cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Max Euwe
Skámeistari og stærðfræðingur
Max Euwe fæddist 1910 í Amsterdam í Hollandi. Aðeins tólf ára gamall gekk hann í Skákfélag Amsterdam, sem er elsta skákfélag Hollands. Það var þó ekki fyrr en eftir heimstyrjöldina fyrri sem styrkur hans kom í ljós. 1919 tók hann fyrst þátt í hollensku meistarakeppninni og sigraði í henni 1921. Fram að 1955 var hann tólf sinnum hollenskur meistari, þar af sex sinnum í röð. Euwe stundaði nám í stærðfræði við háskólann í Amsterdam og útskrifaðist þaðan 1926. Hann notaði gjarnan stærðfræðina í skákunum og gaf út bók þess efnis. 1928 var Euwe heimsmeistari áhugamanna. Hann sigraði í ýmsum alþjóðlegum skákmótum, en átti erfitt með þátttöku í mörgum sökum anna í starfi.
Heimsmeistari
thumb|Max Euwe (sitjandi) árið 1935 1935 varð Euwe áskorandi í heimsmeistaraeinvíginu gegn ríkjandi heimsmeistaranum Alexander Aljekín. Rússinn var atvinnumaður í skák, en Euwe áhugamaður, auk þess að vera fjölskyldumaður og í fullu starfi. Einvígið var haldið í Hollandi, en ekki á einum stað, heldur í 13 mismuandi borgum á 80 daga tímabili. Euwe og Aljekín tefldu alls 30 skákir og staðan að þeim loknum var 15 ½ - 14 ½ Euwe í vil. Ýmsir aðilar töldu að áfengisdrykkja Aljekíns hefði verið um að kenna, en seinni tíma heimsmeistarar sem stúderað höfðu skákirnar eru á einu máli um það að sigur Euwes hefði verið verðskuldaður. Sigur Euwes leysti mikinn skákáhuga úr læðingi í Hollandi, en fáir höfðu búist við því að hann gæti sigrað Rússann. Sigur í skákmóti í Nottingham á Englandi 1936 sýndi það að Euwe var einn snjallasti skákmaður heims. Á móti 8 bestu skákmanna heims í Hollandi 1937 lenti Euwe aðeins í fjórða sæti með jafnmörg stig og Aljekín. Næsta heimsmeistaraeinvígi í skák var haldið 1937, einnig í Hollandi. Það áttust Euwe og Aljeín við á nýjan leik. Þar hallaði heldur á Euwe. Eftir 25 skákir stóð Aljekín uppi sem sigurvegari (15 ½ - 9 ½), sem endurheimti þar með heimsmeistaratitilinn. Euwe sjálfur hafði verið heimsmeistari í tvö ár og stóð á hátindi ferils síns.
Síðustu mótin
thumb|Alexander Aljekín tapaði heimsmeistaratitlinum til Max Euwe 1935, en vann hann aftur 1937 Euwe og Aljekín tefldu ekki framar. 1939 skall heimstyrjöldin síðari á og Aljekín lést 1946. Við fráfall hans vildu ýmsir meina að Euwe væri réttnefndur heimsmeistari, en hann hafnaði slíkum hugmyndum. Því var brugðið á það ráð að halda mót með fimm bestu skákmönnum heims árið 1948. Það voru Max Euwe, Vassili Smyslov, Paul Keres, Mikhail Botvinnik og Samuel Reshevsky. Teflt var fyrst í Haag í Hollandi, en síðan í Moskvu í Rússlandi. Niðurstaðan var sú að Botvinnik sigraði með 14 vinninga og varð næsti heimsmeistari, en Euwe var langneðstur með aðeins 4 vinninga. Benda má á að Euwe var 47 ára á þessum tíma, miklu eldri en hinir, og hafði misst mikið af skerpu sinni. Samhliða starfi sínu sem stærðfræðikennari samdi Euwe nokkrar skákbækur og ritaði greinar í ýmis blöð. Rit hans hafa verið þýtt á fjölda tungumála. Síðasta stórmótið hans var áskorendamótið í Zürich 1953, en þar endaði hann í næstneðsta sæti. Hann tók þó þátt í nokkrum minni mótum eftir það, en síðasta mótið hans var í Varna í Búlgaríu 1962. Árið 1957 tefldi Euwe tvær skákir við 14 ára bandarískan ungling að nafni Robert (Bobby) Fischer. Euwe vann fyrri viðureignina, en sú síðari endaði með jafntefli.
FIDE
Árið 1970 var Max Euwe kjörinn forseti alþjóða skáksambandsins (FIDE) og var þá orðinn 69 ára gamall. Hann var þriðji forseti sambandsins og þjónaði í átta ár, til 1978. Þessi átta ár voru erfið fyrir Euwe, enda oft mikill atgangur í skákheiminum. Sovétmenn voru oftar en ekki með erfiðar kröfur, enda var fjárhagslegt framlag þeirra til FIDE einna mest og sovéskir skákmenn í flestum efstu sætum á heimslistanum. En eldskírnina hlaut Euwe með heimsmeistaraeinvíginu í Reykjavík 1972 milli Fischers og Spasskys. Þar fór Fischer mikinn og varð að lokum fyrsti bandaríski heimsmeistarinn síðan Steinitz í lok 19. aldar. Ekki kom til annars einvígis með Fischer, því hann mætti ekki til leiks. Euwe lýsti þá Anatoli Karpov sem nýjum heimsmeistara 1975. Af ágreiningi við Rússa má nefna mál rússneska stórmeistarans Viktors Kortnojs, en hann sótti um pólitískt hæli í Hollandi 1976. Sovétmenn voru æfir og kröfðust þess hann fengi ekki að heyja einvígi við heimsmeistara Karpov. Í því máli hafði Euwe betur og tefldi Kortnoj við Karpov 1978, þar sem Karpov varði titil sinn. Ísraelsmálið var einnig mikið hitamál, en FIDE ákvað að halda Ólympíuskákmótið 1976 í Ísrael. Sovétmenn viðurkenndu ekki tilverurétt landsins. Euwe hélt sínu fram, mótið var haldið í Haífa í Ísreal, en Sovétmenn mættu ekki til leiks í mótmælaskyni.
Eftirmæli
Max Euwe lét af embætti 1978 eftir átta ára þrautagöngu. Nýr forseti FIDE varð Friðrik Ólafsson, sem sat í fjögur ár. Euwe lést 1981, átttugur að aldri. Flestir skákmenn víða um heim báru honum góða söguna. Anatoli Karpov sagði að Euwe hafði verið góður forseti, en gagnrýndi hann fyrir að opna skáksambandið of fljótt fyrir ríki þriðja heimsins. Viktor Kortnoj sagði Euwe hafa verið síðasta heiðarlega forseta FIDE. Yuri Averbakh, sovéskur skákfrömuður og stórmeistari, sagði Euwe hafa án efa verið besti forsetinn sem FIDE hefði haft.
Núllfylki
Núllfylki er fylki með núll í öllum sætum. Er samlagningarhlutleysa við samlagningu fylkja. Dæmi: 3X3 núllfylki:
Matvæla- og lyfjaeftirlit Bandaríkjanna
thumb|250x250dp|Einkennismerki Matvæla- og lyfjaeftirlits Bandaríkjanna Matvæla- og lyfjaeftirlit Bandaríkjanna (enska: United States Food and Drug Administration, skammstafað FDA) er ríkisstofnun í Bandaríkjunum.
Fritillaria tokushimensis
Fritillaria tokushimensis er jurt af liljuætt (Liliaceae), sem var fyrst lýst af Akasawa, Katayama och T.Naito.. Engar undirtegundir finnast skráðar.
Kevin Federline
thumb|Kevin Federline Kevin Federline (fæddur 21. desember 1978 í Fresno-sýslu í Los Angeles) er bandarískur dansari og rappari. Að auki er hann fyrrverandi eiginmaður og barnsfaðir Britneyjar Spears.
Kenía
Árið 2020 var Kenía þriðja stærsta hagkerfi Afríku sunnan Sahara, á eftir Nígeríu og Suður-Afríku. Landfræði Kenía er mjög fjölbreytt, allt frá snævi þöktum fjallstindum (Batian, Nelion og Point Lenana á Keníafjalli) að víðáttumiklum skógum, gresjum og frjósömum landbúnaðarhéruðum að tempruðu loftslagi í vesturhéruðunum við sigdalinn, að þurrum og hálfþurrum eyðimerkum (Chalbi-eyðimörkin og Nyiri-eyðimörkin).
Elstu íbúar Kenía voru veiðimenn og safnarar, líkt og Hadzar nútímans. Samkvæmt fornleifarannsóknum á manngerðum gripum og beinagrindum hefur fólk sem talaði kúsísk mál sest að í Kenía milli 3.200 og 1.300 f.Kr. Nílótar sem færðu með sér kvikfjárrækt tóku að flytjast þangað frá núverandi Suður-Súdan um 500 f.Kr. Bantúmenn settust að við ströndina og innar í landi milli 250 f.Kr. og 500. Portúgalar komu þangað fyrstir Evrópumanna um 1500 og nýlenduvæðing landsins hófst í kapphlaupinu um Afríku á 19. öld. Nútímaríkið Kenía spratt upp úr breska Verndarsvæði Austur-Afríku sem var stofnað 1895 og varð Keníanýlendan árið 1920. Deilur milli Bretlands og nýlendunnar leiddu til Mau Mau-uppreisnarinnar, sem hófst 1952, og sjálfstæðisyfirlýsingar 1963. Fyrsta stjórnarskrá Kenía var samþykkt 1963, en núverandi stjórnarskrá er frá 2010.
Kenía er lýðveldi sem býr við fulltrúalýðræði og forsetaræði þar sem forsetinn er bæði þjóðhöfðingi og stjórnarleiðtogi. Kenía er aðili að Sameinuðu þjóðunum, Breska samveldinu, Heimsbankanum, Alþjóðagjaldeyrissjóðnum, COMESA, Alþjóðadómstólnum og fleiri alþjóðastofnunum. Kenía telst vera miðtekjuland. Hagkerfi Kenía er það stærsta í Austur- og Mið-Afríku og Naíróbí er helsta viðskiptamiðstöð svæðisins. Landbúnaður er stærsta atvinnugreinin. Helstu framleiðsluvörur eru te og kaffi, en útflutningur á ferskum blómum fer vaxandi. Þjónustugeirinn er líka mikilvægur, sérstaklega ferðaþjónusta. Kenía er aðili að Austur-Afríkusambandinu. Helstu viðskiptalönd Kenía eru í Afríku, en þar á eftir kemur Evrópusambandið.
Heiti
Kenía dregur nafn sitt af Keníafjalli. Elsta ritaða dæmið um nafnið er að finna í skrifum þýska landkönnuðarins Johann Ludwig Krapf frá 19. öld. Hann ferðaðist með vagnalest undir stjórn hins sögufræga kaupmanns Kivoi Mwendwa. Krapf kom auga á fjallstindinn og spurði hvað hann héti. Kivoi sagði við hann Kĩ-Nyaa eða Kĩĩma-Kĩĩnyaa „Strútur“, líklega vegna þess að hvítur snjórinn og svartir klettarnir mynduðu mynstur sem minnti á strútsfjaðrir. Akiguyuar sem búa í hlíðum fjallsins kalla það Kĩrĩma Kĩrĩnyaga á kíkújú, en Embuar kalla það Kirenyaa. Öll þrjú nöfnin hafa sömu merkingu.
Ludwig Krapf skráði nafnið bæði sem Kenia og Kegnia. Sumir segja að síðari útgáfan hafi verið nákvæm ritun miðað við framburðinn /ˈkɛnjə/. Kort eftir skoska náttúrufræðinginn Joseph Thompsons frá 1882 notar nafnið Mt. Kenia. Nafn fjallsins varð síðan að nafni landsins. Það var ekki almennt notað fyrr á nýlendutímanum þegar landið var kallað Verndarsvæði Austur-Afríku. Opinbera heitinu var breytt í Keníunýlenduna árið 1920.
Landfræði
Kenía liggur við austurströnd Afríku. Miðbaugur liggur í gegnum norðurhluta þess. Landið er að miklu leyti hálent, en láglent við strendur. Í vesturdalnum eru mörg stór og afar djúp stöðuvötn svo sem Tanganjikavatn sem er annað dýpsta stöðuvatn heimis. Nyrst við landamæri Eþíópíu er mjög stórt vatn sem nefnist Turkanavatn. Í eystri sigdalinum eru grunn og afrennslulaus vötn. Ástæðan fyrir að vötnin þar eru grynnri er sú að þykk lög af eldfjallaösku hafa sest í austurdalnum.
Kenía er 580.367 ferkílómetrar að stærð og íbúadreif er 77,56 íbúar á ferkílómeter (07-2014). Höfuðborgin Nairobi er í 1800 metra hæð. Í Kenía velur folk sér bústað eftir gæðum náttúrunnar. Flestir hinna 28 milljón íbúa Kenía búa í suðurhluta landsins í grennd við höfuðborgina Nairobi og við landamæri Úganda hjá Viktoríuvatni. Þar eru góðar jarðir og nægileg úrkoma til að stunda akuryrkju. Það búa líka margir við strandlengjuna. Aðeins örfá prósent íbúa Kenía borga nokkurn skatt. Allir hinir eru smábændur sem stunda sjáfsþurfarbúskap eða vinna firir sér innan á óopinbera geirans í borgunum. Kenía er þróunarland og lífskjör þar eru afar ólík því sem gerist á Íslandi. Þegar Keníabúar fara til vinnu sinnar í borgunum fara þeir ekki á bíl, hjóli eða vespu Heldur fótgangandi. Sundum eru samt teknar rútur eða strætisvagnar en flestir ganga saman í stórum hópum inn í miðborgina og svo aftur heim um kvöldið. 99 prósent af Keníabúum eru af mismunandi þjóðarbrotum blökkumanna. Í landinu búa 80.000 arabar, 50.000 hvítir menn og 40.000 manns af asíuættum. Næstum því hvert þjóðarbrot hefur sitt eigið tungumál en til að einfalda þann vanda hefur Svahílí verið gert að ríkismáli. Svahílí er bantúmál sem blandast hefur við smá arabísku og ensku. Landamæri Tansaníu og Kenýu voru upphaflega alveg bein. Fyrir hundrað árum fengu landamærin þá lögun sem þau eru núna. Kenía var þá ensk nýlenda en Tansanía þýsk. Viktoría Bretadrottning breytti landamærunum þegar hún gaf þýska keisaranum, frænda sínum Kilimanjaro í afmælisgjöf. Kenía varð sjálfstætt ríki 1963.
Mjög margir starfa við landbúnað í Kenía. Landbúnaðinum er skipt í þrennt: smábú, stórbú og hefðbundin búfjárrækt. Langflestir vinna á smábúum. Smábændur rækta mest maís, sem er uppistaða fæðu venjulegs Kenía búa. Smábændur rækta líka baunir, maniok, durra, hirsi og kál. Þeir halda líka flestir kýr, kindur og geitur. Stórbúin eru hins vegar oftast í eigu hlutafélaga eða einstakra ríkra keníubúa. Afurðirnar þaðan eru ætlaðar til sölu. Þá er um að ræða: kaffi, te og ananas. Þeir sem lifa á hinni hefðbundnu búffjárrækt eru þjóðarbrotin sem stunda að mestu sjálfþurftabúskap. Í Kenía eru um 50 mismunandi þjóðir. Fyrsti forseti landsins var Jomo Kenyatta. Hann var af fjölmennustu þjóðinni kíkújú. Á meðan hann ríkti naut sú þjóð ýmissa forréttinda. Af því hlutust óeirðir í landinu. Áður en Kenía varð sjálfstætt ríki þá ríkti mikið ósætti í samfélaginu en nú eiga þau að starfa saman í einu ríki. Nú á dögum er Kenía með friðsamlegari löndum í Afríku, þrátt fyrir ýmsa erfiðleika.
Íbúar
Íbúar Keníu voru rúmlega 50 milljónir árið 2022. Þjóðin er ung með 73% íbúa undir þrítugu vegna mikillar mannfjöldaaukningar,, en íbúafjöldi hefur meira en tífaldast á innan við einni öld.
Íbúar Keníu tilheyra nokkrum af stærstu þjóðum og málahópum Afríku. Enginn opinber listi yfir upprunahópa í Keníu er til, en fjöldi flokka og undirflokka hefur vaxið frá 42 árið 1969 í yfir 120 árið 2019. Flestir íbúar eru Bantúar (60%) eða Nílótar (30%). Keníabúar sem tala kúsísk mál mynda minnihlutahóp í landinu, auk Araba, Indverja og Evrópumanna.
Samkvæmt Tölfræðistofnun Keníu (KNBS) voru íbúar landsins 47.564.296 árið 2019. Stærstu upprunahóparnir voru Kikújúar (8.148.668), Lúhíjar (6.823.842), Kalenjinar (6.358.113), Lúóar (5.066.966), Kambar (4.663.910), Sómalar (2.780.502), Kisiiar (2.703.235), Mijikendar (2.488.691), Merúar (1.975.869), Masajar (1.189.522) og Túrkanar (1.016.174). Norðausturhérað Keníu, sem áður var þekkt sem NFD, er aðallega byggt Sómölum. Íbúar af erlendum uppruna eru meðal annars Arabar frá Óman, Indverjar og Evrópumenn.
Í Naíróbí er eitt stærsta fátækrahverfi heims, Kibera. Talið er að þar búi milli 170.000 og ein milljón manna. Flóttamannabúðir Sameinuðu þjóðanna í Dadaab í norðurhlutanum hýsa um 500.000 manns.
Óðinsvé
Rithöfundurinn H.C. Andersen var fæddur og uppalinn í Óðinsvéum. Árið 1805, þegar H.C. Andersen fæddist, voru Óðinsvé annar stærsti bær í Danmörku með um 5.000 íbúa. H.C. Andersen gaf Óðinsvéum viðurnefnið "Litla Kaupmannahöfn".
Kim Larsen, einn þekktasti tónlistarmaður Dana, var búsettur í Óðinsvéum.
Magnesía við Meander
Magnesía við Meander (Μαγνησία) var grísk fornaldarborg á Anatólíuskaganum (núverandi Tyrklandi). Magnesía við Meander stóð ekki langt frá þar sem nú er borgin Germencik, eða nánar tiltekið á veginum á milli Ortaklar og Söke, nálægt þorpinu Tekin.
Tvö málmefni eru kenndi við borgina, seguljárnsteinn (magnetite) og magnesín (magnesíum).
Hoya mindorensis
Hoya mindorensis er fjölær jurt í vaxblómaættkvísl. Henni var lýst af Rudolf Schlechter. Útbreiðslan er í Filippseyjum.
Saurbær
Saurbær getur átt við eftirfarandi:
AK-47
Saga AK-47
Mikhail Kalashnikov var byrjaður að hanna vopnið strax í huganum þegar hann á lá á sjúkrahúsi árið 1943, eftir að hafa verið særður í orrustunni við Bryansk. Svo árið 1947 hannaði hann þetta einfalda og endingargóða vopn undir áhrifum frá M1 Garand rifflinum. Margir vilja meina að hann hafi líka verið mikið undir áhrifum frá þýska StG44 rifflinum, en Kalashnikov neitar því sjálfur. Eftir nokkra byrjunarörðuleika var byrjað að dreifa AK-47 til sovéskra hermanna árið 1956.
Virkni AK-47
AK-47 er þekktur sem endingargóður, einfaldur, öruggur og öflugur hríðskotariffill. Hann skýtur 7.62 × 39 mm byssukúlum á 710m/s hraða. Hann er þó ekki mjög langdrægur né nákvæmur, en upp á móti þessu vegur endingargildið. Hann dregur um 300 metra af nákvæmni (þ.e. sé skotið á skotmark, en allt að 800 metra sé skotið á svæði) og skýtur býsna hratt, eða um 600 kúlum á mínútu (gefið að hann þyrfti að sjálfsögðu ekki að endurhlaða).
Le Coq Sportif
Le Coq Sportif er franskt fyrirtæki sem framleiðir íþróttafatnað og aðrar íþróttavörur. Það var stofnað árið 1882. Fyrirtækið er að mestu í eigu svissneskra fjárfesta nú um stundir, en það hefur oft skipt um eigendur í gegnum tíðina.
Saga
Fatakaupmaðurinn Émile Camuset stofnaði klæðaverksmiðju árið 1882 með aðstoð fjölskyldu sinnar. Hann hóf fljótlega framleiðslu á íþróttafatnaði að enskri fyrirmynd. Fyrsti íþróttavörulisti fyrirtækisins kom út árið 1929 og hafði einkum að geyma treyjur fyrir hjólreiðakappa. Tíu árum síðar kynnti það til sögunnar fyrsta íþróttagallann, sem einnig var kynntur sem „sunnudagsklæðnaður“. Áratugir áttur þó eftir að líða uns þýska fyrirtækið Adidas kom slíkum flíkum almennilega á kortið.
Vegur Le Coq Sportif varð mestur á sjötta áratugnum. Upphaf velgengninnar má rekja til þess að árið 1951 tóks fyrirtækinu að tryggja sér réttinn á að framleiða gulu treyjuna sem fremsti keppandinn í Tour de France klæðist meðan á keppni stendur. Fyrirtækið naut einnig góðs af samningi sínum við hjólreiðakappann Louison Bobet sem sigraði í Frakklandshjólreiðunum þrjú ár í röð frá 1953-55. Um svipað leyti náði Le Coq Sportif samningum við knattspyrnu- og rúbbílandslið Frakklands og sá Ólympíuliði Frakka fyrir íþróttafatnaði á Rómarleikunum 1960.
Merki fyrirtækisins, reisulegur hani innan í þríhyrningi, var kynnt til sögunnar árið 1966, en Le Coq Sportif var eitt af fyrsta íþróttavörufyrirtækið til að merkja varning sinn með merki sínu með áberandi hætti. Þegar komið var fram á sjöunda áratuginn var fyrirtækið orðið stærsti íþróttavöruframleiðandi Frakklands.
Stríð við Adidas
Á þessum árum var í gildi samkomulag milli Le Coq Sportif og þýska íþróttavörurisans Adidas þess efnis að franska fyrirtækið einbeitti sér að íþróttafatnaði á franska markaðnum en Þjóðverjarnir sinntu skómarkaðnum. Í byrjun áttunda áratugarins ákvað Adidas að blanda sér slaginn á íþróttafatamarkaðnum og kom þá þegar til árekstra og síðar málaferla, enda hafði Camuset-fjölskyldan látið skrá einkaleyfi sitt í Frakklandi á hinu hefðbundna einkennismerki Adidas, röndunum þremur. Afleiðingin var harðvítugt viðskiptastríð fyrirtækjanna tveggja.
Eftir að Adidas beið lægri hlut í málaferlunum leitaði það hefnda með öðrum leiðum, sem fóru nærri því að knésetja Le Coq Sportif. Þjóðverjarnir tryggðu sér auglýsingasamning við Eddy Merckx, rísandi stjörnu í hjólreiðaheiminum. Það og nokkrar slæmar viðskiptaákvarðanir Camuset-fjölskyldunnar komu franska fyrirtækinu í mikil vandræði. Adidas bauðst til að yfirtaka keppinaut sinn, gegn því að fá einkaréttinn á að nota rendurnar þrjár í Frakklandi en Mirielle Camuset, dóttir stofnandans Emile, stóð öndverð gegn öllum slíkum hugmyndum. Sú andstaða byggðist þó fremur á tilfinningarökum en viðskiptasjónarmiðum, þar sem Mirielle hafði verið virk í andspyrnuhreyfingunni í seinni heimsstyrjöldinni. Frönsk stjórnvöld voru sama sinnis og fóru þess á leit við athafnamanninn André Guelfi að hann tæki að sér að bjarga Le Coq Sportif frá ásælni erlendra aðila.
Guelfi tók þetta hlutverk sitt ekki alvarlegar en svo að hann náði samkomulagi við Horst Dassler, þáverandi stjórnanda Adidas, þess efnis að Þjóðverjarnir fengju á laun leiðandi hluta í Le Coq Sportif gegn því að reisa það til vegs og virðingar á ný. Á níunda áratugnum naut fyrirtækið vaxandi velgengni í skjóli þýska risans og þótti það mikil lyftistöng þegar tennisleikarinn Yannick Noah fór með sigur af hólmi á opna franska meistaramótinu 1983 í fötum frá Le Coq Sportif. Merki fyrirtækisins var einnig áberandi á búningum ökumanna kappakstursliða Peugeot og Renault sem og hjólagarpsins Bernard Hinault.
Horst Dassler féll frá árið 1987 og setti það stöðu bæði Adidas og Le Coq Sportif í nokkuð uppnám. Franski auðkýfingurinn Bernard Tapie eignaðist fyrirtækið um tíma en hann stóð þá í ströngu vegna mútumála sem tengdust félagi hans, Olympique de Marseille. Í kjölfarið skipri fyrirtækið nokkrum sinnum um hendur þar sem erlendir fjárfestar seldu það sín á milli. Eftir mikla fjármálaörðugleika var félagið endurskipulagt árið 1005 og fimm árum síðar flutt aftur til stofnbæjarins, Romilly-sur-Seine, þar sem aðalverksmiðjur þess eru í dag.
Kunn keppnislið
Fjöldi sigursælla íþróttaliða í ólíkum íþróttagreinum hafa keppt í búningum frá Le Coq Sportif. Ber þar helst að nefna tvö heimsmeistaralið. Annars vegar Ítali á HM á Spáni 1982 og Argentínu á HM í Mexíkó 1986.
Enska liðið Everton varð meistari árið 1985 í treyjum frá Le Coq Sportif. Sömu sögu má segja um Fluminese frá Brasilíu árið 1984 og Ajax Amsterdam nokkrum sinnum á áttunda og níunda áratugnum.
Önundur Þorkelsson
Önundur Þorkelsson (d. 7. maí 1197) var eyfirskur höfðingi á 12. öld. Hann átti í deilum við Guðmund dýra Þorvaldsson á Bakka í Öxnadal og lauk þeim deilum með Önundarbrennu, þar sem Önundur og Þorfinnur sonur hans létu lífið ásamt fleiri mönnum.
Önundur bjó framan af á Laugalandi í Eyjafirði. Þorfinnur sonur hans vildi kvænast Ingibjörgu laundóttur Guðmundar dýra en þau voru of skyld til að mega giftast og Guðmundur hafnaði bónorðinu en þeir feðgar þvinguðu hann til að samþykkja ráðahaginn. Önundur lét svo nýgiftu hjónin hafa bújörð sína en fór sjálfur að Lönguhlíð í Hörgárdal, rak burtu bóndann sem þar bjó og tók bú hans undir sig þótt hann ætti engan rétt á því.
Margt fleira bar þeim Guðmundi á milli og menn Önundar hæddust mjög að Guðmundi. Svo fór að hann stóðst ekki frýjuorðin, fór að Önundi í Lönguhlíð ásamt Kolbeini Tumasyni 7. maí 1197 og lagði eld að bænum. Önundur brann þar inni en Þorfinnur sonur hans var felldur, komst í kirkju en dó eftir þrjá daga.
Silkeborg
thumb|Kort sem sýnir staðsetningu Silkeborgar í Danmörku. Silkeborg er borg á Mið-Jótlandi með 43.300 íbúa (2018). Bærinn er höfuðstaður Silkeborg sveitarfélagsins og liggur í mjög mishæðóttu landsvæði.
Tatsuya Sakai
Tatsuya Sakai (fæddur 19. nóvember 1990) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 1 leiki með landsliðinu.
Stöð 1
Stöð 1 er íslensk sjónvarpsstöð sem fór í loftið 29. október 2010 og starfaði óslitið í rúmt ár áður en útsendingum var hætt. Sjónvarpsstöðinni var dreift á IPTV myndlyklakerfum Vodafone & Símans, auk þess sem sent var út á eigin netsvæði www.stod1.is sem þótti nýmæli þá. Sjonvarpsstöðin sendi eingöngu út kvikmyndir í opinni dagskrá. Stöð 1 var stofnuð af Hólmgeiri Baldurssyni sem áður hafði stofnað Skjá 1.
Þjóðaratkvæðagreiðsla um framtíðargildi laga nr. 1/2010
'''Þjóðaratkvæðagreiðsla um framtíðargildi laga nr. 1/2010 oft nefnd Þjóðaratkvæðagreiðsla um Icesave''' er þjóðaratkvæðagreiðsla sem fór fram 6. mars 2010 um það hvort að lög nr. 1/2010 ættu að halda gildi sínu eða falla úr gildi. Niðurstaðan var að 93% greiddra atkvæða voru á þann veg að lögin ættu að falla úr gildi.
Lög nr. 1/2010 eða ''Lög um breytingu á lögum nr. 96/2009, um heimild til handa fjármálaráðherra, fyrir hönd ríkissjóðs, til að ábyrgjast lán Tryggingarsjóðs innstæðueigenda og fjárfesta frá breska og hollenska ríkinu til að standa straum af greiðslum til innstæðueigenda hjá Landsbanka Íslands hf'' voru samþykkt af Alþingi 30. desember 2009 en synjað af Ólafi Ragnari Grímssyni Forseta Íslands þann 5. janúar 2010 og var því kosið um lögin í þjóðaratkvæðagreiðslu eins og kveður á um í 26. grein Stjórnarskrár Íslands.
Þjóðaratkvæðagreiðslan var sú fyrsta sem fram fór á Íslandi eftir stofnun lýðveldisins 1944 og jafnframt sú fyrsta þar sem lög samþykkt af Alþingi voru felld úr gildi eftir að hafa verið borin undir þjóðaratkvæði í samræmi við ákvæði 26. gr. stjórnarskrárinnar.
Icesave málið
Landsbanki Íslands hóf á árinu 2006 að bjóða upp á innlánsreikninga í Bretlandi sem reknir voru undir vörumerkinu Icesave. Árið 2008 var einnig farið að bjóða upp á reikningana í Hollandi. Í báðum löndum voru reikningarnir reknir af útibúum Landsbankans, en ekki sjálfstæðum dótturfélögum, og voru því á vegum móðurfélagsins á Íslandi. Vegna þessa, voru innistæðurnar tryggðar af hinum íslenska Tryggingasjóði innistæðueigenda og fjárfesta upp að því marki sem greindi frá í íslenskum lögum (20.887 evrur á hvern reikning).
Samningar náðust á milli íslenskra, breskra og hollenskra stjórnvalda um að íslenska ríkið myndi ábyrgjast endurgreiðslu á lánum sem bresk og hollensk stjórnvöld myndu veita íslenska tryggingasjóðnum. Frumvarp til staðfestingar því samkomulagi var lagt fyrir Alþingi í júní 2009. Í meðförum þingsins var hinsvegar bætt við ýmsum fyrirvörum um ábyrgð íslenska ríkisins og endurgreiðslur lánanna. Frumvarpið ásamt með fyrirvörunum var samþykkt af Alþingi þann 28. ágúst 2009 og varð að ''lögum nr. 96/2009 um heimild til handa fjármálaráðherra, fyrir hönd ríkissjóðs, til að ábyrgjast lán Tryggingarsjóðs innstæðueigenda og fjárfesta frá breska og hollenska ríkinu til að standa straum af greiðslum til innstæðueigenda hjá Landsbanka Íslands hf.'' Forseti Íslands, Ólafur Ragnar Grímsson, skrifaði undir lögin þann 2. september 2009 en gaf þá jafnframt út yfirlýsingu þar sem fram kom að fyrirvarar Alþingis við ríkisábyrgðina væru forsenda staðfestingarinnar.
Bresk og hollensk stjórnvöld féllust ekki á alla umrædda fyrirvara. Í kjölfarið var lagt fram nýtt frumvarp fyrir Alþingi um breytingu á lögum nr. 96/2009 þar sem flestir fyrirvarar Alþingis við fyrra frumvarpið voru felldir út (en að einhverju leyti teknir upp í lánasamningunum í staðinn). Eftir harðar deilur var frumvarpið naumlega samþykkt 30. desember 2009 sem lög nr. 1/2010 um breytingu á lögum nr. 96/2009.
Framkvæmd og niðurstöður atkvæðagreiðslunnar
Ekki eru til almenn lög um framkvæmd þjóðaratkvæðagreiðslna á Íslandi en eftir að forseti Íslands synjaði lögum nr. 1/2010 staðfestingar voru sett sérstök lög um framkvæmd þjóðaratkvæðagreiðslu um framtíðargildi laga nr. 1/2010. Lögin tóku gildi 11. janúar 2010 og eru nr. 4/2010. Samkvæmt lögunum fór framkvæmd atkvæðagreiðslunnar að mestu eftir því sem gildir um alþingiskosningar, t.d. varðandi kosningarétt, kjörskrár, kjörstjórnir og kjördæmi. Einfaldur meirihluti greiddra atkvæða skyldi ráða niðurstöðunni og engin krafa var gerð um lágmarks kjörsókn.
Channel 4
Channel 4 er breskt almannaútvarp sem stofnað var 2. nóvember 1982. Þó að Channel 4 fjármagni sjálft sig er hún í raun í opinberri eigu. Upprunalega var það dótturfyrirtæki Independent Broadcasting Authority (IBA) en nú er það í eigu almannafyrirtækisins Channel Four Television Corporation sem stofnað var árið 1990 og hóf vinnslu árið 1993. Við skiptingu í stafrænt sjónvarp í Wales þann 31. mars 2010 varð Channel 4 sent út um landið allt í fyrsta sinn.
Stöðin var stofnuð til þess að keppa við tvær sjónvarpstöðvar ríkisútvarpsins BBC (BBC1 og BBC2), og almannaútvarpið ITV. Hægt er að ná í Channel 4 næstum um landið allt og í öðrum nærliggjandi löndum. Markaðshlutdeild er alveg stór þó að sé keppið mikið við fyrirtækið í kapalsjónvarpi, gervihnattasjónvarpi og stafrænu sjónvarpi.
Aðalfréttaþulur stöðvarinnar, Jon Snow, nýtur mikillar virðingar í breskum fjölmiðlaheimi.
Aldis Hodge
Einkalíf
Hodge fæddist í Onslow-fylki, Norður-Karólínu og er af dóminískum uppruna en faðir hans er þaðan. Hodge var aðeins þriggja ára þegar hann og bróðir hans, Edwin Hodge, komu fyrst fram í auglýsingum.
Sjónvarp
Fyrsta sjónvarpshlutverk Hodge var árið 1997 í Between Brothers. Síðan þá hefur hann komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við NYPD Blue, Vampírubananum Buffy, CSI: Crime Scene Investigation, Bones, Supernatural, CSI Miami og The Walking Dead.
Hodge talaði inn á fyrir persónuna King í þættinum A.T.O.M.: Alpha Teens on Machines frá 2005-2007. Lék hann síðan stórt gestahlutverk sem Ray 'Voodoo Tatum' í Friday Night Lights frá 2006-2007.
Árið 2008 var honum boðið eitt af aðalhlutverkunum í Leverages sem Alec Hardison, sem hann lék til ársins 2012. Hodge lék persónuna Jordan/Akinbode í borgarastríðs þættinum Turn: Wahington´s Spies frá 2014-2015.
Kvikmyndir
Fyrsta kvikmyndahlutverk Hodge var árið 1995 í Die Hard: With a Vengeance sem hann lék í ásamt bróður sínum. Síðan þá hefur hann komið fram í kvikmyndum á borð við Big Momma´s House, Happy Feet, Red Sands og A Good Day to Die Hard. Árið 2015 lék hann rapparann MC Ren í rapparamyndinni Straight Outta Compton.
Verðlaun og tilnefningar
Academy of Science Fiction, Fantasy & Horror Films verðlaunin
Black Film Critics Circle verðlaunin
Screen Actors Guild verðlaunin
Aramíð
thumb|250px|Formgerð para-aramíðs.
Aramíð eru flokkur hitaþolinna og sterkra gervitrefja sem eru meðal annars notaðar í flugvélar, skotheld vesti og báta. Efnið er líka mikið notað í staðinn fyrir asbest. Efnafræðingar hjá fyrirtækinu DuPont uppgötvuðu efnið á 3. áratug 20. aldar en það hóf framleiðslu á því á 7. áratugnum undir heitinu Nomex. Þekktasta vörumerki aramíða er Kevlar sem DuPont setti fyrst á markað árið 1973.
Nafnið er stytting á arómatískt pólýamíð eða angandi fjölamíð.
Önundarbrenna
Önundarbrenna eða Lönguhlíðarbrenna var 7. maí 1197, þegar Guðmundur dýri Þorvaldsson og Kolbeinn Tumason fóru að Lönguhlíð í Hörgárdal og brenndu inni Önund Þorkelsson, sem þar bjó, Þorfinn son hans og fjóra aðra en flestum heimamönnum voru gefin grið. Þeir Önundur og Guðmundur höfðu lengi átt í deilum.
Brennan var talin níðingsverk en Jóni Loftssyni tókst að koma á sættum á Alþingi um sumarið. Sáttagjörðin var þó ekki haldin, enda dó Jón skömmu síðar.
Neptúnus (guð)
thumb|right|200px|Neptúnus í miðbæ Bristol Neptúnus var hinn rómverski sjávarguð og hliðstæða Póseidons í grískri goðafræði. Neptúnus var guð sjávar, hesta og jarðskjálfta.
Gríski guðinn
Á Mýkenutímanum var Póseidon mikilvægari og hafður í meiri metum en Seifur.
Í Ódysseifskviðu Hómers var Póseidon í stærra hlutverki en Seifur.
Átrúnaður
Sjófarendur hétu allir á guðinn til að tryggja sem öruggasta sjóferð.
Áhrif
Áttunda reikistjarna sólkerfisins heitir eftir Neptúnusi.
Norbert Elias
Norbert Elias (22. júní 1897 – 1. ágúst 1990) var þýskur félagsfræðingur af gyðingaættum sem síðar á ævinni varð breskur ríkisborgari. Þekktasta verk hans er Über den Prozess der Zivilisation („Um siðmenningarferlið“) þar sem hann setur fram kenningu um þróun siðmenningar sem breytingu á habitus Evrópubúa með hækkandi þröskuldum skammar og viðbjóðs. Hann flúði undan nasistum fyrst til Parísar 1933 og síðan til Bretlands þar sem hann settist að og kenndi meðal annars við Háskólann í Leicester. Verk hans voru lítt þekkt þar til á 7. áratugnum.
Hvammur í Laxárdal
Hvammur í Laxárdal er eyðibýli, kirkjustaður og áður prestssetur í Skagafjarðarsýslu. Hvammur er í Laxárdal, sem liggur vestan við Tindastól, og tilheyrði áður Skefilsstaðahreppi en er nú í Sveitarfélaginu Skagafirði og liggur undir Sauðárkróksprestakall eftir að prestakallið var lagt niður 1970, en í því var auk Hvamms kirkjan á Ketu á Skaga. Hvammur var alla tíð talið ákaflega rýrt brauð og prestar þar voru margir bláfátækir.
Kirkjan í Hvammi var til forna Ólafskirkja, helguð Ólafi helga. Núverandi kirkja er úr timbri og var byggð árið 1892.
Skammt frá Hvammi er gamalt eyðibýli sem heitir Atlastaðir og er sagt að Atli, sonur landnámsmannsins Eilífs arnar, hafi búið þar en líklegt er að Hvammur hafi verið landnámsjörð Eilífs.
Félagseyjar
thumb|500px|Félagseyjar
Félagseyjar (franska: Îles de la Société, opinbert heiti: Archipel de la Société, tahítíska: Tōtaiete mā) er eyjaklasi í suðurhluta Kyrrahafs. Eyjarnar heyra undir Frönsku Pólýnesíu.
Haldið er að James Cook landkönnuður hafi gefið eyjunum nafn í fyrsta leiðangri sínum þangað árið 1769. Nafnið hafi verið Konunglega breska vísindafélaginu, sem styrkti leiðangurinn, til heiðurs. Hins vegar segir Cook í dagbókinni sinni að hann hafi nefnt þær Félagseyjar því „þær liggja þétt saman“.
Guðmundur dýri Þorvaldsson
Guðmundur Þorvaldsson dýri (d. 1212) var eyfirskur goðorðsmaður og höfðingi á 12. og 13. öld og er þekktastur fyrir deilur sem hann átti í við Önund Þorkelsson, sem lauk með Önundarbrennu.
Guðmundur var sonur Þorvaldar auðga Guðmundssonar (d. 1161) og síðari konu hans, Þuríðar dóttur Guðmundar Þorgeirssonar lögsögumanns. Hann bjó á Bakka í Öxnadal og var auðugur. Á Laugalandi í Eyjafirði bjó Önundur Þorkelsson. Hann átti son sem hét Þorfinnur en Guðmundur átti óskilgetna dóttur sem hét Ingibjörg. Þorfinnur vildi giftast henni en þau voru of skyld til að mega giftast. Guðmundur hafnaði því bónorðinu en þeir feðgar komu þá með hóp manna að Bakka og neyddu Guðmund til að samþykkja ráðahaginn. Biskup lýsti því yfir að börn þeirra skyldu ekki teljast skilgetin. Önundur lét svo nýgiftu hjónin hafa bújörð sína en fór sjálfur að Lönguhlíð í Hörgárdal, rak burtu bóndann sem þar bjó og tók bú hans undir sig þótt hann ætti engan rétt á því.
Margt fleira varð til þess að orsaka óvináttu milli Önundar og Guðmundar, til dæmis gaf maður Guðmundi hesta til að ná sáttum við hann í deilumáli en stal þeim jafnóðum úr haga á Bakka og gaf Önundi. Guðmundur lét sem hann vissi ekki af þessu en menn Önundar hæddu hann og sögðu að hann sæti á friðarstóli í Öxnadal og myndu þeir hlaða vegg fyrir ofan og neðan, tyrfa yfir og kasa þannig metorð Guðmundar. Þeir líktu honum líka við kollótta á sem ullin væri fallin af. Á endanum stóðst Guðmundur ekki mátið lengur, heldur safnaði að sér mönnum, fékk Kolbein Tumason til liðs við sig og fór til Lönguhlíðar 7. maí 1197. Önundur var heima ásamt Þorfinni en hafði töluvert færri menn. Þeir fóru inn í bæinn til að geta betur varist aðkomumönnum. Sagt er að Ögmundur hafi spurt hver réði þar fyrir en Guðmundur hafi svarað:
Síðan lét hann kveikja í bænum og þegar logaði leyfði hann konum að ganga út og öðrum sem hann vildi gefa grið. Þorfinnur tengdasonur hans sagði að það væri illa að Ingibjörg væri ekki þarna en Guðmundur svaraði að það væri vel að hún væri þar ekki en þó mundi það fyrir engu standa. Þorfinnur hljóp svo út úr eldinum ásamt fleiri mönnum og voru þeir allir felldir en Önundur brann inni. Önundarbrenna þótti níðingsverk en á Alþingi um sumarið kom Jón Loftsson á sættum og dæmdi brennumenn í þungar fésektir sem þó voru ekki greiddar, enda var Jón þá orðinn aldraður og hrumur og dó skömmu síðar.
Guðmundur var síðustu æviárin munkur í Þingeyraklaustri og dó þar 1212. Kona hans var Arndís Pálsdóttir, dóttir Páls Sölvasonar prests í Reykholti og Þorbjargar konu hans og var sonur þeirra Þorvaldur, goðorðsmaður og bóndi á Silfrastöðum. En „sá skapsannmarki lagðist á fyrir Guðmundi, að hann elskaði konur fleiri en þá er hann átti“, eins og segir í Guðmundar sögu dýra, og með öðrum konum átti hann dæturnar Signýju og Ingibjörgu, sem áður er nefnd. Seinni maður Ingibjargar var Hallur Kleppjárnsson, goðorðsmaður á Hrafnagili.
Basil Zaharoff
Sir Basil Zaharoff (6. október 1849 – 27. nóvember 1936) (fæddur: Basileios Zacharias) var grískur fjármálaspekúlant sem varð ríkur á olíu- og vopnasölu. Hann fæddist í Mughla í Litlu-Asíu, en þó hann væri fæddur í Tyrklandi, leit hann alltaf á sig sem Grikkja.
Insane Clown Posse
thumb|Insane Clown Posse (2017) Insane Clown Posse er bandarískt rapptvíeyki sem var stofnað árið 1989 af Joe Bruce og Joseph Utsler.
Gambíska karlalandsliðið í knattspyrnu
Gambíska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Gambíu í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en tók þátt í úrslitum Afríkukeppninnar árið 2021 og komst í fjórðungsúrslitin.
Jónína Bjartmarz
Jónína Bjartmarz (f. 23. desember 1952) er fyrrverandi ráðherra og alþingismaður Framsóknarflokksins. Jónína var umhverfisráðherra frá 15. júní 2006 til 24. maí 2007 og alþingismaður Framsóknarflokksins í Reykjavík á árunum 2000-2007. Hún féll af þingi vegna lélegrar útkomu flokksins á landsvísu í Alþingiskosningunum 12. maí 2007.
Jónína lauk stúdentsprófi frá KHÍ 1974, starfaði sem skrifstofustjóri Lögmannafélags Íslands 1978-1981 og lauk lögfræðiprófi frá HÍ 1981. Jónína var fulltrúi hjá bæjarfógeta Hafnarfjarðar, Garðabæjar og Seltjarnarness og sýslumannsins í Kjósarsýslu 1981. Fulltrúi hjá yfirborgarfógeta Reykjavíkur 1982 og hjá bæjarfógeta Ísafjarðar og sýslumanni Ísafjarðarsýslu 1982-1984. Loks fulltrúi á Lögfræðiskrifstofu Páls Arnórs Pálssonar hrl. og Stefáns Pálssonar hrl. 1984-1985. Hún stofnaði Lögfræðistofuna sf. árið 1985 ásamt eiginmanni sínum Pétri Þór Sigurðssyni, hæstaréttarlögmanni, þau eiga tvo syni. Jónína sat á þingi frá afsögn Finns Ingólfssonar í árslok 1999 til ársins 2007.
Franskur rennilás
right|thumb|Franskur rennilás. [[Moppa með frönskum rennilás sem tengir hana við skaftið.|thumbnail]] Íþróttaskór með frönskum rennilás.|thumbnail Franskur rennilás eða riflás er aðferð við að tengja saman tvo fleti. Á öðrum fletinum er efni með litlum krókum og á hinum fletinum eru þræðir sem krókarnir festast í. Þessi tegund af festingu er notuð þar sem annars væru  tölur, reimar eða bönd. Algengt er að franskur rennilás sé á íþróttaskóm,barnaskóm og sandölum og á festingum á töskum og veskjum. Hlutir eins og verkfæri eru stundum festir upp vegg eða þil með frönskum rennilás.
Herneskja
thumb|Herneskja frá 16. öld í gotneskum stíl. Herneskja er brynja vel búins riddara eða stríðsmanns á síðmiðöldum og á tímum endurreisnarinnar. Slíkar brynjur komu fyrst fram á 13. öld, en urðu að láta í minni pokann fyrir langspjótum og byssum á 16. öld og enduðu á henni 17. sem viðhafnarklæði aðalsmanna.
Franskur rennilás
Hugmynd að franska rennilásnum kom árið 1948 frá manni að nafni George de Mestral. Hann tók eftir að fræ með örsmáum krókum festust við buxnaskálmar og dýrafeldi. Hann kallaði franska rennilásinn „velcro“ en það er dregið af frönskum orðum fyrir velúr og fyrir krók.
Herneskja
Minni herneskjur, eða brynjur, sem ekki klæddu allan líkamann héldu þó enn gildi sínu og sérstaklega þær sem þoldu byssukúlur. Enn þann dag í dag klæðast stríðsmenn brynjum, sem betur eru þekktar sem skotheld vesti.
Tancredo Neves
Tancredo de Almeida Neves (4. mars 1910 – 21. apríl 1985) var brasilískur stjórnmálamaður, lögfræðingur og viðskiptamaður. Hann var dóms- og innanríkismálaráðherra frá 1953 til 1954, forsætisráðherra frá 1961 til 1962, fjármálaráðherra árið 1962 og fylkisstjóri Minas Gerais frá 1983 til 1984.
Við endalok brasilísku herforingjastjórnarinnar árið 1985 var Tancredo Neves kjörinn forseti Brasilíu af brasilíska þinginu. Neves átti þá að leiða fyrstu borgaralegu stjórn landsins frá árinu 1964. Neves veiktist hins vegar þann 14. mars 1985, aðeins fáeinum klukkustundum áður en hann átti að sverja embættiseið, og lést þann 21. apríl. Hann settist því aldrei á forsetastól og þess í stað varð það varaforsetinn José Sarney sem tók við embættinu.
Æviágrip
Tancredo Neves fæddist þann 4. mars 1910 í námubænum São João del-Rei í fylkinu São Paulo í austanverðri Brasilíu. Neves var einn tólf systkina og gat rakið ættir sínar til Portúgala sem fluttust til Brasilíu á ofanverðri átjándu öld. Hann var talinn trúrækinn í æsku og var kórdrengur í rómversk-kaþólskri kirkju. Neves sneri sér síðar að laganámi og starfaði við blaðamennsku samhliða náminu. Árið 1932, á öðru ári sínu í laganámi, var Neves vistaður í fangelsi í tvo daga fyrir þátttöku sína í pólitískum aðgerðum námsmanna.
Neves hóf afskipti af stjórnmálum á námsárum sínum og var kjörinn í borgarstjórn árið 1934, þegar hann var 24 ára gamall. Hann sat til ársins 1937, þegar forsetinn Getúlio Vargas tók sér einræðisvald. Neves hóf þá störf sem lögfræðingur og var um skeið sendur í fangelsi eftir að hann tók að sér málsvörn í máli stríðandi járnbrautarverkamanna.
Neves hélt stjórnmálaferli sínum áfram þegar einræðisstjórn Vargas leið undir lok eftir seinni heimsstyrjöldina. Árið 1947 var Neves kjörinn á fylkisþing Minas Gerais og þremur árum síðar var hann kjörinn á þing Brasilíu. Neves varð dómsmálaráðherra landsins frá 1952 til 1954 í nýrri stjórn Getúlio Vargas, sem náði að komast aftur til valda eftir lýðræðislegar kosningar.
Árið 1960 bauð Neves sig fram til embættis fylkisstjóra Minas Gerais en náði ekki kjöri. Jânio Quadros forseti bauð Neves í kjölfarið að taka við embætti bankastjóra í Þjóðbanka Brasilíu eða sendiherra í Bólivíu en Neves afþakkaði boðið og hélt tryggð við varaforseta Brasilíu, João Goulart, sem hann hafði kynnst á meðan þeir voru báðir meðlimir í stjórn Getúlio Vargas. Goulart hafði tekið við forystu í flokki Vargas eftir að Vargas fyrirfór sér árið 1954.
Quadros forseti sagði af sér árið 1961, sem gerði Goulart að nýjum forseta Brasilíu í samræmi við stjórnarskrá landsins. Goulart var hins vegar staddur erlendis þegar Quadros sagði af sér og brasilískir herforingjar voru tregir til að leyfa honum að taka við forsetaembættinu þar sem þeir álitu hann hættulega vintrisinnaðan. Til þess að stuðla að friðsamlegum valdaskiptum var Neves meðal þeirra sem stóðu fyrir stjórnarskrárbreytingu sem breytti Brasilíu úr forsetaræði í þingræði og kom á fót embætti forsætisráðherra sem varð valdameira en forsetaembættið. Goulart fékk þannig að gerast forseti en með verulega skert völd. Neves varð forsætisráðherra Brasilíu og í reynd valdamesti maður í brasilísku stjórninni.
Herinn sætti sig við að Neves yrði forsætisráðherra en hann gegndi því embætti aðeins í níu mánuði, en þá sagði hann af sér til þess að bjóða sig fram til þings. Eftir að Neves lét af embætti var haldin þjóðaratkvæðagreiðsla þar sem Brasilíumenn höfnuðu þingræðisfyrirkomulaginu og Goulart fékk þannig óskert forsetavöld. Herinn brást árið 1964 við með því að fremja valdarán gegn Goulart og stofna herforingjastjórn sem var við lýði í Brasilíu til ársins 1985.
Neves var kjörinn á öldungadeild brasilíska þingsins árið 1979. Þremur árum síðar var hann kjörinn fylkisstjóri Minas Gerais í kosningum sem voru taldar þær frjálsustu og lýðræðislegustu síðan herforingjarnir tóku völdin árið 1964.
Óánægja Brasilíumanna með herforingjastjórnina jókst mjög á níunda áratugnum samhliða aukinni fátækt og misskiptingu. Eftir ítrekuð mótmæli kölluðu herforingjarnir saman 686 manna kjörmannafund sem kaus Tancredo Neves nýjan forseta lýðveldisins þann 15. mars 1985. Neves gaf út fyrirheit um að hann myndi kalla saman stjórnlagaþing næsta ár til þess að styrkja lýðræði í Brasilíu og koma í veg fyrir að herforingjar tækju völdin á ný.
Þann 14. mars, daginn áður en Neves átti að sverja embættiseið sem nýr forseti Brasilíu, veiktist hann alvarlega og hrakaði stöðugt. Neves gekkst undir sjö skurðaðgerðir en ekki tókst að bjarga lífi hans og hann lést því þann 21. apríl 1985 án þess að hafa tekið við forsetaembættinu. José Sarney, sem hafði verið kjörinn varaforseti í framboði Neves, varð því forseti Brasilíu.
Hirtshals
thumb|Höfnin í Hirtshals
Hirtshals er fiskibær á Norður-Jótlandi með 5900 íbúa (2018). Hirtshals er sérstaklega þekktur fyrir höfnina sína og var bærinn byggður út frá höfninni 1919-1931.
Fiskiðnaður er stór hluti af bæjarlífinu ásamt ferðaþjónustu og sumarhúsaleigu.
Nafnið er á þann veg til komið að sjófarendum þótti sveigurinn á ströndinni minna sig á hjartarháls og má heitið finnast skjalfest frá 16. öld.
Meðferðarheimili
Meðferðarheimili eru stofnanir sem hafa það hlutverk að taka til sín einstaklinga sem eiga við einhverskonar vandamál að stríða, hlúa að þeim, byggja þá upp og koma aftur út í samfélagið. Tilgangurinn er ekki alltaf að einstaklingarnir séu heilbrigðir þegar þeir koma út í samfélagið - þó að það sé auðvitað alltaf markmið, en markmiðið er að einstaklingarnir geti séð um sjálfa sig og geti byggt sjálfa sig upp til að lifa betra lífi.
Listi yfir eyðibýli á Íslandi
Þetta er listi yfir eyðibýli á Íslandi flokkaður eftir sýslum. Fyrst er nafn eyðibýlisins - árið sem það fór í eyði og síðan nánari staðsetning.
Winston Churchill
Sir Winston Leonard Spencer-Churchill (30. nóvember 1874 – 24. janúar 1965) var breskur stjórnmálamaður. Hann var forsætisráðherra Bretlands á tímum síðari heimsstyrjaldarinnar frá 1940 til 1945, og aftur frá 1951-1955. Hann er þekktastur sem leiðtogi Breta í heimsstyrjöldinni, en var auk þess herskólagenginn hermaður, rithöfundur, sagnfræðingur, blaðamaður og afkastamikill listmálari. Stjórnmálaferill hans var langur og hann er einn af þekktustu stjórnmálaleiðtogum Bretlands. Hann sat á Breska þinginu frá 1900 til 1964, sem fulltrúi fimm kjördæma, og lengst af fyrir Breska íhaldsflokkinn þar sem hann var formaður frá 1940 til 1955. Hann aðhylltist bæði frjálslyndisstefnu og heimsvaldastefnu. Hann hlaut bókmenntaverðlaun Nóbels árið 1953.
Hann er eini forsætisráðherra Bretlands sem fengið hefur Nóbelsverðlaunin auk þess að vera fyrstur til að vera gerður að heiðursborgara í Bandaríkjunum. Hann var af blönduðum breskum og bandarískum uppruna og fæddist inn í auðuga aðalsfjölskyldu í Oxfordskíri. Hann gekk í Breska herinn og gegndi herþjónustu á Breska Indlandi, í Mahdi-stríðinu í Súdan og í síðara Búastríðinu. Hann öðlaðist frægð sem stríðsfréttaritari og fyrir bækur sem fjölluðu um herleiðangra hans. Hann var fyrst kjörinn á þing fyrir Íhaldsflokkinn 1900 en gekk í Frjálslynda flokkinn fjórum árum síðar. Í frjálslyndri ríkisstjórn H. H. Asquith var hann bæði forseti Breska viðskiptaráðsins og innanríkisráðherra. Þar barðist hann fyrir velferðarumbótum. Í Fyrri heimsstyrjöld var hann flotamálaráðherra og hafði umsjón með Gallipoli-herförinni, en þegar hún fór út um þúfur var hann lækkaður í tign og skipaður kanslari hertogadæmisins Lancaster. Hann sagði af sér árið 1915 og gegndi um tíma herskyldu á vesturvígstöðvunum sem yfirmaður fótgönguliðssveitar. Árið 1917 varð hann aftur ráðherra í ríkisstjórn David Lloyd George og gegndi þar embættum hergagnamálaráðherra, stríðsmálaráðherra, flugmálaráðherra og nýlendumálaráðherra. Sem slíkur hafði hann umsjón með samningi Bretlands og Írlands og breskri utanríkisstefnu í Mið-Austurlöndum. Eftir tvö ár utan þings varð hann fjármálaráðherra í íhaldsstjórn Stanley Baldwin sem kom sterlingspundinu aftur á gullfót 1925, sem skapaði kreppuástand í bresku efnahagslífi.
Á „öræfaárunum“ á 4. áratugnum leiddi Churchill baráttuna fyrir því að byggja upp hernaðarmátt Bretlands að nýju til að svara vaxandi hernaðarhyggju Þýskalands undir stjórn nasista. Þegar Síðari heimsstyrjöld braust út var hann aftur skipaður flotamálaráðherra og varð forsætisráðherra eftir að Neville Chamberlain sagði af sér í maí 1940. Churchill hafði yfirumsjón með þátttöku Breta í baráttu bandamanna gegn sókn Öxulveldanna, sem lauk með sigri þeirra árið 1945. Eftir ósigur Íhaldsflokksins í kosningunum 1945 varð Churchill leiðtogi stjórnarandstöðunnar. Í skugga Kalda stríðsins varaði hann við því að „járntjald“ væri að leggjast yfir Evrópu. Hann var talsmaður Evrópusamvinnu og náins samstarfs við Bandaríkin, auk þess að styðja viðgang Breska heimsveldisins. Hann tapaði kosningunum 1950 en sneri aftur til valda eftir kosningar 1951. Annað tímabil hans sem forsætisráðherra tóku utanríkismál og málefni heimsveldisins mestan tíma hans. Stjórn hans lagði áherslu á húsnæðismál innanlands og þróun kjarnorkuvopna. Churchill sagði af sér embætti forsætisráðherra 1955 vegna versnandi heilsu, þótt hann sæti áfram sem þingmaður til 1964. Útför hans 1965 var kostuð af ríkinu.
Churchill er almennt álitinn einn af mikilvægustu stjórnmálamönnum 20. aldar. Hans er einkum minnst fyrir leiðtogahlutverk sitt í Síðari heimsstyrjöld þar sem hann lék lykilhlutverk í að verja frjálslynt lýðræði í Evrópu gegn útbreiðslu fasisma. Hann hefur verið gagnrýndur fyrir framgöngu sína í stríðinu, sérstaklega fyrir sprengjuárásina á Dresden 1945, en líka fyrir skoðanir sínar á heimsvaldastefnu Breta, kynþáttum og mannkynbótum.
Æviágrip
Winston Churchill fæddist árið 1874, á miðju Viktoríutímabilinu, þegar breska heimsveldið var á hátindi valda sinna. Eftir grunnskólanám gekk hann í konunglega breska hernaðarháskólann í Sandhurst og útskrifaðist þaðan árið 1895 sem merkisberi í fjórðu Húsaraherdeildinni í Aldershot. Hann gegndi herþjónustu með Húsaradeildinni í Indlandi og tók einnig þátt í hernaðarátökum á Kúbu, Egyptalandi og Súdan.
Þegar seinna Búastríðið braust út í Suður-Afríku árið 1899 var Churchill ráðinn hjá dagblöðunum Daily Mail og Morning Post til þess að skrifa fréttir af vettvangi átakanna. Churchill ferðaðist með skipi til Suður-Afríku og tók þátt í stríðinu en var handsamaður og færður í fangabúðir í Pretoríu. Með hjálp annarra stríðsfanga tókst Churchill hins vegar að sleppa úr haldi Búanna og flýja yfir landamærin til Portúgölsku Austur-Afríku, þar sem nú er Mósambík. Flótti Churchill úr haldi Búa vakti mikla athygli og gerði hann að stríðshetju í augum margra Breta.