cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pratibha Patil
Forsetatíð
Þann 14. júní árið 2007 útnefndi Sameinaða framfarabandalagið, kosningabandalag miðvinstriflokka undir stjórn Þjóðarráðsflokksins, Patil sem forsetaefni sitt í aðdraganda forsetakosninga sem fóru fram á þinginu það ár. Útnefning Patil var málamiðlun sem Sonia Gandhi, forseti Þjóðarráðsflokksins, stakk upp á þar sem vinstriflokkarnir höfðu ekki komið sér saman um frambjóðanda. Almennt var talið að tryggð Patil við Nehru-Gandhi-fjölskylduna, sem hefur stýrt Þjóðarráðsflokknum frá því fyrir sjálfstæði Indlands, hafi haft sitt að segja um að hún varð fyrir valinu. Sonia Gandhi lagði áherslu á að sá sögulegi áfangi að fyrsta konan tæki við forsetaembætti í Indlandi skyldi marka 60 ára afmæli sjálfstæðis landsins. Áður en Patil fór frá Jaipur til Nýju Delí þakkaði hún Soniu Gandhi fyrir að hafa valið sig og lýsti yfir að hennar fyrsta verk í forsetaembætti yrði að staðfesta lög sem tryggðu Indverjum atvinnu á landsbyggðinni.
Patil eyddi meiri fjármunum í utanlandsferðir og fór oftar út fyrir Indland en nokkur fyrri forseti. Stundum voru allt að 11 fjölskyldumeðlimir hennar með í för. Í maí árið 2012 hafði Patil farið í 12 utanlandsferðir til 22 landa og samanlagt höfðu þær kostað 2,05 milljarða indverskra rúpía. Utanríkisráðuneytið lýsti yfir að það væri „ekki óeðlilegt“ að ættingjar hennar væru með í för.
Talið er að Patil hafi notað almenningsfé til að byggja sér setur á 24,000 m² landsvæði í eigu hersins í Pune. Venjan er sú að fyrrum forsetar hafi annaðhvort aðsetur í ríkisbústöðum í Delí eða flytji aftur í fyrri híbýli í heimafylki sínu. Notkun almannafés til að byggja nýtt heimili fyrir fyrrum forseta var fordæmalaus. Einnig hefur verið umdeilt að Patil hafi sótt bæði um notkun ríkisbifreiðar eftir starfslok sín og um eldsneytisstyrk fyrir einkabíl þrátt fyrir að reglur mæli skýrt fyrir um að ekki megi hafa hvort tveggja. Hún eignaði sér auk þess margar gjafir sem hún hafði fengið í krafti embættis síns sem forseti og neyddist síðar til að skila mörgum þeirra.
Alvin
Alvin er íslenskt karlmannsnafn.
Brokk
thumb|right|Hestur á brokki. Brokk er tvítakta skástæð gangtegund hests. Tveir fætur koma niður samtímis. Brokk er svifgangtegund, hesturinn spyrnir til dæmis með vinstri afturfæti og hægri framfæti og lendir á hægri afturfæti og vinstri framfæti og svo framvegis. Brokkið er léttasta gangtegundin, fyrir utan fet, og að flestir hestar kjósa sér það á ósléttu landi. Fótaröðun á brokki er vinstri aftur og hægri fram, svif, hægri aftur og vinstri fram saman, svif.
Seljalandsdalur (Álftafirði)
Seljalandsdalur er í botni Álftafjarðar. Fjallið austanmegin í dalnum heitir Vatnshlíð sem skilur á milli dalsins og Hattardals, en Álftafjarðarheiði er í vestri. Hægt er að ganga frá Seljalandsdal yfir í Önundarfjörð og Dýrafjörð. Í Vesturhlíð dalsins er Valagil með háum samnefndum fossi.
Cerastium subspicatum
Cerastium subspicatum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Perú og Bólivíu.
Moshe Sharett
thumbnail|hægri|Moshe Sharett Moshe Sharett (hebreska: משה שרת; fæddur Moshe Shertok (hebreska: משה שרתוק) (fæddur 15. október 1894 – 7. júlí 1965) var annar forsætisráðherra Ísraels (1954 - 1955).
Sharett var fæddur í Kherson, Úkraínu, sem þá var hluti af rússneska keisaradæminu en flutti til Palestínu árið 1908. Fjölskylda hans tók þátt í að stofna ísraelsku borgina Tel Aviv.
Stökk
Stökk er þrítakta gangtegund með svifi. Gott er að slá þremur puttum í borð til að heyra taktinn. Hesturinn getur ýmist stokkið upp á hægri eða vinstri fót og er mikilvægt að þjálfa það jafnt, sérstaklega hjá alhliða hestum því það er lykillinn að skeiðinu. Stuttir hraðir sprettir geta haft örvandi áhrif á lata hesta og allir hestar verða að kunna að hreyfa sig kröftuglega.
Mebendasól
Mebendasól er ormalyf þróað af belgíska lyfjafyrirtækinu Janssen Pharmaceutica og markaðssett undir heitunum Vermox, Ovex og Antiox.
Evrópumeistaramót karla í handknattleik 1994
Evrópumeistaramót karla í handknattleik 1994 var haldið í Portúgal. Svíþjóð fór með sigur af hólmi á meðan Rússland lenti í öðru sæti og Króatía hafnaði í því þriðja.
Åryd
right|200px|Åryd Åryd er þéttbýli í sveitarfélaginu Växjö í Svíþjóð. Þar búa 684 manns (2010).
Lýðheilsufræði
Lýðheilsufræði eru fræði sem fjalla um áhrifaþætti lýðheilsu, þ.e. þeirra vísinda, fræða og aðgerða sem miða að því að fyrirbyggja sjúkdóma, lengja líf og auka lífsgæði fólks. Lýðheilsufræðum er oft skipt í faraldsfræði, lífmælingar og heilbrigðisþjónustu. Rannsóknir á áhrifum umhverfis, samfélags, áhrifaþáttum heilsutengdrar hegðunar og atvinnuumhverfis eru mikilvægir undirþættir lýðheilsufræða.
Háskólinn í Reykjavík var fyrstur íslenskra háskóla til að taka upp nám í Lýðheilsufræði. Í dag eru lýðheilsufræði kennd við þrjá íslenska háskóla.
María Guðmundsdóttir
María Guðmundsdóttir (fædd 9. nóvember 1935 í Mosfellsbæ, lést 14. desember 2021) var íslensk leikkona sem lék m.a í Steindanum okkar og Steypustöðinni. Einnig var hún plötusnúður í þáttunum Ghetto betur.
Ungmennafélagið Hvöt (Grímsnesi)
Ungmennafélagið Hvöt í Grímsnesi var stofnað 22. desember 1907. Það er aðildarfélag að Héraðssambandinu Skarphéðni á Suðurlandi og jafnframt elsta félag þess.
Fyrsti formaður félagsins var Páll Bjarnason en í stjórninni voru einnig þeir Björgvin Magnússon frá Klausturhólum (ritari) og Jón Gunnlaugsson frá Kiðjabergi (gjaldkeri).
Armeria apollinaris
Armeria apollinaris er jurt af gullintoppuætt.
Rauðþinur
Rauðþinur, Abies magnifica, er þintegund frá vesturhluta Norður Ameríku, úr fjöllum suðvestur Oregon og Kaliforníu í Bandaríkjunum. Þetta er tegund frá hátt yfir sjávarmáli, yfirleitt í 1400 til 2700 metra hæð, en nær sjaldan upp að trjálínu. Nafnið Rauðþinur kemur vegna litar barkarins á gömlum trjám. Þetta tré var uppgötvað af William Lobb í leiðangri hans til Kaliforníu (1849 – 1853), en David Douglas hafði yfirsést það.
Lýsing
Abies magnifica er stórt sígrænt tré, oft að 40 til 60 metra hæð og 2 metrar að þvermáli, sjaldan 76.5 metra hátt og 3 metrar í þvermál, með granna keilulaga krónu. Börkurinn á ungum trjám er sléttur, grár, og með kvoðublöðrum, og verður rauðgulur, grófur og sprunginn á gömlum trjám. Barrið er nálarlaga, 2 til 3.5 sm langt, blágrænt að ofan og að neðan með áberandi loftaugarákum, og með hvössum oddi. Það er í spíral eftir sprotanum, en undið lítillega (s-lögun) til að vera uppsveigt ofan við sprotann.. Könglarnir eru uppréttir, 9 til 21 sm langir, gulgrænir (stöku sinnum purpuralitir), og verða brúnir og sundrast við þroska til að sosa vængjuð fræin að hausti.
Afbrigði
Það eru tvö, hugsanlega þrjú afbrigði:
Skyldleiki
Rauðþinur er náskyldur eðalþin (Abies procera), sem tekur við af honum lengra norður í Fossafjöllum. Þeir eru best greindir í sundur á barrinu; Eðalþinur er með gróp eftir miðstrengnum ofan á; rauðþinur hefur þetta ekki. Rauðþinur hefur einnig tilhneigingu að vera með gisnara barr, með sprotann vel sýnilegan, þar sem sprotinn er að mestu falinn undir barrinu á eðalþini. Könglar rauðþins eru yfirleitt með styttri stoðblöðkur, nema hjá Abies magnifica var. shastensis; þetta afbrigði er talið af sumum grasafræðingum vera blendingur milli tegundanna.
Nytjar
Viðurinn er notaður í byggingariðnaði og pappírsframleiðslu. Hann er einnig vinsæll sem jólatré.
Áttaviti
thumb|Vasaáttaviti af einföldustu gerð Áttaviti eða kompás er tæki með segulnál til að vísa á réttar áttir. Áttavitar eru mikið notaðir á sjó, en einnig í óbyggðum og eru vinsælt amboð í ratleikjum. Í sumum áttavitum er spíritusbl nálin er lukt inn í spíra milli glerja, en sumar tegundir eru „þurrar“. Áttamerkin á skífu áttavitans nefnast áttavitarós.
Á mörgum eldri gerðum skipa var áttavitinn hafður í uppháum trékassa, tvíhólfuðum, sem var á þilfarinu og nefndist nátthús.
Múm
thumb|Múm.
múm er íslensk rafhljómsveit. ''Hljómsveitin átti til dæmis tvö lög í amerísku bíómyndinni Whicker Park með Diane Kruger og Josh Hartnett, og var annað þeirra "we have a map of the piano" (líklega þeirra þekktasta lag) tiltölulega áberandi, bæði í miðri myndinni og á uppháfssíðunni á mynddisknum. ''
Novotsjeboksarsk
thumb|right|Novotsjeboksarsk að vetrarlagi Novotsjeboksarsk (rússneska: Новочебоксарск) er borg í Rússlandi þar sem búa 125.000 manns. Hún er í Tjúvasíafylki.
Amos
Amos er íslenskt karlmannsnafn.
Höfuðlagsfræði
right|thumb|Skipting hæfileikasvæða samkvæmt höfuðlagsfræði Höfuðlagsfræði er sú iðja að reyna að dæma persónuleikaþætti manna út frá höfuðlagi þeirra. Kenningin að baki höfuðlagsfræði var sett fram af Franz Joseph Gall á fyrri hluta 19. aldar. Höfuðlagsfræði er nú jafnan talin til hjáfræða.
Forsendur höfuðlagsfræði
Á þeim tíma sem höfuðlagsfræðin varð til vissu menn að hugarstarfsemi var bundin við heilann. Menn töldu einnig að menn byggju yfir ýmsum aðskildum hæfileikum. Fylgjendur höfuðlagsfræði töldu að þess vegna hlyti hver hæfileiki að samsvara tilteknu heilasvæði, og því þroskaðri sem hver hæfileiki væri, því stærra væri heilasvæðið. Á þessum tíma bjuggu menn ekki yfir tækni til að skoða lifandi heilavef (en það er nú til að mynda gert með heilaskönnun). Þeir sem aðhylltust höfuðlagsfræði töldu aftur á móti að stærð höfuðkúpunnar hlyti að ráðast af stærð þeirra heilasvæða sem hún umlyki. Því væri hægt að skoða höfuðkúpuna til að álykta um stærð heilasvæða og þar með hæfileika manna (Aldís Unnur Guðmundsdóttir og Jörgen L. Pind, 2003).
Saga höfuðlagsfræði
Hugmyndum Galls um að finna mætti persónuleika manna út frá höfuðlagi var nánast strax hafnað af öðrum fræðimönnum. Johann Caspar Spurzheim tók aftur á móti grunnhugmyndir Galls, einfaldaði þær og úr því varð til höfuðlagsfræði. Höfuðlagsfræði varð nokkuð vinsæl meðal almennings þessa tíma (Leahey, 2004).
Höfuðlagsfræði lifði um margt ágætu lífi allt fram á síðari hluta síðustu aldar. Þjóðverjar notuðu þessi fræði í síðari heimsstyrjöldinni til þess að flokka gyðinga eftir útliti. Þeir báru höfuðkúpur gyðinga saman við höfuðkúpur apa og töldu sig hafa sýnt fram á að höfuðkúpur gyðinga væru mun líkari höfuðkúpum apa en höfuðkúpur aría, það er einstaklinga af hvíta kynstofninum. Með þessu reyndu þeir að sanna að gyðingar væru mun skyldari öpum en aríar (tilvísun vantar).
Áhrif á sálfræði nútímans
Þótt kenningin um höfuðlagsfræði hafi aldrei náð neinni verulegri fótfestu innan sálfræði var hún samt sem áður merkileg að því leyti að hún var ein fyrsta alvarlega tilraunin til að staðsetja hugræna starfsemi í heilanum. Sálfræðingar, og aðrir vísindamenn sem rannsaka hug og heila, eru nú almennt sammála þeirri hugmynd að einhver sérhæfing eigi sér stað á milli heilasvæða (Aldís Unnur Guðmundsdóttir og Jörgen L. Pind, 2003).
1083
Árið 1083 (MLXXXIII í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Dáin
Erlendis
Fædd
Dáin
11. ágúst
11. ágúst er 223. dagur ársins (224. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 142 dagar eru eftir af árinu.
Kalkbobbi
Kalkbobbi (fræðiheiti: Cernuella virgata), einnig skráður sem Helicella virgata, er tegund smárra landsnigla í loðbobbaætt (Hygromiidae).
Hann er frá Miðjarðarhafssvæðinu og Vestur-Evrópu. Hann er sjaldgæfur slæðingur á Íslandi.
Lessebo
thumb|right|200px|[[Lessebo kirkja]] Lessebo er þéttbýli í sveitarfélaginu Lessebo í Svíþjóð. Þar búa 2 737 manns (2010).
Kalkbobbi
Samanburður á skeljum kalkbobba og sandhólabobba (Theba pisana):
Kards
thumb Kards er íslenskur tölvuleikur sem er hannaður og þróaður af íslenska fyrirtækinu 1939 Games. Leikurinn var fáanlegur í opinni prufuútgáfu 12. apríl 2019 en var formlega gefinn út á leikjaveitunni Steam þann 15. apríl 2020. Sögusvið leiksins er síðari heimsstyrjöldin og tilheyrir hann svokölluðum “Digital Collectible Card Games” sem útlistast á íslensku sem stafrænn safnkortaleikur.
Norður-Þrændalög
thumb|100px|right|Skjaldarmerki fylkisins thumb|right|Staðsetning fylkisins
Norður-Þrændalög (norska: Nord-Trøndelag) var fylki í miðju Noregs, 22,415 km² að stærð og íbúarnir voru um það bil 135.000 (2014). Höfuðstaðurinn og stærsta borgin í fylkinu var Steinkjer. Fylkið er nú hluti af fylkinu Þrændalög sem varð til 1. janúar 2018.
KFUM og KFUK
KFUM og KFUK (Kristileg félög ungra manna og kvenna einnig stytt KFUM og K) eru kristin æskulýðssamtök, stofnuð árið 1844 í London af George Williams. Samtökin eru ein þau elstu og útbreiddustu af slíku tagi í heiminum með félög í yfir hundrað löndum.
Ísland
KFUM á Íslandi var stofnað í Reykjavík 2. janúar árið 1899 af séra Friðriki Friðrikssyni sem hafði kynnst samtökunum í Kaupmannahöfn. 29. apríl sama ár var KFUK stofnað. Félagið rekur sumarbúðir fyrir börn í Vatnaskógi, Vindáshlíð, Kaldárseli, Ölveri og við Hólavatn.
Chuck (sjónvarpsþáttur) (3. þáttaröð)
Chuck er bandarískur hasar- og gamanþáttur. Sýningar á þriðju þáttaröðinni þáttaröðinni hófst þann 10. janúar 2010 og þeim lauk 24. maí 2010. Þættirnir voru 19 og er hver þeirra um 42 mín. að lengd.
Gísli Pálmi
Gísli Pálmi Sigurðsson (f. 7. júní 1991), betur þekktur sem einfaldlega Gísli Pálmi, er íslenskur rappari og tónlistarmaður.
Gísli Pálmi ólst upp í Kaliforníu í Bandaríkjunum og að hluta til í Smáíbúðarhverfinu í Reykjavík. Afi Gísla Pálma, Pálmi Jónsson, stofnaði verslunina Hagkaup árið 1959.
Dannii Minogue
Danielle Jane Minogue, betur þekkt sem Dannii Minogue (fædd 20. október 1971) er áströlsk söngkona, lagahöfundur, leikkona, sjónvarps persónuleiki, fatahönnuður og fyrirsæta. Hún er yngri systir Kylie Minogue.
Dannii Minogue hóf feril sinn sem söngvari 1990, og náði snemma árangri með lögum eins og „Love and Kisses“ og „This is It“. Eftir að hún gaf út aðra breiðskífuna sína, minnkuðu vinsældir hennar. Það gaf henni tíma til að einbeita sér að sjónvarpsþáttum.
Árið 1997 jókust vinsældir hennar sem söngkonu á ný með smáskífununni „All I Wanna Do“ og breiðskífunni Girl.
Vinsælasta breiðskífa hennar var Neon Nights sem kom út í mars 2003.
Yu Kobayashi
Yu Kobayashi (fæddur 23. september 1987) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 8 leiki með landsliðinu.
Rafgas
thumb|right|Rafgaslampi. Rafgas eða plasmi er algengasti efnishamur alheims, sem samanstendur úr orkumiklum hlöðnum ögnum. Rafgas er almennt kallað „fjórði efnishamurinn“ ásamt hinum þremur, sem eru þéttefni, vökvi eða gas. Sólstjörnur eru að mestu úr rafgasi, en rafgas er sjaldséð á jörðu, a.m.k. í lengri tíma, því mjög sérstakar aðstæður þarf til að það myndist, en elding er dæmi um rafgas á jörðinni.
Símon vandlætari
Símon vandlætari var einn af postulunum sem fygldu Jesú. Hann er sá tíundi í röðinni í nafnalista Lúkasarguðspjalls og í Postulasögunni en ellefti í hinum samstofna guðspjöllunum tveimur. Símon er einn af þeim postulum sem minnst er um vitað um.
Símon er sagður hafa verið meðlimur í herskáum gyðinglegum trúflokki sem barðist gegn Rómverjum í Palestínu frá árinu 6. e. Kr. og þar til Jerúsalem féll árið 70, og nefndist sílótar eða vandlætarar. Sumir hafa þó dregið í efa að postulanum hafi áskotnast þetta auknefni af tengslum við sílótana, heldur miklu fremur af áhuga sínum og krafti við útbreiðslu fagnaðarerindisins.
469
Árið 469 (CDLXIX í rómverskum tölum)
Njörður Sigurjónsson
Njörður Sigurjónsson (f. 1974) er doktor í menningarstjórnun og kennari við Háskólann á Bifröst.
Línuletur B
thumb|right|Línuletur B varðveitt á leirtöflu. Línuletur B er letur sem notað var til að skrifa forngrísku seint á bronsöld, þó nokkru áður en gríska stafrófið var fundið upp. Það féll í gleymsku með falli Mýkenumenningarinnar.
Línuletur B var atkvæðaróf, byggt á eldra myndletri og hefur um 200 tákn. Það var óráðið fram undir miðja 20. öld en á árunum 1951 til 1953 tókst þeim Michael Ventris og John Chadwick að ráða letrið. Línuletur B var þróað úr Línuletri A, sem enn er óráðið en það var ritmál mínóísku menningarinnar á Krít fyrir daga Mýkenumenningarinnar og var ekki notað til að skrifa neina forngríska mállýsku.
Skriðulaukur
Skriðulaukur (fræðiheiti: Allium atrorubens) er lauktegund sem er ættuð frá suðvestur-Bandaríkjunum þar sem hann vex í sendnum jarðvegi Mojave eyðimarkarinnar, Lægðinni miklu og hálendum eyðimörkum í Nevada, austur-Kaliforníu og norðvestur-Arizona.
Allium atrorubens vex upp af rauðbrúnum lauk 1 – 1.5 sm í þvermál. Blómstöngullinn er stuttur og umlukinn nokkrum upprúlluðum rörlaga blöðum. Hálfkúlulaga blómskipunin er með að 50 blóm. Hvert blóm er með sex gljáandi, hvasst þríhyrndum krónublöðum með dökkum miðæðum. Krónublöðin eru yfirleitt blárauð til brúnrauð, en stundum ljós bleik eða hvít. Hvert blóm er um 1 sm breitt.
Forsetakosningar í Bandaríkjunum 2024
Forsetakosningar í Bandaríkjunum munu fara fram þann 5. nóvember árið 2024.
Markaryd
thumb|right|200px|Markaryd Markaryd er þéttbýli í sveitarfélaginu Markaryd í Svíþjóð. Þar búa 3 966 manns (2010).
Dallas Mavericks
Dallas Mavericks er körfuknattleikslið í NBA-deildinni í Bandaríkjunum. Höfuðstöðvar liðsins eru í Dallas í Texas. Liðið var stofnað árið 1980 og hefur síðan þá unnið tvo riðilstitla og einn deildartitil.
Liðið varð NBA meistari 2011 eftir sigur á Miami Heat þar sem Dirk Nowitzki var kosinn MVP úrslitakeppninnar.
Ólafur 5.
Ólafur 5. (2. júlí 1903 – 17. janúar 1991) var konungur Noregs frá 1957 til dauðadags.
Ólafur var sonur Hákons 7. og Matthildar (Maud) drottningar. Hann giftist náfrænku sinni, sænsku prinsessunni Mörtu  (Märtha Sofia Lovisa Dagmar Thyra) árið 1929, en þau voru systkinabörn. Ólafur og Marta eignuðust þrjú börn, þar á meðal núverandi konung Noregs, Harald 5. Marta lést árið 1954 áður en Ólafur varð konungur.
Línolía
Línolía eða hörfræolía er gagnsæ eða gulleit olía unnin úr þroskuðum hörsfræjum (Linum usitatissimum). Línolía er þornandi olía þ.e. gengur í efnasamband við súrefni og myndar þá fast efni. Línolía er notuð óblönduð eða blönduð með öðrum olíum, kvoðukenndum efnum (resin) og leysiefnum sem glært  lakk eða gljákvoða á við, sem bindiefni fyrir í olíulitum og til að gera kítti mjúkt og teygjanlegt og láta það harðna.
V for Vendetta
V for Vendetta er myndasögu ritröð sem var skrifuð af Alan Moore frá 1982 til 1985 og teiknuð að mestu af David Lloyd. Sagan fjallar um dystópíu framtíð í Bretlandi þar sem dularfullur stjórnleysingi berandi Guy Fawkes-grímu vinnur að því að koma fasískri stjórn landsins frá og hefur mikil áhrif á fólkið sem hann kynnist. Sagan var kvikmynduð 2005 og bar sama heiti.
Armeria arcuata
Armeria arcuata er jurt af gullintoppuætt.
1084
Árið 1084 (MLXXXIV í rómverskum tölum)
Á Íslandi
Fædd
Dáin
Erlendis
Fædd
Dáin
Cerastium subtriflorum
Cerastium subtriflorum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Suður-Evrópu.
Leitin (tölvuleikur)
Leitin er íslenskur tölvuleikur sem kom út fyrir Sinclair Spectrum árið 1989 og var hannaður og þróaður af Magnúsi Kristni Jónssyni og Matthíasi Guðmundssyni. Leikurinn er textaævintýri þar sem spilarinn fer í hlutverk blaðamanns sem er í leit að týndum fjársjóði.
Kosningar í Bandaríkjunum 2024
Kosningar í Bandaríkjunum munu fara fram þann 5. nóvember árið 2024.
Frumtala
Frumtala (eða prímtala) er náttúruleg tala, sem er stærri en 1 og er ekki margfeldi tveggja smærri náttúrulegra talna. Talan 1 er ekki skilgreind sem frumtala þar sem hún er eining og gengur því upp í sérhverja náttúrulega tölu. Samsettar tölur (eða þáttanlegar tölur) eru andstæður frumtalna en það eru tölur sem hafa jákvæðan deili annan en 1 og sjálfa sig.
Vöxtur frumtalna og umfang reikninga
Talið er að zetufall Riemanns geti gefið mikilvægar upplýsingar um dreifingu frumtalna.
Flamenco
thumb|Flamenco-dansari Flamenco er tónlistarstefna sem varð til og þróast að mestu leyti í Andalúsíu á Spáni, á tímabilinu á milli 18. og 20. aldar.
21. öldin
21. öldin er tímabilið frá byrjun ársins 2001 til enda ársins 2100.
Bitcoin
thumbnail|Tákn fyrir Bitcoin Bitcoin er rafeyrir sem byggir á dulkóðun, staðli og opnum hugbúnaði. Hann var upphaflega kynntur árið 2009 af Satoshi Nakamoto sem birti grein um Bitcoin og tölvukóða sem varð grundvöllur að gjaldmiðlinum. Þessi kóði var birtur sem opinn hugbúnaður. Ólíkt hefðbundnum myntum er Bitcoin eru ekki gefið út af banka eða einstaklingum en hægt er eignast myntir með námavinnslu á Netinu, eins og ef um verðmætan málm væri að ræða. Bitcoin er aðallega notað í viðskiptum á Netinu og stundum í ólöglegum tilgangi.
Miklar verðsveiflur hafa verið á gengi Bitcoin.
Ögvaldsnes
Á Ögvaldsnesi var gerð sætt í staðamálum síðari milli íslenskra höfðingja og Árna Þorlákssonar Skálholtsbiskups árið 1297 og lauk þar með langvinnum deilum.
Tingsryd
thumb|right|200px|Tingsryd Tingsryd er þéttbýli í sveitarfélaginu Tingsryd í Svíþjóð. Þar búa 3 037 manns (2010).
Þóroddur Bjarnason
Þóroddur Bjarnason (f. 8. nóvember 1965) er prófessor í félagsfræði við Háskólann á Akureyri.
Þóroddur lauk BA-prófi í félagsfræði frá Háskóla Íslands 1991, MA-prófi í tölfræðilegri greiningu við University of Essex í Englandi 1995 og doktorsprófi við University of Notre Dame í Indiana, USA 2000. Þóroddur var lektor við University at Albany, SUNY, 2000-2004 og hefur verið prófessor við Háskólann á Akureyri frá 2004. Hann var formaður stjórnar Byggðastofnunar 2011-2015.
Rannsóknarverkefni
Þóroddur stýrði íslenska hluta Evrópsku vímuefnarannsóknarinnar ESPAD 1993-2013 og átti sæti í alþjóðlegri verkefnisstjórn ESPAD 1994-2013. Hann stýrði íslenska hluta WHO rannsóknarinnar Heilsa og lífskjör skólanema 2004-2013.
Hann stýrði rannsóknarverkefninu Samgöngur og byggðaþróun: Félagsleg, efnahagsleg og menningarleg áhrif Héðinsfjarðarganganna 2009-2015.
Möndlumjólk
thumb|Möndlumjólk Möndlumjólk er jurtadrykkur með rjóma- og hnetubragði unnin úr möndlum. Möndlumjólk inniheldur hvorki kólesteról né laktósa og er oft notuð af þeim sem hafa laktósaóþol eða þeim sem sem vilja forðast mjólkurafurðir þar á meðal grænkerum. Möndlumjólk er sæt, ósæt og án viðbætra bragðefna eða með vanillubragði eða súkkulaðibragði og oftast með viðbættum steinefnum.
Anders
Anders er íslenskt karlmannsnafn.
Endurnýjanleg eldsneyti
Endurnýjanleg eldsneyti eru unnin úr endurnýtanlegri orku eða unnið úr úrgangi. Dæmi um þetta eru metan, vetni og rafmagn. Andstæðan við endurnýjanlegt endsneyti er jarðefnaeldsneyti eins og bensín eða hráolía, líka er kjarnorka í þessum flokki.
Kostir
Jarðefnaeldsneyti er takmörkuð auðlind og spár benda til þess að hámarks framleiðslan verði um árið 2020 og því er spáð að um miðja þessa öld eða um 2050 verði mjög gengið að olíubirgðum heimsins. OPEC samtökin segja reyndar að jarðolíumagnið endist í um 80 ár. Allt jarðefnaeldsneyti sem notað er á Íslandi er innflutt og kostar það mikinn gjaldeyri. Árið 2007 var heildar olíunotkun Íslendinga 827þúsund tonn. Með því að skipta yfir í endurnýjanleg eldsneyti sem væri hægt að framleiða hér heima myndu bæði gjaldeyrir sparast og orkulegt sjálfsstæði yrði meira. Hitnun jarðar vegna gróðurhúsaáhrifa ýtir líka undir það að finna betri lausnir í eldsneytismálum. Með því að auka notkun á endurnýjanlegu eldsneyti væri hægt að minka losun gróðurhúsalofttegunda.
Metan
Sorpa framleiðir metan úr hauggasi og með því að nota það sem eldsneyti minkar losun gróðurhúsalofttegunda vegna þess að eftir bruna losnar bara koldíoxíð og og köfnunarefnisoxíð en vatnsgufur og er metan tuttugu sinnum virkari gróðurhúsaloftegund en koldíoxíð.(n1) metan hefur verið notað sem ökutækjaeldsneyti frá árinu 2000 á Íslandi. Metanframleiðslan á Álfsnesi er sögð duga sem eldsneyti á um 2.500-3.500 fólksbíla ef fullum afköstum yrði náð árið 2012. Einnig mun áfyllingarstöðvum fjölga eftir því sem metanbílarnir verða fleiri á götum höfuðborgarsvæðisins, í dag er ein.
Raforka
Rafmagn er tiltölulega ódýrt á Íslandi og mikil þróun hefur verið á síðustu árum í rafbílum. Hægt væri að keyra allan íslenska bílaflotann á rafmagni og þyrfti til þess tæplega eina Kárahnjúkavirkum eða um 400MW. Þetta gæti hugsanlega verið hagkvæmt því dreifikerfið er þegar til staðar en stærsti gallinn eru rafgeymarnir sjálfir.
Vetni
Hægt er að framleiða vetni annað hvort með lífmassaniðurbroti eða með rafgreiningu vatns. Við bruna vetnis þá myndast orka og vatn sem aukaafurð. Vetni tekur mikið pláss og er erfitt að geyma vegna þess hversu lítil H2 sameindin er.
Upp á himins bláum boga
Upp á himins bláum boga er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af Tónaútgáfunni árið 1981. Á henni syngja Jóhann Konráðsson og Kristinn Þorsteinsson íslenzk alþýðulög við undirleik Guðrúnar Kristinsdóttur og Fritz Weisshappel. Samsöngur þeirra Jóhanns og Kristins var hljóðritaður hjá Ríkisútvarpinu 1964. Einsöngur Jóhanns var hins vegar hljóðritaður fyrr, og eru nokkur laganna frá 1947. Og eru tóngæðin þess vegna ekki sambærileg við það sem gerist nú. Platan er pressuð hjá ALFA Hafnarfirði. Ljósmynd á framhlið umslags er frá Akureyri, tekin 1963. Umslagið var offset prentað hjá Valprent h/f Akureyri. Hönnun umslags: Delfi.
1085
Árið 1085 (MLXXXV í rómverskum tölum)
Upp á himins bláum boga
Lagalisti
Hlið A
1085
Á Íslandi
Fædd
Upp á himins bláum boga
Lagalisti
Jóhann Konráðsson og Kristinn Þorsteinsson syngja íslenzk alþýðulög við undirleik Guðrúnar Kristinsdóttur.
Ingólfur Herröðarson
Ingólfur Herröðarson var landnámsmaður í Ingólfsfirði á Ströndum. Samkvæmt því sem segir í Landnámabók var hann sonur Herröðar hvítaskýs, göfugs manns í Noregi, sem Haraldur konungur hárfagri lét drepa. Þá fóru synir hans þrír til Íslands og námu land á Ströndum hlið við hlið, firðina fyrir sunnan Dranga: Eyvindur nam Eyvindarfjörð, Ófeigur Ófeigsfjörð en Ingólfur nam land syðstur þeirra, í Ingólfsfirði.
Upp á himins bláum boga
Lagalisti
Hlið B
Ingólfur Herröðarson
Ingólfur átti dóttur sem hét Álof og giftist hún Eiríki snöru, sem nam land næst fyrir sunnan landnám Ingólfs.
Upp á himins bláum boga
Lagalisti
Jóhann Konráðsson syngur íslenzk alþýðulög við undirleik Fritz Weisshappel.
1085
Á Íslandi
Dáin
Evrópumeistaramót karla í handknattleik 1996
Evrópumeistaramót karla í handknattleik 1996 var haldið á Spáni. Rússland fór með sigur af hólmi á meðan Spánn lenti í öðru sæti og Júgóslavía hafnaði í því þriðja.
Wataru Endo
Wataru Endo (fæddur 9. febrúar 1993) er japanskur knattspyrnumaður sem spilar með Liverpool FC.
PlayStation 4
Playstation 4 einnig þekkt sem PS4, er leikjatölva frá Sony Computer Entertainment. Playstation 4 var kynnt á blaðamannafundi þann 20. febrúar 2013 sem arftaki Playstation 3. PS4 er fyrsta vélin frá Sony sem býður upp á 64-bita tækni sem er þekkt víða í tölvum nútímans. Playstation 4 er mun hraðvirkari en PS3 en til samanburðar þá er sextán sinnum meira vinnsluminni í PS4 heldur en í PS3, þar að auki er nýja vinnsluminnið töluvert hraðvirkara GDDR5 minni. Einnig má nefna að Blu-Ray drifið er nú hraðvirkara auk þess sem nýr örgjörvi frá AMD (sérhannaður AMD Jaguar átta-kjarna) er notaður í nýju PS4. Sony ætlar að gefa út Playstation App sem virkar þannig að hægt verður að nota snjallsíma og spjaldtölvur (til dæmis iPad) til þess að spila Playstation 4-leiki í gegnum hefðbundna nettengingu. Þetta er mögulegt vegna samstarfs Sony og Gaikai sem er fyrirtæki sem sérhæfir sig í skýjaþjónustu fyrir tölvuleiki (cloud-based gaming sharing service) en með tilkomu Playstation 4 er meðal annars hægt að deila því sem þú ert að spila með heiminum og jafnvel geturðu látið vin þinn taka við leiknum þrátt fyrir að hann sé staddur í öðru landi.
Mugison
thumb|right|Mugison á tónleikum Örn Elías Guðmundsson, fæddur 4. september 1976, ættaður frá Ísafirði og Bolungarvík er betur þekktur sem Mugison.
PlayStation 4
Playstation 5 var arftaki þessarar leikjatölvu og kom út í desember 2020.
Mugison
Mugison fór utan að læra upptökur ungur að aldri en þegar hann kom heim tók hann upp fyrstu plötuna sína, Lonely Mountain, heima í herbergi sínu. Platan kom út og þótti afbragðs verk og var gefin út á Íslandi og víða í Evrópu. Í kjölfarið var Mugison fenginn til að gera tónlist við kvikmynd Friðriks Þórs, Niceland. Hann sló ekki slöku við og gerði tónlistina við Niceland ásamt því að taka upp aðra breiðskífu sína, Mugimama, is this monkey music? sem vann til Íslensku tónlistarverðlaunanna 2004 sem poppplata ársins og var lagið Murr Murr valið besta lag ásamt því að Mugison var tilnefndur sem besti söngvari og besti flytjandi ársins.
Þriðja plata Mugison kom út árið 2005 og heitir A Little Trip to Heaven, gerð við samnefnda kvikmynd Baltasars Kormáks. Sama ár spilaði hann á Hróarskelduhátíðinni.
Mugison og Papamug hafa séð um tónlistarhátíðina Aldrei fór ég suður síðastliðin ár. Mugison lék á færeysku tónlistarhátíðinni G! Festival 2006.
Platan Haglél (2011) naut mikilla vinsælda.
Sægreifinn (tölvuleikur)
Sægreifinn er íslenskur tölvuleikur sem kom út árið 1994. Leikurinn var hannaður og þróaður af Ármanni Sverrissyni og Bjarna Einarssyni hjá Tölvu- og hugbúnaðarþjónustunni á Akureyri. Leikurinn gengur út á að leikmaður stýrir útgerðarfyrirtæki á Íslandi. 30 raunveruleg íslensk fyrirtæki birtast í leiknum.
Hrossaþari
thumb|left|Hrossaþari.
Hrossaþari (fræðiheiti Laminaria digitata) er stórvaxinn brúnþörungur af ættinni Laminariaceae sem vex í Norður-Atlantshafi.
Hrossaþara vex í norðvestur Atlantshafi allt frá Grænlandi suður til Cape Cod og í norðaustur Atlantshafi frá norðurhluta Rússlands og við Ísland suður til Frakklands. Hrossaþari er algengur við strendur Bretlandseyja nema við austurströnd Englands.
Hrossaþari myndar stórar breiður á hafsbotni og getur verið ríkjandi þörungategund. Hann vex mjög hratt miðað við aðrar þörungategundir. Hann er viðkvæmur fyrir beit ígulkerja.
Bandarísk stjórnmál
Bandarísk stjórnmál lúta að almennri opinberri stjórnun Bandaríkjanna, í heild sinni eða í einstökum fylkjum. Bandaríkin eru stjórnarskrárbundið sambandsríki með sterka þrískiptingu ríkisvaldsins. Ennfremur eru Bandaríkin lýðveldi sem býr við forsetaræði. Þjóðhöfðingi Bandaríkjanna er forsetinn, en forsetinn er einnig höfuð framkvæmdavaldsins. Núverandi forseti Bandaríkjanna er Joe Biden. Aðrar greinar ríkisvaldsins eru þingið, sem situr í tveimur deildum, öldungadeild og fulltrúadeild. Dómskerfið dæmir eftir lögum sem sett eru af Bandaríkjaþingi. Hæstiréttur Bandaríkjanna er æðsta dómsstig landsins.
Hvert af 50 ríkjum Bandaríkjanna hefur sitt eigið þing og ríkisstjóra, auk síns eigin dómkerfis og hæstarétt.
Í Bandaríkjunum er tveggja flokka kerfi, þar sem demókrataflokkurinn (til vinstri) og repúblíkanaflokkurinn (til hægri) keppa um völd. Auk þessara tveggja flokka starfar fjöldinn allur af smærri stjórnmálaflokkum, en sögulega hafa þeir átt erfitt með að koma mönnum á þing. Það er helst á ríkisþingum sem flokkum utan tvíflokkakerfisins hefur tekist að fá menn kjörna.
Algengt er að vinsælir stjórnmálamenn bjóði sig fram utan flokka, sem sjálfstæðir þingmenn.
Þó spurningin um rétt ríkja til að segja sig úr lögum við Bandaríkin hafi verið útkljáð í Bandaríska borgarastríðinu hafa spurningar um valdssvið alríkisstjórnarinnar komið upp margsinnis (e. states rights).
Sérkenni stjórnkerfis Bandaríkjanna
Stjórnkerfi Bandaríkjanna er um margt mjög ólíkt stjórnkerfum annarra þróaðra ríkja. Eitt þeirra er hversu margir synjunarvaldsleikendur (e. veto player) eru í löggjafarferlinu. Á sama tíma er nánast ógerlegt að kalla til þjóðaratkvæðagreiðslu í Bandaríkjunum. Þjóðaratkvæðagreiðslur er í raun aðeins hægt að halda um breytingar á stjórnarskrá Bandaríkjanna, en í þeim ræður þó ekki meirihluti þjóðarinnar, heldur meirihluti ríkjanna. Annar mikilvægur munur er vald öldungadeildar þingsins. Þá er valdssvið hæstaréttar óvanalega mikið. Forsetinn skipar hæstaréttardómara, en þeir eru skipaðir til lífstíðar og eru með öllu óháðir framkvæmda- eða löggjafarvaldinu.
Þá er mikilvægur munur á stjórnmálum Bandaríkjanna og annarra Vesturlanda hversu stórt hlutverk stjórnarskráin leikur í öllum stjórnmálum og stjórnmálaumræðu í Bandaríkjunum.
Alþingiskosningar 1995
Alþingiskosningar 1995 voru kosningar til Alþingis Íslendinga sem fóru fram 8. apríl 1995. Á kjörskrá voru 191.973 manns. Kosningaþátttaka var 87,4%. Í þessum kosningum bauð fram nýtt stjórnmálaafl, Þjóðvaki, klofningsframboð úr Alþýðuflokknum undir stjórn Jóhönnu Sigurðardóttur og Ágústs Einarssonar, fékk fjóra þingmenn en Alþýðuflokkurinn missti þrjá. Þrír þessara Þjóðvakaþingmanna gengu síðar á kjörtímabilinu í „þingflokk jafnaðarmanna“ ásamt þingmönnum Alþýðuflokksins. Kvennalistinn fékk ekki nema þrjár þingkonur - missti tvær frá fyrra kjörtímabili.
Stjórnarmyndun
Sjálfstæðisflokkurinn og Alþýðuflokkurinn fengu samanlagt nægilegan fjölda þingsæta til þess að Viðeyjarstjórnin hefði haldið velli, en aðeins með eins manns mun. Eftir kosningarnar fór Davíð Oddsson með stjórnarmyndunarumboð fyrir Sjálfstæðisflokkinn og myndaði ríkisstjórn með Framsóknarflokknum undir forystu Halldórs Ásgrímssonar. Nýja ríkisstjórnin hafði þannig 40 þingmanna meirihluta.
Sameining á vinstri vængnum
Eftir kosningarnar fóru viðræður um sameiningu flokkanna fjögurra á vinstri vængnum í eina Samfylkingu á fullt skrið og lauk með því að þessir flokkar gerðu með sér kosningabandalag í kosningunum 1999. Í sveitarstjórnarkosningunum árið 1994 höfðu þrír þessara flokka, auk Framsóknarflokksins, gert með sér kosningabandalag í Reykjavík og haft sigur undir merkjum Reykjavíkurlistans.
Forseti Alþingis var kjörinn Ólafur G. Einarsson, Sjálfstæðisflokki
Önnur minni framboð
Náttúrulagaflokkurinn
Ljósáta
Ljósáta (fræðiheiti: euphausia) er dýrasvif sem flokkast undir krabbafló. Hún lifir helst á sviflægum þörungum.
Útlit
Búk hennar er skipt í höfuð, frambol og afturbol, heil skel hylur höfuðið og frambolinn en afturbolurinn er liðskiptur og skiptist hann í sex liði og er sér skjöldur á hverjum lið. Undir frambolnum eru þunnir og langir fætur en undir afturbolnum eru stuttir og digrir fætur og eru raðir fóta sem liggja eftir búk dýrsins. Ljósátan er með áberandi greinótt tálkn neðan við skjalarröndina aftan til á frambolnum. Undir frambol og afturbol eru ljósfæri sem lýsa í myrkri og er af því sem ljósátan ber nafn sitt. Ljósátan er ljósgul á lit en er oft með rauðgulan frambol.
Lifnaðarhættir
Mökunartími ljósáta er misjafn á milli tegunda og hitastigs sjáfar. Karlkyns ljósátan setur sæðis poka við op kynfæra kvenkyns ljósátanna, kvenkyns ljósátan getur borið nokkur þúsundir eggja í eggjastokkunum á sér og getur það vegið allt að einum þriðja af þunga dýrsins. Ljósátur geta eignast mörg afkvæmi með nokkurra daga millibili. Tvær misjafnar hrygningar aðferðir eru þekktar meðal ljósáta, önnur er að kvendýrið losar frjóvguð egg í vatnið þar sem þau sökkva oftast, dreifast um og þurfa að hugsa um sig sjálf. Hin er að kvendýrið ber utan á sér einkonar poka sem er fullur af frjóvguðum eggjum þangað til afkvæmin klekjast út. Myndin sýnir kvenkyns ljósátu sem ber frjóvguð eggin utan á sér.
Nytjar
Úr ljósátunni er aðallega unnið dýra og fiskafóður en einnig er unnið úr henni lýsi (omega3). Einnig er ljósátan notuð sem beita við sportveiðar og notuð í lyfjaiðnaðinum. Það er lítill en stækkandi markaður fyrir ljósátuolíu sem fæðubótarefni og er búið að birta tvær rannsóknir um ágæti hennar, tilraunirnar sýndu að hún lækkaði lípíð og minnkaði gigtar verki. Ljósátan er algeng á matarborðum í Japan og í Rússlandi en hún kallast okami á japönsku. Ljósátan er sölt á bragðið og er aðeins sterkari en rækjan en það þarf að pilla skelina af henni líkt og með rækjur en skelin er eitruð. Víða um heim á mikil þróunarvinna sér stað þar sem unnið er að því að bæta vinnsluaðferðir og auka aflaverðmæti. Navis er eitt af þeim fyrirtækjum sem ætlar sér að taka þátt í hönnun nýrra skipa til veiða þessa dýrs en það er staðsett hér á landi.
Lúxemborgska
Lúxemborgska (lúxemborgska: Lëtzebuergesch, franska: Luxembourgeois, þýska: Luxemburgisch), er vesturgermanskt tungumál sem talað er í Stórhertogadæminu Lúxemborg.
Málið varð opinbert í landinu árið 1984, auk frönsku og þýsku. Um 300.000 manns eiga lúxemborgsku að móðurmáli, en um 500.000 manns búa í Lúxemborg.
Tungumálið hefur verið í langan tíma talið hluti af þýsku, sem mállýska, en á 20. öld varð tungumálið sitt eigið og fjarlægt frá þýsku með að vera talið sem opinbert tungumál Lúxemborgar, en mállýskan tilheyrir Mósel-frankísku mállýskuhópnum og myndar þess vegna hluta af þýsku mállýskusamfellunni.
Náttfari (fugl)
Náttfari (fræðiheiti: Caprimulgus europaeus) er svartbrúnn fugl ættaður víðsvegar í Evrópu og Vestur- og Mið-Asíu en að vetri til er hann í austur- og suðurhluta Afríku og á Indlandi.
Rafmynt
Rafmynt (eða rafeyrir) er rafræn greiðslumynt sem þróuð hefur verið til greiðslumiðlunar og viðskipta á netinu.
Orðið getur vísað til nokkurra mismunandi hluta eins og:
Samkvæmt íslenskum lögum er útgáfa rafmyntar aðeins heimil rafeyrisfyrirtækjum, fjármálafyrirtækjum með viðeigandi starfsleyfi, Seðlabanka Evrópu (ECB) og stjórnvöldum.
Eiríkur Bergmann
Eiríkur Bergmann Einarsson (f. 6. febrúar 1969) er íslenskur stjórnmálafræðingur og rithöfundur.
Menntun og fræðistörf
Eiríkur Bergmann fæddist í Reykjavík árið 1969 og nam stjórnmálafræði við Háskóla Íslands og Kaupmannahafnarháskóla. Hann er prófessor í stjórnmálafræði og forstöðumaður Evrópufræðaseturs við Háskólann á Bifröst. Hann útskrifaðist með Cand.scient.pol.-gráðu frá Kaupmannahafnarháskóla árið 1998 og doktorsgráðu í stjórnmálafræði frá Háskóla Íslands árið 2009. Hann hefur verið gestakennari við ýmsar menntastofnanir, eðal annars við félagsvísindabrautina í Háskólanum í Ljubljana í Slóveníu.
Eiríkur er aðallega þekktur fyrir greiningu sína á þjóðernispopúlisma, sem hann telur að hafi orðið að sérstakri tegund nýþjóðernishyggju í kjölfar seinni heimsstyrjaldarinnar. Hann hefur einnig rannsakað samsæriskenningar, Evrópusamruna og efnahagskerfi Íslands, sér í lagi í tengslum við efnahagshrunið 2008 og eftirmála þess.
Greinahöfundur
Eiríkur Bergmann er virkur greinahöfundur hjá ýmsum íslenskum fréttablöðum og hjá breska blaðinu The Guardian.
Stjórnlagaráðið
Eiríkur var kjörinn árið 2010 á íslenska stjórnlagaþingið og var árið 2011 einn 25 meðlima stjórnlagaráðsins sem ætlað var að vinna endurbætur á stjórnarskrá Íslands.
Ob
thumb|Fljótið Ob við rætur í Barnaulu í Altajfjöllum í suðurhluta Rússlands Ob (rússneska: Обь (Obʹ)) er fljót í Rússneska sambandsríkinu, nánar tiltekið í Vestur Síberíu. Eitt mesta vatnsfall jarðar; 3,650 kílómetrar að lengd, vatnasvið er 2,99 milljónir ferkílómetra. Upptökin eru í Altajfjöllum, rennur norður og norðvestur um Síberíu og fellur í Obflóa. Fljótið er ísi lagt 5-6 mánuði á ári en annars mikilvæg siglingarleið. Mest þverá Ob er Írtysh. Samanlögð leið þeirra er 5,567 kílómetrar. Þannig mælt er fljótið það fjórða lengsta í heimi.
Efsti hluti Ob rennur í norðvestur í Altajfjöllum, síðan í norðaustur framhjá borgunum Barnaul og Novosibirsk og sameinast ánni Tom. thumb|Kort af Ob fljóti sem er eitt mesta vatnsfall jarðar. Samanlögð Ob og þverár hennar Írtysh er 5,567 kílómetrar. Um miðbikið streymir Ob til norðvesturs um mýrarskóga Síberíu og þar falla í það árnar Chulym, Ket, og Írtysh. Við áramót Ob og Írtysh er 78 metra há stífla og uppistöðulón nýtt til árveitu. Mikil vatnsorkuver eru í Ob fljóti.
Neðst greinist fljótið í tvær kvíslar, Stóra-Ob og Litla-Ob og rennur þá norður og austur út í Obflóa, sem gengur suður úr Norður-Íshafinu. Flóinn er um 800 kílómetra langur en ekki nema um 60 kílómetrar á breidd. Breidd fljótsins eykst eftir því sem neðar dregur og nálægt ósum er það um 40 kílómetra breitt.
Dalurinn, sem miðhluti fljótsins rennur eftir, fer á kaf í flóðum á hverju ári, vegna þess að leysingar eru fyrr á ferð suður í Altaifjöllum en þar, 200 kílómetrum norðar.
Fljótið leggur að mestu í 5 til 6 mánuði á hverju ári, en þrátt fyrir það er það mikilvæg samgönguæð.
Helstu hafnarborgir við fljótið eru Novosibirsk, Barnaul, Kamen-na-Obi og Mogochin. Stórt vatnsorkuver er í Novosibirsk. Mestu olíu - og gaslindir Rússlands eru meðfram miðhluta fljótsins.
Mikil mengun neðst í fljótinu hefur gjöreytt stórum fiskistofnum, sem áður voru veiddir þar í miklum mæli.
Linda Evangelista
thumb|right|Linda Evangelista Linda Evangelista er kanadísk fyrirsæta. Hún var fædd í St. Catharines í Ontario 10. maí 1965.
Amara
Amara (skírð Tuwuhadijatitesih Amaranggana, fædd 8. júlí 1975 í Djakarta, Indónesíu) er indónesísk söngkona, leikkona og fyrirsæta.
Eyvindur Herröðarson
Eyvindur Herröðarson var landnámsmaður í Eyvindarfirði á Ströndum.
Landnámabók segir að hann hafi verið sonur Herröðar hvítaskýs, göfugs manns í Noregi, sem Haraldur konungur hárfagri lét drepa. Þá fóru synir hans þrír til Íslands og námu land á Ströndum hlið við hlið, firðina fyrir sunnan Dranga: Eyvindur nam Eyvindarfjörð, Ófeigur Ófeigsfjörð en Ingólfur nam Ingólfsfjörð.
Cerastium schizopetalum
Cerastium schizopetalum er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá Japan.
Älvsbyn
thumb|right|200px|Älvsbyn Älvsbyn er þéttbýli í sveitarfélaginu Älvsbyn í Svíþjóð. Þar búa 4 967 manns (2010).
Yitzhak Rabin
thumb|right|Yitzhak Rabin Yitzhak Rabin (hebreska: יִצְחָק רָבִּין), (fæddur 1. mars 1922 – 4. nóvember 1995) var ísraelskur stjórnmálamaður og hershöfðingi. Hann var fimmti forsætisráðherra Ísraels frá 1974 til 1977 og aftur frá 1992 þar til hann var myrtur árið 1995 af Yigal Amir, hægri öfgamanni sem var á móti Oslóarsamkomulagi Ísraela og Palestínumanna. Rabin var fyrsti forsætisráðherra landsins sem var fæddur í Palestínu, einnig sá fyrsti sem var myrtur og sá annar til að deyja í embætti (sá fyrsti var Levi Eshkol).
Árið 1994 fékk Rabin Friðarverðlaun Nóbels ásamt Yasser Arafat og Shimon Peres fyrir að stuðla að friði í Mið-Austurlöndum.
Þjóðarflokkurinn
Þjóðarflokkurinn var íslenskur stjórnmálaflokkur stofnaður 1. mars 1987 í aðdraganda kosninga til Alþingis sama ár. Flokkurinn lagði mesta áherslu á byggðamál og að reyna að stöðva fólksflóttann frá landsbyggðinni til höfuðborgarsvæðisins. Meðal baráttumála var að komið yrði á landshlutastjórnum sem sæju meðal annars um innheimtu skatta, til að draga úr miðstjórnarvaldi Reykjavíkur.
Fyrsti formaður flokksins var Pétur Valdimarsson.
Í Alþingiskosningunum 1987 bauð flokkurinn fram í öllum kjördæmum nema Reykjavík, Reykjanesi og Suðurlandi. Í Alþingiskosningunum 1991 fór flokkurinn í kosningabandalag við Flokk mannsins, sem skipaði flestöll sæti á framboðslistunum á höfuðborgarsvæðinu meðan Þjóðarflokkurinn var ráðandi úti á landi.
Þrátt fyrir kosningabandalagið kom Þjóðarflokkurinn heldur engum manni á þing í kosningunum 1991. Bestur var árangurinn í Norðurlandskjördæmi eystra, rúmlega 1.000 atkvæði. Oddviti Þjóðarflokksins í kjördæminu var Árni Steinar Jóhannsson. Þegar ljóst varð að Þjóðarflokkurinn myndi ekki bjóða fram í þingkosningunum 1995, gekk Árni Steinar til liðs við Alþýðubandalagið og óháða og náði kjöri sem varaþingmaður. Hann varð síðar þingmaður fyrir Vinstrihreyfinguna - grænt framboð kjörtímabilið 1999-2003.
Ungmennafélagið Hvöt (Tungusveit)
Ungmennafélagið Hvöt er ungmennafélag í Tungusveit. Það gaf út blaðið Hvöt á árunum 1931 til 1944 en lestrarfundir héldust allt til ársins 1956.
Ófeigur Herröðarson
Ófeigur Herröðarson var landnámsmaður í Ófeigsfirði á Ströndum. Í Landnámabók er sagt frá því að eftir að Haraldur konungur hárfagri lét drepa Herröð hvítaský, göfugan mann í Noregi, hafi synir Herröðar þrír haldið til Íslands og numið land á Ströndum.
Bræðurnir námu firðina fyrir sunnan Dranga: Eyvindur nam Eyvindarfjörð, Ófeigur Ófeigsfjörð, en Ingólfur Ingólfsfjörð.
Bókfinka
Bókfinka (fræðiheiti: Fringilla coelebs) er smávaxin finka sem lifir í Evrópu, Norður-Afríku, Kanaríeyjum og vestur- og mið-Asíu.
Sökum litadýrðar og það að þær eru algengustu finkur Vestur-Evrópu eru þær vinsælar sem gæludýr.
Jan Mayen (hljómsveit)
Jan Mayen er íslensk hljómsveit sem var stofnuð árið 2002 af þeim Valgeiri, Ágústi og Viðari, bassaleikari Sigursteinn gekk svo til liðs við sveitina stuttu síðar. Piltarnir tóku upp fyrstu plötu sína sjálfir í heimahúsi til að gefa sem kynningardisk. Þessi lög enduðu þó í útvarpi og seldust upp öll umfram eintök. Smekkleysa lýsti yfir áhuga og fengu drengirnir samning. Home of the Free Indeed kom þá út 2004 og var Jan Mayen tilnefnd til Íslensku tónlistarverðlaunanna 2004 í þremur flokkum.
2005 hætti Sigursteinn í hljómsveitinni og Sveinn Helgi Halldórsson (Rými, Ælu) gekk til liðs við sveitina.
Yigal Amir
thumb Yigal Amir (hebreska: יגאל עמיר) (fæddur 23. maí 1970) er ísraelskur hægriöfgamaður sem, þann 4. nóvember árið 1995, myrti þáverandi forsætisráðherra Ísraels, Yitzhak Rabin í Tel Aviv. Amir afplánar nú lífstíðardóm auk 14 ára fyrir samsæri og árás á lífvörð Rabins.
Arvidsjaur
thumb|right|200px|[[Arvidsjaurs kirkja]] Arvidsjaur er þéttbýli í sveitarfélaginu Arvidsjaur í Svíþjóð. Þar búa 4.655 manns (2015).
Meghan, hertogaynja af Sussex
Meghan, hertogaynja af Sussex (fædd 4. ágúst 1981 sem Rachel Meghan Markle) er fyrrum leikkona og eiginkona Harrys Bretaprins. Hún fæddist og ólst upp í Los Angeles í Kaliforníu. Árin 2011–2017 lék hún hlutverki Rachel Zane í sjónvarpsþættinum Suits.
Þann 19. maí 2018 giftist hún Harry Bretaprins í Windsor-kastala og hætti ferli sínum sem leikkona. Við giftingu sína við Harry fékk hún nafnbótina hertogaynja af Sussex. Mikið var rætt um félagslega mikilvægi þess að kona af fleiri en einum kynþætti yrði meðlimur bresku konungsfjölskyldunnar í aðdraganda brúðkaupsins.
Landsbankadeild kvenna í knattspyrnu 2003
Árið 2003 var Úrvalsdeild kvenna í knattspyrnu haldin undir merkjum styrktaraðilans Landsbankinn.
Staðan í deildinni
''Staðan fyrir 14. umferð, 5. september 2003''.
Stigatafla
Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur
Töfluyfirlit
Heimaliðið er vinstra megin.
Aukakeppni 1. deild
''13. og 16. september 2003''.
Andreas
Andreas er íslenskt karlmannsnafn.
Svavar Guðnason
Ævi
Svavar fæddist á Höfn í Hornafirði. Svavar komst í kynni við málaralistina á uppvaxtarárum sínum, mest fyrir tilstilli Bjarna Guðmundssonar á Höfn, Jóns Þorleifssonar í Hólum og Höskuldar Björnssonar listmálara. Hann átti í stuttu sambandi við Sigríði Ólafsdóttur, og saman eignuðust þau soninn Svavar Guðna 21. janúar árið 1934.
Svavar fór að mála fyrir alvöru 1934 og hélt ári síðar til Danmerkur.
Árið 1939 kvæntist hann Ástu Kristínu Eiríksdóttur. Hann nam um tíma við málaradeild Kræstens Iversen í Konunglegu akademíunni í Kaupmannahöfn. Veturinn 1936-37 fóru tíðindi að gerast í list Svavars, en þá fór stíll hans að koma í ljós. Árið 1937 hélt Svavar heim til Íslands og dvaldist þar um nokkurra mánaða skeið, en lagði meiri áherslu á sjálfsnám og fór m.a. í námsferðir til Parísar og varð virkur þáttakandi í stefnumótun, útgáfumálum og einnig var hann viðloðandi skóla Fernand Léger á meðan hann dvaldi þar. Hann hélt áfram að þreifa fyrir sér á nýju leiðum, vann mest með olíukrít og notfærði sér þau myndefni sem Reykjavík bauð upp á. Þegar seinni heimsstyrjöldin braust út lokaðist Svavar inni í Kaupmannahöfn.
André Clot
André Clot (1909 – 2002) var franskur rithöfundur.
Staðamál fyrri
Staðamál fyrri eru fyrri kaflinn af tveimur í staðamálum, deilumálum kirkjunnar og íslenskra höfðingja um yfirráð yfir stöðum, það er að segja jörðum þar sem höfðingjar bjuggu og höfðu reist kirkju og gáfu svo kirkjunni jörðina að hluta eða öllu leyti en bjuggu þar áfram, höfðu forræði yfir kirkjunni og fengu sinn hluta af tíundinni.
Svavar Guðnason
Ævi
Svavar andaðist í Reykjavík þann 25. júní 1988. Hann lét eftir sig einn son, Svavar Guðna Svavarsson sem lést í júní 2014.