cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Þroskasálfræði
John Locke (1632 – 1704) leit svo á að öll börn fæddust sem óskrifað blað (tabula rasa). Hann trúði því að börnin væru mótuð af skynjun á umhverfinu og vegna leiðsagnar eldra fólks. Locke neitaði því samt ekki að börn hefðu ólíka skapgerð og eiginleika. En hann hélt því samt fram að kennsla sem færi fram á frumstigum bernskunnar hefði lang mestu áhrifin. Þessi kenning hefur verið þungamiðjan í nútímakenningum um kennslu. Annar áhrifamaður í þroskasálfræði var franski heimspekingurinn Jean-Jacques Rousseau (1712 – 1778). Hann sagði að börn fæddust hrein (pure) og væru í eðli sínu góð. Síðan væri annað hvort hlúð að þessari góðmennsku eða hún eyðilögð af siðmenningunni.
Bárðarlaug
thumb|Bárðarlaug Bárðarlaug er sporöskjulaga köld tjörn í gjallgíg vestanvert við veginn að Hellnum. Laugin var friðlýst sem náttúruvætti 1980.
Sögur og sagnir
Segir sagan að Bárðarlaug sé baðstaður Bárðar Snæfellsáss. Hann mun hafa numið land á Snæfellsnesi og verið af risaættum. Bárður kallað jökulinn Snjófell og Snæfellsnesið Snjófallaströnd. Hann lenti í útistöðum við frændur sína og nágranna og lét sig hverfa en talið er að hann hafi gengið í jökulinn. Upp frá því fóru menn að ákalla hann og hlaut hann þá nafnið Snæfellsás.
J. K. Simmons
Sjónvarp
Frá 2005-2012 lék Simmons aðstoðarlöreglustjórann Will Pope í The Closer.
Kvikmyndir
Árið 2014 var Simmons boðið hlutverk í kvikmyndinni Whiplash sem Terence Flethcer. Þetta hlutverk átti eftir að skila honum óskarsverðlaunum sem besti leikari í aukahlutverki, ásamt Golden Globe verðlaunum.
Verðlaun og tilnefningar
Academy of Science Fiction, Fantasy & Horror Films verðlaunin
Broadcast Film Critics Association verðlaunin
Phoenix Film Critics Society verðlaunin
Austur-Tímor
Landfræði
Austur-Tímor liggur á mörkum Suðaustur-Asíu og Eyjaálfu. Eyjan Tímor er austust Litlu-Sundaeyja. Norðan við eyjuna eru Ombai-sund, Wetar-sund og Bandahaf. Tímorhaf skilur milli eyjunnar og Ástralíu í suðri. Indónesíska héraðið Austur-Nusa Tenggara liggur vestan við Austur-Tímor. Landið er 14.919 km2 að stærð. Efnahagslögsaga Austur-Tímor er 70.326 km2.
Cupressus sargentii
Cupressus sargentii er barrtré í Cupressaceae (Einiætt), frá Bandaríkjunum (Kaliforníu).
Pétur Pétursson
Pétur og Brynjólfur bróðir hans voru sendir til í tvo vetur náms hjá séra Einari Thorlacius í Goðdölum og seinna á Saurbæ í Eyjafirði og var Jónas Hallgrímsson samnemandi þeirra seinni veturinn. Þeir fóru svo í Bessastaðaskóla. Pétur varð stúdent þaðan 1827 og lauk guðfræðiprófi frá Kaupmannahafnarháskóla 1834. Hann var prestur á Helgafelli og Staðarstað og prófastur í Snæfellsnesprófastsdæmi, og var skipaður forstöðumaður Prestaskólans 1847. Má því segja að hann hafi verið fyrsti stjórnandi íslensks skóla á háskólastigi. Hann var skipaður biskup Íslands 1866 og gengdi því embætti í 23 ár, fékk lausn 16. apríl 1889. Hann var konungkjörinn alþingismaður 1849-1887 og bæjarfulltrúi í Reykjavík 1849-1851 og 1855-1856. Hann samdi líka margar guðsorðabækur.
Artsak-lýðveldið
Lýðveldið á rætur að rekja til armenska héraðsins Artsak sem var hluti af Konungsríkinu Armeníu fram á 4. öld. Þar stóðu síðan nokkur armensk furstadæmi sem heyrðu undir ýmis ríki og síðast Persaveldi þar til héraðið varð hluti af Rússneska keisaradæminu árið 1813. Eftir Rússnesku byltinguna 1917 varð héraðið hluti af Sambandslýðveldi Transkákasus en árið eftir leystist sambandsríkið upp og Fyrsta armenska lýðveldið, Fyrsta aserbaísjanska lýðveldið og Fyrsta georgíska lýðveldið urðu til. Átök brutust út milli þjóðarbrota og trúarhópa í þessum löndum um leið og bardagar stóðu milli Tyrkjaveldis og rússneskra bolsévika. Bretar tóku yfir stjórn svæðisins í desember 1918. Bretar og Aserar gerðu tilraunir til að innlima héraðið í Aserbaísjan. Þetta leiddi meðal annars til stríðs um Nagornó-Karabak árið 1920. Skömmu síðar urðu Georgía og Armenía hluti af Sovétríkjunum og héraðið varð Sjálfstjórnarhéraðið Nagornó-Karabak innan landamæra Sovétlýðveldisins Aserbaísjan. Við upplausn Sovétríkjanna kom aftur upp spurningin um stöðu héraðsins. Armenía lagði þá undir sig stóran hluta Vestur-Aserbaísjan með stuðningi Rússa í stríðinu um Nagornó-Karabak en bæði Tyrkland og Íran studdu Aserbaísjan og kröfðust þess að Armenar drægju herlið sitt til baka. Báðir aðilar stunduðu þjóðernishreinsanir á þeim svæðum sem þeir náðu að leggja undir sig. Árið 1994 var samið um vopnahlé sem stendur enn. Árið 2016 urðu átök að nýju þar sem 30 manns létu lífið.
Utanríkismál
Artsak-lýðveldið er hvorki aðili né áheyrnaraðili að Sameinuðu þjóðunum eða neinum af stofnunum þeirra. Það er aðili að Samtökum um lýðræði og rétt þjóða sem í eru ríki með takmarkaða eða enga viðurkenningu alþjóðasamfélagsins.
Furusjö
thumb|right|200px|Furusjö, [[júlí 2011]] Furusjö er þéttbýli í Svíþjóð. Furusjö er í sveitarfélaginu Habo. Þar búa 325 manns (2010).
Gaddavír á gresjunni
thumb|Kápa belgísku útgáfu bókarinnar. Gaddavír á gresjunni (franska: Des barbelés sur la prairie) eftir Maurice de Bevere (Morris) og René Goscinny er 29. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 1967, en sagan sem hún hefur að geyma birtist fyrst í teiknimyndablaðinu Sval (f. Le Journal de Spirou) árið 1965.
Myndataka og klipping
Edduverðlaunin fyrir Myndatöku og klippingu voru aðeins verið gefin út einu sinni af ÍKSA, en það var árið 2005. Áður höfðu þau verði gefin undir nafninu Hljóð og mynd sem aftur hafði verið hluti af Fagverðlaunum ársins.
981–990
981-990 var 9. áratugur 10. aldar.
Úgandska karlalandsliðið í knattspyrnu
Úgandska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Úganda í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en náði best öðru sæti í Afríkukeppninni árið 1976.
Moray
thumb|Kort. Moray (skosk gelíska: Moireibh or Moireabh) er eitt af 32 sveitarfélögum Skotlands. Það er um 2.200 ferkílómetrar að flatarmáli og eru íbúar tæplega 100.000 (2021). Langstærsta þéttbýlið er í Elgin.
1104
Árið 1104 (MCIV í rómverskum tölum)
Panamaskurðurinn
Frakkland hóf vinnu við skurðinn 1903 en lét af vegna verkfræðilegra vandamála og hárrar dánartíðni verkamanna. Bandaríki Norður Ameríku taka yfir verkefnið 1904 og opna skurðin um 10 árum síðar 15 ágúst 1914.
Lionel Jospin
Æviágrip
Jospin gekk í Stjórnmálaháskóla Parísar og Þjóðlega stjórnsýsluháskólann og vann snemma á ferli sínum sem erindreki. Hann var snemma meðlimur í frönsku trotskíistasamtökunum Organisation communiste internationaliste en gekk í franska Sósíalistaflokkinn árið 1971. Jospin varð fyrsti ritari Sósíalistaflokksins á fyrra kjörtímabili François Mitterrand Frakklandsforseta (1981 – 1988). Á seinna kjörtímabili Mitterrand var Jospin ríkisráðherra, menntamálaráðherra og „næstráðandi ríkisstjórnarinnar“ í stjórnum Michels Rocard og Édith Cresson.
Listi yfir lönd og útliggjandi yfirráðasvæði eftir stærð
Færslurnar eru samkvæmt ISO 3166-1-staðlinum sem inniheldur fullvalda ríki og útlendur. Öll 193 aðildarríki Sameinuðu þjóðanna og áheyrnarríkin tvö eru tölusett. Lönd sem njóta takmarkaðrar viðurkenningar alþjóðasamfélagsins og eru ekki í ISO 3166-1 eru líka í listanum, en stærð þeirra er oftast líka talin með stærð annarra ríkja sem gera alþjóðlega viðurkennt tilkall til þeirra.
Kjúklingabaun
Kjúklingabaun eða kíkerta (fræðiheiti: Cicer arietinum) eru próteinrík fræ af runna af ertublómaætt. Kjúklingabaunin er eitt elsta ræktaða grænmeti sem fundist hefur en 7.500 ára gamlar leifar hennar hafa fundist í Miðausturlöndum.
Tríkínuveiki
thumb|Lífsferill tríkínuþráðorma sem valda tríkínuveiki Tríkínuveiki (Trichinosis) er sníkjudýrasjúkdómur sem stafar af tíkínum sem eru hringormar(sníkjuþráðormar). Mest hætta er á að smit berist í menn á stöðum þar sem hefð er fyrir að borða hrátt kjöt eða hefð fyrir að reykja kjöt af veiðidýrum og búa til skinku og pylsur. Það er einkum í Frakklandi og Ítalíu og hafa komið upp tríkínufaraldrar en þeir hafa verið raktir til hrossakjötsáts. Þar sem tríkínur eru ekki algengar í hrossum er talið að þar hafi hross étið kjötúrgang eða verið fóðruð á dýrapróteinum (svínakjöti) fyrir slátrun. Tríkínusmit hefur borist í menn úr heimilissvínum (svín sem ekki hafa verið heilbrigðisvottuð) og úr  villibráð svo sem  villisvínum, skógarbjörnum og greifingjum. Á Grænlandi voru áður mörg tilvik af tríkínuveiki. Árið 2001 kom þar upp tríkínusmit sem talið talið var vegna neyslu á þurrkuðu kjöti af rostungi. Talið er að allt að helmingur hvítabjarna á Grænlandi sé smitaður af tríkínum. Hvítabjörn sem skotinn á Hornströndum á Íslandi árið 1963 reyndist smitaður af tríkínum.
Handknattleiksárið 2000-01
Handknattleiksárið 2000-01 var keppnistímabilið í íslenskum handknattleik sem hófst haustið 2000 og lauk vorið 2001. Haukar urðu Íslandsmeistarar í karlaflokki og einnig í kvennaflokki.
Þorleifur Einarsson
Þorleifur Einarsson (29. ágúst 1931 – 22. mars 1999) var íslenskur jarðfræðingur. Hann fæddist í Reykjavík en lést í Bergisch Gladbach í Þýskalandi. Foreldrar hans voru hjónin Einar Runólfsson verkamaður, f. 1886 í Skálmabæjarhrauni í Álftaveri, d. 1962 í Reykjavík, og Kristín Þorleifsdóttir, f. 1900 í Stykkishólmi, d. 1973 í Reykjavík.
Rannsóknarstörf
Í doktorsrannsóknum sínum rannsakaði Þorleifur hraunin á Hellisheiði og uppruna þeirra. Hann vann umtalsverðar rannsóknir á gróðurfari með frjókornagreiningum sem tengdust öðru hugðarefni Þorleifs, fornleifarannsóknum. Hann sinnti þó lengst af rannsóknum í ísaldarjarðfræði. Meðal hans þekktustu kenninga er kenningin um Bering landbrúna.
Surtshellir
thumb|right|Hellismunni Surtshellis. thumb|right|Jötunninn Surtur. Surtshellir er einn lengsti og þekktasti hraunhellir á Íslandi, um 1.970 metrar á lengd (Kalmanshellir er lengri). Surtshellir er í Hallmundarhrauni, á um 40 m dýpi í um 14 km frá Húsafelli og 60 km frá Borgarnesi. Hæð til lofts í aðalhelli er 8-10 m og 2-4 m í vesturenda hans. Innsti hluti hellisins hefur verið kallaður Íshellir því í honum myndast ísstrýtur. Íshellir er í senn greiðfærasti og fegursti hluti hellisins, en hellisgólf hallar nokkuð. Þá er seinfarið um hellinn því í botni hans er víða stórgrýtt urð, sem fallið hefur úr þakinu. Á hellisþaki eru fimm op sem komast má um inn í hellinn. Opin hafa ýmist myndast við hrun eða sem útrásir fyrir hraunleðju. Þrír afhellar eru út frá fremsta hluta Surtshellis, Beinahellir, Hringhellir og Vígishellir hvar innan eru mannvirki, grjóthleðsla og fleiri hleðslur. Skammt frá Surtshelli er hellirinn Víðgelmir. Surtshellir og Víðgelmir eru vinsælir áfangastaðir ferðamanna.
X&Y
X&Y er þriðji stúdíóplata bresku hljómsveitarinnar Coldplay og kom hún út 6. júní 2005 á Bretlandi og 7. júní á Bandaríkjunum.
Gravity (kvikmynd)
Gravity var frumsýnd á kvikmyndahátíðinni í Feneyjum í ágúst 2013. Hún var frumsýnd í Norður-Ameríku þremur dögum síðar á kvikmyndahátíðinni í Telluride. Hún kom út í Bandaríkjunum og Kanada 4. október 2013. Viðbrögð við myndinni hafa verið mjög jákvæðar en gagnrýendur og áhorfendur hafa borið lof á kvikmyndatöku Emmanuels Lubezki, tónlist Stevens Price, leikstjórn Cuaróns og flutning Bullocks.
Söguþráður
Stone tekst að komast inn í loftstíflu Alþjóðlegu geimstöðvarinnar en hún er næstum súrefnislaus, en hún þarfnast að fara beint til Soyuz-einungunnar til að komast undan eldi. Þegar hún ekur einungunni burt frá geimstöðinni kemur fallhlífið í veg fyrir að einingin losni frá geimstöðinni. Hún þarf á fara í geimgöngu til að skera reiparnar en tekst að gera það rétt áður en geimruslaskýið nái til hennar og eyðileggur geimstöðinni. Stone samstillir Soyuz við Tiangong-stöðina en kemst að því að geimfarið er eldsneytislaust. Stuttu eftir að hún kemst í samband við grænlenskan fiskimann í gegnum talstöðina og hlustar á hann kurra við smábarn gefst Stone upp og slekkur á súrefninu þannig að hún deyi sársaukalaust. Um leið og hún missir meðvitund birtast Kowalski fyrir utan geimfarið og kemst inn í það. Hann ávítar hana fyrir að gefast upp og segir henni að nota lendingarbúnað geimfarsins til að knýja því áfram að Tiangong. Stone gerir sér ljóst að framkoma hans hefði ekki verið raunveruleg en hún fær nýjan kraft og viljann til að lifa af. Hún kveikir á súrefninu og notar lendingarbúnaðinn til að aka geimfarinu að Tiangong.
Airbnb
Airbnb er vefsíða þar sem leigja má gistingu. Hún var stofnuð árið 2008 en höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í San Francisco í Kaliforníu. Á síðunni eru yfir 800.000 gistiheimili og íbúðir skráð í 33.000 borgum í 192 löndum.
Ferflötungur
Rúmmál
Rúmmál R ferflötungs má reikna þannig: þar sem F er flatarmál grunnflatarins og h er hæðin frá grunnfletinum upp í toppinn.
Orðið pýramídi er oft notað um ferflötung.
Akademía (aðgreining)
Tilteknar akademíur
Guðríður Þorbjarnardóttir
Ævi
Þann 4. mars 2011 fór Ólafur Ragnar Grímsson forseti Íslands til fundar við Benedikt páfa 16. í Vatíkaninu og færði honum afsteypu af styttu Ásmundar Sveinssonar af Guðríði og Snorra syni hennar.
Eldavél
Eldavél er heimilistæki með það meginhlutverk að hita upp matvæli til neyslu. Þær geta gengið fyrir ýmsu eldsneyti, til að mynda gasi eða rafmagni.
Ís
Ís eða klaki er vatn í föstu formi. Hamskiptin eiga sér stað þegar vatn í vökvaformi er kælt niður fyrir 0 °C (273,15 K, 32 °F) við staðalþrýsting. Ís getur myndast við hærri hitastig við aukinn þrýsting, og helst sem vökvi eða gufa niður að -30 °C við lægri þrýsting. Ís sem myndaður er við hærri þrýsting hefur öðruvísi kristallagerð heldur en venjulegur ís.
Iggy Pop
Meðal þekktra laga hans eru "Lust for Life" og "The Passenger". Iggy er stundum kallaður guðfaðir pönksins. Hann spilaði á All Tomorrows Parties-hátíðinni á Íslandi árið 2015.
Sæunn Jónsdóttir
Um Sæunnarmál
Sæunnarmál varð þekkt út fyrir landsteinana og voru skrifaðar tvær greinar um Sæunni og tungutak hennar í blöð í Danmörku. Svo virðist vera sem í málinu hafi einungis verið nafnorð, lýsingarorð, sagnorð og töluorð, en engin fornöfn og engar beygingar voru notaðar. Sæunn notaði tvö ólík sagnorð um sama hlut, eftir því hvort setningin var jákvæð eða neikvæð, í stað þess að nota orð sem samsvaraði ekki. Sum orð í Sæunnarmáli voru eins og afbökun á íslenskum orðum (fiskur var til dæmis fikk) en önnur algjörlega óskyld.
Sturla Böðvarsson
Sturla Böðvarsson (f. í Ólafsvík á Snæfellsnesi 23. nóvember 1945), er fyrrverandi samgönguráðherra og forseti Alþingis. Sturla sat á Alþingi 1991-2009; fyrir Vesturlandskjördæmi 1991-2003 og Norðvesturkjördæmi 2003-2009. Sturla var forseti Alþingis 2007-2009 og samgönguráðherra 1999-2007.
Þorsteinn Thorarensen
Þorsteinn Thorarensen (26. ágúst 1927 – 26. október 2006) var íslenskur blaðamaður, bókaútgefandi og þýðandi. Hann stofnaði bókaútgáfuna Fjölva árið 1966. Fjölvi er einkum þekktur fyrir að hafa fyrstur hafið skipulega útgáfu á myndasögum í bókarformi á íslensku þegar fyrsta bókin í bókaflokknum Ævintýri Tinna kom út árið 1971.
Platonismi
Akademían
Helstu hugsuðir gömlu Akademíunnar voru fyrrum samstarfsmenn Platons en þeir tóku við stjórn skólans að honum látnum: Spevsippos, frændi Platons, var fyrsti forstöðumaður skólans að frænda sínum látnum og stýrði honum til ársins 339 f.Kr. Þá tók Xenókrates við stjórn skólans til ársins 314 f.Kr. Pólemon tók við af honum og stýrði skólanum til ársins 269 f.Kr. en þá tók Krates við stjórninni og stýrði skólanum til ársins 266 f.Kr. Meðal annarra heimspekinga sem störfuðu við gömlu Akademíuna má nefna Aristóteles, Evdoxos, Herakleides frá Pontos, Krantor og Filippos frá Ópús. Allir þessir hugsuðir voru sammála Platoni um margt en sumir þeirra geta þó ekki talist platonistar nema í víðum skilningi (til dæmis Aristóteles). Spevsippos og Xenókrates reyndu báðir að tvinna saman pýþagóríska talnaspeki og ýmsar hliðar á heimspeki Platons.
Mið-platonismi
Saga mið-platonisman (sem ekki má rugla saman við mið-Akademíuna) hófst um 90 f.Kr. þegar Antíokkos frá Askalon hafnaði efahyggjunni. Platonisminn hafði þá þegar orðið fyrir áhrifum frá stóuspeki samtímis því sem efahyggjan mildaðist en varð nú einnig fyrir áhrifum frá aristótelískri heimspeki. Í mið-platonisma voru frummyndirnar taldar innbyggðar í mannlega skynsemi og efnisheimurinn var talinn vera lifandi vera, gædd sál — heimssálinni. Plútarkos var mikilvægastur mið-platonistanna. Á þessum tíma hafði platonisminn áhrif á pýþagóríska heimspeki hjá Númeníosi frá Apameu) og gyðinglega heimspeki hjá Fíloni frá Alexandríu).
.do
.do er þjóðarlén Dóminíska lýðveldisins.
Búi Kristjánsson
Búi Kristjánsson (f. 29. júlí 1961) er íslenskur myndlistarmaður.
Árfjarðarbátur
Tveir endurgerðir Árfjarðarbátar eru til á Íslandi, í Reykjavík og á Húsavík. Þeir voru gjöf frá Noregi í tilefni af 1100 ára afmæli Íslandsbyggðar 1974. Þeir munu vera fyrstu endurgerðu teinæringarnir af þessari gerð en síðan þá hafa nokkrir slíkir verið smíðaðir í Noregi.
London Eye
300px|thumb|London Eye, [[apríl 2006.]]
Deiglugrotta
Deiglugrotta (fræðiheiti: Trapelia coarctata) er hvít eða ljós hrúðurflétta með svartar askhirslur. Hún vex gjarnan á steinum þar sem loftraki er mikill. Deiglugrotta var ein af fyrstu fléttunum til þess að finnast í Surtsey eftir myndun eyjarinnar ásamt hraunbreyskju og skeljaskóf.
Cupressus nevadensis
Cupressus nevadensis er barrtré í Cupressaceae (Einisætt), frá vestur Bandaríkjunum (Sierra Nevada í Kaliforníu).
Norska karlalandsliðið í knattspyrnu
2000-: Kippt niður á jörðina
Eftir slaka byrjun í forkeppni HM 2010 freistaði norska knattspyrnusambandið þess að róa á gömul mið. Egil Olsen var fenginn til að hlaupa í skarðið sem landsliðsþjálfari á ný og byrjaði hann á að vinna Þjóðverja í fyrsta vináttuleik. Norðmenn réttu nokkuð úr kútnum undir stjórn Olsen og nældu að lokum í annað sæti í forriðlinum á eftir Hollendingum, en þar sem þeir voru með lakastan árangur allra liðanna í öðru sæti dugði það ekki í umspil.
Þrátt fyrir vonbrigðin hélt Drillo áfram með liðið og freistaði þess að koma Norðmönnum á EM 2014. Eftir góða byrjun endaði norska liðið í þriðja sæti riðilsins og komst ekki í umspil. Noregur naut sem fyrr sterkrar stöðu á styrkleikalista FIFA, þrátt fyrir að það skilaði sér sjaldnast þegar á hólminn var komið. Norðmenn voru þannig í efsta styrkleikaflokki þegar dregið var í forriðla fyrir HM 2014. Sú keppni fór hins vegar öll í handaskolum. Drillo var sagt upp störfum í miðjum klíðum og norska liðið hafnaði í fjórða sæti riðilsins.
Leikjafræði
Listi af leikjum í leikjafræði
(N í fjölda leikmanna þýðir að hvaða fjöldi sem er getur spilað leikinn)
Maria de'Medici
thumb|right|Maria de'Medici á málverki eftir [[Peter Paul Rubens.]] Maria de'Medici (26. apríl 1575 – 3. júlí 1642) var drottning í Frakklandi þar sem hún var kölluð Marie de Médicis. Hún var önnur eiginkona Hinriks 4. Frakkakonungs og móðir Loðvíks 13.
Guðmundur Franklín Jónsson
Guðmundur Franklín Jónsson (fæddur 31. október 1963) er íslenskur viðskiptamaður og fyrrum stjórnmálamaður. Hann er menntaður í viðskipta- og hagfræði og hefur meðal annars starfað sem verðbréfamiðlari í Bandaríkjunum en er nú hótelstjóri í Danmörku.
Guðmundur tilkynnti þann 14. október 2020 að hann hyggist gefa kost á sér í alþingiskosningum 2021 undir formerkjum nýs flokks, Frjálslynda lýðræðisflokksins. Eftir slakt gengi í kosningunum ákvað Guðmundur að hætta afskiptum af stjórnmálum.
Chihiro og álögin
Chihiro og álögin (千と千尋の神隠し), einnig íslenskuð sem Brottnámið og Á vit andanna, er anime-kvikmynd frá árinu 2001 gerð af japanska anime myndverinu Studio Ghibli, skrifað og myndstýrt af hinum fræga teiknara Hayao Miyazaki. Hinn upprunalega japanska titil má þýða sem Sen og öndun Chihiro eða Öndun Sen og Chihiro. Myndin var fyrsta Anime teiknimyndin til að hljóta Óskarsverðlaun og var það í flokki teiknimynda af fullri lengd. Hún var flokkuð sem PG í Bandaríkjunum.
.ca
.ca er þjóðarlén Kanada.
Foshan
Menntastofnanir
Í Foshan eru ýmsir háskólar og vísindamiðstöðvar. Mikilvægustu háskólarnir eru Foshan háskóli og Foshan háskólasvæði SCNU (South China Normal University) en það er alhliða háskólastofnun sem heyrir undir héraðsstjórnina.
1619
Atburðir
thumb|right|Nuerhachi lagði grundvöllinn að [[Kingveldið|Kingveldinu í Kína með uppreisn Mansjúmanna gegn Mingveldinu.]]
Skeljaskóf
Skeljaskóf inniheldur gyrófórinsýru.
Handknattleiksárið 2001-02
Evrópukeppni félagsliða
2. umferð
32-liða úrslit
Flugvallarhótelið í Reykjavík
Flugvallarhótelið í Reykjavík (áður Hótel Ritz, Hótel Winston og Transit Camp) var hótel í Nauthólsvík þar sem nú eru kænudeild Siglingafélags Reykjavíkur, Brokeyjar, veitingahúsið Bragginn og hugmyndahús Háskólans í Reykjavík. Hótelrekstur var í húsnæðinu í einn áratug, frá því það var reist 1942 til 1951 en frá 1971 hefur Siglingafélag Reykjavíkur haft þar aðstöðu. Hótelið var með aðstöðu fyrir sjósund frá 1949 til 1951.
Svavar Hrafn Svavarsson
Svavar Hrafn Svavarsson (fæddur 1965) er íslenskur heimspekingur og fornfræðingur og prófessor í heimspeki við Háskóla Íslands.
Morðbréfamálið
Aðdragandi
Afdrif jarðanna Hóls og Bessastaða urðu þau að sonur Kristínar Gottskálksdóttur, Ólafur Jónsson, erfði jarðirnar og síðan gengu þær til dóttur hans og Steinunnar Jónsdóttur ríka frá Svalbarði, Guðrúnar Ólafsdóttur. Eiginmaður hennar, Hannes Björnsson, seldi jarðirnar bræðrunum Jóni og Markúsi Ólafssonum 1585 eða þar um bil, þrátt fyrir að Guðbrandur hefði áður stefnt honum um jarðirnar.
Vampírubaninn Buffy
Aðrar persónur
Tara Maclay (Amber Benson) þáttaröð 4-6
Jenny Calendar (Robia LaMorte) þáttaröð 1-3
Framhaldsskólinn á Húsavík
Framhaldsskólinn á Húsavík er áfangakerfisskóli sem stofnaður 1987. Þar standa til boða þrjár námsbrautir í dagsskóla (ásamt starfsbraut): opin stúdentsbraut, náttúruvísindabraut og félags- og hugvísindabraut. Einnig er í boði nám við nuddbraut í helgarskóla. Haustið 2021 var fyrst boðið upp á nám við opna stúdentsbraut með áherslu á rafíþróttir og er skólinn einn af þeim fyrstu til að bjóða upp á nám af því tagi.
Púðursamsærið
Upp komst um samsærið þar sem einn samsærismanna skrifaði mági sínum William Parker, Monteagle lávarði, viðvörunarbréf 26. október sem hann lét í hendur ríkisritarans, Robert Cecil, jarli af Salisbury. Samsærismennirnir fréttu af þessu en ákváðu að halda áfram eftir að Fawkes hafði skoðað kjallarann og komist að því að allt var óhreyft.
Körfuknattleiksfélag ÍBV
Gengi meistarflokks karla
ÍBV hefur tvívegis komist upp úr 2. deild karla, fyrst árið 1999 með deildarmeistaratitli. Síðan strax aftur árið 2002 en liðið féll árið á undan, hins vegar var það ákvörðun stjórnar að taka ekki sætið og senda liðið aftur niður í 2. deild.
Menntaskólinn á Tröllaskaga
Menntaskólinn á Tröllaskaga er framhaldsskóli, rekinn á Ólafsfirði. Skólinn var stofnaður haustið 2010. Skólameistari er Lára Stefánsdóttir.
Listi yfir þjóðhöfðingja Bretlands
Windsorætt
6. maí 1910–1936 || 100px || 3. júní 1865 Marlborough House sonur Játvarðs 7. og Alexöndru af Danmörku || María af Teck 6. júlí 1893 St James’s-höll 6 börn || 20. janúar 1936 Sandringham-höll 70 ára 20. janúar – 11. desember 1936 || 100px || 23. júní 1894 Richmond sonur Georgs 5. og Maríu af Teck || Wallis, hertogaynja af Windsor Frakkland 3. júní 1937 engin börn || 28. maí 1972 Paris 77 ára 11. desember 1936–6. febrúar 1952 || 100px || 14. desember 1895 Sandringham-höll sonur Georgs 5. og Maríu af Teck || Elísabet Bowes-Lyon Westminster-klaustur 26. apríl 1923 2 börn || 6. febrúar 1952 Sandringham House 56 ára 6. febrúar 1952–8. september 2022 || 100px || 21. apríl 1926 Mayfair dóttir Georgs 6. og Elísabetar Bowes-Lyon || Filippus prins, hertogi af Edinborg Westminster-klaustur 20. nóvember 1947 4 börn || 8. september 2022 Balmoral-kastala 96 ára 8. september 2022–nútíminn || 100px ||14. nóvember 1948 Buckinghamhöll sonur Elísabetar 2. og Filippusar prins || Lafði Díana Spencer Dómkirkja Heilags Páls 29. júlí 1981 2 börn Camilla Parker Bowles Windsor 9. apríl 2005||
Safran
Safran er stór franskur iðnaðar- og tæknihópur, til staðar á alþjóðavettvangi flug-, geim- og varnarmála. Það var stofnað árið 2005 við samruna Snecma og Sagem. Frá því í september 2011 hefur það verið skráð á CAC 40.
Míkhaíl Sholokhov
Ævi og störf
Sholokhov hætti í skóla þrettán ára gamall árið 1918 til að ganga til liðs við sveitir bolsévika í rússnesku borgarastyrjöldinni og barðist með þeim næstu árin. Í heimahéraði hans höfðu kósakkar tilhneigingu til að styðja hvítiliða en réttlausa aðkomufólkið skipaði sér frekar í sveit með rauðliðum.
Hann fékk Nóbelsverðlaunin árið 1965, en um það leyti var verulega farið að draga úr afköstum hans á ritvellinum. Þess í stað lagðist hann í ferðalög og vann að verki sem aldrei kom út en átti að fjalla um baráttu sovésku þjóðarinnar í seinni heimsstyrjöldinni. Hann lést árið 1984 eftir baráttu við krabbamein.
Gíneuflói
350px|thumb|right|Kort af Gíneuflóa Gíneuflói er gríðarmikill flói þar sem vesturströnd Afríku mætir Suður-Atlantshafinu. Strandlengjan við flóann nær frá Harper í Líberíu að Port-Gentil í Gabon. Suðurströnd Vestur-Afríku norðvestan við flóann var áður kölluð Efri Gínea og ströndin norðaustan við flóann Neðri Gínea.
Austur-London
thumb|Svæðið Austur-London Austur-London er norðausturhluti London í Englandi, fyrir norðan Thames-ána.
Skipsflak
Í sjávarfornleifafræði eru skipsflök mikilvæg þar eð þau geta varðveitt merkilegar sögulegar upplýsingar, til dæmis lögðu rannsóknir á Mary Rose skipsflakinu margt til um upplýsingar um sjómennsku, hernað og líf á 16. öldinni. Herskipsflök geta sagt mikið um orrustuna sem átti sér stað þar sem skipið sökk.
Nanchang Changbei alþjóðaflugvöllurinn
Nanchang Xiangtang-flugvöllur, sem bæði var ætlaður almennu farþegaflugi og herflugi, var aðalflugvöllur Nanchang borgar frá 1957 til 1999. Ljóst var að árið 1996 gæti hann ekki tekið á móti meiri umferð. Árið 1996 hófust því framkvæmdir við Changbei flugvöll, sem upphaflega var hannaður fyrir tvær milljónir farþega á ári. Hann var opnaður árið 1999 og allt farþegaflug var fært frá Xiangtang flugvellinum, sem varð eingöngu ætlaður herflug.
Skekkjumörk
thumb|right|Graf sem sýnir myndrænt skekkjumörk í mismunandi gögnum. Skekkjumörk eru tölfræðileg bil sem gefa til kynna mögulegar rangfærslur í niðurstöðum spálíkana byggt á úrtökum úr þýðum. Mælieiningin getur verið margvísleg allt frá fjölda dýra í stofni og yfir í peningamagn í umferð í tilteknu hagkerfi og allt þar á milli. Niðurstöður skoðanakannana eru oftast birtar með fyrivara um skekkjumörk.
Nanchang Changbei alþjóðaflugvöllurinn
Flugfélögin Air China, China Eastern Airlines, China Southern Airlines, Hainan Airlines og Sichuan Airlines, eru umsvifamest á flugvellinum. Flugvöllurinn er meginsafnvöllur fyrir lággjaldaflugfélagið Jiangxi Air sem er í eigu heimamanna. Alls starfa á flugvellinum 49 flugfélög.
Konungslögin
thumb|right|Prentuð útgáfa Konungslaganna varðveitt í [[Friðriksborgarhöll.]] Konungslögin (danska: Kongeloven; latína: Lex Regia) voru lög sem Friðrik 3. Danakonungur undirritaði 14. nóvember 1665. Lögin voru hinn lagalegi grundvöllur einveldisins sem konungur hafði áður komið á með erfðahyllingu stéttaþings árið 1660. Hann nýtti sér það ósætti sem var milli aðalsins, borgara og presta í kjölfar Karls Gústafsstríðsins 1657-1660 til að ógilda hina ströngu handfestingu sem hann hafði neyðst til að undirrita þegar hann komst til valda. Þar með tókst honum að brjóta vald danska ríkisráðsins á bak aftur. Konungslögin voru samin af Peder Schumacher. Fáir vissu af lögunum fyrr en þau voru lesin upp í heyranda hljóði við krýningu Kristjáns 5. árið 1670. Lögin voru fyrst prentuð árið 1709. Konungslögin voru aldrei formlega staðfest á Íslandi og Jón Sigurðsson taldi þau því aldrei hafa gilt á Íslandi en með erfðahyllingunni í Kópavogi 1662 undirrituðu fulltrúar Íslendinga eið að einveldinu.
The Journal of Philosophy
The Journal of Philosophy er fræðilegt tímarit um heimspeki sem Columbia-háskóli gefur út. Markmið þess er að birta greinar um það sem er efst á baugi í heimspeki og hvetja til skoðanaskipta, ekki síst um ýmislegt er varðar snertifleti heimspeki og annarra fræðigreina.
Tímaritið var stofnað árið 1904 og hét þá The Journal of Philosophy, Psychology, and Scientific Methods. Það hefur komið út undir núverandi titli frá árinu 1923.
William Gershom Collingwood
Íslandsförin 1897
Sumarið 1897 ferðaðist Collingwood um Ísland og gerði um 300 vatnslitamyndir og teikingar af sögustöðum landsins, sem hann notaði í bók sína Pílagrímsför til sögustaða á Íslandi, sem kom út tveimur árum seinna. Aðstoðarmaður hans í ferðinni og við ritun bókarinnar var dr. Jón Stefánsson. Steindór Steindórsson frá Hlöðum þýddi bókina fyrir Örlyg Hálfdanarson, en hún hefur ekki enn komið út. Hins vegar gaf Örlygur út allmörg sendibréf Collingwoods úr Íslandsferðinni, og um 160 vatnslitamyndir, í bókinni Fegurð Íslands og fornir sögustaðir. Yfir Íslandsmyndunum er rómantískur þokki og eru þær ómetanleg heimild um sinn tíma.
Altaristaflan í kirkjunni á Borg á Mýrum er eftir Collingwood, en taflan var pöntuð hjá honum eftir Íslandsförina. Myndefnið er: „Leyfið börnunum að koma til mín“, og hafði Collingwood börn sín sem fyrirmyndir. Collingwood fékkst talsvert við að myndskreyta bækur, m.a. Eddukvæðin í enskri þýðingu, 1908.
Eiríks saga rauða
Eiríks saga rauða er Íslendingasaga sem fjallar um landnám og landkönnun norrænna manna í Norður-Ameríku. Sagan (ásamt Grænlendinga sögu) er einstæð heimild um þennan þátt í landafundasögunni.
Gróður
Gróður eru lifandi verur sem tilheyra jurtaríkinu. Tré, grös, blóm og þörungar er allt gróður af ýmsu tagi. Það eru til um 350.000 gróðurtegundir, flokkað sem sjávargróður, landgróður, burknar o.s.frv.. Gróður þarf koltvísýring, sólarljós og vatn til ljóstillífunar, auk annarra næringarefna, til að lifa. Gróið land bindur því meiri koltvísýring heldur en gróðurlaust land (auðnir eða flög).
André Gide
Ævi og störf
Gide fæddist í París inn í fjölskyldu mótmælenda. Faðir hans var háskólakennari og föðurbróðir hans var Charles Gide, kunnur hagfræðingur. Hann ólst þó að mestu upp í Normandí þar sem hann hóf ungur að skrifa og sendi frá sér sína fyrstu skáldsögu 21 árs að aldri. Næstu árin var Gide mikið á ferðalögum, meðal annars í Norður-Afríku og lifði listamannalífi í París, þar sem hann vingaðist m.a. við Oscar Wilde. Það var á þessum árum sem Gide uppgötvaði samkynhneigð sína, þótt hann gengi síðar í hjónaband.
Varmá (Mosfellsbær)
Varmá er á sem rennur í gegnum Mosfellsbæ. Varmá er á náttúruminjaskrá frá upptökum til ósa. Í Varmá er fossinn Álafoss. Fossinn er í ánni þar sem hún liðast í gegnum Álafosskvos. Árið 1896 hófst ullarvinnsla við Álafoss og vegna þeirrar starfsemi var áin stífluð ofan við fossinn. Myndaðist þá dýpi í volgri ánni sem notað var til sundiðkana og dýfinga.
Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 1986
Fjórðungsúrslit
21. júní - Estadio Jalisco, Guadalajara, áh. 65.000 21. júní - Estadio Universitario, San Nicolás de los Garza, áh. 41.700 22. júní - Azteca, Mexíkóborg, áh. 114.580 22. júní - Estadio Cuauhtémoc, Puebla, áh. 45.000
Hljóðritaskrá
Hljóðritaskrá, einnig nefnt hljómplötuskrá, eru fræðin og skráningin á útgefnum hljóðupptökum, oft af ákveðnum listamönnum eða flytjendum. Hljóðritaskrár geta innihaldið hinar ýmsu upplýsingar og geta verið breytilegar milli tegunda og gerð skráa. T.d. er algengt að hljóðritaskrá fyrir ákveðna upptöku innihaldi upplýsingar um heiti flytjanda og verks, dagsetningu og staðsetningu upptöku, og útgáfudag. Einnig er algengt að staða á topplistum og sölutölur sé tiltekið.
1630
Árið 1630 (MDCXXX í rómverskum tölum) var 30. ár 17. aldar sem hófst á þriðjudegi samkvæmt gregoríska tímatalinu en föstudegi samkvæmt júlíska tímatalinu sem er tíu dögum á eftir.
FC Barcelona
Leikmannahópur
2023–24
Krabbinn með gylltu klærnar
Bókin kom fyrst út í íslenskri þýðingu Lofts Guðmundssonar hjá Fjölva árið 1973.
Guðbrandur Þorláksson
Biskupstíð
Guðbrandur var biskup á Hólum í 56 ár og hefur enginn Íslendingur gegnt biskupsembætti lengur. Hann setti því mikinn svip á samtíð sína. Hann þótti vera einn mesti lærdómsmaður á Íslandi, einn af fulltrúum húmanismans og hafði mikinn áhuga á landafræði, stærðfræði og stjörnufræði. Hann vildi festa lútherska trú betur í sessi og í því skyni keypti hann prentsmiðjuna sem Jón Arason hafði flutt til landsins og hann hafði sjálfur unnið við á Breiðabólstað þegar hann var prestur þar, og lét flytja hana til Hóla. Hann stóð að umfangsmikilli prentun á guðsorðabókum og öðru trúarlegu efni á Hólum en þar ber hæst Guðbrandsbiblíu, sem kom út árið 1584 og var að hluta til þýdd af Guðbrandi sjálfum, auk þess sem hann notaði þýðingu Odds Gottskálkssonar á Nýja testamentinu og aðrar eldri þýðingar. Hún var prentuð í 500 eintökum og kostaði hvert þeirra tvö til þrjú kýrverð, eftir efnahag kaupandans. Með þýðingunni og útgáfunni á biblíunni og öðrum ritum stuðlaði Guðbrandur að varðveislu íslenskrar tungu. Hann skrifaði margar bækur sjálfur og þýddi aðrar og gerði ákveðnar gæðakröfur til þess efnis sem hann gaf út, meðal annars um að íslenskum bragvenjum væri fylgt, auk þess sem kenningin þurfti að vera rétt.
Leyndarskjalavörður
Leyndarskjalavörður – (danska: gehejmearkivar) – var embættistitill yfirmanns Leyndarskjalasafnisins í Kaupmannahöfn. Þetta var bæði virðulegt og ábyrgðarmikið embætti, sem framan af fól m.a. í sér skjalagerð, en að meginhluta var um skjalavörslu að ræða.
Botnristill
Botnristill (fræðiheiti: Caecum) er fyrsti hluti digurgirnis. Botnlanginn gengur niður úr botnristlinum, en upp úr honum gengur risristill, fyrsti hluti hins eiginlega ristils.
Elizabeth Blackburn
Elizabeth Helen Blackburn (fædd 26. nóvember 1948) er lífvísindamaður af áströlskum uppruna en búsett í Bandaríkjunum. Rannsóknir hennar snúast að mestu um telómer, kirnaraðir á endum litninga sem vernda erfðaupplýsingar litningsins gegn skemmdum sem annars yrðu vegna þess að litningurinn styttist í hvert sinn sem hann er afritaður. Hún uppgötvaði telómerasa, ensímið sem endurgerir telómerann við afritun í kynfrumuskiptingu, ásamt Carol W. Greider og hlutu þær fyrir nóbelsverðlaunin í lífeðlis- og læknisfræði árið 2009 ásamt Jack W. Szostak. Blackburn er einnig þekkt fyrir starf sitt á sviði siðfræði heilbrigðisvísinda og vakti það mikla athygli þegar hún var rekin úr Ráðgjafaráði Bandaríkjaforseta um siðfræði lífvísinda fyrir stuðning sinn við stofnfrumurannsóknir
Skírisskógur
thumb|250px|[[Birki í Sherwoodskógi.]] Skírisskógur (enska: Sherwood Forest) er skógur í eigu bresku krúnunnar í Nottinghamshire á Englandi. Hann er frægur sem sögusvið þjóðsögunnar um Hróa hött. Á þessu svæði hefur verið skógur síðan síðustu ísöld en í dag er aðeins eftir 4,23 km² umhverfis þorpið Edwinstowe.
Đorđe Vujadinović
Ævi og ferill
Đorđe Vujadinović fæddist í úthverfi borgarinnar Smederevo en fluttist ungur til Belgrað þar gekk hann í raðir BSK Belgrað sem hafði á besta liði Júgóslavíu að skipa. Þegar atvinnumennska hóf innreið sína í júgóslavneska boltann neitaði Vujadinović að þiggja laun og bar því við að hann þénaði nægilega vel í starfi sínu sem bankagjaldkeri. Bankastörfin áttu þó eftir að setja mark sitt á knattspyrnuferil hans þar sem hann gat ekki fengið frí hvenær sem hentaði og þurfti því að sleppa ýmsum landsliðsverkefnum. Vegna bankastarfanna greip félag hans oft til þess ráðs að fljúga Vujadinović á síðustu stundu í útileiki og fékk hann því viðurnefnið knattspyrnumaðurinn fljúgandi.
Landsleikir Vujadinović urðu 44 á árabilinu 1929 til 1940. Hann tók þátt í öllum þremur leikjum Júgóslava á HM í Úrúgvæ 1930 og skoraði tvö marka sinna manna. Eitt gegn Bólivíu í riðlakeppninni og annað í undanúrslitunum á móti Úrúgvæ þar sem hann náði forystunni í 6:1 ósigri.
Myllusetur
Myllusetur kemur fyrst fyrir í bókinni Leyndardómur Einhyrningsins sem heimili bræðranna og forngripasalanna Þrastar og Starra. Í lok framhaldsbókarinnar Fjársjóður Rögnvaldar rauða kaupir Vandráður prófessor höllina fyrir kafteininn og á endanum finna þeir fjársjóðinn falinn í kjallara hallarinnar.
Aladdín (kvikmynd frá 1992)
Aladdín (enska: Aladdin) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1992. Myndin er byggð á sögunni Aladdín úr þúsund og einni nótt.
Sjónvarpsútsending
Sjónvarpsútsending er þegar að efni hvar sem er í heiminum, eða alheiminum jafnvel, er útgefið í gegnum sjónvarpsmyndavél og dreift til notenda í gegnum sjónvarpstæki. Fyrsta sjónvarpsútsendingin var í London, á vegum BBC. Sjónvarpsútsendingin sýndi frá krýningu Georgs sjötta í Hyde Park.
Netdreifing
Netdreifing getur verið tvenns konar. Í fyrsta lagi dreifing sem sýnd er á vefssíðum sem streymi, eða í öðru lagi dreifing um internet sem fer um afruglara á leiðinni í sjónvarpið. Það síðarnefnda hefur oft verið nefnt Breiðband. Breiðband gefur þá möguleika fram yfir örbylgju að dagskrá getur verið gagnvirk. Breiðbands kerfi á íslandi er á vegum Skjásins, sem er rekið af Símanum.
Elftingarætt
Elftingarætt (fræðiheiti: Equisetaceae) er ætt af elftingarbálki. Af henni er aðeins ein núlifandi ættkvísl, elftingar, sem samanstendur af tuttugu tegundum.
Alberto Galateo
Ævi og ferill
Galateo lagði skóna á hilluna árið 1943. Hann lést við voveiflegar aðstæður árið 1961 eftir að sonur hans, David José, skaut hann þegar hann gerði sig líklegan til að myrða eiginkonu sína. Sonarsonur Galateo, Damián Galateo, gerði síðar heimildarmynd um þessa atburði.
Jane Fonda
Jane Fonda (f. 21 desember 1937) er bandarísk leikkona, aðgerðasinni og fyrirsæta. Hún hefur hlotið margvíslegar viðurkenningar á ferli sínum og meðal annars unnið til Óskarsverðlauna tvisvar sinnum auk fjölda annarra viðurkenninga.
Leikferill
Fonda hefur sjö sinnum verið tilnefnd til Óskarsverðlauna en hún hlaut fyrst tilnefningu fyrir kvikmyndina They Shoot Horses, Don't They? árið 1969 og átti síðar eftir að hljóta tvenn Óskarsverðlaun á áttunda áratugnum, fyrir Klute árið 1971 og Coming Home árið 1978. Aðrar Óskarsverðlaunatilnefningar voru fyrir leik í kvikmyndunum Julia (1977), The China Syndrome (1979), On Golden Pond (1981) og The Morning After (1986).
Dassault Systèmes
Dassault Systèmes var stofnað árið 1981 til að tölvuvæða hönnun flugvéla, byggt á hugmyndinni um „sýndarvæðingu heimsins“ og hefur aukið umsvif sín við þróun og markaðssetningu faglegs hugbúnaðar fyrir öll svið, bæði iðnaðar (flug og varnir verkfræði og smíði, orku, neysluvörur osfrv.) sem varða meðal annars arkitektúr eða lífvísindi.
Handknattleiksárið 2002-03
Evrópukeppni bikarhafa
2. umferð
1. deild kvenna
Eyjastúlkur urðu Íslandsmeistarar í meistaraflokki kvenna. Keppt var í einni tíu liða deild með þrefaldri umferð. Átta efstu liðin fóru í úrslitakeppni með útsláttarfyrirkomulagi.
Micro 18
Micro 18, Micro Cupper eða einfaldlega Micro er tegund af seglskútu sem er hönnuð bæði fyrir kappsiglingar og skemmtisiglingar. Bátar af þessari gerð eru átján feta langir (5,5 metrar) og 2,45 metra breiðir með káetu og svefnpláss fyrir fjóra að framanverðu. Hönnunin var fyrst kynnt af franska tímaritinu Bateaux árið 1976. Gerðin var hugsuð fyrir eina árlega siglingakeppni, Micro Cup frá 1977, og miðaðist við hönnun vinsælla átján feta báta á borð við Corsaire. Brátt hófu bæði stærri og minni framleiðendur framleiðslu báta út frá þessum hönnunarviðmiðum og Micro-bátar náðu talsverðum vinsældum á 9. áratug 20. aldar.
Árið 1999 hlaut gerðin viðurkenningu Alþjóða siglingasambandsins sem alþjóðleg keppnisgerð.
Theodosius 1.
Theodosius var sonur Theodosiusar eldri sem var helsti hershöfðingi Valentinianusar 1. keisara. Theodosius eldri var einn hæfasti herstjórnandi Rómverja á þessum tíma en stuttu eftir að Valentinianus 1. lést virðist hann hafa fallið í ónáð og árið 376 var hann handtekinn og tekinn af lífi. Theodosius yngri var einnig herforingi hjá Valentinianusi 1. og barðist gegn germönum við Dóná.
Nokkrum mánuðum eftir að Valens, keisari yfir austurhluta Rómaveldis, lést árið 378 var Theodosius útnefndur keisari yfir austurhlutanum af Gratianusi, sem þá var keisari í vesturhlutanum ásamt Valentinianusi 2. Mikill vandi blasti strax við Theodosiusi því hann þurfti að takast á við stóran her Gota sem höfðu gersigrað Rómverja í orrustunni við Adrianopel og drepið Valens keisara. Theodosiusi tókst að halda Gotunum í skefjum og eftir nokkur ár af átökum og samningaviðræðum var samið um að Gotarnir fengju að setjast að innan Rómaveldis sem bandamenn (foederati) Rómverja en fengu að stjórna sér sjálfir og voru því ekki undir valdi rómarkeisara. Gratianus lést í uppreisn árið 383 og í kjölfarið lýsti Magnus Maximus sjálfan sig keisara yfir vesturhluta Rómaveldis. Theodosius hafði ekki tök á því að takast á við Maximus á þeim tímapunkti og neyddist því til að viðurkenna hann sem keisara. Valentinianus 2. var ennþá keisari á Ítalíu en hann var ekki nema ellefu ára þegar Gratianus lést og var því ekki nema handbendi annarra valdamanna. Maximus hélt með her sinn til Ítalíu árið 387 og neiddist Valentinianus þá að flýja til Theodosiusar. Theodosius leit á Valentinianus sem bandamann sinn og fór hann því með her til Ítalíu og mætti Maximusi í orrustu og sigraði hann. Magnus Maximus var tekinn af lífi stuttu síðar. Valentinianus 2. lést árið 393 og varð Theodosius þá einn keisari yfir öllu Rómvaveldi, en þurfti þó að verja stöðu sína gegn valdaræningjanum Eugeniusi. Eugenius og Theodosius mættust í orrustunni við Frigidus árið 394 þar sem Theodosius sigraði. Þegar Theodosius lést árið 395 var Rómaveldi varanlega skipt í austur- og vesturhluta og synir hans tóku við af honum, Arcadius í austurhlutanum og Honorius í vesturhlutanum.
Armin Meiwes
Verknaðurinn
Armin bauð Colan inná heimili sitt þar sem Colan heimtaði að hann myndi bíta af sér getnaðarlimin en þegar það gekk ekki þá skar Armin af honum getnaðarliminn sem hann eldaði og þeir átu síðan saman. Að máltíð lokinni drap Armin svo Colan (að eigin sögn) með hans samþykki. Líkið skar hann niður í litla búta sem hann geymdi í frysti og gæddi sér á reglulega yfir nokkra mánuði. Upp um verknaðinn komst þegar lögreglan brást við vísbendingum frá netverjum sem höfðu rekist á auglýsinguna.
Vestur-Lothian
thumb|Kort. Vestur-Lothian (skosk gelíska: Lodainn an Iar) er eitt af 32 sveitarfélögum Skotlands. Íbúar eru um 180.000 (2021) og er flatarmál um 130 ferkílómetrar. Stærsti bærinn og höfuðstaðurinn er Livingston.
Gullkrabbi
Fæða
Fæða þeirra þar er mjög fjölbreytt og éta þeir nánast allt sem fyrir þeim verður. Það er þess vegna sem krabbinn er sagður algjör skaðvaldur á annað lífríki á sjávarbotninum. Þeir éta orma, skeljar, snigla, krossfiska, ígulker, önnur krabbadýr, fiska,þörunga og fleira.
Krabbavinnsla
Gullkrabbinn er með lægstu % af kjöti inni í skelinni af kóngakröbbunum sem veiddir eru við Alaska. Þeir bragðast mjög svipað og rauði og blái kóngakrabbinn en eru eylítið sætari.
Markaðir
Markaðir eru aðallega í Bandaríkjunum og Japan fyrir lifandi krabba en allur heimurinn fyrir klær. Verð fyrir klærnar er um 14,75$ á pundið eða um 30$ á kg.
Sveinn Hákonarson
Sveinn Hákonarson Hlaðajarl (d. um 1016) réði ríkjum í Noregi ásamt Eiríki hálfbróður sínum frá því um 1000 til 1014 og með Hákoni syni Eiríks 1014-1015, í umboði Sveins tjúguskeggs Danakonungs.
Pierre-Auguste Renoir
Pierre-Auguste Renoir var faðir leikarans Pierres Renoir og kvikmyndagerðarmannsins Jeans Renoir.
Ferdinand 1. Austurríkiskeisari
Ferdinand settist á keisarastól eftir dauða föður síns, Frans 1. Austurríkiskeisara, þann 2. mars 1835. Ferdinand gat ekki ráðið yfir veldi sínu vegna þroskagalla. Faðir hans mælti því svo fyrir í erfðaskrá sinni að Ferdinand ætti að ráðfæra sig við Loðvík erkihertoga í öllum innanríkismálum og Metternich fursta í utanríkismálum.
Byltingin 1848
Í dagbók sinni lýsti Ferdinand atburðarásinni svohljóðandi: „''Málinu lauk með því að nýi keisarinn kraup fyrir gamla keisaranum sínum og lávarði, það er að segja mér, og bað hann um blessun sína, sem ég veitti honum með því að leggja á hann báðar hendur og gera krossmark yfir honum ... síðan faðmaði ég og kyssti nýja húsbóndann okkar og við héldum síðan til herbergja okkar. Ég og ástkær kona mín hlustuðum á messuna ... en pökkuðum síðan saman eigum okkar.''“
Napóleonsskjölin
Hún er ein af stöku bókum Arnaldar, (ásamt Bettý, Myrkrið veit & Konungsbók) og tilheyrir hvorki seríunni um Erlend & Sigurð Óla né Flóvent & Thorsson og engar sögupersónur eru sameiginlegar öðrum bóka hans.
Tur 84
Á Íslandi voru sautján Tur 84-bátar framleiddir í Hafnarfirði á árunum 1984 til 1986 og er þessi gerð talin algengasta gerð kjölbáta á landinu. Íslandsmót í kappsiglingu á Tur 84 var haldið í nokkur ár um miðjan 9. áratug 20. aldar.
Einangrari
Einangrari (stundum kallaður rafsvari) er efni sem leiðir treglega rafstraum. Er notaður til að hindra skammhlaup og óæskilegan straum milli rafleiðara. Fullkominn einangrari hefur óendnlegt rafviðnám (rafleiðni núll), en öll efni verða rafleiðandi við nógu háa rafspennu. Einangrarar eru gerðir úr mismunandi efnum allt eftir því til hvers leiðarinn er ætlaður. Því þykkari sem einangrunin er, þeim mun hærri spennu þolir hann. Algengast er að einangrunin sé úr plasti en gallinn við plast er að það þolir ekki eins mikinn hita og mörg önnur efni. Ef leiðarinn er gerður til að þola mikinn hita getur einangrunin verið trefjagler, asbest eða önnur hitaþolin efni. Gæta verður að þegar slíkir leiðarar eru afeinangraðir er rykið, eða það sem tekið er af, hættulegt öndunarfærunum. Ef leiðarinn á að vera sérstaklega lipur er hann fjölþættur og einangraður með gúmmí. Til að gera leiðara sveiganlegan er stundum ysta kápan úr bómull eða næloni, til dæmis straujárnssnúrur.
Tvöfaldur vegur
Tvöfaldir vegir eru yfirleitt með tvær akreinar í báðar áttir, en geta verið fleiri þar sem umferð er mikil. Vegur með eina akrein í aðra áttina telst einnig tvöfaldur svo fremi sem akstursáttir eru aðskildar.
Á Íslandi er venjan að tvær nýjar akreinar eru lagðar við hlið einfalds vegar. Oft er haft tvöfalt hringtorg á vegamótum þar til hægt er að ráðast í byggingu mislægra gatnamóta. Hámarkshraði er gjarnan 90 kílómetrar á klukkustund. Lengsti tvöfaldi vegkafli á Íslandi er Reykjanesbraut milli Straumsvíkur og Njarðvíkur, og er hann að öllu laus við hringtorg og umferðarljós. Vesturlandsvegur er nú að mestu tvöfaldur um Reykjavík og Mosfellsbæ. Unnið er að tvöföldun Suðurlandsvegar milli Reykjavíkur og Selfoss.
Leuven
Lega og lýsing
Leuven liggur við ána Dijle aðeins steinsnar fyrir austan höfuðborgarsvæðið. Næstu stærri borgir eru Brussel til vesturs (20 km), Antwerpen til norðvesturs (45 km) og Hasselt til austurs (50 km).
Orðsifjar
Leuven er fyrst getið árið 891 í sambandið við orrustuna við Leuven og hét þá Loven. Það er samsett úr orðunum lo og venn. Lo merkir skógur, en venn merkir mýri. Mýrarskógur væri því rétta þýðingin. En sumir er ekki á eitt sáttir um þá útskýringu. Loven merkir einnig að lofa og vilja sumir meina að þar hafi heiðin goð verið heiðruð. Þaðan sé því heiti borgarinnar að finna. Aðrir vilja meina að heitið sé komið af víkingum. Engar sannanir liggja fyrir í neinu þessa atriða. Íbúar Leuvens eru með tvenn gæluheiti. Í fyrsta lagi Pietermannen (Pétursmenn) eftir elstu kirkju borgarinnar, Péturskirkjunni. Í öðru lagi kallast íbúarnir beljuskotmenn (koeienschieters). Nótt eina 1691 töldu borgarbúar að Frakkar væru að ráðast á borgina. Allir sem vettlingi gátu valdið gengu með skotvopn á móti þeim og skutu þangað sem þeir töldu innrásarmenn vera. Morguninn eftir kom í ljós að þeir höfðu skotið niður allar kýr í haga einum. Eftir þetta festist gæluheitið við borgarbúa.
Fáni og skjaldarmerki
Skjaldarmerkið er nánast eins (rauð, hvít og rauð rönd) en auk þess eru þrír varðturnar í rauðu hlutunum. Turnarnir tákna sveitarfélögin þrjú sem í dag mynda borgina. Efst á skildinum er gyllta ljón greifanna af Brabant. Megin skjöldurinn er frá 17. öld en hjálminum var bætt við 1845. 1926 var orðunni (franska krossinum) bætt við neðst eftir útreiðina í heimstyrjöldinni fyrri. 1979 var skildinum breytt í síðasta sinn er varðturnunum var bætt við eftir sameiningu við nágrannasveitarfélögin.