cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Femínismi
Þriðja bylgjan á Íslandi
Á Íslandi er Femínistafélag Íslands líklega það þekktasta við þriðju bylgjuna. Það hefur aftur tekið femínisma á dagskrá í umræðunni, bæði með hefðbundnum og óhefðbundnum aðferðum, barist gegn vændi, klámi, mansali, útlitsdýrkun og fleiru sem femínistar álíta einkenni karlaveldis eða kvennakúgunar. Þá hefur barátta gegn kynbundnum launamun verið ofarlega á baugi, og hafa stéttarfélögin tekið þátt í henni. Þessu tengist líka að Háskóli Íslands hóf kennslu í kynjafræði.
Undirtegundir femínisma
Sú gagnrýni á „hreinræktaðan“ femínisma hefur oft heyrst, að hann gagnist fyrst og fremst þeim konum sem hafa félagslegt forskot að öðru leyti en kynferðinu — það er að segja, einkum gagnkynhneigðum vestrænum konum í yfirstétt eða efri millistétt. „Venjulegur“ frjálslyndur femínismi sé borgaraleg stefna og hugmyndafræði og gagnist borgarastéttinni best, það er að segja kvenkyns hluta hennar. Af þessu hefur leitt að ýmsar undirtegundir hafa orðið til, þar á meðal þessar:
In Her Shoes (kvikmynd)
In Her Shoes er bandarísk dramamynd frá árinu 2005 sem er byggð á samnefndri bók eftir Jennifer Weiner. Myndin er í leikstjórn Curtis Hansons og skrifaði Susannah Grant handritið. Cameron Diaz, Toni Collette og Shirley MacLaine fara með aðalhlutverk í myndinni sem fjallar um samband tveggja systra og ömmu þeirra.
Mattíasarklaustrið í Trier
Saga Mattíasarklaustursins
thumb|left|Vatnsmynd af byggingunum 1783. Kirkjan til vinstri, klaustrið til hægri. Klaustrið er orðið mjög gamalt, en reglan hófst seint á 5. öld eða snemma á 6. öld. Ekki er vitað hvenær fyrsta klaustrið var reist, en það mun hafa verið áður en Rómverjar yfirgáfu borgina. Helena, móðir Konstantínusar mikla keisara, lét flytja líkamsleifar postulans Mattíasar til Trier og voru þau sett í klaustrið. Mattías tók við postuladómi í stað Júdasar. Í klaustrinu voru einnig ýmsir biskupar í Trier lagðir til hvíldar, þar á meðal Eucharius, en hann var fyrsti biskupinn í Trier og þar með fyrsti biskupinn í Þýskalandi. Snemma á 12. öld var ákveðið að rífa gamla klaustrið og byggja nýtt. Núverandi klaustursbygging var vígð 1148. Helgiskrín Mattíasar var þá sett til sýnis og síðan þá hefur klaustrið verið mikill pílagrímsstaður. Klaustrið skemmdist ekki í neinum stríðum sem hrjáð hafa borgina Trier. En það voru Frakkar sem lokuðu klaustrinu 1802. Þeir létu rífa niður hin ýmsu klaustur. Mattíasarklaustrið fékk þó að standa, þar sem því var breytt í íbúðarhús. Klaustrið var ekki endurstofnað fyrr en 1922. Nasistar lokuðu því hins vegar aftur, en strax 1945 fluttu munkar þangað inn á nýjan leik. Klausturkirkjan er sóknarkirkja í dag.
Krossflísin
Ekki er nákvæmlega vitað hvernig flís úr krossi Jesú barst til Trier, en nokkrar flísar eru um víð og dreif í þýskum kirkjum. Flísin hvílir innan í miklu listaverki sem smíðað var á 13. öld, en fyrir miðju þess er gullkross alsettur gimsteinum. Þar í gullkrossinum hvílir flísin sjálf. Listaverkið og flísin eru til sýnis í leiðsögn um klaustrið.
Apis mellifera major
Apis mellifera major er ein undirtegund alibýflugna. Útbreiðsla hennar er á Riffjöllum í Marokkó. thumb|vinstri|Upprunaleg útbreiðsla undirtegundanna í Evrópu og Austurlöndum nær (eftir síðustu ísöld). Hún líkist og er mjög skyld A. m. intermissa, dökk eins og hún, en er stærri og með mjög langa tungu (allt að 7mm)
Ullapool
thumb|right|Ullapool Ullapool er bær í Rossskíri á austurströnd Skotlands. Bærinn stendur í Skosku hálöndunum. Hann var stofnaður sem síldarhöfn árið 1788 og hannaður af Thomas Telford. Ferja gengur frá Ullapool til Suðureyja. Íbúar eru um 1500.
Kim Larsen
Kim Melius Flyvholm Larsen (fæddur 23. október 1945 í Kaupmannahöfn, látinn 30. september 2018) var danskur tónlistarmaður. Hann seldi yfir 3 milljónir platna. Larsen spilaði á Íslandi nokkrum sinnum.
Larsen lést úr krabbameini árið 2018.
Íslendingar völdu lagið Papirsklip í könnun Rúv sama ár sem uppáhaldslag sitt með Larsen. Lagið Midt om natten lenti næstefst.
Flóaskel
Flóaskel (fræðiheiti: Argopectan Pectinidae), oftast nefnd atlantshafsflóaskel, er smágerð tegund samloku af diskaætt. Henni er oft ruglað saman við drottningahörpuskel og flórídaskel.
Útlit
Fullorðin flóaskel er frá 55-90mm löng. Meðalaldur þeirra er 20-26 mánuðir. Flóaskel er hringlaga með hrukkóttar skeljar. Litur skeljanna er frá gráum, fjólubláum, gulum eða brúnrauðum. Innri skelin er hvít en liðirnir eru fjólubláir. Flóaskelin hefur engan fót eins og aðrar samlokur heldur hreyfir sig með því að loka skelinni og þrýsta vatni út og skjóta sér á milli staða. Flóaskelin hefur 30 til 40 ljósblá augu, hvert auga hefur linsu, sjónhimnu, hornhimnu og sjóntaug sem hún notar til þess að greina hreyfingu og skugga, einnig til að skynja fyrir rándýrum.
Heimkynni og lífsháttur
Flóaskel finnst í grunnum sjó við austurströnd Bandaríkjanna frá New Jersey, að Flórída og alveg inn í Mexíkóflóa (heimild sms). Flóaskelin borðar svif með því að draga sjó í gegnum tálknin og sía síðan frá svifið. Flóaskelin liggur á allt að 20 metra dýpi og kýs að vera í 20°C-26°C heitum sjó.
Stofn flóaskel hefur hrunið síðan 1950. Hún er viðkvæm fyrir náttúrufyrirbærum eins og hvirfilbyljum og blóðsjó, einnig er hún viðkvæm fyrir ofveiði og breytingum á heimkynnum. Sjávargras hefur verið að minnka mikið í Flórída og er það talið aðhaf neikvæð áhrif á stöðu stofnsins. Flóaskelin er ein af fáu samlokunum sem grefur sig ekki í sandinn eða festir sig við steina heldur hreyfir sig frjálslega á botni sjávars.
Æxlun og lífsferill
Flóaskelin er tvíkynja og hefur því bæði kvenkyns og karlkyns kynfæri. Hún verður kynþroska um eins árs og hrygnir um sumarið. Þegar hitastigið í sjónum er rétt byrjar skelin æxlunarferlið. Það tekur um það bil 36 klukkutíma fyrir frjóvgað eggið að verða að lirfu. Lirfan flýtur síðan í sjónum í 10 til 14 dagar þar til hún festir sig á sjávargrasi. Flóaskelin notar mikið af orku sinni í þetta ferli sem gerir það að verkum að hún getur ekki hreyft sig mikið, sem er talið vera ástæða þess að hún lifir ekki til þess að hrygna í annað sinn vegna þess hve berskjölduð hún er fyrir rándýr. Talið er að eitt af hverjum 12 milljónum eggja nái fullorðinsaldri og 90% af ungviði deyr á fyrstu 6 vikunum. Það sem lifir af sleppir takinu á sjávargrasinu og fellur á botninn þar sem skelin lifir restina af lífi sínu.
Veiðar, afli og markaður
thumb|300x300dp|Afli flóaskeljar á árunum 1950-2015|vinstri Afli á flóaskelin hefur hrunið síðan 1950.Á árunum 1990-2015 hefur meðalafli verið um 750 tonn. Orsök eru fyrrnefnd, umhverfisbreytingar og ofveiði. Flóaskel má aðeins veiða með höndum, það er að segja kafarar sem týna þær með höndunum eða með háfum.
Í Kína eru stór flóaskelja eldi sem eiga stærstu markaðshlutdeildina í flóaskeljum þar sem reynst hefur verið erfitt að veiða villta flóaskel. Í búðum er aðallega að finna eldis flóaskel en þó má finna Atlantshafsflóaskel á mörkuðum víðsvegar um heiminn, þó aðallega í Bandaríkjunum. Árið 1980 voru Atlantshafsflóaskeljar sendar frá Bandaríkjunum til Kína til eldis. Það þróaðist vel og er orðið það stórt og vinsælt að meirihlutinn af flóaskel markaðssett í Bandaríkjunum er frá Kína.
Flóaskel er mikilvæg gæða afurð þar sem hún er talin verða bragðbest og best af hörpuskeljum til eldunar. Kjötið er sætt, þétt og rjómakennt og hentar einstaklega vel í gæða eldhús. Flóaskelin er talin vera betri en hefðbundni sjávarhörpudiskurinn vegna að sjávarhörpudiskurinn er  seigari og ekki eins mjúk og flóaskelin.
Tvívetni
thumb|275px|Mynd af þeim [[vetnissamsætur|samsætum vetnis sem koma fyrir í náttúrunni, einvetni, tvívetni og þrívetni.]] thumb|Tvívetni.
Tvívetni (tákn 2H eða D) einnig kallað þungt vetni eða þungavetni er stöðug samsæta af vetni (H) sem hefur eina rafeind og eina róteind og eina nifteind í kjarnanum og hefur massatöluna 2 þar sem massatala er samanlagður fjöldi róteinda og nifteinda í kjarnanum og er nær tvöfalt þyngra en venjulegt vetni.
Tvívetni er næstalgengasta samsæta vetnis en um 0,022% af öllu vetni er tvívetni, algegnasta gerð vetnis er hins vegar einvetni (1H) sem hefur enga nifteind- aðeins eina rafeind og eina róteind. Þriðja algengasta tegund vetnis er svo geislavirka samsætan þrívetni (3H eða T) sem hefur eina rafeind, eina róteind og tvær nifteindir.
Próventa
Próventa var fé sem einhverjum var gefið með því skilyrði að hann sæi fyrir gefanda í ellinni. Það tíðkaðist mjög fyrr á öldum, að aldrað fólk gæfi með sér eignir, með þeim skilmálum, að það hefði fullt framfæri, hvort sem það lifði lengur eða skemur. Próventumaður (eða próventukarl) og próventukona voru þ.a.l. manneskjur sem höfðu gefið einhverjum eignir sínar og bjuggu svo í umsjá viðkomandi. Próventa gat líka merkt eignir eða jarðeignir kirkju.
Augnsíld
Augnsíld (fræðiheiti Alosa fallax) er fiskur af síldaætt.
Rúm (húsgagn)
thumb|250px|Rúm á [[hóteli.]]
Rúm eða rekkja er húsgagn sem er notað til að hvíla sig á, sofa í og til að hafa samfarir. Yfirleitt samanstendur rúm af dýnu sem liggur ofan á viðargrind eða gormbotni. Höfuðgafl og fótagafl eru andstæðar hliðar í rúmi. Flestir nota kodda sem höfuðstoð, og teppi eða sæng til að halda sér hlýju, en ásamt laki og sængurverum nefnist það einu nafni rúmföt eða sængurföt.
Saga
Upprunalega voru rúm ekki annað en hálmhrúga á beru gólfinu. Seinna tóku menn að lyfta svefnstæðinu frá gólfhæð til að forðast gegnumtrekk, óhreinindi og plágur. Egyptar notuðust við há rúmstæði og til að komast upp í þau klifruðu menn upp stiga. Rekkjur þessar voru hlaðnar púðum, koddum og dregið fyrir þær með tjöldum (lokrekkjutjöldum) til umlykja þær. Yfirstéttin í Egyptalandi svaf í rekkjum úr gylltum viði, hægindi þeirra ýmist úr steini, timbri eða málmi.
Í Ódysseifskviðu segir af rekkju og er líklega elsta frásögn af rúmstæði. Í kviðunni segir frá brúðkaupsrúmi Ódysseifs og konu hans Penelópu, en það var úr gríðarstórum olíuviði sem stóð þar sem þau giftust. Hómer lýsti eining tréverki rekkjanna sem voru með ígreypingum úr gulli, silfri og fílabeini. Forngríska rúmið var með ramma úr timbri, höfuðgafli og voru þakin skinnum. Síðar var rúmstæðið spónlagt dýrum viðum — stundum klætt fílabeini og þakið skjaldbökuskel með fætur úr silfri — en líka oft úr bronsi.
Rómverjar gerðu sér dýnur úr reyr, heyi, ull eða fjöðrum og höfðu litla púða til skrauts og þæginda. Rómverskar rekkjur voru tveggja manna og með höfuðgafli. Rúmstæði þeirra voru há og gengið upp stiga til þess að komast í þær.
Hvíta
Hvíta getur átt við:
Club Atlético River Plate
Club Atlético River Plate, oftast þekkt sem River Plate, er argentínskt knattspyrnufélag með aðsetur í Núñez -hverfi Buenos Aires borgar. River Plater er sigursælasta félag Argentínu með 36 deildarmeistaratitla, 12 bikarmeistaratitla og hefur það m.a unnið 4 Copa Libertadores-titla.
Deildarmeistarar (36)
1920 AAm, 1932 LAF, 1936 (Copa Campeonato), 1936 (Copa de Oro)[note 1] 1937, 1941, 1942, 1945, 1947, 1952, 1953, 1955, 1956, 1957, 1975 Metropolitano, 1975 Nacional, 1977 Metropolitano, 1979 Metropolitano, 1979 Nacional, 1980 Metropolitano, 1981 Nacional, 1985–86, 1989–90, 1991 Apertura, 1993 Apertura, 1994 Apertura, 1996 Apertura, 1997 Clausura, 1997 Apertura, 1999 Apertura, 2000 Clausura, 2002 Clausura, 2003 Clausura, 2004 Clausura, 2008 Clausura, 2014 Final
Hrísgrjón
Hrísgrjón eru fræ tveggja tegunda grasplantna, Oryza sativa og Oryza glaberrima, sem eru upprunnar í Asíu og Afríku en til eru ótal afbrigði. Villihrísgrjón eru ekki eiginleg hrísgrjón heldur af annarri, náskyldri, ættkvísl grass sem er upprunnin í Norður-Ameríku. Hrísgrjón eru gríðarlega mikilvæg fæðutegund manna um allan heim. Meira en einn fimmti hluti allra hitaeininga sem menn neyta kemur úr hrísgrjónum. Hrísgrjónajurtin er einær jurt sem verður 1 til 1,8 m á hæð með löng mjó blöð. Hún er yfirleitt ræktuð á flæðiökrum þar sem hún þolir vel stöðugan raka og vatnið hindrar illgresi.
Steinahlíð
Steinahlíð er hús í Reykjavík og samnefndur leikskóli. Húsið stendur á stórri lóð sem var upphaflega Kleppsmýrarblettur 16 og var einn af erfðafestublettunum í Kleppsmýri. Landinu var úthlutað til erfðafestu árið 1928 en árið 1931 var erfafesturétturinn framseldur til Elly Schepler Eiríksson konu Halldórs Eiríkssonar kaupmanns og heildsala. Ellý og Halldór byggðu íbúðarhúsið árið 1928 en það var teiknað af dönskum arkitekt Arne Finsen undir áhrifum norrænnar klassíkur þess tíma. Húsið er byggt úr bindingi og var upphaflega klætt með eternitplötum á veggjum og þaki. Sama ár og húsið var byggt var byggður bifreiðaskúr úr bindingi rétt norðvestan við húsið og síðar var byggt garðhús fyrir börn en það garðhús var árið 1946  flutt til Þingvalla og er notað þar sem sumarhús. Ellý ræktaði upp landið kringum húsið og hafði þar mikla trjárækt og matjurtarækt. Húsið var gefið til Barnavinafélagsins Sumargjafar árið 1949. Skilyrði fyrir gjöfinni voru m.a. þau að eingöngu yrði starfrækt barnaheimili að Steinahlíð, þar sem sérstök áhersla yrði á að kenna börnum trjárækt og matjurtarækt og að tryggt yrði að landið sem fylgdi eigninni yrði ekki skert, ekki yrðu lagðir vegir um það né lóðum úthlutað úr því. Árið 1967 var land Steinahlíðar að austanverðu skert vegna vegalagningar.
Dacrydium nausoriense
Dacrydium nausoriense er sígrænt tré frá Fídjíeyjum.
Leonding
thumb|Leonding
Leonding er borg í fylkinu Efra Austurríki í Austurríki. Áætlaður íbúafjöldi árið 2014 var 26 þúsund.
Félagsvera
Félagsvera er lífvera sem á í félagslegum samskiptum við aðra einstaklinga af sömu tegund.
Alnus hakkodensis
Alnus hakkodensis er elritegund sem var lýst af Yasaka Hayashi. Engar undirtegundir eru skráðar.
Þjóðarlén
Þjóðarlén eru sá hluti rótarléna sem notuð eru af ríkjum, ósjálfstæðum ríkjum með heimastjórn og alþjóðasamtökum. Þjóðarlén eru tveir stafir sem taka langoftast mið af alpha-2 kóðanum í ISO 3166-1 staðlinum.
Alnus hakkodensis
Alnus hakkodensis er upprunninn frá Honsu í Japan
Þjóðarlén
Tengill
Top-Level-Domain Domaine de premier niveau Seznam vrhnjih internetnih domen
Skagabyggð
Skagabyggð er sveitarfélag á vestanverðum Skaga. Það varð til 25. maí 2002 við sameiningu Skagahrepps og Vindhælishrepps. Aðalatvinnuvegir eru sjávarútvegur og landbúnaður. Gildandi aðalskipulag er frá 2010-2030.
Heiðaklukka
Heiðaklukka (fræðiheiti: Campanula scheuchzeri) er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Ölpunum.
Karl Benediktsson
Ferill
Samhliða þjálfun sinni hjá Fram var Karl landsliðsþjálfari Íslands frá 1964-67 og aftur 1972-74.
Öl
Öl er samheiti yfir drykki, sem framleiddir eru í ölgerð, ýmist áfenga drykki eins og bjór, eða lítið áfenga eins og léttöl og maltöl. Dæmi eru um að óáfengir sykurdrykkir eins og kók, límónaði og aðrir gosdrykkir séu kallaðir öl, en framleiðsluaðferðin er önnur og er það því villandi.
Fræfill
thumb|right|Fræflar á [[harðlilja|harðlilju (Amaryllis).]] Fræfill (frævill eða fræll) er karlkyns æxlunarfæri blóms, venjulega gert úr frjóþræði, frjóhnappi eða frjódufti.
Konunglegu fjöldamorðin í Nepal
Atburðarás
Á meðan á fjöldamorðunum stóð hljóp Dipendra inn og út úr herberginu og skaut skotum í hvert sinn. Móðir hans, Aiswarya drottning, sem kom inn í herbergið þegar fyrstu skotin fóru að heyrast, sneri snögglega aftur út í leit að hjálp. Hún og bróðir, Nirajan, mættu honum í garði hallarinnar og voru bæði skotin til bana. Eftir þetta hélt Dipendra áleiðis að lítilli brú sem náði yfir læk sem rann í gegnum konungshöllina og skaut sjálfan sig.
Eftirmál
Dipendra, sem þá var í dái, var lýstur konungur, en hann lést síðan 4. júní 2001. Gyanendra af Nepal var lýstur ríkisstjóri á meðan Dipendra var í dái en hann tók síðan við krúnunni eftir dauða hans. Meðan Dipendra var enn á lífi hélt Gyanendra því fram að dauði fólksins hefði verið „slys“, en seinna sagði hann að þetta hafi verið vegna „lagalegra og þingbundinna hindrana“. Vegna þess að samkvæmt stjórnarskránni og hefð var ekki hægt að ásaka Dipendra um fjöldamorð meðan hann var á lífi.
Tveggja manna nefnd sem yfirheyrði meira en hundrað manns, meðal annars sjónarvotta, verði og starfsfólk, leiddi í ljós að Dipendra framdi morðin. Samt sem áður hefur fjöldi samsæriskenninga komið fram sem segja annað, en án nokkurra sannana.
Tölfræði
thumb|right|[[Normaldreifing|Normalkúrfan er mikilvægt tæki ályktunartölfræðinnar.]] Tölfræði er undirgrein stærðfræðinnar sem fjallar um söfnun, greiningu, túlkun, framsetningu og úrvinnslu á gögnum. Tölfræði er þverfaglegt hjálpartæki í rannsóknum í vísindagreinum sem byggja á megindlegum aðferðum hvort sem um er að ræða raunvísindi, hugvísindi eða félagsvísindi.
Hægt er að skipta tölfræði mjög gróflega í tvennt: lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði. Lýsandi tölfræði er notuð til að lýsa eiginleikum tölulegra gagna, svo sem miðsækni og dreifingu þeirra. Ályktunartölfræði er hins vegar notuð til að draga ályktanir um tiltekin gögn, svo sem varðar ákveðna eiginleika sem þýði hefur, út frá upplýsingum sem fengust í úrtakinu. Þær breytur sem mældar eru skiptast í nafnkvarða, raðkvarða, jafnbilakvarða eða hlutfallskvarða.
Saga tölfræði
Eitt af fyrstu dæmum þess að tölfræði hafi verið beitt er að finna í verkinu Observations on the Bills of Mortality eftir einn að brautryðjendum lýðfræðinnar, Bretanum John Graunt, sem kom út árið 1662. Ein helst ástæða þróunar í tölfræði var nauðsyn ríkisins á áreiðanlegum gögnum til þess að geta gert áætlanir fram í tímann. Hvað mestur framgangur varð í notkun tölfræði á 19. öld og jókst hún jafnt og þétt í framhaldinu.
Hefð er fyrir því að tölfræði sé talinn aðskilin grein hagnýtrar stærðfræði frekar en undirgrein stærðfræði. Grundvöllur tölfræðinnar var lagður þegar Blaise Pascal og Pierre de Fermat settu fram kenningar sínar um líkindafræði á 17. öld. Carl Friedrich Gauss bætti svo við þekkingu undir lok 18. aldar. Tilkoma nútímalegra tölva með meiri reiknigetu en áður hefur orðið til þess að flókinn tölfræðilegur útreikningur er mun auðveldari en áður.
Dreifð
Framsetning á gögnum getur verið margskonar. Sé um einföld töluleg gögn að ræða er hægt að búa til tíðnitöflu sem sýnir tíðni breytanna. Í þessu dæmi einkunna sem nemendur hafa hlotið eru einkunnirnar raðaðar eftir stíganda, þ.e.a.s. þær fara hækkandi. Í fljótu bragði má sjá að fjórir nemendur hafa hlotið einkunnina 6. Hægt er að sjá fjölda nemenda með því að leggja tölurnar saman.
Samanlögð tíðni er mæld í prósentum og venjulega sett í sér dálk við hliðinni á hlutfallstíðninni. Hún virkar þannig að hlutfallstíðnin í prósentum er lögð saman við samanlögðu tíðinni í færslunni fyrir ofan. Hún hækkar því neðar á töflunna er litið og er ávallt 100% undir lokin.
Bilskipt tafla er framsett með þeim hætti að flokkar eru sameinaðir, sem getur verið þægilegt ef fjöldi mismunandi atriða er mikill eða óskað er eftir gögnum yfir eitthvað sem spannar stórt bil. Dæmi um þetta eru t.d. einkunnir tugi nemenda sem tóku ákveðið próf og síðan raðað eftir einkunnum. Þegar bil eru ákvörðuð er skýrast að hafa þau jafn löng en lengdin sem það spannar er kölluð billengd. Í billengd er tekið til greina alla lengdina sem tölubilið spannar, einnig þegar námundun er notuð. Sem dæmi má nefna bilin 0-4, 5-9 og 10-14 en billengdin í þessu tilviki er 5. Fyrstgreinda bilið spannar tölurnar -0,5 til 4,5, það næsta er 4,5 til 9,5 og það síðastgreinda 9,5 til 14,5. Í dæminu hér til hliðar eru fimm 2 billengdar bil.
Miðsækni
Miðsækni, meðaltal, miðgildi og tíðasta gildi, í lýsandi tölfræði veitir upplýsingar um dreifingu gagna.
Miðgildi er gildi þess staks sem er í miðjunni. Til að reikna út miðgildi skal raða tölunum í beina línu í vaxandi röð, talan sem er í miðjunni er síðan miðgildið eða ef það eru tvær tölur í miðjunni, þá skal taka meðaltal af þeim. Hér til hliðar, í sama dæmi og að ofan, eru 25 tölur og því er tekið meðaltalið af tólftu og þrettándu tölunni.
Til þess að fá meðaltal eru öll stökin lögð saman og síðan deilt með fjölda þeirra. Vandinn við þetta er að ekki er gert ráð fyrir s.k. útlaga, gildi sem eru óregluleg eða óvenjuleg. Þau gildi geta skekkt upplýsingar tökum dæmi af teningi sem er kastað þrisvar sinnum, upp koma tölurnar:
Í dæminu sem við notumst við má gjörla komast að því að meðaltalið er:
Tíðasta gildi er, eins og nafnið gefur til kynna, sú breyta sem birtist oftast. Vert er að athuga að tíðasta gildið getur verið fleiri en eitt. Í dæminu hér að ofan er það 7 sem kemur 8 sinnum fyrir.
Dreifing
Til þess að rýna betur í það mengi sem verið er vinna með er hægt að skoða dreifinguna. Spönnin er fundin út með því að draga lægstu töluna frá þeirri efstu. Í dæminu hér að ofan er spönnin 9 - 5 = 4.
Meðalfrávik er mælikvarði á meðalfjarlægðinni frá meðaltalinu. Til að fá út meðalfrávik er fyrst fundið út meðaltalið, það dregið frá sérhverri tölu til að fá frávik hverrar tölu frá meðaltalinu, frávikin eru öll lögð saman án tillits til formerkja (mínus breytist í plús) til að fá heildarfrávik og á endanum er heildarfrávikið deilt með fjölda talna.
Staðalfrávik er önnur aðferð til að finna út dreifingu talna í líkindadreifingu, handahófskenndri breytu, þýði eða gagnasafni. Lástafur gríska bókstafsins sigma σ er oftast notaður til þess að tákna staðalfrávik (eða s í latneska stafrófinu). Staðalfrávik slembibreyti, þýðis, gagnasetts eða dreifingar er skilgreint sem kvaðratrótin af dreifni þess.
Frávikshlutfall
Frávikshlutfall er formúla sem er notuð til að bera staðalfrávik mismunandi talnahópa saman. Formúlan reiknar út hlutfall staðalfráviksins af meðaltalinu.
Formúlan er eftirfarandi:
Frávikshlutfall =
s = Staðalfrávik
x = Meðaltal allra talnanna
Þorfinnur karlsefni
Þorfinnur og Guðríður fluttust til Íslands og settust fyrst að á föðurleifð Þorfinns á Reynistað en bjuggu síðar í Glaumbæ.
Norður-Maríanaeyjar
Norður-Maríanaeyjar (chamorro: Sankattan Siha Na Islas Mariånas) eru eyjaklasi í Vestur-Kyrrahafi. Eyjarnar eru, ásamt Gvam, hluti Maríanaeyjaklasans sem aftur er hluti Míkrónesíu. Landið er samveldisríki í sérstöku stjórnmálasambandi við Bandaríkin og, ásamt Púertó Ríkó, önnur tveggja eylendna með samveldisstöðu. Norður-Maríanaeyjar eru fimmtán en aðeins á þremur þeirra, Saípan, Tinian og Rota, er varanleg byggð. Bærinn Capitol Hill á Saípan er höfuðborg eyjanna. 90% íbúa eyjanna búa á Saípan.
Fyrstu íbúar eyjanna komu þangað fyrir 4000-2000 árum frá Suðaustur-Asíu. Þeir töluðu ástrónesískt mál, chamorro. Fyrsti evrópski leiðangurinn sem kom til eyjanna var leiðangur Magellans sem tók land á Gvam 1521 og lagði eyjarnar undir Spán. Þegar Spánverjar hófu búsetu á eyjum létust yfir 90% frumbyggjanna vegna sjúkdóma. Nýir íbúar voru fluttir til eyjanna frá Karlseyjum og Filippseyjum á 19. öld. Eftir stríð Spánar og Bandaríkjanna 1898 lét Spánn Bandaríkjunum Gvam eftir og seldi hinar eyjarnar, auk Karlseyja, til Þýskalands. Japan lagði eyjarnar undir sig í upphafi fyrri heimsstyrjaldar og í upphafi síðari heimsstyrjaldar gerðu Japanir innrás á Gvam frá Norður-Maríanaeyjum. Eftir stríðið fengu Bandaríkjamenn yfirráð yfir eyjunum.
Efnahagslíf Norður-Maríanaeyja byggist á ferðaþjónustu, fataframleiðslu og fjárframlögum frá Bandaríkjunum. Þar sem landið hefur samveldisstöðu gilda ekki sömu lög þar og í Bandaríkjunum, til dæmis lög um rétt verkafólks. Þetta hefur gert það að verkum að fataiðnaðurinn á Norður-Maríanaeyjum hefur vaxið þar sem hægt er að flytja fatnað til Bandaríkjanna sem „bandaríska framleiðslu“ þótt fötin séu framleidd af farandverkafólki frá Kína og Filippseyjum sem njóta ekki sömu réttinda og kjara og verkafólk í Bandaríkjunum. Eftir 2005 hefur þessum iðnaði hnignað þar sem nú er heimilt að flytja inn fatnað til Bandaríkjanna beint frá Asíu vegna GATT-samninganna.
Landfræði
Norður-Maríanaeyjar eru hluti Maríanaeyja, ásamt eyjunni Gvam í suðri. Syðri eyjarnar eru úr kalksteini með flötum stöllum og kóralrifjum undan ströndinni. Nyrðri eyjarnar eru eldfjallaeyjar, með virk eldfjöll á mörgum eyjanna, þar á meðal Anatahan, Pagan, og Agrihan. Eldfjallið Agrihan er hæsti tindur eyjanna, 965 metrar á hæð. Fjallið var fyrst klifið af leiðangri undir stjórn John D. Mitchler og Reid Larson, 1. júní 2018.
Anatahan er lítil eldfjallaeyja 130 km norðan við Saípan. Hún er um 10 km löng og 3 km breið. Eldgos hófst í austurgíg Anatahan 10. maí 2003. Síðan þá hafa skipst á tímabil eldvirkni og hvíldartímabil. Þann 6. apríl 2005 er talið að 1.416.000 rúmmetrar af ösku og hrauni hafi gosið úr fjallinu. Stórt öskuský sveif yfir Saípan og Tinian.
Efnahagslíf
Norður-Maríanaeyjar hafa notið góðs af stöðu sinni innan Bandaríkjanna með innflutningi ódýrs vinnuafls frá Asíu. Sögulega séð hefur efnahagslíf eyjanna byggst á ferðamönnum frá Japan og fataframleiðslu. Eftir að takmörkunum á innflutningi fatnaðar frá Asíu var aflétt af Alþjóðaviðskiptastofnuninni 2005 hefur fataiðnaðinum á Norður-Maríanaeyjum hnignað og öllum fataverksmiðjunum var lokað 2009. Sama ár hætti flugfélagið Japan Airlines flugi til eyjanna sem olli samdrætti í ferðaþjónustu.
Norður-Maríanaeyjar nýttu sér að vera hluti af Bandaríkjunum án þess að þar gilti sama vinnulöggjöf. Lágmarkslaun verkafólks voru lægri og réttindi minni en í Bandaríkjunum sjálfum, en fataverksmiðjurnar gátu samt merkt framleiðslu sína „Made in USA“. Með nýrri löggjöf um lágmarkslaun sem ríkisstjórn George W. Bush samþykkti 2007 hækkuðu lágmarkslaun á Norður-Maríanaeyjum í þrepum þar til þau urðu þau sömu og í Bandaríkjunum 2018.
Þar sem eyjarnar eru undanþegnar bandarískri vinnulöggjöf hafa fyrirtæki þar legið undir grun um misnotkun á verkafólki, barnaþrælkun, barnavændi og þvingaðar fóstureyðingar.
Fyrir 2009 flutti mikið af farandverkafólki frá Kína til eyjanna (allt að 15.000 á ári þegar mest var) til að vinna í fataiðnaðinum. Eftir að takmörkunum á innflutningi fatnaðar frá Kína var aflétt 2005 hnignaði þessum iðnaði hratt og hann var talinn horfinn árið 2009.
Eyjarnar framleiða lítils háttar af landbúnaðarvörum eins og tapíóka, nautakjöti, kókos, brauðávöxt, tómata og melónur, en landbúnaður var aðeins um 1,7% af vergri landsframleiðslu árið 2016.
Aðfluttir íbúar mega ekki eiga land á eyjunum, en geta leigt það.
Íþróttir
Bandarískir hermenn kynntu íbúa eyjanna fyrir vinsælum bandarískum hópíþróttum í Síðari heimsstyrjöld. Hafnarbolti er aðalíþrótt eyjanna. Lið frá eyjunum hafa keppt í Little League World Series og unnið til gullverðlauna á Míkrónesíuleikunum og Suður-Kyrrahafsleikunum.
Körfuknattleikur og blandaðar bardagaíþróttir njóta töluverðra vinsælda. Eyjaálfumeistaramótið í körfuknattleik 2009 var haldið á eyjunum. Blandaðar bardagaíþróttir eru stundaðar undir vörumerkinu Trench Wars og bardagamenn frá eyjunum hafa tekið þátt undir merkjum Pacific Xtreme Combat og Ultimate Fighting Championship.
Aðrar íþróttir sem stundaðar eru á eyjunum eru Ultimate Frisbee, blak, tennis, knattspyrna, siglingar á fjölbytnum, mjúkbolti, ruðningur, golf, hnefaleikar, sparkbox, tae kwon do, frjálsar íþróttir, sund, þríþraut og amerískur fótbolti.
Apis mellifera syriaca
Apis mellifera syriaca er ein undirtegund alibýflugna. Útbreiðsla hennar er í Miðausturlondum. Mörk útbreiðslunnar eru óviss, en hún er nytjuð í Sýrlandi, suður Írakog Jórdaníu.
Frjálsa GNU-handbókarleyfið
Frjálsa GNU-handbókarleyfið (enska: GNU Free Documentation Licence) er „copyleft“ leyfi fyrir frjálst efni hannað af „Free Software Foundation“ fyrir GNU-verkefnið. Núverandi útgáfa leyfisins er útgáfa 1.2.
Karl Friedrich Hermann
Hermann fæddist í Frankfurt. Hann nam heimspeki við háskólana í Heidelberg og Leipzig og lauk gráðu þaðan árið 1826. Að náminu loknu ferðaðist hann um Ítalíu en sneri aftur til Heidelberg þar sem hann kenndi við háskólann. Hann varð deildarforseti heimspekideildar háskólans í Marburg árið 1832 og síðar prófessor í klassískum bókmenntum. Árið 1842 tók hann við prófessorsstöðu í textafræði og fornleifafræði og stöðu deildarforseta við háskólann í Göttingen.
Hermann fékkst nokkuð við fornaldarheimspeki. Meðal rita hans má nefna Geschichte und System der Platonischen Philosophie (Saga og kerfi platonskrar heimspeki) (1839) og Culturgeschichte der Griechen und Römer (Menningarsaga Grikklands og Rómar) (1857-1858). Hann ritstýrði einnig útgáfu á textum Juvenalis og Persiusar (1854) og Lúkíanosar (1828).
Krems
thumb|Krems
Go, Dog. Go! (teiknimynd)
'Go, Dog. Go!' eru bandarísk - kanadískir teiknimyndaþættir sem hófu göngu sína 26. janúar 2021 á Netflix. Þátturinn var skapaður af Adam Peltzman. Teiknimyndin er byggir á samnefndri bók eftir bandaríska rithöfundinn P. D. Eastman.
Krems
Krems er borg í fylkinu Neðra Austurríki í Austurríki. Áætlaður íbúafjöldi árið 2016 var 24 þúsund.
Marens
thumbnail|Lítil marenskaka með rjóma. Marens eða marengs er kaka eða ábætisréttur gerður úr eggjahvítum sem þeyttar eru með sykri og síðan oft bakaðar í ofni. Stundum er svolitlum vínsteini eða ediki þeytt saman við eggjahvíturnar til að gera marensinn stöðugri og hann er einnig stundum bragðbættur á ýmsan hátt eða litaður.
Marensgerð
Þegar marens er þeyttur er mikilvægt að engin fita berist í hvíturnar því þá þeytast þær ekki nægilega vel og því þarf að gæta þess að engin rauða fylgi með hvítunum þegar eggin eru aðskilin. Hvíturnar eru svo þeyttar með sykri þar til froðan myndar stífa toppa sem halda lögun og síðan er marensinn mótaður á ýmsan hátt, stundum með því að sprauta honum úr rjómasprautu eða dreifa honum á hring sem teiknaður hefur verið á bökunarpappír og baka hann síðan. Úr honum eru oft gerðir tertubotnar eða litlar marenskökur og hann er líka oft settur ofan á ávexti, bökufyllingar eða annað sem síðan er bakað og borið fram sem ábætisréttur. Ein frægasti marensrétturinn er pavlova, þar sem svolítilli maíssterkju og ediki er þeytt saman við marensinn og síðan bökuð kringlótt kaka sem ávöxtum eða berjum er hrúgað á.
Til eru mismunandi gerðir af marens. Venjulegur eða franskur marens er þannig að hvíturnar eru einfaldlega þeyttar og sykrinum síðan þeytt saman við smátt og smátt. Svissneskur marens er þeyttur í skál sem höfð ef yfir potti með heitu vatni þar til eggjahvítunar fara að hitna og síðan er skálin tekin af hitanum og þeytt áfram þar til marensinn kólnar og myndar stífa toppa. Ítalskur marens er gerður þannig að sykur og vatn er soðið saman í síróp sem er svo þeytt saman við eggjahvíturnar þannig að þær „soðna“ í hitanum. Hann er mun stöðugri en hinar tegundirnar og er oft ekki bakaður.
Hlutfall eggjahvíta og sykurs er yfirleitt 50 g af sykri á móti hverri eggjahvítu en það fer þó eftir því hvernig á að nota marensinn
Saga
Ekki er víst hvar marens er upprunnin en heitið meringue kemur fyrst fyrir í franskri matreiðslubók frá 1692. Marenskökur hafa verið þekktar á Íslandi frá því á 19. öld en urðu afar vinsælar á 7. og 8. áratug 20. aldar, þegar framboð á eggjum jókst til muna og þau urðu ekki lengur munaðarvara.
Gísli (ábóti)
Gísli nokkur var aðstoðarábóti og síðar ábóti í Viðeyjarklaustri frá 1528 og fram yfir 1530. Þess hefur verið getið til að hann sé sami maður og Gísli eða Þorgils Nikulásson, sem var prestur og prófastur í Holti í Önundarfirði upp úr 1530 og að minnsta kosti til 1536 og síðan prestur og prófastur í Kaldaðarnesi í Árnessýslu frá því um 1540.
Helgi Jónsson ábóti í Viðey hafði aðstoðarmann sem Gísli hét og stýrði sá klaustrinu eftir að Helgi dó um 1528 og er kallaður ábóti í Oddadómi 1528, þegar Ögmundur Pálsson biskup lét dæma sér veitingarvald yfir Oddastað, sem hafði verið erkibiskupslén. Gísli þessi mun hafa sagt af sér og ef þetta var Gísli Nikulásson hefur hann svo farið vestur í Önundarfjörð og orðið þar prestur. Eftirmaður Gísla í klaustrinu var Alexíus Pálsson, sem var vígður 1533.
Niels Ryberg Finsen
thumb|right|Niels Ryberg Finsen. Niels Ryberg Finsen (15. desember 1860 í Færeyjum – 24. september 1904) var færeyskur læknir af íslenskum og dönskum ættum, búsettur í Danmörku frá 1882.
Sunnukrókus
Sunnukrókus (fræðiheiti: Crocus imperati) er tegund blómplantna af sverðliljuætt, einlendur í Ítalíu.
Niels Ryberg Finsen
Ævi
Faðir hans, Hannes Finsen, var lengi amtmaður í Færeyjum og ólst Niels þar upp fyrstu árin, en var sendur til Danmerkur í skóla þegar hann var fjórtán ára. Þar gekk honum ekki vel og fékk hann þann vitnisburð eftir tveggja ára nám að hann væri drengur góður en skorti bæði hæfileika og dugnað. Þá var hann sendur til ömmu sinnar og frændfólks í Reykjavík og kunni þá enga íslensku. Hann varð stúdent frá Lærða skólanum í Reykjavík árið 1882 með lélega einkunn, fór þá til náms í Kaupmannahöfn og tók embættispróf í læknisfræði frá háskólanum þar í borg 1890.
Að náminu loknu var hann um skeið aðstoðarkennari í lífeðlisfræði við háskólann og skurðlæknir við Kommunalhospitalet en helgaði sig þó fyrst og fremst ljóslækningum. Hann sagði sjálfur svo frá að fyrstu hugmyndir sínar um gagnsemi ljóss og sólar hefðu kviknað þegar hann fylgdist með ketti sem lá úti á þaki og færði sig öðru hverju til eftir því sem skuggar hreyfðust, til að njóta sólarljóssins sem best.
Helsta viðfangsefni Finsens var að rannsaka áhrif ljóss á húðina. Árið 1893 birti hann fyrstu grein sína um efnið: Om Lysets Indvirkninger paa Huden. Næsta grein birtist 1896: Om Anvendelse i Medicinen af koncentrerede kemiske Lysstraaler, þar sem hann lýsir ljósameðferð við lupus vulgaris (húðberklum). Sama ár setti hann á stofn Finsenstofnunina í Kaupmannahöfn (Finsens medicinske Lysinstitut almennt kallað Finseninstituttet). 1898 varð hann prófessor í læknisfræði.
Niels R. Finsen hlaut Nóbelsverðlaun í læknisfræði árið 1903 fyrir rannsóknir sínar á ljósameðferð og framlag til lækninga. Hann var þá orðinn alvarlega sjúkur og gat ekki verið viðstaddur athöfnina. Heilsu hans hafði farið að hraka þegar hann var á þrítugsaldri, hann var veill fyrir hjarta og með vatnssýki í kviðarholi og var í hjólastól seinustu árin. Hann lést árið eftir Nóbelsverðlaunaveitinguna eftir langvarandi veikindi, 43 ára að aldri.
Eiginkona Nielsar var Ingeborg Dorothea Balslev (gift 29. desember 1892). Hún var dóttir biskupsins í Ribe. Þau eignuðust þrjú börn sem lifðu. Hún hafði frumkvæði að því að sett var upp ljósastofa þar sem maður hennar gat stundað rannsóknir og lækningar og má ef til vill segja að það hafi verið fyrsta sólbaðsstofan.
Rógburður
Rógburður er það þegar einstaklingur notar upplognar sakir til að rægja annan, m.ö.o. heldur einhverju fram til að klekkja á honum. Einstaklingur getur þó kallað orð einhvers rógburð, þó að það sem sagt hafi verið sé allt sannleikanum samkvæmt, en eðli rógburðar er samt sem áður að um lygar sé að ræða. Þegar mönnum finnst að heiðri sínum vegið, hvort sem það er með réttu eða röngu, verður (yfirlýstur) rógburður oft að málaferlum. Álygar eru í þessu sambandi ákæra, einkum ósönn, og fer eftir því hver á heldur og aðstæður eru hvort um álygar sé að ræða eður ei. En sá sem segir kæruna logna kallar hana álygar.
Maður sem stundar rógburð er kallaður rógsmaður. Hér áður fyrr var slíkur maður nefndur bakmælismaður (þ.e. maður sem baktalar annan) eða umlesmaður, en umlestur er rógur eða baktal.
Erlendur Eiríksson
Erlendur Eiríksson (f. 22. febrúar 1970) er íslenskur leikari.
Ekwendeni
thumb|Kort sem sýnir staðsetningu Ekwendeni Ekwendeni er bær í Malaví, um 20 km frá Mzuzu, í héraðinu Mzimba. Bærinn var stofnaður af skoskum trúboðum og þar er ein elsta kirkja landsins. Hún tilheyrir skosku þjóðkirkjunni.
Fjölmiðlafrumvarpið
Fjölmiðlafrumvarpið var frumvarp til laga á Íslandi á árinu 2004. Í frumvarpinu fólust takmarkanir á eignarhaldi á fjölmiðlafyrirtækjum. Þannig mátti enginn einn aðili eiga meira en 25% í fjölmiðafyrirtæki. Frumvarpið var lagt fram á Alþingi af ríkisstjórn Íslands og var samþykkt þar þrátt fyrir mikla andstöðu í þjóðfélaginu. Forseti Íslands, Ólafur Ragnar Grímsson, neitaði að staðfesta lögin og vísaði þeim þar með til þjóðaratkvæðagreiðslu. Í kjölfarið vöknuðu spurningar hvort að forsetinn hefði í raun rétt til að synja málum. Ríkisstjórnin kom í veg fyrir þjóðaratkvæðagreiðslu um frumvarpið (lögin) með því að fá samþykkt frumvarp, sem nam hitt úr gildi.
Ekwendeni
Bærinn er miðpunktur umferðar, bæði innan Malaví og á milli Kenýu og Tansaníu. Í nágrenni Ekwendeni er mikil tóbaksframleiðsla.
Fjölmiðlafrumvarpið
Svokölluð fjölmiðlanefnd menntamálaráðuneytisins skilaði af sér skýrslu um eignarhald á fjölmiðlum á Íslandi í byrjun mars 2004. Eftir það voru hjólin fljót að snúast og umrætt frumvarp var samþykkt á Alþingi þann 24. mars 2004. Til mótmæla kom utan við skrifstofu forseta Íslands og félagasamtökin Fjölmiðlasambandið sem stofnað var 1998 af stéttarfélögum þar sem starfsmenn fjölmiðla voru félagsmenn í, Blaðamannafélags Íslands, Félags bókagerðarmanna, Félags grafískra teiknara, Starfsmannafélags RÚV, Verslunarmannafélags Reykjavíkur og Rafiðnaðarsambands Íslands, beitti sér fyrir mótstöðu við frumvarpið afhenti Ólafi Ragnari Grímssyni undirskriftalista 31.752 Íslendinga þar sem skorað var á hann að staðfesta ekki lögin. Annan júní ákvað hann að gera það ekki vegna þess fjölda sem tók þátt í undirskriftarsöfnuninni. Það var í fyrsta skipti í sögu Íslands að forseti lýðveldisins nýtti sér málskotsrétt sinn í 26. gr. stjórnarskrárinnar og staðfesti ekki lög frá Alþingi og vísaði þeim til þjóðarinnar. Ríkisstjórn Davíðs Oddssonar dró lögin þá tilbaka og setti fram önnur lög sem síðar voru staðfest. Sú framkvæmd ríkisstjórnarinna var gagnrýnd og bent á að ríkisstjórninni hefði borið samkvæmt stjórnarskránni að halda þjóðaratkvæðagreiðsluna.
Tölvunarfræði
Í víðasta skilningi lýtur tölvunarfræði að rannsóknum á upplýsingavinnslu og reikningsaðferðum, bæði í hugbúnaði og vélbúnaði. Í reynd snýst tölvunarfræðin um fjölmörg viðfangsefni, allt frá formlegri greiningu reiknirita og aðgerðagreiningar til fræða tengdum eiginlegum tölvum eins og forritunarmál, hugbúnað og tölvuvélbúnað.
Frumtöluskítandi björninn
Frumtöluskítandi björninn (finnska: Alkulukuja Paskova Karhu) er vefhreyfimynd af birni sem skítur frumtölum. Klippan var búin til af Finna árið 2001. Hún er knúin af vefforritunarmálinu JavaScript og er ætluð til skemmtunar.
Björninn hefur átt talsverðu fylgi að fagna á Internetinu og hefur náð nokkurs konar költstöðu. Gestir á vefsíðu bjarnarins keppast við að finna hæstu frumtöluna sem björnin getur skitið áður en minnið í tölva|tölvunni klárast. Einnig er til spjallrás tileinkuð Frumtöluskítandi birninum og aðrar vefmyndir hafa verið gerðar eftir honum, til dæmis Frumtöluskítandi Goatse.cx maðurinn.
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn er gyðja háðsádeilutrúarbragða og birtist í formi einhyrnings sem er hvortveggja ósýnileg og bleik. Elstu gögn um goð þetta er hægt að rekja aftur til alt.atheism fréttahópsins á Usenet. Svo vitnað sé í spurt og svarað hluta alt.atheism:
Jón frá Pálmholti
Jón frá Pálmholti (fæddur Kjartansson 25. maí 1930 í Pálmholti, Arnarneshreppi, í Eyjafirði, dáinn á heimili sínu 13. desember 2004) var rithöfundur og þekktur baráttumaður fyrir bættum hag efnalítils fólks. Eftir hann liggja fjölmörg ritverk, ljóðabækur, skáldsögur, ævisögur, þýðingar, auk fjölda blaða- og tímaritagreina.
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn
Trúaðir segja að líkt og í öðrum trúarbrögðum sé trúin á Ósýnilega bleika einhyrninginn byggð á vísindum og trú. Vísindum þar sem „hún hljóti að vera ósýnileg, þar sem við sjáum hana ekki“ og trú þar sem „við vitum í hjarta okkar að Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn er til“. Þessum rökum er ætlað að vera skopstæling á guðfræðilegum rökum sem liggja að baki margra annarra trúarbragða.
Jón frá Pálmholti
Ferill
Jón Kjartansson fæddist 25. maí árið 1930 í Pálmholti, Arnarneshreppi, í Eyjafirði. Hann var sonur hjónanna Kjartans Ólafssonar bónda og Þuríðar Jónsdóttur húsmóður. Jón lauk gagnfræðaprófi frá héraðsskólanum á Laugum 1954, stundaði nám við Kennaraskóla Íslands 1955-1957 og stundaði einnig nám í Námsflokkum Reykjavíkur og Félagsmálaskóla alþýðu.
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn
Hugmyndin er að þar sem Einhyrningurinn er ósýnileg er ógerlegt að sanna að hún sé ekki til og ef engin leið er að sanna tilvist hennar, hvernig vitum við þá að hún er bleik og með eitt horn?
Jón frá Pálmholti
Ferill
Jón var barnakennari á árunum 1955-1957. Samhliða ritstörfum vann hann ýmis störf á árunum 1957-1979, m.a. gullsmíði, steinsmíði hjá Steinsmiðju Sigurðar Helgasonar. Hann var starfmaður Félagsmálastofnunar Reykjavíkurborgar 1979-1989.
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn
Hugmyndin um bleika einhyrninginn gerir einnig at í mótsögnum innan ýmissa trúarbragða. Ekkert getur bæði verið ósýnilegt og haft ákveðinn lit á sama tíma, og má bera það saman við hugmyndir um alvitran eða almáttugan guð, hugmyndir sem hafa verið gagnrýndar fyrir að vera í mótsögn við sjálfar sig. Auk þess hafa gagnrýnendur trúarbragða leitað uppi og fundið kafla í Biblíunni eða Kóraninum sem þeir telja vera í mótsögn við aðra kafla í sömu ritum.
Jón frá Pálmholti
Ferill
Jón átti frumkvæði að stofnun Leigjendasamtakanna árið 1978 og var formaður þeirra á árunum 1978-1985 og 1989-2001. Hann var aðaldriffjöður þeirra samtaka og mjög þekktur fyrir skrif sín í þágu þeirra. Hann vann kauplaust fullt starf hjá samtökunum um árabil.
Ósýnilegi bleiki einhyrningurinn
Nafni Ósýnilega bleika einhyrningsins fylgja oft setningar líkt og „Blessaðir séu heilagir hófar hennar“, „Friður sé með henni“, „Megi skuggi aldrei falla á hófa hennar“, „Dýrð sé bleiku faxi hennar“ o.s.frv. Þessum setningum er ætlað að draga dár að blessunum múslima þegar þeir tala um Múhammeð, spámann sinn.
Jón frá Pálmholti
Ferill
Jón var einn stofnfélögum Rithöfundasambands Íslands og sat hann þar í stjórn 1962-1963 og 1971-1973.
Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness
117px|right|Merki Stjörnuskoðunarfélags Seltjarnarness
Jón frá Pálmholti
Ferill
Árið 1972 var Jón einn stofnenda Ásatrúnarfélagsins og sat hann í stjórn félagsins á árunum 1979-1988.
Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness
Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness er eina félag áhugamanna um stjörnuskoðun og stjörnufræði á Íslandi og eru félagar í því um 300 talsins. Aðsetur félagsins er í Valhúsaskóla á Seltjarnarnesi. Uppi á þaki skólans er hvolfþak sem hýsir aðalsjónauka félagsins. Hann er af gerðinni JMI NGT-18 og er spegill hans 46 cm í þvermál. Þetta er stærsti stjörnusjónauki landsins og hafa félagsmenn aðgang að honum.
Ragnar Sólberg Rafnsson
thumb|Ragnar Zolberg.
Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness
Félagið á einnig tvo aðra stjörnusjónauka. Annars vegar 10 tommu Schmidt-Cassegrain sjónauka frá Meade og hins vegar 14 tommu Schmidt-Cassegrain sjónauka frá Celestron. Sá hinn síðari er fyrsti sjónauki félagsins.
Saga Stjörnuskoðunarfélagsins nær yfir rúm þrjátíu ár en félagið var stofnað þann 11. mars árið 1976 og voru stofnfélagar tuttugu talsins. Fyrsti formaður félagsins var Þorsteinn Sæmundsson stjörnufræðingur.
Ragnar Sólberg Rafnsson
Ragnar Sólberg Rafnsson eða Zolberg (f. 2. desember 1986, Hafnarfirði) er söngvari, gítarleikari og einn aðal lagahöfunda hljómsveitarinnar Sign. Ragnar og bróðir hans, Egill Örn Rafnsson, eru synir Rafns Jónssonar, trommuleikara. Ragnar á tvö önnur systkini þau Helgu Rakel Rafnsdóttur og Rafn Inga Rafnsson.
Jón frá Pálmholti
Ferill
Eftir Jón liggur fjöldi blaðagreina enda talinn á sínum tíma einn ötulasti og einlægasti málsvari láglaunafólks á Íslandi.
Ragnar Sólberg Rafnsson
Ragnar gekk í sænsku hljómsveitina Pain Of Salvation árið 2012 og hefur gefið út tvær plötur með þeim. Hann var látinn fara úr hljómsveitinni árið 2017.
Jón frá Pálmholti
Ferill
Jón giftist Ingibjörgu Gunnþórsdóttur en þau skildu. Þau eignuðust tvö börn en auk þess eignaðist Jón eitt barn með Steinunni Ósk Magnúsdóttur.
Ljóðabækur
Helstu ljóðabækur Jóns frá Pálmholti eru:
Önnur rit hans eru:
Gloria Macapagal-Arroyo
Gloria Macapagal-Arroyo (f. 5. apríl 1947) er filippseyskur stjórnmálamaður. Hún var forseti Filippseyja frá 2001 til 2010 og þar áður varaforseti landsins frá 1998 til 2001. Hún var jafnframt þingforseti fulltrúadeildar Filippseyjaþings frá 2018 til 2019 og var fyrsta konan í því embætti.
Arroyo sat í fangelsi í fimm ár, frá 2011 til 2016, fyrir að draga sér fé úr opinberum sjóðum á forsetatíð sinni. Hún sætir jafnframt ásökunum um kosningasvindl í þingkosningum árið 2007.
Æviágrip
Gloria Macapagal-Arroyo er dóttir Diosdado Macapagal, sem var forseti Filippseyja frá 1961 til 1965, og eiginkonu hans, Evangelinu Macaraeg-Macapagal. Hún nam hagfræði í Bandaríkjunum.
Stjórnmálaferill
Arroyo var undirráðherra verslunar- og iðnaðarmála í ríkisstjórn Corazon Aquino frá 1989 til 1992. Árið 1992 var hún kjörin á öldungadeild Filippseyjaþings og síðan endurkjörin árið 1995. Hún sat á þinginu til ársins 1998, en þá varð hún varaforseti og félags- og þróunarmálaráðherra í ríkisstjórn Josephs Estrada.
Í janúar árið 2001 veik hæstiréttur Filippseyja Joseph Estrada úr embætti vegna ákæru fyrir fjárdrátt. Gloria Macapagal-Arroyo var svarin í embætti forseta þann 20. janúar sama ár. Stuttu eftir valdatöku sína útnefndi Arroyo nokkrar konur í sendiherraembætti til Asíulanda þar sem karlar voru við völd.
Í kosningum í maí árið 2004 fékk Arroyo fjóra mótframbjóðendur í forsetaembættið, meðal annars leikarann Fernando Poe yngri (sem naut stuðnings samstarfsmanna fyrrum einræðisherrans Ferdinands Marcos) og fyrrum forsetann Estrada. Eftir nokkurra vikna endurtalningar var Arroyo lýst sigurvegari kosninganna með um milljón atkvæða forskoti á keppinauta sína.
Þann 16. nóvember árið 2004 voru sex landbúnaðarverkamenn í verkfalli drepnir ásamt tveimur börnum í lögregluárás sem ríkisstjórn Arroyo fyrirskipaði. Í júlí árið 2005 braust út stjórnarkreppa þegar upptökum var lekið af símtölum Arroyo við embættismenn úr kosninganefndum sem þóttu færa sönnur á að kosningasvindl hefði átt sér stað í kosningunum í maí 2004. Tíu af ráðherrum Arroyo sögðu af sér vegna málsins og fyrrum forsetinn Corazon Aquino fór fram á afsögn hennar. Arroyo fór ekki eftir þessum kröfum og sat sem fastast.
Þann 21. júní árið 2006 var Arroyo lögð inn á spítala í Maníla vegna verkja í kviði. Hún var útskrifuð af spítalanum þann 24. júní og skrifaði sama dag undir lög sem bönnuðu dauðarefsingar á Filippseyjum þrátt fyrir fjölmörg mótmæli. Hún hélt síðar sama dag í ferð til Spánar, Ítalíu og Vatíkansins.
Í nóvember árið 2009 voru að minnsta kosti 32 blaðamenn drepnir á eyjunni Mindanao í fylgd með frambjóðanda stjórnarandstöðunnar í embætti landstjóra eyjunnar. Bandaríska Blaðamannaverndarnefndin telur Filippseyjar þriðja hættulegasta ríkið fyrir blaðamenn í heimi.
Arroyo varð forseti fulltrúadeildar filippseyska þingsins þann 23. júlí árið 2018, fyrst kvenna og hélt þeirri stöðu til 30. júní næsta árs. Á embættistíð hennar samþykkti filippseyska þingið að lækka sakhæfisaldur á Filippseyjum niður í tólf ár.
Einkalíf
Gloria Macapagal-Arroyo giftist José Miguel Tuason Arroyo þann 2. ágúst 1968. Hjónin eiga þrjú börn: Juan Miguel (f. 1969), Evangelinu Lourdes (f. 1971) og Diosdado Ignacio José María (f. 1974).
Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness
Stjörnuskoðunarfélagið er opið öllum áhugamönnum um stjörnuskoðun og stjörnufræði. Félagsmenn greiða félagsgjöld árlega sem varið er í starfsemi félagsins. Á hverju ári stendur félagið fyrir margvíslegum spennandi uppákomum og ber þar helst að nefna námskeið í stjörnuskoðun, útgáfu fréttabréfa, sólskoðun og stjörnuskoðun fyrir almenning auk ýmiss annars.
Fred Tatasciore
thumb|240px|Tatasciore, [[2009]] Frederick „Fred“ Tatasciore er bandarískur leikari.
Limerick
thumb|O'Connell Street thumb|St. Johns dómkirkjan. thumb|St. Johns kastalinn.