cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hóladómkirkja
Verðmæti kirkjunnar
Nokkur menningarsöguleg verðmæti eru í kirkjunni, meðal annars altarisbrík sem talið er að Jón Arason hafi gefið kirkjunni í upphafi sextándu aldar, önnur brík í síðgotnenskum stíl sem talin gerð í Nottingham í Englandi um 1470 og róðukross í fullri líkamsstærð, í gotneskum stíl, líklega frá fyrri hluta sextándu aldar.
Matterhorn
thumb|Matterhorn. thumb|Skýmyndun við Matterhorn. thumb|Austurhliðin. Matterhorn (Ítalska: Monte Cervino, franska: Mont Cervin), er fjall í Ölpunum, á mörkum Sviss og Ítalíu. Fjallið er 4478 metra hátt og er píramídalaga. Það er 6. hæsta fjall Alpanna. Aðalbergtegund fjallsins er gneis. Matterhorn var fyrst klifið árið 1865 af fjórum mönnum. Þeir létust á leið niður.
Mangó
Mangó er ávöxtur mangótrésins og kemur upprunalega frá Indlandi. Mangó hefur verið ræktað í meira en 6000 ár. Aldinhýðið er þunnt og getur verið grænt, gult eða rauðleitt. Aldinkjötið er appelsínugult. Það er sætt, safaríkt og ilmandi. Innst er stór steinn.
Skagamálarar
Meðal Skagamálaranna voru P.S. Krøyer, Christian Krohg og hjónin Michael Ancher og Anna Ancher.
Berglind Björnsdóttir
Verk og sýningar
Fyrsta einkasýning Berglindar var árið 2000 á Hárlist.is í Reykjavík. Sama ár hélt hún aðra sýningu í Gallery Alexie í listahverfinu Chelsea-hverfinu í New York. Aðrar sýningar Berglindar sem eru m.a. 2001 Space Odyssey sem var haldin í Listhúsi Ófeigs árið 2001, Trufluð tilvera í Gallerí Skugga árið 2002 og Hringrás í Hafnarhúsinu árið 2003.
Vinabæir
Vinabæir eiga rætur sínar að rekja til seinni heimsstyrjaldarinnar og er hugmyndin á bak við þá að auka skilning og efla samskipti milli fólks í mismunandi löndum auk þess að hvetja til þess að sett verði upp ýmis verkefni báðum bæjunum til hagsbóta.
Grjótkrabbi
Grjótkrabbi fannst fyrst við Ísland árið 2006 og er nú algengur í Hvalfirði og finnst víða um vestanvert landið. thumb|vinstri|Skjölldur af grjótkrabba
Birki
Birki á Íslandi
Talið er líklegt að vaxtarlag birkiskóga hafi breyst frá landnámi vegna búskaparhátta og gangið hafi verið á birkiskóga svo skógarleifar eru núna kræklóttar hríslur. Fjalldrapi getur æxlast við birki og nefnist blendingurinn skógviðarbróðir en hann er kræklóttur runni. Árið 1987 hófust birkikynbætur á Íslandi og var markmið að rækta beinvaxin há þróttmikið birkitré og endurheimta forna reisn íslenska birkisins. Birki sem er helst þekkt á Íslandi;
The Devil Wears Prada (kvikmynd)
Söguþráður
Í París fer Andy í tískusýningar og hittir tískuhönnuðinn Garavani Valentino. Miranda kynnir hana sem „nýja Emily“. Eitt kvöld kemur Andy í herbergi Miröndu þar sem hún sér hana að gráta í baðsloppi. Þegar hún er að skapa sætaskipan opnar Miranda sig og segja Andy að maðurinn sinn sé að skilja sér en að helstu áhyggjur sem hún hefur um dætur sína. Síðar kemst Andy að því að Nigel hefur fengið nýtt starf sem sköpunarstjóri nýs tískufyrirtækis. Andy fer í kvöldmat með Christian sem áttar sig á að hún sé einhleyp. Eftir nokkur vínglös sefur hún hjá honum.
Blönduósmálið
Á sjötta tímanum að morgni 22. ágúst árið 2022 átti sér stað atvik á Blönduósi sem kom bæjarbúum í mikið uppnám. Atburðarásin fór þannig fram að maður vopnaður afsagaðari haglabyssu, sjö skotum auk veiðihnífs æddi inn í hús hjóna á sextugsaldri sem ráku framleiðslufyrirtæki í bænum. Maðurinn gekk svo rakleiðis til baka út eftir að hann sá að næturgestir voru hjá fólkinu í næsta herbergi. Húsráðandi veitti honum eftirför út úr húsinu og skaut þá árásarmaðurinn húsráðanda í kviðinn með tilheyrandi áverkum og gekk svo rakleiðist aftur inn í húsið og skaut eiginkonu hans til bana í höfuðið.
Í upphafi fengu feðgarnir stöðu sakbornings í þessu máli. Niðurstaða héraðssaksóknara sem tilkynnt var þann 1. mars árið 2023 var þó að gefa ekki út ákæru í þessu máli og var vísað með til 12. greinar almennra hegningarlaga um neyðarvörn. Rannsóknaraðilar málsins töldu feðgana ekki hafa farið út fyrir takmörk til leyfilegrar neyðarvarnar og taldi héraðssaksóknari málið því ólíklegt til sakfellis. Sérstakir hagsmunaaðilar í málinu höfðu kost á að kæra niðurstöðu héraðssaksóknara til ríkissaksóknara og gerðu þeir það 14. apríl árið 2023 en ríkissaksóknari staðfesti ákvörðun héraðssaksóknara
Juvenalis
Juvenalis kann að hafa gegnt herþjónustu undir stjórn Gnaeusi Juliusi Agricola, og leitt herflokk dalmatískra viðbótarhermanna í Bretlandi árið 78. Þekking hans á egypskum siðum gefur vísbendingu um að hann hafi einnig búið í Egyptalandi um tíma, ef til vill í útlegð.
Keila (ljósnemi)
Keilur eru önnur af tveimur aðaltegundum ljósnema í auga. Hin tegundin kallast stafir.
Keilur fá nafnið af lögun sinni. Keilur eru þéttastar um miðjudæld en eru ekki jafn ljósnæmar og stafir en sjá aftur á móti um skynjun smáatriða og lita. Til eru þrjár aðaltegundir keilna sem svara mest við mismunandi bylgjulengdum ljóss. Oftast eru þær kallaðar rauðar keilur, grænar keilur og bláar keilur, þótt það sé að sumu leyti rangnefni því rauðu og grænu keilurnar svara mest við ljósi af mjög svipaðri bylgjulengd (sem fólk skynjar yfirleitt sem gulgrænt annars vegar og grænt hins vegar).
Hinrik 3. Frakkakonungur
Hinrik 3. (19. september 1551 – 2. ágúst 1589 var konungur Frakklands frá 1574 til dauðadags og konungur Póllands og stórhertogi Litháens frá 1573 til 1575. Hann var upphaflega nefndur Alexandre Édouard en nafni hans var breytt í Henri 1564. Í Póllandi kallaðist hann Henryk Walezy og í Litháen Henrikas Valua.
Prins og hertogi af Anjou
Hinrik var fjórði sonur Hinriks 2. Frakkakonungs og konu hans Katrínar af Medici. Eldri bræður hans voru Frakkakonungarnir Frans 2. og Karl 9. Hann var útnefndur hertogi af Angoulême og Orléans 1560 og hertogi af Anjou 1566. Móðir hans hélt mikið upp á hann og hann var að mörgu leyti talinn fremri bræðrum sínum. Hann var listelskur og bókhneigður en hafði lítinn áhuga á veiðum og íþróttum (nema skylmingum), öfugt við föður sinn og bræður. Karl bróðir hans hafði horn í síðu hans og öfundaði hann af hreysti hans og góðri heilsu en Karl var heilsuveill. Talið er líklegt að Hinrik hafi verið samkynhneigður eða þó öllu fremur tvíkynhneigður því hann átti ýmsar ástkonur.
Sögur af landi
Sögur af landi er plata með íslenska tónlistarmanninnum Bubba Morthens sem kom út þann 9. október 1990. Líkt og flestar plötur Bubba á þessum tíma vann hinn sænski Christian Falk plötuna með Hilmari Erni Hilmarssyni. Að sögn Hilmars bætti Falk miklu við lögin.Til dæmis flautukaflann í laginu Síðasti örninn sem og endurskapað lagið Sonnetta. Í viðtali við Bubba í DV sagðist Bubbi vera að vinna að plötu undir nafninu RASK, en því heiti var skipt út fyrir Sögur af landi. En þrátt fyrir að Bubbi bjóði ekki upp á margt nýtt á Sögum af landi fyrirgefst honum það einfaldlega vegna þess að þetta er skrambi góð plata. Bubbi virðist vera í mjög góðu jafnvægi, sáttur við lífið og tilveruna og umfram allt sjálfan sig. Allt þetta endurspeglast í tónlistinni og ekki síður í textunum sem eru betri og vandaðri en nokkru sinni fyrr
Níkol Pasjínjan
Æviágrip
Vegna spennu og óvissu í kjölfar ósigursins gegn Aserbaísjan boðaði Pasjínjan til nýrra kosninga þann 20. júní 2021. Þegar kosningarnar voru haldnar náði ríkisstjórn Pasjínjans að halda meirihluta sínum á þingi, en kosningaþátttaka var mjög dræm.
John Stuart Mill
Frelsið
Takmarkanir verða þó að vera á frelsinu, þó þær minnstu mögulegu, þannig að ríkinu sé fært að tryggja öryggi borgaranna. Mill áleit sem svo að frelsi væri það að geta gert „hvað svo sem manni lystir svo lengi sem það skaði ekki aðra“. Hann taldi það einnig brjóta á frelsi annarra ef maður gæti komið í veg fyrir að aðrir hlytu skaða en stæði aðgerðarlaus hjá t.d. með því að kasta ekki björgunarhring til drukknandi manns.
Siðfræði: Nytjastefnan
Siðfræðikenning Mills kallast nytjastefna og er svokölluð leikslokasiðfræði. Mill setti kenninguna fram í ritinu Nytjastefnan (e. Utilitarianism). Enska orðið fyrir nytjastefnu er frá honum komið. Löng hefð bjó að baki þessari siðfræði. Megináhrifavaldar Mills voru Jeremy Bentham og faðir Mills, James Mill en leikslokasiðfræði átti rætur að rekja til skoska heimspekingsins Davids Hume.
Louis Renault
Æviágrip
Louis Renault var sonur bóksala og hóf störf við lagaháskólann í Dijon árið 1868. Hann varð kennari við lagaháskólann í París árið 1873 og varð prófessor í þjóðarétti við sömu stofnun árið 1881.
Magdeburg
Lega
thumb|right|250px|Magdeburg. Magdeburg liggur við ána Saxelfi fyrir miðju Saxland-Anhalt. Næstu borgir eru Braunschweig til vesturs (60 km), Berlín til norðausturs (70 km) og Halle til suðurs (60 km).
Orðsifjar
Upphaflega hét borgin Magadeburg og Magathaburg. Tvær tilgátur eru um uppruna heitins. Sú fyrri er að heitið sé dregið af Magd, sem merkir ungfrú, til dæmis skógardís. Sú síðari er að það sé dregið að orðinu Macht (en ekki Magd), sem merkir máttugur.
Vinabæir
Magdeburg viðheldur vinabæjatengslum við eftirfarandi borgir:
Teljanlegt mengi
right|frameTeljanlegt mengi er mengi A, sem er þannig búið að mögulegt er að setja fram gagntæka vörpun frá því á hlutmengi náttúrulegu talnanna. Ef B inniheldur óendanlega mörg stök (t.d. ef B er mengi frumtalnanna eða sléttu talnanna) er A ennfremur teljanlega óendanlegt. Sé mengi ekki teljanlegt er það kallað óteljanlegt.
Óformleg útskýring
Vissulega er ógjörningur að telja að fullu upp óendanleg mengi, teljanleg eða óteljanleg, í raunveruleikanum. Hvortveggja innihalda jú óendanlega mörg stök og gætu því í fljótu bragði virst jafn"óteljanleg" fyrir vikið. En það sem greinir að óendanleg mengi sem eru teljanleg og þau sem eru óteljanleg er að ef S er teljanlegt mengi er alltaf til upptalning á S (þ.e. runa af stökum úr S) sem kemur að hvaða staki a ∈ S sem er fyrr eða síðar ef haldið er áfram nógu lengi.
Alona Tal
Ferill
Tal hefur komið fram í kvikmyndum á borð við College, Kalamity og Broken City.
Verðlaun og tilnefningar
Constellation verðlaunin
Fimleikafélagið Björk
Hópfimleikar
Bikarmeistarar
Aðrar viðurkenningar
Fimleikakona ársins
Mót
Mílanó meistaramót
Bikarmót FSÍ í áhaldafimleikum 2012
Jeffrey Donovan
Jeffrey Donovan (fæddur Jeffrey T. Donovan, 11. maí 1968) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Burn Notice, Touching Evil, Crossing Jordan og Changeling.
Blessuð sértu sveitin mín (kvikmynd 1948)
So Dear to My Heart (enska: So Dear to My Heart) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1948. Leikstjórar voru Harold D. Schuster og Hamilton Luske. Helstu leikarar: Burl Ives, Beulah Bondi og Bobby Driscoll.
Myndin fjallar um ungan dreng sem tekur að sér lítið, óþekkt lamb og lærir af því gildi ástar og umhyggju.
Norður-Makedónía
Tungumál
Opinbert tungumál landsins er makedónska, sem er suðurslavneskt mál. Það er nauðalíkt búlgörsku og mælendur annars málsins skilja mælendur hins auðveldlega. Búlgaría lítur svo á að makedónska sé í raun búlgörsk mállýska en ekki sérstakt tungumál. Makedónska er sömuleiðis lík serbnesku. Makedónska var stöðluð sem opinbert tungumál Alþýðulýðveldisins Makedóníu eftir Síðari heimsstyrjöld. Það er eina þjóðtunga landsins en í sveitarfélögum þar sem yfir 20% íbúa tala annað tungumál fær það mál jafnframt opinbera stöðu.
Um 2/3 hlutar íbúa tala makedónsku sem móðurmál en um fjórðungur talar albönsku. Albönskumælandi íbúar eru í meirihluta í mörgum sveitarfélögum í norðvesturhluta landsins. Önnur minnihlutamál sem töluð eru í landinu eru tyrkneska, rómamál, serbneska og bosníska. Makedónskt táknmál nýtur opinberrar viðurkenningar sem móðurmál heyrnarlausra.
Fimleikafélagið Ernir
Fimleikafélagið Ernir var íþróttafélag sem starfaði í Hafnarfirði á árunum 1952 til 1958 eða þar um bil. Tildrög þess var að Guðjón Sigurjónsson hóf að skipuleggja fimleikaæfingar drengja í bænum síðla árs 1949. Um svipað leyti höfðu fimleikaæfingar kvenna hafist í Hafnarfirði, sem leiddu til stofnunar Fimleikafélagsins Bjarkar.
Caracalla
Stjórnsýsluaðgerðir
Morðin á Geta og stuðningsmönnum hans voru illa séð á meðal almennings í Róm, en líkt og faðir hans reiddi Caracalla sig á stuðning hersins fremur en almennings. Til þess að tryggja sér stuðning hersins ákvað Caracalla að hækka laun allra hermanna heimsveldisins umtalsvert. Þessi ákvörðun reyndist vera gríðarlega kostnaðarsöm og kallaði á aðgerðir í ríkisfjármálum. Að hluta til reyndist mögulegt að fjármagna launahækanirnar með því að gera upptækar eignir stuðningsmanna Geta, en Caracalla þurfti einnig að grípa til þess ráðs að minnka silfurinnihald silfurmyntarinnar (denarius), og blanda hana með kopar. Margir fyrirrennarar Caracalla höfðu gert slíkt hið sama, en nú var hlutfall silfurs í myntinni komið niður í aðeins um 50 prósent. Vandamálin í ríkisfjármálum voru líka að líkindum kveikjan að því að árið 212 gaf Caracalla út tilskipun sem kölluð hefur verið Constitutio Antoniniana. Þessi tilskipun kvað á um að allir frjálsir menn innan Rómaveldis fengju fullan ríkisborgararétt. Fram að því höfðu aðeins íbúar á Ítalíuskaganum haft ríkisborgararétt. Helsta ástæðan fyrir þessari aðgerð var líklega sú að með henni var hægt að heimta skatt af fleirum. Einnig var hægt að kveða fleiri menn í herinn.
Kolmunni
Hrygning
Kolmunninn verður kynþroska 2-7 ára gamall. Aðalhrygningarstöðvarnar eru með landgrunnsbrúninni og við úthafsbankana vestan og norðvestan Bretlandseyja, allt norður undir færeyska landgrunnið. Hrygningin fer fram á 250-450 m dýpi. Hrognasekkir 30 cm langrar hrygnu eru með um 48 þús. egg, sem klekjast út sem 2-3 mm langar lirfur að viku liðinni. Lirfurnar eru sviflægar fram eftir sumri en leita botns seinni part sumars.
Cerastium humifusum
Cerastium humifusum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Suður-Ameríku.
Scott McTominay
thumb|McTominay. Scott McTominay (fæddur 8. desember, 1996) er atvinnumaður í fótbolta sem spilar sem miðjumaður fyrir Manchester United og landslið Skotlands. McTominay hefur alltaf verið hjá Manchester United og spilaði sinn fyrsta leik í ensku úrvaldsdeildinni gegn Arsenal þann 7 maí 2017. McTominay fæddist í Englandi en spilar þó fyrir Skotlandi í gegnum fjölskyldutengsl.
Vetnissamsætur
Vetnissamsætur eru samsætur vetnis (H). Náttúrlega finnast aðeins þrjár þeirra, 1H (einvetni), 2H (tvívetni), og 3H (þrívetni), en fáeinar mjög óstöðugar vetnissamsætur, (4H, 5H, 6H og 7H), hafa verið myndaðir í tilraunastofum.
Adolf Anderssen
Adolf Anderssen tapaði sínum skákum gegn Paul Morphy og Wilhelm Steinitz í lokaeinvígum heimsmeistaramótanna 1858 og 1866. En á móti vann hann mótið 1851 í London, 1862 í London og 1870 í Baden-Baden.
Vaðlaheiðargöng
Saga
Málið var mjög umdeilt í þinginu og það þvert á flokkslínur. Deilt var á forsendur verkefnisins sem andstæðingum málsins þóttu of bjartsýnar, það að framkvæmdin væri tekin fram yfir forgangsröðun vegaáætlunar og að gengið væri fram hjá lögum um ríkisábyrgðir. Málið var talið vera dæmi um „kjördæmapot“ og Lilja Mósesdóttir kallaði fjármögnun framkvæmdarinnar „gríska bókhaldsbrellu“. Samgöngunefnd þingsins fjallaði ekki um frumvarpið eins og venja er með samgöngumál en meirihluti nefndarmanna hennar var á móti framkvæmdinni. Þá var Ögmundur Jónasson innanríkisráðherra, sem fer með samgöngumál, efins um verkefnið en samþykkti það í ríkisstjórn með þeim fyrirvara að veggjöld myndu standa undir framkvæmdinni. Frumvarpið var samþykkt með 29 atkvæðum gegn 13. Enginn þingmaður stjórnarflokkanna Samfylkingar og Vinstri grænna greiddu atkvæði gegn frumvarpinu en þeir þingmenn flokkanna sem lýst höfðu efasemdum eða andstöðu við málið voru ýmist fjarverandi eða sátu hjá. Af þingmönnum Sjálfstæðisflokksins voru allir á móti frumvarpinu nema tveir þingmenn flokksins í norðausturkjördæmi.
Framkvæmdir
Framkvæmdir töfðust vegna vatnsæða í fjallinu sem trufluðu gerð gangnanna. Heitt vatn flæddi um göngin og um tíma var farið um í göngunum með bátum og kalt vatn var notað til kælingar. Síðasta haftið var sprengt í lok apríl árið 2017 og stendur til að opna þau ári síðar.
Walt Disney-fyrirtækið
Walt Disney-fyrirtækið (enska: The Walt Disney Company (nyse: DIS) er eitt af stærstu fjölmiðlafyrirtækjum heims. Það var stofnað 16. október 1923 af bræðrunum Walt og Roy Disney og hefur orðið eitt af stærstu kvikmyndaverum í Hollywood. Ellefu skemmtigarðar eru í eigu fyrirtæksins til viðbótar eru nokkrar sjónvarpsstöðvar í eigu Disney, þar á meðal ABC og ESPN. Höfuðstöðvar Disney eru Walt Disney-kvikmyndaverin í Burbank í Kaliforníu.
Boule et Bill
Sögurnar
Roba þróaði persónurnar í samvinnu við Maurice Rosy, með það að markmiði að búa til evrópska útgáfu af Smáfólki (enska: Peanuts) eftir Charles M. Schulz. Aðalpersónur eru smástrákurinn Boule og vinur hans Bill sem er cocker spaniel-hundur. Foreldrar Boule og gæluskjaldbaka koma einnig við sögu, sem og aðrir íbúar í friðsömum smábæ fjölskyldunnar.
Muse
Stofnun sveitarinnar (1992 – 1997)
Árið 1994 sigraði hljómsveitin í tónlistarkeppni. Þá gengu þeir undir nafninu Rocket Baby Dolls og voru með gotnesku yfirbragði. Þeir voru „eina alvöru rokkhljómsveitin“ sem tók þátt í keppninni og mölvuðu hljóðfærin sín á sviðinu. „Þetta áttu að vera mótmæli, yfirlýsing“, sagði Bellamy, „svo, þegar við unnum í raun, var það áfall. Rosalegt áfall. Eftir þetta fórum við að taka okkur alvarlega.“ Stuttu eftir keppnina ákváðu þeir að fara ekki í háskóla, hættu í vinnu, breytu nafni hljómsveitarinnar í Muse og fluttu frá Teignmouth.
Fyrstu stuttskífurnar og Showbiz (1998 – 2000)
Eftir útgáfu Showbiz fór Muse í tónleikaferðalag með Savage Garden um Bandaríkin. Árin 1999 og 2000 spiluðu þeir á stórhátíðum í Evrópu og á tónleikum í Ástralíu og á sama tíma eignuðust þeir stóran aðdáendahóp í Vestur-Evrópu, sérstaklega í Frakklandi.
Origin of Symmetry og Hullabaloo (2001 – 2002)
Céline Dion var einnig hótað lögsókn árið 2002 þegar hún hugðist kalla sýningu sem hún stóð fyrir í Las Vegas „Muse“, þrátt fyrir að Muse hefði einkarétt á nafninu á heimsvísu. Céline Dion bauð þeim 50,000 dali til að nota nafnið en þeir höfnuðu því og Bellamy sagði „Við viljum ekki fara þangað og fólk heldur að við séum stuðningssveit Céline Dion“. Á endanum neyddist Céline Dion til að hætta við.
Glæmur
Glæmur (fræðiheiti: Phasmidia) eru ættbálkur skordýra sem telur um 2.000 tegundir sem lifa aðalega í gróskumiklum jörðum hitabeltisskóga en finnast einnig í kjarri og þyrnaflækjum á Grassléttum. Kunnugusta og algengasta glæmutegundin er förustafur.
Rúm
Rúm getur átt við:
Ólympsfjall
Í grískri goðafræði er Ólympsfjall aðsetur Ólympsguðanna tólf, aðalguðanna í grískri goðafræði. Grikkir hugsuðu sér að þar væru kristalshallir þar sem guðirnir byggju, m.a. Seifur.
Kim Jong-un
Æviágrip
Þegar Kim Jong-un fæddist var ekki útrætt að hann myndi taka við af föður sínum sem einræðisherra. Lengst af hafði elsti hálfbróðir Kims, Kim Jong-nam, verið álitinn sennilegasti arftaki föður þeirra sem leiðtogi Norður-Kóreu. Kim Jong-nam var hins vegar útskúfað árið 2001 eftir að hann var gómaður við að reyna að komast til Japan með fölsuðu vegabréfi, þar sem hann hugðist heimsækja Disneyland í Tókýó. Kim Jong-un fór í kjölfarið að birtast æ oftar með Kim Jong-il á opinberum viðburðum og var orðinn traustur í sessi sem arftaki við byrjun annars áratugs 21. aldar.
Viktoría (Breska Kólumbía)
thumb|Þinghúsið. thumb|Hatley Castle. thumb|Loftmynd.
Áhugaverðir staðir
Þekktar byggingar eru m.a.: Þinghúsið sem er frá 1897 og Empress hótelið sem er frá 1908. Beacon Hill Park er aðalalmenningsgarður borgarinnar. Kínahverfi borgarinnar er það næstelsta í vesturheimi á eftir San Francisco. Innri höfnin er vinsælt svæði og eru þar margir húsbátar. Ýmis söfn eru í borginni.
Sasa (bambus)
Ein tegundin, S. kurilensis er mikið notuð til matar (bambussprotar) í Japan.
Mico Preto
Mico Preto er brasilísk þáttaröð (telenovela). Þættirnir voru fyrst sýndir árið 1990 (7. maí - 30. nóvember).
Urumqi
Tenglar
alt=Landakort sem sýnir legu Urumqi borgar í Xinjiang sjálfstjórnarhéraði í norðvesturhluta Kína.|thumb|Kort af sem sýnir Urumqi borg (dökkrautt) í Xinjiang, Kína.
Norræn hönnun
Norræn hönnun kom fram á sjöunda áratugnum í Norðurlöndunum, það er að segja Danmörku, Noregi, Svíþjóð, Finnlandi og á Íslandi. Þessi hönnunarstíll einkennist af einfaldleika, naumhyggju og góðum notagildum.
Bíhar
Bíhar er fylki á Norðaustur-Indlandi. Höfuðborg er Patna. thumb|225px|
Yves-Joseph de Kerguelen-Trémarec
Yves-Joseph de Kerguelen-Trémarec (13 febrúar 1734 – 3 mars 1797) var franskur landkönnuður og sjóliðsforingi.
Claude Joseph Rouget de Lisle
Rouget de Lisle var hlynntur konungdæminu og neitaði að sverja eið við hina nýju stjórnarskrá. Fyrir það var hann sviptur sínum titli og honum hent í fangelsi.
Safavídaríkið
thumb|right|Safavídaríkið um 1512. Safavídaríkið (persneska: صفویان; aserbaídsjanska: Səfəvi) var íranskt sjítaveldi af aserskum og kúrdískum uppruna sem ríkti yfir í Persíu frá 1501/1502 til 1722. Á tímum Safavídaríkisins náði Persía mestri stærð frá falli Sassanídaríkisins árið 651. Safavídarnir gerðu tólfungaútgáfu sjía íslam að opinberum trúarbrögðum í ríkinu.
Mónakó
Landið er aðeins 2,1 ferkílómetri og takmarkast við borgina Mónakó og ströndina framan við hana en varla er nokkurt óbyggt svæði innan landamæra ríkisins og þar er enginn landbúnaður stundaður. Land ríkisins hefur þó stækkað um allt að 20% á síðari árum vegna landfyllinga út í sjó. Strandlengja Mónakó er 3,83 km og er stysta strandlengja fullvalda ríkis í heimi. Hæsti punktur Mónakó er mjór fjallvegur, Chemin des Révoires, í hlíðum Mont Agel sem er 161 metrar yfir sjávarmáli. Furstadæmið er um 15 km frá landamærum Frakklands og Ítalíu. Fjölmennasta hverfi borgarinnar er Larvotto.
Saga
Mónakó dregur nafn sitt af grískri nýlendu sem Lígúrar nefndu Monoikos, sem merkir „eitt hús“ á grísku. Landið varð hluti af Heilaga rómverska ríkinu sem lét Genúa það eftir. Grimaldi-ættin sem hafði verið hrakin frá Genúa, gerði tilkall til landsins í hundrað ár þar til henni tókst að kaupa það. Lýðveldið Genúa leyfði fjölskyldunni að halda Mónakó og Frakkland og Spánn létu þennan eignarhlut í friði öldum saman. Frakkland innlimaði Mónakó í frönsku byltingunni, en eftir ósigur Napóleons féll landið undir konungsríkið Sardiníu.
21. öldin
Þann 29. febrúar 2020 var tilkynnt um fyrsta tilvik COVID-19-smits í Mónakó. Þann 3. september 2020 var fyrsti gervihnöttur Mónakó sendur út í geim frá Frönsku Gvæjana með Vega-eldflaug. Gervihnötturinn var smíðaður af Orbital Solutions í Mónakó.
Stjórnsýslueiningar
Árið 1966 var ákveðið að skipta furstadæminu í verndarsvæði („þar sem vernda ber núverandi staðaranda“) og hverfi. Fjöldi og afmörkun hverfanna hefur breyst nokkrum sinnum, síðast árið 2013. Nýtt hverfi, Le Portier, er í byggingu á 6 hektara landfyllingu í sjó.
Walter Benjamin
thumb|Walter Benjamin – 1928
Murakami Haruki
Ævi og störf
Hann bjó í Kobe flest öll æskuárin. Faðir hans var búddaprestur og móðir hans var dóttir kaupmanns frá Osaka. Þau kenndu bæði japanskar bókmenntir.
Hvítönd
Hvítönd (fræðiheiti: Mergellus albellus) er fugl af andaætt. Hvítönd er sjaldgæfur flækingsfugl á Íslandi. Hvítönd er ein af minnstu fiskiöndunum en tvær fiskiendur gulönd og toppönd eru verpa á Íslandi. Hvítönd og kambönd svipar mjög til húsanda.
Ekta grískt brúðkaup
Söguþráður
Brúðkaupsdagurinn rennur upp með vandræðum og hamagangi en brúðkaupið sjálft gengur hnökralaust fyrir sig. Allir fara í veisluna og Miller hjónin (uppfull af glösum af ouzo) byrja að una sér vel í gríska partýstílnum. Gus heldur ræðu og býður Ian og foreldra hans velkomin í fjölskylduna.
Biblía 21. aldar
Saga
Í Biblíunni 2007 er einnig ítarefni: nokkur kort, stutt greinargerð framan við öll rit Biblíunnar, skrá um mikilvæga ritningarstaði, yfirlit um tímatal og orðaskýringar.
Miðnætti í París
Miðnætti í París er rómantísk gamanmynd frá árinu 2011 sem Woody Allen leikstýrði og skrifaði. Kvikmyndin fjallar um hóp Bandaríkjamanna sem heimsækja Parísarborg yfir sumarið. Hetja myndarinnar er handritshöfundur sem verður ástfanginn af borginni eftir fjölmörg undarleg ævintýri um miðnætti. Helstu þemu myndarinnar eru fortíðarfíkn og nútímaviðhorf. Owen Wilson, Rachel McAdams, Marion Cotillard, Kathy Bates, Carla Bruni, Adrien Brody og Michael Sheen fara með aðalhlutverkin í myndinni. Forsýning myndarinnar átti sér stað á kvikmyndahátíðinni í Cannes og fór í almenna sýningu í Bandaríkjunum í maí 2011 þar sem hún hóf sigurgöngu sína yfir hnöttinn.
Ragnar Bjarnason
HSH
78 snúninga
Tungufell
Tungufell er algengt bæjarnafn á Íslandi og getur einnig átt við fjöll og fell:
Kirkja
Kirkja eða guðshús er samkomustaður kristinna manna fyrir trúarlegar athafnir. Orðið kirkja er einnig haft um stofnunina sem slíka og þá oftast með ákveðnum greini: kirkjan, kirkjunnar menn. Útkirkja (annexía) kallast kirkja á jörð án prestseturs.
Hornhlynur
Hornhlynur (fræðiheiti: Acer diabolicum) er runni eða lítið lauftré af ættkvísl hlyna (Acer) sem er einlent í Japan (Honshu, Shikoku og Kyushu). Hann getur orðið 10 til 20 m hár.
Fyrri heimsstyrjöldin
Orsakir stríðsins
Þann 28. júní 1914 skaut Gavrilo Princip Franz Ferdinand, erkihertoga Austurríkis-Ungverjalands og erfingja krúnunnar, og eiginkonu hans Sophie Chotek til bana í Sarajevo. Princip var meðlimur í þjóðernissinnuðu samtökunum Ung Bosnía, sem höfðu það á stefnuskrá sinni að sameina alla Suður-Slava í einu ríki, sjálfstæðu og óháðu Austurríki-Ungverjalandi. Morðið í Sarajevo hratt af stað atburðarás sem stigmagnaðist og leiddi til stríðs. Morðið var tilefni stríðsins en raunverulegar orsakir þess voru aftur á móti margvíslegar og flóknar.
Áætlanir, vantraust og herkvaðning
Áætlanir Frakka, áætlun XVII, gerði ráð fyrir innrás í Ruhr dalinn, iðnaðarhérað Þýskalands, með það að augnamiði að svifta Þýskaland getunni til að heyja stríð.
Enn fremur ætti ekki að vanmeta samskiptavandann árið 1914. Allar þjóðirnar notuðu enn símskeyti og sendiherra sem meginleið til samskipta. Boð gátu því tafist klukkustundum og jafnvel dögum saman.
Miðveldin
Þýskaland hafði samið við Austurríki-Ungverjaland árið 1883, um samstöðu ef annað ríkið lenti í stríði. Þegar Franz Jósef, keisari Austurríkis-Ungverjalands, bað Þýskaland um stuðning í stríðinu við Serbíu, hét Vilhjálmur 2. Þýskalandskeisari, þeim skilyrðislausum stuðningi, án þess að spyrjast fyrir um markmið eða áætlanir þeirra. Að stríðinu loknu litu bandamenn svo á að þessi skilyrðislausi stuðningur hafi haft úrslitaþýðingu varðandi allsherjarstríð og kenndu því Þjóðverjum um upphaf stríðsins.
Bandamenn
Bretland lýsti yfir stríði á hendur Þjóðverjum 4. ágúst. Ein ástæða fyrir þátttöku Breta var sú að árið 1839 höfðu þeir lofað að verja hlutleysi Belgíu ef til innrásar kæmi. Þjóðverjar höfðu nú krafið Belga um að leyfa sér að fara inn í landið til þess að ráðast þaðan inn í Frakkland, en Belgar höfnuðu og því réðust Þjóðverjar inn í Belgíu. Einnig var mikilvægt fyrir Breta að halda vináttu við Frakka og Rússa, bæði vegna viðskiptahagsmuna og vegna þess hve erfitt það gæti reynst að verja hin gríðarstóru landflæmi heimsveldisins ef til átaka kæmi við þessi lönd.
Grenada
Landafræði
Grenada er stærst Grenadíneyja. Smærri eyjar eru meðal annars Carriacou, Petit Martinique, Ronde Island, Caille Island, Diamond Island, Large Island, Saline Island og Frigate Island. Langflestir búa á Grenada þar sem stærstu bæir landsins eru, höfuðborgin St. George's, Grenville og Gouyave. Stærsta byggðin utan Grenada er Hillsborough á Carriacou.
Hnattvæðing
Tækni, stjórnmál og menning
Í vestrænum löndum ber meira á einstaklingshyggju sem ríkjandi hugmyndafræði og er í því sambandi talað um vestræna neyslumenningu. Fólk skilgreinir sig í auknum mæli út frá lifnaðarháttum sínum eða lífsstíl. Hnattvæðing hefur sumsstaðar orðið til þess að menning í ólíkum löndum verður einsleitari. T.a.m. þegar sjónvarpsefni er framleitt í einu landi og flutt út til annara landa og lagað að aðstæðum þar, t.d. Idol.
Dreifð afneitun leyndarmála
Á vef DDoSecrets er birtar greinar sem oftast eru sendar inn nafnlaust og leka á internetið viðkvæmum upplýsingum frá ríkisstjórnum, fyrirtækjum og öðrum samtökum. Vefsíðan hefur stundum verið nefnd sem arftaki WikiLeaks. Bandaríska rannsóknarblaðakonan Emma Best, er annar stofnandi vefsins sem fór í loftið 3. desember 2018. Vefurinn sem er ekki rekinn í hagnaðarskyni er hvað best þekktur útgáfu í júní 2020 á stóru safni innri lögregluskjala, þekkt sem BlueLeaks. Vefurinn er meðal annars talinn veita hvað mestan opinberan aðgang að rússneskum skrám sem lekið hefur verið eftir að innrás Rússa hófst í Úkraínu í febrúar 2022.
Spágaukur
Spágaukur (fræðiheiti Coccyzus americanus) er fugl af gaukaætt. Hann er algengur varpfugl í Norður-Ameríku frá Suður-Kanada til miðhluta Mexíkó og skiptist í tvær deilitegundir Coccyzus americanus americanus sem er austan Klettafjalla og Coccyzus americanus occidentalis sem er vestan Klettafjalla. Kjörlendi spágauka er opið skóglendi og þéttur runnagróður. Þeir eru oft nálægt mannabústöðum. Spágaukar hafa vetursetu í Suður-Ameríku frá Venesúela og Kólumbíu suður til Argentínu. Spágaukur er mjög sjaldgæfur flækingsfugl á Íslandi.
Pallíetta
thumbnail|Skór með gylltum pallíettum thumb|Pallíettur Pallíetta er lítil þunn skífa úr málmi eða málmlituðu plasti sem fest er á klæðnað eða ofin efni til skrauts. Pallíettur endurkasta ljósi og klæðin glitra. Föt skreytt pallíettum eru notuð til hátíðabrigða og í skemmtanaiðnaði svo sem af sýningarfólki í fjölleikahúsum. Pallíettur eru líka notaðar í ýmsa hluti á heimili og í skartgripi.
Hamilton
Hamilton getur átt við:
Egill Skalla-Grímsson
Ævi
Svo fór hann og fól silfurkistur Aðalsteins konungs. Bein hans voru grafin upp og flutt í Mosfellskirkjugarð: „Þau voru miklu meiri en annarra manna bein. Hausinn var undarlega mikill og þungur, allur báróttur utan."
Egill dó um áttrætt á Mosfelli í Mosfellssveit, hjá stjúpdóttur sinni Þórdísi Þórólfsdóttur, sem einnig var bróðurdóttir hans, og manni hennar Grími Svertingssyni lögsögumanni. Hann var grafinn þar sem nú er bærinn Hrísbrú. Hundrað árum seinna voru bein hans flutt, enda var það skylda þegar ný kirkja var reist í sveitinni, í nýjan kirkjugarð sem nú er á Mosfelli.
Búlgaría
Landafræði og náttúrufar
thumb|Landfræðikort.
Íbúar
Jafnrétti er mikið í Búlgaríu, sem var í 18. sæti í skýrslunni Global Gender Gap Report árið 2018. Kosningaréttur kvenna var lögleiddur tiltölulega seint, eða 1937, en í daga njóta konur sömu pólitísku réttinda og karlar og taka virkan þátt í atvinnulífinu þar sem lög tryggja sömu laun fyrir sömu vinnu. Árið 2021 mat markaðsrannsóknafyrirtækið Reboot Online Búlgaríu sem besta Evrópulandið fyrir konur að vinna í. Í Búlgaríu er hæsta hlutfall kvenna að störfum í upplýsingatækni innan Evrópusambandsins, og hæsta hlutfall kvenna í tæknigeiranum, eða 44,6%. Þessi mikla atvinnuþátttaka kvenna í Búlgaríu er arfur frá tímum kommúnistastjórnarinnar.
Lilleström
Lillestrøm er bær í  sveitarfélaginu Skedsmo í Akurshús-fylki í Noregi, 18 kílómetra norðaustur af miðbæ Óslóar og 13 kílómetra frá borgarmörkunum. Íbúar eru um 13.000. Lillestrøm Sportsklubb er knattspyrnufélag bæjarins.
Fangelsi
Samheiti og önnur orð tengd fangelsi
Á íslensku eru til mörg orð sem höfð eru um fangelsi. Mætti þar t.d. nefna hegningarhús, tukthús, betrunarhús og sakahús. Orðin steinn eða grjót (oftast með greini: steininn eða grjótið) eru tilkomin vegna Hegningarhúsins á Skólavörðustíg 9, sem stundum er einnig nefnd Nían. Önnur orð tengd fangelsi eru t.d. Letigarður sem var vinnuhæli sem var sambyggt fangelsinu. Það orð var þó einnig haft um þurfamannahæli. Dýflissa er orð sem aðallega haft er um fangelsi í köstulum, svo er um svarthol og myrkvastofu, þó þau séu jöfnum höndum einnig höfðu um fangelsi almennt. Prísund er einnig haft um dýflissu, en sömuleiðis um hverskonar kvalarstað.
Rauðhæringur
Rauðhæringur eða ryðhadda (fræðiheiti: Inocybe dulcamara) er meðalstór hattsveppur af ættkvísl hærusveppa. Hatturinn er hnýfður, gulur eða gulgrár að lit og 1-4 cm í þvermál. Fanirnar eru alstafa og stafurinn einfaldur, samlitur hattinum. Gróprentið er tóbaksbrúnt. Þessi sveppur er talinn eitraður líkt og flestir sveppir sömu ættkvíslar.
Lyngbúi
Lyngbúi (fræðiheiti: Ajuga pyramidalis) er fjölær jurt af varablómaætt sem vex í fjalllendi í Evrópu.
Salturt
Salturt (fræðiheiti: Suaeda maritima ) er lágvaxin jurt af hélunjólaætt.
Z fyrir Zorglúbb
Söguþráður
Í ljós kemur að Zorglúbb er gamall kunningi Sveppagreifans. Hann er haldinn mikilmennskubrjálæði og stefnir að heimsyfirráðum. Zorglúbb kemur á setur Sveppagreifans á fljúgandi farartæki sínu og reynir að fá greifann í lið með sér, en hann neitar. Í hefndarskyni beitir Zorglúbb dáleiðandi hljóðbylgjum sem snúa íbúum Sveppaborgar gegn greifanum og býr lýðurinn sig undir að leggja herragarðinn í rúst.
Eintracht Frankfurt
Leikmannahópur
23. júlí 2023
Oscar Carlén
Oscar Carlén (fæddur 11. maí 1988) er sænskur handboltamaður. Hann hefur leikið með liði Flensborgar frá árinu 2008 en hann fer til Hamborgar árið 2011. Carlén er hægri skytta og er sonur handboltamannsins Pers Carlén sem var rekinn frá þjálfun Flensborgar. Carlén er 193 cm að hæð og spilar í treyju númer 6 hjá Flensburg. Uppeldisfélag Carlén er Ystads IF HF í Svíþjóð en þar lék hann í Meistaraflokki frá árinu 2005 til 2008 en þá hélt hann til Flensborgar. Fyrsti leikur Carléns fyrir sænska landsliðið var árið 2007, 2. apríl gegn Noreg.
Sprengisveppurinn
Söguþráður
Svalur og Valur halda til Tókýó í Japan, eftir að hafa fengið boð frá hinum dularfulla Ító Kata, sem er slyngur töframaður. Ító Kata segist hafa fundið hinn þjóðsagnakennda svepp Kókó Sjómón  og biður þá um að færa Sveppagreifanum til rannsóknar. Ferðin verði þó ekki hættulaus, þar sem alþjóðlegu glæpasamtökin Þríhyrningurinn muni eflaust ásælast sveppinn.
Forliður
Forliður getur átt við:
Saga hagfræðinnar
Kaupskapar- og búauðgisstefna
Búauðgisstefna er efnahagskenning sem á rætur að rekja til Frakklands og lítur á hagkerfið sem hringrás sem drifin er áfram af náttúrunni. Búauðgismenn töldu að allur virðisauki ætti sér stað í landbúnaði og að hann væri þannig grundvöllur allrar annarrar efnahagsstarfsemi. Þeir lögðu til breytingar á skattkerfi síns tíma með það að leiðarljósi að auka framleiðni í landbúnaði. Búauðgisstefnan er oft talin vera fyrsta heilsteypta kenningin um gangverk hagkerfisins en líkt og kaupskaparstefnan er hún ekki í samræmi við hagfræðiþekkingu nútímans.
Klassísk hagfræði
Árið 1798 kom út ritið Ritgerð um lögmál sem stýra mannfjöldanum eftir Thomas Malthus, þar sem hann setti fram þá kenningu að fólksfjöldi vaxi með veldisvexti en að fæðuframleiðsla vaxi línulega og að það leiði til hungursneyðar nema hömlur séu settar á fólksfjölgunina. Malthus taldi að slíkar hömlur væru til staðar í formi hjónabanda, getnaðarvarna og almenns siðgæðis. Því kæmi ekki til hungursneyðar af völdum offjölgunar. David Ricardo taldi að í landbúnaði væru til staðar svokallaðar „innri jaðar-“ og „ytri jaðar“ rentur sem rynnu til landeigenda þegar verð á korni hækkaði og kenning hans um hlutfallslega yfirburði veitti aukinn rökstuðning fyrir þeirri skoðun Adams Smith að verkaskipting væri af hinu góða. Bæði Ricardo og Malthus eru þekktir fyrir ýmis önnur hugtök og kenningar, þar á meðal vinnuverðgildiskenningu Ricardos, járnlög um laun og jafngildiskenningu Ricardos.
Sósíalísk hagfræði og marxismi
Karl Marx var ásamt samstarfsmanni sínum Friedrich Engels upphafsmaður marxismans og höfðu þeir gríðarleg áhrif á hagþróun víða hvar í heiminum í gegnum áhrif sín á þróun kommúnisma. Hagfræðikenning marxismans kemur hvað skýrast fram í bók Marx Auðmagnið sem kom út í hlutum árin 1867 og 1894. Kenningin er grundvölluð á þýskri söguspeki og gengur út á að framþróun mannlegs samfélags muni ná hápunkti í byltingu þar sem stétt fjármagnseigenda verði vikið frá völdum og stétt verkafólks öðlast yfirráð yfir öllu fjármagni. Samkvæmt marxisma eru samfélagslegar stofnanir á borð við trúarbrögð og stjórnvald grundvölluð á framleiðsluháttum, sér í lagi verkaskiptingu og einkaeignarrétti. Samkvæmt vinnuverðgildiskenningu Marx má rekja allt virði til vinnu verkamannsins; allur mismunur markaðsverðs framleiðslu og vinnulauna sé arðrán af hálfu fjármagnseigandans. Síaukin verkaskipting leiði til firringar sem hljóti að enda í byltingu.
Sjálfstæðisflokkurinn
Sjálfstæðisflokkurinn hefur setið í 22 af þeim 31 ríkisstjórnum sem myndaðar hefur verið frá stofnun hans og veitt 15 þeirra forystu. Sjálfstæðisflokkurinn hefur átt tæplega 45% meðalfylgi í bæjar- og sveitarfélögum frá stofnun. Í Reykjavík hafði flokkurinn hreinan meirihluta um áratuga skeið, allt til 1978 og aftur 1982 til 1994.
Probus
Marcus Aurelius Probus (um 19. ágúst 232 – september/október 282) var keisari Rómaveldis í sex ár, frá 276 til 282. Probus var keisari á tímum 3. aldar kreppunnar í Rómaveldi, tímabili sem einkenndist af óstjórn og utanaðkomandi ógn. Þegar Probus varð keisari hafði þó nokkrum stöðugleika verið náð eftir hernaðarsigra Claudiusar Gothicusar og Aurelianusar.
Aurelianus keisari var myrtur árið 275 og í kjölfarið var Tacitus hylltur sem keisari af öldungaráðinu. Tacitus var svo myrtur aðeins ári síðar og fékk bróðir hans, Florianus, þá stuðning hjá hluta af hernum til að taka við völdunum. Fljótlega hylltu þó herdeildir austast í Rómaveldi Probus sem keisara. Probus og Florianus börðust á árinu 276 um völdin en á endanum var Florianus myrtur af sínum eigin hermönnum.
Probus var á leiðinni í herferð gegn Sassanídum, árið 282, þegar Carus, yfirmaður lífvarðasveitar keisarans, var hylltur sem keisari. Probus sendi herlið til að kveða niður uppreisnina en herliðið snerist á sveif með Carusi. Í kjölfarið var Probus myrtur af eigin hermönnum og Carus varð keisari.
Fáni Noregs
thumb|154px|Þjóðfáni Noregs thumb|189px|Ríkisfáni Noregs
Dömubindi
thumb|250x250dp|Einnota dömubindi
Leirvík
Leirvík getur átt við:
0. mars
0. mars er annað heiti á síðasta degi febrúarmánaðar. Nafnið kemur til vegna þess að dagsetning síðasta dags febrúar er mismunandi eftir því hvort um hlaupár er að ræða eða ekki.
James W. Denver
Þrælastríð og síðustu störf
Sonur hans, Matthew R. Denver, var þingmaður fyrir Ohio-ríki 1907–1913.
Vinaskógur
Fyrsti erlendi þjóðhöfðinginn sem gróðursetti í Vinaskógi var Elísabet II Bretadrottning, þann 26. júlí 1990. Í kjölfarið hefur fjöldi erlendra þjóðhöfðingja gróðursett í Vinaskógi, t.d. allir þjóðhöfðingjar Norðurlanda á Lýðveldishátíðinni árið 1994. Einnig hafa ýmsir aðrir þekktir einstaklingar gróðursett í Vinaskógi og má þar nefna Yoko Ono árið 1991.
Elliði Vignisson
Elliði Vignisson (fæddur 28. apríl 1969) er íslenskur stjórnmálamaður og bæjarstjóri í Ölfusi frá árinu 2018. Hann var bæjarstjóri í Vestmannaeyjum frá 2006-2018.
Jón Laxdal (leikari)
Jón Laxdal Halldórsson (7. júní 1933 - 15. maí 2005) var leikari og leikstjóri.
Sleði
thumb|250px|Hestur dregur sleða thumb|250px|Hestasleði í [[Úkranía|Úkraníu ]] Maður og barn á sparksleða (skíðasleða)|thumbnail thumbnail|Magasleðar Sleði er landfarartæki með sléttum botni eða fest á slétta lárétta teina sem fara áfram með að renna eftir yfirborði. Flestir sleðar eru ætlaðir til vetrarferða til að renna eftir yfirborði með lítið viðnám eins og ís og snjó. Sleðar hafa einnig verið notaðir á annars konar yfirborði svo sem leir. Heysleðar voru notaðir til að flytja hey frá votlendi yfir á þurrt land og úr þýfi yfir á slétt land. Sleðar eru notaðir bæði til að flytja fólk og varning. Börn renndu sér áður á magasleðum eða skíðasleðum úr tré með meiðum úr málmi en núna á sleðum úr plasti (snjóþotum). Magasleðar eru lágir sleðar til að liggja á maganum á og voru úr viði með járnmeiðum, stundum með festri sætisgrind. Skíðasleðar eða sparksleðar eru með sæti að framan og löngum meiðum og getur annar spyrnt sleðanum áfram. Það tíðkaðist að setja tólg á meiðana til að sleðinn færi hraðar.
Leirvík (Noregur)
thumb|Leirvik.
Arsinóe 2.
thumb|right|Arsinóe 2. Arsinóe 2. (gríska: Ἀρσινόη; 316 f.Kr. – óþekkt dagsetning frá júlí 270 til 260 f.Kr.) var drottning Egyptalands á tímum Ptólemajaríkisins. Hún var elsta dóttir Ptólemajosar 1. og eiginkonu hans Bereníku 1.
Fimmtán ára giftist hún bandamanni föður síns, Lýsimakkosi 1., sem þá var konungur yfir Þrakíu og síðar Makedóníu og stórum hluta Litlu-Asíu. Arsinóe átti með honum þrjá syni; Ptólemajos 1. Epigónos, Lýsimakkos yngri og Filippos. Hún stóð fyrir því að elsti sonur Lýsimakkosar og Níkaiu, Agaþókles, var kærður fyrir drottinsvik og myrtur í fangelsi af hálfbróður hennar, Ptólemajosi Kerános, árið 284 f.Kr. Eftir fall Lýsimakkosar í orrustunni við Kórupedíon flúði hún til Kassandreiu og giftist Ptólemajosi Kerános. Saman gerðu þau tilkall til konungdæmis í Makedóníu og Þrakíu. Í fjarveru Ptólemajosar gerði hún samsæri gegn honum ásamt sonum sínum. Vegna þessa lét Kerános drepa tvo eldri syni hennar en Filippos flúði norður til Dardaníu. Arsinóe fékk hæli hjá bróður sínum, Ptólemajosi 2., í Alexandríu.
Katie Cassidy
Katherine Evelyn Anita „Katie“ Cassidy-Benedon (fædd 25. nóvember 1986) er bandarísk leikkona og söngvari, best þekkt fyrir hlutverk sín í Supernatural, Harper's Island, Melrose Place, Black Christmas og Taken.
Verðlaun og tilnefningar
Teen Choice verðlaunin
Guðmundur Árni Stefánsson
thumb|Guðmundur Árni Stefánsson, árið 2016 Guðmundur Árni Stefánsson (f. 31. október 1955 í Hafnarfirði) er íslenskur sendiherra, stjórnmálamaður og fyrrverandi ráðherra. Hann er núverandi varaformaður Samfylkingarinnar.
Hann var í hópi yngstu leiðtoga Alþýðuflokksins og oft rætt um hann sem arftaka Jóns Baldvins Hannibalssonar, þáverandi utanríkisráðherra og leiðtoga flokksins. Guðmundur Árni varð hins vegar fyrir gagnrýni vegna embættisfærslna sinna, einkum fyrir að hygla vinum og frændum þegar kom að embættisveitingum og ýmsum sporslum. Mest gekk á út af starfslokum Björns Önundarsonar tryggingayfirlæknis árið 1993. Varð þetta til þess að Guðmundur sagði af sér ráðherraembætti 11. nóvember 1994. Hann sat áfram á Alþingi þar til hann var skipaður sendiherra Íslands í Svíþjóð árið 2005. Þann 17. janúar 2012, afhenti hann Barack Obama Bandaríkjaforseta trúnaðarbréf sitt sem sendiherra Íslands í Washington D.C.
Guðmundur bauð sig á ný fram til bæjarstjórnar í Hafnarfirði í kosningunum 2022. Á landsfundi Samfylkingarinnar í október sama ár bauð hann sig fram til varaformanns flokksins og var sjálfkjörinn án mótframboðs.
Blóðberg
Um blóðberg
Björn Halldórsson, prestur í Sauðlauksdal sem var frumkvöðull í garðrækt og jarðyrkju á Íslandi, segir um blóðbergið:
Sava
Þverár
Hægri þverár í Slóveníu: Sora, Ljubljanica, Mirna og Krka; í Króatíu: Kupa og Sunja; við landamæri Króatíu og Bosníu: Una; í Bosníu: Vrbaška, Vrbas, Ukrina, Bosna, Brka, Tinja, Lukovac og Dašnica; við landamæri Bosníu og Serbíu: Drína; í Serbíu: Jerez, Kolubara og Topčiderska reka.
Byggðir
Sava tengir saman höfuðborgir þriggja ríkja á Balkanskaganum: Ljubljana í Slóveníu, Zagreb í Króatíu og Belgrad í Serbíu. Þótt Ljubljana hafi upphaflega byggð við Ljubljanicu, þverá Sövu, þá hefur borgin stækkað og teljast Črnuče og Zalog, sem áður voru litlir sveitabæir við Sövu, til úthverfa hennar í dag. Í Zagreb og Belgrad skiptir áin borginni í ný og gömul hverfi.
Þúfumerla
Efnafræði
Þalsvörun þúfumerlu er K- fyrir þalið en askhirslur eru K+ vínrauðar, C-, KC- og P-.
Egils saga
Egils saga er ólík öðrum Íslendingasögum að því leyti að hún gerist að mestu annars staðar en á Íslandi. Sagan hefst í Noregi þar sem segir frá Kveldúlfi afa Egils, Skallagrími föður hans og Þórólfi föðurbróður hans. Eftir víg Þórólfs fóru þeir feðgar til Íslands. Kveldúlfur andaðist í hafi en Skallagrímur varð einn fyrsti landnámsmaðurinn. Egill fæddist og ólst upp á Borg á Mýrum, þar sem hann varð strax í æsku mikið skáld og bardagamaður. Egill ferðaðist víða um Norðurlöndin, Eystrasaltslöndin og England. Hann átti í deilum við jafnt merka sem ómerka menn. Hann var einn fárra víkinga sem náði háum aldri og í sögulok deyr hann á Mosfelli hjá stjúpdóttur sinni Þórdísi. Þá var komið undir lok 10. aldar.
Bráðabirgðabúgí
Nýskilinn í bíltúr með dæturnar tvær Níunda lag plötunnar ber heitið Ljóð um ástina og er sungið af kærustu Einbjarnar sem "kemur til hans á næturnar/læðist inn í væran blund/blaut í fæturnar". Í lok lags er komist af því að hún er bara uppspuni sem hugur Einbjarnar fann upp á. Tíunda lag plötunnar fjallar einnig um Einbjörn og ber heitið Skelþunnur. Lagið, líkt og fyrsta lagið um Einbjörn, byrjar á honum hangandi niður á Hlemmi, en í þetta sinn "skelþunnur í skýlinu við hlemm/á báðum áttum reykjandi LM". Næst-síðasta lag plötunnar er meira á country hliðinni miðað við önnur lög plötunnar og ber nafnið Ég á að erfa landið, er sungið af Valgeiri Guðjónssyni sem Einbjörn og er hálfpartinn Á fleytifullu tungli sett í annan búning. Síðasta lag plötunnar heitir Lína Dröfn og er sungið af Diddú í hlutverki mannesku sem ólst upp í sama húsi og Lína.
Virginíuposa
Í Norður-Ameríku er dýrið kallað -opossum, sem er tekið úr frumbyggjamáli og merkir einfaldlega hvítt dýr.
Frans 1. Frakkakonungur
Ríkiserfingi og tengdasonur konungsins
Frans var einkasonur Karls greifa af Angoulême og Lovísu af Savoja. Faðir hans var sonarsonur Karls 5. Frakkakonungs. Karl greifi dó á nýársdag 1496. Tveimur árum seinna varð Loðvík 12., frændi Frans, konungur Frakklands og var þá strax ljóst að ef hann eignaðist ekki son stæði Frans næstur til erfða. Þá var hann gerður að hertoga af Valois. Loðvík konungur sagði skilið við konu sína, sem ekki hafði alið barn í meira en tuttugu ára hjónabandi, og giftist hinni ungu ekkjudrottningu, Önnu af Bretagne. Hún ól á næstu árum tvær dætur, Claude og Renée, og að minnsta kosti fjóra andvana syni.
Anna dó í janúarbyrjun 1514 og 18. maí um vorið giftust Frans og Claude. Loðvík konungur var rúmlega fimmtugur en var ekki búinn að gefa upp alla von um að eignast son og giftist um haustið þriðju konu sinni, hinni átján ára Maríu Tudor, systur Hinriks 8. Englandskonungs. Hann naut hennar þó ekki lengi því hann dó á nýársdag 1515 og þar sem María var ekki barnshafandi varð Frans konungur Frakklands sem Frans 1.
Listvinur og menntamaður
Frans var stórtækur í byggingaframkvæmdum, lét reisa ýmsar hallir og skreyta þær með listaverkum. Þar á meðal var Fontainebleau-höll, sem varð aðalaðsetur hans og bústaður opinberrar hjákonu hans, Önnu hertogaynju af Étampes. Mikill munaður einkenndi hallirnar og í gosbrunnum í hallargarði Fontainebleau var vatnið blandað með víni.
Melrose Place
Melrose Place er bandarísk sjónvarpsþáttaröð sem var í sjö ár sýnd á Fox Network í Bandaríkjunum, frá 1992 til 1999. Þættirnir voru sýndir á íslensku sjónvarpstöðinni Stöð 2 árið 1994 og síðar endursýndir á SkjáEinum árið 2009.
Ufsi
Afli
Ufsaafli við Ísland var 50 þúsund tonn árið 2012, en hefur farið minnkandi frá árinu 2006 þegar veidd voru 78 þúsund tonn. Sjá mynd úr skýrslu Hafró til nánari upplýsingar.
Jóhanna af Valois
thumb|right|Jóhanna af Valois. Jóhanna af Valois (23. apríl 1464 – 4. febrúar 1505) eða Jóhanna af Frakklandi var frönsk konungsdóttir, hertogaynja af Orléans, drottning Frakklands í skamman tíma 1498 og síðan hertogaynja af Berry. Hún var tekin í helgra manna tölu 28. maí 1950 sem heilög Jóhanna af Valois.
Fáeinum dögum eftir að Loðvík tók við krúnunni lýsti hann hjónaband sitt ógilt á þeirri forsendu að kona hans væri vansköpuð og hann hefði ekki getað uppfyllt hjúskaparskyldur sínar vegna fötlunar hennar, enda væru þau barnlaus eftir 22 ára hjónaband. Auk þess hefði hann ekki verið orðinn fjórtán ára og því ekki mátt giftast. Jóhanna barðist hart á móti og leiddi fram vitni um að hjónabandið hefði víst verið fullkomnað. Loðvík hefði vafalaust ekki fengið sínu framgengt ef Alexander VI páfi hefði verið hlutlaus dómari en af pólitískum ástæðum úrskurðaði hann konungi í vil. Var hjónaband konungshjónanna ógilt 15. desember 1498 og Loðvík giftist Önnu 8. janúar 1499.
Jonna Louis-Jensen
Ævi
Jonna var aðalritstjóri Bibliotheca Arnamagnæana og Editiones Arnamagnæanæ á árunum 1976–1988.
Zorflónska
Íslensk útgáfa
Bókin Zorflónska var gefin út af Froski útgáfu árið 2021 í íslenskri þýðingu Anítu K. Jónsson. Hún er merkt sem 54. bókin, þótt hún teljst sú 54. í opinberu ritröðinni á frönsku. Skýringin á misræminu liggur í að Froskur telur með nokkrar bækur með eldri sögum en opinbera röðin hefur að geyma.