cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hrísbrú
Kirkjuhóll - kirkja og kirkjugarður
Við uppgröftinn kom í ljós steinhlaðinn grunnur kirkjunnar. Kórinn hefur verið 2,5 m á lengd og breidd og fannst óvenju stór tóm gröf undir honum. Kirkjuskipið var 3,2m á breidd og 4,3m á lengd og dyrnar snéru í vestur. Fótstykki kórsins (aursylla) hefur setið á grjótundirstöðu og möl. Litlir steinar voru notaðir til að skorða fótstykkið. Í mölinni fundust leifar af timbri, líklega úr fótstykkinu en það reyndist vera úr síberíulerki (Larix siberica) og þá er það væntanlega rekaviður. Líklega er þarna um stafkirkju að ræða. .
Í kirkjugarðinum reyndust sumar grafirnar hafa verið tæmdar. Það bendir til að beinin hafi verið flutt en frá því er sagt í Egils sögu að bein hafi verið flutt frá kirkju á Hrísrú til nýrrar kirkju á Mosfelli í byrjun 12. aldar. Ákvæði um beinaflutning frá aflögðum kirkjum eru einnig í Grágás Við vesturgafl kirkjunnar fundust 9 grafir með beinagrindum í. Þar fundust átta fullorðnir, sex karlmenn og ein kona, auk þess ein beinagrind sem ekki var hægt að kyngreina. Einnig var þar beinagrind af barni, illa varðveitt. Norðan við kirkjuna voru 5 grafir, allt karlar. Í gröfunum fundust kistuleifar og líkkistunaglar. Í einni gröfinni fannst útskorið hvalbein og ein beinagrindin virðist hafa haldið um staf. Einnig fundust viðarleifar og brot af járnpotti. Í heiðnum sið var algengt að grafa muni með líkum og hefur þetta verið túlkað þannig að þarna skarist áhrif heiðni og kristni.
Hulduhóll
Hulduhóll virðist að hluta til vera manngerður. Í hólnum fundust leifar í 5 cm jarðvegslagi og hefur það verið túlkað sem líkbrennslustaður frá víkingaöld. Þarna var lag af viðarkolum, öskulag og brennd bein úr hauskúpu manns. Einnig voru þarna beinbrot og leifar af bronsplötu og járnplötu. Höfuðkúpubrotin voru öll úr sama einstaklingi, dreifð á 2,5m svæði og ummynduð í kalk. Það gerist við 800°C hita í alllangan tíma. Kolefnisgreiningar á kolaðri trjágrein ú rlaginu benda til að það hafi myndast í kringum kristnitöku. Höfuðkúpubrotin voru greind í Læknaháskólanum í Osló og niðurstaðan var að þau væru öll úr sama einstaklingi sem var líklega á fertugsaldri, en ekki var hægt að ákvarða kyn. Brunakuml eru óþekkt á Íslandi og ef þessi túlkun reynist rétt er þetta það fyrsta sinnar tegundar á landinu.
Skáli
Skáli er tíu metrum norður af kirkjunni. Húsið er dæmigerður víkingaaldarskáli með bogadregnum hliðum, byggður úr torfi og grjóti og með þeim stærri sem fundist hafa á Íslandi, 25x5m að innanmáli. Langeldur var í miðju húsinu og bekkir til hliðanna. Skálinn er talinn hafa verið þiljaður að innan og einnig var timburgólf í vesturhlutanum. Í skálanum fundust meðal annars 30 perlur, ásamt mörgum fleiri gripum. Rannsóknir á torfi í veggjum skálans leiddi í ljós að það var ekki tekið úr túninu nærri skálanum, heldur úr mýrinni nærri Hrísbrú.
Beinarannsóknir
Rannsókn á beinagrind frá 11.öld bendir til að um 28% af fæðu einstaklingsins hafi verið sjávarfang. Mælingar á strontium samsættum úr glerungi tanna þriggja einstaklinga í kirkjugarðinum sýna að allir voru fæddir og uppaldir á Íslandi. Líkamshæð fólks á Hrísbrú er talin vera lægri en almennt gerðist á Íslandi á sama tíma og gæti bent til að það hafi búið við óblíð kjör. Beinagrindurnar báru merki um slitgigt, sem gæti stafað af vinnuálagi, næringarskort og sjúkdóma. Merki um berkla fundust á tveimur beingrindum. Einnig voru merki um ofbeldi en sjá mátti greinilegt far eftir beitt eggvopn á hauskúpu.
Rósastari
thumb|Hópur rósastara. Rósastari (fræðiheiti Pastor roseus) er spörfugl af staraætt. Rósastari er sjaldgæfur flækingsfugl á Íslandi og hefur sést meðal annars í Vestmannaeyjum, Garðinum og Suðursveit. Rósastari sást fyrst á Íslandi í Öræfum árið 1934. Heimkynni rósastara eru í Litlu-Asíu, við Svartahaf og austan við það. Rósastarar eru mjög félagslyndir og safnast oft saman í stóra hópa. Flokkar rósastara fara stundum um Evrópu.
Heildarhyggja
Heildarhyggja er sú kenning að tilteknar heildir (til dæmis lifandi verur eða hugmyndakerfi) beri að skoða og skilja sem slikar en ekki einungis út frá pörtum sínum.
459
Árið 459 (CDLIX í rómverskum tölum)
Justin Bieber
Justin Drew Bieber (f. 1. mars 1994) er kanadískur söngvari. Bieber var uppgötvaður af Scooter Braun árið 2008. Braun rakst á myndband með Bieber á YouTube og varð síðar umboðsmaður hans. Braun kom honum einnig í samband við Usher Raymond sem kom Bieber á samning hjá Raymond Braun Media Group og seinna átti hann eftir að komast á samning hjá Island Records í boði L.A. Reid.
Justin hefur unnið til fjölda verðlauna, m.a. listamaður ársins á MTV tónlistarverðlaununum 2010 og 2012 og var tilnefndur sem besti nýi listamaðurinn og hlaut viðurkenningu fyrir bestu popp plötuna á 53. Grammy verðlaunahátíðinni.
Æviágrip
Justin Bieber fæddist þann 1. mars 1994 í London í Ontaríó á St Joseph's spítala Towson en var alinn upp í Stratford. Foreldrar hans eru þau Jeremy Jack Bieber og Patricia „Pattie“ Mallette. Þegar Justin fæddist var móðir hans aðeins 17 ára gömul. Foreldrar hans giftu sig aldrei en voru þó góðir vinir og reyndu að ala soninn upp í góðu þó þau væru ekki saman. Faðir Justins gifti sig hins vegar og eignaðist tvö önnur börn.
Justin var mikið í íþróttum sem barn s.s. íshokkí, fótbolta og skák. Hann kenndi sjálfum sér að spila á hin ýmsu hljóðfæri eins og trommur og gítar. Árið 2007 þegar hann var aðeins 12 ára gamall setti móðir hans myndband af honum á YouTube að syngja lagið So Sick með Ne-Yo til að vinir og ættingjar gætu séð. Hún setti fleiri myndbönd inn sem gerðu hann þekktari.
Bieber gerði tónlistarmyndband við Fjaðrárgljúfur árið 2015.
Rannsókn á skilningsgáfunni
Rannsókn á skilningsgáfunni (e. An Enquiry concerning Human Understanding) er rit um heimspeki eftir skoska heimspekinginn David Hume. Það kom fyrst út árið 1748. Ritið var tilraun Humes til þess að auka vinsældir kenninga sinna en fyrra riti hans Ritgerð um mannlegt eðli var illa tekið á sínum tíma. Rannsókn á skilningsgáfunni er mun styttri og einfaldari en Ritgerð um mannlegt eðli. Ritið hafði mikil áhrif, ekki síst eftir að prússneski heimspekingurinn Immanuel Kant sagði að það hefði vakið sig af værum kreddublundi.
Jakob Frímann Magnússon
Jakob Frímann Magnússon (f. 4. maí 1953 í Kaupmannahöfn) er íslenskur tónlistarmaður, tónskáld og kvikmyndagerðarmaður. Hann er stofnmeðlimur hljómsveitarinnar Stuðmanna.
Störf
Stofnaði Stúdíó Sýrland ásamt Stuðmönnum 1982. Framleiðandi og leikstjóri Brasilíufaranna (RUV) 1981, framleiðandi Með allt á hreinu 1982, framleiðandi Nickel Mountain (HBO) 1983, framleiðandi og leikstjóri Hvítra Máva 1984, framleiðandi Rocking China 1986, Í takt við tímann 2005 auk fjölda heimildarmynda, sjónvarps – og útvarpsþátta. Dómari í Ísland got Talent 2015–2016.
Menningarfulltrúi íslenska sendiráðsins í London 1991–1995 og menningarráðunautur utanríkisráðuneytisins frá 2006. Framkvæmdastjóri miðborgarmála frá 2008 og framkvæmdastjóri Miðborgarinnar okkar frá 2009. Varaþingmaður Samfylkingarinnar 2000–2006 og sat á þingi í skamman tíma 2004. Formaður FTT, Félags tónskálda og textahöfunda frá 2006, formaður STEFs, Sambands tónskálda og textahöfunda frá 2008, formaður SAMTÓNS 2010–2012, stofnaði Secret Solstice ásamt fleirum  2013, formaður stjórnar ÚTÓNs frá 2015, formaður stjórnar Iceland Airwaves frá 2015. Í stjórn BÍL, Bandalags íslenskra listamanna frá 2006.
Expo 2015
thumb|right|Víetnamski skálinn. Expo 2015 var heimssýning sem haldin var í Mílanó á Ítalíu frá 1. maí til 31. október árið 2015. Undirtitill sýningarinnar var Feeding the Planet, Energy for Life og meginþema hennar var matvælaframleiðsla og mataræði. Sýningarsvæðið nær yfir 1,1 km² um 15km norðvestan við Mílanó í sveitarfélögunum Rho og Pero. 145 lönd tóku þátt í sýningunni auk nokkurra alþjóðlegra stofnana, félagasamtaka og fyrirtækja. Áætlað var að yfir 22 milljónir hefðu heimsótt sýninguna.
Lektor
Lektor er staða innan margra evrópskra háskóla. Á Íslandi er lektor lægsta gráða fastráðinna háskólakennara, á eftir lektorum koma dósentar og prófessorar. Starfsheitinu svipar til hins bandaríska assistant professor.
Orðið kemur frá latínu og merkir „sá sem les“.
Roy Smith
Roy Smith (fæddur 19. apríl 1990) er knattspyrnumaður. Hann spilaði 2 leiki með landsliðinu.
Randatúnfiskur
Randatúnfiskur (fræðiheiti: Katsuwonus pelamis) er túnfiskur í makrílaætt. Randatúnfiskur er ólíkur öðrum túnfisktegundum að því leyti að hann aðlagar sig ekki að hitastiginu sem hann er í og þess vegna var hann settur í sína eigin ættkvísl (Katsuwonus). Ástæðan er sú að randatúnfiskurinn er með kalt blóð.
Lýsing
Randatúnfiskurinn er minnsta túnfisktegundin en líka sú tegund sem mest er veitt af. Algengt er að hann sé á milli 40–80 cm að lengd og hann getur náð 30 kg að þyngd og allt að 12 ára aldri. Hann er með tvo aðskilda bakugga, stutta eyugga og tvo kviðugga og er breiðastur í miðjunni. Það sem er líkt hjá randatúnfisknum og öðrum túnfisktegundum eru smáuggar sem liggja frá aftari bakugga og kviðugga að sporði. Hann er ekki með sundmaga svo erfitt getur verið að notast við bergmálstækni við veiðar. Einkenni randatúnfisksins eru 4-6 láréttar dökkar línur frá haus og eyruggum að sporði en hann dregur nafn sitt af þessum línum.
Lifnaðarhættir
Randatúnfiskur flokkast sem uppsjávarfiskur en hann heldur sig þó niðri á allt að 260 m dýpi á daginn en á næturna heldur hann sig við yfirborðið. Hann heldur sig þar sem hitastigið er milli 15–30°C. Hann myndar oft torfur við yfirborðið þar sem eru fljótandi hlutir, fuglar, hvalir og hákarlar. Randatúnfiskurinn verður að vera stöðugt á sundi til þess að fá nægt súrefni úr vatninu.
Fæða
Fæða randatúnfisksins er fjölbreytileg. Hann nærist samt mest á smærri fiskum, smokkfiskum og krabbadýrum. Hann verður að treysta á sundhraðann til þess að ná bráðinni. Helstu tegundir sem ógna honum eru hákarlar og stórir beinfiskar.
Edmund Husserl
Edmund Gustav Albrecht Husserl (8. apríl 1859, Prostějov – 26. apríl 1938, Freiburg) var þýskur heimspekingur, sem er þekktur sem „faðir“ fyrirbærafræðinnar.
Veðurathugunarstöð
thumb|right|Tæknimaður skoðar vindhraðamæli á veðurathugunarstöð. Veðurathugunarstöð, einnig kölluð veðurstöð er staður á landi þar sem framkvæmdar eru reglulegar og kerfisbundnar veðurathuganir. Veðurathugunarmaður framkvæmir veðurathugun á mannaðri veðurathugunarstöð, en þær eru gerðar sjálfvirkt á sjálfvirkri veðurathugunarstöð. Veðurskeyti eru send frá veðurskeytastöð á veðurathugunartímum. Veðurstofa Íslands rekur fjölda veðurathugunarstöðva, þar af um 35 mannaðar.
Kúariða
thumb|Riðusjúkar kýr eiga oft erfitt með að standa Kúariða (fræðiheiti: Bovine spongiform encephalopathy, BSE) er sjúkdómur í nautgripum sem var fyrst greindur í Bretlandi árið 1986. Meðgöngutími sjúkdómsins er að meðaltali um fimm ár. Einkennin minna á riðu; breytingar á hegðun og skapi og erfiðleikar við hreyfingar. Kúariða er flokkuð með svampheilameinum.
Ólympíugreinar
Nokkrar greinar hafa fallið út úr dagskrá Ólympíuleikanna, eins og póló og reiptog. Yfirleitt hefur það verið vegna áhugaleysis eða vegna þess að ekkert alþjóðlegt sérsamband er yfir greininni. Sumar íþróttagreinar hafa horfið tímabundið af dagskránni en fengið aftur inni síðar, eins og bogfimi sem kom aftur 1972, og tennis sem kom aftur 1988. Sýningargreinar eru íþróttagreinar sem ekki eru formlega hluti af leikunum en eru hafðar með til að vekja athygli, til dæmis á staðbundnum íþróttagreinum þess lands sem hýsir leikana, eða til að sækjast eftir þátttöku í formlegu dagskránni síðar. Þannig voru til dæmis krulla og hafnabolti gerð að ólympíugreinum eftir að hafa verið sýningargreinar. Á leikunum í Tókýó 2021 verða nýjar greinar hjólabretti og karate sem taka þátt í fyrsta sinn.
Lewis H. Morgan
Lewis Henry Morgan (21. nóvember 1818 – 17 desember 1881) var bandarískur brautryðjandi í mannfræði og félagsvísindum. Hann vann sem lögfræðingur í tengslum við járnbrautir. Hann er þekktastur fyrir verk sín um ættflokka og félagsskipan, kenningar sínar um breytiþróun og þroskasögu samfélaga og fyrir vettvangsathugaðir á Iroquois frumbyggjum. Hann hafði sérstakan áhuga á hvað héldi samfélögum saman og setti fram hugmynd að fyrstu samfélögin hefðu verið mæðraveldi, ekki feðraveldi. Lewis hafði áhuga á hvað ylli þjóðfélagsbreytingum og hann var samtímamaður Karl Marx og Friedrich Engels og hugmyndir hans um hvernig tækni hefði áhrif á samfélagsskipan og kvennamenningu höfðu áhrif á þá. Morgan hafði áhrif á marga ólíka kennimenn sinnar samtíðar svo sem Marx, Charles Darwin og Sigmund Freud.
Sjálfbærnimarkmið Sameinuðu þjóðanna
Aðalsmerki heimsmarkmiðanna er að þau eru algild. Aðildarríkin hafa skuldbundið sig til þess að vinna skipulega að innleiðingu þeirra bæði á innlendum og erlendum vettvangi út gildistíma þeirra. Markmiðin eru samþætt og órjúfanleg og mynda jafnvægi milli þriggja stoða sjálfbærrar þróunar; hinnar efnahagslegu, félagslegu og umhverfislegu. Þau fela einnig í sér fimm meginþemu sem eru mannkynið, jörðin, hagsæld, friður og samstarf. Aðalinntak þeirra er jafnframt að engir einstaklingar eða hópar verði skildir eftir.
Þátttaka ólíkra aðila
Sjálfbærnimarkmiðin eru margþætt og metnaðarfull og krefjast skipulagðrar vinnu af hálfu stjórnvalda auk þátttöku og samstarfs ólíkra hagsmunaaðila. Heimsmarkmiðin eru því þróuð í samstarfi milli ríkja og forstjóra og leiðtoga í atvinnulífinu, á milli frjálsra félaga samtaka og fjölmiðla og á milli skóla og menntastofnana víða um heim.
Íslensk þátttaka
Á Íslandi hefur ríkisvaldið undir forystu forsætisráðuneytisins, leitt vinnu að Heimsmarkmiðunum. Allir ráðherrar ríkisstjórnarinnar hafa einhver af markmiðunum á sinni könnu. Ríkisvaldið hefur unnið með sveitarfélögum og atvinnulífinu í gegnum félagasamtökin Festu og Almannaheill varðandi fræðslu fyrir félagasamtök.
Sveitarfélög á Íslandi hafa sýnt metnað til að stíga stór skref í að vinna að Heimsmarkmiðunum og uppfylla Parísarsamninginn um takmörkun útblásturs gróðurhúsalofttegunda á heimsvísu. Aðlaga þurfi íslenskt samfélag að þeim breytingum sem þegar hafa átt sér stað og fyrirséðar eru vegna loftslagsbreytinga. Þann 19. júní 2019 var stofnaður nýr samstarfsvettvangur um heimsmarkmið Sameinuðu þjóðanna og loftslagsmál á vegum Samtaka íslenskra sveitarfélaga.
Ýmis einkaðilar og félagasamtök á Íslandi hafa skuldbundið sig að vinna að Heimsmarkmiðunum sem leiðarvísi að betra samfélagi.
Hlíðarendi
Hlíðarendi er staðarheiti og getur átt við:
Haglabyssa
thumb|300px|Bandarísk Mossberg 590 haglapumpa Haglabyssa er hlaupvítt handskotvopn, sem skýtur mörgum höglum í einu skoti. Er öflug á stuttu færi, en skammdræg. Mest notuð við veiðar á fuglum og smærri spendýrum. Haglabyssur eru einnig notaðar af lögreglum og hermönnum víða um heiminn. Í Bandaríkjunum er algengt að fólk eigi haglabyssur eða skammbyssur til að vernda sjálft sig og fjölskyldu sína, en á Íslandi má fólk ekki eiga skotvopn til sjálfsvarnar.
Tvíhleypa er haglabyssa með tveimur hlaupum, sem halda sínu hvoru skotinu og skjóta má hvort eftir öðru. Eru ýmist með hlaupin samsíða eða undir og yfir hvort öðru. Haglapumpur eru haglabyssur sem hlaðnar eru nokkrum skotum sem skjóta má í röð með því að spenna byssuna eftir hvert skot, en þá kastast jafnframt notaða skothylkið út úr byssunni.
Aðjunkt
Aðjunkt (oft ritað aðjúnkt) er á Íslandi fastráðinn stundakennari við háskóla. Þeir fást aðallega við kennslu frekar en rannsóknir.
Orðið kemur frá latínu og merkir „sá sem tengist einhverju“ (þ.e.a.s. háskólanum).
Ljósafl
Ljósafl (enska Luminosity) er sú geislunarorka, sem stafar frá geislagjafa á hverri sekúndu, mælt í vöttum (W). Er óháð fjarlægð frá geislagjafa öfugt við ljósaflsþéttleika.
Aðjunkt
Stöðunni svipar til hinu bandaríska adjunct professor, en hún er óskyld danska titlinum adjungeret professor, sem er nokkurs konar heiðurstitill.
Prayut Chan-o-cha
Prayut Chan-o-cha (taílenska: ประยุทธ์ จันทร์โอชา; f. 21. mars 1954) er taílenskur stjórnmálamaður og fyrrum hershöfðingi í taílenska hernum sem hefur verið forsætisráðherra Taílands frá 2014 og varnarmálaráðherra frá árinu 2019. Prayut var hæstráðandi taílenska hersins frá 2010 til 2014 og komst til valda eftir herforingjabyltingu gegn borgaralegum stjórnvöldum Taílands árið 2014. Prayut leiddi herforingjastjórn sem réð yfir Taílandi fyrstu fimm valdaár sín en var síðan kjörinn forsætisráðherra borgaralegrar ríkisstjórnar eftir umdeildar þingkosningar árið 2019.
Æviágrip
Prayut Chan-o-cha fæddist þann 21. mars 1954 í héraðinu Nakhon Ratchasima í norðausturhluta Taílands. Faðir hans var ofursti í taílenska hernum og móðir hans var skólakennari. Hann á tvo bræður og eina systur. Annar bróðir hans er hershöfðingi í taílenska hernum og systir hans er hershöfðingi í flugher landsins.
Prayut hlaut grunnnám í Lop Buri og gekk í menntaskóla í Bangkok. Að loknu menntaskólanámi hóf hann undirbúningsnám í hernaðarfræðum árið 1971 og gekk síðan árið 1976 í Konunglega Chulachomklao-hernaðarháskólann. Að loknu námi þar hóf hann hernaðarferil sinn í 21. fótgönguliði hersins, sem gekk undir gælunafninu „drottningarverðirnir“.
Hernaðarferill
Prayut varð síðar aðstoðarforingi 2. fótgönguliðs hersins. Leiðtogar herdeildarinnar mynduðu áhrifamikla hreyfingu innan hersins sem kallaðist Burapha Phayak (ísl. „Austurtígrarnir“) og taldi meðal annars til sín hershöfðingjann Prawit Wongsuwan, sem varð síðar meðlimur í herforingjastjórn Prayuts.
Riverbank Arena
Riverbank Arena er íþróttaleikvangur í Ólympíuþorpinu í Stratford í London sem var reistur yfir keppnir í hokkíi á Sumarólympíuleikunum 2012 og knattspyrnu fatlaðra á Ólympíuleikum fatlaðra 2012. Leikvangurinn tekur 15.000 manns í sæti en eftir leikana verður sætafjöldi minnkaður í 5.000 og leikvangurinn fluttur til Eton Manor í Leyton.
Prayut Chan-o-cha
Hernaðarferill
Árið 2003 var Prayut hækkaður í tign og gerður foringi 2. fótgönguliðsins. Tveimur árum síðar var hann gerður foringi fyrstu yfirherdildarinnar, sem telur til sín 2. fótgönguliðið. Að einu ári liðnu hlaut hann síðan foringjastöðu innan hersins í heild sinni. Hann var starfsmannastjóri konunglega taílenska hersins frá 2008 til 2009 og varð síðan hæstráðandi hersins árið 2010. Fjórum árum síðar leiddi Prayut valdarán gegn lýðræðislega kjörinni ríkisstjórn Taílands. Um var að ræða 21. valdaránið í sögu landsins.
Valdaránið 2014
thumb|upright=0.5|Prayut Chan-o-cha, leiðtogi valdaránsins 2014. Þann 22. maí 2014 leiddi Prayut Chan-o-cha blóðlaust valdarán gegn borgaralegum stjórnvöldum Taílands eftir sjö mánaða tímabil pólitískra óeirða. Í aðdraganda valdaránsins höfðu svokallaðir „gulstakkar“ staðið fyrir fjöldamótmælum í Bangkok gegn lýðræðislega kjörinni ríkisstjórn Yingluck Shinawatra forsætisráðherra.
Eftir valdaránið lofaði herforingjastjórnin nýjum þingkosningum en Prayut útnefndi engu að síður sjálfan sig forsætisráðherra þremur mánuðum síðar, þann 21. ágúst, og hélt embættinu án þess að vera kjörinn í tæp fimm ár. Eftir breytingar á stjórnarskrá landsins árið 2017 var ákveðið að þingkosningar skyldu haldnar þann 24. mars 2019, en að kosningaúrslitin yrðu þó ekki birt fyrr en eftir krýningu Vajiralongkorns Taílandskonungs þann 4. maí. Í aðdraganda kosninganna sagði Prayut af sér hershöfðingjatign og gerðist forsætisráðherraefni nýs stjórnmálaflokks, Palang Pracharat. Nýkjörið þing kom saman í fyrsta sinn þann 24. maí 2019, fimm árum eftir valdaránið.
Kjör til forsætisráðherra
Þann 5. júní 2019 var Prayut formlega kjörinn forsætisráðherra Taílands með meirihluta atkvæða bæði á hinni þjóðkjörnu fulltrúadeild taílenska þingsins og á öldungadeildinni, þar sem þingmennirnir eru útnefndir af hernum. Margir af ráðherrum í stjórn Prayuts voru fyrrum hershöfðingjar. Borgaraleg réttindi eru enn mjög takmörkuð í Taílandi undir stjórn hans og grannt er fylgst með stjórnarandstæðingum.
Þann 19. september 2020 áttu sér stað fjöldamótmæli gegn stjórn Prayuts þar sem milljónir Taílendinga kröfðust afsagnar forsætisráðherrans.
Stjórnlagadómstóll Taílands leysti Prayut tímabundið frá störfum þann 24. ágúst 2022 á meðan tekið var til athugunar hvort hann mætti gegna embætti forsætisráðherra lengur samkvæmt stjórnarskrá landsins. Samkvæmt stjórnarskrárbreytingum sem Prayut gerði árið 2017 má forsætisráðherra ekki sitja lengur en átta ár. Andstæðingar hans telja því að Prayut hafi farið yfir þessi tímamörk en Prayut og bandamenn hans telja að miða beri við við upp­töku nú­gildandi stjórnar­skrárinnar árið 2017 eða við kjör Prayuts sem forsætisráðherra borgaralegrar stjórnar árið 2019. Þann 3. október komst stjórnlagadómstóll að þeirri niðurstöðu að Prayut mætti sitja áfram til ársins 2025.
Einkahagir
Prayut er kvæntur Naraporn Chan-o-cha og á tvö börn.
Benedikt Pálsson
Benedikt Pálsson (um 1608 – 1664) var íslenskur bartskeri, Hólaráðsmaður og klausturhaldari. Hann var sonur Páls Guðbrandssonar sýslumanns á Þingeyrum og konu hans Sigríðar Björnsdóttur og var Guðbrandur Þorláksson Hólabiskup afi hans.
Benedikt fór til Hamborgar 1628 og lærði þar til bartskera en í því fólst á þeim tíma bæði rakaraiðn og sáralækningar. Þegar hann var á leið heim til Íslands með þýsku skipi árið 1633 réðust sjóræningjar frá Barbaríinu á skipið og hertóku það. Benedikt var fluttur til Algeirsborgar og seldur í ánauð og í erfiljóði eftir hann segir að hann hafi verið galeiðuþræll á Miðjarðarhafi. Þegar Íslendingar sem herteknir höfðu verið í Tyrkjaráninu voru keyptir lausir árið 1636 var Benedikt í þeim hópi og komst því heim eftir þriggja ára vist í Barbaríinu.
Hann varð ráðsmaður Hólastóls við heimkomuna en Þorlákur Skúlason frændi hans var þá biskup. Því starfi gegndi hann til 1638. Árið 1639 varð hann klausturhaldari á Möðruvöllum og hélt því til æviloka. Jón Espólín segir að hann hafi verið góðlyndis- og listamaður.
Fyrri kona Benedikts var Hólmfríður Einarsdóttir, sem var dóttir Einars Hakonarsonar sýslumanns á Ási í Holtum og Ragnheiðar konu hans, dóttur Magnúsar prúða. Þau voru þremenningar og þurftu konungsleyfi til að giftast. Hún dó 1645 og voru þau barnlaus. Benedikt giftist árið 1649 Sigríði Magnúsdóttur stórráðu, sem var dóttir Magnúsar Jónssonar lögréttumanns og skálds á Sjávarborg. Hún var sögð allra kvenna fríðust en afar ráðrík og skapmikil og jafnvel talin fjölkunnug. Segir Espólín að hún hafi verið Benedikt ill og flýtt fyrir dauða hans. Hún giftist svo Jóni Eggertssyni frá Ökrum, eftirmanni Benedikts.
Á meðal barna þeirra Benedikts og Sigríðar var Magnús Benediktsson bóndi á Hólum í Eyjafirði, sem Espólín segir hafa verið nafnkunnugt illmenni, enda var hann dæmdur til Brimarhólmsvistar eftir langan málarekstur fyrir hrottalegt morð á þungaðri barnsmóður sinni. Sonur hans var Nikulás Magnússon sýslumaður.
Internetslangur
Internetslangur er slangur sem finna má á Netinu, t.d. á spjallborðum, í tölvupósti og á bloggi. Er oftast ensk skammstöfun orða í algengum setningum, sem notaðar eru í samskiptum á netinu og er ýmist notaðir há- eða lágstafir.
Afbrigði
Til eru a.m.k tvær gerðir internetslangurs, skammstafanir og tilfinningaslangur.
Skammstafanir
Skammstafaslangur er notað til þess að stytta þann texta sem slangrið finnst í, oft er hægt að stytta texta verulega með slangri en það skilja ekki allir slangrið og ekki er til nein "Slangurorðabók" þar sem hver sem er hefur sinn stíl þegar við kemur slangri.
Tilfinningaslangur
Tilfinningaslangur eða broskarlar finnst aðallega á spjallborðum og í blogg skrifum. Tilfinningaslangur útskýrir skap viðkomandi eða tilfinningum til ákveðins hlutar.
Margaret Hamilton
Margaret Heafield Hamilton (fædd 17. ágúst 1936) er bandarískur tölvunarfræðingur, kerfisverkfræðingur og fyrirtækjaeigandi. Hún á að hafa verið sú fyrsta til að skilgreina hugtakið hugbúnaðarverkfræði. Hamilton var deildarstjóri hugbúnaðarverkfræðideildar Tækjaþróunarsviðs MIT, sem þróaði hugbúnað fyrir Apollo-geimferðaráætlunina. Árið 1986 stofnaði hún og varð forstjóri Hamilton Technologies, Inc., í Cambridge, Massachusetts. Fyrirtækið var stofnað í kringum þróun ritamáls hennar, Universal Systems Language, fyrir líkanagerð sem byggt er á hugmyndafræðinni Development Before the Fact (DBTF) fyrir kerfi og hugbúnaðarhönnun.
Hamilton hefur gefið út yfir 130 ritgerðir og skýrslur um þau 60 verkefni og sex helstu forrit sem hún hefur komið að.
Hinn 22. nóvember 2016 hlaut hún Frelsisorðu Bandaríkjaforseta (e. Presidential Medal of Freedom) frá Barack Obama þáverandi forseta Bandaríkjanna fyrir að leiða þróun hugbúnaðar fyrir Apollo-geimferðaráætlun NASA.
Fyrri ár
Margaret Heafield fæddist í Paoli, Indiana. Foreldrar hennar voru Kenneth Heafield og Ruth Esther Heafield (áður Partington). Eftir útskrift frá Hancock High School árið 1954 nam hún stærðfræði við Michigan-háskóla árið 1955 og útskrifaðist með BA-próf í stærðfræði með heimspeki sem aukagrein frá Earlham-háskóla árið 1958. Eftir útskrift kenndi hún stærðfræði og frönsku á framhaldsskólastigi til þess að framfleyta eiginmanni sínum á meðan hann stundaði nám í Harvard-háskóla, með það að markmiði að fara sjálf í framhaldsnám síðar. Hún flutti til Boston, Massachusetts með það fyrir augum að hefja doktorsnám í stærðfræði við Brandeis-háskóla. Árið 1960 tók hún tímabundna stöðu hjá MIT til þess að þróa hugbúnað til að spá fyrir um veður á LGP-30 og PDP-1-tölvunum (í Marvin Minsky's Project MAC ) fyrir prófessor Edward Norton Lorenz í veðurfræðideild skólans. Hamilton hefur fjallað um það að á þeim tíma hafi tölvunarfræði og hugbúnaðarverkfræði ekki verið námsgreinar. Í staðinn lærðu forritarar af reynslu sinni í starfi.
SAGE-verkefnið
Framlag hennar til þessa verkefnis varð til þess að hún var ráðin í næsta verkefni sitt, að leiða lið sérfræðinga í þróun hugbúnaðar fyrir Apollo-geimferðaráætlunina.
NASA
thumb|Hamilton árið 1969 við hliðina á hugbúnaðinum sem hún skrifaði ásamt liði sínu fyrir Apollo-verkefnið. thumb| Hamilton að störfum. Hamilton gekk þá til liðs við rannsóknarstofu Charles Stark Draper hjá MIT, sem á þeim tíma var að vinna að Apollo-geimferðaráætluninni. Þar leiddi hún lið sérfræðinga sem þróuðu hugbúnaðinn fyrir Apollo og Skylab. Lið Hamilton var ábyrgt fyrir þróun hugbúnaðar í flugi sem innihélt reiknirit sem hönnuð voru af ýmsum vísindamönnum fyrir Apollo-stjórnborðið, lendingarbúnaðinn og síðar Skylab. Annar hluti af liðinu hennar hannaði og þróaði kerfishugbúnaðinn sem fól í sér hugbúnað um villuboð og endurheimt, svo sem endurræsingu og skjáviðmót, sem Hamilton hannaði og þróaði. Hún vann til að öðlast reynslu á meðan tölvunarfræðinámskeið voru sjaldgæf og námskeið í hugbúnaðarverkfræði voru ekki til. hægri|thumb|237x237dp|
Joe Arpaio
Joseph Michael Arpaio (fæddur 17. júní, 1932) er fyrrum lögreglumaður og stjórnmálamaður. Hann var sýslumaður í Maricopa-sýslu í Arizona í 24 ár, frá 1993 til 2017. Árið 2005 var Arpaio mjög djarfmæltur varðandi ólöglega inflytjenda og titlaði sjálfan sig sem „harðasta sýslumann Bandaríkjanna“. Árið 2010 komst hann í sviðsljósið fyrir að lofa stranga innflytjendalöggjöf Arizona áður en henni var hafnað af Hæstarétti Bandaríkjanna. Arpaio er einnig þekktur fyrir að hafa rannsakað fæðingarvottorð fyrrum Bandaríkjaforsetans Barack Obama, sem hann hélt fram að væri falsað. Arpaio átti ekki erindi sem erfiði og fann engar sannanir um fölsun. Hann hélt þó áfram að fullyrða að það væri falsað.
Arpaio hefur verið sakaður um margskonar ósæmilega hegðun í sínu starfi sem sýslumaður, þar á meðal að misnota vald sitt, fara illa með fjármagn, rannsaka ekki kynferðisglæpi, refsivert gáleysi, ólöglega framkvæmd innflytjendalaga og kosningasvindl.
Alríkisdómsstóllinn skipaði eftirlitsmann til að fylgjast með Arpaio og skrifstofu hans vegna kvartana um rasisma og kynþáttamismunun. Dómsmálaráðuneytið komst að því að Arpaio sýndi mjög rasískt mynstur í sínu starfi og höfðaði mál gegn honum vegna þessa. Í gegnum árin var Arpaio aðalefnið í nokkrum ákærum vegna mannréttindabrota. Í máli sem dróst í áratug þar sem Arpaio var sakborningur, gaf alríkisdómstóll út lögbann á hann sem bannaði honum að framkvæma frekari innflytjendasmölun. Alríkisdómstóll komst að því í kjölfarið eftir að tilskipunin var gefin út að Arpaio og hans menn héldu samt áfram að halda einstaklingum til frekari rannsókna þrátt fyrir lítil sem enginn grunur væri til staðar um glæpur hafi verið framinn. Í júlí 2017 var Arpaio dæmdur fyrir vanvirðingu við réttinn, en var síðan náðaður af Donald Trump, Bandaríkjaforseta, í ágúst sama ár.
Arpaio bauð sig aftur fram til embættis sýslumanns í Maricopa sýslu árið 2016, en fylgi hans hafði fallið mjög eftir að hann var dæmdur. Paul Penzone, demókrati, hafði betur gegn Arpaio og breytti algjörlega um kúrs frá stjórnartíð Arpaio eftir að hann tók við. Arpaio reyndi einnig fyrir sér sem frambjóðandi til öldungadeildar Bandaríkjaþings árið 2018, án árangurs. Ári síðar sendi hann frá sér yfirlýsingu um að hann myndi bjóða sig fram aftur til sýslumanns í Maricopa-sýslu árið 2020. Hann tapaði forkosningunum í ágúst 2020.
Fyrstu árin
Arpaio fæddist í Springfield, Massachusetts þann 14. júní 1932. Foreldrar hans voru ítalskir, bæði frá Lacedonia, Italy. Móðir hans lést af barnsförum, hann var alinn upp af föður sínum. Faðir hans var kaupmaður. Arpaio vann í búðinni hans til 18 ára aldurs, fór síðan í herinn frá 1950 til 1954 og var í sjúkradeildinni, einnig var hann sendur til Frakklands og starfaði sem herlögregluþjónn. Eftir herskyldu fluttist hann til Washington, D.C. og gerðist þar lögreglumaður, þaðan flutti hann til Las Vegas, Nevada árið 1957. Hann starfaði sem lögreglumaður í sex mánuði þar til hann var skipaður njósnari fyrir Alríkisstofnun fíkniefna (FBN) sem síðar varð að „Drug Enforcement Administation“; DEA. Hann starfaði þar í 25 ár, var sendur til Argentínu, Tyrklands og Mexíkó.
Kaleo
thumb|Kaleo spila í Nürnberg; Rock im Park. 2018. Kaleo er íslensk hljómsveit, stofnuð árið 2012. Þeir komu fyrst fram á Iceland Airwaves tónlistarhátíðinni 2012. Fyrsta lag þeirra sem náði vinsældum var Vor í Vaglaskógi, sem þeir fluttu í nýrri útgáfu og gáfu það út þannig. Árið 2014 gáfu þeir út smáskífuna „All the pretty girls“ sem vakti mikla athygli. Þeir gerðu samning við Atlantic Records snemma árs 2015 og fluttust í framhaldi af því til Austin í Texas.
Joe Arpaio
Aðbúnaður í fangelsum
Arpaio lét til sín taka í fangelsum Maricopa. Agaviðurlög tíð hans voru meðal annars þau að takmarka máltíðir við tvær á dag og færa þeim ansi lélegan mat. Hann bannaði föngum að fá dónablöð eftir að kvenkyns fangaverðir kvörtuðu yfir því að þeir væru að fróa sér fyrir framan þær. Banninu var mótmælt með vísun í fyrstu stjórnarskrárbreytinguna, en var síðar samþykkt. Alríkisdómarinn Neil V. Wake sakaði Maricopa-sýslu um að hafa brotið á rétti fanga til læknisaðstoðar og annarrar heilbrigðisaðstoðar, bæði 2008 og 2010.
Árið 1993 bjó Arpaio til tjaldbúðir (Tent City), sem hann lýsti sem fangabúðum og áttu aðeins að vera tímabundin lausn. Í júlí 2011 náði hitastig alveg upp í 48°C, Arpaio mældi hitastigið inn í tjöldum fanganna sem gat náð 63°C. Fangar kvörtuðu yfir því að vifturnar þeirra virkuðu ekki og að skórnir þeirra bráðnuðu í hitanum. Þegar fangar kvörtuðu sagði hann, „Það eru 49°C í Írak og hermennirnir okkar búa í tjöldum og ekki eru þeir sekir um glæpi, svo haldið kjafti.“
Kommúnistadeildin (Ísland)
Íslenska Kommúnistadeildin var hópur tengdur Sósíalista verkamannaflokknum (BNA), hluti af alþjóðlegu tengslaneti þess, svokallaðri Leiðangri tilhneiging. Íslenska kommúnistadeildin var einstök í þessari tilhneigingu að því leyti að hún var, eins og systurflokkar hennar, mjög lítil, um nokkurra ára skeið eina, og þar af leiðandi ráðandi, kommúnistaflokkur í landi sínu.
Joe Arpaio
Aðbúnaður í fangelsum
Árið 1997 sagði Amnesty International að tjaldbúðir Arpaio væru ekki mannúðlegar eða hentugar sem fangelsi. Tjaldbúðirnar voru gagnrýndar af mörgum hópum sem sögðu þau brot á mannréttindum. Þegar Paul Penzone var kosinn sýslumaður 2016 lokaði hann tjaldbúðunum.
Kommúnistadeildin (Ísland)
Uppruni þess liggur í Ungum sósíalistum. Nokkrir meðlimir stofnuðu Skipulagsnefnd fyrir Kommúnistadeildina árið 2001 og árið 2002 lýstu þeir yfir "Kommúnistadeildinni".
Joe Arpaio
Aðbúnaður í fangelsum
Árið 1995 tók Arpaio aftur upp keðjugengi (chain gangs) þar sem kvenkyns fangar unnu sjö tíma á dag, sex daga vikunnar. Einnig setti hann í gang keðjugengi fyrir unga fanga til að sækja framhaldskólamenntun. Hann skipaði föngum að klæðast bleikum nærfötum til að koma í veg fyrir að þeir myndu stela þeim þegar þeim yrði sleppt. Arpaio hélt því fram að þessi ráðstöfun hefði sparað sýslunni 70.000 dollar fyrsta árið eftir að reglan var sett. Hann byrjaði svo að selja bleikar boxer nærbuxur með lógói stöðvarinnar og “Go Joe” til fjáröflunar. Þrátt fyrir áskanir um misnotkun á fjármunum sem tengdust sölunni, neitaði hann að sýna alvöru gögn til að sanna sakleysi sitt.
Arpaio var umdeildur sýslumaður, gjörðir hans voru gagnrýndar af embættum ríkisins, s.s. dómsmálaráðuneytinu og héraðsdómi, mannréttindasamtökum á borð við Amnesty International, kirkjuþinginu og Bandarísku gyðinganefndinni. Ritstjórn The New York Times skrifuðu um hann sem „versta lögreglusjóra Bandaríkjanna“. Hann var oft ásakaður um kynþáttafordóma og það var oft höfðað mál gegn honum vegna þess.
Kommúnistadeildin (Ísland)
Kommúnistadeildin hefur ekki verið starfandi á Íslandi síðan 2006 eða 2007.
Sjóveikur í München
Sjóveikur í München er skáldævisaga eftir Hallgrím Helgason en sagan lýsir einum vetri í lífi ungs manns og er rammi sögunnar dvöl Hallgríms við myndlistarakademíunni í München 1981-82. Sagan kom út hjá JPV forlagi 2015.
Kommúnistadeildin (Ísland)
Tenglar
Kommúnistadeildin stofnuð á Íslandi
Joe Arpaio
Rannsóknir á kynferðisglæpum
Á árunum 2004 - 2007 voru allavega 400 kynferðisglæpamálum sópað undir teppi á stöðinni hjá Arpaio. Sum mál voru aðeins rannsökuð en flest voru ekkert rannsökuð. Arpaio fylgdi ekki eftir 32 tilkynningum varðandi barnaníðinga, þrátt fyrir að þeir grunuðu væru þekktir barnaníðingar. Flest fórnarlömbin voru börn ólöglegra innflytjenda. Í umdeildu máli var stöðin hans ákærð fyrir að hunsa mál 13 ára fatlaðrar stelpu sem var nauðgað af frænda sínum. Sýni voru tekin en ekki unnið nógu vel úr þeim. Málinu var lokað þar til fjórum árum síðar, þá var tekið sýni úr gerandanum, hann fundinn sekur og dæmdur í 24 ára fangelsi.
Hópmálssókn fyrir alríkisdómstól
Árið 2007 höfðaði Manuel De Jesus Ortega, mexíkóskur ferðamaður, mál gegn Arpaio. Ortega var farþegi í bíl sem var stoppaður af lögreglunni í Cave Creek í Maricopa-sýslu. Ortega kærði Arpaio og stöðina fyrir að hafa verið haldið án lagalegra ástæðna í 9 klukkustundir og vildi meina að það hafi einugis verið vegna kynþáttar hans. Kæran varð stærri þegar fleri einstaklingar komu saman og vildu einnig kæra Arpaio fyrir kynþáttafordóma. Arpaio og stöðin voru kærð fyrir ólöglega verkferla við handtökur á bílstjórum og farþegum af rómönskum uppruna og héldu mönnum of lengi án úrskurðar.
Fæðingarvottorð Baracks Obama
Á tveimur blaðamannafundum sem haldnir voru í mars 2012 fullyrti Arpaio að fæðingarvottorð Baracks Obama væri falsað. Fæðingarvottorðið var birt af Hvíta húsinu árinu áður. Sérstakur aðstoðarmaður dómsmálaráðherra, Joshua A. Wisch, sendi frá sér yfirlýsingu um að Obama hafði fæðst á Hawaii og að fæðingavottorð hans væri gilt. Hann sakaði Arpaio um rangar fullyrðingar, ósannar og mistúlkun á lögum Hawaii. Ríkisstjóri Arizona-sýslu, Jan Brewer, fullyrti einnig að ríkisborgararéttur móður Obama dygði Obama til bandarísks ríkisborgararéttar óháð fæðingarstað.
Arpaio sakfelldur
Þann 31. júlí  2017 var Arpaio fundinn sekur fyrir að vanvirðingu Bandaríska dómstóla. Susan Bolt, héraðsdómari sagði að Arpaio hafi viljandi brotið fyrirskipanir dómsstóla eftir að hafa brugðist því að tryggja það að fólki skuli ekki vera haldið of lengi án úrskurðar. Arpaio átti að vera dæmdur fyrir brot sín í október 2017.
Náðaður af Donald Trump
Þann 25. ágúst 2017 var Arpaio náðaður af Donald Trump Bandaríkjaforseta, en sú ákvörðun var mjög umdeild. Trump tilkynnti ákvörðun sína á Twitter þar sem hann sagði að Arpaio væri bandarískur föðurlandsvinur sem sæi til þess að Arizona-sýsla væri örugg. Arpaio þakkaði Trump fyrir í tístum ásamt að þakka stuðningsmönnum sínum.
Aða
Aða (fræðiheiti: Modiolus modiolus) er samloka í sæskeljaætt.
Lýsing
Aða eða öðuskel er stór samloka sem getur vaxið allt að 22 cm að lengd þó þær séu oftar um það bil 10 cm. Skelin er fjölublá eða dökkblá og mjög gróf. Hornlaga hnúðar vaxa á skeljum ungra aða. Skeljarnar eru þríhryndar eða ílangar. Á skelinni má greina skýrar árlegar vaxtarrendur. Innra borð skeljanna er hvítt. Vöðvinn er skærappelsínugulur að lit og möttullinn er sléttur. Aða festir sig með spunaþráðum.
Útbreiðsla
Í Evrópu vex aða við Bretlandseyjar, Noreg, Færeyjar og Ísland. Hana má finna í allt að 50 m dýpi við strendur Bretlandseyja. Hún finnst af og til í Eystrasalti en er í útrýmingarhættu þar.
Öðu má einnig finna við austurstrendur Norður-Ameríku allt frá Norður-Íshafi til Flórídu. Hana má finna við vesturstrendur Norður-Ameríku frá Norður-Íshafi til Kaliforníu.
Vistfræði
Aða vex á hörðu undirlagi, t.d. á skeljum, steinum og spunaþráðum annarra samloka. Lifendahlutfall ungra aða er lágt en um leið og aðan nær 4 cm lengd, um það bil 4 ára að aldri, er hún orðin of stór til þess að stórkrossar, beitukóngar og krabbar geti étið hana. Ungar sem vaxa á spunaþráðum eru líklegri til að lifa af en lausar öður sem gerir það að verkum að aðan myndi þyrpingar í köldu vatni. Þyrpingarnar finnast helst á straumhörðum stöðum. Aða þolir vel skort á súrefni og jurtasvifum sem eru fæða hennar. Svampurinn Cliona celata geta stundum skaðað skeljar eldri aða.
Ágrip af Noregskonungasögum
Ágrip af Noregskonungasögum, eða Ágrip, er konungasaga sem gefur stutt yfirlit um sögu Noregskonunga frá því um 880 til 1136. Sagan er rituð af óþekktum höfundi um 1190, líklega í Niðarósi, og er elsta konungasagan sem varðveist hefur.
Ágrip er varðveitt í einu íslensku skinnhandriti frá árabilinu 1200–1225, sem er nú í Árnasafni í Kaupmannahöfn, undir nafninu AM 325 II 4to. Handritið er ekki heilt, og vantar bæði upphaf og endi. Árni Magnússon komst yfir það árið 1707 og gerði sér strax grein fyrir að það væri einstæður gripur (rarissimum). Samkvæmt upplýsingum sem hann aflaði bjuggu fyrri eigendur þess á Hvalfjarðarströnd og í Kjós.
Frásögnin hefst með fráfalli Hálfdanar svarta og endar um það leyti sem Ingi krypplingur tók við völdum, og nær því u.þ.b. yfir árabilið 880–1136. Sagan hefur líklega hafist á ævi Hálfdanar svarta, föður Haralds hárfagra og er talið að frásögnin hafi endað með falli birkibeinans Eysteins meylu árið 1177, um það leyti sem Sverrir konungur komst til valda. Hugsanlegt er að Sverrir konungur hafi átt frumkvæðið að verkinu til þess að setja sín eigin afrek í stærra samhengi.
Höfundurinn hefur notað bæði rit á latínu og norrænu, en einnig munnlegar heimildir, einkum úr Þrándheimi, og hann hefur verið vel að sér í norskum lögum. Sagan er frekar klaufalega samin.
Ágrip er oft borið saman við tvö önnur yfirlitsrit um sögu Noregs frá svipuðum tíma, Historia Norvegiæ og Söguna um hina fornu konunga Noregs, eftir Theodoricus monachus. Bæði þessi rit eru á latínu. Aftur á móti var Ágrip brautryðjandaverk að því leyti að það var skrifað á því máli sem þá var talað í Noregi og á Íslandi.
Eton Manor
Eton Manor er íþróttasvæði og almenningsgarður í Leyton í Waltham Forest í Norðaustur-London. Eton Manor mun sjá keppendum í sundíþróttum fyrir æfingalaugum á Sumarólympíuleikunum 2012 og mun hýsa keppni í hjólastólatennis á Ólympíuleikum fatlaðra.
Ljósaflsþéttleiki
Ljósaflsþéttleiki (enska Irradiance) er það ljósafl á flatareiningu sem stafar frá ljósgjafa. Mælt í vöttum á fermetra (W/m2). Er háður fjarlægð frá ljósgjafa.
Fatamölur
Fatamölur einnig kallaður gulur fatamölur og sem fullorðið dýr mölfluga (fræðiheiti: Tineola bisselliella) er mölflug a af mölfiðrildaætt. Fatamölurinn er víða meindýr og lifir á dýrahárum svo sem ull og fiðri.
Glansreynir
Glansreynir (Sorbus glabrescens) er reynitegund.
Ormur Skeggjason
Ormur Skeggjason (d. 1212) var ábóti í Munkaþverárklaustri og tók líklega við þegar eftir lát Einars Mássonar ábóta 1196.
Kína dulsnigill
Kína dulsnigillinn ber vísindaheitin Cipangopaludina chinensisen:Chinese_mystery_snail og Bellamya chinensis og er af ættinni Viviparidae en:Viviparidae, en þar innan eru einar fjórar ættkvíslir og um 50 tegundir. Einnig er til ýmis almenn heiti á lífverunni eins og Japanese mystery snail, black snail eða trapdoor snail.
Ormur Skeggjason
Ekki var þó allt með friði í klaustrinu og er sagt frá því í Sturlungu að þeir Sigurður Ormsson og Hallur Kleppjárnsson tóku prest úr klaustrinu, meiddu hann og limlestu. Ekki er getið um viðbrögð Orms ábóta en Guðmundur biskup bannsetti Sigurð og Hall fyrir verknaðinn.
Kína dulsnigill
Lýsing
Sniglar (gastropoda) eru stærsti flokkur lindýra og lifa bæði á landi og legi. Þeir eru venjulega með höfuð og á þeim fálmara og fót á kviðnum. Kína dulsnigillinn er með tvö augu og tvo fálmara, fóturinn er með hreyfivöðva sem sem hjálpar sniglinum að bera sig um. Í munninum er skráptunga sem hjálpar við fæðuöflun hvort heldur er neytt jurta eða dýra. Í möttulholinu er fyrst og fremst meltingarvegurinn en einnig lifrin, hjartað,nýrað og kynkirtlarnir. Kína dulsnigillinn vinnur súefni úr sjónum í gegnum húðina. Taugakerfið er nokkuð þróað með heila og taugahnúta sem stjórna hreyfingum auk snerti- og efnaskynjunar. Hann er með kuðung (mollusca)en:Mollusca sem er undin upp og myndar hyrnu. Tegundir af ætthvíslinni cipangopaludina er hægt að greina út frá frekar stórum kúlulaga grunnvindingi  og egglaga munna. Þær getur lokað algjörlega fyrir munnann á kuðungnum svo eitur kemst ekki að honum og sem gerir hann einstaklega hæfan til að lifa í óhreinu vatni. Enginn renna eða hali er við munnann en einföld inn- og útrönd; munnanum er lokað með kalkenndri plötu ofan og aftantil á fætinum.
Kuðungurinn er keilulaga og þunnur en þéttur með með frekar háan hyrning en snubbóttan. Vindingarnir eru allir bumbulaga og saumurinn beinsettur og frekar djúpur. Grunnvindingurinn er lagstærstur og er ríflega helmingur af lengd kuðungsins. Halli hyrningsins er á bilinu  65° - 80° sé miðað við stefnu naflans sem er lítill og hringlaga neðan undir kuðungnum. Kuðungur kína dulsnigilsins er ljós á litinn sem ungviði en olífugrænn með brúnum eða rauðm doppum er hann verður eldri. Innri litur kuðungsins er ljós eða ljósblár en snigillinn sjálfur er mjög dökkur allt að því svartur. Yfirborðið er frekar mjúkt viðkomu með sex til sjö vindingum. Kína dulsnigill er frekar stór tegund sem er venjulega um 4 cm á hæð og 3 cm á breidd.
Ormur Skeggjason
Ketill Hallsson var orðinn ábóti á Munkaþverá 1222 en ekki er vitað hvort hann tók við af Ormi eða hvort einhver var á milli þeirra.
Kína dulsnigill
Lífshættir og dreifing
Þessi tegund lifir á botninum í  fersku vatni s.s. vötnum, straumléttum ám og jafnvel á hrísgrjónaökrm við hitastig frá 1°C til 26°C. Hún skríður eftir botninum sem gjarnan er leðjukenndur eða sendinn og skrapar upp næringarríka þörunga. Á veturna færir snigillinn sig á dýpra vatn.
Hann er einkynja og fæðir lifandi afkvæmi allt að 100 í hvert sinn og í 170 skipti svo frjósemin er mikil eða á milli 400 til 500 afkvæmi yfir ævina. Kvendýrin bera  fósturvísa frá maí til ágúst og fæða frá júní til október. Karldýrin verða vanalega um þriggja ára gömul en kvendýrin um fimm ára. Snigillinn hefur ekki lungu og getur ekki lifað utan ferskvatns og þarf minnst 5ppm af kaslím í vatni og lifir ekki í súru vatni. Snigillinn er upprunninn frá Austu-Asíu en hefur borist til Norður-Ameríku í gegnum asíska matarmarkaði og má víða finna hann í vötnum þar vestra. Það má rekja til þess að þeir hafa verið innfluttir lifandi og verið sleppt út í náttúruna.
Nýting og hættur
Kína dulsnigillinn er einn af þremur algengustu ferskvatnssniglum sem finnast á mörkuðum í Kína og víðar í Austur – Asíu. Kjötið af sniglinum þykir einstaklega næringarríkt og gott með mikið prótíninnihald og nánast ekkert fituinnihald. Bæði dýr og menn éta hann af góðri lyst. Þá er hann hann notaður í ýmsar lækningavörur, í fóður og í fiskabúrum þar sem hann étur þörunga og þolir eiturinnhald í vatni. Þeir eru í samkeppni um fæðu við aðrar líverur og hafa sín áhrif á fæðukeðjur þeirra vistkerfa þar sem þeir lifa. Þá geta þeir stíflað vatnsinntök og lagst á kyrrstæða hluti í vatni eins og bryggjur. Þeim fylgir líka hætt á sjúkdómum þar sem þeir geta verið hýslar fyrir ýmis sníkjudýr sem eru eitruð og geta þar með borið smit í menn og aðrar lífverur.
Heimildir
AIS. (e.d.) Chinese mystery snail. Sótt 6. febrúar 2017 af http://www.in.gov/dnr/files/CHINESE_MYSTERY_SNAIL.pdf
Ingimar Óskarsson. (1982). Skeldýrafána Íslands. Reykjavík: Ingimar Óskarsson.
Kipp, R.M., A.J. Benson, J. Larson, and A. Fusaro. (2017). Cipangopaludina chinensis malleata. Nonindigenous Aquatic Species Database: Gainesville, FL. Sótt 5. febrúar 2017 af https://nas.er.usgs.gov/queries/factsheet.aspx?SpeciesID=1045
Köhler, F., Do, V. & Jinghua, F. (2012). Cipangopaludina chinensis. The IUCN Red List of Threatened Species. Sótt 11. febrúar 2017 af http://dx.doi.org/10.2305/IUCN.UK.2012-1.RLTS.T166265A1124988.en
SeaGrant. (e.d.). Chinese mystery snail. Sótt 6. febrúar 2017 af http://seagrant.wisc.edu/Home/Topics/InvasiveSpecies/InvasiveSpeciesFactSheets/Details.aspx?PostID=1950
The Main Invasion. (e.d.). ''Chinese Mystery Snail, Cipangopaludina chinensis malleatus Chinese Mystery Snail, Cipangopaludina chinensis malleatus. Sótt 6. febrúar 2017 af'' https://sites.google.com/a/rsu5.org/invasive/maine-invasive-species/chinese-mystery-snail-cipangopaludina-chinensis-malleatus
Waltz, Jarid. (2008). Chinese mystery snail. Sótt 6. febrúar 2017 af http://depts.washington.edu/oldenlab/wordpress/wp-content/uploads/2013/02/Bellamya-chinensis_Waltz.pdf
Wikipedia. (e.d). Chinese mystery snail. Sótt 6. febrúar 2017 af https://en.wikipedia.org/wiki/Chinese_mystery_snail
.
Fis
thumb|Fisvél Fis er loftfar sem hefur leyfða hámarksþyngd upp að 450 kg. Nokkrar gerðir loftfara falla undir þessa skilgreininingu, til dæmis svifdrekar, fallhlífar, mótorsvifdrekar og fleiri. Þær gerðir fisa sem eru algengastar hafa tvær tegundir stjórntækja, annars vegar stjórnað með þyngdartilfærslu (líkamsþungi færður til, til að stýra) og hins vegar þriggja ása stjórnun (stjórntæki líkt og á „venjulegum“ flugvélum).
Háskóli
thumb|right|250px|Low-bókasafnið í [[Columbia-háskóli|Columbia-háskóla í New York-borg.]] Háskóli er menntastofnun þar sem fer fram æðri menntun og vísindalegar rannsóknir. Námsgráður sem veittar eru í háskólum eru í grófum dráttum á þremur stigum: bakkalárstigi  (til dæmis B.A.- og B.S.-gráður eða sambærilegar gráður sem eru gráður veittar að loknu grunnnámi);  kandídatsstigi (magister gráður sem eru veittar að loknu eins eða tveggja ára framhaldsnámi); og að lokum  doktorsstigi (doktorsgráður sem veittar eru að loknu umfangsmiklu rannsóknatengdu framhaldsnámi en doktorsgráða er æðsta námsgráða sem veitt er á Íslandi).
Íslensk og erlend hugtakanotkun
Á ensku er til að mynda gerður greinarmunur á „college“ og „university“, þar sem „college“ er skóli á háskólastigi, sem veitir námsgráður einkum á grunnstigi, ef til vill á takmörkuðu sviði (samanber til dæmis viðskiptaháskóla eða „business college“) en orðið „university“ er notað um háskóla þar sem kenndar eru allar helstu greinar vísinda, veittar eru námsgráður á framhaldsstigi og rannsóknarstarfsemi er venjulega töluvert meiri en í þeim skólum sem teljast vera „college“.