cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hjarta
Mannshjarta er staðsett í brjóstholinu á milli lungnanna til vinstri fyrir ofan þindina, í skjóli á bak við bringubeinið og rifbeinin. Stærð þess er á við krepptan hnefa. Í konum vegur það um 250-300g en í körlum um 300-350g. Í mannslíkamanum er að meðaltali 5 lítrar af blóði.
Hjartað
Þrjú meginlög eru í hjartavöðvanum. Þunn hjartahimna (e. epicardium) er utan um hjartavöðvann sem er gerð úr fituvef og bandvef. Miðlagið er hjartavöðvinn (e. myocardium) en hann er gerður úr sérstökum hjartavöðvavef og myndar þykkasta hluta veggjarins. Innsta lagið er hjartaþelið (e. endocardium) sem er örþunnt og slétt lag af  innþekjufrumum sem klæðir hjarta að innan. Ásamt því að þekja hjartahólfin þekja þessar innþekjufrumur einnig hjarta og æðalokurnar og allar æðar í blóðrásarkerfinu.
Utan um hjartað liggur tvöfaldur teygjanlegur poki úr bandvef sem kallast gollurshús (e. pericardium). Ytra lagið er samvaxið skilrúmi milli lungnanna, heldur hjartanu á sínum stað og kemur í veg fyrir of þan. Innra lagið liggur utan um hjartað sjálft. Á milli laganna er vökvi til að minnka núning við samdrátt hjartans milli aðliggjandi líffæra.
Hjartavöðvinn (e. myocardium) er einstakur af gerð, hann líkist þverrákóttum vöðvum en er samt stjórnað af ósjálfráða taugakerfinu. Hjartavöðvafrumur eru greinóttar með aðeins einn kjarna og liggja mjög þétt saman til að tryggja hraðan boðflutning um hjartað. Þéttriðið net sem hjartafrumurnar mynda veldur því að rafboð sem valda samdrætti berst hratt í gegnum allar frumurnar.
Vöðvafrumur samanstanda af örmjóum samsíða próteinþráðum sem kallast aktín og myosín. Aktín- og myosínþræðirnir raða sér reglubundið upp svo áferðin í vöðvanum verður rákótt. Við vöðvasamdrátt dragast þessir þræðir ekki saman heldur ganga þeir á víxl og valda vöðvasamdrættinum. Vöðvafrumurnar í hjartanu vinna því saman í að dæla blóðinu. Þegar þær eru í slökun geta þær lengst og því geta hjartahólfin þanist út þegar þau fyllast af blóði. Þegar þræðirnir dragast svo saman styttast þeir og blóðið dælist áfram út í æðarnar.
Þar sem hjartavöðvinn dregst stöðugt saman, þurfa hjartavöðvafrumurnar að vera úthaldsmiklar og því eru í þeim mikið magn hvatbera (e. mitochondria) og öndunin er nær eingöngu loftháð. Í hvatberum fer fram frumuöndun en þar eru ensím sem brjóta niður lífræn efni og mynda ATP sem er orkuforði frumunnar.
Starfsemi hjartans
Hjartað er holur vöðvi með fjögur hólf sem skiptist í hægri og vinstri helminga. Efri hólfin kallast gáttir (e.atrium) en neðri hólfin kallast hvolf (e. ventricle). Súrefnissnautt blóð frá líkamanum berst til hægri gáttar gegnum holæðar og þaðan er blóðinu dælt í hægri hvolf sem dælir því svo til lungnanna. Frá lungunum berst svo súrefnisríkt blóð til vinstri gáttar sem sér um að dæla blóðinu niður í vinstra hvolf. Frá vinstra hvolfi er blóðinu dælt upp ósæðina sem sér um að flytja súrefnisríka blóðið til alls líkamans. Það má því segja að hjartað er í raun tvær dælur sem starfa saman samtímis, önnur sem dælir blóði til lungna og hin til vefja líkamans.
thumb|Starfsemi hjartans. Hreyfimynd af því hvernig hjartað starfar sem dæla (CG Heart.gif, 2016).
Vegna ólíkra hlutverka hólfanna eru þykkt hjartaveggjanna mismunandi eftir hólfum. Gáttirnar sem sjá um dæla blóðinu í neðri hjartahólfin eru svipaðar að þykkt. En þykkt hvolfanna er mismunandi þó þau séu að dæla sama magni blóðs. Munurinn á þykktinni má rekja til þess að hægra hvolf þarf ekki jafn mikinn kraft þar sem lungnablóðrásin er styttri og með minna viðnám. Vinstra hvolf þarf að dæla blóðinu við meira viðnámi til að dæla blóðinu út til líkamans og þarf því meiri kraft.
Blóðinu úr hægra hvolfi er dælt um lungnaslagæð til lungnanna þar sem loftskipti fara fram. Frá vinstra hvolfi er blóðinu hins vegar dælt mun lengri leið þar sem það fer um ósæðina í sífellt minni slagæðar sem flytja blóðið til alls líkamans. Vinstra hvolfið er því með töluvert þykkari veggi en hægra hvolfið, þar sem meiri vöðvamassi er nauðsynlegur til að dæla blóðinu lengri leið.
Á milli hjartahólfanna er skilrúm (e. septum) sem er vöðvaveggur sem kemur í veg fyrir að blóð flæði á milli vinstri og hægri hlið hjartans. Á fósturstigi er gat á milli gáttanna, nefnt sporgat (e. foramen ovale), til þess að beina mestu blóðinu fram hjá lungunum á meðan engin loftskipti fara fram, en þá er beint flæði á milli hægri og vinstri gáttar sem lokast strax eftir fæðingu vegna þrýstings aukningar í vinstri gátt (e. septum primum). Á milli hvolfanna er skilrúmið (e. interventricular septum) þykkara en á milli gáttanna þar sem kraftur hvolfanna er mun meiri.
Hjartalokur
Í hjartanu eru fjórar hjartalokur sem sjá um að beina blóðinu í gegnum og frá hjartanu í eina átt þ.e. frá gátt til hvolfs og frá hvolfi til lungnaæðar og ósæðar. Hjartalokurnar eru gerðar úr lagi af hjartaþeli sem er styrkt með bandvef og er það uppistaða hvers flipa fyrir sig. Þessar hjartalokur eru einskonar einstefnulokar. Verða þessar lokur fyrir skemmdum veldur það auknu álagi á hjartað og truflar starfsemi þess.
thumb|Staðsetning hjartalokanna. Hjartalokurnar eru fjórar og hlutverk þeirra er að beina blóðinu í eina átt (Heart valve, 2017). Í hægri hluta hjartans er þríblaðaloka (e. tricuspid valve) og í vinstri hluta er míturloka (e. mitral valve) sem aðskilja gáttir og hvolf. Í stóru slagæðunum sem flytja blóð frá hjartanu liggur lungnaæðarloka (e. pulmonary valve) á milli lungnaslagæðar og hægri hvolfs og ósæðarloka (e. aortic valve) á milli ósæðar og vinstra hvolfs.
Ákveðinn meginmunur er á milli þess hvort lokan liggi á milli gátta og hvolfa eða hvort hún liggi á milli hvolfa og æða. Þríblaðalokan er gerð úr þremur flipum og er staðsett á milli hægri gáttar og hægra hvolfs og míturlokan sem er gerð úr tveimur flipum er staðsett á milli vinstri gáttar og vinstra hvolfs. Þær eru báðar gerðar úr flipum úr hjartaþeli og bandvef sem eru svo tengdir með bandvef (e. chordae tendineae) við totuvöðva (e. papillary muscles). Totuvöðvarnir eru fastir við veggi hvolfanna og taka þátt í opnun og lokun á lokunum. Þegar hvolfin dragast saman dragast totuvöðvarnir einnig saman og og loka á milli gáttar og hvolfs og koma þannig í veg fyrir að blóðið flæði aftur upp í gáttina.
Tvær lokur eru staðsettar á milli hvolfa og æða þær eru lungnaæðaloka og ósæðarloka. Báðar lokurnar eru með þrjá flipa sem eru eins uppbyggðar en þó smærri en í lokunum á milli gátta og hvolfa. Þessar lokur hafa hins vegar enga totuvöðva sem taka þátt í opnun og lokun heldur stjórnast eingöngu af þrýsting frá blóðmagni. Þegar hvolfin dragast saman opnast þessar lokur vegna aukins þrýstings á þær. Þegar hvolfin slakna á og þrýstingur er orðin meiri í æðinni vill blóð flæða til baka í þau en í staðinn fer blóðið í lokuflipana sem lokast þá aftur.
Rafleiðnikerfi hjartans
Net sérhæfðra vöðvafruma sér um samdrátt hjartavöðvans. Í hægri gátt hjartans eru svokallaðar gangráðsfrumur í sínushnút (e. SA-node). Boð frá honum valda því að gáttir dragast saman og blóðið dælist niður í hvolfin. Afskautun í sínushnút sendir rafboð eftir brautum (e. internodal pathway) til skiptahnúts (e. AV-node). Þar hægist á boðunum í stutta stund. Þessi töf í skiptahnút veldur því að gáttir og hvolf eru ekki að dragast saman samtímis. Frá skiptahnút fara boðin í gegnum His-knippið (e. bundle of His) og þráðaknippið (e. purkinje fibers) til hægra og vinstra hvolfs. Þau dragast saman og dæla blóði úr hjartanu út í æðarnar.
Þessi flutningur rafboða um hjartavöðvann er hægt að sjá á hjartalínuriti (EKG) og hægt er að lesa úr línuritinu hvort starfsemi hjartans sé í eðlileg. Hjartalínuritið nemur rafbreytingar við hvern hjartslátt. Hjartalínuritið sýnir P bylgju sem kemur fram við samdrátt gátta, QRS mynd sem táknar samdrátt hvolfanna og T bylgju sem vísar til slökun á hvolfunum. thumb|Hjartalínurit. Hjartalínurit (EKG) sýnir afskautun og endurskautun vöðvafruma (EKG complex, 2014).
Hringrás blóðsins
Hjartað er í raun tvær dælur sem starfa saman og er stjórnað af tilstilli rafboða sem valda samhæfðum samdrætti. (Belk og Maier, 2013). Allir vefir líkamans þurfa súrefni (O2) til að starfa sem kemst til þeirra með slagæðakerfi líkamans. Súrefnissnautt blóð sem flytur úrgangsefni eins og koldíoxíð (CO2) berst frá vefjunum líkamans eftir bláæðum í átt til hjarta.
Bláæðar sameinast þegar nær dregur hjartanu í stærri æðar og berst blóðið að lokum með tveimur holæðum, efri og neðri holæð (e. superior vena cava og inferior vena cava)  inn í hægri gátt hjartans. Blóðið flæðir beint inn í hægri gáttina. Þaðan fer það í gegnum þríblaðalokuna til hægra hvolfs. Þegar hjartað dregst saman fer blóðið upp frá hægra hvolfi upp til lungna í gegnum lungnaslagæð. Lungnaæðaloka er staðsett við upphaf lungnaslagæðar og kemur í veg fyrir að blóðið renni til baka til hjartans.
thumb|Hringrás blóðsins. Hægri helmingur hjartans tekur við súrefnissnauðu blóði frá líkamanum og dælir því til lungnanna á meðan vinstri helmingur hjartans tekur við súrefnisríku blóði frá lungum og dælir því út um líkamann (Mammalian Heart and Circulation, 2012).
Hringrásin á milli lungna og hjarta kallast lungnablóðrás (e. pulmonary circulation) og sér hún um að skila úrgangsefnum frá líkamanum og koma súrefni að nýju í blóðið í gegnum loftskipti í lungunum. Hringrásin skilar af sér súrefnisríku blóði að nýju til hjartans svo hjartað geti dælt því áfram til vefja líkamans.
Frá lungunum berst súrefnisríkt blóð í gegnum lungnabláæðar sem eru 4 talsins til vinstri gáttar. Blóðið flæðir frá vinstri gátt í gegnum míturlokuna ofan í vinstra hvolf. Við samdrátt hjartans fer blóðið frá vinstra hvolfi upp í gegnum ósæðarlokuna í ósæð (e. aorta) líkamans. Á milli vinstri hvolfs og ósæðar er ósæðarloka sem veldur því að blóðið streymir ekki til baka til hjartans.
Ósæðin er stærsta slagæð líkamans. Þegar hún kemur út frá hjartanu kallast hún rismeginæð (e. aorta ascendens) og þar greinast frá henni kransæðar hjartans sem sjá um að næra hjartavöðvann. Næst kemur ósæðarboginn (e. arcus aorta) en í honum greinast frá æðinni þrjár megingreinar sem sjá um að koma næringu upp til höfuðs og háls og til efri útlima. Þær æðar sem greinast frá ósæðarboganum kallast arms- og höfuðslagæðin (e. truncus brachiocephalicus) og flytur blóð til hægri hliðar höfuðs og háls og í hægri efri útlim. Vinstri hálsslagæð (e. arteria carotis communis sinistra) flytur blóð til vinstri hliðar höfuðs og háls og vinstri neðanviðbeinsslagæð (e. arteria subclavia sinistra) sem flytur blóð til vinstri efri útlims. Þriðji hluti ósæðar sem greinist frá ósæðarboganum er fallmeginæð (e. aorta descendens) sem greinist svo í fleiri greinar og sér þessi hluti um að koma súrefnisríku blóði til innri líffæra, bol og neðri útlima.
Kransæðar
Hjartað er sístarfandi og þarf að meðaltali 8-10 ml af súrefni á hverri mínútu. Hjartað þarf því mikla næringu sem það fær frá æðum sem umlykja það og kallast kransæðar (e. coronary arteries). Kransæðarnar greinast frá ósæðinni rétt eftir að hún kemur frá vinstra hvolfi. Kransæðarnar skiptast í hægri og vinstri kransæðar sem greinast svo í smærri æðar sem búa til æðanet sem umlykur hjartað. Vinstri kransæðin nærir fremri, efri hluta og hluta af aftari hluta vinstri hluta hjartans en sú hægri sér um hægri hluta sem og hluta af aftari hluta vinstri helmings. thumb|Kransæðar hjartans. Kransæðar, eru slagæðar sem liggja utan um hjartavöðvann og flytja honum súrefni og næringarefni (Coronary vessels, 2019). Æðanetið í hjartanu er mikið og veldur því að hægt er að tryggja nægilegt súrefni í vöðvann og bregðast við mismikilli súrefnisþörf hjartans háð því að einstaklingur gerir hverju sinni. Súrefnissnautt blóð frá hjartavöðvanum fer svo til hægri gáttar með bláæð sem kallast kransstokkur (e. coronary sinus).
= Hjartsláttur/púls = Ef hlustað er á hjarta með hlustunarpípu heyrast tvö hljóð. Fyrra hjartahljóðið er þegar lokurnar milli gátta og hvolfa skella aftur við samdrátt hvolfanna og seinna hjartahljóðið er þegar lokurnar á milli hvolfa og stóru slagæðanna skella aftur þegar þrýstingurinn í æðunum er orðin meira en í hvolfunum.
Hjartslætti er stjórnað af boðum frá ósjálfráða taugakerfinu bæði frá drifkerfi (e. sympathetic) og sefkerfi þess (e. parasympathetic). Ósjálfráða taugakerfið veldur því að hjartsláttur eykst þegar við bregðumst við ytra áreiti eins og hræðslu og kvíða. Púls segir til um hve oft hjartað slær á mínútu. Hjá meðalmanni slær hjartað 70 sinnum á mínútu í hvíld og dælir þá um 5 lítrum af blóði á sama tíma. Hjartað slær örar við áreynslu til að koma meiri næringu í vöðva líkamans. Hjá vel þjálfuðu íþróttafólki getur afkastageta hjartans aukist í 40 lítra á mínútu og það slegið hraðast rúmlega 200 slög við mikla áreynslu. Íþróttafólk í góðu formi getur verið með hvíldarpúls alveg niður í 30-40 slög á mínútu.
Blóðþrýstingur
Fyrri talan er útfallsfasi eða systóla (e. systole) og lýsir því hversu mikill þrýstingur kemur á æðar þegar hjartað slær og blóðið fer út í slagæðarnar. Síðari talan er aðfallsfasi eða díastóla (e. diastole) og lýsir því hve mikill þrýstingur er á æðunum þegar hjartað er í hvíld á milli slaga og þenst út af blóði. Hækkun á blóðþrýsting er einn stærsti áhættuþáttur á hjarta- og æðasjúkdómum, hækkun um hverja 20/10 mmHg eykur línulega dánarlíkur einstaklings og því mikilvægt að fylgjast vel með. Meðhöndlun á háþrýsting hefur sýnt sig að fækki heilablóðföllum um 40% og hjartaáföllum um 15-20%.
= Hjarta- og æðasjúkdómar = Hjarta- og æðasjúkdómar eru ein algengasta dánarorsök í heiminum í dag. Hjarta- og æðasjúkdómar er samheiti yfir þá sjúkdóma sem hafa áhrif á starfsemi hjarta- og æðakerfisins. Algengar tegundir eru t.d. sjúkdómar af völdum æðakölkunar, hjartsláttaróreglur, hjartagallar og sjúkdómar í hjartavöðvanum.
Samkvæmt vef Landlæknisembættisins eru hjarta- og æðasjúkdómar um 50% af aldurs stöðluðum dánarorsökum á Vesturlöndum og um 14 milljón manna deyja á hverju ári af þeirra völdum. Með því að breyta lífsstílnum okkar, borða hollari mat, hreyfa okkur meira og hætta t.d. að reykja (ef við erum að því á annað borð) þá getum við haft gríðarlega mikil áhrif til hins betra á áhættuþætti hjartasjúkdóma.
Æðakölkun er þegar þykktaraukning verður í æðavegg sem veldur þrengingu í æð eða kölkun á vegg þannig að hann missi teygjanleika sinn. Ef um þykktar aukningu er að ræða safnast kólesteról og fita innan á æðaveggi sem á endanum hindrar blóðflæði í æðunum og eykur álagið á hjartað. Ýmislegt getur valdið æðakölkun en helstu áhættuþættirnir eru t.d. hækkandi aldur, reykingar, hátt kólesteról og háþrýstingur. Fjölskyldusaga getur líka spilað inn í og kyn, en karlmenn eru líklegri til að fá hjartasjúkdóma en konur. Æðakölkun getur valdið alvarlegum sjúkdómum eins og heilablóðfalli og hjartaáfalli.
Vilko
Verksmiðjuhús fyrirtækisins við Efstubraut 2 eyðilagðist í miklum bruna 28. september 2004 en starfsemin hófst á nýjan leik í nýju húsnæði í nóvember sama ár.
Samskiptatáknmyndir
thumb|Samskiptatáknmynd til nota með sjúklingi á spítala thumb|Hægt er að nota ýmsar tæknilausnir fyrir samskiptatáknmyndir thumb|Einfalt spjald með táknmyndum Samskiptatáknmyndir (Picture Communication Symbols eða PCS ) eru myndasöfn með teiknuðum táknmyndum sem geta verið í lit eða svarthvít. Þau voru upphaflega þróuð af Mayer-Johnson, LLC til að nota í kerfum fyrir óhefðbundnar tjáningarleiðir (AAC). Slík kerfi geta verið einfaldar teikningar eða hægt er að búa til spjöld með því að nota þartilgerð forrit eins og Boardmaker.
Táknmyndir í slíkum kerfum þurfa að vera þannig að auðvelt sé að giska á merkingu. Samskiptatáknmyndir eru notaðar með börnum sem ekki geta tjáð sig með tali og hafa einnig verið notaðar með góðum árangri fyrir börn með vitrænar þroskahamlanir. Grunnur samskiptatáknmynd er um fimm þúsund tákn sem auk almennra viðbótarsafna og myndasafna sem tengd eru ákveðnum löndum eru um tólf þúsund tákn. Samskiptatáknmyndir hafa verið þýddar á um 40 mismunandi tungumál.
Hægt er að búa til eigin samskiptatáknmyndir fyrir sérstakar þarfir ef ekki eru til tákn. Algengt er að samskiptatáknmyndir séu notaðar í talþjálfun og við þjálfun einhverfra og til að aðstoða fólk með tjáskiptahamlanir þegar það þarf að leggjast inn á sjúkrahús eða sjúkrastofnanir.
Tenglar
Alternative Symbol Sources
Lagasetning í Bandaríkjunum
Lagasetning í Bandaríkjunum er í höndum löggjafarþingsins. Hver sem er getur skrifað frumvarp til laga en oftast koma þau þó frá aðilum innan framkvæmdarvaldsins eða frá þrýstihópum. Þingmaður þarf þó að leggja þau fram fyrir þingið og geta þeir annaðhvort setið í öldungadeild eða fulltrúadeild.
Gerðir frumvarpa og afgreiðsla
Frumvörp sem lögð eru fyrir löggjafarþing Bandaríkjanna geta verið á fjóra vegu:
Þegar frumvörp hafa verið lögð fyrir fara þau fyrir nefnd sem að skoðar þau í bak og fyrir og undirbýr þau fyrir þingið. Hvor deildin um sig hefur sínar reglur þegar kemur að því að samþykkja eða hafna frumvörpum en lagasetningaferli í Bandaríkjunum getur verið afar flókið.
Loðvík 9.
thumb|right|Loðvík helgi. Mynd úr handriti frá 13. öld. Loðvík 9. (25. apríl 1214 – 25. ágúst 1270) eða Loðvík helgi var konungur Frakklands frá 1226 til dauðadags. Hann er eini konungur Frakklands sem tekinn hefur verið í helgra manna tölu og heita margir staðir eftir honum, svo sem borgin St. Louis í Bandaríkjunum.
Ríkisár Loðvíks
Ríkisár Loðvíks voru blómaskeið í sögu Frakklands, bæði efnahagslegt og pólitískt. Ríki hans var þá stærsta og auðugasta konungsríki Evrópu og hann réð yfir stærsta hernum. Frakkaland var einnig miðpunktur lista og mennta í álfunni á valdatíma Loðvíks. Hann naut mikillar virðingar, ekki aðeins vegna þess hve valdamikill hann var, heldur einnig vegna þess að hann þótti réttlátur og sanngjarn og hann var oft fenginn til að gegna hlutverki sáttasemjara þegar aðrir höfðingjar deildu.
Reykjanes (aðgreiningarsíða)
Reykjanes getur átt við:
Loðvík 9.
Ríkisár Loðvíks
Konungurinn var þekktur fyrir trúrækni sína og trúarhita. Um 1240 keypti hann af Baldvin 2., keisara í Konstantínópel, þyrnikórónu Kristst og brot úr hinum helga krossi og greiddi fyrir 135.000 livres. Yfir þessa helgigripi reisti hann svo Sainte Chapelle, hina heilögu kapellu, við konungshöll sína. Til þess að fjármagna þetta, svo og fyrri krossferð sína, gerði hann alla gyðinga sem stunduðu lánastarfsemi útlæga úr ríki sínu og gerði eignir þeirra upptækar en felldi ekki niður lán sem kristnir menn skulduðu gyðingunum, heldur hirti afborganirnar sjálfur. Hann lét líka brenna um 12.000 gyðingleg handrit í París árið 1243.
Fyrri krossferðin
thumb|left|Loðvík í Sjöundu krossferðinni. Loðvík fór í tvær krossferðir, fyrst í Sjöundu krossferðina 1248 og svo aftur árið 1270 í Áttundu krossferðina. Þegar hann fór í fyrri krossferðina gerði hann móður sína að ríkisstjóra. Hann byrjaði á að ná hafnarborginni Damietta í Egyptalandi á sitt vald í júní 1249 og hélt þaðan yfir óshólmasvæði Nílar áleiðis til Kaíró. Ferðin gekk hægt og þann 6. apríl 1250 beið her Loðvíks lægri hlut fyrir her mamlúka í orrustunni við Fariskur og Loðvík féll í hendur Egypta. Þeir kröfðust lausnargjalds sem nam 400.000 livres en á þessum tíma voru árstekjur franska ríkisins aðeins um 250.000 livres.
Eftir að Loðvík slapp úr haldi Egypta var hann næstu fjögur árin í krossfararíkjunum Akkó, Caesarea og Jaffa og vann meðal annars að því að styrkja varnir þeirra og reyna að koma á diplómatískum tengslum við múslimaríkin í kring. Margrét drottning var með honum og fæddust þeim þar tvö börn til viðbótar. Þegar Loðvík hélt heimleiðis skildi hann eftir allstórt herlið í Akkó til að verja borgina gegn árásum múslima.
Síðari krossferðin og dauði
thumb|right|Dauði Loðvíks helga í Túnis. Um 1265 náði mamlúkasoldánninn Baibars allmörgum borgum í Landinu helga úr höndum krossfara. Loðvík efndi þá til Áttundu krossfararinnar en hafði ekki eins mikinn stuðning og þegar hann lagði í þá sjöundu. Bróðir Loðvíks, Karl Sikileyjarkonungur, taldi hann á að ráðast fyrst á Túnis því þar væri gott að hafa bækistöð þegar ráðist yrði til atlögu við Egypta.
Loðvík hélt af stað sumarið 1270 og lenti í Túnis í júlí. Það var versti árstíminn til hernaðar þar. Drykkjarvatn var óhæft og stór hluti hersins veiktist fljótlega. Þann 25. ágúst, daginn eftir að Karl bróðir Loðvíks kom með liðsauka, dó konungurinn sjálfur. Sagt er að andlátsorð hans hafi verið „Jerúsalem“.
Fjölskylda
Kona Loðvíks var Margrét af Provence, elst fjögurra dætra Ramon Berenguer 4., sem allar voru orðlagðar fyrir fegurð og urðu allar drottningar. Þau áttu ellefu börn og komust níu þeirra upp en elsti sonurinn, Loðvík, dó þó tæplega sextán ára. Það var því Filippus bróðir hans sem tók við ríkjum við lát föður síns. Þriðji sonurinn, Jóhann Tristan, sem fæddur var í Damietta í fyrri krossferðinni, dó úr blóðkreppusótt í Túnis eins og faðir hans. Yngsti sonurinn, Róbert, varð ættfaðir hertoganna af Bourbon og þegar Valois-ættin dó út með Hinrik 3. árið 1589 þurfti að fara aftur til Róberts til að finna ríkiserfingja en til hans átti Hinrik 4. Frakkakonungur ætt að rekja í tíunda lið í karllegg.
Samuel Schwarz
Samuel Schwarz (12. febrúar 1880 – 10. júní 1953) var pólsk-portúgalskur verkfræðingur og sagnfræðingur um útbreiðslu gyðinga í Portúgal og Spáni.
John Wilkins
thumb|right|John Wilkins John Wilkins (1614-1672), biskup í Chester, var breskur dulmálsfræðingur og stofnandi, fyrsti formaður og ritari Royal Society - bresku náttúruvísindasamtakanna. Hann skrifaði talsvert um vísindaleg efni, meðal annars umdeilda ritgerð um hvort líf gæti þrifist á tunglinu.
Flåklypa Grand Prix
Flåklypa Grand Prix (eða Álfhóll: Kappaksturinn Mikli) er norsk brúðumynd frá 1975 byggð á teiknimyndapersónum Kjell Aukrust í leikstjórn Ivo Caprino. Hún er talin sú norska kvikmynd sem flestir hafa séð með 5,5 milljónir seldra miða í Noregi.
Ríkisútvarpið
Það sendir út eina sjónvarpsstöð sem heitir Sjónvarpið en er oft í daglegu tali kölluð Stöð 1 eða RÚV. Það rekur þrjár útvarpsstöðvar, Rás 1 sem einbeitir sér að dagskrárgerð um menningu af ýmsum toga, Rás 2 sem hefur það verksvið að fjalla um tónlist, dægurmál og fleira í þeim dúr og Rondó sem sendir stafrænt út á höfuðborgarsvæðinu og spilar klassíska tónlist og djass allan sólarhringinn. Einnig sendir ungmennaþjónustan RÚV Núll út tónlist á netinu allan sólarhringinn.
Einnig starfrækir RÚV fjórar deildir á landsbyggðinni sem sinna fréttaþjónustu á sínum svæðum og senda út staðbundna dagskrá á vissum tímum, deildirnar eru á Ísafirði, Akureyri, Egilsstöðum og Selfossi. Þar að auki rekur Ríkisútvarpið frétta- og dagskrárvefinn ruv.is og textavarpið. Ríkisútvarpið er fjármagnað með auglýsingum en einkum framlagi úr ríkissjóði. Áður var innheimt afnotagjald sem öllum eigendum sjónvarps- og útvarpstækja bar skylda til að greiða en afnotagjöldin voru afnumin árið 2009 og upp tekinn nefskattur sem á að renna óskiptur í reksturinn.
Útvarp
Ríkisútvarpið hóf útsendingar 20. desember 1930, en fyrir þann tíma höfðu verið starfræktar einkareknar útvarpsstöðvar í Reykjavík og á Akureyri, sú fyrsta var H.f. Útvarp. Fyrstu ár útvarpsins var bara sent út á einni rás og í nokkra klukkutíma á kvöldi. Fyrsti útvarpstjórinn var Jónas Þorbergsson. Ríkisútvarpið þurfta að fara eftir ákveðnum útvarpreglum svo sem að rækta íslenska tungu og sögu íslands. Einnig þurftu þeir að vera með einhverskonar fréttir og láta í ljós mismunandi skoðanir fyrir fólk til umhugsunar. Það þurfti líka að huga að hafa skemmtiefni fyrir almenning og einnig eitthvað uppbyggilegt barnaefni fyrir krakka á öllum aldri. Útvarpið hóf rekstur sinn í Austurstræti 12, því húsi sem nú er English Pub. Árið eftir stofnun flutti það í Landssímahúsið við Austurvöll, þar sem það var til húsa til ársins 1959. Þá flutti útvarpið á Skúlagötu 4, hús sem í dag er þekkt sem Sjávarútvegshúsið. Árið 1987 flutti útvarpið í núverandi húsnæði, Útvarpshúsið í Efstaleiti. Í Ágúst 1982 hófust útsendingar RÚVAK á akureyri, en sú deild hafði bæði umsjón með að skaffa deildum fyrir sunnan frétta- og dagskrárefni, sem og svæðisbundnar útsendingar með áherslu á málefni svæðis. Árið 1983 hóf svo Rás 2 útsendingar sínar. Í fyrstu átti sú stöð að vera fyrir yngri kynslóðina t.d fyrir unglingana – þar voru t.d. spilaðir poppþættir og nútímalegra efni en á Rás 1 – en í dag er dagskráin mjög fjölbreytt. Sama má reyndar segja um Rás 1, en þó eru gerðar þar meiri kröfur um að efni sé meira unnið, meira lagt í dagskrárgerðina. Dagskrárfólk á Rás 1 keppist við að vinna vandað efni af öllu tagi. Þar má heyra reglulega leikritaflutning. Útvarpsleikhúsið hefur starfað reglubundið frá árinu 1947 og sendir jafnan út á Rás 1, þó stundum séu einnig útsendingar frá leikhúsinu á Rás 2. Á Rás 1 er sendir út reglulega tónleikar frá Sinfóníuhljómsveit Íslands. Eldra fólk hlustar mikið á Rás 1 en það er víðari hlustendahópur á Rás 2. 17. júní 1996 hóf Ríkisútvarpið útsendingar á netinu. Sumarið 2004 hóf RÚV tilraunaútsendingar útvarpsstöðvarinnar Rondó, sem leikur klassíska tónlist og djass í ókynntri sjálfvirkri dagskrá. Í mai 2018 bættist svo ungmennaþjónustan Rúv Núll í flóruna, útsending á netinu sem er í gangi allann sólarhringinn, megni tímans er send út ókynnt tónlist en á kvöldin eru sjónvarpsþættir. Það mætti því skilgreina RÚV núll streymið sem blöndu af sjónvarps- og útvarpsstöð, þó stofnunin sjálf skilgreinir þjónustuna sem vefsíðu.
Sjónvarp
Sjónvarpið hóf göngu sína þann 30. september árið 1966.
Almennt
thumb|right|Útvarpshúsið í Efstaleiti. Sjónvarpið og útvarpið eru nú í sama húsi eða frá árinu 2000 við Efstaleiti 1. Ríkisútvarpið er eini fjölmiðillinn hér á landi sem leiðbeinir starfsmönnum um íslenskt mál og hefur markað sér stefnu í þeim málum.
Ætlunarverk ríkisútvarpsins samkvæmt vef þeirra er að vera í fararbroddi íslenskra fjölmiðla með því að bjóða landsmönnum fjölbreytta og vandaða dagskrá í samræmi við menningar- og lýðræðishlutverk sitt.
Með lögum sem sett voru 23. janúar 2007 var Ríkisútvarpinu breytt í opinbert hlutafélag. Mikil óánægja var um frumvarpið meðal stjórnarandstöðunnar sem að beitti málþófi til þess að tefja framgöngu þess en yfir 100 klukkustundir fóru í umræður. Frumvarpið var á endanum samþykkt með 29 atkvæðum gegn 21, 13 þingmenn voru fjarstaddir og tók það gildi 1. apríl 2007.
Miklir niðurskurðir voru hjá Ríkisútvarpinu frá 2008. Almennrar óánægju gætti með uppsagnahrinu í desember 2013 og var efnt til mótmæla fyrir utan útvarpshúsið og fundar í Háskólabíói í kjölfarið þar sem fulltrúar fjölda aðila í samfélaginu fordæmdu aðgerðina.
Markmið
Meginmarkmið Ríkisútvarpsins eru samkvæmt útvarpslögum:
Útvarpsstjórar
Sjá grein: Útvarpsstjóri
Nicola Sturgeon
Nicola Ferguson Sturgeon (f. 19. júlí 1970) er fimmti og fyrrverandi æðsti ráðherra Skotlands og leiðtogi Skoska þjóðarflokksins. Hún er fyrsta konan sem hefur hlotið aðra hvora stöðu. Hún er fulltrúi fyrir kjördæmið Glasgow Southside.
Hún útskrifaðist í lögfræði við háskólann í Glasgow og vann svo í Glasgow sem lögmaður. Hún var kosin í Skoska þingið í fyrsta skiptið árið 1999 og var skuggaráðherra fyrir menntun, heilbrigði og dómsmál. Árið 2004 tilkynnti framboð sitt til leiðtoga Skoska þjóðarflokksins eftir þáverandi leiðtoginn John Swinney sagði af sér. Samt sem áður dró hún framboð sitt til baka og studdi Alex Salmond þess í stað.
Sturgeon tilkynnti afsögn sína úr embætti æðsta ráðherra Skotlands þann 15. febrúar 2023 í kjölfar deilna um lagafrumvarp um kynrænt sjálfræði sem hafði verið samþykkt á skoska þinginu en hafnað af breska þinginu.
Sturgeon var handtekin þann 11. júní 2023 í tengslum við lögreglurannsókn á meintu fjármálamisferli Skoska þjóðarflokksins.
Drengur
Drengur getur átt við:
Ljóshraði
Ljóshraði í lofttæmi er nákvæmlega 299.792.458 metrar á sekúndu sem er tæplega 1.080.000.000 km/klst. Til viðmiðunar er þægilegt að hugsa til þess að ljósið er u.þ.b. 133 millisekúndur að ferðast hringinn í kringum jörðina, rúmlega 1,5 sekúndur að fara fram og til baka á milli jarðar og tungls og um 8,3 mínútur að ferðast frá Sólu til Jarðar. Hraði þessi er skilgreining, en ekki mæling, þar sem að lengd metrans er reiknuð út frá hraða ljóssins, en ekki öfugt. Ljóshraðinn á sitt eigið tákn í eðlisfræðinni sem er c.
Yfirlit
Allar rafsegulbylgjur, þar á meðal ljós, ferðast með föstum hraða í tómarúmi - svokölluðum ljóshraða en hann breytist ef bylgjan ferðast um efni. Þetta er náttúrulegur fasti táknaður með c (frá Latínu „celeritas“ sem þýðir hraði). Allar mælingar á hraða ljóssins í lofttæmi munu gefa sama gildið, sama í hvaða viðmiðunarramma (hnitakerfi) viðkomandi er eða á hvaða hraða hann er. Ef upplýsingar gætu ferðast hraðar en c í einum viðmiðunarramma þá væri orsakalögmálið brotið, þar sem einn viðmiðunarrammi gæti fengið upplýsingarnar áður en þær hefðu verið sendar af stað. Slíkt brot á orsakalögmálinu hefur aldrei verið mælt.
Skv. núverandi skilgreiningu (síðan 1983) er ljóshraðinn Þetta er u.þ.b. 3 × 108 metrar á sekúndu, eða um 30 sentimetrar á nanósekúndu. Gildi c \,\! skilgreinir rafsvörunarstuðul og segulsvörunarstuðul lofttæmis (\mu_0 \,\!) í SI kerfinu sem Þessir fastar koma fram í jöfnum Maxwells sem lýsa rafsegulfræði.
Skilgreining á metranum
Þar sem ljóshraðinn í tómarúmi er fasti er þægilegt að skilgreina lengd út frá því hversu langt rafsegulbylgja ferðast í tómarúmi á ákveðnu tímabili. Árið 1983 var metrinn endurskilgreindur sem sú vegalengd sem ljósið fer á einni sekúndu deilt með 299.792.458 eða. Þessi skilgreining er háð því að ljóshraði mælist sá sami í öllum viðmiðunarrömmum. Þess má geta að oft eru stjarnfræðilegar lengdir mældar í ljósárum, en ljósár er sú vegalengd, sem ljósið fer á einu ári í tómarúmi. Það eru því sem næst 9,46\cdot 1015 m.
Boeing 767
thumbnail|Delta Air Lines Boeing 767 í flugtaki Boeing 767 er bandarísk breiðþota hönnuð og framleidd af Boeing. Hún er ennþá í framleiðslu og hefur verið síðan 1981. Hún var hönnuð samhliða Boeing 757 og eru þær með nánast alveg eins stjórnklefa sem gerir flugmönnum kleift að hafa réttindi á báðar flugvélar. Árið 1986 voru hugmyndir hjá Boeing um stærri og afkastameiri Boeing 767 sem urðu loks að framleiðslu Boeing 777.
Flokksdeild
Flokksdeild er hernaðareining sem samanstendur af 2-4 flokkskvíslum og er, iðulega, undir stjórn liðsforingja.
Stjörnuepli
Stjörnuepli (eða stjörnueplatré) (fræðiheiti: Chrysophyllum cainito) er hitabeltistré af kvoðutrésætt sem á uppruna sinn að rekja til láglendis Mið-Ameríku og Karíbaálfu. Tréð vex hratt og getur orðið allt að 20 metra hátt. left|thumb|Stjörnuepli skorið í tvennt
Eyja- og Miklaholtshreppur
Eyja- og Miklaholtshreppur er hreppur á sunnanverðu Snæfellsnesi. Hreppurinn varð til 26. júní 1994 við sameiningu Eyjahrepps og Miklaholtshrepps.
Aðalatvinnuvegur er landbúnaður.
Þessir bæir eru í hreppnum:
Spennustöðin við Bókhlöðustíg
thumb Spennustöðin við Bókhlöðustíg er spennustöð teiknuð af Guðjóni Samúelssyni árið 1921 sem stendur við Bókhlöðustíg 2A. Hún heyrði til fyrstu kynslóðar spennistöðva í Reykjavík og voru þrjár aðrar reistar í sama stíl og Bókhlöðustígsstöðin: ein við Klapparstíg önnur við enda Vesturgötu og sú þriðja við Lækjartorg og er hún sú eina sem rifin hefur verið. Guðjón valdi að teikna teikna stöðvarnar í nýbarokkstíl, með hvolfþaki, flastsúlum á hornum, spjalahurðum og litlum bogadregnum gluggum og greinilegt að mikið hefur verið lagt í þetta smáhýsi.
Björgvin Franz Gíslason
Björgvin Franz Gíslason (f. 9. desember 1977 í Reykjavík) er íslenskur leikari og er sonur Eddu Björgvinsdóttur og Gísla Rúnars Jónssonar.
Anatólía
Margar þjóðir og þjóðflokkar hafa sest að í Anatólíu eða lagt hana undir sig í gegnum tíðina. Elstu menningarsamfélög á svæðinu eru frá nýsteinöld (Katal Hújúk). Bygging Tróju hófst á nýsteinöld en hélt áfram á járnöld. Helstu þjóðir sem hafa búið á Anatólíuskaganum eru Hattar, Lúvar, Hittítar, Frýgverjar, Kimmerar, Lýdíumenn, Persar, Keltar, Túbalar, Moskar, Grikkir, Pelasgar, Armenar, Rómverjar, Gotar, Kúrdar, Býsansmenn og Seljúktyrkir.
Ameríkín
250px|thumb|Ameríkín Ameríkín er tilbúið geislavirkt frumefni með táknið Am og lotunúmerið 95.
Ourisia crosbyi
Ourisia crosbyi er tegund blómstrandi plantna í græðisúruætt, ættuð frá Suðureyju Nýja-Sjálands.
Helsinki
Helsinki á finnsku ( á sænsku) er höfuðborg Finnlands og jafnframt stærsta borg landsins með yfir 650 þúsund íbúa (2019). Á öllu Helsinkisvæðinu búa um 1,3 milljónir íbúa. Helsinki er helsta miðstöð stjórnmála, menningar og vísinda í Finnlandi.
Helsinki eða Helsingfors, eins og bærinn nefndist upphaflega, var stofnaður 1550 af Gústaf Vasa, Svíakonungi, sem keppinautur hansakaupstaðarins Tallinn í núverandi Eistlandi. Það var þó ekki fyrr en eftir að Finnland féll í hendur Rússum 1808 og varð að finnska stórfurstadæminu 1809 sem vegur Helsinki fór að dafna. Sem þátt í viðleitni sinni að minnka áhrif sænskrar menningar og tengsla við Svíþjóð ákvað Alexander I, Rússlandskeisari og stórfursti Finnlands, að flytja höfuðborgina frá Turku (Åbo) til Helsinki árið 1812.
thumb|Kort af Helsinki frá byrjun 20. aldar (úr [[Nordisk familjebok)]]
Grallarinn
Grallarinn eða Graduale, Ein Almenneleg messusaungs Bok, Innehalldande þann Saung og Cerimoniur sem i Kyrkkiunne eiga ad syngiast og halldast hier i Landi, epter goodre og Christelegre Sidveniu, sem og vors Allra Naaduagasta Arfa-Kons og Herra, Kyrkiu Ritual er sálmabók sem gefin var út af Guðbrandi Þorlákssyni á Hólum árið 1594. Hún var notuð í kirkjum á Íslandi í um tvö hundruð ár eftir það og hafði mikil áhrif á messusiði. Grallarinn var sniðinn eftir Graduale eftir Niels Jesperssøn sem var prentuð árið 1573.
Ágrip um söngfræði eftir Þórð biskup Þorláksson birtist í 6. útgáfu grallarans frá 1691 og var prentað aftan við allar útgáfur grallarans síðan þá. Nítjánda og síðasta útgáfa grallarans kom út á Hólum árið 1779.
Serín
Serín getur átt við
Brúnrotta
Brúnrotta (fræðiheiti: Rattus norvegicus) er meðalstórt nagdýr. Brúnrotta er í kringum 24-30 cm löng og halinn 18-20 cm. Brúnrottur geta verið mismunandi að lit, einkum á bakið, þær geta verið gulgráar, mógráar, mórauðar eða rauðgráar að ofan og á síðum en að neðan eru þær yfirleitt ljósgráar. Aðalmunurinn á brúnrottunni og svartrottunni er að augu og eyru brúnrottunnar eru minni, skottið er ljóst að neðan og einnig er það hlutfallslega styttra. Brúnrottur eru algengar í þéttbýli og fólk getur rekist á þær í kjöllurum, holræsum, geymslum, hafnargörðum og á öskuhaugum.
Brúnrottur eru ekki með góða sjón og forðast dagsljósið, hins vegar eru þær harðgerðar og þola vel kulda og geta jafnvel lifað af langa frostavetur.
Þyngd
Kvendýrið verður 110-240 gr og karldýrið 220-380 gr. Fullorðnar rottur þurfa að éta um 10% af líkamsþyngd sinni á dag ef miðað er við þurrt korn og sé fæða þeirra öll þurrmeti þurfa þær að drekka um 25 ml af vatni á dag.
Fæða
Brúnrottur eru alætur en sækja mjög mikið í kornmeti. Þær eiga til að éta mikið af eggjum og ungum og leggja sig einnig mikið eftir hræjum. Ef rotta sér fæðu sem hún hefur aldrei kynnst áður er hún mjög varkár.
Heimkynni
Talið er að brúnrottan eigi uppruna sinn í Austur-Asíu fyrir um 54 milljónum ára og hafi þá aðallega verið skógardýr en síðan breiddist brúnrottur út um Evrópu og Ameríku og eiga í dag heimkynni í öllum heimsálfum fyrir utan Suðurskautslandið.
Mökun
Brúnrottur búa margar saman og í hverjum hóp er ráðandi karldýr sem fær forgang að fæðu, vatni og svefnstöðum og ver kvendýrin fyrir hinum karldýrunum. Kvenrottur verða frjóar aðeins 8-12 vikna gamlar og meðgöngutími er á milli 21 og 23 dagar. Rottur geta fjölgað sér allt árið ef aðstæður eru góðar og nóg til af mat.
Tenglar
http://www.nat.is/Spendyr/nagdyr.htm
http://www.ismennt.is/not/joigutt/Rott.htm
http://www.iucngisd.org/gisd/species.php?sc=159
http://www.ratbehavior.org/history.htm
Kaplafluga
Kaplafluga (fræðiheiti: Prionocera turcica) er fluga af hrossafluguætt. Hún hefur fjögur lífsstig (egg, lirfa, púpa, fluga) og spanna þessi stig um eitt ár. Kaplaflugur eru algengar í votlendi víða um landið.
Meinhaddur
Meinhaddur (fræðiheiti Brevoortia tyrannus) er fiskur af síldaætt. Hann er mikið notaður í bræðslu. Meinhaddur lifir á plöntusvifi og getur fullvaxinn fiskur síað allt að fjögur gallon af vatni á mínútu. Meinhaddur hreinsar sjó með að sía hann og stórar torfur af meinhaddi halda þörungablóma í skefjum. Fiskurinn er mikilvægur í vistkerfi sjávar því margir fiskar lifa á honum og hann heldur þörungamengun í skefjum. Meinhaddur hefur verið í miklu magni í Norður-Atlantshafi og heldur fiskurinn sig í stórum torfum sem geta verið 40 km langar.
Meinhaddur er vinsæll til beitu. Einkenni meinhadds er að fiskurinn rotnar hratt eftir að hann hefur verið veiddur og er hann því aðallega nýttur til bræðslu þ.e. í fiskimjöl, lýsi og áburðar. Fiskurinn framleiðir Omega 3 fitusýrur sem eru nýttar af þeim fiskum sem á honum lifa.
Möguleikar eru á að nota meinhadd til efnaiðnaðar því við vinnslu fisksins þá má einangra úr vinnsluvatninu yfirborðsvirkt prótein sem er öflugt bindiefni og bleytiefni og því gott til notkunar í lágum styrk. Þetta prótein er er virkt á svæðum milli olíu og vatns og er umhverfisvænt (niðurbrjótanlegt).
thumb|left|Menhaden B. tyrannus frá Chesapeake flóa
Hvalsnes
Hvalsnes er nes sem gengur til vesturs út úr Miðnesi (Rosmhvalanesi), vestast á Reykjanesskaga. Á Hvalsnesi er samnefnt býli og kirkjustaður. Þar var lengi prestsetur og þjónaði Hvalsnesprestur þá að jafnaði einnig í Kirkjuvogi (Höfnum) og í Innri-Njarðvík. Prestakallið var lagt niður árið 1811 og síðan hefur Hvalsnessókn tilheyrt Útskálaprestakalli.
Hvalsneskirkja
Núverandi kirkja á Hvalsnesi er hlaðin steinkirkja úr höggnu grágrýti úr Miðnesheiði. Kirkjusmiður var Magnús Magnússon, steinsmiður í Garði. Hann fórst 1887 áður en smíðinni lauk og tók þá við Stefán Egilsson. Stórbóndinn Ketill Ketilsson í Kotvogi í Höfnum var þá eigandi Hvalsnesjarðarinnar og kostaði hann kirkjubygginguna. Kirkjan var vígð á jóladag 1887. Hún á marga góða gripi, meðal annars er þar geymdur legsteinn Steinunnar, dóttur Hallgríms Péturssonar sálmaskálds, en hann var þar prestur frá 1644 til 1651. Hann er sagður hafa höggvið legsteininn sjálfur.
Hvalsnesprestar
center|400px|thumb|Hvalsnes, kirkjan og bærinn
Súmy
thumb|Súmy. thumb Súmy er borg í norðaustur-Úkraínu og höfuðborg Súmy-oblast. Íbúar voru um 260.000 árið 2021.
Í innrás Rússa í Úkraínu 2022 héldu Rússar borginni í rúman mánuð en hörfuðu í byrjun apríl.
Hoya elegans
Hoya elegans er fjölær jurt í vaxblómaættkvísl. Útbreiðslan er á Mólúkkaeyjum.
Lýkeion
Lýkeion var skóli og rannsóknastofnun sem Aristóteles stofnaði. Nemendur hans voru meðal annars Aristoxenos, Díkæarkos, Demetríos frá Faleron, Evdemos frá Ródos, Harpalos, Hefæstíon, Menon, Mnason frá Fókis og Þeófrastos.
Helgafellssveit
Helgafellssveit er fyrrum sveitarfélag á norðanverðu Snæfellsnesi. Aðal atvinnuvegur er landbúnaður og sjávarútvegur.
Árið 2022 samþykktu íbúar að sameinast Stykkishólmi, undir nafni Sveitarfélagsins Stykkishólms.
Algildi
thumb|300px|y = |x| sést hér sem [[rauður|rauð lína í kartesíusarhnitakerfi. Þar sem algildi táknar fjarlægð frá 0|núlli birtist línan beggja megin við miðásinn. Í stað þess að birtast bara öðru megin ef hún væri já– eða neikvæð.]]
Algildi eða tölugildi (stunduð kallað lengd ) er í stærðfræði fjarlægð tölu frá tölunni núll á rauntölulínunni og er það táknað með algildismerki eða tölugildismerki sem samanstendur af tveimur lóðréttum strikum hvort sínu megin við stæðuna: |x|. Algildi tölunnar a er, ef hún er rauntala skilgreind á eftirfarandi hátt:
sem merkir að |a| hafi gildið a ef a er stærra en núll og gildið -a sé a minna en núll, algildi tölunnar 5 eða |5| væri því einfaldlega 5 og algildi tölunnar -27,4 eða |-27,4| væri því -(-27,4) eða 27,4.
Algildi tvinntölunnar z í jöfnunni z = a + bi er skilgreint sem:
Ef vigur \bar{v} í jöfnunni sem tilgreinir bæði stefnu og lengd hans, samsvarar lengdin algildi vigursins.
The Sweetest Thing
The Sweetest Thing er bandarísk gamanmynd með rómantísku ívafi frá árinu 2002 sem Roger Kumble leikstýrði.
Algildi
Engin samvarandi jafna hinsvegar til fyrir fylki, sjá ákveðu og spor.
Eiginleikar
Algildi hefur eftirfarandi eiginleika:
The Sweetest Thing
Söguþráður
Christina Walters og Courtney Rockcliffe, tvær af heitustu partíljónunum í San Francisco, reyna að hugga herbergisfélaga þeirra Jane Burns sem er í ástarsorg með því að taka hana með þeim út á lífið. Christina hittir Peter Donahue um kvöldið og verður yfir sig ástfangin af honum um leið. Peter er trúlofaður en Christina misskilur hann og heldur að það sé bróðir hans sem ætlar að fara að gifta sig. Eftir kvöldið er liðið ákveður Courtney að hjálpa Christinu að finna Peter aftur með því að fara í ferð frá San Francisco til Somersets, þar sem brúðkaupið á að eiga sér stað. Þegar þær mæta á áfangastað komast þær að því að Peter er í raun brúðguminn. Á meðan athöfnin á sér stað játa Peter og unnusta hans að þau elski hvorugt hvort annað og ættu ekki að giftast. Nokkrum mánuðum seinna er Christina enn í ástarsorg eftir að hafa tapað Peter þó að Courtney og Jane séu báðar komnar í ný ástarsambönd. Eitt kvöld, þegar stelpurnar koma heim eftir að hafa verið á djamminu finna þær Peter sofandi fyrir framan dyrnar hjá þeim. Hann segir Christinu að hætt hafði verið við brúðkaupið og þau hefja samband og giftast síðan.
Óhefðbundnar tjáskiptaleiðir
thumb|samskiptabók thumb|Vísindamaðurinn Stephen Hawking tjáir sig með aðstoð tölvutækni Óhefðbundnar tjáskiptaleiðir (AAC) eru leiðir til tjáskipta sem ekki nota talmál. Það geta verið svipbrigði, bendingar, látbragð og ýmiss konar tákn með handahreyfingum svo sem táknmál heyrnarlausra og Tákn með tali (TMT), myndræn tákn eins og Blisstáknmál eða samskiptatáknmyndir (PCS) og Pictogram. Táknin gera verið hreyfitákn eða myndræn tákn. Myndræn tákn til tjáskipta eru þannig að það þarf einhvers konar tjáskiptahjálpartæki. Þau hjálpartæki geta verið spjöld, bækur eða tæknileg svo sem tölvur, talvélar, spjaldtölvur. Einnig geta þau verið ýmiss konar bendibúnaður eins og höfuðljós eða sérútbúnir rofar. Óhefðbundnar tjáskiptaleiðir geta komið í staðinn fyrir talmál eða sem uppbót við það talmál sem fyrir er.
Meginregla
Meginregla er almenna reglan eða viðmiðið sem oftast er beitt við aðstæður hverju sinni. Hugtakið gefur til kynna að undantekningar séu á hverri meginreglu samanber hið þekkta orðtak „undantekningin sem sannar regluna“.
Lögfræði
Meginreglur í lögfræði byggjast að meginstefnunni til á túlkun handhafa dómsvalds á lagasafninu í heild, ákveðnum réttarsviðum, tilteknum lagabálki, eða jafnvel framkvæmdinni sjálfri. Samkvæmt hinni lagalegu aðferð er túlkunarkostur sem sé í samræmi við meginreglur veitt meira vægi en túlkunarkostur sem er það ekki.
Flokkun
Algengt er að flokka þær sem sígildar eða tímabundnar. Sígildar meginreglur eru þær meginreglur sem eru taldar það rótfastar í samfélaginu að mikil röskun á þeim gæti valdið upplausn. Þær tímabundnu eru þær sem hafa ekki (enn) sannað sig sem slíkar og/eða ekki taldar (enn) vera nógu traustar.
Hjálpræðiseyjar
thumb|Kort af Hjálpræðiseyjum. Hjálpræðiseyjar (franska: Iles du Salut) eru þrjár litlar eyjar undan strönd Franska Gvæjana í Atlantshafi. Eyjarnar tilheyra sveitarfélaginu Cayenne á Frönsku Gvæjana. Um langt árabil var starfrækt fanganýlenda á Hjálpræðiseyjum þar sem hættulegustu afbrotamenn Frakklands voru sendir.
Af eyjunum þremur er Djöflaeyja þekktust, en þar var Alfred Dreyfus í haldi á árunum 1895-1899 eftir að hafa hlotið dóm fyrir landráð í Frakklandi. Fanganýlendan var endanlega lögð niður árið 1953 og í dag eru Hjálpræðiseyjar vinsæll áfangastaður ferðamanna.
LA Galaxy
LA Galaxy er bandarískt knattspyrnulið með aðsetur í Los Angeles í Kaliforníu. Liðið var stofnað 15. júní 1994 og leikur í vesturdeild Major League Soccer. Frægir leikmenn sem hafa spilað með félaginu eru meðal annara David Beckham, Zlatan Ibrahimović og Steven Gerrard og Jorge Campos
LA Galaxy er í eigu Anschutz Entertainment Group. Á upphafsárunum Lék félagið heimaleiki sína á Rose Bowl vellinum í Pasadena í Kaliforníu. Síðan árið 2003, hafa þeir hinsvegar leikið heimaleiki sína á Dignity Health Sports Park í Carson. Félgið er með mikinn nágrannaríg við San Jose Earthquakes sem einnig eru frá Kaliforníu. Árið 2018 kom nýr nágranni til sögunnar, Los Angeles FC, og er sá rígur oft nefndur El Tráfico.
Sérsveit
thumb|250px|[[Bandaríkin|Ameríska Navy SEALs.]] Sérsveit er hópur af séræfðum lögreglumönnum eða hermönnum, sem hlotið hafa þjálfun til að fást við vopnaða glæpamenn, þ.á m. hryðjuverkamenn. Sérsveitarmenn eru vopnaðir hríðskotabyssum, skammbyssum, hríðskotarifflum, hnífum og sprengjum til að nota gegn glæpamönnum, sem gætu veitt mótspyrnu. Lögreglusérsveitir eru þjálfaðar til að fást við hættulega glæpamenn og hryðjuverkamenn, en hersérsveitir eru þjálfaðar til þess að vera í stríði.
Ein vopnuð sérsveit er á Íslandi: Víkingasveitin
Heath Ledger
thumb|Heath Ledger Heath Ledger (fæddur Heathcliff Andrew Ledger í Perth í Ástralíu 4. apríl 1979, dáinn í New York-borg 22. janúar 2008) var ástralskur kvikmyndaleikari. Hann var þekktastur fyrir leik sinn í kvikmyndunum Brokeback Mountain og The Dark Knight.
Paul Pierce
thumb|Paul Pierce Paul Pierce (f. 13. október 1977) er fyrrum skotbakvörður sem spilaði í NBA deildinni. Paul Pierce kom í deildina árið 1998 tíundi í  nýliðavalinu og gekk þá til liðs við Boston Celtics. Árið 2008 var hann valinn mikilvægasti leikmaður úrslitana þar sem að Celtics urðu meistarar. Hann lék með Brooklyn Nets tímabilið 2013-2014 en skipti síðan yfir til Washington Wizards og Los Angeles Clippers áður en hann lagði skóna á hilluna árið 2017. Pierce er 17. stigahæsti leikmaður NBA frá upphafi.
Flöskuker
thumb|Lagenaria siceraria var peregrina
Flöskuker (fræðiheiti: Lagenaria siceraria) er tegund graskera af graskersætt sem er oft notað til að búa til ílát, hljóðfæri eða hina ýmsu listmuni.
Erik Balling
Erik Balling (29. nóvember 1924 – 19. nóvember 2005) var danskur kvikmyndaleikstjóri. Ferill hans hófst þegar hann hóf störf fyrir Nordisk Film árið 1946. Hann er þekktastur fyrir kvikmyndirnar um Olsen-gengið og sjónvarpsþættina Húsið á Kristjánshöfn og Matador. Hann leikstýrði íslensku kvikmyndinni 79 af stöðinni sem var frumsýnd árið 1962.
Ísafjörður (Sjálandi)
Ísafjörður er stærsti fjörðurinn á Sjálandi í Danmörku. Inn af honum ganga margir minni firðir eins og Holbækfjörður sem borgin Holbæk liggur við og Hróarskeldufjörður sem Hróarskelda liggur við.
Góðrarvonarhöfði
thumb|right|Góðrarvonarhöfði Góðrarvonarhöfði er klettóttur höfði á Atlantshafsströnd Suður-Afríku. Hann er líklega best þekkti höfðinn í sunnanverðri Afríku, en þó ekki sá syðsti, en sá er í um 150 km fjarlægð til suðausturs frá Góðrarvonarhöfða og heitir Agulhashöfði. Hins vegar var fyrsta sigling fyrir Góðrarvonarhöfða árið 1488 af portúgalanum Bartolomeu Dias stórt skref í átt til opnunar siglingaleiðar milli Evrópu og Austurlanda fjær.
Spil (leikur)
thumb|right|Spilamennirnir eftir [[Paul Cézanne.]] Spil eða leikur er athöfn ætluð til að skemmta einum eða fleiri leikmönnum. Leiki má skilgreina út frá a) markmiðum sem leikmönnum er ætlað að ná, og b) þeim reglum sem leikmenn verða að fylgja. Sumir leikir eru bara fyrir einn leikmann, en yfirleitt eru þeir ætlaðir fleiri leikmönnum sem keppa sín á milli. Yfirleitt þurfa leikmenn að taka ákvarðanir sem hafa áhrif á velgengni þeirra í leiknum, ákvarðanirnar þurfa þó að vera teknar í samræmi við settar reglur. Það kallast yfirleitt svindl ef leikmaður fylgir ekki reglunum í athöfnum sínum, og talað er um að leikmaður hafi rangt við.
Frá örófi alda hafa menn leikið leiki, sér og öðrum til skemmtunar. Fjölmargar tegundir leikja hafa orðið til; nokkrar þeirra eru listaðar neðar á síðunni.