cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fréttastofa áhugamanna um pólitík
Fréttastofa áhugamanna um pólitík er íslensk fréttastofa sem að börn stjórna. Þau gerðu þáttaraðirnar Borgarsýn Reykjavíkur, Rannsóknarblaðamennska, Ráðuneyti Íslands, Æðsta sætið, Landskjör og Borgarlýðurinn.
Anthyllis
Blendingar
Eftirfarandi blendingum hefur verið lýst:
Finnfríður
Finnfríður er íslenskt kvenmannsnafn.
Breiðdalsheiði
Breiðdalsheiði er heiði og fjallvegur á milli Suðurdals og Breiðdals. Heiðin er 470 m há. Vegur 95 liggur um heiðina og er hann brattur niður af heiðinni í Breiðdal. Á heiðinni er lítið vatn, Heiðarvatn.
Þrándheimur (sveitarfélag)
Stjórnsýslumiðstöð sveitarfélagsins er borgin Þrándheimur Til sveitarfélagsins teljast einnig þéttbýlinu Klæbu, Trolla, Brattsberg, Langøran og Ringvål.
Breiðbogi
thumb|alt="Breiðbogi"|Teikning af breiðboga sem lýst er með jöfnunni 1/x
Sísí
Sísí er íslenskt kvenmannsnafn.
Blesugróf
Hverfið er staðsett á milli Breiðholtsbrautar, Smiðjuvegar og Fossvogsdals.
Hallgrímur Scheving
Hallgrímur og Bjarni Thorarensen voru skólabræður í Kaupmannahöfn og miklir áhugamenn um íslenska tungu, málfræði og fornnorræn fræði. Á Bessastöðum vann Hallgrímur að orðasöfnun og hafði oft nemendur skólans sem skrifara, þar á meðal Konráð Gíslason og Skafta Tímóteus Stefánsson. Hann safnaði bæði orðum úr fornmáli og samtímamáli, svo og málsháttum og fleiru. Hann mun hafa haft í hyggju að semja stóra orðabók. Hún kom þó aldrei út, en hins vegar nýttust orðasöfn hans seinni tíma fræðimönnum. Hann var líka áhugasamur um náttúruvísindi. Þeir Sveinbjörn Egilsson kenndu samtímis við skólann áratugum saman og höfðu mótandi áhrif á unga menntamenn á fyrri hluta 19. aldar.
Fjalldalafífill
Fjalldalafífill (fræðiheiti: Geum rivale) er jurt af rósaætt sem ber bleik slútandi blóm, 1,5 til 2 sentímetrar í þvermál. Bikarblöð þeirra eru rauð og hærð. Stöngulblöðin eru þrískipt og hafa tennta flipa og axlablöð við blaðfót. Stofnblöð eru á löngum legg, fjöðruð og bilbleðlótt, með 2 eða 3 aðalbleðla og smærri þar á milli (minna á kálblöð). Fjalldalafífill hefur gildan jarðstöngul. Jurtin nær 25 til 40 sentímetra hæð og vex gjarnan í mólendi og öðru grasigefnu landi í Norður-Ameríku, Evrópu (fyrir utan svæðið við Miðjarðarhaf) auk mið-Asíu.
München
Fleiri stríð
1683 fór kjörfurstinn Maximilian Emanuel til Vínarborgar og barðist þar gegn ósmönum (Tyrkjum). Hann hertók (frelsaði) einnig Belgrad 1688. Í spænska erfðastríðinu kaul Maximilian Emanuel að styðja Frakka. Hann tapaði hins vegar í stórorrustunni við Höchstätt 1704 og því þrömmuðu Austurrískismenn (Habsborgarar) til München og hertóku hana. Í almennri borgarauppreisn gegn Habsborgurum voru hundruðir almennra borgara drepnir. Það er kallað Sendlinger morðnóttin (Mordweihnacht). Austurríkismenn yfirgáfu München ekki fyrr en 1714. Árið 1742 var kjörfurstinn Karl Albrecht frá München kjörinn til keisara þýska ríkisins. Austurríkismenn voru ekki par hrifnir af valinu og hertóku München fyrir vikið. Keisaranum tókst ekki að hrekja þá þaðan fyrr en að tveimur árum liðnum. Árið 1778 sótti Píus VI páfi München heim en hann var fyrsti páfi sögunnar til þess. Árið 1798 var franskur byltingarher við borgarhliðin og skaut á borgina. Hann náðu þó ekki að hertaka hana að sinni.
Íþróttir
Aðalknattspyrnufélög borgarinnar eru FC Bayern München og TSV 1860 München. Bayern München hefur oftar en nokkurt annað félag orðið þýskur meistari eða 30 sinnum samtals. Auk þess hefur félagið 14 sinnum orðið bikarmeistari og 6 sinnum deildarbikarmeistari. Á alþjóðavettvangi hefur félagið fjórum sinnum orðið Evrópumeistari (þar með talið Champions League), einu sinni Evrópumeistari bikarhafa og tvisvar sinnum heimsbikarmeistari. Meðal frægra leikmanna félagsins má nefna Franz Beckenbauer, Gerd Müller, Sepp Maier og Lothar Matthäus svo einhverjir séu nefndir. Auk þess lék Ásgeir Sigurvinsson með félaginu 1981-82. TSV 1860 München hefur einu sinni orðið þýskur meistari (1966) og tvisvar bikarmeistari (1942 og 1964).
Sojourner Truth
Fyrstu árin
Móðurmál Truths var hollenska, þar sem fyrstu eigendur hennar voru af hollenskum ættum. Þegar Truth var fjögurra ára gömul var hún tekin frá foreldrum sínum, sem nýlega höfðu verið frelsaðir þegar eigandi þeirra, Charles Hardenbergh, lést. Eftir það vann Truth á heimilum þriggja mismunandi eigenda. Hún eignaðist fimm börn í þrældómi með Thomas Jeffrey, samþræl sínum. Árið 1826 flúði Truth þrældóm, og skömmu seinna var sonur hennar seldur ólöglega til Alabama. Truth kærði þessa sölu, og fékk son sinn aftur sendan til New York. Árið 1827 bannaði New York fylki þrælahald, og ári seinna flutti hún til New York borgar.
Söguaðferð
Söguaðferð er aðferð í kennslu sem byggist á að sett er á svið eða mótuð atburðarás með virkri þátttöku nemenda. Nemendur móta persónur og setja sig í þeirra spor. Saga sem getur verið úr raunveruleika eða ævintýri er sviðsett og unnið með hana á ýmsan hátt, oft þannig að viðfangsefni er samþætt mörgum námsgreinum.
Sojourner Truth
Upphaf réttindarbaráttunnar
Truth fann sér samanstað í Northampton Association of Education and Industry, hópi sem hafði verið stofnaður árið 1842 af andstæðingum þrælahalds. Meðan hún bjó með þessum hópi, byrjaði Truth að tala opinberlega gegn þrælahaldi. Truth kaus frekar að halda fyrirlestra á eigin vegum heldur en á stórum ráðstefnum gegn þrælahaldi. Hún taldi að þegar hún talaði persónulega um reynslu sína af þrælahaldi myndi hún auka skilning áheyrenda sinna á þrældómi. Á ferðum sínum um norðurríki Bandaríkjanna náði hún oft í áheyrendahópa með því að syngja.
Truth hafði sterka rödd, var óvenjulega hávaxin (180 sm), og hún var talin afar kröftugur ræðumaður. Andstæðingar þrælahalds tóku hana upp á arma sína, og með hjálp eins þeirra, Olive Gilbert, skrifaði Truth ævisögu sína, The Narrative of Sojourner Truth: A Northern Slave, árið 1850.
Kvenfrelsi og afnám þrælahalds
Sojourner Truth dó á heimili sínu í Battle Creek, Michigan þann 26. nóvember 1883, 86 ára gömul.
Handknattleiksárið 1975-76
1. deild
Ármann féll niður um deild. Markakóngur var Friðrik Friðriksson, Þrótti, með 86 mörk.
Bikarkeppni HSÍ
FH-ingar sigruðu í bikarkeppninni annað árið í röð eftir úrslitaleik gegn Val. 22 lið tóku þátt.
1. deild
Framarar urðu Íslandsmeistarar í meistaraflokki kvenna. Þjálfari Fram var Guðjón Jónsson. Keppt var í átta liða deild með tvöfaldri umferð.
Landslið
Stærsta verkefni karlalandsliðsins á keppnistímabilinu var forkeppni Ólympíuleikanna 1976. Íslenska liðið var í riðli með Lúxemborg og Ólympíumeisturum Júgóslava. Ísland hafnaði í öðru sæti í riðlinum og komst ekki áfram.
Jarðsmári
Jarðsmári, eða Trifolium subterraneum er einær smári ættaður frá vestur Evrópu, frá Írlandi austur til Belgíu. Nafn tegundarinnar kemur frá sérstæðri frædreifingu hans (geocarpy), sem ekki sést hjá öðrum smárum.
Hann þrífst í lélegum jarðvegi sem aðrir smárar geta jafnvel ekki lifað í, og er ræktaður sem skepnufóður. Það eru þrjár aðskildar undirtegundir notaðar í landbúnaði, hvert með eigið kjör loftslag og jarðvegs gerð, sem eykur útbreiðslumöguleika tegundarinnar í mismunandi umhverfi.
Sumir systematists líta á þessar þrjár undirtegundir sem sjálfstæðar tegundir. Það eru mörg afbrigði til af tegundinni, en fá þeirra eru í almennri notkun. Sú tækni að blanda þessum þremur undirtegundum saman á akrinum er vinsæl vegna þess að hún tryggir þétta uppskeru. Einnig, er honum stundum blandað við refasmára til að fá langlífara beitarland.
Jarðsmári er sjálffrjóvgandi, ólíkt flestum beitarplöntum af ertublómaætt eins og refasmára og öðrum smárum, sem eru frjóvguð af skordýrum, sérstaklega býflugum. Blóm jarðsmára eru yfirleitt staðsett undir blöðunum og eru með lítinn blómasafa, sem gerir þau óaðgengileg og ólystug fyrir býflugur. Þetta gerir hann líka minna aðlaðandi fyrir vissar skordýraplágur.
Marilyn French
Ritstörf
Marilyn greindist með krabbamein í vélinda árið 1992 og byggðist bók hennar A Season in Hell: A Memoir (1998) á reynslu hennar af veikindunum. Hún sigraðist á krabbameininu en lést af völdum hjartaáfalls árið 2009, þá 79 ára gömul.
Dr. Jón Stefánsson
Dr. Jón Stefánsson (6. nóvember 1862 – 20. júlí 1952) var íslenskur heimsborgari, ævintýramaður og fræðimaður. Hans helsta athvarf í hálfa öld var á Breska safninu (British Museum) í London. Jón var vel lesinn og umgengst marga fræga menn um dagana og sumum þeirra kynntist hann allvel. Hann kom heim til Íslands alkominn „hálfníræður unglingur“, eins og hann sagði í sjálfur í ævisögu sinni.
Mannasiðir Gillz
Þátturinn byggist upp á leiknum dæmum, nokkurs konar sketsum, þar sem sýnt er hvernig karlmenn eiga að hegða sér og jafnvel enn meira púðri eytt í að sýna hvernig karlmenn eiga ekki að hegða sér. Þættirnir voru fimm talsins og skörtuðu fjölda þekktra leikara.
Chilatherina lorentzii
Chilatherina lorentzii er tegund af regnbogafiskum frá Nýju-Gíneu. Tegundinni var lýst af Weber, 1907.
Fjármálaeftirlitið
Starfsmenn
Núverandi forstjóri þess er Unnur Gunnarsdóttir en áður hafði Gunnar Þ. Andersen tekið við af Jónasi Fr Jónssyni. Fyrsti forstjóri fjármálaeftirlitsins var Páll Gunnar Pálsson, sonur Páls Péturssonar frá Höllustöðum, alþingismanns. Hann var forstjóri á árunum 1999 til 2005.
John Magufuli
Stjórnmálaferill
Magufuli var kjörinn á tansanska þingið í fyrsta sinn árið 1995 og gegndi upp frá því ýmsum ríkisembættum. Á forsetatíð Benjamins Mkapa var Magufuli staðgengill vinnumálaráðherra frá 1995 til 2000 og tók síðan við sem vinnumálaráðherra árið 2005. Frá 6. janúar 2006 til 13. febrúar 2008 var Magufuli þróunar- og framkvæmdaráðherra og síðan landbúnaðar- og sjávarútvegsráðherra til 28. nóvember 2010. Síðan varð hann aftur vinnumálaráðherra til ársins 2015. Á þessum tíma hlaut hann viðurnefnið tingatinga eða „jarðýtan“.
Fjalldís
Fjalldís er íslenskt kvenmannsnafn.
Skarpheiður
Skarpheiður er íslenskt kvenmannsnafn.
Langfættur Humar
Vöxtur
Frjóvgunin hjá humrinum fer þannig fram að karldýrið sprautar sæði undir kvendýrið sem losar allt að 100.000 egg við halann á sér. Kvendýrið er með nokkurskonar körfu við halann sem eggin losast í og geymir þau í nokkra mánuði og þar  frjóvgast þau. Kvendýrið er með eggin sín undir kviðnum í nokkra mánuði og þegar eggin frjóvgast sem gerist eftir fjórar til átta vikur,, fer eftir hita sjávarins svífa lifrurnar í um 10 mánuði áður en þær breytast í lifrur sem setjast svo á hafsbotninn. Mjög fáar lifrur lifa til fullorðinsára. Vegna þess að þau svífa um í marga mánuði eru ekki mörg af þeim sem lifa sem gerir það erfitt ef ekki ómögulegt að rækta humarinn þannig að hann verði útflutningsvara. Lifrurnar halda sig út af fyrir sig og finnast í grynnra vatni en humarinn. Þær vaxa hægt og eru orðnar um 2 cm eftir um 18 mánuði. Humarinn hrygnir fyrst um fimm ára aldurinn Vöxtur humarsins er mjög hægur.
Listi yfir The Closer (2. þáttaröð)
Önnur þáttaröðin af The Closer var frumsýnd 12. júní 2006 og sýndir voru 15 þættir
George Vella
Varaforsætisráðherra og utanríkisráðherra
Vella var útnefndur varaforsætisráðherra og utanríkis- og umhverfisráðherra í október árið 1996. Hann fór aftur fyrir utanríkisráðuneytinu frá mars 2013 til júní 2017.
EnCode
EnCode eða Íslenskar lyfjarannsóknir ehf. er íslenskt fyrirtæki sem var stofnað árið 1999. Það getur á grunni rannsókna á þeim erfðaþáttum sem hafa áhrif á lyfjasvörun meðal annars boðið viðskiptavinum upp á að skipuleggja klínískar lyfjarannsóknir, ákvarðað lyfjaskammta út frá mismunandi arfgerð sjúklinga og styrkt stöðu lyfja sem þegar eru komin á markað með þróun lyfjaerfðafræðilegra prófa sem spá fyrir um lyfjasvörun einstaklinga.
Paradise Lost (hljómsveit)
thumb|Nick Holmes, 2007. thumb|Greg Macintosh, 2018. Paradise Lost er ensk sveit sem spilar gotneskt þungarokk og dómsdagsmálm. Hún var stofnuð árið 1988 í Halifax í norður-Englandi og er talin meðal frumkvöðla dómsdagsmálms (doom metal). Liðskipan sveitarinnar hefur verið stöðug fyrir utan trommarastöðuna.
Maclura pomifera
Maclura pomifera er lítið lauffellandi tré af mórberjaætt sem verður 8-15 m. Það er oft notað í limgerði. Ávöxturinn er hnöttóttur og stundum kallaður Osage appelsína eða hestaepli. Ávöxturinn er ekki eitraður en er þó ekki étinn af neinu dýri.
Drumbabót
Trén eru öll ilmbjörk og eru 500-600 tré á hverjum hektara. Uppgröftur á nokkrum lurkum sýnir að rót þeirra situr í sendnum 40-70 cm þykkum móajarðvegi en ofan á honum um 50 cm þykkt sandlag. Undir móajarðvegnum er malarlag.
Muhammad Ali Jinnah
Æviágrip
Árið 1940 var Jinnah kominn á þá skoðun að múslimar Indlandsskaga ættu að stofna eigið þjóðríki. Það ár gaf Múslimabandalagið, undir stjórn Jinnah, út Lahore-tilkynninguna þar sem þeir kröfðust eigin ríkis. Í seinni heimsstyrjöldinni óx bandalaginu ásmegin þegar leiðtogar indverska þjóðarráðsflokksins voru fangelsaðir í kjölfar „Út úr Indlandi“-hreyfingarinnar sem Mohandas Gandhi hafði staðið fyrir. Jinnah fordæmdi hreyfinguna og hvatti þess í stað til þess að sjálfstæði Indlands yrði frestað þar til eftir stríðslok. Auk þess hvatti hann indverska múslima til þess að skrá sig í Bretaher og berjast ásamt Bretum gegn Öxulveldunum. Með þessu styrkti Jinnah mjög samningsstöðu sína gagnvart Bretum eftir stríð og í kosningum stuttu eftir stríðslok vann bandalagið undir hans stjórn flest þingsæti sem ætluð voru múslimum. Þjóðarráðsflokknum og Múslimabandalaginu tókst ekki að komast að samkomulagi um stjórn sameinaðs Indlands og því sammældust allir flokkarnir um að stefna skyldi að sjálfstæði tveggja ríkja; Indlands þar sem hindúar yrðu í meirihluta og Pakistan fyrir múslima.
Mark Sheppard
Sjónvarp
Sheppard hefur síðan 2009 leikið stórt gestahlutverk í Supernatural sem Crowley, kóng helvítis. Sheppard og faðir hans eru meðal fárra leikara sem hafa bæði komið fram í Star Trek og Doctor Who seríunum.
Heyr, himna smiður
Heyr, himna smiður er sálmur eftir Kolbein Tumason, oftast talinn ortur rétt fyrir Víðinesbardaga haustið 1208, þar sem Kolbeinn féll, en þó kann að vera að hann sé ortur eitthvað fyrr. Þetta er elsti varðveitti sálmur Norðurlanda og er nú oftast sunginn við lag sem Þorkell Sigurbjörnsson tónskáld gerði við hann. Einnig er lag eftir Sigvalda Kaldalóns sem er sungið við þennan texta.
Kolbeinn var andstæðingur Guðmundar Arasonar biskups og klerka hans en var um leið mikill trúmaður og virðist hafa verið ágætlega menntaður. Texti sálmsins er hátíðlegur og skáldlegur en um leið tiltölulega auðskilinn nútímafólki þótt einstök orð og líkingar þurfi skýringa við.
Tilurð lags Þorkels
Þorkell Sigurbjörnsson tónskáld samdi lag við sálminn vorið 1972. Hann sat þá í nefnd með dr. Róberti Abraham Ottóssyni hljómsveitarstjóra og skólastjóra Tónlistarskóla Reykjavíkur. Þorkell sagði Róbert hafa orðið tíðrætt um sálm Kolbeins Tumasonar. „Það var orðið seinfært heim eftir þennan fund – upp Öskjuhlíðina – bílar að renna og spóla o.s.frv. Þá varð lagið til í mínum huga, (seinasta hendingin fyrst),“ sagði Þorkell. „Þegar ég komst svo heim í Kópavog, var ekkert annað eftir en að hripa þessar nótur á blað. … Nokkrum dögum seinna sýndi ég dr. Róbert þessar nótur. Hann varð svo glaður, að hann hreinritaði með sinni listaskrift lagið og sendi til organista og söngstjóra.“
1888
Erlendis
Fædd
Óskar Guðmundsson (skáldsagnahöfundur)
Óskar Guðmundsson (f. 28. mars 1965) er íslenskur rithöfundur. Hann hefur gefið út þrjár skáldsögur. Sú fyrsta, Hilma, kom út árið 2015. Hún hlaut íslensku glæpasagnaverðlaunin Blóðdropann árið 2016 sem besta íslenska glæpasagan 2015 og var valin sem framlag Íslands til norrænu glæpasagnaverðlaunanna Glerlykilsins. Sagafilm keypti réttinn að Hilmu til framleiðslu sjónvarpsþátta. Blóðengill kom út árið 2018 og er sjálfstætt framhald af Hilmu. Þriðja skáldsagan, Boðorðin kom út 2019.
FK Kauno Žalgiris
Núverandi völlur Dariaus ir Girėno stadionas tekur tæp 15.000 í sæti.
Kelowna
Kelowna er borg í suður- Bresku-Kólumbíu í Kanada. Hún er stærsta borg fylkisins sem er inni í landi með 142.000 íbúa (2020) og liggur við Okanagan-vatn og Okanagan-dal. Stórborgarsvæðið hefur yfir 220.000 íbúa. Nafn borgarinnar kemur frá Okanagan-frumbyggjum og þýðir brúnbjörn. Meðalhiti Kelowna eru 14.3 °C sem er einn hæsti meðalhiti Kanada. Alþjóðaflugvöllur er nálægt borginni.
Hin furðulegu ævintýri Birnu Borgfjörð
Fyrsta bókin í seríunni, Birna og ófreskjan, var gefin út af Iðunni í íslenskri þýðingu Jóns Gunnarssonar árið 1978, en ekkert framhald varð á útgáfu bókanna á íslensku. Bækurnar hafa verið þýddar á fjölmörg önnur tungumál, svo sem ensku (að hluta), dönsku, hollensku, þýsku, spænsku og ítölsku. Í þessum þýðingum öllum er nafni aðalpersónunnar (Adèle) haldið óbreyttu, ef undan eru skildar íslenska og hollenska þýðingin, en nafn hennar á frummálinu er orðaleikur sem vísar til þurrs hvítvíns (blanc-sec).
Ufsakristur
Ufsakristur er einn af dýrgripum Þjóðminjasafn Íslands og svo nefndur vegna þess að hann er fenginn frá Upsakirkju í Svarfaðardal. Ufsakristur er talinn elsta kristsmynd sem varðveitt er á Íslandi, þó erfitt sé að fullyrða um slíkt. Gripurin er talinn íslensk smíð frá því um 1200, og er einn af sjö lykilgripum Þjóðminjasafnsins.
Heimsfaraldur
Meðal þekktra heimsfaraldra má nefna svarta dauða sem átti upptök sín í Asíu en geisaði einnig í Evrópu á 14. öld og dró 20-30 milljónir manna til dauða; og spænsku veikina sem fyrst varð vart í mars 1918 í Kansas í Bandaríkjunum og dró 25 milljónir manna til dauða á fyrstu sem mánuðunum.
Henry Kissinger
Æviágrip
Kissinger bjó í New York í Bandaríkjunum. Þar lagði hann stund á nám í endurskoðun jafnhliða því sem hann vann. Kissinger var afburðanemandi en var kvaddur í herinn árið 1943. Á meðan herþjálfun hans stóð var því veitt athygli að hann kunni þýsku og því var hann færður yfir í upplýsingadeild. Í stríðinu var herdeild hans send til Þýskalands, þar sem hann varð undirofursti og barðist í Orrustunni við Ardennafjöll. Þegar Kissinger náði til Þýskalands ásamt herdeild sinni var hann settur yfir borgina Krefeld með það verkefni að hreinsa burt nasista. Honum tókst það ætlunarverk sitt á átta dögum. Þá var hann hækkaður í tign, gerður að liðþjálfa. Því næst var Kissinger gert að elta uppi liðsmenn Gestapo og aðra spellvirkja í Hanover og var hann heiðraður með Bronsstjörnunni fyrir vikið. Undir lok stríðsins var Kissinger settur yfir Bergstraße-svæðið í Hessen. Eftir stríð varð hann eftir í Þýskalandi og þjónaði í upplýsingadeild bandaríska hernámssvæðisins. Deild sú fékk það verkefni að ljóstra upp um stríðsglæpi og að stuðla að því að útrýma nasisma í landinu.
Stjórnmál
thumb|Ishmail Fahni, Richard Nixon og Henry Kissinger ræða um Miðausturlönd Fyrstu kynni Kissingers af stjórnmálum hófust 1957 er hann varð ráðgjafi Nelsons Rockefeller, sem þá var fylkistjóri í New York. Sem slíkur kynntist hann nokkrum forsetum Bandaríkjanna.
Vogmær
Nytsemi
Nytsemi henna er lítil þrátt fyrir að hún sé æt. Stafar þetta einkum af því hve lítið veiðist af henni og af þeirri ástæðu að hún þykir ekki mikið lostæti. Ekki hefur verið áhugi fyrir veiðum á henni og ef hún kemur sem meðafli í netin er henni venjulega kastað út aftur. Þorskígildisstuðlar til útreiknings veiðigjalda fyrir fiskveiðiárið 1. september 2013 til 31. ágúst 2014 var 0,07 fyrir vogmærina.
Jarðhiti
Jarðhiti er eftir bókstaflegri merkingu orðsins sá hiti í jörðinni sem er umfram þann hita er ríkir við yfirborð jarðar. Með aukinni nýtingu jarðhitans á tuttugustu öldinni hefur merking orðsins þrengst nokkuð og er það nú fyrst og fremst notað um það fyrirbæri er heitt vatn og gufa kemur upp úr jörðinni á svokölluðum jarðhitasvæðum. Þegar greina þarf á milli fyrirbærisins jarðhita og þeirrar orku sem berst með vatni og gufu upp til yfirborðs er orðið jarðvarmi notað um orkuna''. Samkvæmt tilskipun Evrópusambandsins frá árinu 2009 telst jarðvarmi til endurnýjanlegrar orku. thumb|Hverinn Blesi í forgrunni og Strokkur í bakgrunni
Kamloops
thumb|Kamloops. Kamloops er borg í suður-Bresku-Kólumbíu í Kanada. Íbúar eru um 100.000 (2019). Vegna regnskugga frá fjöllum er loftslag þar þurrt. Borgin stendur við tvær kvíslar Thompson-fljóts en nafnið Kamloops kemur úr máli Shuswap-frumbyggja og þýðir þar sem fljót mætast.
Jarðhiti
Jarðhitaleit
Við rannsóknarboranir eru boraðar grunnar holur til að halda kostnaði í lágmarki. Tilgangur þessara rannsóknarborana er sérstaklega að þrengja hringinn utan um heitar vatnsæðar og finna útfrá því hvar hentugast gæti verið að bora reynsluholur og svo vonandi vinnsluholur í framhaldinu. Með þessum rannsóknarborunum fæst einnig gleggri mynd af jarðlögunum og misfellum í jarðskorpunni. Á yfirborði jarðar eru laugar og hverir sem sýna hvar bresti er að finna í jarðlögunum og þar af leiðandi vottur um sýnilega leka á straumkerfi grunnvatnsins. Vatnið kemur upp eftir misgengissprungum í berglögum og göngum sem mynda lóðréttar rásir í gegnum þau. Þegar búið er að bora vinnsluholu á vatnið greiðari leið upp á yfirborðið heldur en áður og unnt er að koma því til notanda.
Erlangen
Skjaldarmerki
Skjaldarmerki Erlangen er þrískipt. Rauður örn með svarthvítan skjöld og snýr til hægri. Svartur örn með bókstafina ES og snýr til vinstri. Loks gullið ljón með tvær rófur. Öll dýrin eru með kórónu á höfði. Ljónið merkir miðborgina í Erlangen. Um er að ræða lúxemborgíska ljónið sem verið hefur í skjaldarmerkinu síðan 1397. Ernirnir eru ernir Brandenborgar og Prússlands, en bæði löndin hafa ráðið Erlangen í styttri tíma. Bókstafirnir ES standa fyrir Elisabeth Sophie, eiginkonu markgreifans Christian Ernst frá Bayreuth, en hann byggði nýjan borgarhluta fyrir innflutta húgenotta.
Ragnar Ásgeirsson
Ætt og uppruni
Foreldrar Ragnars voru hjónin Ásgeir Eyþórsson, kaupmaður á Mýrum og í Straumfirði, seinna bókhaldari í Reykjavík, og Björg Matthíasdóttir frá Holti í Reykjavík. Árið 1901 flutti Ragnar með foreldrum sínum til Reykjavíkur og ólst þar upp, en dvaldi einnig löngum í Knarrarnesi hjá frændum sínum, og í Vík í Mýrda l hjá föðursystur sinni. Þegar fjölskyldan flutti til Reykjavíkur bjuggu þau í húsinu Holti við Skólavörðustíg. Á þessum tíma rak Einar Helgason garðyrkjumaður Gróðrarstöð Búnaðarfélagsins við Laufásveg, og þar fékk Ragnar Ásgeirsson sumarvinnu í nokkur ár fyrir fermingu. Í Gróðrarstöðinni kynntist hann margvíslegri ræktun sem kveikti hjá honum áhuga sem átti eftir að leggja grundvöll að löngu ævistarfi á þessu sviði.
Nám og starf að garðyrkjumálum
Árið sem hann var fermdur hélt Ragnar Ásgeirsson til Danmerkur í garðyrkjunám. Hann hélt til Kaupmannahafnar, en móðursystur hans voru þá búsettar þar. Hann stundaði vinnu hjá ýmsum aðilum þar ytra um sinn, en árið 1914 innritaðist hann í garðyrkjuskólann í Velvorde í Charlottenlund, en sá skóli var þekktur á sínu sviði í Danmörku. Frá þessum skóla útskrifaðist hann með garðyrkjupróf árið 1916. Sama árið og hann útskrifaðist úr þessum skóla var hann ráðinn þar kennari í tvö ár, til ársins 1918. Næstu tvö árin vann hann að garðyrkjustörfum í Danmörku og lagði sérstaka stund á ræktun skrúðgarða, og lauk prófi í skrúðgarðyrkjurækt. Árið 1920 flutti Ragnar aftur til Íslands, fékk starf hjá Búnaðarfélagi Íslands og tók þá að sér yfirumsjón með gróðrarstöð félagsins við Laufásveg. Gróðrarstöðin var flutt frá Laufásvegi þegar stækkun borgarinnar gerði staðsetningu hennar þar óhentuga. Ný gróðrarstöð var reist að Laugarvatni og flutti hann þangað með fjölskyldu sinni árið 1932. Árið 1940, eftir 8 ár á Laugarvatni, var ákveðið að leggja gróðrarstöðina þar niður, því önnur starfsemi, Húsmæðraskóli Suðurlands, þurfti á plássinu að halda. Flutti Ragnar þá til Borgarnes s þar sem hann bjó í þrjú ár, eða til ársins 1943. Það ár flutti hann til Hveragerðis í hús sem Búnaðarsambandið átti. Þar var nokkur lóð til garðyrkju og jarðræktar en mun minni en verið hafði á Laugarvatni. Í Hveragerði bjó fjölskyldan til ársins 1961, að flutt var til Reykjavíkur, en þar átti Ragnar heima það sem eftir var ævinnar. Ragnar var ritari Búnaðarþings í meira en 30 ár, og sá um að færa allar samþykktir og gjörðir þingsins í fundargerðabækur.
Helgi Hermann Eiríksson
Helgi Hermann Eiríksson (f. 3. maí 1890, dáinn 10. október 1974) var íslenskur verkfræðingur, skólastjóri og fyrsti bankastjóri Iðnaðarbankans.
Trifolium albopurpureum
Trifolium albopurpureum er tegund blómstrandi plantna ertublómaætt.
Undirtegundir
Trifolium albopurpureum er oft talinn samanstanda af þremur afbrigðum. Þau eru:
Okenít
thumb|250px|Okenít Okenít er steind í zeólítaflokknum.
1901
thumb|right|[[Játvarður 7. varð konungur eftir langa bið.]] Árið 1901 (MCMI í rómverskum tölum)
Svanbergur
Svanbergur er íslenskt karlmannsnafn.
Lundúnabiblía
Á titilblaði stendur: ''BIBLÍA, það er Heilög ritning. Endurskoðuð útgáfa. Prentuð í prentsmiðju Spottiswoodes í Lundúnum, á kostnað Hins breska og erlenda biblíufélags.''
Umhverfis- og auðlindahagfræði
Greinin leitast við að rannsaka og upplýsa hvernig nýting auðlinda er ástunduð og hvort dreifing almannagæða fari fram með ábyrgum og réttlátum hætti, ekki síst í ljósi fjölgunar mannkyns og spám um mannfjöldaþróun næstu áratuga.
Ábyrg nýting auðlinda
Ein meginspurningin sem liggur til grundvallar, þegar kemur að því að meta hvort nýting auðlinda jarðarinnar sé með ábyrgum hætti, er hvort framboð auðlinda og orkukosta muni vera nægjanlegt til þess að standa undir efnahagslegum þörfum þeirra kynslóða sem nú byggja jörðina, barna þeirra, barnabarna og nýrra kynslóða um ókomna framtíð? Hvort skortur á náttúruauðlindum muni verða svo víðtækur að hann muni ógna lífsgæðum og lífi jarðarbúa? Mun skorturinn leiða til hruns í lífsgæðum og þar með afturhvarf til forna búskaparhátta eða mun manninum takast að uppgötva nýjar og umhverfisvænni leiðir til orkuframleiðslu?
Umhverfishreyfingin
Umhverfishreyfingin á rætur að rekja til ársins 1892, þegar John Muir leiddi hóp Kaliforníubúa og stofnaði umhverfissamtökin Sierra Club til þess að berjast fyrir verndun náttúruperla í Delaware''. Bandaríkjaþing hafði fengist til að friðlýsa Yosemite'' sem þjóðgarð tveimur árum áður, en þrýstingur á að auðlindir á svæðinu yrðu nýttar til orkuframleiðslu hélt samt áfram.
Páll Vigfússon (lögmaður)
Páll var sonur Vigfúsar Erlendssonar hirðstjóra og lögmanns og Guðrúnar Pálsdóttur konu hans. Hann var á æskuárum sveinn Ögmundar Pálssonar biskups. Síðan varð hann sýslumaður í Rangárþingi og svo lögmaður sunnan og austan frá 1556, þegar Eggert Hannesson færði sig um set eftir fráfall Odds Gottskálkssonar og varð lögmaður norðan og vestan. Hann bjó á Hlíðarenda í Fljótshlíð.
Torneo Internazionale Stampa Sportiva
Skipulag og keppni
Keppnisfyrirkomulagið var með flóknasta móti. Fyrst var efnt til forkeppni fjögurra ítalska liða og fór sigurliðið í úrslitakeppnina en liðið í öðru sæti fékk uppreisnarglímu í keppninni um bronsverðlaunin.
Forkeppni
Þrjú lið frá Tórínó og eitt frá Mílanó voru skráð til leiks. Leikirnir fóru fram frá 22. mars til 12. apríl.
Aðalkeppni
Auk heimamanna í Tórínó komu keppnislið frá Þýskalandi, Frakklandi og Sviss.
Úrslit
20. apríl 1908 - Velodromo Umberto I, Tórínó, áh. um 2.000
Náttúruverndarráð Íslands
Árið 1971 var náttúruverndarlögunum breytt. Ráðherra valdi áfram formann ráðsins og varaformann en aðrir í Náttúruverndarráði voru kosnir á Náttúruverndarþingi. Þá var opnuð skrifstofa Náttúruverndarráðs og starfsemi þess jókst mjög mikið.
Wassily Leontief
Heimildir
Wassily Leontief - Biographical (2014). Nobelprize.org. Nobel Media AB Sótt frá 29 Juní 2016 frá http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/economic-sciences/laureates/1973/leontief-bio.html
Gísli Halldórsson (arkitekt)
Starfaði um tíma með Sigvalda Thordarsyni arkítekt.
Bredduflugur
Bredduflugur (fræðiheiti: Empididae) er ætt tvívængna. Broddflugur eru oft með langa hvassa munnlimi og lifa á ránum. Til eru nokkrar íslenskar tegundir eins og til dæmis: rýtingsflugur.
Peder Schumacher Griffenfeld
thumb|right|Griffenfeld Peder Schumacher Griffenfeld (24. ágúst 1635 – 12. mars 1699) var danskur stjórnmálamaður og ríkiskanslari Danmerkur frá 1673 til 1676. Hann hóf störf sem bókavörður og skjalavörður Friðriks 3. 1663 og varð brátt eins konar ríkisritari. Sem slíkur átti hann þátt í að semja Konungslögin um einveldið 1665. 1666 varð hann ritari við Kansellíið og 1668 skipaður kansellíráð. 1669 varð hann dómari við hæstarétt. Eftir krýningu Kristjáns 5. varð hann stöðugt valdameiri. 1671 var hann aðlaður og 1673 fékk hann titilinn greifi af Griffenfeld um leið og hann var skipaður ríkiskanslari. Ýmis atvik urðu til þess að hann féll í ónáð þegar Skánarstríðið stóð sem hæst og hann var fangelsaður og dæmdur fyrir landráð 1676. Dauðadómi var breytt í lífstíðarfangelsi. 1698 fékk hann leyfi konungs til að setjast að í Þrándheimi þar sem hann lést ári síðar.
Arnarhóll
Sagan
Elsta varðveitta heimildin um hólinn er frá 16. öld en þar kemur fram að Arnarhólsjörðin var í eigu Hrafns Guðmundssonar bónda í Engey. Þann 27. mars 1534 gaf Hrafn síðan Viðeyjarklaustri jörðina með gjafabréfi. Það bréf er svo:
Trifolium andersonii
Undirtegundir
Undirtegundirnar eru oft taldar tegundir eða afbrigði af ýmsum höfundum. En þær eru:
Handknattleiksárið 1974-75
3. deild
Huginn Seyðisfirði sigraði í Austurriðlinum. Leikin var tvöföld umferð.
Bikarkeppni HSÍ
Undanúrslit
1. deild
Valsarar urðu Íslandsmeistarar í meistaraflokki kvenna. Keppt var í átta liða deild með tvöfaldri umferð. Úrslitaleikur mótsins var jafntefli Vals og Fram, 11:11.
2. deild
Úrslitaleikur
Evrópukeppni
Ekkert íslenskt kvennalið tók þátt í Evrópukeppni þetta árið.
Landslið
Norðurlandamót
FC Stumbras
Liðið var stofnað árið 2013. Sumarið 2019 hætti klúbburinn að vera til. Að lokum voru þeir teknir út úr elítudeildinni.
Ilvaít
thumb|250px|Ilvaít Ilvaít er steind í zeólítaflokknum.
Errea
Erreà er ítalskt fyrirtæki sem gerir íþróttavörur ýmiskonar.
Svanhólm
Svanhólm er íslenskt karlmannsnafn.
Friðbjört
Friðbjört er íslenskt kvenmannsnafn.
A.J. Buckley
Einkalíf
Buckley spilar á trommur í frítíma sínum. Hann er lesblindur.
Ferill
Árið 2005 þá var honum boðið hlutverk Adam Ross í CSI: NY, sem átti aðeins að vera gestahlutverk en í lok seríu þrjú þá var hann gerður einn af aðalleikurum þáttarins.
Heimsendir (sjónvarpsþættir)
Heimsendir var íslensk drama-sjónvarpsþáttaröð sýnd haustið 2011 á Stöð 2. Þættirnir voru eftir þá sömu og gerðu Vaktarseríurnar.
Þættirnir gerðust á afsekta geðveikrarhælinu Heimsenda um verslunarmannahelgina 1992, þegar geðsjúklingarnir taka óvænt yfir stjórn geðveikrarhælisins.
Bandarísk endurgerð
Árið 2016 voru fréttir um hugsanlega Bandaríska endurgerð á þáttunum. Leikstjóri átti að verða Alan Poul, þættirnir áttu að verða byggðir á handriti Jonathan Ames eftir íslensku þáttunum.
Bergkristall
Lýsing
Bergkristall er kristallað afbrigði af kvarsi. Hann er litlaus, gegnsær og hefur oft vel formaða sexhliða pýramída í oddinn. Kristalsúlan oftast hvít- eða gráleit en oddurinn gegnsær. Stærðin er misjöfn, allt frá því að vera innan við mm og upp í tugi cm. Stærstu bergkristallar sem fundist hafa hérlendis eru 10-20 cm að lengd. Ametýst er litað afbrigði af bergkristal sem mikið er notað sem skrautsteinn og í skartgripi. Ametýst er sjaldgæft á Íslandi. Önnur litarafbrigði af bergkristal eru reykkvars og sítrín.
1884
Á Íslandi
Fædd
Erlendis
Dáin
365 miðlar
Prentmiðlar
Fréttablaðið er dagblað í frídreifingu. Blaðið hóf göngu sína árið 2001. Þá eru gefin út með Fréttablaðinu ýmis sérblöð ásamt vikulegum blaðhlutum, þar á meðal Markaðurinn.
Reykjavíkurdætur
Reykjavíkurdætur sömdu lagið Drusla fyrir Druslugönguna á Íslandi árið 2014 og árið 2017 var verk þeirra RVKDTR - The Show sett á svið í Borgarleikhúsinu.
Zugspitze
Saga
thumb|Útsýnispallar á Zugspitze thumb Wettersteingebirge og Zugspitze voru nær óþekkt allt fram á 19. öld. Ástæðan er sú að meðan Þýskaland og Austurríki tilheyrðu þýska ríkinu, var Grossglockner í Austurríki hæsta fjall ríkisins. Fyrstur til að klífa Zugspitze var Josef Naus árið 1820 en hann var stjórnandi austurrísks leiðangurs. 1899-1900 var reist veðurathugunarstöð á tindinum sem hefur verið mönnuð allar götur síðan, nema á árum heimstyrjaldarinnar síðari. Árið 1923 var fyrsta kapallyftan tekin í notkun, Austurríkismegin. Seinna var annarri bætt við og gengur hún á fjallið Þýskalandsmegin. Í dag er stjörnuathugunarstöð á tindinum, auk veitingasala, sýningarsala, verslana og aðstaða fyrir ferðamenn.
Zürich
Íþróttir
Íshokkíliðið ZSC Lions er sexfaldur svissneskur meistari. Liðið er fyrsta félagið til að sigra í meistaradeild Evrópu (Champions Hockey League) í þessari íþrótt 2009. Alþjóðaíshokkísambandið, IIHF, er með aðalaðsetur í Zürich.
Í handbolta er félagið Grasshopper-Club Zürich helsta lið borgarinnar. Það hefur oftar orðið svissneskur meistari en nokkurt annað félag eða 21 sinni. Auk þess er félagið ZMC Amicitia Zürich einnig mjög árangursríkt og hefur fjórum sinnum orðið svissneskur meistari.
Vatnaöldur
Vatnaöldur er gígaröð við Veiðivötn. Þeir gusu um árið 870 í stóru gosi og við það myndaðist hið svonefnda landnámslag. Ekki hefur gosið í þeim síðan. Hæð þeirra er um 600-900 metrar.
Encarta
Microsoft Encarta er rafrænt alfræðirit sem Microsoft gaf út frá 1993 til 2009. Árið 2008 innihélt enska útgáfan meira en 62.000 greinar, og auk þess mikinn fjölda mynda, kvikmynda, hljóðs, korta, skýringarmynda, verkefna o.s.frv.. Encarta varð til þegar Microsoft keypti útgáfurétt að alfræðiorðabók forlagsins Funk & Wagnalls eftir að útgefendur Encyclopedia Britannica höfðu áður hafnað tilboði fyrirtækisins. Síðar keypti Microsoft alfræðiritin Collier's Encyclopedia og New Merit Scholar's Encyclopedia frá Macmillan og felldi þau inn í Encarta. Alfræðiritið var gefið út á geisladiski en vefútgáfa kom síðar. Microsoft ákvað 2009 að hætta útgáfu alfræðiritsins sem hafði dalað mikið í vinsældum.
Landsveit
Landsveit eða Land, er svæði sem svarar til hins gamla Landmannahrepps, eins konar tunga í norður og skilgreinist af Þjórsá í vestur, Ytri-Rangá í austur og skilonum við Holtahrepp og Ásahrepp í suður.
Bollagötumálið
Á Þorláksmessu árið 1982 lést fullorðin ekkja í Reykjavík. Í dánarbúinu fannst erfðaskrá mannsins hennar, Sigurjóns Jónssonar iðnverkamanns, rituð 1961. Þau höfðu kynnst og hafið hjúskap 1962 en hann látist 1964. Hún sat svo í óskiptu búi þangað til hún dó sjálf. Í erfðaskránni ánafnaði maðurinn Sósíalistaflokknum íbúð sína á Bollagötu 12 í Reykjavík, með því skilyrði að þar yrði sett upp menningar- og fræðslusetur um marx-lenínisma. Ef flokkurinn væri ekki lengur til þegar búinu yrði skipt (sem var raunin), þá skyldi íbúðin renna til þeirrar stjórnmálahreyfingar sem væri lengst til vinstri í íslenskum stjórnmálum. Ef slík hreyfing fyndist ekki skyldi nefnd fulltrúa úr samstöðufélögum sósíalískra landa ráðstafa eigninni í samræmi við vinstri-róttæk sjónarmið. Til viðbótar erfðaskránni fundust nokkur mismunandi drög að breytingum á henni, en engum þeirra hafði verið þinglýst.
Hin fjögur fræknu
Bækurnar í útgáfuröð
14. Hin fjögur fræknu og pylsan fljúgandi, 1976. (Iðunn, Reykjavík 1982, þýðanda ekki getið, # 14).
15. Hin fjögur fræknu og hvíthattaklíkan, 1977. (Iðunn, Reykjavík 1983, Jón B. Guðlaugsson þýddi, # 16).
38. Hin fjögur fræknu og sjávarskrímslið, 2001
Jónas Guðlaugsson
Jónas kvænist
Ferðalag þeirra frænda hélt áfram og eftir að hafa starfað veturinn 1907-1908 sem blaðamaður við danska blaðið Social-Demokraten sneri Jónas heim til Íslands. Thorborg var ekki með öllu ósnortin af hinu unga skáldi, því hún hélt á eftir Jónasi til Íslands og þar lyktaði ævintýrinu svo, að sögn Jóhönnu systur Jónasar, að þau Jónas og Thorborg Schójen gengu í hjónaband og hófu búskap í Kirkjustræti 8 í Reykjavík. Þau Jónas og Thorborg eignuðust saman eina dóttur, Áslaugu Margréti (f. 1909). Þau urðu að koma henni í fóstur til Þórðar Thoroddsen læknis, vegna veikinda Thorborgar. Telpan dó á fyrsta ári úr lungnabólgu.
Sikileyjarvörn, Najdorf afbrigði
Najdorf afbrigði Sikileyjarvarnar eru algengust upphafsleikir skákar nú til dags. Afbrigðið er gríðarlega vinsælt meðal stórmeistara og byrjunin er sú mest rannsakaða af öllum skákbyrjunum. Byrjunin er nefnd eftir pólsk-argentínska stórmeistaranum Miguel Najdorf. Grunnstaða Najdorf afbrigðis kemur upp eftir leikina:
A. Rico - M. Najdorf Argentínu, 1948
1.e4 c5 2.Rf3 d6 3.d4 cxd4 4.Rxd4 Rf6 5.Rc3 a6 6.Be2 6...e5 7.Rb3 Be6 8.0-0 8...Rbd7 9.f4 Dc7 10.f5 Bc4 11.Bd3?! '''11...b5 12.Be3 Be7 13.De2 Hc8 14.Hac1 0-0 15.Rd2 d5! 16.Bxc4 dxc4 17.a3 b4 18.axb4 Bxb4 19.g4? Bxc3 20.bxc3 Dc6 21.Dg2 Rc5 22.Bxc5 Dxc5+ 23.Kh1 Hfd8 24.De2 h6 25.Ha1 Dd6 26.Hfd1 Dc6 27.Kg2 Hd6 28.h3 Hcd8 29.Kf3 Dd7 30.Ke3 Re8!31.Ha5 Rc7 32.Hxe5 Rb5 33.Hd5 Hxd5 34.exd5 Rxc3 35.Df3 Rxd1+ 0-1'''
Afbrigði
Hvítur hefur fjöldamarga valmöguleika á sjötta leiknum sínum en þeir helstu eru Klassíska afbrigðið 6.Be2, gamla aðalafbrigðið, 6.Bg5, Fischer árás, 6.Bc4 og ensk árás, 6.Be3/6.f3. Afbrigðin sem nefnd eru hér eru í vinsældarröð samkvæmt ChessBase þann 22.nóvember 2009.
Önnur afbrigði
Hvítur hefur þann valmöguleika að leika sjaldséðari afbrigðum sem eru ekki nauðsynlega síðri. Þau er heldur notuð til þess að koma andstæðingnum á óvart eða til þess að fá upp stöðu sem andstæðingurinn þekkir ekki eins vel. Ástæðan fyrir því að þessi afbrigði eru minna tefld sú að fundið hefur verið mótsvar við þeim. Hér verður fjallað stuttlega um slík afbrigði en þau eru:
Svanur (mannsnafn)
Svanur er íslenskt karlmannsnafn.
Melanotaenia arfakensis
Melanotaenia arfakensis er tegund af regnbogafiskum sem er frá Nýju-Gíneu.
ArcheAge
Bardagi
Auk hefðbundinna bardaga þá eru sjóorustur í ArcheAge þannig að spilarar berjast að vernda verslunarleiðir eða hindra/taka þátt í strandhöggi. Í leiknum þarf að byggja skip og ferma þau af vopnum og mönnum og bardagar geta verið milli leikenda eða við sæskrímsli.
Stjórnmál
Í ArcheAge er réttarkerfi þar sem spilarar sjá um dómstóla. Spilarar geta valið að dæma aðra spilara sem hafa framið glæpi eða morð. Það er lágmarks og hámarksrefsing sem ákveðin er af kviðdómi. Glæpaspilarar eru handsamaðir og geta borgað skuld sína með að vinna í fangelsi eða reyna ða flýja með að grafa sig út. Spilarar geta flúið úr fangelsi en geta ekki á þeim tíma sem þeir voru dæmdir notað nein réttindi.
Verkefni
Spilarar leysa verkefni og fá þá umbun í leiknum vegna aukinnar reynslu.
Guðrún Gunnarsdóttir
Fyrsta sólóplata Guðrúnar, Óður til Ellyjar, seldist í yfir 6.000 eintökum og fór hún í gull. Platan var einnig valin plata ársins og var Guðrún tilnefnd til Íslensku tónlistarverðlaunanna sem söngkona ársins.
Trésmíðasveinaverkfallið í Kaupmannahöfn
thumb|left|350px|Præsten formaner tømrersvendene. Grínmynd frá 1794 sem sýnir kapelánann við Nikuláskirkju reyna að tala um fyrir trésmíðasveinum í verkfalli. Sumarið 1794 var þremur sveinum, tveimur þýskum og einum dönskum bannað með dómsúrskurði að fara frá meistara sínum. Þá lögðu yfir 400 trésmíðasveinar niður vinnu og héldu til bækistöðva trésmíðasveina. Þangað kom kapelán frá Nikulásarkirkju og reyndu að fá þá til að snúa aftur til starfa en þeir neituðu. Þá kom lögregla og hermenn og umkringdu svæðið og tóku til fanga þá 202 sem voru á staðnum. 78 hinna handteknu voru þvíngaðir til að fara aftur í vinnu en hinir voru dæmdir í fjóra til sex mánaða nauðungarvinnu í hlekkjum. Þegar dómurinn spurðist út hófst samúðarverkfall annarra iðnsveina í Kaupmannahöfn en 2000 af 2700 sveinum lögðu niður vinnu. Þá var dóminum yfir hinum þremur trésmíðasveinum breytt, tveimur var vísað úr landi og einn náðaður.
Ari Eldjárn
Ari hefur farið utan; verið með sýninguna Eagle Fire Iron á Fringe hátíðinni í Edinborg og Pardon My Icelandic og ferðast meðal annars til Ástralíu og Finnlands. Árið 2020 var Pardon my Icelandic sýnt á Netflix. Ari er sonur Þórarins Eldjárns rithöfunds og Unnar Ólafsdóttur veðurfræðings. Hann á 2 dætur með konu sinni.
Jón murtur Snorrason
Þegar Jón var 17 ára sendi Snorri hann til Noregs sem gísl til að tryggja frið milli Björgvinjarkaupmanna og Íslendinga. Hann kom svo aftur þremur árum síðar og þá setti faðir hans hann til forræðis í ýmsum málum fyrir sig og virðist hafa haft traust á honum, enda þótti Jón gott höfðingjaefni. Hann var eini skilgetni sonur Snorra og átti að erfa mannaforráð hans. En þegar Jón vildi kvænast Helgu, dóttur Sæmundar Jónssonar í Odda, og bað föður sinn um fé til kvonmundar og Stafholt í Borgarfirði til ábúðar vildi Snorri ekki verða við því. Jón var mjög ósáttur við þetta og ákvað að fara til Noregs í staðinn. Snorri lét þá undan en það var um seinan, Jón fór út haustið 1229 og fór til Skúla jarls. Þar var honum vel tekið og gerðist hann hirðmaður Skúla og skutilsveinn.
Birkir Már Sævarsson
Birkir er hægri bakvörður og spilaði með karlalandsliði Íslands frá 2007 til 2021. Hann skoraði sitt fyrsta mark fyrir landsliðið gegn Liechtenstein árið 2016 með þrumufleyg af löngu færi.
Chan Santokhi
Æviágrip
Frá árinu 1995 var Santokhi fulltrúi Fíknivarnarnefndar Ameríkuríkja (CIDAD), sjálfstæðrar stofnunar á vegum Samtaka Ameríkuríkja sem vinnur gegn fíkniefnaverslun í Ameríku. Árið 2009 varð Santokhi varaforseti stofnunarinnar og síðan forseti næsta ár.
Réttarvatn
Réttarvatn er stöðuvatn á Arnarvatnsheiði. Réttarvatn er 2,1 km² og dýpst um 2 m. Vatnið er í 549 m hæð yfir sjó. Úr Réttarvatni rennur Skammá í Arnarvatn stóra. Vatnið er talið eitt af bestu veiðivötnunum á Arnarvatnsheiði.
Ólympíuleikarnir
Ólympíuhreyfingin er mynduð úr alþjóðlegum íþróttasamböndum, ólympíunefndum einstakra landa og skipulagsnefndum hverra leika. Alþjóðanefndin samræmir vinnu þessara ólíku aðila, ber ábyrgð á vali gestgjafa fyrir hverja leika og skipuleggur og fjármagnar leikana í samræmi við stofnskrá Ólympíuleikanna. Alþjóðanefndin ákveður líka dagskrá leikanna, þar á meðal í hvaða íþróttagreinum er keppt. Ýmsar hefðir og tákn hafa skapast kringum leikana, eins og ólympíufáninn og ólympíueldurinn, auk opnunar- og lokahátíðar leikanna. Yfir 14.000 íþróttamenn og -konur tóku samanlagt þátt í Sumarólympíuleikunum 2016 og Vetrarólympíuleikunum 2018, og kepptu þar í yfir 400 keppnum í 35 íþróttagreinum. Veitt eru verðlaun (ólympíupeningur) fyrir fyrsta, annað og þriðja sæti í hverri keppni, úr gulli, silfri og bronsi.
Primex
Primex er fyritæki sem hóf starfsemi sína árið 1997 og sinnir framleiðslu, þróun og sölu kítinafurða. Kítínverksmiðjan sjálf og bragðefnavinnsla er á Siglufirði en þróunardeild er í Reykjavík. Primex ehf er fyrirtæki í sjávarlíftækni sem hefur sérhæft sig í framleiðslu á einstaklega tæru kítini og kítósani. Markmið fyrirtækisins er að kynna og markaðssetja vísindalega áreiðanlegt og nýstárlegt efni til nota í fæðubótarefni, snyrtivörur, matvæli og sem hjálparefni í lyfja- og lækningavörur.
1879
Á Íslandi
Fædd
Jaspis
Útbreiðsla
Viðarsteinn er vanalega úr jaspis.
Finnst í basalti og líparíti en er líka að finna í lögum. Þekktasti fundarstaður Hestfjall, Borgarfirði.
Frúardagur
Frúardagur er annað tveggja leikfélaga Menntaskólans í Reykjavík. Leikfélagið var stofnað árið 2010 og hefur frá árinu 2014 sett upp söngleik að hausti til sem nemendur skólans koma að. Leikfélagið heyrir undir nemendafélagið Framtíðina, annað tveggja nemendafélaga skólans.
Varalið lögreglunnar
Varalið lögreglu eða varalögregla eru sveitir manna sem kallaðir eru til að aðstoða lögreglu í sérstökum tilvikum. Þessar sveitir geta verið hvoru tveggja, vopnaðar eða óvopnaðar og geta samanstaðið af sjálfboðaliðum eða meðlimum í lögreglunni.
Akureyrarkirkja
Nánari lýsing kirkjunnar
Aðrir gluggar eru hannaðir og gerðir hjá J. Wippel & Co. í Exeter, í Devon héraði á Englandi. Kórgluggarnir sýna atburði frá boðun Maríu til skírnar Jesús, og táknmyndir guðspjallamannanna og Krists. Gluggar í kirkjuskipinu sýna atvik úr lífi Jesú, frá freistingunni til uppstigningarinnar. Minn myndirnar eru úr íslenskri kirkjusögu en átta þeirra eru teiknaðar af Kristni G. Jóhannssyni.
Helgi Hrólfsson
Landnáma segir að sonur Helga hafi verið Þorsteinn ógæfa, sem fór utan og vó hirðmann Hákonar jarls Grjótgarðssonar. Það stenst þó engan veginn tímans vegna, ef ættfærsla Helga er rétt.
Steingrímur (jólasveinn)
Fyrri þulan er svona:
Júdó
Júdó á Íslandi
Árið 1967 var Júdófélag Reykjavíkur formlega stofnað, en hafði þá æft og keppt um tveggja ára skeið. ÍSÍ lét málefni júdómanna til sín taka og árið 1968 var sett á stofn sérstök Júdónefnd innan ÍSÍ til að sinna málefnum þeirra og undirbúa stofnun sérsambands. Nefndin efndi einnig til júdódags og fyrsta opinbera móts á Íslandi. Að vísu höfðu verið haldin nokkur innan- félagsmót í æfingasölum félaganna. Mótið fór fram 11. mars 1970. Keppendur voru átján frá Ármanni en fjórtán frá JFR og urðu þeir síðarnefndu hlutskarpari. Í úrslitaglímu sigraði Sigurður Kr. Jóhannsson (alnafni upphafsmannsins) Svavar Carlsen, en Japanarnir Kobayashi og Yamamoto sýndu og kenndu ýmis atriði júdósins.
Keppni
Júdó er meðal annars ólympísk keppnisíþrótt. Sigur í keppni fæst með því að kasta andstæðingnum með tæknilega fullnægjandi kasti, halda honum í löglegu fastataki í 20 sekúndur eða að þvinga hann til uppgjafar með lási eða svæfingartaki. Einnig er hægt að sigra viðureign á stigum sem fengist hafa m.a. fyrir tæknilega ófullkomin köst ef tímamörk viðureignarinnar renna út.
Q (aðgreining)
Q getur átt við eftirfarandi:
Richard Rorty
Richard McKay Rorty (4. október 1931 í New York – 8. júní 2007) var bandarískur heimspekingur. Rorty kenndi heimspeki við Wellesley College, Princeton University og University of Virginia en síðast almenna bókmenntafræði við Stanford University.
Bayreuth
Bayreuth er borg í Bæjaralandi í suðurhluta Þýskalands með 74 þúsund íbúa (2020). Hún er stærst þeirra borga í Bæjaralandi sem ekki ná 100 þús íbúum. Bayreuth er heimsþekkt fyrir hina árlegu Richard Wagner tónlistarhátíðina.
Landvarnarflokkurinn
Landvarnarflokkurinn var íslenskur stjórnmálaflokkur stofnaður árið 1903 sem vettvangur róttækustu aflanna í sjálfstæðisbaráttunni. Flokkurinn hafði lítinn þingstyrk en var þeim mun öflugri í þjóðfélagsumræðunni. Kunnustu leiðtogar hans voru Jón Jensson háyfirdómari og skáldið Einar Benediktsson.
Traci Dinwiddie
Verðlaun og tilnefningar
Action on Film International Film Festival
Landsnet hjólaleiða
thumb|right|Vegvísir á mótum leiða 2 og 3 í Noregi. Landsnet hjólaleiða er leiðakerfi hjólaleiða sem er búið til og viðhaldið af tilteknu ríki, eða í samstarfi ríkis, sveitarfélaga og félagasamtaka. Oftast er um að ræða langleiðir sem liggja á milli fylkja og sveitarfélaga utan þéttbýlis. Hlutar viðkomandi leiðar eru þá hjólaleiðir sem tilheyra viðkomandi sveitarfélögum. Tilgangurinn er að styðja við hjólaferðamennsku en leiðirnar nýtast líka heimamönnum til að komast á milli staða. Dæmi um slík landsnet hjólaleiða eru National Cycle Network í Bretlandi, LF-route-netið í Hollandi, Radnetz Deutschland í Þýskalandi og United States Bicycle Route System í Bandaríkjunum. Í Evrópu eru sumar af þessum leiðum hluti af EuroVelo-hjólaleiðum.
Stepan Bandera
Eftirmæli
Árið 2018 tók úkraínska þingið til umfjöllunar tillögu um að sæma Bandera aftur titli „hetju Úkraínu“. Tillagan var felld á þingi þegar kosið var um hana í ágúst 2019.
Þjóðræðisflokkurinn
Þjóðræðisflokkurinn var íslenskur stjórnmálaflokkur stofnaður þann 29. ágúst árið 1905. Kjarni hans var skipaður þingmönnum sem fylgdu Valtý Guðmundssyni að málum. Flokkurinn rann ásamt Landvarnarflokki inn í Sjálfstæðisflokkinn.
Saga
Við lok sumarþings árið 1905 tilkynntu ellefu þingmenn um stofnun nýs stjórnmálaflokks, Þjóðræðisflokksins. Stofnun hans var innblásin af Bændafundinum fyrr í sama mánuði, þar sem stór hópur bænda, einkum af Suðurlandi, hélt til Reykjavíkur til að mótmæla stefnu stjórnarinnar í símamálinu. Flestir í nýja flokknum tilheyrðu stuðningssveit Valtýs Guðmundssonar og höfðu áður starfað undir merkjum Framsóknarflokksins. Ætlunin var að reyna að fylkja félögum úr Landvarnarflokki og öðrum stjórnarandstæðingum í hinn nýja flokk, en það gekk lítt eftir.
Auk Valtýs Guðmundssonar voru Jóhannes Jóhannessonn og Skúli Thoroddsen helstu forystumenn flokksins á þingi en ritstjórinn Björn Jónsson var mestur áhrifamaður utan þings og beitti blaði sínu Ísafold óspart. Önnur helstu stuðningsblöð flokksins voru Þjóðviljinn og Fjallkonan.
Nazareth (hljómsveit)
Nazareth er skosk rokkhljómsveit sem var stofnuð á 7. áratug síðustu aldar. Þekktasta útgáfa hennar er Love Hurts sem kom út árið 1975 en sjálf átti sveitin rokkslagara á borð við Broken Down Angel og Bad, bad boy.