cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Komunismo
Etimolohia ken terminolohia
Iti moderno a panagusar, ti balikas a "komunismo" ket maus-usar pay laeng a mangitudo kadagiti annuroten dagiti nagbukbukodan a nangirangarang a sosialista a gobierno a buklen dagiti maysa a partido nga estado nga isuda idi ket maysa a legado a partido ti politika a sistema nga agtigtignay babaen dagiti naisentro a naplano nga ekonomia ken ti maysa nga estado a panagtagikua kadagiti pamuspusan ti panagpataud, nga adda iti estado, nga iti gapuna, ket mangitunton a nangirepresenta ti kakaykayatan dagiti agobobra a klase. Ti naisangsangayan a paset ti moderno a tignay ti komunista ket agipabpabasol a dagitoy nga estado ket saanda a nangipadas a lumasat ti komunista a kagimongan, bayat a dagiti dadduma pay ket makisinnupiat a saanda a nakagun-od iti lehitimado a sosialismo. Kaaduan kadagitoy a gobierno ket ibatayanda kadagiti ideolohiadaiti Marxismo-Leninismo, ngem saanda a tinawtawagan ti sistema nga inpatakderda a kas ti "komunismo", wenno nagituntonda iti ania man a panawen a ti ideolohia ket is-usa laeng ti nagpapaandar ti puersa kadagiti annurotenda: Ni Mao Zedong, kas pagarigan, ket nagsukimat iti Baro a Demokrasia, ken ni Vladimir Lenin idi nasapa a panawen ti 1920 ket nangipatakder ti gubat a komunismo; ken kalpasan daytoy, ti Bietnamis ket nangipatakder ti doi moi, ken dagiti Insik ket nagsublida iti sosialismo nga adda dagiti Insik a pakaidumdumaan. Dagiti gobierno a nanginagnagan babaen dagiti sabali a gobierno a kas "komunista" ket sapasapda a tumounton a nangipatakderda ti maysa a panaglasat a sosialista a sistema. Daytoy a sistema ket sagpaminsan a nakunkuna a kas ti estado a sosialismo wenno babaen dagiti kapadpada a nagnagan.
Ti "puro a komunismo" ket maysa a termino a sagpaminsan a naus-usar a mangitudo iti agpang ti pakasaritaan kalpasan ti sosialismo, uray no adu met laeng dagiti komunista a simple nga agus-usar iti termino a "komunismo" tapno mangitudo ti dayta nga agpang; ti termino ket kapadpada ti "Napno a komunismo". Ti awan klase, awan estado a kagimongan a naigandat a pannakaidumduma ti daytoy a komunismo ket ti maysa kadagiti panagikeddeng no ania man ti mapataud ken ania dagiti annuroten a sukimaten ket naar-aramid para iti kasayaatan ti sibubukel a kagimongan—a kas iti 'iti, babaen, ken para iti agob-obra a klase', a saan a dagiti nabaknang ti agtengtengngel ti kabaknanagan ket dagiti dadduma ket agob-obra para kaniada iti matgedan a pakaibatayan. Iti daytoy a komunismo dagiti interesado ti amin a kameng ti kagimongan ket maikkan ti agpapada a kadagsen iti sumaruno, iti praktikal a panagaramid ti pamay-an a panagikeddeng iti politika ken ekonomiko a panagbukel iti biag. Ni Karl Marx, ken dagiti pay sabsabali a komunista apilosopo, ket nagigagarada a saan a nangited ti naisalaysayan a pangipalpalawag no kasano ti pamay=an ti komunismo a kas maysa a sosial a sistema, wenno dagiti husto a dalan a mangpakabael dagiti agobobra wenno kasano ti tumakder, wenno dagiti nainaganan a materiales no kasano ti mapan ti komunismo manipud iti kapitalismo. Iti Komunista a Warragawag, ni Marx ket saan a nangibagbaga ti maysa a 10-a punto a palano ti panagbalakad ti pannakaiwarwaras manen dagiti daga ket panagpataud tapno mairugi ti panaglasat iti komunismo, ngem isu ket nangikari a daytoy ket sapasap ken magsakup kadagiti aain. Daytoy ket kanayon a naipagpagarup a ni Marx iket nangikeddeng a dagitoy a teoria ket mabasa ti kastoy tapno dagiti sumaruno a teorista iti naisangsangayan a saad ket ket makaamponda iti komunismo kadagiti bukodda a lokalidad ken kasasaad.
Diplazium esculentum
Ti Diplazium esculentum, ti nateng a pako, ket ti maysa a masida a pako a mabirukan iti amin a paset ti Asia ken Oceania. Daytoy ti mabalin a kaaduan a masidsida a pako. Daytoy ket ammo a pucuk paku ken paku tanjung iti Malaysia,  pako iti Filipinas, dhekia (ঢেকীয়া) iti Assam "Dhenkir Shaak (ঢেঁকির শাক) iti Bengali ", paloi saag (পালই শাগ ) iti sylheti ken linguda iti akin-amianan nga India, a mangibagbaga iti agkulot a saringitna. Ammo daytoy a kas phak khut iti Tailandia (ผักกูด). Mabalin nga addaan daytoy iti bassit a gatad iti sabidong iti pako ngem awan ti naireporta a nakaro nga epekto iti sabidong.
Ti henero ti Diplazium ket adda iti pamilia ti Athyriaceae, iti klado ti eupolypodiales II iti urnos ti Polypodiales, iti klase ti Polypodiopsida.
Deskripsion
Daytoy a mula ket dakkel a perenial a pako nga adaan iti agpababa a risoma iti agarup a 20 cm iti kangato ken naabbongan kadagiti ababa a maralabbasit-kayumanggi wenno kayumanggi-nalabbasit a siksik iti agarup a 1 cm iti kaatiddog. Ti mula ket dua-pinnado nga adddaan kadagiti marakayumanggi a puon ti bulong, ken ti puon ti bulong ket nangisit ken naabbongan kadagiti ababa a siksik a petiole. Ti saringit ket makaabot iti 1.5 cm iti kaatiddog, ken ti pinnae ket agarup a 8 cm iti kaatiddog ken 2 cm iti kaakaba.
Dagiti usar
Dagiti ubbing a saringit ket maigisa ken maus-usar kadagiti ensalada.
Dagiti parmakologo nga epekto
Ti yaon ket addaan pay iti aktibidad a manglapped nga alpha-glucosidase.
Pagsasao a Hu
Ti pagsasao a Hu ket ti pagsasao a Palaungiko ti Autonomo a Prepektura ti Xishuangbanna Dai, Yunnan, Tsina. Dagiti agsasao iti daytoy ket ti maysa a saan a naidasig a minoridad ti etniko; ibilang ti gobierno ti Insik dagiti Angku a kas kameng ti pakipagilian ti Bulang, ngem ti pagsasao nga Angku ket saan a maawatan iti Bulang.
Papa Gregorio V
Ni Papa Gregorio V, né Bruno ti Carinthia (c. 972 – 18 Pebrero 999) ket isu ti Papa manipud idi 3 Mayo 996 aginggana idi 18 Pebrero 999, isu ket anak a lalaki ni Salian Otto I, Duke ti Carinthia, nga isu ket apo a lalaki ni Emperador Otto I ti Natan-ok. Ni Gregorio V ket sinarunona ni Papa Juan XV idi isu ket agtawen ti duapulo ket dua.
Éguilles
Ti Éguilles (Agulha ) ket maysa a komuna ti Bouches-du-Rhône a departamento idiay akin-abagatan a Pransia. Daytoy ket pakatengngaan a nagbaetan ti Saint-Cannat ken Aix-en-Provence.
Pakasaritaan
Adda dagiti tidda pagtaengan a nabirukan ti nasapa a pannakataeng manipud idi maika-3 a siglo BC. Nupay kasta, dagitoy ket mabalin a nadadael idi 124BC.
Idi maika-16 a siglo, adda dagiti tidda ti pagtaengan idiay Aix-en-Provence ken Les Baux-de-Provence, ken ti kastilio ket nadadael. Idi 1790 adda dagiti 180 nga agtataeng, a kaaduan dagitoy ket dagiti agpaspastor.
Idi maika-19 a siglo adu kadagiti agtataeng ti pimmanaw gapu ti Industrial a Rebolusion. Babaen ti 1936 adda laengen dagiti 730 nga agtataeng.
Klima
Ti tabla dita baba ket mangipakpakita kadagiti temperatura ken panagtudtudo iti paset ti panawen ti 1971-2000 :
Ido
Ti Ido ket maysa a pagsasao a napartuat nga adda iti pagtungpalan nga agbalin a maysa a sangalubongan a maikadua a pagsasao para kadagiti agsasao iti nadumaduma linguistiko a pundo. Ti Ido ket naisangayan a naidaremdem a kas kadawyan a gramatika, ortograpia, ken leksikograpia, ken iti amin ket nalaka a maadal ken mausar. Iti puot, ti Ido ket naidasig a kas maysa a naisangalen nga internasional a katakunaynay a pagsasao.
Ti Ido ket napartuat idi 1907 para iti essem a panagreporma ti nasirmata a pakapawilan iti Esperanto, ti maysa a pagsasao a napartuat para iti isu met laeng a kapanggepan idi nasapsapa met laeng a 20 a tawen. Ti nagan ti pagsasao ket nasurotan ti nagtaudanna iti Esperanto a balikas nga ido, a kayatna a sawen ket "anak", gapu ta datoy a pagsasao ket maysa nga "anak" iti Esperanto. Kalpasan ti pannakapunganay daytoy, ti Ido nakaala kadagiti suporta manipud kadagiti sumagmamano a komunidad ti Esperanto, ngem ti sumaganad a kellaat nga ipupusay idi 1914 iti maysa kadagiti kangrunaan a nangipatakder, a ni Louis Couturat, naapday ti kalatakanna. Adda dua a rason ti gapuanan daytoy: umuna, ti irurumsua iti adu a panagsisina gapu kadagiti agsalsalisal a reporma a gandat; ken maikadua, ti maysa a sapasap a kaawanan ti siaammo iti Ido a kas maysa a kandidato para iti maysa nga internasional a pagsasao. Dagitoy a tiped ket nagpakapsot iti daytoy a tignay ken saan a nakaala manen ti pannakadarikmat aginggana idi bumangon ti internet.
Adda dagiti adu nga obra iti literatura a naipatarus iti Ido, a mairaman ti Ti Bassit a Prinsipe ken ti Ebanghelio ni Lukas. Manipud idi 2000, adda ti agarup nga 100–200 nga agsasao ti Ido iti lubong.
Charlize Theron
Ni Charlize Theron ket ti maysa a nangabak iti Oscar nga taga-Abagatan nga Aprika ken Amerikana nga aktres. Isu ket nagbida kadagiti nadumaduma a pelikula ti Hollywood, kas ti The Devil's Advocate (1997), Mighty Joe Young (1998), The Cider House Rules (1999), The Italian Job (2003), Hancock (2008), A Million Ways to Die in the West  (2014) ken ti Mad Max: Fury Road (2015).
1765
Ti tawen idi 1765 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Pagsasao nga Eslobeno
Ti Eslobeno slovenski jezik wenno slovenščina, saan nga iyallilaw iti slovenčina, ti patneng a nagan ti Eslobako) ket tagikua ti grupo ti Sasao nga Abagatan nga Eslabo. Daytoy ket insasao dagiti agarup a 2.5 a riwriw a tattao iti lubong, ti kaaduan kadagitoy ket agtataeng idiay Eslobenia. Daytoy ket umuna a pagsasao dagiti agarup a 1.85 a riwriw a tattao ken maysa kadagiti 24 sasao nga opisial ken panag-obra iti Kappon ti Europa.
Linteg militar
Ti linteg militar ket maysa a sistema dagiti annuroten a mayetnag ken maipatungpal no rabsuten wenno tenglen ti maysa nga autoridad ti militar ti normal a pannakatarawidwid wenno pannakaituray ti hustisia.
Masansan a maisayangkat ti linteg militar no agbalin a nasisita a maipatungpal dagiti aramid dagiti autoridad ken organisasion a militar, nangruna no kadagiti di mapakpakadaan a pakasapulan, ken no dagiti normal nga institusion ti justicia ket saanen a makatignay wenno awananen iti bileg ken samay iti kabarbaro a situasion wenno pasamak, kas koma no adda gubat, dadakkel a kalamidad ti nakaparsuaan, riribuk a cibil, iti nasakup a teritorio wenno kalpasan ti maysa a kudeta (panangrabsut iti turay). Ti kasapulan a panangtaginayon iti urnos ken linak ti publiko kabayatan ti emerhensia ti kangrunaan a panggep ti linteg militar. Nupay kasta, ti pannakaideklara ken pannakayetnag ti linteg militar ti ar-aramaten dagiti diktadura, nangruna dagiti diktadura ti militaria, tapno maipatungpalda ti panagturayda.
Gagangay a ti linteg militar ket kissayanna dagiti personal a karbengan dagiti umili, limitaranna ti kaunday ti proseso ti pannakausig, ken iyetnagna dagiti nakarkaro a pannusa ngem iti ordinario a linteg. Iti adu a pagilian, dusa a patay ti maysa nga iyetnag ti linteg militar iti sumagmamano a krimen, uray pay no dagiti adda a masursurot a linteg ket saan a sakupen ti sistemana dagiti nasao a krimen ken pannusa.
Iti dadduma a pagilian, ipaturay ti linteg militar dagiti annuroten a kas iti curfew. Masansan nga iti babaen daytoy a sistema, ti pannakatarawidwid ken pannakaipataray ti hustisia ket tengngel amin ti militaria tribunal a maaw-awagan iti korte militar. Mapagteng met ti pannakasuspende ti pannakaipatungpal ti habeas corpus.
Filipinas
Nayetnag ti linteg militar iti Filipinas manipud 1972 agingga iti 1981 iti babaen ti turay ni Presidente Ferdinand Marcos, tapno mapengdan ti dumakdakkel a riribuk a sibil iti pagilian ken ti pangta ti panangrabsut dagiti Komunista iti turay kalpasan dagiti agsasaruno a panagbomba iti Manila. Idi damo, inawat ti kaaduan nga umili ti pannakaideklara ti linteg militar. Ngem idi agangay, immadu nga immadu ti nangtubngar iti daytoy gapu iti panaglablabes ken panagabuso iti karbengan a kas tao nga aramid ti militaria. Adu a bumusbusor iti gobierno ni Marcos ken kalabanna iti politika ti natiliw a nabalud, naparparigat, napapatay ken nagpukaw.
1762
Ti tawen idi 1762 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Betty White
Ni Betty White Ludden (nayanak a kas ni Betty Marion White; Enero 17, 1922Disiembre 31, 2021) ammo iti propesion a kas ni Betty White, ket Amerikana nga aktres, komediante, mannurat, produser, mangsangsangaili iti radio, kumakanta, ken personalidad iti telebision. idi 2013, ti Guinness World Records ket binigbig ni White a kas addaan iti kapautan a karer iti telebision para iti maysa a manglinglingay a babai.
ISO 639-1
Dagiti ISO 639-1:2002, a kodigo a pannakabagi dagiti nagan iti pagsasao — Paset 1: Alpha-2 a kodigo, ket isu ti umuna a paset ti ISO 639 a serye iti pagalagadan para dagiti kodigo ti pagsasao. Ti paset i 1 ket sakupenna ti panagrehistro dagiti dua a letra ti kodigo. Adda dagiti 136 a dua a letra a kodigo a nairehistro. Dagiti nairehistro a kodigo ket sakupenna dagiti kangrunaan a pagsasao iti lubong.
Dagitoy a kodigo ket naserbi nga internasional, ken pormal, takigrapia para iti panagipatudo kadagiti pagsasao. Kas pagarigan:
Ti ISO 639, ket isu ti kasisigud a pagalagadan para kadagiti kodigo ti pagsasao, ket napasingkedan idi 1967. Napisi idi daytoy iti dua a paset, ken idi 2002 ti ISO 639-1 ket nagbalin a ti baro nga edision iti kasisigud a pagalagadan. Ti kinaudi a kodigo a nainayon ket ti ht, a nagirepresenta ti Haiti a Kreol idi 2003-02-26. Ti panagusar iti pagalagadan ket pagpatageden babaen dagiti etiketa ti pagsasao ti IETF, a naipayam-ammo ti RFC 1766 idi Marso 1995, ken intultuloy ti RFC 3066 manipud idi Enero 2001 ken RFC 4646 manipud idi Septiembre 2006. Ti agdama a bersion ket ti RFC 5646 manipud idi Septiembre 2009. Ti Sentro ti Internasional a Pakaammo para iti Terminolohia (Infoterm) (ket isu ti panagrehistro a turay para dagiti a kodigo ti ISO 639-1.
Dagiti baro nga ISO 639-1 a kodigo ket saan a mainayon no ti maysa nga ISO 639-2 kodigo ket addan, Isu nga dagiti sistema nga agus-usar kadagiti ISO 639-1 ken 639-2 a kodigo, nga adda dagiti 639-1 a kodigo a kaykayat, ket saanda nga agibaliw kadagiti addan a kodigo.
No ti maysa nga ISO 639-2 a kodigo a sumakop ti maysa a grupo dagiti pagsasao ket mausar, mabalin a mabaliwan para kadagiti naisangayan a pagsasao babaen ti baro nga ISO 639-1 a kodigo.
Reese Witherspoon
Ni Laura Jeanne Reese Witherspoon ket maysa nga Amerikana nga aktres ken produser. Naiyanak isuna idiay Louisiana ken dimakkel idiay Tennessee, inrugi ni Witherspoon ti pagsapulanna a kas maysa nga ubing nga aktres, ken inrugina ti propesionna iti pelikula iti The Man in the Moon (1991), ken nakainominaduanna daytoy iti Gunguna ti Ubing nga Artista.
1763
Ti tawen idi 1763 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Mierkoles iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
ISO 639-1
Awan ti nakaitudingan a panagikaso iti makro a pagsasao (kitaen ti ISO 639-3).
Dagiti akinruar a silpo
ISO 639 ISO 639
1764
Ti tawen idi 1764 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Domingo iti kalendario a Gregoriano ken ti bisiesto a tawen a nangrugi iti Huebes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Papa Juan XVII
Ni Papa Juan XVII (pimmusay idi 6 Disiembre 1003), naipasngay a kas ni John Sicco, ket ti anak a lalaki ti sabali pay a Juan Sicco, ket naipasngay idi idiay rehion ti Roma a nakunkuna idi a kas ti Biveretica. Isu ti nangsaruno kenni Papa Silvestre II a kas Papa manipud idi 16 Mayo 1003, ngem isu ket pimmusay kalpasan ti innem a bulan.
John C. Breckinridge
Ni John Cabell Breckinridge (Enenro 16, 1821 – Mayo 17, 1875) ket maysa idi nga Amerikano nga abogado ken politiko. Isu ket nagserbi a kas ti Pannakabagi ti Estados Unidos ken Senador ti Estados Unidos] manipud idiay [[Kentucky ken isu idi ti maika-14 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1857–1861), iti daytoy a petsa isu ti kaubingan a bise presidente iti pakasaritaan ti Estados Unidos, nga isu ke tnabutosan idi agtawen iti 35 ken nangrugi idi agtawen iti 36.
Baybay Filipinas
Ti Baybay Filipinas ket pingir a baybay iti daya ken amianan ti Filipinas a sumakop ti aganay a rabaw a kalawa iti 2 a riwriw mi² (5 a riwriw km²) iti akinlaud a paset ti Amianan a Taaw Pasipiko. Daytoy ket nabeddengan babaen ti purpuro ti Filipinas (Luzon, Samar, Leyte ken Mindanao) iti abagatan a laud; Palau, Yap, ken Ulithi (iti Carolinas) iti abagatan a daya; ti Marianas, a mairaman ti Guam, Saipan, ken Tinian, iti daya; ti Bonin ken Iwo Jima iti amianan a daya; dagiti isla ti Hapon ti Honshu, Shikoku, ken Kyūshū iti amianan; ti Is-isla ti Ryukyu iti amianan a laud; ken Taiwan iti laud.
Lokasion
Ti Baybay Filipinas ket bineddengan babaen ti Filipinas ken Taiwan iti laud, ti Hapon iti amianan, ti Marianas iti daya ken ti Palau iti abagatan. Dagiti kaaripingna a baybay ket mairaman ti Baybay Celebes nga insinsina daytoy babaen ti Mindanao ken dagiti babassit nga isla iti abagatan, ti Baybay Abagatan Tsina nga insinsina babaen ti Filipinas, ken Baybay Daya a Tsina nga insinsina babaen ti Is-isla ti Ryukyu.
Gay-at
Ti Gunglo ti Sangalubongan a Hidrograpiko ket mangipalawag ti Baybay Filipinas a kas "ti lugar iti Amianan a Taaw Pasipiko idiay daya nga aplaya ti Is-isla ti Filipinas", a nabeddengan dagiti sumaganad: Iti Laud. Babaen dagiti Akindaya patingga ti Purpuro ti Daya nga Indiano, Baybaya Abagatan Tsina ken ti Baybay Daya a Tsina. Iti Amianan. Babaen ti Abagatan a daya nga aplaya ti Kyushu, dagiti Akin-abagatan ken Akindaya a patingga ti Akin-uneg a Baybay ken ti Abagatan nga aplaya ti Isla ti Honshu. Iti Daya. Babaen ti pantok ti Hapon aginggana ti Bonin, Bulkan ken ti Is-isla ti Ladrone (Mariana), amin dagitoy ket mairaman iti Baybay Filipinas. Iti Abagatan. Babaen ti linia a mangitipon ti Guam, Yap, Pelew (Palau) ken Is-isla ti Halmahera.
Heolohia
Ti Plaka ti Baybay Filipinas ket mangporma ti datar ti Baybay Filipinas. Daytoy ket maipasirok babaen ti Agkutkuti a Barikes ti Filipinas a kaaduan a mangawit ti purpuro ti Filipinas ken ti akindaya a Taiwan. Ti baetan dagitoy dua a plaka ket ti Trinsera ti Filipinas.
Biolohia
Ti Baybay Filipinas ket mangsangaili iti eksotiko nga ekosistema ti marina. Aganay a lima gasut dagiti sebbangan iti natangken ken nalukneng a koral ket adda kadagiti pantar a dandanum ken 20 porsiento ti sangalubongan a naam-ammuan a sebbangan ti batbato ti baybay ket mabirukan kadagiti danum ti Filipinas. Dagiti pawikan, pating, moray nga igat, kurita ken uleg ti baybay ken dagiti dadduma pay a sebbangan ti ikan a kas ti tuna ket kadawyan a makitkita. Iti pay maipatinayon, ti Baybay Filipinas ket agserbi pay a pagbugian a lugar para dagiti igat ti Hapon, tuna ken dadduma pay a sebbangan ti balyena.
Pakasaritaan
Ti immuna nga Europeano a nangdaliasat idi ti Baybay Filipinas ket ni Ferdinand Magellan in 1521, a nnaginagan iti Mar Filipinas idi isu ken dagiti kaduana ket addada idi idiay Is-isla ti Mariana sakbay ti eksplorasion ti Filipinas. Kalpasanna daytoy ket naduktalan babaen ti dagiti Kastila nga ekplorador manipud idi 1522 aginggana idi 1565 ken daytoy ket lugar idi ti nalatak a dalan ti galeon a panagtagilako.
Idi baetan ti 19 ken 20, 1944, ti Gubat ti Baybay Filipinas, ket dakkel idi ken mangikeddeng a gubat ti marina ti Sangalubongan a Gubat II a nagbaetan ti Hapon ken ti Estados Unidos, daytoy ket napasamak idiay akin-daya a Baybay Filipinas, idiay asideg ti Is-isla ti Mariana. Dagiti agawit ti eroplano ti Taihō, Shōkaku, Junyō, Hiyō ken ti Ryuho ken nabombada, natorpedo ken pinalenned dagiti naibatay ti agawit nga eroplano dagiti Amerikano ken nagraut manipud kadagiti dadduma pay a bapor. Daytoy ket lugar pay idi ti “Great Marianas Turkey Shoot” sakbay ti panagrukma dagiti Aliado iti Saipan, Guam ken Tinian idiay Marianas, ti Palau iti abagatan a laud, ken ti Filipinas.
Kalpasan ti pannakaikarkaro ti suppiat ti Is-isla ti Spratly idi 2011, dagiti nadumaduma nga ahensia ti Filipinas ket nangrugrugida nga agus-usar iti neolohismo ti "Baybay Laud Filipinas" tapno mangibaga ti Baybay Abagatan Tsina. Nupay kasta, ti ngiwat ti PAGASA ket kinunana a ti baybay iti daya ti Filipinas ket agtultuloyto a matawagan ti Baybay Filipinas.
Arado
thumb|Ti mannalon nga agususar kadagiti kabalio a panagguyod ti arado
Ti arado ket maysa a ramit (wenno makina) nga inus-usar iti panagtalon ti daga para iti panangisagana ti panagmula. Dagiti arado ket mabalin a guyoden babaen dagiti ayup a kas dagiti baka, nuang kabalio, kamelio wenno babaen ti traktor. Ti arado ket mabalin a naaramid iti tarikaro,landok wenno paslep. Daytoy ket isun ti kangrunaan nga intrumento para kadagiti kaaduan a nairehistro a pakasaritaan, ken mangirepresenta ti maysa kadagiti kangrunaan a panagrang-ay iti agrikultura.
Ti kangrunaan apanggep ti panagarado ket ti panagkali ti akin-ngato a tuon ti daga, tapno maiyeg dagiti baro a kinalames iti rabaw, bayat a maikali dagiti ruot, dagiti tidda ti dati nga apit, ken dagiti bukel ti apit ken ruot, ken mangpalubos kadagitoy a marungsot. Daytoy ket mangited pay ti nawaya ti bukel a banag a agmulaan dagiti sabali nga apit.
1768
Ti tawen idi 1768 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Biernes iti kalendario a Gregoriano ken ti bisiesto a tawen a nangrugi iti Martes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
1769
Ti tawen idi 1769 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Domingo iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Huebes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Biblia
Ti Biblia, manipud iti Griego (τα) a βιβλια, (ta) biblia, "(dagiti) libro", plural ti βιβλιον, biblion, "libro", nga original a naggapu iti balikas a βιβλος, biblos, a naadaw met manipud iti βυβλος—byblos, a kayatna a sawen ket "papyrus", manipud iti kadaanan a Phoenician a ciudad ti Byblos a naggapgapuan daytoy a material a pagsurat), ket ti klasikal a nagan ti Hebreo a Biblia ti Judaismo wenno ti napagtipon a Daan a Tulag ken Baro a Tulag ti Cristianidad (ti "Ti Biblia" ngarud ket dumakmadakat iti dua nga agduma a Biblia).
Ti Hebreo a Biblia
Ti Hebreo a Biblia (am-ammo pay kas ti Judio a Biblia, wenno תנ"ך, Tanakh iti Hebreo) ket addaan iti 24 a liblibro. Ti "Tanakh" ket maysa nga acronym para iti tallo a paset ti Hebreo a Biblia: ti Torah, Nevi'im, ken Ketuvim.
Torah (תורה)
Ti Torah, wenno "pannursuro" ket am-ammo pay kas dagiti 5 a libro ni Moises (Hebreo: Chumash wenno Griego: Pentateuch a kayatna a sawen ket "lima"). Dagiti lima a libro ket:
Ti Daan a Tulag
Ti koleksion dagiti libro a maawagan kas Daan a Tulag dagiti kaaduan a Cristiano (a pakairaman dagiti kameng ti Simbaan a Catolico Romano, Dumaya nga Orthodoxia a Simbaan, ken Oriental nga Orthodoxia a Simbaan) ket saanna laeng nga iraman dagiti 24 a libro ti Hebreo a Tanakh, ngem pati pay sumagmamano a Deuterocanonical (awagan kas Apokripa ti dadduma, nangruna dagiti Protestante) a liblibro a nailebben iti Griego ti Septuagint.
Bigbigen ti Simbaan Catolico Romano ti 7 a libro kadagiti naagapad a deuterocanonical liblibro: Tobias, Judith, 1 Maccabeos, 2 Maccabeos, Sirib ni Solomon, Sirach (Ecclesiasticus), ken Baruch), kasta met ti sumagmamano a paset ti Ester ken ti Daniel nga awan iti Tanakh.
Dagiti nadumaduma nga Orthodoxia a Simsimbaan ket iramanda ti sumagmamano pay, kas koma iti 3 Maccabeos, Salmo 151, 1 Esdras, Odes, Dagiti Salmo ni Solomon, ken uray pay ti 4 Maccabeos.
Dagiti Protestante ket kaaduanna a dida bigbigen dagitoy a libro kas napaypayso a paset ti Biblia.
Ti Baro a Tulag
Ti Baro a Tulag ket nakatiponan ti 27 a liblibro a ni Jesus ti kangrunaan a madakdakamat, a naisurat iti Griego idi nasapa a Cristiano a panawen.
Mabennebenneg dagitoy a libro kas:
Carolyn G. Goodman
Ni Carolyn Goldmark Goodman ket Amerikana a politiko. Isu ti mayor ti Las Vegas, Nevada manipud idi 2011. Isu ket asawa ti dati a mayor ken abogado a ni Oscar Goodman, ken ti maikadua a babai a mayor iti Las Vegas.
Nicole Kidman
Ni Nicole Mary Kidman, AC ket maysa nga Australiana nga aktres ken produser ti pelikula. Dagiti papel a nagpadayeg kenni Kidman dagiti pelikula idi 1989 iti Dead Calm ken dagiti serye ti telebision iti Bangkok Hilton. Isu ket nagparparang kadagiti nadumaduma a pelikula kadagiti nasapa a tawen ti 1990, ken nagabalin a nabigbigan iti sanglubongan para kadagiti panangiladawanna iti pelikula ti Days of Thunder (1990), ti Far and Away (1992), ken ti Batman Forever (1995). Dagiti dadduma pay a nagballigi a pelikula ket simmaruno kadagiti naladaw a tawen ti 1990. Ti panangiladawanna iti musikal iti Moulin Rouge! (2001) ket isu ti nakagun-odanan iti maikadua a Gunguna ti Nabalitokan a Globo para iti Kalaingan nga Aktres – Musikal ti Pelikula wenno Komedia ken ti immuna a nominasionna para iti Kalaingan nga Aktres. Ti panangiladawan ni Kidman a kas ni Virginia Woolf iti drama a pelikula ti The Hours (2002) ket nakaawat iti nasayaat a pannakabigbig ken nakagun-odanna iti Kalaingan nga Aktres, ti Gunguna ti BAFTA para iti Kalaingan nga Aktres iti Pangyuna a Papel, ti Gunguna ti Nabalitokan a Globo para iti Kalaingan nga Aktres – Drama ti Pelikula ken ti Gunguna ti Piesta ti Pelikula ti Berlin para iti Kalaingan nga Aktres iti Internasional a Piesta ti Pelikula ti Berlin.
William R. King
Isu ket maysa a Demokrata, isu ket maysa a Unionista ken dagiti kontemporariona ket maipanunotan nga isu ket maysa a agpakatengnga kadagiti pilaw iti seksionalismo, panagtagabu, ken ti lumaud a panagpalawa a gapuanan ti Sibil a Gubat ti Amerikano. Isu ket timmulong a naburador ti Kompromiso iti 1850. Isu ket ti maymaysa laeng nga ehekutibo nga opisial ti Estados Unidos a nagsapata ti opisina iti ganganaet a daga. Ni King ket pimmusay iti daig kalpasan ti 45 nga aldawna ti opisina. Malaksid kenni John Tyler ken Andrew Johnson—a dagitoy dua ket simmarunoda ti kinapresidente—isuna laeng ti kababaan a nagserbi a Bise Presidente.
Morong
Ti  ket mabalin a dumakamat kadagiti sumaganad:
Barili
Ti Barili ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Barili ket nabingbingay a politikal kadagiti 42 a barbaranggay.
• Azucena
• Balao
• Bolocboloc
• Bugtong Kawayan
• Cabcaban
• Campangga
• Dakit
• Giloctog
• Gunting
• Hilasgasan
• Japitan
• Kalubihan
• Candugay
• Luhod
• Lupo
• Luyo
• Maghanoy
• Maigang
• Malolos
• Mantalongon
• Mantayupan
• Mayana
• Minolos
• Nabunturan
• Nasipit
• Pancil
• Paril
• Patupat
• Poblacion
• San Rafael
• Santa Ana
• Sayaw
• Tal-ot
• Tubod
• Vito
Halsbach
Ti Halsbach ket maysa a munisipalidad idiay distrito ti Altötting idiay Bavaria, Alemania.
Hinduismo
Ti Hinduismo (हिन्दू धर्म; am-ammo pay kas Sanātana Dharma - सनातन धर्म, ken Vaidika-Dharma - वैदिक धर्म) ket maysa a relihioso a tradision iti sangalubongan a naibasar iti Vedas. Ti Hinduismo ket direkta a naggapu iti Vedic nga Indo-Iranian a relihion. Sakupenna ti naruay a tradision a relihioso nga agduduma ti pannakapaliiw ken pannakaipakatda, ken adu nga aggigidiat a seksekta ken pilpilosopia. Adu ken agduduma dagiti didiosen a pagrukrukbaban dagiti mamati. Agduduma met segun iti rehion wenno lugar dagiti pammati, kodigo ken prinsipio. Narigat a masurotanen no nagrugian ti Vediko a relihion, ngem iti panangkarkulo dagiti agsuksukisok, mabalin a nangrugi ti Hinduismo manipud 3102 BCE agingga iti 1300 BCE.
Ti Hinduismo ti maikatlo a kadakkelan a relihion iti lubong. Addaan daytoy iti aganay a 1 bilion a pasurot a 98% kadagitoy a Hindu ket masarakan iti India. Iti pagilian a Nepal, ti ofisial a relihion ti estadoda ket Hinduismo.
Baybay Karibe
Ti Baybay Karibe ket maysa a baybay ti Taaw Atlantiko a mabirukan kadagidiay tropiko ti Lumaud a hemisperio. Daytoy ket nabeddengan babaen ti Mehiko ken Tengnga nga Amerika iti laud ken abagatan a laud, iti amianan babaen ti Nalatlatak nga Antillas, iti daya babaen ti Basbassit nga Antillas, ken iti abagatan babaen ti Abagatan nga Amerika.
1774
Ti tawen idi 1774 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Mierkoles iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
1772
Ti tawen idi 1772 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Mierkoles iti kalendario a Gregoriano ken ti bisiesto a tawen a nangrugi iti Domingo iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Pagsasao nga U
Ti pagsasao nga U, wenno P'uman 濮满, ket insasao babaen dagiti 40,000 a tattao idiay probinsia ti Yunnan ti Tsina ken mabalin pay nga idiay Myanmar. Daytoy ket naidasig a kas pagsasao nga Austroasiatiko iti sanga a Palaungiko. Idiay Tsina, dagiti agsasao iti U ket naidasigda a kas etniko a Bulang.
Dagiti lokasion
Ti pagsasao nga U ket naisasao idiay Kondado ti Shuangjiang ti Yunnan ken dagiti dadduma pay nga asideg a kondado.
Adda dagiti dua a nangruna a dialekto ti U idiay Kondado ti Shuangjiang: ti maysa ket naisasao idiay Gongnong 公弄 (paset itan ti Ili ti Mengku 勐库镇), ken ti maysa ket naisasao idiay Bangbing 邦丙 ken Dawen Mangga 大文乡忙嘎; naireporta a ti dialekto a Dawen ket agsinnaranay a maawatan iti adda iti Kondado ti Shidian (Shuangjiang County Ethnic Gazetteer 1995:160).
Ponolohia
Ti pagsasao nga U ket addaan kadagiti uppat a tono, nangato, ababa, ngumatngato, matmatnag, ken naparang-ay dagitoy manipud iti kaatiddog ti paaweng ken ti kasasaad ti dagiti kamaudian a konsonante.
Togo
Ti Togo, opisial a ti Republika a Togoles (République togolaise), ket ti maysa a pagilian iti Laud nga Aprika a beddengan babaen ti Ghana iti laud, ti Benin iti daya ken Burkina Faso iti amianan. Sakupen ti pagilian iti abagatan aginggana iti Golpo ti Guinea, a pakabirukan ti kapitolio ken kadakkelna a siudadna iti Lomé. Sakupen ti Togo ti, ken mangaramid daytoy iti maysa kadagiti kabassitan a pagilian iti Aprika, iti populasion iti agarup a 8 a riwriw, ken maysa pay kadagiti kaakikidan a pagilian iti lubong iti kaakaba iti basbassit ngem iti pagbaetan ti Ghana ken dakdakkel laeng ngem ti akindaya a kaarrubana, ti Benin.
Manipud idi maika-11 a siglo aginggana idi maika-16 a siglo, simrek iti rehion dagiti nadumaduma a tribu kadagiti amin a turong. Manipud idi maika-16 a siglo aginggana idi maika-18 a siglo, ti rehion ti aplaya ket maysa idi a nangruna a sentro ti pagtagilakuan para kadagiti Europeano nga aggatgatang kadagiti aadipen, a nakaalaan ti Togo ken ti mangpalikmut a rehion iti nagan "Ti Aplaya ti Aadipen". Idi 1884, inrangarang ti Alemania ti maysa a rehion a mairaman iti agdama nga aldaw a Togo a kas maysa a protektorado a tinawtawagan iti Togoland. Kalpasan ti Sangalubongan a Gubat I, ti panagturay iti Togo ket naiyallitaw idi iti Pransia. Nagun-od ti wayawaya ti Togo manipud iti Pransia idi 1960. Idi 1967, indauluan ni Gnassingbé Eyadéma ti maysa a nagballigi a kudeta ken kalpasanna ket nagbalin a presidente ti maysa a kontra-komunista, maysa a partido nga estado. Iri kanungpalan, idi 1993, nakasango ni Eyadéma iti adu ti partidona a panagbubutos, nga adu met kadagit parikut, ken nangabak iti kinapresidente iti tallo a beses. Iti panawen ti ipupusayna, ni Eyadéma ket isu idi ti kapautan a nagserbi a daulo iti moderno a pakasaritaan ti Aprika, nga isu ket presidente para kadagiti 38 a tawen. Idi 2005, ti anakna a lalaki a ni Faure Gnassingbé ket nabutosan idi a kas presidente. Agtultuloy isuna nga agtengngel iti opsina manipud idi 2021.
Ti Togo ket maysa a tropiko, sub-Sahara a pagilian, nga agkamkammatalek ti ekonomiana iti agrikultura, nga addaan iti maysa a klima a mangipaay kadagiti nasayaat a tiempo iti panagmula. Bayat a ti opisial a pagsasao ket Pranses, adu met dagiti sabali a naisasao a pagsasao, a naipangpangruna kadagiti pamilia ti Gbe. Ti kadakkelan a grupo ti relihion ket buklen dagiti indehenio a pammati, ken adu met dagiti Kristiano ken Muslim a minoridad.
Datu Odin Sinsuat
Ti Datu Odin Sinsuat ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Maguindanao iti Filipinas.
Dagiti baranggay
• Ambolodto
• Awang
• Badak
• Bagoenged
• Baka
• Benolen
• Bitu
• Bongued
• Bugawas
• Capiton
• Dados
• Dalican Poblacion
• Dinaig Proper
• Dulangan
• Kakar
• Kenebeka
• Kusiong
• Labungan
• Linek
• Makir
• Margues
• Mompong
• Nekitan
• Semba
• Sibuto
• Sifaren (Sifaran)
• Tambak
• Tamontaka
• Tanuel
• Tapian
• Taviran
• Tenonggos
Prepektura ti Shizuoka
Ti Prepektura ti Shizuoka (静岡県) ket maysa a prepektura iti Hapon ket mabirukan idiay rehion ti Chūbu idiay isla ti Honshu. Ti kapitoliona ket ti siudad iti Shizuoka.
Last.fm
Ti Last.fm ket maysa a sapot ti pagsaadan ti musika, nabangon daytoy idiay Nagkaykaysa a Pagarian idi 2002. Daytoy ket nagitunton nga adda dagiti 30 a riwriw nga aktibo nga agus-usar idi Marso 2009. Idi 30 Mayo 2007, ti CBS Interactive ket ginatangna ti Last.fm para iti UK£140m (US$280m).
Islam
Ti (Arabiko: الإسلام al- islām) a kayatna a sawen ket "ti panagtungpal iti Dios" ket maysa a monoteistiko a pammati, maysa kadagiti relihion nga Abrahamiko ken ti maikadua a kadakkelan a relihion iti sangalubongan.
Iti pagsasao nga Arabiko, ti "Islam" ket balikas a nagtaud iti tallo-a-letra a ramut a sao nga S-L-M, a kayatna a sawen ket "agtulnog a sitatalna; sumuko; agtungpal; kappia." Ti Islam ket berbo nga abstrakto daytoy a ramut a sao a ti literal a kaipapananna ket "panagtulnog/panagtungpal," a maipapan iti panagtungpal iti Dios.
Dagiti pasurot ti Islam, a maawagan kas Muslim, ket mamatida a ti Dios (wenno Allāh ket imbutaktakna ti dagus a balikasna para iti sangkataoan ken ni Muhammad (circa 570–632) ken dadduma pay a propeta, a pakairamanan ni Adan, Noe, Abraham, Moises, ken Jesus.
Hannibal Hamlin
Ni Hannibal Hamlin (Agosto 27, 1809 – Hulio 4, 1891) ket isu idi ti Maika-15 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1861-1865), a nagserbi babaen ni Presidente Abraham Lincoln idi panawen ti Sibil a Gubat ti Amerikano. Isu idi ti immuna a Bise Presidente manipud iti Partido Republikano.
Sakbay a nabutosan idi 1860, ni Hamlin ket nagserbi iti Senado ti Estados Unidos, iti Kamara ti Pannakabagi, ken, ti nabiit, a kas ti maika-26 a Gobernador iti Maine.
Cabanatuan
Ti Siudad ti Cabanatuan ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Nueva Ecija iti Filipinas.
Nabangon ti Cabanatuan a kas bario ti Gapan idi 1750. Idi 1780, nagbalin a kas ili ken kapitolio ti probinsia ti Nueva Ecija.
Napukaw ti Cabanatuan ti kinakapitoliona idi 1850 gapu iti pannakapili ti ili ti San Isidro a kas kapitolio ti Nueva Ecija.
Idi met 1899, inyakar ni Emilio Aguinaldo ti kapitolio ti Umuna a Republika ti Filipinas manipud Malolos, iti Cabanatuan.
Naisubli iti Cabanatuan ti kapitolio ti probinsia idi 1917. Ngem idi 1965, nabukel ti Siudad ti Palayan ket daytoyen ti napagbalin a kapitolio ti Nueva Ecija agingga iti agdama.
Napagbalin kas naan-anay a ciudad ti Cabanatuan idi 1998.
Ensuès-la-Redonne
Ti Ensuès-la-Redonne (En Suá la Redona) ket maysa a komuna ti Bouches-du-Rhône a departamento idiay akin-abagatan a Pransia.
Cabanatuan
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Cabanatuan ket nabingbingay a politikal iti 89 a barbaranggay.
Ensuès-la-Redonne
Klima
Ti tabla dita baba ket mangipakpakita kadagiti temperatura ken panagtudtudo para iti paset ti panawen ti 1971-2000 :
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Aduas Centro (Aduas)
• Bagong Sikat
Mike Enriquez
Ni Miguel Castro Enriquez ( idiay Santa Ana, Manila), kaaduan nga ammo a kas ni Mike Enriquez, ket popular a personalidad iti telebision ken radio idiay Filipinas. Isu ket Daulo a Bise-Presidente para iti radio ti GMA Network, ken presidente ti rehional a subsidiario ti network ti RGMA Network Inc.
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
2011 UN Human Development Report Quartiles.svg (naibatay idi 2011 a datos, naipablaak idi Nob 2, 2011).
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Bakero
• Bakod Bayan
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Aprika
10 a kangatuan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Balite
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Aprika
10 a kababaan nga HDI
Kaamerikaan
10 a kangatuan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Bantug Bulalo
Sala
thumb|right|200px|Moderno a sala
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Bantug Norte
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Kaamerikaan
10 a kababaan nga HDI
Sala
Ti sala ket maysa a tipo ti arte ken kadawyan a mangiraman iti panagggunay ti bagi, ken kadawyan daytoy a ritmiko ken iti samiweng. Daytoy ket naararamid kadagit iadu a kultura a kas porma ti managrikna a panagiyebkas, sosial a pannakitignay, wenno panagwatwat, iti maysa a espiritual wenno ti panagpabuya, ken masansan pay nga inus-usar a panangiyebkas kadagiti kapanunotan wenno panangibaga ti istoria. Ti sala ket mabalin pay a maikeddeng a kas maysa a porma ti di berbo a pannakisinnarita a nagbaetan ti tattao wenno dagiti ayup, kasla dagiti sala ti uyokan ken dagiti tabas ti panagkukua kasla dagiti sala ti panaginnala.
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Asia ken Oceania
10 a kangatuan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Barrera District (Poblacion)
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Asia ken Oceania
10 a kababaan nga HDI
Europa ken Tengnga nga Asia
10 a kangatuan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Bitas
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Europa ken Tengnga nga Asia
10 a kababaan nga HDI
Roald Amundsen
Ni Roald Engelbregt Gravning Amundsen (16 Hulio 1872 –c. 18 Hunio 1928) ket maysa idi a Norwego nga eksplorador dagiti polar a rehion. Isu ket nangidaulo ti Antartika a ekspedision (1910-12) a panagduktal ti Abagatan nga Ungto idi Disiembre 1911 ken isu idi ti immuna a daulo ti ekspedision a (di nasupiatan) a nakaabot ti Amianan nga Ungto idi 1926. Isu ket ammo pay a kas ti immuna a nanglasat ti Amianan a laud a Pagnaan (1903-06). Isu ket napukaw idi Hunio 1928 bayat a nakibingbinglay a kas paset ti panagisalakan a mision. Ni Amundsen, a kaduana da Douglas Mawson, Robert Falcon Scott, ken Ernest Shackleton, ket nangruna idi a daulo ti ekspedision idi las-ud ti Natured a Panawen ti Antartika nga Eksplorasion.
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Bonifacio District (Poblacion)
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Kameng dagiti estado ti Timpuyog dagiti Arabe
10 a kangatuan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Buliran
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Kappon ti Europa
Promedio ti amin a kamkameng: 0.853
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Caalibangbangan
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Kappon ti Europa
10 a kangatuan nga HDI
Uppat a Nasudi a Kinapudno
Kangrunaan ken sentro iti sursuro (wenno sutta) ni Apo Buddha ket iti nanaganan nga Uppat nga Nasudi a Kinapudno.
Listaan dagiti pagilian babaen ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Kappon ti Europa
10 a kababaan nga HDI
Daya nga Asia ken ti Pasipiko
10 a kangatuan nga HDI
10 a kababaan nga HDI
Latin nga Amerika
10 a kangatuan nga HDI
10 a kababaan nga HDI
Tengnga a Daya ken Amianan nga Aprika
10 a kangatuan nga HDI
10 a kababaan nga HDI
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Cabu
• Campo Tinio
• Cinco-Cinco
• City Supermarket (Poblacion)
• Communal
• Cruz Roja
• Daang Sarile
• Dalampang
• Dicarma (Poblacion)
• Dimasalang (Poblacion)
• Dionisio S. Garcia
• Fatima (Poblacion)
• Ibabao Bana
• Imelda District
• Isla (Poblacion)
• Calawagan (Kalawagan)
• Kalikid Norte
• Kalikid Sur
• Lagare
• M. S. Garcia
• Mabini Extension
• Mabini Homesite
Bogo
Ti Siudad ti Bogo ket maysa a komponente a siudad iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Macatbong
Bogo
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Bogo ket nabingbingay a politikal iti 29 a barbaranggay.
• Cogon (Poblacion)
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Matadero (Poblacion)
Bogo
Dagiti baranggay
• Anonang Norte
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Lourdes (Matungal-tungal)
• Mayapyap Norte
Bogo
Dagiti baranggay
• Banban
• Binabag
• Bungtod (Poblacion)
• Carbon (Poblacion)
• Cayang
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Obrero
Bogo
Dagiti baranggay
• Dakit
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Padre Crisostomo
Bogo
Dagiti baranggay
• Don Pedro Rodriguez
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Pagas
Bogo
Dagiti baranggay
• Gairan
1775
Ti tawen idi 1775 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Domingo iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Huebes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Moda
thumb|right|200px|Ni Nikol Stankulova ti Moda Romantika, Sofia, Bulgaria Ti moda wenno uso ket dagiti sapasap a panangibaga para iti nadayeg nga estilo wenno panagsanay, a naipangpangruna ti kawes, kalsado, katakunaynay, pagpapintas, tub-oken ti bagi, wenno alikamen. Ti moda ket mangitudo ti maysa a naisangayan ken masansan a pagduyosan a panagkukua iti estilo a ti maysa a tao ket agkawes, ken dagiti agdama pay nga estilo iti panagkukua. Ti moda ket mangibaga pay kadagiti kabaruan a napartuat kadagiti dumidibuho ti tela. Ti ad-adu a teknikal a panangibaga, ti pagan-anay, ket nagbalinen a kankanayon a naisilpo iti panangibaga ti "moda" a ti panag-usar ti immuna a naibaga ket naibatbatin kadagiti espesial a kapanunotan a kas iti nangayed a kawes wenno usar a panagmaskara, bayat a ti "moda" ket ad-adu a kaibuksilanna ti kawes ken ti panagadal iti daytoy. Urayno dagiti aspeto ti moda ket mabalin a para iti babai wenno para iti lalaki, adda met dagiti pagduyosan nga androhinia.
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Palagay
Bogo
Dagiti baranggay
• La Paz
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Pamaldan
Bogo
Dagiti baranggay
• La Purisima Concepcion (Poblacion)
• Libertad
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Pangatian
Bogo
Dagiti baranggay
• Lourdes (Poblacion)
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Patalac
Bogo
Dagiti baranggay
• Malingin
1779
Ti tawen idi 1779 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Danaw Laach
Ti Danaw Laach, makunkuna a Laacher See iti Aleman, ket ti maysa a bulkaniko  a kaldera a danaw iti diametro iti 2 km iidiay Renania-Palatinado, Alemania, iti agarup a 24 km iti amianan a laud ti Koblenz, 37 km iti abagatan ti Bonn, ken 8 km iti laud ti Andernach. Daytoy ket mabirukan iti kabambantayan ti Eifel, ken parte daytoy ti Daya a bulbulkan ti Eifel iti kaunegan ti dakdakkel a Bulkaniko nga Eifel. Nabukel ti danaw babaen ti maysa a Pliniano a panagbettak kadagiti agarup a 13,000 a tawen iti kasakbayan ti agdama iti maysa nga Volcanic Explosivity Index (VEI) iti 6, a kas iti kapada a kapigsa ti panagbettak ti Bantay Pinatubo idi 1991. Ti maobserbar a bulkaniko a lumlumpias a kas dagiti mofetta iti akin-abagatan daya nga aplaya ti danaw ket dagiti senias ti mabalin nga aktibo a bulkanismo.
Deskripsion
Immitlog ti sukog ti danaw ken napalikmutan kadagiti nangato a bangkag. Naminmina ti lava kadagiti nagiling a bato manipud iti panawen ti Romano aginggana iti pannakaiyuna dagiti giling a landok para iti panaggiling ti bukbukel.
Bogo
Dagiti baranggay
• Marangog
• Nailon
Danaw Laach
Deskripsion
Iti akinlaud a bangir ket mabirukan ti Benediktino ti Abadia ti Santa Maria Laach (Abbatia Lacensis), a napundar idi 1093 babaen ni Henry II ti Laach iti Kamara ti Luksemburgo, umuna a Konde ti Palatino ti Rin, a nagtagikua iti kastilio a kasumbangir ti manasterio iti ngato ti akindaya nga aplaya ti danaw.
Bogo
Dagiti baranggay
• Odlot
Danaw Laach
Deskripsion
Awan ti masna a rummuaran ti danaw ngem maatianan babaen ti maysa nga nakali nga abut sakbay idi 1170 ken namin-ano idin a naaramid. Naipanagan daytoy ken ni Fulbert, ti abado ti monasterio manipud idi 1152–1177, a naipammatian a nangbangon iti daytoy.
1782
Ti tawen idi 1782 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a Kalendario a Huliano.
Danaw Laach
Ti panagbettak
Maitugotan ti bulkanismo idiay Alemania kadagiti napalabas a riwriw a tawen, a mainaig iti panagdur-as iti European Cenozoic Rift System, a gapuanan babaen ti panagdungpar dagiti tektoniko a plata ti Aprika ken Eurasia, ngem daytoy ket naikonsentrado kadagiti panagbursua a mainaig iti panagkarka ken panagyaon iti yelo iti las-ud ti panagalsa ken panaganud ti glasier.
Cabanatuan
Dagiti baranggay
• Polilio