cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sálgreining
Gagnrýni
Sumir gagnrýnendur, líkt og Juliet Mitchell, hafa stungið upp á að grunnhugmynd Freuds - það að meðvitaðar hugsanir okkar og aðgerðir séu drifnar áfram af ómeðvituðum hugsunum og hræðslu - skuli hafnað vegna þess að hún óbeint segir að við getum tæplega sett fram alhliða né hlutlægar kenningar um heiminn og séu því of takmarkaðar til að hjálpa til við að skilja og útskýra mannlega hegðun.
Freud hefur verið gagnrýndur af feministum fyrir að hafa verið barn síns tíma og haft óþroskaðar hugmyndir um kynþroska og sálarlíf kvenna.
Karl Popper setti út á rannsóknaraðferðir Freud og hélt því fram að kenning Freuds um dulvitundina sé ekki hægt að rengja og sé þar með ekki vísindaleg. Hann hins vegar mótmælti ekki að öllu leyti þeirri hugmynd að það séu ferlar í huga okkar sem við ekki vitum af.
Rubin Kazan
Rubin Kazan er rússneskt knattspyrnulið frá borginni Kazan sem er stærsta borg Tatarstan. Rubin vann Rússnesku úrvalsdeildina árið 2008 og 2009. Liðið vakti mikla athygli í Meistaradeild Evrópu 2009-2010 með því að sigra Börsunga 2-1.
David Gray
thumb|right|David Gray í Seattle, Bandaríkjunum David Gray (fæddur 13. júní 1968) er breskur tónlistarmaður þekktastur fyrir lög sín Babylon, This Years Love, Sail Away og The One I Love.
Ævisaga
David er fæddur 13. júní 1968 í Sale í norðurhluta Manchester-borgar. Um 9 ára aldur fluttist hann með fjölskyldunni til Pembroke-skíris í Wales en sneri til baka til Englands á fullorðinsárunum og settist þá að í norðurhluta landsins til að læra við Liverpool-háskóla. Írar og Wales-búar einkenna aðdáendur hans vegna þess hve mikið hann kom fram á Írlandi og í Wales. Í eitt af fyrstu skiptunum sem hann kom fram í Írlandi kynntist hann Pat Ingoldsby, þekktum írskum gamanleikritahöfundi. Sjónvarpsþátturinn No Disco, sem spilaði óskalög áhorfenda, tók Gray upp á arma sína og lék tónlist hans. Í einum slíkum þætti sá Ingoldsby David í fyrsta sinn. Lagið var Coming Down.
Árið 1992 komst David á samning hjá Hut Records í Stóra-Bretlandi og Caroline Records í Bandaríkjunum. Árið eftir kom fyrsta platan út og hét hún A Century Ends. Platan einkennist af þjóðlagagítar og sorglegum textum Davids.
Næsta plata var Flesh en hún kom út árið 1994. Sú fyrri hafði ekki selst í mörgum eintökum, en það stoppaði ekki lagasmíðar Davids. Eftir útgáfu fyrstu plötunnar fór David á tónleikaferðalag með Shawn Colvin. Flesh vakti mikla athygli en hann missti samt samninginn við Hut Records. Aftur á móti bauðst honum samningur við EMI útgáfufyrirtækið.
Næsta plata í röðinni var Sell Sell Sell, sem kom út í takmörkuðu upplagi. David lagði aftur upp í langferð, en í þetta skipti hitaði hann upp fyrir ekki minni hljómsveitir en Radiohead og Dave Matthews Band. Samt sem áður kviknaði ekki glæðan í hlustendum og plötukaupendum. Eitthvert volæði hefur komið í David því hann sagði upp samningi sínum við EMI.
David safnaði saman vinum sínum Clune og Tim Bradshaw, sem hafa unnið saman síðan, árið 1998 og réðust þeir í upptökur á nýrri plötu. Þeir unnu í svefnherbergi Gray í London og söfnuðu fjármunum til vinnunar. Loks gáfu þeir plötuna, White Ladder, út undir eigin merkjum, sem IHT Records. Þetta var platan sem kom honum á toppinn. En þó ekki strax, því það var ekki fyrr en árið 2000 sem hún fór á topp breska vinsældarlistans. Þar er að finna þekktustu lög hans, lög á borð við „This Years Love“, „Sail Away“ og „Babylon“.
2001 kom fimmta breiðskífa hans út; „A New Day at Midnight“. Þessi plata sat efst á vinsældalistum líkt og sú sem á undan kom, en einnig sú nýjasta, „Life in Slow Motion“ sem kom út í september 2005.
Þróun tónlistarinnar
Fyrri hluta ferils síns spilaði David mest þjóðlagatónlist og var þá mest með þjóðlagagítar. Á Sell, Sell, Sell er David farinn að reyna við rokktónlist og jafnvel raftónlist. Á White Ladder, er meira leitað út í popp-tónlist og hljóðgervill mikið notaður. Ef vel er hlustað er jafnvel hægt að heyra umferðarnið í bakgrunni nokkurra laga. Við Life in Slow Motion vann Marius De Vries við framleiðslu, en hann hefur meðal annars unnið með Madonnu og Björku.
Hljómsveitin
Þegar David Gray ferðast um og heldur tónleika eru oftast þrír aðrir með honum á sviði. Þetta eru:
Smáskífur
Af A Century Ends:
Af White Ladder:
Af A New Day At Midnight:
Af Life in Slow Motion:
Af Draw the Line:
Helena Eyjólfsdóttir syngur metsölulögin frá Evrópu
Helena Eyjólfsdóttir syngur metsölulögin frá Evrópu er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1959. Á henni syngur Helena Eyjólfsdóttir fjögur erlend metsölulög við undirleik hljómsveitar Kjell Karlsen. Tekið er fram á plötuumslagi að sungið sé einraddað og tvíraddað. Mynd á forsíðu vísar í tvíröddunina. Platan er hljóðrituð í mono. Umslag: Amatörverslunin ljósmyndastofa. Pressun: AS Nera í Osló.
Óðinn Valdimarsson syngur fjögur lög
Óðinn Valdimarsson er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1959. Á henni syngur Óðinn Valdimarsson fjögur lög með hljómsveit Finns Eydal og Atlantic kvartettinum. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Forsíða: Amatörverslunin ljósmyndastofa. Pressun: AS Nera í Osló.
Lyngjafni
Lyngjafni L., (Lycopodium annotinum, ) er tegund jafna, sem vex í skógum kaldari hluta Norður Ameríku (Grænland, St. Pierre & Miquelon, öll tíu héruð og öll þrjú ríki Knada, Alaska, og fjöll meginhluta Bandaríkjanna), auk Asíu (Kína, Rússland, Japan, Kórea, Nepal, Assam), og mestöll Evrópa.
Lycopodium annotinum er algeng jafnategund sem breiðist út með láréttum stönglum eftir jarðvegs-yfirborði. Hann er yfirleitt ógreindur eða lítið greindur, hver grein er með gróaxi efst. Blöðin eru með smágerða tenningu á jaðrinum.
Lyngjafni er sjaldgæfur á Íslandi.
Burstajafni
Burstajafni (Lycopodium clavatum, ) er útbreiddasta tegund jafna. Hann er að finna á einum stað á Íslandi, í landi Ormsstaða í Breiðdal.
Útbreiðsla
Lycopodium clavatum hefur víða útbreiðslu um nokkur meginlönd. Það eru aðskildar undirtegundir og afbrigði á mismunandi svæðum útbreiðslusvæðisins:
Þrátt fyrir að vera útbreiddur á heimsvísu, eins og margir jafnar, er hann bundinn við óröskuð svæði, og hverfur á ræktuðu landi og svæðum þar sem reglulega brennur. Afleiðingin er að hann er hættu á mörgum svæðum. Á Íslandi er hann friðaður samkvæmt náttúruverndarlögum.
Leiðtogafundurinn í Höfða
thumb|327x327dp|Við samningaborðið. Í bakgrunninum er mynd af [[Bjarni Benediktsson (f. 1908)|Bjarna Benediktssyni eftir Svölu Salman.]] thumb|Ronald Reagan og Mikhaíl Gorbatsjev eftir síðasta fund þeirra í Höfða.|326x326dp Leiðtogafundurinn í Höfða var fundur milli Ronald Reagan, forseta Bandaríkjanna og Mikhaíl Gorbatsjev, leiðtoga Sovétríkjanna sem haldinn var í Höfða 11. til 12. október 1986. Tilgangur fundsins var undirbúa fund leiðtoganna í Washington ári síðar en þar átti að ræða um takmörkun á vígbúnaði og deilu- og mannréttindamál.
Viðbúnaður
Mikil öryggisviðbúnaður var við komu leiðtogana, sem dæmi má nefna að skotheldar bifreiðar voru fluttar til landsins, hús í nágrenni við Höfða voru rýmd á meðan á fundinum stóð og var eftirlit með farþegum til landsins hert en fundurinn var ákveðin með aðeins 10 daga fyrirvara. Í fylgdarliði leiðtogana voru alls um 400 manns en einnig heimsóttu um 1.000 blaðamenn landið vegna fundarins. thumb|[[Höfði|325x325dp]]
Niðurstaða
Fundinum var slitið án niðurstöðu en þrátt fyrir það er talið að hann hafi gegnt gífurlega mikilvægu hlutverki í þróun afvopnunarmála og verið mikilvægur þáttur í undirritun INF-sáttmálans í desember 1987.
Edith Cavell
thumb|right|Edith Cavell Edith Louisa Cavell (4. desember 1865 – 12. október 1915) var bresk hjúkrunarkona. Hennar er minnst fyrir að bjarga lífum hermanna beggja hliða í fyrri heimsstyrjöldinni og fyrir að hjálpa 200 hermönnum bandamanna að sleppa frá Belgíu sem þá var hernumin af Þjóðverjum. Fyrir þennan verknað var hún handtekin og dæmd til dauða fyrir landráð af herstjórn Þjóðverja. Þrátt fyrir alþjóðlegan þrýsting á Þjóðverja til að þyrma Cavell var hún skotin til bana af þýskri aftökusveit. Aftaka hennar var fordæmd víða um heim og hafði afar neikvæð áhrif á ímynd Miðveldanna í fréttaumfjöllun.
Cavell er vel þekkt fyrir að segja að „föðurlandsást [sé] ekki nóg, ég má ekki hafa neitt hatur í hjarta mér.“ Hún var heittrúaður meðlimur ensku biskupakirkjunnar og fann sig því knúna til að hjálpa öllum sem þurftu á hjálp að halda, hvort sem þeir voru Þjóðverjar eða Bandamenn. Eftir henni er haft máltækið „Ég get ekki numið staðar á meðan lífum þarf að bjarga.“ Enska biskupakirkjan hyllir hana árlega sem dýrling þann 12. október.
Cavell, sem var fjörutíu og níu ára þegar hún var skotin, var þegar velkunn í Belgíu sem frumkvöðull í nútímahjúkrunarfræði.
Svartburkni
Asplenium trichomanes ) er sjaldgæf burknategund (á Íslandi).
Undirtegundir
Asplenium trichomanes er með tvílitna (diploid), tetraploid og sexlitna (hexaploid) cytotype, sem hafa verið tilnefndar til að vera sjálfstæðar tegundir. Þrílitna (triploid) cytotype (ófrjór blendingur á milli tvílitna og fimmlitna arfgerða) þekkjast einnig. Innan þessara arfgerða (cytotypes) eru nokkrar undirtegundir viðurkenndar, þar á meðal
Listi yfir ráðuneyti Íslands
Konungsríkið Ísland (1918–1944)
Lést í embætti 23.6. 1926 sat uns Jón Þorláksson var skipaður 8.7.1926 Minnihlutastjórn
Lýðveldið Ísland (1944–núverandi)
Samanlagður þingmannafjöldi var 35, en tveir þingmenn Vinstrihreyfingarinnar - græns framboðs studdu ekki stjórnina.
Ragnar Bjarnason - Úti í Hamborg
Ragnar Bjarnason - Úti í Hamborg er 45 snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1967. Á henni flytja Ragnar Bjarnason og hljómsveit hans fjögur lög. Forsíðumyndina tók Kristján Magnússon.
Klettaburkni
Vistfræði
A. viride er upprunaleg tegund í norður og vestur Norður-Ameríka og norður Evrópu og Asíu. þetta er smávaxinn klettaburkni, og vex á kalkríkum klettum. Hann er tvílitna, með n = 36, og myndar kynblendinga við Asplenium trichomanes sem heitir Asplenium × adulterinum, og hefur fundist á Vancouver-eyju, British Columbia.
Sjóvár-Almennra deild karla í knattspyrnu 1996
Lokastaða deildarinnar
Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur
Markahæstu menn
Skoruð voru 280 mörk, eða 3,11 mörk að meðaltali í leik.
Úrslit deildarbikarsins
Markaskorarar: Haraldur Ingólfsson '50 (víti) Ólafur Þórðarson '53 - Tryggvi Guðmundsson '90 (víti)
Flokkur (lotukerfið)
Flokkur í lotukerfinu er lóðréttur hópur frumefna. Það eru 18 flokkar í lotukerfinu.
Það er engin tilviljun að sumir þessara flokka svara nákvæmlega til efnaflokkar: lotukerfið var upprunalega búið til til að raða upp þeim efnaflokkum, sem þekktir voru á þeim tíma, í skiljanlegt form.
Nútímalegri útskýring á mynstri lotukerfisins er sú að frumefni í hverjum flokki hafa svipaða uppsetningu á ysta rafeindahveli frumeinda sinna. Sökum því að efniseiginleikar stýrast mestmegnis af víxlverkun ystu rafeinda hverrar frumeindar, hefur það tilhneigingu til að gefa frumefnum í sama flokki svipaða efnislega- og efnafræðilega eiginleika.
Flokkatölur
Til eru þrjár leiðir til að tölusetja flokka lotukerfisins, ein notar arabíska tölustafi en hin tvö nota rómverska tölustafi. Upprunalega voru flokkarnir númeraðir með rómverskum tölustöfum, en arabíska kerfið var síðan lagt fram af Alþjóðlegu sambandi efnafræðifélaga (IUPAC) til að koma í stað hinna tveggja gömlu rithátta, sem að þóttu ruglandi.
Það er töluverður ruglingur í gangi með gömlu kerfin (gamla IUPAC og CAS kerfið) sem að blandaði saman rómverskum tölustöfum og bókstöfum. Í gamla IUPAC kerfinu voru stafirnir A og B notaðir til að skipta lotukerfinu í vinstri (A) og hægri (B) helminga, á meðan CAS kerfið notaði sömu stafi til að merkja aðalhóp frumefna (A) og hliðarfrumefni (B). Fyrra kerfið var mest notað í Evrópu á meðan það síðara var mest notað í Ameríku. Nýja IUPAC kerfið var þróað til að taka við af þessum tveimur kerfum og forðast miskilning.
Flokkar lotukerfisins eru sem hér segir (gömlu töluframsetningarnar innan sviga: Evrópska og Ameríska):
Mið-Ameríka
right|thumb|300|Kort af Mið-Ameríku. Mið-Ameríka er sá hluti Norður-Ameríku sem liggur á milli suðurlandamæra Mexíkó og norðvesturlandamæra Kólumbíu í Suður-Ameríku. Sumir landfræðingar skilgreina Mið-Ameríku sem stórt eiði og landfræðilega eru hlutar Mexíkó frá Tehuantepec-eiðinu stundum taldir til Mið-Ameríku; þ.e. mexíkósku fylkin Chiapas, Tabasco, Campeche, Yucatán og Quintana Roo. Almennara er þó að telja til Mið-Ameríku löndin milli Mexíkó og Kólumbíu.
Til Mið-Ameríku teljast því löndin (í stafrófsröð):
Sigurður Björnsson syngur jólasálma
Sigurður Björnsson syngur er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1959. Á henni flytur Sigurður Björnsson fjögur lög með kvennakór undir stjórn Ragnars Björnssonar. Píanóleikari er Magnús Bl. Jóhannsson og Ragnar Björnsson leikur á orgel Dómkirkjunnar. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Umslag: Amatörverslunin ljósmyndastofa. Pressun: AS Nera í Osló. Prentun: ÞEGG.
Hljómsveit Ingimars Eydal - Sumarást
Hljómsveit Ingimars Eydal - Sumarást er 45-snúninga hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1968. Á henni flytja Hljómsveit Ingimars Eydal, Helena Eyjólfsdóttir og Þorvaldur Halldórsson fjögur lög.
Um lag
„Ég tek hundinn“ var upphaflega aukalag á plötunni en breyttist svo í aðallag.
Dervish (hljómsveit)
Dervish er írsk þjóðlagahljómsveit sem hefur gefið út 10 hljómplötur. Hljómsveitin var stofnuð 1989 af þeim Liam Kelly, Shane Mitchell, Martin McGinley, Brian McDonagh og Michael Holmes. Hljómsveitin lenti í síðasta sæti Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2007 með laginu „They Can't Stop The Spring“.
Óðinn Valdimarsson syngur Einsi kaldi úr Eyjunum
Óðinn Valdimarsson syngur Einsi kaldi úr Eyjunum er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1959. Á henni syngur Óðinn Valdimarsson fjögur lög með Atlantic kvartettinum, þar á meðal hið vinsæla Einsi kaldi úr Eyjunum. Kvartettinn skipuðu Finnur Eydal, saxófónn, klarinett, bongótromma, Ingimar Eydal, píanó, harmonika, Edwin Kaaber, gítar og Sveinn Óli Jónsson, trommur. Helena Eyjólfsdóttir lék á slagverk í tveimur laganna. Útsetning: Ingimar Eydal. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Ljósmynd: Amatörverslunin ljósmyndastofa. Pressun: AS Nera í Osló. Prentun: ÞEGG.
Ljóstillífun
thumb|[[Lauf eru sá hluti plöntunnar sem er mest notaður til ljóstillífunar]] Ljóstillífun er það lífefnafræðilega ferli sem plöntur, þörungar, sumar bakteríur og einstaka frumdýr nota til að vinna orku úr sólarljósi til að framleiða næringu. Ljóstillífun er mjög mikilvæg lífríki jarðar þar sem nær allar lífverur þar treysta beint eða óbeint á þá orku sem til verður við ljóstillífun, einnig mynda nær allar lífverur sem stunda ljóstillífun súrefni sem aukaafurð. Lífverur sem eru færar um ljóstillífun eru kallaðar frumbjarga lífverur.
Ljóstillífun í plöntum
Plöntur breyta koltvíoxíði og vatni í sykrur og súrefni með ljóstillífun með eftirfarandi efnaferli:
Þetta nægir þó ekki til að lýsa til fullnustu ljóstillífunarferlinu. Í raun skiptist ljóstillífunin í tvö ferli sem eru kölluð ljósháð kerfi (light reaction) og ljósóháð kerfi (dark reaction eða Calvin cycle).
Hebreska sjálfstjórnarfylkið
Hebreska sjálfstjórnarfylkið (á rússnesku: Еврейская автономная область), er í Rússneska sambandsríkinu og ein 83 eininga þess. Það liggur að Khabarovskfylki og Amúrfylki í austurhluta sambandsríkisins og við landamæri Heilongjiang-héraðs í Kína. Fylkið er um 36.000 ferkílómetrar.
Ljóstillífun
Ljóstillífun í plöntum
Ljósháða kerfið notar ljóseindir (fótónur) til að búa til ATP úr ADP (fosfathópur er hengdur á ADP sem hefur þá þrjá fosfathópa í stað tveggja). Ferlið hefst á því að blaðgrænan (chlorophyll), sem er í himnuskífunum (thylakoid) í grænukornunum (staflar af himnuskífum eru nefndir grönur), gleypir ljóseind og örvar þetta blaðgrænuna sem getur þá gefið frá sér rafeind. Rafeindaflutningskeðja í himnuskífukerfinu flytur svo þessa rafeind til. Það sem myndast í þessu ferli er NADPH+, róteind (H+) og ATP.
Hebreska sjálfstjórnarfylkið
thumb|right|400px|Kortið sýnir legu hebreska sjálfstjórnarfylkisins innan hins víðfeðma rússneska sambandsríkis
Ljóstillífun
Ljóstillífun í plöntum
Ljósóháða kerfið notar svo þetta ATP, NADPH og róteindina (H+) til að búa til sykrur úr CO2. Ljósóháða kerfið vinnur í merg (stroma) grænukornanna. Þrátt fyrir nafnið virkar ljósóháða kerfið aðeins þegar ljóss nýtur við því þau ensím sem nauðsynleg eru til að búa til sykrur úr CO2 nýta sér ATP-ið og NADPH-ið sem kemur út úr ljósháða kerfinu. Þessum ensímum er ekki komið fyrir á „lager“ og því ganga kerfin bara samhliða.
Til eru þrjú megin ljóstillífunarferli í plöntum; C3 (sem er langalgengast), C4 og CAM (algengt í þykkblöðungum).
Hebreska sjálfstjórnarfylkið
Árið 2010 voru íbúar um 176.558, af ýmsu þjóðerni, en langstærstur hluti þeirra Rússar eða 93%. Önnur þjóðarbrot eru: Úkraínumenn 3% og Gyðingar um 1%. Höfuðstaður fylkisins er Birobidzhan með um 75 þúsund íbúa.
Saga
Landsvæðið var byggt upp þegar rússneska keisaradæmið skipaði Amúr-kósökkum að verja austurlandamæri Rússlands 1848. Þéttbýli jókst síðan þegar Síberíuhraðlestin til Vladivostok var lögð um svæðið.
Hebreska sjálfstjórnarfylkið var stofnað sem stjórnsýslueining innan Sovétríkjanna árið 1934 sem afleiðing af þjóðernisstefnu Jósefs Stalíns. Gyðingum var þar úthlutað landsvæði innan Sovétríkjanna til að stunda jiddíska menningararfleifð sína innan hins sósíalíska kerfis.
Árið 1939 bjuggu þar um 18.000 Gyðingar eða um 16% mannfjöldans. Hámarki náði fjöldi þeirra árið 1948 þegar þeir voru um 30.000, eða um fjórðungur íbúa svæðisins. Árið 2002 voru þar einungis 1.628 gyðingar (1% mannfjöldans), en Rússar töldu um 92,7% íbúanna.
Módena
Módena er næststærsta borg Emilía-Rómanja héraðsins á Ítalíu. Íbúar borgarinnar eru um 184.525 (2013). Borgin er þekkt um allan heim fyrir bíliðnað en Ferrari og Maserati eru framleiddir þar. Hún er einnig þekkt fyrir matarhefð.
Sveitarstjórnarkosningar á Íslandi
Þetta er listi yfir kosningar til sveitarstjórna á Íslandi. Fyrir árið 1930 var mismunandi eftir sveitarfélögum hvaða ár kosningar voru haldnar. Árið 1930 var kosið á ný í allar sveitarstjórnir og til fjögurra ára í senn.
Gísli á Uppsölum
Gísli á Uppsölum, skírður Gísli Októvíanus Gíslason (29. október 1907 – 31. desember 1986), var bóndi og einbúi í Selárdal á Vestfjörðum. Millinafn Gísla „Októvíanus“ er mjög oft misritað sem „Oktavíus“ í íslenskum fjölmiðlum eða annarstaðar. Foreldrar hans hétu Gísli Sveinbjörnsson (1852–1916) og Gíslína Bjarnadóttir (1867–1949). Hann átti þrjá bræður sem voru: Gestur (1901–1980), Bjarni (1903–1988) og Sigurður Jóhannes (1909–1991).
Hann varð þjóðþekktur þegar Ómar Ragnarsson sótti hann heim í Stikluþætti sem var frumsýndur hjá Ríkissjónvarpinu á jóladagskvöldi árið 1981. Þá fékk Stikluþáttur Ómars misgóð viðbrögð. Sumir voru á því máli að búskaparhættir hans gæfu innsýn inn í fortíðina á meðan aðrir gagnrýndu þáttinn. Meðal gagnrýnenda var Þorbjörn Broddason, prófessor í félagsfræði við Háskóla Íslands sem skrifaði: „Ómar hefur gert mikið og á heiður og aðdáun skilið fyrir sitt lífsverk en ég hef alltaf litið á þennan þátt hans um Gísla sem hans versta axarskaft. Þarna er maður sem er hreinlega fatlaður, utanveltu og veit ekkert hvaðan á sig stendur veðrið. Þá kemur allt í einu einhver maður að sunnan með græjur og eltir hann um túnið og hann hrökklaðist undan honum eins og sært dýr. Mér fannst þetta óskaplega sorglegt, var misboðið og var alveg gáttaður þegar ég sá undirtektir fólks. Að það væri að hrífast af þessu.“
Þá er það ekki ljóst hvort það var Gísli sem einangraði sig frá samfélaginu eða hvort honum var útskúfað fyrir að vera öðruvísi. Það er hinsvegar vitað að hann var oft einmanna og var ekki ánægður með þær aðstæður sem hann lifði við.
Guovdageaidnu
Guovdageaidnu (norska: Kautokeino) er sveitarfélag í Finnmörku í Noregi, 9.704 km² að stærð og íbúarnir eru um það bil 2.910 (2020).
Kreari
Kreari (úr ensku: Crayer) var lítið seglskip, um 30 tonna, með eitt rásegl sem algengt var að nota til vöruflutninga og úthafssiglinga í Norður-Atlantshafi á 14. og 15. öld. Skipið var breitt og óþjált í siglingu en með hlutfallslega mikla lestargetu.
Boðið upp í dans 1 - Barnadansar
Boðið upp í dans 1 - Barnadansar er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1960. Á henni flytja barnakór og hljómsveit Magnúsar Péturssonar ellefu lög. Platan er gefin út í samstarfi við dansskóla Hermanns Ragnars og aftan á plötuumslagi stendur að barnasöngvarnir og dansarnir séu í réttu dans-tempói. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Umslag: Amatörverslunin ljósmyndastofa. Pressun: AS Nera í Osló.
Lagalisti
thumb|right|Platan var pressuð í rauðum og svörtum lit.
Lögin úr leikritinu Kardemommubænum
Kardemommubærinn er 45-snúninga hljómplata gefin út af Íslenzkum tónum árið 1960. Á henni eru 13 lög úr sýningu Þjóðleikhússins á Kardemommubæ Thorbjörn Egner frá 1960. Þýðing var í höndum Helgu og Huldu Valtýsdætra, ljóðaþýðingu gerði Kristján frá Djúpalæk og leikstjóri var Klemens Jónsson. Hljómsveitarsjóri var Carl Billich og sögumaður Róbert Arnfinnsson. Platan er hljóðrituð í mono. Upptaka: Ríkisútvarpið. Ljósmyndir á bakhlið: S. Vignir. Pressun: AS Nera í Osló. Prentun: ÞEGG.
Flytjendur á plötu
Uppfærsla Þjóðleikhússins á Kardemommubænum 1960 varð feykivinsæl. Sýningar urðu alls 75 og um 46.000 manns sáu verkið. Ræningjana léku Ævar Kvaran, Baldvin Halldórsson og Bessi Bjarnason. Róbert Arnfinnsson lék bæjarfógetann, Emilía Jónasdóttir lék Soffíu frænku og Kamillu litlu lék Emilía Ólafsdóttir. Aðrir leikarar sem koma fram á plötunni eru Helgi Skúlason, Anna Guðmundsdóttir og Þorgrímur Einarsson. Félagar úr Sinfóníuhljómsveit Íslands leika undir stjórn Carl Billich og barnakór og aðrir leikarar syngja með.
Joshua A. Norton
Joshua Abraham Norton (u.þ.b. 1818 – 8. janúar 1880), einnig þekktur sem Norton keisari, var íbúi San Francisco í Kaliforníu sem lýsti sig árið 1859 „Norton 1. keisara Bandaríkjanna og verndara Mexíkó.“
Norton fæddist í Englandi og ólst að mestu upp í Suður-Afríku. Eftir að móðir hans dó árið 1846 og faðir hans árið 1848 sigldi Norton vestur á bóginn og kom til San Francisco, hugsanlega í nóvember 1849. Í fyrstu vann Norton sem athafnamaður en auðæfi hans glötuðust eftir misheppnaða fjárfestingu hans á hrísgrjónarækt í Perú.
Norton hvarf úr athafnalífinu eftir að hann tapaði málssókn þar sem hann reyndi að ógilda hrísgrjónafjárfestinguna. Hann birtist aftur í september 1859 þegar hann gerði tilkall til stöðu keisara Bandaríkjanna. Þótt hann hefði engin pólitísk völd né áhrif fyrir utan þau sem íbúarnir eftirlétu honum varð hann mjög vinsæll í San Francisco og gjaldmiðill í hans nafni var jafnvel leyfilegur hjá fyrirtækjum sem hann átti viðskipti við. Þótt margir teldu Norton geðveikan eða í meira lagi sérvitran fögnuðu íbúar San Francisco konunglegri nærveru hans og tilskipunum, eins og þeirri að leysa ætti upp Bandaríkjaþing með valdi, byggja brú frá San Francisco til Oakland og göng undir San Francisco-flóann. Löngu eftir dauða Nortons voru svipuð mannvirki byggð og hafa margar tillögur borist um að endurnefna brúna „Brú Nortons keisara.“
Þann 8. janúar 1880 hneig Norton niður við gatnamót Kaliforníu- og Dupontstræta og lést áður en hægt var að veita honum læknisaðstoð. Um 30.000 manns flykktust út á götur San Francisco til að votta keisaranum virðingu sína við útför hans. Norton hefur birst eða verið getið í skáldverkum eftir Mark Twain, Robert Louis Stevenson, Christopher Moore, Morris og Goscinny, Selmu Lagerlöf og Neil Gaiman.
Einar H. Kvaran
Einar fæddist í Vallanesi í Suður-Múlasýslu og ólst upp í Blöndudalshólum í Austur-Húnavatnssýslu og Goðdölum í Skagafirði en faðir hans, Hjörleifur Einarsson, var prestur á báðum þessum stöðum. Einar varð stúdent úr Lærða skólanum í Reykjavík 1881 og fór síðan til náms í Kaupmannahöfn og lagði þar stund á hagfræði við Hafnarháskóla en lauk ekki prófi. Eftir Kaupmannahafnarveruna var Einar lengi ritstjóri, fyrst í Winnipeg, þar sem hann átti þátt í stofnun bæði Heimskringlu og Lögbergs, og síðan á Íslandi þar sem hann tók upp ættarnafnið Kvaran árið 1916. Hann var mikill spíritisti, átti þátt í að stofna Sálarrannsóknarfélag Íslands og var fyrsti ritstjóri tímaritsins Morguns. Þegar Einar var í Kaupmannahöfn var raunsæisstefnan sem óðast að ryðja sér til rúms á Norðurlöndunum. Hann hreifst af stefnunni og gaf út tímaritið Verðandi 1882 með þremur félögum sínum þar sem þeir birtu eftir sig verk í anda hinnar nýju stefnu. Einar var mikilvirkur höfundur og skrifaði bæði skáldsögur og smásögur í raunsæislegum stíl.
Einar giftist Gíslínu Gísladóttur árið 1888. Meðal barna þeirra var Ragnar E. Kvaran, prestur og landkynnir. Meðal barnabarna þeirra voru Sigurð Arnalds, útgefandi og ritstjóri, Ævar Kvaran, leikari og Böðvar Kvaran, bókasafnari og bóksöguritari.
Sjóvá-Almennra deild karla í knattspyrnu 1997
Árið 1997 var Íslandsmótið í knattspyrnu haldið í 86. skipti. ÍBV vann sinn 2. titil. Styrktaraðili mótsins var Sjóvá Almennar.
Lokastaða deildarinnar
Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur
Markahæstu menn
Skoruð voru 276 mörk, eða 3,067 mörk að meðaltali í leik.
Steingrímur Jóhannesson
Knattspyrnuferillinn
Steingrímur spilaði lengst af ferilsins með ÍBV og varð tvívegis Íslandsmeistari með ÍBV, 1997 og 1998 þegar ÍBV sigraði tvöfalt. Hann var markakóngur efstu deildar árin 1998 og 1999. Litlu munaði að hann endurtæki leikinn með Fylki aðeins fjórum árum seinna þegar aðeins tveimur stigum munaði síðan að hann yrði einnig Íslandsmeistari með Fylki árið 2002 en það ár varð hann bikarmeistari með Fylki.
Tímabilið eftir ferilinn
Síðar lék Steingrímur með liði Selfoss og þá lá leiðin aftur til Vestmannaeyja þar sem Steingrímur lék með ÍBV og KFS. Steingrímur lék samtals 221 leik í efstu deild og skoraði í þeim leikjum 81 mark. Þá lék hann einn A-landsleik og þrjá leiki fyrir U-21-landsliðið.
Veikindi
Steingrímur greindist með krabbamein árið 2011 hann lést af völdum þess 1. mars 2012 aðeins 38 ára að aldri.
Súðbyrðingur
thumb|right|Súðbyrðingurinn sést greinilega á þessari mynd af [[Ásubergsskipið|Ásubergsskipinu. ]] Súðbyrðingur er það kallað þegar skipshliðin (byrðingurinn) er smíðuð þannig að borðin eru fest langsum á kjöltréð þannig að hvert borð skarast við borðin á undan og eftir (skarsúð). Þessi aðferð var notuð við skipasmíðar frá því fyrir 9. öld og er eitt af því sem einkennir t.d. víkingaskip. Íslenskir árabátar voru smíðaðir með þessum hætti fram á 20. öld. Í dag er þessi aðferð enn notuð við smíði lítilla árabáta eins og hinna svokölluðu færeyinga. Sama stallalag á skipshliðinni er einnig stundum haft á plastbátum þar sem það gefur bátnum aukinn stöðugleika.
Dílaburkni
Dílaburkni, fræðiheiti Dryopteris expansa, er burknategund af þrílaufungsætt, ættaður úr svölum tempruðum og norðlægari svæðum Norðurhvels, í mikilli hæð suður til Spánar og Grikklands í suður Evrópu, til Japan í austur Asíu, og til mið Kaliforníu í Norður Ameríku. Þessari tegund var fyrst lýst frá Þýskalandi. Hann kýs svala, raka bland- eða barrskóga og vex þar oft á rotnandi trjám, og klettasprungum í fjallshlíðum. Hann er yfirleitt rakakær og sérstaklega við árbakka.
Lýsing
Hann er með kröftugan, viðarkenndan, láréttan jarðstöngul, með stórum, grænum tvífjaðurskiftum blöðum, 10–60 sm (sjaldan 90 sm) löngum. Gróblettir eru neðan á blöðunum. Fjölgun með gróum og með skiftingu á stönglinum.
Litningatalan er 2n = 82.
Orðsifjar
Fræðiheiti tegundarinnar, expansa, kemur úr latínu expando, í merkingunni að "breiðast út".
Nytjar
Rótin inniheldur filicin, efnasamband sem lamar bandorma og og önnur sníkjudýr í innyflum og hefur verið notaður sem ormahreinsir.
Bólu-Hjálmar
thumbnail|Hluti af minnismerki um Hjálmar. Vísubrotið hljóðar svo: Flest eg tætti tals í þætti / til miðnættis kröpin vóð.
Hjálmar Jónsson, betur þekktur sem Bólu-Hjálmar, (fæddur á Hallandi í Eyjafirði 29. september 1796, dáinn í Brekkuhúsum skammt frá Víðimýri í Skagafirði 25. júlí 1875) var bóndi og ljóðskáld.
Móðir Hjálmars, Marsibil Semingsdóttir, var heimilislaus þegar hún eignaðist hann, kom að kvöldi dags að Hallandi á Svalbarðsströnd og tók léttasótt um nóttina. Daginn eftir fór vinnukona á Hallandi, Margrét að nafni, með barnið áleiðis til hreppstjórans og bar það í poka. Hún kom við á Dálksstöðum og húsmóðirin þar, ekkja að nafni Sigríður Jónsdóttir, fann svo til með drengnum að hún tók hann í fóstur og ól hann upp til átta ára aldurs. Þá fór hann til föður síns, Jóns Benediktssonar, og ólst þar upp.
Hjálmar flutti að Silfrastöðum í Skagafirði 1820 og kynntist þá konu sinni, Guðnýju Ólafsdóttur á Uppsölum, en mæður þeirra voru systur. Þau bjuggu fyrst á Bakka í Öxnadal en fluttu svo aftur til Skagafjarðar og bjuggu fyrst á Nýjabæ í Austurdal í fimm ár. Árið 1829 fluttu þau að Bólu (Bólstaðargerði) í Blönduhlíð, hjáleigu frá Uppsölum og við þann bæ var Hjálmar jafnan kenndur. Hjálmar var ekki vinsæll í sveitinni og þegar nágrönnunum þótti fé heimtast illa féll grunur á hann og gerðu hreppstjórar þjófaleit hjá þeim hjónum 1838. Þau voru sýknuð af ákærum um sauðaþjófnað ári síðar en hröktust burt frá Bólu. Sauðaþjófnaður var einhver alvarlegasti glæpur bændasamfélagsins og féll Hjálmari kæran mjög þungt.
Guðný dó 1845 og eftir það var Hjálmar í húsmennsku, lengst af í Minni-Akragerði í Blönduhlíð og síðar í Grundargerði þar rétt hjá. Hann bjó við heldur þröngan kost og átti oft í erjum við nágranna sína og orti um þá. Hjálmar var listfengur og oddhagur og hafa varðveist eftir hann fagurlega útskornir gripir. Hann var og fljúgandi hagorður og myndvís í skáldskap sínum. Í ljóðum hans gætir gjarnan biturleika vegna slæmra kjara og ekki vandar hann samferðamönnum sínum alltaf kveðjurnar. thumbnail|Minnismerki um Bólu-Hjálmar í minningarlundi við Bólu, sem gerður var 1955. Bólu-Hjálmar gerðist ágætlega sjálfmenntaður, einkum á forn fræði. Hann var rímnaskáld að hefðbundnum sið en kvað einnig minnisverð og hvassyrt kvæði um samtíð sína og eigin ævi. Frægust eru þar „Þjóðfundarsöngur 1851“ og „Umkvörtun“, þar sem hann kvað um heimasveit sína, Akrahrepp í Skagafirði, og hóf kvæðið með þessu erindi:
Eftir fimmtíu ára dvöl í Akrahrepp, ég má nú deyja úr sulti, nakleika, kröm og kvöl. Kvein mitt ei heyrist, skal því þegja. Félagsbræður ei finnast þar, af frjálsum manngæðum lítið eiga, eru því flestir aumingjar, en illgjarnir þeir sem betur mega.
Í þessu dæmi og mörgum öðrum kvæðum Hjálmars gætir beiskju og gagnrýni sem á afar lítið skylt við þann rómantíska þjóðfrelsislofsöng sem „lærðu“ skáldin sungu um þessar mundir.
Hjálmar var frægur fyrir níðkveðskap og þótti bæði óvæginn og illskeyttur. Því átti hann sér ýmsa óvildarmenn en hann átti líka marga vini og var oft fenginn til að skemmta í veislum því hann var fróður og góður sögumaður, skemmti fólki með kveðskap og gat verið hrókur alls fagnaðar þegar hann vildi. Hann andaðist í beitarhúsum frá Brekku í Seyluhreppi árið 1875 og var jarðsettur á Miklabæ við hlið Guðnýjar konu sinnar.
Gestur Pálsson
Gestur Pálsson (25. september 1852 – 19. ágúst 1891) var íslenskur rithöfundur sem dó í Vesturheimi. Hann var einn af fjórmenningunum sem gáfu út tímaritið Verðandi og voru kenndir við það og nefndir Verðandimenn.
Gestur fæddist á Miðhúsum í Reykhólasveit í Barðastrandarsýslu. Hann varð stúdent úr Lærða skólanum árið 1875 og hélt síðan til Kaupmannahafnar, þar sem hann nam guðfræði við Hafnarháskóla um tveggja ára skeið en hvarf frá námi án þess að ljúka prófi. Hann kom svo heim, dvaldi í eitt ár á heimaslóðum í Reykhólasveit og trúlofaðist þar stúlku en hélt síðan aftur til Kaupmannahafnar að ljúka námi. En nokkru eftir að þangað kom fékk hann bréf frá unnustu sinni, sem sleit trúlofuninni. Varð honum mikið um það og smátt og smátt flosnaði hann aftur upp úr námi.
Árið (1882), um það bil sem Kaupmannahafnardvölinni lauk, gaf hann ásamt þeim Einari H. Kvaran, Hannesi Hafstein og Bertel Þorleifsyni út tímaritið Verðandi, þar sem þeir birtu eftir sig verk í anda raunsæisstefnunnar en hún var þá sem óðast að ryðja sér til rúms á Norðurlöndunum. Framlag Gests var smásagan Kærleiksheimilið, ein þekktasta saga hans.
Eftir námsdvölina í Kaupmannahöfn bjó Gestur í nokkur ár í Reykjavík, oft við þröngan kost, og fékkst þá meðal annars við kennslu og skrifstofustörf. Einnig ritstýrði hann blöðum, fyrst Þjóðólfi og síðan Suðra, en útgáfu þess blaðs var hætt 1886. Gestur fluttist til Winnipeg árið 1890 þar sem hann tók við ritstjórn Heimskringlu, sem var blað Íslendinga í Vesturheimi. Ekki varð ritstjóraferill hans þó langur þar því hann dó úr lungnabólgu í Winnipeg árið eftir. Þá var hann raunar í þann veginn að hætta störfum vegna deilna við útgefendur blaðsins.
Gestur var einlægur fylgjandi raunsæisstefnunnar og skrifaði sögur í anda hennar. Hann er þekktastur fyrir smásögur sínar en ýmsar blaðagreinar hans þykja þó með því besta sem eftir hann liggur. Þær voru beittar og lýstu eindregnum skoðunum höfundar síns, sem átti tíðum í hörðum ritdeilum við aðra ritstjóra á þeim tíma, einkum Jón Ólafsson ritstjóra Þjóðólfs og Valdimar Ásmundsson ritstjóra Fjallkonunnar.
Hlíðaburkni
Hlíðaburkni (fræðiheiti: Cryptogramma crispa ) er heimskauta og háfjallategund af burkna. Hann vex helst þar sem snjór liggur langt fram eftir sumri.
Hlíðaburkni kom fyrst fyrir í verki Carl Linnaeus', Species Plantarum 1753, undir nafninu Osmunda crispa. tegundarheitið crispa þýðir bylgjótt eða hrokkið. Hann er nú staðsettur í ættinni Pteridaceae, hluti af ættbálkinum Polypodiales.
Dreki (skip)
Dreki er víkingaskip, svonefnt langskip, sem var skreytt útskornu drekahöfði í stafni. Elsta heimild um dreka er um skip Haralds Hárfagra, en stærð þess ekki nefnd. Fyrsta heimild þar sem stærð skips (dreka) er nefnd er í Ólafs sögu Tryggvasonar.
Sléttbyrðingur
Sléttbyrðingur er það kallað þegar hliðar báta (byrðingurinn) eru smíðaðir þannig að borðin liggja utan á grindinni hlið við hlið og mynda þannig samfellda slétta bátshlið. Í mörgum Evrópumálum er orðið yfir sléttbyrðing (t.d. þýska: Kraweelbeplankung) dregið af heiti karavellunnar sem var spænsk seglskipategund frá 15. öld og var sléttbyrt.
Tengt efni
Kravelbygning Kraweelbeplankung Carvel (boat building) karveel Kravell
Reyni-Björn
Reyni-Björn var landnámsmaður í Mýrdal og nam land milli Kerlingarár og Hafursár. Hann bjó á Reyni í Reynishverfi.
Hann er sagður hafa verið forfaðir Þorláks helga en ekki er vitað hvernig sú ætt er rakin.
Guðmundur Finnbogason
thumb|Guððmundur á Landsbókasafninu. Guðmundur Finnbogason (6. júní 1873 – 17. júlí 1944) var íslenskur heimspekingur, rithöfundur og mikilsvirtur þýðandi. Hann þýddi meðal annars hinar ýmsu heimspekiritgerðir og margar smásögur, sem og skáldsögu P.G. Wodehouse: Ráð undir rifi hverju.
Líf og störf
Guðmundur var fæddur á Arnarstapa við Ljósavatn, sonur Guðrúnar Jónsdóttur (1843-1900) og Finnboga Finnbogasonar (1843-1886). Hann lauk stúdentsprófi vorið 1896 frá Lærða Skólanum. Sama ár, 1896, hóf hann nám í heimspeki við Hafnarháskóla, sem hann lauk með meistaraprófi árið 1901, en hann hafði sálfræði sem aðalgrein. Meðal lærifeðra Guðmundar í Kaupmannahöfn voru Harald Høffding (1843-1931) og Alfred Lehmann (1858-1921).
Árin 1901-1902 ferðaðist Guðmundur um nokkur Norðurlönd og safnaði upplýsingum um stöðu kennslu í þeim löndum, eftir að hafa fengið styrk til verksins, en eftir þessa könnun skrifaði hann fyrstu bók sína, Lýðmenntun, þar sem hann fjallaði um hugmyndir sínar um hvernig standa ætti að barnafræðslu á Íslandi, og kom bókin út árið 1903. Sama ár skilaði Guðmundur skýrslu til Alþingis um þessa ferð sína og tillögur um úrbætur í menntamálum. Árin 1903-1904 ferðaðist Guðmundur svo um Ísland til að rannsaka hvernig kennslu var háttað í landinu og skrifaði hann svo skýrslu um málið. Árið 1907 var svo samþykkt frumvarp á Alþingi um fræðslu barna og ungmenna, en frumvarpið var að mestu byggt á frumvarpi sem Guðmundur samdi fyrir stjórnina.
Árin 1905-1906 fékkst Guðmundur við ritstjórn Skírnis og þýðingar. Meðal annars þýddi hann fyrirlestur William James um „ódauðleikann“ sem kom út árið 1905. Sama ár birti hann grein í Skírni um bók James, The Varieties of Religious Experience, og árið 1906 þýddi hann grein eftir Henri Bergson sem nefnist Um listir.
Um svipað leyti og Guðmundur varði ritgerð sína var Háskóli Íslands stofnaður og þá um leið prófessorsembætti í heimspeki við skólann, sem hann sótti um, en Ágúst H. Bjarnason fékk, og gerðist þá Guðmundur aðstoðarbókavörður við Landsbókasafnið.
Guðmundur starfaði við Háskóla Íslands sem prófessor í sálfræði 1918-1924 og var einnig háskólarektor 1920-1921. Hann kenndi námskeið í hagnýttri sálfræði auk þess sem hann gerði sálfræðitilraunir með stúdentum. Þá var hann ritstjóri Skírnis 1905-1907, 1913-1920 og 1933-1943.
Árið 2006 gaf Jörgen L. Pind (2005) út ævisögu Guðmundar, sem nefnist Frá sál til sálar. Ævisagan fjallar um ævi og störf Guðmundar, en einnig er fjallað rækilega um kenningu hans um samúðarskilninginn.
Verk og bækur
Guðmundur þýddi verk A.N. Whitehead „An Introduction to Mathematics“ og kom það út sem Stærðfræðin 1931.
Víkingaskip
thumb|right|Víkingaskipið [[Íslendingur (skip)|Íslendingur kemur að landi í L'Anse aux Meadows á Nýfundnalandi árið 2000. ]] Víkingaskip er heiti sem notað er yfir ýmsar gerðir skipa sem notuð voru í Norður-Evrópu á víkingaöld eða frá því á 9. öld og fram á 12. öld. Þessi skip voru mismunandi að stærð en öll svipuð að gerð, þ.e. súðbyrt með eitt, ferhyrnt rásegl miðskips, sveigt kjöltré og háa stafna og hliðarstýri. Þeim var bæði hægt að sigla og róa, þótt erfitt sé að hugsa sér að hægt hefði verið að hreyfa til dæmis knörrinn mikið með þeim hætti.
Tenglar
Pitkävene
Loggorta
thumb|right|Þrímastra loggorta Loggorta (úr hollensku: logger) er lítið, tvímastra seglskip með svonefnd loggortusegl, sem eru uppmjó, skáskorin rásegl og sameina kosti langsegla og þversegla. Skip með þessu lagi voru algengust í Norður-Frakklandi við Ermarsund frá 18. öld til 20. aldar þar sem þau voru notuð sem lítil fiskiskip og flutningaskip.
Shakhtar Donetsk
Shakhtar Donetsk er knattspyrnulið frá Borginni Donetsk í austurhluta Úkraínu. Liðið var stofnað 1936 og leikur í efstu deild í Úkraínu. Félagið vann Evrópukeppni félagsliða í knattspyrnu 2009. Eigandi félagsins er kaupsýslumaðurinn Rinat Akhmetov. Þekktasti leikmaður félagsins um þessar mundir er án efa Eduardo da Silva en margir Brasilíumenn hafa spilað með félaginu.
Saga félagsins
Shakhtar Donetsk er eitt af elstu félögum Úkraínu. Félagið varð til á tímum Sovétríkjanna og var eitt af stærri liðum landsins á þeim tíma.
Leikvangur
Donbass Arena er einn af stærstu völlum Evrópu og var meðal annars notaður á Evrópumótinu í Knattspyrnu 2012. Donbass Arena getur tekið 52.667 manns í sæti og hefur fengið fimm stjörnu einkunn frá evrópska knattspyrnusambandinu.
Maison Ikkoku
Maison Ikkoku (jap. めぞん一刻 mezon ikkoku) er Manga eftir Rumiko Takahashi sem birtist vikulega 1980-1987 í japanska blaðinu Big Comic Spirits. Úr því var gerð Anime-sería sem var sýnd 1986-1988 og einnig nokkrar myndir.
Söguþráðurinn
Yusaku Godai reynir að komast í Háskólann og flytur hann til þess í Maison Ikkoku. Þar hittir hann húsvörðinn Kyoko Otonashi. Hann verður ástfanginn af henni og reynir hennar vegna enn meir að komast inn í skólann til að geta fengið góða vinnu eftir á. En Shun Mitaka elskar hana líka og er hann ríkur og þegar kominn með góða vinnu. Í fyrstu neitar hún báðum en þeir þrengja meir og meir að henni. Íbúarnir í Maison Ikkoku eru mjög hrifnir af þessu ástandi og stríða þau Yusaku út af þessu. Hann er aumingi sem kemst varla í gegnum skólann en á hinn bóginn er Mitaka ríkur og lítur mjög vel út. Hvað getur aumingja Yusaku gert? Til að flækja málið á hann tvær kærustur, Kozue og Ibuki. En Mitaka er neyddur af frænda sínum til að giftast annarri stúlku. En það er hið versta mál. Þó að Yusaku og Mitaka séu þolinmóðir geta þeir ekki beðið í eílífu, meðan að til eru aðrar sætar stelpur að velja um. Kyoko þarf því að velja fljótt áður en það verður um seinan.
Þjóðlagarokk
Þjóðlagarokk er tónlistarstefna sem kom fram á sjónarsviðið um miðjan sjöunda áratug tuttugustu aldar. Þjóðlagarokk blandar saman þjóðlagatónlistarstíl með rokkhljóðfærum. Einn mest sérkennandi eiginleiki tónlistarstefnunnar er klingjandi og hringjandi gítarhljómur með tærum samhljómandi söngvum. Nátengdar stefnur eru því þjóðlagatónlist og rokktónlist á sjöunda áratugnum en seinna með mótmælendatónlist.
The Byrds voru brautryðjendur í tónlistarstefnunni og lögðu þeir grunninn að stefnunni sem aðrar hljómsveitir fóru svo eftir. Þegar að leið á sjöunda áratuginn fóru fleiri og fleiri hljómsveitir að notafæra sér órafmögnuð hljóðfæri eins og var gert í þjóðlagatónlistinni en í stíl við þjóðlagarokkið sem hafði í gegnum sjöunda áratuginn þróað sinn eigin hljóm og þar með fóru hljómsveitir frá grunninum sem The Byrds höfðu lagt, þar sem þeir notuðu rafmögnuð hljóðfæri. Menn eins og Bob Dylan komu á þessari breytingu sem var undir miklum áhrifum Bítlanna. Á næstu þremur áratugunum voru bæði rafmögnuð líkt og órafmöguð hljóðfæri orðin algeng í öllum kimum stefnunnar.
Saga
Þjóðlaga tónlist hafði sífellt verið að aukast á sjötta og sjöunda áratugnum og það hlaut að koma að því að hún yrði hluti af ríkjandi tónlistarstefnum sem höfðuðu til fjöldans. Táningar sem höfðu alist upp við rokk tónlist og fyrirlitu þjóðlagatónlist, urðu þroskaðari þegar þeir fóru í menntaskóla og kynntu sér annað efni, þá sérstaklega ungir tónlistarmenn sem höfðu opinn huga fyrir öðrum stefnum. Þjóðlagarokk varð til með þessari kynslóð. Með þessu varð þjóðlagatónlist og rokk tónlist fyrir endanlegum breytingum. Nú var álitið á rokktónlist breytt. Tónlistin, sem var sköpuð í þeim eina tilgangi að vera afþreying, varð fyrir áhrifum af þeim eiginleika þjóðlagatónlistar að vera meðvituð um sjálf sitt og öðlaðist einlægari tilgang. Eftir að Bítlarnir fóru að hlusta á ungan Bob Dylan og hans amerísku þjóðlagatónlist, byrjuðu þeir að semja lögin sín með þjóðlaga-ívafi með lögum eins og I'm a Loser sem kom út á plötunni þeirra Beatles for Sale árið 1964. The Byrds, sem urðu fyrir áhrifum af Bítlunum og voru þá þegar aðdáendur Dylans, ákváðu að flytja Mr. Tambourine Man eftir Dylan með rafmögnuðum hljóðfærum. Hægt er að heyra þar eitt af fyrstu þjóðlagarokklögunum, þar sem rokk hljóðfæri eru notuð við flutning á nútíma þjóðlagi. Lagið varð afskaplega vinsælt og leyddi til sprengingar í þjóðlagarokkstefnunni, sumarið 1965, þar sem meðal annars Simon and Garfunkel lagið The Sounds of Silence var endurútgefið með rafmögnuðum hljóðfærum í undirspili. Við þessa sprengingu breytti Bob Dylan sjálfur um stefnu og varð rafmagnaður sem olli miklum deilum meðal þjóðlagaunnenda sem sökuðu hann um að selja sig. Með þessu var þjóðlagarokk stimplað inn sem stór kraftur í tónlistarsenu heimsins. Tveimur árum fyrir hina umdeilanlegu stefnubreytingu Bobs Dylans hafði þjóðlagapopp-hópurinn Peter, Paul and Mary náð miklum vinsældum með túlkun sinni á laginu hans Blowin' in the Wind. Það var aðeins tímaspursmál um það hvenær Dylan sjálfur yrði fyrir áhrifum hópa í kringum sig sem þá höfðu hægt og rólega orðið meira og meira fyrir áhrifum þjóðlagatónlistar og ekki lengur hugsunarlaus afþreying, heldur tónlist með boðskap.
Undanfari þjóðlagarokks
Undanfari þjóðlagarokks varð til á undan þjóðlagarokki og er talið vera upprunalega þjóðlagarokkið, á undan The Byrds og Bítlunum. Þó að þjóðlagarokkið hafi orðið til úr samblöndu af amerísku þjóðlaga stefnunni og bresku innrásinni, þá átti það sér þó undanfara. Tónlistarmenn í Bandaríkjunum á borð við Jackie DeShannon og The Beau Brummels og The Springfields í Bretlandi höfðu allir gefið út nútíma tónlist með þjóðlaga-ívafi. Lög eins og Laugh, Laugh og Just a Little með The Beau Brummels urðu vinsæl og Just a Little náði meira að segja #8 á Bandaríska smáskífu listanum.
Tónlistarstíll
Tónlistin einkennist af einlægum textum og tærum flutningi, það er að segja ekki hefur unnið mikið á tónlistinni heldur reynt að halda tónlistinni eins nálægt því og hún væri flutt á staðnum. Hljóðfæri sem eru algeng meðal stefnunnar eru rafmagns bassagítarar og gítarar en líka órafmagnaðir. Trommur og munnhörpur. Hægt er að heyra mikla fjölbreytni í tónlistinni hvað varðar hljóðfæri vegna áhrifa þjóðlaga. Sækir tónlistin þá mest í áhrif frá keltneskum þjóðlögum og filippískum. Erfitt er oft að segja til um hvort að lag sé meira rokk lag eða þjóðlag þegar hvað varðar þjóðlagarokkhljómsveitir þar sem blandan getur verið flókin. Til dæmis gæti hljómsveitin sótt til þjóðlags fyrir melódíu en spilað með rafmögnuðum hljóðfærum eða flutt rokk lag órafmagnað með óhefbundnum hljóðfærum án rafmagns. Þess vegna eru til dæmis margar ballöður eins og Bridge over Troubled Water eftir Simon and Garfunkel taldar vera þjóðlagarokk vegna flytjandans en eru í raun eitthvað annað, eins og í þessu tilviki, er lagið hefbundin mjúk rokk ballaða. Tónlistarmenn í senunni eiga það til að fara á tónleikaferðalag með annarri sveit sem er hreint og beint þjóðlagasveit. Hægt er að nefna Urubamba tónlistarhópinn frá Argentínu og Úrúgvæ sem ferðaðist með Paul Simon mikið.
Textar geta fjallað um allt frá himni til jarðar. Bob Dylan átti það til að nota lögin sín til þess að skoða samfélagið í heild sinni og vandamál nútímans, þá líka til þess að mótmæla.
Lög gátu verið í einföldum 4/4 takti og hröð í stíl við rokkið, eða í hætti þjóðlaga og þá allt frá því að vera 2/4 til 9/8 og bæði hröð eða hæg. Einkenni stílsins er fjölbreytni.
Miðaldaþjóðlagarokk
Þjóðlagarokktónlist sem varð til í Englandi, Þýskalandi og Frakklandi á áttunda áratugnum þar sem blöndun þjóðlagarokks og endurreisnar og miðaldar tónlistar varð að einum sér stíl. Hljómsveitir eins og Gentle Giant urðu til úr þessum stíl og tilheyra þeir líka framsækna rokkinu en þeir notuðu mikið miðaldar tónlist og barokk í blandi við rokk. Í dag er stefnan sterk í Þýskalandi, þar tróna hljómsveitirnar In Extremo og Subway to Sally en í Bretlandi hljómsveitin Circulus.
Þjóðlagaþungarokk
þjóðlagaþungarokk er með nýrri undirstefnum þjóðlagarokksins og varð til upp úr 10. áratugnum. Margar rafmagnaðar þjóðlagarokkhljómsveitir urðu fyrir áhrifum þungarokksins og sköpuðu nýja stefnu. Stefnan er stór í dag meðal þungarokks og vinsælar hljómsveitir á borð við Ensiferum, Finntroll og Turisas eru áhrifamiklar hljómsveitir. Á Ísland er þjóðlagaþungarokkssveitin Skálmöld leiðandi sveit senunnar á Íslandi. Líkt og nafnið gefur til kynna þá er tónlistin blanda af þjóðlaga tónlistarstíl og þungarokki.
Rásegl
thumb|right|Seglabúnaður á rásigldu skipi.