cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გაერთიანებული სამეფოს დროშა
დიდი ბრიტანეთისა და ჩრდილოეთ ირლანდიის გაერთიანებული სამეფოს დროშა (ოფიციალურად გაერთიანებული დროშა, გავრცელებული სახელი  იუნიონ ჯეკი) — გაერთიანებული სამეფოს ოფიციალური სახელმწიფო დროშა მოყოლებული 1801 წლიდან. შექმნის ისტორია საუკუნეებს ითვლის, დროშის თავდაპირველი ოფიციალური სახე შეიქმნა 1606 წელს წმინდა გიორგის ინგლისის დროშისა და წმინდა ანდრიას შოტლანდიის დროშის გაერთიანებით, ხოლო მოგვიანებით კომპოზიციას დაემატა წმინდა პატრიკის ირლანდიის დროშა. გაერთიანებული სამეფოს დროშის პროპორცია შეადგენს 1:2. დიდი ბრიტანეთის არმიის დროშა შეიქმნა 1707 წელს, იყენებს 3:5 პროპორციას.
ისტორია
left|thumb|200px|[[ფაილი:FIAV historical.svg|23pxგაერთიანებული სამეფოს დროშა 1606 წლის, 12 აპრილამდე.]] thumb|200px|left|[[ფაილი:FIAV historical.svg|23pxშოტლანდიური ვარიანტის დროშა. 1606—1707 წლები]]
X -XII საუკუნეებში ევროპაში ფართო პოპულარობა მოიპოვა თქმულებამ წმინდა გიორგის შესახებ. რომლის თანახმად წმ. გიორგიმ თავისი მამაცობით და ჯვრის საოცარი ძალით დათრგუნა მრისხანე გველეშაპი და გაათავისუფლა კერპთაყვანისმცემელი მეფის ქალწული, მეფემ მადლიერების ნიშნად ქრისტიანობა მიიღო.
კათოლიკური ეკლესია ამ ლეგენდას ალეგორიულად ხსნიდა, რომლის მიხედვითაც ქალწული განასახიერებდა კათოლიკურ ეკლესიას, გველეშაპი კი იყო კათოლიციზმის მტრული ძალების — სარკინოზების (არაბების) და ზოგადად მაჰმადიანების სიმბოლო. წმინდა გიორგის სახით მათ სურდათ დაენხათ, რაინდთა ქრისტიანული ლაშქარი, რომელთაც ჯვარითა და მახვილით უნდა მოექციათ ქრისტიანულ სარწმუნოებაზე მაჰმადიანები და კერპთაყვანისმცემლები. შუა საუკუნის ფერმწერები წმინდა გიორგის გამოსახავდნენ გველეშაპის გამგმირავ რაინდად თეთრ ფონზე, რომელზეც წითელი ჯვარი იყო გამოსახული.
მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობის ერთ-ერთმა წინამძღოლმა - ინგლისის მეფე რიჩარდ I ლომგულმა წმინდა გიორგი თავის მფარველად აირჩია, ხოლო მისი ფარის ფერთა შეხამება გადაიტანა ინგლისის გემების დროშებზე. ასე გაჩნდა ბრიტანეთის დროშის საფუძველი — თეთრი ტილო წითელი ჯვრით.
ინგლისის ჩრდილოეთით, იმავე ბრიტანეთის კუნძულზე ჯერ კიდევ XI საუკუნეში ჩამოყალიბდა დამოუკიდებელი სახელმწიფოს - შოტლანდიის სამეფო. XIII საუკუნიდან მოყოლებული ინგლისი ბევჯერ შეეცადა შოტლანდიის დამორჩილებას, მაგრამ უშედეგოდ.
1603 წელს ელისაბედ I-ის გარდაცვალებით დასრულდა ტიუდორთა მმართველობა, ინგლისის ტახტი მისი ანდერძის თანახმა კანონიერად ერგო მაირია სტიუარტის ვაჟს, შოტლანდიის მეფეს ჯეიმზს. ამიერიდან განხორციელდა ინგლისის და შოტლანდიის გაერთიანება საერთო გვირგვინის ქვეშ. ჯეიმზის მეფობის დაწყებიდან ცოტა ხანში დადგა, სამეფო დროშის საკითხი. არც ინგლისელებს და არც შოტლანდიელებს სურდათ უცხო დროშის ქვეშ ყოფნა. 1605 წელს მეფე იძულებული გახდა, გამოეცა საგანგებო ბრძანება, რომელშიც ნათქვამი იყო:
thumb|left|"უნიონ ჯეკი" ერთ სიბრტყეზე მოათავსეს ინგლისური თეთრი დროშა წმინდა გიორგის სწორი წითელი ჯვრით და შოტლანდიის ლურჯი დროშა, ირიბი თეთრი, ე.წ წმინდა ანდრიას ჯვარი.
ამ დროშას მაშინ ოფიციალურად ეწოდა „სამეფო ფერთა დროშა“. მოგვიანებით მას უწოდეს „მეფე ჯეიმზის გაერთიანებული დროშა“ ან შემოკლებით „Union Jack“ - „გაერთიანებული ჯეკი“.
დღევანდელი სახე ბრიტანეთის დროშამ 1801 წელს მიიღო, როცა „იუნიონ ჯეკს“ კიდევ ერთი ჯვარი დაემატა — ეს იყო წმინდა პატრიკის ირიბი წითელი ჯვარი თეთრ ფონზე, რაც ოფიციალურად ირლანდიელთა კათოლიკურ სიწმინდედ იყო მიჩნეული. წმინდა პატრიკმა V საუკუნეში ირლანდიაში შეიტანა ქრისტიანობა.
ამრიგად თანამედროვე „იუნიონ ჯეკი“ დიდი ბრიტანეთის სამ ნაწილს — ინგლისის, შოტლანდიის და ირლანდიის ძველი შუასაუკუნოებრივი ემბლემების შერწყმას წარმოადგენს.
სქოლიო
კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ეროვნული სიმბოლოები
სტამენ გრიგოროვი
სტამენ გრიგოროვი ( Стамен Гигов Григоров ( დ. 27 ოქტომბერი, 1878, სტუდენ-იზვორი — გ. 27 ოქტომბერი, 1945, სოფია)) — გამოჩენილი ბულგარელი ექიმი და მიკრობიოლოგი. აღმოაჩინა Lactobacillus bulgaricus bacillus, რომელიც გამოიყენება იოგურტის დასამზადებლად.
ბიოგრაფია
სტამენ გრიგოროვი დაიბადა ბულგარეთში, პერნიკის ოლქის ტრანის მუნიციპალიტეტის სოფელ სტუდენ იზვორში. საშუალო განათლება საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებში   საფრანგეთში, მონპელიეში მიიღო, ხოლო შემდეგ სწავლა მედიცინის განხრით გააგრძელა  შვეიცარიაში, ჟენევაში. 1905 წელს, 27 წლის ასაკში, ჟენევაში, პროფესორ ლეონ მასოლის მიკრობიოლოგიურ ლაბორატორიაში გრიგოროვმა აღმოაჩინა, რომ იოგურტის საფუძველი ბაცილის გარკვეული შტამი იყო.
1906 წელს სტამენ გრიგოროვმა წარმატებით შეიმუშავა ტუბერკულოზის საწინააღმდეგო  ვაქცინა. იმავე წლის დეკემბერში  სორბონის აკადემიურ სამედიცინო ფაკულტეტზე გაიმართა შეხვედრა, რომელსაც თავმჯდომარეობდა აკადემიკოსი ჯ. ლაფორტი, სადაც ერთხმად გადაწყდა გრიგოროვის კვლევის შედეგების სპეციალურ ბროშურაში გავრცელება, რომელიც ორი წლით უსწრებდა BCG-ს (ტუბერკულოზის საწინააღმდეგო ვაქცინა) აღმოჩენას.
ახალგაზრდა მეცნიერის აღმოჩენით  დაინტერესდა   ნობელის პრემიის ლაურეატი,პარიზის პასტერის სახელობის ინსტიტუტის პოფესორი ილია მეჩნიკოვი, რომელმაც მას მოწვევა გაუგზავნა პასტერის ინსტიტუტში მოხსენების წასაკითხად. შთამბეჭდავი მოხსენების შემდეგ გრიგოროვმა მიიღო მოწვევა თავისი დროის ყველაზე პრესტიჟულ სამეცნიერო და სამედიცინო დაწესებულებებში სამუშაოდ. პროფესორმა მასოლიმ მას მთავარი ასისტენტის, მოგვიანებით კი დეპარტამენტის უფროსის თანამდებობა შესთავაზა. გრიგოროვს ასევე შესთავაზეს სან-პაულოში პასტერის ინსტიტუტის სამხრეთ ამერიკის ფილიალის დირექტორის თანამდებობა.
1912 წელს გრიგოროვი გაემგზავრა ბალკანეთის ომში, როგორც სანიტარული სამსახურის უბრალო ლეიტენანტი. ცოტა მოგვიანებით,  მიიღო მონაწილეობა პირველ მსოფლიო ომში ბულგარეთის არმიიის შემადგენლობაში, უკვე სანიტარული სამსახურის მაიორის და სამხრეთ ფრონტის სამხედრო საველე ჰოსპიტალის უფროსის რანგში. ამ დროს პეტრიჩის რაიონში ქოლერის ეპიდემიამ იფეთქა. მაიორმა გრიგოროვმა ნებაყოფლობით აიღო საკუთარ თავზე  საშინელ დაავადებასთან ბრძოლის პასუხისმგებლობა. საკუთარი სიცოცხლის ფასად  შეაჩერა ეპიდემია და გადაარჩინა სამხრეთ ფრონტის ათასობით ჯარისკაცი და პეტრიჩის რეგიონის მოსახლეობა. ამ ღვაწლისთვის ბულგარეთის არმიამ  მაიორი გრიგოროვი უმაღლესი სამხედრო ნიშნით — "მამაცობის ორდენით" დააჯიდოვა, ხოლო   ბულგარეთის წითელი ჯვრის საზოგადოებამ  —  "წითელი ჯვრის" ოქროს მედლით.
1935 წელს გრიგოროვმა მიიღო სპეციალური მოწვევა და დიდი წარმატებით მკურნალობდა ტუბერკულოზით დაავადებულებს იტალიის სანატორიუმებში. მის მიერ  იტალიაში შემუშავებული მეთოდი იმ დროისთვის ყველაზე წარმატებულად იქნა აღიარებული და სამედიცინო წრეებში ცნობილი გახდა  cura bulgara —  ბულგარული მკურნალობის სახელწოდებით. 1938 წელს გრიგოროვმა გამოაცხადა თავისი შედეგები რომში გამართულ სამეცნიერო კონფერენციაზე. შედეგად,   შვეიცარიის ხელისუფლებამ მიმართა   იტალიის მთავრობას ამ მეთოდის შეძენის თხოვნით, რათა შვეიცარიის სანატორიუმებში დაენერგა.
სტამენ გრიგოროვს ჰქონდა მრავალი მოწვევა პრესტიჟულ და მაღალანაზღაურებად სამეცნიერო და ხელმძღვანელ თანამდებობებზე სამუშაოდ რომში, შვეიცარიასა და ინგლისში. თუმცა  ყოველი წარმატების მიღწევის შემდეგ  ყოველთვის სამშობლოში ბრუნდებოდა, რათა თავისი ცოდნა და უნარები ბულგარეთში გამოეყენებინა.
1950-იან წლებში იოგურტის სახელმწიფო კომპანიამ დააპატენტა და გაავრცელა ბაქტერიული შტამების სპეციალური ნარევი "ოფიციალური ბულგარული იოგურტის" შესაქმნელად. ამ ნარევის ექსპორტი კვლავ გრძელდება იოგურტის მწარმოებლებს ბევრ ქვეყანაში.
სტამენ გრიგოროვი გარდაიცვალა 1945 წლის 27 ოქტომბერს, საკუთარ დაბადების დღეზე  67 წლის ასაკში.
ხსოვნა
სტამენ გრიგოროვის სახელს ატარებს ანტარქტიდაში, პალმერის არქიპელაგის კუნძულ ბრაბანტზე მდებარე გრიგოროვის მყინვარი.
2020 წლის 27 ოქტომბერს, Google-მა  მეცნიერს მიუძღვნა მისი სახელობის Google Doodle.
მასაჩუსეტსის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი
მასაჩუსეტსის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი (Massachusetts Museum of Contemporary Art; MASS MoCA) — ხელოვნების მუზეუმი, რომელიც ,,Arnold Print Works"-ს გადაკეთებულ შენობაში მდებარეობს, ჩრდილოეთ ადამსში, მასაჩუსეტსი. ეს არის შეერთებული შტატების თანამედროვე ვიზუალური ხელოვნებისა და საშემსრულებლო ხელოვნების ერთ-ერთი უდიდესი ცენტრი. აშენდა Arnold Print Works–ის მიერ, რომელიც მუშაობდა ადგილზე 1860 წლიდან 1942 წლამდე, კომპლექსი გამოიყენებოდა Sprague Electric–ის კომპანიის მიერ გადაკეთებამდე.
მუზეუმი თავდაპირველად გაიხსნა 19 გალერეით და 100,000 კვადრატული ფუტის (9,300 მ 2) საგამოფენო სივრცით 1999 წელს. მას შემდეგ შენობა ბერვჯერ გაფაართოვდა, მათ შორის გამორჩეულია 2008 წელს შენობა ნომერი 7-ის გაფართოება და 2017 წლის მაისში 130,000 კვადრატული ფუტის სივრცის დამატება.
მუზეუმში ტარდება Bang on the Can Summer Institute, სადაც კომპოზიტორები და შემსრულებლები მთელი მსოფლიოდან მოდიან ახალი მუსიკის შესაქმნელად. ფესტივალი, რომელიც 2001 წელს დაიწყო, მოიცავს ზაფხულის კონცერტებს გალერეებში სამი კვირის განმავლობაში. 2010 წლიდან დაწყებული, მუზეუმი გახდა Solid Sound Music Festival-ს სახლი. მასაჩუსეტსის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, კლარკის ხელოვნების ინსტიტუტთან და უილიამსის კოლეჯის ხელოვნების მუზეუმთან ერთად (WCMA), ქმნის ჩრდილოეთ ბერკშირის მნიშვნელოვანი ხელოვნების მუზეუმების ტრიოს.
მუზეუმის ადგილმდებარეობა და ისტორია
მინი|249x249პქ|მუზეუმის მთავარი შესასვლელი, კამპანილის კოშკით მარჯვნივ ([[2012)]] შენობები, რომლებსაც ახლა მუზეუმი იკავებს, თავდაპირველად აშენდა 1870-1900 წლებში კომპანია Arnold Print Works– ის მიერ. თუმცა, აქამდე აქ არსებობდა სხვადასხვა დანიშნულების შენობა. კოლონიური დროიდან მცირე ზომის ინდუსტრიები განლაგებული იყო ამ სტრატეგიულ ნახევარკუნძულზე, მდინარე ჰოუსიკის ჩრდილოეთ და სამხრეთ ტოტებს შორის. 1860 წელს ძმები არნოლდები ჩავიდნენ ამ ადგილას და შექმნეს თავიანთი კომპანია უახლესი აპარატურით.
მათ საქმიანობა დაიწყეს 1862 წელს და მალევე გახდნენ პოპულარული. სამოქალაქო ომის დროს მათ ხელი შეუწყეს მსხვილ სამთავრობო კონტრაქტებს სამოქალაქო ომის დროს ტანსაცმლის მიწოდებისათვის. 1871 წლის დეკემბერში, ცეცხლმა მოიცვა ქარხანა და გაანადგურა მისი რვა შენობა. რეკონსტრუქცია დაიწყო მაშინვე და გაფართოვებული კომპლექსი დასრულდა 1874 წელს. მიუხედავად 1870-იანი წლების ეროვნული დეპრესიისას ქარხანამ შეიძინა დამატებითი მიწა მდინარე ჰოსიკის გასწვრივ და აშენდა ახალი შენობები. 1900 წლისთვის, დღევანდელი მარშალის ქუჩის კომპლექსის გარდა ყველა შენობა აშენებული იყო.
ამის შემდეგ შენობას ფლობდა Sprague Electric. ქარხანა დაიხურა 1985 წელს. შედეგად, ჩრდილოეთ ადამსი დარჩა „დეინდუსტრიალიზებული“ და აღმოჩნდა მკვეთრი ეკონომიკური ვარდნის წინაშე. კომპლექსი 1985 წელს ისტორიული ადგილების ეროვნულ რეესტრში იყო შეტანილი.
მასაჩუსეტსის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის განვითარება დაიწყო მას შემდეგ, რაც Sprague–მ შენობები დატოვა. 1986 წელს უილიამსის კოლეჯის ხელოვნების მუზეუმის თანამშრომლების ჯგუფი ეძებდა დიდ ქარხანას ან წისქვილის შენობას, სადაც მათ თანამედროვე ხელოვნების ნამუშევრების გამოფენა სურდათ. მათ შეიძინეს ქარხანა და დაიწყეს მუზეუმის სამშენებლო გეგმის შედგენა. სახსრების მოძიებას და ორგანიზებას მრავალი წელი დასჭირდა. მუზეუმს მასაჩუსეტსის თანამეგობრობამ 18.6 მლნ აშშ დოლარი გადასცა მას შემდეგ, რაც საჯარო/კერძო კოალიციამ სახელმწიფოს მთავრობისგან მოითხოვა პროექტის მხარდაჭერა. ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა და ბიზნესმა 8 მილიონი აშშ დოლარი შესწირებს პროექტს. 1999 წელს მუზეუმი გაიხსნა.
კემბრიჯის არქიტექტურული ფირმის Bruner Cott & Assoc-ის მიერ აშენებულ მუზეუმს მიენიჭა უმაღლესი ჯილდო ამერიკის არქიტექტორთა ინსტიტუტისა და ისტორიული დაცვის ეროვნული ნდობის მიერ.
2015 წელს, Assets for Artists–ის რეზიდენციის პროგრამა დაიწყო მხატვრებისა და მწერლებისთვის, მოეწყო სტუდიის სივრცე მუზეუმში და Maker's Mill–ში. 2017 წლის 29 მაისს მე-6 შენობა გაიხსნა როგორც გალერეის სივრცე და მუზეუმს დაემატა დაახლოებით 130,000 კვადრატული ფუტის საგამოფენო სივრცე.
სქოლიო
კატეგორია:მუზეუმი კატეგორია:მუზეუმის ტიპები კატეგორია:მუზეუმები დაარსების წლის მიხედვით კატეგორია:მუზეუმები კატეგორია:ხელოვნების მუზეუმები ამერიკაში კატეგორია:მუზეუმები ამერიკაში
ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი
ანტუან მარი ჟან-ბატისტ როჟე დე სენტ-ეგზიუპერი (Antoine Marie Jean-Baptiste Roger de Saint-Exupéry, დ. 29 ივნისი, 1900, ლიონი – გ. 31 ივლისი, 1944) — ფრანგი მწერალი და მფრინავი. ხშირად მოიხსენიებენ სახელით „Saint-Ex“.
ბიოგრაფია
thumb|right|250px|ბასტიას აეროპორტში ეგზიუპერის მემორიალური დაფა
ვიკონტი ჟან დე სენტ ეგზიუპერისა და მარი ბუაიერ დე ფონკოლომბის ვაჟიშვილი, ანტუანი დაიბადა 1900 წელს. მისი ოჯახი საფრანგეთის არისტოკრატიას მიეკუთვნებოდა. ანტუანს ხუთი ძმა და ერთი და ჰყავდა. 1904 წელს მამა ცერებრალური ჰემორაგიით გარდაიცვალა. რის შემდეგაც დედა მარტო ზრდიდა შვილებს. ანტუანთან დედას განსაკუთრებით თბილი ურთიერთობა ჰქონდა. მომავალმა მწერალმა სწორედ დედისგან მიიღო ის ღირებულებები, რომლებიც მთელი ცხოვრება შეიარჩუნა: პატიოსნება, სხვისი პატივისცემა, ჰუმანიზმი. ეგზიუპერმა დაამთავრა მონტრეში არსებული იეზუიტური სკოლა, შემდეგ სწავლობდა შვეიცარიაში კათოლიკურ პანსიონში, 1917 წელს კი შევიდა პარიზის ნატიფი ხელოვნების სკოლაში, არქიტექტურის ფაკულტეტზე.
ანტუანის ცხოვრებაში გადამწყვეტი მომენტი დადგა 1921 წელს, როცა გაიწვიეს ჯარში და მოხვდა პილოტთა კურსზე. ერთი წლის შემდეგ ეგზიუპერმა მიიღო მფრინავის მოწმობა და საცხოვრებლად გადავიდა პარიზში, სადაც დაიწყო სამწერლობო კარიერა. ამ პერიოდში ეგზიუპერს თავის სარჩენად ყველანაირი სამუშაოს შესრულება უხდებოდა: ვაჭრობდა ავტომობილებით, მუშაობდა გამყიდველად წიგნების მაღაზიაში.
მხოლოდ 1925 წელს მიაგნო ანტუან დე სენტ ეგზიუპერმა თავის ნამდვილ მოწოდებას - გახდა კომპანია "აეროპოსტალის" პილოტი, რომელსაც საფოსტო გზავნილები გადაჰქონდა აფრიკის ჩრდილოეთ ნაპირზე. ორი წლის შემდეგ იგი დანიშნეს კაპ-ჯუბის აეროპორტის უფროსად, საჰარასთან ახლოს. thumb|right|250px|მემორიალური დაფა კვებეკში, იმ სახლზე, სადაც ეგზიუპერი ცხოვრობდა
1929 წელს ეგზიუპერი "აეროპოსტალის" ბუენოს აირესის განყოფილების უფროსი ხდება. 1931 წელს ევროპაში ბრუნდება და ისევ საფოსტო მარშრუტებს ასრულებს. 1931 წელს ცოლად ირთავს სალვადორელ კონსუელო სანდოვალ დე გომესს. 1930-იან წებში ჟურნალისტად და კორესპონდენტად მუშაობს. როგორც კორესპონდენტი იგი გაემგზავრა ომის დროს ესპანეთშიც. მეორე მსოფლიო ომის დასაწყისში სენტ-ეგზიუპერმა შეასრულა რამდენიმე საბრძოლო გაფრენა და ჯილდოზეც ("საომარი ჯვარი" (Croix de Guerre)) იყო წარდგენილი. 1941 წლის ივნისში თავის დასთან გადავიდა არაოკუპირებულ ზონაში, მოგვიანებით კი აშშ-ში გაემგზავრა. ნიუ იორკში ცხოვრებისას დაწერა თავისი ყველაზე ცნობილი ნაწარმოები "პატარა უფლისწული". 1943 წელს ფრანგულ საჰაერო სამხედრო ძალებში დაბრუნდა და ჩრდილოეთ აფრიკის კომპანიაში მონაწილეობდა. 1944 წლის 31 ივლისს კუნძულ სარდინიაზე გაფრინდა სადაზვერვო მისიით, საიდანაც აღარ დაბრუნებულა.
დიდი ხნის მანძილზე სენტ ეგზიუპერის დაღუპვის შესახებ არანაირი ცნობები არ არსებობდა. მხოლოდ 1998 წელს, მარსელთან ახლოს ზღვაში ერთმა მეთევზემ იპოვა სამაჯური, რომელზეც შემდეგი წარწერა იყო: «Antoine», «Consuelo» (ასე ერქვა ანტუანის ცოლს) და «c/o Reynal & Hitchcock, 386, 4th Ave. NYC USA». ეს უკანასკნელი იყო იმ გამომცემლობის მისამართი, რომეშიც გამოიცემოდა სენტ-ეგზიუპერის წიგნები. 2000 წლის მაისში მყვინთავმა ლიუკ ვანრელმა განაცხადა, რომ 70 მეტრ სიღრმეში აღმოაჩინა ნარჩენები თვითმფრინავისა, რომელიც შესაძლოა სენტ-ეგზიუპერის ეკუთვნოდა. გამოძიების შედეგად ეს ვერსია დადასტურდა. თუმცა თვითმფრინავის ჩამოვარდნის მიზეზი დღესაც არ არის ცნობილი.
მსოფლიო აღიარება
ქანდაკებები:
სქოლიო
კატეგორია:ფრანგი მწერლები კატეგორია:დაბადებული 1900 კატეგორია:გარდაცვლილი 1944 კატეგორია:ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი რომანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ჟურნალისტები კატეგორია:XX საუკუნის მემუარისტები კატეგორია:ლიონელი მწერლები კატეგორია:ეგზისტენციალისტები კატეგორია:ფრანგი საბავშვო მწერლები კატეგორია:ფრანგი ფენტეზი მწერლები კატეგორია:ფრანგი მამაკაცი პოეტები კატეგორია:ფრანგი მემუარისტები კატეგორია:მოდერნისტი მწერლები
მეივის სტეიფლსი
მეივის სტეიფლსი (Mavis Staples; დ. 10 ივლისი, 1939 წელი, ჩიკაგო, ილინოისი, ამერიკის შეერთებული შტატები) - ამერიკელი რიტმის, ბლუზისა და გოსპელის მომღერალი, მსახიობი და სამოქალაქო უფლებების აქტივისტი. მან ჩაწერა და შეასრულა სიმღერები თავისი ოჯახის ჯგუფთან The Staple Singers და ასევე როგორც სოლო შემსრულებელმა. სტეპლსი როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში 1999 წელს შეიყვანეს, ხოლო ბლუზის დიდების დარბაზში - 2017 წელს.
კარიერა
მარცხნივ|მინი|სტეიფლსი 2012 წელს მინი|სტეიფლსი [[ოსტინი|ოსტინსში, ტეხასი]] სტეიფლზმა პირველი სოლო გამოსვლა გააკეთა Epic Records– ში The Staple Singers– ში, 1960 – იანი წლების ბოლოს გამოვიდა სოლო სინგლი "Crying in Chapel". სინგლი საბოლოოდ გამოიცა 1994 წელს Sony Music კოლექცია Lost Soul- ზე. 1970 წელს მან გამოსცა საუნდტრეკის ალბომი A Piece of the Action, კერტის მეიფილდის Curtom ლეიბლზე. 1984 წლის ალბომი (ასევე თვითსახელი) წინ უძღოდა ორ ალბომს როკ-ვარსკვლავის პრინცის ხელმძღვანელობით; ამას მოჰყვა 1993 წლის The Voice, რომელიც ჟურნალმა People- მა დაასახელა 1993 წლის საუკეთესო ათეულში. მისი 1996 წლის გამოცემა, Spirituals & Gospels: A Tribute to Mahalia Jackson, ჩაიწერა კლავიშისტ ლაკი პიტერსონთან ერთად. ჩანაწერი პატივს მიაგებს მაჰალია ჯექსონს, ოჯახის ახლო მეგობარს და მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს მეივის სტეიფლსის ცხოვრებაზე. მეივისმა დიდი წარმატება მოიპოვა 2004 წელს ალბომით Have a Little Faith on Chicago, რომლის პროდიუსერი იყო ჯიმ ტულიო. ალბომში შედიოდა სოულ მუსიკა, ზოგი ნახევრად აკუსტიკური იყო. 2004 წელს, მეივისმა ხელი შეუწყო ლეგენდარული ჯაზ-როკ გიტარისტის, ჯონ სკოფილდის Verve– ს გამოშვებას. ალბომი, სახელწოდებით "That I What I Say", პატივი მიაგო დიდ რეი ჩარლზს და გამოიწვია ცოცხალი ტური მეივისის, ჯონ სკოფილდის, პიანისტის გარი ვერსაჩეს, დრამისტ სტივ ჰასისა და ბასისტის რუბენ როდრიგესის მონაწილეობით. ანტი-ჩანაწერების ახალი ალბომი სახელწოდებით "ჩვენ არასდროს დავბრუნდებით უკან" გამოვიდა 2007 წლის 24 აპრილს. რაი კუდერის მიერ წარმოებული კონცეპტუალური ალბომი ორიენტირებულია სამოქალაქო უფლებების მოძრაობის სახარებისეულ სიმღერებზე და ასევე მოიცავდა კუდერის ორი ორიგინალურ სიმღერას. სტეიფლსს აქვს ჩაწერილი მრავალი ალბომი, მისი მეგობრისთვის, ბობ დილანისთვის (რომელთანაც იგი იყო ნომინირებული 2003 წლის გრემის პრემიაზე "საუკეთესო პოპ თანამშრომლობა ვოკალებთან" კატეგორიაში დუეტისთვის "Gonna Change My Way of Thinking") ალბომიდან Gotta Serve Somebody: The Gospel Songs of Bob Dylan) დამთავრებული The Band, Ray Charles, Prince, Nona Hendryx, George Jones, Natalie Merchant, Ann Peebles და Delbert McClinton.
სქოლიო
კატეგორია:დაბადებული 10 ივლისი კატეგორია:დაბადებული 1939 კატეგორია:ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მომღერლები კატეგორია:სოული
744
თარიღი უცნობია
*
კოსტა-რიკა 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2000 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კოსტა-რიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Burchia spectabilis
Burchia spectabilis — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
ჯიგავის შტატი
ჯიგავის შტატი (Taraba State) — შტატი ნიგერიის ჩრდილოეთ ნაწილში.
ისტორია
ჯიგავის შტატი შეიქმნა 1991 წლის 27 აგვისტოს, შტატის ტერიტორიაზე მოქმედებენ შარიათის კანონები.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ჯიგავის შტატი დაყოფილია 27 თვითმმართველობის რაიონად.
სქოლიო
კატეგორია:ნიგერიის შტატები
ტალაინგოდი
ტალაინგოდი (ოფიციალურად ტალაინგოდის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Talaingod; Bayan ng Talaingod) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ დავაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 28 333 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 3 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ დავაოს მუნიციპალიტეტები
უჯრედი
ადამიანის ორგანიზმში 100 000 000 000 000 (ასი ტრილიონი, 1014) უჯრედია. ტიპური უჯრედის ზომა დაახლოებით 10 მიკრონი (µm), მასა კი 1 ნანოგრამია. ყველაზე დიდი ზომის უჯრედს სირაქლემას კვერცხი წარმოადგენს.
უჯრედული თეორია 1839 წელს მათიას შლაიდენმა და შვანმა ჩამოაყალიბეს. მისი მიხედვით ყველა ცოცხალი ორგანიზმი უჯრედებისგან შედგება და მისი ცხოვრებისეული პროცესები უჯრედებში ან უჯრედების საშუალებით ხორციელდება. ყველა უჯრედი უჯრედისგან ვითარდება და ყველა უჯრედი შეიცავს მემკვიდრეობით ინფორმაციას მისი ფუნქციების რეგულირებისათვის და უჯრედების შემდეგი თაობისათვის გადასაცემად.
უჯრედული თეორია
XVII საუკუნემდე არავინ იცოდა უჯრედის არსებობის შესახებ. 1665 წელს ინგლისელმა ბუნებისმეტყველი რობერტ ჰუკმა პირველად, მისმიერვე შექმნილი პრიმიტიული მიკროსკოპის დახმარებით, დააკვირდა მუხის ქერქის (კორპის საცობის) ანათალს. მან დაინახა პატარ-პატარა საკნებად დაყოფილი გამოსახულება. ამ საკნებს მან უჯრედები უწოდა. მოგვიანებით 1674 წელს ლევენჰუკმა ერთუჯრედიანი მოძრავი არსებები – უმარტივესები („ანიმალკულები“), ხოლო 1683 წელს მან ბაქტერიები აღმოაჩინა. XIX საუკუნის პირველ ნახევარში, კერძოდ 1838 წელს, გერმანელმა ბოტანიკოსმა მათიას შლაიდენმა და ზოოლოგმა თეოდორ შვანმა იმ დროისათვის დაგროვილი ცოდნის საფუძველზე ჩამოაყალიბეს უჯრედული თეორია. იგი საფუძვლად დაედო თანამედროვე შეხედულებებს სიცოცხლის საერთო წარმოშობასა და ევოლუციურ განვითარებაზე. ბიოლოგიის განვითარების თანამედროვე დონეზე უჯრედული თეორიის ძირითადი დებულებები შეიძლება ჩამოვაყალიბოთ: უჯრედული თეორიის ჩამოყალიბებაში წვლილი შეიტანა რუდოლფ ვირხოვის შრომებმა. სწორედ მან გამოთქვა ჰიპოთეზა, რომ ნებისმიერი უჯრედი უკვე არსებული უჯრედისაგან წარმოიქმნებოდა. ეს თამამი განცხადება იყო, რადგან იმ დროს, მეცნიერულ წრეებშიც კი ფიქრობდნენ, რომ სიცოცხლე არაცოცხალი ბუნებისაგან წარმოიშობოდა: მატლები, ბაყაყები, ვირთხები, მწერები და მიკროორგანიზმები ჩნდებოდნენ ჭუჭყიდან, საკვების ნარჩენებისგან და წყლიდან. ოპტიკური სისტემების გაუმჯობესებასთან ერთად გაიზარდა უჯრედის შესწავლის შესაძლებლობა. ცოდნა უჯრედის შესახებ მდიდრდებოდა ახალი მეცნიერული მიღწევებით. მნიშვნელოვანი იყო იმის აღმოჩენა, რომ განსხვავებული ორგანიზმების უჯრედებს პრინციპულად მსგავსი აგებულება ჰქონდა. ეს მათი წარმოშობის საერთო საწყისზე მიუთითებდა. გაირკვა, რომ ციტოპლაზმაში მოთავსებულია მცირე ზომის უჯრედული კომპონენტები და მათ ორგანოიდები ეწოდა. დადგინდა რომ თითოეული ორგანოიდი (მიტოქონდრია, პლასტიდი, გოლჯის აპარატი) მხოლოდ მისთვის დამახასიათებელ ფუნქციას ასრულებს. უჯრედის შესწავლის შემდეგი ეტაპი უკავშირდება ელექტრონული მიკროსკოპის გამოგონებას. მისმა გამოყენებამ შესაძლებელი გახადა მეტი ორგანოიდის (ენდოპლაზმური ბადის, რიბოსომების, ლიზოსომების) აღმოჩენა და უკვე ცნობილი ორგანოიდების შინაგანი აგებულების შესწავლა. გამოკვლეულ იქნა ცოცხალი უჯრედის გარსი, რომელსაც რთული აგებულება აღმოაჩნდა.
დღესდღეობით უჯრედების და მათი ორგანოიდების აგებულებას, ფუნქციებსა და ქიმიურ შედგენილობას, აგრეთვე, უჯრედში მიმდინარე პროცესებს, მათ გამრავლებასა და გარემოსთან კავშირს ბიოლოგიის დარგი – ციტოლოგია შეისწავლის.
უჯრედის აგებულების მიხედვით ბიოსფეროში არსებული ყველა ცოცხალი ორგანიზმი დაჯგუფებულია პროკარიოტების ან ეუკარიოტების ჯგუფში. პროკარიოტებს პრიმიტიული აგებულება აქვთ. მათ არ გააჩნიათ მკაფიოდ ჩამოყალიბებული ბირთვი. ამის გამო მათ ბირთვამდელ უჯრედებს უწოდებენ. პროკარიოტებს არ აქვთ ორგანოიდების უმეტესობა და უჯრედის სასიცოცხლო პროცესები უშუალოდ ციტოპლაზმაში მიმდინარეობს. პროკარიოტების ჯგუფში შედიან ძირითადად ერთუჯრედიანი ორგანიზმები — ბაქტერიები და ლურჯ-მწვანე წყალმცენარეები. ეუკარიოტებს აქვთ რთული აგებულების უჯრედები მკაფიოდ გამოხატული ბირთვით და ორგანოიდებით, რომლებიც სპეციფიკურ ფუნქციებს ასრულებენ. მათ ბირთვიანი უჯრედები ეწოდებათ. ეუკარიოტების ჯგუფში გაერთიანებულია მრავალუჯრედიანი და ზოგიერთი ერთუჯრედიანი ორგანიზმი, კერძოდ კი უმარტივესები, სოკოები, მცენარეები და ცხოველები. ცალკე ჯგუფად არიან გამოყოფილი ვირუსები, რადგან ისინი სიცოცხლის არაუჯრედულ ფორმებს წარმოადგენენ. მათ უჯრედი, როგორც ასეთი, არ გააჩნიათ.
უჯრედის თვისებები
ყოველ უჯრედს აქვს თვითშენარჩუნების უნარი. ამისათვის იგი იღებს გარემოდან საკვებ ნივთიერებებს, ენერგიას, ასრულებს გარკვეულ ფუნქციებს, მრავლდება. თითოეულ უჯრედს გააჩნია „ინსტრუქციათა სრული კრებული“ ყველა ამ მოქმედების შესასრულებლად.
უჯრედის შიგთავსი ორმაგი ლიპიდური ფენის შემცველ მემბრანაში არის მოქცეული. გარდა ამისა, ეუკარიოტულ უჯრედებს შიდა სივრცეც მემბრანებით აქვთ დაყოფილი, რაც უჯრედის შიგნით ნივთიერებათა მოძრაობის რეგულირების საშუალებას იძლევა.
უჯრედის ტიპები
thumb|300px|ეუკარიოტული და პროკარიოტული უჯრედის შედარება
უჯრედის ორი ტიპი არსებობს: პროკარიოტული და ეუკარიოტული უჯრედები. პროკარიოტული უჯრედები ჩვეულებრივ ერთუჯრედიანი ორგანიზმებია, მრავალუჯრედიანი ორგანიზმები კი როგორც წესი ეუკარიოტული უჯრედებისგან შედგება.
პროკარიოტული უჯრედი
პროკარიოტები ეუკარიოტებისაგან უჯრედის ბირთვის აგებულებით განსხვავდებიან. კერძოდ, მათ ბირთვის მემბრანა არ გააჩნიათ. პროკარიოტებს აგრეთვე არ გააჩნიათ ეუკარიოტებისათვის დამახასიათებელი უჯრედის ორგანელები და სტრუქტურები (გარდა რიბოსომებისა). უჯრედის ისეთი ორგანელების ფუნქცია, როგორიცაა მიტოქონდრია, ქლოროპლასტები და გოლჯის აპარატი პლაზმურ (გარე) მემბრანას აკისრია.
პროკარიოტული ქრომოსომა როგორც წესი წრიული მოლეკულაა (გამონაკლისია ბაქტერია Borrelia burgdorferi). მიუხედავად იმისა, რომ ნამდვილი ბირთვი (ნუკლეუსი) პროკარიოტს არ გააჩნია, დნმ შემკვრივებულია და ნუკლეოიდს წარმოქმნის. პროკარიოტული უჯრედი დნმ–ის მხოლოდ ერთ ასლს შეიცავს, ანუ იგი ჰაპლოიდური ორგანიზმია.
პროკარიოტებს შეიძლება გააჩნდეთ ექსტრაქრომოსომული დნმ პლაზმიდის სახით, რომელიც ჩვეულებრივ აგრეთვე წრიულია. პლაზმიდები შეიძლება ატარებდნენ ისეთ ფუნქციას, როგორიცაა მაგალითად ანტიბიოტიკებისადმი მდგრადობა.
ეუკარიოტული უჯრედი
thumb|300px|ტიპური [[ეუკარიოტი|ეუკარიოტული უჯრედის დიაგრამა.უჯრედის ორგანელები: (1) ბირთვაკი, (2) ბირთვი, (3) რიბოსომა, (4) ვეზიკულა, (5) გრანულარული ენდოპლაზმური ბადე, (6) გოლჯის აპარატი, (7) ციტოპლაზმური ჩონჩხი, (8) გლუვი ენდოპლაზმური ბადე, (9) მიტოქონდრია, (10) ვაკუოლი, (11) ციტოპლაზმა, (12) ლიზოსომა, (13) ცენტრიოლი]]
ეუკარიოტული უჯრედი პროკარიოტულზე ზომით 10–ჯერ დიდია, მოცულობით კი 1000–ჯერ. ძირითადი განსხვავება ეუკარიოტებსა და პროკარიოტებს შორის ის არის, რომ ეუკარიოტული უჯრედები მემბრანით გარშემორტყმულ კომპარტმენტებს შეიცავენ, რომელშიც სხვადასხვა მეტაბოლური რეაქციები მიმდინარეობს. ამ კომპარტმენტებს შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია უჯრედის ბირთვი (ნუკლეუსი), რომელშიც უჯრედის დნმ–ია მოთავსებული.
ეუკარიოტულ ბირთვში მოთავსებული დნმ ერთ ან რამდენიმე წრფივ მოლეკულას (ქრომოსომას) წარმოადგენს, რომელიც ჰისტონებზე არის მჭიდროდ დახვეული. დნმ–ს ზოგიერთი სხვა ორგანელაც შეიცავს.
უჯრედის შემადგენელი ნაწილები
ყველა უჯრედს გააჩნია მემბრანა, რომელიც გამოჰყოფს უჯრედის შიგთავსს გარე სამყაროსგან. გარდა ამისა მემბრანა არეგულირებს ნივთიერებათა ცვლას გარემოსა და უჯრედს შორის. მემბრანა აგრეთვე უზრუნველყოფს უჯრედის ელექტრული პოტენციალის შენარჩუნებას.
უჯრედის შიგთავსი ამოვსებულია სითხით, ციტოპლაზმით. უჯრედის ფორმის შენარჩუნებას, ორგანელების ადგილზე დამაგრებას, უჯრედის ნაწილების მოძრაობას (ენდოციტოზი, ციტოკინეზი) ციტოპლაზმური ჩონჩხი უზრუნველყოფს.
უჯრედი შეიცავს სხვადასხვა ფუნქციის მატარებელ ორგანელებს: უჯრედის ბირთვი ქრომოსომების ადგილსამყოფელია; მიტოქონდრია და ქლოროპლასტები უჯრედის „ელექტროსადგურებია“; ენდოპლაზმური ბადე სინთეზირებული ნივთიერებების სატრანსპორტო სისტემას წარმოადგენს;რიბოსომები ცილების სინთეზის დანადგარებია; ფერმენტები, რომლებიც ციტოპლაზმისათვის საშიშია სპეციალურ ლიზოსომებში ინახება; ვაკუოლები უჯრედის საწყობებია. მათში ინახება საკვები, წყალი, ნარჩენები.
ყველა უჯრედში არის მემკვიდრეობითი ინფორმაციის მატარებელი მოლეკულა, დეზოქსირიბონუკლეინის მჟავა (დნმ). უჯრედი შეიცავს აგრეთვე რიბოქსინუკლეინის მჟავებს (რნმ), რომლებიც ფერმენტების და სხვა ცილების სინთეზს უზრუნველყოფენ.
უჯრედი შედგება სხვადასხვა ელემენტებისგან. მასში ყველაზე დიდი რაოდენობით არის ჟანგბადი — 70%, შემდეგ მოდის ნახშირბადი — 16%, შემდეგ წყალბადი — 9%, აზოტი — 2.5%, კალციუმი — 1%, ფოსფორი — 0.5%,კალიუმი — 0.3%, იოდი — 0.000001% და ა.შ.
მეტაბოლიზმი
მეტაბოლიზმი არის უჯრედის მიერ საკვების გადამუშავების პროცესი, რომლის შედეგად უჯრედისათვის საჭირო ნივთიერებები და ენერგია წარმოიქმნება. მეტაბოლიზმის ორ ნაწილს გამოჰყოფენ: კატაბოლიზმი არის ნივთიერებათა დაშლა მათგან ენერგიის მიღების მიზნით, ანაბოლიზმი კი საწინააღმდეგო პროცესია, როცა ენერგია ახალი ნივთიერებების სინთეზისთვის გამოიყენება.
რთული ნივთიერებების დაშლისას ენერგიის მისაღებად უჯრედში ორი განსხვავებული პროცესი გამოიყენება: გლიკოლიზი და ლიმონმჟავას ციკლი. გლიკოლიზი ნივთიერების უჟანგბადოდ დაშლის (ანუ ანაერობული) პროცესია, ლიმონმჟავას ციკლს კი ჟანგბადი ესაჭიროება. ლიმონმჟავას ციკლი მიტოქონდრიაში მიმდინარეობს. იგი გლიკოლიზზე გაცილებით უფრო ეფექტურია.
ცილის სინთეზი
ცილები მნიშვნელოვან როლს თამაშობენ უჯრედის მიერ მისი ფუნქციების შესრულებაში. ცილებს უჯრედები თავად აწარმოებენ, ამინომჟავებისაგან. ცილების სინთეზი დნმ–ში კოდირებული ინფორმაციის საფუძველზე ხდება. პროცესი ორ სტადიას მოიცავს: ტრანსკრიპციას და ტრანსლაციას.
ტრანსკრიფციის დროს უჯრედის ბირთვში ხდება დნმ–ის გარკვეული მონაკვეთის (გენის)საფუძველზე მისი კომპლემენტარული რნმ მოლეკულის სინთეზი. ამ რნმ–ს საინფორმაციო (ი–რნმ) ეწოდება. იგი შედარებით მცირე მოლეკულაა, რომელსაც (დნმ–ისგან განსხვავებით) შეუძლია ბირთვის მემბრანის გადალახვა და ციტოპლაზმაში მოხვედრა. აქ იგი უკავშირდება რიბოსომებს რომლებიც ი–რნმ–ში ნუკლეინის მჟავების თანმიმდევრობას ამინომჟავების შესაბამის თანმიმდევრობაში „გადათარგმნიან“ და შესაბამის ცილას წარმოქმნიან. ამ უკანასკნელ პროცესს ტრანსლაცია ეწოდება. მასში კიდევ ერთი ტიპის რნმ–ები, ე.წ. სატრანსპორტო რნმ–ები (ტ–რნმ) იღებენ მონაწილეობას.
უჯრედის გამრავლება
უჯრედები ორად გაყოფით მრავლდება. უჯრედის მარტივ გაყოფას (მიტოზს) წინ უსწრებს მისი გენომის რეპლიკაცია (გაორმაგება) და გაყოფა. ამის შემდეგ იყოფა ციტოპლაზმაც.
არსებობს უჯრედების გაყოფის უფრო რთული მექანიზმიც, რომელიც ორგანიზმების სქესობრივი გამრავლებისას გამოიყენება. ამ შემთხვევაში დიპლოიდური უჯრედის გენომი ორმაგდება, შემდეგ კი ოთხ თანაბარ ჰაპლოიდურ გენომად იყოფა. ასეთი გაყოფის (მეიოზის) შედეგად წარმოქმნილი უჯრედები გამეტებს წარმოადგენენ. წყვილი გამეტის შერწყმით კი კვლავ დიპლოიდური უჯრედი (ზიგოტა) წარმოიქმნება.
პერიოდს უჯრედის წარმოქმნიდან მის გაყოფამდე უჯრედის სასიცოცხლო ციკლი ეწოდება, მიტოზებს შორის პერიოდს კი – ინტერფაზა.
უჯრედების წარმოშობა
თანამედროვე ევოლუციური თეორიის მიხედვით ბუნებრივი გადარჩევა გენებს შორის ხდება, უჯრედი კი მხოლოდ მათი დამცავი გარსია. ასეთი გარსით დაცული დნმ–ის ჯაჭვები დაუცველებთან შედარებით უპირატეს მდგომარეობაში არიან. სწორედ ეს შეიძლება ყოფილიყო უჯრედების განვითარებისა და გართულების მამოძრავებელი ძალა.
რაც შეეხება იმას, შესაძლებელი იყო თუ არა უჯრედის მსგავსი გარსი დნმ–ის (ან რნმ–ის) გარშემო სპონტანურად წარმოქმნილიყო, ლაბორატორიულად ნაჩვენებია, რომ ამინომჟავებისა და ფოსფორმჟავის ნარევის გათბობისას მართლაც წარმოიქმნება ცილოვანი მოლეკულები, რომლებიც უჯრედის მსგავს სფეროებად ჯგუფდება. ამ წარმონაქმნებს უჯრედის მემბრანის ძირითადი თვისებები გააჩნიათ. სავარაუდოდ, პირველი უჯრედები დედამიწაზე სწორედ ასეთი, ცილოვანი გლობულები იყო, რომელიც რნმ–ის მოლეკულის გარშემო იყვნენ შეჯგუფებული. ითვლება, რომ მემბრანა უჯრედმა შემდგომ შეიძინა, როგორც კიდევ ერთი უპირატესი თვისება დნმ–ის დასაცავად.
ეუკარიოტული უჯრედის წარმოშობა
დღეს გავრცელებული თეორიით, ეუკარიოტული უჯრედი პროკარიოტული უჯრედების სიმბიოზის შედეგად წარმოიშვა. თითქმის უეჭველია, რომ დნმ–ის შემცველი ორგანელები, როგორიცაა მიტოქონდრია და ქლოროპლასტი, არქაული პროკარიოტული უჯრედისა და შესაბამისად ჟანგბადით მსუნთქავი ბაქტერიის და ციანობაქტერიის თანაცხოვრების შედეგად წარმოიქმნა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ბიოლოგია *
გია გეწაძე
გია გეწაძე (დ. 21 დეკემბერი, 1968, სამტრედია) — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი.
1995 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო სამართლის ფაკულტეტი, ხოლო 1999 წელს — ასპირანტურა. 1994-1995 წლებში იყო საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს იურიდიული დეპარტამენტის სტაჟიორი. 1995-1996 წლებში — გრაისფილდის უნივერსიტეტის პროფესორის თანაშემწე. 1996-1997 წლებში იყო საკონსტიტუციო სასამართლოს თავმჯდომარის უფროსი თანაშემწე. 1997-1999 წლებში იყო საქართველოს ეროვნული უშიშროების საბჭოს იურიდიული მრჩეველი. 2000-2004 წლებში – საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრ-მდივანი. 2000-2001 წლებში „AMEX INTERNATIONAL“-ის მთავარი იურიდიული მრჩეველი. 2001-2002 წლებში იყო „IRIS საქართველოს“ მთავარი იურიდიული მრჩეველი. 2003 წელს – საქართველოს იუსტიციის მინისტრის მოადგილე. 2004 წლის 22 აპრილიდან 7 მაისამდე იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (კრწანისი (თბილისი) მაჟორიტარი). 2004-2005 წლებში იყო საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილე. 2005-2006 წლებში იყო იმერეთის გუბერნატორი. 2015-2018 წლებში იყო უკრაინის იუსტიციის მინისტრის მოადგილე.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:დაბადებული 21 დეკემბერი კატეგორია:დაბადებული 1968 კატეგორია:საქართველოს VI მოწვევის პარლამენტის წევრები კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები კატეგორია:სამტრედიაში დაბადებულები გ
745
თარიღი უცნობია
*
მარკ უიტაკერი
მარკ უიტაკერი — სან-ფრანცისკოელი მუსიკალური პროდიუსერი, რომელიც იყო ჯგუფ Exodus-ის მენეჯერი და მეტალიკის ხმის ინჟინერი 80-იან წლებში. უიტაკერი პროდუსირებდა Exodus-ის სადებიუტო ალბომს Bonded by Blood (1985) და ნაწილობრივ მეორე ალბომსაც Pleasures of the Flesh (1987). მან მოაწყო Exodus-ის ყოფილი გიტარისტი კირკ ჰემეტი მეტალიკაში 1983 წელს. უიტაკერი იყო ერთ-ერთი მთავარი პერსონა რკინიგზის არის თრეშ მეტალის სცენაზე 1980-იან წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ამერიკელი მუსიკალური პროდიუსერები
სამეფო საგამოფენო დარბაზი
სამეფო საგამოფენო დარბაზი — მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი მელბურნში, ავსტრალიაში. იგი მდებარეობს კარლტონის ბაღებში, ცენტრალური ბიზნესის უბნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. აშენდა მელბურნის საერთაშორისო გამოფენის ჩასატარებლად 1880 წელს, შემდეგ კი ამ შენობაშივე 1901 წელს გაიხსნა ავსტრალიის პირველი პარლამენტი.
მას 1990-იან წლებში ჩაუტარდა რესტავრაცია და 2004 წელს გახდა პირველი შენობა ავსტრალიაში, რომელმაც მიიღო იუნესკოს მსოფლიო მემკვდრეობის სტატუსი. დღესდღეობით შენობა მასპინძლობს მრავალ პატარ-პატარა გამოფენებს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:1880 წლის არქიტექტურა კატეგორია:ავსტრალიის შენობა-ნაგებობები კატეგორია:მელბურნი კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ავსტრალიაში
კოსტა-რიკა 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2004 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კოსტა-რიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ლაკლაკეთი
ლაკლაკეთი — სოფელი აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შუახევის მუნიციპალიტეტში (უჩამბის თემი), მდინარე ლაკლაკეთისწყლის (აჭარისწყლის აუზი) მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1200 მ, შუახევიდან 12 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 217 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბურების მეორე ომი
ბურების მეორე ომი (Tweede Boerenoorlog, Tweede Vryheidsoorlog ან Tweede Boereoorlog) — მიმდინარეობდა 1899 წლის 11 ოქტომბრიდან 1902 წლის 31 მაისამდე, ბრიტანეთის იმპერიასა და აფრიკაანსზე მოლაპარაკე ნიდერლანდელი მოსახლეების ორ დამოუკიდებელ ტრანსვაალისა და ორანჟის თავისუფალ რესპუბლიკას შორის. ბრიტანეთის გამარჯვებითა და ორივე რესპუბლიკის ანექსიით დასრულდა. შედეგად ორივე რესპუბლიკა 1910 წელს ბრიტანეთის დომინიონის ქვეშ სამხრეთ აფრიკის კავშირში გაერთიანდა. ბურების მეორე ომს და უფრო ადრინდელ ბურების პირველ ომს (1880 წლის დეკემბრიდან 1881 წლის მარტამდე) ერთად მოიხსენიებენ როგორც ბურების ომებს, რომელსაც ასევე მოიხსენიებენ როგორც სამხრეთ აფრიკის ომს ან ანგლო-ბურების ომს.
სქოლიო
კატეგორია:პარტიზანული ომები კატეგორია:სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ისტორია კატეგორია:XIX საუკუნის ომები კატეგორია:XX საუკუნის ომები
Calcatodrillia chamaeleon
Calcatodrillia chamaeleon — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
კოსტა-რიკა 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კოსტა-რიკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ იასპარეზა 2008 წელს, ჩინეთის დედაქალაქ პეკინში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კოსტა-რიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ნისკარტმარწუხა
ნისკარტმარწუხა ან ჩვეულებრივი ნისკარტმარწუხა (Loxia curvirostra) — ფრინველი ბეღურასნაირთა რიგისა. ტანად პატარა ფრინველია, მასა 50 გ-ს აღწევს. ნისკარტმარწუხას ნისკარტის ქვედა და ზედა ბოლოები გადაჯვარედინებულია. მარწუხისებრი ნისკარტით გირჩებს ხსნის და თესლს იღებს. თუ საკვები უხვად აქვს, ნისკარტმარწუხა წელიწადში რამდენიმეჯერ მრავლდება ზამთარშიც კი. ბინადრობს წიწვიან ტყეში, ბუდეს იკეთებს ხეზე. დებს 3-5 კვერცხს. ინკუბაცია 16 დღემდე გრძელდება. საქართველოში ბევრია წიწვიან ტყეებში.
ქვესახეობები
ნისკარტმარწუხა მოიცავს რვა ქვესახეობას:
ლიტერატურა
კატეგორია:ნისკარტმარწუხა
სხივების ტყორცნა (გრაფიკულად)
მინი|ფერადი სფეროების ამრეკლი ზედაპირი წარმოგვიდგენს ახლო ხედვის არეალის, ფართო არეალის სინათლის წყაროსა და გაბნეული ანარეკლის ეფექტებს.
სხივების ტყორცნა — უამრავ ციფრული გამოსახულების დამუშავების ალგორითმებსა, თუ სამ განზომილებიან კომპიუტერულ გრაფიკებში გამოყენებადი ტექნიკა, რომელიც რეალისტურად გადმოსცემს სინათლის გადაადგილებას.
სხივის აღქმის დამუშავების ტექნიკები: სხივის წარმოქმნა, მსუბუქი ჩრდილების ტექნიკა, ფოტონთა მდებარეობისა და მათი მიმართულების გამოთვლა, შედარებით ნელი და მეტად რეალისტურია ვიდრე ხაზობრივი დამუშავების მეთოდი. ამიტომაც, ისინი თავდაპირველად უძრავი, ციფრულად დამუშავებული გამოსახულებისთვისა და ფილმის ვიზუალური ეფექტებისთვის უფრო გამოიყენებოდა, ვიდრე ვიდეოთამაშებსა თუ სხვა რეალურ დროში კადრობრივად დასამუშავებელ საკითხებში.
2018 წლიდან, კომპიუტერული მოწყობილობების გაძლიერებასთან ერთად, რეალურ დროში სხივთა ტყორცნის დამუშავება ახალი ვიდეოდაფებისათვის ჩვეული გახდა. რამაც, თითეული კადრის სწრაფი დამუშავების მიზეზით, დეველოპერებს შესაძლებლობა მისცა გამოეყენებინათ ჰიბრიდული სხივთა ტყორცნისა და ვექტორებზე დაფუძვნებული დამუშავების ტექნიკები.
სხივების ტყორცნის ტექნიკას შეუძლია სხვადასხვა ოპტიკური ეფექტების მოდელირება, როგორიცაა: არეკვლა, გარდატეხა, მსუბუქი ჩრდილები, გაბნევა, მოძრაობით გამოწვეული დაბინდვა, სინათლის დისპერსია და სხვა. მის შესაძლებლობებში აგრეთვე ხმის ტალღების დამუშავებაც შედის, რაც ვიდეოთამაშების მწარმოებლებს უადვილებს ექოსა და სხვა ხმოვანი ეფექტების რეალისტურად დამუშავებას. სინამდვილეში, ამ ტექნიკით შეგვიძლია განვასახიეროთ ნებისმიერი ფიზიკური ტალღა, ან ნაწილაკის მიახლოებით წრფივი მოძრაობა.
სქოლიო
კატეგორია:გრაფიკული პროგრამები კატეგორია:3D გამოსახულება
ჯაბალპური
ჯაბალპური (जबलपुर; ხშირად ასევე მოიხსენიებენ როგორც სანსკაარდჰაანი) — ქალაქი ინდოეთში, მადჰია-პრადეშის შტატში. ფართობით ყველაზე დიდი აღნიშნულ შტატში, ასევე უდიდესი ურბანული აგლომერაცია შტატში და 38-ე ქვეყნის მასშტაბით (2011 წ).
ჩრდილოეთით ესაზღვრება ქალაქი კატნი, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — უმარია, აღმოსავლეთით — დინდორი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — მანდლა, სამხრეთით — სეონი, სამხრეთ-დასავლეთით — ნარსიმჰაპური და ჩრდილო-დასავლეთით — დამოჰი.
ისტორიულად, ჯაბალპური კალაჩურისა და გონდის დინასტიების ცენტრი იყო და ვითარდებოდა მარატჰასა და მოგოლთა იმპერიების კულტურების გავლენით. ადრეულ XIX საუკუნეში, იგი თანდათან ანექსირებულ იქნა ბრიტანეთის ინდოეთის მიერ და მთავარ სამხედრო ქალაქად იქცა.
1997 წელს მომხდარი დიდი მიწისძვრის ეპიცენტრი სწორედ ჯაბალპურში მდებარეობდა. ქალაქი ცნობილია თავის პიეზაჟური მარმარილოს კლდის ფორმაციებით მდინარე ნარმადის ნაპირების გასწვრივ. ქ განთავსებულია ხუთი შტატის არმიის შტაბ-ბინა. ქალაქის 1/6 ინდოეთის არმიას უჭირავს.
ჯაბალპურში ჩაისახა სამაგიდო თამაში სნუკერი. ქალაქი ჰინდის ლიტერატურული მოძრაობისა და რეგიონული საგანმანათლებლო კვანძია.
სქოლიო
კატეგორია:მადჰია-პრადეშის ქალაქები
კოჭიო
კოჭიო (ყოფ. კაჭიო) — სოფელი ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (კაჭიო, აგანა, ალათუბანი, ბეჟანო, მოდეგა, სირქვა). მდებარეობს ახალქალაქის პლატოზე, ზღვის დონიდან 1720 მ, ახალქალაქიდან 24 კმ. საბჭოთა პერიოდში სოფელში მოქმედებდა მეცხოველეობის მეურნეობა.
კოჭიოს ეკლესია
სოფელში დგას X საუკუნის ქართული დარბაზული ეკლესია. ეკლესიის კედლები და კამარა ამოყვანილია ადგილობრივი მოწითალო ფერის კარგად დამუშავებული ქვით. აღმოსავლეთ და დასავლეთ ფასადის სარკმლები, აგრეთვე ინტერიერში ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლების სვეტების თავები, რომლებზედაც შუა საბჯენი თაღია ამოყვანილი, მოჩუქურთმებულია. საშენი მასალით, შესრულების მაღალი ტექნიკითა და ორიგინალური არქიტექტურულ-დეკორატიული ფორმებით ეკლესია ჯავახეთის ხუროთმოძღვრების X საუკუნის ძეგლებს უკავშირდება. ძეგლზე იკითხება რამდენიმე მცირე წარწერა.
დასავლეთის კედელზე იკითხება:
ჩრდილოეთის კედლის თაღთან იკითხება:
ეკლესიის აბსიდზე იკითხება:
ქართული ეკლესიის ჩრდილოეთით მდებარეობს სომხური ეკლესია. ყველა არსებული საარქივო დოკუმენტი იმაზე მეტყველებს, რომ 1863 წლამდე კაჭიოში არაა სამრევლო ეკლესია. ყველაზე ადრეული ჩანაწერი, რომელშიც წმ. მინასის სახელობის სომხური ეკლესია იხსენიება, თარიღდება 1867 წლით: „...აღეშენა ქვით და დაიფარა ხით“. 1896 წელს მისი აღდგენა მოხდა.
1899 წლის ცნობილმა მიწისძვრამ ორივე ძეგლი საგრძნობლად დააზიანა. დღესდღეობით ძეგლები დაზიანებულ მდგომარეობაშია.
სქოლიო
კატეგორია:ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნეორენესანსი
thumb|300px|[[პარიზის მერია|პარიზის მერიის შენობა, ფრანგული ნეო-რენესანსის განუმეორებელი ნიმუში.]] ნეორენესანსი მრავლისმომცველი სტილია, რომელიც მოიცავს XIX საუკუნის არქიტექტურული აღორძინების მიმდინარეობათა იმ ასპექტებს, რომელიც არც გრეციულ (ბერძნული აღორძინება) და არც გოთურ (გოთური აღორძინება) სტილს ეკუთვნის, და რომელმაც აღმაფრენის წყაროდ კლასიციზირებული იტალიური ფორმების ფართო სპექტრი გამოიყენა. ვრცელი გაგებით "რენესანსულ არქიტექტურას" XIX საუკუნის არქიტექტორები და კრიტიკოსები მიაკუთვნებდნენ არა მხოლოდ ფლორენციასა და ცენტრალურ იტალიაში ადრეულ XV საუკუნეში დაწყებულ ჰუმანისტურ შენობათა სტილს; არამედ მასში ასევე მოიაზრებდნენ მანერიზმსა ან ზოგან ბაროკოსაც. თვითშერქმეული სტილის მიკუთვნება შუა და გვიანდელი XIX საუკუნისთვის უცხო არ ყოფილა: "ნეორენესანსს" თანამედროვენი უწოდებდნენ იმგვარ სტრუქტურებს, რომელსაც სხვანი უბრალოდ "იტალიანატს" ან "მეორე იმპერიას" შეარქმევდნენ.
განსხვავებული ფორმები, რაშიც არქიტექტურამ განვითარება ჰპოვა ევროპის სხვადასხვა ნაწილში, განსაკუთრებით კი საფრანგეთსა და იტალიაში რენესანსის პერიოდში კიდევ უფრო ართულებს ნეორენესანსის არქიტექტურის განსაზღვრებასა და ამოცნობას. ამის საილუსტრაციოდ საკმარისია "რენესანსის" კატეგორიაში გაერთიანებული, თუმცა ერთმანეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავებული ინგლისური ვოლატონის ჰოლის, იტალიური პალაცო პიტისა და ფრანგული შატო დე შამბორის შედარება.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:არქიტექტურული მიმდინარეობები
ბესარიონ გუგუშვილი
ბესარიონ გუგუშვილი (დ. 6 მაისი, 1945, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ეკონომისტი, საინფორმაციო ტექნოლოგიის სპეციალისტი, პოლიტიკოსი და საქართველოს პირველი პრემიერ-მინისტრი. 1994 წლიდან ემიგრაციაშია. ეკონომიურ მეცნიერებათა კანდიდატი (1971). ეკონომისტ პაატა გუგუშვილის შვილი.
ბიოგრაფია
ბესარიონ გუგუშვილი სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიურ ფაკულტეტზე 1962–63 წლებში; თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტზე თურქეთის ისტორიის სპეციალობით 1966–67 წლებში; თბილისის უცხო ენათა ინსტიტუტში 1967–70 წლებში. 1973 წლიდან იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ინფორმაციის ცენტრის განყოფილების გამგე, შემდეგ დირექტორის მოადგილე.
ბესარიონ გუგუშვილი 1990–91 წლებში იყო საქართველოს კულტურის მინისტრის მოადგილე და იმავდროულად შერეული სახელმწიფო-კერძო კომპანიის „საქართველოს კინოკორპორაციის“ პრეზიდენტი, რომელიც შეიქმნა ყოფილი სახელმწიფო კინომატოგრაფიის კომიტეტისა და ყოფილი კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ გაერთიანებისა და რეორგანიზების შედეგად (1991).
ბესარიონ გუგუშვილი 1991 წლის 21 აგვისტოს, მას შემდეგ რაც თენგიზ სიგუამ თანამდებობა დატოვა, საქართველოს პრეზიდენტ ზვიად გამსახურდიას ბრძანებულებით დაინიშნა საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის მოვალეობის შემსრულებლად, ხოლო 1991 წლის 26 აგვისტოს, საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის შექმნისა და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობის დაწესების კანონების მიღებისთანავე პრეზიდენტის მიერ დაინიშნა პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე, რაც იმავე დღეს დაამტკიცა უზენაესმა საბჭომ. 1991–92 წლებში სამოქალაქო ომის დროს გუგუშვილი ზვიად გამსახურდიასთან ერთად დევნილობაში წავიდა, ამის შემდეგ იგი 1993 წლის აჯანყებაშიც მონაწილეობდა, ზვიად გამსახურდიას მხარდამხარ. აჯანყების დამარცხებისა და გამსახურდიას სიკვდილის შემდეგ, გუგუშვილი 1994 წელს იყო ჩეჩნეთის რესპუბლიკა იჩქერიას მინისტრთა კაბინეტის წევრი, 1995 წელს ფინეთისგან პოლიტიკური თავშესაფარი მიიღო და საცხოვრებლად ფინეთში გადავიდა. 2015 წლისთვის იგი ვანტააში ცხოვრობდა.
ბესარიონ გუგუშვილი 1978 წლიდან ეწეოდა კომპიუტერული ფონტების შექმნას — ე.წ. BPG ფონტები, სხვა ნამუშევართა შორის მისი შექმნილია DejaVu ფონტების ქართული ზონა. მონაწილეობდა Nokia Pure ფონტის ქართული ზონის შექმნაში.
ბესარიონ გუგუშვილმა 1988 წელს შექმნა ქართული შრიფტებით გაწყობილი პირველი სამაგიდო კომპიუტერული გამომცემლობის სისტემა, რომლითაც დაიბეჭდა პირველი კომპიუტერული ტექნოლოგიით მომზადებული გაზეთი „სამშობლო“ (1988 წლის 26 დეკ.), რითაც საქართველოში საფუძველი ჩაეყარა გაციფრულებულ საგამომცემლო-სასტამბო წარმოებას.
ბესარიონ გუგუშვილმა 1996 წელს შექმნა მისივე (BPG) დინამიური (ვების) შრიფტებით გაწყობილი საერთაშორისო კოდირების სტანდარტის შესაბამისი პირველი ქართული ვებსაიტი „შავლეგო“ (არქივირებული ასლი), ხოლო 1997 წელს — მეორე საიტი „ქართული ვების ტიპოგრაფია“ (არქივირებული ასლი), რომელიც ვებსა და ინტერნეტში ქართულისთვის უნიკოდის სტანდარტის გამოყენებას ეძღვნებოდა.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:საქართველოს პრემიერ-მინისტრები კატეგორია:დაბადებული 1945 კატეგორია:დაბადებული 6 მაისი კატეგორია:თბილისში დაბადებულები ბ
ულურუ-კატა-ტიუტის ეროვნული პარკი
ულურუ-კატა-ტიუტა — ეროვნული პარკი ავსტრალიის ჩრდილოეთ ტერიტორიაში, რომელიც შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. იგი მდებაორებს დარვინისგან სამხრეთით, 1431 კმ-ის დაშორებით. პარკი მოიცავს 1398 კმ²-ს.
ამ პარკში მდებარეობს ქვიშაქვის უზარმაზარი ფორმაცია ულურუ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ავსტრალიის ეროვნული პარკები
კოსტა-რიკა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კოსტა-რიკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეთოთხმეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:კოსტა-რიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე კატეგორია:ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
სანტა-მარია-მადალენა (რიო-დე-ჟანეირო)
სანტა-მარია-მადალენა (Santa Maria Madalena) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიო-დე-ჟანეიროს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 615 მეტრზე. მიეკუთვნება რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ცენტრის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სანტა-მარია-მადალენას შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 321 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12.67 კმ²-ზე. ფართობი 814 763 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რიო-დე-ჟანეიროს შტატის მუნიციპალიტეტები
ნისკარტნამგალა
ნისკარტნამგალა (Ibidorhyncha struthersii) — ფრინველი მეჭვავიასნაირთა რიგისა. ნისკარტნამგალას გრძელი (7,5 სმ) წითელი ნისკარტი ქვემოთკენ ნამგლისებურად აქვს მოხრილი, ამას უკავშირდება მისი სახელიც. ბუდობს ცენტრალურ და შუა აზიის მაღალი მთის მდინარეთა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 2000 მ-ის ზევით. მისი ბუდე მდინარის სანაპირო რიყეზე მიწის პატარა ჩაღრმავებაა. დებს ოთხ კვერცხს. იკვებება კიბოსნაირებითა და მწერებით.
ლიტერატურა
კატეგორია:ნისკარტნამგლები
ლომანაური
ლომანაური — სოფელი აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, შუახევის მუნიციპალიტეტში (დღვანის თემი). მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე ჩირუხისწყლის (აჭარისწყლის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1210 მ, დაბა შუახევიდან 16 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 121 კაცი.
სქოლიო
კატეგორია:შუახევის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Calcatodrillia hololeukos
Calcatodrillia hololeukos — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
კატეგორია:მუცელფეხიანები
სანტო-ტომასი (ჩრდილოეთი დავაო)
სანტო-ტომასი (ოფიციალურად სანტო-ტომასის მუნიციპალიტეტი; Lungsod sa Santo Tomas; Bayan ng Santo Tomas) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ დავაოს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 128 667 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 19 ბარანგაის.
სქოლიო
კატეგორია:ჩრდილოეთ დავაოს მუნიციპალიტეტები
746
თარიღი უცნობია
*