cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kourtney Kardashian
Æska
Kardashian gekk í rómansk-kaþólskan stúlknaskóla í Marymount. Eftir útskrift yfirgaf hún Kaliforníu og flutti til Dallas þar sem hún gekk í Southern Methodist háskólann í tvö ár. Síðan flutti hún til Tucson, Arizona og gekk í háskólann þar og útskrifaðist þaðan með gráðu í leiklist með spænsku sem aukagrein. Bekkjarfélagar hennar voru m.a. Nicole Richie og Luke Walton.
Kardashian á þrjá stjúpbræður, (frá elsta til yngsta) þá Burt Jenner, Brandon Jenner og Brody Jenner, stjúpsysturina Casey Jenner og hálfsysturnar Kendall og Kylie Jenner.
Ferill
Kourtney og móðir hennar opnuðu fatabúðir bæði í Los Angeles og New York borg sem báru nafnið „Smooch“. Kourtney er einnig meðeigandi og rekur D-A-S-H, fatabúð í Los Angeles, Miami og New York með systrum sínum Kim og Khloé.
Kardashian varð fyrst þekkt fyrir að vera í raunveruleikaþættinum Filthy Rich: Cattle Drive árið 2005 þar sem hún safnaði peningum til góðgerðarmála. Hún varð síðan ein af aðalpersónum þáttanna Keeping Up with the Kardashians þar sem fylgst er með lífi fjölskyldu hennar. Hún systir hennar, Khloé, byrjuðu síðan með sinn eigin þátt út frá því, Kourtney and Khloé Take Miami, og fylgdist fyrsta þáttaröðin með því þegar þær opnuðu D-A-S-H útibú í Miami árið 2009.
Kardashian stefnir að því að skrifa bók, Kardashian Konfidential, með systrum sínum Kim og Khloe og kemur bókin út í nóvember 2010.
Hún mun leika í 3. þáttaröð 90210 með Kim og Khloé Kardashian. Þær munu leika sig.
Einkalíf
Kourtney á synina Mason Dash (f. 14. desember 2009) og Reign Aston Disick (f. 14. desember 2014) og dótturinna Penelope Scotland Disick með fyrrverandi kærastanum Scott Disick.
Kourtney á stjúpdæturnar Atiana Cecelia De La Hoya (f. 29. mars 1999) og Alabama Luella Barker (f. 24. desember 2005) og stjúpsoninn Landon Asher Barker (f. 9. október 2003) frá eiginmanni Travis Barker.
Riða
Riða er arfbundinn, ólæknandi smitsjúkdómur í sauðfé, minkum og geitum. Hún er talin smitast með próteini, svokölluðu príoni. Einnig eru kenningar um að riða sé vírus-tengdur sjúkdómur eða vegna eitrunar í umhverfi.
Einkenni í sauðfé
Skemmdir verða á heilanum eftir langa meðgöngu og leiða til einkenna frá taugakerfinu, s.s. ótta, öryggisleysis og fælni, kláðatilfinningu í húð, kippum og titringi eða stjórnleysi vöðva - eins konar lömun.
Sumar riðukindur virðast sjá illa, labba á og bera framfæturnar hátt eins og maður með blindrastaf. Riðukind bregst óeðlilega við venjulegu fjárstússi, þær berjast um eins og brjálaðar ef þeim er haldið auk þess sem hárfínan titring er hægt að greina í vöðvunum.
Átlyst riðukinda er mikil, það er eins og þær éti og drekki meira en „venjulega“ en samt leggja þær af og veslast upp. Þetta kemur til vegna þess að veikin leggst á meltingarveginn.
Smitleiðir
Riðan er óvenjulegur sjúkdómur. Smitefnið er ekki þekkt, en líklegt þykir að það sé smitandi próteini, s.k. príon. Príon hefur breyst úr venjulegu próteini í sýkt, en eðlileg prótein myndast í flestum vefjum dýra, mest er þó að finna í heilanum.
Ekki er vitað með vissu um hlutverk þessa próteins en sumir telja að það hafi mikilvægt hlutverk í miðlun taugaboða, dægursveiflum og öldrun.
Þekkt er eitt tilfelli þar sem burðarhjálp manns bar smit milli tveggja kinda. Hann bar því smitefnið með sér í næstu kind og er talið að hún hafi smitast í gegnum fæðingarveginn.
Ekki er auðvelt að losna við smit úr jarðvegi og fjárhúsum. Hræ þarf að grafa á viðurkenndum stað og fjárhús og réttir þarf að sótthreinsa áður en nýtt fé er tekið á bæinn, en á Íslandi eru þær reglur að öllu fé af bænum þarf að farga, ef kind greinist með riðu. Allar fyrrgreindar aðgerðir koma ekki í veg fyrir að riðan spretti upp aftur á sama bæ, jafnvel áratugum seinna.
Sauðfjárriða og aðrir príonsjúkdómar
Annar prionsjúkdómur sem kallast Kuru og leggst á menn kom fyrst fram í Papúa Nýju Gíneu um miðja 20. öldina. Þessi tegund af prion sjúkdómi smitaðist með því að fólk borðaði heila og aðra líkamshluta fólks sem var látið. Þetta var hluti af athöfn sem var framkvæmd til að votta hinum látna virðingu. Þessi athöfn var svo bönnuð á siðari hluta 5. áratugarins.
Saga
Fyrstu heimildir um riðu í heiminum eru frá árinu 1732 þegar riða fannst á Bretlandseyjum en hún var einnig þekkt í nokkrum löndum Evrópu. Þá þegar hafði fólk áttað sig á því að veikin væri ólæknandi, ef marka má grein sem birtist í þýsku riti árið 1759.
Lækning
Engin lækning er til við veikinni en í staðinn er gripið til þess að lóga öllum dýrum á bænum og nálægum bæjum sem gætu hafa sýkst. Einnig fer fram hreinsun gripahúsa og förgun alls fóðurs, s.s. heyi, til að uppræta smitið. Einnig er þeim ráðum beitt að hafa jarðir gripalausar í einhver tíma, t.d. 2 ár, til að losna almennilega við smit.
Tungnafellsjökull
thumb|right|300px|Tungnafellsjökull árið 1972 Tungnafellsjökull er jökull og eldstöð norðvestur af Vatnajökli. Hæsti tindur Tungnafellsjökuls heitir Háhyrna og er um 1.540 metra yfir sjávarmáli. Jökullinn er um 48 ferkílómetrar.
Liðagigt
Liðagigt (eða iktsýki) er sjálfsofnæmissjúkdómur sem veldur því að ónæmiskerfi líkamans ræðst gegn sjálfu sér og leiðir til þess að liðir líkamans bólgna upp. Bólgan getur svo orðið til að liðbrjóskið eyðist.
Um öndun
Um öndun er stutt ritgerð eftir Aristóteles og er hluti af Parva Naturalia. Um öndun er þriðji hlutinn af verki sem telur einnig Um æsku og elli og Um líf og dauða.
On Youth, Old Age, Life and Death, and Respiration
8. ágúst
8. ágúst er 220. dagur ársins (221. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 145 dagar eru eftir af árinu.
Turninn í Hanoi
thumb| Turninn í Hanoi (eða Turnarnir í Hanoi) er stærðfræðileikur eða þraut sem samanstendur af borði með þremur áföstum prikum og n hringjum (oftast 8) með mismunandi þvermál, í upphafi þrautarinnar eru allir hringirnar á einu priki raðaðir eftir stærð með þann stærsta neðst. Markmið þrautarinnar er svo að koma þeim öllum á annað hvort hinna prikanna en aðeins má þó færa einn hring í einu, og ekki má setja hring ofan á minni hring.
Crataegus aestivalis
Crataegus aestivalis er runni eða tré frá suðvestur Bandaríkjunum sem vex á láglendi eða blautum svæðum frá austur Alabama til mið Flórída og Virginia.
Hrímtittlingur
Hrímtittlingur (fræðiheiti: Carduelis hornemanni) er smávaxin finka sem lifir norðarlega í Norður-Ameríku og Evrópu.
Bær (Höfðaströnd)
Bær er sveitabær í austanverðum Skagafirði, skammt norðan við Hofsós. Bær á land við ströndina milli Hofs og Höfðavatns og á hálfan Þórðarhöfða á móti Höfða og einnig Bæjarmöl, syðri grandann sem tengir höfðann við land, og veiðirétt í Höfðavatni með öðrum jörðum við vatnið.
Neðan við túnið í Bæ eru Bæjarklettar og Bæjarvík. Þar var fyrr á tíð ágæt lending og var þaðan töluvert útræði. Þar voru löngum nokkrar þurrabúðir og bjó þar fólk sem lifði fyrst og fremst af sjósókn. Skömmu fyrir miðja 19. öld risu líka fáein hús við Höfðavatn í landi Bæjar og lifðu íbúar þar einnig á veiðiskap. Var því Bær lengi vel ein mesta útgerðarstöð við Skagafjörð. Þessi byggð fór svo í eyði þegar hafnarmannvirki voru gerð á Hofsósi og fólk fluttist þangað.
Hall-vík
thumb|right|Útsýni frá Suðurhöfða. Hall-vík (enska: Hall Inlet, danska: Hall Bredning) er stór vík norðan við Scoresby-sund á milli Milne-lands í vestri og Jameson-lands í austri. Eyfjörður liggur í vesturátt úr Hall-vík norðan við Milne-land frá Bjarnareyjum. Nyrst í víkinni liggur Norðvesturfjörður í norðvesturátt. Við mynni norðvesturfjarðar er Suðurhöfði og austan við hann eru Norðausturvík og Schuchert-dalur með Schuchert-á. Margar ferskvatnsár renna út í Hall-vík frá Jameson-landi, eins og Feginsá, Loðinsá og Lálandsá.
Hall-vík var nefnd af William Scoresby eftir breska sjóliðsforingjanum Basil Hall.
Champagne (hérað)
250px|thumb|Champagne í Frakklandi árið 1789 250px|left|thumb|Fáni Champagne 250px|left|thumb|Skjaldarmerki Champagne Champagne (eða Sjampanía) var hérað í norðaustanverðu Konungsríkinu Frakklandi frá 1314 til 1790. Höfuðborg héraðsins var Troyes.
Alfreð
Alfreð er íslenskt karlmannsnafn.
1064
Árið 1064 (MLXIV í rómverskum tölum)
Erlendis
Fædd
Dáin
Um líf og dauða
Um líf og dauða er stutt ritgerð eftir Aristóteles og er hluti af Parva Naturalia. Um líf og dauða er annar hlutinn af verki sem telur einnig Um æsku og elli og Um öndun.
On Youth, Old Age, Life and Death, and Respiration
Cerastium sinaloense
Cerastium sinaloense er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Mexíkó.
Kálfatindar
thumb|Kálfatindar.
Kálfatindar eru misháir tindar upp af Hornbjargi á Hornströndum. Kálfatindarnir eru kenndir við efsta tindinn sem nefnist Kálfatindur.
Nafnið er þannig til komið, að frændur tveir bjuggu á Horni, næsta bæ við Hornbjarg. Var annar páfatrúar, en hinn hafði tekið Lúterstrú og þrættust mjög um það, hvor trúin væri betri, því hvor hélt með sinni trú. Kom þeim svo að lokum ásamt um, að þeir skyldu reyna kraft trúar sinnar. Þeir frændur áttu báðir alikálfa, og með þá fóru þeir upp á efstu gnípu bjargsins og beiddust þar fyrir. Sá, sem hafði Lúterstrú beiddi guð þríeinan um að bjarga kálfi sínum, og hinn beiddi Maríu mey og alla helga menn að varðveita kálfinn sinn. Var svo kálfunum báðum hrundið ofan fyrir bjargið.
Þegar að var komið fyrir neðan bjargið var kálfur þess, sem Lúterstrú hafði, lifandi og var að leika sér í fjörunni, en hinn var horfinn, svo að ekki sást eftir af honum nema blóðslettur einar. Játaði þá páfatrúarmaðurinn, að Lúterstrú væri betri, og snerist til hennar. Síðan heitir þar Kálfatindar, sem kálfinum var hrundið fram af.
Orator
Orator er félag laganema við Háskóla Íslands. Félagið heldur uppi einu öflugasta og virkasta félagslífi við Háskólann. Orðið „orator“ þýðir „ræðumaður“ eða "mælskumaður" og kemur úr latínu. Félagið hefur verið starfrækt frá árinu 1928.
Saga Orators
Orator var stofnað haustið 1928, upphaflega til þess að þjálfa félagsmenn í ræðumennsku, auk þess sem það átti að vera skemmtifélag. Síðara markmiðið hefur félagið jafnan staðið vel við með skemmtikvöldum, dansleikjahaldi, árshátíðum o.fl. Í upphafi var haldið fast við markmiðið um þjálfun í ræðumennsku, því margir fundir voru haldnir þar sem félagsmenn tóku þátt í umræðum um hin ýmsu mál. Fljótlega dró þó úr fundahöldum og hafði þessi þáttur í starfseminni nánast lagst af á tímabili. Nokkur kippur kom í fundahöld upp úr 1960 og hafa fundahöld verið nokkur drjúgur þáttur í starfseminni síðan. Sú breyting varð á fundum félagsins er fram liður stundur að fengnir voru utanfélagsmenn til þess að flytja erindi, en áður höfðu einungis félagsmenn tekið til máls á fundum. Við þetta varð sú breyting að færri félagsmenn tóku þátt í umræðum á fundum, þannig að lítið varð úr upphaflegu markmiðinu um ræðuþjálfun. Á seinni tímum hefur aðalvettvangur fyrir þjálfun í ræðumennsku verið hinn árlegi aðalfundur félagsins. Einnig hafa félagsmenn fengið nokkra þjálfun í ræðumennsku við málflutningsæfingar.
Fljótlega færði félagið út kvíarnar og fleiri þættir komu inn í starfsemina. Þegar á öðru starfsári félagsins var farið að sýslu við ritlistina með því að byrjað var að gefa út blaðið Auctor. Tæpur tveimur áratugum síðar var byrjað að gefa út lögfræðitímaritið Úlfljót, og hefur það verið gefið út því sem næst óslitið síðan. Má telja það til afreka að félagið hafi getað haldið úti útgáfustarfsemi svo lengi. Ýmis önnur útgáfustarfsemi hefur farið fram á vegum félagsins. Margar lögfræðibækur hafa veirð gefnar út, svo og ýmis önnur kennslugögn. Einnig hefur félagið átt hlut að málum við útgáfu ýmissa bóka á vegum háskólans. Á síðari árum hefur félagið enn fremur gefið út fréttabréf, fyrst Fréttabréf Orators, síðan Grím Geitskó.
Annar þáttur sem hefur verið mjög áberandi í starfseminni lengi, eru vísindaferðirnar (nefndar „kokkteilar“). Fyrsti kokkteillinn var farin að vinnuhælinu á Litla-Hrauni. Fyrsta áratugina var einungis farið í einn kokkteil á hverju ári og þá var öllum laganemum heimiluð þátt taka í honum. Upp úr 1967 varð nokkur breyting á þessu því kokkteilum fjölgaði mjög og voru sumar ferðirnar takmarkaðar við tiltekna námsárganga. Í fyrstu var yfirleitt farið í kokkteila á Litla-Hrauni. Seinna urðu Þingvellir og Laugarvatn vinsælir staðir í þessum ferðum. Síðan var farið að heimsækja sýslumenn og bæjarfógeta um allt land. Eftir fjölgun kokkteila upp úr 1976 var farið í þá mun víðar bæði innanlands sem utan. Nú til dags er farið í kokkteila á hverjum föstudegi á meðan skólaárið stendur yfir og lögmannsstofur, ríkisstofnanir, fyrirtæki o.fl. sótt heim.
Samskipti Orators við erlenda lagastúdenta hafa verið mikil Fyrstu samskipti íslenskra laganema við norræna kollega, svo kunnugt sé, varð ferð á norrænt laganemamót í Finnlandi 1933. Þessi ferð var þó ekki farin á vegum Orators. Erlend samskipti hjá Orator hófust ekki fyrr en 1947. Hafa þau farið vaxandi síðan og eru nú mjög fjölbreytileg. Í byrjun voru erlendu samskipti félagsins einskorðuð við þátttöku í norrænum laganemamótum og heimsóknum á hátíðir norrænna laganemafélaga. Auk þess voru tekin upp stúdentaskipti við háskólann í Osló, sem stóðu í tæp tvö ár. Á árunum eftir 1955 voru tekin upp stúdentaskipti við háskóla í Bandaríkjunum og við stúdentasambandið í Þýskalandi. Aðeins var um eina heimsókn af hálfu hvors aðila að ræða í þessum stúdentaskiptum. Jafnfram þessu jukust samskipti félagsins við önnur laganemafélög á Norðurlöndum. Félagið gerðist m.a. aðili að Norræna laganemaráðinu, sem stofnað var 1964. Árið 1967 hófust stúdentaskipti milli Orators og háskólans í Glasgow; stóðu þau yfir í nokkur ár. Nokkru seinna voru tekin upp föst stúdentaskipti við Ohio Northern-háskóla í Bandaríkjunum og hafa þessi skipti haldið áfram síðan. Auk þess sem félagsmenn Orators hafa jafn og þétt sótt hátíðir laganemafélaga á hinum Norðurlöndunum. Síðasta nýbreytnin í erlendum samskiptum félagsins er aðild Orators að European Law Student Association. Nú er sérstök Íslandsdeild ELSA sem sér um þessi samskipti, óháð Orator.
Árið 1933 hóf félagið að veita ókeypis lögfræðiaðstoð fyrir efnalítið fólk. Þessi starfsemi hefur líklega lognast út af í kringum 1935. Þráðurinn var þó tekinn upp að nýju árið 1981 og hefur lögfræðiaðstoð Orators starfað síðan.
Eins merks þáttar í starfsemi félagsins er enn ógetið en það er útvarps- og sjónvarpsþáttagerð félagsins. Fyrsti útvarpsþátturinn gerði félagið árið 1958. Í þeim útvarpsþáttum, sem Orator hefur gert hefur félagið ýmist kynnt laganám á Íslandi, tekið fyrir fræg dómsmál eða fjallað um sérstök lögfræðileg viðfangsefni. Sjónvarpsþættir félagsins, sem nefndir hafa verið Réttur er settur, hafa allir verið með svipuðu sniðu. Fyrsti sjónvarpsþátturinn var sýndur árið 1967.
Lögbergsdómur er dómsalur laganema, sem staðsettur er á annarri hæð í Lögbergi. Dómsalurinn var formlega tekinn í notkun hinn 28. mars 2007. Frumkvæði að framkvæmdum við salinn áttu þáverandi framkvæmdastjórar Úlfljóts, Einar Björgvin Sigurbergsson og Jóhannes Eiríksson, en þeir sáu og um öflun styrkja vegna verkefnisins.
Ýmislegt annað hefur verið starfað á vegum félagsins. Félagið hefur haldið fjölbreytileg námskeið, svo sem í ræðumennsku og fundarsköpum, lögmannsstörfum og skattarétti. Einnig hefur félagið gengist fyrir seminörum, þar sem fjallað hefur verið um margvísleg máleni. Þá hafa önnur fundahöld, svo sem fræðslufundir verið þáttur í starfsemi félagsins. Þá hafa félagsmenn starfað nokkuð að kennslumálum, meðal annars með setu fulltrúa félagsins á deildarfundum og í námsnefnd lagadeildar og störfum hagsmunadeildar félagsins. Orator hefur gengist fyrir íþróttaiðkun á meðal félagsmanna sinna með því að halda ýmiss konar íþróttamót.
Úlfljótur
Úlfljótur er tímarit laganema og hefur verið gefið út lengst allra tímarita við Háskóla Íslands. Fyrsta tölublað þess leit dagsins ljós í lok febrúarmánaðar árið 1947. Frá þeim tíma hefur tímaritið verið gefið út á hverju ári, að undanskildu árinu 1951, og orðið efnismeira með hverju árinu sem líður.
Á hverju ári eru gefin út fjögur tölublöð og er hægt er að gerast áskrifandi að Úlfljóti með því að styðja á þar til gerðan hnapp á vefsíðu Úlfljóts, www.ulfljotur.is.
Lögbergsdómur
Lögbergsdómur er staðsettur er á annarri hæð í Lögbergi. Dómsalurinn var formlega tekinn í notkun hinn 28. mars 2007. Frumkvæði að framkvæmdum við salinn áttu þáverandi framkvæmdastjórar Úlfljóts, Einar Björgvin Sigurbergsson og Jóhannes Eiríksson, en þeir sáu og um öflun styrkja vegna verkefnisins. Þau félög sem styrki veittu voru Landsbankinn, ESSÓ, Hollvinafélag lagadeildar og dómsmálaráðuneytið.
Í dómsalnum hefur og aðsetur sérstakur dómstóll laganema við Háskóla Íslands, er ber sama heiti og salurinn sjálfur, þ.e. Lögbergsdómur. Frumkvæði að stofnun dómstólsins var einnig í höndum Einars Björgvins og Jóhannesar, en stofnunin var samþykkt með breytingu á lögum Orators hinn 3. apríl 2007. Hefur verið vísað í dómstólinn sem „þriðja stoðin“ í félagslífi laganema ásamt Úlfljóti, tímariti laganema, og Orator, félag laganema.
Stjórn Orators
Stjórn félagsins skipa sjö laganemar við Háskóla Íslands: formaður, varaformaður, ritstjóri Úlfljóts, funda- og menningarmálastjóri, gjaldkeri, alþjóðaritari og skemmtanastjóri.
Klettaeinir
Klettaeinir (fræðiheiti: Juniperus scopulorum ) er tegund af barrtré í einisætt. Hann er ættaður frá vesturhluta Norður-Ameríku.
Mu Kanazaki
Mu Kanazaki (fæddur 16. febrúar 1989) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 10 leiki og skoraði 2 mörk með landsliðinu.
Vestur-Sahara
Vestur-Sahara (spænska Sahara Occidental) er svæði í Norður-Afríku með landamæri að Marokkó, Alsír og Máritaníu, og strönd að Atlantshafi í vestri. Landið laut stjórn Spánar frá seinni hluta nítjándu aldar til ársins 1975 og nefndist þá Spænska-Sahara. Um leið og Spánverjar drógu sig til braust út stríð þar sem sjálfstæðishreyfing heimamanna, Máritanía og Marokkó bitust um völdin. Árið 1979 tóks Marokkómönnum að leggja undir sig mestallt landið. Sahrawi-lýðveldið, sem nýtur töluverðrar alþjóðlegrar viðurkenningar, gerir tilkall til alls þess lands sem áður var Spænska Sahara en ræður í reynd aðeins yfir litlu svæði í austasta hluta þess. Frelsishreyfing Vestur-Sahara hefur til þessa dags haldið áfram baráttu fyrir sjálfstæði, en stór hluti þjóðarinnar býr í flóttamannabúðum í Alsír.
Silfurkórinn - Hvít jól
Söngvarar í Silfurkórnum:
Albert Pálsson, Alfred W. Gunnarsson, Ásthildur Jónsdóttir, Eiríkur Helgason, Elín Sigmarsdóttir, Guðrún Andrésdóttir, Halldór Torfason, Hannes Sigurgeirsson, Ingibjörg R. Guðjónsdóttir, Jóhanna Sveinsdóttir, Kjartan Jóhannsson, Kristín Þórisdóttir, Linda Leifsdóttir, Magnús Magnússon, María Pálmadóttir, Sigríður Sigurðardóttir, Sigrún Hákonardóttir, Sigrún Magnúsdóttir, Sigtryggur Jónsson og Viðar Gunnarsson.
Um æsku og elli
Um æsku og elli er stutt ritgerð eftir Aristóteles og er hluti af Parva Naturalia. Um æsku og elli er fyrsti hlutinn af verki sem telur einnig Um líf og dauða og Um öndun.
On Youth, Old Age, Life and Death, and Respiration
George Copland
George Copland (f. 1. ágúst 1873 - ?) var skoskur kaupmaður sem kom til Íslands einhvern tímann stuttu fyrir aldamótin 1901 og stundaði viðskipti þar um árabil. Meðal annars átti hann í jörðinni Keflavík á fyrri hluta þriðja áratugarins. Hann giftist íslenskri konu og eignaðist tvö börn.
Lanzarote
thumb|LEga eyjanna innan Kanaríeyja. thumb|Famara-fjöll. thumb|Vínviðarrækt í eldfjallajarðvegi.
Lanzarote (Tyterogaka á máli frumbyggja) er austasta eyja Kanaríeyja og tilheyrir Las Palmas héraði. Eyjan er 11 kílómetra frá eyjunni Fuerteventura og 125 kílómetra vestur af ströndum Afríku. Stærð hennar er 846 ferkílómetrar og eru íbúar um 142.000 (2011) sem gerir hana þriðju fjölmennustu eyjuna á eftir Tenerife og Gran Canaria. Höfuðstaðurinn er Arrecife. Lanzarote dregur nafn sitt af genúíska landkönnuðnum Lanzerotto Malocello.
Hæsti punktur eyjarinnar er Peñas del Chache; 670 metrar yfir sjávarmáli. Timanfaya-þjóðgarðurinn er á eyjunni þar sem er eldfjallalandslag en síðast gaus þar á 18. öld.
Sveitarfélög
thumb|Sveitarfélög.
Hammarstrand
thumb|right|200px|Hammarstrand Hammarstrand er þéttbýli í sveitarfélaginu Ragunda í Svíþjóð. Þar búa 1 052 manns (2010).
1065
Á Íslandi
Fædd
Erlendis
Dáin
Kingittorsuaq steinninn
Kinggittorsuaq steinninn er rúnasteinn sem fannst árið 1823 á eyjunni Kingittorsuaq norðvestur af Upernavik (nákvæm staðsetning er 72°51′N 55°29′V). Rúnasteinninn lá í vörðu og er lítill leirsteinn um 11,2 cm á lengd.
Rúnaskriftina má umrita sem:
el=likr * sikuaþs : so=n:r * ok * baan=ne : torta=r son : ok enriþi * os son : laukardak*in : fyrir * gakndag hloþu * ua=rda te * ok rydu : ??????
thumb|370 px|Ljósmynd af Kingittorsuaq rúnasteininum Sem mundi þýða með latneskum bókstöfum:
''Erlingr Sighvats sonr ok Bjarni Þórðar sonr ok Eindriði Odds sonr laugardagin fyrir gagndag hlóðu varða þe[ssa] ok ... ....''
Síðan fylgja nokkrar rúnir sem ekki er hægt að þýða og gætu verið töfrarúnir.
Á nútímaíslensku mundi það verða:
Erlingur Sighvatsson og Bjarni Þórðarson og Indriði Oddsson hlóðu vörðu þessa laugardaginn fyrir gangdag
Ekki er auðvelt að tímasetja þennan rúnastein en samkvæmt rúnasérfræðingum hefur hann sennilega verið gerður í lok 13. aldar.
Gangdagur
Annað hvort hafa þeir Erlingur, Bjarni og Indriði verið snemma á ferð í Norðursetu eða þá að þeir hafa haft þar vetursetu. Ef þeir hafa komið frá Eystribyggð hafa þeir ferðast um 1600 km, eða um það bil jafn langt og siglingaleiðin frá Reykjavík til Stavangurs í Noregi og landleiðin frá Kaupmannahöfn til Napólí á Ítalíu.
Fídjíska
Fídjíska (Na Vosa Vakaviti) er ástronesískt mál í malajó-pólýnesískri ætt talað í Fídjí. Um 450.000 manns hafa fídjísku að móðurmáli, eða um helmingur allra Fídja, um 200.000 í viðbót tala hana sem annað mál. Samkvæmt stjórnarskránni er fídjíska opinbert tungumál Fídjí, ásamt ensku og hindústaní. Deilt er um hvort á að gera fídjísku að þjóðarmáli Fídjí.
Seljurót
Seljurót (eða sellerí) (fræðiheiti: Apium graveolens) er tvíær matjurt af sveipjurtaætt. Einkum er átt við tvö afbrigði eftir því hvort sóst er eftir mat í stönglum (blaðselja) eða hnúð neðan moldar (hnúðselja). Einnig eru blöð og fræ plöntunnar nýtt sem krydd.
Í hlýjum löndum vex seljurót villt, einkum i hálfrökum moldarjarðvegi. Seljurót hefur verið ræktuð frá því í fornöld. Fyrst var seljurót eflaust hagnýtt villijurt og síðar smábætt með úrvali og kynbótum. Franskt skáld á níundu öld hælir seljurótinni sem lækningajurt. Mið-Evrópubúar voru farnir að rækta þessar jurtir á 16. og 17. öld. Seljurót er þurrefnisrik og nærandi, en óstöðug olía gefur hina sérkennilegu lykt sem og bragð. Sumir eta seljurót hráa i ýmis salöt o.fl. rétti eða rifna með osti.
Katharine Isabelle
Katharine Isabelle (fædd Katharine Isobelle Murray 2. nóvember, 1981) er kanadísk leikkona sem er þekktust fyrir hlutverk sín í Ginger Snaps seríunni, American Mary og Freddy vs. Jason.
Sjónvarp
Fyrsta sjónvarpshlutverk Isabelle var árið 1989 í sjónvarpsmyndinni Last Train Home. Síðan þá hefur hún komið fram sem gestaleikari í þáttum á boð við Goosebumps, The X Files, Da Vinci´s Inquest, Smallville, Stargate SG-1, Supernatural, Sanctuary og Psych.
Isabelle lék í dramaseríunnni Endgame sem Danni árið 2011 en aðeins þrettán þættir voru gerðir. Síðan lék hún stórt gestahlutverk sem Margot Verger í drama/spennu-seríunni Hannibal frá 2014-2015.
Kvikmyndir
Isabelle er þekkt fyrir hlutverk sitt sem Ginger í hrollvekjumyndunum Ginger Snaps en alls hefur hún leikið í þremur myndum um sömu persónuna.
Að auki hefur hún leikið í öðrum hrollvekjumyndum á borð við Freddy vs. Jason, Rampage, See No Evil 2 og American Mary.
Verðlaun og tilnefningar
Austin Fantastic Fest verðlaunin
Canadian Filmaker´s Festival verðlaunin
Fangoria Chainsaw verðlaunin
Fright Meter verðlaunin
Leo verðlaunin
Screamfest verðlaunin
Toronto After Dark Film Festival verðlaunin
Um anda
Um anda (forngríska: Περὶ πνεύματος, latína: De spiritu) er heimspekileg ritgerð sem eignuð er Aristótelesi en venjulega ekki talin ósvikin.
Landskrona BoIS
Landskrona Bois er sænskt knattspyrnufélag sem spilar í borginni Landskorna á skáni í Suður-Svíþjóð .Landskrona er í sænsku fyrstudeildinni sem heitir Superettan Félagið hefur næstum því unnið Sænsku úrvalsdeildina einu sinni 1938 þegar félagið lenti í öðru sæti deildarinnar. Liðið vann bikarkeppnina árið 1972.
KDE
KDE er alþjóðlegt frjálst hugbúnaðarsamfélag sem býr til forrit sem keyra á Linux, FreeBSD, Solaris, Microsoft Windows og OS X stýrikerfum.
KDE stóð áður fyrir K Desktop Environment, frjálst og ókeypis skjáborðsumhverfi sem er eitt af verkefnum samfélagins. Verkefnið var stofnað árið 1996 en KDE 1.0 kom út árið 1998. KDE-sjáborðsumhverfið er með vinsælustu gluggaumhverfum GNU/Linux stýrikerfisins ásamt Unity (frá Ubuntu) og GNOME.
Järpen
thumb|right|200px|Järpen Järpen er þéttbýli í sveitarfélaginu Åre í Svíþjóð. Þar búa 1.408 manns (2010).
Höfn í Hornafirði
thumb|Höfn í Hornafirði
Höfn í Hornafirði er þéttbýlisstaður við Hornafjörð á Suðausturlandi og er aðal þéttbýliskjarni Sveitarfélagsins Hornafjarðar. Þar bjuggu 1.710 árið 2019.
thumb|center|800px|Höfn í Hornafirði séð úr Óslandi thumb|center|800px|Vítt útsýni er yfir skriðjökla Vatnajökuls frá Höfn.
1067
Árið 1067 (MLXVII í rómverskum tölum)
Óli Gunnar Gunnarsson
alt=Headshot taken by Ólafur Már Svavarsson|thumb|Óli Gunnar Gunnarsson Óli Gunnar Gunnarsson (f. 10. ágúst 1999) er íslenskur leikari, rithöfundur og leikstjóri. Hann er fæddur og uppalinn í Hafnarfirði. Árið 2013 skrifaði hann sitt fyrsta leikrit í fullri lengd, Unglinginn, ásamt Arnóri Björnssyni. Sýningin hefur verið þýdd og sett upp víðsvegar um heim. Hún var einnig tilnefnd til tveggja Grímuverðlauna árið 2014. Árið 2015 skrifaði hann skáldsöguna Leitin Að Tilgangi Unglingsins ásamt Arnóri Björnssyni og Bryndísi Björgvinsdóttur. Sú skáldsaga var sett á svið sem leikritið Stefán Rís í Gaflaraleikhúsinu. Óli Gunnar lék persónuna Finn í kvikmyndinni Víti í Vestmannaeyjum árið 2018. Sama ár skrifaði hann ásamt öðrum leikritið Fyrsta Skiptið sem sýnt var í Gaflaraleikhúsinu og Hofi og á Sjónvarpi Símans.
Greifadæmið Maine
right|thumb|400px|Greifadæmið Maine í Frakklandi. Greifadæmið Maine, var hérað og áður greifadæmi í norðvesturhluta Frakklands. Helsta borgin þar er Le Mans.
Maine liggur að héruðunum Normandí að norðan, og Anjou að sunnan, sem voru fyrrum mun öflugri stjórnsýslusvæði.
Hrægammasjóður
Hrægammasjóður er vogunarsjóður, yfirleitt óskráð félag, sem sérhæfir sig í fjárfestingum í skuldum fyrirtækja eða annars konar aðila sem standa höllum fæti og stefna í gjaldþrot eða hafa þegar lýst yfir gjaldþroti. Slíkur sjóður kaupir skuldirnar með miklum afslætti af nafnvirði krafnanna og veðjar þannig á að í fyllingu tímans muni meira innheimtast af kröfunni en sem nemur kaupverði hennar.
Cerastium smolikanum
Cerastium smolikanum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Balkanskaga.
Sleipnir
thumb|right|Óðinn ríður Sleipni Sleipnir var áttfættur hestur Óðins í norrænni goðafræði. Sleipnir fór um á skeiði og er sagður hafa myndað Ásbyrgi, en það er formað eins og hófur.
Orðið Sleipnir telja sumir skylt orðinu sleipur, og ætla að það merki gammvakran hest. Í orðsifjaorðabók Ásgeirs Blöndal Magnússonar segir einmitt að orðið sé skylt orðinu sleipur og að eiginleg merking þess sé: Sá sem rennur hratt áfram. Finnur Jónsson þýðir það: hlauparinn.
Fæðing Sleipnis
Eitt sinn þegar Þór var vant við látinn kom risi til Ásgarðs og bauðst til þess að endurbyggja borgarmúrinn. Í laun vildi hann fá sólina, tunglið og Freyju. Loki felur honum verkið í fjarvist Þórs. Til verksins notar risinn stóðhestinn Svaðilfara og vinna þeir hratt og örugglega. Æsirnir verða æfareiðir út í Loka fyrir að vilja launa risanum með sól, mána og Freyju, svo Loki býr sig sem gráa hryssu og leiðir stóðhestinn í burtu og fylgjar hesturinn Loka í dulargervinu. Þetta þýðir að Sleipnir er sonur Loka og Svaðilfara.
Gæsaland
Carl Ryder gaf landinu þetta nafn af því þar er mikið af helsingja og heiðagæs. Báðir firðirnir norðan og sunnan við Gæsaland eru mikilvægir veiðistaðir náhvala og þar er að finna kofa sem eru notaðir af íbúum Ittoqqortoormiit á sumrin.
Ögur
Ögur er stórbýli og kirkjustaður í Ögurvík í Ísafjarðardjúpi. Þar var þingstaður Ögurhrepps og frá 15. til 17. aldar bjó þar hvert stórmennið á fætur öðru. Má þar helst nefna Björn Guðnason sýslumann, Magnús Jónsson (prúða) sýslumann og síðar Ara son hans, Björn Markússon og Erlend Ólafsson málafylgjumann.
Lars von Trier
Lars von Trier (f. 30. apríl 1956) er danskur kvikmyndaleikstjóri, meðal annars þekktur, ásamt Thomas Vinterberg, Kristian Levring og Søren Kragh-Jacobsen, sem upphafsmaður Dogme95 hreyfingarinnar í kvikmyndagerð sem kallaði eftir einfaldleika í frásagnarstíl og tæknilegri úrvinnslu kvikmyndarinnar.
Um ævilengd
Um ævilengd (forngríska: Περὶ μακροβιότητος καὶ βραχυβιότητος, latína: De longitudine et brevitate vitae) er ritgerð eftir Aristóteles og er hluti af Parva Naturalia.
Athyglisbrestur
Athyglisbrestur er taugaröskun sem veldur einbeitingarskorti ýmist með ofvirkni (og kallast þá ADHD) eða án (ADD). Auk einbeitingarskorts einkennis athyglisbrestur með ofvirkni oft af hvatvísi og sumir eiga erfitt með að hafa stjórn á eigin tilfinningum. Greining byggist á því hvort einbeitingarskortur hafi verið til staðar í meira en hálft ár, valdi viðkomandi vandræðum t.d. heima eða í skóla, og hvort einkenni hafi komið fram í barnæsku.
Mæri og Raumsdalur
thumb|100px|right|Skjaldarmerki fylkisins thumb|right|Staðsetning fylkisins Mæri og Raumsdalur (norska: Møre og Romsdal) er fylki í vestur Noregi, 15,121 km² að stærð og íbúarnir eru um það bil 246.000. Stærsta borgin í fylkinu er Ålesund, með um 41.000 íbúa, og höfuðstaður fylkisins er Molde, sem hefur um það bil 25.000 íbúa. Fylkið er í landshlutanum Vesturland.
Laxá (Dalasýslu)
Laxá (stundum kölluð Laxá í Laxárdal eða Laxá í Dölum) er bergvatnsá í Dalasýslu og ein af bestu laxveiðiám landsins. Áin kemur að hluta úr Laxárvatni á Laxárdalsheiði, sem er milli Hvammsfjarðar og Hrútafjarðar, og rennur um Laxárdal og til sjávar í Hvammsfirði, skammt sunnan við Búðardal. Margar litlar þverár og lækir falla í ána en hún er þó oft mjög vatnslítil.
Mæri og Raumsdalur
Mæri og Raumsdalur er stærsta fiskveiðifylki Noregs miðað við útflutningsverðmæti. Iðnaður er mikilvægur, sérstaklega sjávarútvegur og húsgagnaframleiðsla. Olíuiðnaðurinn hefur einnig smám saman haslað sér völl í sýslunni og er Kristiansund grunnborg starfseminnar í Noregshafi. Sunndalsøra er með stærsta álver Norður-Evrópu.
Athyglisbrestur
Meðferð inniheldur atferlismeðferð og lyf á við örvandi lyfið metýlfenídat (Rítalín).
Laxá (Dalasýslu)
Um 36 veiðistaðir eru í ánni og er hinn efsti við Sólheimafoss en af þekktum veiðistöðum má nefna hylinn Papa. Veiðifélag var stofnað um ána 1935 og er í hópi elstu veiðifélaga landsins. Síðan hefur áin verið leigð út. Bandarískir auðmenn voru lengi með hana á leigu, meðal annars forstjóri Pepsi-gosdrykkjafyrirtækisins, og komu margir heimskunnir menn að veiða í ánni, svo sem geimfarinn Neil Armstrong og kylfingurinn Jack Nicklaus.
Mæri og Raumsdalur
Mæri og Raumsdalur hefur nokkra af frægustu ferðamannastöðum landsins með Trollstigen, Trollveggen og Atlanterhavsveien. Geirangur er einn stærsti áfangastaður skemmtiferðaskipa landsins og Geirangursfjörðurinn er á heimsminjaskrá UNESCO. vinstri|thumb|Sunndal Fylkið samanstendur af þremur hlutum sem samsvara sögulegum fjárreiðum: Sunnmøre (frá Stad til Romsdalsfjarðar), Romsdal (landið í kringum Moldefjorden / Romsdalsfjörðinn með kvíslum og dalfjörðum) og Nordmøre (strandsvæðið frá Hustadvika til og með Smøla, og landið umhverfis Halsafjörðinn og Tingvollfjörðinn með kvíslum) og dalhöfða innan). Stórir dalir eru Sunndal (með Driva ánni) og Surnadal á Nordmøre, Romsdalen (með Rauma ánni) og Eikesdalen (með Eira-Aura vatnsfallinu) í Romsdal. Stór hluti byggðarinnar, einkum á Sunnmøre og Norðmörum, er á eyjum. Nordøyane, eyjarnar norðan Álasundsborgar og fyrir utan mynni Romsdalsfjarðar, eru taldar hluti af Sunnmøre, ásamt Sørøyane Hareidlandet og Gurskøya.
Athyglisbrestur
Talið er að athyglisbrestur sé tengdur brenglun í boðefnakerfi heilans, þá sérstaklega heilaboðefnunum dópamíni og noradrenalíni.
Laxá (Dalasýslu)
Einhver fyrsta tilraun til laxaklaks á Íslandi var gerð við Laxá þegar Guttormur Jónsson í Hjarðarholti byggði klakhús í landi jarðar sinnar. Seinna var byggt klakhús í landi jarðarinnar Leiðólfsstaða, þar sem heitir Þrándargil. Þar hjá er nú veiðihús veiðifélagsins og heitir það einnig Þrándargil.
Mæri og Raumsdalur
Bæjar- og sveitarfélög
thumb|Molde
Molde, sem er staðsett í miðri sýslunnier, er höfuðborgin og stærsta borgin er Ålesund, sem er staðsett í suðurhlutanum.Lengst norður í sýslunni er borgin Kristjánssund. Af öðrum þéttbýlisstöðum má nefna Ulsteinvik, Fosnavåg og Åndalsnes.
Þessu til viðbótar eru 89 þéttbýli í Mæri og Raumsdal (skilgreint af aðalhagstofu Noregs). Stærstir þeirra eru Ørsta, Volda, Sykkulven, Nordstand, Sunndalsøra, Hareid, Stranda, Elnesvågen, Skodje, Rensvik og Vestnes. thumb|Kolåstinden i Ørsta thumb|Atlanterhavsveien Í Mæri og Raumsdalur eru 26 sveitarfélög:
Hringmyrkvi
Hringmyrkvi er sólmyrkvi sem verður þegar tunglið skyggir fyrir sólkringluna miðja en ekki jaðar hennar, séð frá athugunarstað. Almyrkvi verður ef tunglið hylur alla sólarkringluna, en deildarmyrkvi ef tunglið skyggir aðeins á sneið af sólinni.
Laxá (Hrútafirði)
Laxá er dragá í Hrútafirði í sunnanverðri Strandasýslu. Hún á upptök á Laxárdalsheiði eins og Laxá í Dölum, sem fellur til vesturs í Hvammsfjörð, en Laxá i Hrútafirði fellur aftur á móti til austurs og í Hrútafjörð skammt utan við Borðeyri. Áin er um 14 kílómetrar að lengd. Hún er mjög vatnslítil á sumrin.
Krokom
thumb|right|200px|Krokom Krokom er þéttbýli í sveitarfélaginu Krokom í Svíþjóð. Þar búa 2 277 manns (2010).
Beyki
Beyki (áður einnig kallað bæki) (fræðiheiti: Fagus) er ættkvísl skammærra trjáa af beykiætt sem finnst í tempraða beltinu í Evrópu og Norður-Ameríku. Beykitré geta orðið allt að 35 m há. Þau eru með egglaga, heilrend laufblöð sem hafa lítið eitt bugðótta jaðra, blóm í hnoðum og eru með sléttan, gráleitan börk. Beykiviður er auðunninn og notaður m.a. í húsgögn o.fl. Beyki þrífst illa á Íslandi, en myndaði þó fræ nýlega−það var haustið 2007 í garðinum Hellisgerði í Hafnarfirði; trén voru um 80 ára gömul.
Í ''Bygging og líf plantna. Grasafræði'', eftir Helgi Jónsson, segir: Beykið skyggir meira og þolir skuggann betur, og er því skuggatré en eikin er ljóstré.
Desnjév-höfði
Desnjév-höfði (rússneska: Mys Dezhneva) er austasti hluti Asíu og sá höfði sem afmarkar Beringssund til vesturs. Höfðinn er nefndur eftir rússneska landkönnuðinum Semion Dezhnev sem uppgvötaði hann árið 1648. Undir höfðanum að norðvestanverðu er austasta byggð Asíu, lítið 800 manna þorp, sem heitir Uelen.
1068
Árið 1068 (MLXVIII í rómverskum tölum)
Fjörugrös
Fjörugrös (fræðiheiti: Chondrus crispus) er rauðþörungur sem vex víða í grýttum fjörum við strendur Atlantshafsins. Hann vex meðal annars við Bretlandseyjar, Eystrasalt, Færeyjar og Kanada. Fjörugrös vaxa á Íslandi við strendur sunnan og suðvestan lands. Fjörugrös kallast á ensku Irish moss eða írskur mosi. Fjörugrös hafa öldum saman verið nýtt til manneldis og ýmsar afurðir unnar úr þeim. Efnið karragenan (e. carrageen) er unnið úr fjörugrösum  en það er m.a. notað sem hleypiefni í mjólkurdrykki og til að gera öl tærara. Karragenan er E-efni með númerið E407.
Fjörugrös innihalda mikið af næringarefnum. Þau innihalda mikið af prótíni, A og B1 vítamíni og joði og efni eins og  kalín, magnesín, járn og fosfór. Fjörugrös hafa frá landnámi verið nýtt á Íslandi og þá oftast notuð í graut. Þau voru þá lögð í bleyti og söxuð og soðin í mjólk með mjöli eða byggi.
Fjörugrös eru rauð á lit eða jafnvel með bláum blæ en fáir þörungar eru þannig á litinn nema purpurahimna og sjóarkræða. Purpurahimnan er þó auðþekkt á því, að öll plantan er ein örþunn himna, flöt og ógreinótt og legglaus. Fjörugrös og sjóarkræða hafa margkvíslóttan líkama. Sjóarkræðan líkist fjörugrösum en greina má þessar tegundir í sundur á því að einskonar renna er öðrum megin á sjóarkræðu en fjörugrös eru alveg flöt.
Tomoaki Makino
Tomoaki Makino (fæddur 11. maí 1987) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 24 leiki og skoraði 2 mörk með landsliðinu.
Loftleiðir
Loftleiðir voru íslenskt flugfélag sem var stofnað 10. mars 1944 af þremur íslenskum flugmönnum sem höfðu lokið flugnámi í Kanada. Fyrstu árin rak félagið aðeins innanlandsflug frá Reykjavíkurflugvelli en 1947 hóf það millilandaflug til Kaupmannahafnar með Douglas DC-4-vél. 1948 fékk félagið starfsleyfi í Bandaríkjunum og 1952 hóf það ferðir milli Bandaríkjanna og Evrópu með millilendingu á Íslandi.
Á 7. áratug 20. aldar varð félagið fyrst í heimi með lággjaldaflug milli Bandaríkjanna og Evrópu. Harðnandi samkeppni leiddi til þess að félagið sameinaðist Flugfélagi Íslands árið 1973 undir nafninu Flugleiðir sem var myndað úr nöfnum flugfélaganna tveggja.
Ölfus
Ölfus er landssvæði í Sveitafélaginu Ölfus sem afmarkast af Ölfusá í austri og Hellisheiði í vestri. Austast einkennist landið af mýrum og dælum, en í vestri eru fjöll, Núpafjall, Reykjafjall og Hellisheiðin. Í Ölfusi hefur frá fornu fari verið stundaður mikill landbúnaður en þó hefur áhersla á landbúnað minnkað hin síðari ár. Hefur það færist í vöxt að íbúarnir vinni til dæmis í Reykjavík eða á Selfossi. Sem dæmi má nefna að nú er aðeins eitt myndarlegt kúabú starfrækt í Ölfusi (Hvammur) en þau voru fjölmörg hér á árum áður. Þéttbýlisstaðirnir Hveragerði, Þorlákshöfn og Árbæjarhverfi teljast til Ölfuss þó Hveragerði sé sér sveitarfélag. Á árinu 2011 fékk Ölfus úthlutuðu sérstöku póstnúmeri, 816, til aðgreiningar frá öðrum svæðum Suðurlands.
Víkingavík
Víkingavík er vík sem gengur inn úr Volquart Boon-strönd í Scoresby-sundi, rétt innan við Stevenson-höfða í vestri. Víkin nær frá höfðanum að Helgenæs austan við hana. Víkin og Helgenæs voru nefnd af danska landmælingamanninum Laurits Buhn í Þriggja ára leiðangrinum 1931-3.
Breiðijökull er skriðjökull sem gengur ofan í víkina frá Geikie-jökli ofan við fjöllin. Í víkinni er að finna stuðlaberg.
Einhenti bandíttinn
thumb|Kápa frönsku útgáfu bókarinnar. Einhenti bandíttinn (franska: Le Bandit manchot) eftir Morris (Maurice de Bevere) og Bob de Groot er 48. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 1981.
Söguþráður
Bræðurnir Adolf og Arthúr Kelasynir eru uppfinningamenn frá náttúrunnar hendi og hafa fundið upp nýja spilavél, Svarta köttinn. Þeir hyggja á sýningarferð með gripinn um Villta Vestrið og þingmaður kjördæmisins, Alli Allsodd, fær Lukku Láka til að fylgja þeim í öryggisskyni. Spilavélin slær strax í gegn, en þegar vélin er kynnt á krá í bænum Pókurgili (e. Poker Gulch) vekur hún ugg hjá tveimur fjárhættuspilurum sem óttast að vélin muni ganga frá atvinnugrein þeirra dauðri. Þeir reyna ýmislegt til að stöðva för Lukku Láka og Kelabræðra, en eru gripnir af Láka þegar þeir sprengja brú yfir gil á leið til Ásabæjar. Þeim tekst þó að komast undan og bræðurnir halda áfram ferðinni.
Íslensk útgáfa
Einhenti bandíttinn var gefin út af Fjölva árið 1981 í íslenskri þýðingu Þorsteins Thorarensen. Þetta er 29. bókin í íslensku ritröðinni.
Strömsund
thumb|right|200px|Strömsund Strömsund er þéttbýli í sveitarfélaginu Strömsund í Svíþjóð. Þar búa 3 589 manns (2010).
Nova Scotia
Nova Scotia eða Nýja-Skotland (framburður [ˌnoʊvəˈskoʊʃə]); skosk gelíska: Alba Nuadh; franska: Nouvelle-Écosse) er fylki í Kanada, syðst á austurströnd þess. Höfuðborg Nýja-Skotlands heitir Halifax. Nýja-Skotland er næstminnsta hérað Kanada, 55.284 km² að flatarmáli. Íbúafjöldinn er um 1.000.000 (2021), og er það því í fjórða sæti yfir þau héruð landsins þar sem fæstir búa, en engu að síður hið næstþéttbýlasta.
Ljósmóðurfræði
Ljósmóðurfræði er starfsgrein heilbrigðisvísinda sem snýst um umönnun á meðan meðgöngu og fæðingu stendur og á tímabilinu eftir fæðingu, þar með talið umönnun nýbura. Hún snýst líka um kynferðis- og kynheilbrigði kvenna á öllum stigum lífsins.
Bernt Michael Holmboe
thumbnail|Bernt Michael Holmboe Bernt Michael Holmboe (fæddur 23. mars 1795, dáinn 28. mars 1850) var norskur stærðfræðingur. Hann var stærðfræðikennari stóran hluta ævi sinnar og er þekktastur fyrir að hafa uppgötvað snillinginn Niels Henrik Abel og verið einn af þeim sem hjálpuðu honum að komast áfram í námi. Einnig lagði hann mikið af mörkum til stærðfræðikennslu og eru í dag veitt verðlaun í hans nafni til stærðfræðikennara sem þykir hafa aukið veg stærðfræðikennslu í sínum skóla.
Æviágrip
Bernt Michael Holmboe fæddist 23. mars árið 1795 í sveitarfélaginu Vang í Noregi og voru foreldrar hans þau Jens Holmboe og Cathrine Holst. Hann bjó ásamt átta systkinum á kirkjustaðnum Eidsberg fyrstu ár ævi sinnar. Fimmtán ára var hann sendur í menntaskóla til Kristjaníu. Hann útskrifaðist þaðan árið 1814 eftir fjögurra ára nám og eyddi næsta árinu með fjölda stúdenta í pólitískri baráttu gegn herliði Svía sem hafði ráðist inn í Noreg þetta sama ár.
Árið 1815 fékk Holmboe stöðu sem aðstoðarmaður lektorsins Christopher Hansteen við Háskólann í Kristjaníu. Hansteen var stjörnufræðingur og aðstoðaði Holmboe hann við ýmsa útreikninga. Samhliða þessu kenndi hann auk þess sem hann las sér til um stærðfræði á eigin spýtur. Það var svo árið 1818 sem Holmboe var skyndilega gerður að stærðfræðikennara menntaskólans í Kristjaníu. Hann tók við af stærðfræðikennara sem stundaði það að berja nemendur til hlýðni og endaði með að berja einn nemandann til dauða. Þar fékk hann það erfiða hlutverk að þurfa að auka virðingu stærðfræðikennslu enda voru það klassísku málin sem voru mest metin á þessum tíma. Það var hér sem Holmboe uppgötvaði Abel og ýtti honum af stað í ítarlegar stærðfræðirannsóknir en það átti merkilegt nokk eftir að verða hans merkasta framlag til stærðfræðinnar.
Í menntaskólanum kenndi Holmboe til ársins 1826 en þá var hann gerður að lektor við Háskólann í Kristjaníu. Það að hann skuli hafa þáð þessa stöðu hefur verið umdeilt sökum þess að mörgum þykir hún hafa hentað Abel betur. Aftur á móti virtist Abel ekki hafa litið þannig á málin enda kom þetta ekkert niður á vinskap þeirra tveggja. Holmboe var svo gerður að prófessor árið 1834 í hreinni stærðfræði og hafði þá lagt mikið að mörkum til stærðfræðikennslu og samið fjölda kennslubóka. Á sama tíma kenndi hann stærðfræði við háskóla norska hersins og átti eftir að kenna þar til dauðadags. Á sínum síðari árum sat hann einnig í ýmsum nefndum svo sem opinberri nefnd sem hafði eftirlit með tryggingafélögum. Hann stofnaði einnig eitt slíkt árið 1844 og sat í stjórn annars á síðustu árum ævi sinnar.
Holmboe var tvígiftur. Fyrst giftist hann Nikoline Finkenhagen árið 1834 en hún lést fimm árum síðar. Þremur árum eftir það giftist hann svo aftur. Seinni kona hans hét Ingeborg Thorp og lifði hún hann en Holmboe lést þann 28. mars árið 1850.
Samband Holmboe og Abel
Bernt Michael Holmboe var sá sem uppgötvaði stærðfræðinginn Niels Henrik Abel og sá sem ýtti honum út í sínar stærðfræðirannsóknir og hjálpaði honum að komast áfram í námi. Fyrst kynntust þeir þegar Holmboe kenndi Abel við menntaskólann í Kristjaníu og fór hann fljótlega að kenna Abel einkakennslu og kynna hann fyrir alþjóðlegum rannsóknum. Hann las yfir niðurstöður hans og ráðlagði honum hvernig ætti að kynna þær á alþjóðavettvangi. Þegar Abel lauk stúdentsprófi fékk Holmboe aðra norska prófessora til að styrkja háskólanám Abels og er óvíst að Abel hefði getað haldið áfram námi án þessara styrkja. Hann ritstýrði einnig safnútgáfu verka Abel sem kom út árið 1839, tíu árum eftir dauða Abel.
Samband þeirra var ekki einungis á sviði stærðfræðinnar. Synir Holmboe voru með Abel í bekk í menntaskóla og var Abel mikill vinur fjölskyldunnar. Hann var líka oft hjá þeim á jólunum á meðan hann dvaldist einn í Kristjaníu.
Beringssund
thumb|[[Gervihnattamynd af Beringssundi. Síbería til vinstri, Alaska til hægri, Diomedeseyjar á miðju sundi en daglínan liggur á milli þeirra]] Beringssund er sund sem afmarkast af Desnjév-höfða (austasta odda Asíu) og Prince of Wales-höfða (vestasta odda Ameríku). Sundið er um 85 km breitt og dýpt þess um 30-50 m. Það tengir Tjúktahaf (Chukchi-haf, hluti Norður-Íshafsins) í norðri og Beringshaf (hluti Kyrrahafsins) í suðri. Sundið er nefnt eftir danska landkönnuðinum Vitus Bering sem fór yfir það árið 1728. Í miðju sundinu eru Diomedes-eyjar, litla og stóra, og eru 4 km á milli þeirra. Litla Diomedes-eyja tilheyrir Alaska og er því hluti af Bandaríkjunum. Á vesturströnd hennar er lítið þorp þar sem búa um 150 manns. Stóra Diomedes-eyja tilheyrir Rússlandi og er óbyggð fyrir utan fámenna herstöð. Landamæri Rússlands og Bandaríkjanna liggja um sundið milli eyjanna og sömuleiðis alþjóðlega daglínan og er því sinn dagurinn á hvorri eyju.
Bernt Michael Holmboe
Stærðfræðikennsla Holmboe
Fyrir tíð Holmboe hafði stærðfræðikennsla í Noregi bæði verið lítilsvirt og vanrækt. Þetta breyttist þó með honum enda skrifaði hann margar kennslubækur á sviði stærðfræði auk rita um hvernig ætti að kenna hana. Hans skoðun var sú að fólki leiddist stærðfræði vegna þess að því væri ekki tamt að nota bókstafi og stærðfræðileg tákn. Því lagði hann áherslu á að þjálfa skilning á táknum og mörg hans verkefni fólust í því að umbreyta táknmáli yfir í talað mál. Dæmigert verkefni fæli til dæmis í sér breytingu á formkorninu í setninguna: 'Í stað þess að draga eina stærð frá summu tveggja er hægt að draga stærðina frá annarri tölunni í summunni og leggja svo hina við þá útkomu'.
Holmboe gaf einnig út nokkrar kennslubækur í rúmfræði og algebru á árunum 1825 til 1827. Þessar bækur bættu upp skort á norskum stærðfræðibókum og voru notaðar næstu áratugina í menntaskólanum í Kristjaníu. Bækurnar eru byggðar upp samkvæmt umræddum kennsluaðferðum hans en þykja í dag mjög hlutbundnar og fræðilegar auk þess sem þær skortir sýnidæmi ef miðað er við kennslubækur nútímans.
Framlag Holmboe til stærðfræðikennslu var það mikið að stofnaður hefur verið minningarsjóður um hann. Úr honum á að veita verðlaun til norsks stærðfræðikennara eða hóps stærðfræðikennara sem þykja hafa aukið veg stærðfræðikennslu í landinu. Verðlaunin mega renna til kennara bæði á grunn- og framhaldskólastigi og voru þau veitt í fyrsta skipti árið 2005.
Blýantseinir
Blýantseinir (fræðiheiti: Juniperus virginiana ) er tegund af barrtré í einisætt. Hann er ættaður frá suðausturhluta Norður-Ameríku.
Vélfræðin
Vélfræðin (Mechanica) er rit sem er ranglega eignað Aristótelesi. Talið er að höfundur verksins hafi verið Straton frá Lampsakos.
Póstskipið Phønix
Póstskipið Phønix
Phønix var byggt í Skotlandi árið 1861. Það var gufuskip, 60 metra langt og 7 metrar á breidd. 628 tonn á þyngd. Það var byggt sem flutningaskip, byrðingur þess var úr stáli, tvímastrað. Það var á einni hæð en bætt var við það brú og var vélin gerð upp árið 1878. Skriflegar heimildir segja að skipið hafi verið traust og skrautlegt og gufuvélin hafi verið sérstaklega vönduð og dýr. Phønix sinnti póstflutningum milli Danmerkur, Færeyja og Íslands. Phønix var fyrsta póstgufuskipið sem sinnti miðsvetrarferðum til Íslands. Voru það ákveðin tímamót. Phønix var í eigu “sameinaða gufuskipafélagsins”, DFDS.
vinstri|thumb|389x389dp|Póstskipið Phönix, 1878 (DFDS)