cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1. deild kvenna í knattspyrnu 2014
Úrslit
''Frá 6. september til 13. september 2014''.
Koki Mizuno
Koki Mizuno (fæddur 6. september 1985) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 4 leiki með landsliðinu.
8. júlí
8. júlí er 189. dagur ársins (190. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 176 dagar eru eftir af árinu.
Tumba
thumb|right|200px|Tumba Tumba er þéttbýli í sveitarfélaginu Tumba og sveitarfélaginu Salem i Svíþjóð. Þar búa 37.852 manns (2010).
Hraundalsréttir
Hraundalsréttir eru fjárréttir í mynni Hraundals á Mýrum, skammt frá eyðibýlinu Syðri-Hraundal. Réttin er margbreytileg bygging og liggja dilkarnir í ranghölum inn á hraunið. Hraundalsréttir voru á árum áður með fjölmennustu og þekktustu réttum landsins.
Sögur og sagnir
Í ferðabók Eggerts Ólafssonar og Bjarna Pálssonar lýsir Eggert Hraundalsréttum ítarlega sem nokkurs konar markaði, þar sem komi saman bændur og sjómenn til að skiptast á sjávarafurðum og landbúnaðarvörum. Segir þar enn fremur að réttardagar séu þrír eða fjórir og sé þar stundum drykkjuskapur með tilheyrandi illdeilum og áflogum.
Putte Kock
thumbnail|Rudolf við spilaborðið árið 1941 (forsíða sænska vikublaðsins Se) Rudolf „Putte“ Kock (29. júní 1901 – 31. október 1979) var sænskur knattspyrnu-, íshokkí- og bridsleikmaður sem vann bronsverðlaun á sumarólympíuleikunum 1924 sem fótboltamaður og var kosinn besti vinstri kantmaður í heimi eftir mótið. Auk þess spilaði hann tvo leiki fyrir sænska íshokkílandsliðið.
Eftir að ferli hans lauk snemma vegna hnémeiðsla starfaði hann sem knattspyrnuþjálfari og þjálfaði sænska liðið Djurgårdens IF auk þess sem hann var eiginlegur landsliðsþjálfari Sænska knattspyrnulandsliðsins á árunum 1943 til 1956. Ásamt George Raynor vann hann til gullverðlauna á sumarólympíuleikana 1948 auk þess að vinna bronsverðlaun á HM í knattspyrnu 1950 og á sumarólympíuleikunum 1952.
Eftir feril sinn sem knattspyrnuþjálfari varð Kock mjög frægur og vel metinn íþróttalýsandi í sænsku sjónvarpi.
Laukar
Laukar (fræðiheiti: Allium) eru fjölærar laukplöntur með einkennandi sterkt bragð og lykt. Margar tegundir eru notaðar sem matjurtir eða kryddjurtir. Ættkvíslin telur um 1250 tegundir sem gerir hana að einni fjölbreyttustu ættkvísl jurta. Langflestar lauktegundir eru upprunnar á norðurhveli jarðar.
Elsa Beskow-verðlaunin
Elsa Beskow-verðlaunin eru listaverðlaun veitt af félagi sænskra bókasafnsfræðinga þeim myndskreytara barnabóka sem þykir standa upp úr á ári hverju. Verðlaunin voru fyrst veitt árið 1958 en þá hlaut verðlaunin finnsk-sænski höfundurinn Tove Jansson fyrir bók sína Vetrarundur í Múmíndal.
Yfirstilling
thumb|350px|right|AMD [[Athlon XP BIOS sett upp til yfirstillingar á ABIT NF7-S.]]
Elsa Beskow-verðlaunin
Verðlaunaféð eru 25.000 sænskar krónur.
Yfirstilling
Yfirstilling (einnig þekkt óformlega undir lánþýðingunni á enska orðinu overclock; yfirklukkun) kallast það að keyra tölvubúnað á hærri tiftíðni (þ.e.a.s. fleiri tiftímar á sekúndu) en framleiðandi tölvunnar ætlaðist til. Þetta er oftast gert á einkatölvum til þess að fá betri afköst frá tölvunni.
Skollafingur
Skollafingur (Fræðiheiti: Huperzia selago) er jurt af jafnaætt sem vex víða á Íslandi að undanskildu flatlendinu milli Ölfusár og Markarfljóts.
Eldri nöfn fyrir skollafingur eru vargslappi, tröllafótur, hrossajafni og villiviðargras.
Slóvenska karlalandsliðið í handknattleik
Slóvenska karlalandsliðið í handknattleik er landslið Slóveníu í handknattleik og er undir stjórn Handknattleikssambands Slóveníu.
Hraundalur
Hraundalur er dalur á Mýrum í Borgarbyggð. Hraundalshraun eða Álftárhraun fylla næstum dalinn, en þau eiga upptök í Rauðukúlum (291 m) innarlega í dalnum.
Upplands Väsby
thumb|right|200px|Upplands Väsby Upplands Väsby er þéttbýli í sveitarfélaginu Upplands Väsby i Svíþjóð. Þar búa 37 594 manns (2010).
Haukur Morthens
thumb| Haukur Morthens - Fjögurra laga plata 1957-8 thumb| Haukur Morthens söngvari 1959 thumb| Haukur Morthens söngvari 1962 thumb| Haukur Morthens - Faxafón NO 101 thumb| Haukur Morthens - Faxafón NO 102 thumb| Haukur Morthens - Tilhugalíf 1981
Gústav Haukur Morthens (17. maí 1924 – 13. október 1992) var íslenskur söngvari. Hann var einn frægasti söngvari á Íslandi á seinni hluta 20. aldar. Haukur Morthens var föðurbróðir Bubba Morthens.
Æviágrip
Haukur Morthens fæddist við Þórsgötu í Reykjavík, sonur Edvards Morthens, norsks manns og Rósu Guðbrandsdóttur ættaðri úr Landssveit. Haukur var 11 ára þegar hann kom fyrst fram með Drengjakór Reykjavíkur á söngskemmtan í Nýja bíó og söng einsöng. Svo liðu árin, Haukur þroskaðist sem og feimnin sem átti tök í honum. Í Alþýðuprentsmiðjunni þar sem hann var við nám, þá 18 ára, voru tvær stúlkur sem voru að undirbúa skemmtun fyrir Alþýðuflokkinn. Þær voru ólmar að fá þennan unga og glæsilega mann til að syngja á skemmtuninni enda höfðu fregnir borist um hæfileika hans. Haukur var tregur til enda feiminn en gat vart neitað svo fögrum meyjum og sló til. Þar með var teningunum kastað og þegar Haukur Morthens hóf feril sinn 19 ára með hljómsveit Bjarna Böðvarssonar eignaðist þjóðin einn sinn frægasta, ástsælasta og þekktasta dægurlagasöngvara fyrr og síðar.
Tónlistarferill
Hljómsveitarstjórar sóttust eftir að fá Hauk til að syngja með hljómsveitum sínum því hann var trygging fyrir vinsældum og fullu húsi. Árið 1962 stofnaði hann eigin hljómsveit og var ráðinn til að skemmta í hinum nýja og glæsilega skemmtistað Klúbbnum við Borgartún. Þaðan lá leiðin vítt um lönd og næstu þrjátíu ár söng Haukur sig inn í hug og hjörtu Íslendinga sem Dana og Rússa ýmist sem gestasöngvari með erlendum hljómsveitum eða með eigin hljómsveit.
Haukur Morthens syngur
Fyrsta stóra platan með Hauki kom út á vegum Fálkans 1963. Þetta var sextán laga plata með áður útgefnum lögum á 78 snúninga plötum og litlum 45 snúninga.
Hátíð í bæ
Jólaplatan "Hátíð í bæ" kom út hjá Hljóðfæraverslun Sigríðar Helgadóttur fyrir jólin 1964. Þetta er fyrsta stóra (LP) jólaplata sem kemur út á íslensku. Alþýðublaðið skrifaði um plötuna 17. desember 1964.
Með beztu kveðju
Árið 1968 var til veitingastaður við Skólavörðuholt sem hét Hábær, þar skemmti Haukur Morthens ásamt hljómsveit.
Nú er Gyða á gulum kjól
Rétt fyrir jólin 1978 kom þriðja stóra platan frá Hauki og nefndist hún "Nú er Gyða á gulum kjól".
Lítið brölt
Þegar platan "Lítið brölt" kom út árið 1980 skrifaði tónlistargagnrýnandi Dagblaðsins, Eyjólfur Melsted um plötuna.
Jólaboð
Árið 1981 ræddi blaðamaður helgarpóstsins, Páll Pálsson við Hauk um nýustu plötuna sem var jólaplata unnin með drengjunum í Mezzoforte.
Þriggja diska safn
Árið 2008 kom út þriggja diska safn með Hauki Morthens á vegum Senu. Einn af umsjónarmönnum með þeirri útgáfu var Trausti Jónsson veðurfæðingur sem sagði meðal annars þetta um Hauk og hljómplötuútgáfu í fylgibæklingi.
Faxafón
Haukur Morthens stofnaði eigin hljómplötuútgáfu árið 1964 og nefndi "Faxafón". Á lífskeiði útgáfunnar komu út fimm plötur með Hauki, tvær 45 snúninga og þrjár LP plötur auk kasetta og CD.
Útgáfan
45 snúninga
LP
CD
Fálkinn
78 snúninga
LP
HSH
45 snúninga
LP
SG-hljómplötur
LP
Steinar
LP
CD
Frost Music
LP
RUV
http://verslun.ruv.is/verslun/?p=skoda_voru&intCatId=65&vorunumer=20208
Selena
Selena er mánagyðja í grískri goðafræði; hún er systir Helíosar. Listamenn hugsa sér hana sem konu með kyndil.
Á kvöldin ekur hún upp úr Ókeansstraumi á vagni, sem tveimur hvítum fákum er beitt fyrir. Rennur hún síðan skeið sitt um himinbogann. Hún er blíð og ófröm. Á laun á hún ástfarir við fagra yngissveina, sem hún kyssir í svefni. Einkum kveða skáldin unaðslega um ástir hennar og Endymíons, konungssonar frá Elis. Að bæn Selenu leyfir Seifur sveininum að ákveða hlutskipti sitt. Kýs hann ævarandi svefn í æsku og fegurð. Hvílir hann síðan sofandi í helli á Latmosfjalli í Karíu. Þangað læðist Selena stundum til þess að láta hrífast af fegurð hins sofandi sveins.
Í átrúnaðinum kvað aldrei neitt að Selenu með Grikkjum. Skáldin segja, að hún sé hvítörmuð og fagurlokkuð gyðja með skínandi ennishlað á höfði.
1301-1310
1301-1310 var 1. áratugur 14. aldar.
Tamil Nadu
thumb|right|Kort sem sýnir Tamil Nadu Tamil Nadu er fylki syðst á Indlandi. Höfuðstaður er Chennai áður Madras. Fylkið á landamæri að alríkisfylkinu Pudhucherry í vestri og fylkjunum Andhra Pradesh í norðri, Karnataka í norðvestri og Kerala í vestri. Það á strönd að Bengalflóa í austri, Mannarflóa og Palksundi í suðaustri og Indlandshafi í suðri. Handan Palksunds í aðeins um 50km fjarlægð er eyríkið Sri Lanka.
Fylkið dregur nafn sitt af því að meirihluti íbúa eru Tamílar og tamílska er opinbert tungumál þess. Í Tamil Nadu var miðstöð hinna ýmsu Chola-velda sem höfðu mikil áhrif á Indlandi og í Suðaustur-Asíu. Hollendingar, Danir og Frakkar stofnuðu nýlendur á strönd Tamil Nadu á 17. öld. Breska Austur-Indíafélagið lagði héraðið að mestu leyti undir sig í upphafi 19. aldar og hernam svo eða keypti nýlendur annarra ríkja á svæðinu. Þegar Indland hlaut sjálfstæði 1947 varð Tamil Nadu hluti af Madrasfylki sem síðar var skipt upp.
Erling Braut Håland
Erling Braut Håland er norskur knattspyrnumaður sem spilar með Manchester City og norska landsliðinu. Hann hefur skorað um 200 mörk í öllum keppnum.
Faðir hans er Alf-Inge Håland, fyrrum knattspyrnumaður hjá Leeds United, Manchester City og fleiri félögum.
Árið 2016 hóf Håland að spila í meistaraflokki fyrir Bryne. Síðar fór hann yfir til Molde þar sem Ole Gunnar Solskjær þjálfaði hann. Í leik gegn Brann skoraði hann 4 mörk á 17 mínútum. Hann skaust upp enn frekar á stjörnuhimininn þegar hann fór til Red Bull Salzburg árið 2019 og sama ár varð hann fyrsti táningurinn til að skora í 5 leikjum í röð í Meistaradeild Evrópu.
Borussia Dortmund
Þýska stórliðið Borussia Dortmund keypti hann í janúar 2020 og Håland byrjaði afar vel; skoraði 5 mörk í fyrstu 2 leikjum sínum með félaginu þar sem hann kom inn sem varamaður. Síðar á árinu skoraði hann fernu í leik. Í mars 2021 varð hann fljótastur til að ná 20 mörkum í meistaradeildinni eða í 14 leikjum og mölbraut met Harry Kane sem náði því í 24 leikjum.
2022-2023
Í maí 2022 náðu Haaland og City samkomulagi um að hann gerðist leikmaður félagsins í júlí. Haaland skoraði tvennu í byrjunarleik tímabilsins í ágúst 2022-2023 í 2:0 sigri gegn West Ham og þrennu þrjá heimaleiki í röð síðar. Hann byrjaði tímabilið afar vel og setti met yfir mörk skoruð í deildinni fyrir áramót eða 21 talsins.
Í Meistaradeild Evrópu skoraði Haaland 5 mörk á innan við 60 mínútum gegn RB Leipzig. Hann var markahæstur í keppninni.
Haaland sló markametið í ensku úrvalsdeildinni á einu tímabili í apríl þegar hann náði 33 mörkum en Mohamed Salah átti eldra met frá 2017-2018. Alls skoraði hann 36 mörk í 35 leikjum það tímabil og alls 52 mörk í öllum keppnum. City vann þrennu það tímabil, deild, bikar og Meistaradeild Evrópu.
Köln
Köln er stærsta borgin í þýska sambandslandinu Norðurrín-Vestfalíu með yfir 1,1 milljón íbúa (2018). Hún er jafnframt fjórða stærsta borg Þýskalands og ein af fjórum milljónaborgum í Þýskalandi. Hún er hluti af Rín-Ruhr-stórborgarsvæðinu.
Lega
thumb|left|Dómkirkjan í Köln er þriðja hæsta kirkja heims Köln liggur við ána Rín nokkuð vestarlega í Þýskalandi og rétt fyrir sunnan Ruhr-héraðið. Hollensku landamærin eru 30 km til vesturs. Næstu stærri borgir eru Leverkusen til norðurs (10 km), Bonn til suðurs (25 km) og Aachen til vesturs (40 km).
Skjaldarmerki
thumb|Heilög Úrsúla drepin ásamt nokkrum öðrum meyjum Skjaldarmerki Kölnar sýnir ellefu svarta dropa á hvítum grunni. Fyrir ofan eru þrjár gullnar kórónur á rauðum grunni. Droparnir tákna hina heilögu Ursulu sem fórst ásamt tíu öðrum meyjum sem voru drepnar af húnum þegar þær voru á heimleið úr pílagrímsferð til Rómar. Kórónurnar minna á að borgin var áður hluti af þýska ríkinu. Rauði og hvíti liturinn er tákn Hansasambandsins en Köln var stofnfélagi í því sambandi.
Orðsifjar
Borgin hét á tímum Rómverja Colōnia Claudia Āra Agrippīnēnsium sem var síðar stytt í Colōnia Agrippīna eða bara Colonia og loks á miðöldum í Cöln. Það var ekki fyrr en á síðustu öld að rithátturinn Köln (með k-i) varð ofan á. Á frönsku og ensku heitir borgin Cologne.
Upphaf og miðaldir
thumb|Módel af gömlu Rómverjaborginni Það voru Rómverjar sem stofnuðu borgina Köln og mun það hafa gerst árið 38 f.Kr. Rómverjar og germanski þjóðflokkurinn úbíar bjuggu þar saman í sátt og samlyndi. Borgin dafnaði vel, en hún var landamæraborg í nokkrar aldir. Árið 260 e.Kr. varð Köln að höfuðborg vesturhluta Rómaveldis, til 274. Konstantínus keisari leyfði gyðingum að setjast að í borginni í upphafi 4. aldar og er söfnuður þeirra í borginni elsti gyðingasöfnuður Þýskalands. Á svipuðum tíma var uppgangur kristninnar í Evrópu. Heimildir eru fyrir kristinni kirkju í Köln árið 355, en það væri elsta þekkta kirkja Þýskalands. Í tengslum við kristnu kirkjuna var heilög Úrsúla drepin af húnum, en tákn hennar er í skjaldarmerki borgarinnar enn í dag. Á sama ári réðust frankar á borgina, ræna hana og leggja hana undir sig. En Rómverjar náðu henni aftur á sitt vald. Frankar fluttu vestur og stofnsettu frankaríkið. Þeir hertóku borgina hins vegar á nýjan leik 454 og héldu henni eftir það. Nokkrir frankakonungar sátu gjarnan í Köln. Við Verdun-samningunum 843 var ríkinu skipt og lenti Köln þá í austurríkinu. 882 sigldu víkingar (normannar) upp Rínarfljót alla leið til Kölnar og rændu þeir hana. Frá og með þessum tíma jukust áhrif erkibiskupanna í borginni, en þeir urðu að kjörfurstum í þýska ríkinu. 1164 lét erkibiskupinn Rainald von Dassel flytja líkamsleifar vitringanna þriggja til Kölnar. Borgin verður þar með að mesta pílagrímsstað þýska ríkisins og eina af þremur merkustu pílagrímsstöðum Evrópu, ásamt Róm og Santiago de Compostela á Spáni.
Síðmiðaldir
thumb|Köln 1531. Mynd eftir Anton Woensam. Á 14. öld var Köln meðlimur í Hansasambandinu. 1367 var aðalfundur sambandsins haldinn í ráðhúsinu í Köln. Þar var myndað hernaðarbandalag gegn Valdimar IV Danakonungi. 1388 var gamli háskólinn í Köln stofnaður. Þetta var fjórði háskóli þýska ríkisins og næstelsti í núverandi Þýskalandi. Um þetta leyti var Köln stærsta borgin í ríkinu. Siðaskiptin urðu ekki í Köln. Lúterskir predikarar voru brenndir á báli 1529 og höfðu þeir ekki haft erindi sem erfiði. Hins vegar snerist erkibiskupinn Gebhard Truchsess von Waldburg til lútersku 1582 og var bannfærður fyrir vikið. Málið var tekið fljótt fyrir, því með lúterskum erkibiskupi Köln væru lútersku kjörfurstarnir í ríkinu þá í meirihluta. Slíkt varð að hindra með öllum ráðum. Köln hélst því kaþólsk og kom lítið sem ekkert við sögu í 30 ára stríðinu.
Frakkar og prússar
1669 tók Köln í síðasta sinn þátt í Hansadögum í Lübeck. Sambandið leystist upp eftir það. 1701 stofnaði Ítalinn Giovanni Battista Farina fyrstu ilmvatnsfyrirtæki heims. Hann bjó til og seldi Eau de Cologne, sem enn er þekkt vörumerki í dag. 1794 hertók franskur byltingarher borgina. Á næstu árum lögðu Frakkar niður háskólann og lokuðu ýmsum kirkjum og klaustrum. Einnig var erkibiskupsdæmið lagt niður. Íbúar Kölnar fengu franskt ríkisfang. Napoleon sjálfur sótti borgina heim í september 1804, skömmu eftir krýningu sína til keisara. Eftir tap Napoleons við Jena og Auerstedt 1814 yfirgáfu allir Frakkar borgina, sem við það verður þýsk á ný. Vínarfundurinn ákvað að gefa prússum borgina. Á prússneska tímanum var lokið við að reisa dómkirkjuna frægu. Borgin óx og dafnaði. 1850 fór íbúatalan yfir 100 þúsund. 1855 er fyrsta fasta brúin yfir Rín smíðuð síðan 953. Dómkirkjan var loks vígð 1880, 632 árum eftir fyrstu skóflustunguna. 1881 voru gömlu borgarmúrarnir rifnir til að skapa meira byggingapláss.
Íþróttir
thumb|Karnevalsstemning í Köln Aðalknattspyrnufélag borgarinnar er 1. FC Köln. Það hefur þrisvar orðið þýskur meistari, síðast 1978, og fjórum sinnum bikarmeistari, síðast 1983.
Maraþonhlaup fer fram í borginni árlega á haustin. Hlaupið var fyrst haldið 1997 og er í tengslum við það einnig hlaupið Maraþon á línuskautum.
Hjólreiðakeppnin Rund um Köln er íþróttaviðburður sem haldinn hefur verið frá 1908. Þar með er hjólreiðakeppnin sú næstelsta innanborgar í Þýskalandi (á eftir Rund um Berlin). Hjólað er í kringum og í gegnum borgina og er nær öll borgin hertekin af hjólreiðafólki í heilan dag meðan keppnin stendur yfir.
Byggingar og kennileiti
thumb|Severinshliðið
Þráinn Sigurðsson
Þráinn Sigurðsson (23. ágúst 1911 – 25. mars 1986) var klæðskeri, knattspyrnuþjálfari og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.
Ævi og störf
Þráinn fæddist í Hafnarfirði og ólst þar upp. Að klæðskeranámi loknu fluttist hann til Reykjavíkur og gekk til liðs við Knattspyrnufélagið Fram. Hann lék knattspyrnu með meistaraflokki félagsins í áratug, lengst af sem markvörður. Utan vallar lét hann einnig til sín taka og gegndi formannsembættinu árin 1943-46 og aftur 1947-48. Árin 1943 og 1945 sá Þráinn jafnframt um þjálfun meistaraflokksins, en það verkefni fylgdi oft formennskunni.
Formannsár Þráins voru á miklum uppgangtíma hjá Frömurum. Félagið varð Íslandsmeistari í knattspyrnu árið 1946 og stóð sama sumar að því að bjóða danska landsliðinu til Íslands í samvinnu við Knattspyrnuráð Reykjavíkur. Var það fyrsti landsleikur Íslands sem sjálfstæðs ríkis.
Árið 1945 urðu Framarar fyrsta knattspyrnuliðið í Reykjavík til að eignast eigin knattspyrnuvöll þegar ruddur var malarvöllur á nýju félagssvæði Fram fyrir neðan Stýrimannaskólann. (KR og Valur eignuðust bæði félagssvæði á undan Frömurum, en voru ekki búin að koma upp völlum.) Árið eftir reistu Framarar sér félagsheimili í Skipholtinu sem varð heimili félagsins uns Fram flutti á nýtt félagssvæði í Safamýri árið 1972.
Haustið 1950 fluttustu þau hjónin búferlum til Bandaríkjanna og lauk þar að mestu afskiptum Þráins Sigurðssonar af Knattspyrnufélaginu Fram.
Atari
thumb|193x193px Atari Inc var bandarískt fyrirtæki stofnað af Nolan Bushnell og Ted Dabney 27 júní 1972 og var það einn af fyrstu framleiðendum leikjatölva í heiminum. Nolan Bushnell seldi fyrirtækið til Warner Communications árið 1976. Árið 1984 var hugbúnaðar og spilakassadeildir fyrirtækisins teknar út og stofnað nýtt fyrirtæki í kring um þær kallað Atari Games sem var selt til Namco ári seinna. Aðalreksturinn var hinnsvegar seldur Idek Tramielski (eða Jack Tramiel) að mestu leiti og var fyrirtækið endurnefnt Atari Corp. Atari Corp var lagt niður 1996 og eignir fyrirtækisins teknar yfir af JTS. Hasbro Interactive keypti síðan vörumerkið af JTS árið 1998. Árið 2001 eignaðist Infogrames að lokum vörumerkið þegar það tók yfir eignir Hasbro Interactive. Infogrames tilkynnti svo í maí 2009 að nafni Infogames yrði breytt og hér eftir kallast Atari SA.
ATARI Pong (1975-1977)
thumb|Atari Pong vél frá 1976 Pong kom á markaðinn árið 1975 og var heimilisúgáfa af Pong spilakassanum sem Atari gaf út árið 1972. Var Pong fyrsta sérhæfða leikjavélin fyrir heimili sem Atari gaf út en tækið var tengt við venjuleg sjónvörp. Við hönnun á vélinni var notast við nafnið "Darlene" en slíkar nafnagiftir áttu eftir að verða notaðar á margar vélar sem Atari gerði. Fyrsta árið sem vélin var í sölu var hún aðeins fáanleg undir nafninu Tele-Games Pong og var seld í verslunum Sears í Bandaríkjunum. Mörg af þeim fyrirtækjum sem seinna meir áttu eftir að verða stór nöfn sáu hve vélin seldist vel og settu á markaðinn vélar sem svipaði til Pong, en þar má nefna fyrirtæki eins og Konami, sem gaf út sinn fyrsta leik sem kallaðist Maze. Nintendo gerðu einnig sína eigin útgáfu af Pong fyrir heimamarkaðinn. Atari átti eftir að gefa út nokkrar útgáfur af Pong næstu árin, svo sem Pong Doubles og Super Pong sem báðar komu út árið 1976. Árið 1977 komu svo Super Pong Pro-Am, Super Pong Pro-Am Ten, Ultra Pong og Ultra Pong Doubles. Leikurinn Pong var hannaður af Allan Alcorn og heimilisútgáfan var hönnuð af Allan Alcorn og Harold Lee.
ATARI Stunt Cycle (1977)
Atari gaf út Stunt Cycle á sama tíma og Evel Knievel faraldur gekk yfir Bandaríkin, en var leikurinn fyrst gefinn út í spilakassa. Einnig var gerð sérhæfð heimilisútgáfa af Stunt Cycle og innihélt hún fjórar mismunandi útgáfur af leiknum, en þær voru Stunt Cycle, Motocross, Enduro og DragRace. Í leiknum var spilendum gert kleypt að framkvæma sín eigin áhættustökk. Lengi stóð til að gera útgáfu af leiknum fyrir Atari 2600 leikjatölvuna, en var hann aldrei kláraður. Leikurinn var hannaður að Bob Polari.
ATARI Video Pinball (1977-1978)
Atati gaf einnig út sérhæfða leikjavél fyrir Video Pinball árið 1977 en vélinni var fyrst og fremst ætlað að selja hinn vinsæla Breakout leik inn á heimili. Í vélinni voru í raun þrír mismunandi leikir sem voru Video Pinball í fjórum mismunandi útgáfum, ásamt Baskeball, og svo hinum fornfræga Breakout í tveimur útgáfum, hinum seinni kallaður Break Away. Vélin var fáanleg í þrem mismunandi útgafum sem voru allar eins, fyrir utan útlitið. Fyrsta vélin var fáanleg svört með viðarlit, en seinna kom svo út önnur útgáfa með rjómahvítum lit. Þriðja útgáfan var svo seld í Sears og kallaðist Sears Pinball Breakaway. Video Pinball leikirnir áttu seinna meir eftir að vera fáanlegir á Atari 2600.
ATARI VCS 2600 (1977-1992)
thumb|Atari 2600, önnur útgáfa vélarinnar 1978-1980 þekkt sem Light Sixer Atari VCS eins og hún hét upprunalega en er betur þekkt í dag sem Atari 2600, var raunverulega fyrsta leikjatölvan sem Atari markaðsetti sem var ekki sérhæfð leikjatölva. Við þróun vélarinnar var vélin kölluð "Stella". Atari 2600 gat spilað mismunandi leiki með því að skipta út leikjum á þar tilgerðum leikjakubbum, sem innihéldu leikina. Fram til ársins 1975 hafði það reynst þrautinni þyngra, en með tilkomu MOS 6502 örgjörvans árið 1975 breytist það. Strax árið 1975 hóf Atari þróun á vélinnni og kom hún út í takmörkuðu upplagi sumarið 1977. Það var svo loks haustið 1977 sem vélin var gefin út á heimsvísu. Vélin seldist þó ekki í takt við vonir Atari til að byrja með og var það í raun ekki fyrr en Atari gerði samning við Namco um útgáfu af Space Invaders fyrir vélina sem salan hófst fyrir alvöru. Atari tók þá ákvörðun í framhaldi að tryggja það að leikir sem voru vinsælir í spilakössum skildu koma út fyrir vélina. Atari 2600 átti eftir að koma út í þó nokkrum útgáfum á líftíma sínum en vélin var framleidd í einu eða öðru formi allt fram til ársins 1992, en vel rúmlega 30 milljón eintök hafa selst af vélinni. Eldri eintök af vélunum eru alltaf þekkjanlegar vegna viðarlits framan á vélunum, en endurhannaðar seinni útgáfur af vélinni er oftast þekktar undir nafninu Atari 2600 Jr.
ATARI 5200 SuperSystem (1982-1984)
thumb|Atari 5200 leikjatölva frá 1982 með upprunalegum 5200 stýripinna. Atari 5200 kom út árið 1982 og var henni ætlað að taka við af hinni vinsælu Atari 2600. Upprunlega höfðu Atari 400 og Atari 800 tölvurnar sem komu út árið 1979 verið þróaðar sem arftaki af Atari 2600, en þeim var á endanum breytt í heimilistölvur þar sem Atari ákvað að keppa á þeim markaði í ljósi vindsælda heimilitölva svo sem Commodore Pet, Apple 2 og Tandy TRS80. Atari tók þó seinna þá ákvörðun að gefa út nýja leikjatölvu og var hún hönnuð með svipuðu innvolsi og heimilistölvurnar og hlaut hún nafnið "Pam" í þróunarferlinu. Atari 5200 var þó ekki samhæfð við heimilistölvurnar og virkuðu leikir framleiddir fyrir Atari 400/800 ekki fyrir Atari 5200. Vélin var heldur ekki samhæfð við Atari 2600 leiki og leiddi til þess að ný úgáfa af vélinni kom út, en sú útgáfa af vélinni gat spilað Atari 2600 ef notast var við millistykki sem Atari gaf út, þekkt sem Atari VCS Cartridge Adaptor. Leikjaúrval vélarinnar að miklu leiti sömu leikirnir og fyrir hina eldri Atari 2600, nema með uppfærði grafík og hljóði, en margir leikjanna voru orðnir gamlir og ekki lengur eins vinsælir og þeir höfðu áður verið. Atari ákvað árið 1984 að hætta framleiðslu á vélinni og þess í stað einblína á gerð nýrrar leikjatölvu sem þegar var í þróunn, og leiðrétta þannig þau mistök sem voru gerð við hönnun á Atari 5200. Atari 5200 seldist aðeins í um milljón eintökum og var hún aldrei markaðsett fyrir utan Bandaríkin. Árið 1983 og 1984 varð algert hrun í sölu á leikjum og leikjavélum í Bandaríkjunum og hefur Atari 5200 ávallt verið talin eitt helsta fórnarlamb hrunsins.
ATARI 7800 ProSystem (1986-1992)
thumb|Atari 7800 leikjatölva frá 1986 með Pro Line stýripinna Atari 7800 hafði verið í hönnun árin 1983-1984 en hún var fyrsta Atari vélin sem var hönnuð utan fyrirtækisins. Stóð til að gefa hana út í júní árið 1984, og reyndar var hún fáanleg í takmörkuðu upplagi það ár. Atari 7800 var samhæfð við alla Atari 2600 leiki sem fáanlegir voru og var það gert vegna þess hve neikvæð viðbrögð neytenda höfðu verið þegar Atari 5200 kom á markaðinn. Seinkun varð hinsvegar til þess að vélin kom ekki á markað á tilsettum tíma og þá vegna sölu á Atari til nýrra eigenda. Í framhaldi þurfti að endurskoða ýmsa samningu sem lutu að gerð vélarinnar. Að lokum tveimur árum seinna árið 1986 kom vélin loks út fyrir almennan markað bæði í Bandaríkjunum og Evrópu. Vélin var í harðri samkeppni við Nintendo Entertainment System og Sega Master System sem þegar höfðu komið á markaðinn. Leikjaúrval Atari 7800 var ansi dræmt fyrsta árið og fyrst og fremst endurgerðir á eldri leikjum sem þegar höfðu verið til fyrir aðrar Atari. Vélin seldist þó ágætlega og var fáanleg allt fram til ársins 1992. Um 3.5 milljónir eintaka seldust af vélinni. Í Bandaríkjunum er vélin þekkt sem Atari 7800 ProSystem en í Evópu og annarstaðar er hún kölluð einfaldlega Atari 7800.
ATARI Lynx (1989-1995)
thumb|Atari Lynx frá 1989 Atari hafði árið 1978 gefið út litla leikjatölvu sem hægt var að halda á og kallaðist Touch Me. Síðan þá hafði Atari látið slíkar vélar vera, en árið 1989 breyttist það þegar Atari setti á markaðinn hina 16 bita Atari Lynx. Upprunlega var vélin hönnuð af fyrirtæki sem hét Epyx og var kölluð Handy Game. Epyx átti ekki möguleika á að markaðssetja vélina vegna rekstrarörðugleika og leitaði því eftir fyrirtækjum sem höfðu burði til að annast framleiðslu og markaðssetningu. Epyx hafði samband við nokkur fyrirtæki þar á meðal Nintendo og Sega, en hvorug þeirra hafði áhuga. Að lokum var gerður samningur við Atari, og sá Atari um framleiðslu og markaðssetningu á vélinni undir Atari Lynx nafninu. Stuttu seinna fór Epyx í gjaldþrot og eignaðist Atari þá hönnunina. Vélin var upprunalega gerð af hönnuðum sem unnu við þróun Commodore Amiga tölvunnar og þurfti Atari að notast við Commodore Amiga vélar við þróun á leikjum fyrir Atari Lynx. Salan á Atari Lynx hófts ágætlega en náði þó aldrei himinháðum hæðum. Tveirum árum eftir útgáfu vélarinnar höfðu selst um 800.000 þúsund stykki. Vélin var endurhönnuð árið 1991 og gefin út Atari Lynx II með betri endingu á rafhlöðum og var minni og handhægari. Atari Lynx var langt á undan sinni samtíð og var vélin seld alveg fram til ársins 1995, en áætlað að um 7 milljónir eintaka hafi selst af vélinni.
ATARI 400 og ATARI 800 (1979-1983)
thumb| Atari 800 tölva frá 1979 Upphaf Atari 400/800 má rekja aftur til apríl 1977 þegar Apple II kom á markaðinn. Atari tók þá ákvörðun að hefja þróun á heimilstölvu. Stella sem kom seinna út á árinum sem Atari VCS var grunnurinn að þeirri hönnun. Undir lok ársin 1977 var þróunferli vélarinnar hrundið af stað af fullri alvöru. Ákveðið var að gera 3 útgáfur af vélinni og fengu þær nafnið "Colleen" sem seinna varð að Atari 800, Candy sem varð að Atari 400, og "Elizabeth" sem aldrei kom út, en sú vél átti að vera með 13" skjá. Upprunalega var "Candy" hugsuð sem arftaki af Atari VCS, sem leikjatölva með engu lyklaborði en seinna var fallið frá þeirri hugmynd og kom vélin út með snertilyklaborði. Í nóvember 1979 komu vélarnar svo loks á markað sem Atari 400 og Atari 800. Atari 400 var hugsuð sem blanda af leikjatölvu og heimilistölvu og innihélt 8k minni sem var þó fljótlega aukið í 16k, á meðan Atari 800 sem var hugsuð sem heimilistölva fyrst og fremst innihélt 16k sem var einnig uppfært fljótlega og þá í 48k.
Lögmál Avogadros
Lögmál Avogadros er lögmál í efnafræði nefnt eftir ítalska vísindamanninum Amedeo Avogadro (1776-1856), sett fram árið 1811:
Sama rúmmál kjörgass við sama þrýsting og hita inniheldur ávallt sama fjölda einda.
Milk and Honey
Milk and Honey er hljómplata, sem John Lennon og Yoko Ono unnu að áður en John dó. Það tók Ono fjögur ár að klára plötuna sem hún gaf svo út árið 1984.
Lögmál Avogadros
Þetta þýðir að fjöldi sameinda í tilteknu rúmmáli lofttegundar er óháð stærð eða massa gassameindanna þegar litið er á hana sem kjörgas. Raungös svo sem vetni eða nitur hegða sér í reynd ekki nákvæmlega eins og kjörgas, en yfirleitt mjög nálægt því.
Framsetning
Setja má lögmál Avogadros fram stærðfræðilega svo:
þar sem
Í reynd er jafnan að ofan augljós og á við um öll einsleit efni, bæði lofttegundir og vökva. Auðvelt er að leiða hana út og var gert ráð fyrir að hún gilti áður en Avogadro kom með sitt framlag.
Mikilvægasta afleiðing lögmáls Avogadros er eftirfarandi: Kjörgasfastinn hefur sama gildi fyrir allar lofttegundir. Þetta þýðir að fastinn
þar sem:
hefur sama gildi fyrir allar lofttegundir, óháð stærð eða massa sameinda þeirra. Þessi fullyrðing er ekki augljós. Áratugir liðu þar til tókst að sanna hana á grundvelli kvikfræði lofttegunda.
Eitt mól kjörgass tekur 22,4 lítra (dm3) við staðalaðstæður. Oft er vísað til þessa rúmmáls sem mólrúmmáls kjörgass. Raungös víkja mismikið frá þessu gildi.
Fjöldi sameinda í einu móli er kallaður tala Avogadros, u.þ.b. 6,022×1023 eindir per mól.
Lögmál Avogadros og samsetta gaslögmálið mynda í sameiningu kjörgaslögmálið.
Sjá einnig
Volume molare
Neistaflug
Neistaflug er fjölskylduhátíð haldin um Verslunarmannahelgina í Neskaupstað á Austfjörðum. Hátíðin hefur verið haldin hvert sumar frá 1993.
Meðal dagskráratriða er Barðsneshlaupið, 27 km langt fjallahlaup, og barnadagskrá Gunna og Felix.
Landvinningar Spánverja í Ameríku
thumb|right|[[Landvinningamaðurinn Vasco Núñez de Balboa eignar sér Kyrrahafið fyrir hönd Spánar.]] Landvinningar Spánverja í Ameríku hófust með könnunarferðum Kristófers Kólumbusar undir lok 15. aldar og gerðu hinni kaþólsku krúnu Spánar kleift að eigna sér mikinn hluta af amerísku heimsálfunum. Heimsveldi þeirra í Ameríku náði landfræðilegum hápunkti sínum á 18. öld en þaðan af glataði Spánn smám saman flestum nýlendum sínum í hendur sjálfstæðishreyfinga. Spánn glataði síðan síðustu landsvæðum sínum í Ameríku í stríði gegn Bandaríkjunum árið 1898.
Forsaga
Fyrstu hvítu mennirnir, á eftir íslensku landkönnuðunum, komu til Ameríku árið 1492 er ítalski landkönnuðurinn Kristófer Kólumbus, á skipinu Santa María, rakst á hana. Kólumbus nefndi landið Vestur-Indíur, þar sem hann hélt hann væri kominn að austurströnd Indlands.
Spænskir og portúgalskir ævintýramenn komu fljótlega til Ameríku til að kanna það sem eftir var af þessari gríðarstóru heimsálfu. Þeir komu með alls kyns sjúkdóma með sér, á borð við bólusótt sem frumbyggjarnir höfðu alrei kynnst áður og voru ekki með nein mótefni gegn. Með því fór þeim að fækka umtalsvert.
Landvinningar Cortés í Mexíkó
Þegar Astekaveldið stóð á hátindi gullaldar sinnar, sem varði í 91 ár, vörpuðu skip Spánverjanna akkerum undan ströndinni. Í eitt ár og fjóra mánuði reyndu hvítu mennirnir að leggja undir sig miðstöð ríkisins, án árangurs. Það var ekki fyrr en hatursfullir Indíánar á svæðinu gengu til liðs við spænska herinn sem örlög Astekanna voru innsigluð.
Þessir aðskilnaðarsinnar voru undirokaðir og voru látnir greiða, í auðmýkt, þá skatta sem krafist var um og lögðu til hermenn þegar Astekar fóru fram á það. Oftast voru skattarnir greiddir með kakóbaunum, en þær voru helsti gjaldmiðillinn. Konungnum voru færðar 25 könnur af kakó á degi hverjum sem hann drakk úr gullíláti. En undirokuðu Indíaánþjóðirnar voru rændar verðmætum sínum, sjálfsvirðingu og sjálfstæði og þeim mun lengur sem Astekarnir voru yfir þeim, því meiri reiði og hatur óx gagnvart þeim. Á þeim var traðkað og ungar stúlkur þeirra, helst hreinar meyjar, voru gjarnan notaðar í fórnir fyrir reiða guði Asteka.
Fallegan dag einn í apríl árið 1519 bárust þau tíðindi til Montesúma 2., konungs Asteka, að járnklæddir menn voru fyrir utan strandir Mexíkó á „skipum á stærð við fjöll“. Heimamenn héldu að þetta væri sköpunarguðinn Quetzalcoatl, eða „hin fiðraða slanga“ sem átti, samkvæmt tímatali Asteka, að snúa aftur til jarðarinnar á sama stað pg Spánverjarnir lentu til að endurheimta ríki sitt. Þeir sendu því gull og gersemar til Hernán Cortés til að bjóða hann velkominn, en það sannaði aðeins kenningar hans um að borgin Tenochtitlán væri að svigna undan gulli.
Hann gerði tilraun með sínum 700 mönnum að ráðast til borgarinnar, en var fljótt rekinn burt af Astekunum. Í seinni tilraun sinni var hann betur undirbúinn. Hann nýtti sér innri spennu borgríkisins og bætti 70.000 indíánum í herlið sitt, sigraði borgina og batt þannig enda á á þessa blómstrandi menningu – aðeins einu ári og fjórum mánuðum eftir landgöngu Spánverja. Þeir hirtu öll auðæfi sem þeir komust yfir og neyddu Astekana til að rífa niður píramída sína og reistu kirkjur þess í stað.
Landvinningar Pizarro í Andesfjöllum
Það var þá fyrst sem stríð braust út á milli Inka og Spánverja. Atahualpa keisari stjórnaði mönnum sínum sem fylgdu hans sínum í blindni og létu lífið vegna einfaldra skipana um að „gera hvað sem er til að stöðva þá“.
Her hans hafði vaxið með fylgdarliðinu og var nú í kringum 3.000 menn og mættu þeir nú Sapa Inkanum Atahualpa, sem hafði sloppið úr fangelsi, við Cajamarca. Fór svo að her Inka gertapaði og var höfuðborg Inkanna, Cusco sigruð árið 1536. Ástæða þess að Inkunum var rústað af Spánverjunum er líklegast sú að þeir voru ekki vanir að berjast á móti fallbyssum og skotvopnum Spánverja þó aðeins um 130 hafi borið byssur og lásaboga. Þá hafa fallbyssurnar líklegast ekki verið fleiri en 10. Var her Inka lamaður gegn slíku afli og hræddur við háa hvelli byssanna.
Undir stjórn Túpac Amaru hörfuðu Inkar til fjalla og gerðu oft árásir á Spánverja þaðan eða allt fram til 1572 þegar Túpac var hálshöggvinn og keisaraveldið leið endanlega undir lok. Spánverjarnir tóku þá til við að útrýma menningu og siðum Inkanna.
Til þess að halda friði milli Portúgala og Spánverja var gerður samningur. Hann var kallaður Tordesillas-sáttmálinn og samkvæmt honum var Spánverjum heimilt að stjórna öllum „heiðnum löndum“ í Nýja heiminum. Þeir skiptu þessu þannig að lína var dregin á tveimur stöðum. Annars vegar niður mitt Grænland og að Suðurskautslandinu og hins vegar niður miðja Ástralíu og upp úr. Portúgalar áttu að stjórna nýlendum í Evrópu, Asíu, Afríku og Eyjaálfu en Spánverjar áttu að sjá um Nýja heiminn í Ameríku.
Octavia E. Butler
Octavia Estelle Butler (22. júní 1947 - 24. feb. 2006) var bandarískur rithöfundur.
Í æsku var hún var óhemju feimin og óörugg, og lesblinda gerði skólavist erfiða. Því eyddi hún miklu af tíma sínum á bókasafni borgarinnar þar sem hún hélt mest upp á ævintýri en kynntist vísndaskáldsögum sem urðu að lokum aðal lestrarefnið. Hún skrifaði ýmislegt í minnisbók, og 10 ára byrjaði hún að skrifa fyrstu sögurnar. Þegar hún var 18 ára seldi hún fyrstu smásöguna.
Valin rit
Heildarlisti yfir útgefið efni eftir Octaviu Butler var settur saman af Calvin Ritch 2008.
Ritgerðir og ræður
=== Ófullgerðar skáldsögur og önnur verk ===
CFR Cluj
CFR Cluj er rúmenskt Knattspyrnufélag frá Cluj-Napoca í Transylvaníu. Félagið var stofnað árið 1907. Með félaginu spilar Rúnar Már Sigurjónsson.
Leikmannahópur
(fyrirlði)
Keita Suzuki
Keita Suzuki (fæddur 8. júlí 1981) er japanskur fyrrverandi knattspyrnumaður. Hann spilaði 28 leiki með landsliðinu.
Onsala
thumb|right|200px|[[Onsala kirkja]] Onsala er þéttbýli í sveitarfélaginu Kungsbacka i Svíþjóð. Þar búa 11 951 manns (2010).
Efnisgrein
Efnisgrein er röð málsgreina á milli greinaskila og fjallar oftast um eitthvað afmarkað.
Tvísöngur
Tvísöngur eða fimmundasöngur er séríslenskt afbrigði af tveggja radda söng sem einkennist af því að sungið er í fimmundum og að raddirnar krossast.
Raddirnar skiptast í laglínu og fylgirödd (í nótum kallað vox principalis og vox organalis, eða bassi og tenór). Í þjóðlagasafni séra Bjarna Þorsteinssonar er að finna rúmlega 40 tvísöngva og er sá elsti skrifaður niður árið 1473 á Munkaþverá.
Stundum er talað um tvær aðferðir við flutning tvísöngva. Annars vegar er sungið í tvísöng og hins vegar kveðið í tvísöng.
Dæmi um tvísöngva
Sungið í tvísöng:
Kveðið í tvísöng:
702
Árið 702 (DCCII í rómverskum tölum)
Edward Heath
Sir Edward Richard George Heath (9. júlí 1916 – 17. júlí 2005), oft kallaður Ted Heath, var breskur stjórnmálamaður sem var forsætisráðherra Bretlands frá 1970 til 1974 og leiðtogi Íhaldsflokksins frá 1965 til 1975. Hann var mikill stuðningsmaður evrópska efnahagsbandalagsins (EC) og eftir að hafa unnið atkvæðagreiðslu í neðri deild breska þingsins með afgerandi hætti fór hann fyrir inngöngu Bretlands í bandalagið árið 1973. Gjarnan er talað um þetta sem helsta stjórnmálasigur Heath. Heath hafði ætlað að beita sér fyrir nýsköpun sem forsætisráðherra en ríkisstjórn hans mátti glíma við ýmis konar efnahagsörðugleika, þar á meðal verðbólgu og verkföll. Hann varð síðar svarinn andstæðingur Margaretar Thatcher, sem tók við honum sem flokksformaður árið 1975.
Æviágrip
Heath var óvenjulegur meðal leiðtoga Íhaldsflokksins þar sem hann var kominn úr lágmillistéttarfjölskyldu fremur en að vera af ríkum ættum. Hann var leiðtogi í stúdentastjórnmálum í Oxford-háskóla og var liðsforingi í fallbyssusveit í seinni heimsstyrjöldinni. Hann vann í stuttan tíma í breskri stjórnsýslu en sagði af sér til þess að bjóða sig fram á breska þingið og náði kjöri í Bexley árið 1950. Hann varð atvinnumálaráðherra árið 1959 og varð síðar forseti viðskiptaráðsins. Heath varð formaður Íhaldsflokksins árið 1965 og hélt því embætti þrátt fyrir að tapa þingkosningunum árið 1966.
Heath varð forsætisráðherra eftir að hafa unnið þingkosningar árið 1970. Hann sá fyrir því að númeragerð breskra mynta var endurskipulögð árið 1971 og árið 1972 breytti hann héraðsstjórnum Bretlands og skapaði ýmsar nýjar sýslur. Mikilvægasti verknaður hans á ráðherrastóli var að leiða Bretland inn í evrópska efnahagsbandalagið (síðar Evrópusambandið) árið 1973. Ráðherratíð Heath spannaði einnig hápunkt átakanna á Norður-Írlandi og leiddi til þess að Norður-Írland var svipt heimastjórn.
Hann reyndi árið 1971 að setja lög til að hafa hemil á stéttarfélögum og vonaðist til þess að létta á efnahagseftirliti og koma á óbeinni skattlagningu í stað beinnar skattlagningar. Tvö verkföll námuverkamanna árin 1972 og 1974 urðu ríkisstjórn hans til miska og sú síðari leiddi til þess að komið var á þriggja daga orkuviku til að spara orku. Heath kallaði til kosninga í febrúar 1974 til þess að styrkja stöðu sína gagnvart kröfum námuverkamannanna en kosningarnar leiddu þess í stað til stjórnarkreppu þar sem Verkamannaflokkurinn hlaut fjögur fleiri þingsæti en Íhaldsflokkurinn þrátt fyrir að hafa hlotið færri atkvæði. Heath sagði af sér sem forsætisráðherra eftir að hafa reynt án árangurs að mynda stjórnarsamstarf með Frjálslynda flokknum. Þrátt fyrir að tapa síðan aftur kosningum síðar þetta ár sór Heath þess eið að hann myndi sitja áfram sem leiðtogi Íhaldsflokksins en í febrúar 1975 bauð Margaret Thatcher sig fram á móti honum í formannskjöri og sigraði hann.
Heath settist nú í aftursætin í breskum stjórnmálum en gerðist hávær gagnrýnandi Thatchers og forystu hennar. Hann var áfram á þingi þar til hann settist í helgan stein árið 2001. Síðustu níu ár sín á þingi var hann aldursforseti þingsins.
Utan stjórnmálalífsins var Heath kunnur fyrir að vera mikill siglingamaður og góður tónlistarmaður. Hann dó árið 2005. Hann var einn af fjórum forsætisráðherrum Bretlands sem giftist aldrei.
Árið 2015 var tilkynnt að lögreglan væri að rannsaka ásakanir um barnaníð á hendur Heath. Rannsókninni var lokað árið 2017 þar sem engin sönnunargögn gegn Heath höfðu fundist.
Hljómsveit Ingimars Eydal - Helena og Þorvaldur
Textabrot af bakhlið plötuumslags um lögin
HLIÐ A:
Ég þrái þig
Lagið er eftir Þorvald Halldórsson, en textinn eftir Birgi Marinósson og Þorvaldur syngur
Hvítur stormsveipur
Lag eftir Finn Eydal og hann leikur það á klarínettu.
HLIÐ B: Og þó
Þetta lag er erlent og heitir upphaflega Boom, bang a bang og er eftir Peter Warne og Alan Moorhouse. Íslenska textann gerði Þorvaldur Halldórsson og Helena syngur.
Til þín
Lagið er grundvallað á aríu úr svítu nr 3 í D-dúr eftir J. S. Bach. Textann gerdi Ásta Sigurðardóttir. Helena og Þorvaldur syngja. Einleik á bassa klarínettu leikur Finnur Eydal.
Sambandsríki
thumb|right|Kort sem sýnir sambandsríki í heiminum. Sambandsríki er samband tveggja eða fleiri fylkja (oft kölluð ríki) með talsverða sjálfstjórn sem lúta miðstýrðri ríkisstjórn. Þetta fyrirkomulag er tryggt í stjórnarskránni og ekkert fylki/ríki getur sagt sig úr sambandsríkinu með einhliða ákvörðun. Andstæðan við sambandsríki er einingarríki eins og t.d. Ísland.
Sambandsríki eru algengust í stórum og víðáttumiklum löndum eða löndum þar sem eru hlutfallslega stórir eða margir minnihlutahópar. Dæmi um sambandsríki eru Bandaríkin, Rússneska sambandsríkið og Þýskaland.
Ódáðahraun
Ódáðahraun er víðáttumikið hraunflæmi í Suður-Þingeyjarsýslu, norðan Vatnajökuls, milli Skjálfandafljóts og Jökulsár á Fjöllum. Norðurmörkin eru skilgreind á mismunandi hátt. Sumir vilja draga þau frá austri til vesturs sunnan við Bláfjall og Sellandafjall, aðrir telja að það nái norður undir Mývatnssveit og að Hringveginum um Mývatnsöræfi, enn aðrir vilja teygja það allt norður að Þeistareykjum. Ódáðahraun er stærsti samfelldi hraunfláki Íslands, um 4400 km² (ef miðað er við fyrst nefndu skilgreininguna). Það er samsett úr fjöldamörgum einstökum hraunum, bæði dyngjuhraunum og hraunum frá sprungum og gígaröðum. Elstu hraunin eru 10-12 þúsund ára en þau yngstu eru frá eldgosinu í Holuhrauni 2014-15. Upp úr hraunaflákum Ódáðahrauns rísa fjöll og fjallaklasar svo sem Herðubreið, Upptyppingar og Dyngjufjöll.
Ekki er vitað hvenær svæðið fékk þetta sitt nafn en það kemur fyrst fyrir í rituðum heimildum í Undur Íslands sem Gísli biskup Oddsson skrifaði á 17. öld. Nafnið er augljóslega tengt útilegumannatrú enda töldu menn á fyrri öldum að í hrauninu leyndust fjölbyggðir og frjósamir útilegumannadalir.
Botsvanska karlalandsliðið í knattspyrnu
Beotsvanska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Botsvana í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en komst í Afríkukeppnina árið 2012.
Sjöbo
thumb|right|200px|Sjöbo Sjöbo er þéttbýli í sveitarfélaginu Sjöbo i Svíþjóð. Þar búa 6 724 manns (2010).
Bild-Zeitung
Bild Display|thumb Bild er þýskt dagblað. Það er mest selda dagblað Evrópu, með upplag upp á um 3,5 milljónir eintaka. Bild telst til götublaða og er mjög umdeilt.
Blaðið er gefið út af Axel Springer AG sem er í meirihlutaeigu afkomenda stofnanda blaðsins, Axels Springers.
Spænska karlalandsliðið í handknattleik
400px|thumbnail|Spænska karlalandsliðið í handknattleik Spænska karlalandsliðið í handknattleik er landslið Spánar í handknattleik og er undir stjórn Konunglega spænska handknattleikssambandsins.
Humza Yousaf
Humza Haroon Yousaf (f. 7. apríl 1985) er skoskur stjórnmálamaður, núverandi leiðtogi Skoska þjóðarflokksins og æðsti ráðherra Skotlands. Yousaf var kjörinn flokksleiðtogi eftir afsögn Nicolu Sturgeon í mars árið 2023. Hann var áður heilbrigðisráðherra Skotlands í ríkisstjórn Sturgeons.
Peter Schmeichel
thumb|right|Peter Schmeichel Peter Bolestaw Schmeichel (fæddur 18. nóvember 1963) er danskur markmaður í knattspyrnu. Faðir hans var danskur en móðir pólsk. Schmeichel lék lengi vel með Manchester United en fór frá liðinu til Sporting CP en síðar til Aston Villa. Hann lagði skóna á hilluna árið 2003. Sonur hans, Kasper Schmeichel leikur með Leicester City, sem aðalmarkmaður.
Humza Yousaf
Æviágrip
Yousaf bauð sig fram til embættis leiðtoga Skoska þjóðarflokksins eftir að Nicola Sturgeon tilkynnti afsögn sína í febrúar árið 2023. Kosningar um nýjan flokksleiðtoga fóru fram þann 27. mars og Yousaf bar sigur úr býtum með 52 prósent atkvæða gegn 48 prósentum sem fjármálaráðherra Skotlands, Kate Forbes, hlaut.
Eftir kjör sitt á leiðtogastól hét Yousaf því að fylgja í fótspor Sturgeon og jafnaðarstefnu hennar. Skoska þingið staðfesti Yousaf sem nýjan æðsta ráðherra Skotlands þann 29. mars. Hann er 37 ára og er þar með yngsti einstaklingurinn sem hefur gegnt embættinu síðan það var stofnað árið 1999. Í sigurræðu sinni eftir leiðtogakjörið hét Yousaf því að kynslóð hans yrði sú sem myndi færa Skotlandi sjálfstæði.
Náttúruvísindi
Náttúruvísindi eða náttúrufræði eru fræði um náttúruna, sem beita vísindalegum aðferðum, þ.á.m. rannsóknum og mælingum, til að skýra náttúrufyrirbæri og skilja þau og setja fram kenningar um þau. Þeir sem stunda rannsóknir á náttúrunni kallast náttúrufræðingar.
Upphaf náttúruvísinda má rekja aftur til fornaldar, einkum Aristótelesar, sem gerði athuganir á náttúrunni og dró ályktanir, þó aðferðir hans hafi verið fjarri því sem nú kallast vísindaleg aðferð. Vegna rita hans um getnað, göngulag og hreyfingu dýra og aðrar rannsóknir á dýrum mætti kalla Aristóteles föður dýrafræðinnar. Áhrif hans voru gríðarleg og þeirra gætti fram á miðaldir, ef ekki lengur, ekki síst vegna Kaþólsku kirkjunnar, sem taldi kenningarnar samræmast biblíunni. Margt af kenningum Aristotelesar hefur þó ekki staðist tímans tönn.
Miklar framfarir urðu í náttúruvísindum á síðmiðöldun með vísindabyltingunni, ekki síst vegna framfara í stærðfræði og stjörnufræði. Á upplýsingaöld var lagður grunnur að nútíma náttúruvísindum með þróun á vísindalegum aðferðum.
Helstu greinar náttúrufræðinnar
Umdeilt er hvort stærðfræði, læknisfræði og tölvunarfræði teljist náttúruvísindi.
Náttúruvísindanám
Nám í náttúruvísindum fer að hluta fram í framhaldsskólum og síðar til B.S., M.S. og doktorsprófs í háskólum. Í Raunvísindadeild Háskóla Íslands eru eftirfarandi greinar náttúruvísinda kenndar :
Scienzie d%27%27a natura
°
° er tákn fyrir gráðu. Táknið er notað fyrir:
Flökkudúfa
thumb|egg flökkudúfu