cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jamie Lee Curtis
Góðgerða og pólitísk málefni
Curtis var heiðursgestur á fjáröflunarsamkomu árið 2003 fyrir Women in Recovery, Inc. samtökin sem hjálpa konum í neyð. Hefur hún einnig unnið mikið fyrir Children Affected by AIDS Foundation þar sem hún hefur verið kynnir á Dream Halloween samkomunni í Los Angeles sem haldin er í október á hverju ári.
Barnabækur
Curtis hefur skrifað tíu barnabækur sem hún hefur unnið í samstarfi við listamanninn Laura Cornell. Bækurnar eru gefnar út af HarperCollins.
Sjónvarp
Fyrsta sjónvarpshlutverk Curtis var árið 1977 í þættinum Quincy M.E.. Hefur hún síðan þá komið fram í þáttum á borð við Columbo, Charlie´s Angels, Buck Rogers in the 25th Century og The Drew Carey Show.
Frá 1977-1978 lék Curtis í þættinum Operation Petticoat þar sem hún lék Lt. Barbara Duran. Árið 1989 var Curtis boðið eitt af aðalhlutverkunum í Anything But Love þar sem hún lék Hannah Miller til ársins 1992. Curtis var með stórt gestahlutverk í NCIS árið 2012, þar sem hún lék Dr. Samantha Ryan.
Kvikmyndir
Fyrsta kvikmyndahlutverk Curtis var árið 1978 í hryllingsmyndinni Halloween þar sem hún lék Laurie Strode. Myndin varð mjög vinsæl og fékk Curtis titilinn öskurdrottningin. Eftir myndina kom hún fram í hryllingsmyndunum The Fog, Prom Night og Terror Train.
Árið 1981 endurtók Curtis hlutverkið sem Laurie Strode í Halloween II og talaði svo inn á þriðju myndina Halloween III: Season of the Witch sem kom út árið 1982.Curtis endurtók hlutverk sitt aftur árið 1998 sem Laurie Strode í fjórða sinn í myndinni Halloween H20: 20 Years Later og aftur árið 2002 í Halloween: Resurrection.
Hefur Curtis einnig leikið í kvikmyndum á borð við Perfect, Un homme amoureux, A Fish Called Wanda þar sem hún lék á móti John Cleese og Kevin Kline, Forever Young, True Lies, House Arrest, The Tailor of Panama og Freaky Friday.
Verðlaun og tilnefningar
Academy of Science of Fiction, Fantasy and Horror Films verðlaunin
American Comedy verðlaunin
BAFTA verðlaunin
Blockbuster Entertainment verðlaunin
Cognac Festival du Film Policier verðlaunin
DVD Exclusive verðlaunin
Genie verðlaunin
Hasty Pudding Theatricals verðlaunin
MTV Movie verðlaunin
Mystfest verðlaunin
Óskarsverðlaunin
People´s Coice verðlaunin
Primetime Emmy verðlaunin
Satellite verðlaunin
Screen Actors Guild verðlaunin
.fj
Tenglar
Toppdomän
Sía
Sía getur átt við eftirfarndi:
Draumkvæði (Stjúpmóðurkvæði)
Draumkvæði (einnig þekkt undir heitinu Stjúpmóðurkvæði eða Fagurt syngur svanurinn) er norrænt danskvæði, vikivaki, eða sagnadans. Kvæðið er einn fárra sagnadansa sem lifði enn á vörum landsmanna á 20. öld. Kvæðið er talið danskt að uppruna.
Efni kvæðis
Stúlka nokkur (stundum kölluð Signý) biður stjúpmóður sína að ráða draum sinn og heitir hún henni gullskrín sitt að launum. Stjúpmóðirin játar og hlýðir á draum stjúpdóttur sinnar. Stúlkuna kveðst hafa dreymt rótartré hanga hátt yfir höfði sér, að fugl renndi að skemmuglugg sínum og að stjörnur tvær lægju á brjóstum sínum. Stjúpmóðirin ræður síðan draum stjúpdótturinnar og samkvæmt kvæðinu þiggur hún ekki gullskrín hennar.
Þjóðlög við kvæðið
Íslensk þjóðlög hafa varðveist við Draumkvæði og finna má þau í Íslenskum þjóðlögum Bjarna Þorsteinssonar.
Flugvélstjóri
250px|thumb|Flugvélstjóri
Flugvélstjóri var flugliði sem hafði umsjón með vélbúnaði flugvélar. Þeir sáu um að fylgjast með ýmsum kerfum stórflugvéla, til dæmis olíunotkun og hitastig vélarinnar. En með framförum í tölvu og hugbúnaðargerð var ekki lengur þörf að hafa flugvélstjóra um borð.
Nú til dags eru flugvélar bara með einn til tvo flugmenn en áður fyrr þurfti allt að fimm til að fljúga stærri vélum. Þá þurfti tvo flugmenn, einn flugvélstjóra, einn siglingafræðing og einn loftskeytamann. Siglingafræðingur og loftskeytamaður voru fyrst leystir af hólmi út af hugbúnaðarkerfum en flugvélstjóri hélst inni fram undir 1980 en fór þá hratt fækkandi. Nú er það úrelt starfsgrein.
Skófalús
Skófalús (fræðiheiti: Liposcelis silvarum) er sníkjudýr um 1mm að lengd sem býr í Evrópu, á trjáberki og í fuglshreiðrum. Skófalúsin er vængjalaus og lifir á skófum og smásveppum.
Mike Myers
thumb|Mike Myers árið 2011 Michael Jonathan „Mike“ Myers (f. 25. maí 1963) er kanadískur leikari og uppistandari.
Byltingin 1809
Byltingin 1809 var valdarán breska sápukaupmannsins Samuels Phelps og Jörundar hundadagakonungs á Íslandi sem hófst með handtöku Trampe stiftamtmanns 25. júní 1809 og lauk 19. ágúst sama ár.
Aðdragandi
Bjarni Sívertsen hitti Jörgen Jörgenson (Jörund hundadagakonung) í London haustið 1808 en Jörgen var þá breskur stríðsfangi sem þó fékk að ganga laus en hann hafði verið skipstjóri á dönsku sjóræningjaskipi (privateer) sem var hertekið. Bjarni sagði Jörgen frá að á Íslandi væru miklar tólgarbirgðir. Jörgen hitti fulltrúa frá sápugerðarfyrirtæki sem vantaði mikið tólg í sápu og sækir það fyrirtæki um leyfi breskra stjórnvalda til verslunarleiðangurs til Íslands til að kaupa tólg. Fékkst það leyfi og var farið til Íslands á einu skipi og var Jörgen með sem túlkur fyrir ensku kaupmennina. Leiðangursskipið Clarence og kom til hafnar í Hafnarfirði 12. janúar 1809 og tókst að fá leyfi til að versla. Jörgen hélt svo aftur til Bretlands en Savignac starfsmaður sápufyrirtækisins varð eftir á Íslandi. Sápugerðarfyrirtækið í London sótti þá um leyfi til að senda tvö önnur skip til Íslands og aðaleigandi sápugerðarinnar Samuel Phelps stjórnaði leiðangrinum. Á þessum tíma gátu Bretar ekki verslað við meginland Evrópu vegna hafnbanns Napóleons og vildu því finna aðrar leiðir til að ná í vörur.
Trampe stiftamtmaður handtekinn og Jörundur stjórnar landinu
Trampe stiftamtmaður á Íslandi kom í millitíðinni frá Danmörku og hann ógilti verslunarleyfi bresku tólgarkaupmannanna og hengdi 19. janúar upp auglýsingu sem bannaði Íslendingum að versla við útlendinga að viðlagðri dauðarefsingu. Savignac óskaði eftir aðstoð frá bresku herskipi og neyddi skipherra herskipsins Trampe til samninga um frjálsa verslun milli Íslands og Bretlands og var sá samingur undirritaður 16. júní. Herskipið fór og skip tólgarkaupmannanna komu til Íslands nokkru seinna. Þá hékk ennþá uppi auglýsing um að verslun við útlendinga væri bönnuð en hvergi minnst á samninginn frá 16. júní og enginn innlendur þorði því að versla við ensku kaupmennina. Phelps ákveður að handtaka Trampe og var það gert 25. júní eftir messu. Jörgen Jörgensen tekur í kjölfarið að sér stjórn landsins og tólgarviðskiptin gengu vel.
Leiðangur Phelps sigldi frá landinu á tveimur skipum með Trampe sem stríðsfanga, annað skipið sökk en öllum var bjargað. Trampe var boðið frelsi en hann neitaði því hann vildi fara til London og kæra byltinguna fyrir bresku ríkisstjórninni.
Mecklenborg-Vorpommern
Mecklenborg-Vorpommern (á þýsku: Mecklenburg-Vorpommern) er sjötta stærsta sambandsland Þýskalands með rúmlega 23 þúsund km². Það er hins vegar annað fámennasta sambandslandið með aðeins 1,6 milljón íbúa (2021). Aðeins Bremen er fámennara. Mecklenborg-Vorpommern er norðaustast í Þýskalandi og liggur að Eystrasalti. Að austan er Pólland (Vestur-Pommern). Að sunnan er sambandslandið Brandenborg, að suðvestan Neðra-Saxland og að vestan Slésvík-Holtsetaland. Höfuðborgin er Schwerin, en hún er aðeins önnur stærsta borgin á eftir Rostock. Í Mecklenborg-Vorpommern eru óhemju mörg vötn. Mecklenburgische Seenplatte er víðáttumesta vatnasvæði Þýskalands. Eyjan Rügen, sem tilheyrir sambandslandinu, er að sama skapi stærsta eyja Þýskalands.
Fáni og Skjaldarmerki
Fáninn samanstendur af fimm láréttum röndum. Hann er eiginlega skeyttur saman af fánum beggja héraðanna (Mecklenborg og Pommern). En blátt merkið hafið, gult kornakra og rautt tígulsteina.
Skjaldarmerkinu er skipt í fjóra hluta. Efst til vinstri og neðst til hægri er svart naut með kórónu. Efst til hægri er rauður dreki. Neðst til vinstri er rauður örn. Furstarnir í Mecklenborg voru í upphafi með dreka sem merki, en eftir 1219 með nautshöfuð. Örninn er merki Brandenborgar en Mecklenborg-Vorpommern fékk nokkur héruð af Brandenborg eftir heimstyrjöldina síðari.
Söguágrip
Héraðið var upphaflega slavahérað. Þýskir landnemar byrjuðu að flæða þangað á 11. öld og síðan hefur það verið stjórnað af þýskum furstum. Slavneskur minnihlutahópur (sorbar og vindar) býr enn í svæðinu í dag. Í gegnum aldirnar var svæðið hluti af þýska keisararíkinu og síðar prússneska ríkinu. Sambandslandið sem slíkt var stofnað 1949. Landið var skeytt saman af Mecklenburg og vestasta hluta Pommern en Pólland fékk aðalhluta Pommern þegar landamærin voru færð vestur eftir stríð. Héraðið hét formlega bara Mecklenburg. Eftir sameiningu Þýskalands 1990 var lýðveldið endurskipulagt. Það fékk landsvæði frá Brandenborg, en missti önnur til Brandenborg. Nafninu Vorpommern var bætt við og heitir því opinberlega í dag Mecklenburg-Vorpommern á þýsku.
Borgir
thumb|Kort af Mecklenborg-Vorpommern. Vötnin miklu eru fyrir sunnan. Eyjan Rügen í Eystrasalti er stærsta eyja Þýskalands.
Invaders Must Die
Invaders Must Die er fimmta breiðskífa ensku rafhljómsveitarinnar The Prodigy. Hljómplatan var gefin út 18. febrúar 2009.
Rigveda
Ljóðaviskan eða Rigveda er elsta og merkasta helgirit Indverja. Talið er að það hafi verið fullmótað um 800 f.Kr. Ljóðaviskan er elst hinna svokallaðra Veda-bóka. Hún er safn lofsöngva, helgisiða og lífspeki sem orðið hefur til á tímabilinu 1500-500 f.Kr.
Ljóðaviskan talar um Aría sem herskáar hetjur en úthúðar andstæðinga þeirra. Rigveda telur lagskiptingu í indversku samfélagi 1000-500 f.Kr. þar sem brhmanar voru efstir, þá hermenn og embættismenn, svo kaupmenn, handverksmenn og landeigendur og þá bændur og vinnulýður koma frá guðunum.
Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva
Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva (Eurovision Song Contest; franska: Concours Eurovision de la chanson) er árleg söngvakeppni send út í sjónvarpi og útvarpi milli þjóða sem hafa ríkissjónvarpsstöðvar sem eru í Sambandi evrópskra sjónvarpsstöðva. Hún var fyrst haldin árið 1956. Nafnið getur verið nokkuð villandi þar sem aðild að sambandi evrópskra sjónvarpsstöðva er ekki bundin við að stöðin sé rekin í evrópsku landi. Nokkur lönd utan Evrópu svo sem Ísrael, Marokkó og Ástralía hafa sent fulltrúa sína í keppnina.
Framlag Íslands til Söngvakeppninnar
Ísland tók fyrst þátt árið 1986 og sýnir taflan hér að neðan nafn lags og flytjanda og það sæti sem framlagið hlaut í lokakeppninni.
Hvítserkur (fjall)
thumb|right|Fjallið Hvítserkur. Hvítserkur er sérkennilegt fjall á milli Húsavíkur og Borgarfjarðar eystri í Norður-Múlasýslu. Annað nafn á fjallinu er Röndólfur. Það er úr ljósu bergi en svartir blágrýtisgangar skerast þvers og kruss um það.
Fjallið er ekkert sérstakt að sjá úr Borgarfirði en nýtur sín vel af veginum yfir Húsavíkurheiði.
Robin Lynn Macy
Robin Lynn Macy (fædd 1958) er bandarískur tónlistarmaður, kennari og garðyrkjumaður. Hún er þekktust fyrir að hafa tekið þátt í því að stofna hljómsveitina Dixie Chicks.
Macy var virk í bluegrassheiminum í Dallas upp úr 1980 ásamt því að hún vann sem stærðfræðikennari við St. Mark's School of Texas. Hún var í hljómsveitinni Danger in the Air sem gaf út tvær plötur. Þegar hún var 33 ára tók hún þátt í því að stofna hljómsveitina Dixie Chicks en hélt áfram að starfa með Danger in the Air. Í Dixie Chicks lék hún á gítar, söng að hluta aðalrödd og samdi einstaka lag.
Macy hætti í Dixie Chicks á seinni hluta 1992 eftir deilur við Erwin-systur um hvernig tónlist hljómsveitin ætti að leika. Macy stóð í þeirri meiningu að þær ættu að leita í átt að „hreinni“ bluegrasstónlist. Þá breyttust Dixie Chicks í tríó.
Thelma and Louise
Thelma & Louise er bandarísk kvikmynd frá árinu 1991.
Atlastaðir (Svarfaðardal)
Atlastaðir er næstinnsti bær í Svarfaðardal, 21 km frá Dalvík og er í um 220 m hæð yfir sjó. Upp af bænum er fjallið Skjöldur sem er 1027 m hátt, bratt og rismikið. Inn frá Atlastöðum rís hið formfagra Hnjótafjall (1130 m) fyrir botni Svarfaðardals. Á fyrri öldum voru Atlastaðir í þjóðbraut. Þaðan liggur leiðin yfir Heljardalsheiði. Skallárdalur gengur til vesturs inn frá Atlastöðum og tilheyrir jörðinni. Um hann liggur forn fjallvegur, Unadalsjökull til Skagafjarðar og annar fjallvegur, Hvarfdalsskarð, í Fljót. Skallá fellur um dalinn og sameinast Svarfaðardalsá hjá Atlastöðum.
Ekki er vitað hvenær búskapur hófst á Atlastöðum en það mun hafa verið snemma á öldum. Jörðin þótti góð til búskapar áður fyrr sakir góðra slægjulanda og framúrskarandi beitilands á Skallárdal og Hnjótum, sem tilheyra jörðinni. Á nútímavísu verður jörðin þó að teljast fremur harðbýl enda liggur hún hátt yfir sjó þar sem vorar seinna en í lágsveitum. Hefðbundinn búskapur lagðist þar af nálægt aldamótum 2000. Síðasti bóndi á Atlastöðum var Lena Gunnlaugsdóttir og Jóhann Friðrik Sigurbjörnsson. Um skeið voru eigendur Atlastaða hjónin sr. Guðrún Edda Gunnarsdóttir og Einar Sigurbjörnsson prófessor. Árið 2019 keypti ferðaþjónustufyrirtækið Fljótabakki jörðina með gögnum og gæðum.
Þjóðleikhúskjallarinn
Þjóðleikhúskjallarinn er skemmtistaður í kjallara Þjóðleikhússins við Hverfisgötu í Reykjavík. Kjallarinn var fyrst opnaður fyrir kaffisölu á sýningarkvöldum á frumsýningu óperunnar Rigoletto 3. júní árið 1951. Fljótlega varð staðurinn vinsæll fyrir alls kyns sýningar, uppákomur, fundi, ráðstefnur og mannamót. Frá því skömmu eftir 1970 fram á miðjan 10. áratug 20. aldar var þar rekinn vinsæll dans- og tónleikastaður.
Búsáhaldabyltingin náði hápunkti sínum með mótmælasamkomu fyrir utan Þjóðleikhúskjallarann kvöldið 22. janúar 2009 þegar Samfylkingarfélagið í Reykjavík hélt þar fund. Á fundinum var samþykkt ályktun um að flokkurinn ætti að slíta stjórnarsamstarfi við Sjálfstæðisflokkinn. Fjórum dögum síðar ákváðu Ingibjörg Sólrún Gísladóttir og Geir H. Haarde að slíta stjórnarsamstarfinu.
Campanula shetleri
Campanula shetleri er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá N-Kaliforníu.
Knossos
Knossos var á bronsöld stærsti bærinn á grísku eynni Krít, og miðpunktur mínóísku menningarinnar.
Bretinn Arthur Evans gróf upp leifar borginnar árið 1894; en út af borgarastríðinu á Krít móti Tyrkjum var Evans ekki fært að gera fornleifauppgröft af neinni stærð fyrr en 1900. Þar sem Knossos er hefur verið búið síðan á steinöld. Í fornleifauppgröftunum hafa fundist hlutir svo langt aftur sem 7 000 f.Kr. en hæst reis bærinn á tímabilinu 1900 f.Kr. - 1600 f.Kr., á þeim tíma hafði hann margar trúarlegar og stjórnarlegar byggingar og íbúatal var allt að 18.000. Fornminjarnar eru í bland við endurgerð veggja og hluta.
Skúlamál
Skúlamálin voru samsafn ákæra og ásakana á hendur Skúla Thoroddsen, þá sýslumanni Ísfirðinga, á tíunda áratug nítjándu aldar sem leiddu til þess að Skúli var leystur frá störfum. Haft hefur verið fyrir satt að málið hafi verið pólitísk ofsókn andstæðinga Skúla gegn honum í því skyni að bola honum úr embætti. Málið lifir í minningunni sem eitt svæsnasta hneykslismál íslenskrar réttarsögu.
Um Skúla Thoroddsen
Skúli Thoroddsen (1859 – 1916) var áhrifamaður í íslenskum stjórnmálum og sjálfstæðisbaráttu í kring um aldamót 19. og 20. aldar. Hann var einn af stofnfélögum stjórnmálahreyfingarinnar Velvakanda, söfnuðar íslenskra stúdenta í Kaupmannahöfn sem skáru sig úr meðal annarra þjóðernissinna með óvægnum árásum á íslensku embættismannastéttina, klíkuskap þeirra og himinhá laun. Skúli lét einna mest til sín taka sem ritstjóri Þjóðviljans, sem kom út á Ísafirði og var dreift um land allt. Þjóðviljinn var herskátt blað sem ætlað var að berjast við yfirráð Dana á Íslandi, boða lýðræði, trúfrelsi, kvenréttindi og önnur mannréttindi og vekja stéttarvitund alþýðunnar gegn kaupmanna- og embættismannavaldi. Skúli komst svo að orði að með blaðinu vildi hann „radikalisera Ísfirðinga dálítið“ og „umfram allt setja fjör í þá.“ Atferli Skúla bakaði honum eðlilega marga óvini í „höfðingjaklíkunni“ sem hann hataðist svo við, meðal annars Hannes Hafstein landshöfðingjaritara, sem taldi Skúla vera þjóðernisöfgamann, og Magnús Stephensen landshöfðingja, sem leit á Skúla sem eins konar uppreisnarmann meðal embættismanna. Skúli var tvívegis Alþingismaður, fyrst fyrir Eyfirðinga á árunum 1890 – 1892 og svo fyrir Ísfirðinga 1892 – 1902 og Norður-Ísfirðinga 1903 – 1915. Hann var sýslumaður og bæjarfógeti á Ísafirði frá 1884 – 1892, eða þar til honum var vikið úr embætti í sambandi við Skúlamálið.
Skurðsmálið
Skúlamálið á rætur sínar að rekja í annað mál sem viðkom dauða manns að nafni Salómon Jónsson, sem fannst látinn þann 22. desember 1891 í snjóskafli í Klofningsdal. Salómon þessi hafði verið í för með fjórum öðrum mönnum á leið yfir Sauðanesfjall og Klofningsheiði frá Flateyri til Súgandafjarðar kvöldið áður, en hafði ekki skilað sér á áfangastað ásamt ferðafélögum sínum.
Eftir að hafa lesið skýrsluna hélt Skúli loks til Önundarfjarðar og kom þangað tólf dögum eftir að líkið hafði fundist. Þar yfirheyrði hann heimamenn og sannfærðist fljótt um að Sigurður skurður hefði ráðið Salómon af dögum. Rannsókn Skúla var í meira lagi óformleg – hann lét vera að festa yfirheyrslurnar í skýrslu, rekja slóð mannanna sem fóru yfir Klofningsheiði og virða fyrir sér líkfundarstaðinn. Vera má að honum hafi þótt gögnin gegn Sigurði svo yfirgnæfandi að óþarfi væri að eltast við smáatriði. Skúli handtók Sigurð með þeirri röksemdafærslu að framburður hans samræmdist ekki vitnisburði félaga hans og flutti hann með sér til Ísafjarðar, þar sem hann var lokaður inni í fangahúsi kaupstaðarins þann 7. janúar.
Skúli virðist hafa beitt Sigurð meira harðræði en hann var vanur – þegar Sigurður neitaði að hætta að syngja á nóttunni var hann sviptur ljósglætu, síðan tóbaki og loks bókum og skriffærum. Skúli réttlætti aðferðir sínar á þá leið að Sigurður hefði játað sekt sína við hann undir fjögur augu en svo neitað að endurtaka játninguna fyrir framan vitni. Skúli setti Sigurð tvívegis í fimm daga vist upp á vatn og brauð, en leyft var að nota slíkar refsingar ef sakborningur neitaði að svara spurningum dómarans. Skúli lét hins vegar vera í seinna skiptið að færa í skýrslu hvaða spurningum Sigurður hefði neitað að svara og gat ekki gert grein fyrir því þegar hann var yfirheyrður seinna meir. Skúli vildi framlengja fangavist Sigurðar og sendi skýrslu um málið í því skyni til Kristjáns Jónssonar amtmanns, en biðin eftir svari Kristjáns dróst svo á langinn að Skúli neyddist til að sleppa Sigurði þann tuttugasta febrúar. Kristján ávítaði Skúla lítillega fyrir mistök hans í meðferð málsins en virðist ekki hafa litið svo á að Skúli hefði gert neitt saknæmt eða refsivert. Magnús Stephensen landshöfðingi greip upplýsingarnar um villurnar í málsmeðferðinni hins vegar á lofti þegar Kristján orðaði þær við hann og túlkaði samtal þeirra Kristjáns sem svo að Kristján hefði kært Skúla fyrir sér. „Nú höfum við höggstað á Skúla,“ á Hannes Hafstein landsritari að hafa sagt um þessar mundir.
Skúlamálið
Johannes M. V. Nelleman Íslandsráðherra taldi of snemmt að víkja Skúla úr embætti, en féllst þó á að skipa Lárus sérstakan konunglegan umboðsdómara til þess að rannsaka málið. Lárus fór til Ísafjarðar þann sextánda júní með skipinu Lauru og hófst handa við rannsóknina. Fyrsta daginn sem Lárus var á Ísafirði hafði hann alls ekki samband við Skúla til að greina honum frá erindagjörðum sínum, heldur leitaði hann uppi réttarvotta Skúla úr yfirheyrslunni yfir Sigurði og yfirheyrði þá óundirbúna til að draga upp með réttu eða röngu þá niðurstöðu að Skúli hefði beitt vatns- og brauðsmeðferðinni til að neyða Sigurð til játningar.
Skúli var yfirheyrður daginn eftir og spurður spjörunum úr um villurnar í meðferð Skurðsmálsins – hví hann hefði brugðist svo seint við dauða Salómons Jónssonar, hví hann hefði ekki sjálfur kannað staðinn þar sem lík Salómons fannst, á hvaða forsendum hann hefði sett Sigurð skurð upp á vatn og brauð og hvers vegna misræmi væri milli frásagnar hans af rannsókninni og skýrslugerðar hans. Þegar Skúli fékk réttarvotta sína til að undirrita yfirlýsingu sem tók af allan vafa um að Sigurður hefði neitað að svara spurningum hans áður en hann var settur upp á vatn og brauð, þvert á fyrri niðurstöðu úr yfirheyrslu Lárusar, bættist við sú ásökun að Skúli væri að reyna að fá vitni til að bera rangt fyrir rétti. Á næstu dögum hélt Lárus áfram og yfirheyrði vinnufólk Skúla um það hvort Sigurði hefði verið misþyrmt í gæsluvarðhaldi hjá sýslumanninum. Eftir að hafa kannað meðferðina á Sigurði og aðstæður í fangavist hans tefldi Lárus fram læknaskýrslu Þorvaldar Jónssonar héraðslæknis, sem hafði tekið Sigurð í læknisskoðun eftir að hann var leystur úr haldi og fengið hann til harðorðra lýsinga á illri meðferð sinni í fangelsinu.
Þann 27. júní sendi Magnús Stephensen réttarpróf og yfirheyrslur Lárusar til Íslandsmálaráðuneytisins í Kaupmannahöfn ásamt bréfi þar sem hann bað um að Skúli yrði ákærður fyrir brot á hegningarlögum um að neyða mann til játningar og að honum yrði vikið úr embætti þar til dómur yrði kveðinn. Í svari ráðuneytisins, sem barst þann 15. ágúst, voru kröfur Magnúsar samþykktar og gott betur – í stað brots á einum hegningarlögum var Skúli ákærður fyrir fimm og Magnúsi boðið að tilnefna nýjan sýslumann til að ljúka málinu. Þar sem Magnús hafði aðeins tilgreint brot á einu lagaákvæði í upprunalega bréfinu til ráðuneytisins átti Skúli seinna eftir að taka þetta svar þeirra sem sönnun fyrir því að Magnús hefði í millitíðinni sent ráðamönnum í Danmörku leynilegt einkabréf þar sem hann tilgreindi öll fimm lagaákvæðin, en Magnús neitaði því statt og stöðugt að hafa sent annað bréf.
Allsherjarrannsókn á embættisferli Skúla
Næst gekk Magnús lengra en samþykki ráðuneytisins á málssókninni hafði strangt til tekið gefið leyfi fyrir: Í stað þess að sækja Skúla einungis til saka fyrir meðferð hans á Skurðsmálinu átti Lárus nú að rannsaka allan embættisferil Skúla á Ísafirði og allt sem kynni að vera tortryggilegt við framkomu hans sem dómara. Með bréf landshöfðingja í hönd hóf Lárus nú í byrjun september að róta í öllum sýsluplöggum Skúla í leit að mistökum úr hverju einasta máli sem hann hafði sinnt í embætti sínu. Lárus fór fram með slíku offorsi gegn Skúla og þeim vitnum sem voru honum hagstæð að sú skoðun styrktist að hann beitti vitni ofbeldi, hótunum, gerði þeim upp skoðanir og bókaði ummæli þeirra rangt.
Rannsókn Lárusar beindist nú að tveimur sakamálum sem Skúli hafði haft til meðferðar: Annað þeirra gegn Rögnvaldi Guðmundssyni og hitt gegn Steindóri Markússyni. Í báðum málunum bar verjandinn Grímur Jónsson vitni um að Skúli hefði beitt bellibrögðum til að koma í veg fyrir að sakborningar fengju sanngjarna vörn. Ein alvarlegasta ásökunin sem Lárus bar upp á Skúla var þó að hann hefði falsað undirskriftir í dómsmálabók fyrir manntalsþing – skýringin var sú að þegar Skúli hélt manntalsþing á Djúpi vorið 1892 hafði hann gleymt bókinni og látið þingvotta undirrita þinghöldin á pappírsarkir sem Skúli afritaði svo í þingmálabókina heima fyrir með hjálp konu sinnar.
Magnús Stephensen lét sér þessa niðurstöðu sér ekki lynda og áfrýjaði dómnum til Hæstaréttarins í Kaupmannahöfn, enda vildi hann að Skúli yrði sviptur embætti en ekki aðeins sektaður. Hugsanlega átti hann von á að Skúli ætti hvorki fé né orku til að útvega sér sterka málsvörn í dönskum rétti. Í Danmörku fór málið þó á allt aðra vegu en Magnús hafði vonað, því það kallaðist óþægilega á við svipuð hneykslismál í stjórnmálum þar í landi. Skúlamálið minnti um of á svipaðar pólitískar ofsóknir í stjórnartíð J. B. S. Estrup, sér í lagi fangelsun vinstrileiðtogans Christen Berg fáeinum árum fyrr. Svo viðkvæmt varð „íslenska réttarhneykslið“ fyrir dönsk dómsyfirvöld að í þeirra höndum var tekið enn mýkra á máli Skúla en Landsyfirréttur hafði gert. Þann 15. febrúar 1895 kvað Hæstiréttur upp dóm og sýknaði Skúla af öllum ákæruatriðum.
Eftirmál og viðbrögð Magnúsar Stephensen
Skúlamálið varð mjög umtalað það sem eftir var af ferli Magnúsar landshöfðingja. Niðurstaða málsins spillti sambandi Magnúsar bæði við hinn íslenska þingheim og við stjórnvöld í Danmörku, sem gerðu ekkert til að hlífa honum við skellinum af „íslenska réttarhneykslinu“. Viðbrögð Magnúsar við úrlausn málsins eru þó eitt skýrasta merkið um hinn rammpólitíska ásetning að baki þess og um þær pólitísku ofsóknir sem málið hafði snúist upp í – eftir lok Skúlamálsins sendi Magnús bréf til Íslandsmálaráðuneytisins og mælti harðlega gegn því að Skúli fengi aftur sýslumannsembætti sitt. Hann úthúðaði Skúla sem pólitískum æsingarmanni sem hefði rekið fjandsamlegan áróður gegn landsstjórninni. Hann færði jafnframt rök fyrir því að fullkomin uppreisn æru Skúla yrði skaðleg landi og þjóð og myndi valda sundrungu milli þjóðar og stjórnar.
Áhuga vekur að í röksemdum Magnúsar var ósk hans um að Skúla yrði haldið frá embætti loksins aðskilin frá ásökunum um bein afbrot – meginástæðan sem Magnús gaf ráðuneytinu fyrir því að Skúla ætti ekki að vera skilað embættinu var sú að Skúli væri ótrúr landsstjórninni og myndi nota hæfileika sína til að spilla fyrir henni. Svipaðar röksemdir endurtók Magnús seinna þegar málið kom til kasta Alþingis – að ástæðan fyrir því að Skúli hefði ekki endurheimt embætti sitt hefði ekkert með sekt eða sakleysi að gera, heldur aðeins með framkomu hans gegn stjórninni og tilraunir Skúla til að spilla fyrir samvinnu stjórnvalda og alþýðu. Á vissan hátt viðurkenndi Magnús blátt áfram með þessum málflutningi að Skúlamálið hefði verið rekið áfram í nafni pólitískra deilna og persónulegrar andúðar frekar en lagalegra hugsjóna.
Að lokum var gerð sú málamiðlun að Skúla var boðið sýslumannsembættið í Rangárvallasýslu í stað þess á Ísafirði. Þetta embætti var talsvert tekjulægra en hið fyrra og því hafnaði Skúli því að taka það að sér. Hugsanlega sá Magnús fyrir að Skúla yrði embættið ekki þóknanleg sárabót og að hann myndi hafna því. Hvað sem því líður tókst Magnúsi með þessu móti að lokum að hrekja Skúla frá embætti, en ekki án frekari eftirmála: Að áeggjan Skúla veitti Alþingi honum í júlí 1895 fimm þúsund króna skaðabætur vegna málskostnaðar og fjártjóns hans sökum atvinnumissisins. Það að þessi „kinnhestur“ Alþingis á landsstjórnina hafi verið samþykktur (en þó með naumum þingmeirihluta sem studdur var af atkvæði Skúla sjálfs) sýnir glöggt hve víðtæk sú skoðun var orðin að framganga stjórnarinnar gegn Skúla hafi verið pólitísk ofsókn.
Sú skoðun hlaut enn sterkari grunn þegar sérstök rannsóknarnefnd var skipuð til að rannsaka meðferð Skúlamálsins. Nefndin gerði athugasemdir við ýmsar aðgerðir landshöfðingjans í málinu og dró athygli að leyndinni sem hafði ríkt yfir kærunni á hendur Skúla, strangri sérmeðferðinni sem mál Skúla virtist hafa fengið miðað við önnur sambærileg brot embættismanna og því að Magnús hafi heimilað allsherjarrannsókn á ferli Skúla án leyfis frá Íslandsmálaráðuneytinu. Öll þessi atriði og fleiri slík í framgöngu Lárusar Bjarnasonar eiga þátt í því að Skúlamálsins er minnst sem eins óskammfeilnasta ofsókarmáls í Íslandssögunni.
Brahman
Brahman (Sanskrit: ब्रह्मन्) er samkvæmt hindúisma hinn óhagganlegi, eilífi, formlausi, yfirskilvitlegi og guðdómlegi veruleiki sem allt efni, orka, tími, og rúm endurspeglast frá og birtist okkur sem "veraldleg tilvera", þó er sú endurspeglun aðeins tálsýn ein sem leysist upp við dauðan (sjá Maya).
Getty Center
thumb|right|Getty-stofnunin Getty Center eða Getty-miðstöðin er menningarstofnun í Brentwood, Los Angeles í Kaliforníu. Hún hýsir Safn J. Paul Getty, Getty-rannsóknarstofnunina í sjónlistum og Getty-forvörslustofnunina. Upprunalega var Getty-safnið sýnt á heimili iðnjöfursins J. Paul Getty í Pacific Palisades í Los Angeles en 1996 flutti hluti þess í núverandi húsnæði. Forngripasöfnin með umdeildum forngripum frá Egyptalandi, Ítalíu og Grikklandi eru áfram hýst í Getty Villa í Pacific Palisades.
Kósakkamoldvarpa
Kósakkamoldvarpa (fræðiheiti: Desmana moschata), einnig kölluð desmanrotta, er tegund moldvarpa.
Land míns föður
Land míns föður er íslenskt ættjarðarljóð eftir Jóhannes úr Kötlum, ort í tilefni af lýðveldisstofnuninni 1944 og var annað tveggja ljóða sem unnu til verðlauna í samkeppni sem efnt var til en hitt verðlaunaljóðið var ljóðaflokkurinn ''Söngvar helgaðir Þjóðhátíðardegi Íslands 17. júní 1944 eftir Huldu en hluti hans, Hver á sér fegra föðurland'', er nú oftast sagður hafa verið verðlaunaljóðið. Ljóð Jóhannesar bar raunar nafnið ''Íslendingaljóð 17. júní 1944'' en hefur alltaf verið nefnt eftir upphafsorðum sínum.
Þegar verðlaunaljóðin höfðu verið valin var efnt til samkeppni meðal íslenskra tónskálda um lög við þau. Þau tvö lög sem talin voru best voru við þriðja og fjórða hluta af ljóðaflokki Huldu en í þriðja sæti var lag Þórarins Guðmundssonar tónskálds við ljóð Jóhannesar. Það var frumflutt á lýðveldishátíðinni á Þingvöllum 17. júní 1944 og þar las líka Jóhannes sjálfur verðlaunaljóð sitt.
Mótmælin á Íslandi í kjölfar efnahagskreppunnar 2008
Mótmælin á Íslandi í kjölfar efnahagskreppunnar 2008, oft nefnd Búsáhaldabyltingin, hófust í kjölfarið á falli íslensku bankanna haustið 2008. Boðað var til mótmæla í sömu viku og bankarnir féllu. Í kjölfarið á þeim mótmælum var farið að skipuleggja svokallaða laugardagsfundi á Austurvelli, auk annarra funda og aðgerða á meðal almennings. Mótmælin náðu hámarki í janúar 2009 og lyktaði með því að ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Samfylkingar féll.
Tveir hópar voru hvað mest áberandi við skipulagningu mótmæla, en það voru Nýjir Tímar undir forystu Kolfinnu Baldvisndóttur fjölmiðlakonu og Raddir fólksins undir forystu Harðar Torfasonar. Áherslur þessara tveggja hópa voru ólíkir þar sem Nýjir tímar vildu leggja áherslu á pólitíska þáttin á meðan Raddir fólksins taldi að almenningur væri orðin langþreyttur á öllu ,,pólitísku kjaftæði". thumb|right|Alþingishúsið. Búið er að koma fyrir skilti á svölum hússins sem á stendur "Til sölu (kr) $ 2,100.000.000" og "IMF Selt".
Fyrstu mótmælin
"Á hinum pólitíska vettvangi, jafnt sem annars staðar, er mikilvægt að slíðra sverðin við þessar aðstæður. Miklu skiptir að við sýnum bæði stillingu og yfirvegun þá erfiðu daga sem nú fara í hönd, látum ekki hugfallast og styðjum hvert annað með ráðum og dáð. Á þann hátt, með íslenska bjartsýni, æðruleysi og samstöðu að vopni, munum við standa storminn af okkur. Guð blessi Ísland" (Geir H. Haarde, 6. október 2008).
Fjórum dögum seinna eða þann 10. október eftir þessi frægu ummæli Geirs H. Haarde, var boðað til fyrstu mótmælanna á samskiptamiðlinum Facebook, vegna þess ástands sem skapast hefði við fall bankanna. Var fólk hvatt til að mæta á Arnarhól i til að reyna að fá Davíð Oddson til að segja af sér. Samkvæmt frétt Reuters fréttastofunnar mættu um 200 manns til mótmælanna. Ekki voru allir mótmælendur sáttir við þegar einn úr þeirra hópi fór að syngja ,,Internationalinn", létu einhverjir sig hverfa í kjölfarið þar sem þeir töldu þau vera orðin of ,,rauð". Skipuleggjendum var ráðlagt í kjölfarið að hafa meiri fyrirvara, sleppa ,,Njallanum" og kaupa almennilegt gjallarhorn. Þessi mótmæli þurftu að vera fyrir alla, ekki bara vinstrimenn, ,,fólk úr öllum hornum þjóðfélagsins vill Dabba burt!."
Fundur 5, laugardaginn 8. nóvember, 2008
Frásagnir eru mismunandi af ástandinu þennan dag. Daníel Sigurbjörnsson segir í viðtali í Morgunblaði nu 10. nóvember:"„Ástandið var mun alvarlegra í portinu en fjölmiðlar hafa sagt frá. Lögreglumenn voru þar í hættu; þeir kallaðir öllum illum nöfnum og margsinnis hótað lífláti'... „Ég fór inn í portið þegar maðurinn birtist uppi á þaki með Bónusfánann. Þegar einn lögreglumaðurinn ætlaði upp stigann gerði maður í portinu sig líklegan til að kippa honum aftur niður og það hefði valdið stórslysi. Mér tókst einhvern veginn að hindra manninn og var kallaður öllum illum nöfnum fyrir vikið og grýttur með eggjum, jógúrt og tómötum. Ástandið var mun alvarlegra en menn gera sér grein fyrir. Mér fannst öryggi mínu ógnað þrátt fyrir að hafa aðeins ætlað að taka þarna nokkrar myndir fyrir sjálfan mig.“"Ingvar Á. Þórisson kvikmyndagerðamaður segir í Morgunblaðinu sama dag:"„Sá sem strengdi upp Bónus-fánann uppskar mikið lof fyrir og í kjölfarið safnaðist fólk saman inni í portinu þar sem stiginn var. Þar voru aðeins þrír lögreglumenn. Maður heyrði seinna meir að það voru einhverjir tuddar þarna tilbúnir í slagsmál við lögregluna en ég held nú að það hafi verið lítil hætta á því að þau yrðu. Ég tel að það sé langt í að hér sjóði eitthvað upp úr,“ segir Ingvar. Hann telur lögregluna hafa brugðist vel við mótmælunum. „Ég var þarna fremst og fannst lögreglan bregðast hárrétt við. Þeir voru ekki með neinar brynsveitir og létu ekki æsa sig upp í neitt.“"
Stjórnarslit, mánudaginn 26. janúar, 2009
Eftir tíð mótmæli í kjölfarið á hruni íslensku bankanna haustið 2009, þar sem þess var krafist að ríkisstjórnin segði af sér, var farið að hitna verulega undir stjórnarsamstarfinu. Mikil óánægja og vantraust var í samfélaginu gagnvart stjórnvöldum og gjarnan heyrðist slagorðið ,,vanhæf ríkisstjórn".
Þann 22. janúar 2009, hélt Samfylkingarfélag Reykjavíkur fjölmennan félagsfund í Þjóðleikhúskjallaranum, þar sem ályktun þess efnis var samþykkt að skora á þingflokk Samfylkingarinnar að slíta stjórnarsamstarfinu þegar í stað.
Farið var að gæta mikillar óánægju innan stjórnarflokkanna og var ein helsta ástæða þess, sú krafa formanns Samfylkingarinnar að hún tæki við forsætisráðuneytinu.
Þann 25. janúar, tilkynnti þáverandi viðskiptaráðherra Björgvin G. Sigurðsson um afsögn sína, einnig var tilkynnt að þáverandi forstjóri fjármálaeftirlitsins Jónas Fr. Jónsson og stjórn þess myndu segja af sér. Með þessu kvaðst Björgvin vera að axla pólitíska ábyrgð sem viðskiptaráðherra á bankahruninu.
Þann 26. janúar 2009, funduðu þáverandi forsætisráðherra Geir H. Haarde og Ingibjörg Sólrún Gísladóttir þáverandi utanríkisráðherra í Alþingishúsinu. Á þeim fundi var ákveðið að slíta ríkisstjórnarsamstarfi flokkanna. Af fundi loknu gekk Geir H. Haarde á fund forseta Íslands, Ólafs Ragnars Grímssonar, á Bessastöðum og baðst lausnar fyrir hönd ráðuneytis síns og ríkisstjórnarinnar.
Hverjir voru líklegastir að mæta á mótmælin
Samkvæmt rannsókn sem var gerð á 609 manns á höfuðborgasvæðinu sýndu niðurstöður að 25% eða fjórðungur Íslendinga tók þátt í mótmælum á Austuvelli í kjölfar efnahagshrunsins árið 2008 á einhverjum tímapunkti. Mótmælin urðu vettvangur landsmanna til þess að afla sér upplýsinga um hrunið, efnahagsleg óvissa var áberandi og vildu landsmenn frekari skýringar á málinu.
Niðurstöður sýndu fram á að landsmenn sem voru óánægðir með lýðræðið og töldu vera spillingu í stjórnmálum, sérstaklega vinstri sinnaðir, voru mun líklegri til þess að mæta og taka þátt í mótmælunum.