cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Björn Grímsson málari
Ævi og ferill
Hann varð sýslumaður í Árnesþingi árið 1628 og sinnti embættinu til dauðadags eða nokkru fyrr. Virðist hann hafa starfað fram að þessu sem umboðsmaður og undir verndarvæng Gísla Hákonarsonar lögmanns, sem sat í Bræðratungu. Hafa þau tengsl verið höfð til sönnunar því að Björn hafi málað prédikunarstólinn á staðnum, sem talinn er frá tímum Gísla.
Rättvik
thumb|right|200px|[[Rättviks kirkja]] Rättvik er þéttbýli í sveitarfélaginu Rättvik i Svíþjóð. Þar búa 4.686 manns (2010).
Sauðafífill
Hann verður að 120 sm hár og blómstrar í júlí-ágúst. Sjaldgæfur í ræktun hérlendis.
Dalbrú
Dalbrú (dælbrú eða svifbrú) er brú með (oftast) stutt haf milli bila, þ.e. hefur mörg brúarhol sem eru mynduð af bogalaga hlöðum. Dalbrýr liggja oft yfir dal eða (rennandi) vatn og stundum hvortveggja. Dalbrýr voru oft hlaðnar áður fyrr, en eru nú til dags oftast reistar úr málmi. Varast ber að rugla saman dalbrú og vatnsveitubrú, þar er hið síðarnefnda er aðeins til að flytja vatn.
Yellowknife
thumb|250px|Miðborg Yellowknife thumb|250px|Ráðhús Yellowknife
Eric Szmanda
Einkalíf
Szmanda er aðdáandi hljómsveitarinnar Sigurrósar.
Kazuo Ishiguro
Þann 5. október 2017 tilkynnti Sænska akademían að Kazuo Ishiguro hlyti Nóbelsverðlaunin í bókmenntum árið 2017. Rökstuðningur nefndarinnar var að Ishiguro hafi „með tilfinningaþrungnum skáldsögum afhjúpað tómarúmið undir falskri upplifun okkar af tengingu við heiminn“.
12. öldin
Atburðir og aldarfar
300px|thumb|right|Bygging gotnesku dómkirkjunnar [[Notre Dame í París hófst árið 1163 í valdatíð Loðvíks unga sem tókst naumlega að sleppa undan her Seljúktyrkja þar sem hann fór fyrir frönskum her í Annarri krossferðinni í Sýrlandi árið 1147. Krossferðin endaði illa og Loðvík sneri heim með her sinn tveimur árum síðar.]]
Bjarkalundur
Bjarkalundur er staður þar sem sumarhótel er rekið í Berufirði í Reykhólasveit. Hótel Bjarkalundur er elsta sumarhótel landsins en menn stoppuðu á leiðinni milli Vestfjarða og Reykjavíkur. Það var stofnað 1947. Yfir hótelinu tróna Vaðalfjöll og allt í kring er birkikjarr eins og víðar í Reykhólasveitinni.
Hótel Bjarkalundur er líklegast þekktast fyrir að vera upptökustaður Dagvaktarinnar, grínþáttaraðar með Jóni Gnarr og fleirum.
Superserious
Fyrsta EP plata sveitarinnar, ,,Let's Get Serious", kom út í október 2021 og innihélt smáskífur sem náðu fyrsta sæti á vinsældarlistum útvarpsstöðvanna.
Geitafífill
Hann verður um 20-30 sm hár. Blómgast í júní-júlí. Hefur reynst vel hérlendis
Rökaðgerð
NOT
NOT er aðgerð sem er framkvæmd á aðeins einum bita og er útkoman andstæðan við upprunalega bitann.
AND
Bitanna köllum við a og b.
Lidia Kopania
thumb|right|Lidia Kopania Lidia Kopania-Przebindowska (fædd 15. maí 1978) er pólsk poppsöngkona frá Koluszki. Hún er söngkona hljómsveitarinnar Kind of Blue. Hún keppir fyrir hönd Póllands í Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2009 með laginu I Don't Wanna Leave.
Benediktsregla
Benediktsklaustur, bæði munka- og nunnuklaustur, voru síðan stofnuð um alla Evrópu á næstu öldum og seinna um allan heim.
Denis Buntić
thumb|right|250px|Denis Buntić. Denis Buntić (fæddur 13. október 1982 í Ljubuški í fyrrverandi Júgóslavíu) er króatískur handknattleiksmaður, sem leikur fyrir spænska liðið Ademar León og króatíska karlalandsliðið í handknattleik. Með króatíska landsliðinu hefur hann tvívegis unnið til silfurverðlauna á heimsmeistaramóti karla, fyrst á heimsmeistaramótinu í Túnis 2005 og aftur á heimsmeistaramótinu í Króatíu árið 2009.
Bayern München
Fyrsti titillinn
Meðan heimstyrjöldin fyrri geysaði var ekki keppt í knattspyrnu. Næstu ár á eftir voru keppnir haldnar óreglulega. Bayern München skildi við Münchener SC og sameinaðist öðru liði, en skildi einnig við það 1924. Frá og með þeim tíma var félagið nógu burðugt til að standa eitt og sér sem FC Bayern München. Ráðinn var skoskur þjálfari, Jim McPherson. Bæjarar urðu á þessum tíma sterkt félag og voru taldir með betri liðum í Bæjaralandi, á eftir félögum eins og Nürnberg og Fürth. 1926 spiluðu Bæjarar í fyrsta sinn um suðurþýska meistaratitilinn gegn Fürth, en síðarnefnda félagið var það besta í Þýskalandi á þessum tíma. FC Bayern München vann í dramatískum leik 4:3 og var leiknum í München lýst beint í útvarpinu. Þetta var fyrsti bikar Bæjara. Þeir voru hins vegar slegnir út í þýsku keppninni, en þá var í gangi útsláttarkeppni milli félaga. 1928 urðu Bæjarar á ný suðurþýskir meistarar og komust í fyrsta sinn í úrslit í þýsku keppninni. Úrslitaleiknum töpuðu Bæjarar hins vegar fyrir HSV 2:8. Þýska meistaratilitill náðu Bæjarar ekki fyrr en 1932, en þá unnu þeir Eintracht Frankfurt í úrslitaleiknum 2:0.
Pleurotus pulmonarius
Pleurotus pulmonarius er tegund matsveppa sem eru ræktaðir víða um heim til matar. Einnig hefur hann verið notaður til að brjóta niður mengandi efni í náttúrunni. Hann vex yfirleitt á dauðum viði (sérstaklega af ösp, elri og öðrum hraðvöxnum tegundum), en þrífst á margs konar ræktunarefni. Hann nærist einnig á þráðormum.
Hugh Marwick
Hugh Marwick var einn af stofnendum Fornfræðafélagsins í Orkneyjum (Orkney Antiquarian Society) árið 1922, var ritari þess í 17 ár (allan starfstíma þess), og birti ritgerðir í tímariti félagsins (Proceedings of the Orkney Antiquarian Society). Hann var einnig félagi í Fornfræðafélagi Skotlands (Society of Antiquaries of Scotland) og var kjörinn heiðursfélagi þess.
722
Árið 722 (DCCXXII í rómverskum tölum)
Tröllatré
Frostþol
Yfirleitt þolir eucalyptus ekki mikinn kulda. Þó að víða þar sem eucalyptus vex kemur vægt frost, þá þola þau yfirleitt ekki að hitinn fari niður fyrir -5°C;  harðgerðasta tegundin er  Eucalyptus pauciflora, sem getur þolað að hitinn fari niður í -20°C. Tvær undirtegundir, ''E. pauciflora subsp. niphophila og E. pauciflora subsp. debeuzevillei'' er enn harðgerðari og geta þolað nokkuð harða vetur. Nokkrar aðrar tegundir, sérstaklega frá hásléttum og fjöllum mið Tasmaníu svo sem Eucalyptus coccifera, Eucalyptus subcrenulata og Eucalyptus gunnii, hafa myndað sérstaklega harðgerðar gerðir og fræ sem er safnað af þessum kuldaþolnu gerðum eru ræktuð sem skrautplöntur á kaldari svæðum heimsins.
Listi Death Note mangabóka
Bók 1 - Leiðindi (Boredom)
Kafli 2 - L
Bók 2 - Samrennsli (Confluence)
Kafli 9 - Rufur (Slots)
Bók 4 - Ást (Love)
Kafli 27 - Ást (Love)
Bók 6 - Jafnir (Give-and-Take)
Kafli 50 - Yotsuba
Bók 8 - Takmarkið (Target)
Kafli 70 - Skelfðu (Tremble)
Bók 10 - Eyðing (Deletion)
Kafli 86 - Japan
Bók 12 - Endirinn (Finis)
Kafli 102 - Þolinmæði (Patience)
Kafli 106 - Með drápshuga (Killing Intent)
Höskuldsstaðir (Skagaströnd)
Höskuldsstaðir er bær, kirkjustaður og áður prestssetur á Skagaströnd í Austur-Húnavatnssýslu. Prestssetrið var flutt í kauptúnið á Skagaströnd árið 1964.
Upplýsingin
thumb|right|Fyrsta [[alfræðiorðabókin varð til fyrir tilstilli Denis Diderot, Jean le Rond d'Alembert o.fl. á tímum Upplýsingarinnar.]] Upplýsingin eða upplýsingaröldin var tímabil mikilla breytinga í Evrópu og Bandaríkjunum í vísindalegum vinnubrögðum og hugsun sem hófst seint á 17. öld í kjölfar vísindabyltingarinnar á síðmiðöldum. Upplýsingin stóð í um eina öld, eða til ársins 1800, en eftir hana tók rómantíkin við. Nafnið vísar til þess að á undan höfðu hinar myrku miðaldir gengið og þær nýju hugmyndir og uppgötvanir sem komu fram á þessu tímabili sviptu hulunni af mörgu því sem áður hafði verið manninum óskiljanlegt. Upplýsingin var því tímabil mikillar þekkingaröflunnar mannsins. Þessi þekking var tilkominn vegna þess að maðurinn notaði í auknum mæli vísindaleg vinnubrögð byggð á skynsemi og raunhyggju frekar en trú á yfirnáttúruleg öfl eða aðrar bábiljur. Hin kristna kirkja varð fyrir aukinni gagnrýni eftir að hin nýju vísindi og vinnubrögð gáfu af sér veraldlega heimssýn.
Grafarvogur
Til Grafarvogshverfis teljast Hamrar, Foldir, Hús, Rimar, Borgir, Víkur, Engi, Spöng, Staðir, Höfðar, Bryggjuhverfi, Geirsnef, Gufunes og Geldinganes. Hverfið byggðist fyrst upp eftir miðjan 9. áratug 20. aldar. Í hverfinu eru sex grunnskólar: Foldaskóli, Hamraskóli, Húsaskóli, Kelduskóli, Vættaskóli og Rimaskóli; og einn framhaldsskóli: Borgarholtsskóli. Gufuneskirkjugarður og Korpúlfsstaðavöllur Golfklúbbs Reykjavíkur eru í Grafarvogi. Í hverfinu er ein kirkja, Grafarvogskirkja.
Ungmennafélagið Fjölnir er með mikla starfsemi í hverfinu við Dalhús og Egilshöll. Grafarvogslaug er sundlaug sem stendur við knattspyrnuvöll Fjölnis við Dalhús. Egilshöll er eitt stærsta íþróttahús landsins. Þar er Skotfélag Reykjavíkur með innanhússæfingar, keiluhöll, skautahöll, kvikmyndahús Sambíóanna, sportbar, pitsustaður, stór innanhússknattspyrnuvöllur, auk aðstöðu fyrir handknattleik, körfuknattleik, fimleika og rafíþróttir. Kayakklúbbur Reykjavíkur er með aðstöðu við Geldinganes. Gufunesvöllur er eini 18-holu frisbígolfvöllur landsins.
Grand rokk
thumb|Grand rokk Grand rokk var krá og skemmtistaður við Smiðjustíg í Reykjavík, en var áður við Klapparstíg. Staðurinn hóf göngu sína árið 1993 og var meðal annars þekktur fyrir skákmenningu og sem vettvangur margvíslegra rokktónleika til skamms tíma. Húsið sem hýsti staðinn var rifið 2013-2014 og komu nýbyggingar í staðinn.
Rauðu kmerarnir
thumb|right|Hauskúpur fórnarlamba kmeranna frá [[Vígvellirnir|Vígvöllunum í Kambódíu]] Rauðu kmerarnir (kambódíska ខ្មែរក្រហម, Khmer Krahom) voru fylgjendur kommúnistaflokks Kampútseu sem hófu vopnaða baráttu gegn ríkisstjón Kambódíu árið 1968. Stuðningur Alþýðuhers Víetnam leiddi til þess að þeir höfðu sigur í borgarastyrjöldinni í Kambódíu 1970-1975. Þeir stofnuðu Lýðveldið Kampútseu sem var alræðisstjórn kommúnista undir forystu aðalritarans Pol Pot. Kommúnistastjórnin hóf róttækar umbætur sem fólust í eignaupptöku og nauðungarflutningum fólks frá borgum til sveita. Menntafólk var kerfisbundið fangelsað og tekið af lífi. Áætlað er að milli 740.000 og 3 milljónir (algengasta talan milli 1,4 og 2,2 milljónir) manna hafi látist, um helmingur með aftökum og helmingur vegna hungurs eða sjúkdóma sem rekja má til aðgerða stjórnarinnar.
Fritillaria walujewii
Fritillaria walujewii er fjölær laukplanta allt að 50 sm há. Blómin eru lútandi, bjöllulaga, yfirleitt dökkfjólublá með hvítum eða dekkri fjólubláum blettum en stundum fölgrænum.
Rússneska byltingin 1917
Alexander III sonur hans dró til baka margar af úrbótum föður síns sem olli mikilli óánægju meðal Rússa. Nikulás II, síðasti keisari Rússlands, komst til valda árið 1894. Rússar töpuðu stríði gegn Japönum og leiddi til mótmæla, en fyrsta uppreisnin í Rússlandi var árið 1905 og er oft kölluð „blóðugi sunnudagurinn“. Vladímír Lenín var einn af leiðtogum uppreisnarinnar en hann hafði kynnt sér kommúnisma Karls Marx. Febrúarbyltingin var árið 1917 en þá gengust hersveitir keisarans til liðs við mótmælendurna og Nikulás II sagði af sér. Við tók svokölluð bráðabirgðastjórn. Keisarafjölskyldan var send til Síberíu í stofufangelsi. Bráðabirgðastjórnin vildi halda áfram þátttöku Rússlands í heimsstyrjöldinni og jókst fylgi bolsévika því um megn. Októberbyltingin var einnig 1917 og ákváðu þá bolsévikar að hirða valdið af bráðabirgðastjórninni. Eftir að bolsévikar náðu valdi gerðu þeir friðarsamning við Þjóðverja árið 1918. Svokallaðir hvítliðar sem samanstóðu af gagnbyltingarmönnum bolsévika og bandamönnum herjuðu á Jekaterínbúrg til að bjarga keisarafjölskyldunni frá bolsévikum. Keisarafjölskyldan var tekin af lífi sumarið 1918 með fyrirskipun frá bolsévikum. Borgarastyrjöldin milli rauðliða og hvítliða stóð í þrjú ár eftir það og lauk með sigri bolsévika. Sovétríkin voru svo stofnuð í enda styrjaldarinnar og Lenín var fyrsti leiðtogi Sovétríkjanna.
Októberbyltingin
Bolsévikar ákváðu að taka völdin með vopnaðri byltingu og hertóku helstu staði Pétursborgar. Þeir gerðu áhlaup á Vetrarhöllina þar sem aðsetur bráðabirgðastjórnarinnar var. Lenín stofnaði fyrstu ríkisstjórn verkamannaráða eftir að bolsévikar sviptu Aleksandr Kerenskíj og stjórn hans völdin. Bolsévikar gerðu friðarsamning við Þjóðverja þann 3. mars 1918. Við þennan samning fékk Þýskaland yfirráð yfir ýmsum ríkjum sem tilheyrðu Rússlandi. Bolsévikar höfðu stuðning víðs vegar um landið, enda bannaði Lenín andstöðuflokka í landinu. Gerð var sérstök lögreglusveit, Téka, sem sá um að tryggja einræðisvald bolsévika. Gagnbyltingamenn, sósíalistar og lýðræðisinnar, ásamt Bretum, Frökkum og Bandaríkjamönnum gerðu herlið sem kallaðist hvítliðar til að berjast gegn bolsévikum/rauðliðum.
Bjarnarey (Svalbarða)
Í eyjunni hefur verið námavinnsla og þar voru stundaðar fiskveiðar og hvalveiðar. Eyjan var notuð sem bækistöð fyrir hval-, rostungs- og selveiðar og þar var góð eggjatekja. Búseta þar hefur hins vegar ekki varað nema nokkur ár í einu og er eyjan nú óbyggð fyrir utan veðurathugunarstöð sem þar er. Eyjan var friðlýst sem náttúruverndarsvæði árið 2002.
Tenglar
Landafræði,loftslag og jarðfræði:
Þorsteinn Briem
Þorsteinn var fæddur á Frostastöðum í Blönduhlíð í Skagafirði, sonur Ólafs Briem alþingismanns og konu hans Halldóru Pétursdóttur. Hann lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík 1905 og guðfræðiprófi frá Prestaskólanum 1908. Árið 1909 varð hann aðstoðarprestur í Görðum á Álftanesi en fékk Grundarþing í Eyjafirði 1911 og sat á Hrafnagili. Árið 1918 varð hann prestur á Mosfelli í Grímsnesi en árið 1921 var honum veitt Akranesprestakall og gegndi hann því þar til hann lét af embætti vegna veikinda 1946, nema á meðan hann gegndi ráðherraembætti. Hann var prófastur í Borgarfjarðarprófastsdæmi frá 1931. Hann þótti mikill kennimaður og mjög góður ræðumaður.
Hann varð atvinnu- og samgöngumálaráðherra og jafnaframt kirkju- og kennslumálaráðherra í ríkisstjórn Ásgeirs Ásgeirssonar 1932 þótt hann ætti þá ekki sæti á þingi en hefði starfað innan Framsóknarflokksins. Hann fékk lausn 16. nóvember 1933, sagði sig úr Framsóknarflokknum og tók þátt í stofnun Bændaflokksins, en gegndi þó ráðherrastörfum áfram til 28. júlí 1934. Þá hafði hann verið kjörinn á þing sem landskjörinn þingmaður í Dalasýslu, einn af þremur þingmönnum Bændaflokksins. Hann tók við formennsku í Bændaflokknum 1935, þegar Tryggvi Þórhallsson lést. Í kosningunum 1937 var Þorsteinn eini þingmaður Bændaflokksins sem náði kjördæmakjöri. Hann var þingmaður til kosninganna 1942.
Dagur B. Eggertsson
Menntun og fyrri störf
Hann lærði læknisfræði við Háskóla Íslands og útskrifaðist þaðan 1999. Hann tók eitt ár í heimspeki 1993 til 1994 samhliða læknanáminu. Dagur var formaður Stúdentaráðs Háskóla Íslands 1994 til 1995 og sat í stjórn Félagsstofnunar stúdenta 1997 til 1999.
Frá 1995 til 1997 hafði hann umsjón með útvarpsþætti um vísindi fyrir Ríkisútvarpið og gerði árið 1998 heimildaþætti um eftirstríðsárin á Íslandi.
Lífeldsneyti
Metan
Við brunann myndast mikill hiti sem gerir metanið að hentugu eldsneyti. Orkan sem myndast við bruna gassins er oftast notuð til hitunar og rafmagnsframleiðslu en einnig er hægt að nota metan sem orkubera (eldsneyti).
Metan sem eldsneyti hefur verið notað til að knýja bíla á Íslandi frá árinu 2000. Metangasframleiðsla hér á landi hefur farið fram á urðunarstað höfuðborgarsvæðisins í Álfsnesi. Þar er metangasið unnið úr hauggasi sem myndast við rotnun lífræns úrgangs. Nú eru framleidd um 2.200 t á ári af metani, en sú framleiðsla myndi nægja um 4.500 litlum ökutækjum. Hauggasið sem myndast á urðunarstaðnum hefur að geyma um 55% af metani, 42% koltvísýring og aðrar lofttegundir eru um 3%. Hauggasið safnast í safnkistur sem tengdar eru safnrörum. Safnrörin eru götóttar málmpípur sem liggja um haugana og sjá um að safna gasinu úr jörðinni. Gasið er síðan flutt yfir í hreinsistöð þar sem það er hreinsað í svokölluðum þvegli. Aðferðin felst í því að metanið er skilið frá öðrum lofttegundum með vatni. Metanið er síðan þurrkað og því þjappað á gaskúta til flutnings á áfyllingarstöð. Eftir hreinsunina er hlutfall metans í gasinu 95-98%. Tvö bifreiðaumboð á Íslandi hafa boðið til sölu bíla sem ganga fyrir metani, Hekla og Askja. Hekla hefur boðið fjórar tegundir metanfólksbíla og Askja tvær. Mikil framför hefur orðið í þróun og tækni metanbifreiða á síðustu árum og nú er talað um þriðju kynslóð metanbifreiða. Flestir stærri bílaframleiðendur framleiða núorðið metanbifreiðar og hefur þeim fjölgað mikið með vaxandi eftirspurn. Yfir 100 metanbílar hafa verið í notkun hér á landi, annars vegar hreinir metanbílar og hins vegar tvíorkubílar. Einnig hefur verið algengt að bensínbifreiðum væri breytt í metanbifreiðar. Kostir metanbifreiða eru meðal annars að þeir eru hljóðlátari en hefðbundnir bensínbílar og menga talsvert minna.
Þórsmörk
Þórsmörk er mjög vinsæl meðal útivistarfólks og þar er fjöldi gönguleiða. Það er til dæmis mögulegt að ganga á jökulinn, ganga hinn þekkta Laugaveg til Landmannalauga eða þá að ganga í Stakkholtsgjána eða um Fimmvörðuháls til Skóga. Einnig eru ákaflega fjölbreyttar styttri gönguleiðir innan svæðisins og mætti þar sem dæmi nefna göngu í Litla Enda, Stóra Enda eða á Valahnúk eða úr Langadal í Húsadal.
Leikbrúða
Íslenskar leikbrúður
Talið er hugsanlegt að Skraparot sem talað er um í Skraparotspredikun hafi verið leikbrúða. Baldur og Konni var skemmtiatriði búktalarans Baldurs með leikbrúðuna Konna.
Dimítríj 1.
17. maí 1606, tveimur vikum eftir brúðkaupið, réðust samsærismenn inn í Kreml. Dimítríj reyndi að flýja út um glugga en fótbrotnaði við fallið. Einn af samsærismönnunum skaut hann til bana þar sem hann lá. Lík hans var brennt og öskunni að sögn skotið úr fallbyssu í átt að Póllandi.
Anna-Lind Pétursdóttir
Ferill
Anna-Lind starfaði sem atferlisþjálfi og síðar ráðgjafi í heildstæðri atferlisþjálfun fyrir börn með einhverfu 1995 til 1997 og vann að rannsókn og síðar ráðgjöf til að draga úr hegðunarerfiðleikum nemenda í grunnskólum á vegum Fræðslumiðstöðvar Reykjavíkur 1998 til 1999. Hún var sálfræðingur hjá Leikskólum Reykjavíkur 2001 til 2003, stýrði átaksverkefni um bætt samskipti og hegðun í leik- og grunnskólum Reykjavíkurborgar 2006 til 2008, og vann samhliða sem stundakennari við Háskóla Íslands frá 2001 þar til hún hóf störf sem lektor í sálfræði, sérkennslu og atferlisgreiningu við Menntavísindasvið 2008. Hún varð dósent árið 2010 og prófessor 2018. Árin 2017 og 2018 starfaði hún einnig sem yfirsálfræðingur á Menntasviði Kópavogsbæjar samhliða hlutastarfi við HÍ.
Rannsóknir
Helstu áherslur Önnu-Lindar í kennslu og rannsóknum eru sannreyndar aðferðir til að mæta sérþörfum barna og þjálfun starfsfólks skóla í beitingu þeirra. Þar má nefna sem dæmi rannsókn á áhrifum þjálfunar leikskólastarfsfólks í nýrri kennslutækni á framfarir barna með þroskaseinkun, mat og útfærsla á samvinnunámsaðferðum til að auka félagsleg samskipti nemanda með einhverfu við bekkjarfélaga sína, mat á námsframvindu nemenda í áhættu fyrir lestrarerfiðleika og einstaklingsmiðuð inngrip til að auka námshraða í lestri, og mat á áhrifum stuðningsáætlana byggðum á virknimati á langvarandi hegðunarvanda nemenda í grunn- leik- og framhaldsskólum. Einnig hafa rannsóknir hennar beinst að lestrarkennslu almennt, eins og reynslu leikskólakennara af samvinnunámsaðferðum og áhrifum þeirra á byrjandi lestrarfærni leikskólabarna. Hún, ásamt dr. Kristen McMaster fengu verkefnisstyrk úr Rannís til að meta framkvæmd félagakennslu og áhrif hennar á lestrarfærni nemenda í 1. og 2. bekk.
Philipskúrfan
thumb|Philipskúrva sem gerir greinarmun á skammtíma- og langtímaáhrifum á atvinnuleysi og verðbólgu. Philipskúrfan er hagfræðilíkan sem reynir að skýra fylgni milli breytinga á atvinnuleysisstigi og launahækkunum. Líkanið er nefnt eftir William Phillips (1914 - 1975) sem var Ný Sjálenskur hagfræðingur. Hugmyndin á bak við Philipskúrfuna segir að breyting á atvinnuleysi innan hagkerfis hafi fyrirsjáanleg áhrif á verðbólgu. Upprunalega hugmyndin um Philipskúrfuna hefur verið afsönnuð að mestu leiti vegna þess að stöðnun varð á áttunda áratugnum, þegar bæði verðbólga og atvinnuleysi var mikil.
Stenungsund
thumb|right|200px|Stenungsund Stenungsund er þéttbýli í sveitarfélaginu Stenungsund i Svíþjóð. Þar búa 9 987 manns (2010).
Central Park
thumb|right|Central Park Central Park (eða Miðgarður) er almenningsgarður í miðju Manhattan í New York-borg í Bandaríkjunum. Garðurinn var hannaður af landslagsarkitektinum Frederick Law Olmsted og var fyrst opnaður árið 1857. Garðurinn er rekinn af sjálfseignarstofnuninni, Central Park Conservancy. Hann var skráður sem bandarískt sögulegt kennileiti árið 1966. Innan Central Park er dýragarður, skemmti- og veitingastaðir, vötn og tjarnir, klettar, göngustígar og hjólabrautir og fleira. Hann er 341 hektarar að stærð eða 3,4 km².
Innvortis
Innvortis er íslensk pönk/rokkhljómsveit frá Húsavík sem var stofnuð árið 1996 af Arngrími Arnarsyni, Björgvini Sigurðssyni, Brynjúlfi Sigurðssyni og Snæbirni Ragnarssyni. Hljómsveitin gaf út sinn fyrsta geisladisk, kemur & fer, árið 1998 en síðan þá hafa þeir verið lítið starfandi. Árið 1999 tók Eggert Hilmarsson við af Brynjúlfi. Árið 2003 tók Daníel Viðar Elíasson við af Arngrími og Flosi Þorgeirsson tók við af Björgvini og árið 2005 tók Baldur Ragnarsson við af Flosa og þannig hafa þeir starfað síðan. Árið 2012 gáfu þeir svo út geisladiskinn Reykjavík er ömurleg eftir að hafa verið lítið virkir í nokkur ár.
Christian von Proeck
Christian Lebrecht von Proeck (Pröck, Prøck, 1718 – 4. september 1780) var þýskur barón sem var skipaður stiftamtmaður á Íslandi 1768 en gegndi ekki embættinu nema rétt rúmt ár og fór aldrei til Íslands.
Haikou
Saga
Haikou byggðist upphaflega sem höfn fyrir Qiongshan, hina fornu stjórnsýsluhöfuðborg Hainan-eyju, sem staðsett var um 5 kílómetra inn til landsins. Höfnin er staðsett vestur af mynni Nandu, aðalfljóts Hainan. Þótt þar sé ekki góða náttúruleg höfn hefur hún alltaf þjónað sem aðalhöfn eyjunnar.
Efnahagur
Haikou er hafnarborg. Meira en helmingur viðskipta Hainan byggir á hafnarstarfssemi hennar.
Samgöngur
Haikou Meilan alþjóðaflugvöllurinn er með flug til annarra stórborga í Kína, sem og til Tælands, Singapúr og fleiri landa Suðaustur-Asíu.
Zeppelin-loftfar
Ósigur Þjóðverja í fyrri heimstyrjöldinni dró um tíma úr rekstri loftfara. Þrátt fyrir að DELAG hafði komið á daglegum áætlanaferðum á milli Berlínar, München og Friedrichshafen árið 1919 þurfti að gefa skipin sem notuð voru upp á bátinn vegna skilmála Versalasamningsins, sem bannaði Þjóðverjum einnig að smíða stór loftför. Ein undanþága var gefin til þess að smíða eitt loftfar fyrir bandaríska flotann, sem bjargaði fyrirtækinu frá því að hverfa. Árið 1926 var banni á smíði loftfara aflétt og með aðstoð frá fjárframlögum almennings var hafist handa við að smíða LZ 127 Graf Zeppelin''. Þetta kom fyrirtækinu aftur í gang og á fjórða áratugi aldarinnar flugu Graf Zeppelin og hið stærra LZ 129 Hindenburg'' reglulega yfir hafið milli Þýskalands og bæði Norður- og Suður-Ameríku. Toppurinn á Empire State byggingunni, sem hannaður var í Art Deco stíl var upprunalega hannaður sem viðleguturn fyrir Zeppelin og fleiri loftför en hraðir vindar gerðu það ómögulegt og hætt var við þá áætlun. Hindenburg loftfarið brann árið 1937 og var það ein ástæða hnignunar Zeppelin loftfara ásamt stjórnmálalegum og efnahagslegum vandamálum.
Watergate-nefndin
Sögulegt mikilvægi nefndarinnar
Nefndin kom upp um eitt mesta hneykslismál innan Bandarískra stjórnmála og varð til þess að Richard Nixon þurfti að segja af sér þar sem annars hefði hann átt yfir höfði sér landsdóm. Réttarhöld nefndarinnar gegn Nixon urðu mjög vinsæl meðal almennings og um 319 klukkustundir af efni var sent út sem að yfir 85% íbúa Bandaríkjanna sáu á einum tímapunkti eða öðrum. CBS, NBC og ABC auk PBS voru helstu sjónvarpsstöðvarnar sem sýndu frá réttarhöldunum.
Didier Dinart
thumb|right|250px|Didier Dinart. Didier Dinart (fæddur 18. janúar 1977 í Pointe-à-Pitre í Guadeloupe) er franskur handknattleiksmaður, sem leikur fyrir spænska liðið BM Ciudad Real. Hann lék áður fyrir franska liðið Montpellier HB. Dinart hefur einnig leikið í franska karlalandsliðinu í handknattleik frá desember 1996.
ARPANET
Upphaflega hugmyndin að ARPANET kom frá tölvunarfræðingnum J. C. R. Licklider sem hóf störf hjá ARPA árið 1963. Árið 1968 var verkáætlun búin til og þróun þess boðin út. BBN Technologies fékk verkið og þróaði skeytagátt (beini) sem tengdi tölvurnar saman með raðtengjum. Í fyrstu uppsetningu netsins voru fjórar slíkar gáttir settar upp; í Kaliforníuháskóla, Los Angeles, Stanford Research Institute, Kaliforníuháskóla, Santa Barbara og Utah-háskóla. Netið var lýst „virkt“ árið 1975 og samskiptamiðstöð varnarmálaráðuneytisins tók við rekstri þess af ARPA. Eftir að NSFNet var stofnað fyrir net háskóla og rannsóknarstofnana 1985 var ARPANET að mestu lagt niður.
Sundhöll Hafnarfjarðar
Sundhöll Hafnarfjarðar er yfirbyggð 25 m sundlaug í Hafnarfirði á því svæði sem nefnt er Krosseyrarmalir.
Fritillaria unibracteata
Fritillaria unibracteata er jurt af liljuætt, upprunnin frá Kína (Gansu, Qinghai, Sichuan).
Tomas Tranströmer
thumb|180px|right|Tomas Transtroemer, [[2008.]] Tomas Gösta Tranströmer (f. 15. apríl 1931, Stokkhólmi; d. 26. mars 2015) var sænskur rithöfundur, ljóðskáld og þýðandi. Ljóð hans hafa verið þýdd á yfir sextíu tungumál, þar á meðal íslensku. Hann hlaut Nóbelsverðlaunin árið 2011 og segir í áliti dómnefndar að „þétt, hálfgagnsætt myndmál hans gefi okkur ferska sýn á veruleikann“.
Orrustan við Salamis
Orrustan við Salamis (Forngríska: Ναυμαχία τῆς Σαλαμῖνος), var sjóorrusta milli Grikkja og Persa í Persastríðunum. Orrustan var háð í september árið 480 f.Kr. í þröngu sundi milli eyjunnar Salamis og Píreus, hafnarborgar Aþenu.
Argentínska karlalandsliðið í knattspyrnu
Leikmenn
Fyrir HM 2022
Atvinna
Atvinna er samningur sem gerður er milli tveggja aðila, þar sem einn er atvinnurekandinn og hinn er starfsmaður.
Húsavík
Landafræði
Húsavík er við austanverðan Skálfandaflóa. Austan megin við bæinn stendum Húsavíkurfjall 417 metra hátt. Frá Húsavík má sjá Kinnafjöll hinum megin við flóann. Oft má sjá Flatey frá bænum og ef skyggnið er gott sést til Grímseyjar.
Aseton-peroxíð
thumb|200px|Aceton peroxíð Asetonperoxíð, tríasetontríperoxíð (TATP), trísýklóasetonperoxíð (TCAP) eða asetontrísýklóperoxíð (ATCP) er öflugt sprengiefni. Richard Wolffenstein uppgötvaði efnið árið 1895. Hægt er að búa efnið til úr saltsýru, vetnisperoxíði og asetoni.
Orrustan við Filippí
Orrustan við Filippí var lokaorrusta milli þrístjóraveldisins síðara (Marcusar Antoniusar Octavianusar og Marcusar Aemiliusar Lepidusar) annars vegar og hers morðingja Júlíusar Caesars hins vegar undir stjórn þeirra Marcusar Juniusar Brutusar og Gaiusar Cassiusar Longinusar. Orrustan var háð árið 42 f.Kr. við Filippí í Makedóníu. Henni lauk með sigri þrístjóraveldisins.
Haikou Meilan alþjóðaflugvöllurinn
Flugleiðir
Flugvöllurinn býður meira en 220 flugleiðir til 65 innlendra og erlendra borga. Flestir áfangastaðir eru innan Kína, en einnig eru alþjóðaflug eru til Moskvu, Seúl Bangkok, Sydney, Singapúr, Osaka, Jakarta, Melbourne, og fleiri staða.
Plinius yngri
Bók 10
Stíllinn í bók 10 er allur einfaldari en í fyrri bókum vegna þess að hún átti ekki að vera gefin út. Bókin var gefin út að Pliniusi látnum og lagt hefur verið til að Suetonius, sem var starfmaður Pliniusar, hafi hugsanlega getað ritstýrt henni.
Hof
Í útlöndum:
Newport (Wales)
thumb|Newport. thumb|Westgate Square. Newport (velska: Casnewydd) er borg í suðaustur-Wales. Borgin liggur við Usk-fljót og er 19 km norðaustur af Cardiff. Í Newport búa um 149.000 (2016) og um 307.000 á stórborgarsvæðinu (2011). Á stórborgarsvæði Cardiff-Newport búa nálægt 1,1 milljón.
Víðidalur (Húnaþingi)
thumb|right|Séð inn Víðidal. Víðidalur er breiður, gróinn og búsældarlegur dalur í Vestur-Húnavatnssýslu, inn af Vesturhópi. Austan við dalinn er Víðidalsfjall, sem er hátt og tindótt en vestan að honum er Fitjárdalur og svo austurbrún Miðfjarðarháls, sem er fremur lágur og ávalur. Í norðanverðum dalnum eru gamlir sethjallar sem bera þess merki að á ísöld hafi sjór gengið langt inn í dalinn.
Auðunn skökull Bjarnarson nam land í Víðidal fyrstur manna og bjó á Auðunarstöðum en helsta höfuðbólið í dalnum er þó Víðidalstunga, utarlega í tungunni milli Víðidalsár og Fitjár. Þar er kirkja sveitarinnar.
Félagsheimilið Víðihlíð er í landi Auðunarstaða, svo og veitingaskálinn og ferðamannaverslunin Víðigerði.
Íslensk nýsköpun
Skilgreiningar
Frumkvöðull er sá sem stofnar fyrirtæki til að hrinda í framkvæmd viðskiptahugmynd. Frumkvöðull er sá einstaklingur sem er ekki aðeins tilbúinn í að taka fjárhagslega áhættu heldur einnig að vera tilbúinn í að fórna sér tímalega séð. Frumkvöðull þarf því að vera tilbúinn í að eyða 5 til 7 árum í erfiða uppbyggingu á sínu sprotafyrirtæki og taka þar með fjárhagslega áhættu í leiðinni.
Sandelviðarbálkur
Flokkun
APG III system frá 2009 (lítið eitt breytt frá APG II system frá 2003 og APG system frá 1998) hefur þessa skiftingu:
Sigmund Freud
Die Traumdeutung
Bókin kom fyrst út í 600 eintökum og það upplag seldist upp á 8 árum. Það var ekki mikið talað um ritið, en það fékk lélega dóma í sálfræðitímaritum. Einn Gagnrýnandi sagði að “ógagnrýnir hugar myndu með ánægju taka þátt í þessu leikriti með hugmyndum og myndu síðan enda í draumórum og óskipulagi”. Bókin varð samt sem áður vinsælli þegar seinni útgáfan kom út 10 árum seinna. Bókin hefur alls verið gefin út átta sinnum, seinast 1929. Hún var þýdd á ensku og rússnesku, og sex önnur mál fyrir 1938.
1. deild karla í knattspyrnu 1955
Lokastaða deildarinnar
Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur
Benínveldið
Bretar sóttust eftir verslun við Benínveldið, einkum með gúmmí, eftir miðja 19. öld. Þeir reyndu að fá konunginn til að samþykkja framsal fullveldis til Bretlands. Vararæðismaður Breta, H.L. Gallwey, hélt því fram að konungurinn hefði samþykkt skilmálana en Benínveldið hafnaði því. Deilan varð til þess að átta breskir fulltrúar voru drepnir í Benínborg. Bretland sendi þá refsileiðangur til Benín 1897 undir stjórn sir Harry Rawson sem lagði Benínborg í rúst og rændi fjársjóðum hennar, þar á meðal hinum frægu Benínbronsum sem nú eru til sýnis á söfnum víða um heim. Árið 1900 var Benínveldið gert að hluta bresku nýlendunnar Verndarríkisins Suður-Nígeríu.
Hafsteinn Austmann
Tenglar
Information portal about Icelandic art and artists
Blýsýrurafgeymir
Spenna og rafhlöður
Við anóðuna (neikvæða skautið) oxast sinkið:
2NH4+(aq) + 2e- → 2NH3(l) + H2(g)
Af þessu má sjá að það er mjög háð því hvaða efni taka þátt í efnahvarfinu hversu mikil orka myndast. Staðalspenna efna er mismikil en sem dæmi um efni sem algengt er að nýta í samhengi við efnaorku má nefna flúor, blý, sink, silfur, nikkel og kadmíum auk vetnis og súrefnis sem notuð eru í efnarafala.
Algeng notkun
Kjörhitastig blýsýrurafgeymisins verður að vera 20 °C umhverfishiti til þess að ná hámarkshleðslu.
Heinrich von Kleist
thumb|Peter Friedel: Heinrich von Kleist (1801) Bernd Heinrich Wilhelm von Kleist (oftast nefndur Heinrich von Kleist; fæddur 18. október eða 10. október 1777 í Frankfurt an der Oder, dáinn 21. nóvember 1811 við Kleiner Wannsee í Berlín) var þýskur rithöfundur.
Lífdísill
Framleiðsla
Áður en estrunin getur hafist þarf oft að forvinna hráefnið. Það getur verið af mismunandi gæðum og þarf nánast alltaf að forvinna úrgangsolíur og fitur ef þær eiga að vera nothæfar til lífdísilsframleiðslu. Þetta er gert til að minnka innihald frjálsra fitusýra og vatns, því þetta tvennt dregur verulega úr nýtni hvarfsins.
Einkenni
Lífdísilolía er frábrugðin hefðbundinni dísilolíu á nokkra vegu. Það er munur á orkuinnihaldi, cetantölu og þeim hitastigum sem skipta máli í sambandi við eldsneyti, þó munurinn sé ekki alltaf mikill.
Plöntur á Íslandi
Á Íslandi má finna:
Abies hickelii
Lýsing
A. hickelii er sígrænt barrtré, hóflega hratt vaxandi (15-30 cm á ári), og verður að 30 metra hátt. Krónan er þröngt keilulaga, minna regluleg á gömlum trjám. Börkur upphaflega sléttur og grár, þykknar síðar og fær reitalaga munstur. brum egglaga, 5 mm löng og 4 mm á breidd. Sprotar mjóir, rauðbrúnir. Nálar 1.8 til 3.5 cm langar og 1-1.8 mm breiðar, skær ljósgrænar að ofan, að neðan grá-grænar, gleiðhyrnt. Karlkyns könglar stuttir, gulir. Könglar ílangt sívalir, 6-8 cm langir og 2,5 til 3,5 cm á breidd, upphaflega fjólublárir og verða dökkbrúnir við þroska. Fræin ljós brún, 6-7 mm löng, 10 mm löng með ljósbrúnum vængnum.
Artemismusterið
Saga og eyðilegging
Sömu nótt og hofið var eyðilagt fæddist Alexander mikli. Gríski sagnfræðingurinn Plútarkos sagði að Artemis hafi verið svo upptekin við fæðingu hans að hún hafi gleymt að bjarga hofinu sínu. Alexander bauðst seinna til að borga fyrir endurbyggingu hofsins en Efesosbúar afþökkuðu. Eftir dauða Alexanders árið 323 f.Kr. var það hins vegar gert og hafði myndhöggvarinn Skópas yfirumsjón með endurbyggingunni. Hún var svo eyðilögð í áhlaupi Gota árið 262 e.Kr., sem komu yfir Hellusund (Dardanellasund) og tortímdu í leiðinni mörgum borgum og kveiktu þá meðal annars í hofinu.
Sólbaugshnit
Tengt efni
Ekliptika latitudo 황도좌표 Długość ekliptyczna
Fritillaria taipaiensis
Fritillaria taipaiensis er jurt af liljuætt, upprunnin frá Kína, í héröðunum Gansu, Hubei, Shaanxi, og Sichuan.
Aðalbólsheiði
Aðalbólsheiði er austust heiðanna þriggja sem saman mynda heiðaflæmið Tvídægru upp af Miðfjarðardölum, á milli Vestur-Húnavatnssýslu og Borgarfjarðar. Hún er kennd við eyðibýlið Aðalból í Austurárdal, sem er austastur Miðfjarðardala. Austan hennar er Víðidalstunguheiði.
Spænska
Spænska er afkomandi latínu og er, ásamt sardinísku og ítölsku, eitt af þeim málum sem líkist henni mest. Um 75% af orðaforða nútímaspænsku kemur úr latínu, þar á meðal latnesk tökuorð úr forngrísku. Hún er eitt af þeim málum sem er mest kennt í heimi, ásamt ensku og frönsku. Á eftir ensku og kínversku er spænska þriðja mest notaða málið á Internetinu. Spænska er eitt af sex opinberum málum Sameinuðu þjóðanna og er líka eitt af opinberum málum Evrópusambandsins, Samtaka Ameríkuríkja, Samtaka Suður-Ameríkuríkja, Samtaka ríkja í Rómönsku Ameríku og Karíbahafi og Afríkusambandsins, auk margra alþjóðastofnana.
Panic! at the Disco
Skref í átt að frægð
Panic! at the Disco komu fram í þáttinum TRL, sem sýndur er á MTV, 17. janúar 2006. Þar frumsýndu þeir myndbandið við lagið „I Write Sins Not Tragedies“. Söngvarinn Brendon Urie segir að þeim finnst lagið og myndbandið vera ofspilað. „'I Write Sins Not Tragedies' er ekki eina lagið sem við höfum gert“. Myndbandið fyrir „I Write Sins Not Tragedies“, hefur hrollvekjandi sirkus brúðkaups þema, í því koma fram Lucent Dossier Vaudeville Cirque. Það byrjaði nr. 10 á TRL niðurtalningunni, sem ýtti plötunni þeirra A Fever You Can't Sweat Out á toppinn á óháða Billboard listanum og nr. 13 á Billboard 200 listanum í júlí 2006.
Seinna myndbandið sem þeir gerðu var fyrir lagið „But It's Better If You Do“. Söguþráður myndbandsins felur í sér hljómsveitina að spila á „speakeasy“ í Bandaríkjunum árið 1930. „Nýja mynbandið okkar á að sýna aðdáenum okkar myrkan og afskekktan stíl okkar.“ segir Urie. Smáskífan var gefin út 1. maí í Bretlandi og lenti strax í 23 sæti. Sama mánuð luku þeir við fyrsta tónleikaferðalagið þeirra um Evrópu. Allir tónleikarnir voru uppseldir, og sumir seldust upp meira að segja á nokkrum klukkutímum. Eftir þetta hófu þeir tveggja mánaða tónleikaferðalag um Norður-Ameríku með The Hush Sound, OK Go, The Dresden Dolls og Lucent Dossier Vaudeville Cirque hópnum sem opnunaratriði.
Remixuð útgáfa af laginu þeirra „The Only Difference Between Martyrdom and Suicide Is Press Coverage“ getur verið fundin á opinbera geisladisknum frá myndinni Snakes on a Plane. Lagið, sem náði 5. sæti á Billboard Modern Rock-listanum, er áætlað sem næsta smáskífa þeirra fyrir popp útvarpsstöðvar.
Snemma í ágúst varð A Fever You Can't Sweat Out platínuplata, sem þýðir að það hafi selst yfir milljón eintök.
Wisława Szymborska
1954 hlaut Szymborska bókmenntaverðlaun Krakárborgar, verðlaun pólska menningarmálaráðuneytisins 1963, Siegmund-Kallenbach-verðlaunin 1990, Goethe-verðlaunin 1991, og Herder-verðlaunin 1995. Sama ár var hún gerð að heiðursdoktor við Adam-Mickiewicz-háskólann í Poznań. Bókmenntaverðlaun Nóbels hlaut hún árið 1996.
Breiðdalur
thumb|right|Breiðdalsvík við mynni Breiðdals. Breiðdalur er dalur í Suður-Múlasýslu, upp af Breiðdalsvík, og er landmestur dala á Austfjörðum. Um hann rennur Breiðdalsá, allgóð veiðiá. Dalurinn skiptist um fjallið Kleifarháls í tvo dali, Norðurdal, sem er þrengri, og Suðurdal, en um hann liggur Þjóðvegur 1 upp á Breiðdalsheiði. Umhverfis Breiðdal eru há og tignarleg fjöll og eru þau hæstu yfir 1100 metrar á hæð, mörg litauðug af líparíti, einkum fjöllin sunnan dalsins, milli Berufjarðar og Breiðdals.
Teide
Tenerife er eyja byggð um fjallið El Teide sem er að rúmmáli þriðja stærsta eldfjall veraldar. Tenerife þýðir Hvítafjall á máli innfæddra, "tene-" (fjall) "-ife" (hvítur).
Amstel
Brugghúsið Amstel hefur fengið nafn sitt af fljótinu Amstel (sem borgin Amsterdam heitir eftir). Amstel var stofnað 11. júní 1870.
Fimmta franska lýðveldið
Fimmta franska lýðveldið er núverandi stjórnarfyrirkomulag Frakklands. Fimmta lýðveldið kom í stað fjórða franska lýðveldisins þann 4. október 1958, en fjórða lýðveldið hafði verið stofnað árið 1946. Við stofnun fimmta lýðveldisins var brotin hefð þingræðis í Frakklandi og framkvæmtarvaldið eflt. Fimmta lýðveldið var stofnað með nýrri stjórnarskrá þann 4. október 1958 og lögfest með þjóðaratkvæðagreiðslu þann 28. september sama ár. Maðurinn á bak við stjórnarskrárbreytingarnar var Charles de Gaulle, sem varð síðan fyrsti forseti fimmta lýðveldisins.
Mahabarata
Mahabarata er lengsta sagnkvæði sem vitað er um og hefur verið nefnt „lengsta kvæði sem samið hefur verið“. Lengstu útgáfur þess innihalda 100.000 slokur eða meira en 200.000 ljóðlínur, auk langra kafla í óbundnu máli. Mahabarata telur um 1,8 milljón orð og er um það bil tíu sinnum lengra en Ilíonskviða og Ódysseifskviða samanlagt, og um fjórum sinnum lengra en Ramajana. Vegna menningarlegs mikilvægis hefur kvæðinu verið líkt við Biblíuna, Kóraninn, verk Hómers og forngrísku leikskáldanna, og jafnvel verk William Shakespeare. Á Indlandi er Mahabarata stundum kallað „fimmta Vedan“.
Dispútasía
Á fyrri öldum voru slíkar dispútasíur mikið notaðar til þess að komast að niðurstöðu og gera upp á milli ólíkra skoðana. Þær voru einnig notaðar sem æfingar við æðri skóla, bæði í latínu, sem þá var alþjóðamál lærðra manna, og einnig í mælsku og snjallri röksemdafærslu. Þannig áttu háskólakennarar (prófessorar) að rökræða reglulega um viðfangsefni innan fræðigreinar sinnar, og voru slíkar andlegar skylmingar í hávegum hafðar. Þær voru umtalsverður þáttur í hugmyndagrósku innan háskólanna, og voru taldar fræðileg hliðstæða burtreiða riddara og aðalsmanna. Slíkt þótti eðlileg rannsóknaraðferð á þeim tíma, en leiddi oft til dýrkunar á málskrúði og mælskubrögðum, í stað vísindalegra rannsókna í nútímaskilningi.
Hugræn meðferð
Á ensku er nefnast þessar meðferðir cognitive therapy (CT) eða cognitive behavioral therapy (CBT).
Virk skilyrðing
Nauðsynlegt er að að ákveða hvaða styrkjar eru áhrifaríkastir og auðveldast að koma á. Styrkingarsnið vísar til mynsturs styrkjanna, svo sem hvort þeir fylgi hverri svörun, annarri hvorri, í tíunda hvert skipti og svo framvegis. Einnig geta styrkingarsnið byggst á ákveðnum tíma á milli styrkja í stað fjölda svarana. Því er greint á milli tveggja styrkingarsniða, tímastyrkingar og hlutfallsstyrkingar.
Joseph Rosenbaum
Eftir andlát hans fundu fjölmiðlar sakaskrá hans. Hafði hann setið í fangelsi í 10 ár fyrir að nauðga 5 börnum á aldrinum 9 til 11 ára.
Yasser Arafat
Fatah og PLO
Árið 1959 var hann einn af stofnendum Fatah sem áttu eftir að verða ein áhrifaríkustu samtök Palestínuaraba og síðar stærsti flokkurinn innan Frelsishreyfingar Palestínumanna, PLO. Þessi samtök áttu eftir að starfa í nokkurri andstöðu við vilja ýmissa þjóðarleiðtoga araba. Vildu þeir að baráttan fyrir frjálsri Palestínu færi fram undir forystu annarra arabískra ríkja enda Pan-arabismi í hámæli á þessum tíma. Arafat komst hinsvegar fljótlega að þeirri niðurstöðu að ekki væri hægt að treysta á aðrar arabískar þjóðir í baráttu fyrir sjálfstæðri Palestínu heldur yrði það að vera í höndum Palestínumanna sjálfra. Leit hann mikið til aðferða Alsíringa í frelsisbaráttu þeirra gegn Frökkum.
Þrátt fyrir þetta tímamóta samkomulag þokaðist lítið áfram. Áframhaldandi samningaviðræður skiluðu engu og ofbeldi mikið á báða bóga, bæði með hyðjuverkum og beinum hernaði. Rabin var myrtur af andstæðingi friðarsamkomulagsins árið 1995 og harðlínumaðurinn Benjamin Netanyahu, sem taldi friðarviðræður við Palestínumenn tímasóun, náði völdum. Viðræður skiluðu því litlu næstu árin og önnur uppreisn Palestínumanna braust úr árið 2000. Hryðjuverkaárásirnir í Bandaríkjunum í september 2001 og stríðið gegn hryðjuverkum sem George W. Bush lýsti yfir í kjölfarið áttu enn eftir að þrengja stöðu Arafat og íbúa Palestínu.
Cerastium venezuelanum
Cerastium venezuelanum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Venezuela.
Selatalningin mikla
Orðspor selatalningar hefur farið víða, því árið 2009 kom m.a. fólk frá Brasilíu sem var búið að skipuleggja ferðina sína um Ísland þannig að það gæti verið með. Í talningunni 2021 komu m.a. sjálfboðaliðar frá Þýskalandi, Finnlandi, Ísrael, Bandríkjunum, Englandi, Ítalíu, Frakklandi, auk góðs hóps frá Veraldarvinum (WorldWideFriends).
Framkvæmdin
Talningarnar fara þannig fram að Vatnsnesi og Heggstaðarnesi sem er skipt niður í mismunandi svæði (2-10km löng) og svo telja sjálboðaliðarnir seli, hver á sínu svæði og skila inn sínum niðurstöðum. Talið er meðfram ströndinni allt frá Hrútafirði inn að botni Sigríðastaðavatns. Gott er að hafa með sér sjónauka.
Hér má finna dagskrá Selatalningar árið 2021.
Industria
Industria var hugbúnaðarfyrirtæki sem vann að nýsköpun fyrir sjónvarps- og fjarskiptamarkaðinn. Fyrirtækið breytti um nafn árið 2010 í Raflagnir og ráðgjöf ehf og var fyrirtækið tekið til gjaldþrotaskipta 2012. Hugbúnaður þess Zignal var skilið frá fyrirtækinu og rekið undir nafninu Medizza sem svo varð að OZ árið 2013.
Viðurkenningar og áhrif
Árið 2007 fékk Industria útnefningu viðskiptatímaritsins CNBC Europe sem eitt af fimmtíu framsæknustu fyrirtækjum Evrópu.
Trú
Trú er í víðum skilningi að hafa eitthvað fyrir satt eða vona að eitthvað muni gerast. Í þrengri skilningi orðsins getur það átt við trú á yfirnáttúrlegar verur eða algildan sannleika, án bindingar við skipulegan átrúnað. Trú getur einnig verið það að aðhyllast tiltekin trúarbrögð, að tilheyra tilteknu trúfélagi.
Christian Jürgensen Thomsen
thumb|200px|C. J. Thomsen Christian Jürgensen Thomsen (29. desember 1788 – 21. maí 1865) var danskur fornleifafræðingur og safnamaður. Hann fæddist í Kaupmannahöfn og var búsettur þar.
Thomsen hafði eitt sinn séð umtalsvert safn af grænlenskum munum í Vínarborg. Heimkominn gerði hann konunginum grein fyrir því að ekki væri við hæfi að ekkert slíkt safn væri í Danmörku. Varð það til þess að hafist var handa við að stofna þjóðfræðisafn, sem opnað var 1849.
10. öldin
10. öldin er tímabilið frá byrjun ársins 901 til enda ársins 1000.
Ályktunin um beitingu hervalds
Spurningar er varða stjórnlagalegt réttmæti
Ætíð síðan ályktunin um beitingu hervalds var sett í lög hefur hún verið mjög umdeild. Þegar þingið samþykkti ályktunina var vísað í ákvæði í fyrstu grein stjórnarskrárinnar þar sem segir að þingið hafi allt nauðsynlegt vald til að búa til lög [3]. Það vald nær ekki einungis yfir starfsemi þingsins sjálfs heldur líka allar stofnanir og embætti innan Bandaríkjastjórnar sem sækja vald sitt til stjórnarskrárinnar. Þar sem ályktunin takmarkar vald forsetans til að beita hervaldi þá er deilt um það hvort ákvæði í henni samræmist stjórnarskránni.
Dans
Dans er samsetning líkamshreyfinga sem er oft ætluð til tjáningar, hvort sem er í tengslum við almenna afþreyingu í félagslegum aðstæðum, í trúarlegum tilgangi, sem sýningaratburður eða við aðrar aðstæður. Oft er tónlist notuð í tengslum við dans og er þá algengt að danshreyfingarnar séu lagaðar að hrynjandi tónlistarinnar.
Albert Guðmundsson
Albert Sigurður Guðmundsson (fæddur 5. október 1923, lést 7. apríl 1994) var fyrsti íslenski atvinnumaðurinn í knattspyrnu og lék meðal annars með Val, Glasgow Rangers, Arsenal og AC Milan. Að íþróttaferlinum loknum fór hann út í stjórnmál og var þingmaður á Alþingi í 15 ár og gegndi embætti fjármálaráðherra og iðnaðarráðherra. Hann bauð sig fram í forsetakosningunum 1980 en tapaði fyrir Vigdísi Finnbogadóttur.
Stjórnmálaferill
Albert var umdeildur stjórnmálamaður og viðurkenndi að vera einleikari í pólitíkinni. Hann naut mikilla vinsælda eins og sést á því að í Alþingiskosningunum 1987 tókst nýstofnuðum flokki hans að ná inn 7 þingmönnum.
Guiyang
Staðsetning
Guiyang borg er staðsett austan megin Yunnan-Guizhou hásléttunnar í suðvesturhluta Kína. Hún er í miðju Guizhou héraði, og situr við á norðurbakka Nanming-fljóts, þverár Wu-fljóts, sem að endingu sameinast Jangtse fljóti við borghéraðið Chongqing.
Sparisjóðskreppan í Bandaríkjunum
Saving&Loans-sparisjóðskreppan á níunda og tíunda áratugnum í Bandaríkjunum var fall um 747 S&L sparisjóða af 3,234 S&L sparisjóðum í Bandaríkjunum. Kreppan kostaði bandarískan almenning gríðarlega fjármuni. Árið 1995 var áætlað að Sparisjóðskreppan hefði kostað um 87,9 milljarða Bandaríkjadala.
Sjálfstæðisflokkurinn eldri
Stjórnarseta
Alþingiskosningar fóru fram árið 1919. Þegar þing kom saman á árinu eftir gengu þeir þingmenn sem áður höfðu tilheyrt Sjálfstæðisflokknum-langsum til liðs við Utanflokkabandalagið og hvarf það flokksbrot þar með úr sögunni. Árið 1920 myndaði Jón Magnússon nýja ríkisstjórn að þessu sinni án Sjálfstæðisflokksins. Togstreita borgaralegu aflanna á þessum árum birtist í bæjarstjórnarkosningum í Reykjavík þar sem Sjálfstæðisflokkurinn-þversum bauð fram í eigin nafni í kosningunum 1918 og fékk óverulegt fylgi, í samfloti með öðrum borgaralegum öflum í kosningunum 1920 og vann þar sigur, en síðar sama ár var Sigurður Eggerz í framboði í beinu kjöri til borgarstjóra, studdur af jafnaðarmönnum.
Lauritz Andreas Thodal
Stiftamtmaður á Íslandi
Thodal var gerður að jústitsráði 1767, varð amtsskrifari Björgvinjarstiftis 1768 og 23. janúar 1770 var hann skipaður stiftamtmaður á Íslandi og í Færeyjum. Hann hélt skömmu síðar til Íslands og settist að á Bessastöðum, varð fyrsti stiftamtmaðurinn til að hafa búsetu á landinu og raunar sá fyrsti sem kom þangað, nema hvað Peter Raben mun hafa siglt stutta ferð til Íslands 1720 og að minnsta kosti séð landið.
Næfurbjörk
Lýsing
Það er meðalstórt tré sem nær allt að 20 metra hæð. Tréð getur náð yfir 100 ára aldri á kaldari svæðum en er stuttlifaðra á heitara svæðum. Enska heitið, paper birch, vísar til barkarins sem flagnar í blöð eða næfur. Hann verður hvítur á eldri trjám. Viðurinn hefur verið notaður sem eldiviður af mönnum og laufblöðin eru fæða fyrir elg og önnur hjartardýr.
Útbreiðsla
Útbreiðsla næfurbjarkar nær yfir stóran hluta Kanada og einstök norðlæg svæði Bandaríkjanna en einnig er til að mynda einangrað vaxtarsvæði í fjöllum Norður-Karólínu, Nýju Mexíkó og Colorado. Tréð er ein fyrsta tegundin til að nema land eftir jarðrask í Alaska. Tegundin hefur ekki reynst vel á Íslandi.
Hvalfell
Hvalfell hlóðst upp í miklu eldgosi og upp úr jökulhvelinu á einhverju af síðustu jökulskeiðum ísaldar og lokaði um leið Botnsdal sem var áður mun lengri. Þegar jökullinn svo bráðnaði myndaðist stöðuvatn, Hvalvatn á bak við Hvalfell með afrennsli norðan fjallsins sem heitir Botnsá, og rennur hún til vesturs. Hvalvatn er um 160 m djúpt og var lengi dýpsta vatn landsins, eða allt þar til Öskjuvatn myndaðist eftir sprengigos í Dyngjufjöllum árið 1875. Kollur Hvalfells er mosagróinn og hlíðar þess eru mjög brattar og grafnar miklum giljum, en gott útsýni er af kollinum, sem ganga má á frá Stóra-Botni í Botnsdal og upp með gljúfri Botnsár og Glyms að austan eða upp með gljúfrinu að vestan með því að vaða yfir Botnsá fyrir ofan Glym.
Bil
Bil getur átt við:
Urðareynir
Lýsing
Blómin eru hvít, þéttlóhærð, og eru í breiðum hálfsveip. Berið er rautt eða tvílitt rautt og grænt með þéttum doppum, 12 - 15 sm langt