cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sfinx
thumb|right|Forngrísk sfinx frá Delfí Sfinx (eða meyljón) (úr grísku: Σφίγξ) er goðsagnavera með líkama ljóns og mannshöfuð. Samkvæmt forngrískri hefð var sfinxin með vængi og höfuð konu. Þar kemur hún fyrir sem svikul og miskunnarlaus. Þá sem ekki geta svarað gátu hennar reif hún í sig. Í Egyptalandi hinu forna voru sfinxar hins vegar oftast karlkyns og góðviljaðir. Þeir voru hliðverðir við hof og grafhýsi. Frægasti egypski sfinxinn er Sfinxinn í Gísa við Keopspýramídann. Grikkir skrifuðu mikið um egypska sfinxa og gáfu þeim nafn sitt. Ekki er vitað hvaða nafn Egyptar notuðu sjálfir um þá. Frá Grikklandi bárust sfinxirnar til Persaveldis og Indlands.
Sfinxir hafa verið vinsælt viðfangsefni í myndlist, skreytilist og arkitektúr í Evrópu og Ameríku frá 16. öld og fram á þá 20.
Johann Gottfried Jakob Hermann
thumb|right|Johann Gottfried Jakob Hermann Johann Gottfried Jakob Hermann (28. nóvember 1772 í Leipzig í Þýskalandi – 31. desember 1848) var þýskur fornfræðingur og textafræðingur.
Hermann hóf háskólanám við háskólann í Leipzig fjórtán ára gamall. Hann nam lögfræði en gaf hana fljótt upp á bátinn og las fornfræði í staðinn. Hann varð lektor í fornfræði við háskólann í Leipzig og prófessor extraordinarius í heimspeki árið 1798. Hann varð prófessor í mælskulist 1803 og í kveðskap 1809.
Hermann hélt því fram að haldgóð þekking á klassísku málunum forngrísku og latínu væri eina leiðin til þess að öðlast skilning á menningarlífi fornaldar og það væri meginmarkmið textafræðinnar.
Hermann einbeitti sér að klassískri bragfræði og gaf út nokkur rit um hana. Mikilvægust þeirra rita var Elementa doctrinae metricae (1816). Rit hans um málfræði forngrísku voru einnig áhrifamikil, einkum De emendanda ratione Graecae grammaticae (1801).
Hermann ritstýrði útgáfum á textum fornra höfunda, m.a. á nokkrum leikritum Evripídesar, Skýjunum eftir Aristófanes (1799), Trinummus eftir Plautus (1800), Um skáldskaparlistina eftir Aristóteles (1802), hómerísku Sálmunum (1806) og Lexicon Fótíosar (1808). Útgáfa hans á ritum Æskýlosar kom út að honum látnum árið 1852.
Fernando Arbex
Fernando Arbex (18. maí 1941 – 5. júlí 2003) var spænskur trommuleikari og lagahöfundur frá Madríd. Hann lék í bítlahljómsveitinni Los Brincos og stofnaði síðar hljómsveitina Barrabás sem átti alþjóðlega smellinn „Woman“ árið 1972. Samhliða hljómsveitarferlinum framleiddi hann og samdi lög fyrir tónlistarmenn á borð við Harry Belafonte, Nana Mouskouri, Rita Pavone og José Feliciano.
Berifoss
Berifoss er nýlega fundinn foss á miðhálendi Íslands. Út í fossinn rennur stundum heitt vatn svo hækt sé að baðast í honum. Mjög torfært getur verið að honum og þarf iðulega að ganga um þriggja kukkustundar leið, svo fólk getur verið nokkuð öruggt um að verða ekki fyrir ónæði annarra gesta.
Silkivegurinn
thumb|400px|Silkivegurinn lá frá Suður- og [[Austur-Evrópa|Austur-Evrópu gegnum Egyptaland, Sómalíu, Arabíuskagann, Íran, Mið-Asíu, Indland til forna, Java-Indónesíu og Víetnam þangað til leiðin náði til Kína. Landleiðir eru rauðar en sjóleiðir bláar.]] Silkivegurinn var um 6400 km net af verslunarleiðum sem tengdu Asíu og Evrópu. Allt frá 2. öld f. Kr. fóru úlfaldalestir eftir Silkiveginum. Leiðin byrjaði í Sian í Kína og hlykkjaðist þaðan alla leið að austurhluta Miðjarðarhafsstrandar. Silki var flutt þaðan til Rómar. Þetta var aðal verslunarleiðin fyrir silki allt þar til á 7. öld e. Kr. en frá þeim tíma er sjóleiðin talin fjótlegri og öruggari. Á seinni tímum hefur orðið Silkivegurinn verið notað bæði fyrir landleiðir og sjóleiðir.
Tjörvaætt
Rhytismataceae er ætt sveppa í tjörvabálki (Rhytismatales). Hún inniheldur 55 ættkvíslir og 728 tegundir.
Ættkvíslir
Samkvæmt "Outline of Ascomycota" 2007, eru eftirfarandi ættkvíslir í Rhytismataceae. Staðsetning ættkvíslarinnar Nymanomyces er óviss.
Bifusella — Bifusepta — Bivallium — Canavirgella — Ceratophacidium — Cerion — Coccomyces — Colpoma — Criella — Davisomycella — Discocainia — Duplicaria — Duplicariella — Elytroderma — Hypoderma — Hypodermella — Hypohelion — Isthmiella — Lirula — Lophodermella — Lophodermium — Lophomerum — Marthamyces — Meloderma — Moutoniella — Myriophacidium — Nematococcomyces — Neococcomyces — Nothorhytisma — Nymanomyces — Parvacoccum — Ploioderma — Propolis — Pureke — Rhytisma — Soleella — Sporomega — Terriera — Therrya — Triblidiopsis — Virgella — Vladracula — Xyloschizon — Zeus
Tjörvabálkur
Tjörvabálkur (fræðiheiti: (Rhytismatales)) er bálkur í Leotiomycetes innan Ascomycota.
Ættkvíslir
Eftirfarandi ættkvíslir innan Rhytismatales hafa ekki verið alveg staðfestar í ættum (incertae sedis). Þær ættkvíslir sem eru með spurningamerki fyrir framan nafnið eru með nokkuð óvissa stöðu.
Anúket
thumb|right|Anúket á báti Anúket (fornegypska: ˁnkt) var gyðja Nílar í Elefantínu og öðrum stöðum ofarlega í fljótinu og í Núbíu. Hof hennar stóð á eyjunni Seheil í hinni fornu Núbíu. Hún var sýnd sem kona með fjaðrahatt á höfði. Hún var hluti af guðaþrenningu með Knúm og Satis. Hugsanlega hefur hún verið dóttir þeirra eða önnur eiginkona Knúm.
Á Elefantínu var skrúðganga til heiðurs Anúket haldin í fyrsta mánuði uppskerutíðarinnar, Semu. Við lok Semu þegar fljótið fer aftur að vaxa héldu Egyptar Anúkethátíð og köstuðu verðmætum gjöfum í ána til að þakka fyrir vatnið.
Heiða Kristín Helgadóttir
Heiða Kristín Helgadóttir (fædd 20. apríl 1983 ) er íslenskur stjórnmálamaður og frumkvöðull. Hún stofnaði og leiddi Besta flokkinn og Bjarta framtíð.
Starfsframi
Eftir útskrift úr háskóla vann Heiða á rannsóknarstofu fyrir gervigreind. Á sama tíma kynnti vinur hennar, Gaukur Úlfarsson, hana fyrir grínistanum Jón Gnarr. Í miðri fjármálakreppu Íslands stofnuðu Heiða og Jón Besta flokkinn árið 2009, upprunalega með það að leiðarljósi að skopstæla pólitískar venjur Íslands. Heiða leiddi herferð Besta flokksins í borgarstjórnarkosningum Reykjavíkur árið 2010 og unnu þau óvæntan sigur sem leiddi til þess að Jón Gnarr varð Borgarstjóri Reykjavíkur. Í valdatíð Jóns sem Borgarstjóri á árunum 2010 til 2014 var Heiða ráðgjafi Jóns og trúnaðarmaður og starfaði sem framkvæmdastjóri Besta flokksins.
Árið 2013 stofnaði Heiða stjórnmálaflokkinn Bjarta framtíð, arftaka Besta flokksins, með Guðmundi Steingrímssyni. Hún starfaði sem formaður flokksins frá stofnun hans til loka desember 2014. Í fyrstu alþingiskosningum Bjartrar framtíðar í apríl 2013, hlaut flokkurinn 8,2% fylgi sem leiddi til að sex af 63 sætum á Alþingi Íslands féllu í þeirra skaut. Heiða sat sem varaþingmaður í fjarveru Bjartar Ólafsdóttur á meðan sú síðarnefnda var í fæðingarorlofi.
Árið 2015 var Heiða kynnir í vikulegum stjórnmálaþætti á Stöð 2.
Árið 2015 stofnaði Heiða frumkvöðlafyrirtækið EFNI ehf, markaðsfyrirtæki í Reykjavík, með bandaríska frumkvöðlinum Oliver Luckett.
Persónulegt líf
Heiða Kristín Helgadóttir er tveggja barna móðir. Hún er gift Guðmundi Kristjáni Jónssyni.
Meðgöngusykursýki
Meðgöngusykursýki er ástand sem skapast getur á meðgöngu hjá konum sem hafa ekki sögu um sykursýki og felur í sér háa þéttni glúkósa í blóði á meðan að á meðgöngu stendur. Fjöldi þeirra sem greinast með meðgöngutengda sykursýki fer stöðugt fjölgandi og er vaxandi vandamál í þjóðfélaginu. Á bilinu 3-10% allra meðganga ganga erfiðlega vegna ófullnægjandi blóðsykursstjórnunar móður, en í allt að 80% tilfella er um að ræða meðgöngusykursýki.
Meinalífeðlisfræði
Móðir sem þjáist af meðgöngusykursýki hefur allt of háa þéttni glúkósa í blóði og þar sem glúkósi á greiða leið um fylgjuna til fóstursins, en ekki insúlín, veldur það of hárri þéttni glúkósa í blóði fósturs. Þar sem insúlín framleiðsla hefst ekki hjá fóstrinu fyrr en eftir 20. viku meðgöngu getur vangeta þess til viðbragðs við aukinni þéttni glúkósa í eigin sermi valdið ýmsum þroskafrávikum, sérstaklega á fyrstu tveim mánuðum meðgöngu.
Eftir 20.viku meðgöngu hefur bris fóstursins tekið til starfa og stöðugt há þéttni glúkósa í blóði þess veldur ofvexti á brisfrumum og þar með offramleiðslu á insúlíni. Aukin insúlinframleiðsla fóstursins ýtir undir vöxt þess, bæði hvað varðar frumufjölda og stærð. Ófullnægjandi blóðsykursstjórnun móður getur þannig haft áhrif á vöxt fóstursins, blóðsykurs- og járn efnaskipti, súrefnismettun og gerir það að verkum að barnið verður síður tilbúið til að takast á við líf utan móðurkviðs.
Á meðgöngu
Eins og áður sagði byrjar fóstrið ekki að mynda eigið insúlín fyrr en eftir 20. viku meðgöngu. Of há þéttni glúkósa án mótvægis insúlíns veldur því að fóstrið þroskast ekki með eðlilegum hætti og hægir á vexti þess, en rannsóknir gefa til kynna að á fyrstu stigum meðgöngu sé verulega aukin hætta á vansköpunum ef blóðsykurstjórnun móður sé ófullnægjandi. Eftir 20. viku meðgöngu er fóstrið farið að mynda eigið insúlín í miklum mæli sem svar við stöðugri hárri þéttni glúkósa í blóði.
Þar sem insúlín er vefaukandi hormón og glúkósi drifkraftur insúlínframleiðslu veldur það mikilli aukningu á fitu- og próteinbirgðum fóstursins. Örust er stækkunin þó á síðustu 8 vikum meðgöngu, sérstaklega hvað varðar ofvöxt lifrar, milta og hjarta. Ofvöxtur á skilveggi hjartaslegla, sem valdið getur vinstri hjartabilun síðar meir, og aðrir sjúkdómar í hjartavöðva (cardiomyopathy) eiga sér stað hjá um 30% nýbura sykursjúkra mæðra. Bein tengsl eru á milli alvarleika blóðsykurs- og insúlinbrenglana hjá móður og þróun hjartasjúkdóma hjá fóstri, en umræddar efnaskiptabrenglanir gera það að verkum að glúkagon hleðst upp í skilvegg hjartaslegla. Ofvöxtur skilveggsins er svo talið leiða til annara sjúkdóma í hjartavöðva.
Ofvöxtur
Þessi gríðarlega vaxtarörvun gerir það að verkum að um 25% barna kvenna sem þjást af meðgöngusykursýki eru þyngri en 4 kg. við fæðingu (macrosomia eða LGA) samanborið við 8% heilbrigðra mæðra, en ósamræmi í stærð barns og mjaðmagrindar móður (cephalopelvic disproportion) stefnir bæði móður og barni í hættu. Nýburar sem hafa fæðingarþyngd umfram 4000 gr. eru þar af leiðandi í aukinn hættu á að verða fyrir taugaskaða (brachial plexus injury) við fæðingu vegna stærðar sinnar og er orsökin tengd því hvernig teygist á hálsinum við fæðingu.
Blóðsykursfall
Nýfætt barn móður sem ekki hefur náð stjórn á eigin sykursýki á meðgöngu á í hættu að verða fyrir blóðsykursfalli. Í kjölfar fæðingar verður skyndileg truflun á blóðsykursjafnvægi í blóði fósturs þar sem þéttni insúlíns helst hátt á sama tíma og framboð glúkósa frá móður hefur stöðvast. Börn sem eru vanþroskuð eða of stór vegna ófullnægjandi blóðsykurstjórnunar móður eru í meiri hættu á blóðsykursfalli en börn sem eru stór miðað við meðgöngulengd. Algengi blóðsykursfalls hjá nýburum sykursjúkra mæðra er allt að 50%, en áhrifa er að gæta hjá um 5-30% þeirra. Lækkun á blóðsykri nýburans byrjar að lækka strax eftir fæðingu en lágmarki er náð 1-3 klukkustundum eftir fæðingu og því mikilvægt að fylgst sé vel með. Einkenni of lágs blóðsykurs hjá nýburum eru m.a. skjálfti, sviti, hröð öndun eða andköf, krampar, pirringur og öndunarbilun.
Meðhöndlun
Um leið og fjöldi þeirra sem eiga í hættu að þróa með sér meðgöngusykursýki eykst með hverju árinu hafa um leið átt sér stað miklar framfarir í greiningu og meðhöndlun sjúkdómsins. Vegna þess hversu miklar heilsufarslegar afleiðingar sykursýki á meðgöngu getur haft á fóstur og nýbura er mikilvægt að huga að eftirfarandi þáttum varðandi meðferð og fyrirbyggingu á meðgöngu og eftir fæðingu.
Á meðgöngu
Til að halda efnaskiptum fóstursins stöðugum þarf að stjórna glúkósu í blóði móður og þar með halda flutningi glúkósu yfir fylgju innan eðlilegra marka. . Fyrirbyggjandi þættir er koma í veg fyrir að blóðsykursjafnvægi fari úr skorðum á meðgöngunni og skapi þ.a.l. vandamál fyrir móður og fóstur/barn geta m.a. falið í sér að skima allar konur í áhættuhópum fyrir meðgöngusykursýki, helst í fyrstu mæðraskoðun, að veita ítarlega fræðslu um meðgöngusykursýki með áherslu á meðferðarheldni og blóðsykursstjórnun strax við greiningu, og að halda blóðsykri innan hæfilegra marka á meðan meðgöngu stendur. Mikilvægt er að leggja áherslu á rétt mataræði konunnar til að halda blóðsykri í jafnvægi, að hvetja konunna til hreyfingar þar sem hreyfing lækkar blóðsykur og að fylgjast reglulega með blóðsykri hennar. Sé þörf á insúlínmeðferð, eins og er í um 20% tilvika hjá konum með meðgöngusykursýki, þarf að kenna konunni að beita þeirri meðferð á sjálfa sig. Jafnframt gæti ómskoðun fósturs á ca. 18.-19.viku, með áherslu á hjartaómskoðun þess, gefið vísbendingar um óeðlilegan þroska hjartavöðvans.
Eftir fæðingu
Meðhöndlun barna sykursjúkra mæðra byggist helst á fyrirbyggingu fylgikvilla, að meðhöndla algeng vandamál og að koma snemma auga á vandamál sem geta verið til staðar. Hvort sem um er að ræða markverðan vanþroska, öndunarbilun, meðfædda galla, endurtekin tímabil lágs blóðsykurs eða einkennalaust barn sykursjúkrar móður þarf að leggja nýburann inn á deild sem hæf er til að sinna vandamálum þess. Hjá mæðrum með sykursýki og meðgöngusykursýki þarf að hvetja sérstaklega til brjóstagjafar til að halda uppi blóðsykri barnsins þar sem insúlínframleiðsla þess er meiri en ella.
Þeir meðfæddu gallar sem mestu máli skipta eru greindir með sónar á meðgöngu eða við fyrstu líkamsskoðun. Þegar barn sykursjúkrar móður er skoðað í fyrsta skipti skal sá sem skoðar barnið vera vel vakandi fyrir þeim vandamálum sem þekkt eru hjá börnum sykursjúkra mæðra, en ítarlegt líkamsmat nýbura mæðra með sykursýki er mikilvægt.
Blóðsykursfall
Mikilvægt er að hefja gjöf næringar, sérstaklega brjóstagjafar, eins fljótt og auðið er en þannig má oft má í veg fyrir blóðsykursfall hjá nýburum. Hægt er að meðhöndla um helming tilfella með sondumötun einni og sér en enn betri árangur sést ef þeim er gefin brjóstamjólk eða stoðmjólk með. Ef illa gengur að koma næringu í barnið um munn getur reynst nauðsynlegt að gefa því næringu í æð. Næringargjöf í æð er hins vegar ekki ætluð þeim börnum sem sýna engin einkenni, mælast með eðlilegan blóðsykur, teljast í stöðugu ástandi og hæf til að þola næringargjöf um munn.
Axlarklemma
Hvað varðar axlarklemmu eða annan skaða á útlimum sem getur átt sér stað í kjölfar fæðingar hjá of stórum börnum (macrosomia) þá skyldi skoða útliminn sem varð fyrir skaða með tilliti til aktívra og passívra hreyfiferla sem notaðir eru til viðmiðunar fyrir frekari líkamsskoðanir í framtíðinni. Jafnframt skal meta bæði skynvirkni útlimsins í líkamsskoðuninni, bæði hvað varðar skynjun léttrar og beittrar (pinprick) snertingar. Sá möguleiki er fyrir hendi að nýburinn hunsi annan líkamshelminginn og ef slíkt er til staðar getur það bent til þess að hann skorti tilfinningu í handleggnum sem er á þeim helmingi. Tap á drifkerfisvöðvaspennu (sympathetic tone) getur einkennst af kaldri og þurri húð. Til að ná sem bestum árangri hjá nýburum með axlarklemmu þarf að koma snemma auga á vandamálið og að koma nýburanum í samband við sérhæft teymi sem vinnur með vandamálið. Þess má geta að um 95% þeirra sem fæðast með skaða á brachial plexus ná bata með sjúkraþjálfun einni og sér. Aðeins örlítið hlutfall nýbura með vandamálið gætu þurft á frekari aðstoð að halda til að ná betri bata, en þau 5% sem eftir eru fá langvarandi einkenni og eiga þau það á hættu að þróa með sér markverða fötlun ef meðferð er ekki hafin nógu snemma. Þó má nefna að um 90% nýbura innan þessara 5 % geta náð miklum bata sé meðferð ekki tafin um of, en sé meðferðin hafin of seint ná einungis um 50-70% þeirra markverðum bata
Eftirfylgni
Eftirfylgni eftir meðgöngusykursýki er mikilvæg fyrir þær konur sem með hana greinast þar sem hætta er á að þær þrói með sér sykursýki týpu II. Hún gæti ekki aðeins haft neikvæðar heilsufarslegar afleiðingar fyrir móðurina heldur einnig á þau börn sem hún mun mögulega ganga með í framtíðinni. Rannsóknir hafa sýnt fram á að of algengt sé að konur haldi að meðgöngusykursýkin hverfi alveg eftir fæðingu og hafi engar frekari afleiðingar. Jafnframt hefur verið sýnt fram á að of fáar konur, sem greinst hafa með meðgöngusykursýki, fái þá fræðslu og/eða meðferð sem þær þurfa í kjölfar greiningar. Því ber hjúkrunarfræðingum að fylgja þessum konum eftir og sjá til þess að þær séu meðvitaðar um afleiðingar og áhættur meðgöngusykursýkinnar
Sexhleypa
thumb|250px|[[Smith & Wesson 60, sexhleypa]] Sexhleypa (enska: revolver) er skammbyssa með 6 skota snúningsmagasíni (oftast) og á uppruna sinn í Bandaríkjunum á 19. öld.
Samuel Colt er sagður hafa hannað upprunalegu sexhleypuna árið 1835, en til var öðruvísi byssa sem var búin til árið 1830 og var mjög lík sexhleypunni og var nefnd Pepper-box. Þetta var lítil byssa með einhvers konar snúningsmagasíni. Elstu skotvopnin sem líkjast sexhleypum eru frá því um 1680. Slík vopn eru til sýnis í Tower of London.
Orðið sexhleypa er í raun rangnefni, þar eð þetta er þýðing á enska orðinu revolver, en það vísar til snúnings. Skotin geta verið fleiri eða færri eftir tegundum.
Hubert Humphrey
Hubert Horatio Humphrey, Jr. (f. 27. maí 1911, d. 13. janúar 1978) var öldungardeildarþingmaður frá Minnesota og gegndi embætti varaforseta Bandaríkjanna í valdatíð Lyndon B. Johnson. Hann var menntaður stjórnmálafræðingur og lyfjatæknir. Humphrey fæddist í Wallace í Codington-sýslu í Suður-Dakota.
Menntun
Humphrey hóf nám í Minnesota-háskóla árið 1929 en varð að hætta vegna fjárhagsörðugleika á tímum kreppunnar miklu. Þess í stað kláraði hann nám í lyfjatækni og starfaði í apóteki í eigu fjölskyldunnar. Síðar útskrifaðist hann með Bachelor gráðu í stjórnmálafræði frá Háskólanum í Minnesota og mastergráðu í stjórnmálafræði frá Háskólanum í Louisiana-fylki. Það var ætlun hans að ljúka doktorsnámi í stjórnmálafræði en hann hætti því vegna þess hversu virkur hann var í stjórnmálum.
Borgarspítalinn
Borgarspítalinn var sjúkrahús sem rekið var í Fossvogi í Reykjavík frá 1967 til 1996 þegar það sameinaðist St. Jósefsspítala og Sjúkrahús Reykjavíkur voru stofnuð. Sjúkrahús Reykjavíkur sameinuðust síðan Landspítala árið 2000 þegar Landspítali Íslands - Háskólasjúkrahús var stofnaður.
Saga
Ákvörðun um byggingu borgarsjúkrahúss var tekin af borgarráði Reykjavíkur árið 1948 þegar mikill skortur var á sjúkrarúmum í borginni, en engin áform voru uppi um stækkun Landspítalans. Ákvað undirbúningsnefnd að ráðst skyldi í gerð sjúkrahúss með 325 rúmum í Fossvogsdal. Arkitektarnir Einar Sveinsson og Gunnar Ólafsson voru fengnir til að hanna spítalabygginguna og héldu þeir til útlanda til að kynna sér sambærileg mannvirki erlendis. Gunnar lést á árinu 1959 og lauk Einar því einn við hönnun hússins.
Grunnur spítalans var grafinn árið 1952 og hófst steypuvinna tveimur árum síðar. Framkvæmdir tóku langan tíma og spilaði þar eflaust inn í að um sama leyti var loksins ráðist í stækkun á Landspítalanum, sem ríkissjóður stóð alfarið undir á sama tíma og ríkið greiddi stærstan hluta af byggingu Borgarspítala.
Nýrri álmu fyrir bráðamóttöku á þremur hæðum var bætt við 1978.
Höfðingjasmokkur
Höfðingjasmokkur eða Skólameistarasmokkur (fræðiheiti:Berryteuthis magister) er meðalstór smokkur. Hann lifir á stóru svæði í köldum sjó Norður-Kyrrahafsins. Hann er að finna við landgrunnsbrúnina frá ströndum Kóreu til Norð-Vestur strandar Bandaríkjana. Tegundin finnst í Beringshafi, milli Alaska og austurstrandar Síberíu. Einnig finnst hún í Okotskhafi. Tegundin er ein sú stærsta í flokki smokka. Tvær undirtegundir hafa fundist en þær eru B. m. nipponesis og B. m. shevtsovi.
Útlit
Búkur Höfðingjasmokksinns er í kringum 25 cm sterkur rörlaga vöðvi með rauðleitum og jafnvel smá brúnum lit með hvítum blettum. Eins og aðrir smokkar er smokkurinn með átt arma sem eru svipað langir og eins og hjá öðrum smokkum raðast sogskálarnar á örmunum í fjórar raðir. Einnig hefur smokkurinn tvo lengri arma (tentacles) sem eru töluvert lengri og mjórri en venjulegu armarnir. Við enda lengri armanna myndast litlar kylfur sem hafa 20 raðir af sogskálum. Haus smokksins er yfirleitt örlítið breiðari en búkurinn. Munnurinn er tenntur með sjö röðum af tönnum. Afturendi smokksins er stór þríhyrningslaga uggi.
Lifnaðarhættir
Höfðingjasmokkurinn lifir við landgrunnsbrúnina og færist upp og niður meðfram brúninni. Hann finnst á dýpi frá 300 metrum alveg niður á 1000 metra dýpi. Höfðingjasmokkurinn heldur sig við botninn á daginn en færir sig síðan upp frá botninum á næturna. Þetta gerir hann til að sækja fæðu en hann heldur sig við botnin þegar bjart er til að varast rándýr. Þegar tegundin ætlar að fjölga sér sýna karldýrin listir sýnar til að laða að kvendýr. Þegar því er lokið grípur karlinn konuna og setur arm sinn (hectocotylus) inn í kvendýrið og þar á frjóvgun sér stað. Eggin klekjast og út koma lirfur sem lifa í uppsjó og fljóta með straumum hafsins. Bæði karlkyns og kvennkyns Höfðingjasmokkar deyja eftir að fjölgun hefur átt sér stað. Smokkurinn nær einungis fjögura ára aldri, hann verður um 42-45 cm stór og vegur um 2.2 til 2.6 kg.
Colin Maclaurin
thumb|right|Colin Maclaurin Colin Maclaurin (febrúar 1698 – 14. júní 1746) var skoskur stærðfræðingur. Hann skaraði fram úr breskum stærðfræðingum í næstu kynslóð á eftir Newton. Hann dýpkaði og bætti við örsmæðareikning. Í kennslubók hans koma fram margar mikilvægar niðurstöður, en Maclaurinröð, sem við hann er kennd er í raun bara sérútgáfa af Taylorröð, sem var þekkt alllöngu áður og er kennd við Brook Taylor.
Janet Jackson
thumb|200px|right|Janet Jackson Janet Damita Jo Jackson (f. 16. maí 1966) er yngst af níu börnum Joseph Jackson og Katherine Jackson. Systkini hennar eru Rebbie, Jackie, Tito, Jermaine, La Toya, Marlon, Michael og Randy. Bræður hennar mynda hljómsveitina Jackson 5 sem seinna var nefnd The Jacksons. Janet kom fyrst fram sem leikkona ung að árum í þáttunum Good Times og Different Strokes.
Retrophyllum piresii
Retrophyllum piresii er sígrænt tré frá Brasilíu.
Endeavour (geimskutla)
thumb|Endeavour á skotpalli árið 2009 Geimskutlan Endeavour (auðkenni: OV-105) er úrelt geimskutla sem smíðuð var undir geimskutluáætlun NASA. Endeavour var fimmta og síðasta geimskutlan sem smíðuð var undir áætluninni. Hún fór í fyrstu geimferð sína í maí 1992 en 25. og síðasta geimferð skutlunnar var í maí 2011. Bandaríkjaþing féllst á smíði skutlunnar árið 1987 en hún átti að koma í stað Challenger sem eyðilagðist árið 1986.
Skutlan er nefnd eftir breska skipinu HMS Endeavour, sem kafteinn James Cook sigldi á í fyrstu sjóferð sinni árin 1768–1771.
Endeavour
Endeavour getur átt við:
Asetýlkólín
Asetýlkólín er lífræn sameind sem virkar sem taugaboðefni í mörgum lífverum þar á meðal mönnum. Það hefur áhrif á nám og minni.
Actinidia lanceolata
Actinidia lanceolata er klifurrunni í Actinidiaceae ætt. Hún er ættuð frá Kína (Anhui, Fujian, Guangdong, Hunan, Jiangsu, Jiangxi, Zhejiang).
Monk
Monk er bandarískur lögreglu sakamála-grínþáttur sem var búinn til af Andy Breckman og leikur Tony Shaloub titilpersónuna, Adrian Monk. Þátturinn var sýndur ár árunum 2002 - 2009 og er aðallega dularfull þáttaröð, þrátt fyrir að stundum sé drungalegt andrúmsloft og skemmtileg grínatriði. Þátturinn er frábrugðinn sambærilegum þáttum vegna þess að titilpersónan, Monk, ásamt frábærum hæfileika hans við að leysa glæpi, þjáist hann af ýmsum geðsjúkdómum sem aukið hafa við alvarlega áverka af dauða eiginkonu hans, Trudy og móta þessi sérkenni hans persónuleikann að mestu.
Þættirnir fór af stað þann 12. júlí 2002 á USA sjónvarpsstöðinni. Hún fékk góða dóma og er ein af ásæðum aukins áhorfs sjónvarpsstöðvarinnar. Áttundu og síðustu þáttaröðinni lauk þann 4. desember 2009. Þættirnir eiga metið yfir mesta áhorf lögreglu-dramaþáttar í sjónvarpi en The Closer átti metið áður. Monk setti metið með þættinum "Mr. Monk and the End - Part II", lokaþættinum en 9,4 milljónir manna horfðu á þáttinn.
Söguþráður
Adrian Monk var rannsakandi hjá lögreglunni í San Francisco þangað til Trudy, eiginkona hans, var myrt með bílasprengju í bílastæðahúsi, og trúir Monk því að sprengjan hafi verið ætluð honum. Dauði Trudy verður til þess að hann fær taugaáfall. Hann var látinn hætta störfum hjá lögreglunni, gerðist einbúi og neitaði að yfirgefa húsið sitt í yfir þrjú ár. Hann kemst loksins út úr húsinu með hjálp hjúkrunarkonunnar Sharonu Fleming (Bitty Schram). Þetta gerði það að verkum að hann getur unnið sem einkaspæjari og ráðgjafi fyrir morðdeild lögreglunnar, þrátt fyrir að þjást áfram af mikilli árátturöskun sem hafði aukist mikið eftir slysið.
Hömlulausir ávanar Monk eru fjölmargir, ásamt fóbíum sem flækja stöðuna, svo sem hræðsla við sýkla og bolla. Monk er hrædddur við 312 hluti, m.a. mjólk, maríubjöllur, harmónikkur, hæð, ófullkomnun og áhættu. Árátturöskunin og fóbíurnar leiða oft til vandræðalegra atvika og valda vanræðum fyrir Monk og fólkið í kringum hann, þegar hann rannsakar hin ýmsu mál. Þessir sömu gallar, aðallega árátturöskunin, eru það sem hjálpar honum að leysa málin, t.a.m. frábært minni hans, sérstakt hugarfar og athygli á smáatriði. Í þættinum "Mr. Monk and His Biggest Fan" hefur Marci Maven (Sarah Silverman) sett saman lista yfir allt það sem Adrian hræðist og sett myndir á tölvuskjáinn sinn af þeim. Í öðrum þættir reynir hann að sigrast á óttanum með því að gera alls konar hluti sem reyna á fóbíurnar hans. T.a.m. reynir hann að drekka mjólk, klifra upp stiga, halda á maríubjöllu og þegar hlutum var dreift óreglulega yfir borð, gat hann ekki stjórnað sér lengur og raðaði hlutunum upp.
Lögreglustjórinn Lelan Stottlemeyer (Ted Levine) og undirmaður hans Randall "Randy" Disher (Jason Gray-Stanford) hringja í Monk þegar þeir eiga í vandræðum með rannsókn. Stottlemeyer verður oft pirraður á Monk en virðir vin sinn og fyrrum kollega og hans frábæru rannsóknaraðferðir, en Disher gerir það einnig. Alveg síðan í æsku hefur Monk haf mjög næmt auga fyrir smáatriðum sem gerir honum kleift að koma auga á minnsta ósamræmi, finna munstur og gera tengingar sem öðrum mistekst. Monk heldur áfram að leita að upplýsingum um morð eiginkonunnar, eina málið sem honum hefur ekki tekist að leysa og tekst það að lokum í síðasta þættinum.
Sharona ákvað að giftast fyrrverandi eiginmanninum og flytja aftur til New Jersey svo Natalie Teeger (Traylor Howard) er ráðin sem nýr aðstoðarmaður Monks; hún er ekkja og móðir ellefu ára stelpu (nú 17 ára). Monk á bróður sem heitir Ambrose (John Turturro) og hálfbróður, Jack yngri (Steve Zahn) sem Monk finnur í fimmtu þáttaröðinni. Hann hittir síðan Jack eldri í sjöundu þáttaröð í "Mr. Monk's Other Brother".
Aðalpersónur
Persónan Natalie Teeger kom fyrst fram í miðri þriðju þáttaröð þegar leikkonan Bitty Schram sem lék hjúkrunarkonu Monk, Sharonu Fleming, hætti í þáttunum eftir samningságreining. Nýja leikkonan, Traylor Howard, hafði ekki enn sést í þáttunum og var óspennt yfir þrýstingi yfirmanns síns að sækja um starf Sharonu. Hún sótti samt um og fékk starfið. Þrátt fyrir að hafa fengið "kalt" viðmót aðdáenda þáttarins í fyrstu, tókst henni fljótlega að fylla í skarð Sharonu. Höfundurinn Andy Breckman sagði: "Ég mun alltaf vera þakklátur Traylor vegna þess að hún kom þegar þátturinn var í klemmu og bjargaði barninu okkar [...] Við urðum að taka fljóta ákvörðun og það eru ekki allir þættir sem lifa það af. Ég var dauðhræddur."
Blágresisættkvísl
Blágresisættkvísl er með yfir 400 tegundir, yfirleitt fjölærar en stundum einærar. Margar tegundirnar eru ræktaðar til skrauts.
Ræktun
Blágresin gera yfirleitt ekki miklar kröfur. Stærri tegundirnar þrífast frekar í frjóum jarðvegi, en smærri háfjallategundir kjósa fremur sendinn eða grýttann jarðveg. Flestar tegundir þola vel skugga.
Tegundir
Þeim er skift í tvær undirættkvíslir með 16 deildir:
1320
thumb|right|[[Kristófer 2. Danakonungur.]] Árið 1320 (MCCCXX í rómverskum tölum)
Blágresisættkvísl
Tegundir
Listi yfir blágresistegundir
1320
Á Íslandi
Dáin
Erlendis
Fædd
Kigurumi
thumb|250px Kigurumi er japanskt orð yfir leikara sem klæddir eru í búning teiknimyndasöguhetju sem oft er eitthvað dýr. Þessir leikarar eru oft í verslunarmiðstöðum, skemmtigörðum og sérstökum búningasamkomum. Kigurumin er japönsk götutíska þar sem fatastíll gengur út á að íklæðast kigurumi.
Hoffellsjökull
Hoffellsjökull er skriðjökull í suðaustanverðum Vatnajökli. Hoffell heitir nálægt fjallendi og er bær sem ber það nafn einnig. Jökullinn er hluti af Vatnajökulsþjóðgarði.
Breiðbandið
Breiðbandið er hljómsveit úr Keflavík sem blandar saman uppistandi og tónlist. Hljómsveitin starfaði mest á árunum 2003 til 2013 en hefur komið fram við sérstök tækifæri eftir það. Nafnið á hljómsveitina er tilvísun í það að allir séu hljómsveitarmeðlirnir í þyngri kantinum.
Sagan
Allir meðlimir hljómsveitarinnar hafa þekkst frá unglingsárum og meðal annars tekið þátt í tónlistar og leiklistar starfi á framhaldsskóla árum. Sú ákvörðun um að hittast og gera eitthvað í tónlist á fullorðins árum fæddist á herrakvöldi Körfuknattleiksdeildar Keflavíkur 27. desember 2002. Þar höfðu Magnús og Rúnar komið fram og spilað nokkur grínlög með texum um Keflvíska körfuboltakappa. Meðlimir sveitarinnar hittust svo í febrúar 2003 og fyrsta hugmynd var að gera söngbók með skemmtilegum lögum. Hugmynd að nafni á þessa partí-söngbók var "Ekkert helvítis stál og hnífur eða Jósep, Jósep".
Skömmu eftir þetta var Rúnar beðin um aðstoð við að semja ræðu sem flytja átti í brúðkaupi. Í sínu þekkta bráðlæti skellti Rúnar því fram hvort það væri ekki sniðugt að þeir félagar myndu semja sniðuga texta um brúðarhjónin og skella við þekkt lög og flytja í brúðkaupinu og þá þyrfti ræðuhaldarinn lítið að segja. Þessi kostaboði var tekið með miklum fögnuði. Nýja hljómsveitin kom fram undir nafninu H.......
Ákveðið var að semja eigin lög með gríntextum og þetta fyrsta starfsár fæddust svo til ný lög á hverri æfingu. Nafninu var breytt í Breiðbandið enda takmarkaður markhópur að spila bara í brúðkaupum. Breiðbandið hafði nóg að gera næstu árin. Flestar helgar voru bókaðar og það kom til að skemmt var á þrem stöðum sama kvöldið.
Hvað er það við jólin?
Lagið "Hvað er það við jólin" var samið í aðdraganda jólana 2003. Lagið veltir því upp afhverju konur þurfa að fara á taugum fyrir jólin. Lagið var tekið upp í Geimstein sem er í næsta nágrenni við æfingahúsnæði hljómsveitarinnar. Upptökustjóri var hinn landsþekkti tónlistarmaður Sigurður Halldór Guðmundsson sem lengi hefur verið kenndur við hljómsveitina Hjálma. Lagið var svo sent í jólalagakeppni Rása 2 og endaði þar í þriðja sæti og fékk nokkra spilun.
15 ára afmælistónleikar.
Í maí 2018 þegar hljómsveitin varð 15 ára voru haldnir tónleikar sem eru nú aðgengilegir á Youtube. Hilmar Bragi Bárðarson sá um myndatöku og á allan heiður af því að tónleikarnir eru aðgengilegir og komandi kynslóðir geta notið.
Plötur
Fyrri tvær plöturnar eru tónleikaplötur þar sem tónlist og gríni er blandað saman.
Breiðbandið - Bætir á sig (2010)
Platan var tekin upp í upptökuheimilinu Geimsteinn.
Myndbönd
Breiðbandið hefur gert nokkur myndbönd við sín vinsælustu lög og eru þau öll á Youtube.
Veðkall
Veðkall (enska: margin call) er það kallað þegar sá sem veitir lán til verðbréfakaupa með veði í verðbréfunum sjálfum, þarf að kalla eftir auknum tryggingum fyrir láninu vegna þess að hin undirliggjandi eign, þe. verðbréfin, hafa fallið í verði. Í svona samningum er gjarnan gert ráð fyrir því að veðhlutfallið sé allt að 150% af upphæð lánsins og ef það fer niður fyrir 125% þurfi lántaki að afla aukinna trygginga.
Ef lántaki getur ekki aflað aukinna trygginga getur lánveitandi gripið til þvingaðrar sölu, þ.e. selt hina undirliggjandi eign og gert upp lánssamninginn með söluandvirðinu.
Veðsetningar og kaup á verðbréfum af þessu tagi eru oft kallaðir framvirkir samningar.
Dæmi
Jón á hlutabréf í fyrirtækinu A hf að markaðsvirði 1 milljón. Hann vill gjarnan ,,gíra upp" þessa eign sína með framvirkum samning um kaup á hlutabréfum í fyrirtækinu B hf uppá 2 milljónir. Hann setur hlutabréfin í A hf. að veði svo og hlutina í B hf. Veðið er því uppá 3 milljónir fyrir láni uppá 2 milljónir, þ.e. veðhlutfallið er 150%. Nú fellur verð hlutabréfa í A og B hf. um 30%, þ.e. markaðsvirðið er orðið 2,1 milljónir. Veðhlutfallið er aðeins 105% og Jón má fara að eiga von á veðkalli fá lánveitanda sínum.
Á Íslandi
Frá 10. október 2007 og framtil 27. nóvember 2007 féll verð hlutabréfa í íslensku kauphöllinni um næstum 21%. Talið er að íslensku bankarnir hafi í kjölfarið þurft að eiga u.þ.b. 600 veðköll og að á þeim tíma hafi allt að þriðjungur hlutabréfa verið veðsettur.
Scafell
thumb|Scafell að vetri til.
Scafell er fjall í Lake District á norðvestur-Englandi. Það er 964 metrar sem gerir það næsthæsta fjall Englands á eftir Scafell Pike en hryggurinn Mickledore aðskilur fjöllin.
HS Orka
thumb thumb
HS Orka hf er íslenskt orkufyrirtæki í einkaeigu með höfuðstöðvar í Grindavík. Fyrirtækið starfrækir jarðvarmavirkjanir í Svartsengi og á Reykjanesi með uppsett afl samtals 174 MWe og 190 MWth. Fyrirtækið er miðpunktur Auðlindagarðsins, þar sem fyrirtæki nýta ýmsa afgangsstrauma frá HS Orku til verðmætasköpunar. Meðal fyrirtækja í garðinum eru Bláa Lónið, ORF Líftækni og Carbon Recycling International. Fyrsta vatnsaflsvirkjun fyrirtækisins, Brúarvirkjun (9,9 MWe), er í byggingu og verður gangsett í ársbyrjun 2020.
HS Orka leiddi samstarfsverkefni milli sín, Landsvirkjunar, Orkuveitu Reykjavíkur, Orkustofnunar o.fl. við borun jarðhitaborholunnar IDDP-2 árið 2016 á jarðhitasvæði HS Orku á Reykjanesi. Borun lauk í 4659 m frá yfirborði og í botni holunnar hefur hitastig mælst 427°C, sem gerir hana að dýpstu og heitustu jarðhitaborholu heims.
Uppskipting Hitaveitu Suðurnesja
HS Orka og HS Veitur voru stofnuð við uppskiptingu Hitaveitu Suðurnesja. Í maí 2008 voru samþykkt á Alþingi lög nr. 58/2008, um breytingu á nokkrum lögum á auðlinda- og orkusviði. Samkvæmt lögunum bar Hitaveitu Suðurnesja hf. að aðskilja formlega í sérstökum félögum einkaleyfisstarfsemi og samkeppnisstarfsemi. Hitaveitu Suðurnesja hf var skipt upp í tvö sjálfstæð fyrirtæki, HS Veitur hf sem annast dreifingu á rafmagni, hitaveitu og ferskvatni og HS Orku hf sem annast orkuframleiðslu og raforkusölu. Lögformlegur aðskilnaður HS Orku hf. og HS Veitna hf. miðast við 1. júlí 2008 en stjórnunarlegur og bókhaldslegur aðskilnaður varð síðar um árið. Á hluthafafundi Hitaveitu Suðurnesja 1. desember 2008 var fyrirtækinu skipt upp þannig að HS orka taldist 73% en HS veitur 27% af virði Hitaveitu Suðurnesja. Skipuð var sérstjórn HS Orku og var Ásgeir Margeirsson settur stjórnarformaður. Einungis Reykjanesbær og Geysir Green Energy sem áttu samtals 67% hlutafjár samþykktu skiptinguna.
Saga orkuveitu á Suðurnesjum
Árin 1971 og 1972 voru boraðar tvær holur um 5 km norðan Grindavíkur, við fótskör Þorbjarnar í þeim tilgangi að finna heitt vatn sem nota mætti til húshitunar í Grindavík. Holurnar voru 240 og 403 m djúpar og kom í ljós að þar væri háhitasvæði þar sem hiti var yfir 200°C á minna en 1.000 m dýpi og vatnið sem kom úr borholunum var salt með um 2/3 af seltu sjávar. Ekki var því hægt að nýta vatnið beint til húshitunar heldur yrði að koma til varmaskiptistöðvar. Árið 1973 var Svartsengissvæðið rannsakað frekar og boraðar tvær holur, 1713 og 1519 m. Mælingar á holunum gáfu til kynna að umfang heita vatnsins þarna á um 600 m dýpi væri um 400 ha.
Á fundi Sambands sveitarfélaga á Suðurnesjum 10. september 1973 var skipuð Hitaveitunefnd Suðurnesja og boðaði sú nefnd til undirbúningsstofnfundar Hitaveitu Suðurnesja í Festi í Grindavík 15. desember 1973. Í framhaldi af þessu var Hitaveita Suðurnesja stofnuð en lög um hana voru samþykkt á Alþingi 18. desember 1974 og þau síðan staðfest af forseta Íslands, Kristjáni Eldjárn, þann 31. desember 1974. (Lög nr. 100 frá 31. desember 1974) Í 1. grein laganna segir svo:
„Tilgangur fyrirtækisins skal vera að virkja jarðhita í Svartsengi við Grindavík eða annars staðar á Reykjanesi ef hagkvæmt þykir, reisa þar varmaskiptastöðvar og leggja aðveituæðar til þéttbýliskjarna á Suðurnesjum, leggja dreifikerfi og annast sölu á heitu vatni til notenda. Hitaveita Suðurnesja skal reisa kyndistöðvar teljist slíkt nauðsynlegt vegna rekstraröryggis.“
Raforkulög tóku gildi um áramót 2005-6 þar sem raforkusala var gefin frjáls. Í janúar 2006 fékk Hitaveita Suðurnesja ásamt sex öðrum veitufyrirtækjum (Norðurorku, Orkubúi Vestfjarða, Orkuveitu Húsavíkur, OR, RARIK og Rafveitu Reyðarfjarðar) leyfi iðnaðarráðherra til að stunda raforkuviðskipti óháð dreifisvæði.
Hitaveita Suðurnesja
Eignarhlutar í Hitaveitu Suðurnesja skiptust við stofnun þannig að ríkissjóður átti 40% og sveitarfélögin sjö sem þá voru á Suðurnesjum áttu 60% sem skiptust í samræmi við íbúafjölda þann 1. desember 1974.
Uppskipting Hitaveitu Suðurnesja
Vorið 2007 var 15,2% hlutur ríkisins í Hitaveitu Suðurnesja auglýstur til sölu. Hitaveita Suðurnesja hafði allt frá árinu 1998 óskað eftir viðræðum um kaup á hlut ríkisins. Sveitafélögum gafst hins vegar ekki kostur á að kaupa þann hlut því tekið var fram af einkavæðingarnefnd fjármálaráðuneytis að sá hlutur yrði aðeins seldur til einkaaðila. Orkuveita Reykjavíkur hafði keypt hlut Grindavíkur í Hitaveitu Suðurnesja og ætlaði að kaupa hlut Hafnarfjarðarbæjar en Samkeppniseftirlit hafði úrskurðað að Orkuveitan mætti einungis eiga 10% hlut. Í maí 2007 var hlutur ríkisins í Hitaveitu Suðurnesja seldur til Geysis Green Energy fyrir 7,6 milljarða króna. Við uppskiptinguna skiptist eignarhaldið því þannig að Reykjanesbær átti 34% hlut, Geysir Green Energy 32%, Orkuveita Reykjavíkur 16%, Hafnarfjarðarbær 15% og Grindavík, Garður og Vogar innan við 1% hvert.
Frjálshyggjuflokkurinn (Bandaríkin)
Frjálshyggjuflokkurinn er stjórnmálaflokkur í Bandaríkjunum sem hefur verið hvað lengst til fyrir utan stóru flokkana tvo og er þriðji stærsti flokkurinn í Bandaríkjunum. Flokkurinn var stofnaður 11. desember 1971 og hefur verið starfandi sleitulaust síðan. Flokkurinn sækir stefnu sína í frjálshyggju þar sem frelsi einstaklingsins er framar öllu öllu sem og takmörkuð afskipti ríkisvaldsins. Þrátt fyrir að til sé bæði vinstri- og hægri frjálshyggja þá eru hægri frjálshyggjumenn yfirgnæfandi fleiri í Bandaríkjunum með 235.000 skráða kjósendur árið 2008. Frjálshyggjumenn segjast trúa því að besta lausnin til að leysa vandamál sem herja á Bandaríkin sé á þá leið að leita í þá sömu arflegð og hugmyndafræði og Bandaríkin voru upphaflega byggð á eða frelsi einstaklingsins í einu og öllu. Stefna flokksins er því algjört frelsi og réttindi einstaklingsins, frjáls markaður, frjáls verslun og engin afskipti í innanríkismálum. Róttækustu frjálshyggjumenn styðja lögleiðingu fíkniefna, kláms, vændi, fjárhættuspil, giftingu samkynhneigðra, heimaskólun og byssueign almennings svo eitthvað sé nefnt.
Saga
Flokkurinn er stofnaður 11 desember 1971. Baráttumál flokksins eru aðallega frjáls markaður, frelsi einstaklingsins og minni ríkisafskipti. Tonie Nathan varaforsetaefni flokksins varð fyrst kvenna í U.S. til að hljóta atkvæði kjörmannaráðs á fyrstu flokksráðstefnunni árið 1972, og síðan hafa nokkur stór nöfn í bandarískum stjórnmálum komið við sögu flokksins. Má nefna Ed Clarke sem náði góðum árangri í ríkisstjórakosningum árið 1978 og hlaut næstum milljón atkvæði í öllum 50 ríkjunum tveim árum síðar, Ron Paul sem sagði sig úr Repúblikanaflokknum og gekk í Frjálshyggjuflokkinn árið 1987 og varð forsetaefni flokksins það ár og vann síðan stórsigur í kosningum með yfir 430.000 atkvæði. Hann fékk tvöfalt meira magn atkvæða en nokkur annar sem hafði boðið sig fram fyrir utan stóru flokkana tvo. Árið 1991 sögðu svo tveir New Hampshire þingmenn til viðbótar sig úr Repúblikanaflokknum og gengu til liðs við Frjálshyggjuflokkinn, þeir Cal Warburton og Finlay Rothhaus sem náðu báðir þingsætum í kosningunum ári síðar ásamt tveimur öðrum þingmönnum, þeim Don Gorman og Andy Borsa. Flokkurinn átti líka góðu gengi að fagna á árunum 1994-1997 þegar þeir áttu um 40 þingmenn og þeim tókst meðal annars að stöðva áætlanir Clintons forseta um heilsutryggingar. Metsöluhöfundurinn Harry Browne er útnefndur forsetaefni flokksins bæði árin 1996 og 2000 og flokkurinn er aftur sigursæll í kosningum og var það í fyrsta skipti í 80 ár sem þriðji flokkur náði meirihluta á löggjafarþinginu. Bob Barr og Mikhael Badnarik eru meðal þeirra sem hafa verið útnefndir forsetaframbjóðendur síðust ár og árið 2010 fer Pamela Brown fram sem staðgengill ríkisstjóra á móti frambjóðendum beggja stóru flokkanna og vel yfir hálfa milljón atkvæða. thumbnail|hægri|Fjöldi atkvæða í forsetakosningum sem framjóðendur Frjálshyggjuflokksins hafa fengið
Fídji-hindí
Fídji-hindí er indóarískt tungumál sem er móðurmál um 313.000 manna af indverskum uppruna á Fídjieyjum.
Málið er mjög frábrugðið venjulegu hindí sem talað er á Indlandi og skyldleiki tungumálanna tveggja er svipaður og skyldleiki hollensku og afrikaans. Tungumálið skiptist í mállýskur (Bhojpuri og Awadhi) sem innihalda fjölda orða úr ensku og fídji-máli. Það er talað með Kyrrahafs-sönglanda (Pacific Twang).
Vegna stjórmálaóróa á Fídjieyjum í seinni tíð hefur fjöldi Fídji-Indverja flutt til Ástralíu, Nýja-Sjálands, Bandaríkjanna og Kanada og flutt tungumálið með sér.
Laufæta
Laufæta er í dýrafræði dýr sem nærist á laufum. Laufætur hafa tilhneigingu til að hafa langan meltingarveg og hæg efnaskipti sökum þess að í þroskuðum laufum er hátt hlutfall tormelts sellulósa og tiltölulega lítil orka. Mörg þessara dýra eru í samhagsmunalegu sambandi við bakteríur sem hjálpa við að losa næringu úr fæðunni.
Dæmi um laufætur eru meðal spendýra ókapar, letidýr, pokabirnir og sumir apar, meðal skriðdýra kembur og meðal skordýra sumar fiðrildislirfur.
Sameindaklónun
thumb|Yfirlitsmynd yfir sameindaklónun þar sem markröðin er klippt út með skerðiensímum og límd í hringlaga genaferju með lígasa. thumb|Genaflutningur og val þeirra baktería sem tekið hafa upp genaferjuna eru lykilskref í sameindaklónun. Hér inniheldur genaferjan, auk markraðarinnar, DNA-röð sem veitir þol gegn ákveðnu sýklalyfi. einungis þær bakteríur sem tekið hafa upp genaferjuna geta vaxið í æti sem inniheldur sýklalyfið. Sameindaklónun er samheiti yfir nokkrar erfðatæknilegar aðferðir sem miða að því að einangra tiltekna kirnaröð úr erfðamengi ákveðinnar lífveru og fjölfalda hana í annarri. Sameindaklónun er mikið notuð í sameindalíffræði við grunnrannsóknir á starfsemi og stjórnun gena, en einnig í líftækni, svo sem við framleiðslu prótínraðbrigða og erfðabreyttra lífvera. Varast ber að rugla sameindaklónun saman við klónun eða einræktun, þar sem markmiðið er að framleiða erfðafræðilega einsleitar lífverur.
Tæknin
Við sameindaklónun er ákveðinn DNA-bútur klipptur út úr erfðamengi upphafslífverunnar og límdur inn í genaferju (til dæmis plasmíð). Ferjunni er síðan komið fyrir í viðtakafrumu, til dæmis í bakteríunni E. coli, sem meðhöndlar hana eins og sitt eigið erfðaefni og afritar hana fyrir hverja frumuskiptingu. Bakterían er svo látin fjölga sér ört og við það fjölfaldast erfðaefnið.
Lesefni
Ekki er mikið til af góðu lesefni um sameindaklónun og aðrar grunnaðferðir erfðatækninnar á íslensku, en ástæða er þó til að benda á: Á ensku er um mun auðugri garð að gresja. Eftirfarandi gefa gott yfirlit fyrir byrjendur:
Gamla Litlabeltisbrúin
thumb|right|Litlabeltisbrúin Gamla Litlabeltisbrúin er 1,178 km löng og 33 metra há grindarbitabrú yfir Litlabelti í Danmörku. Hún tengir Snoghøj (Fredericia) á Jótlandi við Fjón. Framkvæmdir við hana hófust árið 1925 og brúin var opnuð 14. maí 1935. Upphaflega átti brúin aðeins að vera tveggja spora járnbrautarbrú en eftir því sem umferð bifreiða jókst á 3. áratugnum varð ljóst að vegtenging var líka nauðsynleg. Því var bætt við 6 metra breiðum vegi með gangstétt.
Vaxandi umferð bifreiða á 20. öld varð til þess að brúin varð fljótlega eftir Síðari heimsstyrjöld að alvarlegum flöskuhálsi í vegakerfinu. Milli 1961 og 1965 tvöfaldaðist bílaumferð úr 2,5 milljónum bíla á ári í 5 milljónir og langar biðraðir mynduðust beggja vegna brúarinnar suma daga. Framkvæmdir við Nýju Litlabeltisbrúna hófust árið 1965 og lauk árið 1970.
George Grote
thumb|right|George Grote á yngri árum George Grote (17. nóvember 1794 – 18. júní 1871) var enskur fornfræðingur og sagnfræðingur.
Árið 1817 kynntist Grote verkum Davids Ricardo, sem höfðu þó nokkur áhrif á hann, og í gegnum Ricardo kynntist hann verkum James Mill og Jeremys Bentham.
Hvítsaumur
Um 1900 varð hreyfing í Danmörku að endurvekja hvítsaum og fágað handverk sem mótvægi við iðnvæðingu. Þóra Pétursdóttir Thoroddsen tók þátt í því en hún ferðast um Danmörku með Nönnu Pind til að safna heimildum um handavinnugerðir  fyrri tíma. Dönskum hvítsaumi er skipt tvo aðalflokka: Hedabo útsaum og Amager útsaum.
Úttalinn flatsaumur
Úttalinn flatsaumur (d. tællesyning) er ein elsta gerð hedebo-hvítsaums og var saumaður á Hedebo svæðinu frá 1780 - 1840. Í Danmörku var slíkur flatsaumur nefndur danskur saumur en einnig klaustursaumur.
Úrdráttarsaumur (línsprang)
Úrdráttarsaumur eða línsprang (d. dragverk) er einnig meðal elstu útsaumsforma hedebo- hvítsaums og var saumaður á tímabilinu 1800-1830 í Hedebo. Hann var saumaður með hvítum hörþræði í hvítt hörléreft og voru þræðir raktir úr léreftinun svo það mynduðust bekkir, ferningar og krosslaga fletir. Í Danmörku var úrdráttarsaumur notaður á skrauttjöld sem notuð voru til hátíðabrigða í betri stofum og hafðar í milliverkum skrautpúða.
Hvítsaumur með keðjusaum (lykkjuspori)
Upp úr 1830 fóru mynstur og tækni að breytast og farið var að teikna frjálsa uppdrætti og blómamynstur á sjálft léreftið og hvítsaumur varð til, blómamynstur tóku við af ferhyrndum formum og lykkjuspor kom fram. Þetta lykkjuspor gaf saumnum sérstakan blæ og var þannig hvítsaumur nefndur keðjusaumur eða lykkjusaumur (d. maskesyning). Helstu einkenni þessa hvítsaums eru frjáls mynstur, oft samhverf út frá miðju og úr stílfærðum blómum, blöðum og leggjum sem umlykja hvítsaumsgrunna. Upp úr 1840 fór hvítsaumurinn að breytast og auk lykkjuspors eru saumuð í sama verk flatsaumur, leggsaumur, tunguspor, krókspor, fræhnútar og krosssaumur.
Baldýring með hvítu garni
Þegar bómullargarn kom á markað var það notað í staðinn fyrir handspunna línþráðinn og þá þróast Hedebo- hvítsaumur yfir í baldýringu. Baldýring þróaðist úr hvítsaumi og kniplingasaumi og var saumuð í hvítt áteiknað hörefni með hvítu língarni eða hvítu bómullargarni.
Heðibú úrkippiaðferð
Upp úr 1850 var farið að klippa göt á efni í staðinn fyrir að draga út þræði og breyttust mynstrin og urðu stórgerð og einföld. Þessi útklippiaðferð var á íslensku nefnd heðibú en á dönsku udklipshedebo. Algengt form í hedebo hvítsaumi voru túlipani, stjörnulega rósetta og lilja.
Scarlett Johansson
Scarlett I. Johansson (fædd 22. nóvember 1984) er bandarísk leik- og söngkona. Johansson lék í fyrstu myndinni sinni árið 1994 en það var North og var hún tilnefnd til verðlauna fyrir frammistöðu sína. Scarlett varð frægari árið 1998 eftir að hafa leikið í myndinni The Horse Whisperer og fékk mikið lof gagnrýnenda fyrir hlutverk sitt í Ghost World árið 2001 en það hlutverk gerði hana fræga og vann hún Chlotrudis verðlaunin fyrir vikið.
Hún skipti yfir í fullorðinshlutverk með marglofaðri frammistöðu sinni í mynd Sofiu Coppola, Lost in Translation á móti Bill Murray og vann hún BAFTA verðlaun, og Girl with a Pearl Earring en báðar myndirnar færðu henni Golden Globe tilnefningu árið 2003. Hlutverk hennar í A Love Song for Bobby Long færði henni þriðju Golden Globe tilnefninguna fyrir bestu leikkonu. Eftir að hafa leikið í The Island fékk Scarlett náð fyrir augum gagnrýnenda og fjórðu Golden Globe tilnefninguna, fyrir bestu leikkonu í aukahlutverki, fyrir leik sinn í mynd Woody Allen, Match Point. Hún fylgdi henni eftir með annarri mynd Allen, Scoop, með Hugh Jackman.