cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jorge Luis Borges
thumb|right|Borges á hóteli í París 1969. Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo  ( audio) (24. ágúst 1899 – 14. júní 1986) var argentínskur rithöfundur, skáld, þýðandi og bókasafnsvörður. Borges er þekktastur fyrir smásögur sínar og ljóð. Hann hafði mikinn áhuga enskum bókmenntum, þýskum og arabískum og einnig á íslenskum fornbókmenntum. Á efri árum kom hann nokkrum sinnum til Íslands. Hann lærði íslensku upp á eigin spýtur og þýddi Gylfaginningu Snorra Sturlusonar á spænsku í samstarfi við konu sína, Maríu Kodama. Á legsteini hans stendur: Hann tekur sverðið Gram og leggur í meðal þeirra bert. (úr Völsunga sögu). Jorge Luis Borges er grafinn í Genf.
Tenglar
Verk Borges á netinu
Hringfarinn
Kristján Gíslason einnig þekktur sem Hringfarinn ( f. 1956) er íslenskur kerfisfræðingur og ævintýramaður sem hefur ferðast um heiminn á mótórhjóli sínu. Hann varð fyrstur Íslendinga til að ferðast einn um heiminn á mótorhjóli. Tvær bækur hafa verið gefnar út um ferðir hans og 10 heimildarþættir sem sýndir voru á RÚV.
Störf og fjölskylda
Kristján er menntaður kerfisfræðingur. Hann vann fyrir  SÍS  (Samband íslenskra samvinnufélaga) 1978-1985, rak sitt eigið fyrirtæki, Radíómiðun 1985-2013, en fyrirtækið seldi einkum siglinga- og fiskipleitartæki og ýmiss konar fjarskiptatæki. Kristján hefur setið í stjórnum fjölda fyrirtækja í gegnum árin og 2008-2012 var hann formaður skiptinemasamtakanna  AFS  á Íslandi.
Kristján er kvæntur Ásdísi Rósu Baldursdóttur (f. 1956), fv. kennara við Verzlunarskóla Íslands. Þau eiga þrjá syni: Gísla (f. 1981), Baldur (f. 1983) og Árna (f. 1989) og 5 barnabörn. Ásdís hefur hin síðari ár oft fylgt Kristjáni á mótorhjólaferðum hans og þá hefur Baldur nokkrum sinnum slegist með í för með föður sínum hluta af ferðunum. Hringfarinn hefur gefið út tvær bækur um ævintýraleg ferðalög sín. Þetta eru ríkulega myndskreyttar ferðasögur og rennur öll innkoma (100%) vegna sölu þeirra til góðgerðarmála. Þá hefur Kristján haldið fjölmarga fyrirlestra um ferðirnar og sagt sögu sína í hlaðvarpsþáttum Snorra Björnssonar (sjá: Tenglar).
Ferðalög
Kristján ákvað að hlýða hvatningarorðum föður síns um að hætta aldrei að þora og lagði upp í hnattferð á mótórhjóli sínu árið 2014. Upphaflega var ætlunin að fara með öðrum mótorhjólamanni í leiðangurinn en sá hætti við og fór því Kristján einn og varði ferðalagið í 10 mánuði í stað þriggja. Hann hjólaði rétt um 48.000 kílómetra í gegnum 35 lönd í fimm heimsálfum. Hann fór síðar ásamt eiginkonu sinni í leiðangra um Bandaríkin, Ástralíu, Nýja-Sjáland og ýmis lönd í Evrópu. Hann fór svo einn í leiðangur um Rússland, Hvíta-Rússland og 13 ríki Afríku.
2014-2015:
Ísland, Færeyjar, Danmörk, Þýskaland, Tékkland, Slóvakía, Austurríki, Ungverjaland, Rúmenía, Búlgaría, Tyrkland, Íran, Sameinuðu arabísku furstadæmin (SAF), Óman, Indland, Nepal, Myanmar, Taíland, Malasía, Singapúr, Indónesía, Ástralía, Chile, Argentína, Perú, Ekvador, Kólumbía, Panama, Kosta Ríka, Níkaragva, Hondúras, El Salvador, Gvatemala, Mexíkó, USA.
2016:
Ísland, Spánn.
2017:
Ástralía, Nýja-Sjáland og Marokkó.
2018:
Bandaríkin: frá Washington DC til San Francisco. Ísland, Færeyjar, Danmörk, Þýskaland, Pólland, Eistland, Lettland, Litháen, Rússland, Hvíta-Rússland, Slóvakía, Austurríki, Ungverjaland, Slóvenía, Króatía, Svartfjallaland, Albanía.
2019:
Grikkland, Ísrael, Jórdanía, Egyptaland, Súdan, Eþíópía, Kenía, Úganda, Rúanda, Kongó, Tansanía, Malaví, Zambía, Zimbabve, Botsvana, Lesótó, Suður-Afríka.
Bækur
2018	Hringfarinn, einn á hjóli í hnattferð/Sliding Through – Around the World on a Motorbike, Alone. 190 síðna bók, hundruðir mynda og 66 sögur.
2021 Andlit Afríku – Hringfarinn – Einn á ferð um Afríku (Faces of Africa, Hringfarinn - Alone on a Motorbike in Africa) 185 blaðsíðna ljósmyndabók, 23 sögur og QR-kóðar inn á 33 stutt myndbönd úr ferðinni.
Heimildamyndir
2019 		Hringfarinn – í kringum hnöttinn á mótorhjóli. 3 klst. Sýnt á RÚV 2019.
1. Hringfarinn – Indland.
2. Hringfarinn – Indland – Indónesía.
3. Hringfarinn – Ástralía – Ísland.
2020 Hringfarinn . 2 klst. Sýnt á RÚV 2019.
4. Hringfarinn – Gegnum USA.
5. Hringfarinn – Rússland. Til Moskvu.
2022
Hringfarinn . 5 klst. Sýnt á RÚV 2019.
6. Hringfarinn – Grikkland
7. Hringfarinn – Króatía, Ísrael, Jórdanía.
8. Hringfarinn – Egyptaland – Súdan.
9. Hringfarinn – Eþíópía – Kenía
10. Hringfarinn – Malaví - Suður-Afríka.
Stærðfræðikeppni framhaldsskólanema
Stærðfræðikeppni framhaldsskólanema er stærðfræðikeppni sem hefur verið haldin árlega síðan 1984. Að henni standa Íslenska stærðfræðifélagið og Félag raungreinakennara. Markmið hennar eru meðal annars að auka áhuga framhaldsskólanema á stærðfræði og öðrum greinum sem byggja á stærðfræðilegum grunni.
Valentína
Valentína er íslenskt kvenmannsnafn.
Stærðfræðikeppni framhaldsskólanema
Keppnin er haldin í tvennu lagi á hverjum vetri. Annars vegar er um að ræða forkeppni sem fer fram í október og er á tveimur stigum; neðra og efra stigi. Neðra stigið er ætlað nemendum á fyrsta ári framhaldsskóla, og það efra ætlað eldri nemendum. Þeir sem standa sig vel í forkeppninni er svo boðið að taka þátt í úrslitakeppni sem fer fram í mars.
Valentína
Heimildir
Valentina (nombre) Valentina (nome)
Stærðfræðikeppni framhaldsskólanema
Fyrir utan viðurkenningar og verðlaun fyrir efstu sætin í keppnunum, þá er árangur keppenda hafður til hliðsjónar þegar valdir eru keppendur í Eystrasaltskeppnina í stærðfræði, Norrænu stærðfræðikeppnina og á Ólympíuleikana í stærðfræði.
Heiðrún
Heiðrún er íslenskt kvenmannsnafn.
Ryðönd
Ryðönd (fræðiheiti: Tadorna ferruginea) er fugl af andaætt. Ryðöndin er flækingur á Íslandi.
Bjólfur
Bjólfur getur átt við:
Guðmundur
Guðmundur er íslenskt karlmannsnafn.
Vouni tou Lazarou
Vouni tou Lazarou (gríska: Βουνί τού Λάζαρου) er staðsetning í Tsada, staðsett í 561 metra hæð yfir sjávarmáli. Vouni tou Lazarou, Paphos District er svæði og er suðvestur af Tsáda og norðaustur af Aetovounos. Asprovounos er staðsett aðeins 1,8 km í burtu.
Hnit: 34°50′04″N 32°28′15″E
Knútur lávarður
thumb|right|Knútur lávarður. [[Freska frá miðöldum í kirkjunni í Vigersted í Danmörku.]] Knútur lávarður (um 1096 – 7. janúar 1131 ) var danskur konungssonur og jarl og síðar hertogi af Slésvík og Holtsetalandi.
Knútur var vinsæll meðal þegnanna og munu þeir Níels konungur og sonur hans, Magnús sterki, hafa óttast vinsældir hans en þó ekki síður tengsl hans við keisarann. Magnús leit á Knút sem hættulegan keppinaut um ríkiserfðir og í ársbyrjun 1131 bauð hann Knúti á fund í Haraldsted-skógi við Ringsted og myrti eða lét myrða hann þar 7. janúar. Morðið þótti mikið níðingsverk og var það upphafið á borgarastyrjöld sem í raun lauk ekki fyrr en 1157, þegar Valdimar sonur Knúts varð einn konungur Danmerkur.
Valdimar barðist hart fyrir því að fá föður sinn tekinn í helgra manna tölu og tókst það árið 1170. Sagan segir að lind hafi sprottið upp á morðstaðnum og var á henni mikil helgi. Kapella var reist á staðnum þar sem Knútur var myrtur og var hún fjölsótt af pílagrímum allt til siðaskipta en féll þá í gleymsku og fannst ekki aftur fyrr en 1883. Lindin helga hefur ekki fundist. Messudagur Knúts lávarðs er dánardagur hans, 7. janúar.
Knútur var giftur Ingibjörgu af Kænugarði, dóttur Mstislavs 1. og Kristínar, dóttur Inga eldri Svíakonungs. Þegar Knútur var myrtur áttu þau þrjár dætur en sjö dögum eftir lát hans fæddi Ingibjörg son sem hún nefndi Valdimar eftir afa sínum. Ein dóttir þeirra Knúts og Ingibjargar var Kristín, sem giftist Magnúsi blinda Noregskonungi.
Mið-Evróputími
thumb|right|Kort sem sýnir tímabelti í Evrópu. Mið-Evróputími er litaður rauður. Mið-Evróputími (skammstafaður CET, MET eða MEZ) er staðaltími sem er einni klukkustund á undan samræmdum heimstíma (UTC) og er því oft skrifaður UTC+01:00. Stór hluti Evrópu og nokkur Norður-Afríkulönd nota þennan staðaltíma. Hann er líka þekktur sem til dæmis Berlínartími, Rómartími eða Brusseltími. Öll löndin sem nota Mið-Evróputíma skipta yfir í sumartíma sem þá verður UTC+02:00.
15. lengdargráða gengur gegnum miðju tímabeltisins. Í Vestur-Afríku er UTC+01:00 kallaður Vestur-Afríkutími (WAT).
Valería
Valería er íslenskt kvenmannsnafn.
Vanangur
thumb|300px|Sanssouci er ein fegursta rókókóhöll Þýskalands 450px|thumb|right|Vanangur eða Sanssouci Vanangur (eða Sanssouci) (franska: Sanssouci: áhyggjuleysi, sorgleysa) er heiti á sumarhöll Friðriks 2. Prússakonungs í Potsdam, nálægt Berlínarborg. Vanangur þykir fegursta rókókóhöll Þýskalands og er einkennisbygging borgarinnar Potsdam í Þýskalandi. Hún er á heimsminjaskrá UNESCO. Sanssouci er talin vera þýsk útgáfa af Versölum.
Hallargarðurinn
Óvenjulegt við höllina og hallargarðinn var að garðurinn varð til á undan. Það var Friðrik mikli, konungur Prússlands, sem gaf fyrirskipun um að breyta hæð einni í Potsdam í víngarð árið 1744. Áður voru þar eikur, en þær voru höggnar niður og viðurinn notaður til að þurrka mýrlendi við borgarmörkin. Víngarðurinn var gerður í stöllum með 120 þrepum (132 í dag). Vínviðurinn var fluttur inn frá Portúgal, Ítalíu og Frakklandi. Auk þess voru ýmsar aðrar plöntur og tré gróðursett þarna til að fegra garðinn enn frekar. Rúmlega 3000 ný ávaxtatré voru gróðursett og ýmsar garðbyggingar voru reistar. Brunnar og gosbrunnar voru settir niður hér og þar og til þess var stór vatnsdælustöð reist. Enn frekar voru myndastyttur settar upp í garðinum og voru þær aðallega í formi rómverskra goði og gyðja.
Höllin
thumb|Grafreitur Friðriks mikla í hallargarðinum 1745, þegar garðurinn fór að taka á sig mynd, fyrirskipaði Friðrik mikli byggingu lítillar hallar. Höll þessi átti ekki að vera skrauthöll til móttöku erlendra þjóðhöfðingja, heldur sumardvalarstaður konungs. Konungur sjálfur tók þátt í skipulagningunni og réði til um gerð hallarinnar. Hún var reist á tveimur árum og vígð 1747, þó að innréttingar væru langt frá því að vera tilbúnar enn. Höllin var aðeins ein hæð og laus við alla íburði. Friðrik bjó í þessari höll öll sumur frá aprílloka til október. Höllin var kvennalaus (sens femmes), því konungur bjó einn ásamt þjónustuliði sínu. Eiginkona hans bjó í annarri höll. En tæpri öld seinna lét Friðrik Vilhjálmur IV. konungur reisa stórar viðbyggingar 1840-42 og ekki sparaði hann íburðinn. Hann lést 1861 og var jarðaður í hallargarðinum. Eftir það var höllinni breytt í safn og er eitt elsta hallarsafn Þýskalands. Hvorki höllin né garðurinn skemmdust í heimstyrjöldinni síðari. En Sovétmenn fluttu nokkuð af listaverkum hallarinnar til Sovétríkjanna. Aðeins örfáum munum hefur verið skilað. 1990 var Sanssouci ásamt hallargarðinum og öllu því sem í honum er sett á heimsminjaskrá UNESCO.
Gröf Friðriks mikla
Friðrik mikli lést 1786 í Sanssouci. Hann óskaði sér þess að fá að vera jarðsettur í hallargarðinum, en eftirmaður hans og frændi, Friðrik Vilhjálmur II, virti það að vettugi og lét jarðsetja hann í kirkju í borginni. Í lok heimstyrjaldarinnar síðari fluttu þýskir hermenn kistu hans á öruggari stað til að hún yrði ekki fyrir skemmdum í stríðinu. Bandarískir hermenn fluttu kistuna svo til Marburg í Hessen. Þar var hún allt til 1952, er hún var flutt til Hohenzollern-kastalans í Baden-Württemberg. Það var ekki fyrr en eftir sameiningu Þýskalands 1991 að kista Friðriks mikla var flutt til Potsdam á ný og sett í jörð í hallargarðinum Sanssouci, 205 árum eftir andlát hans.
Nýja höllin
thumb|Nýja höllin Neues Palais heitir hallarinnar við vesturenda Sanssouci-garðanna. Það var Friðrik mikli sem lét reisa hana 1763 í lok 7 ára stríðsins og lauk smíðinni 1769. Höllin er í barokkstíl og átti ekki að þjóna sem aðsetur konungs, heldur sem híbýli fyrir gesti hans. Í höllini eru 200 herbergi, fjórir viðhafnarsalir og heilt leikhús í rókókóstíl. 1859 flutti krónprinsinn Friðrik Vilhjálmur inn í höllina, en hann varð síðar keisari, reyndar aðeins í 99 daga árið 1888. Eftir að síðasti keisarinn afþakkaði 1918 og fór til Hollands, varð höllin að safni. Síðan 1990 er höllin notuð sem háskólabygging.
Hamburger SV
Hamburger Sport-Verein e.V., oftast þekkt sem Hamburger SV, Hamburg eða HSV er þýskt knattspyrnufélag stofnað í Hamborg. Þrátt fyrir að síðustu ár hafi verið félaginu erfið er það engu að síður stórt félag í evrópskum fótbolta. Það hefur sex sinnum orðið þýskalandsmeistari, síðast árið 1983, og einu sinni sigrað Meistaradeild Evrópu.
Saga
Hamburger Sport-Verein e.V. eða HSV varð til árið 1919 við samruna þriggja félaga. Elst þeirra var SC Germania, sem stofnað var árið 1887 og rekur félagið því upphaf sitt til þess árs. SC Germania var eitt öflugasta félagið í Hamborg um aldamótin 1900 og meðal stofnfélaga Þýska knattspyrnusambandsins á aldamótaárinu. Hin tvö félögin í samrunanum voru Hamburger FC frá árinu 1888 og FC Falke Eppendorf sem stofnað var árið 1906. Ástæður sameiningarinnar má rekja til fyrri heimsstyrjaldarinnar sem kostaði fjölda ungra manna lífið og olli djúpstæðri kreppu í Þýskalandi.
Hið nýstofnaða félag komst þegar í fremstu röð og árið 1922 lék það til úrslita um þýska meistaratitilinn í einum sögulegasta úrslitaleik allra tíma. Fyrir daga Bundesligu var þýska meistaramótið útsláttarkeppni þar sem sigurvegarar héraðsmóta mættust. Mótherjar HSV í úrslitunum vour 1. FC Nürnberg, eitt allra öflugasta lið Þýskalands á þessum árum. Viðureignin var flautuð af eftir meira en þriggja klukkustunda leik, þegar orðið var of dimmt til að spila. Aftur þurfti að framlengja hinn endurtekna úrslitaleik, sem þótti óprúðmannlega leikinn. Þar sem skiptingar varamanna höfðu enn ekki verið heimilaðar neyddist dómarinn til að flauta leikinn af þegar Nürnberg hafði einungis sjö leikfæra menn inná. Hart var lagt að HSV að afsala sér meistaratitlinum vegna þess og fór svo að lokum eftir mikið þref og málarekstur að engir meistarar voru krýndir þetta árið.
Fyrsta óumdeilda titilinn vann HSV árið eftir sigur á Union Oberschöneweide (síðar Union Berlin) í úrslitum. Árið 1928 bætti félagið öðrum titli í safnið, þá eftir úrslitaleik gegn Hertha BSC.
Á árum Þriðja ríkisins var HSV áfram sigursælt í héraðskeppnum en náði ekki að marka djúp spor á landsvísu.
HSV var stofnfélagi í Bundesligunni og hafði eitt liða keppt þar óslitið frá upphafi til ársins 2018 þegar liðið féll niður um deild. Fyrst um sinn var félagið þó yfirleitt um miðja deild.
Walter
Walter er íslenskt karlmannsnafn af enskum uppruna.
Hamburger SV
Saga
Áttundi áratugurinn markaði upphafið að gullöld HSV. Liðið náði góðum árangri í bikarkeppnum og árið 1977 varð það Evrópumeistari eftir 2:0 sigur á RSC Anderlecht í Evrópukeppni bikarhafa. Sama ár gekk enska stórstjarnan Kevin Keegan til liðs við HSV frá Liverpool og vöktu þau félagaskipti mikla athygli. Keegan byrjaði með látum og þótt HSV ylli vonbrigðum og hafnaði aðeins í tíunda sæti deildarinnar var hann sjálfur valinn knattspyrnumaður Evrópu. Árið eftir varði Keegan þann titil og HSV varð Þýskalandsmeistari í fjórða sinn í sögunni.
Leiktíðina 1979-80 hafnaði HSV í öðru sæti á eftir Bayern München og mátti einnig sætta sig við silfurverðlaunin í Evrópukeppni meistaraliða eftir tap fyrir Nottingham Forest í úrslitum, í undanúrslitum hafði liðið hins vegar unnið eftirminnilegan 5:1 sigur á Real Madrid.
Austurríkismaðurinn Ernst Happel tók við félaginu fyrir leiktíðina 1981-82 og gerði HSV að Þýskalandsmeisturum á ný, auk þess að komast í úrslitaleik Evrópukeppni félagsliða. Félagið varði titilinn árið 1982-83 á betri markatölu en erkifjendurnir í Werder Bremen. Sama ár náði HSV sínum besta árangri þegar félagið varð Evrópumeistari eftir sigur á Juventus FC í úrslitaleik í Aþenu.
Nágrannarígur
HSV er stærsta félagið í Hamborg enn FC St. Pauli er einnig vinsælt félag í borginni. FC St. Pauli hefur einstaka sinnum tekist að komast upp í Bundesligun, meðan HSV hafa oftast spilað í Bundesligunni. Annar rígur, er nágrannaslagur borganna í norðri, Hamburg og Brimaborgar; HSV gegn Werder Bremen sem kallað er Nord Derby.
Söngkeppni framhaldsskólanna
Söngkeppni framhaldsskólanna er keppni sem hefur verið haldin á vegum Félags framhaldsskólanema frá árinu 1990 til ársins 2006 þegar félagið sameinaðist Iðnnemasambandi Íslands og varð að Sambandi íslenskra framhaldsskólanema en það félag hefur séð um keppnina frá árinu 2006. Undankeppni er haldin í hverjum skóla fyrir sig og síðan keppa fulltrúar allra skólanna á lokakvöldi keppninnar, sem venjulega er haldið undir lok skólaársins.
Enginn einn skóli hefur „einokað“ þessa keppni, öfugt við Gettu betur.
2020
Söngkeppnin, sem átti 30 ára afmæli það ár, átti að fara fram í Íþróttahöllinni á Akureyri þann 18. apríl 2020 en var frestað vegna Covid-19 faraldursins og samkomubanns vegna hans. Var keppnin í staðinn haldin í húsakynnum Exton í Kópavogi þann 26. september 2020 án áhorfenda í sal og send út beint á RÚV.
Loïe Fuller
thumb|right|Ljósmynd af Loïe Fuller eftir [[Frederick Glasier frá 1902.]] Loïe Fuller (15. janúar 1862 – 1. janúar 1928) var bandarískur listdansari, frumkvöðull á sviði nútímadans og sviðslýsingar. Hún hóf feril sinn sem búrleskuleikkona og dansari. Hún þróaði sinn eigin stíl með frjálsum dansi í efnismiklum klæðum úr silki sem lýst voru upp með litaðri lýsingu sem hún hannaði sjálf. Hún sló í gegn með sýningar sínar í Evrópu þar sem hún kom fram reglulega í tónleikasalnum Folies Bergère. Dansar hennar voru eitt af því sem hafði áhrif á Art Nouveau-hreyfinguna en hún var líka virk meðal annarra listamanna og vísindamanna í París þar sem hún bjó til dauðadags. Hún átti nokkur skráð einkaleyfi fyrir lithlaup og ljómandi sölt til notkunar á búninga og í lýsingu.
Um tilvísun
Heimspekigreinin „Um tilvísun“ (enska On Denoting) sem Bertrand Russell skrifaði, er ein þeirra greina sem hafði hvað mesta þýðingu og áhrif á 20. öldinni, einkum á tilurð og þróun rökgreiningarheimspekinnar. Greinin birtist fyrst í heimspekitímaritinu Mind árið 1905, en hefur einnig verið gefin út í sérstakri 100 ára afmælisútgáfu Mind árið 2005 og í bók Russells Rökfræði og þekking (e. Logic and Knowledge) 1956.
Í greininni kynnir Russell bæði ákveðnar og óákveðnar lýsingar og setur fram lýsingarhyggju um tilvísanir með tilliti til eiginnafna. Í greininni auðkennir hann eiginnöfn sem „dulbúinar“ eða „styttar“ ákveðnar lýsingar. Lýsingarhyggjan, sem á einnig rætur að rekja til kenninga þýska rökfræðingsins Gottlobs Frege, var ríkjandi kenning um tilvísanir í málspeki allt fram á 8. áratug aldarinnar og á sér enn málsvara, en þeirra helstur er John Searle.
Greinin birtist í íslenskri þýðingu Ólafs Páls Jónssonar í greinasafninu ''Heimspeki á 20. öld'' árið 1994.
Víðidalur
Víðidalur getur átt við:
Amerískur eskimóahundur
Ameríski eskimóahundurinn er hundategund ættuð frá Þýskalandi. Hún er ekki ólík japönskum spitz, þýskum spitz og samoyed-hundinum. Eskimóahundurinn er með þykkan, tvöfaldan, hvítan feld og er það einkenni hundsins.
Heiður (nafn)
Heiður er íslenskt kvenmanns og karlmanns nafn.
Handknattleiksfélag Kópavogs
Handknattleiksfélag Kópavogs (í daglegu tali kallað HK) er íslenskt íþróttafélag í Kópavogi. Innan félagsins eru reknar sjö deildir og eru þær: handknattleiksdeild, knattspyrnudeild, blakdeild, dansdeild, taekwondodeild, borðtennisdeild og bandýdeild. Samtals hafa þessar deildir yfir 2000 iðkendur og er handknattleiksdeildin þeirra stærst með um 700 iðkendur. Knattspyrnudeildin fer stækkandi og er komin í rúmlega 600 iðkendur, aðrar deildir eru minni.
Saga félagsins
Saga félagsins er sérstök fyrir þær sakir að það var stofnað af átta 12 ára strákum úr Kópavogi. Ástæðan var sú að þá vantaði eitthvað að gera á veturna. Sumir af þessum strákum æfðu fótbolta með Breiðablik sem var eina íþróttafélagið í bænum. Þeir æfðu einu sinni í viku á veturna í íþróttasalnum við Kópavogsskóla en það var ekki nóg fyrir fjörmikla stráka sem vildu fá útrás í líkamlegri hreyfingu.
Tveir af þessum strákum höfðu æft frjálsar íþróttir hjá ÍR og höfðu þeir samband við þjálfarann sinn þar Guðmund Þórarinsson sem tók að sér að verða fyrsti þjálfari strákana í handbolta. Ákveðið var að félagið skyldi heita Handknattleiksfélag Kópavogs og í byrjun æfðu þeir tvisvar í viku í íþróttahúsi ÍR við Túngötu í Reykjavík. Húsaleigan fyrir hvern tíma var 160 krónur eða 20 krónur á mann.
Strákarnir vildu keppa og tóku strax þátt í íslandsmótinu þennan vetur með einn flokk og spiluðu þeir sem gestir í 4. flokki af því að félagið var ekki orðið aðili að ÍSÍ.
Þann 26. janúar 1970 var félagið formlega stofnað og var fyrsti formaður félagsins Magnús Gíslason. Aðrir í stjórn voru: Hilmar Sigurgíslason, Valdimar Óli Þorsteinsson, Guðmundur R. Jónsson og Bergsveinn Þórarinsson.
Íþróttahúsið við Kársnesskóla var tekið í notkun veturinn 1970 og var húsið formlega opnað með leik 4. flokks HK við bæjarstjórn Kópavogs. Í framhaldinu hófust æfingar HK í Kársnesskóla. Fjölgaði ört í flokknum og var þá strax stofnaður 3. flokkur fyrir eldri stráka sem ekki voru gjaldgengir í 4. flokk.
Ákveðið var að sækja um inngöngu í UMSK og ÍSÍ til þess að geta verið fullgildir þátttakendur í Íslandsmótinu árið eftir. Stjórnin taldist ekki lögleg þar sem hún var skipuð börnum og þurftu strákarnir því að fá feður sína í lið með sér til að skipa nýja stjórn. Fyrsta stjórn félagsins skipuð fullorðnum var því kosin og voru feður strákanna virkjaðir í það. Þorvarður Áki Eiríksson varð formaður félagsins og Jón Ármann Héðinsson og Þorsteinn Alfreðsson voru með honum í stjórn.
Þorvarður Áki var mjög áhugasamur og fylgdi strákunum eftir og hvatti þá til dáða. Hann fór á dómaranámskeið og varð með því fyrsti dómarinn sem HK eignaðist og dæmdi ófáa leikina í gegnum tíðina fyrir félagið.
Fjórði flokkur félagsins varð Reykjanes og UMSK meistari strax á fyrsta ári og lentu þeir í 2. sæti á Íslandsmótinu sama vetur. Það má því segja að félagið hafi byrjað vel.
Þegar stofnendur félagsins höfðu leikið upp alla yngri flokka félagsins kom að því að stofna meistaraflokk. Veturinn 1975-1976 var hann stofnaður og var lið sent til þátttöku í 3. deild Íslandsmótsins í handknattleik. Þjálfari var Kristófer Magnússon og voru heimaleikir HK leiknir í Ásgarði í Garðabæ þar sem ekkert löglegt keppnishús var til í Kópavogi. Það er skemmst frá því að segja að HK varð Íslandsmeistari og fór því upp í aðra deild. Þar tók Axel Axelsson við þjálfun liðsins og fóru heimaleikir HK þá fram að Varmá í Mosfellsbæ. HK stoppaði stutt við í þeirri deild. Þeir urðu Íslandsmeistarar strax fyrsta árið og voru því komnir í fyrstu deild aðeins sjö árum eftir að félagið var stofnað.
Félagið óx og dafnaði og voru fljótt komin upp vandamál með æfingaaðstöðu en árið 1983 var íþróttahús Digranes tekið í notkun og varð það upp frá því formlegur heimavöllur HK. Smátt og smátt hefur bæst við æfingaaðstöðu félagsins og eru starfstöðvarnar nú fjórar og eru æfingar haldnar í Digranesi, Fagralundi, Kársnesi og Kórnum. Í ársbyrjun 2014 tók HK formlega við rekstri á Kórnum. Kópavogsbær hefur nú tekið við rekstri á Digranesi sem þó verður áfram aðalkeppnishús meistaraflokka félagsins ásamt því að vera æfingahús fyrir nokkrar deildir félagsins.
Norðurlandaráð æskunnar
thumb|250px|right|Fánar þátttökulandanna í Norðurlandaráði æskunnar. Norðurlandaráð æskunnar (skandinavíska: Ungdommens Nordiske Råd eða UNR) er vettvangur ungliðahreyfinga stjórnmálaflokka og annarra pólitískra æskulýðshreyfinga á Norðurlöndunum. Norðurlandaráð æskunnar tengist starfi Norðurlandaráðs að miklu leyti og þing þess fer fram á sama tíma og árlegt Norðurlandaráðsþing.
Norðurlandaráð æskunnar rekur upphaf sitt allt aftur til upphafsára Norðurlandaráðs og hélt í upphafi eina námstefnu á ári. Norðurlandaráðsþing æskunnar hafa hins vegar verið haldin á hverju ári frá 1971. UNR hefur verið sjálfstæð stofnun frá 2002.
Norðurlandaráð æskunnar endurspeglar jafnbreitt pólitískt litróf og Norðurlandaráð og þar er tekist á um hugmyndir og lausnir í norrænu samstarfi, ekki síst þær sem varða ungt fólk.
Fulltrúar af Norðurlandaráðsþingi æskunnar taka þátt í ýmsum störfum Norðurlandaráðsþings.
Valey
Valey er íslenskt kvenmannsnafn.
Völudepla
Völudepla (fræðiheiti: Veronica chamaedrys) er depla af græðisúruætt. Hún er mjög sjaldgæfur slæðingur á Ísland en vex víða á Norðurlöndum.
Lýsing
Blöð völudeplu eru egglaga, gróftennt um 1,5 til 3 sentímetrar á lengd. Þau sitja gangstætt á hærðum stilknum.
Rafleiðni
Rafleiðni (oftast aðeins leiðni) er hæfileiki hlutar til að flytja rafstraum. Leiðni er umhverfa rafmótstöðu. SI-mælieining er símens, táknuð með S, en 1 S = Ω-1. Fullkominn einangrari hefur leiðnina núll, en ofurleiðari hefur óendanlega ( ∞ ) leiðni.
Rauðhöfðaönd
Rauðhöfðaönd (rauðdúfuönd, rauðhöfði eða brúnhöfði, rauðkolla eða rauðhöfðagráönd (en svo er hún nefnd við Mývatn)) (fræðiheiti: Anas penelope) er fugl af andaætt, varpfugl á Íslandi og eru nokkuð algengar á láglendi um allt land einkum þó í Þingeyjarsýslum. Rauðhöfðaendur eru veiddar í einhverju magni á Íslandi. Rauðhöfðaöndin er algengasta gráöndin á Mývatni. Milli 500-2000 pör eru við vatnið á vorin.
Djúpbáturinn
Djúpbáturinn er bátur sem var í ferjusiglingum á Ísafjarðardjúpi á meðan vegir um Djúpið voru engir eða illfærir. Síðasti djúpbátur var bílferja og var byggð ferjubryggja við Arngerðareyri. Djúpbáturinn sinnti áætlunarferðum um Ísafjarðardjúp og sigldi milli Arngerðareyrar og Ísafjarðar og kom við í Æðey og Vigur. Einnig voru ferjusiglingar til Grunnuvíkur og fleiri staða á meðan byggð var þar.
Guðni
Guðni er íslenskt karlmannsnafn.
1200
thumb|right|[[Loðvík 8. Frakkakonungur og Blanka drottning.]] Árið 1200 (MCC í rómverskum tölum)
Atburðir
Fædd
Dáin
Erlendis
Fædd
Dáin
Síðasta jökulskeið
Síðasta jökulskeið eða síðasta ísöld var tímabil frá lokum Eem-tímabilsins til loka Yngra-Drýas, frá því fyrir 115.000 til um 11.700 árum síðan. Síðasta jökulskeið er hluti af röð jökulskeiða og hlýskeiða sem einkenna kvartertímabilið sem hófst fyrir 2,59 milljón árum þegar Norðurskautsísinn myndaðist. Suðurskautsísinn tók að myndast mun fyrr, eða fyrir 34 milljón árum.
Sprengistjarna
thumb|[[Krabbaþokan er leifar sprengistörnunnar SN 1054, sem sást árið 1054.]] Sprengistjarna er sólstjarna sem springur. Sólstjarna verður að sprengistjörnu þegar hún hefur eytt öllu eldsneyti og tekur því að falla saman undan eigin þunga með þeim afleiðingum að ytri lögin þeytast út í geiminn af miklu afli, en eftir situr þéttur nifteindakjarni. Eru meðal mestu hamfara sem þekkjast í alheimi, en orkan sem losnar úr læðingi er það mikil að stjarnan verður jafn björt eða bjartari en vetrarbraut. Þyngri frumefni reikistjarnanna, t.d. járn á jörðu, myndaðist í sprengistjörnu.
Sprengistjörnur eru fágætar og síðast sást til sprengistjörnu í Magellanskýinu árið 1987.
Víðidalur (Reykjavík)
Víðidalur er dalur í austur-Reykjavík, milli hverfanna Breiðholts og Árbæjar, suður af Elliðaárdal. Í dalnum er hesthúsabyggð með reiðhöll og reiðvelli.
Víðidalur er frostpollur en veðurstöð var sett þar upp árið 2018 og hefur mælst yfir 25 stiga frost.
Leon Czolgosz
Leon Frank Czołgosz (5. maí 1873 Alpena, Michigan – 29. október 1901 Auburn, New York) var Bandaríkjamaður sem hneigðist til anarkisma og vann sér það helst til frægðar að ráða af dögum 25. forseta Bandaríkjanna, William McKinley. Czolgosz var sonur pólskra innflytjenda og var raunverulega skráður sem meðlimur í Repúblikanaflokknum, en varð smám saman æ áhugasamari um anarkisma og félagshyggju. Einkum varð hann fyrir áhrifum frá Emmu Goldmann og Alexander Berkman.
6. september 1901 mætti Czolgosz á heimssýningu í New York, þar sem hann skaut forsetann William McKinley, sem nokkru seinna lést af sárum sínum. Czolgosz var dæmdur til dauða 23. september og af lífi tekinn í rafmagnsstól 29. október 1901.
Emma Goldman var handtekinn vegna gruns um að hún stæði að baki eða ætti nokkra aðild að morðinu, en var sleppt eftir að engar vísbendingar fundust til að færa fyrir því.
Meshuggah
thumb|Meshuggah á Eistnaflugi, Neskaupstað. thumb|Fredrick Thordendal gítarleikari Meshuggah spilar flókin sóló.
Meshuggah er sænsk þungarokkssveit frá Umeå, Svíþjóð, sem stofnuð var árið 1987. Sveitin er þekkt fyrir framúrstefnulegan stíl með flóknum töktum. Hljómsveitin spilar einhvers konar öfgaþungarokk og blöndu af meðal annars dauðarokki, þrassi og framsækinu þungarokki. Meshuggah vakti fyrst athygli með plötunni Destroy, Erase, Improve (1995) og telst áhrifamikil í þungarokksgeiranum. Gítar- og bassaleikarar hljómsveitarinnar hafa notast við sjö og átta strengja gítara.
Árið 2016 spilaði hljómsveitin á Eistnaflugi í Neskaupstað. Meshuggah þýðir brjálaður á jiddísku.
Listi yfir heilbrigðisstofnanir á Íslandi
Þetta er listi yfir heilbrigðisstofnanir á Íslandi.
Héraðsskjalasöfn á Íslandi
Héraðsskjalasöfn á Íslandi eru tuttugu. Þau starfa skv. lögum nr. 77/2014 um opinber skjalasöfn og reglugerð nr. 283/1994 um héraðsskjalasöfn. Þau eru sjálfstæðar skjalavörslustofnanir á vegum sveitarfélaga og lúta faglegu eftirliti Þjóðskjalasafns Íslands.
Fyrstu lög um héraðsskjalasöfn nr. 7/1947 heimiluðu stofnun slíkra safna og var hið fyrsta þeirra, Héraðsskjalasafn Skagfirðinga stofnað það ár. Á grundvelli laganna frá 1947 var sett reglugerð nr. 61/1951 um héraðsskjalasöfn. Með lögum nr. 13/1969 um Þjóðskjalasafn var lögð áhersla á ákvæði laganna frá 1947 um yfirumsjón Þjóðskjalasafnsins með héraðsskjalasöfnum. Með lögum um Þjóðskjalasafnið 1985 varð til heildarlöggjöf um opinber skjalasöfn á Íslandi.
Héraðsskjalasöfn lúta forstöðu héraðsskjalavarðar á hverjum stað.
Hlutverk héraðsskjalasafna er að heimta inn og varðveita skjöl sveitarfélaga og stofnana þeirra á safnsvæði sínu. Einnig að leita eftir því að fá til varðveislu skjöl einstaklinga, félaga og fyrirtækja á safnsvæðinu.
Tenglar
Félag héraðsskjalavarða á Íslandi
Korpönd
Korpönd (fræiheiti: Melanitta fusca) er fugl af andaætt. Korpöndin er flækingur á Íslandi.
Heiðveig
Heiðveig er íslenskt kvenmannsnafn.
1477
Árið 1477 (MCDLXXVII í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Dáin
Erlendis
thumb|right|María af Búrgund.
Fædd
Dáin
Shizuoka
thumb|right|[[Sunpu-kastali í Shizuoka.]] Shizuoka (静岡市, Shizuoka-shi) er borg í Shizuoka-umdæmi í Japan. Íbúar eru rúmlega 700 þúsund.
Wilhelm
Wilhelm er íslenskt karlmannsnafn af þýskum uppruna, ígildi Vilhjálms.
Hiragana
Hiragana (平仮名, ひらがな eða ヒラガナ, beinþýtt sem „slétt kana“) er annað tveggja atkvæðatáknrófa í japönsku, en hitt er katakana. Þau, ólíkt kanji, lýsa atkvæðum frekar en hugtökum og eru því líkari hebresku, eþíópísku, ndjuká eða inuktitut heldur en öðrum austurlenskum ritkerfum. Hiragana er notað fyrir:
Áramótaskaup 2020
Áramótaskaup 2020 er áramótaskaup sem sýnt var á RÚV þann 31. desember 2020. Aðal viðfangsefni skaupsins var Covid-19 faraldurinn og samkomutakmarkanir sem fylgdu honum.
Hiragana
Hiragana samanstendur af 50 grunntáknum og tveimur aðgreiningarmerkjum (diacritics), ° og ¨, sem gefa 25 tákn til viðbótar. Einnig eru til mörg atkvæði sem lýst eru með tveimur táknum, þ.e. atkvæðatákni sem dregur samhljóða inn í atkvæðið og svo ýmist ya (や), yu (ゆ), eða yo (よ). Þá er hefðin að það tákn sé skrifað smærra en hitt, til þess að fjarlægja allan vafa um réttan framburð, t.d. er kya (きゃ) skrifað „ki“ (き) og „ya“ (や).
Ritkerfið
Táknin eru kölluð gojūon (五十音, bókstaflega „fimmtíu hljóð“, en af þeim eru eingöngu 45 í almennri notkun í dag), sem geta svo breyst á eftirfarandi vegu:
Áramótaskaup 2020
Höfundar skaupsins voru Hugleikur Dagsson, Lóa Hjálmtýsdóttir, Vala Kristín Eiríksdóttir, Þorsteinn Guðmundsson, Bragi Valdimar Skúlason og Katla Margrét Þorgeirsdóttir. Reynir Lyngdal var leikstjóri. Tökur byrjuðu í nóvember 2020 og var framleiðandi Republik.
Hiragana
Ritkerfið
Það eru til aðrar aðferðir til þess að lýsa hljóðum í hiragana, t.d. með notkun smækkaðra mynda hinna fimm stöku sérhljóða. Þetta er ekki almennt notað í formlegri skrift, en er stundum notað í katakana á tökuorðum til þess að lýsa betur upprunalegum framburði orðsins.
Áramótaskaup 2020
Viðfangsefni
Meðal viðfangsefna voru: Annað sem kom fram í skaupinu: Pabbabrandarar, Björn Ingi, loftslagskvíði, Ísland í dag, Katrín Jakobsdóttir, útilokunarmenning, átakið "Ferðumst innanlands", Gísli Marteinn, Sindri Sindras­son, samskiptaforritið Zoom, Kári Stefánsson, Alma Möller, Víðir Reynisson, Þórólfur Guðnason, "Let It Out!" auglýsingaherferðin Inspired by Iceland, jarðskjálftahrinan á Reykjanesinu,
Hiragana
Ritkerfið
Það eru nokkur hiragana sem eru ekki í stöðluðu nútíma táknrófi. wi (ゐ) og we (ゑ) eru úreld. Vu (ゔ) er nútímalegt og borið fram bwu til þess að áætla „v“ hljóðið í erlendum tungumálum á borð við íslensku eða ensku. Það er mjög sjaldgæft samt vegna þess að tökuorð eru yfirleitt rituð í katakana.
Áramótaskaup 2020
Frumsamin
Upphafslag - lag Stefán Örn Gunnlaugsson og Birgir Steinn Stefánsson, texti Hugleikur Dagsson Held í mér andanum - lag Stefán Örn Gunnlaugsson, texti Hugleikur Dagsson Klárum þetta saman (lokalag) - lag Stefán Örn Gunnlaugsson og Birgir Stefán Stefánsson, texti Bragi Valdimar Skúlason, söngur Friðrik Dór Jónsson, Salka Sól Eyfeld, Stefán Hilmarsson og Ragnhildur Gísladóttir
Hiragana
Ritkerfið
Ef að tölvan þín hefur leturgerð sem styður Japanska stafi getur þú séð eftirfarandi töflu af hiragana ásamt Hepburn rómönskun þeirra. Úrelt kana eru sýnd í rauðum lit.
Kana (skriftsystem)
Valfríður
Valfríður er íslenskt kvenmannsnafn.
.la
.la er þjóðarlén Laos.
Tenglar
Toppdomän
Gáttatif
Gáttatif (e. atrial fibrillation) er algeng hjartsláttartruflun sem veldur óreglulegum hjartslætti sem oft er hraður. Greining á gáttatifi er gerð með hjartalínuriti (e. electrocardiogram). Greiningin byggist á óreglulegri sleglavirkni (óregluleg RR bil) og skorti á P bylgjum. Gáttatif getur verið einkennalaust en oft fylgir því hraður hjartsláttur, hjartsláttaróþægindi, slappleiki, þreyta, svimi, skert úthald og/eða mæði. Nauðsynlegt er að meta áhættu á heilablóðfalli og segamyndun hjá einstaklingum með gáttatif og við aukna áhættu er mælt með blóðþynnandi lyfjameðferð.
Hvammsvík
thumb|Hvammsvík Hvammsvík er jörð í Kjósarhreppi. Hvammur er landnámsjörð samkvæmt Landnámabók en Hvammsvíkur er fyrst getið sem hjáleigu á sautjándu öld. Breski og bandaríski herinn höfðu aðstöðu á jörðinni í síðari heimstyrjöldinni og byggðu þar töluvert magn mannvirkja, svo sem bragga, höfn, skotfærageymslur, vöruskemmur, aðstöðu til íþróttaiðkunar og ýmislegt fleira. Á jörðinni eru um 80 fornminjar á fornminjaskrá. Jarðirnar eru um 600 hektarar að stærð og ná frá sjó í innanverðum Hvalfirði upp í 400 metra yfir sjó á Reynisvallahálsi. Á 8. og 9. áratuginum rak Skúli Pálsson umsvifamikið fiskeldi á jörðinni þar sem jarðhitinn kom í góðar þarfir. Hitaveita Reykjavíkur (nú Orkuveita Reykjavíkur) keypti jörðina 1996 og var jörðin þá nýtt til almennrar útivistar fyrir almenning. Þar var níu holu golfvöllur, lítil tjörn sem hægt var að veiða í, aðstaða til kajaksiglingar, kræklinur í fjörunni og mikið fuglalíf, ásamt tjaldstæði, fullbúinni grillaðstöðu og aðstöðu til að matast, innan og utandyra. Árið 2011 seldi Orkuveitan jörðina til Skúla Mogensen athafnamanns fyrir 230 milljónir króna. Skúli sagði um söluna að hann hlakkaði "til að fást við þetta skemmti­lega verk­efni. Byggja þarna upp og rækta og nýta jörðina fyr­ir framtíðar ferðamanna- og úti­vist­ar­svæði.“ Árið 2016 var lokað fyrir umferð almennings um Hvammsvíkurveg sem liggur að Hvammsvík og Hvammi.
Jarðhiti
thumb|Hvammsvíkurvegur Á jörðunum er jarðhiti og þóttu þær áður henta vel til útivistar og skógræktar fyrir íbúa Reykjavíkur. Í síðari heimstyrjöldinni hlóðu bandarískir hermenn heita laug í fjöruborðinu við Bátsmýri, sem enn má sjá leifar af. Síðar hlóð nýr jarðeigandi aðra laug sem enn stendur en hefur hún staðið tóm síðan 2013. Skúli Mogensen, eigandi jarðanna, sagði að lauginni hefði þurft að loka vegna slæmrar umgengni. Síðar sagði hann þó að takmarka þyrfti aðgengi vegna framkvæmda.
Christen Andreas Fonnesbech
Christen Andreas Fonnesbech (7. júlí 1817 – 17. maí 1880) var danskur stórjarðeigandi og lögfræðingur sem gegndi stöðu forsætisráðherra Danmerkur frá 1874 til 1875.
Ævi og störf
C. A. Fonnesbech var sonur klæðskera í Kaupmannahöfn og lauk námi í lögum við Kaupmannahafnarháskóla árið 1840. Hann hugðist gerast embættismaður en eftir að hafa fengið stóran arf frá föður sínum árið 1843 festi hann kaup á stórri landareign á norðvestur Sjálandi sem hann byggði hratt upp og stækkaði á næstu árum.
Hann hóf þátttöku í landsmálum árið 1858 en kaus að standa utan stóru stjórnmálaflokkanna heldur taldist hann til óháðra þingmanna. Ósigur Dana í síðara Slésvíkurstríðinu færðist Fonnesbech nær flokki stórlandeigenda á þinginu.
Hann varð fjármálaráðherra í ríkisstjórn C. E. Frijs árið 1865 og þótti sinna störfum sínum með prýði. Eftir að stjórn Frijs lét af störfum var hann gerður að innanríkisráðherra í stjórn Holstein-Holsteinborg. Undir ráðuneyti hans heyrðu m.a. ýmis ný tæknikerfi sem þá voru að ryðja sér til rúms í danmörku s.s. járnbrautir og ritsími.
Þegar ríkisstjórn Holstein-Holsteinborg lét af völdum vegna vaxandi væringa milli hægri- og vinstriaflanna á þinginu tók Fonnesbech að sér myndun nýrrar stjórnar eftir að Estrup baðst undan því. Verkefnið var vonlítið og erfitt reyndist að fá öfluga ráðherra til starfa í stjórninni. Stjórninni tókst ekki að miðla málum milli ólíkra fylkinga og hrökklaðist frá eftir tæpt ár. Fonnesbech átti þó áfram sæti á þinginu til dauðadags en lét lítið fyrir sér fara.
Brenton Birmingham
Brenton Joe Birmingham (f. 29. nóvember 1972) er Íslendingur af bandarískum uppruna, fæddur í New York. Hann er fyrrum körfuknattleiksmaður og lék lengst af með Njarðvík. Hann á að baki 19 landsleiki fyrir hönd Íslands. Brenton Birmingham kom fyrst til landsins árið 1998 og hóf feril sinn hér á landi með Njarðvík.
Peak ground acceleration
Peak ground acceleration er mælieining yfir jarðskjálftahröðun á jörðinni. Ólíkt Richterskvarðanum og Moment Magnitude kvarðanum þá er þetta ekki mælieining yfir orku jarðskjálfta, heldur hversu hratt jörðin skelfur á ákveðnu svæði. Jarðskjálftahröðun er jafnframt mæld á Marcalli intensity kvarðanum þar sem skýrslur og mælingar eru notaðar, en PGA notast við mælitæki og er mjög samsvarandi Marcalli kvarðanum.
Jarðeðlisfræði
Jarðskjálfti dreifist með bylgjum frá skjálftamiðju, sem orsakar lóðrétta jarðhreyfingu og lárétta. PGA mælir hröðunina á þessum bylgjum þar sem mesta hreyfing jarðarinnar er mesti hraðinn og mesta fjarlægð frá skjálftamiðju er fjarlægðin.
PGA er mæld í g (hröðun sem orsakast vegna þyngdarkrafts) annaðhvort sem tugastafur eða prósenta í m/s².
Hekla (mannsnafn)
Hekla er íslenskt kvenmannsnafn.
Sporlaust
Sporlaust er kvikmynd leikstýrð af Hilmari Oddssyni.
Stuttgart
Stuttgart er höfuðborg þýska sambandslandsins Baden-Württemberg. Borgin stendur á hæðóttu landi við ána Neckar. Íbúar eru rúmlega 630 þúsund í borginni sjálfri (2021), en um þrjár milljónir á stórborgarsvæðinu.
Lega
Stuttgart liggur við norðausturjaðar Svartaskógar í suðvesturhluta Þýskalands. Frönsku landamærin eru 60 km til vesturs, en þau svissnesku 100 km til suðurs. Næstu stærri borgir eru Esslingen til suðausturs (10 km), Ludwigsburg til norðurs (15 km), Tübingen til suðurs (40 km) og Pforzheim til norðvesturs (50 km).
Orðsifjar
Borgin hét upphaflega Stutgarten, sem merkir hrossagarður. Stute er meri, garten er garður, býli eða bær.
Skjaldarmerki
Skjaldarmerki Stuttgart er svartur prjónandi hestur á gulum grunni. Hesturinn kom fyrst fram í skildi frá 1312 og vísar til þess að borgin var eitt sinn stóðgarður konungs. Núverandi merki er frá 1938.
Söguágrip
thumb|Stuttgart í kringum 1650. Mynd eftir Matthäus Merian.
Íþróttir
thumb|Mercedes-Benz-Arena hét áður Neckarstadion Aðalknattspyrnufélög borgarinnar eru VfB Stuttgart og Stuttgarter Kickers. VfB Stuttgart hefur 5 sinnum hefur orðið þýskur meistari (síðast 1997), komst í úrslit Evrópukeppni meistaraliða 1989 (tapaði þá fyrir Napoli) og í úrslit Evrópukeppni bikarhafa 1998 (tapaði þá fyrir Chelsea FC). Tveir íslenskir knattspyrnumenn hafa leikið með félaginu, Ásgeir Sigurvinsson (1982-1990) og Eyjólfur Sverrisson (1990-1994). Stuttgarter Kickers hefur aldrei orðið meistari, en lenti í öðru sæti 1908 og komst í úrslit í bikarkeppninni 1987. Það leikur í neðri deildum. Nokkrir leikir í HM 1974 og HM 2006 fóru fram í Mercedes-Benz-Arena (áður Neckar-Stadion) í Bad Cannstadt.
Stuttgart var vettvangur EM í frjálsum 1986 og HM í frjálsum 1993.
Viðburðir
thumb|Gamall Bugatti á Retro Classics
Vinabæir
Stuttgart viðheldur vinabæjatengslum við eftirfarandi borgir:
Undirflokkur inflúensu A H1N1
H1N1 er undirflokkur af inflúensu A og algengasta orsök inflúensu í fólki. Sum afbrigði af H1N1 sýkja menn svo sem afbrigðið sem olli spænsku veikinni árið 1918. Önnur afbrigði af H1N1 eru svínaflensa og fuglaflensa. Inflúensufaraldurinn árið 1918 dró 50-100 milljónir manns til dauða frá 1918-1919.
Í mars og apríl 2009 braust út svínaflensufaraldur í Mexíkó.
Melanotaenia rumberponensis
Melanotaenia rumberponensis<ref name = "source"Nugraha, M.F.I., Kadarusman, Hubert, N., Avarre, J.C., Hadiaty, R.K., Slembrouck, J., Carman, O., Sudarto, T., Ogistira, R. & Pouyaud L. 2015. Eight new species of Rainbowfishes (Melanotaeniidae) from the Birds Head Region, West Papua, Indonesia / Huit nouvelles espèces de poissons arc-en-ciel (Melanotaeniidae) de la région de la Tête d’Oiseau en Papouasie occidentale, Indonésie. Cybium 39(2): 99–130. er tegund af regnbogafiskum sem er frá Rumberpon-eyju í norður Nýju-Gíneu.
Bertha von Suttner
Bertha Felicitas Sophie Freifrau von Suttner (9. júní 1843 – 21. júní 1914) var austurrísk-bæheimskur friðarsinni og rithöfundur. Árið 1905 varð hún önnur konan til þess að vinna Nóbelsverðlaun (á eftir Marie Curie árið 1903) þegar hún hlaut friðarverðlaun Nóbels. Hún var jafnframt fyrsti Nóbelsverðlaunahafinn frá Austurríki. Bertha von Suttner hafði verið einkaritari og vinkona Alfreds Nobel og hafði hvatt hann til þess að stofna til friðarverðlaunanna áður en hann lést.
Lübeck
thumb|300px|Norðurálma ráðhússins í Lübeck. Til vinstri sér í annan turn Maríukirkjunnar. Lübeck (oft skrifað Lýbika á íslensku og stundum Lýbekk ) er hafnarborg við ósa Trave á Eystrasaltsströnd Þýskalands og önnur stærsta borg Slésvíkur-Holsetalands með 217.000 íbúa. Borgin var höfuðborg Hansasambandsins og er á heimsminjaskrá UNESCO vegna glæsilegra bygginga í gotneskum stíl.
Bertha von Suttner
Æviágrip
Bertha von Suttner fæddist þann 9. júní árið 1843 í Prag. Faðir hennar var Kinsky greifi, hershöfðingi í her austurríska keisaradæmisins en hann lést áður en hún fæddist. Bertha trúlofaðist snemma samaldra sínum, Adolf fursta af Wittgenstein. Hann lést á siglingu á leið til Ameríku áður en þau gátu gifst. Bertha ólst upp við nokkuð fátæklegar aðstæður þrátt fyrir ætterni sitt og fékk árið 1873 stöðu sem kennari fjögurra dætra Suttners nokkurs baróns í Vínarborg. Þar felldi hún hug saman við barónssoninn Arthur Gundaccar von Suttner og trúlofaðist honum síðan í óþökk fjölskyldu sinnar.
Lübeck
Lega og lýsing
Lübeck er næststærsta borgin í Slésvík-Holtsetalandi. Hún er hafnarborg við ána Trave, suðaustarlega í sambandsríkinu. Austustu borgarhverfin stóðu við múrinn sem aðskildi Þýskaland á tímum kalda stríðsins. Miðborgin er umlukin vatni, en þar er samflæði ána Trave og Wakenitz. Utar við Trave er hinn stóra höfn Skandinavienkai, en hún er stærsta þýska höfnin við Eystrasalt. Þaðan er siglt til ýmissa áfangastaða við Eystrasalt og víðar. Yst er borgarhlutinn Travemünde en þar rennur áin Trave til sjávar í Eystrasalti. Travemünde er heilsu- og baðstrandarbær. Næstu stærri borgir eru Schwerin til suðausturs (60 km), Hamborg til suðvesturs (65 km) og Kíl til norðvesturs (80 km).
Bertha von Suttner
Æviágrip
Bertha vann í stuttan tíma sem einkaritari og húsþerna Alfreds Nobel í París árið 1876. Vinskapur tókst með Berthu og Nobel en Bertha gat ekki gleymt heitmanni sínum og veðsetti brátt skartgripi sína til þess að geta snúið aftur til Austurríkis og gifst Arthuri.
Lübeck
Skjaldarmerki
Skjaldarmerkið sýnir tvíhöfða svartan örn á gulum skildi. Örninn er ríkisörninn, sem merki um að Lübeck var fríborg í ríkinu, allt þar til hún varð hluti af Slésvík-Holtsetalandi. Merkið kom fyrst fram 1450 og er þar með elsta skjaldarmerki Slésvíkur-Holtsetalands. Í erninum er hvítrautt brjóstmerki. Hvítt og rautt eru borgarlitirnir en þannig eru allir Hansafánar
Orðsifjar
Lübeck er nefnd eftir slavneska bænum Luibice, sem merkir Hin yndislega. Á íslensku hefur heitið Lýbíka stundum verið notað. Borgin er einnig kölluð Stadt der Sieben Türme, (Borg hinna sjö turna), vegna þess að kirkjurnar fimm í miðborginni mynda samanlagt sjö turna sem sjást langt að.
Bertha von Suttner
Störf sem friðarsinni
Eftir heimkomuna varð Bertha afar áhugasöm um heimspekibókmenntir og varð um leið hugfangin af verkfræðilegum framförum. Árið 1889 gaf hún út skáldsöguna Niður með vopnin (þýska: Die Waffen nieder!) þar sem hún lýsti austurrískri aðalskonu sem lítur stríð rómantískum augum sem ung stúlka en lærir með aldrinum að hata stríð þegar hún þarf að þola ýmsa persónulega harmleiki í stríðum 19. aldarinnar og missir m. a. eiginmann sinn og son. Bókin naut mikilla vinsælda og Lev Tolstoj líkti henni m. a. við bókina Kofa Tómasar frænda eftir Harriet Beecher Stowe, sem hafði aukið andstöðu gegn þrælahaldi á 19. öld. Hann vonaði að bók Suttners myndi að sama skapi greiða veg friðarhyggjunnar og baráttunnar gegn styrjöldum.
Konuey
thumb|Kort af Kunoy thumb|right|Þorpið Kunoy. Konuey eða Koney (færeyska: Kunoy, danska: Kunø) er eyja í Færeyjum, á milli Karlseyjar og Borðeyjar. Eyjan er 35,5 km² að flatarmáli og er nú tengd með landfyllingu við Borðey en áður gekk ferja á milli.
Bertha von Suttner
Störf sem friðarsinni
Bertha von Suttner varð áberandi foringi í hreyfingum friðarsinna í Evrópu og vakti m. a. athygli hins gamla vinnuveitanda síns, Alfreds Nobel. Suttner bauð honum á þing friðarsamtaka í Bern til þess að sannfæra hann um að styrkja þau. Talið er að bréfaskipti Suttners og Nobels hafi átt sinn þátt í að sannfæra hann um að hafa friðarverðlaun meðal verðlaunanna úr sjóðnum sem hann setti á fót í erfðaskrá sinni.
Lübeck
Saga Lübeck
thumb|Pólsk mynd af Lübeck
Konuey
Tvær byggðir eru nú á Konuey: Kunoy (71 íbúar 1. janúar 2015) og Haraldssund (76 íbúar). Á milli þeirra eru jarðgöng sem opnuð voru 1988. Þriðja byggðin var áður á eynni, Skarð, en hún fór í eyði eftir að sjö menn (allir karlmenn í byggðinni að frátöldum sjötugum öldungi og fjórtán ára unglingi) fórust á sjó á aðfangadag árið 1913. Ekkjurnar ákváðu að flytja til Haraldssunds og Skarð lagðist í eyði. Þaðan var skáldið og skólastjórinn Símun av Skarði, (f. 1872, d. 1942) en hann var fluttur til Þórshafnar þegar slysið varð. Hann er þekktur fyrir að hafa samið þjóðsöng Færeyja, Tú alfagra land mítt.