელი შეუწყო 1839 წელს დაარსებულმა ოდესის ისტორიისა და სიძველეების იმპერიულმა საზოგადოებამ, რომელსაც რუსეთის იმპერიის სამხრეთში გათხრების ჩატარების უფლება ჰქონდა.
საგამოფენო აქტივობა
მუზეუმის მთავარ ფონდს წარმოადგენს ჩრდილოეთ შავი ზღვის სანაპიროს უძველესი ისტორიული ექსპონატების უდიდესი კოლექცია. აქ ინახება სამხრეთ უკრაინის უძველესი ისტორიის 170 ათასზე მეტი არქეოლოგიური ნიმუში ქვის ხანიდან შუა საუკუნეებამდე, მათ შორის 55 ათასი მონეტა — ძველეგვიპტური ძეგლების ერთადერთი კოლექცია უკრაინაში, უძველესი იშვიათობების უდიდესი კოლექცია ქვეყანაში.
ექსპოზიცია განთავსებულია 10 დარბაზში, 1883 წელს სპეციალურად საჯარო ბიბლიოთეკისთვის აშენებული შენობის 2 სართულზე. უძველესი ქანდაკების საუკეთესო ნიმუშები გამოფენილია შენობის ფოიეში. პირველ ორ დარბაზში გამოფენილია მასალები, რომლებიც მოიცავს პერიოდს ადამიანის გაჩენიდან ძვ. წ. II ათასწლეულამდე. განსაკუთრებით საინტერესოა აღმოჩენები გუმელნიცის, ტრიპოლიეს, უსატოვოს კულტურების დასახლებებიდან და სამარხებიდან, ბრინჯაოს ხანის სამარხები და საგანძურები, როგორიცაა მაგ. ანტონივკის საგანძური. მარცხნივ|მინი|250x250პქ| სკულპტურული ჯგუფი „[[ლაოკოონი და მისი შვილები" მუზეუმის შესასვლელთან]] შავი ზღვის სანაპიროს სტეპებში იმ დროს მცხოვრები სკვითური ტომების კულტურა წარმოდგენილია დასახლებებისა და სამარხების მასალებით, იარაღით, ბრინჯაოს ქვაბებით და სხვა ჭურჭლითა და სამკაულებით. I ათასწლეულის დასაწყისისთვის სკვითები სარმატებმა შეავიწროვეს, ხოლო III-IV საუკუნეებში ჩამოყალიბდა ტომების გაერთიანება, რომლებიც წარმოდგენილია ჩერნიახოვსკის კულტურის ობიექტებით. IX-XI საუკუნეების პერიოდი აისახება ექსპონატებში, რომლებიც წარმოდგენილია კიევის რუსეთის, ბელგოროდის, ფეოდოსიისა და კუნძულ ბერეზანის დასახლებებიდან და ქალაქებიდან.
მუზეუმის „ოქროს ფონდში" გამოფენილია ძვირფასი ლითონებისგან დამზადებული ნამდვილი ნივთები, რომელთაგან უძველესი თარიღდება ჩვენს წელთაღრიცხვამდე II ათასწლეულის დასაწყისით. ყურადღებას იპყრობს სკვითური და სარმატული სამარხების დეკორაციები, შუა საუკუნეების მომთაბარეების სამარხები, სლავური ხელოვნების ნიმუშები, ძვ.წ. XV-XIII საუკუნეების უნიკალური, ორყურიანი ოქროს ვაზა.
მუზეუმში დაცული 50 000 მონეტიდან გამოფენილია ძველ საბერძნეთში, რომში, ბიზანტიასა და კიევის რუსეთში მოჭრილი ოქროსა და ვერცხლის უიშვიათესი მონეტები. კერძოდ, ნაჩვენებია პრინცი ვოლოდიმერის „ოქრო“ — 11 ნაპოვნი ცნობილი ნიმუშიდან ერთ-ერთი, უკრაინაში არსებული ორიდან.
ეგვიპტური ექსპონატების კოლექცია — სიდიდით მესამეა ყოფილ სსრკ-ში. აქ საინტერესოა ხის და ქვის სარკოფაგები, დაკრძალვის ცერემონიისთვის საჭირო ჭურჭელი, ქვის ფილები და პაპირუსის ფრაგმენტები იეროგლიფებით.
2008 წელს, უკრაინის მინისტრთა კაბინეტის 2008 წლის 22 ოქტომბრის № 1345-რ განკარგულებით, მუზეუმის კოლექციას მიენიჭა „ეროვნული საგანძურის“ სტატუსი.
კვლევითი საქმიანობა
მუზეუმში არის სამეცნიერო ბიბლიოთეკა — 33 ათასი წიგნით და სარესტავრაციო ლაბორატორია.
მუზეუმი ფართო არქეოლოგიურ კვლევას ატარებს ენეოლითის და ბრინჯაოს ხანის მრავალ ძეგლზე. ასევე შესწავლილია ადრეული რკინის ხანის ძეგლები დუნაის ქვემო წელში, დნესტრის შესართავის სანაპიროებზე (ქალაქი ნიკონი), ოდესის ყურეში — ტილიგულის ლიმანზე. მუზეუმის ექსპედიცია ატარებს კვლევებს ზმეინის კუნძულზე.
მუზეუმის სამეცნიერო საქმიანობა ასახულია მრავალრიცხოვან პუბლიკაციებში, მუზეუმის მეცნიერები ინარჩუნებენ აქტიურ სამეცნიერო კავშირებს ადგილობრივ და უცხოელ კოლეგებთან. ერთობლივი კვლევითი სამუშაოები ტარდება სპეციალისტებთან ბულგარეთიდან, დიდი ბრიტანეთიდან, საბერძნეთიდან, დანიიდან, ეგვიპტედან, გერმანიიდან, პოლონეთიდან, რუმინეთიდან, საფრანგეთიდან და სხვა. მუზეუმი მონაწილეობს გამოფენებში საზღვარგარეთ.
1920-1930-იან წლებში მუზეუმს ჰქონდა სამაგისტრო სკოლა, სადაც სწავლობდნენ მომავალი ცნობილი ოდესელი მკვლევარები ( მ. ვირკაუ, მ. სინიცინი და სხვები).
სქოლიო
კატეგორია:მუზეუმები ევროპაში კატეგორია:ოდესის მუზეუმები კატეგორია:1825 წელს დაარსებულები კატეგორია:არქეოლოგიური არტეფაქტები კატეგორია:არქეოლოგიური მუზეუმები კატეგორია:მუზეუმები ანბანის მიხედვით
მერენრა II
მინიატიურა|მერენრა II-ის კარტუში აბიდოსიდან. მერენრა II — ძველი ეგვიპტის ფარაონი და მეექვსე დინასტიის მმართველი ძვ.წ. 2219-2218 წლებში. ფარაონ პეპი II-ისა და დედოფალ ნეიტის შვილი. დედოფალ ნიტოკრისის ძმა და ქმარი.
ტურინის პაპირუსის მიხედვით იგი მმართველი იყო წელიწადი და ერთი თვე. ძნელია ითქვას რა იყო მისი ხანმოკლე მმართველობის მიზეზი. შესაძლოა მერენრა II გარდაიცვალა ავადმყოფობით, თუმცა, გამორიცხული არაა, რომ იგი სახელმწიფო გადატრიალებისას მოკლეს.
ლიტერატურა
კატეგორია:ეგვიპტის მეექვსე დინასტიის ფარაონები
მეგობართა საბჭო საზოგადოების სამსახურში
Quaker Peace & Social Witness ( QPSW ), ადრე ცნობილი იყო როგორც მეგობართა საბჭო საზოგადოების სამსახურში, შემდეგ კი როგორც
კვაკერები მშვიდობის სამსახურში, ის არის ბრიტანეთის ყოველწლიური შეხვედრის ერთ-ერთი ცენტრალური კომიტეტი  მეგობართა რელიგიური საზოგადოების შესახებ - ბრიტანეთში კვაკერების ეროვნული ორგანიზაცია. იგი მუშაობს, ბრიტანელი კვაკერების თანასწორობის, სამართლიანობის, მშვიდობის, სიმარტივისა და სიმართლის წარმოჩენისთვის, მცირე, ადგილობრივ და დიდ საერთაშორისო ჯგუფებთან ერთად.
1947 წელს მეგობართა საბჭომ მიიღო ნობელის პრემია, (გაიზიარა ორგანიზაციასთან ამერიკის მეგობართა კომიტეტი საზოგადოების სამსახურში.)
დიდი ბრიტანეთის სამშვიდობო სამუშაოები
სამშვიდობო კამპანია და ქსელში ჩართვა : მიზნად ისახავს სამშვიდობო მოწმობის უფრო ფართო და ღრმა გაგების წახალისებას და ხელშეწყობას განიარაღების
საკითხებში. ასევე, მილიტარიზმის წინააღმდეგ ბრძოლას.
გარდამტეხი ტალღა: ხელს უწყობს პოზიტიურ სოციალურ ცვლილებას და ეხმარება ჯგუფებს, გაზარდონ თავიანთი ეფექტურობა არაძალადობრივი აქტიური მოქმედებებით.
სამშვიდობო განათლება : მხარს უჭერს მრავალფეროვან ინიციატივებს სკოლებში სამშვიდობო საკითხების სწავლებისთვის, კონფლიქტების მოგვარების პროცესში და თანატოლების მედიაციის პროგრამებში ჩართული მასწავლებლების კონსულტაციისა და დახმარების გზით.
სოციალური მოწმე
ეკონომიკური საკითხები : მუშაობს ორგანიზაციებთან, რათა შეცვალონ ბრიტანეთის მთავრობაში,საერთაშორისო მონეტარული (IMF) და მსოფლიო ბანკის პოლიტიკა. QPSW ასევე მიზნად ისახავს გავლენა მოახდინოს ბრიტანეთში დაფუძნებული ტრანსნაციონალური კომპანიების ეკოლოგიურ და სოციალურ პოლიტიკაზე.
დანაშაული და საზოგადოებრივი სამართლიანობა : მუშაობს აღდგენითი სამართლიანობის კონცეფციის გასაზრდელად, რეაგირებს მთავრობის ნაშრომებზე და ზედამხედველობს "წრეების" სქემას.
მხარდაჭერისა და ანგარიშვალდებულების წრეები : მუშაობს მომზადებული მოხალისეების ჯგუფებთან და ახლახან გათავისუფლებულ სექსუალურ დამნაშავეები. იგი მიზნად ისახავს შეურაცხყოფის შემცირებას და ყოფილ დამნაშავეს საზოგადოებაში ჯანსაღი გზით ინტეგრაციის შესაძლებლობის საშუალებას აძლევს.
კვაკერი ციხის მინისტრები : მუშაობენ მრავალი სარწმუნოების სამლოცველო ჯგუფებში, რათა უზრუნველყონ სულიერი დახმარება და მეგობრობა ყველა რწმენის პატიმრებს შორის.
საპარლამენტო მეკავშირე : ცდილობს გამოხატოს მეგობართა საზოგადოების ღირებულებები მიმდინარე პოლიტიკური განხილვის კონტექსტში.
მეგობრების საგანმანათლებლო ფონდი : საქველმოქმედო ფონდების ჯგუფია, რომელსაც QPSW ახორციელებს.
გლობალური სამუშაო
უგანდა : QPSW- ს როლი უგანდაში არის მხარდაჭერა, ტრენინგებისა და კონსულტაციების შეთავაზება სამშვიდობო და მშვიდობის აღდგენაზე მომუშავე ჯგუფებისა და ორგანიზაციებისთვის.
იუგოსლავიის შემდგომი ქვეყნები : მუშაობენ ჭეშმარიტებისა და კონსოლიდაციის მიღწევისთვის  წარსული ურთიერთობების ფონის გათვალისწინებით, QPSW– ს ჰყავს თანამშრომლები ბოსნიაში, ხორვატიასა და სერბეთში.
ახლო აღმოსავლეთი : QPSW მართავს დიდი ბრიტანეთის / ირლანდიის ეკუმენური თანაშემწეობის პროგრამას პალესტინასა და ისრაელში, ადამიანის უფლებათა დამკვირვებლებს აგზავნის მშვიდობიან აქტივისტებთან ერთად მათ არაძალადობრივ ქმედებებში მონაწილეობისთვის.
სამხრეთ აზია : QPSW მუშაობს ინდოეთის ქვე-კონტინენტზე არაძალადობრივი მოძრაობის გასაძლიერებლად, რომელიც ხელს შეუწყობს მშვიდობისა და სოციალური ცვლილებების ორგანიზაციებს.
QPSW-მა და AFSC -მა მიიღეს ნობელის პრემია 1947 წელს, როგორც კვაკერების წარმომადგენლებმა.
ისტორია
QPSW– ს ფესვები მისიონერულ საქმიანობაშია, რომელიც შესრულებულია მეგობრების მისიონერული ასოციაციის (1868–1927) სახელით. მისიების შემცირების გამო მისიების ასოციაცია გაერთიანდა საერთაშორისო სამსახურის საბჭოსთან (1919–1927), შემდგომში მეგობრების სამსახურის საბჭო (1927–1978). უფრო მოგვიანებით ორგანიზაციას კვაკერები მშვიდობის სამსაურში (1979–2000), გადაერქვა სახელი და 2001 წლიდან ცნობილია, როგორც მეგობართა საბჭო საზოგადოების სამსახურში.
გარე ბმულები
კატეგორია:ორგანიზაციები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში კატეგორია:კვაკერიზმი
ევა ბიოდე
ევა რიტა კატარინა ბიოდე (Eva Rita Katarina Biaudet; დ. 27 თებერვალი, 1961, ჰელსინკი, ფინეთი) — ფინელი პოლიტიკოსი, შვედების სახალხო პარტიის წევრი და ფინეთის პარლამენტის წევრი აღნიშნული პარტიის სიით 1991-2006 წლებში და ასევე 2016 წლიდან. ფინეთის ომბუდსმენი უმცირესობის საკითხებში, ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის ომბუდსმენი ადამიანებით ვაჭრობის (ტრეფიკინგის) საკითხებში. 2012 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში იყო კანდიდატი და მიიღო ხმების მხოლოდ 2,7 %. სოციალური მომსახურების მინისტრი 1999-2000 და 2002-2003 წლებში. 2003 წლის ფინეთის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ ევა ბიოდემ აღარ გამოთქვა მინისტრთა კაბინეტში მუშაობის სურვილი.
2011 წელს ევა ბიოდე გახდა პრემიის „გმირული ბრძოლა თანამედროვე მონობის შეწყვეტისათვის - 2011“ („2011 Hero Acting to End Modern Day Slavery“) ლაურეატი.
ბიოგრაფია
ევა ბიოდე დაიბადა 1961 წლის 27 თებერვალს ფინეთის დედაქალაქ ჰელსინკში, შვედური წარმოშობის ოჯახში. დაამთავრა ჰელსინკის უნივერსიტეტი, სადაც სწავლობდა სამართალს. 1987-1988 წლებში მუშაობდა კერძო თარჯიმნად.
1991 წლდან 2006 წლამდე იყო ფინეთის პარლამენტის — ედუსკუნტას წევრი. 2006 წელს პარლამენტში იგი შეცვალა იორნ დონერმა. 1999 წლის 15 აპრილიდან 2000 წლის 13 აპრილამდე და 2002 წლის 19 აპრილიდან 2003 წლის 16 აპრილამდე იყო სოციალური მომსახურებისა და კომუნალური მეურნეობის მინისტრი პაავო ლიპონენის მთავრობაში. 1989 წლიდან 1996 წლამდე იყო ჰელსინკის საქალაქო საბჭოს წევრი, ხოლო 1990-1994 წლებში — შვედების სახალხო პარტიის ვიცე-პრეზიდენტი.
2006 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების დროს, მეორე ტურში მან და მისმა პარტიამ მხარი დაუჭირა ტარია ჰალონენს. 2010 წელს დანიშნეს ეუთოს ომბუდსმენად უმცირესობის საკითხებში ხუთი წლის ვადით.
2011 წლის 30 აგვისტოს შვედების სახალხო პარტიამ მორიგ საპრეზიდენტო არჩევნებში ევა ბიოდეს კანდიდატურა დაასახელა, თუმცა მიიღო 82 581 ამომრჩევლის ხმა, ანუ 2,7 % და პირველივე ტურში დამარცხდა.
2013 წელს გამოვიდა ჰელსინკში ყოველწლიურად მიმდინარე ჰელსინკი-პრაიდის მფარველად. ეს იყო ღონისძიებები, რომლებიც მიზნად ისახავდა ადამიანის უფლებების დაცვას, ლგბტ თემის შესახებ ინფორმაციის გავრცელებას, ასევე ყველა ადამიანისთვის სამოქალაქო თანასწორობის მხარდაჭერასა და დაცვას, მიუხედავად მათი სექსუალური ორიენტაციისა.
2015 წელს დასრულდა მისი ომბუდსმენობის ვადა და ვერ შეძლო მისი გაგრძელება სამეცნიერო ხარისხის არ ქონის გამო. 2015 წელს კვლავ აირჩიეს ფინეთის პარლამენტის წევრად, ხოლო 2015 წელს ხელმეორედ გახდა პარლამენტის წევრი. 2015 წლიდან არის ფინეთის პარლამენტის დიდი კომიტეტის წევრი, 2019 წლის 26 ივნისიდან ამავე კომიტეტის სამუშაო ქვეკომიტეტის წევრი, ხოლო ამავე წლის 18 ივნისიდან საგარეო საქმეთა საკითხების კომიტეტის წევრია დღემდე.
ევა ბიოდეს ჰყავს ორი გოგო: ამანდა (დ. 1991 წ.) და იულია (დ. 1991 წ.)) და ორი ბიჭი დევიდი (დ. 1992 წ.) და სიმონი(დ. 2000 წ.).
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 27 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1961 კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსი ქალები კატეგორია:ფინეთის პარლამენტის წევრები კატეგორია:ფინელი პოლიტიკოსები
თეისტური ალბათობის სპექტრი
თეისტური ალბათობის სპექტი — ინდივიდუალური რწმენის კატეგორიზაცია ღმერთის (ღვთაების) არსებობის ალბათობის მიხედვით. პოპულარიზაცია გაუწია რიჩარდ დოკინსმა წიგნში „ღმერთი, როგორც დელუზია“.
ათეიზმი, თეიზმი და აგნოსტიციზმი
ჯონ სმარტი ამტკიცებს, რომ განსხვავება ათეიზმსა და აგნოსტიციზმს შორის ბუნდოვანია და ბევრი, ვინც საკუთარ თავს დაჟინებით უწოდებს აგნოსტიკს, სინამდვილეში, ათეისტია. იგი წერს, რომ არასწორი დახასათების მიზეზი უსაფუძვლო ფილოსოფიური სკეპტიციზმია, რომელიც საშუალებას არ გვაძლევს, სამყაროს შესახებ ცოდნაზე პრეტენზია გვქონდეს. სანაცვლოდ, იგი შემდეგი სახის ანალიზს გვთავაზობს: მოდით, განვიხილოთ, რამდენად სწორი იქნება ვინმეს (დავარქვათ „ფილო“, Philo) მხრიდან, საკუთარი თავი დაახასიათოს, როგორც თეისტი, ათეისტი ან აგნოსტიკი. ჩემი აზრით, თუ „ფილო“ ჩათვლის, რომ მის წინაშე არსებული მტკიცებულებებიდან გამომდინარე, თეიზმის ალბათობა ერთთან ახლოს დგას, იგი საკუთარ თავს თეისტს უწოდებს, თუ აღნიშნული ალბათობა ნულს უახლოვდება, მან თავს ათეისტი უნდა დაუძახოს, ხოლო თუ იგი სადღაც შუაშია – აგნოსტიკი. მკაცრი წესები არ არსებობს, რადგან საზღვრები ბუნდოვანია. თუ საჭიროა, შუახნის კაცივით, რომელიც დარწმუნებული არაა, თავს მელოტი უწოდოს თუ არა, აღნიშნულმა ინდივიდმა თავისი პოზიცია უფრო დაწვრილებით უნდა ახსნას.
დოკინსის ფორმულირება
დოკინსი ამტკიცებს, რომ ბევრი ადამიანი საკუთარ თავს პირველ კატეგორიას მიაკუთვნებს. ამის მიზეზად ის რელიგიური ინდოქტრინაციის სიმკაცრეს და ყოველგვარი ეჭვის მიუღებლობას ასახელებს. ამავე დროს, ათეისტების დიდი ნაწილი თავის თავს მე-7 კატეგორიაში არ თვლის, რადგან ათეიზმის საფუძველი მტკიცებულებების არარსებობაა და თუ მსგავსი მტკიცებულება გამოჩნდება, ამას იოლად შეუძლია მოაზროვნე ადამიანის აზრის შეცვლა. ბეჭდურ გამოცემებში დოკინსი საკუთარ თავს მე-6 კატეგორიაში თვლის, თუმცა, ბილ მაერთან ინტერვიუში, მოგვიანებით კი, ენტონი კენისთან საუბარშიც, მან განაცხადა, რომ მის მდგომარეობას 6.9 უფრო ზუსტად ასახავს.
სქოლიო
კატეგორია:ფილოსოფიური მიმდინარეობები კატეგორია:რელიგია კატეგორია:რელიგიის კრიტიკა
ყარაქეფექთეფე
ყარაქეფექთეფე (Qaraköpəktəpə) — ბრინჯაოს ხანის მრავალფენოვანი ძეგლი-დასახლება კურუჩაისა და კენდელენჩაის მდინარეების აუზში ქალაქ ფიზულისთან აზერბაიჯანში.
ისმაილოვი ასევე მიაკუთვნებს დასახლებას ყარაბულაღის ყურღანს, რომელიც განლაგებულია კენდელანჩაის მარჯვენა ნაპირზე და რომელიც იქნა შესწავლილი ალექსანდრე ივანოვსკის მიერ 1898 წელს.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ისტორია კატეგორია:აზერბაიჯანის არქეოლოგიური ძეგლები
მირიტი-პარანა
მირიტი-პარანა (Mirití-Paraná) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ამასონასის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 81 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 701 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ბურლაკუ
ბურლაკუ (Burlacu) — სოფელი მოლდოვაში, კაჰულის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 109 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 835 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კაჰულის რაიონის სოფლები
შაფაგლი
შაფაგლი  (Şəfəqli) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1,865 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
ქართული წარმოების ჯავშანჟილეტები
thumb|300px|ქართული წარმოების ტაქტიკური ჯავშანჟილეტი
სახელმწიფო სამხედრო სამეცნიერო-ტექნიკურ ცენტრ „დელტა“-ში სხვადასხვა ტიპის და დანიშნულების ჯავშანჟილეტებზე მუშაობა XX საუკუნის 90-იანი წლებიდან მიმდინარეობს. 2013 წლიდან კი სამეცნიერო-ტექნიკურ ცენტრში თანამედროვე ქართულ ჯავშანჟილეტებზე მუშაობა ერთ-ერთ პრიორიტეტულ მიმართულებად დაისახა.
ტექნიკური მხარე
2014 წლის მდგომარეობით „დელტა“-ს მიერ შემუშავებული და წარმოებაში ჩაშვებულია სამი ძირითადი ტიპის ჯავშანჟილეტი:
ტექნიკური მონაცემები
კატეგორია:საქართველოს საბრძოლო აღჭურვილობა
დინი-ილაჰი
დინი-ილაჰი ( ‎— „ღმერთის რელიგია“) — იმპერატორ აქბარის მიერ შემოღებული რელიგია ინდოეთში. დიდ მოგოლთა იმპერიის სახელმწიფო რელიგია 1582-1605 წლებში. დაფუძნდა სხვადასხვა რელიგიების: ისლამის, ინდუიზმის, ქრისტიანობის, ზოროასტრიზმისა და ჯაინიზმის მოძღვრებათა მიხედვით. დინ-ი-ლაჰის მიმდევართა მთავარი ქალაქი იყო აქბარის მიერ დაარსებული ფატეჰპურ-სიკრი. დინ-ი ილაჰის სწავლულები ემყარებოდნენ ყველა სარწმუნოების შეხედულებასა და მოგოლთა იმპერატორების მსგავსად გამოირჩეოდნენ რჯულშემწყნარებლობით. მას შემდეგ რაც აქბარი გარდაიცვალა, ამ სარწმუნოებამ ძალა დაკარგა, მალევე გაქრა, მაგრამ გახდა პირველი რელიგია ისტორიაში, რომელშიც უამრავი განსხვავებული რჯულის მქონე ადამიანი გაერთიანდა.
ლიტერატურა
კატეგორია: რელიგიები კატეგორია:დიდ მოგოლთა იმპერია
გამსჭვალულფოთლიანი სმირნიუმი
გამსჭვალულფოთლიანი სმირნიუმი (Smyrnium perfoliatum) — ორწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ქოლგოსანთა ოჯახისა. სიმაღლეში 40–80 სმ-ია. აქვს დატოტვილი, ქვედა ნაწილში მეტ-ნაკლებად მომრგვალო, ზედა ნაწილში წახნაგოვანი და წიბოებზე ფრთიანი ღერო. ქვედა ფოთლები გრძელყუნწიანია, ფორმით ფართოკვერცხისებური, ფრთისებურ განკვეთილი, სეგმენტები კვერცხისებურია, კიდეებზე მრგვალკბილა-ხერხისებური. ქოლგის სხივი — 6–10, უთანაბრო. საბურველს ფოთოლაკები არ აქვს. ყვავილები მომწვანო-ყვითელია. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს ივნის-აგვისტოში. გავრცელებულია კავკასიაში, ცენტრალურ და სამხრეთ ევროპაში, მცირე აზიასა და სირიაში. საქართველოს ტერიტორიაზე გვხვდება შიდა ქართლში, კახეთში და თრიალეთის ქედზე. იზრდება მთის შუა და ზედა სარტყლებში, ნესტიან, დაჩრდილულ ადგილებში, ტყის ველობებზე, ბუჩქნარებს შორის.
სქოლიო
კატეგორია:ქოლგოსანნი
მირეშტი
მირეშტი (Mireşti) — სოფელი მოლდოვაში, ჰინჩეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 190 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 915 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ჰინჩეშტის რაიონის სოფლები
შალა (იარდიმლი)
შალა  (Şələ) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში.
სქოლიო
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
მთისძირის მეხუთე ეკლესია
მთისძირის მეხუთე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ მთისძირში, დგას ვარდისგორად წოდებულ ადგილზე. თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით.
აღწერა
ეკლესია დარბაზულია. აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული შვერილი აფსიდით. ეკლესიას ჩრდილოეთიდან ეკვრის გეგმით სწორკუთხა, ოდნავ მოკლე სათავსი, ხოლო დასავლეთიდან – კარიბჭე. შენობა ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვითა და კირის ხსნარით. დაზიანებულია: ჩაქცეულია გადახურვა, დანგრეულია კედლების ზედა ნაწილები და დასავლეთი კედლის ჩრდილოეთი ნახევარი, განგრეულია აფსიდის ჩრდილოეთი გვერდი, მონგრეულია ჩრდილოეთი სათავსის ჩრდილო-აღმოსავლეთის კუთხე.
ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს. სამხრეთიდან და დასავლეთიდან – კარიბჭიდან. სამხრეთი კარი გარედან თარაზულადაა გადახურული, შიგნიდან – თაღოვანია. დასავლეთი კარიდან სამხრეთი წირთხლის ნაწილიღაა შემორჩენილი. ეკლესიის შიდა სივრცე განათებული იყო ორი სარკმლით. მათგან ერთი აფსიდშია, ხოლო მეორე სამხრეთ კედელში. დარბაზის ჩრდილოეთი კედლის აღმოსავლეთ ბოლოში მოწყობილია ოთხკუთხა ნიშა, შუაში კი, თარაზულად გადახურული განიერი კარი, რომელიც ჩრდილოეთის სათავსში გადის.
კარიბჭის გვერდის კედლები ყრუა, დასავლეთით კი, თითქმის მთელ სიგანეზე იყო გახსნილი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სეფარადი (იარდიმლი)
სეფარადი  (Separadi) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 750 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
პუერტო-ალეგრია
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამასონასის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
კარლ თეოდორ დრეიერი
კარლ თეოდორ დრეიერი (Carl Theodor Dreyer; დ. 3 თებერვალი, 1889 — 20 მარტი, 1968) — დანიელი კინორეჟისორი და სცენარისტი. მიჩნეულია მსოფლიოს ერთ-ერთ უდიდეს კინორეჟისორად, მიუხედავად იმისა, რომ კრიტიკოსთა თუ ისტორიკოსთა წრეებს მიღმა არც თუ ფართოდაა ცნობილი. დრეიერის 1928 წლის ფილმი „ჟანა დ’არკის ვნებანი“ მუნჯი კინოს ერთ-ერთ საუკეთესო ნიმუშად მიიჩნევა, ხოლო 1932 წელს გადაღებული „ვამპირი“ 1930-იანი წლების ერთ-ერთ საუკეთესო ფილმად მიიჩნევა.
დრეიერის ფილმებში ხშირადაა წარმოდგენილი რელიგიური, სპირიტუალური მოვლენებით: ჟანა დ'არკი კოცონზე დაწვისას წმინდანად იქცევა, ხოლო „სიტყვაში“ (1955) ადგილი აქვს სასწაულებრივ მკვდრეთით აღდგომას, „ვამპირში“ კი პერსონაჟის სული სხეულისგან განცალკევებულ მდგომარეობაში მოქმედებს.
სქოლიო
კატეგორია:დანიელი კინორეჟისორები კატეგორია:დაბადებული 3 თებერვალი კატეგორია:დაბადებული 1889 კატეგორია:დაბადებული 20 მარტი კატეგორია:დაბადებული 1968
ჰრანტ მათევოსიანი
ჰრანტ მათევოსიანი (Հրանտ Մաթեվոսյան; დ. 12 თებერვალი, 1935 — გ. 19 დეკემბერი, 2002) — სომეხი მწერალი, იგი მრავალი ნოველის, თხზულების და კინოსცენარის ავტორია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სომეხი მწერლები კატეგორია:გარდაცვლილი 2002 კატეგორია:დაბადებული 1935 კატეგორია:კომიტასის პანთეონში დაკრძალულები
გიორგი ჭაუჭიძე
გიორგი ჭაუჭიძე (დ. 30 ნოემბერი, 1975, ჭიათურა) — ქართველი მასწავლებელი. მასწავლებლის ეროვნული ჯილდოს 2019 წლის კონკურსის გამარჯვებული.
ბიოგრაფია
გიორგი ჭაუჭიძე 1997 წლიდან საგანმანათლებლო სფეროშია, 1998 წელს მსახურობდა საქართველოს შეიარაღებული ძალების შემადგენლობაში, ხოლო 2004 წლიდან არაქართულენოვანი სკოლების მხარდაჭერის სხვადასხვა პროგრამაში მუშაობს.
2014 წლიდან დაქორწინებულია ნათია ტრაპაიძეზე, რომელიც ასევე პედაგოგია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 30 ნოემბერი კატეგორია:დაბადებული 1975 კატეგორია:ჭიათურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:ქართველი პედაგოგები კატეგორია:მასწავლებლის ეროვნული ჯილდოს მფლობელები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
სპარტაკ ფარჯიანი
სპარტაკ ფარჯიანი (დ. 26 ივნისი, 1957, მესტია, სვანეთი, საქართველო) — ქართველი რეჟისორი და სცენარისტი.
ბიოგრაფია
სპარტაკ ფარჯიანი დაიბადა 1957 წლის 26 ივნისს, მესტიაში. 1983 წელს დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტი, 1983-1985 წლებში მუშაობდა მცხეთის სახალხო თეატრში დამდგმელ რეჟისორად, 1986 წლიდან კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“. რეჟისორია რამდენიმე დოკუმენტური ფილმისა. როგორც მსახიობი გდაღებულია რამდენიმე მხატვრულ ფილმში. 1986 წლიდან არის საქართველოს კინემატოგრაფისტთა კავშირის წევრი.
თანამედროვე ფსიქოლოგიის მიმდინარეობები
თანამედროვე ფსიქოლოგიის მიმდინარეობებია: ბიოლოგიური, ფსიქოდინამიკური, ბიჰევიორისტული, ჰუმანისტური, კოგნიტური, განვითარების და ფსიქო-კულტურული.
ბიოლოგიური მიმდინარეობა
ბიოლოგიური მიმდინარეობის წარმომადგენლები ქცევის მიზეზს გენების, ტვინის, ნერვული და ენდოკრინული სისტემების ფუნქციონირებაში ეძებენ. ორგანიზმის ფუნქციონირება ახსნილია მის საფუძვლად მდებარე ფიზიკური სტრუქტურის და ბიოქიმიური პროცესების ტერმინებით.
ამ მიმართულების წარმომადგენლები თვლიან, რომ ფსიქოლოგიური და სოციალური ფენომენები შეიძლება ბიოქიმიური პროცესების ტერმინებით აიხსნას. ყველაზე რთული ფენომენიც კი შეიძლება გაგებულ იქნეს უფრო მცირე, უფრო სპეციფიკურ ერთეულებზე დაყვანით.
ფსიქოდინამიკური მიმდინარეობა
ფსიქოდინამიკური მიმართულების მიხედვით ქცევას მართავს, ან მის მოტივს წარმოადგენს ძლიერი შინაგანი ძალები. ადამიანის ქცევები თანდაყოლილი ინსტიქტებიდან, ბიოლოგიური ლტოლვებიდან, პიროვნულ მოთხოვნილებებსა და საზოგადოების მოთხოვნებს შორის კონფლიქტის გადაჭრის მცდელობიდან მომდინარეობს.
მოტივაციის ფსიქოდინამიკური პრინციპები ყველაზე სრულად ვენელმა ექიმმა ზიგმუნდ ფროიდმა განავითარა XIX საუკუნის ბოლოს და XX საუკუნის დასაწყისში. ფროიდის იდეები ფსიქიკურ დაავადებულ პაციენტებთან მუშაობის შედეგად წარმოიშვა, მაგრამ, მისი აზრით, ის პრინციპები, რომლებიც მან ავადმყოფებთან აღმოაჩინა, ვრცელდება როგორც ნორმალურ, ჯანსაღ, ისე — პათოლოგიურ ქცევაზე. ფროიდის ფსიქოდინამიკური თეორიის მიხედვით, პიროვნებას აქეთ-იქით ექაჩება შინაგანი და გარეგანი ძალები. ფროიდის მოდელში პირველად იყო ნაჩვენები, რომ ადამიანის ბუნება ყოველთვის არ არის რაციონალური: რომ ქცევები შეიძლება ისეთი მოტივებით იყოს გამოწვეული, რომლებიც არ არის გაცნობიერებული.
ფროიდის შემდეგ ეს თეორია მისმა მიმდევრებმა სხვადასხვა მიმართულებით განავითარეს. ფროიდის აზრის მიხედვით, პიროვნების ჩამოყალიბების პერიოდი ადრეული ბავშვობაა, ნეიფროიდიანელებმა გააფართოვეს მისი თეორია და მასში სოციალური ზემოქმედება და ურთიერთქმედება ჩართეს, რომელიც ინდივიდის სიცოცხლის განმავლობაში იჩენს თავს.
ბიჰევიორისტული მიმდინარეობა
ბიჰევიორიზმი ფართოდ გამოიყენება ფსიქოლოგიის პრაქტიკაში. მის მიერ მოთხოვნილი ზუსტი ექსპერიმენტირება და ცვლადების ზედმიწევნითი დადგენა ფსიქოლოგიის სფეროთა უმეტესობაში გაიზიარეს. შეიქმნა ქცევითი დარღვევების ახალი ტიპის თერაპია და უტოპიური საზოგადოების მოდელის შექმნის ინსტრუქციები.
ბიჰევიორისტები მონაცემებს კონტროლირებადი ლაბორატორიული ექსპერიმენტებიდან იღებენ. ისინი მიიჩნევენ, რომ შესასწავლი ფენომენი ზუსტად უნდა იყოს განმარტებული და რაოდენობრივად გამოხატული. ხშირად ისინი ცხოველებს სწავლობენ, რადგან ექსპერიმენტის პირობებს აქ უფრო სრულად გააკონტროლებენ, ვიდრე ადამიანების შემთხვევაში. ბიჰევიორისტები თვლიან, რომ ცხოველებზე შესასწავლი ძირითადი პროცესები იგივენაირად მიმდინარეობს სხვა სახეობებშიც.
ჰუმანისტური მიმდინარეობა
ჰუმანისტური ფსიქოლოგია 1950-იან წლებში გაჩნდა, როგორც ფსიქოდინამიკური და ბიჰევიორისტული მოდელების ალტერნატივა. ჰუმანისტური ფსიქოლოგიის მიხედვით, ადამიანების ქცევას არ განაპირობებს შინაგანი, ინსტიქტური ძალები, როგორც ამას „ფროიდიანელები“ მიიჩნევენ და არც გარეგანი ძალები, როგორც ბიჰევიორისტებს მიაჩნდათ. ჰუმანისტური მიმდინარეობის მიხედვით, ადამიანის ძირითადი ამოცანაა სწრაფვა საკუთარი პოტენციის, შესაძლებლობების განვითარებისკენ.
ჰუმანისტური მიდგომა აფართოებს ფსიქოლოგიის სფეროს და მასში ლიტერატურის, ისტორიის, ხელოვნების შესწავლიდან მიღებულ გაკვეთილებს რთავს. ამგვარად, ფსიქოლოგია უფრო სავსე დისციპლინა ხდება.
კოგნიტური მიმდინარეობა
კოგნიტური რევოლუცია ფსიქოლოგიაში გაჩნდა, როგორც ბიჰევიორიზმის შეზღუდულობის კიდევ ერთი გამოწვევა. კოგნიტური მიმდინარეობის ცენტრში დგას ადამიანის შემეცნება და ცოდნის შეძენის ყველა პროცესი: ყურადღება, აზროვნება, დამახსოვრება და გაგება. კოგნიტური მიმართულების მიხედვით ადამიანები მოქმედებენ, რადგან ისინი აზროვნებენ, ხოლო აზროვნებენ რადგან ადამიანები არიან.
კოგნიტური ფსიქოლოგებისთვის აზრები ქცევების როგორც შედეგი, ასევე მიზეზია. მისი წარმომადგენლები ისეთ უმაღლეს ფსიქიკურ პროცესებს სწავლობენ, როგორიცაა აღქმა, მეხსიერება, ენის გამოყენება, პრობლების გადაჭრა და გადაწყვეტილების მიღება სხვადასხვა დონეზე.
ევოლუციური მიმდინარეობა
ევოლუციური მიმდინარეობა ცდილობს თანამედროვე ფსიქოლოგია ბიოლოგიური მეცნიერებების ძირითად იდეებს, ჩარლზ დარვინის ბუნებრივი შერჩევის გზით ევოლუციის თეორიას დაუკავშიროს. ფსიქოლოგიაში ევოლუციური მიმდინარეობა გულისხმობს, რომ, როგორც ფსიქიკური, ისე ფიზიკური უნარები მილიონობით წლის განმავლობაში ვითარდება, რათა კონკრეტულ ადაპტაციურ მიზნებს მომსახურებოდა.
მკვლევარები იმ გარემო პირობებს სწავლობენ, რომლებშიც ადამიანის ტვინი განვითარდა. ადამიანის განვითარების ისტორიის 99% პლეისტოცენის ერაში მცირე ჯგუფებად ცხოვრებას, ნადირობასა და შემგროვებლობაში მიმდინარეობდა.
ევოლუციური ფსიქოლოგია ევოლუციური ბიოლოგიის მდიდარ თეორიულ გამოცდილებას იყენებს, რათა ის ცენტრალური ადაპტაციური პრობლემები დაადგინოს, რომლებიც ცოცხალი არსებების წინაშე დგას. ადაპტაციური პრობლემების დადგენის შემდეგ ევოლუციური ფსიქოლოგია დასკვნებს აკეთებეს იმ ფსიქიკური მექანიზმების ან ფსიქოლოგიური ადაპტაციის შესახებ, რომელის შეიძლება ამ პრობლემების გადასაჭრელად გაჩენილიყო.
კულტურული მიმდინარეობა
კროს-კულტურული მიმდინარეობა ფსიქოლოგიური კვლევის თითქმის ყველა სფეროზე ვრცელდება. ამ მიმდინარეობების წარმომადგენლები ქცევის მიზეზებისა და შედეგების კროს-კულტურულ სხვაობებს სწავლობენ.
ღვედკეცი
ღვედკეცი (Periploca graeca) — მცენარე ქენდირისებრთა ოჯახისა. ხვიარა ბუჩქია, სიმაღლეში 30 მეტრამდეა. აქვს მოკლეყუნწიანი, შიშველი, კიდემთლიანი, კვერცხისებურ-ლანცეტა ან ელიფსურ-ლანცეტა ფოთლები. ყვავილედი ნახევრად ქოლგაა, კენწრული. გვირგვინი შიგნიდან მოწითალო-ყავისფერია, გარედან — მომწვანო. ყვავის მაის-ივნისში, ნაყოფმსხმოიარობს სექტემბერში. გავრცელებულია კავკასიაში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში, ახლო აღმოსავლეთში. გვხვდება თითქმის მთელ საქართველოში. იზრდება დაბლობსა და მთის ქვედა სარტყელში – ბუჩქნარებში, ტყისპირებსა და მდინარეთა ნაპირებზე.
სქოლიო
კატეგორია:ღვედკეცი
შოსი
შოსი  (Shosi) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
ენსენადის მუნიციპალიტეტი
ენსენადის მუნიციპალიტეტი (Municipio de Ensenada) — მუნიციპალიტეტი მექსიკაში, ქვემო კალიფორნიის შტატში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1-1743 მეტრზე. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 466 814 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8.9 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 52 482 კმ²-ია. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ენსენადა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვემო კალიფორნის მუნიციპალიტეტები კატეგორია:მექსიკის მუნიციპალიტეტები
საბაილის ციხე
საბაილის ციხე (Bayıl qalası) — ციხე, რომელიც აშენდა შირვანშაჰი ფარიბურზ III-ის ბრძანებით 1234 წელს. ეს ციხე განლაგებულია ბაილოვზე ბაქოს მახლობლად აზერბაიჯანის ერთ-ერთ კუნძულზე. შემდგომ ამ ციხეს უწოდებდნენ საბაილის ციხეს, შაჰრი საბას, შაჰრი ნაუს, წყალქვეშა ქალაქს, ქარავან-სარაის, ბაილოვოს ქვებს და ა.შ.
2000 წლების ბოლოს წყლის დონის დაკლების შედეგად გამოჩნდა ციხის ზედა პირი. არქეოლოგების მიერ წყლიდან ამოღებული ქვები გამოფენილია შირვანშაჰების სასახლეშირვანშაჰების სასახლის ტერიტორიაზე. წყლიდან ამოღებული იქნა 706 ფილა, რომელზეც გამოსახულია ცხოველები, მცენარეები და ასევე არაბული დამწერლობა. ასევე აღმოჩენილია 12 ფილა ხალხის პორტრეტული გამოსახულებით. ერთ-ერთ ასეთ ქვაზე გამოხატულია შირვანშაჰი, რომლის მმართველობის დროსაც იქნა აშენებული ეს ციხე.
ციხე აშენდა ხუროთმოძღვარ ზეინადინ იბნ აბუ რაშიდ შირვანის მიერ. ციხის დაგეგმარება წააგავს არასწორ მართკუთხედს, რომლის ჩრდილო ნაწილი გაწელილია და სიგრძეში 180 მეტრს, ხოლო სიგანეში 40 მეტრს აღწევს. ციხის ასეთი ფორმა განპირობებულია კუნძულის ფორმით, რომელზეც არის ციხის საძირკველი. ციხეს გარს ერტყმოდა 1,5-2 მეტრის სისქის კედელი 15 კოშკით, რომელთაგანაც 3 იყო მრგვალი, ხოლო დარჩენილი 12 კი — ნახევრადმრგვალი.
სქოლიო
კატეგორია:აზერბაიჯანის ციხესიმაგრეები
პერვიგილიები
პერვიგილიები (Pervigilium, „ღამისტეხვა“) — რომაელთა საწესო „ღამისთევები“, ღამეული ღვთისმსახურება, ღამეული ღვთისმსახურება. ღამეს უთევდნენ ბონა დეას, ვენერას, რომელსაც უცნობმა პოეტმა უძღვნა „ვენერას პერვიგილიები“. პირველ ხანებში საკულტო ღამისთევას მხოლოდ გათხოვილი ქალები ესწრებოდნენ. საბერძნეთშიც იყო ასეთი ღამისთევები — დემეტრეს, პერსეფონეს დადიონისეს პატივსაცემად.
ლიტერატურა
კატეგორია: რომაული მითოლოგია
ილარიონ სიხარულიძე
ილარიონ სიხარულიძე (დ. 2 იანვარი, 1902 — გ. 1985,  მაკვანეთი) — ქართველი მომღერალი და ლოტბარი, გურული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1902 წლის 2 იანვარს სოფელ მაკვანეთში, გაბრიელ სიხარულიძის ოჯახში. ილარიონის დედა ელისაბედ მამინაშვილი ხალხური სიმღერების მცოდნე და მოყვარული ქალი იყო, კარგად უკრავდა ჩონგურზე და ცეკვაც ეხერხებოდა. სწორედ მან ჩაუნერგა თავის შვილს გურული სიმღერების სიყვარული. 15 წლისამ ხალხური სიმღერების საფუძვლიანი შესწავლა დაიწყო არტემ ერქომაიშვილთან. 1924 წელს გაიწვიეს სამხედრო სამსახურში. 1930 წელს სიხარულიძე საკუთარ ეთნოგრაფიულ გუნდში მიიღო ვარლამ სიმონიშვილმა. მოღვაწეობდა ტრიოში შერმადინ ჭკუასელთან და დომენტი ქარჩავასთან ერთად. 1932 წელს გახდა სოფელ ლიხაურის გუნდის ლოტბარი. შემდგომში სხვადასხვა დროს ხელმძღვანელობდა ჭანიეთის, ლაშეს, განახლების, გურიანთის, ქვედა ბახვის, მერიის, ნარუჯის, ლაითურის, მაკვანეთისა და სხვა სოფლების გუნდებს. 1963 წლიდან ხდება უხუცესთა ანსამბლ „დილას“ წევრი ხდება. გარდაიცვალა 1985 წელს.
ჰქონდა სიმღერის განსაკუთრებული მანერა, სიმღერის დროს პირს თითქმის არ აღებდა, შეუმჩნევლად, გვერდულად გამოსცემდა ბგერებს. ჰყავდა საოჯახო გუნდი, მღეროდნენ მისი ოჯახის წევრები: მისი შვილები ლია და ტრისტანი, შემდეგ კი შვილიშვილები მაია და ზაზა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:ქართველი ლოტბარები კატეგორია:დაბადებული 1902 კატეგორია:ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები კატეგორია:გარდაცვლილი 1985 კატეგორია:დაბადებული 2 იანვარი
დმანისის მეორე საჯარო სკოლა
ქ.დმანისის მეორე საჯარო სკოლა — რუსულენოვანი საჯარო სკოლა ქალაქ დმანისში. დაარსდა 1932 წელს ეთნიკურად რუსების (დუხობორების) მიერ.
ისტორია
1839 წელს გამოვიდა რუსეთის იმპერიის მთავრობის განკარგულება რუსი სექტანტების კავკასიაში გადმოსახლების შესახებ. ვინც წინაგამართულ სასამართლოზე უარს იტყოდა და არ დაბრუნდებოდა მართლმადიდებლობას, ვალდებული იყო საცხოვრებლად წასულიყო კავკასიაში. ამ სასჯელით 1841-1845 წლებში ჯავახეთში ჩამოსახლდა 497 ოჯახი, მათგან 1844 წელს ერთი ნაწილი ქალაქ დმანისსა და დმანისის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვაკეში დასახლდა.
დმანისის რუსულენოვანი სკოლა დმანისის მუნიციპალიტეტის ერთ-ერთი პირველი სკოლაა. 1990-იან წლებამდე სკოლა რჩებოდა დმანისის პირველ საჯარო სკოლად, ხოლო 1990-იან წლებში იგი გადაკეთდა ქართულენოვან სკოლად. ამის შემდეგ რუსულენოვანი სკოლა განთავსდა დმანისის ყოფილ აზერბაიჯანულენოვან სკოლის შენობაში და მიეცა მეორე საჯარო სკოლის სტატუსი. 2010 წელს სკოლას კაპიტალური რემონტი ჩაუტარდა ჰეიდარ ალიევის ფონდის ფინანსური მხარდაჭერით. აღსანიშნავია ისიც, რომ სკოლის მოსწავლეთა უმრავლესობა ეთნიკურად აზერბაიჯანელია.
წლების განმავლობაში ამ სკოლის მოსწავლეები იყვნენ: აზერბაიჯანის მთავარი პროკურორი ზაქირ კარალოვი, დმანისის მუნიციპალიტეტის მაჟორიტარი დეპუტატი კახაბერ ოქრიაშვილი და დმანისის საკრებულოს ყოფილი თავმჯდომარე ლერი ბერუაშვილი, რომელიც აგრეთვე ამავე სკოლის დირექტორი იყო 2007-2014 წლებში.
სქოლიო
კატეგორია:დმანისის მუნიციპალიტეტის სკოლები
შილავენხა (იარდიმლი)
შილავენხა  (Şiləvəngə) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის იარდიმლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 388 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:იარდიმლის რაიონის სოფლები
კამერუნი (მთა)
კამერუნი (Mont Cameroun, Mount Cameroon) — აქტიური ვულკანი სამხრეთ-დასავლეთ კამერუნში, გვინეის ყურის სანაპიროსთან. სიმაღლე 4040 მ, კამერუნის უმაღლესი წერტილი. ტრაქიბაზალტური გუმბათისებრი ფორმის სტრატოვულკანია, დამრეცი კალთებით, მრავალრიცხოვანი გვერდითი კონუსებითა და კრატერებით. მთავარი მწვერვალია — მოქმედი კონუსი ფაკო. კამერუნის დასავლეთ და სამხრეთ-დასავლეთ კალთებზე წელიწადში მოდის დაახლოებით 10 ათასი მმ ნალექი. მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე ნოტიო ადგილია. ფერდობების ქვედა ნაწილშია ნოტიო ეკვატორული ტყეები, რომელშიც შერეულია პლანტაციები, ზევით — მთის ტყეა, უფრო მაღლა — მთის მდელო. ადგილობრივი მოსახლეობა ვულკანს მონგო-მა-ნდემის უწოდებს. უკანასკნელი ამოფრქვევა მოხდა 2000 წელს.
ევროპელთაგან პირველებმა ვულკანი შენიშნეს ფერნან დუ პოს (Fernão do Pó) ექსპედიციის პორტუგალიელმა ზღვაოსნებმა 1472 წელს. ევროპელთაგან პირველად კარემურზე ავიდა რიჩარდ ფრენსის ბერტონი 1861 წელს. 1895 წელს მთის მწვერვალი დაიპყრო ინგლისელმა მოგზაურმა და აფრიკის მკვლევარმა მერი კინგზლიმ. სამხრეთ-აღმოსავლეთ ფერდობზეა ქალაქი ბუეა, ხოლო სამხრეთ მთისძირშია საპორტო ქალაქი ლიმბე. მთის ნაყოფიერ ვულკანურ ნიადაგზე იზრდება ბანანი, ზეთის პალმა, კაკაო და სხვა. ველები საძოვრებად არის გამოყენებული.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:კამერუნის მთები კატეგორია:კამერუნის ვულკანები