cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Samoa
Kulturo
Faʻa Sāmoa esas lokala nomo por la tradicioni kulturala Samoana, konsistanta ek la linguo Samoana, la relati di parenteso, e la kulturo e tradicioni Polineziana, sive prezervata en la lando, sive prezervata da Samoana diasporo. Un ek la kustumi en kelka vilaji esas obediar periodo di prego dum la komenco di la nokto, konocigata da omni pro sonado di klosho o suflo di konko. Dum la prego, nulu povas haltar en la vilajo se pasus tra ol. Garderi, nomizita aumaga preventas ke irga persono eniris la vilajo dum la prego. Altra tradiciono esas la solena ceremonio 'ava, kande drinkajo partigesas por celebrar eventi importanta por Samoana socio.
thumb|280px|Muliero uzanta tatuo malu. Quale en altra Polineziana insuli, tatuo esas parto di la kulturo di Samoa. Samoani havas diferanta tatui por viri e por mulieri. Por viri, ol nomizesas Pe'a, e konsistas ek komplexa gemometriala formi, kovranta de la genui adsupre til la kosti. Por mulieri, ol nomizesas malu ed iras del areo sub la genui til la hanchi.
Pri literaturo, la precipua nomi esas poeti Albert Wendt, Sapa'u Ruperake Petaia, Eti Sa'aga e Savea Sano Malifa.
Beebe, Arkansas
Beebe esas urbo en la komtio White, Arkansas, Usa Segun la demografiala kontado di 2010, ol havis 7,315 habitanti.
Geografio
right|Loko di Beebe, Arkansas Beebe jacas a.
Segun l'Usana Kontado Ministerio, la urbo havas entote 11.2 km², equivalanta a 4.3 mi², di qui 11.2 km² (4.3 mi²) esas lando e nulo esas aquo.
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 4,930 homi, 1,930 hemanari, e 1,397 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 440.6/km² (1,142.1/mi²). Existis 2,115 domi, kun mezvalora denseso di 189.0/km² (490.0/mi²). Segun raso, esis 90.87% Blanki, 5.86% Negri od Afrik-Usani, 0.47% indijeni Amerikana, 0.63% Aziani, 0.04% Pacifik insulani, 0.55% de altra rasi, e 1.58% de du o plura rasi, e 1.34% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 1,930 hemanari, di qui 33.8% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 55.6% esis mariajita e habitis kune, en 13.0% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 27.6% esis ne-familii. En 25.3% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 11.1% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanari esis 2.51 personi e la mezvalora grandeso per familii esis 2.99 personi.
La procento di habitanti segun evo esis: 25.9% evante min kam 18 yari, 10.7% de 18 til 24 yari, 28.2% de 25 til 44 yari, 21.8% de 45 til 64 yari, e 13.4% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 35 yari. Por singla 100 mulieri esis 90.5 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse, esis 87.8 viri.
Rusa revoluciono
Rusa revoluciono esas la kolektala termino por du revolucioni en Rusia en 1917, qui revokis l'autokratio dil caro e duktis a la kreado di la Republiko Socialista Sovietiana Rusia e Soviet-Uniono. L'imperiestro koaktesis abdikar e l'anciena rejimo remplasesis per la provizora guvernerio dum Revoluciono februarala, en februaro 1917 (marto 1917, segun la gregoriala kalendario). L'antiqua juliala kalendario usabis lore en Rusa imperio). 2ma vento esis Revoluciono oktobrala, qua chanjis Rusia por super 70 yari.
Rivero Salonawka
La fonto dil rivero esas en proxim vilajo Kapasi, e enfluas a Ovsyanka (lago Vishadskaye) 3 kilometri sude de vilajo Vishadki.
Amuleto
right|250px Amuleto esas objekto a qua onu atribuas supersticoze kuracivezo.
Talismano esas lapido, ringo, e.c., sur qua trasesis ula signi misterioza, e qua egardas (da ula personi) kom apta efikar supernature pro lia relato kun la stelari sub qui li grabesis.
El Dorado, Kansas
El Dorado esis la maxim granda urbo en la komtio Butler, Kansas, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 12,057 habitanti.
Lua nomo pronuncesis ɛldəˈɹeɪɾoʊ.
Geografio
right|Loko di El Dorado, Kansas El Dorado jacas a, apud la rivero Walnut.
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbo havas entote 16.6 km², equivalanta a 6.4 mi², di qui 16.5 km² (6.4 mi²) esas lando e 0.2 km² (0.1 mi², o 0.93% de la surfaco totala) esas aquo.
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 12,057 homi, 5,068 hemanari, e 3,182 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 730.8/km² (1,894.1/mi²). Esis 5,460 domi kun mezvalora denseso di 330.9/km² (857.7/mi²). Segun raso, esis 94.32% Blanki, 1.37% Negri od Afrik-Usani, 1.07% indijeni Amerikana, 0.22% Aziani, 0.07% Pacifik-insulani, 1.06% de altra rasi, e 1.89% de du o plura rasi, e 2.93% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 5,068 hemanari, di qui 30.4% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 48.3% esis mariajita e habitis kune; en 10.6% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 37.2% esis ne-familii. En 31.9% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 14.2% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.33 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.94 personi.
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbo esis $33,098, e la mezvalora revenuo per familio esis $40,461. La mezvalora revenuo por la viri esis $31,648 kontre $21,806 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbo esis $18,458. Vivis sub la povreso-lineo 13.5% de la habitantaro e 10.4% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 17.7% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 6.1% vivis sub la povreso-lineo.
Michal Bulíř
Michal Bulíř (n. ye la 12ma di agosto 1991) esas Chekiana hokeisto sur glacio.
Barbo
Barbo esas pili qui garnisas mentono, vangi, labio supere di adultulo.
Anafazo
Anafazo es fazo di la konstituco di la nuklei filia lor la divido mitosala di la nuklei, divido per qua finas mitoso.
Mitose
Chili
Chili esas lando jacanta en Sud-Amerika. Ol havas kom vicini Peru norde, Bolivia nord-este ed Arjentinia este. Weste e sude jacas oceano Pacifiko. Lua chef-urbo esas Santiago.
Historio
thumb|left|220px|[[Fernão de Magalhães]]
Pedro de Valdivia komencis la duesma expediciono a la sudo di Chili en 1539. Pos trairir Atakama, lu fondis diversa urbi, e konfrontis aborijena chefo Michimalonco. Ye la 12ma di februaro 1541, ilu fondis Santiago di Nova Extremadura, nun Santiago de Chili. Valdivia proklamesis generala-kapitano e guberniestro di Nova-Extremadura. En 1553, aborijeni Mapuche komencis revolto, e pos diversa batalii, Valdivia kaptesis e mortigesis dal indijena chefo Lautaro. La konflikti kun indijeni duris dum multa yari til establiso di paco e frontiero en 1641, agnoskinta la nedependo di le Mapuche.
La Generala Kapitanio di Chili, ante nomizita Kapitanio Nova-Extremadura, apartenis a Vicerejio Peru til la nedependo di Chili. Pro la granda disto de la precipua komercala voyi di la kapitanio, e pro la konflikto kun le Mapuche, Chili restis povra regiono habitita da poka Hispani, e produktis ledro, graso e frumento por la Vicerejio.
left|thumb|250px|La "patri di la patrio Chiliana" (sinistre a dextre):José Miguel Carrera, [[Bernardo O'Higgins, José de San Martín e Diego Portales.]] La nedependo-procedo di Chili komencis ye la 18ma di septembro 1810, kande la provizora guvernerio proklamis republiko, ma en 1814 rejalista trupi rikaptis la povo. La trupi patriota refujis su en Mendoza, ube formacis tale nomizita "Andian armeo" kune l'Arjentiniani. En februaro 1817, José de San Martín trairis l'Andi kun Andian armeo, e vinkis Hispani en la batalio di Chacabuco ye la 12ma di februaro. La nedependo deklaresis ye la 12ma di februaro 1818. Hispani fine vinkesis ye la 5ma di aprilo 1818 che la batalio di Maipú. Bernardo O'Higgins divenis l'unesma chefo di stato di la lando, sub la titulo "supra diktatoro". O'Higgins komencis reformi qui nekontentigis la politikala oligarkio, e koaktesis abdikar en 1823. Ye la sama yaro aprobesis konstituco qua abolisis sklaveso, e Chili divenis l'unesma Latin-Amerikana lando qua liberigis sklavi.
thumb|250px|left|[[Valparaíso en 1830.]] Malgre nedependanta, Chili mantenis la stratigo sociala del epoko koloniala, kun la politiko komandita dal oligarkii. La granda farmisti restis povoza. Pos ke la konservemi vinkis tale nomizita "Revoluciono di 1829", komencis epoko di stabileso, e la lando adoptis nova konstituco en 1833.
Gradope Chili komencis expansar lua frontieri: l'arkipelago Chiloé enkorpigesis en 1826. En 1839, eventis konflikto kontre la kunfederuro Peru-Bolivia pri marala dominaco en Pacifiko. Pos ke Chiliani vinkis la batalio di Yungay la milito finis, e la kunfederuro Peru-Bolivia desaparis. Dum la yari 1840a probesis koloniigar Llanquihue e vicineso kun German enmigranti.
thumb|250px|[[Batalio di Iquique dum la milito di Pacifiko.]]
Konseque de la milito di Pacifiko, Chili konquestis teritorii de Bolivia e Peru, norde de la lando. Pos l'interna milito en 1891 la prezidanto e la kongreso dividis la povo.
thumb|left|200px|[[Carlos Ibáñez del Campo]] Pos militistala stato-stroko en 1924, eventis periodo di politikala neestabileso, qua duris til 1932. Carlos Ibáñez del Campo guvernis la lando du foyi en ta periodo: en 1925, e fakte kom diktatoro de 1927 til 1931.
En 1964, Eduardo Frei Montalva elektesis prezidanto e komencis ekonomiala e sociala reformi, inkluzite agrala reformo, ma afrontis rezisti da sinistrani, qui judikis la reformi poke utila, e da dextrani, qui judikis li ecesiva.
thumb|250px|[[Salvador Allende|Allende kun Patricio Aylwin.]] La prezidantal elekto qua eventis en 1970 vinkesis da Salvador Allende, l'unesma socialista prezidanto direte elektita dal populo. Pos l'elekto, Usa lansis ekonomikala sancioni kontre Chili. Ye la 11ma di septembro 1973 militestri, komandita da Augusto Pinochet kaptis la povo e komencis diktatoreso qua duris til 1990, malgre la nacionala plebicito qua eventis la 5ma di oktobro 1988.
Ye la 11ma di marto 1990 Patricio Aylwin, l'unesma elektita prezidanto pos la diktatoreso di Pinochet, asumis la povo. Eduardo Frei Ruiz-Tagle, filiulo di Eduardo Frei Montalva, sucedis Aylwin en 1994. En 2006 socialista Michelle Bachelet divenis l'unesma muliero elektita prezidanto di la lando. En 2010, malgre la granda populareso di Bachelet, el ne esis kapabla por helpar la vinko di elua kandidato, Eduardo Frei Ruiz-Tagle, e la kandidato di centro-dextra, Sebastián Piñera, vinkis l'elekto.
Politiko
thumb|280px|Palaco La Moneda, sideyo di Chiliana prezidanteso. thumb|left|280px|Nacionala kongreso di Chili, en [[Valparaíso.]] Chili esas prezidantala republiko. La prezidanto esas ambe chefo di stato e chefo di guvernerio di la lando, ed elektesas dal populo por 4-yara periodo, sen posibleso pri nemediata rielekto. L'oficala sideyo di la prezidanteso esas la palaco La Moneda.
La parlamento havas 2 chambri: Senato kun 38 membri qui elektesas dal populo por 8 yari, e Chambro di Deputati (Cámara de Diputados) kun 120 membri qui elektesas dal populo por 4 yari. Senatani e Deputati povas rielektesar senlimita foyi. La sideyo dil parlamento esas en Valparaíso.
La nuna Chiliana konstituco adoptesis partale ye la 1ma di marto 1981, totale ye la 11ma di marto 1990 e subisis enmendi en 1989, 1991, 1994, 1997, 1999, 2000, 2001, 2003, 2005, e de 2007 til 2010. Ol remplasis komplete la konstituco di 1925. Komence ol donis granda povo a la prezidanto, ma en 1990 kelka dispozi qui donis granda povo a la prezidanto eliminesis, exemple la povo por dissolvar la Chambro di Deputati, e la 8-yara mandato prezidantala.
Politikala Subdividuro
Pos 1979 Chili subdividesas en 13 regioni, e singla ek li subdividesas en provinci, qui itere subdividesas en komoni (Comunas). Nun, Chili havas 15 regioni, 53 provinci e 346 komoni.
Eclectic, Alabama
Eclectic esas urbeto en la komtio Elmore, Alabama, Usa. Segun la demografiala kontado di 2010, ol havis 1,001 habitanti.
Chili
Geografio
thumb|left|250px|Glaciero Grey, sude de Chili. thumb|250px|Valle de la Luna, an la dezerto [[Atakama.]] L'extenso di Chiliana teritorio esas plua kam 4.630 kilometri de nordo vers sudo, ma admaxime 430 km de este til westo. Ol jacas an la regiono surnomizita "Faira Rondo de Pacifiko", qua ofte subisas ter-tremi e volkanal aktiveso. La montoza regioni kovras 80% de lua teritorio.
Sawyer, Kansas
Sawyer esas urbeto en la komtio Pratt, Kansas, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 124 habitanti.
Chili
Geografio
La nordo di Chili kovresas dal dezerto Atakama, qua kontenas multa minerali, exemple nitrati e kupr-erco. Este de la lando, an la frontiero kun Arjentinia, jacas la montaro Andi, ube jacas la maxim alta monto de la lando, Aconcagua, havanta 6.965 m di altitudo. La regiono konocata kom Valle Central (centrala valo) ube jacas Santiago koncentras habitantaro ed anke diversa plantacerii. Sude de la lando jacas richa foresti ed an la extrema sudo, glacieri.
left|thumb|250px|[[Punta Arenas dum vintro.]] La klimato varias de extreme sika en Atakama (la maxim arida dezerto de la mondo), miarida klimato an la regiono Norte Chico, mediteranea od kontinentala en la Zona Central (centrala regiono di la lando), milda klimato od oceanala klimato en la regioni Biobío ed Araukania, til la sika e kolda klimato de la sudo di Chili - Punta Arenas, la maxim grand urbo en ca regiono, recevas nur 65 mm di pluvo omnayare, e la temperaturo ibe povas falar til −18,7 °C dum vintri. En Santiago la mezavalora pluvo-quanto esas 369,5 mm omnayare, e la mezavalora temperaturo esas 22°C en januaro (somero) e 7,7°C en julio (vintro). Plua kam 80% de la pluvi falas dum la vintro.
Edwardsville, Alabama
Edwardsville esas urbeto en la komtio Cleburne, Alabama, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 186 habitanti.
Chili
Vejetantaro ed animalaro
thumb|250px|Vejetantaro di la puna. thumb|left|250px|Vizkacha (Lagidium viscacia) Pro la granda extenso di la lando de nordo vers sudo, l'influo del altitudo, e pluvo-quanto qui kreas variita mikroklimati, la hidrografio e la diversa tipi di suli, la plantaro e la animalaro di la lando esas multe variata. An la nordo existas arei kun vejetantaro di kaktusi e herbeti en regioni kun plua kam 3.200 metri di altitudo (puna) ube vivas roderi chinchilo e "vizkacha", e flamingi qui vivas proxim saloza lagi. L'antee boskoza centrala valo nun okupesas da agrokultivo e da la metropolala regiono di Santiago, ma ankore havas endemika planti, exemple palmieri ed arbori del genero Nothofagus (exkluziva de Sud-Amerika).
thumb|250px|left|Foresto pluvala valdiviana. thumb|250px|[[Pinguino di Magalhaes|Pinguini di Magalhaes an l'insulo Magdalena.]] An la sudala zono existas la "bosko valdiviano" kun l'arbori quale la pino Araucaria e l'alta Alerce, habitata per la cervo pudu, cigni, la sovaja kato sudamerikana e la pumao, la maxim granda karnovoro ibe. An la zono australa l'arbori esas plu basa, quale la "Cipreso di Guaitecas", preske extingita, e multa perdas lia folii dum la vintro. La granda cervo Huemul nun vivas nur en ca zono, anke habitata per la Sudamerikana strucho (Rhea pennata), armadili, pumai e foxi. Proxim la stretajo di Magalhaes vivas la pinguino di Magalhaes e marala leoni.
Edwardsville, Alabama
Geografio
right|Loko di Edwardsville, Alabama Edwardsville jacas a.
Sawyer, Kansas
Geografio
right|Loko di Sawyer, Kansas Sawyer jacas a.
Edwardsville, Alabama
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbeto havas entote 2.5 km², equivalanta a 1.0 mi², di qui 2.5 km² (1.0 mi²) esas lando e nulo esas aquo.
Sawyer, Kansas
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbeto havas entote 0.3 km², equivalanta a 0.1 mi², di qui 0.3 km² (0.1 mi²) esas lando e nulo kovresas per aquo.
Edwardsville, Alabama
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 186 homi, 80 hemanari, e 55 familii en la urbeto. La denseso di habitantaro esis 74.8/km² (194.0/mi²). Esis 89 domi kun mezvalora denseso di 35.8/km² (92.8/mi²). Segun raso, esis 98.39% Blanki, 0.54% Negri od Afrik-Usani, 0.00% indijeni Amerikana, 0.00% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.00% de altra rasi, e 1.08% de du o plura rasi, e 0.54% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Chili
Vejetantaro ed animalaro
La marala animalaro di Chili esas anke multe richa, kun multa diverseso di krabi, homardi, ostri ed altra konkoza animali, cetacei (baleni e delfini) e fishi exemple soleo, merlucho e kongro.
Sawyer, Kansas
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 124 homi, 57 hemanari, e 40 familii qui rezidis en l'urbeto. La denseso di habitantaro esis 368.3/km² (921.6/mi²). Esis 76 domi kun mezvalora denseso di 225.7/km² (564.9/mi²). Segun raso, esis 100.00% Blanki, 0.00% Negri od Afrik-Usani, 0.00% indijeni Amerikana, 0.00% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.00% de altra rasi, e 0.00% de du o plura rasi, e 0.00% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Edwardsville, Alabama
Demografio
Esis 80 hemanari, di qui 25.0% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 58.8% esis mariajita e habitis kune; en 7.5% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 31.3% esis ne-familii. En 26.3% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 11.3% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.33 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.84 personi.
Sawyer, Kansas
Demografio
Esis 57 hemanari, di qui 14.0% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 66.7% esis mariajita e habitis kune; en 1.8% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 29.8% esis ne-familii. En 28.1% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 14.0% habitesis da singla individuo evante 65 yari o pluse. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.18 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.60 personi.
Edwardsville, Alabama
Demografio
La procento di habitanti segun evo esis: 22.6% evante min kam 18 yari, 7.0% de 18 til 24 yari, 27.4% de 25 til 44 yari, 25.3% de 45 til 64 yari, e 17.7% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 40 yari. Por singla 100 mulieri esis 111.4 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse, esis 100.0 viri.
Sawyer, Kansas
Demografio
La procento di habitanti segun evo esis: 13.7% evante min kam 18 yari, 8.1% de 18 til 24 yari, 23.4% de 25 til 44 yari, 35.5% de 45 til 64 yari, e 19.4% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 47 yari. Por singla 100 mulieri esis 87.9 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse esis 87.7 viri.
Edwardsville, Alabama
Demografio
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbeto esis $19,808, e la mezvalora revenuo per familio esis $29,792. La mezvalora revenuo por la viri esis $30,500 kontre $21,250 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbeto esis $12,835. Vivis sub la povreso-lineo 28.7% de la habitantaro e 16.4% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 26.4% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 20.0% vivis sub la povreso-lineo.
Sawyer, Kansas
Demografio
La mezvalora revenuo per hemanaro en l'urbeto esis $24,688, e la mezvalora revenuo per familio esis $32,917. La mezvalora revenuo por la viri esis $26,875 kontre $22,083 por la mulieri. La revenuo per capita por l'urbeto esis $12,357. Vivis sub la povreso-lineo 17.1% de la habitantaro e 12.5% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 41.7% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 21.2% vivis sub la povreso-lineo.
Chili
Demografio
thumb|250px|Habitantaro di Chili, de 1820 kalkulata til 2050. thumb|250px|left|Viri di [[populo Aymara|etnio Aymara, en Pozo Almonte.]] Segun la demografiala kontado di 2017 Chili havis 17,574,003 habitanti. On kalkulas ke en 2050 la habitantaro di la lando esos 20.2 milion personi. Lua habitantaro originis precipue de Hispani, kun kelka mixi de Germani, Italiani, Irlandani, Franci, Britaniani, Suisi e Kroati.
Francisco de Paula Rodrigues Alves
Francisco de Paula Rodrigues Alves, advokato (1848-1919), esis prezidanto di Brazilia de 1902 til 1906. Il elektesis por la duesma foyo en 1919, ma mortis ante asumar. Delfim Moreira, la vice-prezidanto en 1919, asumis povo en lia loko.
Neurocienco
Neurocienco o nervalacienco esas ciencala studio pri nervala sistemo. Tradicionale, nervalacienco judikesis kom fako de la biologio. Tamen, nun ol judikesas kom interfaka cienco qua kunlaboras kun altra faki, exemple kemio, informatiko cienco, injeniorarto, linguistiko, matematiko, medicino e relata diciplini, filozofio, fiziko e psikologio. Anke exercas sur altra feldi, quala nerveduko*, e nervayuro*. La termino nervabiologio esas kustume uzita intervarieme kun la termino nervacienco, quankam la precedanto referas specifikale a la biologio di nervala sistemo, kontre ke la lasta referas ye tota cienco di nervala cienco.
Chili
Demografio
La viv-expekto de lua habitantaro esis 75,74 yari por viri e 81,19 yari por mulieri en 2009. Segun nacionala statistiki, la maxim multa de la habitanti esas blanki o mestici, equivalanta ad 88.92% de la habitantaro. Indijeni esas 11.08%, di qui 9,07% esas Mapuche e 0,69% esas Aymara.
Kulturo
thumb|220px|[[Gabriela Mistral, Nobel-laureato pri Literaturo en 1945.]] Chili judikesas kom la lando di la poeti. Exempli pri importanta poeti esis Vicente Huidobro e Pablo de Rokha, e la Nobel-laureati Gabriela Mistral e Pablo Neruda. Pri prozo, Isabel Allende esas nun la maxim konocata skriptistino di la lando.
Eclectic, Alabama
Geografio
right|Loko di Eclectic, Alabama Eclectic jacas a.
Chili
Kulturo
left|thumb|250px|Folklorala muzikisto kantas e pleas cueca. La folklorala muziko de Chili mixas indijena e Hispan influi. La cueca, konsiderata nacionala danso pos 1979 varias segun la regiono. Inter la precipua kantisti di folklorala muziko, jacas Nicanor Molinare, Margot Loyola, e la muzikala grupi Los de Ramón e Los Huasos Quincheros. Dum la yari 1970a aparis la nomizita Nueva Canción Chilena kun influo del folkloro Chiliana: Victor Jara, Patricio Manns, Violeta Parra e la muzikala grupo Inti-Illimani esis la precipua nomi de ta movado. Altra grupi e kantisti kun Latin-Amerikan influo esas Los Ángeles Negros, Antonio Prieto e Lucho Gatica. Altralatere aparis grupi e kantisti kun influi de rock e pop-muziko, exemple Los Prisioneros, Los Tres, La Ley, Lucybell, Chancho en Piedra, Los Bunkers, e la kantisto Joe Vasconcellos.
Calmar, Iowa
Calmar esas urbo en la komtio Winneshiek, Iowa, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 1,058 habitanti.
Buyeva
Buyeva esas vilajo en estala Bielorusia, provinco Viciebsk, distrikto Viciebsk, komono Babinichi.
40 aK
41 aK <--> 39 aK / 1ma yarcento aK
Calmar, Iowa
Geografio
right|Loko di Calmar, Iowa Calmar jacas a.
Pajo
Pajo esas :
Calmar, Iowa
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbo havas entote 2.7 km², equivalanta a 1.0 mi², di qui 2.7 km² (1.0 mi²) esas lando e nulo kovresas per aquo.
Pajo
Mezepoko
Dum la mezepoko pajo esis puerulo nobela qua da sua patro forportesis ad amika sinioro por esar edukata. La pajo esis personala servanto di kavaliero. La laboraji existis de omna to quan la kavaliero volis. To povis esar preparar repasto o mantenar l'equipajo, sorgar la kavali ed altra brutaro e preparar la lito. Dum ca periodo di pajeso, la puerulo lernis omna korekta relatala formi (kurtezeso, honoro, kurajo, fidebleso) en la mondo di kavalieri.
Baudette, Minnesota
Baudette esis urbo alonge la rivero Rainy, sudeste de la lago Lake of the Woods, en la komtio Lake of the Woods, Minnesota, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 1,104 habitanti.
Buyeva
La loko jacas en baseno di fluvio Daugava, 25,5 kilometri de frontiero Bielorusia – Rusia, 9 kilometri nord-este de administrala centro dil komono (Babinichi) e 20 kilometri de Viciebsk.
Chili
Kulturo
La maxim anciena exempleri pri pikturo en Chili facesis dal indijeni de la kulturo diaguita, de la regiono Atakama, e dal populo Mapuche. Dum Hispana koloniigo l'influi indijena ed Europana mixis por formacar kolonial arto. Dum la komenco dil 19ma yarcento stranjera piktisti, exemple José Gil de Castro, Claude Gay, Raymond Monvoisin e Johann Moritz Rugendas vizitis Chili ed adportis importanta Europana influi. En 1849 l'Akademio pri Pikto fondesis, e quar piktisti qui studiis ibe divenis notora: Juan Francisco González, Pedro Lira, Alberto Valenzuela Llanos ed Alfredo Valenzuela Puelma. Dum la komenco dil 20ma yarcento kreesis la Nacionala Muzeo pri Bel-Arti. Ibe docis Galisiana piktisto Fernando Álvarez de Sotomayor y Zaragoza, ed aparis dum la yari 1920a la surnomizita "grupo Montparnasse", kreita dal piktisto Luis Vargas Rosas, qua adportis multa novaji a la pikturo Chiliana.
Buyeva
Dum duesma mondomilito la loko okupesis da nazisti Germaniana de la julio 1941 til junio 1944.
Baudette, Minnesota
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 1,104 homi, 490 hemanari, e 271 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 129.2/km² (334.1/mi²). Esis 540 domi kun mezvalora denseso di 63.2/km² (163.4/mi²). Segun raso, esis 94.02% Blanki, 0.54% Negri od Afrik-Usani, 2.90% indijeni Amerikana, 0.36% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.18% de altra rasi, e 1.99% de du o plura rasi, e 0.72% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Buyeva
Til 1960 la vilajo apartenis ad ex-komono Botanichi.
Baudette, Minnesota
Demografio
Esis 490 hemanari, di qui 28.0% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 43.1% esis mariajita e habitis kune; en 9.6% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 44.5% esis ne-familii. En 41.0% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 22.2% habitesis da singla individuo evante 65 yari o pluse. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.16 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.97 personi.
Eclectic, Alabama
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbeto havas entote 11.1 km², equivalanta a 4.3 mi², di qui 11.0 km² (4.2 mi²) esas lando e 0.1 km² (0.1 mi², o 1.17% de la surfaco totala) esas aquo.
Calmar, Iowa
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 1,058 homi, 452 hemanari, e 269 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 389.0/km² (1,006.8/mi²). Esis 482 domi kun mezvalora denseso di 177.2/km² (458.7/mi²). Segun raso, esis 98.87% Blanki, 0.19% Negri od Afrik-Usani, 0.09% indijeni Amerikana, 0.19% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.00% de altra rasi, e 0.66% de du o plura rasi, e 0.47% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 452 hemanari, di qui 27.2% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 49.8% esis mariajita e habitis kune; en 7.1% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 40.3% esis ne-familii. En 30.3% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 14.6% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.33 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.97 personi.
La procento di habitanti segun evo esis: 23.3% evante min kam 18 yari, 14.7% de 18 til 24 yari, 26.6% de 25 til 44 yari, 18.6% de 45 til 64 yari, e 16.8% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 36 yari. Por singla 100 mulieri esis 105.0 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse esis 104.8 viri.
La mezvalora revenuo per hemanaro en l'urbo esis $36,250, e la mezvalora revenuo per familio esis $50,063. La mezvalora revenuo por la viri esis $29,875 kontre $21,708 por la mulieri. La revenuo per capita por l'urbo esis $17,958. Vivis sub la povreso-lineo 9.6% de la habitantaro e 3.4% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 5.7% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 17.5%, vivis sub la povreso-lineo.
Eclectic, Alabama
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 1,037 homi, 409 hemanari, e 280 familii en l'urbeto. La denseso di habitantaro esis 94.4/km² (244.7/mi²). Esis 459 domi kun mezvalora denseso di 41.8/km² (108.3/mi²). Segun raso, esis 78.11% Blanki, 19.19% Negri od Afrik-Usani, 0.96% indijeni Amerikana, 0.10% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.87% de altra rasi, e 0.77% de du o plura rasi, e 1.83% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 409 hemanari, di qui 33.3% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 45.7% esis mariajita e habitis kune; en 16.9% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 31.3% esis ne-familii. En 29.1% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 14.7% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.54 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 3.14 personi.
Historio di Ido
Ido kreesis dum la komenco dil 20ma yarcento. Multa projeti pri konstruktita lingui aparis ante la kreo di Ido. Inter la prekursori en ca esforco on povas mencionar Blaise Pascal, René Descartes, Leibniz, ma precipue Schleyer, l'inventinto di Volapük e Zamenhof, patro di Esperanto. Anke pos la kreo di Ido aparis multega projeti: italico, latin-ido, weltdeutsch, edc.
Eclectic, Alabama
Demografio
La procento di habitanti segun evo esis: 30.1% evante min kam 18 yari, 6.4% de 18 til 24 yari, 28.4% de 25 til 44 yari, 19.0% de 45 til 64 yari, e 16.1% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 36 yari. Por singla 100 mulieri esis 85.2 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse, esis 79.9 viri.
Historio di Ido
Komenco
250px|right|thumb|Ido, kreita en [[1907, esas Esperantido. To signifikas ke ol naskis de Esperanto.]]
Baudette, Minnesota
Demografio
La procento di habitanti segun evo esis: 24.7% evante min kam 18 yari, 5.9% de 18 til 24 yari, 23.0% de 25 til 44 yari, 21.9% de 45 til 64 yari, e 24.5% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 42 yari. Por singla 100 mulieri esis 86.8 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse esis 82.2 viri.
Historio di Ido
La Delegitaro por l'Adopto di Linguo Auxiliara Internaciona
En la komenco dil 20ma yarcento la neceseso di linguo internaciona konsideresis da multa personi, nome inter ciencisti e filozofi. En ica periodo florifis nova projeti pri internaciona lingui. Segun l'inicio dal Franca matematikisto Léopold Leau ye la 17ma di januaro 1901 fondesis la Delegitaro por l'Adopto di Linguo Auxiliara Internaciona kun la susteno da multa inteligenti. En 1906 la Delegitaro recevis la susteno da plu kam 1,200 membri di diversa akademii ed universitati de plura landi e da plu kam 200 ciencala societi. .
Baudette, Minnesota
Demografio
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbo esis $31,281, e la mezvalora revenuo per familio esis $43,000. La mezvalora revenuo por la viri esis $32,500 kontre $22,500 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbo esis $16,653. Vivis sub la povreso-lineo 9.1% de la habitantaro e 6.5% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 7.6% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 17.6% vivis sub la povreso-lineo.
Historio di Ido
La Delegitaro por l'Adopto di Linguo Auxiliara Internaciona
En mayo 1907 la Delegitaro prizentis la questiono al Internaciona Asociuro di Akademii en Wien, qua deklaris su nekompetenta per 12 voti favorebla kontre 8 ed un absteno. Konseque la Delegitaro formacis laborokomitato, di qua la membri elektesis per 242 voti ek 253. Ica Komitato inkluzis famoza ciencisti, exemple linguisti Jespersen, Schuchardt e Baudouin de Courtenay ed anke kemiisto Ostwald. Per koopto altra eminenti admisesis, exemple Italiana matematikisto Giuseppe Peano. Léopold Leau e Louis Couturat esis la sekretarii di la komitato.
Ica projeto, kreita da anonima autoro, esis ulatipa sintezo inter Esperanto ed Idiom Neutral. Dana linguisto Otto Jespersen, membro dil Komitato dil Delegitaro, yene raportis pri la afero:
Esas poka probable ke Wilhelm Ostwald ne esis kontenta kun Ido, pro ke il ektiris dil prezidanteso dil Komisio, e kreis en 1916 la linguo konstruktita Weltdeutsch. En la 29ma di septembro 1926 en la jurnalo Vossische Zeitung il explikis la neceso di kreo di nova internaciona linguo por remplasar Ido.
Kontroversala patreso
La patreso dil Ido-projeto esas kontroversala. Tamen, l'atesto dil linguisto Otto Jespersen, qua esis membro dil Komitato di laboro, pose dil Permananta Komiso, denuncis klare, ke la autoro esis Louis de Beaufront. La Franciana filozofo Louis Couturat konocis l'identeso di la autoro dil projeto. [?[Kom la Ido-projeto reprenis bona numero di lua tezi pri la derivado, l'ideo extensesis ke lu esis la autoro]?].
Segun Otto Jespersen la Ido-projeto prezentesis al asemblo dum la lasta kunsido da Couturat vice la autoro. Nulu inter la membri dil Komitato savis altro pri la autoro, ecepte ke lu ne esis nek Couturat nek Léau, nek ula membro dil Komitato.
Karl Brugmann
Karl Brugmann (1849 til 1919) esis Germaniana linguisto. Il esis importanta figuro dil Indo-Europana studii.
Historio di Ido
Beaufront ed ilua relati kun la mondo di Esperanto
180px|right|thumb|Beaufront esis un del unesma Franca Esperantisti, ma diverganta opinioni inter il e Zamenhof igis il livar Esperanto.
La relato inter Beaufront ed Esperanto esis komplexa:
Beaufront esis favoroza ad Esperanto
Beaufront esis un del pioniri di Esperanto en Francia e konsideresis la reprezentinto di Zamenhof, qua dicabis:
L'afero Hachette
180px|left|thumb|Zamenhof volis uzar Esperanto por krear spiritala movado nomizita Homaranismo. Beaufront opinionis, ke internaciona linguo devas restar neutra. To esis forsan un del precipua motivi pro qui Beaufront ekiris la Esperantista movado. En 1901 Zamenhof facis reprezentar da Beaufront apude di l'edituro Hachette por publikigar Esperantala verki. Tamen, la rankoro kreskis kande Carlo Bourlet e Théophile Cart avertis Zamenhof kontre la povi ecese extensita ke lu havis konkordigita a Beaufront ed a Hachette.
Barbakano
Barbakano esas fenduro facita, por fluo di pluv-aquo, en muro qua subtenas muro.
Historio di Ido
L'afero Hachette
Zamenhof esus trovita definitive ligita a Hachette, dum ke Beaufront, konsente kun l'editero, dispozabus di yuro di regardo absoluta sur omna verki en esperanto o rilatinda, sine gravar la autoro. Facanta kulbutar ta afero, Cart e Bourlet eviktis Beaufront di lua rolo en unesma plano ed evitis ke l'editero en esperanto ne divenez monopolio de Hachette. .
Beaufront e la mondo di Ido
Beaufront esis konsiderata kom trahizanto dal Esperantisti nam il supozesis esar adheranto di Esperanto ed il introduktis Ido ye la ultima dio.
Jespersen divenis prezidanto dil Akademio di Ido ed, en la revuo Progreso, partoprenis aktive en la debati qui apuntis konstanta plubonigo di la linguo. Ma kelka yari pose, ilua aktiveso cesis subite, nam il ne prizis la maniero en qua Couturat e l'altri developis Ido, ma precipue nam il suspektis, ke Couturat - di qua intriganta rolo dum la periodo dil Komitato ne klarigis pose - explotis ilua autoritato til la punto di ne konsiderar ol kom marioneto.
Elaborado
La Komitato dil Delegitaro decidis nominar, ye la 24esma di oktobro 1907, Permananta Komisitaro' kun skopo "studiar e fixigar la detali di la linguo adoptota". La membri di ta Komisitaro esis Louis Couturat, Wilhelm Ostwald, Otto Jespersen, Baudouin de Courtenay e Léopold Leau. Louis de Beaufront esis fine kooptita "pro lua specala kompetenteso".
Fondesis Uniono dil Amiki di la Linguo Internaciona, inkluzite l'Akademio e direktiva komitato, e lansesis la monatala revuo Progreso en 1908, por publikigar linguala debati e la decidi dal Akademio di Ido. La labori dal Permananta Komisitaro pose developis la linguo, qua nomizesis Ido pos ke Zamenhof refuzis irga nomo mencionanta Esperanto.
Esencale, l'elaborado dil linguo esis kompletigita en 1920 kun la publikado dil unesma manuali e vortari di Ido "konforme a la decidi prenita dal Komitato e la Komisitaro", e samatempe prizentis la deklaro dil Komisitaro signata da omna lua membri. Kande lua skopo esis finigata, la Delegitaro dissolvesis reguloze ye la 31ma di julio 1910 pos fondar l'Uniono por la linguo internaciona.
150px|right|thumb|La chevronizita literi di Esperanto, qui ya mankis en ordinara imprimerii, esis un del precipua motivi di kritiki kontre ca linguo. La Ido-alfabeto kreesis egarde ita ed altra kritiki.
La precipua modifikuri facita ad Esperanto en l'elaborado di Ido esas ta (quale oli esis enuncita dal Komitato dil Delegitaro):
Royal, Iowa
Royal esas vilajo en la komtio Clay, Iowa, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 479 habitanti.
Historio di Ido
Elaborado
Ca punti traktesas en l'artiklo pri Kritiki kontre Esperanto.
Royal, Iowa
Geografio
right|Loko di Royal, Iowa Royal jacas a.
Historio di Ido
Inter stabileso e chanjo
thumb|150px|right|Multa ciencisti lasis la Delegitaro selektar la maxim bona internaciona linguo. La Esperantisti opinionis, ke lia linguo esas la maxim bona ma, kande li vidis ke ol ne selektesis, li blamis la Delegitaro e ne volis aceptar lua verdikto. L'Idisti rapide trovis su avan grava dilemo: certa, la persequo di linguistikala labori plubonigis la qualeso dil linguo ma, anke, implikis nenecesa chanji, qui facis desfacila lua difuzo inter la granda publiko.
Royal, Iowa
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbo havas entote 0.8 km², equivalanta a 0.3 mi², di qui 0.8 km² (0.3 mi²) esas lando e nulo esas aquo.
Historio di Ido
Inter stabileso e chanjo
Debato opozis la partisani di la stabileso por difuzar la linguo e li volis finigar la linguistikala laboro. En ica kuntexto Louis Couturat defensis la meza voyo en la revuo Progreso:
Royal, Iowa
Demografio
Esis 194 hemanari, di qui 35.6% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 51.5% esis mariajita e habitis kune; en 11.3% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 32.0% esis ne-familii. En 28.4% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 14.4% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.47 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 3.02 personi.
Historio di Ido
Haltigo dum unesma mondomilito
Dum kreskado l'Idala movemento esis devastita da dek grava eventi ye la komenco di agosto 1914. Louis Couturat mortis en automobila shoko ed unesma mondomilito komencis. La desaparo di maxim importanta fondinto di Ido e la furio di nacionalismo kun vasta destruktado febligis Ido e l'ideo di internacionala linguo. L'Idala movemento permanis precipue en neutrala landi, exemple Suisia (specale pro l'agado di Friedrich Schneeberger kom sekretario) e Suedia (kun Per Ahlberg, editisto di la revuo Idala Mondo). La Progreso-revuo cesis aparar en 1914, pro ke Couturat esabis l'editisto e la chefa redaktisto.
Royal, Iowa
Demografio
La procento di habitanti segun evo esis: 27.6% evante min kam 18 yari, 7.9% de 18 til 24 yari, 26.7% de 25 til 44 yari, 20.5% de 45 til 64 yari, e 17.3% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 36 yari. Por singla 100 mulieri esis 97.9 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse esis 97.2 viri.
Historio di Ido
Rinasko dum 1920-a yari
Pos la milito, l'Idala movado rikonstruktis lente. En 1918, la Franciana linguisto Antoine Meillet, profesoro en la Collège de France, laudis Ido, e plu ordinare l'ideo di internaciona linguo, en ilua libro Les Langues dans l'Europe nouvelle:
Royal, Iowa
Demografio
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbo esis $37,500, e la mezvalora revenuo per familio esis $41,146. La mezvalora revenuo por la viri esis $29,107 kontre $18,281 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbo esis $18,118. Vivis sub la povreso-lineo 4.7% de la habitantaro e 3.3% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 4.5% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 6.4% vivis sub la povreso-lineo.
Historio di Ido
Rinasko dum 1920-a yari
350px|right|thumb|Internaciona Idista Kongreso en [[Dessau, en Germania, 1922.]] En 1920 Schneeberger, la prezidanto dil Akademio di Ido, anuncis la ripreno dil labori dil Akademio. Louis de Beaufront publikigis en 1925 ilua « Grammaire complète » (Kompleta Gramatiko Detaloza), qua restas ankore en la komenco dil 21ma yarcento un verko di refero sur la gramatiko di Ido. Plura Idistala kongresi organizesis: Wien (1921), Dessau (1922), Kassel (1923), Luxemburg (1924), Torino (1925) e Praha (1926). Plura Idala revui apareskis.
Krizo en 1927
En 1927, serioza deskonkordi dividis l'Idista movado. En 1922 l'aparo di nova helpolinguo, Occidental, e la rinovigo dil dilemo inter stabileso e chanjo febligis Ido. Vivaca debati opozis la konservemisti kun reformisti. Por sua parto, Otto Jespersen, qua separis su del Idala movado, publikigis en 1928 lua propra linguala projeto, Novial. Jespersen explikis la kauzi di lua foresko de Ido:
Novial, qua prenis multa traiti di Ido eliminanta la karakterizivi maxim diverganta di Esperanto (fino en -o di substantivi, -a di adjektivi o la konjugaciono en -as, -is, -os) atraktis certa nombro di Idisti quale Ahlberg di qua Idista revuo Mondo divenis novialista revuo.
Retro-unigo dil Idala movado
L'Idista kongreso di 1928 en Zürich signifikis la komenco dil retro-unigo dil Idista movado. L'Uniono por la Linguo internaciona Ido reaktivesis ed oficala buletino editesis. La revuo Progreso ri-apereskis depos 1931 ed aparas sen interupto til hodie. La sekretario e redaktero Matejka deklaras pri to:
L'unesma numero di nova Progreso kontenis artikli da kelka fondinti di Ido quale Wilhelm Ostwald o Léopold Leau. Debatesis pri l'oportuneso di nova chanji, til ke en 1934 deklaresis nova periodo di stabileso di 10 yari. Pluse, l'internaciona situeso redivenis nefavorabla a l'internaciona helpolingui pro l'acenso dil fashismo, la nacionalsocialismo e la Stalinismo, sequita da duesma mondomilito. L'unesma devo dil Idista movado divenis nun transvivor.
Pos la milito
La majoritato del artikli di Progreso parolis pri diversa temi nelinguala. Developesis importanta produktado poeziala da multa autori, inter qui la precipua esis la Belga poeto Andreas Juste. Il preponderis en l'Idista movado en la periodo 1960-1998, ne nur pro l'importo di sua literaturala produktado, ma anke pro l'energio quan il transmisis al movado. La fonduro Andreas Juste havas specala biblioteko kun plu kam 250 verki en o pri Ido. En 2009, responsis pri ol l'asociuro Juste & Co.
Nun
Idala movado esas aktiva che interreto. Existas multa retsitui. Multa diskutolisti en o pri Ido esas aktiva. Idisti esas anke tre aktiva en la sociala retari quale Facebook. La maxim granda Ido-grupo che Facebook havas 272 membri (ye la 9ma di aprilo 2020).
L'Idista revui Progreso, Kuriero Internaciona ed Ido-Saluto! aparas reguloze. Omnayare eventas Internaciona Ido-konferi. Ido esas la duesma maxim parolata auxiliara linguo dop Esperanto. En la germana chefurbo Berlin esas aktiva lokala Ido-grupo, l'Ido-Amiki Berlin, qua renkontras omna semano unfoye.
En junio 2023, Ido-Wikipedio havis plu kam 37,000 artikli.
Arévalo de la Sierra
Arévalo de la Sierra esas vilajeto en la provinco Soria, regiono Kastilia e Leon, Hispania.
Antonio José de Sucre
Antonio José de Sucre y Alcalá (1795 til 1830) militestro e politikistulo, esis prezidanto di Bolivia de 1825 til 1828, kande renuncis.
Ido-Konferi
Ido-konfero esas granda kunveno dil Idisti e suportanti dil internaciona helpolinguo Ido. Dum yari, Ido-konferi eventis en ca urbi e loki:
Ridgeland, Mississippi
Ridgeland esas urbo en la komtio Madison, Mississippi, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 20,173 habitanti.
Geografio
Ridgeland jacas a, inter Madison e Jackson. Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbo havas entote 45.9 km², equivalanta a 17.7 mi², di qui 41.2 km² (15.9 mi²) esas lando e 4.7 km² (1.8 mi², o 10.16% de la surfaco totala) esas aquo.
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 20,173 homi, 9,267 hemanari, e 5,022 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 489.2/km² (1,267.4/mi²). Esis 9,930 domi kun mezvalora denseso di 240.8/km² (623.9/mi²). Segun raso, esis 77.05% Blanki, 18.44% Negri od Afrik-Usani, 0.15% indijeni Amerikana, 2.95% Aziani, 0.04% Pacifik-insulani, 0.55% de altra rasi, e 0.82% de du o plura rasi, e 1.55% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 9,267 hemanari, di qui 28.8% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 40.7% esis mariajita e habitis kune; en 10.4% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 45.8% esis ne-familii. En 38.6% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 6.5% habitesis da singla individuo evante 65 yari o pluse. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.15 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.90 personi.
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbo esis $43,066, e la mezvalora revenuo per familio esis $59,249. La mezvalora revenuo por la viri esis $40,632 kontre $29,634 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbo esis $28,704. Vivis sub la povreso-lineo7.4% de la habitantaro e 5.5% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 9.2% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 5.6% vivis sub la povreso-lineo.
Calumet, Iowa
Calumet esas urbo en la komtio O'Brien, Iowa, Usa. Segun la demografiala kontado di 2000, ol havis 181 habitanti.
Geografio
right|Loko di Calumet, Iowa Calumet jacas a.
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbo havas entote 0.7 km², equivalanta a 0.3 mi², di qui 0.7 km² (0.3 mi²) esas lando e nulo kovresas per aquo.
Demografio
Segun la demografiala kontado di 2000, esis 181 homi, 77 hemanari, e 51 familii qui rezidis en la urbo. La denseso di habitantaro esis 268.8/km² (684.5/mi²). Esis 83 domi kun mezvalora denseso di 123.3/km² (313.9/mi²). Segun raso, esis 96.69% Blanki, 0.55% Negri od Afrik-Usani, 0.00% indijeni Amerikana, 0.55% Aziani, 0.00% Pacifik-insulani, 0.00% de altra rasi, e 2.21% de du o plura rasi, e 0.00% de la habitantaro esis Hispan-Amerikani o Latin-Amerikani de irga raso.
Esis 77 hemanari, di qui 26.0% havis pueri od adolecanti evante min kam 18 yari en la domo, 61.0% esis mariajita e habitis kune; en 3.9% muliero sen spozulo esis la domo-chefo, e 32.5% esis ne-familii. En 31.2% de omna hemanari vivis unika sola individuo, e 18.2% habitesis da ulu evante 65 yari o pluse qua vivis sole. La mezvalora grandeso per hemanaro esis 2.35 personi e la mezvalora grandeso per familio esis 2.94 personi.
La procento di habitanti segun evo esis: 25.4% evante min kam 18 yari, 5.5% de 18 til 24 yari, 26.0% de 25 til 44 yari, 23.2% de 45 til 64 yari, e 19.9% evante 65 yari o pluse. La mezvalora evo esis 39 yari. Por singla 100 mulieri esis 101.1 viri. Por singla 100 mulieri evante 18 yari o pluse esis 101.5 viri.
La mezvalora revenuo per hemanaro en la urbo esis $33,750, e la mezvalora revenuo per familio esis $39,375. La mezvalora revenuo por la viri esis $33,125 kontre $16,250 por la mulieri. La revenuo per capita por la urbo esis $17,659. Vivis sub la povreso-lineo 8.5% de la habitantaro e 2.0% de la familii. Ek omna habitantaro evante min kam 18 yari, 6.4% ed ek omna habitantaro evante 65 yari o pluse, 25.0%, vivis sub la povreso-lineo.
Ellijay, Georgia
Ellijay esas urbeto en la komtio Gilmer, Georgia, Usa. Segun la demografiala kontado di 2010, ol havis 1,619 habitanti.
Geografio
Segun l'Usana Kontado Ministerio, l'urbeto havas entote 6.9 km², equivalanta a 2.7 mi², di qui 6.9 km² (2.7 mi²) esas lando e nulo esas aquo.
41 aK
42 aK <--> 40 aK / 1ma yarcento aK