cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Sims
The Sims 4 (2014)
Til og með júní 2023 hafa fjórtán „stækkunarpakkar“, tólf „leikja-pakkar“, átján „hluta-pakkar“ og tuttugu og eitt „kit“ verið gefin út. Við útgáfu leiksins voru ýmsir eiginleikar frá fyrri leikjum sem skorti, eins og kjallarar, draugar, sundlaugar, smábörn o.fl., en því hefur verið bætt við með reglulegumm uppfærslum á leiknum. Grunnleikurinn The Sims 4 var gerður ókeypis þann 18. október 2022.
Project Rene (óútgefið)
Þann 18. október 2022 tilkynnti Maxis að þau væru að vinna að næstu kynslóð af The Sims. Verkefnið kallast „Project Rene“. Leikurinn mun gera leikmönnum kleift að spila einir eða saman. Maxis hefur sagt að þau væru enn að vinna að þessum leik og muni gefa fleiri upplýsingar síðar.
Kvenréttindi á Íslandi
thumb|right|Þáttakendur í [[Kvennafrídagurinn|Kvennafrídeginum í Reykjavík árið 2005.]] Kvenréttindi á Íslandi hafa verið breytileg í gegnum sögu landsins. Í dag er staða kvenna á Íslandi nokkuð góð samanborið við mörg önnur ríki. Konum á Íslandi eru tryggð lagaleg réttindi til jafns við karla. Hins vegar hallar á konur hvað varðar launamál og kynbundið ofbeldi gegn konum þrífst enn.
Íslendingar hafa verið framarlega í kvenfrelsisbaráttu í alþjóðlegu tilliti. Til marks um það var Ísland eitt af fyrstu löndunum til þess að veita konum kosningarétt til Alþingis árið 1915, kosning Vigdísar Finnbogadóttur til forseta Íslands árið 1980 var fyrsta skiptið sem kona var kosinn þjóðhöfðingi og ágætur árangur náðist hjá framboði Kvennalistans til Alþingiskosninganna 1983.
Kynjaskipting
Í frétt frá árinu 2003 kom fram að um 7% stjórnarmanna íslenskra fyrirtækja væru kvenkyns árið 2003 og að hlutfallið væri hærra í Mexíkó. Árið 2011 var einungis 20% framkvæmdastjóra fyrirtækja kvenkyns. Samkvæmt fræðigrein frá 2017 var hlut­fall kvenna í efsta stjórn­un­ar­stigi fyr­ir­tækja ein­ungis 21,9% árið 2015. Í lok nóvember 2018 leiddi athugun í ljós að af hundrað stærstu fyrirtækjunum væru konur framkvæmdastjórar rúmlega 20% þeirra. Í byrjun árs 2018 sýndi athugun Capacent að konur væru 11 prósent forstjóra en karlar 89 prósent, 27 prósent framkvæmdastjóra íslenskra fyrirtækja en karlar 73 prósent. Í frétt frá febrúar 2019 kom fram að engin kona hefði verið ráðinn forstjóri fyrirtækis skráð í Kauphöll Íslands frá árinu 2011. Til samanburðar voru 29% sveitarstjórnarmanna í Skotlandi kvenkyns snemma árið 2019 samanborið við 49% á Íslandi. Í júní 2019 kom fram að af 10 nýlegum forstjóraráðningum á Íslandi hefði aðeins 1 kona verið ráðin.
Saga
thumb|right|Fyrsti íslenski díseltogarinn var nefndur eftir Hallveigu Fróðadóttur. Konur hafa búið á Íslandi að minnsta kosti frá landnámi. Samkvæmt Landnámabók er Hallveig Fróðadóttir fyrsta konan sem talið er að hafi búið á Íslandi. Samantekt Jóns Steffensens sýndi að 383 landnámsmenn og 54 landnámskonur eru nefndar í Landnámabók. Meðal landnámskvenna má nefna Arndísi auðgu Steinólfsdóttur, Auði djúpúðgu, Ásgerði Asksdóttur, Geirríði, Ljótu, Steinunni gömlu, Þorbjörgu stöng, Þorgerði, Þórunni í Borgarfirði, Þórunni á Rangárvöllum, Þuríði spákonu og Þuríði sundafylli.
Í Hauksbókarhluta Landnámu kemur fram að Haraldur hárfagri hafi gefið mismunandi fyrirmæli fyrir kynin um það hvernig þau mættu nema land. Karlar máttu nema það land sem þeir gætu ferðast yfir með eld á einum degi. Konur hins vegar máttu nema það land sem þær gátu ferðast yfir teymandi tveggja vetra „kvígu vorlangan dag sólsetra í millum, hálfstalið naut og haft vel.“ Þetta hefur væntanlega þýtt að konur þurftu að fara hægar.
Ekki hefur verið fjallað jafn mikið um konur í íslenskum sögubókum og karla og endurspeglar það ef til vill minni áherslu sem lögð var á samfélagslegt hlutverk kvenna áður fyrr. Athugun á 11 námsbókum í Íslandssögu á grunnskólastigi leiddi í ljós að aðeins 12% nafngreindra einstaklinga væru konur en 93% höfunda bókanna voru karlkyns.
Þjóðveldisöld
thumb|right|Íslensk kona í [[faldbúningur|faldbúningi. Koparstunga frá 1835.]] Á þjóðveldisöld ákvarðaði lagabálkurinn Grágás réttindi kvenna og karla. Samkvæmt Grágás var konum mismunað að ýmsu leiti; synir gengu fyrir þegar kom að því að erfa frá föður sínum. Konur fengu heimanfylgju en þó ekki að meira andvirði en synir fengju að erfðum nema með samþykki sonarins. Konur fengu arf sextán ára og urðu fjárráða tvítugar. Konur máttu ekki velja sjálfar maka heldur féll það í skaut föður, annars bróður og að lokum móður.
Í hjónabandi máttu konur ráða á heimilinu, „innan stokks”. Konur máttu ráðstafa fé heimilisins í umboði karlsins. Stæli maður frá konu sinni og hlypist á brott frá henni gat hún lögsótt hann en aðeins karlar gátu lagt fram lögsókn. Skilnaðir voru mjög fátíðir. Þeir þurftu leyfi biskups Íslands sem veitti hann aðeins ef í ljós komu náin ættfræðileg tengsl milli hjóna eða sérstakar aðstæður.
Legorðsbrot nefndust þau brot þegar kona og karl höfðu samræði utan hjónabands. Refsingin við legorðsbroti fór eftir félagslegri stöðu konunnar; ef hún var ógift eða göngukona hafði brotið engin áhrif nema af barn fæddist og þá bar föðurnum að borga framfærslu þess, öðrum kosti, ef konan var gift, þurfti hún að greiða sekt og hirtu karlkyns aðstandendur konunnar sektarféð. Nauðganir vörðuðu skóggang fyrir karlmenn.
Með kristnirétti hinum nýja 1275 var bannað að gifta konur gegn vilja þeirra. Árið 1281 var Jónsbók lögfest. Þá fengu konur erfðarétt, þriðjung á móti bróður en sú skipting átti eftir að haldast óbreytt til ársins 1850. Ógiftar konur urðu nú fjárráða tvítugar en misstu þann rétt við giftingu. Konur máttu ekki gifta sig nema í samráði við foreldra, forráðamenn eða frændur.
Síðmiðaldir
Fólksfjöldi á Íslandi á miðöldum hefur verið áætlaður á bilinu 40-80.000 manns og hafa konur verið um helmingur þess. Meðal kvenna sem vöktu athygli á þessum tíma má nefna Guðríði Símonardóttur (Tyrkja-Guddu) sem var rænt árið 1627 í Tyrkjaráninu og komst aftur heim og kvæntist Hallgrími Péturssyni. Ragnheiður Jónsdóttir var mikilvirk hannyrðakona og var valin til þess að prýða íslenska 5000 krónu seðilinn. Þuríður formaður var þekkt á 19. öld fyrir formennsku sína á sjó og fyrir að koma upp um Kambsránið.
Nútíminn
thumb|Bríet Bjarnhéðinsdóttir á yngri árum Undir lok 19. aldar fór að bera á kröfum um aukin réttindi kvenna. Kvennaskólinn í Reykjavík var stofnaður árið 1874 af Þóru Melsteð og eiginmanni hennar Páli Melsteð, með fjárstuðningi íslenskra og erlendra aðila. Skólinn var fyrsta menntastofnunin sem bauð konum upp á formlega menntun. Fleiri kvennaskólar voru stofnaðir næstu árin.
Byrjað var að skrifa í blöðin bæði af körlum og konum um þau réttindi kvenna að mega mennta sig. Bríet Bjarnhéðinsdóttir birti greinarnar „Nokkur orð um menntun og rjettindi kvenna“ í tímaritinu Fjallkonan í tveimur hlutum, 5. júní og 22. júní 1885. Þann 30. desember 1887 hélt Bríet „Fyrirlestur um hagi og rjettindi kvenna“ í Góðtemplarahúsinu. Sá fyrirlestur kom stuttu síðar út á prenti með undirfyrirsögninni „Fyrsti fyrirlestur kvennmanns á Íslandi“. Starfsemi góðgerðarfélaga fyrir tilstuðlan kvenna hófst með stofnun Thorvaldsensfélagsins árið 1875 og Hvítabandsins 1895. Árið 1894 var Hið íslenska kvenfélag stofnað og ári seinna hóf Bríet Bjarnhéðinsdóttir útgáfu Kvennablaðsins.
Árið 1882 fengu ekkjur og ógiftar konur, 25 ára eða eldri, sem stóðu fyrir búi eða áttu með sig sjálfar, kosningarétt til sveitarstjórna og safnaðarnefnda. Vilhelmína Lever, verslunarkona á Akureyri kaus þó í sveitarstjórnarkosningunum á Akureyri árið 1863 og 1866 þar sem mænd úr dönsku reglugerðinni um kosningarétt var þýtt sem menn en ekki karlmenn og hún uppfyllti önnur skilyrði um fullmynduga menn („alle fuldmyndige Mænd“), sem ekki voru hjú, höfðu verið búfastir í bænum síðasta árið og borguðu a.m.k. 2 ríkisdali í bæjargjöld mættu kjósa. Ekkjur og ógiftar konur, 25 ára eða eldri, sem stóðu fyrir búi eða áttu með sig sjálfar, fengu þó ekki kjörgengi fyrr en 1902. Árið 1908 fengu giftar konur í Reykjavík og Hafnarfirði í fyrsta sinn kosningarétt og kjörgengi. Hjú og vinnufólk fékk ekki kosningarétt og kjörgengi í bæjarstjórnarkosningum fyrr en á árunum 1917 – 1926, þegar samræmd löggjöf var sett um allt land.
20. öld
thumb|right|Fyrsti valtarinn sem kom til landsins var nefndur „Bríet Knútsdóttir” í höfuðið á [[Bríet Bjarnhéðinsdóttir|Bríeti Bjarnhéðinsdóttur bæjarfulltrúa og Knud Zimsen borgarsjtóra. Hér er hann staddur í Pósthússtræti haustið 1917.]] Í byrjun 20. aldar varð konum á Íslandi nokkuð ágengt í réttindabaráttu sinni. Kvenréttindafélag Íslands var stofnað árið 1907 í heima hjá Bríeti í Reykjavík og var hún formaður þess næstu 20 árin. Kvennaframboðið til bæjarstjórnarkosninganna í Reykjavík 1908 gekk mjög vel. Framboðið fékk flest atkvæði af öllum listum sem í framboði voru, 345 eða 21,8% greiddra atkvæða og fjóra fulltrúa af þeim 15 sem um var kosið. Sá listi sem næstur var að atkvæðatölu fékk 235 atkvæði. Því tóku Katrín Magnússon, formaður Hins íslenska kvenfélags, Þórunn Jónassen, formaður Thorvaldsensfélagsins, Bríet Bjarnhéðinsdóttir, formaður Kvenréttindafélags Íslands og Guðrún Björnsdóttir, félagi í Kvenréttindafélagi Íslands, sæti í bæjarstjórn Reykjavíkur það ár.
Lög um menntun kvenna og rétt til embætta var samþykkt á Alþingi árið 1911 þá fengu konur fullan rétt til menntunar og embætta. Þann 19. júní 1915 undirritaði Danakonungur nýja stjórnarskrá sem veitti konum kosningarétt og 7. júlí fögnuðu konur kosningaréttinum sínum með hátíðarfundi á Austurvelli. Sama dag stofnuðu þær Landspítalasjóð Íslands. Fyrsta konan sem bauð sig fram til Alþingis var Bríet Bjarnhéðinsdóttir árið 1916 en hún náði ekki kjöri. Árið 1922 buðu konur fram sérstakan kvennalista og var Ingibjörg H. Bjarnason skólastýra Kvennaskólans kosin fyrst kvenna til þings. Árið 1930 var Guðrún Lárusdóttir kosin á þing fyrir Sjálfstæðisflokkinn og árið 1946 var Katrín Thoroddsen læknir kosin á þing fyrir Sósíalistaflokkinn.
thumb|right|„Það er óþolandi, ef nokkrar siðlausar stúlkur verða til þess að gefa hermönnunum ranga hugmynd um íslenzkar konur.” sagði í [[Alþýðublaðið|Alþýðublaðinu degi eftir að breskir hermenn hernámu Ísland.]] Tímabil seinni heimstyrjaldarinnar einkenndist af örum breytingum og í raun nútímavæðingu Íslands, Bretavinnan bauðst íslensku vinnuafli og árin 1941-2 var atvinnuleysið orðið ekkert. Tók fljótlega að bera á togstreitu milli hermannanna og íslenskra karlmanna, í umfjöllunum fékk þetta málefni heitið Ástandið. Degi eftir að Bretar hernámu Ísland birtist málsgrein í Alþýðublaðinu þar sem varað var við siðleysi, breskir hermenn sóttu í að fá þvott þveginn hjá íslenskum húsmæðrum og þóttu slík samskipti einnig óviðeigandi. Ári seinna tóku Bandaríkjamenn við af Bretum. Í bréfi Vilmundar Jónssonar landlæknir, bréf til dómsmálaráðuneytisins sagði að lögreglan teldi að stúlkubörn á aldrinum 12-16 ára væru farin að stunda vændi. Í kjölfarið var stofnuð nefnd til þess að rannsaka málið, hún var kölluð Ástandsnefndin og var skipuð þremur karlmönnum. Í skýrslu nefndarinnar kom fram að lögreglan væri með lista yfir 500 konur á aldrinum 12-61 árs, sem hún teldi að hefðu mjög náin samskipti við setuliðið. Af þeim væru um 150 17 ára og yngri. Af þessum 500 konum væru að minnsta kosti 129 orðnar mæður og væri barnafjöldinn ekki minni en 255 börn. Kynni íslenskra stúlkna og hermanna leiddu stundum af sér þunganir. Þegar svo bar undir áttu stúlkurnar rétt á meðlögum frá hermönnunum. En oftar en ekki gátu hermennirnir komið sér undan þeirri ábyrgð og þurftu þá stúlkurnar að þiggja styrki frá hinu opinbera. En einnig kom fyrir að pör giftu sig og voru hermannabrúðkaup 332 talsins hér á landi.
Árið 1949 voru Kristín L. Sigurðardóttir og Rannveig Þorsteinsdóttir kosnar á þing og var það í fyrsta sinn sem tvær konur sátu á Alþingi. Hulda Dóra Jakobsdóttir varð fyrst íslenskra kvenna til þess að verða bæjarstjóri en hún var bæjarstjóri Kópavogs frá 1957-62. Auður Auðuns gegndi embætti borgarstjóra Reykjavíkur frá 1959 til 1960 og var fyrst kvenna til þess. Hún var einnig fyrst kvenna til þess að verða ráðherra þegar hún sat sem dóms- og kirkjumálaráðherra 1970-71.
thumb|right|[[Vigdís Finnbogadóttir var fyrst kvenna kjörin forseti í lýðræðislegum kosningum árið 1980. Hér er hún á mynd sem var tekin 1985.]] Rauðsokkahreyfingin var íslensk grasrótarhreyfing, stofnuð 4. október 1970, sem barðist fyrir auknum kvenréttindum með fundum og ályktunum. Á hinu alþjóðlega Kvennaári, 1975, voru fjölmargar ráðstefnur og fundir haldnir um stöðu og kjör kvenna. Þessi vinna náði hápunkti á Kvennafrídeginum 24. október en þá lögðu konur niður vinnu og fjölmenntu í miðborg Reykjavíkur - um þrjátíu þúsund manns fylltu Lækjartorg og nærliggjandi svæði. Árið 1976 voru fyrst sett lög um jafnrétti kvenna og karla. Vigdís Finnbogadóttir var fyrst kvenna kjörin forseti í lýðræðislegum kosningum árið 1980. Kvennalistinn bauð fram til Alþingis í þremur kjördæmum vorið 1983. Listinn hlaut 5,5% atkvæða og þrjár konur voru kjörnar á þing fyrir Kvennalistann, Sigríður Dúna Kristmundsdóttir, Guðrún Agnarsdóttir og Kristín Halldórsdóttir.
Árið 1999 var Félag kvenna í atvinnulífinu stofnað af um 300 konum. Árið 2000 vann Vala Flosadóttir til bronsverðlauna í frjálsum íþróttum á Sumarólympíuleikunum. Hún varð fyrst íslenskra kvenna til að vinna Ólympíuverðlaun og var kosin Íþróttamaður ársins sama ár.
21. öld
Femínistafélag Íslands var stofnað árið 2003. Jóhanna Sigurðardóttir varð forsætisráðherra árið 2009, fyrst íslenskra kvenna í ríkisstjórn sem var skipuð jafnmörgum konum og körlum.
Fyrsta druslugangan var haldin í Reykjavík sumarið 2011 og hefur hún verið haldin árlega eftir það. Markmið göngunnar „er að uppræta þá fordóma sem endurspeglast í áherslu á klæðaburð og ástand brotaþola í umræðu um kynferðisofbeldi“. Vorið 2015 barst hin svokallaða #freethenipple hreyfing til Íslands. Markmið hennar var að vinna gegn þeirri samfélagslegu ímynd að geirvörtur kvenna séu kynferðisleg tákn.
Haustið 2018 komst Orka náttúrunnar sem er dótturfyrirtæki Orkuveitu Reykjavíkur þar sem framkvæmdastjóra þess var vikið úr starfi vegna ósæmilegrar hegðunar gagnvart starfsfólki. Um svipað leyti var einnig fjallað um kynferðislega áreitni af hálfu skemmtikraftsins Björns Braga Arnarssonar, hann sagði sig frá þáttastjórn Gettu betur í kjölfarið. Í lok nóvember 2018 fluttu tveir íslenskir fjölmiðlar, Stundin og DV fréttir byggðar á upptökum af samtölum sex þingmanna; Bergþórs Ólasonar, Gunnars Braga Sveinssonar, Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar, Önnu Kolbrúnar Árnadóttur úr Miðflokknum og Ólafs Ísleifssonar og Karls Gauta Hjaltasonar úr Flokk fólksins. Í samtölunum komu fram sjónarmið sem sögð voru einkennast af kvenfyrirlitningu og heyrðust kröfur um að þingmennirnir þyrftu að segja af sér.
Umræða skapaðist á margvíslegum vettvöngum um stöðu kvenna. Sérstaklega var fjallað um svonefndar tvígreindar konur í íslenska heilbrigðiskerfinu og berskjaldaða stöðu þeirra. Dóttir Jóns Baldvins Hannibalssonar, Aldís Schram, kom fram í fjölmiðlum í byrjun árs 2019, í annað sinn eftir að hafa borið föður sinni þungum sökum um kynferðislegt ofbeldi, og í þetta sinn stigu fleiri konur fram og lýstu óviðeigandi háttsemi eða áreiti af hans hálfu. Atli Rafn Sigurðarson sem hafði verið sagt upp hjá Borgarleikhúsinu vegna kynferðislegrar áreitni af hans hálfu stefndi Borgarleikhúsinu. Loks sagði Sigrún Helga Lund upp stöðu sinni sem prófessor við Háskóla Íslands vegna meintrar kynferðislegrar áreitni í starfi.
Lög og alþjóðasáttmálar
Í 65. gr íslensku stjórnarskrárinnar segir að „Allir skulu vera jafnir fyrir lögum og njóta mannréttinda án tillits til kynferðis, trúarbragða, skoðana, þjóðernisuppruna, kynþáttar, litarháttar, efnahags, ætternis og stöðu að öðru leyti.”. Sérstaklega er áréttað í 2.mgr. að „Konur og karlar skulu njóta jafns réttar í hvívetna.” Lög um menntun kvenna og rétt til embætta var samþykkt á Alþingi árið 1911 þá fengu konur fullan rétt til menntunar og embætta. Árið 1976 voru sett lög um jafnrétti karla og kvenna. Í gildi eru lög um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008. Meðal fleiri laga sem tryggja eiga jafnrétti kynjanna eru ákvæði í lögum um fæðingar- og foreldraorlof, bann við nektarsýningum í lögum um veitingastaði, gistihald og skemmtanahald, kynjakvóti í stjórnum hlutafélaga og einkahlutafélaga af tiltekinni stærð og að lokum er í lögum um opinber fjárlög grein um að gerð skuli kynjuð fjárlög til hliðsjónar.
Árið 1977 gerðist Íslandi aðili að samningi Sameinuðu þjóðanna um ríkisborgararétt giftra kvenna en þannig var að áður fyrr misstu konur ríkisborgararétt sinn við að giftast erlendum manni. Ingibjörg H. Bjarnason tók þetta mál upp hér á Íslandi og fékk það samþykkt að íslenskar konur héldu sínum ríkisborgararétti þó þær giftust erlendum mönnum. Ísland er aðili að Samningi Sameinuðu þjóðanna um afnám allrar mismununar gegn konum (CEDAW) frá árinu 1985 og Mannréttindasáttmála Evrópu (ECHR).
30. maí
30. maí er 150. dagur ársins (151. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 215 dagar eru eftir af árinu.
Tónmenntaskóli Reykjavíkur
thumb|right|Tónmenntaskóli Reykjavíkur. Tónmenntaskóli Reykjavíkur (sem áður hét Barnamúsíkskólinn) er skóli sem sérhæfir sig í hljóðfærakennslu fyrir ungmenni. Hann var stofnaður árið 1952 og er til húsa þar sem Lindargötuskólinn og Franski spítalinn í Reykjavík voru áður.
Legionowo
Legionowo er bær í miðhluta Póllands. Íbúar voru 54.049 árið 2019.
Vaxtamunur
Vaxtamunur er munurinn á útlánsvöxtum og innlánsvöxtum banka. Það er að segja vaxtamunur jafngildir útlánsvöxtum að frádregnum innlánsvöxtum.
3. árþúsundið
3. árþúsundið er í gregoríska tímatalinu tímabilið sem hófst við upphaf ársins 2001 og stendur til loka ársins 3000.
Handknattleiksárið 1995-96
Handknattleiksárið 1995-96 var keppnistímabilið í íslenskum handknattleik sem hófst haustið 1995 og lauk vorið 1996. Valsmenn urðu Íslandsmeistarar í karlaflokki og Haukastúlkur í kvennaflokki.
1. deild
Valsmenn urðu Íslandsmeistarar í meistaraflokki karla. Keppt var í einni tólf liða deild með tvöfaldri umferð. Átta efstu liðin fóru í úrslitakeppni með útsláttarfyrirkomulagi.
KR og Víkingur féllu í 2. deild.
Úrslitakeppni 1. deildar
8-liða úrslit
Undanúrslit
Úrslit
2. deild
HK sigraði í 2. deild og fór upp í 1. deild ásamt Fram Keppt var í einni níu liða deild með tvöfaldri umferð. Sex efstu liðin fóru í úrslitakeppni.
Bikarkeppni HSÍ
KA sigraði í bikarkeppninni eftir úrslitaleik gegn Víkingum. 37 lið tóku þátt í mótinu.
Forkeppni
16-liða úrslit
8-liða úrslit
Undanúrslit
Úrslit
Evrópukeppni meistaraliða
Valur keppti í Evrópukeppni meistaraliða, en féll úr leik í 16-liða úrslitum.
1. umferð
32-liða úrslit
16-liða úrslit
Evrópukeppni bikarhafa
KA keppti í Evrópukeppni bikarhafa, en féll úr leik í 16-liða úrslitum.
1. umferð
16-liða úrslit
Evrópukeppni félagsliða
Víkingur keppti í Evrópukeppni félagsliða, en féll úr leik í 1. umferð.
1. umferð
Borgakeppni Evrópu
Afturelding keppti í borgakeppni Evrópu og komst í 8-liða úrslit.
16-liða úrslit
1. deild
Haukar urðu Íslandsmeistarar í meistaraflokki kvenna. Keppt var í einni tíu liða deild með tvöfaldri umferð. Átta efstu liðin fóru í úrslitakeppni með útsláttarfyrirkomulagi.
Bikarkeppni HSÍ
Stjarnan sigraði í bikarkeppninni eftir úrslitaleik gegn Fram.
1. umferð
Evrópukeppni meistaraliða
Stjarnan keppti í Evrópukeppni meistaraliða, en féll úr leik í 1. umferð.
Evrópukeppni bikarhafa
Fram keppti í Evrópukeppni meistaraliða, en féll úr leik í 2. umferð.
2. umferð
Falur
Falur getur átt við:
Grískir tölustafir
Það byggist á ákveðnum bókstöfum sem gefnum hefur verið töluleg gildi:
Grískir tölustafir eru víða notaðir í dag, svo sem í tölusettum listum, klukkum, blaðsíðunúmerum á undan aðalefni bókar, tölusetningu framhaldsmynda, tölusetningu ritverka í meira en einu bindi, kaflanúmer í bók og tölusetningu sumra íþróttaleika, eins og til dæmis Ólympíuleikanna. Einnig eru grískir tölustafir iðulega notaðir til þess að tákna ártöl, svo sem útgáfuár bóka.
Reglur um grísku tölurnar eru þannig, að sé stafur með lægra gildi á undan staf með hærra gildi, þá er sá lægri dreginn frá hinum hærri. Annars er lagt saman. Það er dálítið á reiki hvort notaðir eru hástafir eða lágstafir.
428
Árið 428 (CDXXVIII í rómverskum tölum)
Dominic Perrottet
250px|right|thumb|Dominic Perrottet. Dominic Perrottet (f. 1982) er ástralskur stjórnmálamaður sem starfar nú sem forsætisráðherra Nýja Suður-Wales. Hann er 39 ára gamall og oddviti Frjálslynda flokksins í Nýja Suður-Wales.
Lyn
Lyn er norskt Knattspyrnu lið frá Oslo. Heimavöllur félagsnis heitir Bislett Stadion.
Meðal Íslendinga sem hafa spilað með liðinu eru Indriði Sigurðsson, Stefán Gíslason og Theodór Elmar Bjarnason
Cupressus dupreziana
Cupressus dupreziana er barrtré í Cupressaceae (Grátviðarætt), frá Sahara-eyðimörkinni. Stundum er C. atlantica talin til þess: C. dupreziana var. atlantica, en fjölgun þeirra er verulega frábrugðin og einnig nokkur útlitsmunur. Aðeins 233 tré finnast enn villt, en það er einnig ræktað bæði til skrauts og til að viðhalda tegundinni.
Sophina Brown
Sophina Brown (fædd 18. september 1976) er bandarísk leikkona sem er þekktust fyrir hlutverk sín í Numb3rs og Shark.
Einkalíf
Brown fæddist í Saginaw, Michigan og er með BFA í Leikhús gjörningi (Theatre Performance) frá Michigan-háskólanum.
Stuttu eftir að hafa klárað háskólann, þá fékk Sophina fyrsta atvinnustarf sitt í söngleiknum Fame þar sem hún ferðaðist um landið til þess að sýna. Síðan fékk hún tækifæri til að koma fram í Broadway sýningunni The Lion King.
Ferill
Fyrsta sjónvarpshlutverk Brown var árið 2000 í Strangers with Candy, síðan kom hún fram í þáttum á borð við The Education of Max Bickford, Hack og Committed. Árið 2006 þá var Brown boðið hlutverk í Shark sem Raina Troy sem hún lék til ársins 2008. Frá 2008-2010 þá lék hún Nikki Betancourt í Numb3rs.
Sigurður málari
thumb|200px|Sigurður málari árið 1858 Sigurður Guðmundsson (oftast nefndur Sigurður málari, f. 9. mars 1833, d. 7. september 1874) var íslenskur listmálari sem starfaði mikið að leikhúsmálun, hannaði búninga og gerði sviðsmyndir.
Sigurður hannaði skautbúninginn (íslenska kvenbúninginn) og átti drjúgan þátt í stofnun Fornminjasafnsins.
Uppvaxtarár
Sigurður var sonur Guðmundar Ólafssonar frá Vindhæli á Skagaströnd og Steinunnar Pétursdóttur frá Ási í Hegranesi. Hann fæddist á Hellulandi í Hegranesi, Skagafirði en fluttist 11 ára að aldri að Hofstöðum í Viðvíkursveit með foreldrum sínum. Sigurður hafði lítinn áhuga á búskap; í stað þess að sitja yfir fé eða sinna heyskap kaus hann heldur að teikna eða tálga myndir. Á fermingaraldri gerði hann m.a. mannamyndir og pennateikningar eftir myndum úr Hólakirkju, en frummyndir nokkurra þeirra eru glataðar í dag.
Nám í Kaupmannahöfn
Fyrir tilstuðlan Konráðs Gíslasonar, sem þekkti til ættfólks Sigurðar, voru teikningar eftir Sigurð sýndar myndhöggvaranum Jens Adolf Jerichau, sem þá var prófessor við Konunglegu dönsku listaakademíuna í Kaupmannahöfn. Jerichau þótti mikið til teikninganna koma, ekki síst þar sem Sigurður hafði enga tilsögn hlotið, og bauð honum til sín í kennslu án endurgjalds. Skömmu síðar sá arkitektinn Gustav Friedrich Hetch, sem einnig var prófessor við listaakademíuna, verk Sigurðar og bauð honum í skólann, auk þess sem hann bauð honum ókeypis kennslu heima hjá sér.
Sigurði gekk vel í listaakademíunni og fór úr 1. bekk upp í 3. bekk, sem þótti fáheyrt. Af íslenskum stúdentum í Kaupmannahöfn var hann nefndur Sigurður „geni“. Til námsins fékk hann styrki frá ýmsum Íslendingum, bæði frændfólki og óskyldum og þ.á.m. einna mest frá Jóni Sigurðssyni sem studdi hann bæði í orði og verki.
Í Kaupmannahöfn varð Sigurður einnig fyrir miklum áhrifum af listsögufræðingnum Niels Laurits Höyen. Að mati Höyens átti markmið listamanna „að vera það, að gefa lifandi lýsingar á fortíð Norðurlanda, en til þessi þurfti traustar rannsóknir á hinni sérkennilegu náttúru og þjóðlífi Norðurlanda.“ Sigurður fékk mikinn áhuga á forsögunum sat yfir handritunum á Árnasafni. Þau nýtti hann sér til rannsókna á húsagerð, húsbúnaði, vopnum og klæðnaði fólks til forna.
Störf á Íslandi
Sigurður flutti heim til Íslands árið 1858 og settist að í Reykjavík. Þar starfaði hann m.a. við teiknikennslu auk þess sem hann gerði mannamyndir og málaði altaristöflur, en þær gerði hann frekar af fjárþörf en áhuga. Altaristöflurnar málaði hann að mestu eftir töflunni í Dómkirkjunni, með nokkrum tilbrigðum. Stór hluti ævistarfs Sigurðar sneri þó að öðru en listmálun.
Sigurður var mikill þjóðernissinni og var hann meðal fulltrúa á Þingvallafundinum 1873. Hann hafði andúð á dönsku stjórninni, sem meðal annars kemur fram í kvæðinu „Aldahrollur“, þar sem hann dregur upp svarta mynd af ástandinu á Íslandi. Verk Sigurðar þóttu markast mjög af þrá hans eftir fegurð. Sjálfur sagði hann: „fátækt landsins, sem einkum sprettur af óræktinni og illri meðferð á skepnum, er í raun og veru komin af smekkleysi; deyfðin og uppburðarleysið er líka komið af smekkleysi.“
Íslenski þjóðbúningurinn
Sigurður skrifaði greinina „Um kvennbúnínga á Íslandi að fornu og nýju“ árið 1857 í Ný félagsrit. Þar fjallaði hann um þá nauðsyn sem hann taldi þjóðbúninginn vera fyrir hverja þjóð, jafnframt því sem hann harmaði afkáralegan klæðaburð Íslendinga. Sigurði líkaði illa við erlenda siði í klæðnaði sem menn tóku upp, oft löngu eftir að þeir hefðu liðið undir lok í upprunalandi sínu, og hvatti þess í stað til þess að glæsilegir búningar fyrri alda yrðu teknir upp að nýju.
Rannsóknir á Þingvöllum
Árið 1861 hóf Sigurður rannsóknir á Þingvöllum að undirlagi Jóns Sigurðssonar. Hann safnaði að sér ýmsum heimildum og sögnum um Þingvelli, gerði mælingar á staðnum, og dró m.a. upp kort sem sýndu staðsetningar þingbúða eins og hann taldi þær hafa verið á söguöld. Einnig teiknaði hann myndir af því hvernig hann taldi búðirnar hafa litið út. Rit Sigurðar um Þingvelli, Alþingisstaður hinn forni við Öxará, var gefið út af Hinu íslenska bókmenntafélagi fjórum árum eftir dauða hans.
Forngripasafn Íslands
Sigurður var forystumaður um stofnun Forngripasafnsins árið 1863, en safnið varð síðar að Þjóðminjasafni Íslands. Þegar í Kaupmannahöfn var hann farinn að hugleiða þessi efni og eftir heimkomuna hafði hann grennslast fyrir um fornminjar og -gripi. Sigurði blöskraði hversu lítið Íslendingar virtust hirða um fornminjar og hversu margir forngripir voru fluttir úr landi, hvort sem þeir enduðu í einkasöfnum erlendra ferðamanna eða á forngripasafninu í Kaupmannahöfn. Áleit Sigurður það hluta sjálfstæðisbaráttu Íslendinga að sjá til þess að gripir yrðu ekki lengur fluttir til Danmerkur.
Fyrsti umsjónarmaður Forngripasafnsins var Jón Árnason en skömmu síðar var Sigurður einnig skipaður umsjónarmaður og gegndi hann því starfi til dauðadags. Í raun var umsjá safnsins fyrst og fremst í höndum Sigurðar, hann viðaði að safninu efni, skráði gripi og skrifaði um þá skýrslur. Voru skýrslurnar gefnar út af Hinu íslenska bókmenntafélagi, að hluta til að Sigurði látnum. Fyrir vinnu sína á Forngripasafninu fékk Sigurður lítið borgað og bjó hann oft við þröngan kost.
Leikhús
Í Kaupmannahöfn hafði Sigurður kynnst danskri leikhúsmenningu og eftir heimkomuna til Íslands starfaði hann mikið að leikhúsmálum. Hann barðist gegn því að leikrit væru flutt á dönsku en vildi þess í stað að leikhúsið yrði nýtt til þess að mennta þjóðina og vinna að endurreisn íslensks þjóðernis. Hann hvatti m.a. Matthías Jochumsson, Steingrím Thorsteinsson og Indriða Einarsson til að skrifa þjóðleg leikrit. Sjálfur gerði Sigurður drög að nokkrum leikritum en kláraði aðeins eitt, Smalastúlkuna og útilegumanninn. Leikritið lá þó lengi óbirt í handriti og var ekki flutt fyrr en í Þjóðleikhúsinu árið 1980. Sigurður hannaði einnig leikbúninga, farðaði leikara og málaði leiktjöld, auk þess sem hann setti upp lifandi eftirmyndir eða „tableaux vivants“ úr fornsögunum.
Skipulagsmál
Meðal annarra efna sem Sigurður lét sig varða um voru skipulagsmál í Reykjavík. Hann skrifaði ásamt fleirum grein í Þjóðólf, 12. ágúst 1864, þar sem hann lýsti hugmyndum um að reisa höggmynd af Ingólfi á Arnarhól í tilefni af þúsund ára afmæli Íslandsbyggðar. Árið 1868 var Sigurður fenginn til að hanna endurgerð Skólavörðunnar á Skólavörðuholtinu og sama ár skrifaði Sigurður ritgerðina „Lítið eitt um vatnsástandið hér í bænum“. Með ritgerðinni varð hann fyrstur manna til að stinga upp á vatnsleiðslu til Reykjavíkur.
Sigurður teiknaði einnig kort sem sýndi hvernig hann hugsaði sér framtíðargötur Reykjavíkur. Hann vildi láta dýpka Tjörnina, grafa að henni skipgengan skurð og gera að höfn bæjarins. Beggja vegna Tjarnarinnar skyldu gosbrunnar og raðir af trjám, og þar ofan við íbúðarhús með skrúðgörðum. Einnig setti hann fram hugmyndir um byggingu sundlauga í bænum og um útivistarsvæði í Laugardalnum.
Ævilok
Síðasta veturinn sem Sigurður lifði málaði hann leiktjöld fyrir leikritið Hellismenn eftir Indriða Einarsson. Við vinnuna ofkældist hann og náði aldrei fullri heilsu. Sumarið 1874 vann Sigurður við hönnun skreytinga fyrir þjóðhátíð á Þingvöllum. Á Kristján 9. að hafa spurt Hilmar Finsen landshöfðingja hvort ekki mætti heiðra Sigurð á einhvern hátt fyrir verkið en Finsen svaraði að Sigurður verðskuldaði ekki neitt. Nokkrum vikum síðar lagðist Sigurður banaleguna og lést 7. september 1874. Við útför Sigurðar fylgdi honum til grafar fjöldi kvenna í skautbúningi með svartar blæjur yfir faldinum.
Cerastium candicans
Cerastium candicans er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Suður-Ameríku.
Aappilattoq
thumb|Aappilattoq Aappilattoq er heiti tveggja þorpa á Grænlandi. Annað þeirra er á Suður-Grænlandi, á 60°08′ N 44°18′ V, um 50 km frá Hvarfi og búa þar um 160 manns. Hitt þorpið er á Vestur-Grænlandi á 72°53'N 55°35'V.
Nýklassískur stíll
Nýklassískur stíll er byggingarstíll sem reis upp úr nýklassiskrí hreyfingu sem hófst um miðja 19. öld, að hluta sem andsvar við rókokkó stíl. Danir kalla þennan stíl síðklassískan. Alþingishúsið, Dómkirkjan, Iðnó eru hús í nýklassískum byggingarstíl.
Hasselt
Hasselt er borg í Belgíu og jafnframt höfuðborg flæmska héraðsins Limburg. Íbúar eru 76 þús (1. janúar 2013) og eru hollenskumælandi.
Lega og lýsing
thumb|Albert-skurðurinn í Hasselt Hasselt liggur við ána Demer og Albert-skipaskurðinn í norðausturhluta Belgíu, nánast í miðju héraðinu Limburg. Næstu stærri borgir eru Genk til norðausturs (10 km), Maastricht í Hollandi til suðausturs (25 km), Liege til suðurs (45 km) og Brussel til vesturs (80 km). Mikill landbúnaður er í kringum borgina. Fyrir norðan miðborgina er höfn í Albert-skipaskurðinn, en þaðan er hægt að sigla til árinnar Maas í austurátt og til Antwerpen í vesturátt.
Skjaldarmerki
Skjaldarmerkið er tvískipt. Til vinstri eru rendur greifadæmisins Loon, sem áður var á þessu svæði. Til hægri eru tvö heslitré, en það er heiti borgarinnar. Tréin koma fyrir á innsiglum þegar á 15. öld, en núverandi samsetning kom fyrst fram 1625. Skjaldarberi er hjörtur, en neðst er borði með áletruninni SPQH (Senatus PopulusQue Hasselsis; ísl: Ráð og fólk borgarinnar Hasselt). Skjaldarmerkið var veitt 1840, ári eftir að borgin varð formlega belgísk.
Orðsifjar
Heitið Hasselt er dregið af germanska orðinu Hasaluth, sem merkir hesliviður.
Söguágrip
thumb|Hasselt 1759 Hasselt myndaðist á 7. öld á verslunarleiðinni milli Brugge og Maastricht. Bærinn kom fyrst við skjöl 1165 og hlaut stuttu síðar almenn borgarréttindi. 1232 voru þau réttindi staðfest af Arnold IV greifa af Loon. Í kjölfarið óx borgin hratt og varð brátt að stærstu borg greifadæmisins (þótt ekki væri hún höfuðborg þess). Hasselt kom þó lítið við sögu í styrjöldum Niðurlanda næstu aldir. Eftir fall Napoleons 1815 var konungsríki Niðurlanda stofnað. En 1830 gerðu Belgar uppreisn og lýstu yfir sjálfstæði. Belgar tóku allt héraðið Limburg eignarnámi í óþökk Hollendinga. Hasselt varð að bráðabirgðahöfuðborg Limburgs, þar sem Maastricht var enn á valdi Hollendinga. Hollendingar brugðust við með því að senda herlið suður til Limburg. Í orrustunni við Hasselt 8. ágúst 1831 sigruðu Hollendingar, sem og í nokkrum öðrum smærri orrustum. Þegar Frakkar skárust í leikinn, hörfuðu Hollendingar frá austurhluta Limburgs. Þegar samningar tókust um sjálfstæði Belgíu 1839 var ákveðið að splitta Limburg. Vesturhlutinn tilheyrði Belgíu og varð Hasselt þá formlega höfuðborg héraðsins. Austurhlutinn, með Maastricht að höfuðborg, tilheyrði Hollendingum áfram. Stór hluti efnahags borgarinner er Genever framleiðsla (áfengi gert úr einiberjum). Albert-skipaskurðurinn var opnaður 1939 og strýkur hann norðurhluta borgarinnar. Skurðurinn skapaði mörg störf, beint og óbeint, við vöruflutninga og iðnað. Stærsta verksmiðja borgarinnar tilheyrir Philips-samstæðunni, en þar starfa í kringum 5000 manns. 1971 var háskóli (Universiteit Hasselt) stofnaður í borginni.
Viðburðir
thumb|Eitt af sviðum Pukkelpop-tónlistarhátíðarinnar Pukkelpop er heiti á einni stærstu tónlistarhátíðum í Belgíu. Hún hefur verið haldið árlega í Hasselt síðan 1985. Á því ári tróðu sjö hljómsveitir upp fyrir framan 2.500 gesti. Í dag eru hljómsveitirnar orðnar rúmlega 200 sem troða upp á átta mismunandi sviðum í þrjá heila daga. Gestir eru rúmlega 200 þúsund. 1980 voru Sykurmolarnir skráðir til leiks á hátíðinni en urðu að aflýsa komu sína. 2011 varð að hætta við hátíðina vegna þess að áhorfendapallar hrundu í stormi. Fimm manns biðu bana og 70 slösuðust.
Rimpelrock er önnur tónlistarhátíð, að þessu sinni fyrir eldri borgara. Hún er talsvert minni í sniðum en Pukkelpop, en er haldin árlega síðan 2002.
Aðrar merkar hátíðir í borginni eru Geneverhátíðin, Karneval og hinn árlegi skemmtigarður (Kermis).
Vinabæir
Hasselt viðheldur vinabæjasambandi við eftirfarandi borgir:
Konstancin-Jeziorna
Konstancin-Jeziorna er bær við fljótið Jeziorka í miðhluta Póllands. Íbúar voru 23.694 árið 2004.
Hasselt
Byggingar og kennileiti
thumb|Dómkirkjan er helguð heilögum Quintinníusi
Ævar Þór Benediktsson
Fyrsta sjónvarpshlutverk Ævars var Óðinn, ástmaður Georgs Bjarnfreðarsonar í Dagvaktinni. Hann hefur leikið hlutverk í íslenskri talsetningu ýmissa teiknimynda.
Árin 2014–2019 stóð Ævar fyrir lestrarátaki Ævars vísindamanns. Árið 2020 tók hann við stöðu sendiherra barnahjálpar Sameinuðu þjóðanna, UNICEF. Í því starfi vinnur hann að réttindum barna til menntunar.
Kjarnafjölskylda
Kjarnafjölskylda er fjölskylda sem samanstendur af tveimur giftum foreldrum og börnum þeirra.
Sigríður Bogadóttir
Sigríður var dóttir Jarðþrúðar Jónsdóttur og Boga Benediktssonar á Staðarfelli. Hún sigldi til menntunar til Kaupmannahafnar en snéri aftur til Íslands og giftist Pétri Péturssyni árið 1841. Sama árið fæddist elsta dóttir þeirra, Elinborg. Þau hjónin fluttu til Reykjavíkur árið 1847 þegar Pétur var skipaður forstöðumaður Prestaskólans. Í Reykjavík fæddust dóttirin Þóra og sonurinn Bogi Pétur.
Sigríður skrifaði leikritið „Gleðilegur afmælisdagur" á tímabilinu 1873–1874. Leikritið gerist í Reykjavík og varpar ljós á stöðu kvenna í borginni. Aðalsögupersónur eru bláfátækar mæðgur úr sveitinni en karlmennirnir í fjölskyldunni kæra sig ekki um annað en brennivín og beita konurnar heimilisofbeldi. Allt fer þó vel að lokum þegar í ljós kemur að konurnar eru ríkar og af góðum ættum.
Heimildir
Helga Kress, „Það er ekki ljósunum að því lýst": Um leikrit Sigríðar Bogadóttur, Gleðilegur afmælisdagur, fyrsta Reykjavíkurleikritið og elsta leikrit sem varðveist hefur eftir íslenska konu. Skírnir 189 (vor 2015): 218-248.
Húðflúr
thumb|Nútíma húðflúr
Yutaka Ikeuchi
Yutaka Ikeuchi (fæddur 25. ágúst 1961) er japanskur fyrrverandi knattspyrnumaður. Hann spilaði 8 leiki með landsliðinu.
Húðflúr
Húðflúr er varanleg teikning sem er gerð með því að setja litarefni undir húðina á manneskju eða dýri. Húðflúr er nokkurs konar líkamsbreyting sem er á manneskju talið líkamsskreyting en á dýri er notað til staðfestingar og þá kallað brennimark. Í daglegu tali er oft átt við húðflúr sem tattú eða sjaldnar tattóvering (sbr. dönsku: tatovering), þessi orð eiga rætur að rekja til ensku tattoo sem er upphaflega komið úr tahítísku tatu eða tatau sem þýðir „að merkja eða teikna“.
Eftir að hafa tapal máli fyrir dómstólum 2007 eru tveir stærstu framleiðendur húðflúrslitarefnis nú skyldaðir til að taka fram á umbúðum og vefsíðum sínum að litarefnin geti innihaldið þungmálma sem vitaskuld hafa mjög neikvæð áhrif á heilsu. Enn þann dag í dag hafa ýmis óhreinindi og eiturefni ekki verið fjarlægð úr húðflúrslitarefni og eftirlit með húðflúrum er ekki strangt.
Crassostrea
Crassostrea er ættkvísl í ostruætt sem inniheldur nokkrar helstu ostrutegundirnar notaðar sem matvæli.
Lake Superior
thumb|250px|Miklavatn (í rauðum lit) ásamt hinum [[Vötnin miklu|Vötnunum miklu.]] Lake Superior (á íslensku Miklavatn) er stærst Vatnanna miklu í Norður-Ameríku, 82.103 km2 að stærð.
Norðan vatnsins er Ontario í Kanada og Minnesota í Bandaríkjunum. Í suðri eru Bandarísku fylkin Wisconsin og Michigan. Vatnið er stærsta ósalta stöðuvatn heims að flatarmáli og það þriðja stærsta að rúmmáli.
Guðný Halldórsdóttir
Guðný Halldórsdóttir (f. 23. janúar 1954) er íslenskur kvikmyndaleikstjóri. Hún lærði kvikmyndagerð við London International Film School og útskrifaðist þaðan 1981. Guðný samdi meðal annars handritið fyrir kvikmynd Þórhildar Þorleifsdóttur, Stellu í orlofi (1986) en hafði áður unnið við gerð kvikmyndanna Punktur punktur komma strik (1980) og Skilaboð til Söndru (1983).
Víðistaðaskóli
Víðistaðaskóli er einn grunnskóla Hafnarfjarðar. Skólastjóri er Hrönn Bergþórsdóttir.
Mordy
Mordy er bær við í miðhluta Póllands. Íbúar voru 1.831 árið 2004.
429
Árið 429 (CDXXIX í rómverskum tölum)
Campanula leucosiphon
Campanula leucosiphon er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Tyrklandi.
Gallienus
Publius Licinius Egnatius Gallienus (um 218 – 268) var keisari Rómaveldis á árunum 253 – 268. Gallienus var keisari þegar tímabil sem einkenndist af óstöðugleika í Rómaveldi, og kallað hefur verið 3. aldar kreppan, var í hámarki.
Á árunum 253 – 260 var Gallienus keisari ásamt föður sínum, Valerianusi. Feðgarnir skiptu með sér stjórn ríkisins þannig að Valerianus einbeitti sér að mestu að átökum í austrinu, gegn Sassanídum, á meðan Gallienus stjórnaði vesturhlutanum. Gallienus átti í stöðugum átökum á sínum valdatíma, bæði við innrásarheri Germanskra þjóðflokka og við valdaræningja innan heimsveldisins. Einhverntíma á árunum 258 – 260 (nákvæm dagsetning er ekki vituð) gerðu Alemannar stórfellda innrás. Her þeirra komst alla leið suður til mið-Ítalíu en var stöðvaður í nágrenni Rómar. Þetta var í fyrsta sinn sem óvinaher réðist inn í Ítalíu síðan Hannibal gerði það, um 500 árum áður. Gallienus mætti svo her Alemanna við Mediolanum (Mílanó) og hafði sigur þrátt fyrir að hafa mun smærri her. Talið er að riddaraliðssveitir (comitatenses), sem Gallienus hafði stofnað, hafi verið ein helsta ástæðan fyrir sigri Rómverja í bardaganum. Þessar sveitir voru mun hreyfanlegri en hinar hefðbundnu hersveitir (legio) og voru mjög mikilvægar á síðustu öldum Rómaveldis.
Árið 260 var Valerianus tekinn til fanga af Sassanídum eftir mikinn ósigur í orrustunni við Edessu og eftir það var Gallienus einn keisari. Einnig á árinu 260 var hið svokallaða Gallíska keisaradæmi myndað þegar herforinginn Postumus lýsti sjálfan sig keisara og var viðurkenndur sem slíkur í Gallíu, Hispaníu, Germaníu og á Bretlandi. Postumus hafði einnig látið drepa ungan son Gallienusar, Saloninus, sem Gallienus hafði stuttu áður líklega gert að meðkeisara sínum. Gallienus reyndi að brjóta uppreisn Postumusar á bak aftur og mætti honum í Gallíu, líklega annað hvort árið 263 eða 265, en Gallienus særðist alvarlega í átökunum og sneri til baka. Gallíska keisaradæmið hélt velli allt til ársins 274 þegar keisarinn Aurelianus lagði það aftur undir rómverska stjórn. Árið 268 gerði Aureolus, yfirmaður hersins í Mediolanum, uppreisn gegn Gallienusi og hóf Gallienus þá umsátur um borgina en var myrtur meðan á því stóð. Claudius Gothicus, hershöfðingi, varð keisari í kjölfarið.
Orkuvarðveisla
Orkuvarðveisla er lögmál í eðlisfræði sem segir að orkumagn í lokuðu kerfi er fasti. Orkan eyðist því hvorki né eykst heldur breytir aðeins um mynd. Til dæmis getur hreyfiorka breyst í hitaorku við núning.
Newcastle, Nýja Suður-Wales
Newcastle er önnur stærsta borg Nýja-Suður-Wales og sjöunda stærsta borg Ástralíu. Íbúar voru 322.000 árið 2016.
Borgin er nefnd eftir Newcastle-upon-Tyne á Englandi þar sem báðar borgirnar byrjuðu sem kolahafnir. Newcastle er staðsett rétt norðan við Sydney.
Frost hefur ekki mælst í Newcastle en lægst 1,8 gráðu hiti.
1246
thumb|right|[[Friðrik 2. Austurríkishertogi og bardaginn við ána Leitha.]] Árið 1246 (MCCXLVI í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Dáin
Erlendis
Fædd
Dáin
Granit Xhaka
thumb|right|Xhaka (til vinstri) með svissneska landsliðinu í baráttu um boltann við [[Lionel Messi árið 2012.]] Granit Xhaka (fæddur  27. september 1992 í Basel) er svissneskur knattspyrnumaður af albönskum ættum sem spilar með Bayer Leverkusen og Svissneska landsliðinu, hann spilaði stórt hlutverk í liðinu þegar þeim tókst að ná 4. sæti í þjóðadeildinni.
Matty Longstaff
Matthew Ben Longstaff (fæddur 21. mars árið 2000) er enskur knattspyrnumaður sem spilar með Newcastle United. Hann er yngri bróðir Sean Longstaff.
Bikarfléttur
Bikarfléttur (fræðiheiti: Cladonia) er ættkvísl fléttna af bikarfléttuætt. Vitað er um 56 tegundir bikarfléttna sem lifa á Íslandi.
Íslensk heiti bikarfléttna
Íslenskt heiti tegunda mótast af vaxtarlagi þalsins og tegundir af bikarfléttuætt heita því gjarna nöfnum sem enda á -lauf, t.d. brekkulauf (C. dahliana) og skorulauf (C. subcervicornis), -bikar, t.d. netjubikar (C. cariosa) og álfabikar (C. cholophaea), -broddar, t.d. hreisturbroddar (C. bellidiflora) og sprekbroddar (C. coniocraea), og -krókar, t.d. hreindýrakrókar (C. arbuscula) og grákrókar (C. rangiferina).
Tegundir á Íslandi
Listinn er byggður á skrá yfir fléttur á Íslandi frá árinu 2009 nema annað sé tekið fram. Íslensk heiti eru frá Herði Kristinssyni.
Halldór Gylfason
Halldór Gylfason (f. 13. júní 1970) er íslenskur leikari og söngvari í hjómsveitinni Geirfuglunum.
Nanortalik
Nanortalik er tíunda stærsta þorp á Grænlandi, á eyju sem einnig er nefnd Nanortalik, um 100 kílómetrum norðvestan við Hvarf, syðsta odda Grænlands. Nafnið Nanortalik þýðir "ísbjarnarstaður".
Nanortalik er hluti af sveitarfélaginu Kujalleq á suðurhorni Grænlands. Íbúar bæjarins voru um 1.300 (2013) en ásamt öðrum byggðum í grendinni voru íbúarnir 2.389. Flestir þeirra búa í Narsarmijit, Alluitsup Paa, Tasiusaq, Aappilattoq og Ammassivik. thumb|220px|left|Vetrarmynd frá Nanortalik.
Aðalatvinnugreinar eru smábátaútgerð, sela- og svartfuglaveiði og ferðaþjónusta. Gullnáma var opnuð fyrir fáeinum árum um 30 km norðan við aðalþorpið. Um nokkurra áratuga skeið var einnig rekinn grafítnáma í nágrenni þorpsins en hún er nú lokuð.
Saga
Stór hluti Eystribyggðar Grænlendinga hinna fornu var á Nanortalik-svæðinu. Hér var meðal annars bærinn Herjólfsnes og stór hluti Vatnahverfis. Núverandi byggðakjarni fór að myndast um 1770. Árið 1797 var hér settur upp verslunarstaður, útibú frá Julianehåb.
Íþróttasamband fatlaðra
Íþróttasamband fatlaðra var stofnað 17. maí 1979 og er eitt af sérsamböndum Íþrótta- og Ólympíusambandi Íslands. Hlutverk ÍF er að hafa umsjón með þeim íþróttagreinum sem fatlaðir iðka á Íslandi og gæta hagsmuna allra fötlunarhópa sem eru hluti af sambandinu. Ofan á það sér ÍF um útbreiðslu- og fræðslustarf varðandi íþróttir fatlaðra og er fulltrúi Íslands á alþjóðavettvangi. Meðal þeirra íþróttagreina sem fatlaðir stunda eru boccia, borðtennis, lyftingar, sund, frjálsar íþróttir og bogfimi. Þá er ÍF í samstarfi við ýmsar endurhæfingarstofnanir með það að sjónarmiði að stuðla að útbreiðslu íþróttaiðkunar meðal fatlaðra. Þá má segja að íþróttir séu framhald af þeirri endurhæfingu sem fer fram á endurhæfingarstofnunum. Meðal þeirra stofnana sem eru samstarfsaðilar eru heilbrigðis- og menntakerfið, sérskólar og sjúkraþjálfunarbraut háskóla íslands. Frá árinu 1991 hefur ÍF gefið út tímarit undir nafngiftini Hvati og er það gefið út tvisvar á ári. Við útgáfu hvers tölublaðs er það prentað í fimm þúsund eintökum og er það ókeypis. Hlutverk Hvata er að upplýsa og vekja athygli fólks á íþróttum fatlaðra.
Nanortalik
Gróðurfar og dýralíf
Grænland má heita skóglaust en í Qinngua-dalnum um 40 km norðan við Nanortalik-þorpið er eina svæðið sem kalla mætti skóg. Hér vex rjúpuvíðir og birki upp í margra metra hæð. Mikil gróðursæld er í dalnum og þar hafa fundist um 300 plöntutegundir.
Íþróttasamband fatlaðra
Frá árinu 2015 hefur ÍF haldið upp á Paralympic daginn sem er nú orðinn árlegur viðburður hjá sambandinu. Tilgangurinn með deginum er að kynna starfsemi aðildarfélaga sem eru hluti af Íþróttasambandi fatlaðra.
Nanortalik
Gróðurfar og dýralíf
Þrátt fyrir nafnið eru ísbirnir sjaldgæfir, þá rekur einstaka sinnum á ísjökum frá Austur-Grænlandi á tímabilinu frá janúar til júní. Mikið er um svartfugl til sjávar og rjúpur inn til lands auk arna, fálka og snæuglu. Selir eru algengir með ströndum og langt inn með fjörðum.