cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Xserve
Xserve G5
thumb|Xserve G5. thumb|Xserve Cluster node.
6. janúar 2004 kynnti Apple Xserve G5, endurhannaðan, afkastameiri Xserve. 32-bita PowerPC G4-arnir voru leystir af með einum til tveim 64-bita PowerPc 970 örgjörvum keyrandi á 2 GHz. Allt að 8 Gib af PC-3200 ECC minni var var stutt á 128-bita tengibraut. Eitt FireWire 400 tengi (framan), tvö FireWire 800, tvö USB 2.0 tengi, RS-232 og tvær innbyggðar gigabætis net (íðnet)-kort með TOE (TCP Offload Engine) sem gefa betri tengingu. 133MHz/64-bita og 100MHz/64-bita PCI-X raufar brenndu upp aukastillingar. Kælingarvandamál héldu því í 3 SATA hot-swap dryve bays (80 eða 250 GB hver), með upprunalega plássinu fyrir fjórða drifið notað fyrir loftkælingu. Frampatan og geisladiskadrifið (CD-ROM, DVD-ROM/CD-RW valfrjálst) voru endurnýtt frá nýjustu útgáfunni af Xserve G4.
Þrír stillingarmöguleikar voru mögulegir; staks-örgjörva Xserve G5 með 512 MiB af minni á $2999, tveggja-örgjörva Xserve G5 með 1 GiB af minni á $3999 og tveggja-örgjörva cluster node módel  (með óbreytt útlit frá G4 cluster node  með 512 GiB af minni, ekkert geisladrif, staka harðdisksrauf og 10-biðlara úgáfu af "Panther" Server á 2999,
Minnisstækkunin og bandvíddin á Xserve G5 og sterkari flotpúnkts srammistaða PowerPC 970 gerði hann betur í sstakk búinn fyrir HPC forrit. System X er ein svoleiðis cluster talva byggð við Xservera.
neðanmálsgreinar
Sum orðin eru afrituð beint úr ensku wikipediu.
Gattaca
Gattaca kvikmynd og vísindaskáldsaga frá árinu 1997. Handritshöfundur og leikstjóri er Andrew Niccol. Í kvikmyndinni leika Ethan Hawke og Uma Thurman með Jude Law, Loren Dean, Ernest Borgnine, Gore Vidal og Alan Arkin í aukahlutverkum. Kvikmyndin fjallar út frá sjónarhorni lífpönks (e. biopunk vision) um framtíðarsamfélag þar sem driffjöður alls er erfðafræði þar sem væntanleg börn eru getin gegnum genaval þar em þau eru með bestu erfðaeiginleika foreldra. Aðalpersóna myndarinnar er Vincent Freeman sem leikinn er af Hawke. Freeman var getinn utan hins genabótakerfisns og villir á sér heimildir til að forðast mismunun því hann dreymir um að vera geimfari.
Malena Ernman
thumb|Malena Ernman (2009) Malena Ernman (fædd í Uppsala 4. nóvember 1970) er sænsk óperusöngkona, sem keppti í Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2009 með lagið „La voix“.
Smaladrengirnir
Smaladrengirnir er hljómsveit, sem var stofnuð árið 1996 og voru fyrstu meðlimir hennar Bragi Þór Valsson, Óskar Þór Þráinsson, Viktor Már Bjarnason og Fjalar Sigurðarson. Fyrsta verkefni sveitarinnar var að spila í Gettu betur fyrir hönd MH. Ári síðar gengu þeir Hugi Þórðarson, Hjörtur Þorbjörnsson og Jóhannes Baldvin Jónsson í sveitina, og á vormánuðum 1998 Daníel Brandur Sigurgeirsson, en þá voru þeir Viktor og Fjalar hættir.
Sumarið 1998 léku Smaladrengirnir í Galtalæk og voru þá skipaðir þeim Braga, Óskari, Huga, Hirti, Jóhannesi og Daníel. Eftir það hættu þeir Hjörtur og Jóhannes og komst hópurinn þar með í endanlega mynd.
Vorið 1999 tók hópurinn þátt í Músíktilraunum og lék lögin Whiskey on the way, Í Músíktilraunum, og Fiskarnir tveir. Ekki tókst þeim að komast úr undankeppninni en fengu þá umsögn hjá gagnrýnendum keppninnar að þeir hefðu sæmt sér vel á Íslandsmótinu í félagsvist. Tvö þessara laga rötuðu svo á fyrstu og einu breiðskífu hljómsveitarinnar, Strákapör, sem var gefin út haustið 2001.
Oberbaumbrücke
thumb|Oberbaumbrücke spannar ána Spree og er ein fegursta brúin í Berlín Oberbaumbrücke er án efa fegursta brúin í Berlín. Hún spannar ána Spree og tengir þar með borgarhverfin Kreuzberg og Friedrichshain. Á tímum kalda stríðsins var brúin hluti af járntjaldinu.
Leysir
thumb|Leysir thumb|Leysisýning í Þýskalandi
Smaladrengirnir
Hópurinn hefur svo leikið við ýmis tækifæri, þá aðallega á árshátíðum, afmælum, þorrablótum, kaffisamsætum, fermingum og öðrum samkomum.
Oberbaumbrücke
Heitið
Fyrstu tvær brýrnar yfir Spree á þessum stað voru úr viði. Þeim var lokað með slá á nóttinni, þar sem brúin var tollabrú. Þessi slá kallaðist Baum (tré) og af því er nafnið dregið. Neðar í ánni var því Unterbaumbrücke en fyrirrennari núverandi brúar hét Oberbaumbrücke. Þegar brýrnar voru fjarlægðar og núverandi brú smíðuð, fékk hún gamla heitið Oberbaumbrücke.
Leysir
Leysir er tæki sem sendir frá sér ljós sem er magnað með örvaðri rafsegulgeislun. Ljósið kallast leysigeisli og hefur eina ákveðna bylgjulengd (þ.e. einn lit ef um sýnilegt ljós er að ræða) og dreyfist mjög lítið, þ.a. geislinn helst grannur jafn vel langa vegalengd frá ljósgjafanum.
Oberbaumbrücke
Saga Oberbaumbrücke
thumb|Lituð ljósmynd af Oberbaumbrücke skömmu eftir að hún var tekin í notkun 1902
Byggingarsaga
Fyrirrennari brúarinnar var úr viði og var smíðuð 1723. Hún var með viðarloku sem hægt var að opna, þannig að bátar komust í gegn. 1893 voru uppi áætlanir um að smíða nýja brú, sem bæri allt í senn hestvagna, gangandi umferð og lestir. Framkvæmdir hófust 1894. Brúin varð 150 metra löng og var haldið uppi af sjö steinbogum. Sá víðasti er 22 metrar. Við hliðina á akbrautinni eru súlnagöng fyrir fótgangandi vegfarendur, en þar fyrir ofan eru svo lestarteinarnir. Fyrir miðju eru tveir 34 metra háir turnar. Brúin öll er gerð úr rauðum tígulsteini, sem gefur henni afar sérstakt útlit. Smíðinni lauk 1902 en þá keyrði fyrsta neðanjarðarlestin yfir brúna, en það var jafnframt fyrsta neðanjarðarlest Berlínar. Á þessum hluta leiðarinnar keyrir hún reyndar ofanjarðar.
Stríðið og eftirstríðsárin
Brúin skemmdist töluvert í loftárásum bandamanna í heimstyrjöldinni síðari. En 23. apríl 1945, aðeins viku fyrir dauða sinn, ákvað Hitler að sprengja brúna til að hindra framrás sovéska hersins í borginni. Því var miðjuhlutinn sprengdur, en við það brunnu turnarnir og þök þeirra hrundu. Strax eftir stríð var brúin lagfærð til bráðabirgða, enda mikið notuð. Áin Spree markaði skilin á milli sovéska og bandaríska hernámssvæðanna. Fyrir norðan brúna var Friedrichshain í sovéska hlutanum en fyrir sunnan var Kreuzberg í bandaríska hlutanum. Þegar Berlínarmúrinn var reistur 1961 var búnni lokað. Öll umferð um hana var stöðvuð. Hún var orðin hluti af járntjaldinu milli austurs og vesturs. Árið 1972 var sett upp landamærastöð við brúna í Friedrichshain og brúin opnuð fyrir gangandi vegfarendur, það er þeirra sem á annað borð höfðu leyfi til að fara yfir landmærin.
Endurreisn
Strax við fall múrsins var landamærastöðin fjarlægð og brúin opnuð fyrir alla gangandi vegfarendur. Hvorki bílar né lestir komust yfir vegna. Árið 1992 var brúin lagfærð og gerð upp. Haldin var samkeppni um hönnun á miðhlutanum sem Hitler hafði látið sprengja. Sigurtillagan gerði ráð fyrir að brúa bilið með stálgrind, bæði fyrir bíla og lestir. Bílaumferð var hleypt á aftur í nóvember 1994 en lestir ekki fyrr en í apríl 1995. Brúin var tekin upp í skjaldarmerki Friedrichshain 1991, skömmu eftir sameiningu landanna. Árið 2001 voru borgarhlutarnir Friedrichshain og Kreuzberg sameinaðir. Brúin er þó enn í sameiginlegu skjaldarmerki.
Markvert
thumb|Hinn árlegi grænmetisslagur á Oberbaumbrücke Á brúnni fer fram árlegur grænmetisslagur (Gemüseschlacht) milli íbúa Friedrichshain og Kreuzberg um yfirráðin í þessum borgarhluta. Slagurinn er haldinn í léttum dúr, þrátt fyrir að notað sé fúlt, myglað og skemmt grænmeti og egg. Siður þessi hefur verið haldinn síðan 1998 og hafa íbúar Friedrichshain ávallt borið sigur úr býtum fram að þessu.
Lundey (Bristolflóa)
Lundey (enska: Lundy) er stærsta eyjan í Bristolflóa við Bretland. Lundey er í mynni flóans, 12 enskar mílur norðvestur af Hartland Point. Telst hún til Devonskíris. Lundey er nefnd Lundy á ensku, en nafníð er norrænt og þýðir mjög líklega Lundey í höfuðið á lundanum. Lundey er lítil eyja, ekki nema um 5 km á lengd og breiddin víðast tæpur kílómeteri, nema syðst þar sem hún er um 1,5 km á breidd.
Fræðarinn (Platon)
Fræðarinn eða Sófistinn (forngríska: Σοφιστής) er samræða eftir forngríska heimspekinginn Platon. Samræðan er almennt talin hafa verið samin seint á ferli Platons, seinna en Parmenídes og Þeætetos en um svipað leyti og Stjórnvitringurinn, að öllum líkindum eftir 360 f.Kr.
Nýfrumlífsöld
thumb|right|Steingervingur af Dickinsonia costata frá síðasta skeiði nýfrumlífsaldar. Nýfrumlífsöld er jarðsögulegt tímabil sem nær frá því fyrir 1.000 til 541 milljón árum síðan, frá lokum miðfrumlífsaldar að upphafi fornlífsaldar. Á þessum tíma varð mesta jökulskeið jarðsögunnar þegar ísinn náði að miðbaug og Jörðin varð hugsanlega snjóboltajörð.
Elstu merki um dýr með harðri skel er að finna seint á þessu tímabili.
Bengal
thumb|right|Vestur- og Austur-Bengal Bengal, Bangla eða Bongo er landsvæði í Suður Asíu þar sem Ganges og Brahmaputra sameinast og renna út í Bengalflóa. Svæðið skiptist milli Vestur Bengal og Bangladesh (Austur Bengal). Þéttbýli er mikið en þar búa yfir 200 milljónir manna, aðallega bengölskumælandi. Stærstu borgirnar eru Kolkata og Dakka.
Iðnaðarverkfræði
Iðnaðarverkfræði er undirgrein verkfræðinnar sem fjallar um hagræðingu flókinna ferla, kerfa eða stofnanna. Iðnaðarverkfræðingar vinna að því að útrýma sóun á tíma, fjármagni, efni, vinnustundum, vélartíma, orku og öðrum auðlindum.
Hörpudiskur
Við Ísland lifa 11 tegundir diska og er hörpudiskurinn stærstur af þeim og eina tegundin sem hefur verið nytjuð
Vöxtur og aldur
thumb|350px|right|Hörpudiskur. Landaður afli í tonnum á Íslandsmiðum Aldursgreining við Grænlandsströnd leiddi í ljós að allt að 40% af stofninum væri eldri en 21 árs og þar fundust einstaklingar sem taldir voru eldri en 35 ára. Í Noregi hafa fundist einstaklingar sem hafa náð allt að 23 ára aldri. Við Ísland er talið að hörpudiskurinn geti orðið yfir 20 ára gamall Vaxtarhraði og hámarksstærð hörpudiska ræðst af hitastigi sjávar og fæðuframboði og er þar af leiðandi breytilegur eftir svæðum. Vöxtur dýrsins er hraðastur í upphafi en úr honum dregur þegar dýrið eldist. Í Breiðafirði nær hörpudiskurinn 60 mm hæð (þykkt) við u.þ.b. 6 ára aldur og telst þá hluti veiðistofnsins. Við Grænlandsstrendur tekur það hörpudiskinn 9 ár að ná þessari stærð og 7 ár í Norður-Noregi. Algeng stærð á hörpudiski við Ísland er 80-100 mm en heyrst hefur um hörpudiska í Jökulfjörðum á Vestfjörðum sem náðu 140 mm þykkt
Kynþroski og hrygning
Við Ísland verður hörpudiskurinn kynþroska við 4-5 ára aldur. Karldýrið myndar hvítleitan sviljasekk en kvendýrið bleikan eða appelsínurauðan hrognasekk. Hörpudiskurinn hrygnir einu sinni á ári, í júlí, og verða lirfunar botnlægar í september eftir að hafa verið sviflægar í 6-8 vikur.
Veiðar á hörpudiski við Ísland
thumb|350px|left|Veiðisvæði við ísland 1995-2003. Dekkstu svæðin sýna mestan afla (tonn/sjm²)
883
883 (DCCCLXXXIII í rómverskum tölum) var 83. ár 9. aldar sem hófst á þriðjudegi samkvæmt júlíska tímatalinu.
Hörpudiskur
Veiðar á hörpudiski við Ísland
Veiðar á hörpudiski við Íslandsstrendur hófust árið 1969 frá Bolungarvík við Ísafjarðardjúp. Árið 1970 fundust gjöful mið í Breiðafirði og hafa langmestar veiðar verið þar. Helstu veiðisvæði við Íslandsstrendur, fyrir utan Breiðafjörð, eru Húnaflói, Ísafjarðardjúp og Arnarfjörður. Enginn hörpudiskur hefur verið veiddur á Íslandsmiðum síðan árið 2003. Vel gekk með tilraunaveiðar á hörpudiski í Breiðafirði sumarið 2014. Menn eru hóflega bjartsýnir á að hægt sé að byrja aftur að veiða nokkur hundruð tonn á ári
Veiðar á hörpudiski á erlendum miðum
Við vesturströnd Norður-Ameríku er löng hefð fyrir veiðum á hörpudiski og öðrum diskategundum. Afli við norðaustanverðan St. Lawrence flói hefur oft farið upp í 3000 tonn af hörpudiski, en úr því má fá 300 tonn af vöðva. Í Noregi eru heimildir um veiðar á hörpudiski frá 1770 og var hann þá notaður sem beita á línuveiðum. Norðmenn byrjuðu að veiða hörpudisk við Jan Mayen árið 1985 og árið eftir veiddu þeir þar 13.000 tonn. Lágt stofnstærðarmat árið 1987 leiddi til þess að svæðinu var lokað. Við Svalbarða voru veidd 2000 tonn árið 1986 og árið eftir fór veiðin upp í 40.000 tonn. Árið 1988 fór veiðin niður í 8000 tonn og var á næstu árum 2000-7000 tonn, þangað til 1992 þegar svæðinu var lokað. Miklar veiðar voru við Bjarnarey (Svalbarða) árin 1987-1992 en þá var veiðum þar einnig hætt vegna ofveiði. Grænlendingar hófu veiðar á hörpudiski árið 1983 í litlum mæli en árin 1988-1992 var landað 400–1900 tonnum. Síðan 1995 hefur veiðin verið í kringum 1200-2600 tonn á ári
Pegasos
thumb|right|Pegasos og [[Bellerófon á grísku leirkeri.]] Pegasos (stundum nefndur Skáldfákur) var vængjaður hestur í grískri goðafræði sem varð til þegar Perseifur drap Medúsu. Hann ýmist spratt úr blóði hennar sem féll á jörðina eða stökk úr hálsinum þegar Perseifur skar höfuðið af henni. Hann er líka kallaður hinn vængjaði skáldfákur þar sem sagan segir að Bellerófon hafi tamið hann og gefið hann músunum á Parnassos. Foreldrar hans eru Póseidon og Medúsa.
ITunes Store
iTunes Store er tónlistarnetverslun frá Apple. Hún inniheldur mikið úrval af stafrænni tónlist, geisladiska, leiki, tónlistarmyndbönd, sjónvarpsþætti og kvikmyndir.
Hyoscyamus aureus
Hyoscyamus aureus er tví- eða fjölær planta af náttskuggaætt frá Egyptalandi og Vestur-Asíu.
Fullkomin tala
Fullkomin tala er náttúruleg tala, sem hefur þann eiginleika, að summa allra þátta tölunnar (þó ekki talan sjálf) er jöfn tölunni sjálfri. Minnsta fullkomna talan er 6 en tölur sem ganga upp í hana eru 1, 2 og 3 og summa þeirra er 6, þar af leiðandi er 6 fullkomin tala. Önnur dæmi eru 28 (= 1 + 2 + 4 + 7 + 14) og 496. Það eru jafn margar fullkomnar tölur þekktar og fjöldi Mersenne frumtalna. Ef 2p-1 er frumtala, þá er (2p-1)(2p-1) fullkomin tala. Eingöngu er vitað um sléttar fullkomnar tölur en þó er ekki vitað hvort það séu til fullkomnar oddatölur eða ekki.
Nightwish
thumb|Floor Jansen. Nightwish er finnsk sinfónísk power metalhljómsveit sem var stofnuð árið 1996. Söngkonur hljómsveitarinnar hafa sungið í óperustíl. Nightwish tók þátt í finnsku forkeppninni í Eurovision árið 2000 og endaði í öðru sæti.
Árið 2005 ákvað hljómsveitin að halda áfram án söngkonunnar Törju Turunen og tjáðu sig í opnu bréf eftir tónleika og settu tilkynningu á heimasíðu sína. Nightwish hefur verið með tvær söngkonur síðan: Hina sænsku Anette Olzon og nú fer hollenska söngkonan Floor Jansen fyrir sveitinni.
Til stóð að sveitin kæmi til Íslands árið 2008 en hætt var við það vegna tónleikahaldarans.
Mið-London
thumb|200px|Kort af svæðinu. Mið-London (enska: Central London) eru þau hverfi í London sem eru næst miðborginni. Engin opinber skilgreining er til á svæðinu sem menn nefna Mið-London og varast ber að rugla því saman við innri London. Mið-London nær yfir um það bil 26 km² svæði, og er báðum megin við Thamesána.
Mið-London skiptist í þrjú svæði:
Cydonia (Mars)
Cydonia er svæði á reikistjörnunni Mars.
Hettuspæta
Hettuspæta (fræðiheiti: Dryocopus pileatus) er svartur og rauður fugl ættaður um Norður-Ameríku.
Stoke
Stoke getur átt við:
Mizunakál
thumb|180px|mizunakál thumb|right|250px|Mizuna með [[pasta reyktum laxi]] Mizunakál (fræðiheiti Brassica rapa nipposinica) er japönsk káljurt af krossblómaætt með mildum sinnepskeim. Mizuna er vinsælt í salöt.
Jóhanna Egilsdóttir
Jóhanna Egilsdóttir (f. 25. nóvember 1881, dáin 5. maí 1982) var íslensk verkakona og formaður Verkakvennafélagsins Framsóknar
Jóhanna gekk í Kvenréttindafélag Íslands við stofnun þess árið 1907 og hafði mikinn áhuga á að láta til sín taka í baráttunni fyrir kosningarétti kvenna, hún var varaformaður félagsins 1948 -1952. Hún gekk í Verkakvennafélagið Framsókn árið 1917 eða þremur árum eftir stofnun þess. Hún var kosin í stjórn félagsins árið 1923 og varð formaður þess árið 1935 og gegndi formennskunni í 27 ár eða til ársins 1962.
Hoya burmanica
Hoya burmanica er fjölær jurt í vaxblómaættkvísl. Útbreiðslan er frá austurhluta Indlands (Assam) austur til Víetnam.
Jóhanna Egilsdóttir
Hún sat í miðstjórn ASÍ 1928- 1942 og í miðstjórn Alþýðuflokksins um árabil frá árinu 1942 Hún var bæjarfulltrúi í Reykjavík 1934 - 1938. Jóhanna tók sæti á Alþingi sem varaþingmaður Alþýðuflokksins árið 1957.
Barnabarn Jóhönnu er Jóhanna Sigurðardóttir fyrrverandi formaður Samfylkingarinnar og fyrsta konan til gegna embætti forsætisráðherra á Íslandi.
Kherson
thumb|Sigurminnismerkið í Kherson. Kherson (úkraínska: Херсо́н) er borg í suður-Úkraínu og höfuðborg Khersonfylki. Íbúar voru 284.000 árið 2021. Borgin er við Dnjepr-fljót og er þar skipaiðnaður.
Frá mars 2022 hernámu Rússar borgina. Í byrjun nóvember lýstu þeir yfir að þeir ætluðu að hörfa frá borginni. Rússar héldu áfram árásir á borgina. Þar héldu til tugþúsundir íbúa sem flýðu í ríkara mæli
Í júní 2023 urðu flóð í borginni þegar Kakhovka-stíflan í 80 km í austri var sprengd.
Sambesí
thumb|right|Viktoríufossar í Sambesífljóti. Sambesí eða Sambesífljót er fjórða lengsta fljót í Afríku og það stærsta sem rennur í Indlandshaf. Vatnasvið þess er 1.329.965 km² að stærð, eilítið minna en helmingur vatnasviðs Nílar. Sambesí er 2.750 km langt. Það á upptök sín í Sambíu, rennur svo gegnum Angóla og síðan eftir landamærum Simbabve og Sambíu til Mósambík þar sem það rennur út í Indlandshaf.
Í Sambesí eru Viktoríufossar, eitt af stærstu vatnsföllum heims, en aðrir stórir fossar eru Chavumafossar við landamæri Sambíu og Angóla, og Ngonyefossar í vesturhluta Sambíu. Allt fljótið er einungis brúað á fjórum stöðum: við Chinyingi, Viktoríufossa, Chirundu og Tete.
Tvær aðal vatnsaflsvirkjanir í fljótinu eru Kariba stíflan og Cahora Bassa stíflan. Lokið var við Kariba stífluna 1959. Hún er 128 m há og 579 m breið. Lónið sem myndaðist er um 280 km langt og um 5400 km² að stærð. Stíflan er á landamærum Sambíu og Simbabve framleiðir um 16 hundruð mw. Cahora Bassa stíflan er neðar í fljótinu í Mósambík og lokið var við að byggja hana 1974. Hún er 171 m á hæð og lónið um 2700 km² að stærð; framleiðir um 2000 mw. Auk þessara vatnsaflsvirkjanna er tvær minni virkjanir í fljótinu. Umfang árósa Sambesí fljótsins er um helmingur af því sem þeir voru áður en stíflunar voru byggðar. Áður en stíflurnar voru byggðar var meðal lágmarksrennsli á sekúndu um 500 m³ og hámarks meðalrennsli um 6000 m³. Þetta hefur leitt til þess að í fyrsta lagi að fæða og viðkoma fiska, fugla og annarra dýra hefur raskast verulega. Í öðru lagi hefur graslendi fyrir kýr og villta grasbýta minnkað og í þriðja lagi hefur landbúnaður og fiskveiðar raskast.
882
882 (DCCCLXXXII í rómverskum tölum) var 82. ár 9. aldar sem hófst á mánudegi samkvæmt júlíska tímatalinu.
Svoldarorrusta
thumb|right|Svoldarbardagi eftir norska málarann [[Otto Sinding]] Svoldarbardagi var sjóorrusta háð í Eyrarsundi eða einhvers staðar í Eystrasalti í september árið 999 eða 1000. Ólafur Tryggvason, Noregskonungur, hafði verið í leiðangri til Vindlands og var á leið aftur heim til Noregs. Sveinn tjúguskegg, Danakonungur, Ólafur sænski, Svíakonungur, og Eiríkur Hákonarson, Hlaðajarl, sátu fyrir honum með ofurefli liðs. Heimskringla segir svo frá að Ólafur Tryggvason hafi aðeins haft 11 skip í bardaganum en andstæðingar hans höfðu að minnsta kosti 70. Skip hans voru hroðin eitt af öðru uns aðeins Ormurinn langi var eftir. Eftir harða atlögu unnu Eiríkur jarl og menn hans skipið og Ólafur kastaði sér í sjóinn.
Talið er að Svoldur (eða Svöldur) sé eyja í Eystrasalti, innan við eyna Rügen við strönd Þýskalands. Hún er nú óþekkt örnefni.
Tónasystur - Bergmál
Tónasystur er 78-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1955. Á henni syngur sönghópurinn Tónasystur lögin Bergmál og Unnusta sjómannsins. Tríó Jan Morávek leikur undir en auk Jan sem lék á píanó, lék Eyþór Þorláksson á gítar og Erwin Koeppen á bassa. Tónasystur eru þær Eygló Viktorsdóttir, Hulda Viktorsdóttir, Sigríður Pétursdóttir, Sigríður Þóra Bjarnadóttir, Þórdís Stefánsdóttir og Þórunn Pálsdóttir. Útsetning: Jan Morávek. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Pressun: AS Nera í Osló.
Tónasystur
thumb|left|Tónasystur komu fyrst fram opinberlega á revíukabarettum Íslenzkra tóna í Austubæjarbíói í apríl 1955. Þetta er eina sólóplata Tónasystra, en þær sungu inn á plötur með [[Alfreð Clausen, IM 79 og Jóhanni Möller, IM 78.]]
Íranska úrvalsdeildin
Íranska Úrvalsdeildin (Persneska: لیگ برتر خلیج فارس) er efsta deildin í írönskum fótbolta. Deildin hefur 16 bestu lið Írans.
ReykjavíkurAkademían
ReykjavíkurAkademían er félag sjálfstætt starfandi fræðimanna sem stofnað var árið 1997. Hlutverk félagsins er vera „akademía“ í merkingunni vísindasamfélag þar sem fólk sem stundar rannsóknir á eigin vegum getur fengið vinnuaðstöðu og stuðning af öðrum í sömu sporum. Tilgangurinn er að skapa umhverfi fyrir þá vísindamenn sem starfa sem einyrkjar eða laustengdir rannsóknar- og kennslustofnunum eins og Háskóla Íslands. Félagið rekur Bókasafn alþýðu (bókasafn Dagsbrúnar). Félagið stendur fyrir nokkrum ráðstefnum og málþingum um aðskiljanleg efni á hverju ári og heldur málstofu á hverjum fimmtudegi þar sem einhver fræðimaður kynnir rannsóknir sínar.
Saga félagsins
ReykjavíkurAkademían varð til sem félag sjálfstætt starfandi fræðimanna árið 1997. Til að byrja með var lögð höfuðáhersla á að finna húsnæði fyrir starfsemi félagsins, sem náðist sumarið 1998 þegar Siglingastofnun Íslands flutti út úr JL-húsinu og íslenska ríkið var með bindandi leigusamning við eigendur. Háskóli Íslands hafði þá áður hafnað húsnæðinu. Inn í húsnæðið fluttu þá þegar nokkrir fræðimenn, en fjölmennasti hópurinn til að byrja með voru sagnfræðingar, enda hefð fyrir einyrkjastarfsemi í þeirri grein. Einnig var mikið um að ungir vísindamenn sem voru nýkomnir heim úr námi erlendis nýttu sér aðstöðu félagsins. Lítil fyrirtæki með rannsóknartengda starfsemi nýttu sér einnig aðstöðuna. Árið 2014 var leigusamningi í JL-húsinu sagt upp til að rýma fyrir gistiheimili og fluttist þá starfsemin á tvær hæðir í Þórunnartúni.
Sendiráð
Sendiráð eru starfsstöðvar utanríkisþjónustu lands erlendis. Innan sendiráða starfa stjórnarerindrekar sem vinna eiga að hagsmunum viðkomandi lands í erlendum löndum. Sendifulltrúar eru sendiherrar og aðrir starfsmenn utanríkisþjónustu erlendis. Störf sendiráðs eru til dæmis útgáfu vegabréfa og vegabréfa-áritana, bera skilaboð milli stjórnmálamanna og stofnana landa í millum, aðstoða ríkisborgara sem standa fyrir viðburðum í viðkomandi landi eða hafa lent í vandræðum erlendis svo sem verið fangelsaðir.
Íslensk sendiráð
Ísland rekur sendiráð í Austurríki (Vínarborg), Bandaríkjunum (Washington), Belgíu (Brussel), Bretlandi (London), Danmörku (Kaupmannahöfn), Finnlandi (Helsinki), Frakklandi (París), Indlandi (Nýju-Delí), Ítalíu (Róm), Japan (Tókýó), Kanada (Ottawa), Kína (Peking), Malaví (Lílongve), Mósambík (Mapútó), Namibíu (Windhoek), Noregi (Osló), Rússlandi (Moskvu), Srí Lanka (Kolombo), Suður-Afríku (Pretoríu), Svíþjóð (Stokkhólmi), Úganda (Kampala), Þýskalandi (Berlín) og Pólland (Varsjá).
Tengt efni
Ambassade Ambassade Veleposlanstvo Agente diplomatico Ambassade Ambasada Посольство Посольство
Bernard Williams
Bernard Arthur Owen Williams (21. september 1929 – 10. júní 2003) var breskur heimspekingur sem var af mörgum talinn einn mikilvægasti breski siðfræðingur sinnar kynslóðar.
Hann var Knightsbridge-prófessor í heimspeki við Cambridge-háskóla í rúman áratug og síðar Deutsch-prófessor í heimspeki við Kaliforníuháskóla í Berkeley.
Williams varð þekktur alþjóðlega fyrir tilraunir sínar til þess að snúa aftur að rótum siðfræðinnar: að sögu og menningu, stjórnmálum og sálfræði og ekki síst til Forn-Grikkja. Honum var lýst sem „rökgreiningarheimspekingi með sál húmanista“. Hann hafnaði smættarhyggju og lét eitt sinn hafa eftir sér að smættarhyggjumenn væru þeir sem honum mislíkaði raunverulega.
Williams vildi greiða götu kvenna innan háskólasamfélagsins og Martha Nussbaum sagði að hann væri eins nálægt því að geta talist femínisti eins og maður í hans stöðu gæti nokkurn tíma orðið. .
Hagkaup
thumb|Vörumerki Hagkaupa. Hagkaup eru íslenskt smásölufyrirtæki í eigu Haga sem selur matvörur, fatnað, raftæki, afþreyingarefni og leikföng. Hagkaup eru með átta verslanir á Íslandi, þar af sex á höfuðborgarsvæðinu. Í Hagkaupum starfa 700-750 manns. Framkvæmdastjóri er Sigurður Reynaldsson. Hagkaup segjast reka stærstu verslun landsins í Smáralind.
Hagkaup voru upphaflega stofnuð af Pálma Jónssyni (sem oftast var nefndur Pálmi í Hagkaup) árið 1959. Árið 1967 opnaði hann fyrstu Hagkaupaverslunina við Miklatorg í Reykjavík.
Jólin 2008 buðu Hagkaup viðskiptavinum sínum að taka lán til hálfs árs á 3% vöxtum fyrir þeim vörum sem þeir töldu sig vanta. Þetta var gert að sögn forsvarsmanna Hagkaupa til þess að koma til móts við þá sem höfðu lítið milli handanna sökum efnahagskreppunnar. Um sjö hundruð manns tóku slík lán þrátt fyrir að umboðsmaður Alþingis hafi varað við þeim.
Atman
ATman er í hindúisma sál einstaklingsins eða sjálf hans. Atman var brahman í smækkaðri mynd.
Arminia Bielefeld
DSC Arminia Bielefeld, (Þýska: Deutscher Sportclub Arminia Bielefeld) yfirleitt þekkt sem Arminia Bielefeld, er þýskt knattspyrnufélag staðsett í Bielefeld.
Ciudad Juárez
thumb|Ciudad Juárez. Ciudad Juárez (Juárez í daglegu máli) er borg í Chihuahua-fylki í Mexíkó. Hún er fjölmennasta borg fylkisins með 1,5 milljón (2020). El Paso í Bandaríkjunum er aðliggjandi borg við landamæri landanna er Río Bravo del Norte eða Rio Grande skilur þær að. Yfir 300 maquiladora-verksmiðjur eru í borginni. Borgin hefur verið þekkt fyrir háa morðtíðni og fíkniefnastríð.
Kristján Arason
Kristján Arason (f. 23. júlí 1961) er íslenskur handboltamaður og lék meðal annars með Íslenska karlalandsliðinu í handknattleik. Hann er kvæntur Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur. Hann var í fjórða sæti á lista IHF yfir heimsins bestu handboltamenn árið 1989. Hann er talinn einn besti varnarmaður allra tíma. Hann varð Íslandsmeistari með Fimleikafélagi Hafnarfjarðar sem þjálfari 2011.
Moksha
Moksha er í Vedískum trúarbrögðum, líkt og Hindúisma, frelsun andans úr viðjum efnisheimsins, ófullkomnunar hans og þjáningunni sem hún veldur. Með því að öðlast Moksha losnar andinn undan sífelldri endurfæðingu inn í efnisheiminn og öðlast alsæla hvíld við guðdómlega uppsprettu veruleikans. Slík guðdómleg hvíld er þó ekki eilíf, heldur getur andinn aftur kosið að endurfæðast eftir mjög langan tíma, þá oftast í þeim tilgangi að hjálpa öðrum mannverum á braut til að öðlast Moksha (sjá hugtakið Guru). Menn geta öðlast Moksha með því að þroska vitund sína á hærra svið gegnum hugleiðslu, kúndalíní vakningu og aðrar andlegar iðkanir.
Þeætetos (Platon)
Í samræðunni, sem fjallar um þekkingarfræði, er leitað að skilgreiningu á þekkingu. Samræðunni lýkur án þess að endanleg niðurstaða hafi fengist.
Skógsnes
Skógsnes (Snóksnes)er bújörð í Gaulverjabæjarhreppi nú Flóahreppi (Skógsnes, Skógsnes, Skógsnesi, Skógsness).
Larix speciosa
Larix speciosa, er tegund lauffellandi barrtrjáa. Það vex í suðvestur Xizang og norðvestur Yunnan (Hengduan fjöllum). Þar vex það í 2.600 til 4000 metra á fjallshlíðum.
881
881 (DCCCLXXXI í rómverskum tölum) var 81. ár 9. aldar sem hófst á sunnudegi samkvæmt júlíska tímatalinu.
Skógsnes
Landamerki
Landamerkjaskjöl (nr. 94) fyrir Árnessýslu. Skjalinu var þinglýst 16. júní 1885. Þingl. 0,75, bókun 0,25. Landamerki Stokkseyrarkirkjujarða: Skógsness, Hamars og Hamarshjál. eru sem hér skrifast: Úr Þrísteini — sem er hornmarkið að sunnanverðu á svæði því sem liggur að Partamýrinni — í Drottningarþúfu, úr henni í Teigsvörðu (Gauta-), sem er hornmark að norðaustanverðu þeim megin, þaðan í Leirgjá á móts við Mýraland; þaðan á móts við Gaflsland — eftir Garðlagi upp í Gullvöll; úr Þúfunni að austanverðu á Gullvelli í Gráugrjót, þaðan í Hamarsvörðu, þaðan á móts við Saurbæjarland í Vörðuna á Saurbæjarvatnsbakka; úr Saurbæjarvatni (syðst) í Fuglstapaþúfu, þaðan í Ferðamannahól, þaðan í Hamarsflóð á móts við Galtastaðaland; svo ræður Hamarslækur suður í Djúpakrók, þaðan eru mörkin eftir svonefndri Gróf og vestast í Flathóla, þaðan austast í Keldhóla, úr Keldhólavörðu í hornmark að sunnan sem stendur við Stararflóð, austur og uppaf Miklavatni — og þaðan austur í Þrístein, sem fyrst er nefndur.
Ábúendatal
Heimild: Ábúendatal Gaulverjabæjarhrepps eftir: Halldór Gestsson og Pál Lýðsson, Tímarit.is
Örnefni
Sigurjón Þ. Erlingsson safnaði 1955 eftir sögn Kristjáns E. Þorgeirssonar bónda í Skógsnesi. Upphaflegt heiti bæjarins er Snóksnes, en orðið Skógsnes er notað í daglegu tali.
Gullvöllur¹ (60) Hóll sem er hornmark fyrir Hamarsbæi, Skógsnes og Gafl (Í jarðabók frá 1703 er sagt að þar hafi staðið bær sem komin sé í eyði) Markhóll² (61) Hraunstrýta með hundaþúfu norðvestan við Litlu-kot.(Þar sunnan við var alfaraleið milli bæja) Leirgjá3 (62) Pittur sem er landamerki milli Skógsness og Mýra. Leirgjá er í beinni sjónlínu milli Skógsness og Mýra bæjana. Mógrafir (63) í mýrinni austan við Stífluflóð
¹ Heimild: Kristján Eldjárn Þorgeirsson bóndi í Skógsnesi f: 20. september 1922 ² Heimild: Kristján Eldjárn Þorgeirsson bóndi í Skógsnesi f: 20. september 1922 3 Heimild: Guðný Magnúsdóttir Öfjörð f: 23. mars 1922.
Stafrófsskrá örnefna:
Austurskurður 28 Borgarflóð 53 Borgarhólar 39 Djúpadæl 25 Drag 42 Drottningardæla 31 Drottningarþúfa 32 Fjárhúsflóð 58 Flathólar 47 Frakkhóll 30 Gamlaborg 49 Gautateigsvað 21 Gautateigur 20 Gerði 54 Gerðisflóð 56 Grænhóll 2a Gullvöllur 60 Gömlu-engjar 8 Heimarihólaflóð 37 Heimarihólar 36 Hólmaflóð 38 Hólmaflóð 9 Hundhóll 15 Hústótt 52 Kálgarðaflóð 17 Kelduhólaflóð 46 Kelduhólar 44 Kelduhólaskurður 45 Kóngsdæl 33 Langadæl 29 Langaflóð 24 Langhólaflóð 34 Langhólar 35 Lauthóll 12 Leirgjá 62 Leirsuflóð 11 Leirsurimar 10 Litlaborg 51 Litladæl 19 Litligarður 48 Litlukot 5 Lómsflóð 23 Markhóll 61 Miðskurður 27 Mógrafir 63 Skrugguflóð 22 Skúmsflóð 16 Smáhólaflóð 4 Smáhólar 3 Stakhóll 40 Stakhólsflóð 41 Stekkjarflóð 57 Stekkur 55 Stífluflóð 14 Stóraborg 50 Stóradæl 18 Stóraflóð 13 Stöðull 59 Svörturimar 2 Valhóll 6=7 Valhöll 7=6 Vesturskurður 1 Þembudælur 26 Þverkelda 43
De nationalliberale
De nationalliberale (íslenska: Þjóðfrelsisflokkurinn) var danskur stjórnmálaflokkur eða stjórnmálahreyfing sem lét til sín taka um miðbik 19. aldar. Hann er stundum kallaður fyrsti danski stjórnmálaflokkurinn, þótt skipulag hans hafi verið mun lausara í reipunum en síðar tíðkaðist meðal stjórnmálaflokka. Hann var stofnaður til höfuðs einveldi konungs og starfaði m.a. að þýskri fyrirmynd. Skammlífu valdaskeiði flokksins lauk með síðara Slésvíkurstríðinu sem endaði á niðurlægjandi ósigri Dana.
Saga og hugmyndafræði
Fylgismenn þessarar hygmyndafræði töldu sjálfa sig hafna yfir eiginhagsmuni, heldur væru þeir hópur sem gæti tekið ákvarðanir út frá hag fjöldans. Stefnan sótti einkum fylgismenn í raðir embættismanna og langskólagenginna, sem jafnframt töldu að efnamenn og menntamenn væru best til þess fallnir að taka ákvarðanir í samfélaginu með kosningarétti sínum. Þjóðernis-frjálslyndisstefnan barst til Danmerkur á árunum eftir 1830 og hafði þegar mikil áhrif, einkum á unga menntamenn. Hún fól í sér kröfu um atvinnu- og verslunarfrelsi, helst án afskipta ríkisvaldsins og kröfur um að ryðja úr vegi síðustu leifum lénskerfisins.
Vöxtur og vinsældir
Þar sem frjálslynda þjóðernisstefnan lagði áherslu á að þjóðríkið væri hið æskilega viðmið í stjórnmálum, lenti hún í árekstrum við ríkjandi stefnu dönsku stjórnarinnar. Stórríkisstefnan miðaðist að því að halda úti ríki með þegnum af ólíku þjóðerni undir stjórn konungsvaldsins. Árið 1842 kynnti Orla Lehmann, kunnasti hugmyndafræðingur hreyfingarinnar hins vegar til sögunnar Egðustefnuna sem fól í sér að landamæri Danmerkur skyldu falla sem næst saman við þau svæði sem byggð væru dönsku fólki. Þessi stefna fól í sér allnokkrar landakröfur á hendur Þjóðverjum á sunnanverðu Jótlandi.
Lehmann var helsti ræðumaðurinn á Kasíónófundinum árið 1848 sem leiddi til þess að Friðrik 7. neyddist til að leggja niður einveldið, skömmu eftir valdatöku sína sem konungur. Voru leiðtogar úr hópi frjálslyndra þjóðernissinna áhrifamiklir við samningu dönsku stjórnarskrárinnar árið eftir. Eftir stjórnarfarsbreytingarnar náðu íhaldssamari öfl þó fljótlega yfirhöndinni og ruddu hinum frjálslyndari til hliðar.
Ýmis öfl tókust á í dösnkum stjórnmálum eftir afnám einveldisins, s.s. stórlandeigendur, minni bændur og frjálslyndir þjóðernissinar. Árið 1857 náði síðastnefndi hópurinn loksins völdum undir stjórn Carl Christian Hall sem ríkti með stuttum hléum til ársloka 1863. Má það tímabil kallast gullöldin í sögu hreyfingarinnar, þar sem mörgum af baráttumálum hennar var hrint í framkvæmd. Öllu verr tókst þó að framfylgja Egðustefnunni sem leiddi til stríðs við Þýskaland árið 1864 sem lauk með algjörum ósigri. Flokki frjálslyndra þjóðernissinna var kennt um ófarirnar og missti hann samstundis fylgi og völd.
Stórjarðeigendur náðu undirtökunum í dönskum stjórnmálum og einn úr þeirra hópi, C. E. Frijs varð forsætisráðherra 1866. Næsta tæpa áratuginn áttu frjálsyndir þó mismikla aðkomu að samsteypustjórnum undir forystu andstæðinga sinna, stórlandeigendanna í Hægriflokknum, uns Estrup-stjórnin tók við árið 1875 og hætti öllum tilraunum til málamiðlana.
Lítil endirnýjun varð í forystuliði flokksins sem lognaðist útaf fljótlega eftir 1880.
Evrasískur bjór
Evrasískur bjór (fræðiheiti: Castor fiber) er bjórategund sem var einu sinni mjög útbreidd í Evrasíu. Evrópski bjórinn dó næstum því út vegna ofveiða, bæði feldur hans og olía voru mjög eftirsótt. Árið 1900 voru einungis 1.200 bjórar í átta stofnum í Evrópu og Asíu enn lifandi. Nú hefur honum verið komið fyrir víða þar sem hann einu sinni þreifst, allt frá Stóra-Bretlandi til Kína og Mongólíu, þó ekki á Ítalíu, í Portúgal, á Balkanskaga né í Mið-Austurlöndum.
Síari
Síari er dýr sem nærist á því að sía smáar lífverur og lífrænar agnir úr sjónum, yfirleitt með því að sía sjóinn í gegnum líffæri sem alsett eru fínum hárum eða burstum.
Evrasískur bjór
Aðgreining frá kanadískum bjór
Við fyrstu sýn virðist enginn munur á útliti evrasíska bjórsins og þess kanadíska (Castor canadiensis) sem innfæddur er í Norður-Ameríku. Það er þónokkur munur á tegundunum tveimur: Sá helsti er að kanadíski bjórinn er með 48 litninga en evrasíski bjórinn aðeins 40 litninga. Þetta gerir það að verkum að bjórar af ólíkri tegund geti ekki átt frjó afkvæmi. Rússar hafa gert margar tilraunir til að láta tegundirnar tvær eiga afkvæmi án árangurs.
Síari
Dæmi um síara eru skeldýr, dýrasvif, hrúðurkarlar, svampdýr. Einnig skíðishvalir og margir fiskar, þar á meðal nokkrir hákarlar. Sumur fuglar eins og flæmingjar og einnig nokkrar tegundir af öndum eru einni síarar.
Evrasískur bjór
Höfuð
Evrasíski bjórinn er með stærri og minna kringlótta höfuðkápu en sá kandadíski og lengri, mjórri snoppu. Evrasíski bjórinn er með lengri nefbein sem eru breiðust við enda snoppunnar, aftur á móti í kanadíska bjórnum eru nefbeinin breiðust um miðjuna. Nefop evrasíska bjórsins er þríhyrnt en ferhyrnt í kanadíska bjórnum. Evrasíski bjórinn er jafnframt með kringlótt mænuop (foramen magnum) þar sem það er þríhyrnt í kanadíska bjórnum.
Líkami
Evrasíski bjórinn er með mjórri og ferkantaðri hala og styttri sköflunga sem gera það að verkum að hann eigi erfiðara með að ganga á tveimur fótum en kanadíski bjórinn. Bakraufarkirtlar evrasíska bjórsins eru stærri og með þynnri umgjörð en í kanadíska bjórnum.
Feldur
Vindhár evrasíska bjórsins eru með lengra mergholi en í kanadíska bjórnum. Dreifing feldlita er einnig mismunandi: 66% evrasískra bjóra eru með ljósbrúnan feld, 20% rauðbrúnan, 8% brúnan og 4% svartleitan þar sem 50% kanadískra bjóra eru með ljósbrúnan feld, 25% rauðbrúnan, 20% brúnan og 6% svartleitan.
Útbreiðsla
thumb|230px|left|Útbreiðslusvæði evrasíska bjórsins (í rauðu) í Evrópu árið 1999. Evrasískum bjórum fer fjölgandi eftir að þeim var næstum því útrýmt snemma á 20. öld. Þá var áætlaður stofn bjóra aðeins 1.200. Hann dó út í mörgum Evrópulöndum en árið 2003 voru evrópskir bjórir orðnir 639.000 um alla álfuna. Um það 83% evrópskra bjóra lifa í Rússlandi.
Honum var komið aftur fyrir í Skandinavíu á 20. öld, fyrst í Svíþjóð á tímabilinu 1922–1939 og þá í Danmörku árið 1999. Einnig hefur orðið endurkoma hans í Skotlandi frá 2009.
Kringlumýrarbraut
Kringlumýrarbraut er stór gata í Reykjavík nefnd eftir Kringlumýri. Í mótmælum vörubílstjóra þann 1. apríl 2008 stöðvuðu bílstjórarnir umferð við gatnamót Kringlumýrarbrautar og Miklubrautar í um tíu mínútur þar til lögreglan kom á vettvang.
Ágúst Ólafur Ágústsson
Ágúst Ólafur tók sér tveggja mánaða launalaust leyfi frá þingstörfum í lok ársins 2018 eftir að trúnaðarnefnd Samfylkingarinnar gaf honum áminningu fyrir að verða sér „til háborinnar skammar“ í samskiptum við Báru Huld Beck, blaðamann hjá Kjarnanum. Í yfirlýsingu sem Ágúst gaf út sagði hann að hann hefði látið særandi orð falla eftir að hún neitaði honum tvívegis um koss. Bára sagði hann síðar hafa dregið úr eigin áreitni í yfirlýsingunni og hann hafi í reynd ítrekað reynt að kyssa hana þrátt fyrir mótmæli hennar.
Zymetech
Zymetech (áður Ensímtækni) er íslenskt líftæknifyrirtæki sem sérhæfir sig í rannsóknum á ensímum unnum úr sjávarlífverum og nýtingu þeirra í lækningavöru og snyrtivörur.
Storm Thorgerson
thumb| Storm Thorgerson Storm Elvin Thorgerson (f. 28. febrúar 1944 í Potters Bar í Hertfordshire; látinn 18. apríl 2013) var enskur myndlistahönnuður. Hann var lykilmeðlimur myndlistahóps Hipgnosis, og hannaði margar af þeirra vinsælustu myndum á hulstrum stuttskífa og breiðskífa.
Zymetech
Fyrirtækið var stofnað árið 1999 af Jóni Braga Bjarnasyni, prófessor í lífefnafræði við Háskóla Íslands og Ágústu Guðmundsdóttur, prófessor í matvælaefnafræði við Háskóla Íslands.
Penzim húðáburður frá Zymetech kom á markað á Íslandi árið 2000. Undanfarin ár hefur Zymetech lagt áherslu á þróun og markaðssetningu PreCold munnúða gegn kvefi. Sænska líftæknifyrirtækið Enzymatica AB framleiðir sama munnúða undir nafninu ColdZyme í Svíþjóð. Zymetech og Enzymatica sameinuðust árið 2016 eftir 10 ára samstarf.
Jörvi
Jörvi er íslenskt karlmannsnafn.
Indíánahnúður
Indíánahnúður (fræðiheiti Ipomoea tricolor) er  vafningsjurt sem verður  2-4 metra há. Laufblöðin eru spírallöguð, 3-7 sm löng. Blómin eru blá 4-9 sm í þvermál og er algengast að þau séu blá með hvítri til gulri miðju.
Jurtin er af sumum talið illgresi þar sem hún vex hratt og myndar mikið magn af fræum Fræ jurtarinnar innihalda beiskjuefni (lýting) og hafa frá fornu fari verið notuð til að kalla fram ofskynjun. Astekar kölluðu fræ jurtarinnar tlitliltzin sem þýðir svart og í Suður-Ameríku eru fræin einnig kölluð badoh negro.
Þorlákur helgi Þórhallsson
Þorlákur Þórhallsson helgi (1133 – 23. desember 1193) vígðist ungur sem prestur, menntaðist síðan í mörg ár erlendis, innleiddi á Íslandi reglu Ágústínusarkanoka og gerðist ábóti en var síðast biskup í Skálholti frá 1178. Hann vann að siðbót á Íslandi og reyndi að innleiða lög og venjur, sem kirkjan beitti sér fyrir í öðrum löndum. Hann var árið 1198 tekinn í helgra manna tölu á Alþingi, og 1984 útnefndi páfastóll hann verndardýrling Íslands.
Uppruni
thumb|left|125px|Hlíðarendi. Þorlákur fæddist á Hlíðarenda í Fljótshlíð. Foreldrar hans hétu Þórhallur Þorláksson og Halla Steinadóttir. Einnig eru nefndar tvær dætur þeirra, sem hétu Eyvör og Ragnheiður. Það er að skilja, að þetta hafi verið fremur fátækt fólk, því að „Þorlákur var þá ungur að aldri, er þau brugðu búi sínu, faðir hans og móðir." Hann fylgdi móður sinni, og hún var hjá honum á efri árum sínum. Halla kenndi syni sínum ættvísi og mannfræði. Þórhallur hafði verið farmaður, en að öðru leyti er fátt um foreldra Þorláks vitað, nema ættartölur rekja framætt þeirra. Þær ná ekki til hinna frægustu manna úr sögu landsins, þótt sumir séu allkunnir. Þannig var Þorgils örrabeinsstjúpur langa-langafi Þorláks, sem hefur verið þekkt ætt á Suðurlandi. Að því marki sem frændur biskupsins eru nefndir í sögu hans og jarteinum, virðast ýmsir þeirra hafa verið fátækt fólk.
Nám og prestsþjónusta
Þorlákur lærði fyrst í Odda hjá Eyjólfi Sæmundssyni fróða. Hann „tók vígslur þegar á unga aldri allar, uns hann varð djákni af Magnúsi biskupi, en hann var þá fimmtán vetra gamall, er biskup andaðist." Magnús Einarsson biskup fórst haustið 1148, og nýr biskup var ekki vígður til Skálholts fyrr en vorið 1152. Á þeim tíma gerðist fátt kennimanna syðra, svo að Björn Gilsson Hólabiskup var fenginn til að vígja hóp manna prestsvígslu á Alþingi. Þar á meðal var Þorlákur, sem hefur vantað mörg ár í venjulegan lágmarksaldur presta, sem var 25 ár. Sú undanþága skýrist sjálfsagt bæði af þessum erfiðu aðstæðum og góðum undirbúningi og hæfni piltsins. Ef hann vígðist sumarið 1152, var hann 19 ára gamall, sem er mikið frávik frá reglunum, og því meira væri það, ef giskað er á eitthvert árið næst á undan.
Sem prestur tók Þorlákur sér í fyrstu „lítil þing, fésöm, og hafði þau nokkra stund, og varð honum bæði gott til fjár og vinsælda, af því að nálega unni honum hugástum hvert barn, er hjá honum var." Tíminn leyfir varla, að hann hafi gegnt þessari þjónustu í sérlega mörg ár, þótt misserum kunni að skipta, enda segir það ekki heldur í sögu Þorláks, né eru raktir neinir sérstakir atburðir í sambandi við þennan tíma.
Þess hefur verið getið til, að Þorlákur hafi lært í skóla Viktorsklaustursins í París, sem var frægur og þótti ágætur, en klaustrið heyrði til Ágústínusarreglu, var í strangara lagi og beitti sér fyrir siðbót innan kirkjunnar. Þetta hafa Ásdís Egilsdóttir og fleiri rökstutt. Þar lærðu nokkrir forystumenn í norsku kirkjunni, til dæmis báðir erkibiskuparnir Eysteinn og Eiríkur. Í París var einnig kunnur dómkirkjuskóli. Honum stjórnaði Petrus Lombardus (d. 1160), virtur guðfræðingur og síðast skamma stund biskup í París.
Á þessum árum var Róbert de Chesney (d. 1166) biskup í Lincoln, athafnasamur maður og þótti standa framarlega í kirkjulögum. Hann hafði verið kanoki og hafði marga lærða menn í þjónustu sinni.
thumb|left|140px|Kirkjubæjarklaustur. Eftir að Þorlákur kom aftur til Íslands, var hann fyrst „með frændum sínum nokkra vetur og hafði þá mjög góðan fjárhlut með höndum", en ekki leyfir tíminn, að það hafi verið margir vetur. Frændurnir álitu, að hann væri fémaður og forsjármaður um flest og eggjuðu hann að biðja sér virðulegrar ekkju, sem bjó í Háfi í Rangárþingi. Þorlákur fór með þeim þangað, og birtist honum þá í draumi göfuglegur maður í sæmilegum búningi, sem mælti: „Veit eg, að þú ætlar þér hér konu að biðja, en þú skalt það mál eigi upp láta koma, af því að það mun eigi ráðið verða, og er þér önnur brúður miklu æðri huguð, og skaltu engrar annarrar fá." Þegar Þorlákur vaknaði, var hann svo horfinn frá þessu máli, að hann bað sér aldrei konu þaðan í frá. Á þessum tíma hafði sú skipan ekki fest rætur á Íslandi og aðeins að takmörkuðu leyti í næstu löndum, að prestar skyldu lifa einlífi, eins og klaustrafólk.
Næst gerðist Þorlákur í sex vetur prestur í Kirkjubæ á Síðu og þjónaði með öðrum presti, sem hét Bjarnhéðinn og var sagður ágætur kennimaður, vitur og vinsæll. „Fór það víða um héruð, hversu ólíkir þeir þóttu flestum mönnum vera í sínum framferðum. Var það þá þegar viturra manna mál, að hvergi myndi vera vænna til að leita en þar, þótt mann þyrfti að ráða til hins mesta vanda á Íslandi...", stendur í Þorláks sögu. Þessi dvöl í Kirkjubæ hefur verið nálægt árunum 1162 – 1168. Þorlákur "kvaðst aldrei sínu ráði betur hafa unað en þá sex vetur, er hann var í Kirkjubæ." Klausturstofnun á þeim bæ í biskupstíð hans varð honum áreiðanlega gleðiefni.
Príor og ábóti
Þorlákur tók árið 1168 þátt í að stofna Þykkvabæjarklaustur í Álftaveri. Hann var í upphafi príor í klaustrinu, uns hann tók um 1170 vígslu sem ábóti. Þarna var regla Ágústínusarkanoka, sem hafði ekki fyrr verið fylgt á Íslandi. „Menn fóru til kanokaseturs Þorláks ábóta úr öðrum munklífum eða reglustöðum, bæði samlendir og útlendir, að sjá þar og nema góðu siðu, og bar það hver frá, er þaðan fór, að hvergi hefði þess komið, að það líf þætti jafn fagurlega lifað sem þar, er Þorlákur hafði fyrir séð." Á þessum tíma voru líklega hafskipasiglingar til Vestur-Skaftafellssýslu. Höfnin hét Minþakseyri. Á korti frá 1595 finnst hún með réttu eða röngu staðsett vestan Kúðafljóts, en þar stóð klaustrið. Satt getur því verið sagt um útlenda gesti, sem hefði auðveldað Þorláki að fá fréttir frá vinum sínum erlendis og halda sambandi við þá, auk þess sem aðdrættir til klaustursins eftir efnum þess og önnur viðskipti hefðu mátt teljast greið. Á árum Þorláks sem ábóti varð þess vart, að fólk varð heilbrigt eftir blessun hans og yfirsöngva en búfé læknaðist af vatnsvígslum hans. Þorlákur vígði nýjan ábóta eftir sig árið 1178. En frá árinu 1175 hafði hann varla tækifæri til að vera langdvölum í klaustri sínu.
Bruninn mikli í Reykjavík 1915
thumb|right|Bruninn mikli. Bruninn mikli í Reykjavík 1915 var stórbruni sem varð í miðborg Reykjavíkur aðfaranótt 25. apríl 1915. Hótel Reykjavík og ellefu önnur hús við Austurstræti, Pósthússtræti og Hafnarstræti brunnu. Tveir menn fórust.
Þorlákur helgi Þórhallsson
Biskupskosning og vígsla
Þorlákur var kjörinn biskup á Alþingi 1174, eftir að erkibiskup gerði orð, að kjósa skyldi nýjan Skálholtsbiskup. Einnig voru nefndir í biskupskjörinu Ögmundur Kálfsson ábóti í Flatey og Páll Sölvason prestur í Reykholti. Þorlákur hafði sig lítið í frammi. Þorkell Geirason mælti með honum og sagði: „Meir kostgæfir Þorlákur að gera allt sem best en mæla sem flest." Kosningu var loks skotið til hins fráfarandi biskups, Klængs Þorsteinssonar, sem valdi Þorlák til utanferðar og biskupsvígslu.
Þorlákur var ekki vígður fyrr en í Niðarósi 2. júlí 1178. Hann hafði í fyrstu farið aftur til klausturs síns, en fjárhagir í Skálholti gerðust óhægir og Klængur biskup máttlítill, svo að hann fór loks þangað og hafði þó á biskupsstólnum „mikla skapraun, bæði af viðurvist manna og öðrum óhægindum, þeim er hann átti um að vera, og bar hann þær allar þolinmóðlega." Meðal annars gæti átt við, að Ingveldur Þorgilsdóttir, barnsmóðir og frænka Klængs biskups, hafi verið þar viðloðandi, en barneign þeirra var líklega helsta ástæða biskupaskiptanna. Loks dó Klængur 28. febrúar 1176. Hættuspil þótti á þeim misserum að sigla, því að ófriður var á milli Íslendinga og Norðmanna, en Þorlákur tók af skarið sumarið 1177 og kvaðst ekki skelfast ótta vondra manna.
Þorlákur tók biskupsvígslu af Eysteini Erlendssyni erkibiskupi, en auk hans tóku þátt í henni Eiríkur Ívarsson biskup í Stafangri, sem síðar varð erkibiskup, og Páll biskup í Björgvin. Eysteinn vildi forðast að vígja Íslendingum biskup í trássi við Magnús konung og föður hans, Erling jarl, og bar góð orð á milli. Þeir samþykktu um síðir vígsluna, tóku Þorláki vingjarnlega og skiptust á gjöfum við hann. „Og hafði Sverrir konungur það uppi, er bæði var merkur í máli og spakur að mannviti, að þeim feðgum hefði þá allir hlutir léttast gengið, er þeirra var vingan á milli og Þorlákur var þar í landi, bæði í sóknum og nálega velflest annað." Það mátti Sverrir best vita, því að hann barðist þá til ríkis gegn þeim.