cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ástandið
Aðgerðir stjórnvalda
Hinn 9. desember 1941 undirritaði Sveinn Björnsson ríkisstjóri tvö frumvörp sem áttu að veita ríkinu aukið vald til að taka á ástandinu. Annað frumvarpið hljóðaði svo að skylda mætti landsmenn til að ganga með skilríki á sér frá 12 ára aldri og þeir væru skyldugir til að sýna lögreglu og dyravörðum skilríkin ef þess væri óskað. Í hinu frumvarpinu var lagt fram að stofnaður skyldi unglingadómstóll sem myndi dæma í málum barna yngri en 18 ára sem sökuð væru til dæmis um lauslæti, drykkjuskap og slæpingshátt og væri þá hægt að senda þau í vist á hælum sem ríkisstjórnin ætlaði að koma á fót. Að lokum voru samþykkt ný lög sem tóku á málum þeirra sem leiddu ungmenni inn á glapstigu það er hórmangara, en þekkt var að nokkrir Íslendingar væru farnir að stunda þá iðju á þessum tíma og gat slíkt brot varðað allt að fjögurra ára fangelsi. Ríkið kom á fót nokkrum hælum fyrir unglinga en það verkefni tókst illa og var þeim flestum lokað innan tveggja ára. Tilraunir stjórnvalda til að bæta vandann voru bæði marklitlar og ekki nógu vel ígrundaðar, þær aðferðir sem þau reyndu seinna meir báru lítinn árangur og gerðu lítið til að bæta ástandið.
Samkvæmt Þór Whitehead voru njósnir lögreglunnar um allt að 1000 konur árið 1941 umfangsmestu persónunjósnir hér á landi.
Rehabilitating Mr. Wiggles
Rehabilitating Mr. Wiggles eru teiknimyndasögur eftir Neil Swaab um kynferðislega brenglaðan bangsa að nafni Wiggles. Teiknimyndasögurnar snerta á skoplegan hátt á geðveiki, fíkn, kynlífi, mannhatri og vímu. Rehabilitating Mr. Wiggles teiknimyndasögurnar hafa birst í ýmsum tímaritum á borð við New York Press og í sérútgefnum safnbókum. Auk þess eru teiknimyndasögurnar birtar á vefsíðu Neil Swaab.
Hergeir
Hergeir er íslenskt karlmannsnafn.
Starfsmannastjóri Hvíta hússins
thumb|right|200px|Núverandi starfsmannastjóri Hvíta hússins [[Jeff Zients.]] Starfsmannastjóri Hvíta hússins er æðsta staðan innan skrifstofu framkvæmdastjóra handhafa forsetavaldsins í Bandaríkjunum. Staðan hefur oft verið nefnd sú næst valdamesta í Washington. Eins hafa verið færð rök fyrir því að Starfsmannastjóri Hvítahússins sé eins konar forsætisráðherra Bandaríkjanna. Núverandi starfsmannastjóri er Jeff Zients.
Saga embættisins
Frá 1933 til 1939, á tímum kreppunar miklu, treysti Roosevelt sérstaklega á teymi ráðgjafa sem hann kallaði „gáfumannaráðið“ (e. Brains Trust). Þetta var teymi sérfræðinga sem sett var saman til þess að ráðleggja Roosevelt í hinum ýmsu málefnum og ákvarðanatökum. Vegna niðurskurðar og aðhalds í opinberum rekstri var ekki hægt að búa til stöður innan Hvíta hússins fyrir þessa sérfræðinga og voru þeir því skráðir fyrir hinum ýmsu lausu stöðum innan stjórnkerfisins svo hægt væri að greiða þeim laun. Það var ekki fyrir en árið 1939, á seinna kjörtímabili Roosevelt, að lagður var grunnur að sérstökum stöðum fyrir ráðgjafa forsetans. Þetta gerðist þegar Roosevelt fékk þingið til þess að samþykkja stofnun skrifstofu framkvæmdastjóra handhafa forsetavaldsins (e. Executive Office of the President of the United States) sem myndi heyra beint undir forsetann sjálfan.
Með auknum umsvifum framkvæmdavaldsins í Bandaríska ríkinu var árið 1946 sett á laggirnar staða aðstoðarmanns forsetans. Þessi staða er beinn undanfari að embætti starfsmannastjóra Hvíta hússins því árið 1953, í stjórn Eisenhower var þáverandi aðstoðarmaður forsetans gerður að starfsmannastjóra hvíta hússins og var það í fyrsta sinn sem sá titill var notaður.
Embætti starfsmannastjórans var þó ekki komið í fastar skorður og var verkefnum starfsmannastjórans deilt með aðstoðarmanni forsetans, fjölmiðlafulltrúum Hvíta hússins og fleiri aðilum. Staðan varð ekki að fastri stöðu innan Hvíta hússins fyrir en í stjórn Nixons.
Meðalstarfsaldur starfsmannastjórans er um það bil tvö og hálft ár en sá sem lengst hefur gegnt embættinu er John R. Steelman en hann var starfsmannastjóri í sex ár.
Flestir starfsmannastjórar hafa verið fyrrverandi stjórnmálamenn og margir halda áfram í stjórnmálum eftir tímabil sitt sem starfsmannastjóri. Alexander Haig sem var starfsmannastjóri í stjórn Nixons varð seinna utanríkisráðherra og Dick Cheney, sem var starfsmannastjóri í stjórn Geralds Ford var seinna varnarmálaráðherra og varaforseti. Eins var Donald Rumsfeld starfsmannastjóri áður en hann varð varnarmálaráðherra.
Hlutverk starfsmannastjórans
Þó hlutverk starfsmannastjórans sé breytilegt eftir hverri stjórn fyrir sig snúa helstu verkefni hans bæði að skipulagningar- og ráðgjafarstörfum. Eftirfarandi þættir gætu fallið undir starfssvið starfsmannastjórans:
Þó svo að oft sé talað um embætti starfsmannastjórans sem það næst valdamesta í Washington er ljóst að mikill munur er á mismunandi starfsmannastjórum. H.R. Haldemann var fyrsti starfsmannastjóri Nixons og vann hann sér inn orðspor sem mikill harðstjóri og var vanur að hitta aðra embættismenn fyrir hönd Nixon og koma síðan skilaboðum frá þeim á leiðis til hans. Andrew Card sem var starfsmannastjóri í embættistíð George W. Bush þótti hinsvegar ekki vera valdamikill og segja sumir að hann hafi einfaldlega fallið í skuggann á Karl Rove sem er talinn vera arkítektinn að pólitískum frama Bush.
Kluane-þjóðgarðurinn og verndarsvæði
thumb|Jökull. thumb|Vatn og skógur.
Kluane-þjóðgarðurinn og verndarsvæði (enska: Kluane National Park and Reserve, franska: Parc national et réserve de parc national de Kluane) eru tvær samliggjandi einingar í þjóðgarðsskipulagi Kanada sem liggja í suðvestur-Júkon. Þjóðgarðurinn var stofnaður árið 1972 og spannar rúmlega 22.000 ferkílómetra.
Mount Logan og Mount Saint Elias, tvö hæstu fjöll Kanada liggja innan þjóðgarðasvæðisins. Fjöll og jöklar eru áberandi þáttur í landslaginu og telja um 83% af þekjunni. Þess fyrir utan eru skógar og ár í lægri hæðum. Úlfur, hreindýr, elgur og fleiri spendýr má finna þar.
Frumbyggjar mega veiða sér til matar á þjóðgarðasvæðinu.
Tengill
Listi yfir þjóðgarða í Kanada
Málþóf
Málþóf kallast það þegar þingmaður eða þingmenn í löggjafarþingi reyna að hindra kosningu um frumvarp. Ein leið til þess er að draga umræður um frumvarpið á langinn með ræðuhöldum þangað til að flytjendur þess gefast upp á umræðunum og draga frumvarpið til baka.
Bandaríkin
Þingmenn í fulltrúadeild Bandaríkjaþings beittu málþófi í fyrsta sinn árið 1854 til þess að koma í veg fyrir að Kansas-Nebraska lögin yrðu samþykkt.
Ísland
Málþófi hefur oft verið beitt á Alþingi Íslendinga. Þar sem Ísland er þingræðisríki og meirihlutastjórnir tíðkast er málþóf eitt af fáum tækjum stjórnarandstöðunnar til þess að láta í ljós óánægju sína.
Hjálenda
Hjálenda er svæði sem ekki er sjálfstætt ríki og er venjulega aðgreind frá móðurlandinu, eða því ríki sem ræður yfir henni. Svæði sem talað er um sem ósjálfstæðar hjálendur eru gjarnan umdeild, hersetin, með útlagastjórn eða svæði þar sem er umtalsvert fylgi íbúa við fullt sjálfstæði.
Nawal El Saadawi
Nawal El Saadawi (27. október 1931 – 21. mars 2021) var egypskur kvenréttindasinni, rithöfundur, aðgerðasinni, og læknir.
Æviágrip
Nawal El Saadawi fæddist árið 1931, næstelst af níu systkinum í smáþorpinu Kafr Tahla. Fjölskylda hennar hafði bæði hefðbundin og framsækin gildi: þegar Saadawi var sex ára gömul var hún umskorin, en samt sá faðir hennar til þess að öll börnin sín fengu menntun. Báðir foreldrar hennar létust á ungum aldri svo Saadawi þurfti ein að sjá fyrir fjölskyldu sinni.
Ferill
Árið 1955 útskrifaðist Saadawi sem læknir frá Háskólanum í Kairó. Sem læknir í þorpinu sínu Kafr Tahla varð hún vitni af líkamlegum og andlegum kvillum margra kvenna og tengdi það við þá menningarlegu kúgun sem konur í Egyptalandi upplifðu. Shaadawi flutti síðar aftur til Kaíró og starfaði þar hjá heilbrigðisráðuneyti Egyptalands.
Árið 1972 var bókin hennar Konur og kynlíf gefin út. Í bókinni gerði Saadawi grein fyrir því ofbeldi sem framið var gegn konum og gegn líkömum þeirra í Egyptalandi, og ræddi meðal annars um umskurð. Vegna umdeildra skoðana sinna missti Saadawi starf sitt hjá heilbrigðistráðuneytinu.
Árið 1981 átti Saadawi þátt í útgáfu kvenréttindatímarits. Eftir það sat hún í fangelsi í tvo mánuði.
Hrökkviskata
thumb|right|Hrökkviskata. Hrökkviskata eða rafmagnsskata (fræðiheiti Torpedo marmorata) er botnlæg fisktegund sem lifir í austurhluta Atlantshafsins, frá Norðursjónum og að Suður-Afríku. Líkt og hrökkállinn getur hrökkviskatan gefið frá sér rafmagn. Skatan er botnlæg sem fyrr segir og lifir á grunnu eða meðaldjúpu svæði. Uggi hrökkviskötunnar er nánast hringlaga diskur sem umlykur hana auk þess er hún með sterkan sporð með tveimur baklægum uggum (dorsal fin) auk sporð-ugga (caudal fin). Hrökkviskatan er dökkbrún á litinn með ljósum blettum. Hængurinn getur orðið, á bilinu 36–38 cm og hrygnan 55–61 cm.
Bjarnarfjörður nyrðri
Bjarnarfjörður nyrðri er eyðifjörður á milli Dranga og Skjaldabjarnarvíkur á Ströndum. Í fjörðinn rennur jökulá úr Drangajökli, sem veldur því að hann er grunnur inn í botni og gott er að vaða þar yfir. Tvö kotbýli stóðu við Bjarnarfjörð, Skaufasel norðanmegin og Fornasel sunnan megin. Í firðinum er mikið um sel.
Tom Egeland
Tom Egeland (8. júlí 1959 í Osló – ) er norskur rithöfundur. Hann hefur skrifað sex bækur og hafa sumar verið þýddar yfir á ellefu tungumál. Við enda hringsins (2001) vakti frekari athygli eftir að metsölubók Dan Brown Da Vinci lykillinn (2003) hafði öðlast töluverða frægð, en þessi verk þykja að ýmsu lík. Egeland bætti við eftirmála í bók síðar þar sem hann ber bækurnar sjálfur saman, gagnrýnir það sem Dan Brown hefur kallað sagnfræðilegar staðreyndir og ýmislegt fleira.
Múskat (þrúga)
thumb|right|Rauðar múskatþrúgur Múskat er vínþrúga sem ræktuð er bæði til víngerðar, í rúsínur og sem ávöxtur. Litur múskatþrúga getur verið allt frá svarbláum yfir í hvítan. Bragðið er sterkt, sætt og ilmríkt. Múskat er aldagömul þrúga sem er ræktuð um allan heim. Útbreiðsla hennar í kringum Miðjarðarhafið og í Mið-Austurlöndum bendir til þess að hún sé elsta þekkta ræktunarafbrigði vínviðar.
Íó
Íó getur átt við eftirfarandi:
Múskat (þrúga)
Vegna þess hve einkennandi bragð er af flestum múskatvínum er algengast að nota þrúguna í sæt eftirréttavín eða styrkt vín og freyðivín. Á Portúgal og Spáni eru þessi sætu, sterku desertvín þekkt sem Moscatel eða Muscatel.
Muskateller Muscat (grape and wine) Vino Moscatel
Bernardo Pasquini
thumb|right|Bernardo Pasquini Bernardo Pasquini (7. desember 1638 – 22. nóvember 1711) var ítalskt tónskáld sem fékkst við óperu og kirkjutónlist. Hann fæddist í Toskana og lærði hjá Antonio Cesti og Loreto Vittori. Hann hélt ungur til Rómar og réðist þar í þjónustu Giambattista Borghese en varð síðar organisti við kirkjuna Santa Maria Maggiore. Hann varð einn af skjólstæðingum Kristínar Svíadrottningar og samdi henni til heiðurs óperuna Dov'è amore è pietà árið 1679.
Ingimunda
Ingimunda er íslenskt kvenmannsnafn.
Spænska karlalandsliðið í körfuknattleik
180px|thumb|Fáni Spánar Spænska karlalandsliðið í körfuknattleik er fulltrúi Spánar í körfuknattleik. Liðið gekk til liðs við FIBA ​​árið 1934 og hefur síðan tekið þátt í 30 úrslitakeppnum Evrópumótsins (1935-2015), 10 úrslitakeppnum HM (1950-2010) og tíu ólympískum sumarleikum (1960-2008). Stærstu afrek liðsins til þessa eru sigur á HM 2006, silfurverðlaunin á ólympíuleikunum 1984 í Los Angeles og 2008 í Peking og gullið á EM 2009, 2011 og 2015. Að auki hefur það unnið sex silfur verðlaun (1935, 1973, 1983, 1999, 2003, 2007) og tvenn bronsverðlaun (1991, 2003) á EM. Spánn er í öðru sæti á heimslista FIBA ​​eftir HM 2010.
Mošovce
thumb|right|300px|Mošovce í Slóvakíu
Mošovce er þorp á Turiec svæðinu í Slóvakíu.
Saga
Margar vel varðveittar byggingar eru til marks um 770 ára sögu Mošovce. Fyrst var minnst á Mošovce í tengslum við gjöf sem Adrew II færði borginni. Mošovce var upphaflega samsett úr tveimur þorpum; það fyrra, Machyuch, var staðsett þar sem í dag er Starý Rad, það seinna, Terra Moys, var þar sem í dag er Vidrmoch. Af nafni Terra Moys var síðar nafn Mošovce dregið. Talið er að merking nafnsins sé Terra Mojs (Land of Mojs), gert er ráð fyrir að þorpið hafa á einhverjum tímapunkti tilheyrt menni að nafni Mojs. Mojs gæti einnig verið stytting á Slavneska nafninu Mojtech, líkt og nöfnin Vojtech og Mojmír. Í gegnum aldirnar hefur nafn þorpsins verið síbreytilegt, meðal nafna eru Mossovych, Mosocz, Mossowecz, villa regia Mayos alio nomine Mossovych, oppidioum Mayus sue Mosocz, Mosocz olim Mayus til nafnsins sem borgin ber nú, Mošovce. Nafn eins hluta Mošovce, upphafleg þorpið Chornukov, hefur varðveist til þessa dags sem Čerňakov.
Mošovce þróaðist upphaflega sem konungleg bær með umtalsvert sjálfræði, og frá miðri 14. öld sem bær með mikil forréttindi undir stjórn konunglega kastalans, Blatnica. Árið 1527 féll bærinn í hendur Révay fjölskyldunnar sem dró til baka öll forréttindi Mošovce í um 400 ár.
Í gegnum aldirnar var Mošovce mikilvægur handverksbær fyrir allt Turiec svæðið. Handverk jókst og óx ótrúlega hratt, og um tíma voru starfandi 15 handverks smiðjur; skó smiðjan og hin fræga feld smiðjan voru þær sem lengst lifðu. Í dag einkennist Mošovce af ferðamanna iðnaði enda mikið í borginni að sjá.
thumb|right|300px|Upphaflegur architectura húsí í Mošovce
Hvað er að sjá?
Eitt merkasta einkenni Mošovce er hið nærri tveggja alda gamla Óðal, byggt í klassískum Rococo stíl með stórum enskum garði. Aðrir staðir sem vert er að skoða eru meðal annars: Fæðingastður Ján Kollár, kaþólsk kirkja byggð í ný-gotneskum stíl með afar verðmætu altari sem staðsett er nákvæmlega þar sem áður var altari, lútersku kirkjunnar sem byggð var 1788, grafhýsi sem nú hýsir handverks safn, Art-Nouveau gróðurhús og pavilón frá 1800.
Náttúra
Umhverfi Mošovce er sannarlega einstakt. Samspil sögulegra manngerðra trjá ganga og náttúrulegra trjá lunda skapar einstaklega áhrifaríkt og fallegt landslag, sem virkar sem framlenging skóglendis nærlyggjandi Veľká Fatra fjalla. Einstakar kalksteinn og dropasteins myndanir, sem og falleg náttúra í nærlyggjandi dölum, Blatnická og Gaderská, draga að ferðamenn frá öllum heimshornum.
Menning og hefðir
Mošovce hefur getið af sér marga sögufræga einstaklinga. Með þeirra eru: Frico Kafenda (1883-1963), tónskáld; Anna Lacková-Zora (1899-1988), rithöfundur; Štefan Krčméry (1892-1955), bókmennta gagnrínandi, sagnfræðingur og ljóðskáld; Júr Tesák Mošovský, barrok leikritaskáld; og Miloslav Schmidt, stofnandi sjálfboðaliðs slökviliða í Slóvakíu.
Hinsvegar er eflaust mikilvægasti einstaklingurinn sem fæðst hefur í Mošovce, hið þekkta slavneska ljóðskáld, heimspekingur og lúterski predikarinn Ján Kollár (1793-1852), sem hafi mikil áhrif á bókmenntir tveggja þjóða með ljóðrænu verki sínu Slávy Dcera. Verk hans hafa verið lögð til grundvallar hugmyndum og verkum nútíma þjóðernissinna. Það hefur verið þýtt yfir á flest slavnesku tungumálin, auk fjölda annarra tungumála.
Þyrí
Þyrí er íslenskt kvenmannsnafn.
Deimos
thumb|Mynd af Deimos tekin af [[Mars Reconnaissance Orbiter í febrúar 2009.|right|250px]] Deimos er ytra tungl Mars, hitt verandi Fóbos. Deimos er að mestu úr kolefni og ís og hefur mestu endurskinshæfni allra fyrirbæra í sólkerfinu. Þvermál Deimosar er innan við 20 km og er lögun hnattarins nokkuð óregluleg. Eins og tungl jarðarinnar snýr Deimos alltaf sömu hlið að Mars. Hæð Deimos frá yfirborði Mars er um 23 500 km sem gerir innan við 1/15 af fjarlægð tunglsins frá jörðinni.
Bandaríski stjörnufræðingurinn Asaph Hall uppgötvaði Deimos árið 1877 þegar Mars var í gagnstöðu og sólnánd. Yfirborð Deimosar er þakið þykku lagi ryks svo smáatriði yfirborðsins sjást illa. Ólíkt Fóbos kemur Deimos upp í austri og sest í vestri. Mikið af því sem vitað er um Deimos er afrakstur Mariner- og Viking geimferðaáætlunar Geimferðastofnunar Bandaríkjanna.
Deimos og Fóbos eru nefnd eftir sonum Aresar í grískri goðafræði.
Mjúkfura
Hún vex í 1.000–3.300 m hæð, með lægri hæðirnar aðallega í norðurhluta svæðisins. Tréð nær 35 m hæð, með stofn að 1 m í þvermál.
Afbrigði
IUCN hefur skráð var. dabeshanensis (flokkuð sem Pinus dabeshanensis) viðkvæma tegund og var. mastersiana sem tegund í hættu.
Pinus armandii hefur einnig verið tilkynnt frá Hainan við suðurströnd Kína, og á tvemur eyjum suður af Japan, en þessar tegundir eru frábrugðnar að mörgu leiti og eru nú taldar sjálfstæðar tegundir; Pinus fenzeliana og Pinus amamiana.
Nytjar
Fræjunum af Pinus armandii er safnað og seld sem furuhnetur. Hinsvegar eru það þessi fræ sem valda "pine mouth syndrome". Viðurinn er nýttur í byggingar; tegundin er mikilvæg í skógrækt á sumsstaðar í Kína. Hún er einnig ræktuð til skrauts í Evrópu og Norður-Ameríku. Fræðiheitið er til heiðurs franska trúboðanum og náttúrufræðingnum Armand David, sem fyrst kynnti tegundina í Evrópu.
Kínversk menning
Tréð er talið vegna sígræns barrs talið vera tákn um langlífi og ódauðleika. Trjákvoðan er talin lifandi sálarefni, samsvarandi blóði í dýrum og mönnum. Í Kína til forna, reyndu taóistískir leitendur eilífrar æsku lengja líf sitt með áti á kvoðunni. Sagnir segja að Qiu Sheng (仇生) sem lifði á tímum Chengtang af Shang (kínverska: 商成汤王) (ríkti 1675–1646 BCE), hafi sagt langlífi sitt af völdum trjákvoðunnar. Shouxing, kínverski guð langlífis (kínverska: 寿星), er yfirleitt sýndur standandi við furu, á meðan rauðhöfða trana situr í greinum trésins. Í hefðbundnu táknletri af "gleði, heiður og langlífi" (kínverska: 福禄寿三星), er furan tákn langlífis, á sama hátt og leðurblaka táknar heill vegna hljóðlíkingar við kínverska táknið fyrir heppni (kínverska: 福). Sveppur sem kínverjar nefna Fu Ling vex á rótum furunnar, og er talinn af kínverjum halda frá tilfinningum hungurs, lækna sjúkdóma og lengja líf.
Tundurdufl
thumb|right|Pólskt tundurdufl Tundurdufl er sprengja sem komið er fyrir í hafi og er ætlað að granda kafbátum eða skipum. Tundurdufl eru með hvellhettur sem springa fyrir áhrif höggs, hljóðs, segulsviðs eða þrýstings, til dæmis frá skipi eða kafbáti. Tundurduflum er komið fyrir við yfirborð sjávar eða nær botninum með festum. Oft kemur þó fyrir að þau slitna upp í vondum veðrum og rekur þá stjórnlaust um höfin og upp í fjörur.
Stór tundurduflasvæði eru notuð til að verja hafnir fyrir árásum óvinaskipa. Dæmi um slíkt var t.d. mjög umfangsmikið svæði utan við Austfirði sem ætlað var að verja höfnina á Seyðisfirði gegn Þjóðverjum í Síðari heimsstyrjöldinni. Sú vörn varnaði þó einnig fiskiflotanum frá að geta stundað fiskveiðar frá flestum austfjörðunum. Flestum þessara tundurdufla var síðan eytt eftir lok styrjaldarinnar, m.a. með tundurduflaslæðurum og með því að skjóta á þau með sérstökum rifflum. En jafnvel enn í dag kemur fyrir að slík dufl rekur á land á Austurlandi eða lenda í netum fiskiskipa og þannig er því einnig varið annars staðar þar sem tundurdufl hafa verið notuð.
Annað ráðuneyti Ólafs Thors
Annað ráðuneyti Ólafs Thors, og fyrsta ríkisstjórn lýðveldisins Íslands sem studdist við þingræðislegan meirihluta var gjarnan nefnt Nýsköpunarstjórnin. Togarar sem keyptir voru til landsins að undirlagi ríkisstjórnarinnar voru nefndir nýsköpunartogarar. Markmið stjórnarinnar var að skapa nýjungar í atvinnulífi landsmanna. Stjórnin hafði mikinn gjaldeyri til fjárfestinga, svonefndan stríðsgróða. Á endanum rofnaði stjórnarsamstarfið 10. október 1946 vegna deilna um veru bandarísks hers á Íslandi einkum og sér í lagi á grunni Keflavíkursamningsins. Stjórnin sat þó til 4. febrúar 1947 uns tekist hafði að mynda nýja stjórn.
Canaiolo
thumb|right|Hefðbundin flaska af Chianti Canaiolo er rauð vínþrúga upprunnin á Ítalíu. Hún er algeng um alla Mið-Ítalíu en þekktust í vínum frá Toskana þar sem það er ein af þeim þrúgum sem er notað í Chianti-vín ásamt sangiovese og hvítu þrúgunum trebbiano og malvasíu. Talið er að á 18. öld hafi canaiolo verið meginþrúgan í Chianti-víni fremur en sangiovese sem er aðalþrúga þess í dag. Vinsældir hennar stafa meðal annars af því að hægt er að þurrka hana að hluta án hættu á myglu og bæta þannig í gerjunartankinn á síðari stigum gerjunar til að lengja hana og gera vínið stöðugra. Þrúgan colorino hefur þessa sömu eiginleika en hefur ekki sömu mýkjandi áhrifin á sangiovese, sem er meginástæðan fyrir því að canaiolo er blandað við sangiovese í Chianti-víni.
Annað ráðuneyti Ólafs Thors
Sjálfstæðisflokkur leiddi stjórnarsamstarfið með Alþýðuflokki og Sósíalistaflokki. Þetta var fyrsta aðkoma sósíalista að ríkisstjórn Íslands. Nokkrir þingmenn Sjálfstæðisflokksins, Pétur Ottesen, Jón Sigurðsson á Reynistað, Þorsteinn Þorsteinsson, Gísli Sveinsson og Ingólfur Jónsson voru í stjórnarandstöðu enda var þeim ekkert gefið um að vinna með sósíalistum.
Ólafur Thors, formaður Sjálfstæðisflokksins, var forsætis- og utanríkisráðherra. Pétur Magnússon, varaformaður Sjálfstæðisflokksins, var fjármála- og viðskiptaráðherra. Áki Jakobsson, Sósíalistaflokki, var sjávarútvegsráðherra; hann fór einnig með flugmál. Brynjólfur Bjarnason, formaður miðstjórnar Sósíalistaflokksins, var menntamálaráðherra. Emil Jónsson, Alþýðuflokki, var samgöngu- og iðnaðarmálaráðherra; hann fór einnig með kirkjumál. Finnur Jónsson, Alþýðuflokki, var dóms- og félagsmálaráðherra; hann fór einnig með verslunarmál.
Ólafsvíkurenni
thumb|250 px|Ólafsvíkurenni gnæfir yfir Ólafsvík thumb|250 px|Bæjarfossgil milli Tvísteinahlíðar og Ennis.
Ólafsvíkurenni eða Enni er 418 m hátt, bratt og klettótt fjall vestan við Ólafsvík á Snæfellsnesi. Skriður og snjóflóð falla oft á veginn sem liggur með sjónum undir Enninu.
Austurhlíð Ennisins vestan Ólafsvíkur nefnist Ennishlíð. Sunnan, og að hluta til vestan, byggðarinnar í Ólafsvík er lág hlíð sem nefnist Tvísteinahlíð. Bæjarfossgil er milli Ennis og Tvísteinahlíðar og um það rennur lækur gegnum bæinn til sjávar. Upp á Enni er göngufært um Ennisdal og er útsýni sagt mikið og gott þegar upp á toppinn er komið.
Apolloníos frá Ródos
Apolloníos frá Ródos (gríska: Ἀπολλώνιος Ῥόδιος Apollṓnios Rhódios) var bókavörður í bókasafninu í Alaxandríu. Hann er þekktastur fyrir söguljóð sitt Argóarkviðu (Argonautica), sem segir af Jasoni og Argóarförunum og leiðangri þeirra að Gullna reyfinu, og er eitt af helstu verkum klassískra söguljóða. Apolloníos var ekki frá Ródos, heldur bjó þar hluta af ævinni og kenndi sig eftir það við eyjuna.
Eiríkur í Vogsósum
Séra Eiríkur Magnússon í Vogsósum (1638 – 1716) var íslenskur prestur og þjóðsagnapersóna. Hann var sonur Magnúsar Eiríkssonar lögréttumanns í Njarðvík og Guðrúnar Jónsdóttur frá Reykjavík. Hann ólst upp og lærði hjá Jóni Daðasyni presti í Arnarbæli, frægum galdramanni, og virðist við það hafa fengið á sig galdraorð sem loddi við hann síðan. 1668 varð hann aðstoðarprestur Jóns en fékk Selvogskirkju 1677 og hélt til dauðadags. Hann var húsmaður að Vogsósum í Selvogi og lést þar.
Kantabríufjöll
thumb|Lega. thumb|Torre de Cerredo. thumb|Picu Urriellu. Kantabríufjöll (spænska: Cordillera Cantábrica) er einn af meginfjallgörðum Spánar. Þau spanna 300 kílómetra; frá vesturendimörkum Pýreneafjalla til galisíska hálendisins ú vestri. Hæsti punktur þeirra er Torre de Cerredo (2.648 m.). Picos de Europa-tindana má finna í miðhluta fjallanna og samnefndan þjóðgarð ásamt fleiri vernduð svæði.
Kantabríufjöll marka skil á þurrara svæði í suðri og rigningarsamara svæði í norðri. Tvö verndarsvæði fyrir evrópska vísunda eru á svæðinu. Úlfur og brúnbjörn eru meðal villtra spendýra. Skógarbeyki er megintrjátegund í skógum fjallanna. Skíðaaðstaða er í Alto Campoo, Valgrande-Pajares and Manzaneda.
Eftirlíking
Eftirlíking (eða stæling) er þegar eitt líkir eftir öðru, hvort sem er til listar, eitt er grunnur að öðru, eða til að endurframkalla frumverkið í annarri mynd.
Eftirlíking getur til dæmis verið þegar eitthvert frumverk er endurskapað, annaðhvort til að ná fram samskonar áhrifum, eða þá að grunnur frumverksins er hafður til hliðsjónar en annað verk kallað fram. Dæmi um hið fyrrnefnda er til dæmis þegar listamaður stælir verk meistaranna til að komast betur í tengsl við verkin og reyna sig við handbragð þeirra. Hið síðarnefnda er þegar menn byggja verk á gömlum grunni, eins og t.d. þegar Virgill skrifaði Eneasarkviðu á grunni Hómerskviða. Hið fyrrnefnda bætir oft litlu við upphaflegu verkin, eru oftast aðeins flatar eftirlíkingar (stælingar), en hið síðarefnda er nýtt verk á gömlum grunni.
Eftir að myndavélin kom til sögunnar tóku margir listamenn að berjast á móti andlausum eftirlíkingum viðfangsefnanna (sbr. portrettmyndir eða landslagsmálverk), en poplistamenn endursköpuðu eftirlíkingarnar með því að stækka þær og stilla upp sem listaverk. Stundum var eftirmyndin af hlutnum sjálfum stillt upp óbreytt, sbr. verk Andy Warhols Campbell's Soup eða Marcel Duchamp þegar hann tók mígildi og skírði Fountain. Um er að ræða tvær ólíkar aðferðir eftirlíkinga. Hið síðarnefnda flokkast þó sem tilbúið listaverk (found art).
Annarskonar eftirlíkingar
Eftirlíking getur líka verið þegar listin reynir að herma lífið. Samkvæmt frægri skilgreiningu Aristótelesar er harmleikurinn (tragedían) t.d. eftirlíking (mímesís) atburðakeðju sem vekur með áhorfendum vorkunn og skelfingu. Oscar Wilde var aftur á móti með þá kenningu í Hnignun lyganna að lífið hermdi eftir listinni (Life imitating art).
Eftirlíkingar í smækkaðri mynd eru stundum gerðar sem dægradvöl eða til hliðsjónar frummyndinni. Litlar eftirlíkingar frægra skipa eða módel af frægum flugvélum eru oft listasmíði í sjálfu sér. Slíkar eftirlíkingar ganga út á að sýna frummyndina í þægilegri stærð og jafnvel eftirlíkingar af frumverkum sem ekki eru lengur til, eins og t.d. Títaník.
Orð geta verið eftirlíkingar af hljóði, eins og orðið voffi í merkingunni hundur.
Skjaldabjarnarvík
Skjaldabjarnarvík er nyrsta víkin á Ströndum sunnan Geirólfsgnúps og var áður nyrsta býli í Strandasýslu. Landamerki voru við Geirólfsgnúp að norðan, en um Bjarnarfjarðará í botni Bjarnarfjarðar nyrðri að sunnan. Bæjarhúsin stóðu norðarlega í víkinni sem kölluð var Skjaldarvík í daglegu tali. Víkin fór í eyði árið 1947.
Sunnan til í Skjaldarvík er Sunndalur ásamt samnefndu eyðibýli og á milli hans og Bjarnarfjarðar er fjallið Rönd. Fram af því gengur nes sem á er holtaröð sem heita Þúfur. Sagt er að í einu holtinu sé landnámsmaðurinn Skjalda-Björn Herfinnsson heygður, hundurinn hans í öðru og skip hans skjöldum prýtt í þeirri þriðju.
Á leiðinni frá Þúfum inn í Bjarnarfjörð er lítið nes á miðri hlíðinni sem heitir Skaufasel. Hinu megin við fjörðinn er síðan Meyjarsel í landi Dranga. Líklegt er að þarna hafi verið býli til forna, en síðar selstaða og beitarhús.
Einn þekktasti bóndi í Skjaldabjarnarvík er Hallvarður Hallsson (um 1723-1799). Hann var sonur Halls Erlendssonar frá Horni, þótti forn í skapi og einrænn. Hallvarður er grafinn í túninu í Skjaldarbjarnavík og er vel hugsað um leiði hans. Það hefur tíðkast allt fram á okkar daga að heita á Hallvarð.
Straumnes (Hornströndum)
Straumnes er nes norðan við Aðalvík vestan megin á Hornströndum. Á Straumnesi stendur Straumnesfjall þar sem stóð um 100 manna ratsjárstöð Bandaríkjahers frá 1953 til 1960.
Þann 30. nóvember 1916 strandaði gufuskip Eimskipafélagsins, Goðafoss, á Straumnesi. Farþegar og áhöfn björguðust eftir meira en tveggja sólarhringa vist í skipinu í ofsaveðri en skipið brotnaði í fjörunni. Skipið strandaði klukkan 3 um nótt og var hópur skipverja sendur í birtingu til Aðalvíkur eftir aðstoð. Voru þá 60 manns í skipinu. Þegar veður lægði komu vélbátar frá Aðalvík og björguðu fólkinu. Jökull Jakobsson samdi leikritið Hart í bak um það skipsstrand.
Straumnes
Straumnes getur átt við um:
Hergill
Hergill er íslenskt karlmannsnafn.
Japan
Japan (Nippon/Nihon 日本 (táknin merkja sól og rætur/uppruna), þýðir bókstaflega „Uppruni sólarinnar“), er landamæralaust land í Austur-Asíu, nánar tiltekið austur af Kóreuskaga og vestarlega í Kyrrahafinu. Nafnið er oft þýtt „Land rísandi sólar“ og er sú þýðing ættuð úr kínversku. Áður en Japan hafði nokkur samskipti við Kína, var landið kallað Yamato (大和). Wa (倭) var nafnið sem Kínverjar notuðu fyrr á öldum þegar þeir töluðu um Japan. Japan er eyjaklasi, og stærstu eyjarnar eru, talið frá suðri til norðurs, Kyūshū (九州), Shikoku (四国), Honshū (本州, stærsta eyjan), og Hokkaidō (北海道). Tókýó er með stærstu borgum heims og er höfuðborg Japans.
Heiti
Japan heitir á japönsku Nippon eða Nihon, bæði heitin eru skrifuð eins á japönsku ritmáli. Japanska nafnið Nippon er formlegra heiti og notað t.d. á peningaseðlum, frímerkjum og alþjóðlegum íþróttamótum. Nihon er hversdagslegra heiti sem heimamenn nota í daglegu tali. Sem dæmi, Japanar kalla sig Nihonjin (日本人) og tungumál sitt Nihongo (日本語): sem bókstaflega þýðir „japanskt fólk“ og „japönsk tunga“. Í Japan nútímans hefur heitið Nippon þjóðernissinnaðri merkingu og er frekar notað af eldra fólki, meðan stærstur hluti þjóðarinnar notar heitið Nihon dagsdaglega.
Heiti Japans á evrópskum tungumálum (þar með talið íslensku) barst með verslunarleiðum til vesturs. Japan var fyrst nefnt á nafn í skjölum frá Marco Polo og hét þá Cipangu upp á mandarín-kínversku. Hins vegar heitir Japan Jatbun á kantónsku og þaðan er vestræna heitið líklegast komið. Á malasísku varð kantónska heitið Japang og hafa portúgalskir kaupmenn rekist á það í Malakka á 16. öld. Talið er að portúgalskir kaupmenn hafi borið nafnið til Evrópu. Það var fyrst skrifað á ensku sem Giapan.
Nihonkoku (日本国), er formlegt heiti Japans og þýðir í raun „japanska ríkið“.
Saga
Fornleifarannsóknir benda til þess að búseta manna í Japan hafi hafist fyrir 500.000 árum, á fyrri hluta fornsteinaldar. Á ísöldum síðustu milljón ára hefur Japan verið tengt meginlandi Asíu (við Sakhalin í norðri og líklegast Kyūshū í suðri), sem hefur auðveldað búferlaflutninga manna, dýra og plantna til japanska eyjaklasans, frá því svæði sem nú er Kína og Tævan.
Við lok síðustu ísaldar og með heitara loftslagi tók Jomon-tímabilið (縄文時代) við, u.þ.b. 14.500 f.Kr. Leirker frá Jomon-tímabilinu í Japan eru meðal þeirra elstu í heiminum. Þegar líða fór á Jomon-tímabilið tóku að myndast smáþorp víða í Japan.
Ef marka má klassíska goðafræði Japans setti Jimmu keisari, sem samkvæmt goðafræðinni átti ættir sínar að rekja til guða, Japan á laggirnar á 7. öld fyrir Krist.
Almennt er samt talið víst að einhver tímann um 300 e.Kr. hafi Yamatoættin sameinað eyjarnar Honshū, Shikoku, Kyūshū og hugsanlega einhvern hluta Kóreuskaga og að það hafi verið upphafið að sameiningu Japans. Á 5. og 6. öld tóku Japanar upp kínverska ritkerfið og búddisma, fyrst gegnum Kóreuskaga en síðar beint frá Kína. Keisararnir voru ekki stjórnendur nema að nafninu til, en gegndu í raun aðeins trúarlegu hlutverki. Raunverulegt vald var í höndum hirðar aðalsmanna sem höfðu arfgeng lénsréttindi.
Árið 794 tóku Fujiwara- ættn og Kammu keisari við völdum og reisti hann nýja höfuðborg (áður var Nara höfuðborgin), Heian-kyo (heitir nú Kyoto). Fujiwara-ættin efldi veldi sitt með einokun og gifti meðlimi sína inn í keisarafjölskylduna til að halda sér við völd. Iðulega kom fyrir að keisarinn segði af sér og útnefndi yngri mann, ættingja Fujiwara, keisara. Fyrrverandi keisari gekk svo í klaustur og stjórnaði á bak við tjöldin.
Slíkur háttur var á lengi vel, en upp úr 900 fóru margir aðalsmenn, sem ekki höfðu mikil völd innan hirðarinnar, að rísa upp gegn stjórnarhætti Fujiwara-ættarinnar og settust að í héruðum þar sem þeir tóku sér völd og eignuðu sér landsvæði. Til að verja eigin landsvæði mynduðu þeir bændaheri, sem seinna kölluðust samúræjar. Þetta varð tilefni margra bardaga og hafði mikil áhrif á keisaraveldið. Loks árið 1185, sigruðu bræðurnir Yoshitsune og Yoritomo af Minamoto -ættinni Taira -ættina (sem þá var orðin voldugasta ætt Japans) eftir langar erjur, og komu á sjogúnstjórn (herstjóraveldi, 幕府). Yoshitsune varð fyrsti einráði sjogúninn. Sjogúnstjórnin bar heitið Kamakura Sjogúnstjórnin (鎌倉幕府). Yoshitsune gerði ýmislegt til að bæta hag samúræja sinna og átti mikinn þátt í að skapa menninguna í kringum þá. Erfingjar Yoshitsune urðu samt síðar meir aðeins einvaldar að nafninu til, en Hoju - ættin stjórnaði í raun öllu á bak við tjöldin.
Þetta stjórnskipulag hélst lengi vel eða allt til ársins 1854 þegar Bandaríkjamenn voru farnir að beita Japan þrýstingi til að opna hafnir sínar fyrir erlendum kaupmönnum en Japan hafði þá verið einangrað síðan snemma á 17. öld.
Á Meijitímabilinu (1868 til 1912) voru lénsréttindi afnumin og japanska ríkið tók á sig mynd kapítalískra ríkja í Evrópu.
Landfræði
thumb|[[Gervihnattamynd af Japan]] Japan er stórt eyríki sem liggur úti fyrir hluta af Kyrrahafsströnd Asíu. Stærstu eyjarnar heita Hokkaidō, Honshū (stærst og fjölmennust), Shikoku, og Kyūshū. Ryūkyū eyjaklasinn teygir sig yfir 1000 km til suðvesturs frá Kyūshū alla leið til Tævan. Að auki tilheyra um 3000 smærri eyjar Japan. Fjalllendi þekur 73% landsins og fjallgarðar liggja eftir eyjunum endilöngum, venjulega í stefnunni norður-suður. Hæsta fjallið er Fuji-fjall sem er 3776 metra hátt og virkt eldfjall. Hið takmarkaða flatlendi er mjög þéttbýlt, Tókíó og nágrannaborgir mynda þannig langstærsta samfellda þéttbýlissvæði á jörðinni með yfir 33 milljónir íbúa.
Japanseyjar eru á hinum svonefnda eldhring sem umlykur Kyrrahaf og er mjög virkt jarðskjálfta- og eldfjallasvæði. Stórir jarðskjálftar geta riðið yfir hvar sem er í Japan og má reikna með nokkrum slíkum á hverri öld. Á 20. öldinni urðu verstu skjálftarnir annars vegar árið 1923 í nágrenni Tókíó, og kostaði sá 140.000 mannslíf og svo hins vegar 1995 við Kobe þar sem yfir 6000 manns létust. Jarðhiti er nokkur í Japan. Þar má víða finna heitar uppsprettur og við sumar þeirra hafa verið byggðir baðstaðir og heilsuhæli, ekki ósvipað Bláa lóninu á Íslandi.
Stjórnmál
Í Japan er stjórnarskrárbundin konungsstjórn með tveggja deilda þingi, sem kallast Kokkai (国会). Japan hefur konunglega fjölskyldu, þar sem keisarinn er hæst settur en samkvæmt núverandi stjórnarskrá hefur hann engin raunveruleg völd heldur þjónar eingöngu formlegu hlutverki þjóðhöfðingja. Framkvæmdavaldið, sem heyrir undir Kokkai, er í höndum ríkisstjórnar sem í sitja forsætisráðherra og aðrir ráðherrar, sem verða að vera almennir borgarar. Forsætisráðherrann er þingmaður á Kokkai. Forsætisráðherra hefur vald til að ráða og reka ráðherra en ráðherrarnir þurfa flestir að vera þingmenn á Kokkai. Núverandi forsætisráðherra, frá 4. október 2021, er Fumio Kishida.
Héraðsskipan Japans
''
thumb|right|Héraðsskipan Japans
Japan er skipt upp í 47 héruð sem hér er raðað frá norðri til suðurs (sama röð er notuð í ISO 3166-2):
Tenglar
erlendir
Orson Welles
George Orson Welles (6. maí 1915 – 10. október 1985) var bandarískur leikari, leikstjóri, rithöfundur og framleiðandi sem vann í leikhúsi, útvarpi og í kvikmyndum. Hann var frumkvöðull í öllum þremur miðlunum: Á leiksviðinu var hann meðal annars þekktur fyrir útfærslu sína á leikritinu Júlíus Sesar eftir William Shakespeare á Broadway (1937), í útvarpinu fyrir útvarpsleikritið Innrásina frá Mars (1938) og á hvíta tjaldinu fyrir kvikmyndina Citizen Kane (1941) sem gjarnan er talin ein besta mynd allra tíma.
Welles gerði 12 kvikmyndir á eftir Citizen Kane. Myndirnar The Magnificent Ambersons (1942), Touch of Evil (1958) og Chimes at Midnight (1966) þykja meðal hans bestu verka, en myndirnar The Lady from Shanghai (1947) og F for Fake (1973) eru einnig hátt skrifaðar.
Árið 2002 var Welles kjörinn besti kvikmyndaleikstjóri allra tíma í tveimur skoðanakönnunum bresku kvikmyndastofnunarinnar meðal leikstjóra og gagnrýnenda. Welles var þekktur fyrir djúpa rödd sína og lék í fjölmörkum Shakespeare-leikritum, útvarpsútsendingum auk þess sem hann var flinkur töframaður.
Ingiríður
Ingiríður er íslenskt kvenmannsnafn.
Trebbiano
thumb|right|Trebbiano-þrúgur í [[Marke.]] Trebbiano er hvít vínþrúga sem er önnur mest ræktaða vínþrúga Ítalíu. Trebbiano gefur mikla uppskeru og fremur hlutlaust, auðseljanlegt vín sem endist stutt. Það er þannig algengt sem hluti af blönduðu víni en sjaldgæft sem einnar þrúgu vín. Trebbiano-safi er notaður til að búa til balsamedik og ýmsar tegundir af brandýi. Það er einnig mikið ræktað í Frakklandi þar sem það er líka þekkt sem ugni blanc og St. Émilion. Í Frakklandi er það líka notað við framleiðslu á koníaki í Cognac.
Léon Jouhaux
Léon Henri Jouhaux (1. júlí 1879 – 28. apríl 1954) var franskur verkalýðsleiðtogi. Hann var aðalritari franska Alþýðusambandsins (fr. Confédération générale du travail eða CGT) frá 1909 til 1947 og stofnandi og forseti Verkalýðsaflsins (fr. Force ouvrière), klofningshreyfingar úr Alþýðusambandinu, frá desember 1947 til dauðadags. Jouhaux hlaut friðarverðlaun Nóbels árið 1951.
Æviágrip
Jouhaux fæddist í Pantin í Seine-Saint-Denis í Frakklandi. Faðir hans var verkamaður í eldspýtnaverksmiðju í Aubervilliers. Jouhaux hætti framhaldsnámi þegar faðir hans missti dagtekjur sínar vegna verkfalls. Þegar Jouhaux var sextán ára fékk hann vinnu í verksmiðjunni og hóf um leið störf í stéttarfélagi verksmiðjumannanna. Árið 1900 tók Jouhaux þátt í verkfalli til þess að mótmæla notkun á hvítum fosfór, sem hafði blindað föður hans, í verksmiðjunni. Jouhaux missti vinnuna fyrir vikið en var síðar endurráðinn fyrir tilstilli stéttarfélagsins.
Árið 1906 var Jouhaux kjörinn af stéttarfélögunum sem fulltrúi þeirra til franska Alþýðusambandsins (CGT). Þar komst hann fljótt til metorða sem verkalýðsforingi. Árið 1909 tók hann til bráðabirgða við stöðu gjaldkera Alþýðusambandsins og stuttu síðar varð hann aðalritari þess. Sem leiðtogi CGT barðist Jouhaux fyrir dæmigerðum markmiðum verkalýðshreyfinga þessa tíma eins og átta klukkustunda vinnudegi, réttarins til sameiginlegra kjaraviðræðna og launuðum leyfum. Þegar vinstriflokkar mynduðu ríkisstjórn undir forsæti Léons Blum árið 1936 náðust mörg af þessum markmiðum með Matignon-samkomulaginu, sem Jouhaux undirritaði fyrir hönd Alþýðusambandsins. Jouhaux hafði átt drjúgan þátt í því að sameina franskar vinstrihreyfingar til að mynda stjórnina, en með því hafði hann farið fyrir brjóstið á sumum róttækari verkalýðsfélögum sínum, sem þótti samvinna kommúnista og jafnaðarmanna í lýðveldisstjórninni stangast um of á við marxískar kenningar.
Jouhaux stóð fyrir nokkrum fjöldamótmælum í aðdraganda seinni heimsstyrjaldarinnar og undir stjórn hans hvatti Alþýðusambandið til þess að reynt yrði að halda friðinn. Eftir að stríðið braust árið 1939 út studdi Jouhaux þó þjóð sína þar sem hann óttaðist að sigur nasista myndi marka endalok lýðræðis í Evrópu. Eftir að Frakkland var sigrað og hertekið lét Vichy-stjórnin handtaka Jouhaux og senda hann í Buchenwald-fangabúðirnar.
Eftir stríðið klauf Jouhaux sig úr Alþýðusambandinu og stofnaði sósíaldemókratísku hreyfinguna Verkalýðsaflið (fr. Force ouvrière eða CGT-FO). Klofningurinn varð vegna ósættis milli jafnaðarmanna og kommúnista innan Alþýðusambandsins, en Jouhaux og aðrir hófsamir jafnaðarmenn vændu kommúnistaarm samtakanna um að beita verkföllum í þeim eina tilgangi að fella ríkisstjórn Frakklands, sem þá var skipuð jafnaðarflokkum.
Árið 1951 hlaut Jouhaux friðarverðlaun Nóbels fyrir störf sín í þágu friðar og alþjóðasamvinnu. Norska Nóbelsnefndin lét þau orð falla að með verðlaununum væri ekki aðeins verið að heiðra Jouhaux, heldur verkalýðsstéttina í heild sinni.
Á alþjóðavettvangi átti Jouhaux þátt í að leggja grunn að Alþjóðavinnumálastofnuninni (ILO) og var jafnframt kjörinn í mikilvæg embætti við ýmis alþjóðleg verkalýðssambönd, meðal annars við Alþjóðasamband verkalýðsfélaga (IFTU) og Heimssamband verklýðsfélaga (WFTU) eftir seinna stríð.
Léon Jouhaux lést árið 1954 og var grafinn í Le Père Lachaise-kirkjugarðinum í París.
As Filhas da Mãe
As Filhas da Mãe er brasilískur sjónvarpsþáttur.
Hergils
Hergils er íslenskt karlmannsnafn.
Ingirós
Ingirós er íslenskt kvenmannsnafn.
Maurice Allais
thumb|right|Maurice Allais Maurice Allais (31. maí 1911 – 9. október 2010) var franskur hagfræðingur, sem hlaut Nóbelsverðlaunin í hagfræði 1988. Hann var einn af stofnendum Mont Pèlerin-samtakanna, alþjóðlegs málfundafélags frjálshyggjumanna, 1947.
Allais fæddist í París, og rak faðir hans ostabúð, en féll í fyrri heimsstyrjöld, 1915. Allais braust til mennta og lauk prófum í stærðfræði og heimspeki, áður en hann settist í École Polytechnique, Verkfræðiskólann, í París. Hann gerðist námuverkfræðingur, en gaf einnig út ýmis hagfræðirit. Frá 1948 stundaði hann aðeins háskólakennslu og rannsóknir við ýmsar stofnanir. Þótt hann væri einn af stofnendum Mont Pèlerin samtakanna 1947, tók hann lítinn þátt í starfi þeirra, enda var hann ekki sannfærður um eina meginkenningu frjálshyggjumanna, sem er, að náttúruauðlindir séu best komnar í eigu einkaaðila. Hann hefur líka látið í ljós efasemdir um, að óheft alþjóðaviðskipti hafi eins góðar afleiðingar og flestir frjálshyggjumenn halda fram.
Guðmundarlundur
Guðmundarlundur í Kópavogi er skógræktarreitur um 6,5 hektarar. Lundurinn er kenndur við Guðmund H. Jónsson stofnanda og forstjóra byggingarvörufyrirtækisins BYKO. Guðmundur og fjölskylda hans hófu skógrækt þar árið 1967. Reiturinn var afhentur Skógræktarfélagi Kópavogs árið 1997.
Tengill
Skógræktarfélag Kópavogs - Guðmundarlundur
Djúpið (kvikmynd)
Djúpið er íslensk kvikmynd frá árinu 2012 í leikstjórn Baltasars Kormáks. Handrit myndarinnar er lauslega byggt á samnefndu leikriti Jóns Atla Jónassonar sem innblásið var af þeim einstaka atburði þegar Guðlaugur Friðþórsson náði einn áhafnarmeðlima að bjarga lífi sínu eftir að Hellisey VE503 hvolfdi og sökk seint í mars 1984. Djúpið var forsýnd á kvikmyndahátíðinni í Torontó 7. september 2012 þar sem hún hlaut lofsamlega dóma gagnrýnenda.
Stjórnspeki
Stjórnspeki eða stjórnmálaheimspeki er undirgrein heimspekinnar sem fjallar um ríki, yfirvald, stjórnmál, lög, eignarrétt, réttlæti og fleiri skyld hugtök. Þeir sem fást við stjórnspeki kallast stjórnspekingar eða stjórnmálaheimspekingar.
Þorsteinn Sæmundsson
Þorsteinn Sæmundsson getur átt við:
Hallærið mikla (Írland)
Hallærið mikla (an Gorta Mór á írsku) eða hungrið mikla var tímabil mikillar hungursneyðar, sjúkdóma og fólksflótta frá Írlandi á milli 1845 og 1852. Utan Írlands er hallærið stundum kallað írska kartöfluhungursneyðin því að um tveir fimmtu hlutar þjóðarinnar reiddu sig eingöngu á þessa ódýru uppskeru ýmissa hluta vegna. Í hungursneyðinni lést nær ein milljón fólks og milljón að auki fluttist frá Írlandi,  sem olli því að íbúum eyjarinnar fækkaði um 20% til 25%.
Ægileif
Ægileif er íslenskt kvenmannsnafn.
Rebekkuuppþotin
thumb|right|300px|Teikning af Rebekkuuppþotunum í blaðinu Illustrated London News árið 1843 Rebekkuuppþotin voru mótmælaaðgerðir í suður- og miðhluta Wales á Bretlandseyjum á árunum 1839 til 1843. Bændur og landbúnaðarverkamenn mótmæltu óréttlátum sköttum. Mótmælendur sem oft voru karlmenn sem klæddust kvenmannsfötum mótmæltu við tollhlið þar sem þau voru tákn skattheimtu og tolla. Uppþotin hættu fyrir 1844 en þá samþykkti þingið lög sem léttu af gjöldum. Mótmælendur kölluðu sig dætur Rebekku og vísuðu til 1. Mósebókar 24:60 þar sem segir: Þau blessuðu Rebekku og sögðu við hana: „Systir vor, vaxi af þér þúsundir þúsunda og eignist niðjar þínir borgarhlið fjandmanna sinna!“
Sekkskjaldlús
Sekkskjaldlús (fræðiheiti: Arctorthezia cataphracta ) er blaðlús sem lifir á rótum fjölda jurtategunda. Útbreiðslan er á norðurhluta norðurhvels. Hún er algeng um allt Ísland og jafnframt eina tegund ættarinnar hérlendis. Annað heiti hennar er jarðlús.
Ingisól
Ingisól er íslenskt kvenmannsnafn.
Ruth Barcan Marcus
Ruth Barcan Marcus (fædd 2. ágúst 1921 í Bronx í New York-borg, dáin 19. febrúar 2012) var bandarískur heimspekingur og rökfræðingur, sem Barcan-formúlan er kennd við. Hún var frumkvöðull í háttarökfræði og málspeki. Hún ritaði einnig áhrifamiklar greinar um eðlishyggju, skoðanir og siðferðilegan ágreining.
Stafróf
thumb|right|400px|Þróun bókstafsins E Stafróf er ákveðin röð skrifleturstákna, bókstafa, þar sem hvert tákn stendur fyrir eitt hljóð. Á ensku er stafróf kallað alphabet (á dönsku, norsku og sænsku alfabet) og er nafnið dregið af alfa og beta, fyrstu tveimur stöfum gríska stafrófsins, sem eiga rætur að rekja til stafa fönikíska stafrófsins, aleph og beth.
Ruth Barcan Marcus
Starfsferill
Marcus hlaut B.A.-gráðu í heimspeki frá New York University árið 1941. Þaðan hélt hún til Yale-háskóla í framhaldsnám og hlaut M.A.-gráðu þaðan árið 1942 og doktorsgráðu árið 1946.
Stafróf
Ekki nota öll ritmál stafróf; í kínversku eru til dæmis svonefnd lesmerki notuð þar sem hvert tákn svarar til tiltekins orðs eða hugtaks. Íslenska er skrifuð með latneska stafrófinu, að viðbættum nokkrum bókstöfum.
Ruth Barcan Marcus
Starfsferill
Marcus gegndi stöðu prófessors og deildarforseta við heimspekideild Illinois-háskóla í Chicago á árunum 1962 – 1970. Hún var prófessor í heimspeki við Northwestern-háskóla 1970 – 1973 og Halleck-prófessor í heimspeki við Yale-háskóla 1973 – 1991. Frá 1992 var hún prófessor emerita og sérfræðingur við Yale-háskóla. Hún var einnig reglulegur gistiprófessor í heimspeki við Kaliforníuháskóla í Irvine.
Stafróf
Í upphafi þess sem síðar varð stafróf voru táknmyndir yfirleitt notaðar og orðaforðinn var takmarkaður. Táknin stóðu fyrir tiltölulega stórar einingar, svo sem heil orð. Smám saman uppgötvaði fólk að hagkvæmara væri að tákna einstök atkvæði eða hljóð; með því móti næðu miklu færri rittákn yfir öll orð tungumálsins.
Ruth Barcan Marcus
Starfsferill
Marcus sat í framkvæmdarnefnd Samtaka bandarískra heimspekinga (1976 – 83), var forseti samtakanna Association for Symbolic Logic (1983 – 86) og forseti og heiðursforseti Alþjóðlegu heimspekistofnunarinnar (1989 – 92).
Carassius
Ættkvíslin Carassius er ekkert sérstaklega skyld vatnakörpum Cyprinus-ættkvíslar, en eru fremur frumstæðara form undirættarinnar Cyprininae.
Stafróf
Fyrsti bókstafurinn í fönikíska stafrófinu var einfölduð mynd af uxahöfði, þ.e.a.s. A á hvolfi. "Höfðinu" var síðan snúið af Grikkjum. Annar bókstafurinn var mynd af húsi sem seinna var snúið í 90 gráður og varð að B. Stafinn E má svo rekja til þess að mynd af manni þróaðist á svipaðan hátt.
Heimir Steinsson
Sr. Heimir Steinsson (1. júlí 1937 – 15. maí 2000) var prestur, skólastjóri, þjóðgarðsvörður á Þingvöllum og útvarpsstjóri á Rúv um árabil.
Tógóska karlalandsliðið í knattspyrnu
Tógóska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Tógó í knattspyrnu. Farid Zato Arouna fyrrum leikmaður KR og Keflavíkur hefur leikið þrjá landsleiki fyrir Tógó. Þekktasti leikmaður Tógó er sennilega Emmanuel Adebayor.
Saga
Tógó tók í fyrsta sinn þátt í úrslitakeppni heimsmeistaramótsins sumarið 2006. Þeir hafa tekið þátt í sex Afríkukeppnum en hafa alltaf verið felldir út í riðlakeppninni.
Í maí 2001, að sögn FIFA, varð Souleymane Mamam yngsti leikmaðurinn sem nokkru sinni hefur leikið í undankeppni heimsmeistarakeppninnar þegar hann lék fyrir Tógó gegn Sambíu 13 ára gamall. Aðrar heimildir benda þó til þess að fæðingarár Mamams hafi verið 1985 sem bendir til þess að hann hafi verið að minnsta kosti 15 ára og 310 dagar þegar hann þreytti frumraun sína með landsliðinu.
Hús Sláturfélags Suðurlands (Laugarnesvegi)
Hús Sláturfélags Suðurlands (eða SS-húsið) í Laugarnesi í Reykjavík er 10.295 fermetra stórhýsi sem var reist undir vinnslu- og dreifingarmiðstöð og skrifstofuhúsnæði Sláturfélags Suðurlands á árunum 1985-1988. Húsið stendur að Laugarnesvegi 91 en þangað ætlaði félagið að flytja aðstöðu sína sem félagið hafði á Skúlagötunni. Úr því varð þó aldrei og húsið var aldrei fullklárað og stóð autt í nokkur ár. Í húsi Sláturfélags Suðurlands er núna Listaháskóli Íslands en lítil ánægja hefur verið með húsnæðið frá upphafi.