cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 1974
A riðill
thumb|right|Argentína og Brasilía eigast við í milliriðlinum.Holland og Brasilía unnu bæði tvo fyrstu leiki sína í riðlinum, sem þýddi að liðin mættust í hreinum úrslitaleik um hvort þeirra kæmist í úrslitaleikinn. Hollendingar reyndust sterkari með mörkum frá Neeskens og Cruyff. Sigur Hollendinga á Argentínumönnum í fyrstu umferðinni þótti sérstaklega öruggur og snerti hollenski markvörðurinn boltann aðeins einu sinni allan leikinn.
thumb|right|Hollendingar skora seinna mark sitt gegn Austur-Þjóðverjum.
B riðill
Líkt og í A-riðlinum var hreinn úrslitaleikur í lokaumferðinni eftir að Vestur-Þjóðverjar og Pólverjar unnu báða fyrstu leiki sína. Mark frá Gerd Müller skildi liðin af og heimamenn komust í úrslitaleikinn.
Bronsleikur
Pólverjar hlutu þriðja sætið, eftir sigur á Brasilíu. Í fyrsta sinn í sögu Heimsmeistarakeppninnar gilti sú regla að gripið hefði verið til vítaspyrnukeppni ef leiknum hefði lyktað með jafntefli eftir framlengingu í stað þess að liðin mættust að nýju. Ekki reyndi á þá reglu.
Úrslit
Hollendingar fengu óskabyrjun í úrslitaleiknum í Berlín þegar Johan Neeskens skoraði úr vítaspyrnu eftir aðeins einnar mínútu leik. Paul Breitner jafnaði metin, einnig úr vítaspyrnu, eftir nærri hálftíma leik. Skömmu fyrir leikhlé skoraði svo Gerd Müller það sem reyndist sigurmarkið. Upphaf leiksins tafðist vegna þess að vallarverðir höfðu gleymt að setja upp hornfána.
Markahæstu leikmenn
97 mörk voru skoruð í keppninni og skiptust þau niður á 53 leikmenn, þar af voru þrjú sjálfsmörk.
7 mörk
5 mörk
4 mörk
119
Árið 119 (CXIX í rómverskum tölum)
Torquay
thumb|Torquay höfn. thumb| Torquay er hafnarbær í Devon, Englandi. Íbúar eru um 65.000 (2011).
Bærinn er þekktur fyrir milt loftslag og hefur viðurnefnið enska rivíeran. Hann hefur verið vinsæll sumarleyfisstaður frá miðri 19. öld þegar lestarstöð var opnuð þar. Agatha Christie, rithöfundur, fæddist í bænum.
Flugslysið á Öxnadalsheiði 1958
Þann 29. mars 1958 fórust fjórir ungir menn í flugslysi á Öxnadalsheiði. Þeir voru á leið frá Reykjavík til Akureyrar; þrír af þeim læknanemar ættaðir að norðan og allir stúdentar frá MA. Einn þeirra var á lokaári í flugnámi og flaug vélinni. Þrír þeirra voru tvítugir en sá fjórði árinu eldri. Flugvélin brotlenti skammt fyrir ofan bæinn Bakkasel. Slæmt skyggni var á svæðinu.
Sumarið 2023 verður reistur minnisvarði um þá sem fórust fyrir tilstuðlan ættingja.
Teri Hatcher
Teri Lynn Hatcher (fædd 8. desember 1964 í Palo Alto) er bandarísk leikkona sem er best þekkt sem Susan Mayer í Aðþrengdum eiginkonum og Paris Carver í James Bond kvikmyndinni Tomorrow Never Dies. Hún vann Golden Globe verðlaunin fyrir hlutverk sitt í Aðþrengdum eiginkonum 2005. Það sama ár vann hún SAG-verðlaunin var einnig tilnefnd til Emmy-verðlauna, en verðlaunin fóru til meðleikkonu og góðrar vinkonu, Felicity Huffman.
Æska
Teri fæddist í Palo Alto í Kaliforníu og er dóttir Esther tölvuforritara, og Owens W. Hatcher, kjarnorku-eðlisfræðings og rafmagnsverkfræðings. Faðir Teri er af velskum ættum og móðir hennar er hálf sýrlensk og hálf frönsk/þýsk. Teri ólst upp í Sunnyvale, í Kaliforníu. Hún æfði ballet í San Juan dansskólanum í Los Altos. Stærsta hlutverk hennar var aðal fljúgandi apinn í Galdrakarlinum í Oz. Sem einkabarn, gekk hún í Mango grunnskólann, Fremont menntaskólann og De Anza háskólann í Cupertino. Hún lærði bæði stærðfræði og verkfræði.
Í mars 2006 greindi Teri frá því í Vanity Fair að hún var kynferðislega misnotuð frá fimm ára aldri af Richar Hayes Stone, manni sem var giftur frænku hennar, sem skildi seinna við hann. Foreldrar hennar vissu ekki af misnotkuninni þá. Árið 2002 aðstoðaði hún saksóknara í Santa Clara-sýslu við rannsókn þeirra á Stone eftir nýlegt afbrot hans sem leiddi til þess að kvenkynsfórnarlamb hans undir 14 ára aldri framdi sjálfsmorð. Stone játaði fjögur kynferðisbrot á börnum og var dæmdur í 14 ára fangelsi. Í viðtali sem kom í Vanity Fair, sagðist Teri hafa sagt saksóknurunum frá misnotkuninni á sér vegna þess að hún gat ekki hætt að hugsa um 14 ára stelpuna sem skaut sig, og óttaðist að Stone myndi sleppa við sannfæringu. Stone dó úr ristilskrabbameini 19. ágúst 2008 eftir að hafa setið inni í sex ár.
Ferill
Teri lærði leiklist í Bandaríska listaskólanum. Eitt af fyrstu störfunum hennar (árið 1984) var sem NFL-deildar klappstýra með 49ers frá San Francisco. Á þessum tíma lék hún einnig eina af hafmeyjunum í sjónvarpsþáttaröðinni The Love Boat í síðustu þáttaröðinni. Eitt af fyrstu stóru hlutverkunum hennar var Penny Parker, sem var vinur hetju Richards Dean Anderson í sjónvarpsþáttaröðinni MacGyver á árunum 1986 til 1989.
Menntaskólinn á Egilsstöðum
Menntaskólinn á Egilsstöðum er framhaldsskóli við Tjarnarbraut á Egilsstöðum. Menntaskólinn er hýstur í tveimur byggingum, kennsluhúsi og heimavistarbyggingu sem einnig hýsir mötuneyti skólans og hátíðarsal. Íþróttahúsið á Egilsstöðum stendur á móti menntaskólanum. Skólinn var fyrst settur árið 1979. Skólinn býður uppá fjölbreytt nám til stúdentsprófs og heldur einnig úti öflugu fjarnámi í gegnum Canvas, sama fjarnámskerfi og Háskólinn á Akureyri notar.
Saga
Menntaskólinn á Egilsstöðum var fyrst settur 14. október 1979 þá einungis í heimavistarbyggingunni í bráðabirgðarkennslustofum. Árið 1983 var klárað að byggja seinni hluta heimavistarbyggingunnar og gat þá tekið við 130 nemendum á vistinni. Langþráð kennsluhús skólans var vígt 1989 og viðbygging við það árið 2006 og batnaði aðstaðan til muna.
Frumeindakjarni
right|120px|frame| Stílfærð framsetning á [[liþín-7 frumeind. Svartar kúlur tákna rafeindir, rauðar kúlur róteindir og bláar kúlur nifteindir. Atómkjarninn samanstendur af róteindunum og nifteindunum.]]
Frumeindakjarni, atómkjarni eða kjarni er massamesti hluti frumeindar og eru samsettur úr róteindum og nifteindum. Rafeindir frumeinda ganga á rafeindaahvelum umhverfis kjarnann.
Samsetning
Fjöldi róteinda í frumeindakjarna er kölluð sætistala og segir til um hvaða frumefni frumeindin er. Sem dæmi, kjarni með eina róteind (sem er eini kjarninn sem getur haft engar nifteindir) myndar vetnisfrumeind, kjarni með sex róteindir myndar kolefni og kjarni með átta, súrefni. Fjöldi nifteinda ákvarðar samsætu frumefnisins. Ákveðin tengsl eru á milli fjöldi róteinda og nifteinda; í léttum kjörnum eru þær næstum jafnmargar, en í þyngri kjörnum eru nifteindir fjölmennari. Tölur þessara tveggja einda ákvarða kjarnategundina (kirni). Róteindir og nifteindi hafa næstum sama massa og samanlagður fjöldi þeirra, massatalan, er næstum sama og atómmassi frumeindar. Massi rafeindanna er frekar lítill samanborið við massa kjarnans.
Geisli kjarneindar (nifteindar eða róteindar) er að stærðargráðunni 1 fermí. Hann er hægt að nálga með þriðju rót af massa sinnum 1,2 fm, er minni en 0,01% af geisla frumeindarinnar. Þéttleiki kjarnans er því meiri en trilljón sinnum en frumeindarinnar í heild. Einn rúmmillimetri af kjarnefni, ef það væri þjappað saman, myndi hafa massa í kringum 200.000 tonn. Nifteindastjörnur eru gerðar úr slíku efni.
Þó að jákvætt hlaðnar róteindir beyti fráhrindandi rafsegulkraft á hvora aðra, eru fjarlægðirnar milli kjarneindanna nógu lítill til að sterka víxlverkunin (sem að er sterkari en rafsegulkrafturinn en minnkar ört með fjarlægð) yfirgnæfi þann fyrri. (Kraftur þyngdaraflsins er hverfandi, 1036 veikari enn rafsegulkrafturinn).
Uppgötvun kjarnans
Uppgötvun rafeindarinnar var fyrsta vísbending þess að frumeindir hefðu innri byggingu. Þessi bygging var fyrst hugsuð samkvæmt Plómubúðingslíkaninu, þar sem að litlar, neikvætt hlaðnar rafeindir voru festar í stóra, jákvætt hlaðna kúlu. Ernest Rutherford og Ernest Marsden, uppgötvuðu í hinni frægu gullþynnutilraun þeirra árið 1911 að sumum alfaeindum, frá radínlind, var endurvarpað af gullþynnu. Þetta leiddi til viðurkenningu á líkani Borhs, sem að var plánetulíkan þar sem að rafeindir eru á braut um lítinn kjarna á sama hátt og plánetur snúast í kringum sólina.
Kjarnalíkön
Þungur kjarni getur haft að geyma hundruð kjarneinda og er því hægt að nálgast hann sem klassískt kerfi, frekar en skammtafræðilegt. Í dropalíkaninu sem að leiðir út frá því, hefur kjarninn orku sem að kemur hluta til af yfirborðsspennu og að hluta til af raffráhrindingu róteindanna. Dropalíkanið getur einnig endurskapað mörg einkenni kjarnans, eins og til dæmis almenna tilhneigingu bindiorkunar við að fylgja massatölu, sem og kjarnasamruna.
Kjarnahvörf stjarna
Vegna þess að sumir kjarnar eru stöðugari en aðrir, fylgir það að hægt er að leysa af hólmi orku í kjarnahvörfum. Sólin er knúin af kjarnasamruna, þar sem að tveir kjarnar skella saman og mynda stærri kjarna. Mótstæða ferlið er kjarnaklofnun, sem að keyrir kjarnorkuofna. Sökum þess að bindiorka kjarnaeinda er við hámark fyrir meðalstóra kjarna (í kringum járn), er hægt að losa um orku með því að bræða saman léttum kjörnum eða sundra þyngri kjörnum.
Frumefni upp að járni eru mynduð í stjörnum við röð af samrunaþrepum, eins og til dæmis róteindakeðju, kolefnishverfu og þríhelínshvarf. Þyngri og þyngri frumefni eru framleidd þrep fyrir þrep yfir þróunarferil stjörnu. Sökum þess að bindiorka hverrar kjarneindar nær hámarki í kringum járn, losnar eingöngu um orku í samrunaferlum undir því stigi. Sköpun þyngri kjarna kostar orku, og eru þeir því að yfirgnæfandi hluta myndaðir í sprengistjörnum, þar sem að losast um gríðarlegt magn orku.
Kjarnahvörf á jörðu
Kjarnahvörf gerast náttúrulega á Jörðinni og eru í reynd nokkuð algeng. Alfa- og betasundrun eru algeng og þungir kjarnar, eins og til dæmis úran klofna. Það er jafnvel til eitt þekkt dæmi um náttúrulegan kjarnakljúf, sem að var virkur í Okio í Gabon í Afríku fyrir 1,5 milljörðum árum síðan.
1807
Árið 1807 (MDCCCVII í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Erlendis
Fædd
Dáin
Rotþró
thumb|250px|Rotþró
Rotþró er tankur eða röð tanka sem hægja á flæði skólps og minnka magn fastra efna í skólpinu þar sem gegnumstreymi er ekki beint í gegnum tankinn. Óuppleyst efni skiljast frá vatninu á þann hátt að þyngri efnin setjast á botninn en fita og önnur léttari efni fljóta upp. Þannig myndast flotlag og botnlag.
Hlutverk rotþróar er að fella út föst efni, fleyta upp fitu, að stuðla að loftfirrtu niðurbroti á lífrænum efnum og að geyma botnfall (seyru). Skólpvatn rennur út úr þrónni og út í siturlögnina.
Lífræn efni, verða eftir í rotþrónni og byrja að rotna vegna örvera sem eru til staðar og brjóta efnin niður við loftfirrðar aðstæður á botni rotþróarinnar. Um fullkomna eyðingu er þó aldrei að ræða og með tímanum safnast fyrir í þrónni föst efni, svokölluð seyra, sem rotnar ekki. Í köldu loftslagi, eins og er á Íslandi, er hætt við að þessi lífrænu efni rotni hægar og uppsöfnun á seyru verði meiri. Ýmis þvotta- og hreinsiefni, einkum sótthreinsiefni, sem berast í rotþrær með frárennsli, geta dregið úr gerjun og rotnun, sérstaklega ef um óæskilegt magn af efnum er að ræða.
Neðst í rotþróm er botnlag eða seyra sem inniheldur þau efni sem falla til botns og þar fer mesta rotnunin fram. Efsta lagið er fljótandi yfirborðsskán eða froða sem í eru ýmis léttari efni, til dæmis fita og einnig smáagnir. Í flestum tilvikum harðnar yfirborðsskánin og því er nauðsynlegt að skólpinntakið sé fyrir neðan skánina. Á milli yfirborðsskánarinnar og botnlags er skólpvatnið sem berst milli hólfa í rotþrónni og síðan út úr þrónni og í siturlögnina.
Þriggja hólfa rotþrær gera mun meira gagn en þrær sem eru með færri hólfum. Þriggja hólfa rotþrær eru því nauðsynlegar á Íslandi en fleiri en þrjú hólf eru óþörf.
Í þriggja hólfa rotþróm lengist tíminn sem skólpið er í rotþrónni og við það fæst betri botnfelling á föstum efnum. Einnig veldur innstreymi í þróna minna umróti og truflun í seinni hólfunum þar sem fínni og léttari agnir skiljast frá. Þyngstu agnirnar falla til botns í fyrsta hólfi, það er meðal annars ástæðan fyrir því að fyrsta hólf er haft helmingi stærra að rúmmáli en hin tvö hólfin.
Hélukeppur
Útbreiðsla
Algengur í N-Evrópu, einkum ofan skógarmarka, og í minni mæli í fjalllendi M-Evrópu, nær austur til Rússlands; fjalllendi á Bretlandi og Írlandi, Suðureyjar, Hjaltlandseyjar, sjaldgæf í Færeyjum, vesturströnd Grænlands.
Ísland: Algengur um land allt, jafnt láglendi sem hálendi. Hélukeppur er algengur í Norður Evrópu einkum ofan skógarmarka, á eyjum í N-Atlantshafi og austur til Rússlands. Á Íslandi er hann algengur um land allt, frá fjöru til fjalla.
1577
thumb|right|Halastjarnan mikla 1577. Árið 1577 (MDLXXVII í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Dáin
Erlendis
Fædd
Dáin
Oxalidales
Oxalidales er ættbálkur plantna sem heyrir undir blómplöntur blómplantna. Plöntur af Oxalidales-bálkinum eru gjarnan með samsett laufblöð og meirihluti tegunda í ættbálknum hafa fjögur eða fimm krónublöð og bikarblöð í blómum sínum.
Ættir
Eftirfarandi plöntuættir heyra undir Oxalidales:
Samkvæmt Cronquist-flokkunarkerfinu heyrðu flestar ofangreindra ætta undir rósabálk (Rosales). Súrsmæruætt var undir blágresisbálki (Geraniales), luktartrésætt var flokkuð í tvennu lagi, annars vegar undir stokkrósarbálki (Malves) og hins vegar undir Polygalales undir nafninu Tremandraceae.
Flokkunarfræði
Flokkunarfræði Oxalidales samkvæmt APG-kerfinu lítur svona út:
Hró
Hró (hástafur: Ρ, lágstafur: ρ eða ϱ) er sautjándi bókstafurinn í gríska stafrófinu. Stafir sem hafa þróast frá stafnum eru hið R|rómverska R og kýrillíska Er (Р, р). Í gríska númerakerfinu hefur hann gildið 100.
Gláka
thumb|right|Skert sjón vegna glákuGláka er heiti notað yfir hóp sjúkdóma sem herja á sjóntaugina og fela í sér tap taugahnoða sökum þrýstings í auganu.
Orðsifjafræði
Orðið gláka er komið úr grísku (glaukos) en það er orð sem Hómer notar um hafið og merkir ljómandi eða silfurlitað; seinna var það notað um blágrænan lit hafsins, olívulaufa og lit augna. Aþena er stundum kölluð glaukopis í Hómerskviðum, en það þýðir bjarteygð.
Tenglar
Grein um gláku á doktor.is
Stafrófsmorðin
Stafrófsmorðin (e. Alphabet murders) áttu sér stað á árunum 1971–1973 í Rochester í New York ríki. Fórnarlömbin voru í öllum þremur tilvikunum ungar stelpur. Allar voru þær myrtar á sama hátt; fyrst var þeim nauðgað og síðan voru þær kyrktar. Ástæðan fyrir því að þessi morð voru kölluð stafrófsmorðin var sú að fornafn og eftirnafn stúlknanna byrjuðu á sama staf og að morðinginn skildi líkin eftir í bæjum sem byrjuðu á sama staf og nöfn fórnarlambanna, til dæmis fannst Carmen Colon nálægt bænum Chili, Wanda Walkowicz fannst í Webster og svo framvegis.
Fórnarlömb
Fyrsta fórnarlambið Carmen Colon hvarf 16. nóvember 1971. Hún var 11 ára. Tveimur dögum síðar fannst hún 12 mílum frá staðnum þar sem að hún sást síðast. Líkið var illa leikið, það var búið að berja hana, nauðga henni, kyrkja hana með berum höndum og líkaminn var allur þakinn sárum. Seinna kom í ljós að vegfarendur höfðu séð hálf nakta 11 ára stelpu hlaupandi undan bláum bíl og ekkert var gert.
Sautján mánuðum síðar hvarf Wanda Walkowicz. Hún var líka 11 ára gömul. Hún hafði verið send út í búð að kaupa matvörur. Hún fannst daginn eftir í almenningsgarði í Webster þar sem búið var að nauðga henni og kyrkja með belti. DNA-sýni fannst á líkama hennar. Vitni höfðu séð unga rauðhærða stelpu sem passar við lýsingu Wöndu tekna upp í brúnan bíl. Það bar hins vegar ekki saman við bílinn sem Carmen var tekin upp í.
Michelle Maenza, 10 ára, hvarf 26. nóvember 1973. Hún hafði síðast sést fyrir utan heimili sitt. Hún fannst tveimur dögum síðar í vegarkanti. Vitni hafði séð Michelle uppi í bíl fyrir utan skyndibitastað og sást maður stíga upp í bílinn með poka fullann af mat. Þessi frásögn passar við krufningarskýrslur Maenza en það síðasta sem hún borðaði var hamborgari.
Rannsókn
Hundruð manna voru yfirheyrð en morðinginn náðist aldrei. Nokkrir hafa verið grunaðir í gegnum árin og var [hver?] meðal annars sem þarfnaðist frekari rannsóknar. Hann fyrirfór sér sex vikum eftir síðasta morðið. Árið 2007 var nafn hans hreinsað með erfðaefnisrannsóknum. Einnig var frændi Carmen Colon grunaður um morðin þar til hann fyrirfór sér árið 1991. Annar grunaður var íssali í Rochester. Síðar kom á daginn að hann og frændi hans frömdu svokölluðu Hillside Strangler morð á árunum 1977–1978. Hann er enn þann dag í dag grunaður um morðin fyrir þær sakir að bílinn hans sást á tveimur af þeim stöðum þar sem morðin voru framin.
Árið 2011 var hinn 77 ára Joseph Naso frá New York handtekinn í Reno í Nevada fyrir morð á árunum 1977. Fórnarlömb hans voru meðal annars Pamela Parsons og Carmen Colon (ekki sú fyrirnefnda). Öll fórnarlömb hans áttu það sameiginlegt að vera vændiskonur og hafa sama staf sem byrjunarstaf í fornafni og eftirnafni. Hann hélt nauðgunardagbók og sagði meðal annars frá dauða stúlku í „skóginum í Buffalo“, en þá er hugsanlega verið að vitna í svæði í uppsýslum New York. Naso var ljósmyndari að atvinnu og ferðaðist oft á milli New York og Kaliforníu áratugum saman. Naso sagði meðal annars „í mínum menningarheimi er nauðgun það sama og að sofa hjá“.
Glaumbær
Glaumbær getur átt við
Segulómun
thumb|220px|right|MRI thumb|220px|right|Sýnishorn af fMRI gögnum Segulómun eða MRI er læknisfræðileg rannsókn sem notuð er til að greina sjúkdóma. Rannsóknin er framkvæmd með sérstöku tæki þannig að segulsvið og útvarpsbylgjur búa til myndir af líkamanum og getur tækið tekið þunnar sneiðmyndir af hvaða hluta líkamans sem er frá hvaða sjónarhóli sem er.
Segulómtæki virka þannig að þau nýta sér seguleiginleika vetnisatóma vatns í líkamanum og býr til mynd út frá því.
Starfræn segulómmyndun (fMRI) er notkun á MRI til að mæla virkni í heila eða mænu. Mælingin er þó óbein og byggir fremur á breytingum á blóðflæði og súrefnisnotkun sem talin er fylgja breytingum í taugavirkni. Aðalkostur starfrænnar segulómmyndunar er að hún krefst ekki inngrips, það er vefir líkamans skaddast ekki. Starfræn segulómmyndun hefur aftur á móti ekki sérlega góða tímaupplausn, það er erfitt getur verið að fylgjast náið með því hvernig virknin breytist með tíma. Aftur á móti er rýmdarupplausn þokkaleg, það er hægt er að staðsetja virknina nokkuð návæmlega í taugakerfinu.
Palmýra
thumb|Loftmynd. thumb|Hringleikahús. thumb|Palmýra thumb|Kastali Fakhr-al-Din al-Maani. Palmýra er forn borg í Homs héraði í Sýrlandi. Rústir hennar hafa verið raktar til nýsteinaldar. Ýmis heimsveldi réðu yfir borginni þar til Rómverjar tóku yfir á 1. öld eftir Krist. Borgin var þekkt verslunarborg í gegnum Silkiveginn. Arameíska var töluð þar. Borgin náði hátindi sínum á 3. öld e. Krist. Arabar náðu yfirráðum á 11. öld og Ottómanaveldið á 16. öld. Íslamska ríkið eyðilagði hluta borgarinnar árið 2015.
101
Árið 101 (CI í rómverskum tölum)
Dygðasiðfræði
Dygðasiðfræði er einn þriggja helstu strauma í siðfræði. Í grófum dráttum má segja að dygðasiðfræðin leggi áherslu á siðferðilegt hlutverk dygða og skapgerðar, andstætt skyldusiðfræði, sem leggur áherslur á skyldur, og leikslokasiðfræði, þar sem áherslan er á afleiðingar athafna. Rætur dygðasiðfræðinnar má rekja til Forn-Grikkja, einkum Platons og Aristótelesar (saga dygðasiðfræðinnar í kínverskri heimspeki er óháð vestrænni heimspekihefð).
Nútímadygðasiðfræði þarf ekki nauðsynlega að vera „ný-artistótelísk“ en flestar dygðasiðfræðikenningar nútímans eru það þó að verulegu leyti. Sjálft hugtakið dygð (eða ágæti) er yfirleitt skilið að mestu leyti aristótelískum skilningi og yfirleitt er áhersla á farsæld (evdæmónía) sem endanlegt markmið.
Siturlögn
Siturlögn er lögð með um 2‰ halla á hvern lengdarmetra, til að fá sem jafnast rennsli í lögninni og jafna dreifingu út í lokaða enda hennar. Loftræsta þarf siturlögnina og koma henni þannig fyrir að hvorki hún né malarbeðið undir frjósi á meðan á notkun stendur.
Siturlögn er lögð efst í malarbeð með kornastærð 16–25 mm, sem er að minnsta kosti 30 cm þykkt, en það á að nægja til þess að gera skaðlegar örverur úr skólpvatninu óvirkar.
Lengd siturlagnar getur verið mjög breytileg eftir gerð jarðvegs og vatnsnotkun á hverjum stað. Sé jarðvegur þéttur í sér ætti siturlögn fyrir íbúðarhús að vera 30–40 m en 15–20 m fyrir sumarbústað. Ekki er þó mælt með því að hvert rör í lögninni sé lengra en 20 metrar, þá skal frekar leggja rörin samsíða.
Sjávarlíffræði
Sjávarlíffræði er sú undirgrein líffræðinnar, sem fæst við rannsóknir á dýrum og plöntum, sem eiga kjörlendi sitt í hafvistkerfum. Þeir sem leggja stund á greinina kallast sjávarlíffræðingar. Þar sem margar fylkingar, ættir og ættkvíslir eiga kjörlendi sitt í vatnsvistkerfum og aðrar á landi flokkar sjávarlíffræði tegundir eftir umhverfi þeirra en ekki eftir hefðbundnum aðferðum flokkunarfræðinnar.
K. Jónsson & Co.
Niðursuðuverksmiðja K. Jónssonar & Co var stofnuð 13. nóvember 1947 og voru stofnendur hennar Jón Kristjánsson, þrír synir hans; Kristján, Mikael og Jón Árni og Hjalti Eymann, verkstjóri. Fyrirtækið var frá stofnun undir stjórn Kristjáns Jónssonar. Fyrirtækið var úrskurðað gjaldþrota hjá Héraðsdómi Norðurlands eystra þann 12. mars 1993.
Skrauthalaætt
Skrauthalaætt (fræðiheiti: Amaranthaceae) er ætt blómplantna sem inniheldur um 165 ættkvíslir og 2040 tegundir, sem gerir ættina að þeirri tegundaríkustu innan Hjartagrasbálks. Árið 2016 var hélunjólaætt (Chenopodiaceae) innlimuð inn í skrauthalaætt með útgáfu APG-IV kerfisins.
Krafla
Krafla er megineldstöð nálægt Mývatni. Hæsti tindur er 818 m. Í henni er sigketill eða askja sem er 10 km í þvermál. Á Kröflusvæðinu er háhitasvæði með leirhverum og gufuhverum, til dæmis við Námafjall. Þar eru um 100 km langar sprungur sem gliðna í eldsumbrotum. Eldgos verða oft á slíkum svæðum.
Fyrir 10 þúsund árum lá ísaldarjökull yfir svæðinu og gat því hraunið ekki runnið burt heldur hlóðust upp móbergshryggir eins og Skógamannafjöll. Árin 1724-29 geisuðu Mývatnseldar. Síðasta gos í Kröflu var 1984 en þá lauk Kröflueldum sem var goshrina sem staðið hafði frá 1975. Frá árinu 1975 hefur jarðhiti Kröflu verið notaður í 60 MW jarðvarmavirkjun, Kröflustöð.
Þriðja ráðuneyti Hermanns Jónassonar
Ástæður stofnunar Bandalags umbótaflokkanna, sem andstæðingarnir voru fljótir að gefa nafnið Hræðslubandalagið, voru þessar helstar:
a) Í Alþingiskosningunum 1953 munaði litlu að Sjálfstæðisflokkurinn næði hreinum meirihluta þingmanna, þrátt fyrir að fá einungis 37,1% atkvæða. Í nokkrum fámennum landsbyggðarkjördæmum þurfti Sjálfstæðisflokkurinn aðeins samtals örfá hundruð atkvæða til viðbótar við það fylgi sem hann fékk, til að vinna 6 þingmenn, sem hefði gefið honum 27 þingmenn og þar með hreinan meirihluta þingmanna í heildina.
b) Í Alþingiskosningunum 1953 fékk Alþýðuflokkurinn, í fyrsta skipti í meira en 20 ár, einungis einn kjördæmakjörinn þingmann. Ef kjör þessa eina þingmanns í Reykjavík hefði brugðist, hefði flokkurinn heldur ekki fengið þá 5 uppbótarþingmenn sem hann fékk samhliða kjördæmakjörna þingmanninum og þar með þurrkast út af Alþingi, þrátt fyrir að hafa fengið 15,6% atkvæða.
c) Það sem rak Alþýðuflokkinn og Framsóknarflokkinn til að mynda Bandalag umbótaflokkanna / Hræðslubandalagið, var viljinn til að halda Sjálfstæðisflokknum utan ríkisstjórnar og einnig (aðallega frá Alþýðuflokknum komið) að geta útilokað Sósíalistaflokkinn eða Alþýðubandalagið frá stjórnarþáttöku, en Sósíalistar höfðu fyrr á árinu 1956 tekið höndum saman með forseta Alþýðusambands Íslands og fyrrum formanni Alþýðuflokksins, Hannibal Valdimarssyni og öðrum í málfundafélagi jafnaðarmanna og myndað Alþýðubandalag sem kosningabandalag.
Hræðslubandalagið stefndi að uppsögn varnarsamningsins við Bandaríkin. Bandalagið var stofnað í kjölfar þess að Framsóknarflokkurinn rauf stjórnarsamstarf við Sjálfstæðisflokkinn 27. mars 1956.
Að loknum Alþingiskosningunum 1956 myndaði Hræðslubandalagið (þ.e. Framsóknarflokkur og Alþýðuflokkur) stjórn með Alþýðubandalaginu 24. júlí undir forystu Hermanns Jónassonar, formanns Framsóknarflokksins. Þrátt fyrir að formaður Alþýðuflokksins, Haraldur Guðmundsson, hefði lýst því yfir að stjórnarsamstarf við Alþýðubandalagið kæmi ekki til greina.
Ráðherrar í þriðja ráðuneyti Hermanns Jónassonar voru:
Cheech & Chong
thumb|right|Cheech og Chong árið 1972 Cheech & Chong eru leikaradúett bandarísku gamanleikaranna Cheech Marin og Tommy Chong. Þeir nutu mikilla vinsælda á 8. og 9. áratug 20. aldar fyrir uppistand og gamanmyndir þar sem þeir koma fram sem seinheppnir hasshausar með vísun í hippamenningu 7. áratugarins. Þeir hafa gefið út ellefu hljómplötur og gert sex kvikmyndir auk þess að koma fram í aukahlutverkum. Þegar vinsældir þeirra tók að dala um miðjan 9. áratuginn slitu þeir samstarfinu. Frá 2008 hafa þeir komið fram saman með uppistand og árið 2014 tilkynntu þeir að þeir ynnu saman að nýrri kvikmynd.
Svensk Filmindustri
AB Svensk Filmindustri eða SF er sænskur kvikmyndaframleiðandi og stór dreifingaraðili fyrir kvikmyndir á Norðurlöndunum. Að auki rekur SF fjölda kvikmyndahúsa í Svíþjóð. Fyrirtækið var stofnað 27. desember 1919 með sameiningu Svenska Bio og Filmindustri AB Skandia.
Tá (bókstafur)
Tá (hástafur: Τ, lágstafur: τ) er nítjándi bókstafurinn í gríska stafrófinu. Stafir sem hafa þróast frá stafnum eru hið T|rómverska T og kýrillíska Te (Т, т). Í gríska númerakerfinu hefur hann gildið 300.
Sóknir í Louisiana
Sóknir í Louisiana eru 64 talsins.
Joseph Kabila
Kabila tók við völdum af föður sínum á meðan Kongó var enn í stríði við Úganda og Rúanda. Kabila skrifaði undir friðarsáttmála ásamt leiðtogum hinna ríkjanna árið 2002 en vopnuð átök héldu þó lengi áfram eftir að stríðinu lauk á pappírnum og í hluta Kongó er þeim í raun enn ekki lokið.
Á forsetatíð Kabila sankaði fjölskylda hans að sér miklum auðæfum með náttúruauðlindum Kongó og byggði upp mikið viðskiptaveldi. Kabila-fjölskyldan á meðal annars demantanámuleyfi á landamærunum við Angóla og rekur meðal annars banka, bóndabýli, eldsneytisdreifingarfyrirtæki, flugfélög, vegagerð, hótel, lyfjafyrirtæki, ferðaskrifstofu, snyrtistofu og næturklúbba.
Samkvæmt kongósku stjórnarskránni sem tekin var upp árið 2006 hefði seinna kjörtímabili Kabila átt að ljúka þann 19. desember árið 2016. Embættismenn ríkisins gáfu í skyn að nýjar forsetakosningar yrðu haldnar í nóvember árið 2016 en kosningunum var síðar frestað til ársins 2018. Röksemdir ríkisins voru að framkvæmd kosninganna kostaði of mikið. Kabila tilkynnti í ágúst árið 2018 að hann myndi ekki gefa kost á sér á ný.
Eftir kosningar sem haldnar voru í lok ársins 2018 tók einn af leiðtogum stjórnarandstöðunnar, Félix Tshisekedi, við af Kabila sem forseti Kongó. Kabila hefur hins vegar verið vændur um að reyna að stjórna landinu áfram á bak við tjöldin. Hann flutti ekki strax út úr forsetahöllinni í Kinsasa og eftir að Tshisekedi varð forseti var Kabila lýstur bæði „heiðursforseti“ og þingmaður til lífstíðar.
Í júlí árið 2020 rauf Tshisekedi hins vegar bandalag sitt við Kabila og flokk hans vegna ósættis um útnefningar til embætta í hernum, stjórnlagadómstólnum og kjörstjórninni. Í kjölfarið tókst Tshisekedi að semja við liðhlaupa úr flokki Kabila og skipa nýja stjórn án aðkomu forvera síns. Talið er að með þessu hafi Tshisekedi tekist að einangra Kabila og ýta gamla forsetanum frá völdum.
Í október 2021 varði Joseph Kabila útskriftarritgerð sína við háskólann í Jóhannesarborg. Meistarapróf í stjórnmálafræði og alþjóðasamskiptum hlaut hann að loknu námi sem stóð í fimm ár.
Ástin og leigumarkaðurinn
Ástin og leigumarkaðurinn var hlaðvarpsþáttur sem var í gangi á Alvarpinu frá mars 2014 til mars 2015. Þættirnir voru í umsjón Sögu Garðarsdóttur og Uglu Egilsdóttur. Ástin og leigumarkaðurinn var einn af fyrstu þáttunum sem fór í gang á Alvarpinu og alls komu út 12 þættir. Þættirnir voru grínþættir, oft með viðtölum við gesti.
Stofnunin um bann við efnavopnum
Stofnunin um bann við efnavopnum eða Efnavopnastofnunin (e. Organisation for the Prohibition of Chemical Weapons eða OPCW) er milliríkjastofnun sem sér um framkvæmd alþjóðlega efnavopnasamningsins, sem tók gildi þann 26. apríl árið 1997. Stofnunin, sem telur til sín 193 aðildarríki og á höfuðstöðvar í Haag í Hollandi, beitir sér fyrir varanlegu banni og eyðingu á efnavopnum á alþjóðavísu.
Stofnunin gengur úr skugga um að aðildarríki haldi sig við skilyrði efnavopnasamningsins, sem bannar notkun efnavopna og skyldar aðildarríkin til að farga þeim. Í þessu skyni metur stofnunin yfirlýsingar ríkjanna og gerir sannprófanir til að sjá hvort þær standist.
Stofnunin hlaut friðarverðlaun Nóbels árið 2013 fyrir „umfangsmikla vinnu sína til að útrýma efnavopnum“. Formaður Nóbelsverðlaunanefndarinnar, Thorbjørn Jagland, sagði: „Sáttmálarnir og starfsemi OPCW hafa orðið til þess að notkun efnavopna er orðin óviðunandi samkvæmt alþjóðalögum“.
Skipulag og starfsemi
Starfsemi og uppbygging Efnavopnastofnunarinnar byggist á efnavopnasamningum frá árinu 1997. Öll ríki sem hafa skrifað undir samninginn eru jafnframt aðilar að stofnuninni. Helsta starfsemi OPCW fer fram á ráðstefnum aðildarríkjanna, sem eru jafnan haldnar árlega og eru opnar öllum aðildarríkjum, sem hafa þar jafnan kosningarétt. Flest aðildarríkin senda fastafulltrúa á ráðstefnuna, sem yfirleitt er einnig sendiherra ríkisins til Hollands. Ákvarðanir um öll helstu málefni er varða stofnunina eru tekin á ráðstefnunum (til dæmis um hegningaraðgerðir) og jafnframt ákvarðanir um breytingar á sáttmálanum (til dæmis um leiðbeiningar til upfyllingar á samningnum eða viðurlög gagnvart samningsbrotum).
Framkvæmdaráð Efnavopnastofnunnar fer með framkvæmdavald innan hennar. Í framkvæmdaráðinu sitja 41 meðlimur sem kjörnir eru af ráðstefnunni til tveggja ára. Aðildarríki Efnavopnastofnunarinnar eiga rétt til skiptis á sæti í framkvæmdaráðinu. Framkvæmdaráðið leggur meðal annars drög að framkvæmda- og fjárhagsáætlun fyrir ráðstefnuna til samþykktar og vinnur með tækniskrifstofunni að öllum málefnum sem tengjast sáttmálanum.
Tækniskrifstofan annast sannprófanir sem kveðið er á um í efnavopnasamningnum og önnur störf sem ráðstefnan og framkvæmdaráðið fela henni. Flestir starfsmenn Efnavopnastofnunarinnar vinna hjá tækniskrifstofunni. Helstu aðgerðir Efnavopnastofnaninar fara fram hjá rannsóknar- og sannprófunardeildum tæknistofunnar.
Öll aðildarríki stofnunarinnar greiða fjárframlög til hennar samkvæmt leiðréttri álagningarskrá Sameinuðu þjóðanna. Fjárhagsáætlun Efnavopnastofnunarinnar árið 2019 nam tæplega níu og hálfum milljarði íslenskra króna.
Valdsvið
Efnavopnastofnunin hefur vald til að úrskurða hvort efnavopnum hafi verið beitt í árás sem hefur sætt rannsókn stofnunarinnar. Í júní árið 2018 veitti stofnunin sjálfri sér vald til að lýsa aðila ábyrga fyrir efnavopnaárás.
Eyðingarstöðvar efnavopna
Starfsmenn Efnavopnastofnunarinnar hafa eftirlit með öllum virkum eyðingarstöðvum efnavopna til að staðfesta að efnavopnunum sé fargað og skrásetja magn vopnanna sem fargað er. Þar sem eyðing vopnanna fer jafnan fram í hættulegu umhverfi eru öryggismyndavélar yfirleitt notaðar til að hafa eftirlit með henni.
Iðnaðarrannsóknir
Rannsóknir fara fram til að sannprófa hvort aðildarríki fari eftir skilyrðum samningsins um framleiðslu bannefna og hvort ríki hafi tilgreint iðnaðarframleiðslu sína með réttum hætti samkvæmt skilmálum efnavopnasáttmálans. Nákvæmni og tíðni rannsóknanna fara eftir því í hvaða hættuflokki efnið sem verið er að framleiða er en eru óbreytileg eftir stöðu aðildarríkisins.
Þegar rannsóknir á framleiðslustöðvum á efnum í tveimur hæstu hættuflokkunum fara fram er vandlega gengið úr skugga um hvort öll efnin eru á sínum stað og hvort magn þeirra sé í samræmi við yfirlýsingu aðildarríkisins. Þegar framleiðslustöðvar á efnum í öðrum og þriðja hættuflokki sæta rannsókn er leitað að vísbendingum um hvort verið sé að framleiða efni í hæsta hættuflokknum gagnstætt yfirlýsingum og reglum sáttmálans. Þegar framleiðslustöðvar á efnum í þriðja og lægsta hættuflokknum eru rannsakaðar er helsta markmiðið að sannprófa yfirlýsingu aðildarríkisins og ganga úr skugga um að ekki sé verið að framleiða hættulegri efni. Rannsóknir á efnaframleiðslu í 2. hættuflokki mega taka mest 96 klukkustundir en í neðri hættuflokkum aðeins einn sólarhring. Engin tímamörk gilda um rannsóknir á efnaframleiðslu í hæsta hættuflokknum.
Vefengingarkannanir og kannanir á meintri notkun
Þegar ásökun um notkun efnavopna eða framleiðslu bannefna hefur verið lögð fram af aðildarríki má skipa könnunarhóp samkvæmt sáttmálanum. Könnunarhópur hefur aldrei verið skipaður, en Efnavopnastofnunin tók hins vegar þátt í könnun á meintri notkun efnavopna í sýrlensku borgarastyrjöldinni ásamt starfshópi Sameinuðu þjóðanna. Vefengingarkannanir eru aðeins framkvæmdar ef aðildarríki hefur óskað eftir þeim og hefur lagt fram sönnunargögn um vanefndir.
Samskipti við Sameinuðu þjóðirnar
Efnavopnastofnunin er ekki undirstofnun í Sameinuðu þjóðunum en starfar þó náið með þeim bæði í stefnumótun og í aðgerðaráætlunum. Þann 7. september árið 2000 undirrituðu stofnanirnar tvær samstarfssáttmála sem gerði grein fyrir því hvernig starfsemi þeirra skyldi samhæfð. Eftirlitsmenn OPCW ferðast jafnframt með ferðapassa frá Sameinuðu þjóðunum með sérstökum límmiða sem gerir grein fyrir stöðu þeirra, forréttindum og friðhelgi. Ríkjahópar Sameinuðu þjóðanna vinna jafnframt með Efnavopnastofnuninni til að stýra skiptingu á meðlimum framkvæmdarráðsins og til að bjóða upp á óformlegan umræðuvettvang.
Masafumi Hara
Masafumi Hara (fæddur 21. desember 1943) er japanskur fyrrverandi knattspyrnumaður. Hann spilaði 5 leiki með landsliðinu.
Sigurjón M. Egilsson
Sigurjón Magnús Egilsson (f. 17. janúar 1954) er íslenskur fjölmiðlamaður. Sigurjón starfaði á Dagblaðinu Vísi en hélt þaðan yfir á Fréttablaðið þegar það hóf störf árið 2001 og starfaði þar sem fréttaritstjóri.
Um mitt ár 2006 tók hann svo við ritstjórn Blaðsins sem Ár og dagur gaf út en síðar Árvakur uns það var lagt niður og sameinað Morgunblaðinu. Hann hætti þar í desember 2006 og var ráðinn ritstjóri DV.
Sigurjón er nú ritstjóri og útgefandi tímaritsins Heima er bezt. Auk þess sinnir hann dagskrárgerð á sjónvarpsstöðinni Hringbraut.
Veðurspá
Veðurspá er spá fyrir veðri, sett fram á textaformi, í töluðu máli eða myndrænt. Getur verið skammdræg (fáeinar klukkustundir eða dagar fram í tímann), meðaldræg (fáeinar vikur fram í tímann) eða langdræg (mánuðir eða jafnvel ár fram í tímann). Tölvuforrit eru notuð til að reikna tölvuspá, sem veðurfræðingur styðst við þegar hann semur veðurspá. Veðurstofa Íslands gefur út veðurspá fyrir Ísland og umhverfi þess.
Counter-Strike: Global Offensive
Counter-Strike: Global Offensive (CS:GO) er fyrstu persónu skotleikur frá árinu 2012 þróaður af Valve Corporation og Hidden Path Entertainment. Þetta er fjórði leikurinn í Counter-Strike-seríunni. Leikurinn var þróaður í meira en tvö ár og var gefinn út á MacOS, PlayStation 3, Windows og Xbox 360 í ágúst 2012 og á Linux árið 2014. Valve uppfærir enn reglulega leikinn með bæði einföldum lagfæringum og stærri efnisbættum.
Þann 22. mars 2023 tilkynnti Valve stærstu uppfærslu í sögu leiksins að nafni Counter-Strike 2 sem mun koma út sumarið 2023, með takmarkaðan prufuaðgang fyrir valda leikmenn.
Gera
Gera er þriðja stærsta borgin í þýska sambandslandinu Þýringalandi (Thüringen) og er með 93 þúsund íbúa (2019).
Skjaldarmerki
Skjaldarmerki borgarinnar er gyllt ljón á svörtum grunni, en ljónið er merki Plauen sem landgreifarnir frá Weida tóku yfir. Hann á uppruna sinn á 14. öld. Skjöldurinn sjálfur er á ská. Fyrir ofan er gylltur hjálmur með skrauti og blævængju ofan á. Síðustu breytingar á þessu skjaldarmerki voru gerðar 1995.
Orðsifjar
Gera heitir eftir samnefndri á og hefur ávallt heiti þessu nafni. Heitið er dregið af forngermönsku orðunum ger og aha, sem merkir spjótslaga fljót. Ger merkir spjót (sbr. geir á íslensku), aha merkir á.
Upphaf
thumb|Leifar gamla borgarmúrsins 995 Heitið Gera kemur fyrst við skjöl, er Otto III keisari gefur biskupnum frá Naumburg svæðið. Aðeins fjórum árum síðar gefur Otto keisari systur sinni, Aðalheiði abbadísi í Quedlinburg, svæðið. Bærinn Gera var hins vegar lítill og kom ekkert við sögu næstu aldir. 1209 var landgreifunum frá Weida veittur yfirráð yfir bæinn. Eftir það tók hann að dafna og 1237 kom fram í skjali að Gera sé þegar komin með borgarréttindi. Nú til dags er árið 1237 tekið sem stofnár borgarinnar. 1358 erfði markgreifinn frá Meissen borgina.
Siðaskipti og stríð
1533 urðu siðaskiptin í borginni, þrátt fyrir alla mótstöðu markgreifans frá Meissen. Í kjölfarið fylgdi trúarstríðið mikla (Schmalkaldischer Krieg). Markgreifinn frá Meissen, í sameiningu við kjörfurstann í Saxlandi, gáfu þá borgina Gera til Bæheims. Konungurinn í Bæheimi hafði þó engin bein áhrif á borgarbúa. Þrátt fyrir það var Gera formlega bæheimsk allt til stofnunar Saxlands sem konungsríkis 1806. Í 30 ára stríðinu var til þess að gera rólegt í Gera. En 1639 kom sænskur skæruliðaflokkur til borgarinnar og lagði eld að henni. Þriðjungur hennar brann niður. 1686 varð hins vegar versta eyðilegging í sögu borgarinnar, er eldur læsti sig óvart í húsi einu. Hann breiddist hratt út og áður en yfir lauk voru tveir þriðju hlutar hennar brunnir niður til kaldra kola. Enn einn stórbruninn átti sér stað 1780 en þá brann nær gjörvöll miðborgin niður.
Byggingar og kennileiti
thumb|Ráðhúsið í Gera
Skrökva
Skrökva - félag flokksbundinna framapotara, sem í daglegu tali er kölluð Skrökva, var hreyfing stúdenta við Háskóla Íslands, sem bauð fram lista til Stúdentaráðs HÍ árin 2010 og 2011 og hlaut tvo fulltrúa í Stúdentaráð í báðum kosningunum. Síðasti oddviti Skrökvu í Stúdentaráði var Kolbrún Þorfinnsdóttir. Kjörorð Skrökvu voru "Alveg eins og hinir - bara betri."
Saga
Skrökva var stofnuð í janúar árið 2010 til þess að bjóða fram lista gegn Vöku, félagi lýðræðissinnaðra stúdenta og Röskvu, samtökum félagshyggjufólks við HÍ. Skrökva var hugarfóstur nokurra stjórnmálafræðinema sem leiddist starfsemi ráðandi fylkinga og þótti skipulag Stúdentaráðs ábótavant. Fljótega vatt hugmyndin upp á sig og að endingu var ákveðið að bjóða fram lista til Stúdentaráðs. Nafnið Skrökva er vísun í nöfn hinna fylkinganna, Vöku og Röskvu, auk þess að vera háðsleg skírskotun í lygaeðli stjórnmála. Fyrsti formaður félagsins var Gunnar Hörður Garðarsson. Skrökva náði aldrei meirihluta í Stúdentaráði en í bæði skiptin sem félagið bauð fram náði það tveimur mönnum inn í ráðið. Í fyrra skiptið sem Skrökva bauð fram tókst henni að raska meirihlutanum í Stúdentaráði, en fram að því höfðu Röskva og Vaka skiptst á að vera í algjörum meirihluta. Fulltrúar Skrökvu neituðu að mynda meirihluta með fulltrúum Röskvu eða Vöku, svo fyrsta sinn í langan tíma var því enginn raunverulegur meirihluti í Stúdentaráði. Skiptar skoðanir hafa verið um ágæti meirihlutaleysisins, en fullvíst má telja að það hafi breytt landslaginu í háskólapólitík Háskóla Íslands. Einkennislitur Skrökvu var appelsínugulur, sem var valinn til þess að vera mitt á milli gula lit vöku og rauða lit Röskvu. Merki Skrökvu var snákur sem hringar sig utan um nafn félagsins, og er augljós vísun í táknfræði snáka og lyga. Haustið 2011 samþykktu allar fylkingar í Stúdentaráði ný lög fyrir Stúdentaráð sem tóku gildi árið 2013. Samkvæmt nýju lögunum er nú kosið innan sviða ásamt því að einstaklingum og smærri listum gefst kostur á að bjóða sig fram og kjósendur geta kosið þvert á lista. Í kjölfar breytinganna var Skrökva lögð niður á þriðja aðalfundi félagsins þann 20. janúar 2012.
Stefna
Skrökva skilgreindi sig ekki eftir sömu aðferðum og Vaka og Röskva, þar sem helsta baráttumál Skrökvu var að útrýma flokkakerfinu í SHÍ, og þar með sjálfri sér. Félagið var háðsádeila sem beitti húmor og sandkassapólitík (eins og meðlimir hreyfingarinnar orðuðu það sjálf) til jafns við alvörugefna ádeilu á stjórnskipun Stúdentaráðs. Félagið gaf út tvöfalda stefnuskrá. Önnur bar heitið "Mikilvægasta manifestó í heiminum" og í henni bar Skrökva upp fráleitar kröfur á borð við "ókeypis ömmur sem hugga stúdenta á prófatímum" og "Stúdentaráð verði hjásvæfa stúdenta." Hin stefnuskráin hafði ekkert heiti og var öllu alvörugefnari, en með henni vildi Skrökva leggja áherslu á þau skaðlegu áhrif sem hún taldi flokkakerfi hafa á réttindabaráttu stúdenta. Skrökva hefur kallaði eftir breiðari þátttöku stúdenta í háskólapólitík og upptöku einstaklingskjörs innan deilda háskólans. Með því taldi Skrökva að hagsmunabarátta stúdenta yrði markvissari og áhrifaríkari.
Skipulag
Skrökva hafði tvo fulltrúa í Stúdentaráði HÍ á tímabilinu 2010-2012, en taldi hreyfingin ekki nauðsynlegt að bjóða fram lista til háskólaþings. Æðsta vald Skrökvu var árlegur aðalfundur, sem kallaður var heimsyfirráð. Þess á milli stýrði æðsta ráð starfsemi Skrökvu og boðaði til reglulegra umræðu- og stefnunmótunarfunda sem voru opnir öllum áhugasömum og nefndust baktjaldamakk. Aukaaðalfundir Skrökvu nefndust Leifturstríð og spjallsvæði félagsins á vefnum nefndist Reykfyllta bakherbergið. Seinasti formaður Skrökvu var Þórarinn Snorri Sigurgeirsson.
Stúdentaráðsliðar Skrökvu 2011-2012
Varamenn
Snákaorða Skrökvu
Reglulega veitti formaður Skrökvu vel völdum einstaklingum Snákaorðuna sem er æðsta heiðursorða innan Skrökvu. Þeir sem gátu hlotið orðuna eru einstaklingar sem höfðu unnið stefnu Skrökvu brautargengi með einum eða öðrum hætti. Orðunni fylgdi titillinn Hinn háæverðurgi stórbarónn og erkiframapotari Skrökvu. Fyrsti orðuhafi Snákaorðunnar var Arnór Bjarki Svarfdal. Síðar voru einnig veittar Stórsnákaorða og Heiðursorða Skrökvu, sú síðarnefnda til aðila sem stóðu utan hreyfingarinnar.
Mannréttindadómstóll Evrópu
Mannréttindadómstóll Evrópu dæmir í málum sem snúa að mannréttindabrotum samkvæmt Mannréttindasáttmála Evrópu. Núverandi aðsetur er í Strassborg í Frakklandi. Dómstóllinn var stofnaður árið 1959 á grunni 19. greinar mannréttindasáttmálans. Núverandi landsdómari frá Íslandi er Oddný Mjöll Arnardóttir, fyrrum landsréttardómari og prófessor við Háskóla Íslands og Háskólann í Reykjavík.
Júríj Andropov
Júríj Vladímírovítsj Andropov (rússneska: Ю́рий Влади́мирович Андро́пов; 15. júní 1914 – 9. febrúar 1984) var sovéskur stjórnmálamaður og aðalritari sovéska kommúnistaflokksins í fimmtán mánuði frá 1982 til dauðadags. Áður hafði hann verið sendiherra Sovétríkjanna í Ungverjalandi þegar uppreisnin í Ungverjalandi átti sér stað og yfirmaður sovésku leyniþjónustunnar KGB frá 1967 til 1982.
Æviágrip
Andropov fæddist þann 15. júní árið 1914 og var sonur járnbrautarverkamanns. Andropov hóf verkamamannavinnu í Ossetíu þegar hann var 16 ára og gekk í ungliðahreyfingu sovéska kommúnistaflokksins árið 1936. Eftir Vetrarstríðið árið 1940 var Andropov sendur til Karelíu til þess að koma á skipulagi þar eftir að landið hafði verið hernumið frá Finnlandi. Andropov vakti athygli stjórnvalda með frammistöðu sinni í Karelíu og kleif síðan upp metorðastigann í Sovétríkjunum á næstu árum. Árið 1951 hóf Andropov störf hjá miðstjórn kommúnistaflokksins.
Þegar Níkíta Khrústsjov komst til valda árið 1953 var Andropov settur yfir fjórðu deild utanríkisráðuneytisins og hafði þar með umsjón yfir samskiptum við Austur- og Vestur-Þýskaland, Austurríki, Pólland og Tékkóslóvakíu. Hann varð sendiherra Sovétmanna í Ungverjalandi árið 1954. Á sendiherratíð Andropovs þar árið 1956 var gerð uppreisn í Ungverjalandi og átti Andropov drjúgan þátt í því að kveða hana niður. Andropov fullvissaði Imre Nagy, nýjan forsætisráðherra Ungverjalands, um að Sovétmenn myndu ekki gera innrás til þess að berja niður uppreisnina. Á bak við tjöldin sannfærði hann hins vegar Khrústsjov um að senda herafla til Ungverjalands til þess að gera einmitt það. Aðeins einum degi síðar voru skriðdrekar sovéska hersins komnir til Búdapest. Eftir að uppreisnin var kveðin í kútinn tók Andropov þátt í því að gera lepp Sovétmanna, János Kádár, að nýjum forsætisráðherra Ungverjalands.
Andropov var kjörinn í miðstjórn kommúnistaflokksins árið 1961 og varð næsta ár einn af riturum miðstjórnarinnar og síðar yfirmaður öryggisnefndar Sovétríkjanna. Helsta verkefni hans var að kveða niður uppreisnarhreyfingar í Austur-Evrópu. Árið 1967 varð Andropov formaður sovésku leynilögreglunnar KGB. Stofnunin var á þessum tíma í niðurníðslu og hafði misst fleiri en 100 njósnara á alþjóðavísu. Andropov var falið að koma á umbótum í starfsemi KGB og auka virðingu á stofnuninni. Þetta gerði hann meðal annars með því að fá sovéska rithöfunda til þess að skrifa glæpasögur þar sem starfsmann KGB voru settir í hlutverk aðalhetjunnar. Hann viðhélt harkalegum aðgerðum KGB gagnvart andófsmönnum og átti þátt í því að gera andófsmenn á borð við Aleksandr Solzhenítsyn brottræka. Undir stjórn Andropovs var starfsmönnum KGB fjölgað og urðu þeir um 500.000 talsins.
KGB
thumb KGB (rússneska: КГБ) er skammstöfun fyrir Комитет государственной безопасности, Komítet gosúdarstvennoj bezopasností eða Ríkisöryggisnefnd sem var opinbert nafn leyniþjónustu Sovétríkjanna á tímum Kalda stríðsins frá 1954 til 1991.
Forveri KGB var Stjórnmálastofnun ríkisins.
Starfsmenn KGB voru alræmdir fyrir að beita ofbeldi til að ná markmiðum sínum. Helstu hlutverk KGB innan Sovétríkjanna var að halda kommúnistum við völd og að vernda leiðtoga flokksins. Skjalasöfn kommúnistaflokksins sýna fram á að yfir 480.000 manns hafi starfað fyrir KGB, 200.000 þeirra hafi verið staðsettir á landamærunum.
Volbeat
thumb|Rob Caggiano og Michael  Poulsen. Volbeat er dönsk þungarokkssveit sem var stofnuð í Kaupmannahöfn árið 2001. Hljómsveitin spilar blöndu af rokki, þungarokki, groove metal og rokkabillí. Hún var stofnuð á rústum dauðarokkssveitarinnar Dominus en Michael Poulsen söngvari og gítarleikari hennar hafði fengið nóg af slíkri tónlist og vildi reyna fyrir sér eitthvað nýtt (nafnið á nýja bandinu var tekið af þriðju plötu Dominus: Vol.Beat).
Rob Caggiano, fyrrum gítarleikari Anthrax gekk í hljómsveitina árið 2013 en ætlunin var fyrst að hann væri aðeins upptökustjóri.
25
Árið 25 (XXV í rómverskum tölum) var í gregoríanska tímatalinu almennt ár sem byrjaði á mánudegi.
Dáin
20er
Nýja-Brúnsvík
thumb|250px|Nýja-Brúnsvík innan Kanada thumb|250px|Fáni Nýju-Brúnsvíkur thumb|Kort. thumb|250px|Í miðbæ Fredericton
Nýja-Brúnsvík (enska: New Brunswick, franska: Nouveau-Brunswick) er fylki í Austur-Kanada. Höfuðborgin heitir Fredericton en stærsta borgin er Moncton. Íbúafjöldi er u.þ.b. 773 þúsund (2019). Bæði enska og franska eru talaðar í fylkinu.
Saga
Nýja-Brúnsvík var eitt fjögurra svæða sem áður var hluti af breska héraðinu Kanada. Þar áður var það hluti af bresku nýlendunni Nova Scotia. Árið 1867 varð það sérstakt fylki innan ríkjasambandsins Kanada.
Nafn
Nafnið „Nýja-Brúnsvík“ má rekja til þýsku borgarinnar Brúnsvíkur í Saxlandi, Þýskalandi. Breski konungurinn Georg 1. rakti ættir sínar þangað.
Landafræði
Nýja-Brúnsvík er 72.908 ferkílómetrar að stærð. Fylkið á landamæri að Quebec í norðri, bandaríska fylkinu Maine í vestri og Nýja-Skotlandi í austri. Austan við Nýju-Brúnsvík er einnig fylkið Eyja Játvarðar prins og brú sem reist var 1997 tengir fylkin tvö.