cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Súdanska karlalandsliðið í knattspyrnu
Súdanska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Súdan í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en fór með sigur af hólmi í Afríkukeppninni árið 1970 á heimavelli.
Primierodalur
thumb|right|250px|Fjallið Pale di San Martino séðar frá Primierodali Primierodalur (Ítalska: Valle di Primiero; Þýska: Primörtal; Primieríska: Primiér) er dalur í Trentínó-Suður-Týról, á Norður-Ítalíu.
Brekka (Hvalvatnsfirði)
Brekka er eyðibýli í Hvalvatnsfirði í Suður-Þingeyjarsýslu. Hún fór í eyði árið 1924.
Heims um ból (plata)
Heims um ból er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af Tónaútgáfunni árið 1970 (1969). Á henni flytja Kirkjukór Akureyrar og Hljómsveit Ingimars Eydal jólasálma og jólalög. Platan er hljóðrituð í mónó. Upptaka: Pétur Steingrímsson. Pressun: PYE. Hönnun: Kristján Kristjánsson, FÍT. Prentun: Valprent HF. - Akureyri.
Lagalisti
Kirkjukór Akureyrar - Stjórnandi og undirleikari Jakob Tryggvason
Hljómsveit Ingimars Eydal. Söngvarar: Helena og Þorvaldur
Mario Evaristo
thumb|right|Mario Evaristo árið 1930.Marino „Mario“ Evaristo (f. 10. desember 1908 - d. 30. apríl 1993) var knattspyrnumaður frá Argentínu. Hann var í landsliði þjóðar sinnar sem lék til úrslita á HM 1930 ásamt eldri bróður sínum, Juan. Þeir voru því fyrstu bræðurnir til að keppa í úrslitaleik á HM.
Ævi og ferill
Marino Evaristo fæddist í Buenos Aires. Hann breytti fornafni sínu í Mario og var kunnur undir því nafni. Hann hóf meistaraflokksferil sinn með Sportivo Palermo en gekk árið 1926 til liðs við stórliðið Boca Juniors þar sem hann lék um fimm ára skeið og varð þrívegis argentínskur meistari.
Hann lék níu landsleiki á árunum 1929 og 1930. Hann varð Suður-Ameríkumeistari með Argentínu árið 1929 og fékk silfurverðlaunin á HM 1930. Hann lék fjóra af fimm leikjum Argentínumanna á mótinu og skoraði einu sinni, lokamarkið í 3:1 sigri á Síle.
Á árunum 1935-39 lék Evaristo í Evrópu, m.a. með Genoa CFC frá Ítalíu og Nice í Frakklandi. Þegar síðari heimsstyrjöldin braust út ákvað hann að leggja skóna á hilluna, hélt aftur til heimalands síns og sneri sér að unglingaþjálfun hjá Boca Juniors ásamt Juan bróður sínum.
Þúsund og einn dagur
thumb|right|Myndskreyting úr útgáfu frá 1892. Þúsund og einn dagur er sagnasafn með persneskum, tyrkneskum, indverskum og kínverskum sögum, tekið saman af franska austurlandafræðingnum François Pétis de la Croix, að sögn eftir tilsögn frá dervisja að nafni Moclés í Isfahan. Ólíklegt er talið að sagnirnar hafi komið frá honum. Ein helsta fyrirmynd þess er sagnasafn á arabísku, Al-Faraj ba’d al-Shidda, sem var vinsælt á þeim tíma, en sögurnar koma líka úr ýmsum öðrum áttum. Safnið kom út á frönsku í fimm bindum frá 1710 til 1712. Fyrirmyndin var arabíska sagnasafnið Þúsund og ein nótt sem Antoine Galland gaf út á frönsku nokkrum árum fyrr. Líkt og í Þúsund og einni nótt eru sögurnar í Þúsund og einum degi sagðar með rammafrásögn. Bók de la Croix varð mjög vinsæl í Evrópu og var þýdd á fjölda tungumála.
Gægjuhneigð
Gægjuhneigð (eða voyeurismi) byggir á að fylgjast með öðrum aðilum, eða liggja á gægjum, vanalega ókunnugum og vanalega fólki sem er að stunda kynlíf. Gægjuhneigð er röskun sem ekki er líkamlega skemmandi en getur sært blygðunarkennd þeirra sem fyrir henni verða. Sá sem haldinn er gægjuhneigð finnur til mikillar hvatar til að njósna um aðra og hann fær útrás fyrir kynhvöt sína með því að gera eitthvað sem er bannað. Sá sem gægist fróar sér stundum á meðan hann liggur á gægjum eða eftir það. Það getur gerst á mörgum stöðum, t.d. við glugga, á almenningsstöðum o.s.frv. Einstaka sinnum lætur sá sem gægist fórnarlömbin vita af nálægt sinni og reynir jafnvel að nálgast þau en það er í undantekningartilvikum. Algengara er að hann leggi á flótta ef upp um hann kemst. Margir þeirra karlmanna sem nást fyrir gægjur eru giftir. Sannanir eru um að hvötin aukist þegar einstaklingurinn finnur fyrir mikilli streitu.
Bermúdaþríhyrningurinn
thumb|right|Bermúda-þríhyrningurinn. Bermúdaþríhyrningurinn, þekktur sem þríhyrningur djöfulsins, er svæði í vesturhluta Norður-Atlantshafs þar sem fjöldi loftfara og skipa er sagður hafa horfið við dularfullar aðstæður. Mikið þang flýtur á yfirborði sjávar á þessu svæði, sem einnig er kallað Þanghafið sökum þess. Hafa sæfarendur frá fornu fari haft illan bifur á þessu svæði og óttast að þangið skemmi skrúfur skipa og skip strandi þar. Upphaf sagna um dularfull skipshvörf má rekja til 6. áratugar 20. aldar. Þríhyrningurinn var fyrst skilgreindur í smásögu eftir Vincent Gaddis í bandaríska skáldsagnatímaritinu Argosy árið 1964 sem þríhyrningurinn milli Miami í Flórída, San Juan á Púertó Ríkó og eyjarinnar Bermúda í Norður-Atlantshafi.
Sumir hafa viljað kenna geimverum um hvörf loftfara og skipa á þessu svæði en rannsóknir á skjalfestum heimildum þykja sýna að margar sögur af dularfullum hvörfum áttu sér eðlilegar skýringar, voru ýktar eða áttu ekki við rök að styðjast og ýmsir opinberir aðilar fullyrða að á þessu svæði hafi ekki orðið fleiri hvörf en gengur og gerist á öðrum hafsvæðum.
Innri-Hólmur
Innri-Hólmur er stórbýli, kirkjustaður og fornt höfuðból, skammt frá gangamunna Hvalfjarðarganga. Þar bjó fyrstur Þormóður Bresason er nam Akranes ásamt bróður sínum. Þeir bræður voru kristnir og talið að þeir hafi haft með sér presta eða munka til Íslands. Segir í Landnámu um Innra-Hólma að þar hafi verið reist kirkja nokkuð löngu fyrir kristnitöku. Um aldur kirkju á Innra-Hólmi er annars vitað að þar er sóknarkirkja þegar tíundarlög eru sett árið 1096. Þá er hennar einnig getið í kirknatali Páls biskups Jónssonar frá því um 1200 og þess getið að hún sé helguð Jóhannesi postula. Sú kirkja sem þar stendur enn var reist 1891 að undangengnum deilum eftir að eldri kirkja var þar aflögð og sóknin lögð til Garða. Olli það miklum deilum og reistu íbúar í Innri-Hólmssókn nýja kirkju sem upphaflega var úr timbri, en hefur nú verið múrhúðuð. Í kirkjunni er að finna altaristöflu eftir Jóhannes Kjarval listmálara.
Sómalía
Sómalía (sómalska: Soomaaliya; arabíska: الصومال, aṣ-Ṣūmāl) er land í Austur-Afríku með landamæri að Djíbútí, Eþíópíu og Kenía og strandlengju við Adenflóa í norðri og Indlandshafi í austri. Sómalía er við Horn Afríku og á lengstu strandlengju allra ríkja á meginlandi Afríku. Landslag í Sómalíu einkennist af sléttum og hásléttum þar sem er heitt árið um kring, árstíðabundnir monsúnvindar blása og úrkoma er óregluleg.
Um fimmtán milljónir manna búa í landinu. Þar af eru 85% Sómalir sem flestir búa í norðurhlutanum. Minnihlutahópar, eins og Bantúmenn, búa aðallega í suðurhlutanum. Eftir áratugalanga borgarastyrjöld búa líka margir Sómalir utan Sómalíu víða um heim. Opinber tungumál Sómalíu eru sómalska og arabíska sem bæði eru afróasísk mál, þótt annað sé kúsískt mál og hitt semískt. Flestir íbúar landsins eru súnnímúslimar.
Sómalía hefur verið mikilvæg miðstöð verslunar í þessum heimshluta frá því í fornöld og þar er talið líklegast að landið Púnt, sem er þekkt úr fornegypskum heimildum, hafi verið. Nokkur öflug soldánsdæmi komu þar upp á miðöldum og á nýöld, eins og Soldánsdæmið Mógadisjú, Soldánsdæmið Ajuran, Soldánsdæmið Warsangali og Soldánsdæmið Geledi. Tvö síðastnefndu soldánsdæmin urðu Breska Sómalíland og Ítalska Sómalíland þegar Evrópuveldin lögðu þau undir sig í kapphlaupinu um Afríku undir lok 19. aldar. Dervisjaríki Múhameðs Abdúlla Hassans stóðst ásælni Breta inni í landi þar til hinum síðarnefndu tókst að sigra þá með loftárásum árið 1920. Ítalir lögðu Soldánsdæmið Majeerteen og Soldánsdæmið Hobyo undir sig eftir nokkur átök 1924 og 1926. Bretar lögðu svo nýlendur Ítala undir sig árið 1941, í síðari heimsstyrjöld. Eftir stríðið varð Norður-Sómalía breskt verndarsvæði en Sameinuðu þjóðirnar stýrðu Suður-Sómalíu með umsjón Ítala. Árið 1960 sameinuðust þessi tvö lönd í eitt sjálfstætt ríki, Sómalíu.
Árið 1969 rændi herforinginn Siad Barre völdum í landinu og stofnaði Alþýðulýðveldið Sómalíu. Þegar andspyrnuhópar hröktu hann frá völdum árið 1991 braust Sómalska borgarastyrjöldin út. Á þeim tíma tóku sum héruð, eins og Sómalíland, Púntland og Galmudug, upp eigin stjórn og landsmenn tóku upp óformlegt hagkerfi sem byggðist á kvikfé, peningasendingum og farsímakerfum. Eftir aldamótin voru gerðar nokkrar tilraunir til að skapa sambandsríki og árið 2004 hóf Tímabundna sambandsstjórnin að koma á fót ríkisstofnunum eins og seðlabanka og her. Árið 2006 náði þessi stjórn að leggja undir sig átakahéruð í sunnanverðu landinu með aðstoð eþíópíska hersins. Ný stjórnarskrá var samþykkt árið 2012 og sama ár tók Sambandsstjórn Sómalíu við völdum.
Landfræði
Sómalía á landamæri að Eþíópíu í vestri og Kenía í suðvestri; og strönd að Adenflóa í norðri, Sómalíuhafi og Guardafui-sundi í austri. Landið er um 640 þúsund km2 að stærð og einkennist af hásléttum, sléttum og hálendissvæðum. Strönd Sómalíu er um 3.300 km að lengd, sú lengsta af öllum löndum meginlands Afríku. Lögun landsins hefur verið lýst sem „talan sjö á hlið“.
Nyrst í landinu liggja Ogofjöll mislangt frá strönd Adenflóa. Loftslag er heitt árið um kring með árstíðabundnum monsúnvindum og óreglulegri úrkomu. Jarðfræði landsins bendir til þess að þar sé að finna verðmæt jarðefni. Handan við Sómalíuhaf eru Seychelles-eyjar og handan við Guardafui-sund er eyjan Socotra.
Stjórnsýslueiningar
Sómalía skiptist formlega í átján héruð (gobollada) sem aftur skiptast í umdæmi. Héruðin eru:
Norðurhluti landsins skiptist de facto á milli sjálfstjórnarfylkisins Púntlands og Sómalílands sem lýst hefur yfir stofnun sjálfstæðs ríkis sem ekkert annað ríki viðurkennir. Auk þessara svæða mynda sjálfstjórnarfylkin Galmudug í miðju landinu og Júbaland í suðri sambandsríkið Sómalíu.
Campanula ficarioides
Campanula ficarioides er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Píreneafjöllum.
Hiroki Yamada
Hiroki Yamada (fæddur 27. desember 1988) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 2 leiki með landsliðinu.
Hoya montana
Hoya montana er fjölær jurt í vaxblómaættkvísl. Henni var lýst af Rudolf Schlechter. Útbreiðslan er í Suðaustur-Asíu.
Hesteyri
thumb|right|Rústir síldarbræðslunnar og hvalstöð á Stekkeyri. Hesteyri er eyðiþorp við Hesteyrarfjörð í Jökulfjörðum á norðanverðum Vestfjörðum. Þorpið fór í eyði rétt eftir miðja 20. öld. Hesteyrarjörðin, sem þorpið stendur á, á landamerki með jörðinni Sléttu í Sléttuhreppi yst í Hesteyrarfirði. Jörðin nær frá landamerkjum við Sléttu fyrir Hesteyrarfjörð og fremst á Lásfjall.
Á Hesteyri eru nú 9 hús sem notuð eru sem sumarhús. Flest þessara húsa eru frá fyrri hluta síðustu aldar en nokkur voru reist fyrir aldamótin 1900. Í húsi, sem gengur undir nafninu Búðin, var rekin verslun en Hesteyri varð löggiltur verslunarstaður 1881. Þegar flest var bjuggu rúmlega 80 manns á Hesteyri. Þar var læknisbústaður en oft gekk illa að fá lækni þangað.
Innan við Hesteyri rennur Hesteyrará sem oft reyndist farartálmi þeim sem ætluðu norður í víkur (Kjaransvík, Hlöðuvík, Hornvík). Sumarið 2004 var áin brúuð. Rúmum tveimur kílómetrum innan við þorpið á Stekkeyri stóð áður hvalstöð, reist 1894, sem síðar varð síldarbræðsla. Stöðin var reist af Norðmönnum en komst síðan í eigu Íslendinga. Stöðin var starfrækt fram í seinna stríð. Í dag er orðið lítið eftir af stöðinni nema rústir og strompur mikill sem enn stendur.
Hesteyrarkirkja
Kirkja var reist á Hesteyri, og var hún vígð 3. september 1899. Kirkjunni var þjónað frá Staðarkirkju í Aðalvík. Það voru Norðmenn þeir, sem áttu hvalverksmiðjuna á Stekkeyri, sem gáfu Hesteyringum kirkjuna, sem var flutt tilhöggvin frá Noregi. Árið 1962 var hún tekin niður og flutt til Súðavíkur þar sem hún stendur enn. Það láðist að fá leyfi landeigenda á Hesteyri fyrir töku kirkjunnar.
Hesteyrarþorp fór í eyði 1952. Þar sem kirkjan stóð áður hefur nú verið reistur minnisvarði með bjöllu og koparskildi með teikningu af kirkjugarðinum og lista yfir þá sem þarna eru grafnir.
Hesteyri í bókmenntum
Sögusvið í bók Yrsu Sigurðardóttur Ég man þig er Hesteyri. Ungt fólk sem er að gera upp hús í þorpinu um miðjan vetur fer að gruna að þau séu ekki einu gestirnir á staðnum.
Fushimi Inari-taisha
hægri|thumb|Framhlið haiden-byggingarinnar. thumb|Gangstígur gegnum torii-hliðupp Inari-fjall. thumb|Torii gangstígur séður frá hlið. Fushimi Inari-taisha (伏見稲荷大社) er aðal shinto -hof guðsins Inari, staðsett í Fushimi hverfi Kyoto í Japan. Hofið stendur undir rótum fjalls sem einnig ber nafnið Inari og er 233 metrum yfir sjávarmáli. Upp fjallið eru gönguleiðir að mörgum smærri hofum yfir 4 km leið sem tekur um 2 klukkustundir að ganga.
Inari hefur lengi verið tilbeðinn sem guð viðskiptalífs. Hver og einn torii í hofinu hefur verið byggður með fjárstyrk japansks fyrirtækis. Í grundvöllinn er Inari þó guð hrísgrjónaræktar.
Fushimi Inari Taisha er mjög vinsælt hof og sagt er að það hafi allt að 32 þúsund dótturhof (bunsha (分社)) víðsvegar í Japan.
Saga
Í fyrstu var hofið reist á Inariyama-hæð í suðvestur-Kyoto árið 711, en árið 816 var það fært á núverandi stað að beiðni munksins Kūkai. Meginbyggingar núverandi hofs voru byggðar árið 1499. Neðst í hlíðinni er aðalhlið, svokallað "turnhlið" (楼門) og við það aðalhelgiskrín (御本殿). Þar fyrir aftan liggur innra helgiskrín (奥宮), sem er aðgengilegt með göngustíg með þúsundum torii-hliða. Við fjallstindinn eru tugþúsundir grafreita (塚) fyrir einkatilbeiðslu.
Refir
Refir (kitsune) eru álitnir sendiboðar Inari, og má oft finna styttur af þeim í Inari-hofum. Stytturnar sýna þá gjarnan með lykil að hrísgrjónahlöðunni í munninum.
Yfir nýárshátíð japana sækja nokkrar milljónir manns hofið. Árið 2006 tilkynnti lögreglan að hefðu 2,69 milljónir komið yfir þrjá helstu daga hátíðarinnar, sem var það mesta í vestur-Japan.
23. júlí
23. júlí er 204. dagur ársins (205. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 161 dagur er eftir af árinu.
Fushimi Inari-taisha
Aðgengi
Hofið er við JR Nara Line Inari-lestarstöðina, sem tekur 5 mínútur að komast til með lest frá Kyoto lestarstöðinni. Það er líka í göngufjarlægð frá Fushimi-Inari lestarstöðinni á aðalbraut Keihan Electric Railway.
Sveinn Andri Sveinsson
Ævi og störf
Sveinn Andri er stúdent frá Menntaskólanum í Reykjavík og lögfræðingur frá Háskóla Íslands. Hann var blaðamaður á Morgunblaðinu samhliða háskólanámi en hefur starfað sem lögfræðingur frá útskrift. Í lögmannsstörfum sínum hefur Sveinn Andri tekið að sér mörg mál, einkum sakamál, sem hlotið hafa mikla fjölmiðlaathygli.
Stjórnmál
Sveinn Andri gegndi ýmsum trúnaðarstörfum fyrir  Vöku, félag lýðræðissinnaðra stúdenta í Háskólanum, Heimdall og  Samband ungra sjálfstæðismanna.
Deilurnar um strætó urðu eitt helsta átakaefnið í borgarstjórnarkosningunum 1994 og varð eitt fyrsta verk Reykjavíkurlistans að taka breytingarnar til baka. Sveinn Andri tók þátt í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins fyrir kosningarnar 1994 en fékk ekki brautargengi.
Sveinn Andri var um árabil í hópi þeirra forystumanna Sjálfstæðisflokksins sem hvað helst hafa talað fyrir aðild Íslands að Evrópusambandinu. Á árinu 2014 sagði hann skilið við flokkinn vegna ágreinings um Evrópumál.
Íþróttamál
Sveinn Andri tók sæti í stjórn Knattspyrnufélagsins Fram árið 1991 og var formaður félagsins frá 1994 til 2000. Í formannstíð hans var stofnað hlutafélag um rekstur meistaraflokks karla í knattspyrnu. Hlutafélagið tók til starfa með talsvert eigið fé, en steypti sér í skuldir á mettíma.
Sveinn Andri setti til hliðar hugmyndir forvera síns á formannsstóli, Alfreðs Þorsteinssonar um flytja Fram úr Safamýrinni í austari byggðir borgarinnar eða í Laugardalinn. Þess í stað vildi hann byggja upp það svæði sem fyrir væri. Meðal annars setti hann fram metnaðarfullar hugmyndir um að selja hluta svæðisins undir verslunarmiðstöð með knattspyrnuleikvangi á þakinu.
Kjördæmahagræðing
Kjördæmahagræðing nefnist það ferli þegar kjördæmamörk eru flutt til þannig að úrslit verði á annan veg en ef þau hefðu haldist óbreytt. Einkum á þetta við í einmenningskjördæmum.
Í Bandaríkjunum
Bandaríska heitið yfir kjördæmahagræðingu  Gerrymandering er samsuða af orðinu Salamander og nafninu Gerry nefnt eftir eftir Elbridge Gerry. Orðið kom fyrst fram í dagblaðinu Boston Gazette þann 26. mars árið 1812 en í kjölfarið á lagabreytingu er varðaði kjördæmaskipan í Massachusettsfylki þótti breytingin einkum henta flokki sitjandi ríkisstjóra, Elbridge Gerry. Auk þess þótti eitt kjördæmið líkjast salamöndru og nýttu andstæðingar Gerry's það til að hæða ríkisstjórann og til þess að draga réttmæti breytinganna í efa í huga kjósenda. Gagnrýnin hlaut byr undir báða vængi því í kjölfarið á þessum kosningum hélt flokkur Gerry sæti sínu í öldungadeild alríkisstjórnar Bandaríkjanna þrátt fyrir tap flokksins á Massachusetts-þingi jafnt og ríkisstjórasæti Elbridge Gerry.
Kjördæmahagræðing leitast til að tryggja að úrslit kosninga fari á ákveðin veg, það er að segja ákveðnum flokki í hag. Misræmi milli hvaða flokkur hlýtur meirihluta atkvæða og hvaða flokkur sigrar kosningar má oft skýra með kjördæmahagræðingu. Að auki hefur aðgerðin verið notuð til þess að jaðarsetja ákveðna þjóðfélagshópa innan fylkisins eins og hópa byggða á kynþætti, trúarbrögðum, stétt, tungumálanotkun sem dæmi. Kjördæmahagræðin er oftast sitjandi flokki í hag, og/eða stjórnmálaflokkinum sem stjórnmálamaðurinn tilheyrir. Þar sem einmenningskjördæmi og tveggja flokka kerfi ríkir innan stjórnmálakerfi bandaríkjanna hefur kjördæmahagræðing þar oft verið beitt.
Stjórmálafræðarnir Norman Ornstein og Thomas Mann benda á nokkur dæmi í bandarísku miðkjörtímabilskosningunum árið 2002 þar sem sitjandi flokkar nutu góðs af kjördæmahagræðingu og héldu sætum sínum, minnihlutinn náði aðeins að fella þingmenn fjögurra ríkja - sem var markaði sögulegt lágmark.
Vendée Globe
thumb|right|Siglingaleiðin í Vendée Globe. Vendée Globe er einmenningssiglingakeppni umhverfis jörðina án hlés og án aðstoðar. Keppnin var stofnuð af franska siglingamanninum Philippe Jeantot árið 1989 og hefur verið haldin á fjögurra ára fresti frá árinu 1992. Keppnin er af mörgum talin erfiðasta siglingakeppni heims. Tveir þekktir siglingamenn týndu lífinu í keppnunum 1992 og 1996 sem leiddi til þess að strangari öryggisreglur voru settar fyrir keppnina árið 2000. Síðustu ár hafa um tuttugu skútur hafið keppni en tæplega helmingur hættir af ýmsum ástæðum.
Kjördæmahagræðing
Í Bandaríkjunum
Löggjafavaldið í ýmsum ríkjum bandaríkjanna hefur kjördæmahagrætt sýslum eftir kynþætti íbúanna, bæði til þess að auka og minnka þáttöku og vægi atkvæða minnihlutahópa, í innan- og alríkisstjórnmálum. Í Ohio náðist á upptöku samtal milli repúblikana sem gengdu embættum í því ríki, þar sem þeir ræddu um yfirstandandi kjördæmahagræðingu á þann veg að verið væri að hjálpa repúblikönum. Að auki vóg kynþáttur fólksins í kjördæmunum þungt í ákvarðanaferli mannanna, þar sem svartir Ohiobúar voru líklegri til þess að kjósa demókrata. Repúblikanar færðu til kjördæmalínur þannig að 13.000 svartir Ohiobúar voru ekki lengur innan kjördæmis Jim Raussen, stjórnmálamanni sem var í framboði til fulltrúadeildar bandaríkjaþingsins, þar með var sigur Jim Raussen líklegri en fyrir breytingarnar.
Vendée Globe
Í keppninni er einungis heimilt að leggja að landi ef búnaður skaddast eða bilar, og siglingamaðurinn verður að sjá sjálfur um viðgerðir. Skúturnar þurfa að uppfylla skilyrði Open 60-flokksins sem gefa töluvert svigrúm fyrir ólíka hönnun en tilgreina t.d. hámarkslengd (60 fet) og gera ýmsar kröfur um stöðugleika og öryggi.
Rásmark og endamark eru bæði í sjávarþorpinu Les Sables-d'Olonne í Vendée-umdæmi í Frakklandi. Siglingaleiðin fylgir klipparaleiðinni suður Atlantshafið að Góðrarvonarhöfða og síðan réttsælis umhverfis Suðurskautslandið með Leeuwin-höfða og Hornhöfða á bakborða. Keppnin stendur venjulega frá nóvember fram í febrúar árið eftir og miðast við að keppendur sigli um Suður-Kyrrahaf að sumarlagi. Hraðametið á sigurvegari síðustu keppni, Frakkinn François Gabart sem fór leiðina á 78 dögum og rúmum 2 klukkustundum.
Þarsíðasta keppni var ræst 9. nóvember 2008. Þrjátíu keppendur hófu keppni en nítján heltust úr lestinni á leiðinni af ýmsum ástæðum. Sigurvegari keppninnar, Michel Desjoyeaux, kom í land 1. febrúar 2009. Næsta keppni hófst 9. nóvember 2012 með tuttugu þátttakendum. Sigurvegarinn, François Gabart, kom í land á skútu sinni Macif 27. janúar 2013.
Lucius Verus
Lucius Aurelius Verus (15. desember 130 – 169) var keisari Rómaveldis á árunum 161 – 169. Hann tók við keisaratigninni, ásamt Markúsi Árelíusi, þegar Antónínus Píus lést, en Antónínus hafði árið 138 ættleitt þá báða með það fyrir augum að þeir myndu taka við af honum.
Verus stjórnaði herleiðangri Rómverja gegn Pörþum á árunum 162 – 166. Stríðið snerist í fyrstu um yfirráð yfir Armeníu, því Parþar höfðu steypt af stóli konungi sem var hliðhollur Rómverjum. Rómverjar hröktu Parþa frá Armeníu og settu aftur á valdastól konung hliðhollan sér. Því næst réðust Rómverjar inn í Parþíu og hertóku höfuðborgina, Ctesiphon. Borgin var rænd og rupluð af rómverska hernum og höll keisarans lögð í rúst. Lucius sneri til baka til Rómar, og fagnaði sigrinum ásamt Markúsi, með mikilfenglegum hætti. Þegar herinn hélt til baka frá Parþíu, árið 167, barst með honum plága sem breiddist út og varð að faraldri sem geisaði í mörg ár.
Markús og Lucius héldu árið 168 til landamæra ríkisins við Dóná til þess að bregðast við síendurteknum árásum germanskra þjóðflokka. Þeir sneru þó fljótlega til baka þar sem átökunum var þá lokið í bili. Á leiðinni aftur til Rómar, snemma árs 169, varð Verus skyndilega veikur og lést.
Gil (Hvalvatnsfirði)
Gil er eyðibýli neðst á Leirdalsheiði eða efst í Hvalvatnsfirði í Suður-Þingeyjarsýslu. Það fór í eyði árið 1899. Þar er nú gangnamannakofi.
Tilgreiningarregla veðréttarins
Réttarverndin sem reglan veitir á einvörðungu við gagnvart þriðja aðila þegar samningsveði hefur verið þinglýst, og hefur því röng tilgreining á viðkomandi upphæðum því ekki lagaleg áhrif á réttarsamband samningsaðilanna sjálfra. Þrátt fyrir að upphæðin hafi verið tilgreind felst í því engin trygging að veðskuldin sjálf sé enn til staðar hverju sinni né að til hennar hafi verið stofnað.
Undantekningar
Helstu undantekningar á upphæðum veðskuldanna eru svokallaðar aukagreiðslur sem geta bæst ofan á upphæðirnar og felast þær í endurheimtu veðhafans á kostnaði í tengslum við innheimtu kröfunnar, nema um annað hafi verið samið. Aðalgreiðslurnar í þessu tilviki er þá höfuðstóll kröfunnar. Í tilviki tryggingarbréfa hækkar upphæðin ekki sem nemur vöxtum og verðtryggingu nema sérstaklega hafi verið samið um slíkt.
Solhöjden
Solhöjden er þéttbýli í sveitarfélaginu Habo i Svíþjóð. Þar búa 140 manns (2010).
Cerastium trianae
Cerastium trianae er jurt af hjartagrasaætt. Hún er ættuð frá norðurhluta Suður-Ameríku.
Friðrik Wathne
Friðrik Wathne	(f. 1854 d. 3. febrúar 1924) var kaupmaður á Seyðisfirði.
Frotteurismi
Frotteurismi er það þegar einstaklingur örvast kynferðislega af því að nudda líkama sínum eða kynfærum upp við aðra manneskju sem hefur ekki samþykkt það. Nuddið getur verið gagnvart ákveðnum líkamshluta eða ekki. Yfirleitt er um að ræða unga karlmenn sem nudda sér upp við kvenmenn og það á sér yfirleitt stað við aðstæður þar sem er mikil mannþröng. Það á sér oft stað ásamt öðrum kynlífsröskunum svo sem strípihneigð. Oftast forðar einstaklingurinn sér áður en athæfi hans uppgötvast eða viðkomandi nær að gera mál út úr því.
Parafili
Drómedari
Drómedari (fræðiheiti: Camelus dromedarius) er stór úlfaldi sem er auðþekktur frá kameldýri á því að hann hefur aðeins eina kryppu, en kameldýrið tvær. Drómedarinn er auk þess háfættari en kameldýrið og getur hlaupið hraðar en er ekki eins harðger.
Fjarkönnun
Fjarkönnun er landfræðilegt hugtak um rafseguls mælingu á lofthjúpi og yfirborði jarðar, ásamt myndrænni framsetningu þeirra.
Larry King
thumb|King, [[2017]] Lawrence Harvey Zeiger eða Larry King (fæddur 19. nóvember 1933 í Brooklyn í New York, dáinn 23. janúar 2021 í Los Angeles) var bandarískur útvarps- og sjónvarpsmaður.
Hann öðlaðist frægð árið 1978 með útvarpsþætti sínum, The Larry King Show og síðar með viðtalssjónvarpsþáttinn Larry King Live sem var á dagskrá CNN frá 1985 til 2010.
Keilusnið
right|450px|thumb|alt="keilusnið"|Hérna sést hvernig plan sem sker keilu myndar mismunandi keilusnið (blágrænu ferlarnir sem myndast þar sem planið sker keiluna) eftir því hvar planið og keilan skerast. Á fyrstu myndinni er sýnt hvernig fleygbogi myndast, næst er það sporbaugur og hringur, að lokum er það breiðbogi.
Keilusnið er í rúmfræði heiti þriggja ferla, sem myndast þegar slétta sníður keilu, en þau eru:
þar sem A, B, C, D, E og F eru rauntölur, A, B og C eru ekki allar 0 en D, E og F geta verið 0.
Ofnæmi
thumb|250x250dp|[[Ofsakláði af völdum ofnæmisviðbragða.]]
Ofnæmi er sjúkdómur af völdum of mikils næmis í ónæmiskerfinu fyrir efnum í umhverfinu sem eru að öðru leyti skaðlaus. Þessi efni geta valdið viðbrögðum þegar þeirra er neytt, þeim andað inn eða þegar þau komast í snertingu við húðina. Meðal algengra tegunda ofnæmis eru matarofnæmi, frjóofnæmi, exem og astmi. Einkenni ofnæmis eru meðal annars mæði, höfuðverkir, roði, blettir og kláði.
Þótt börn fæðist ekki með ofnæmissjúkdóma geta þeir byrjað á ungum aldri, oftast sem astma eða exem. Flest börn vaxa þó upp úr slíkum ofnæmissjúkdómum. Ofnæmi getur borist frá móður til barns í gegnum brjóstamjólk ef barnið fær enga aðra fæðu. Rannsóknir hafa leitt í ljós að draga megi úr líkum matarofnæmis með því að gefa börnum fæðu sem inniheldur algenga ofnæmisvalda (svo sem egg, mjólk, jarðhnetur) fyrir sex mánaða aldur.
Ofnæmissjúkdóma má meðhöndla með misgóðum árangri. Stundum er hægt að venja líkamann ofnæmisvaldinum með því að sprauta stærri og stærri skömmtum af ofnæmisvaldinum í líkamann. Annars er hægt að draga úr bráðaeinkennum sumra ofnæmissjúkdóma með lyfjum svo sem sterum og andhistamínum.
Algengi ofnæmissjúkdóma virðist fara vaxandi í Vesturlöndum. Í íslenskri rannsókn greindust 34% barna í 179 barna úrtaki með astma eða annars konar ofnæmi við átta ára aldur. Vísbendingar eru um að ofnæmissjúkdómar geti borist milli kynslóða en 73% þessara barna áttu foreldra eða systkini með ofnæmi.
Hvítárbakki
Hvítárbakki er í Bæjarsveit, á milli Grímsár og Flókadalsár. Þar stofnaði Sigurður Þórólfsson (1869-1929) einn fyrsta lýðháskóla landsins árið 1905. Lýðháskólinn á Hvítárbakka var rekinn að norrænni fyrirmynd til 1920. Héraðsmót voru haldin á Hvítárbakka sem var vinsæll samkomustaður, þar til þau voru flutt að Þjóðólfsholti hjá Ferjukoti.
Nálaþinur
Nálaþinur (fræðiheiti: Abies holophylla, kínverska: 杉松) er tegund af þin ættuð úr fjallahéruðum Norður-Kóreu, Suður-Prímorju í Rússlandi og Kína (Heilongjiang, Jilin og Liaoning).
Þetta er sígrænt barrtré sem verður 30 til 40 metra hátt með stofnþvermál um 1 meter, krónan er mjó-keilulaga og greinirnar standa lárétt út. Börkurinn er hreistraður og grábrúnn með kvoðublöðrum. Barrið ("nálar") er flatt, 2 til 4 sm langt og 1.5 til 2.5 mmbreitt, og stendur hornrétt frá sprotanum og endar í oddi. Það stendur til tveggja hliða, en ekki flatt eins og til dæmis á Evrópuþin. Yfirleitt standa þau meir eða minna upp frá sprotanum með V laga geil fyrir ofan. Ólíkt Evrópuþini er barrið hvasst og stingandi, án nokkurar sýlingar. Það er skærgrænt að ofan og grænhvítt að neðan með tvær hvítar rendur, hvor mynduð úr 7 til 10 vaxhúðuðum loftaugarákum. Sprotarnir eru hárlaus, glansandi gul-gráir þegar ungir og verða síðan grábrúnir. Könglarnir eru 12 til 14 sm langir og 4 til 5 sm breiðir, gulbrúnir, og örlítið mjókkandi með sljótt ávölum enda. Stoðblöð hreisturskeljanna eru falin undir hreisturskeljunum. Fræin eru 8 til 9 mm löng (með 1.5mm löngum fleyglaga væng), losna þegar könglarnir sundrast við þroska í október.
Nálaþinur er stundum, en ekki almennt, notaður til prýðis.
Dómkirkjan í San Cristóbal de La Laguna
Dómkirkjan í San Cristóbal de La Laguna er kaþólsk dómkirkja í borginni San Cristóbal de La Laguna á Tenerife. Kirkjan er aðsetur biskupsdæmis Tenerife, einnig þekkt sem biskupsdæmi í San Cristóbal de La Laguna. Það nær yfir héraðið Santa Cruz de Tenerife. Dómkirkjan er líka venjuleg sóknarkirkja og er helguð Maríu mey.
Árið 1511 var kapella reist á þeim stað sem núverandi dómkirkju stendur af Alonso Fernández de Lugo og árið 1515 var svo reist kirkja í stað kapellunnar. Kirkjan varð dómkirkju árið 1819 með tilskipun Piusar VII páfa, þegar Biskupsdæmi í San Cristóbal de La Laguna var stofnað.
Framhliðin núverandi kirkju er frá 1820 en kirkjuskipið var byggð á árunum 1904 til 1915.
Olíufjallið
Olíufjallið er hæðarás sem áður fyrr var austur af Jerúsalem en er nú hluti af borginni. Það tekur nafn sitt af olívutrjám sem þar eru. Olíufjallið stendur í Jósafatsdal, öðru nafni Kedrondal, en þar rann áður Kedronlækur. Fjallið er oft nefnt í Gamla og Nýja testamentinu. Við rætur þess er olívugarðurinn Getsemane þar sem Kristur var handtekinn. Og samkvæmt Postulasögunni steig Kristur upp til himna af fjallinu 40 dögum eftir að hann reis upp frá dauðum.
Skipti
Skipti er íslenskt fyrirtæki sem starfar einkum á sviði fjarskipta og upplýsingatækni.
"Hinn 12. febrúar 2014 var tilkynnt að stjórnir Skipta og Símans hefðu ákveðið að sameina rekstur félaganna með fyrirvara um samþykki Samkeppniseftirlitsins."
Juniperus barbadensis
Juniperus barbadensis er tegund af barrtré í einisætt. Uppruninn frá Vestur-Indíum (Bahamaeyjar, Kúba, Jamaíka og St. Lúsíuey).
Skagi (aðgreining)
Skagi getur átt við:
Franska þingið
Í hvorri deild gilda sérstakar reglur um aðgerðir og framkvæmd. Stundum koma deildirnar tvær saman sem Franska alþingið (Congrès du Parlement français) í Versalahöll þegar þarf að breyta stjórnarskránni.
Armenskt dram
Armenskt dram er gjaldmiðill ríkisins Armeníu frá 1993 og leysti af hólmi rúbluna, sem var gjaldmiðill á Sovéttímanum. Í einu drami voru 100 luma en vegna óðaverðbólgu er sú eining ekki notuð lengur. Orðið dram þýðir peningar og er skylt gríska myntheitinu drakma og arabíska heitinu dírham.
Kussungsstaðir
Kussungsstaðir eru eyðibýli í Hvalvatnsfirði í Suður-Þingeyjarsýslu. Þeir fóru í eyði árið 1904. Þar bjuggu lengi Jóhannes Jónsson Reykjalín og Guðrún Sigríður Hallgrímsdóttir, en af þeim er Kussungsstaðaætt komin.
Björnhult, Grönestad og Hästebäcken
Björnhult, Grönestad og Hästebäcken er þéttbýli í sveitarfélaginu Habo i Svíþjóð. Þar búa 106 manns (2010).
Uppfærsluréttur
Uppfærsluréttur er ólögfestur réttur innan veðréttar er felur í sér að við brottfall eða minnkun veðs í veðröð skuli næsta veð fyrir neðan færast ofar sem því nemur. Þessi réttur virkjast sjálfkrafa og þarfnast því ekki atbeina veðhafa, en hins vegar er hann ekki til staðar nema samið hafi verið um hann. Sé slíkur réttur ekki til staðar hefur veðsalinn almennt heimild til að setja önnur veð í stað þeirra er féllu niður, en þó ekki með hærri fjárhæðum en veðið sem var þar áður.
Strípihneigð
Strípihneigð er kynlífsafbrigði, sem lýsir sér þannig, að þeir, sem eru haldnir strípihneigð, bera kynfæri sín fyrir ókunnugum, koma þeim þannig á óvart og fá þannig kynferðislega örvun. Vanalega bera karlmenn kynfæri sín fyrir konum og börnum. Striplingurinn er yfirleitt sauðmeinlaus að öðru leyti.
Suðurhlíðarskóli
Suðurhlíðarskóli er Kristinn einkarekin grunnskóli í Reykjavík rekinn af Aðventistum. Skólin er frá fyrsta til tíunda bekkjar og veitir menntun samkvæmt aðalnámskrá en auk þess leggur skólinn áherslu ýmisskonar viðbótarþjónustu.
Strípihneigð
Striplingurinn finnur oft til sektar yfir því sem hann gerir. Hann finnur þó jafnframt til hvatar til að bera sig og þegar þær tilfinningar verða nægjanlega sterkar gerir hann það. Atferlismeðferðir og sálaraflsmeðferðir eru notaðar sem meðferð, en árangur þeirra er óljós.
Kannabis á Íslandi
Kannabis á Íslandi er ólöglegt. Eign, sala, flutningur og ræktun kannabis getur leitt til fangelsisvistar. Banni við vörslu kannabis er framfylgt lauslega en með háum sektum.
Saga
Kannabis var fyrst bannað 14. október 1969 með reglugerð. Reglugerðin bætti kannabis við þáverandi reglugerð um bann við sölu á opíum. 1974 var bannið fest í lög.
Staðará (Steingrímsfirði)
Staðará í Steingrímsfirði er á í Strandasýslu á Vestfjörðum. Hún rennur frá Steingrímsfjarðarheiði í gegnum Staðardal og út í Steingrímsfjörð.
Staðará er dragá og í hana renna Aratunguá og Þverá. Hólasunnudalsá og Farmannsdalsá sameinast í Þverá í Farmannsdal. Í Staðará veiðist lax og bleikja. Veiðifélag Staðarár hefur verið starfandi frá 1974 og er stjórn félagsins skipuð landeigendum.
Veiðileyfi
Veiðileyfum í Staðará er úthlutað til landeigenda við ánna. Landeigendur selja svo ýmist leyfin eða nota þau sjálfir. Veiðileyfaeigendur geta látið Upplýsingamiðstöðina vita af veiðileyfum sem eru til sölu eða látið Upplýsingamiðstöðina fá upplýsingar um aðila sem hafa má samband við til að spyrja um veiðileyfi til sölu.
Æskilegt er að laxi sé sleppt og sér í lagi stærri laxi. Með stærri laxi er átt við hrygnur þyngri en 3,5 kg. og hænga þyngri en 4 kg. Með þessu á að stuðla að uppbyggingu laxastofns Staðarár, minnka sveiflur í veiði og auka hlutfall stærri laxa í Staðará.
Veiðitímabilið skiptist í tvennt. Frá 8. júlí til 31. ágúst má veiða í allri ánni og drepa má lax sem veiðist. Hámarksafli á dag eru þrír laxar. Frá og með 1. september má bara veiða upp að Þverá og öllum laxi skal sleppt. Á báðum tímabilunum má einungis veiða á flugu.
Veitt er með 2 stöngum og skiptist áin í efra og neðra svæði. Veiðimenn veiða hálfan dag á hvoru svæðinu fyrir sig. Sá sem til dæmis veiðir á neðra svæðinu fyrir hádegi veiðir á efra svæðinu eftir hádegi. Til 1. september nær neðra svæðið frá ósi til og með Hýshyl í landi Hóla (neðan við Hólaskilti við veginn). Eftir 1. september er skipting svæðisins frá ósi að Þverá samkvæmt samkomulagi á milli veiðimanna.
Eigendur
Jarðir í Staðardal sem eiga Staðará sameiginlega eru
Tindriðastaðir
Tindriðastaðir eru eyðibýli í Hvalvatnsfirði í Suður-Þingeyjarsýslu. Þeir voru síðasti bær í Hvalvatnsfirði sem fór í eyði, en það var árið 1944.
Exem
thumb|250px|Exemblettir á höndunum.
Exem (úr grísku ἔκζεμα ekzema „gos“) er sjúkdómur sem veldur bólgu (oftast sem kláða, roða og sprungum) á húðinni. Exem getur verið bundið við eitt svæði á húðinni eða getur dreifst um allan líkamann.
Suður-Súdanska karlalandsliðið í knattspyrnu
Suður-Súdanska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Suður-Súdan í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM né í Afríkukeppnina.
Exem
Engin ein meðferð er við ofnæmisexemi. Draga má úr einkennum þess með því að bera rakakrem á húðina. Margir sem þjást af exemi þurfa að nota mismunandi tegundir rakakrems, stundum fleiri á sama tíma, og þurfa oft að skipta um tegund þar sem áhrif tiltekinnar tegundar rakakrems geta dvínað með tíma. Þegar exem blossar upp má nota sterakrem til að draga úr bólgu.
Þórarinn Guðmundsson
Þórarinn Guðmundsson (27. mars 1896 – 25. júní 1979) var íslenskur fiðluleikari og tónskáld.
Otto Wathne
Otto Wathne var kaupmaður og útgerðarmaður á Seyðisfirði. Hann var ættaður frá Noregi en kom til Íslands fyrst árið 1869 og hóf síldveiðar á Seyðisfirði og byggði hús sem kallað var Vatnabugt á Búðareyri. Útgerðin heppnaðist ekki og Otto fór til Englands og tók stýrimannapróf þar en kom aftur þegar síldveiðar Norðmanna hér við land hófust af krafti.
Campanula gentilis
Campanula gentilis er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Þýskalandi og Tékklandi. thumb|vinstri
Reiknirit Sesars
Reiknirit Sesars er með fyrstu og einföldustu dulritunaraðferðunum. Reikniritið er tegund af umskiptidulritun :en þar sem hverjum staf er skipt út fyrir staf sem hefur verið hliðrað um nokkrar stöður í stafrófinu.
Reikniritið er nefnt í höfuðið á Júlíusi Caesar sem notaði það til að koma hernaðarlegum skilaboðum til herforingja sinna. Auðvelt er að ráða málið og því hentaði það illa þegar mikilvægar, leynilegar upplýsingar voru annars vegar.
Dæmi
Í eftirfarandi dæmi er stöfunum hliðrað þremur til hægri: Þá verður:
Tilvísanir
3. Ég þegar ég set kokkabækurnar í íþróttir kvenna hlutann á bókasafninu:
Kazuhiko Chiba
Kazuhiko Chiba (fæddur 21. júní 1985) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 1 leiki með landsliðinu.
Þverá (Hvalvatnsfirði)
Þverá er eyðibýli í Hvalvatnsfirði í Suður-Þingeyjarsýslu. Hún fór í eyði árið 1913.
Cato eldri
Marcus Porcius Cato (á latínu: M·PORCIVS·M·F·CATO ) (234 f.Kr., Tusculum – 149 f.Kr.) var rómverskur stjórnmálamaður og rithöfundur, kallaður Cato censor (eða censorius), sapiens (hinn spaki), Cato gamli (priscus) eða Cato eldri (major), til aðgreiningar frá Cato yngri (afkomanda sínum).
Hann kom úr gamalli fjölskyldu alþýðufólks (plebeia), sem hafði hlotið nokkurn frama í hernum en ekki í stjórnmálum. Hann lærði aðstunda landbúnað og helgaði sig honum þegar hann gegndi ekki herþjónustu. Hann kynntist Luciusi Valeriusi Flaccusi, sem hafði miklar mætur á honum, og flutti í kjölfarið til Rómar og varð gjaldkeri (quaestor) (204 f.Kr.), edíll (199 f.Kr.), praetor (198 f.Kr.) og að lokum ræðismaður (195 f.Kr.) ásamt velunnara sínum.
Grísk áhrif á rómverska menningu voru Cato eitur í beinum. Veldi Karþagó og viðreisn að loknu öðru púnverska stríðinu voru honum einnig þyrnir í augum og lengi lauk hann öllum ræðum sínum í öldungaráði Rómar með orðunum „Auk þess legg ég til að Karþagó verði lögð í eyði“.
Mosaburknaætt
Mosaburknar (fræðiheiti: Hymenophyllaceae) er ætt með tvemur til níu ættkvíslum (fer eftir flokkunarkerfi) og um 650 þekktum tegundum af burknum, með heimsútbreiðslu, en yfirleitt bundnir við rakan jarðveg eða þar sem úði frá fossum eða uppsprettum hedur plöntunum rökum. Nýlegir steingerfingafundir sýna að burknar af deildinni Hymenophyllaceae hafa verið til síðan að minnsta kosti seinni hluta Trías. Ein tegund þekkist frá Íslandi: mosaburkni.
Flokkun
Í flokkun eftir sameindaerfðafræði hjá Smith et al. in 2006, the Hymenophyllales, sem gefur staka ætt Hymenophyllaceae, var sett í bálkinn Polypodiopsida.
Ættkvíslir og undirættkvíslir samkvæmt kerfi Ebihara et al. eru:
Hoya merrillii
Hoya merrillii er fjölær jurt í vaxblómaættkvísl. Henni var lýst af Rudolf Schlechter. Útbreiðslan er í Filippseyjum.
Tahítí
thumb|right|220px|Tahítí er þekkt fyrir svartar sandstrendur sínar. Tahítí er er stærsta eyjan í hinum svonefnda Kulborðseyja hópi í Frönsku Pólynesíu sem enn þann dag í dag tilheyra Frakklandi. Höfuðborg Frönsku Pólynesíu heitir Papeete og er hún á Norðvestur-Tahítí.
Tahítí er fjármála-, menningarleg og stjórnmálaleg miðja Frönsku Pólynesíu. Tahítí er fjölmennasta eyja Frönsku Pólynesíu með 187 þúsund íbúa (2012), sem er 68,5% heildarmannfjölda Frönsku Pólynesíu. Tahítí hét áður Otaheite.
Konungsríkið Tahiti (1788–1880) var fyrst ríkja heims til að afnema dauðarefsingu úr lögum, árið 1824.
Líkt og Ísland varð eyjan til við eldgos. Eyjan er há- og fjalllend. Flatarmál Tahítí er rétt rúmlega þúsund ferkílómetrar. Þrátt fyrir að flatarmál eyjarinnar sé aðeins einn hundraðasti af flatarmáli Íslands er hæsti tindur hennar, Mont Orohena, 120 metrum hærri en Hvannadalshnúkur, hæsti tindur Íslands.
Livorno
thumb|Hverfi í Livorno. Livorno er hafnarborg á vesturströnd Ítalíu og er í Toskanahéraði. Hún er höfuðstaður Livorno-sýslu og árið 2013 voru íbúar hennar um 160.512.
Saga
Í Napóleonsstyrjöldunum voru viðskipti við Breta bönnuð og hafði það bann mjög slæm áhrif á efnahag borgarinnar. Þegar Livorno varð hluti af hinu nýja konungsríki Ítalíu árið 1868 missti hún stöðu sína sem fríhafnarborg og mikilvægi hennar minnkaði. Livorno varð fyrir miklum skaða í seinni heimsstyrjöldinni, þar á meðal voru miklar skemmdir á mörgum söglegum minjum, svo sem dómkirkjunni og samkunduhúsi gyðinga og er borgin þess vegna frekar nútímaleg miðað við aðrar borgir á Ítalíu. Þar sem dregið hefur úr mikilvægi borgarinnar sem hafnarborgar hefur efnahagur farið versnandi og er Livorno ein fátækasta borg Norður-Ítalíu í dag.
Athyglisverðir staðir
Mikið af upprunalegu borgarskipulagi og byggingarlist heldur sér í svokölluðu Feneyjahverfi í Livorno, svo sem brýr, þröngar götur, hús aðalsmanna og þétt net síkja, sem eitt sinn tengdu vöruskemmur við höfnina. Á blómatíma Livorno á 18. og 19. öld var hún lifandi borg með nýklassískum byggingum, almenningsgörðum, mörkuðum, merkum söfnum og menningarstofnunum og einbýlishúsum með útsýni að hafi.
Í Mascagnano-safninu er að finna skjöl og handrit að óperum hins mikla tónskálds Pietro Mascagni. Á hverju ári eru nokkrar af óperum hans fluttar á tónlistarhátíð sem skipulögð er af leikhúsi borgarinnar. Einnig er göngustígur við sjóinn nefndur eftir Pietro Mascagni.
Í hæðunum við Livorno er helgidómurinn Montenero, sem tileinkaður er Maríu mey, sem er verndardýrlingur Toskanahéraðs. Þessi staður er einn af föstum áfangastöðum pílagríma. Aðliggjandi safn geymir listaverk sem eru aðallega tengd kraftaverkum á sjó.
Einn áhugaverðasti minnisvarði í Livorno, Monumento dei Quattro Mori (minnisvarði fjögurra Mára), er tileinkaður stórhertoganum Ferdínand 1. de´Medici og sigur hans á sjóræningjum frá Barbaríinu. Á torginu Piazza della Repubblica er að finna tvær styttur af merkum ítölskum stjórnmálamönnum. Torgið er einnig brú en undir því liggur stórt síki.
Annað merkilegur minnisvarði er borgarvirkið Fortezza Nuova sem byggt er úr rauðum múrsteinum á tímum Medici-ættarinnar. Borgarvirkið var byggt til verjast sjóræningjum. Þrjú virkisútskot þess eru nefnd „Capitana“, „Ampolletta“ og „Canaviglia“. Upprunalega virkið var byggt fyrir endurreisnartímann. Í lok 16. aldar var annað virki reist. Í Livorno er foringjaskóli ítalska sjóhersins og þar eru einnig smærri háskólar.
Fjármagnstekjuskattur
Fjármagnstekjuskattur er skattur sem leggst á eignatekjur, þ.e. vaxtatekjur, arð, söluhagnað og leigutekjur. Síðan 1.1.2018 er skatturinn er 22% tekjuskattur.
Livorno
Eitt og annað
Séra Ólafur Egilsson, sem rænt var í Vestmannaeyjum í Tyrkjaráninu en sendur til Danmerkur að afla lausnargjalds fyrir herteknu Íslendingana, kom til Livorno, sem hann kallar Legor, 11. október 1627 og var það fyrsti viðkomustaður hans frá því að hann yfirgaf Barbaríið. Hann dvaldist þar í nokkra daga og lýsir ýmsu í Reisubók sinni, meðal annars virkinu við höfnina og síkjunum, glæsilegum klæðaburði íbúanna og fleiru.
Fjármagnstekjuskattur
Þróun fjármagnstekjuskatts:
Livorno
Eitt og annað
Hann sá líka Monumento dei Quattro Mori, aðeins ári eftir að lokið var við að reisa minnismerkið, og segir um það: „Þessu framar sá eg þar það meistaraverk, sem eg sá hvergi slíkt, hvað að voru iiij (4) mannsmyndir steyptar af eiri, sem að svo sátu við einn stólpa af hvítum marmarasteini. Þær myndir voru í fjötrum af eiri. Stólpinn var ferskeyttur, og sat sinn við hvern flöt, og sáu því nær út sem lifandi menn, eftirmynd eins Tyrkja og þriggja hans sona, hverir eð kristninni höfðu stóran skaða gert, þeir er voru að vexti sem risar, en sá hertogi sem þann stað byggði, vann þá í stríði, og lét svo steypa þeirra myndir til minningar, og hans mynd stendur upp yfir þeim með stóru sverði í hendi.“
BBC One
thumb|250px|Merki BBC One
BBC One er aðalsjónvarpsstöð breska ríkisútvarpsins BBC. Henni var komið á fót 2. nóvember 1936 undir nafninu BBC Television Service og var fyrsta almenningssjónvarpsþjónusta heimsins sem sendi út reglulega dagskrá í háum myndgæðum. Seinna var hún nefnd BBC tv og hélt því nafni þar til systurstöðin BBC2 var stofnuð árið 1964 en þá var nafninu breytt í BBC1. Nafninu var breytt í núverandi mynd árið 1997.
Árleg velta stöðvarinnar er rúmlega 1,2 milljarðar breskra punda. Eins og aðrar sjónvarpstöðvar BBC er hún fjármögnuð með sjónvarpsgjaldi sem almenningur greiðir og sendir því ekki út neinar auglýsingar. BBC One er vinsælust allra breskra sjónvarpsstöðva en í öðru stæði er keppinauturinn ITV1.
Kambsránið
Kambsránið er rán sem framið var þann 9. febrúar árið 1827 á bænum Kambi í Flóa. Fjórir grímuklæddir menn réðust inn í bæinn og bundu bóndann Hjört Jónsson og húsfólk hans og brutu upp hirslur í leit að peningum. Þeir rændu um 1000 ríkisdölum.
Ræningarnir skildu eftir sig verksummerki m.a. skó, járnflein og vettling. Þuríður formaður á Stokkseyri taldi sig þekkja handbragðið á skónum og að för á járnfleininum pössuðu við steðja í eigu Jóns Geirmundssonar á Stéttum í Hraungerðishreppi. Vettlingur sem fannst í túninu á Kambi var talinn kominn frá Jóni Kolbeinssyni á Brú í Stokkseyrarhreppi. Grunur beindist einnig að bróður hans Hafliða.
Þessir menn játuðu og bentu á forsprakkann sem var Sigurður Gottsvinnsson á Leiðólfsstöðum. Í réttarhöldunum komst einnig upp um ýmis önnur þjófnaðarmál í Árnessýslu m.a. þjófnað úr Eyrarbakkaverslun og sauðaþjófnað. Málaferlin stóðu í tæpt ár og um 30 manns var stefnt fyrir rétt. Í febrúar 1828 kvað sýslumaður upp dóm sem áfrýjað var til Landsyfirréttar í Reykjavík og Hæstaréttar í Kaupmannahöfn. Þar gekk dómur 1829 og voru ránsmennirnir fluttir til Kaupmannahafnar árið 1830.
Sigurður var dæmdur til hýðingar, brennimerkingar og ævilangs þrældóms í Kaupmannahöfn. Sigurður var í fangavistinni dæmdur til lífláts fyrir áverka sem hann veitti fangaverði og var hálshöggvinn árið 1834. Jón Geirmundsson var dæmdur til hýðingar og þrældóms ævilangt, Jón Kolbeinsson til 12 ára þrældóms og Hafliði til 8 ára. Þeir fengu sakauppgjöf frá konungi árið 1844.
Brynjólfur Jónsson frá Minna-Núpi skráði sögu af Þuríði formanni og Kambránsmönnum og kom hún fyrst út 1893.
Tonle Sap
thumb|300 px|Á kortinu af Kambódíu má greinilega sjá mikilvægi Tonle Sap í landslaginu. Tonle Sap (sem þýðir á khmer: Vatnið mikla, sap þýðir stórt og tonle stöðuvatn eða fljót) er mikið stöðuvatn og samnefnt fljót í Kambódíu. Vatnið er langstærsta stöðuvatn í Suðaustur-Asíu og eitt fiskríkasta vatn í heimi. Vatnasvæðið hefur verið valið af Menningarmálastofnun Sameinuðu þjóðanna, UNESCO, sem fágætt lífríki.
Landlýsing
thumb|300 px|Útbreiðsla stöðuvatnsins á rigningar- og þurrkatíma. Dökkblái liturinn sýnir yfirborð á þurrkatímanum og ljósblái liturinn það svæði sem fer meira eða minna undir vatn á rigningartímanum. Tonle Sap er sérstætt af tveimur meginorsökum: fljótið skiptir um rennslisátt tvisvar á ári og útbreiðsla stöðuvatnsins gjörbreytist allt eftir árstíma. Á þurrkatímanum frá nóvember og fram í maí rennur fljótið í Mekong-fljótið við Phnom Penh. Þegar rigningartíminn er kominn vel á veg í júní snýst fljótið við og stöðuvatnið margfaldast að flatarmáli. Hin mikla úrkoma sem monsúnvindarnir bera með sér og rignir yfir upptökusvæði Mekong-fljótsins allt frá Himalaja og suður eftir fjórfaldar vatnsmagnið í fljótinu miðað við þurrkatímann. Vegna þess að stór hluti Kambódíu er flatt og láglent og vatnsmagn Mekong eykst miklu hraðar en Tonle Sap stíflast það síðar nefnda nánast og fer að renna upp í móti. Þegar Mekong-fljótið rennur upp í Tonle Sap stækkar stöðuvatnið frá 2.600 – 3.000 km² að flatarmáli upp í um það bil 10.400 km² (ef með er talið allt votlendissvæðið sem skapast er það nánast 25.000 km²). Meðaldýpt vatnsins eykst frá 2–3 metrum í um 14 m. Vatnsmagnið nær hámarki í september og er þá nánast einn þriðji hluti alls ræktanlegs lands í Kambódíu undir vatni.
Á þurrkatímanum, frá desember fram til apríl, kemur nær helmingur vatnsmagnsins sem flæðir um árósa Mekong-fljóts í Víetnam frá Tonle Sap.
Í lok október eða byrjun nóvember (við fullt tungl í mánuðinum Kadeuk í almanaki búddista) er haldin Vatnahátíðin, Bon Om Touk, helsta hátíð Kambódíumann. Þá snýst rennslið í fljótinu við en á ný og merkir það upphaf fiskivertíðarinnar.