cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fjórir naglar
Fjórir naglar er plata með Íslenska tónlistarmanninum Bubba Morthens og hljómsveitinni Stríð og frið. Plötuna unnu Bubbi og Stríð og friður með Pétri Þór Bendiktssyni, Pétri Ben, gítarleikara. Pétur rekur söguna þannig að Bubbi hafi nálgast hann baksviðs á tónleikum sem haldnir voru í tilefni 25. ár afmælis Kaupþings í ágúst 2007 og beðið hann um að vinna með sér næstu plötu sína. Platan, sem gefin var út 6. júní 2008, var fyrsta plata Bubba síðan að platan Ég er kom út 1991 til að koma út bæði í CD formi og á vínyl. Nú er Bubbi hins vegar stiginn til jarðar, tilbúinn að taka þátt í leiknum með sína allra bestu plötu í árabil
Sjónhimnulos
Sjónhimnulos er fágætur augnkvilli þar sem sjónhimna losnar frá æðahimnu. Orsakast oftast af hrörnunarbreytingum í auga. Leiddi áður fyrr til blindu en með meðferðum sem voru þróaðar á 20. öld (einkanlega í Rússlandi) má nú fyrirbyggja að kvillin leiði til blindu.
Fjórir naglar
Jóhann Ágúst Jóhannsson, gagnrýnandi Morgunblaðsins
Sjónhimnulos
Við meðferð eru leisigeislar eða frysting notuð til að loka rifu á sjónhimnunni, eða festa himnurnar saman.
Bud Luckey
William Everett "Bud" Luckey (1934 – 2018) var bandarískur gamanleikari.
Tannskán
Tannskán er í tannlækningum gulleit líffilma sem safnast fyrir á tönnunum, hún getur leitt til tannskemmda og tannbólgu, auk þess getur hún safnast saman og myndað tannstein.
Clannad
thumb|Clannad á Leeds Folk Festival árið 1982. thumb|Clannad á sviði. thumb|Moya Brennan. thumb|Noel Duggan thumb|Pádraig Duggan. Clannad er írsk hljómsveit sem stofnuð var árið 1970 í Gweedore, County Donegal, Írlandi. hljómsveitin spilar blöndu af írskri þjóðlagatónlist og nýaldartónlist. Hljómsveitin hefur einnig blandað í seinni tíð poppi, jazzi og gregórískum söng í tónlistina. Hljómsveitin var stofnuð af systkinunum Moya Brennan, Ciarán Brennan og Pól Brennan ásamt frændum þeirra; tvíburabræðrunum Noel Duggan og Pádraig Duggan. Árin 1980–1982 var yngri systir Brennan systkina, Enya, með hljómsveitinni en hún hóf árangursríkan sólóferil eftir veru sína í bandinu. Clannad syngur á aðallega á gelísku og ensku. Lag þeirra, Theme from Harry's Game, er eina topplagið í Bretlandi sem hefur alfarið verið sungið á gelísku.
Mainz
Mainz (eða Meginsborg) er höfuðborg þýska sambandslandsins Rínarland-Pfalz og er jafnframt stærsta borg sambandslandsins með tæpa 220 þúsund íbúa (2019). Mainz er háskólaborg, biskupsetur og aðsetur ýmissa sjónvarpsstöðva.
Campanula radicosa
Campanula radicosa er tegund af klukkuætt (Campanulaceae), ættuð frá Albaníu og Grikklandi.
Mainz
Lega
thumb|250px|Loftmynd af Rínarfljóti. Til vinstri er Mainz, til hægri Wiesbaden. thumb|left|50. breiddarbaugur fer í gegnum Mainz Mainz liggur við Rínarfljót austast í sambandslandinu, gegnt Wiesbaden í Hessen. Næstu borgir (fyrir utan Wiesbaden) eru Frankfurt am Main til norðausturs (25 km), Mannheim til suðurs (50 km) og Koblenz til norðvesturs (50 km).
Tannsteinn
Tannsteinn er í tannlækningum hörnuð tannskán á tönnum, hún myndast sökum nærveru munnvatns, steinefna og ýmiss úrgangs í munninum. Hrjúft yfirborð hans er tilvalinn íverustaður fyrir bakteríur sem ógna heilsu tannholdsins.
Mainz
Skjaldarmerki
Skjaldarmerki Mainz eru tvö hvít hljól á rauðum grunni. Hjólin eru tengd með hvítum krossi. Hjólin komu fyrst fram um 1300, núverandi merki hefur verið óbreytt frá 1915. Tilurð hjólanna er ekki óyggjandi. Talið er að þau eigi uppruna sinn með biskupum kirkjunnar, enda var það talið merki heilags Marteins, sem er verndardýrlingur borgarinnar.
Orðsifjar
Heitið hefur breyst mjög mikið frá fyrstu tíð. Borgin hét upphaflega Mogontiacum á tímum Rómverja, sem er dregið af keltneska goðinu Mogon. Á 6. öld hét hún Moguntia, á 7. öld Magancia, við lok miðalda Maginze og Menze og þá kom einnig fyrst fram heitið Maintz, en einnig Menz og Maynz.
Í hinum forna íslenska leiðarvísi pílagríma til Rómar, er borgin kölluð Meginsborg.
Rómverjar
thumb|Júpitersúlan í Mainz minnir á rómverska fortíð borgarinnar Mainz var upphaflega rómversk herstöð. Hún var stofnuð 13 eða 12 f.Kr. af Drúsusi eldri, sem var herstjóri, stjórnmálamaður og stjúpsonur Ágústusar keisara. Úr herstöðinni varð borgin Mogontiacum, sem er með elstu borgum í Þýskalandi. Ein heimild nefnir árið 38 f.Kr. sem stofnár herstöðvarinnar og er það í dag viðurkennt sem stofnár borgarinnar Mainz. Borgin var landamæraborg í jaðri Rómaveldis við Rín, en á eystri bakkanum bjuggu germanir. Mainz var mikilvægasta herstöð við landamærin og 89 e.Kr. varð hún höfuðborg skattlandsins Germania Superior. Mainz átti eftir að halda status sinn sem höfuðborg fram til dagsins í dag, með nokkrum hléum. Á 4. öld réðust alemannar nokkrum sinnum á borgina. 357 náðu þeir henni á sitt vald, þar til Júlíanus (síðar keisari Rómaveldis) náði að frelsa hana tveimur árum seinna. Árið 368 var borgin orðin kristin en frá því ári eru elstu heimildir um biskupssetur þar. 407 fóru vandalir yfir Rínarfljót og eyddu borginni. Rómverjar bjuggu þó þar áfram allt til seinni hluta 5. aldar, er frankar og aðrir germanskir þjóðflokkar hröktu þá þaðan.
Miðaldir
Á tímum franka var Mainz enn mikilvægt biskupssetur. Á miðri 8. öld sendi Bonifatíus biskup kristniboða til Austur-Evrópu og til saxa. Eftirmaður hans varð Lúllus, en á hans tíma varð Mainz að erkibiskupssetri. Karlamagnús átti víða aðsetur. Eitt þeirra var ekki langt frá Mainz, en víst er að Karlamagnús hélt þing í Mainz og það gerðu eftirmenn hans einnig allt til Friðriks Barbarossa. Þegar frankaríkinu mikla var skipt í þrennt með Verdun-samningnum árið 843, lenti Mainz fyrst í miðríkinu, Lóþaringíu, en seinna í austurríkinu, sem var þýska ríkið. Þá varð Mainz orðið stærsta biskupssetur norðan Alpa. Biskuparnir þar urðu þá að kjörfurstum og ríkiskönslurum, og hélst þessi skipan allt til 1803. Þar með var Mainz orðin höfuðborg á ný. Erkibiskupinn hverju sinni varð jafnframt að staðgengli páfa norðan Alpa. Síðla á 9. öld varð Willigis erkibiskup einnig að ríkisstjóra fyrir hinn ómynduga keisara Otto III. Það með varð Willigis að einum voldugasta fursta Evrópu á sínum tíma. Skattpeningar streymdu til Mainz, sem upplifði mikið blómaskeið. 1184 bauð Friðrik Barbarossa keisari til veislu í Mainz, sem talin er mesta veisla miðalda. Tilefnið var að synir hans, Hinrik og Friðrik, voru slegnir til riddara. Nær allir furstar ríkisins voru viðstaddir, sem og 40 þús riddarar. Strax í kjölfar hennar fór hann þaðan í krossferð til landsins helga en drukknaði í þeirri ferð. Fjórir konungar þýska ríkisins voru krýndir í Mainz. Sá síðasti var Friðrik II árið 1218. Á konungslausa tímanum á miðri 13. öld stofnuðu borgirnar Mainz og Worms friðarbandalag gegn stríðandi fylkingum í ríkinu. Bandalag þetta kallaðist Rínarbandalagið (Rheinischer Städtebund) og gengu ýmsar borgir í bandalagið, allt 59 borgir.
Siðaskiptin
Í upphafi 16. aldar varð Albrecht nýr erkibiskup í Mainz. Hann var samtímis með háar stöður annars staðar í ríkinu og varð því að greiða páfagarði háar summur til að viðhalda embætti sínu í Mainz. Þessir aurar komu ekki síst af sölu aflátsbréfa en í Mainz starfaði Jóhann Tetzel, frægasti aflátssali ríkisins, af miklum eldmóði. Þetta leiddi meðal annars til þess að Marteinn Lúther hóf mótmæli sín, sem leiddu til siðaskiptanna. Í fyrstu var Albrecht biskup frekar hlynntur nýju trúnni, þar sem hann hafði orðið fyrir áhrifum húmanisma. En síðar ákvað hann að halda fast við kaþólska trú, enda hefði hann misst kjörfurstaembætti sitt og biskupsstólinn með nýju trúnni. Öll yfirstjórn borgarinnar viðhélst kaþólsk. 1552 réðist siðaskiptaher á ýmsar borgir í héraðinu. Þegar hann nálgaðist Mainz, flúði biskup og borgarstjórnin og stóð borgin varnarlaus eftir. Herinn tók borgina, rændi og ruplaði og eyðilagði margar byggingar. 1555 varð Daníel Brendel nýr erkibiskup. Hann bauð jesúítum til borgarinnar og hóf endurreisn kaþólsku kirkjunnar þar í borg. Þar með lauk tilraunum lúterstrúarmanna til að festa rætur í borginni. Fyrsti lúterski söfnuðurinn í Mainz var ekki stofnaður fyrr en 1802.
30 ára stríðið
thumb|Mainz 1655 Í upphafi stríðsins kom Mainz ekkert við sögu. Í borginni voru menn uppteknir við að reisa fagrar og glæsilegar byggingar en einnig að víggirða borgina. 1630 hófu Svíar þátttöku í stríðinu og voru þeir komnir til Mainz í október 1631. Erkibiskupinn flúði til Kölnar. Svíar hófu umsvifalaust umsátur um borgina, sem gafst upp eftir nokkurt samningsþóf. Svíar tóku því Mainz bardagalaust og gengu fylktu liði inn í borgina 23. desember 1631. Svíar létu borgarbúa í friði og leyfðu borgarráði að sitja áfram. Þeir kröfðust hins vegar gríðarlegs lausnargjalds og létu flytja ýmis menningarverðmæti til Svíþjóðar, svo sem bækur úr bókasafninu. Gústaf Adolf kom á trúfrelsi í borginni en flestir íbúar kusu að vera kaþólskir áfram. Gústaf lést 1632 og Svíar töpuðu í stórorrustunni við Nördlingen tveimur árum síðar. Í kjölfarið yfirgáfu Svíar Mainz. Síðustu sænsku hermennirnir yfirgáfu borgina 9. janúar 1636. Árið 1666 geysaði skæð pest í borginni. 1688 réðust Frakkar á Mainz í 9 ára stríðinu með 20 þús manns. Aðeins 800 hermenn voru til varnar og gáfust þeir umsvifalaust upp. Frakkar hertóku borgina í október og héldu henni í rúma átta mánuði, þar til keisaraher frelsaði hana.
Franski tíminn
thumb|Prússar gera umsátur um Mainz. Fyrir innan vörðust Frakkar. Eftir frönsku byltinguna 1789 fór fram furstaþing í Mainz 1792 þar sem ráðgast var um að binda enda á byltinguna og hóta Frökkum. Franz II keisari sagði Frakklandi stríð á hendur. En Frakkar tóku Loðvík XVI af lífi og réðust inn í þýska ríkið. Í október náði byltingarherinn til Mainz. Biskupinn flúði, ásamt fjórðungi borgarbúa, aðallega heldra fólki. Borgarráð ákvað að gefast upp fyrir Frökkum, áður en þeir hæfu skothríð á borgina. Því hertóku Frakkar borgina bardagalaust en Mainz var fyrsta þýska stórborgin sem Frakkar náðu á sitt vald í stríðinu. Margir litu á innrásarliðið sem frelsara, þar sem Frakkar skildu biskupsdæmið að frá veraldlegri stjórnun. Ári síðar leyfðu þeir lýðræðislegar kosningar en í þeim var ákveðið að gera Mainz að lýðveldi. Það var stofnað 17. mars og var fyrsta lýðveldið á þýskri grundu í sögunni. En það stóð stutt yfir. Strax í apríl kom prússneskur her á vettvang og hóf umsátur um borgina. Prússar voru með 32 þúsund manna lið en í borginni voru rúmlega 20 þúsund Frakkar. Þegar Austurríkismenn komu með 11 þúsund manna lið skömmu síðar, hófst mikil skothríð á Mainz. Þjóðskáldið Goethe var einn sjónarvotta og bjó til ritaða heimild um atburðina (Die Belagerung von Mainz). 23. júlí gáfust Frakkar upp. Prússar réðu eftir það í borginni og leystu hið unga lýðveldi upp. 1797 voru Frakkar aftur á ferðinni og hertóku borgina bardagalaust. Þetta markaði endalok Mainz sem furstadæmi og höfuðborg (í bili). Biskupinn missti varanlega öll völd sín. 1803 lögðu Frakkar kirkjuvaldið endanlega niður en það hafði ríkt í borginni í rúm 1000 ár. Napoleon sjálfur var tíður gestur í Mainz. Hann lét umbreyta ásýnd borgarinnar, lét rífa margar byggingar og kirkjur, og breikka götur. Eftir hrakfarir hans í Rússlandi hófu Frakkar að draga sig til baka. Síðustu frönsku hermennirnir yfirgáfu Mainz 4. maí 1814. En sökum þess að ekki var komist að samkomulagi um það hver átti að ráða í héraðinu var ákveðið að Mainz skyldi lúta sameiginlegri stjórn þýskra fursta. 1816 var borgin svo innlimuð Hessen. Þessi ráðahagur hélst allt til 1918.
Iðnbylting
1848 brutust út óeirðir í borginni, er borgarbúar kröfðust meira frelsis, ritfrelsis, trúfrelsis og þings. Prússneskur her bældi óeirðirnar niður. Í kjölfarið féll borgin í lágdeyðu, sem gerði það að verkum að iðnbyltingin hófst mjög seint þar. Það var ekki fyrr en 1853 að Mainz fékk járnbrautartengingu og skánaði ástandið þá töluvert. Innan við tíu ár voru verksmiðjur orðnar 164 í borginni. 18. nóvember 1857 átti sér stað stórslys er Marteinsturninn, sem notaður var sem púðurturn og skotfærageymslu, sprakk í loft upp. Á augabragði eyðilögðust 57 byggingar næst turninum og aðrar 60 stórskemmdust. Höggbylgjan braut rúður víða í borginni, þar á meðal í dómkirkjunni. Hundruðir hermanna létu lífið, ásamt tugum borgarbúa. Þegar Prússar sigruðu Frakka í fransk-þýska stríðinu, var Alsace og Lorraine (Elsass og Lothringen) innlimað Prússlandi. Metz varð því að nýrri landamæraborg og var herstöðin í Mainz var þá lögð niður. Á 9. áratug 19. aldar voru borgarmúrarnir loks rifnir til að skapa byggingarpláss. Borgin hóf að þenjast út og náði íbúatalan 100 þúsund árið 1908. Á þessum tíma var gasstöð tekin í notkun, ný brú var reist yfir Rín, skipahöfn var lögð og rafmagn varð almennt notað. Hins vegar náði þungaiðnaður aldrei fótfestu í Mainz.
20. öldin
thumb|Franskur her í Mainz 9. mars 1918 varð Mainz fyrir loftárásum í heimstyrjöldinni fyrri. Í nóvember lauk stríðinu og 8. desember hertóku Frakkar borgina enn einu sinnni. Þeir héldu borginni í tólf ár og yfirgáfu hana ekki fyrr en 1930. Í heimstyrjöldinni síðari varð borgin fyrir loftárásum á ný. Þær verstu áttu sér stað 27. febrúar 1945. Þá vörpuðu breskar flugvélar rúmlega 500 þús sprengjum yfir borgina. Árásin stóð aðeins í korter en borgin varð að einu stóru eldhafi. 60% af borginni var eyðilagður, þar af 80% af miðborginni. 22. mars hertóku Bandaríkjamenn borgina átakalaust, en hún var í franska hernámssvæðinu. Rín var landamærin að bandaríska hernámssvæðinu. Því missti Mainz nær allt landssvæði sitt fyrir austan Rín, sem innlimuð voru Wiesbaden. Frakkar lýstu Mainz höfuðborg hins franska Rínarlands, en sökum eyðileggingar þar voru skrifstofur settar upp í Koblenz í staðin. Það var ekki fyrr en 1950 að Mainz tók við hlutverki sínu sem höfuðborg Rínarlands-Pfalz. 1962 hélt borgin upp á 2000 ára tilveru sína. Ýmsir þjóðhöfðingar hafa sótt borgina heim. 1978 var Elísabet II þar, 1980 Jóhannes Páll II páfi, 2000 Jacques Chirac Frakklandsforseti og 2005 George W. Bush Bandaríkjaforseti.
Íþróttir
Íþróttafélagið Mainzer Turnverein er næstelsta íþróttafélag Þýskalands sem enn er starfandi. Það var stofnað 1817 og keppir í ýmsum íþróttagreinum.
Lára Jóhannsdóttir
Lára Jóhannsdóttir er prófessor í umhverfis- og auðlindafræði við Viðskiptafræðideild Háskóla Íslands. Umhverfis- og auðlindafræði er þverfræðileg námsbraut og nær þvert til allra fræðasviða Háskólans. Deildin er þó staðsett undir Verkfræði- og náttúruvísindasviði HÍ en heimadeild prófessors Láru Jóhannsdóttur er Viðskiptafræðideild sem heyrir undir Félagsvísindasvið HÍ. Lára er fyrsta konan til að gegna stöðu prófessors í sinni heimadeild.
Mainz
Íþróttir
Aðalknattspurnufélag borgarinnar er 1. FSV Mainz 05 sem komst í fyrsta sinn í 1. Bundesliguna árið 2004. Það hefur ekki unnið neina stóra titla.
Lára Jóhannsdóttir
Akademískur ferill
Lára brautskráðist árið 1981 sem stúdent af félagsfræðibraut Fjölbrautaskólans í Breiðholti. Árið 1990 útskrifaðist hún með gráðu frá frumgreinadeild Samvinnuháskóla Íslands, nú Háskólinn á Bifröst, og árið 1992 rekstrafræðigráðu frá sama skóla. Árið 2007 lauk Lára MBA námi í alþjóðlegri stjórnun með láði frá Thunderbird School of Global Management en námið fór fram í Tékklandi, Sviss, Rússlandi, Kína og Bandaríkjunum. Skólinn er núna hluti af Arizona State University (ASU). Árið 2012 varð Lára fyrsta konan til að ljúka doktorsprófi frá Viðskiptafræðideild HÍ.
Lára var lektor í umhverfis- og auðlindafræði, við Viðskiptafræðideild Háskóla Íslands 2014-2017, dósent frá 2017-2018 og hefur verið í stöðu prófessors frá 2018.
Mainz
Íþróttir
Árlega fer fram Maraþonhlaup í Mainz, kallað Gutenberg-Marathon. Til hlaupsins var stofnað árið 2000, á nokkurn veginn 600. afmælisdegi Jóhannesar Gutenbergs. Hlaupið fer iðulega fram í maí.
Lára Jóhannsdóttir
Akademískur ferill
Lára hefur gegnt ýmsum stjórnunarstörfum innan Háskóla Íslands, til að mynda setið í stjórn Viðskiptafræðistofnunar frá árinu 2015, verið formaður sjálfbærni- og umhverfisnefndar, stýrt fagráði Félagsvísindasviðs og setið í stjórn Rannsóknarsjóðs við úthlutun styrkja úr Rannsóknarsjóði HÍ og Eimskipafélagssjóði HÍ.
Rannsóknir
Rannsóknir Láru snúa í víðum skilningi að fyrirtækjum, sjálfbærni og samfélagslegri ábyrgð þeirra, sér í lagi hlutverki fjármálafyrirtækja á því sviði, ábyrgum fjárfestingum, umhverfis- og loftslagsmálum sem og að norðurskautsmálum. Doktorsritgerð hennar nefnist „Nordic non-life insurer’s interest in, and response to, environmental issues“ og á íslensku „Áhugi og framlag norrænna skaðatryggingafélaga til lausna umhverfislegra vandamála“. Rannsóknin byggir á viðtölum við 80 stjórnendur og sérfræðinga hjá 16 vátryggingafélögum sem starfa á Álandseyjum, Færeyjum, Íslandi, Danmörku, Finnlandi, Noregi og í Svíþjóð, en hvert félag fyrir sig er meðal 2-4 stærstu vátryggingafélaganna í sínu heimalandi. Rannsóknin leiddi í ljós talsverðan mun á milli tilvikshópa, þ.e. vátryggingafélaga í eyjasamfélögunum og í meginlandsfélögunum þegar horft er til aðgerða/aðgerðaleysis, afstöðu til umhverfismála og þátta sem gerir þeim kleift eða hindrar þau í að takast á við umhverfisleg málefni.
Mainz
Vinabæir
Mainz viðheldur vinabæjatengslum við eftirfarandi borgir:
Lára Jóhannsdóttir
Rannsóknir
Lára var valin valin til þátttöku í samstarfsverkefni Fulbright á sviði Norðurskautsfræða, Fulbright Arctic Initiative (FAI) fyrir tímabilið 2018-2019. FAI er flaggskip Fulbright-stofnunarinnar á sviði norðurskautsrannsókna. Tilgangur samstarfsverkefnisins er að styrkja alþjóðlegt vísindasamstarf á sviði Norðurskautsmála og að auka gagnkvæman skilning á milli þjóða. Lára var valin til þátttöku sameiginlega af stjórn Fulbright-stofnunarinnar á Íslandi og stjórn Fulbright í Bandaríkjunum. Um er að ræða 18 mánaða verkefni með þátttöku 16 fræði- og vísindamanna frá ríkjum Norðurskautsráðsins. Unnið var í tveimur vinnuhópum sem hafa hvor sitt áherslusvið: seigla samfélaga (e. resilient communities) og sjálfbær hagkerfi (e. sustainable economies) og tók Lára taka þátt í síðarnefnda hópnum. Þátttakendur unnu bæði að eigin rannsókn og sem hluti af rannsóknarteymi. Rannsóknarverkefni Láru snéri að hlutverki vátryggingarfélaga í efnahagslegri þróun á Norðurskautssvæðinu. Á meðan á verkefninu stóð dvaldi og stundaði Lára rannsóknir við Dartmouth College, í New Hampshire í Bandaríkjunum.
Pindaros
thumb|right|200px|Pindaros Pindaros (á grísku: Πίνδαρος; um 518 f.Kr. – um 446 f.Kr.) var forngrískt lýrískt skáld.
Mainz
Heiðursborgarar
Úrval þekktra heiðursborgara í Mainz:
Lára Jóhannsdóttir
Rannsóknir
Greinar eftir Láru hafar birst í tímaritum sem skráð eru í gagnagrunn á vegum Institute for Scientific Information (ISI) sem kallast ISI Web of Knowledge databases (áður Thomson Reuters) sem safnar upplýsingum um tilvitnanir í vísindagreinar. Margar greinar eftir Láru hafa birst í alþjóðlegum vísindatímartum með háan áhrifastuðul (impact factor), en áhrifastuðlinum segir til um mikilvægi tímarita innan tiltelinna fræðasviða og meta þannig vísindalegt framlag (novelty) greinanna og höfunda þeirra.
Mainz
Byggingar og kennileiti
thumb|Torgið Kirschgarten
Lára Jóhannsdóttir
Stjórnunar- og sérfræðingsstörf
Lára hefur víðtæka reynslu úr atvinnulífinu en hún starfaði um 14 ára skeið (1992-2006) sem sérfræðingur og stjórnandi í vátryggingageiranum á Íslandi. Á árunum 2011-2019 sat hún í stjórn Lífeyrissjóðs starfsmanna Búnaðarbanka Íslands (LSBÍ), auk þess að sitja þar í endurskoðunarnefnd og lánanefnd.
Spunaverksmiðja
Spunaverksmiðjur voru fyrstu verksmiðjur heims. Þar voru ofin bómullarvoð. Spunaverksmiðjur voru hávaðasamir og hættulegir vinnustaðir þar sem verksmiðjueigendur réðu til sín margar konur og börn vegna þess að þau þáðu lægri laun en karlar.
Lára Jóhannsdóttir
Stjórnunar- og sérfræðingsstörf
Lára hefur í störfum sínum innan fjármálageirans sem og innan akademíunnar haldið fjölmörg erindi, námskeið og birt greinar á sviði viðskipta, vellíðunar í starfi, samfélagslegrar ábyrgðar, stjórnarhátta fyrirtækja, umhverfis- og loftslagsmála, Parísarsamkomulagsins, sjálfbærni og norðurskautsmála. Greinar hafa m.a. verið birtar í Frjálsri verslun, Fréttablaðinu, Markaði Fréttablaðsins, Morgunblaðinu, Vikuspegli Morgunblaðsins, Viðskiptablaði Morgunblaðsins, Vísi og Lífeyrismál.is. Einnig hefur verið fjallað um rannsóknir Láru í Speglinum á RÚV.
Einkalíf
Foreldrar Lára eru Jóhann H. Haraldsson, rafvirki (f. 1938) og Erla Elínborg Sigurðardóttir, húsmóðir og verkakona (1931-1996). Lára er gift Páli Ágústi Ásgeirssyni, vélaverkfræðingi. Saman eiga þau einn son (Ásgeir). Fyrir átti Lára son (Snævar Þór) og Páll Ágúst tvö börn (Albínu Huldu og Þorvarð).
Helstu ritverk
Fræðigreinar
Bókarkaflar
Bækur
Domenico Modugno
thumb|right|Domenico Modugno á Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva árið 1958 Domenico Modugno (9. janúar 1928 – 6. ágúst 1994) var ítalskur leikari, söngvari, gítarleikari og lagahöfundur, og síðar á ævinni þingmaður á ítalska þinginu. Hann er frægastur fyrir lagið „Nel blu dipinto di blu“ (stundum kallað „Volare“) sem hann samdi ásamt Franco Migliacci. Þetta lag varð vinningslag á Sanremo-tónlistarhátíðinni árið 1958, lenti í þriðja sæti í Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva og vann tvenn Grammy-verðlaun. Hann tók aftur þátt í söngvakeppninni árið eftir með lagið „Piove“, síðan sem höfundur lagsins „Addio, addio“ sem Claudio Villa flutti 1962 og aftur 1966 með lagið „Dio, come ti amo“.
1986 hóf hann þátttöku í stjórnmálum í róttæka flokknum og var kosinn á þing fyrir Tórínó árið eftir.
Elizabeth Peña
Elizabeth Peña (fædd 23. september 1959; d. 14. oktober 2014) var bandarísk gamanleikkona.
115
Árið 115 (CXV í rómverskum tölum)
Maus
Maus er íslensk rokkhljómsveit sem stofnuð var í apríl 1993. Maus vann músíktilraunir árið 1994.
Ísafjarðarbær
Ísafjarðarbær er sveitarfélag á Vestfjörðum. Helstu þéttbýliskjarnar sveitarfélagsins eru:
Sveitarfélagið varð til 1. júní 1996 með sameiningu sex sveitarfélaga á Vestfjörðum, þau voru: Flateyrarhreppur, Ísafjarðarkaupstaður, Mosvallahreppur, Mýrahreppur, Suðureyrarhreppur og Þingeyrarhreppur.
Sundlaugar
Fjórar sundlaugar eru innan sveitafélags Ísafjarðarbæjar: Sundhöllin á Ísafirði, Sundlaugin á Flateyri, Sundlaugin á Þingeyri og Sundlaugin á Suðureyri.
Íþróttir
Íþróttafélagið Vestri var stofnað árið 2016.
Stjörnuávöxtur
thumb|Niðursneiddur stjörnuávöxtur hefur 7, 6, en vanalega 5 horn Fullþroskaðir stjörnuávextir hangandi á tré|thumbnail Stjörnuávöxtur eða carambola er ávöxtur sem upprunninn er frá Srí Lanka og Mólukkaeyjum. Stjörnuávöxtur hefur verið ræktaður í Asíu um þúsundir ára. Nafnið er tilkomið vegna þess að ef hann er skorinn þversum í sneiðar þá myndast fimmhyrnd stjarna.
Michael Ancher
thumb|Kunstnerfest på Skagen, Michael Ancher stendur við borðendann Málað af [[P.S. Krøyer]] thumb|Den syge pige Málað af Michael Ancher thumb|Skagbo Teiknað af Michael Ancher 1884 Michael Ancher (9. júní 1849 – 19. september 1927) var danskur listmálari. Hann var ásamt konu sinni Anna Ancher einn af Skagamálurunum. Á danska þúsundkrónaseðlinum er mynd af þeim hjónum.
Phyllostachys nuda
Phyllostachys nuda er bambustegund sem var lýst af Mcclure. Hann er viðkvæmur fyrir vetrarvindum, en er meðalþolinn við frosti. Nýir sprotar eru taldir mjög góðir til matar.
Ég er
Ég er er tónleikaplata með íslenska tónlistarmanninum Bubba Morthens sem kom út 6. október 1991. Platan inniheldur upptökur frá ýmsum tónleikum Bubba. Bubbi var á þessum tíma nýbyrjaður í hljómsveitinni GCD með Rúnari Júlíussyni, en pása var gerð á hljómsveitinni svo hann gæti tekið upp Ég er. Platan var síðasta plata Bubba til að koma út á vínyl áður en að platan Fjórir naglar kom út 6. júní sautján árum síðar.
Lagalisti
Plata eitt: A-hlið
Plata eitt: B-hlið
Daigoro Kondo
Daigoro Kondo (1. júní 1907 - 9. febrúar 1991) var japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 2 leiki með landsliðinu.
Dagurinn þegar tónlistin dó
thumb|right|Minnisvarði um Buddy Holly á staðnum þar sem flugvélin hrapaði. „Dagurinn þegar tónlistin dó“ (upprunalega The Day the Music Died) er það sem Don McLean kallaði 3. febrúar 1959 í laginu „American Pie“ árið 1971. Þann dag létust í flugslysi þrír af frumkvöðlum rokksins, Buddy Holly, Ritchie Valens og The Big Bopper, ásamt flugmanninum Roger Peterson, þegar eins hreyfils Beechcraft Bonanza-flugvél þeirra hrapaði á maísakur nokkrum mínútum eftir að hún tók á loft frá flugvellinum í Mason City í Iowa.
Guð
thumb|right|Guð skapar [[Adam á lofti Sixtínsku kapellunnar í Vatíkaninu í Róm.]]
Guð er yfirnáttúruleg vera, sem oft er æðsta vera í trúarbrögðum og jafnvel almáttug. Helstu kenningarnar um guð eru: eingyðistrú, fjölgyðistrú, frumgyðistrú og algyðistrú. Eingyðistrú gerir ráð fyrir einum guði, sem oftast er almáttugur og skapari veraldar; dæmi um þetta er kristni. Fjölgyðistrú getur haft fjöldann allan af guðum og sinna þeir jafnan mismunandi hlutverkum (frjósemisguð eða stríðsguð t.d.) og hafa valdaskipti og jafnvel yfirguð, dæmi um þetta er ásatrú. Frumgyðistrú telur guð vera afl eða kraft af einhverju tagi, stundum frumhreyfil sem kemur gangverki heimsins af stað. Dæmi um þetta er guðshugmynd Aristótelesar. Algyðistrú er sú kenning að guð sé allt og sé alls staðar, dæmi um þetta er hindúasiður.
Íslenska þjóðkirkjan játar trú á heilaga þrenningu: Föðurinn, son hans Jesú Krist, og heilagan anda, sem biblían fjallar um.
Orðsifjar og notkun í íslensku
Orðið guð er bæði til í hvorugkyni og karlkyni í íslensku og er notað bæði sem sér- og samnafn. Goð og guð eru náskyld hugtök, goð er þó oftar notað um guðlegar verur í fjölgyðistrú, til dæmis í ásatrú. Upphaflega skildust þessar tvær myndir að vegna hljóðvarps.
Hvítsmæra
Hvítsmæra (fræðiheiti: Oxalis magellanica ) er jurt af smæruættkvísl sem er með nokkuð sérstæða útbreiðslu: Síle og Argentína, Nýja-Sjáland og Ástralía auk Nýju-Gíneu.
126
Árið 126 (CXXVI í rómverskum tölum)
Claudio Villa
Claudio Villa getur átt við um:
Angela Melillo
Angela Melillo (f. 20. júní 1967) er ítölsk leikkona.
Þekktir nemendur Menntaskólans við Hamrahlíð
Þetta er listi yfir þekkta nemendur Menntaskólans við Hamrahlíð.
Skólasöngleikurinn 2
Skólasöngleikurinn 2 (enska: High School Musical 2) er önnur myndin í Skólasöngleikurinn-seríunni. Hún var heimsfrumsýnd 17. ágúst 2007 í Disneylandi í Kaliforníu. Leikararnir, m.a. Zac Efron, Lucas Grabeel, Vanessa Hudgens og Ashley Tisdale mættu á frumsýninguna. Hún var sýnd á Disney Channel í Bandaríkjunum og á Family í Canada.
Í þessari annarri mynd í Disney-seríunni, er Troy Bolton stressaður yfir að fá ekki sumarstarf og hvað háskóli kostar mikið. Þá hyggst hann tryggja að hann og Gabriella geti verið saman allt sumarið.
17,3 milljónir horfðu á frumsýningu myndarinnar í Bandaríkjunum - næstum því 10 milljónum fleiri en á fyrri myndina. Þegar hún var sýnd sat hún í efsta sæti yfir fjölmennustu frumsýningar.
Söguþráður
Í East High hringir síðasta bjalla skólaársins og nemendurnir syngja lagið What Time Is It. Sem tákn um tilfinningar sínar til Gabriellu (Vanessa Hudgens gefur Troy (Zac Efron) henni hálsmen með stafnum „T“ sem merki um hann.
Sharpay og Ryan Evans (Ashley Tisdale og Lucas Grabeel) ætla að eyða sumrinu á fjölskylduhótelinu, Lava Springs (Fabulous), en plan Sharpay var að fá Troy í vinnu svo hún gæti dregið hann á tálar. En Troy hefur sannfært framkvæmdastjóra hótelsins, Mr.Fulton (Mark L. Taylor) til þess að ráða Gabriellu og nánasta vinahóp þeirra; sem inniheldur bestu vinkonu Gabriellu, Taylor (Monique Coleman), og besta vin Troy, Chad (Corbin Bleu). Sharpay verður mjög pirruð þegar hún kemst að því að Gabriella er nýji sundlaugarvörðurinn. Mr.Fulton getur ekki rekið þau og þá krefst Sharpay þess (þar sem móðir hennar var samþykk ráðningunum) að Fulton eigi að láta þau vilja hætta. Hann gerir lítið úr öllum krökkunum, en Troy sannfærir þau um að þau geti klárað þetta á viljastyrknum (Work This Out).
Að lokum fagna allir sumarlokum með því að halda sundlaugarteiti (All for One).
Svartgreni
thumb|Fullorðin tré.
Svartgreni (fræðiheiti Picea mariana) er fremur lítið og hægvaxta barrtré upprunið frá Norður-Ameríku. Það hefur svipaða útbreiðslu og hvítgreni en þolir blautan jarðveg. Barrið er smágert og króna trésins er mjó.
Svartgreni getur orðið 15 m hátt á Íslandi en hæstu tré verða um 30 metra í heimkynnum þess.
Efndir in natura
Það er meginregla í íslenskum rétti að kröfuhafi á rétt á því að fá efndir kröfu sinnar í samræmi við efni samnings. Kröfuhafi getur almennt krafist þess fyrir dómi, að skuldarinn efni kröfu beinlínis eftir efni hennar, og þannig, að dómsorð verði í samræmi við það, ef dómkrafan reynist að öðru leyti á rökum byggð. Sé ekki unnt að verða við kröfu um efndir in natura, t.d. vegna þess að einstaklega ákveðinn söluhlutur hefur farist áður en til efnda kemur, þá koma skaðabætur til greina eftir atvikum.
Finnska borgarastyrjöldin
thumb|right|Byggingar í rúst eftir átök borgarastyrjaldarinnar í [[Tampere.]] Finnska borgarastyrjöldin (Suomen sisällissota á finnsku; Finska inbördeskriget á sænsku og Гражданская война в Финляндии á rússnesku) var stríð um yfirráð í Finnlandi þegar landið breyttist úr rússnesku stórfurstadæmi í sjálfstætt ríki. Stríðið braust út í kjölfar fyrri heimsstyrjaldarinnar í Evrópu og rússnesku byltingarinnar. Borgarastríðið var á milli rauðliða, sem lutu stjórn finnska sósíaldemókrataflokksins, og hvítliða, sem samanstóðu af íhaldsöflum finnska þingsins. Her rauðliða, sem aðallega var skipaður iðnaðar- og landbúnaðarverkamönnum, náði stjórn á borgum og iðnkjörnum Suður-Finnlands. Her hvítliða, sem skipaður var bændum og mið- og hástéttarmönnum, náði stjórn í strjálbýlli hlutum Mið- og Norður-Finnlands.
Klas Pontus Arnoldson
Klas Pontus Arnoldson (27. október 1844 – 20. febrúar 1916) var sænskur útgefandi, friðarsinni og stjórnmálamaður sem sat á neðri deild sænska þingsins frá 1882 til 1887 og hlaut friðarverðlaun Nóbels árið 1908 ásamt Fredrik Bajer.
Finnska borgarastyrjöldin
Á árunum í aðdraganda borgarastyrjaldarinnar hafði finnskt samfélag umbreyst af fólksfjölgun, iðnvæðingu, þéttbýlismyndun og þróun stéttarhreyfinga. Stjórnkerfi landsins var í miðri lýðræðis- og nútímavæðingu og því viðkvæmt. Efnahags- og samfélagsaðstæður Finna höfðu batnað hægt og bítandi og því hafði þjóðernis- og menningarvitund þeirra aukist.
Klas Pontus Arnoldson
Arnoldson stofnaði Sænska friðar- og gerðardómssambandið árið 1883. Gata í bænum Tumba, K P Arnoldsons väg er nefnd eftir honum og minningarplata um hann stendur í Segersjön í Uttran í Tumba.
Finnska borgarastyrjöldin
Í fyrri heimsstyrjöldinni hrundi rússneska keisaradæmið og því hékk staða Finnlands í lausu lofti. Úr varð valdabarátta og vígbúnaðarkapphlaup milli vinstrisinnaðra verkamannahreyfinga og hægrisinnaðra íhaldsafla. Rauðliðarnir hrundu af stað misheppnuðu áhlaupi í febrúar árið 1918 með herstuðningi frá hinum nýstofnuðu Sovétríkjum. Hvítliðarnir hrundu af stað gagnáhlaupi í mars og hlutu liðsauka frá þýska keisaraveldinu í apríl. Helstu orrusturnar voru háðar við Tampere og Vyborg, þar sem hvítliðar unnu sigur, og við Helsinki og Lahti, þar sem þýskir hermenn báru sigur úr býtum. Hvítliðar og þýskir bandamenn þeirra unnu stríðið að endingu. Miklu ofbeldi gegn pólitískum andófsmennum var beitt á báðum hliðum. Um 12.500 stríðsfangar úr röðum rauðliða létust úr vannæringu og sjúkdómum í fangabúðum hvítliða. Alls létust um 39.000 manns, þar af 36.000 Finnar, í átökunum.
Eftir átökin urðu Finnar hluti af áhrifasvæði Þjóðverja í stað Rússa og gerðu áætlanir um að stofna finnskt konungsríki með ættingja Vilhjálms 2. Þýskalandskeisara á konungsstól. Þegar Þýskaland tapaði fyrri heimsstyrjöldinni og keisarinn sagði af sér síðla árs 1918 var hætt við þetta og í staðinn stofnað finnskt lýðveldi. Borgarastyrjöldin skildi eftir sig djúp sár í þjóðarsál Finnlands sem tók marga áratugi að græða. Í kjölfar borgarastyrjaldarinnar varð Carl Gustaf Emil Mannerheim, einn helsti herforingi Finna, þjóðhetja og gegndi embætti ríkisstjóra þar til fyrsti forseti finnska lýðveldisins var kosinn.
Klas Pontus Arnoldson
Æviágrip
Arnoldson sat á neðri deild sænska þingsins frá 1882 til 1887 í kjördæminu Södertörns domsaga. Hann var lengst af óflokksbundinn þingmaður en var árið 1886 meðlimur í vinstriflokki neðri málstofunnar. Á þingi var Arnoldson forsvarsmaður trúfrelsis, almenns kosningaréttar og sænskrar hlutleysisstefnu. Hann var undir áhrifum af hugmyndum um þjóðarétt og friðarstefnu og stofnaði árið 1883 í þeim anda Sænska friðar- og gerðardómsbandalagið (sv. Svenska Freds- och Skiljedomsföreningen). Hugmyndir Arnoldsons hlutu sterkan hljómgrunn í Noregi og hann studdi sjálfstæði Noregs árin 1895 og 1905.
Hóladómkirkja
Sú kirkja sem nú stendur er sjöunda kirkjan sem stendur á Hólum og fimmta dómkirkjan:
Hólabrík
Altaristaflan í Hóladómkirkju er nefnd Hólabrík. Hún er frá kaþólskum tíma í gotneskum stíl, að öllum líkindum gerð í Þýskalandi á 16. öld. Sagt er að Jón Arason biskup hafi gefið kirkjunni hana á fyrri hluta 16. aldar. Líkneskin eru útskorin úr fugla-kirsuberjavið og gifsuð en bríkin er úr eik, gifsuð, máluð og gyllt. Bríkin hefur varðveist vel miðað við aldur, en þegar gert var við hana á árunum 1985-89 fundust mörg af einkennistáknum líkneskjanna bak við eitt myndverkið og því hefur verið hægt að gera hana sem líkasta upprunalega eintakinu.
Bríkinni stolið
thumb|240px|Dómkirkjan á Hólum (1814/15) Árið 1550, eftir að Jón Arason var hálshöggvinn í Skálholti, tóku danskir hermenn sig til og rændu verðmætum munum úr Hólakirkju og þar á meðal Hólabríkinni. Þegar þeir voru komnir hálfa leið til skips síns með bríkina, þá sliguðust hestarnir undan þyngdinni á bríkinni og hermennirnir gátu hana hvergi hreyft og urðu því að skilja hana eftir. Er Hólamenn komu til að sækja Hólabríkina heim í kirkjuna, segir sagan að bríkin hafi reynst þeim létt og hestarnir skokkuðu með hana aftur í kirkjuna.
W.H. Auden í Hóladómkirkju
Breska skáldið W.H. Auden flakkaði um Ísland árið 1937. Þar á meðal fór hann í Hóladómkirkju og skrifaði um hana og altarisbríkina í Letters from Iceland:
105
Árið 105 (CV í rómverskum tölum)
Díonýsíos frá Halikarnassos
Díonýsíos frá Halikarnassos (um 60 f.Kr. – eftir 7 f.Kr.) var forngrískur sagnfræðingur, bókmenntarýnir og mælskulistarkennari.
Röðulsmæra
Röðulsmæra (fræðiheiti: Oxalis incarnata ) er jurt af smæruættkvísl sem er ættuð frá Suður-Afríku.
Dagur jarðar
thumb|right|Óopinber fáni Dags jarðar Dagur jarðar er dagur sem er helgaður fræðslu um umhverfismál. Til dagsins var stofnað að undirlagi bandaríska öldungadeildarþingmannsins Gaylord Nelson árið 1970. Hann er haldinn hátíðlegur 22. apríl ár hvert. Árið 2009 gerðu Sameinuðu þjóðirnar þennan dag að Alþjóðlegum degi móður jarðar.
Enníus
Quintus Enníus (239 - 169 f.Kr.) var rithöfundur og skáld á tímum rómverska lýðveldisins og er oft nefndur faðir latnesks kveðskapar. Einungis brot eru varðveitt af verkum hans en áhrif hans á latneskan keðskap voru þ‏ónokkur.
Meðal frægari verka Enníusar eru Epicharmus, Euhemerus, Hedyphagetica, Saturae,og Annálarnir (Annales á latínu).
Í Epicharmus setti Enníus fram sýn sína á guðina og gangverk heimsins. Hann segir frá því að hann hafi dreymt að hann hafi verið við dauðann ferðast til staðar guðdómlegrar uppljómunar.
Í Euhemerus er sett fram guðfræðileg kenning af allt öðru tagi í óbundnu máli þar sem Enníus hendir gaman að öllu saman. Kvæðið sækir fyrirmynd sína til kvæða gríska skáldsins Evhemerosar frá Messene og nokkurra annarra skálda sem fjölluðu um guðfræðileg efni. Samkvæmt kenningunni sem sett er fram í kvæðinu höfðu guðirnir á Ólympsfjalli ekki yfirnáttúruleg öfl sem skiptu sér samt af mannlegum málum, heldur miklir herforingjar, stjórnmálamenn og uppfinningarmenn fyrri tíma sem minnst var eftir dauða sinn á óvenjulegan máta.
Hedyphagetica þáði stóran hluta af efnivið sínum söguljóði Arkestratosar frá Gela, sem oft var tengt epikúrisma. Ellefu ljóðlínur undir sexliðahætti eru varðveittar og bera þær vott um bragfræðileg einkenni sem skáldið virðist forðast í alvarlegra kvæði sínu Annálunum.
Leyfarnar af sex bókum Saturae bera merki um töluverða fjölbreytni í bragfræði. Enníus virðist hafa breytt um brag jafnvel innan sama kvæðisins. Í kvæðinu fjallar Enníus mikið um eigið félagslíf og félagslíf vina sinna meðal rómverskra yfirstéttarmanna og samræður þeirra.
Annálarnir var söguljóð í átján bókum sem fjallaði um sögu Rómar frá falli Tróju árið 1184 f.Kr. til embættistíðar Catos eldra í embætti censors árið 184 f.Kr.. Annálarnir var fyrsta latneska kvæðið sem ort var undir sexliðahætti, þeim brag sem var á grískum söguljóðum. Sexliðahátturinn varð í kjölfarið meginbragurinn á latneskum kveðskap. Annálarnir voru notaðir í kennslu rómverskra barna en var að lokum skipt út fyrir Eneasarkviðu Virgils. Um 600 línur Annálanna eru varðveittar.
Tenglar
Varðveitt brot Annála Enníusar á The Latin Library
Ko Takamoro
Ko Takamoro (9. nóvember 1907 - 26. mars 1995) var japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 2 leiki með landsliðinu.
Mangó
thumb|250px|Mangó
Mangó er notað á ýmsan hátt í matargerð en algengt er að búa til sultu (mangó-chutney) sem borin er fram með indverskum mat.
Svíanjóli
Svíanjóli (fræðiheiti: Chenopodium suecicum ) er einær jurt af hélunjólaætt.
Skagamálarar
thumb|Hip hip hurra! Kunstnerfest på Skagen málað af [[P.S. Krøyer, 1888.]] thumb|Solskin i den blå stue. mála af [[Anna Ancher, 1891]] Skagamálarar, einnig nefndir Skagenmálarar, var heiti yfir norræna listamannanýlendu á Skagen í Danmörku en listamennirnir settust þar að til að að mála í þeirri sérstöku birtu sem sögð var þar.
Berglind Björnsdóttir
Berglind Björnsdóttir (f. 1968) er ljósmyndari.
Menntun
Berglind er fædd og uppalin á Íslandi en hefur einnig búið í Flórída í Bandaríkjum. Hún hóf tveggja ára nám í ljósmyndun við Brevard Community College í Flórída árið 1990. Árið 1992 fluttist Berglind til Arizona þar sem hún hóf B.A. nám í ljósmyndum við Arizona State University og útskrifaðist þaðan 1994. Eftir 10 ára hlé frá námi hóf Berglind nám við Kvikmyndaskóla Íslands, árið 2004.
Verk og sýningar
Hún hefur tvisvar tekið þátt í samsýningum í Gerðarsafninu í Kópavogi, einnig á Ljósmyndasafni Íslands. Árið 2010 fékk Berglind styrk úr Menningarsjóði Magnúsar Ólafssonar til að gera ljósmyndabók um íslenskar konur, Modern Icelandic Woman. Berglind ferðaðist um allt land og tók myndir af íslenskum konum allt frá 18 að 88 ára aldri. Konurnar voru myndaðar heima hjá sér eða á stað sem tengist þeim á einhvern hátt.. Bókin vakti nokkra athugli og var afraksturinn kynntur í Ljósmyndasafni Reykjavíkur með sýningunni Kona árið 2012.
Jamie Carragher
James Lee Duncan Carragher (fæddur 28. janúar árið 1978) er fyrrum enskur knattspyrnumaður. „Carra eins og hann er kallaður var áður varnarmaður hjá Liverpool en eftir tímabilið 12/13 valdi hann að leggja skóna á hilluna. Hann spilaði með Englandi og þreytti frumraun sína gegn Hollandi í ágúst árið 2001.
Mount Assiniboine
thumb|Mount Assiniboine. Mount Assiniboine er fjall á mörkum Alberta og Bresku Kólumbíu í Kanada, nánar tiltekið á við Mount Assiniboine Provincial Park og Banffþjóðgarðinn. Það er 3618 metra hátt og er í Klettafjöllum. Það er stundum kallað Matterhorn Klettafjalla. Engir vegir eru við fjallið og þarf að ganga í 6 tíma til að komast að því.
Jamie Carragher
Þrátt fyrir að Carra hafi alist upp sem Everton stuðningsmaður, þá fékk leikstíll hans á vellinum sem og eðli hans og atvinnumennska og dugnaður, aðdáendur Liverpool til að elska hann sem einn af bestu leikmönnum Liverpool allra tíma. Stuðningsmenn Liverpool syngja reglulega „We All Dream Of A Team Of Carraghers við lag Bítlanna „Yellow Submarine á heimavelli og útileikjum.
Dómsvald
Dómsvald eða dómskerfi er dómstólakerfi sem sér um að framfylgja réttlæti við lausn ágreiningsmála í nafni ríkis eða þjóðhöfðingja. Samkvæmt kenningunni um þrískiptingu ríkisvaldsins er dómsvaldið sú grein ríkisvaldsins sem ber meginábyrgð á túlkun laga.
Vinabæir
Þó að hugmyndin sé vinsælli í Evrópu en annars staðar hefur hún verið tekin upp í öðrum heimsálfum meðal annars í Norður Ameríku þar sem hugtakið Systraborgir (sister cities) er notað eða Town twinning.
Síðan 1989 hafa um 1,300 vinabæir innan Evrópu verið styrktir af Evrópusambandinu og var heildarupphæð styrkjanna 12 milljón evrur árlega eða um einn miljarður íslenskra króna.
Grjótkrabbi
Grjótkrabbi (fræðiheiti: Cancer irroratus) er krabbategund sem er upprunnin frá Suður-Karólínu norður til Labrador. Grjótkrabbi getur orðið allt að 15 sm að skjaldarbreidd. Búsvæði hans er allt frá fjöru og niður í 750 m dýpi. Grótkrabbi er alæta og lifir á fiskurm krabbadýrum, burstaormum, samlokum, smokkfiskum og ígulkerjum. Töluverður stærðamunur er milli kynja. Mökun og frjóvgun eggja fer fram á haustin og bera kvendýrin frjóvguð egg með sér á afturbolsfótum fram að klaki næsta vor.
Hnakkur
thumbnail|Enskur söðull Hnakkur eða söðull er  ein tegund reiðtygja.
Algengast var alveg fram á 19. öld að áreiði almennings væri svokallaðir reiðþófar en það voru dýnur úr ullarþæfu. Myndverk frá miðöldum sýna skreytta söðla sem líta út eins og djúpir stólar. Þeir söðlar voru sennilega kallaðir standsöðlar en einkenni þeirra voru háar bríkur að framan og aftan. Þeir voru málaðir eða látúnsbúnir og voru þá kallaðir látúnssöðlar eða hellusöðlar. Konur riðu í sveifarsöðli en þar var eins konar stóll, breið sveif milli hárra bríka og fótaþjöl fyrir báða fætur. Á 17. öld urðu karlmannssöðlar þægilegri, í stað standsöðla komu bryggjusöðlar eða bryggjuhnakkar með lægri brúnum. Með iðnlærðum söðlasmiðum á miðri 19. öld komu nýjar gerðir af hnökkum og kvensöðlum, bríkur hurfu og dýnan var stoppuð með togi eða hrosshári og fest undir söðul og hnakk. Við lok 19. aldar urðu enskir klakksöðlar útbreiddir en í slíkum söðli sátu konur á ská og gátu stýrt hestinum.
Birki
Birki er ættkvísl jurta af birkiætt sem vaxa víða um norðurhvel jarðar. Birki er skylt elri (ölur) og hesli sem teljast einnig til birkiættar. Birkitegundum er skift í fimm undirættkvíslir.
Birkið er auðþekkt á smágerðu tenntu laufi og ljósum pappírskenndum berki.
Birki á Íslandi
Á Íslandi eru tvær birkitegundir innlendar og jafnframt mjög einkennandi fyrir íslenska náttúru: ilmbjörk (birki í daglegu tali) og fjalldrapi. Ilmbjörkin er eina innlenda tré landsins sem myndar skóga. Við landnám er talið að allt að þriðjungur Íslands hafi verið þakinn birkiskógi.
Birkitegundir
Ath: í mörgum Amerískum heimildum er B. pendula og B. pubescens'' víxlað, þrátt fyrir að þetta séu aðskildar tegundir með mismunandi litningatölu. En sá ruglingur kemur upphaflega frá Linné sjálfum, en hann setti tegundirnar undir nafnið B. alba''
The Devil Wears Prada (kvikmynd)
The Devil Wears Prada (íslenskt heiti: Djöfullinn gengur í Prada) er bandarísk gaman- og dramamynd sem kom út árið 2006. Hún er lauslega byggð á samnefndri bók eftir Lauren Weisberger sem gefin var út árið 2003. Í myndinni leikur Anne Hathaway persónuna Andy Sachs, nýútskrifaður nemandi sem flytur til New York og fær sér vinnu sem aðstoðarmaður tískuritstjórans Miranda Priestley, sem Meryl Streep leikur. Emily Blunt og Stanley Tucci eru í öðrum aðalhlutverkum, sem aðstoðamaður Miröndu Emily Charlton og listrænn stjórnandi Nigel. Adrian Grenier, Simon Baker og Tracie Thoms öll gegna öðrum mikilvægum hlutverkum. Wendy Finerman framleiddi myndina og David Frankel var leikstjóri. 20th Century Fox var drefingaraðili.
Leikur Meryl Streep var viðurkenndur víða og fékk hún margar tilnefningar til verðlauna, þar á meðal fjórtándu tilnefningu sína til Óskarsverðlauna og einnig tilnefningu til Golden Globe. Emily Blunt fékk líka allmargar tilnefningar til verðlauna, auk margra þeirra sem tóku þátt í framleiðslu myndarinnar. Þó að myndin væri töluvert gagnrýnd tók almenningur vel á móti henni. Hún var árangursrík sumarmynd sem kom út 30. júní í Bandaríkjunum. Velgengni myndarinnar hélt áfram í öðrum löndum í október sama ár. Í desember gekk útgáfa The Devil Wears Prada á DVD mjög vel í Bandaríkjunum. Heildartekjur myndarinnar urðu yfir 300 milljónir bandaríkjadala.
Þó að myndin eigi sér stað í tískuveröldinni vildu margir hönnuðir og aðrir sem vinna í iðnaðnum ekki taka þátt í myndinni út af því að þeir vildu ekki misbjóða henni Anna Wintour, ritstjóra Vogue. Talið er að hún hafi verið innblástur persónunnar Miranda Priestley. En margir hönnuðir létu fötin sín vera notuð í myndinni og þannig var hún meðal þeirra kvikmynda með dýrasta búningi allra tíða. Síðar snérist Wintour hugur um myndina og sagðist sér hafa fundist hún skemmtileg og líkaði vel við leik hennar Streeps.
Söguþráður
Andrea „Andy“ Sachs (Anne Hathaway) er duglegur blaðmaður sem er nýútskrifaður úr Northwestern-háskóla. Þó að henni finnist tískuiðnaðurinn grunnhygginn fær hún „vinnuna sem milljónir stelpur myndu deyja til að fá“: sem aðstoðarmaður hennar Miröndu Priestley (Meryl Streep), ískaldur ritstjóri tískutímaritsins Runway. Andy verður að þola skrýtnu meðhöndlun hennar af sér svo að hún geti fengið sér vinnu sem blaðmaður hjá öðru tímariti. Fyrst gengur henni ekki vel í vinnunni og hún blandar ekki vel við vinnufélagana sína.
Meðan Andy er á veitingarstað með föður sínum sem kom til New York í heimsókn til hennar hringir Miranda í hana: flugvellirnir í Flórídu þar sem hún er eru allir lokaðir vegna fellibyls en hún þarf að koma heim og biður Andy um að koma henni heim einhvern veginn. Andy reynir að bóka Miröndu flug hjá öllum flugfélögunum en það er ekkert flug vegna veðurs. Þegar Miröndu tekst að komast aftur til New York segir hún Andy frá því að hún hafi valdað sér fleira vonbrigðum en allir hinir aðstoðarmenn sem hún hefur ráð í vinnu áður.
Andy á samtal við listrænan stjórnanda Runway Nigel (Stanley Tucci) sem gefur annað sjónarhorn á Miröndu, verki hennar og tískuiðnaðnum. Andy ákveður að breyta sér og smám saman lærir hún hlutverk sitt og byrjar að klæða sig öðruvísi. Með tíð og tíma byrjar hún að vanrækja einkalíf sitt fyrir vinnu. Miranda tekur eftir þessum breytingum í Andy og gefur henni nýtt verkefni: að bera „Bókina“ (drög af öllu sem verður í næstu útgáfu Runway) út til raðhússins síns við Upper East Side. Því miður leika dætur Miröndu á henni og hún fer upp á efri hæð þar sem hún sér Miröndu og manninn hennar rífast. Í sjokki missir hún bókina niður og flýtur sér út úr húsinu.
Miranda refsar Andy með því að gefa henni ómögulegt verkefni: að fá óútgefna handritið fyrir næstu Harry Potter bókina handa dætrum sínum svo að þær getu lesið það í lestinni. Andy fer að láta af störfum þegar Christian Thompson (Simon Baker), frægur höfundur og kunningi hennar Andyjar hringir í hana og lætur hana vita að hann hafa fengið handritið. Andy kemur með eintak til Miröndu, sem er orðlaus. Hún heldur vinnunni sinni sem valdar manninum sínum vonbrigðum.
Þegar að Emily verður veik biður Miranda Andy um að fara með sér og Emily í hjálparstofnunarveislu þar sem aðstoðarkonurnar tvær þykjast vera gestir. Í rauninni eru þær að gefa Miröndu upplýsingar um þá sem hún er að tala við. Í veislunni bjargar Andy henni Emily þegar hún gleymir einu nafnanna. Þar hittir hún Jacqueline Follet, ritsjóra frönsku útgáfu Runway og afþakkar tilboð frá Christian fyrir tækifæri að hitta frægan útgefanda. Meðan hún er í veislunni missir hún af afmælisveislu mannsins síns Nate (Adrian Grenier).
Eitt kvöld þegar að Andy er að bera bókina út til Miröndu lætur hún hana Andy vita að hún vill ekki að Emily komir til Parísar í viðskiptaferð. Þá hikar Andy af því Emily hefur verið að hæla sér af Parísarferðinni í nokkra mánuði. Miranda segir Andy að ef hún ákveður að afþakkar boðið þá gerir hún ráð fyrir að Andy sé ekki alvara um vinnuna sína hjá Runway eða öðrum tímaritum. Andy á engra kosta völ en að taka boðinu. Daginn eftir biður Miranda Andy um að segja Emily frá því að hún fari ekki til Parísar sem er á leiðinni aftur í skrifstofuna. Rétt þegar Andy fer að segja Emily frá því keyrir leigubíll á hana. Síðdegis þann dag lætur hún Christian kissa hana á kinninni sem vinkonan sín Lily sér. Lily segir Andy að tala við manninn sinn um að hún er að fara til Parísar. Hún gerir það og þá hætta þau saman.