cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Basel-Stadt
Ti Basel-Stadt (Siudad ti Basel; wenno Basle-Ville) ket maysa kadagiti 26 a kanton ti Suisa. Ti siudad ti Basel ken dagiti munisipalidad ti Bettingen ken Riehen ket isu ti mangbuket ti daytoy a teritorio.
1519
Ti 1519 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Sabado iti kalendario a Gregoriano.
San Luis, Aurora
Ti San Luis ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Aurora iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti San Luis ket nabingbingay a politikal iti 18 a barbaranggay.
• Bacong
• Baranggay I (Poblacion)
• Baranggay II (Poblacion)
• Baranggay III (Poblacion)
• Baranggay IV (Poblacion)
• Dibalo
• Dibayabay
• Dibut
• Dikapinisan
• Dimanayat
• Diteki
Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso (Filipinas)
Ti Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso  (Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Kayamanan, DENR wenno KKLK) ket ti ehekutibo a departamento ti gobierno ti Filipinas para iti panangituray ken panangimaton ti eksplorasion, panagdur-as, panagusar, ken konserbasion kadagiti masna a rekurso ti pagilian.
San Luis, Aurora
Dagiti baranggay
• Ditumabo
• L. Pimentel
Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso (Filipinas)
Pakasaritaan
Ti Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso ket immuna a nabangon idi Enero 1, 1917 a kas ti Departamento ti Agrikultura ken dagiti Masna a Rekurso (DANR) babaen ti pannakaaramid ti Tignay Blng. 2666 babaen ti Komision ti Filipinas, a naamammuan iti "Ti Maysa a Tignay a Mangurnos manen ti Ehekutibo a Departamento ti Gobierno ti Is-isla ti Filipinas," idi 18 Nobiembre 1916. Idi 1932, ti DANR ket naurnos manen iti Departamento ti Agrikultura ken Komersio (DAC).
Sasao a Walio
Ti sasao a Walio ket ti bassit a pamilia dagiti nalawag nga agkakabagian a pagsasao, ti Walio, Pei, Yawiyo, ken ti Tuwari, ngem saanda nga sideg: ti Walio ken Yawiyo ket addaanda laeng iti 12% leksikal a panagpada. Kadawyanda a maidasig kadagiit sasao a Sepik iti akin-amianan a Papua Baro a Guinea, ngem saan nga iraman isuda ti Glottolog.
Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso (Filipinas)
Pakasaritaan
Idi 1947, ti tignay a panagurnos manen ket insublina manen ti DAC iti Departamento ti Agrikultura ken dagiti Masna a Rekurso. Dagiti Masna a Rekurso nga ima ti DANR ket kanungpalan a nabaliwanen idi Mayo 17, 1974 a kas ti Departamento dagiti Masna a Rekurso. Idi Enero 30, 1987, ti Misnitro idi ket naurnos manen iti Departamento ti Enbironmento, Enerhia ken dagiti Masna a Rekurso, babaen ti Ehekutibo a Bilin Blng. 131 ken kanungpalan idi a naurnos manen iti Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso babaen ti Ehekutibo a Bilin Blng. 192 idi Hunio 10, 1987. iti agdama, ti DENR ket agob-obra iti dakkel a gatad reporestasion iti Davao.
San Luis, Aurora
Dagiti baranggay
• Nonong Senior
• Real
• San Isidro
• San Jose
• Zarah
Sasao a Papi
Ti sasao a Papi ket ti bassit a kadawyan a naikeddeng a pamilia dagiti dua nga adayo bassit nga agkabagian a pagsasao iti akin-amianan a Papua Baro a Guinea, ti Papi ken Suarmin. Indasig isuda ni Donald Laycock (1973) a kas parte ti Walio–Papi, ammo pay a kas Leonhard Schultze, a sanga iti singasingna iti Sepik–Ramu proposal. Isinsina ni Malcolm Ross (2005) ti Walio–Papi, ken isingasingna a ti sasao a Papi ket imbes a mabalin a parte ti sanga ti Turod Sepik iti pamilia ti (itan ket Sepik).
West Virginia
Ti West Virginia ket maysa nga estado a mabirukan idiay Appalachia ket Abagatan a daya a rehion iti Estados Unidos.
Pagsasao a Malayo
Ti pagsasao a Malayo (Bahasa Melayu; Alpabeto a Jawi: بهاس ملايو) ket ti nangruna a pagsasao ti pamilia nga Austronesio. Daytoy ket addaan iti kasasaad nga opisial idiay Brunei, Indonesia, Malaysia, ken Singapur. Daytoy ket insasao babaen dagiti 270 a riwriw a tattao itiballasiw ti Lingsat ti Malacca, a mairaman dagiti aplaya ti Peninsula ti Malayo ti Malaysia ken ti akindaya nga aplaya ti Sumatra idiay Indonesia, ken nabangonen a kas patneng a pagsasao iti parte ti akinlaud nga aplaya ti Sarawak ken Laud a Kalimantan idiay Borneo.
Kas ti Bahasa Kebangsaan wenno Bahasa Nasional (Nailian a pagsasao) dagiti nadumaduma nga estado, ti Pagalagadan a Malayo ket addaan kadagiti nadumaduma nga opisial a nagan. Idiay Singapur kend Brunei daytoy ket tinawtawagan iti Bahasa Melayu (pagsasao a Malayo); idiay Malaysia, Bahasa Malaysia (pagsasao a Malaysio); ken idiay Indonesia, Bahasa Indonesia (pagsasao nga Indones) ken naidesignado a kas Bahasa Persatuan/Pemersatu ("pangikaykaysa ap agsasao/lingua franca"). Nupay kasta, kadagiti lugar iti akin-abagatan a Sumatra a ti pagsasao ket indehenio, tinawtawagn dagiti Indones daytoy a kas ti Bahasa Melayu ken ikeddengda a kas ti rehional a pagsasaoda.
Epi (isla)
Ti Epi (wenno Épi, Api; dati nga ammo a kas Tasiko wenno Isla Bulkan) ket ti maysa nga isla iti Probinsia ti Shefa, Vanuatu, iti amianan a patingga ti Is-isla Shepherd.
Ti isla ket iti kaatiddog iti amianan a laud-abagatan a daya, ken  iti kaakaba, ken addaan iti kalawa iti. Dagiti igid ti baybayna ket agrukod iti 130 km. Idi 1986 daytoy ket addaan iti populasion iti 3,035 ngem idi 2009 immadu daytoy iti 5,200.
1927
Naipasngay
thumb|140px|[[Gina Lollobrigida]] thumb|140px|[[Sidney Poitier]] thumb|140px|[[George C. Scott]] thumb|140px|[[Kim Young-sam]]
1926
Ti 1926 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Naipasngay
140px|thumb|[[Patricia Neal]] 140px|thumbnail|right|[[Harper Lee]] thumb|right|140px|[[Marilyn Monroe]] thumb|140px|[[Fidel Castro]]
Golpo Albay
Ti Golpo Albay ket ti dakkel a golpo iti Peninsula ti Bicol iti isla ti Luzon iti Filipinas.
Dagiti pannakakita iti balyena a pating
Ti lugar ket maysa kadagiti papanan ti turista iti probinsia gapu kadagiti masansan a pannakakita kadagiti balyena a pating (nga ammo akas butanding iti lokal a bernakular) kadagiti lugar ti aplaya. Ti gobierno ket nagaramiden kadagiti tignay a mangkiddaw kadagiti maipanggep a sektor tapno masubokan no dagiti bilang ti plankton, ti kangrunaan a taudan ti makan ti balyena a pating, ket makaanayen a taraon ti sebbangan. Idi 1997, nakitkita dagiti balyena a pating iti ili ti Donsol iti Sorsogon. Ti kaadada ket ti nakaiturongan a nakaalan ti ili iti nagan a kas kapitolio ti balyena pating iti lubong.
Chile
Ti namaga a Desierto Atacama idiay akin-amianan a Chile ket aglaon kadagiti adu a kinabaknang iti mineral, a naipangpangruna ti gambang. Ti bassit met laeng a lugar iti tengnga ket kaaduan iti termino iti populasion ken dagiti rekurso iti agrikultura, ken daytoy ti sentro ti kultura ken politika a dimmakkelan ti Chile idi naladaw a maika-19 a siglo idi inkorporadona dagiti rehion ti amianan ken abagatan. Ti akin-abagatan a Chile ket nabaknang kadagiti kabakiran ken dagiti daga a pagaraban, ken mangipakaita kadagiti agsasaruno a bulkan ken dagiti danaw. Ti akin-abagatan nga aplaya ket labirinto dagiti piordo, sabangan ken dagiti kanal, dagiti agtirtiritir a peninsula, ken dagiti isla. thumb|left|Atacama Pinarukma ken kinolonia ti Espania ti Chile idi tengnga ti maika-16 a siglo, ken sinukatanda ti turay ti Inca idiay akin-amianan a Chile, ngem napaay a nangparukma dagiti nawaya a Mapuche a nagtagtagitao ti abagatan a tengnga a Chile. Kalpasan ti panagirangarang ti wayawaya manipud iti Espania idi 1818, rimmuar ti Chile kadagiti tawen ti 1830 a kas relatibo a natalinaay nga autoritariano a republika. Idi maika-19 a siglo, nakakita ti Chile iti nasayaat a panagdur-as ti ekonomia, ken nangipatingga daytoy iti resistansia dagiti Mapuche kadagiti tawen ti 1880 ken nakagun-od iti agdama a teritoriona iti amianan iti Gubat ti Pasipiko (1879–83) kalpasan ti panangabakna iti Peru ken Bolivia. Kadagiti naladaw a tawen ti 1960 ken dagiti nasapa a tawen ti 1970, nakasanay ti pagilian iti nakaro a kanigid-kanawan a politikal a polarisasion ken riribuk. Daytoy a pasamak ket nagbanagan ti kudeta ti Chile ti 1973 a nangparmek iti kanawan a payak a gobierno ni Salvador Allende ken nakaitakderan ti nagpaut iti 16 a tawen a kanawan a payak a diktadura ti militar a nakatayan wenno nakapukawan dagiti ad-adu ngem 3,000 a tattao. Ti turay nga indaluan babaen ni Augusto Pinochet ket nagpatingga idi 1990 kalpasan iti pannakaabakna iti reperendum iti 1988 ken sinaruno babaen ti kumaduaan ti sentro a kanawan a nagturay kadagiti uppat a presidensia aginggana idi 2010.
thumb|right|250px|Mapa dagiti tallo a lugar a mangbingay iti teritorio ti Chile: Iti asul: [[Kontinental a Chile. Iti nalabbasit: Insular a Chile. Iti berde: Antartiko a Chile.]]
1928
Ti 1928 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Domingo iti kalendario a Gregoriano.
Naipasngay
thumb|140px|[[Walter Mondale]] thumb|140px|[[Fidel V. Ramos]] thumb|140px|[[Shirley Temple]] thumb|right|140px|[[Che Guevara]] thumb|140px|[[Teofisto T. Guingona, Jr.]] thumb|140px|[[Salvador Laurel]]
Compostela, Davao de Oro
Ti Compostela ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Davao de Oro iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Compostela ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.
• Gabi
• Lagab
• Mangayon
• New Alegria
• Ngan
• Osmeña
• Panansalan
• Poblacion
• San Jose
• San Miguel
• Siocon
• Tamia
• Aurora
Quezon, Quezon
Ti Quezon ket maysa a maika-5 klase nga ili iti probinsia ti Quezon iti Filipinas.
Gobierno
Dagiti opisial ti munisipalidad
Dagiti baranggay
Nabingbingay a politikal ti Quezon iti 24 a barbaranggay.
• Apad
Nailian a Parke ti Kuapnit Balinsasayao
Ti Nailian a Parke ti Kuapnit Balinsasayao ket nasalakniban a lugar iti Filipinas a mabirukan kadagiti ili ti Abuyog ken Baybay idiay Leyte, Daya a Visayas. Ti parke ket sakupenna ti kalawa iti 364 nga ektaria iti nauneg nga ayan ti kabanbantayan a kabakiran ti Isla ti Leyte iti 60 a kilometro iti abagatan ti Tacloban babaen ti Kalsada Maharlika. Daytoy ket nairangarang a nailian a parke idi 1937 babaen ti Proklamasion Blng. 142.
Quezon, Quezon
Dagiti baranggay
• Cagbalogo
Hypocalymma angustifolium
Ti Hypocalymma angustifolium, ti white myrtle iti Ingles, ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Myrtaceae nga endemiko iti rehion ti abagatan laud iti Akinlaud nga Australia. Dagiti tattao a Noongar ket ammoda ti mula a kas koodgeed wenno kudjidi.
Quezon, Quezon
Dagiti baranggay
• Caridad
Hypocalymma angustifolium
Daytoy ket agtubo aginggana iti 1.5 a metro iti katayag ken addaan kadagiti agarko nga ungkay nga addaan kadagiti akikid a bulong. Daytoy ket agsabong iti pagbaetan ti Hunio ken Oktubre (nasapa panaglalam-ek aginggana iti tengnga ti panagsusulbod) ken agpataud kadagiti puraw wenno puraw ken nauneg a derosas a sabong iti patneng a sakupna.
Nailian a Parke ti Kuapnit Balinsasayao
Topograpia ken ekolohia
Ti Nailian a Parke ti Kuapnit Balinsasayao ket naisanglad idiay akin-abagatan a punto ti Kabambantayan Anonang-Lobi a gumay-at iti amianan agingana iti abagatan babaen ti lumaud a Leyte. Daytoy a kabambantayan ket buklenna ti kangatuan a pantok ti Isla ti Leyte a mairaman ti Bantay Burauen Graben, Bantay Camaiyak ken Banaty Lobi, ti kangatuan ket iti 1,346 m. Ti Bantay Maganjan iti 754 m. ket isu ti kalatakan a pantok nga asideg iti parke.
Quezon, Quezon
Dagiti baranggay
• Cometa
Hypocalymma angustifolium
Ti sebbanganket immuna a pormal nga impalawag babaen ti botaniko a ni Stephan Endlicher idi 1837 a kas Leptospermum angustifolium. Naiyakar ti sebbangan iti henero ti Hypocalymma idi 1843 babaen ni Johannes Schauer.
Nailian a Parke ti Kuapnit Balinsasayao
Topograpia ken ekolohia
Ti parke ket kaaduan a naabongan babaen ti daan a tubo ti bakir. Daytoy ket pagtaengan ti tallo a sebbangan ti billit nga endemiko iti rehion ti Daya a Visayas, ti Kalaw ti Samar, Akaba a sippit ti Visaya, ken ti Duyaw barukong a Mannait a billit. Ti ugsa ti Filipinas, natukaktukat a baboy ti Filipinas ken ti Tarsier ket mabirukanda pay ditoy.
Quezon, Quezon
Dagiti baranggay
• Del Pilar
Hypocalymma angustifolium
Panangimuyong
Mabalin a mataripato iti panangimuyong daytoy a sebbangan a kas maysa a nasayaat a bassit a mula ken nasayaat a mainula iti maysa a masetera. Daytoy ket makasapul iti nasayaat a pagayusan iti danum ket kaykayatna iti bassit a linong, a masalakniban iti pudot ken angin. It has a degree of frost-resistance. Dagiti agsabsabong nga ungkay ket mabalin a maputed para kadagiti panagurnos iti sabong
Quezon, Quezon
Dagiti baranggay
• Guinhawa
• Gumubat
• Magsino
• Mascariña
• Montaña
• Baranggay I (Pob.)
• Baranggay II (Pob.)
• Baranggay III (Pob.)
• Baranggay IV (Pob.)
• Baranggay V (Pob.)
• Baranggay VI (Pob.)
• Sabang
• Silangan
• Tagkawa
• Villa Belen
• Villa Gomez
• Villa Mercedes
Belison
Ti Belison ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Antique iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Belison ket politikal a nabingbingay iti 11 a barbaranggay.
• Borocboroc
• Buenavista
• Concepcion
• Delima
• Ipil
• Maradiona
• Mojon
• Poblacion
• Rombang
• Salvacion (Kotkot)
• Sinaja
Nalatak a Dandanaw
thumb|375px|Ti manmano a makitkita nga awan ti ulepna a satelite a panakaimatangan ti intero a [[rehion ti Nalatak a Dandanaw, Abril 24, 2000, a nainaynayon dagiti nagan ti danaw]] thumb|375px|Ti mapa a mangipakpakita ti Nalatak a Dandanaw ken dagiti bukodda a [[Labneng a pagayusan|pagayusan ti danum, nga adda dagiti pagbeddengan ti Estado, Probinsia ken Sangalubongan.]]
Ti Nalatak a Dandanaw, sagpaminsan a naipalpalawag a kas ti Laurentiano a Nalatak a Dandanaw, ket umnong dagiti danaw ti nasadiwa a danum a mabirukan idiay amianan a daya ti Amianan nga Amerika, idiay pagbeddengan ti Kanada–Estados Unidos, a maikapet idiay Taaw Atlantiko babaen ti San Lorenzo a Dalan ti Baybay ken ti Dalan a Danum ti Nalatak a Dandanaw. Daytoy ket buklen dagiti Danaw ti Superior, Michigan, Huron, Erie, ken Ontario, dagitoy ket mangporma ti kadakkelan a grupo ti danaw ti nasadiwa a danum iti lubong,nga aglaon ti 21% ti rabaw ti nasadiawa a danum iti lubong. Ti dagup ti rabaw ket, ken ti dagup ti tomo a (narukod ti ababa a petsa ti danum) ket. Dagiti danaw ket sagpaminsada pay a tinawtawagan a kas ti Amianan nga Aplaya wenno "Maikatlo nga Aplaya" babaen dagiti umili ti Estados Unidos.
Dagiti danaw ket ket nangruna a taudan ti panagtagtagilako babaen ti daytoy a lugar, ken dagitoy ket pagtaengan dagiti adu a bilang ti akuatiko a sebbanganan. Adu kadagiti makadadael a sebbangan ti maipayammo gapu ti panagtagtagilako iti daytoy a lugar, ken adda dagiti makadangran ti biodebersidad ti daytoy a lugar.
Anini-y
Dagiti baranggay
Ti Anini-y ket politikal a nabingbingay iti 23 a barbaranggay.
• Bayo Grande
• Bayo Pequeño
• Butuan
• Casay
• Casay Viejo
• Iba
• Igbarabatuan
• Igpalge
• Igtumarom
• Lisub A
• Lisub B
• Magdalena
• Nasuli C
• Nato
• Poblacion
• Sagua
• Salvacion
• San Francisco
• San Ramon
• San Roque
• Tagaytay
• Talisayan
Danaw Victoria
Ti Danaw Victoria (Nam Lolwe iti Luo) ket maysa kadagiti Nalatak a Danaw ti Aprika. Ti danaw ket nainaganan kenni Reina Victoria ti Nagkaykaysa a Pagarian, babaen ni John Hanning Speke, ti immuna a Europeano a nakaduktal iti danaw.
Iti kalawa ti rabaw ti, ti Danaw Victoria ket isu ti kadakkelan a danaw idiay Aprika babaen ti kalawa, ken isu ti kadakkelan a tropikal a danaw iti lubong. Ti Danaw Victoria ket isu ti maikadua a kadakkelan a nasadiwa a danum a danaw iti lubong babaen ti kalawa ti rabaw; ti laeng Danaw Superior idiat Amianan nga Amerika ti dakdakkel. Iti termino ti tomo, ti Danaw Victoria ket isu ti maikasiam a kadakkelan a kontinental a danaw, ken aglaon ti danum ti agarup a 2,750 kubiko kilometro (2.2 bilion acre-pié).
Ti Danaw Victoria kaaduam a makaawat ti danumna manipud iti dagus a panagtudo wenno manipud kadagiti ginasut a babbassit a waig. Ti kadakkelan a waig nga gayayus iti daytoy a danaw ket ti Karayan Kagera, a naisanglad ti sabanganna idiay laud nga aplaya ti danaw. Dua akarayan ti pumanaw ti daytoy a danaw, ti Puraw a Nilo (naamammoan a kas ti "Victoria Nilo" gapu ta panawanna ti danaw), nga agayus idiay Jinja, Uganda idiay amianan nga aplaya ti danaw, ken ti Karayan Katonga nga agayus idiay Lukaya idiay laud nga aplaya a kumapet ti danaw idiay Danaw George.
Ti Danaw Victoria ket sakupenna ti ababaw a depresion idiay Aprika ken adda ti kaadalem ti ken ti natimbeng a kaadalem ti. Ti pagayusanna a lugar ket sakupenna ti 184,000 a kuadrado kilometro (71,040 sq mi). Ti danaw ket adda ti aplaya ti, nga adda dagiti isla a mangbukel ti 3.7% ti kaatiddogna, ken nabingbingay kadagti tallo a pagilian: ti Kenya (6% wenno ), ti Uganda (45% wenno ) ken Tanzania (49% wenno ).
Ti danaw ket agsupsuporta ti kadakkelan a panagkalap ti kaunegan a daga ti Aprika.
Heolohia
thumb|right|Ti Danaw Victoria ken ti [[Ginget ti Nalatak a Rengngat]] Ti Danaw Victoria ket adda, iti las-ud ti heolohiko a pakasaritaannna, ket napan kadagiti panagbalbaliwna a sumakup ti agdama nga ababawg depresion, babaen kadagiti mabalin a serye ti ad-adu a babassit a danaw. Dagiti heolohiko a bugas a naala idiay lansadna ket mangipakpakita ti Danaw Victoria ket kompleto a namagaan ti saan a basbassit ngem tallo a beses manipud idi naporma. Dagitoy a siklo a panagmagmaga ket mabalin a mainanig kadagiti paawen ti yelo, a dagiti panawen idi ti tudo ket bimasbassit iti sangalubongan. Ti kinaudi a panagmaga ti Danaw Victoria ket idi 17,300 a tawtawen, ken napunno manen idi agarup a rugi ti 14,700 a tawtawen. No maipapana ti heolohiko, ti Danaw Victoria ket ubing pay laeng – nga agarup ti 400,000 a tawtawen – ken daytoy ket naporma idi dagiti agpalpalaud nga ayus dagiti karayan ket napennedan babaen ti maysa nga agpangato a naipalladaw nga naukisan a muton.
World Wide Web
Ti World Wide Web (naipangyababaan a kas ti WWW wenno W3, kadawyan a naam-ammuan a kas ti web) ket ti sistema dagiti nagsisilpo a dokumento ti hypertesto a maserrekan babaen ti Internet. No agusar ti pagbasabasa ti web, mabalinen ti makabuya kadagiti panid ti web a mabalin nga aglaon ti testo, ladladawan, dagiti video, ken dadduma pay a multimidia ken daliasaten kadagiti nagabetanda babaen dagiti hipersilpo.
Danaw Victoria
Heolohia
Daytoy a heolohiko a pakasaritaan ket nagparawad ti dramatiko a cichlid nga esesiasion a mangilaslasin ti ekolohiana, ken dagiti pay dadduma a Nalatak a Danaw ti Aprika, ngem adda dagiti agsuksukisok a mangsuppiat dagitoy, a mangsuppiat a bayat a ti Danaw Victoria ket adda iti kinaababaw idi baetan ti18,000 ken 14,000 a tawtawen, ken nagmaga ti ti maminsan iti dayta a las-ud ti panawen, awan ti ebidensia kadagiti nabatbati nga alog wenno dagiti kalugnakan a makitkita iti kaunegan ti namagaan a labneng. No adda dagiti kastoy a langa, mabalin a bassitda laeng idi, ababaw, balibeg, ken/wenno naapgad, ken isunga adu a maigiddiat manipud iti danaw nga ita nga aldawen ket nakaamponan dagiti sebbangan.
Hidrolohia
Ti Danaw Victoria ket gangani a nakaal-ala kadagiti amin a (80%) a danumna manipud iti dagus a panagtudtudo. Ti natimbengan a panagbawbaw ti danaw ket baetan ti ti tunggal maysa a tawen, gagani a maninpamindua ti panagtudtudo kadagiti lugar ti igid ti karayan. Idiay Kenya a Sektor, dagiti kangrunaan a makaimpluensia a karayan ket ti Sio, Nzoia, Yala, Nyando, Sondu Miriu, Mogusiken ti Migori. No maitiptipon, dagitoy a karayan ket mangiparawad pay ti ad-adu a danum iti danaw ngem ti kadakkelan nga agay-ayus ti uneg a karayan, ti Kagera, a sumrek iti danaw manipud iti laud. Ti danaw ket rummuar nga agayus idiay Puraw a Nilo ken ti Karayan Katonga, a dagitoy dua ket paset ti akin-ngato a sistema ti karayan ti Nilo.
Ti danaw ket mangipakpakita kadagiti eutropiko a kasasaad. Idi 1990–1991, dagiti konsetrasion ti oksiheno iti nailalaok a tuon ket nangatngato ngem idi 1960–1961, nga adda ti ganganai nga agtultuloy a nakaro a pannakaipasagepsep kadagiti rabaw ti danum. Dagiti konsetrasion ti oksiheno kadagiti hipolimnetiko a danum] (a kas ti tuoon ti danum nga adda ti sirok iti [[termoklina, ket saan nga maiwarwaras, ken kankanayon a nalamiis) ket nababbaba dagitoy idi 1990–1991 para iti napapaut a paset ti panawen ngem idi 1960–1961, nga adda dagiti pateg iti basbassit ngem 1 mg tunggal maysa a litro (< 0.4 gr/ku pie) a rumrumsua iti danum nga ab-ababaw ngem no maipada iti ab-ababaw nga irurumsua ti ad-adu ngem  idi 1961. Dagiti panagbalbaliw ti pannaka-oksiheno ket naikedkeddeng a kapadpada dagiti panagrukod kadagiti nagatngato ti algasna a biomasa ken panagpataud. Dagitoy a panagbalbaliw ket ngimmatngatao gapu kadagiti adu a rason: dagiti adu a panagur-uram iti kaunegan ti labnengna, iro ken dapo a naideposito kadagiti nawatiwat a paset ti danaw; manipud iti ngimmatngato a taraon a nagay-ayus ti uneg babaen kadagiti karayan, ken manipud iti ngumatngato a panagrugit a mainaig ti panagtataeng kadagiti igid ti aplayana.
Ti panagawan dagiti cichlid a henero ti Haplochromis ket naipabasol pay iti eutropikasion ti danaw. Ti kalames dagiti tropikal a danum ket agkamkammatalek iti gatad a pannakaiyeg a panakailaok dagiti taraon. Dagiti makaimpluensia a karayan ti Danaw Victoria ket mangited laeng ti bassit a taraon iti danaw no mainaig ti kadakkelna. Gapu ti daytoy, kaaduan kadagiti taraon ti Danaw Victoria ket naipagpagarup a naiduldulin kadagiti deposito ti lansad ti danaw. No ti agmaymayasa, daytoy mulmula a banag ket agin-inu a malungsot. Dagiti lasag ti ayup ket naparpardasda a malungsot, nupay kasta, isunga ti kalames ti danaw ket agkamkammatalek iti kapardas dagitoy a taraon a maala dagiti ikan ken dadduma pay nga organismo. Adda laeng bassit a panagdudua a ti Haplochromis ket adda idi ti nangruna a papel iti panangisubli kadagiti detrito ken plankton kadagiti pannakailalaok. Adda dagiti 80% dagiti sebbangan ti Haplochromis a mangmangan kadagiti detrito, ken makapada a makabael mangkaan kaniada, dagitoy ket nangirepresenta ti nailet, kaunegan a panagusar manen a sistema, nga agiyak-akar kadagiti taraon ken biomasa nga agpangato ken horinsontal babaen ti batong ti danum, ken mangtimbeng ti danaw babaen panagkaan dagiti tao ken naindagaan nga ayup ken tattao. Ti panagikkat kadagiti Haplochromis, nupay kasta, ket mabalin a nagparawad ti ngumatngato a ka-adda dagiti panagsabong ti alagas,  a mabalin pay a nagtaudan dagiti adu a pannakatay ti ikan.
Polillo, Quezon
Ti Polillo ket maysa a maika-3 klase nga ili iti probinsia ti Quezon iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Nabingbingay a politikal ti Polillo iti 20 a barbaranggay.
• Anawan
• Atulayan
• Balesin
• Bañadero
• Binibitinan
• Bislian
• Bucao
• Canicanian
• Kalubakis
• Languyin
• Libjo
• Pilion
• Pinaglubayan
• Poblacion
• Sabang
• Salipsip
• Sibulan
• Taluong
• Tamulaya-Anibong
Curaçao
Ti Curaçao (Curaçao, ; Papiamentu: Kòrsou) ket maysa nga isla iti akin-abagatan a Baybay Karibe, iti aplaya ti Venezuela. Ti Pagilian iti Curaçao (Olandes: Land Curaçao, Papiamentu: Pais Kòrsou ), a mairaman ti kangrunaan nga isla ti bassit, ti awan iti mangtagtagitao nga isla ti Klein Curaçao ("Bassit a Curaçao"), ket maysa a paset ti dakdakkel a pagilian iti Pagarian iti Olánda. Ti kapitoliona ket ti Willemstad.
Taaw Atlantiko
thumb|right|250px|Ti Taaw Atlantiko, a saan a nairaman dagiti rehion ti [[Artiko ken Antartiko.]]
Ti kaduogan nga ammo a pannakaibaga ti "Atlantiko" ket iti Dagiti Pakasaritaan ni Herodotus idi agarup a 450 BC (Hdt. 1.202.4): ti Atlantis thalassa (Griego: Ἀτλαντὶς θάλασσα; Ilokano: Baybay ni Atlas). Ti termino nga Etiopiko a Taaw, a naala manipud iti Etiopia, ket naipakat idi iti akin-abagatan nga Atlantiko idi naladaw a maika-19 a siglo. Sakbay idi nakaduktal dagiti Europeano kadagiti sabali a taaw, ti terminoda iti "taaw" ket kapada dagiti danum iti labes ti Lingsat Gibraltar nga ammo itan a kas ti Atlantiko. Dagiti nasapa a Griego ket namatmatida a daytoy a taaw a ket higante a karayan a nangpalikmut ti lubong.
Ti Taaw Atlantiko ket sakupenna ti maysa a nabennat a nasukog iti S a labneng ti longitudinal a maigay-at iti nagbaetan ti Eurasia ken Aprika iti daya, ken ti Kaamerikaan iti Akin-abagatan a Taaw iti abagatan (dagiti sabali a panangipalawag ket mangibagbaga ti Taaw Atlantiko a kas gumay-at nga agpaabagatan iti Antartika). Ti ekuador ket mangbingay daytoy iti Amianan a Taaw Atlantiko ken Abagatan a Taaw Atlantiko. Ti termino a "Sentral nga Atlantiko" ket mangibagbaga ti lugar a nagbaetan ti Abagatan nga Amerika ken Aprika iti amianan ti Ekuador; bayat a heograpiko a paset ti Amianan nga Atlantiko, ti karakterna ket sabali unay kadagiti danum iti amianan a nagbaetan ti Amianan nga Amerika ken Europa.
Heograpia
thumb|250px|Ti Taaw Atlantiko a kas makitkita manipud idiay akinlaud a paset ti aplaya ti [[Portugal.]] 250px|thumb|right|Ti Atlantiko idiay akindaya a [[Maine]]
Ti Taaw Atlantiko ket nabeddengan iti laud babaen ti Amianan ken Abagatan nga Amerika. Daytoy ket maikapet iti Taaw Artiko babaen ti Lingsat Dinamarka, Baybay Greenland, Baybay Norwego ken Baybay Barents. Iti daya, dagiti pagbeddengan ti maitutop a taaw ket ti Europa: ti Lingsat Gibraltar (nga idiay ket maikapet iti Baybay Mediteraneo, ti maysa kadagiti pingir a baybayna, ken iti pasubli, ti Baybay Nangisit, ken dagitoy dua ket sagidenda pay ti Asia) ken Aprika.
Iti abagatan a daya, ti Atlantiko ket tumipon iti Taaw Indiano. Ti 20° a meridiano daya, nga agtartaray iti abagatan manipud iti Rawis Agulhas aginggana ti Antartika ket mangipalawag ti pagbeddenganna. Adda met dagiti turay a mangipakita iti daytoy a gumay-at iti abagatan aginggana iti Antartika, bayat a dagiti dadduma ket mangipakita daytoy a nabeddengan idiay 60° a paralelo babaen ti Akin-abagatan a Taaw.
Iti abagatan a laud, ti Pasahe Drake ket mangikapet daytoy iti Taaw Pasipiko. Ti inaramid ti tao a Kanal Panama ket mangisilpo ti Atlantiko ken Pasipiko. Malaksid dagiti naibaga, dagiti sabali a dakkel a bagi ti danum a kadenna ti Taaw Atlantiko ket ti Baybay Karibe, ti Golpo ti Mehiko, Luek Hudson, ti Taaw Artiko, ti Baybay Mediteraneo, ti Baybay Amianan, ti Baybay Baltiko, ken ti Baybay Keltiko.
Daytoy ket sakupenna ti agarup a 22% iti rabaw ti Daga, ti Atlantiko ket maikadua iti kadakkel kalpasan ti Pasipiko. No mairaman dagiti kadennana a baybay, daytoy ket sakupenna ti maysa a kalawa iti agarup a ; no saan nga iraman dagitoy, daytoy ket addaan iti kalawa iti. Ti daga a maatianan idiay Atlantiko ket sakupenna iti uppat a beses ngem dagiti taaw ti Pasipiko ken Indiano. Ti tomo ti Atlantiko no mairaman dagiti kadennana a baybay ket 354,700,000 kunibo kilkilometro (85,100,000 cu mi) ken no awan dagitoy ket 323,600,000 kubiko kilkilometro (77,640,000 cu mi).
Ti natimbeng a kaadalem ti Atlantiko kadagiti kadennana a baybay, ket ; no awan dagitoy ket. Ti kaadaleman, ti Nauneg a Milwaukee ket ken adda daytoy idiay Trinsera ti Puerto Rico. Ti kaakaba ti Atlantiko ket agdumaduma manipud iti idiay nagbaetan ti Brasil ken Sierra Leone aginggana ti sumurok a  idiay abagatan.
Kinapangruna iti kultura
Ti Taaw Atlantiko ket ninaganan babaen dagiti taga-ugma a Griego kenni Atlas ti Titan wenno ti Banbantay Atlas a nainaganan kaniana; dagitoy dua ket mangiraman ti konsepto iti panagsarapa iti langit. Ti trans-atlantiko a panagbanniaga ket addaan iti nangruna a papel iti panagpadakkel ti Akinlaud a sibilisasion kadagiti Kaamerikaan. Ti Atlantiko ket isu ti mangisina ti "Daan a Lubong" manipud iti "Baro a Lubong". Kadagiti moderno a panawen, adda met dagiti panangiyebkas a mangibagbaga iti taaw kadagiti bassit a makaay-ayo a waya a kas ti 'ti Alog, a mangibagbaga iti pannakabingbingay iti heograpiko ken kultura a nagbaetan ti Amianan nga Amerika ken Europa, ken naisangayan iti nagbaetan dagiti pagilian nga agsasao iti Ingles kadagiti dua a kontinente. Adu kadagiti tattao a Britaniko a mangibagbaga iti Estados Unidos ken Kanada a kas "ballasiw ti alog", ken iti baliktad.
Ti "Nangist nga Atlantiko" ket mangibagbaga iti papel iti daytoy a taaw iti panagsukog ti pakasaritaan ti nangisit a tattao, a naipangpangruna babaen ti panagtagilako ti aadipen ti Atlantiko. Ti Irlandes a migrasion iti Estados Unidos ket isu ti kaibuksilanna no mausar ti termino a "Ti Berde nga Atlantiko". Ti termino a "Nalabbasit nga Atlantiko" ket naus-usar idi a panangibaga ti Marxiano a konsepto iti maysa nga Atlantiko nga agtrabtrabaho a klase, ken ti Atlantiko a panagsanay dagiti indihenio nga Amerikano.
Dagiti panangilasin ti danum
Dalan ti [[sirkulasion ti termohalina. Dagiti dalan iti morado ket mangirepresenta kadagiti ayus ti adalem a danum, bayat a dagiti asul a dalan ket mangirepresenta kadagiti ayus ti rabaw.|thumb]] thumb|Mapa dagiti lima a nangruna nga [[Alipuno ti taaw|alipuno ti taaw]]
Iti katimbengan, ti Atlantiko ket ti kaapgadan a nangruna a taaw; ti kaapgad ti danum ti rabaw iti nawaya a taaw ket sumakop manipud iti 33 aginggana iti 37 a paspaset iti tunggal maysa a ribu (3.3 – 3.7%) babaen ti masa ken agdumaduma iti latitud ken tiempo. Ti panagbawbaw, panagtudtudo, panagayus iti uneg ti karayan ken panagtunaw ti yelo ti baybay ket mangimpluensia kadagiti pateg ti kaapgad ti rabaw. Urayno dagiti pateg ti kababaan a kaapgad ket iti amianan bassit ti ekuador (gapu ti napigsa a tropikal a panagtudtudo), iti sapasap dagiti kababaan a pateg ket adda kadagiti nagato nga altitud ken iti igid dagiti aplaya a sumrekan idiay dagiti dakkel a karayan. Dagiti kaapgadan a pateg ket mapasamak iti agarup a 25° amianan ken abagatan, kadagiti subtropikal a rehion nga adda iti bassit a panagtudtudo ken nakaro a panagbawbaw.
Dagiti temperatura ti rabaw ti danum, nga agdumaduma iti latitud, dagiti sistema ti ayus, ken tiempo ket mangipakita ti pannakaiwarwaras ti latitud iti solar nga enerhia, ken sumakop manipud iti baba ti aginggana ti sumrok a. Dagiti kangatuan a temperatura ket mapasamak iti amianan ti ekuador, ken dagiti bassit a pateg ket mabirukan kadagiti polar a rehion. Kadagiti tengnga a latitud, dagiti lugar ti kangatuan a panagdumaduma dagiti temperatura, dagiti pateg ket mabalin nga aggigiddiat babaen ti.
Ti Taaw Atlantiko ket buklen dagiti uppat a nangruna a masa ti danum. Ti Amianan ken Abagatan nga Atlantiko a sentral a dandanum ket mangbukel ti rabaw. Ti sub-Antartiko nga agpatengnga a danum ket gumay-at kadagiti kaadalem iti. Ti Adalem a Danum ti Amianan nga Atlantiko ket umabot iti kaadalem iti ad-adu ngem. Ti Baba a Danum ti Antartiko ket sakupenna dagiti labneng ti taaw kadagiti kaadalem iti ad-adu ngem 4,000 a metmetro.
Iti uneg ti Amianan nga Atlantiko, dagiti ayus ti taaw ket mangisalumina ti Baybay Sargasso, ti dakkel a nabennat a bagi ti danum, nga addaan iti ngato ti natimbeng a kaapgad. Ti Baybay Sargasso ket aglaon kadagiti adu a gatad dagiti ruot ti taaw ken isu pay ti pagbugian para kadagiti is Europeano ngaigat ken ti Amerikano nga igat.
Ti epekto ti Coriolis ket mangibalikoskos ti danum ti Atlantiko iti agpakanawan a direksion, bayat a ti danum ti Abagatan nga Atlantiko ket agbalikoskos nga agpakanigid. Dagiti abagatan nga atab ti Taaw Atlantiko ket semi-diurnal; a dagiti dua nga nangato nga atab ket mapasamak iti las-ud ti tunggal 24 a lunar nga or-oras. Kadagiti latitud ti ngato ti 40° Amianan adda met dagiti mapasamak a panapallayog ti daya-laud.
Nagbeddengan a pagpagilian ken terteritorio
Dagiti estado (terteritorio iti italiko) nga addan iti aplaya iti Taaw Atlantiko (malaksid kadagiti Baybay, Baltiko ken Mediteraneo) ket:
Ivo Andrić
Ni Ivo Andrić (Иво Андрић, ; Oktubre 9, 1892 – Marso 13, 1975) ket maysa a Yugoslav a nobelista, mannurat ti ababa a sarita, ken ti nangabak ti Premio Nobel iti Literatura idi 1961. Dagiti sinusuratna ket kangrunaan a maipanggep kadgiti kabibiag idiay katutubo a nagtaengan na a Bosnia babaen ti Imperio ti Ottoman. Ti katutubo a balayna idiay Travnik ket napagbalin a maysa a Museo, ken daydi Belgrade a nagtaengan na idiay Andrićev Venac ket ditoy ti nagyanan ti Museo iti Ivo Andrić.
Sasao a Karayan Duyaw
Ti sasao a Karayan Duyaw ket ti bassit a pamilia dagiti asideg nga agkakabagian a pagsasao, Kadawyanda a maidasig kadagiti sasao a Sepik iti akin-amianan a Papua Baro a Guinea.
Nailian a Parke dagiti Ubbog ti Fuyot
Ti Nailian a Parke dagiti Ubbog ti Fuyot ket nasalakniban a lugar iti Filipinas a mabirukan kadagiti bakras ti bantay ti Baranggay Santa Victoria idiay Ilagan, Isabela 405 a kilometro iti amianan a daya manipud iti Manila. Ti parke ket aglaon pay iti Santuario ti Ilagan, ket 819 nga ektaria iti kalawa ken gay-atenna ti asideg nga ili ti Tumauini iti Tanap ti Cagayan. Daytoy ket nabangon idi 1938 babaen ti Proklamasion Blng. 327.
Ti parke ket nadayeg a papanan dagiti magmagna, dagiti agkalkalay-at iti bantay, dagiti agkuebkueba ken dagiti agbuybuya iti billit nga um-umay nga agsuksukimat kadagiti dalanna iti bantay, dagiti kueba, dagiti naisalsalumina a pormasion ti bato ken dakkel a kulungan ti billit. Iti kaarruba ti parke ket ti dakdakkel a Masna a Parke ti Akin-amianan a Sierra Madre nga aglaon kadagiti ad-adu pay a biag ti kaatapan. Ti Dissuor ti Pinzal ket sabali pay pagpasiaran ken mangited iti paginanaan dagiti agbisbisita manipud kadagiti adu a masna nga ubbog ti bantay ti parke.
Pagliwliwaan
Ti Santuario ti Ilagan ket makaited pay kadagiti sumaganad a pagpasiaran dagiti agbisbisita: ti bassit-zoo, parke ti kulibangbang, waig ti masna nga ubbog ken dagiti pagluganan nga ATV. Iti las-ud ti rambakan ti maika-326 a tawen ti pannakapndar nga anibersario ti Ilagan idi napalabas a Mayo 2012, ti gobierno ket nanglukat iti 350-metro a Zipline iti uneg ti parke. Ti Kangrunaan a Kueba ti parke, Kueba Altar ken Kueba Adbentura ket makaited pay kadagiti panagsukimat a panagpasiar dagiti agbisbisita.
Ti Santuario ti Ilagan ket agsingirda ti bayad iti ₱50, ken mairaman amin ti panagusar iti paglanguyan.
Dagiti akinruar a silpo
'
Kanton ti Schaffhausen
Ti Kanton ti  ket maysa a kanton idiay Suisa. Ti kangrunaan a siudad ken ti kapitolio ti kanton ket ti Schaffhausen.
Venelles
Ti Venelles ket maysa a komuna ti Bouches-du-Rhône a departamento idiay akin-abagatan a Pransia idiay asideg ti Aix-en-Provence.
Salvatore Quasimodo
Ni Salvatore Quasimodo (Agosto 20, 1901 – Hunio 14, 1968) ket maysa idi nga Italiano a mannurat ken mannaniw. Idi 1959 nagunggunaan isuna ti Premio Nobel iti Literatura "para iti lirikal a daniwna, nga addaan ti insendio a panagyebkas ti nakalkaldaang a kapadasan iti biag iti bukod tayo a panawen". A nairaman ni Giuseppe Ungaretti ken Eugenio Montale, isu ti maysa a kangrunaan nga Italiano a mannaniw iti maika-20 a siglo.
Wisconsin
Ti Wisconsin ket maysa nga estado a mabirukan idiay amianan akatengngaan ken paset ti Katengngaan a laud ken Nalatak a Danaw a rehion iti Estados Unidos.
Barbaza
Ti Barbaza ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Antique iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Barbaza ket politikal a nabingbingay iti 39 a barbaranggay.
• Baghari
• Bahuyan
• Beri
• Biga-a
• Binangbang
• Binangbang Centro
• Binanu-an
Pagsasao a Hiligaynon
Ti Hiligaynon wenno Ilonggo ket pagsasao nga Austronesio a maar-aramat iti Akinlaud a Bisayas iti Filipinas kangrunaan iti kadagiti probinsia ti Iloilo ken Negros Occidental. Maisasao met kadagiti dadduma pay a probinsia iti Isla ti Panay, kas koma iti Capiz, Antique, Aklan ken Guimaras.
Barbaza
Dagiti baranggay
• Cadiao
• Calapadan
• Capoyuan
Tigre
Dagiti tigre (Panthera tigris) ket mamalia iti pamilia a Felidae, ken maysa kadagiti uppat a kadadakkelan a pusa iti henero ti Panthera.
Barbaza
Dagiti baranggay
• Cubay
• Esparar
• Gua
• Idao
• Igpalge
• Igtunarum
• Embrangga-an
• Integasan
• Ipil
• Jinalinan
• Lanas
• Langcaon (Evelio Javier)
• Lombuyan
• Mablad
• Magtulis
• Mayabay
• Mayos
• Nalusdan
• Palma
• Poblacion
• San Ramon
• Tabongtabong
• Yapo
Saint-John Perse
Ni Saint-John Perse (umuna a Saint-Leger Leger, a parbo a nagan ni Alexis Leger) (31 Mayo 1887–20 Septiembre 1975) ket maysa idi a Pranses a mannaniw, isu ket nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura idi 1960 "para iti nagalindayag a panagluas ken mananglukat nga imahen kadagiti daniw na." Isu ket maysa pay a kangrunaan a Pranses a diplomatiko manipud idi 1914 aginggana idi 1940, a kalpasan daytoy ket nagnanayon a nagtaeng idiay Estados Unidos aginggana idi 1967.
Basel-Landschaft
Ti Basel-Landschaft (Aleman: ; wenno inpormal a: Baselland/Baselbiet), ket maysa kadagiti 26 a kanton ti Suisa. Ti kapitoliona ket ti Liestal. Daytoy ket makibinningay ti pagbeddengan kadagiti kanto ti Basel-Stadt, Solothurn, Jura ken Aargau, ken dagiti Pranses a rehion iti Alsace ken ti Aleman nga estado ti Baden-Württemberg.
Saint-John Perse
Biograpia
Ni Alexis Leger ket naipasngay idiay Pointe-à-Pitre, Guadeloupe. ti nagayad nga apong na, ket maysa a paradawat, ken nagtaeng idiay Guadeloupe idi 1815. Ni apong ken amana ket paradawat da pay; ti amana ket kameng pay ti Konsilo ti Siudad. Ti Leger a pamilia ket adda dua a bukod da a plantasion, ti maysa ket para iti kape (La Joséphine) ken ti sabali ket para iti asukar (Bois-Debout).
Maria Aurora, Aurora
Ti Maria Aurora ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Aurora iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Maria Aurora ket nabingbingay a politikal iti 40 a barbaranggay.
• Alcala
• Bagtu
• Bannawag
• Baranggay I (Poblacion)
• Baranggay II (Poblacion)
• Baranggay III (Poblacion)
• Baranggay IV (Poblacion)
• Baubo
• Bayanihan
• Bazal
• Cabituculan East
• Cabituculan West
• Debucao
• Decoliat
• Detailen
Mabini, Davao de Oro
Ti Mabini ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Davao de Oro iti Filipinas.
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Diaat
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
Ti Mabini ket nabingbingay a politikal iti 11 a barbaranggay.
• Cadunan
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Dialatman
• Diaman
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• Pindasan
• Cuambog (Poblacion)
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Dianawan
• Dikildit
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• Anitapan
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Dimanpudso
• Diome
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• Del Pilar
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Estonilo
Wyoming
Ti Wyoming ket maysa nga estado a mabirukan idiay bantay a rehion iti Lumaud nga Estados Unidos.
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Florida
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• Golden Valley (Maraut)
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Galintuja
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• Pangibiran
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Cadayacan
Mabini, Davao de Oro
Dagiti baranggay
• San Antonio
Maria Aurora, Aurora
Dagiti baranggay
• Malasin
• Ponglo
• Quirino
• Ramada
• San Joaquin
• San Jose
• San Leonardo
• Santa Lucia
• Santo Tomas
• Suguit
• Villa Aurora
• Wenceslao
• San Juan
1742
Ti tawen ti 1742 ket kadawyan idi a tawen a nangrugi iti Lunes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes iti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a kalendario a Huliano.
1924
Ti 1924 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Sabado iti kalendario a Gregoriano.
Pebrero
thumb|140px|[[Juan Ponce Enrile]] thumb|140px|[[Lee Marvin]]
Abril
140px|thumbnail|[[Marlon Brando]]
Mayo
thumb|140px|[[Audrey Hepburn]]
Disiembre
thumb|140px|[[Francisco Sionil José]]
Pagsasao nga Indones
Ti Indones (Bahasa Indonesia) ket isu ti opisial a pagsasao iti Indonesia. Daytoy ket maysa a naiyalagad a rehistrar iti Malaka a dialekto iti Malayo, maysa nga Austronesio a pagsasao a naus-usaren idi a kas maysa a lingua franca iti purpuro ti Indonesia kadagiti napalabas a sig-siglo.
Ti Indonesia ket isu ti maikapat a kapusekan ti populasion a pagilian iti lubong. Iti daytoy a dakkel a populasionna, ti bilang dagiti tattao a nalaing nga agsao iti Indones ket agbalbalinen a makaabot ti agarup a 100%, nga agpabalin iti Indones, ken ti Malayo, a maysa kadagiti kaaduan a maisasao a pagsasao iti lubong.
Kaaduan kadagiti Indones, malaksid ti panagsasao iti nailian a pagsasao, ket kadawyanda a nalaing nga agsao iti sabali pay a rehional a pagsaso (kas pagarigan ket mairaman ti Habanes, Minangkabau ken Sundanes) a dagitoy ket kadawyan a maus-usar kadagiti balbalay ken iti kaunegan dagiti komunidad. Kaaduan kadagiti pormal nga edukasion, ken kaasitgan amin dagiti nailian a midia ken dagiti sabsabali a kita ti pannakisarita, ket nakababalin nga inus-usar ti Indones. Idiay Daya a Timor, nga isu daytoy idi ket maysa a probinsia ti Indonesia manipud idi 1975 aginggana idi 1999, ti Indones ket isu ti mabigbigan babaen ti batay-linteg a kas maysa kadagiti dua a pagsasao ti panagobra (ti sabali pay ket ti Ingles), a kudua dagiti opisial a pagsasao iti Tetum ken Portuges.
Ti Indones a nagan para iti daytoy a pagsasao ket Bahasa Indonesia (literal a "ti pagsasao iti Indonesia"). Daytoy a sao ket sagpaminsan a mabirukan pay iti naisuratan wenno naisasao nga Ingles. Ti pay maipatinayon, daytoy a pagsasao ket sagpaminsan pay a makunkuna a kas "Bahasa" babaen dagiti agsasao iti Ingles, ngem daytoy ket kayatna a sawen laeng ket "pagsasao" ken isu ngarud a saanna a teknikal a mainaganan ti pagsasao nga Indones.
Boris Pasternak
Ni Boris Leonidovich Pasternak (Бори́с Леони́дович Пастерна́к; 10 Pebrero 1890–30 Mayo 1960) ket maysa idi a nobelista, mannaniw, ken agipatpatarus ti literatura iti pagsasao a Ruso. Idiay katutubo na a Rusia, ti antolohia ni Pasternak a Ti Kabsat ko a Babai, Ti Biag ko, ket maysa kadagiti kaimpluensian nga urnong a naipablaak iti Pagsasao a Ruso. Ken dagiti teatriko nga impatarusna a Goethe, Schiller, Pedro Calderón de la Barca, ken William Shakespeare ket agnanayon a nasiglat kadagiti agbuybuya a Ruso.
Baybay Bisayano
Ti Baybay Bisayano ket ti maysa baybay iti Filipinas, a napalikmutan babaen dagiti isla ti Visayas, Akindaya a Visayas ken Akinlaud a Visayas a mabirukan iti daya ken laud, bayat a ti Tengnga a Visayas ket mabirukan iti abagatan. Daytoy ket beddengan babaen dagiti isla ti Masbate iti amianan, Leyte iti daya, Cebu ken Negros iti abagatan ken ti Panay iti laud.
Ti baybay ket maikapet iti Baybay Sibuyan iti amianan a laud babaen ti Kanal Jintotolo, ti Baybay Samar iti amianan a daya, ti Baybay Camotes iti abagatan a daya, ti Baybay Bohol iti abagatan babaen ti Lingsat Tañon ken ti Baybay Sulu babaen ti Lingsat Guimaras ken Golpo Panay. Ti kadakkelan nga isla iti kaunegan daytoy a baybay ket ti Isla Bantayan.
Chelsea, Massachusetts
Ti Chelsea ket maysa nga ciudad iti estado ti Massachusetts, Estados Unidos
1863
Ti tawen ti 1863 ket kadawyan idi a a tawen a nangrugi iti Huebes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes iti nabunbuntog iti 12 nga aldaw a kalendario a Huliano.
1925
Ti 1925 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Huebes iti kalendario a Gregoriano.
1861
Ti tawen a 1861 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Martes.
1925
Enero
thumb|140px|[[Paul Newman]]
1861
Naipasngay
thumb|140px|right|[[Julián Felipe]] thumb|140px|right|[[Jose Rizal]]
1925
Pebrero
thumb|140px|[[Jack Lemmon]]