cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Finnland
Fyrrum fylki
right|150px|Umdæmi Finnlands Til ársins 2009 var landinu skipt í sex fylki (á finnsku lääni, fl. läänit, á sænsku län) en þá voru þau afnumin. Fylkin voru stjórnsýslueiningar ríkisvaldsins og sáu m.a. um löggæslu og dómsmál.
Stærstu bæir og sveitafélög
Taflan hér að neðan sýnir fjölda íbúa fjölmennustu sveitarfélaganna í heild, ekki einungis þéttbýlis. Tölurnar eru frá 31. mars 2011. Höfuðborgarsvæðið, sem samanstendur af Helsinki, Vantaa, Espoo og Kauniainen, myndar samtals milljón manna byggð.
Deftones
Deftones er nu metal eða jaðarþungarokks rokksveit frá Sacramento í Kaliforníuríki í Bandaríkjunum. Sveitin var stofnuð árið 1988 af söngvaranum Chino Moreno, gítarleikaranum Stephen Carpenter og trommaranum Abe Cunningham. Síðar gekk til liðs við sveitina bassaleikarinn Chi Cheng og með plötunni Around the Fur (1997) gekk plötusnúðurinn Frank Delgado til liðs við sveitina. Fyrsta plata þeirra, Adrenaline, kom út árið 1995.
Dofri
Dofri getur átt við
Hjörleifur Hróðmarsson
Hjörleifur hét upphaflega Leifur. Í Landnámu segir svo: „en Leifr fór í hernað á Írlandi ok fann þar jarðhús mikit; þar gekk hann í, ok var myrkt, þar til er lýsti af sverði því, er maðr helt á. Leifr drap þann mann ok tók sverðit ok mikit fé af honum; siðan var hann kallaðr Hjörleifr.“
Ingólfur sinnti skyldum fóstbróður og fann Íra þessa í Vestmannaeyjum, sótti að þeim og drap en frelsaði konurnar. Hann hafði séð að bátinn vantaði og grunaði því að þeir hefðu farið til eyjanna.
Hjörleifur vildi ekki blóta, öfugt við Ingólf, og þegar Ingólfur sá lík hans sagði hann að svona færi fyrir þeim sem ekki vildi tilbiðja Þór: „Og sé ég svo hverjum verða, ef eigi vill blóta.“
Meloidogyne exigua
Meloidogyne exigua er tegund af þráðormum af ættinni Heteroderidae.
Villach
Söguágrip
Villach myndaðist sem þorp á 9. öld. Árið 1007 varð Villach eign biskupsdæmisins í Bamberg í Bæjaralandi. Sú tilhögun hélst allt til 1759. 1060 hlaut Villach markaðsréttindi og í framhaldi af því óx hún upp í því að verða að borg. Ekki er vitað hvenær hún fékk borgarréttindi, en það hefur gerst í síðasta lagi 1240. 25. janúar 1348 varð jarðskjálfti á svæðinu og stórskemmdist borgin. Við tilkomu siðaskiptanna varð Villach að miðstöð siðaskiptamanna í Kärnten. Hins vegar var lúterska kirkjan útrýmd á svæðinu í gagnsiðaskiptum kaþólsku kirkjunnar árið 1600. 1759 keypti María Teresía keisaraynja allar eignir biskupsdæmisins Bamberg í Austurríki. Villach varð því að austurrískri borg. Hún kemur lítið við sögu eftir það. Meðan heimstyrjöldin fyrri geysaði var austurrískur her með aðstöðu í borginni. Í loftárásum heimstyrjaldarinnar síðari varð Villach fyrir gífurlegum skemmdum. Árásirnar voru 37 og voru alls 42.500 sprengjum varpað á borgina. 85% allra bygginga í borginni eyðilögðust. Aðeins Wiener Neustadt skemmdist meira í stríðinu. 1973 voru nokkrir nágrannabæir sameinaðir Villach, sem við það náði núverandi stærð.
Byggingar og kennileiti
thumb|Pílagrímskirkjan Heiligenkreuzkirche Sökum þess að Villach var nær gjöreyðilögð í loftárásum seinna stríðs, eru fáar gamlar byggingar í borginni.
Dyrfjöll
thumb|Dyrfjöll. Dyrfjöll eru í Múlaþingi, hluti af fjallgarðinum milli Fljótsdals og Borgafjarðar eystri. Fjöllin bera nafn af klettaskarði sem er í fjallgarðinum og kallast það Dyr og eru þær í 856 metra hæð. Hæsti tindur þeirra er í 1136 metra hæð yfir sjó og nefnist hann Innra-Dyrfjall. Dyrfjöll eru oft kölluð „útverðir Austurlands í norðri“.
Árni Sigfússon
Árni Sigfússon (f. 30. júlí 1956 í Vestmannaeyjum) er fyrrverandi borgarstjóri í Reykjavík og bæjarstjóri Reykjanesbæjar. Hann er sonur Sigfúsar J. Árnasonar Johnsen og Kristínar S. Þorsteinsdóttur, kvæntur Bryndísi Guðmundsdóttur, talmeinafræðingi og eiga þau fjögur börn: Aldísi Kristínu, Védísi Hervöru, Guðmund Egil og Sigfús Jóhann. Hann lærði stjórnsýslufræði við Háskólann í Tennessee, BNA. Systkini Árna eru Þorsteinn Ingi Sigfússon, forstjóri Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands, Gylfi Sigfússon fyrrverandi forstjóri Eimskips, Margrét Sigfúsdóttir, innanhússarkitekt, Þór Sigfússon, forstjóri Sjóvár og Sif Sigfúsdóttir, fyrrum borgarfulltrúi og markaðsstjóri Viðskiptadeildar HÍ.
Arnfinnur
Arnfinnur er íslenskt karlmannsnafn.
Loftveig
Loftveig er íslenskt kvenmannsnafn.
Arnfreyr
Arnfreyr er íslenskt karlmannsnafn.
Logey
Logey er íslenskt kvenmannsnafn.
Wallis Simpson
Æviágrip
Eftir afsögn sína kvæntist Játvarður Wallis við látlausa athöfn í Suður-Frakklandi þann 3. júní árið 1937. Georg 6., nýi konungurinn, ánafnaði þeim titilinn hertogahjón af Windsor. Wallis var hins vegar meinað að nota nafnbótina „Hennar konunglega hátign“ (enska: Her royal highness) eins og hirðreglur hefðu annars gert ráð fyrir og hertogahjónin litu lengi á þetta sem svívirðingu í hennar garð. Hertogahjónin áttu eftir að búa í Frakklandi mestalla ævi sína.
Detroit
Bílaiðnaður
Árið 1903 stofnaði Henry Ford, Ford Motor Company. Ford og aðrir bílaframleiðendur á borð við William C. Durant, Dodge-bræður, Packard og Walter Chrysler sköpuðu mikla atvinnu fyrir vinnuþyrsta Bandaríkjamenn og gerðu Detroit að höfuðborg bílaframleiðslu í landinu. Ford náði strax forystu í samkeppni þessara bílaframleiðanda og má segja að ástæðan fyrir því hafi verið eftir að Ford Motor Company gaf út Model T árið 1908, sem hafði áhrif á útlit og notkun bíla um allan heim líklegast vegna einfaldleika síns. Model T var mjög ódýr og eftir 1920 höfðu meirihluti ökumanna í Bandaríkjunnum lært á keyra á slíkum bíl.
Íþróttir
Detroit hefur sótt 7 sinnum um Sumarólympíuleikana en aldrei fengið að halda þá.
Mótorhjólasafn Íslands
Saga
Auk hjóla Heiðars fékk safnið mörg önnur að gjöf og á nú orðið um 50 mótorhjól sem munu vera til sýnis.
Vittorio Emanuele Orlando
Parísarráðstefnan
Orlando yfirgaf ráðstefnuna með þjósti í apríl árið 1919. Hann sneri aftur næsta mánuð en neyddist til að segja af sér sem forsætisráðherra áður en Versalasamningurinn var undirritaður. Hann hreykti sér síðar á ævi sinni fyrir að hafa ekki undirritað samninginn. Clemenceau forsætisráðherra uppnefndi Orlando „vælukjóann“ og Orlando sjálfur minntist þess stoltur að hann hefði grátið og öskrað á ráðstefnunni.
Hansasambandið
Skipin sem Hansakaupmenn notuðu til vöruflutningar á Eystrasalti og í Norðursjó voru svokallaðir Hansakuggar, sem voru afkomendur knarrarins sem norrænir menn notuðu við landkönnun og verslun. Hansakuggurinn hafði mikið lestarrými og var vel búinn til að verjast sjóræningjum.
Arnkell
Arnkell er íslenskt karlmannsnafn.
1681-1690
Síamska uppreisnin
Í konungsríkinu Ayutthaya í Síam (Taílandi) leitaðist Narai konungur við að styrkja tengslin við Vesturlönd, einkum Frakkland sem hann áleit mikilvægt mótvægi við áhrif Hollendinga og Portúgala. Helsti ráðgjafi konungs var kaþólskur Grikki, Konstantínos Gerakis, sem aflaði sér margra óvina innan hirðarinnar. Þegar konungur leyfði Frökkum að stofna virki með herliði í Bangkok og Mergui jókst andstaða landsmanna við útlendinga, einkum Frakka. Narai veiktist alvarlega 1688 og mandaríninn Phetracha leiddi hallarbyltingu gegn honum. Sama ár settust menn hans um frönsku virkin; liðið í Mergui flúði en í Bangkok vörðust Frakkar til haustsins þegar gerðir voru samningar um brottflutning þeirra. Samskipti milli Síam og Vesturlanda minnkuðu mikið í kjölfar atburðanna þrátt fyrir að hollendingar héldu áfram mikilli verslun þar og trúboðar jesúíta fengju að starfa áfram með ströngum skilyrðum.
Tobavatn
Eldgos
Eldgosið var það síðasta í röð a.m.k. þriggja öskjumyndandi gosa, sem átt hafa sér stað á svæðinu. Eldri öskjur mynduðust fyrir um 700.000 og 840.000 árum.
Markdown
Dæmi
Hér fyrir neðan er dæmi þar sem dálkur til vinstri sýnir rithátt í Markdown, í miðju er hvaða HTML skipanir Markdown býr til og til hægri hvernig textinn birtist í vafra.
=
Texti getur verið skáletraður, feitletraður , .
Xcas
Skipanir (ágrip)
http://www-fourier.ujf-grenoble.fr/~parisse/giac/cascmd_en.pdf
Sylwia Grzeszczak
Sylwia Karolina Grzeszczak (fædd árið 1989 í Poznań) er pólsk söngkona. Hún hefur gefið út tvær breiðskífur ásamt sex smáskífum frá þessum plötum. Fyrstu hjlómplötuna gaf hún út í samvinnu við pólska söngvarann Liber. Sólóplatan hennar sem kom út árið 2011 seldist mjög vel eftir að smáskífurnar „Małe rzeczy“ og „Sen o przyszłości“ náðu báðar fyrsta sæti á pólska topplistanum.
Kelduneshreppur
thumb|Kelduneshreppur (til 2006) Kelduneshreppur (kemur úr keldu- „dý, pyttur, fen“ + nes + hreppur) var hreppur við Öxarfjörð sem tilheyrir nú sveitarfélaginu Norðurþingi. Aðalatvinnuvegur er landbúnaður og ferðaþjónusta. Meðal markverðra staða í hreppnum eru Ásbyrgi og Jökulsá á Fjöllum. Fólksfjöldi 1. desember 2005 var 100.
Erna Björk Sigurðardóttir
Ferill
Erna hefur orðið þrefaldur Íslandsmeistari með Breiðabliki (2000, 2001 og 2005) og þrefaldur bikarmeistari með Breiðabliki (1998, 2000 og 2005).
Nestor sagnaritari
thumb|332x332dp|Nestor sagnaritari, 1661 Nestor sagnaritari (1056 – 1114) var slavneskur (rússneskur) krónikuhöfundur og rithöfundur.
Zenon frá Kítíon
Zenon lést um 264 f.Kr. Díogenes Laertíos greinir þannig frá dauða hans: „Þegar hann yfirgaf skólann hrasaði hann og braut fingur því hann brá fyrir sig höndinni. Um leið hrópaði hann orð Níóbe: ‚Ég er að koma, hví kallar þú á mig?‘“ Zenon aflaði sér mikillar virðingar í lifanda lífi vegna heimspekilegra kenninga sinna. Hann var heiðraður m.a. með gylltri kórónu og og grafhýsi var reist handa honum til að heiðra siðbætandi áhrif hans á ungdóminn.
Atlantsskip
Atlantsskip á og rekur tvö skip, A.S. Africa og Kársnes, sem eru bæði skráð á Antígva og Barbúda.
Ludwig von Mises
Ævi
Mises fæddist í Lemberg í keisaradæmi austurrísku Habsborgaranna (nú Lviv í Úkraínu), en ólst upp í Vínarborg. Hann nam hagfræði og lögfræði í Vínarháskóla, þar sem hann var lærisveinn Eugens von Böhm-Bawerks, sem var kunnur hagfræðingur og um skeið fjármálaráðherra Austurríkis. Þótt Mises fengi ekki fasta kennarastöðu í háskóla að loknu doktorsprófi 1906 skrifaði hann næstu áratugi fjölda fræðirita, aðallega um peningamál og hagsveiflur, og hélt reglulega málstofu sem efnilegustu hagfræðinemar Austurríkis sóttu, þar á meðal Friedrich A. von Hayek. Mises var eindreginn, jafnvel einstrengingslegur frjálshyggjumaður. Hann leiddi rök að því í bókinni Sameignarskipulaginu (þ. Die Gemeinwirtschaft) 1922, að víðtækur áætlunarbúskapur eins og sósíalistar þeirra tíma hugsuðu sér fengi ekki staðist, þar sem þeir, sem semdu áætlunina, gætu aldrei aflað fullnægjandi upplýsinga um aðstæður úti í atvinnulífinu. Sú bók hafði mikil áhrif á Hayek og aðra unga hagfræðinga, þar á meðal Lionel Robbins í Bretlandi, Bertil Ohlin í Svíþjóð og Wilhelm Röpke í Þýskalandi. Mises var ákafur andstæðingur þjóðernisjafnaðarstefnu (nasisma) og fluttist til Sviss 1934, þar sem hann varð prófessor í rannsóknarstofnun um alþjóðaviðskipti. Eftir sigurgöngu nasismans í Evrópu vorið 1940 sá hann þann kost vænstan að flýja til Bandaríkjanna, þar sem hann fékkst við ýmis störf, uns hann gerðist hagfræðiprófessor við New York University 1945. Þar hélt hann reglulega málstofu eins og forðum í Vínarborg og hafði nokkur áhrif, þó að kenningar austurrísku hagfræðinganna um eðli atvinnulífsins nytu þá almennt ekki hylli og þættu sérviskulegar. Hann var einn af stofnendum Mont Pèlerin Samtakanna árið 1947. Hann lést í New York. Hann var kvæntur Margit von Mises og er stjúpdóttir hans Gitta Serény kunnur blaðamaður og rithöfundur.
Miðilsfundur
thumb|right|Borð svífur frá jörðu á miðilsfundi miðilsins [[Eusapia Palladino|Eusapiu Palladino í Frakklandi árið 1898.]] Miðilsfundur eða skyggnilýsing er samkoma þar sem reynt er að ná sambandi við anda, oftast fyrir milligöngu miðils. Miðilsfundir tengjast helst hreyfingu spíritista á síðari hluta 19. aldar og fyrri hluta þeirrar 20.
Arnold
Arnold er íslenskt karlmannsnafn.
Elizabeth Holmes
Elizabeth Anne Holmes (f. 3. febrúar 1984) er bandarísk athafnakona, fyrrverandi frumkvöðull í líftæknigeiranum og dæmdur fjársvikari. Holmes var framkvæmdastjóri heilbrigðistæknifyrirtækisins Theranos, sem hún stofnaði þegar hún var nítján ára gömul. Andvirði Theranos rauk upp í marga milljarða Bandaríkjadala eftir að fyrirtækið tilkynnti að það hefði þróað búnað sem átti að geta framkvæmt blóðprufur með aðeins fáeinum blóðdropum sem hægt væri að taka með nál í fingur.
Einkahagir
Mestallan þann tíma sem Theranos var í rekstri átti Holmes í ástarsambandi við Ramesh „Sunny“ Balwani, sem var einn nánasti samstarfsmaður hennar hjá fyrirtækinu.
Marteinn Marteinsson
Marteinn  útskrifaðist  frá Guildford School of Acting  1994 sem leikari  en áður var hann  meðlimur i framsæknu leikfélagi að nafni  Fantasía er var þekktast fyrir verk sitt vagnadans. Marteinn hefur leikið í fjölda auglýsinga og var nafnkunnastur fyrir auglýsingar fyrir fyrirtækið Japís. Hann hefur leikið verkinu Kertalog eftir Jökul Jakobsson og þá i Borgarleikhusinu. Hann myndaði leiklistarfélag er hann kenndi leiklist og setti upp verk byggð á fornsögum Veda ritanna. útfærslur voru allar á likamlega forminu og leikarar voru props sem  mynduðu leikmyndina. Öll þessi verk voru sýnd Í New York. Hann lék á vegum victory Banners Theater productions,( of Broadway ) JOhannes skýrara og Símon í  leikritinu ,, The Son´´  þá samdi Hann video verk ásamt Helga Kristinssyni listamanni, pop video er hann leikstýrði og klippti. Marteinn hefur kennt leiklist og lesið inn á heimasíður komið og flutt ljóð  þar á meðal í  Hörpunni of Guildhall Í London.
Sportsfélag Reykjavíkur
Sagan
Litlar og brotakenndar heimildir eru varðveittar um Sportsfélag Reykjavíkur. Árið 1917 birtist í Sumarblaðinu, sem gefið var út af ÍR, stutt grein um sögu félagsins. Þar kemur fram að 17 manns hafi mætt á stofnfundinn og skömmu síðar hafi félagsmenn verið orðnir 90 talsins. Í stofnfundarboði kom fram að félagið skyldi „...stunda meðal annars knattleiki, þreyta róðra og hraðgöngur m.fl.“ Daginn eftir stofnfund sendi félagið bréf til bæjarstjórnarinnar þar sem farið var fram á afnot af Austurvelli til „íþróttalegra leikja“. Féllust bæjaryfirvöld á að lána tvo nyrðri reiti vallarins undir umsjón lögreglustjóra.
Runólfur Jónsson (skólameistari)
Hann varð skólameistari í Christiansstad á Skáni en dó þar 1654 úr skæðri pest sem gekk þá um Danmörku og lagði meðal annars nokkra íslenska námsmenn að velli. Hann var ókvæntur og barnlaus.
Arnór
Arnór er íslenskt karlmannsnafn. Nafnið er líkt og Arnþór myndað af „Arn“ sem merkir örn og „Þór“ sem merkir þrumuguðinn Þór úr goðafræðinni.
Arnsteinn
Arnsteinn er íslenskt karlmannsnafn.
Abkasía
Stjórnmál
Abkasískir embættismenn hafa sagt að Rússum hafi verið falið að fara með hagsmuni þeirra erlendis.
Amasónfljót
1541-1542 sigldi spænski landkönnuðurinn Francisco de Orellana upp fljótið. Það var í þessari ferð sem það fékk nafn sitt, þar sem Orellana skrifaði að stríðskonur hefðu ráðist á þá, sem minntu hann á amasónur fornaldar. Bardaginn var við Tapujasindíána, þar sem bæði karlar og konur taka þátt í bardögum.
Reikistjarna
3. Jörðin
4. Mars
Gozewijn Comhaer
Gozewijn fæddist í Deventer í Hollandi og gekk í karþúsarregluna árið 1400. 1407 var hann kjörinn príor í klaustrinu í Zelem í Belgisch-Limburg. Sjö árum síðar hélt hann til móðurklaustursins Grande Chartreuse við Grenoble í Frakklandi. Hann ferðaðist á vegum reglunnar um Norður-Þýskaland og Danmörku og kynntist konungi í gegnum föður sinn. Hann var svo gerður að biskupi í Skálholti en heimildum ber ekki saman um hvort það var 1435 eða 1437. Svo mikið er víst að 22. nóvember 1436 gaf Hinrik 6. Englandskonungur út skjal þar sem fram kemur að Gozewijn Comhaer biskupi skuli heimilt að fara til Íslands með fylgdarliði og skipa út vistum, nauðsynjavöru til guðsþjónustuhalds, vefnaðarvöru og fleiru.
Suður-Afríka
Landfræði
Hæsti tindur Suður-Afríku er Mafadi í Drakensberg-fjöllum sem er 3.450 metrar á hæð. Ef Játvarðseyjar eru undanskildar liggur Suður-Afríka milli 22. og 35. breiddargráðu suður, og 16. og 33. lengdargráðu austur.
Suður- og suðvesturhlutar hásléttunnar, í um 1.100 til 1.800 metra hæð, og sléttan neðan við hann, í um 700 til 800 metra hæð, er þekktur sem Great Karoo. Til norðurs rennur sléttan saman við þurra gresjuna í Búskmannalandi og þar fyrir norðan er svo Kalaharíeyðimörkin. Hæsti hluti hásléttunnar í miðausturhlutanum nefnist Highveld. Á þessu landsvæði, sem nýtur nægilegrar úrkomu, er stærst hluti ræktarlands Suður-Afríku og mesta þéttbýlissvæðið (Gauteng). Norðan við Highveld, við 25°30'S, lækkar hásléttan niður að Bushveld og þaðan niður í Limpopo-láglendið eða Lowveld.
Dagný Kristjánsdóttir
Dagný Kristjánsdóttir (f. 1949) er prófessor emeritus í íslenskum nútímabókmenntum við Háskóla Íslands.
1671-1680
Vísindasaga
Á árunum frá 1671 til 1677 gerðu Ole Rømer og Jean Picard fjölda stjörnufræðiathugana í Úraníuborg, stjörnuskoðunarstöð Tycho Brahe á eynni Hveðn. Þessar athuganir leiddu meðal annars til útreikninga Rømers á ljóshraða sem hann kynnti fyrst fyrir Frönsku vísindaakademíunni og gaf út í vísindatímaritinu Journal des sçavans árið 1676. Rannsóknir Hollendingsins Antonie van Leeuwenhoek með smásjá voru hins vegar gefnar út af Konunglega breska vísindafélaginu í tímariti þeirra Philosophical Transactions. Grein þar sem hann lýsti fyrstur manna einfrumungum mætti almennri vantrú og orðspor hans beið hnekki. Hann fékk uppreisn æru árið 1680 og var gerður að fullgildum félaga sama ár.
Artúr
Artúr er íslenskt karlmannsnafn.
Melampsoraceae
Melampsoraceae eru ætt ryðsveppa í ættbálki Pucciniales. Ættin inniheldur aðeins eina ættkvísl, Melampsora, sem inniheldur um 90 tegundir, þar af finnast að minnsta kosti fimm tegundir á Íslandi.
Aspar
Aspar er íslenskt karlmannsnafn.
Skilyrtar líkur
Skilyrtar líkur eru, í líkindafræði, lýsing á því hvernig einn atburður er háður öðrum.
Dæmi
Köllum atburðinn E = „summan er hærri en 10.“, og atburðinn F = „fyrsta teningskastið var 5“. Gerum ráð fyrir að um sanngjarna teninga sé að ráða, og því jafnar líkur á öllum gildum frá 1 upp í 6.
Draumkvæðið
Þýðingar og útgáfur
Draumkvæðið er varðveitt á mállýsku frá Þelamörk. Nokkrar þýðingar á kvæðinu eru til.
Sauðafellsför
Sturla hefndi Sauðafellsfarar þegar hann lét drepa Þorvaldssyni báða 8. mars 1232. Þar með má segja að veldi Vatnsfirðinga hafi lokið.
Milton Friedman
Ævi
Friedman fæddist í New York og var sonur fátækra gyðingjahjóna frá austurhluta Ungverjalands, sem nú er hluti Úkraínu. Hann stundaði hagfræðinám í Rutgers University og University of Chicago, þar sem hann var lærisveinn Franks H. Knights. Seinna lauk hann doktorsprófi frá Columbia University í New York. Hann var lengst hagfræðiprófessor í University of Chicago, þar sem hann hafði feikileg áhrif á nemendur sína, en frá 1977 til 2006 var hann fræðimaður í Hoover Institution í Stanford University. Friedman er einhver kunnasti og áhrifamesti hagfræðingur heims í upphafi 21. Aldar
Saga peningamála í Bandaríkjunum, 1867-1960
Saga peningamála í Bandaríkjunum 1867-1960 (e. A Monetary History of the United States,1867-1960) er bók eftir Friedman og Schwartz sem kom út árið 1963. Í bókinni setja höfundar fram ítarlega greiningu á peningamagni Bandaríkjanna allt frá lokum borgarastyrjaldarinnar til seinni hluta 20.aldar. Þau nota söguleg gögn og greiningar til að styðja kenningar um að peningastefna skipti gífurlegu máli í hagstjórn, sérstaklega þegar hagsveiflur eru miklar.
Raufarhöfn
Síldarbærinn Raufarhöfn
thumb|left|Síldin var kölluð silfur hafsins. Bræðurnir Jón og Sveinn Einarssynir frá Hraunum í Fljótum hófu verslunarrekstur á Raufarhöfn 1896 og jafnframt fisk- og hákarlaveiðar og byggðu hafskipabryggju þar árið 1900. Sama sumar hófu Norðmenn síldveiðar frá Raufarhöfn og á næstu áratugum stækkaði þorpið ört og var aðalatvinna íbúanna síldveiðar, síldarbræðsla og þjónusta við síldveiðiskip. Síldarverksmiðjur ríkisins keyptu verksmiðjuna af Norðmönnum 1934 og 1944 var Raufarhöfn annar mesti síldveiðibær landsins á eftir Siglufirði.
Borrar
Borrar (fræðiheiti: Perciformes, en líka Percomorphi og Acanthopteri) eru stærsti ættbálkur hryggdýra og telja um 40% allra fiska og 7000 tegundir. Ættin dregur nafn sitt af aborra (Perca flavescens). Borrar komu fyrst fram seint á krítartímabilinu.
Stjórnsýsluumdæmi Íslands
Goðorð, þing og hreppar
Eftir landnám Íslands urðu til einingar sem nefndust goðorð og voru eins konar bandalag bænda við goða sem var fulltrúi þeirra á héraðsþingi þar sem dómar voru kveðnir upp. Alþingi var stofnað 930 og hafði æðsta dómsvald og löggjafarvald en héraðsþingin og fjórðungsþingin voru stig dómsvalds þar fyrir neðan. Nokkru eftir stofnun alþingis, eða 965 var Íslandi skipt í landsfjórðunga og voru þrjú héraðsþing í hverjum fjórðungi nema Norðlendingafjórðungi þar sem þau voru fjögur. Goðorð gekk í arf innan fjölskyldna og brátt safnaðist vald á hendur goðanna sem urðu héraðshöfðingjar og goðorðið í reynd að landfræðilegri skiptingu í stað bandalags.
Landshöfðingjatímabilið
1872 var gefin út tilskipun um hreppa þar sem kveðið var á um kjörnar hreppstjórnir og hreppstjóra sem skyldi vera eins konar löggæslufulltrúi. 1873 var embætti stiftamtmanns lagt niður og landshöfðingi skipaður. Árið eftir gekk stjórnarskrá Íslands í gildi og alþingi fékk löggjafarvald (en konungur hafði neitunarvald) og fjárveitingavaldi.
Heimastjórn og fullveldi
Með heimastjórn 1903 færðist framkvæmdavaldið til ráðherra Íslands sem hafði aðsetur á Íslandi. Með fullveldi 1918 og skipan hæstaréttar 1920 hafði dómsvald, framkvæmdavald og löggjafarvald færst að fullu til Íslands.
Auðkell
Auðkell er íslenskt karlmannsnafn.
.cd
.cd er þjóðarlén Austur-Kongó. Það var stofnað 1997 og NIC Congo sér um úthlutun lénsins. Lénið kom í staðinn fyrir þjóðarlénið .zr sem var fellt úr gildi 2001.
Hyogo-hérað
Hyōgo-hérað (兵庫県) er staðsett í Kinki svæðinu á Honshū eyjunni, Japan. Höfuðborgin er Kobe.
Borgir
29 borgir eru að finna í Hyogo héraðinu.
Þjarkafræði
thumb|right|Þjarki sem heldur á [[Ljósapera|ljósaperu]] Þjarkafræði eða þjarkatækni er fræðigrein sem fjallar um vélmenni (þjarka), hönnun þeirra, uppbyggingu og framleiðslu. Hún tekur fyrir efnisuppbyggingu þeirra jafnt sem forritun. Þjarkafræðingar kallast þeir sem leggja stund á greinina.
Mið-Afríkulýðveldið
Staðan í mannréttindamálum er mjög slæm. Mansal, þrælahald, og ofbeldi gagnvart konum og börnum er landlægt.
Landfræði
Mið-Afríkulýðveldið er landlukt land um miðbik afríska meginlandsins. Það á landamæri að Kamerún, Tjad, Súdan og Suður-Súdan, Austur- og Vestur-Kongó. Landið liggur milli 2. og 11. breiddargráðu suður og 14. og 28. lengdargráðu austur. Mið-Afríkulýðveldið er 44. stærsta land heims. Það er svipað að stærð og Úkraína.
Erfðamengjafræði
Erfðamengjafræðin er tiltölulega ný fræðigrein, og má rekja upphaf hennar til verkefnis sem miðaði að því að raðgreina allt erfðamengi (genome) mannsins. Það verkefni krafðist mikillar fjárfestingar í líftækni, verkfræði og hugbúnaði sem leiddi til þess að erfðamengi fjölmargra baktería, fornbaktería og heilkjörnunga hafa verið raðgreind.
Auðólfur
Auðólfur er íslenskt karlmannsnafn.
Alþingiskosningar 1937
Tengt efni
Kosningasaga
Þrúgfuglar
Þrúgfuglar (fræðiheiti: Trogoniformes) er ættbálkur fugla sem inniheldur aðeins einni ætt, sem nefnist þrúgar (Trogonidae). Þessir fuglar lifa í hitabeltisskógum og flestar tegundirnar eru í Mið- og Suður-Ameríku. Þeir eru með breiðan gogg og veikbyggða fætur og lifa á ávöxtum og skordýrum.
Maddý
Maddý er íslenskt kvenmannsnafn.
Eiríkur rauði Þorvaldsson
Eiríkur rauði Þorvaldsson (d. um 1006) var fyrstur til að nema land á Grænlandi og var faðir Leifs Eiríkssonar. Eiríkur fæddist í Noregi og var sonur Þorvaldar Ásvaldssonar, en kallaður „rauði“ vegna hárlitarins. Þeir feðgar flæmdust frá Noregi vegna vígamála. Sigldu þeir þá til Íslands og nam Þorvaldur land á Dröngum á Ströndum. Íslendingasagan Eiríks saga rauða segir frá ævi hans.
Listi yfir Ubuntu útgáfur
Ubuntu 5.10 (Breezy Badger)
Ubuntu 5.10 (Breezy Badger) er þriðja útgáfa af Ubuntu sem kom út 12. október 2005, og bætti við Usplash, möguleika að breyta valmyndinni (alacarte sem kemur af à la carte; „af matseðlinum”) og einfalda leið til að skipta um tungumál.
Ubuntu 9.10 (Karmic Koala)
thumb|Ubuntu 9.10 á íslensku Ubuntu 9.10 (Karmic Koala) er ellefta útgáfa Ubuntu kem kom út þann 29. október 2009.
Ubuntu 15.10 (Wily Werewolf)
Ubuntu 15.10 (Wily Werewolf) er tuttugastaogþriðja útgáfa Ubuntu og kom út þann 20. oktober 2015 án Mir hugbúnaðarins sem hafði verið lengi í þróun.
Ubuntu 20.10 (Groovy Gorilla)
thumb|Groovy Gorilla
Mjóifjörður (Austfjörðum)
Mjóafjarðarhreppur var sjálfstætt sveitarfélag til 9. júní 2006, en sameinaðist þá Fjarðabyggð, ásamt Austurbyggð og Fáskrúðsfjarðarhreppi, að afloknum sveitarstjórnarkosningum 2006. Fyrir sameiningu var hreppurinn fámennasta sveitarfélag á Íslandi með 42 íbúa 1. desember 2005.
1971
Júní
thumb|right|Duane Allmann úr [[The Allmann Brothers Band á síðustu tónleikunum sem haldnir voru í Fillmore East í New York 6. júní 1971]]
Mýraskur
Mýraskur (fræðiheiti: Fraxinus profunda ) er tegund af aski sem vex á votlendissvæðum í mið og austurhluta Bandaríkjanna Var áður algengur en hefur á síðari árum fækkað mjög vegna sníkjudýrsins Agrilus planipennis.
Lýsing
Mýraskur er meðalstórt tré, um 12 til 30 m hátt. Börkurinn er grár, þykkur, sprunginn með aldri. Vetrarbrum eru dökkbrún til svartleit með mjúkri áferð. Blöðin eru gagnstæð og samsett með oftast 7-9 smáblöðum. Blómin koma að vori, rétt á undan blöðunum, í gisinni blómskipan, þau eru lítt áberandi og án krónublaða, enda vindfrjóvguð. Hvert tré er einkynja, annað hvort karl eða kvenkyns. Fræin eru 5 til 8 cm löng með væng. Hann líkist nokkuð hvítaski sem er í sömu deild.
Seyðisfjörður
Skaftfell - myndlistarmiðstöð Austurlands
Starfsemi Skaftfells er helguð myndlist, með megin áherslu á samtímalist. Í Skaftfelli er öflugt sýningarhald, gestavinnustofur fyrir listamenn og kaffistofa með góðu myndlistar bókasafni. Skaftfell leggur áherslu á að vera tengiliður á milli leikinna og lærðra og stendur fyrir fjölþættu fræðslustarfi, jafnt á fjóðungs vísu og á alþjóðlegum grundvelli.
Seyðisfjarðarkirkja
Þegar eftir kristnitöku var víða farið að reisa kirkjur eða bænhús á Íslandi. Á Þórarinsstöðum við Seyðisfjörð fundust við fornleifauppgröft 1998 leifar af tveimur stafkirkjum frá því um 1000, einnig þrír krossar, altarissteinn, grafir o.fl. frá sama tíma. Kenningar eru uppi um að það kunni að hafa verið fyrsta kristna kirkjan í Seyðisfirði. Þjóðsagan segir að kirkjan hafi verði flutt frá suður ströndinni yfir á norðurströndina og að Dvergakirkjan hafi siglt á eftir (Dvergasteinn). Heimildir eru fyrir því að kirkja hafi staðið á Dvergasteini sem er á norðurströnd Seyðisfjarðar um aldamótin 1200 fram á nítjándu öld. Hítardalsbók geymir máldaga frá 1367 og þar segir að Dvergasteinskirkja sé Maríukirkja. Kirkjan var flutt inn á Vestdalseyri seinni hluta nítjándu aldar, þar sem hún var reist á hjallanum ofan eyrarinnar ( Á Kirkjukletti) með mikið og gott útsýni yfir fjörðinn. Þar komu oft ill veður og í einu slíku feyktist kirkjan um koll. Var hún þá flutt niður á eyrina þar sem hún stóð fram til 1921 en þá var hún flutt á þann stað sem hún stendur enn þann dag í dag. Viðir kirkjunnar frá Vestdalseyri voru notaðir í nýju kirkjuna á Fjarðaröldu. Lifir því gamla kirkjan enn í kirkjunni sem nú stendur í hjarta bæjarins. Róðukross er meðal kirkjugripa í Seyðisfjarðarkirkju sem er ein af helstu táknmyndum kristinnar trúar en er algengari meðal kaþólikka en mótmælenda.
Fáskrúðsfjarðarhreppur
thumb|Fáskrúðsfjarðarhreppur (til 2006) Fáskrúðsfjarðarhreppur var hreppur við Fáskrúðsfjörð á Austfjörðum.
Sólskjálftafræði
Stjarneðlisfræðingar geta með hjálp sólskjálftafræðinnar þróað mjög nákvæmar lýsingar á innri gerð sólarinnar. Fundið var út að ytra iðuhvolf og innra geislunarhvolf sólarinnar snúast á mismunandi hraða sem veldur því að aðalsegulsvið sólarinnar verður til og að iðuhvolfið hefur straumstróka af rafgasi þúsundir kílómetra undir yfirborðinu. Einnig er hægt að nota fræðina til að nema sólbletti sem eru á hliðinni andspænis jörðinni.
Átjánda konungsættin
Stofnandi konungsættarinnar var Amósis 1., bróðir Kamósiss, síðasta konungs sautjándu konungsættarinnar. Amósis tókst að losa Egyptaland endanlega við hina hötuðu Hyksos sem ríktu yfir Egyptalandi á öðru millitímabilinu (um 1648-1540 f.Kr.). Með átjándu konungsættinni hefst því Nýja ríkið í Egyptalandi.
Tíu litlir negrastrákar
Íslenska þýðingin
Íslensk þýðing á bók Agöthu Christie kom upphaflega út árið 1949 með titlinum Blámannsey en síðan í nýrri þýðingu hjá Skjaldborg 1992 undir titlinum Tíu litlir negrastrákar.
Hnúðsvanur
Hnúðsvanir hafa stöku sinnum flækst til Íslands.
Lýtingur (mannsnafn)
Lýtingur er íslenskt karlmannsnafn.
Android
Notendaviðmót Android (fyrir síma og spjaldtölvur) er aðallega byggt á beinum samskiptum við fjölsnertiskjá (einnig er hægt að nota viðtengt lyklaborð, en líka skjá, og mús); í breyttum Android útgáfum notað án snertiskjás s.s. á sjónvörpum. Notandinn stjórnar þá tækinu, s.s. síma, með fingrahreyfingum. Tækið bregst einnig við sé því hallað eða snúið. Sé því snúið um t.d. 90 gráður þá heldur mynd á skjá áfram að snúa upp. Núorðið, með viðbótum við Android sem koma með mörgum tækjum, er líka hægt að framkvæma sumar aðgerðir með tali, t.d. við leit á neti eða þar sem tali er breytt í texta, s.s. SMS. Google þróaði svona möguleika fyrir enskt tal og fleiri mál, og í samstarfi við Háskólann í Reykjavík líka fyrir íslenskt mál. Android 13 býður upp á stillingu fyrir að forrit geti boðið upp á annað mál, t.d. íslensku (en forritið þar að styðja þann möguleika), en valið er fyrir aðalviðmót stýrikerfis (sem er venjulega enska).
Þó svo að Android sé opinn hugbúnaður, er svo nánast aldrei um að ræða varðandi allan þann hugbúnað sem kemur uppsettur á Android tækjum (og margir telja hluta af stýrikerfinu), með öllum þeim tengda hugbúnaði sem venjulega kemur með. Sem dæmi nota flestir notendur Google Play forritið/búðina (og Google Play Services), sem er séreignarhugbúnaður, þ.e. ekki opinn, til að setja inn Android forrit. Aðrar leiðir eru mögulegar til þess og sumir framleiðendur bæta við sínu eigin forriti sem er staðgengill eða viðbót við þá leið. Önnur dæmi um séreignarhugbúnað Google Mobile Services (GMS), sem yfirleitt kemur með (og mikið af Android forritum, sem notendur geta náð í, krefjast líka að GMS sé fyrirfram uppsett á tækinu), sem innifelur t.d. líka séreignarhugbúnaðinn Google Chrome, vafra sem margir telja ranglega að sé hluti af stýrikerfinu því oft látinn fylgja með (t.d Firefox, sem er opinn hugbúnaður, er valkostur við Chrome) og eldri útgáfur Android innihéldu vafra sem var ekki opinn, þ.e. ekki séreignarhugbúnaður.
Android-útgáfur
Android 12 sem kom nýlega út er mest notaða útgáfan af Android, bæði á símum og spjaldtölvum. Android 13 (Tiramisu) er nýjasta útgáfan og Android 14 (Upside Down Cake) er væntanlegt seinni hluta árs 2023.
Sigurdagurinn í Evrópu
Sigurdagur Sovétríkjanna (9. maí)
Þegar uppgjafaryfirlýsing herja Þjóðverja tók gildi kl. 23:01 CET var kominn 9. maí í Moskvu. Sigurdagurinn er því haldinn hátíðlegur þann 8. maí hjá ríkjum vestan megin Berlínar en ríki Austur Evrópu halda sigurdaginn 9. maí.
Annáll Engilsaxa
Í dag standast níu handrit í heild eða að vissu leyti, en ekkert þeirra er frumeintak. Talið er að það elsta hafi verið byrjað undir lok ríkisára Alfreðs mikla, en það yngsta var skrifað á klaustrinu í Peterborough eftir eld þar árið 1116. Næstum því allt safnið er skrifað í formi annála, það elsta byrjar árið 60 f.Kr. og fjallar um sögu allt til þess tíma þegar annállinn var skrifaður.
Metan
Metan er lyktarlaust og litlaust gas sem er léttara en andrúmsloftið. Það myndast við rotnun lífræns úrgangs við loftfirrðar aðstæður og finnst í eða nálægt mýrum, votlendi, gömlum urðunarsvæðum og gömlu skóglendi.
Losun
Náttúruleg losun metans í andrúmsloftið er um 190 Tg á ári. Vottlendi og mýrar eiga um 76% af þessari losun, termítar um 11%, höf um 8% og metanhýdröt um 5%. Þessi hlutföll eiga við jörðina alla, en eru mjög breytileg eftir löndum og landsvæðum.
Þriðja millitímabilið
Þriðja millitímabilið í sögu Egyptalands hins forna nær frá dauða síðasta konungs tuttugustu konungsættarinnar, Ramsesar 11., þar til síðasta konungi tuttugustu og fimmtu konungsættarinnar frá Núbíu var steypt af stóli og tuttugasta og sjötta konungsættin tók við.
Metan
Notkun
Varminn sem losnar hér er mismunur efnafræðilegrar orku upprunalegs eldsneytis og súrefnis og efnafræðilegrar orku koldíoxíðs og vatns. Þessi mismunur er þá kallaður orkuinnihald eldsneytisins metans. Við brennslu 16 tonna af metani losna 44 tonn koldíoxíðs. Þar sem orkuinnihald jarðgass er 55 Gj/t þá losna 2,75 tonn af koldíoxíði við framleiðslu 55 GJ af varma eða orku.
Héraðsdómar Íslands
Héraðsdómar Íslands eru lægsta dómstigið af þremur á Íslandi en dómum þeirra má áfrýja ýmist til Landsréttar eða Hæstaréttar sem eru æðri dómstigin. Áfrýjanir beint til Hæstaréttar frá héraðsdómstólum eftir gildistöku nýrra dómstólalaga eiga að vera afar sjaldgæfar. Héraðsdómstólarnir eru 8 talsins en þeim var komið á með lögum um aðskilnað umboðsvalds og dómsvalds í héraði frá 1989 sem tóku gildi 1992. Núgildandi lög um héraðsdóma eru [http://www.althingi.is/lagas/nuna/2016050.html nr. 50/2016] er tóku gildi þann 1. janúar 2018. Héraðsdómarar skulu vera 42 og skipaðir ótímabundið af dómsmálaráðherra að fenginni umsögn sérstakrar dómnefndar sem skipuð er fimm fulltrúum, einum sem tilnefndur er af Hæstarétti, einum tilnefndum af Landsrétti, einum tilnefndum af Dómstólasýslunni sem má ekki vera starfandi dómari, einum sem tilnefndur er af Lögmannafélagi Íslands, og hinum fimmta sem kjörinn er af Alþingi.
Blý
Sagan
Talið er að menn hafi notað blý frá því um 3000 f.Kr. Blý var mikið notað í hinu forna Rómaveldi. Forn-Rómverjar notuðu blý i vatnslagnir. Þess vegna er enska orðið yfir pípulagningamann „plumber“ leitt af latneska orðinu „plumbum“ sem þýðir blý. Á miðöldum var blý notað í þök, kistur, tanka og ræsi og í styttur og skraut. Blý var einnig notað til að skeyta saman gler á gluggaskreytingum í kirkjugluggum. Í dag er blý ekki mikið notað í þök þar sem það er of dýrt og þar sem eituráhrif blýs eru orðin vel þekkt. Þess í stað er meira notað af kopar og plastefnum eins og pólýeten. Lög af blýi eru notuð til að fóðra innan tanka með tærandi vökvum eins og sýru sem myndi éta sundur aðra málma. Þar sem blý er þyngri málmur en járn og kopar er það notað í ýmsa hluti sem verða að vera þungir en mega ekki vera stórir um sig, svo sem sökkur á veiðarfæri og stígvél kafara.
Kúba
Kúbverska byltingin
Tilgangurinn með byltingunni var sá að losna við einræðisherrann Fulgencio Batista. Bandaríkjamenn völdu Batista til að stjórna Kúbu og notuðu landið eins og þeim sýndist. Almenningur græddi ekkert á stanslausu peningastreymi Bandaríkjamanna inn í Kúbu og mikil fátækt ríkti í landinu.
1455
Erlendis
Dáin
Sambía
Landfræði
Muchinga-fjöll mynda vatnaskil milli Sambesífljóts og Kongófljóts og liggja samsíða árdal Luangwa-ár. Þau rísa skarpt upp aftan við norðurbrún dalsins, þótt þau séu nær alls staðar lægri en 1700 metrar. Hæsti tindur þeirra er Mumpu, 1.892 metrar á hæð, við vesturenda fjallgarðsins. Kongóstilkurinn sem skiptir Sambíu í tvo hluta var dreginn utan um þetta fjall.
Stjórnmál
Hæstiréttur Sambíu er æðsti dómstóll og áfrýjunardómstóll landsins. Sérstökum stjórnlagarétti var komið á árið 2016.
Kvikmyndaver
Kvikmyndaver er verksmiðja, sem framleiðir kvikmyndir.
Bentína
Bentína er íslenskt kvenmannsnafn.
Fulham F.C.
Nágrannalið
Stuðningsmenn Fulham álíta Chelsea F.C. sinn helsta andstæðing en heimavellir félaganna eru í göngufjarlægð hvor frá öðrum. Viðureignir þeirra á milli voru fáar á seinni hluta 20. aldar eða þegar Fulham var í basli í neðri deildum Englands. Þegar liðið komst upp í úrvalsdeildina árið 2001 mættust þessi nágrannalið og má segja að þá hafi nágrannaerjurnar hafist fyrir alvöru. Heimavöllur Chelsea, Stamford Bridge, er staðsettur á Fulham Road. Þótt stuðningsmenn Fulham álíti Chelsea sína erkifjendur er ekki sömu sögu að segja af áhangendum Chelsea. Af öðrum nágrannaliðum Fulham má nefna QPR og Brentford FC.
Karolina Fund
Karolina Fund er íslenskur hópfjármögnunarvettvangur stofnaður í september 2012. Samkvæmt vef þeirra eru hátt í 30 þúsund skráðir notendur á síðunni sem hafa heitið yfir 1,7 milljón evrum. Sambærilegar hópfjármögnunarvettvangar hafa verið stofnaðir erlendis á borð við Indiegogo (stofnað 2008) og Kickstarter (stofnað 2009) í Bandaríkjunum. Booomerang (stofnað 2011) í Danmörku, Invesdor.com (stofnað 2011) og Mesenaatti.me (stofnað 2013) í Finnlandi og Bidra (stofnað 2012) í Noregi.
Bera (nafn)
Bera er íslenskt kvenmannsnafn.
Mistur
Mistur á Íslandi
Frægasta mistur Íslandssögunnar er móðan í Móðuharðindunum. Hún kom fram í veðurathugunum Rasmusar Lievogs stjörnuskoðara í Lambhúsum við Bessastaði. Mistrið frá Skaftáreldum náði um allt norðurhvel jarðar og er talið að þess hafi einnig gætt á suðurhveli haustið 1784.
Armeria malacitana
Armeria malacitana er jurt af gullintoppuætt.
1651-1660
Enska samveldið
Síðustu stórorrustu Ensku borgarastyrjaldarinnar lauk með ósigri konungssinna og Karls 2. árið 1651. Enska þingið ríkti yfir Enska samveldinu en þar gætti vaxandi einveldistilburða Olivers Cromwell sem gerðist einvaldur í reynd árið 1654. 1658 lést hann og sonur hans tók við en hann sagði af sér árið eftir. 1660 var konungdæmið svo endurreist þegar Karl 2. kom til London. Eitt af hans fyrstu verkum var að láta lífláta alla þá sem undirrituðu dauðadóminn yfir föður hans.
Hofgleðikona
Hofgleðikona (gríska: hetaera) var í Grikklandi hinu forna dýrasta og fágaðasta tegund af vændiskonum. Hofgleðikona hafði venjulega ekki aðeins útlitið til að bera, heldur þroskaðan smekk og anda og voru í alla staði vel menntaðar. Venjulega bjuggu þær einar sér, eða tvær eða þrjár saman, og lifðu við mikil efni, enda dýrar vændiskonur. Þær voru auk þess verndaðar og skattlagðar af ríkinu. Hofgleðikonur voru venjulega útlendar konur, ambáttir eða frelsingjar. Að undanskildum spartverskum konum var frjálsræði þeirra kvenna mest, og öllu meira en attískra kvenna. Hofgleðikonur voru efstar í virðingarstiga vændiskvenna, voru vel virtar af þjóðfélaginu og voru ósjaldan fengnar til að vera skemmtikraftar í samdrykkjum. Í Kórinþu og Aþenu voru hofgleðikonurnar sérstaklega myndarlegar, tignarlegar í fasi og menningarlega sinnaðar. Fryne, Þeodota og Þais voru mjög frægar hofgleðikonur.
Staðlaráð Íslands
Staðlaráð Íslands er ráð sem skv. lögum hefur það hlutverk að staðfesta alþjóðlega staðla og annast gerð íslenskra staðla í samvinnu við hagsmunaaðila, svo sem hlutaðeigandi ráðuneyti, stofnanir, samtök og fyrirtæki.
6. september
6. september er 249. dagur ársins (250. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 116 dagar eru eftir af árinu.
1408
Atburðir
Fædd
Næturvaktin
Istorrent-málið
10. nóvember 2007 gaf Svavar Kjarrval, stjórnandi Istorrent út lista yfir efni í dreifingarbanni á síðunni og var Næturvaktin á þeim lista, ásamt útgefnum þáttum af Tekinn, Stelpunum og verkum eftir Pál Óskar og Mugison.
Endurgerðir
Árið 2009 var greint frá því að bandaríska fyrirtækið Reveille Productions væri í samningaviðræðum við framleiðendur Næturvaktarinnar um að endurgera þættina fyrir Bandaríkjamarkað.. Árið 2010 kom fram að Fox myndi sýna þættina. Ekkert meira hefur frést um þessa Bandarísku endurgerð eftir það.
Aðalpersónur
Miðaldra, eigingjarn maður sem vinnur sem vaktstjóri á bensínstöðinni sem sífellt lendir upp á kant við Daníel og Ólaf, sem og viðskiptavini stöðvarinnar. Hann á unglingsson sem heitir Flemming Geir. Ungur maður sem byrjar að vinna á bensínstöðinni í fyrsta þættinum sem var áður í læknanámi en hætti út af álagi, fjölskyldu hans til mikillar gremju. Ungur maður sem hefur unnið í nokkurn tíma þegar að Daníel byrjar að vinna á stöðinni. Utan stöðvarinnar er hann umboðsmaður hljómsveitar frænda síns, Kidda Casio, Sólin frá Sandgerði meðal þess að eiga sína eigin drauma um frægð og frama Ung stelpa sem vinnur á bensínstöð rétt hjá stöðinni þar sem að aðal-þríeykið vinnur. Fyrstu kynni Daníels af Ylfu eru þegar að Ólafur sýnir honum úrklippu sem hann hefur límda á hurðinna á skápnum sínum úr Séð og heyrt þar sem að hún er Séð og heyrt stúlkan. Daníel og Ylfa byrja síðan saman í lokaþætti Næturvaktarinnar.
Olnbogi
thumb|Olnbogi
Púls
Til eru margar leiðir til að mæla púls einstaklings, en sú einfaldasta er að setja tvo fingur á stað þar sem stór slagæð liggur nálægt yfirborði húðarinnar og ýta aðeins þannig að hún snerti bein. Helstu staðirnir á líkamanum þar sem mæla má púlsinn eru á hálsnum, innan við olnbogann, á úlnliðnum, aftan á hnénu, nálægt ökklanum og á fætinum. Það má einnig mæla púlsinn með því að hlusta á hjartað með hlustunarpípu.
Chelsea F.C.
20. öld
Tommy Docherty var ungur knattspyrnustjóri og var reyndar nýkominn í þjálfaralið Drakes rétt áður en sá síðarnefndi var látinn fara. Hann tók við liðinu tímabundið í 3 mánuði áður en ljóst var að agastjórn hans og stífar þrekæfingar hentuðu kornungu liði Chelsea vel og eftir að hann var miskunnarlaust búinn að losa sig við eldri leikmennina var Docherty kominn á skrið með lið sitt sem almennt var kallað Demantanar Dochertys. Meðalaldurinn komst niður í 21 ár og Docherty uppgötvaði marga öfluga unga leikmenn sem áttu eftir að láta til sín taka hjá félaginu. Þar nægir að nefna menn eins og Peter Bonetti, Peter Osgood, John Hollins og Terry Venables. Liðið komst þrjú ár í röð í undanúrslit bikarkeppninnar (í þriðju tilraun í úrslit árið 1967 þar sem það tapaði fyrir Tottenham, 1:2) og vann Deildabikarinn á 5. aldursári þeirrar keppni árið 1965 eftir tvo úrslitaleiki við Leicester. Það varð til þess að liðið tók þátt í Evrópukeppni í fyrsta sinn af einhverri alvöru og mættu „Demantarnir" AC Milan, AS Roma og fleirum áður en Barcelona FC sló liðið út í undanúrslitum.
Melampsora
Fimm tegundir af ættkvíslinni finnast á Íslandi, víðiryðsveppur (M. epitea), Melampsora hirculi, gljávíðiryðsveppur (M. larici-pentandrae), asparryðsveppur (M. larici-populina) og Melampsora lini.
Magnúsína
Magnúsína er íslenskt kvenmannsnafn.
Skriðklukka
Campanula rapunculoides er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Evrópu til vestur Síberíu. Hún hefur villst úr ræktun í N-Ameríku og er talin verulegt illgresi þar vegna þess hve skriðul hún er.
Ráðuneyti Gunnars Thoroddsens
Stjórnin var ein óvæntasta og umdeildasta ríkisstjórn sögunnar og var mynduð í kjölfar fjögurra mánaða langrar stjórnarkreppu. Kristján Eldjárn þáverandi forseti Íslands var kominn á fremsta hlunn með myndun utanþingsstjórnar þegar Gunnari Thoroddsen varaformanni Sjálfstæðisflokksins tókst að mynda stjórn með Framsóknarflokki, Alþýðubandalagi og nokkrum þingmönnum Sjálfstæðisflokksins. Stjórnin var mynduð í andstöðu við meirihluta þingflokks Sjálfstæðisflokksins og varð Geir Hallgrímsson formaður flokksins leiðtogi stjórnarandstöðunnar á þingi.
Þorsteinn Geirsson
Þorsteinn var sonur séra Geirs Markússonar prests í Mývatnsþingum og síðar á Helgastöðum í Reykjadal og konu hans Steinunnar Jónsdóttur, einn úr stórum systkinahópi. Hann var heyrari á Hólum í nokkur ár en fór síðan utan og lærði við Kaupmannahafnarháskóla í fimm ár. Þá fór hann aftur til Íslands og varð skólameistari á Hólum árið 1673. Því starfi gegndi hann til 1683. Þá lést Markús bróðir hans, sem var prestur í Laufási, og var Þorsteinn vígður þangað. Egill Sigfússon (sem seinna átti barn með Sigríði yngstu, systur Þorsteins) tók við skólameistarastarfinu af honum.
Þorsteinn var þó ekki langlífur í embætti, dó sex árum síðar. Kona hans var Helga Jónsdóttir (1638–1718), dóttir séra Jóns Arasonar í Vatnsfirði. Hún hafði áður verið gift Teiti Torfasyni Skálholtsráðsmanni. Hún var barnlaus með báðum mönnum sínum.
Meðaltal
Dæmi
Reynt er að finna meðaltal fyrir tölurnar 2, 6 og 7. Þá skal leggja saman tölurnar (reikna út \sum{X}):
Ólína Guðbjörg Viðarsdóttir
Ólína Guðbjörg Viðarsdóttir (f. 16. nóvember 1982) er íslensk knattspyrnukona sem leikur nú með Val ásamt Eddu sambýliskonu sinni.
Bryndís Benediktsdóttir
Ferill
Í júní 1987 hóf Bryndís störf sem sérfræðingur í heimilislækningum við Heilsugæsluna í Garðabæ og starfaði þar til ársins 2019.
Bryndís var ein af stofnendum Hins íslenska svefnrannsóknarfélags árið 1988. Á árunum 1997 til 1999 vann hún á svefnrannsóknarstofu geðdeildar, Landspítalanum við Hringbraut. Ráðgefandi sérfræðingur við Scan-Sleep svefnrannsóknarstofnun í Kaupmannahöfn á árunum 2002-12. Frá árinu 2004 til dagsins í dag hefur Bryndís starfað við svefnrannsóknir á svefndeild Landspítala í Fossvogi. Bryndís hóf störf við læknadeild Háskóla Íslands sem stundakennari 1987, fastráðin frá árinu 1991 fyrst sem lektor, dósent 2005 og skipuð prófessor árið 2013.
Hinrik 1. Frakkakonungur
Hinrik naut meðal annars stuðnings Róberts 1., hertoga af Normandí, í átökunum við bróður sinn og launaði það fáeinum árum síðar, þegar Róbert lést, með því að styðja barnungan, óskilgetinn son hans, Vilhjálm bastarð, til þess að verða hertogi Normandí. En árið 1053 giftist Vilhjálmur Matthildi af Flæmingjalandi, sem var dóttir Adelu systur Hinriks, og jukust völd hans svo mjög við þann ráðahag að Hinrik fór að óttast hann og gerði tvívegis innrás í Normandí en var gerður afturreka í bæði skiptin.
Hinrik var þríkvæntur. Fyrsta kona hans var Matthildur, dóttir Konráðs 2. keisara. Eftir lát hennar giftist hann Matthildi af Fríslandi árið 1043 en hún dó árið eftir, að sögn eftir keisaraskurð. Þriðja kona Hinriks var Anna af Kænugarði en systur hennar voru Ellisif drottning Noregs og Anastasía drottning Ungverjalands. Sonur þeirra var Filippus 1. Frakkakonungur, sem tók við krúnunni þegar faír hans dó 1060. Þá var hann aðeins sjö ára að aldri og stýrði móðir hans ríkinu fyrir hann í samvinnu við mág sinn, Baldvin greifa af Flæmingjalandi, eiginmann Adelu systur Hinriks.
Britney Spears
Æska, Mikka Músar Klúbburinn, Frami og Sakleysi
Átta ára að aldri, fór Britney í prufur fyrir Mikka Músar klúbbinn sem sýndur var á Disney stöðinni. Þrátt fyrir að vera talin of ung til að taka þátt, kynnti framleiðandi þáttarins hana fyrir umboðsmanni í New York. Britney eyddi þremur sumrum í NYC's Professional Performing Arts School og lék einnig í nokkrum leikritum byggðum á Broadway-leikritum. Árið 1992 náði hún sæti í vinsæla sjónvarpsþættinum Stjörnuleit (e. Star Search). Hún vann fyrstu umferð keppninnar en tapaði að lokum. 11 ára sneri hún aftur til Disney stöðvarinnar til að fá inn í Nýja Mikka Músar klúbbinn í Lakeland á Flórída. Hún var í þáttunum árin 1993-2004 þangað til hún var 13 ára. Eftir að þátturinn hætti sneri Britney aftur til Kentwood og gekk í skóla í eitt ár.
1997 gekk Britney til liðs við stelpu poppgrúppuna Sakleysi (e. Innosence). Seinna þetta sama ár tók hún upp demó og fékk samning hjá Jive plötufyrirtækinu. Hún byrjaði að fara í tónleikaferðir um Bandaríkin styrktum af bandarískum unglingablöðum og að lokum varð hún opnunaratriði fyrir 'N Sync og Backstreet Boys.
Handverk
thumb|Handverkskona býr til [[Tekanna|tekönnu úr keramíki]] Handverk kallast sú framleiðsla sem fer fram í höndunum eða með hjálp einfaldra verkfæra og getur bæði átt við um gjörninginn eða afurðina. Handverk var notað þar til fjöldaframleiðslubylgjan hófst með tilkomu stórra véla og sérhæfðra tækja. Í dag telst handverk gjarnan til listsköpunar, en einnig sem tómstundargaman og hafa margir atvinnu af því.