cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dagiti lehislatibo a distrito iti Agusan del Sur
Ti probinsia ket nairepresenta idi ti Interim Batasang Pambansa a kas paset ti Rehion X manipud idi 1978 aginggana idi 1984, ken nagbutos ti maysa a pannakabagi iti Kadawyan a Batasang Pambansa. Ti Agusan del Sur ket nagtaginayon ti maymaysa a bukodna a kongresional a distrito babaen ti baro a Batay-linteg a nangrugi idi Pebrero 7, 1987, ken nagbutos iti kamengna iti naipasubli a Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas a nangrugi isu met laeng a tawen.
Ti pannakaaprobar ti [http://www.congress.gov.ph/download/ra_14/RA09508.pdf Republika Tignay Blng. 9508] idi Oktubre 20, 2008 ket nangbingay ti probinsia kadagiti dua a distrito, a nagbutos kadagiti bukodda a pannakabagi a nangrugi kadagiti panagbutos idi 2010.
New Lucena
Dagiti baranggay
• Bita-og Gaja
• Bololacao
• Burot
• Cabilauan
• Cabugao
• Calumbuyan
• Damires
• Dawis
• General Delgado
• Guinobatan
• Janipa-an Oeste
• Jelicuon Este
• Jelicuon Oeste
• Pasil
• Poblacion
• Wari-wari
1992
Ti 1992 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Mierkoles iti kalendario a Gregoriano.
Napoleon Bonaparte
Ni Napoleon Bonaparte (Napoléon Bonaparte puis Napoléon Ier ) (15 Agosto 1769 – 5 Mayo 1821) ket maysa idi a milisia ti Pranses ken daulo ti politika kadagiti kinaudi nga agpang ti Reblusion ti Pranses.
A kas ni Napoleon I, isuna idi ti Emperador iti Pranses manipud idi 1804 aginggana idi 1815. Ti kalintegan na a reporma ket, ti Napoleoniko a Kodigo, daytoy ket addaan ti nalatak nga impluensia kadagiti adu a sibil a linteg ti sangalubongan a naisakupan, ngem isuna ket kalatakan a malaglagip kadagiti inararamid na kadagiti gubat a naidauloan na a panagsuppiat ti Pranses babaen dagiti serie a kumakaduaan, ti makunkuna a Napoleoniko a Gubgubat. Isuna ti nagipatakder kadagiti panagsakup ti kaaduan iti kontinente a Europa ken kinapanunutan na ti panagiwaras dagiti kaumnoan iti Rebolusion ti Pranses, bayat nga nagitiptipon ti maysa nga imperio a monarkia a nagipasubli dagiti parang iti naikkat nga ancien régime. Gapu dagiti balligi na ti gubgubat, kadagiti masansan a nalatlatak ken adadu a kasupiatanna, kadawyan isuna a naipammategan a maysa kadagiti kalatakan nga agbilbilin ti milisia iti ania man a panawen.
Ni Napoleon ket naipasngay idi idiay Corsica kadagiti nagannak kaniana a natakneng a Henobes a kapututan, ken nagsanay a kas maysa nga opisial ti artileria idiay kangrunaan a daga ti Pranses. Naglatak isuna babaen ti Umuna a Repbublika ti Pranses ken nagidaulo kadagiti nagballigia a kampania a kinasuppiat ti Umuna ken Maikadua a Kumakadduaan a nagsuppiat iti Pranses. Idi 1799, nagpartuat isuna ti kudeta ken inkabil na isuna nga ti Umuna a Konsul; kalpasan ti lima a tawen ti Senado ti Pranses ket nagirangarang kaniana a kas ti emperador. Iti umuna a dekada iti maika-19 a siglo, ti Imperio ti Pranses a babaen ni Napoleon ket nakipartisipar kadagiti serie a suppiatan a makunkuna a Napoleoniko a Gubat a nagiraman iti amin a kangrunaan a nabileg a Europa.
1992
Naipasngay
thumb|150px|[[Taylor Lautner]]
Pimmusay
thumb|150px|[[Isaac Asimov]]
Mina, Iloilo
Ti Mina ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Iloilo iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Mina ket politikal a nabingbingay iti 22 a barbaranggay.
• Abat
• Agmanaphao
• Amiroy
Talisay, Cebu
Ti Siudad ti Talisay ket maysa a maika-3 a klase a siudad iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Mina, Iloilo
Dagiti baranggay
• Badiangan
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Talisay ket nabingbingay a politikal iti 22 a barbaranggay.
• Bulacao
Mina, Iloilo
Dagiti baranggay
• Bangac
Karachi
Ti Karachi ; ڪراچي) ket isu ti kadakkelan a siudad, kangrunaan a puerto ti baybay ken sentro ti pinansia ti Pakistan, ken isu pay ti kapitolio ti probinsia ti Sindh. Ti siudad ket adda ti nakarkulo a populasion ti 21 a riwriw a tattao manipud idi Abril 2012. Dagiti nagbanagan ti senso ket mangipakpakita a ti distrito ket pagtaengan dagiti sumurok a 21 a riwriw a tattao, iti densidad ti gangani a 6,000 a tattao ti tunggal maysa a kuadrado kilometro (15,500 ti tunggal kuadrado milia). Ti Karachi ket isu ti kaaduan ti populasion a siudad iti pagilian, ken ti kadakkelan a siudad iti lubong no maipanggep ti populasion ken isu pay ti maika-11 a kadakkelan nga urbano nga aglomerasion iti lubong. Daytoy ti sentro ti panagibanko, industria, ekonomiko nga aktibidad ken panaglaklako ti Pakistan ken ti pagtaengan kadagiti kadakkelan a korporasion ti Pakistan, a mairaman dagiti maipanggep iti tela, panangipatulod, industria ti automotor, palpaliwa, dagiti arte, moda, panangipaskil, panagipablaak, panangiparang-ay ti sopwer ken mediko a panagsukimat. Ti siudad ket sentro ti nangato nga edukasion idiay Abagatan a Asia ken ti Muslim a lubong.
Mina, Iloilo
Dagiti baranggay
• Cabalabaguan
• Capul-an
• Dala
• Guibuangan
• Janipa-an West
Karachi
Ti Karachi ket nairanggo a kas maysa a Beta a siudad ti sangalubongan. Daytoy ket isu ti kapitolio ti Pakistan aginggana idi nabangon ti Islamabad a kas kapitolio tapno nasyaat a maiwarwaras dagii panagrangrang-ay iti ballasiw ti pagilian ken tapno mapawilan a maisentro idiay Karachi. Ti Karachi ket isu ti pakabirukan ti Puerto ti Karachi ken Puerto Bin Qasim, dagitoy ti dua a kadakkelan ket kakumikoman a puerto ti rehion. Kalpasan ti pannakawaya ti Pakistan, ti populasion ti siudad ket dimmakkel iti ginasut a ribu kadagiti Muhajirs manipud idiay India ken dagiti dadduma pay a paset ti Abagatan nga Asia ket immayda a nangtaeng idiay Karachi.
Mina, Iloilo
Dagiti baranggay
• Janipa-an East
Karachi
Ti siudad ket mabirukan idiay abagatan ti pagilian, idiay igid ti aplaya a sumabtan ti Baybay Arabiano. Daytoy ket naigay-at ti a sumurok a iti kalawa, a gangani nga uppat a beses a dakdakkel ngem ti Hong Kong. Daytoy ket lokal a naamammuan a kas ti "Siudad dagiti Silaw"  ken "Ti Nobia dagiti Siudad"  para iti kinarag-ona, ken ti "Siudad ni Quaid", nga isu ti nakaipasngayan ken lugar a nakaitabonan ni Quaid-e-Azam, ti Nalatak a Daulo, (Muhammad Ali Jinnah), ti nangbangon ti Pakistan, a nangaramid a pagtaenganna ti siudad kalapasan ti pannakawaya ti Pakistan manipud iti Britaniko a Raj idi 14 Agosto 1947.
Mina, Iloilo
Dagiti baranggay
• Mina East (Pob.)
• Mina West (Pob.)
• Nasirum
• Naumuan
• Singay
• Talibong Grande
• Talibong Pequeño
• Tipolo
• Tolarucan
• Tumay
• Yugot
Yaalsa ti Filipino
Ti Yaalsa ti Filipino (Filipino: Himagsikang Pilipino), tinawtawagan pay a kas Gubat ti Tagalog babaen ti Espaniol, ket naglabanan idi ti tattao ti Filipinas ken dagiti turay ti kolonia ti Espania.
Venus Raj
Ni Venus Raj wenno iti napno a naganna iti María Venus Bayonito Raj ket isu idi ti nangabak ti Binibining Pilipinas-Universe idi 2010.
Bantay Data
Ti Bantay Data ket bantay a mabirukan idiay kabambantayan ti Kordiliera Sentral nga agtayag iti 2,310 a metro (7,578 a kadapan) idiay amianan nga Isla ti Luzon, Filipinas. Daytoy ket agarup a 50 a kilometro iti amianan ti Baguio kadagiti pagbeddengan ti probinsia ti Benguet ken Mountain Province iti igid ti kalsada Halsema. Ti bantay ken ti kaarrubayanna a lugar ket nairangarang a Nailian a Parke manipud idi 1936. Idi 1940 ti parke ket naipalawa kadagiti 5512 nga ektaria. Dagiti bakras ti bantay ket naabbonganda kadagiti kabakiran ti pino ken dagiti kabakiran dagiti nalumotan a diraan.
Fauna
Ti Bantay Data ket ammo para kadagiti kaadu ti biolohiko a dibersidadna ken daytoy ket lugar nga inkaskaso dagiti biologo. Idi 1895, ti Ingles a ni John Whitehead ket nangala kadagiti adu nga urnong dagiti mamalia ken dagiti billit manipud iti daytoy a bantay. Daytoy nga urnong ti mamalia ket naidonar idiay Museo Britaniko. Ti panagsukisok babaen ti nalatak a soologo a ni Oldfield Thomas ket nangipakpakita kadagiti adu a di pay ammo a sebbangan nga agtataeng ti dayta a lugar. Kalpasan ti gudua a siglo, ti dakkel nga urnong dagiti babassit a mamalia ket naurnong idi babaen ti maysa nga ekspedision nga indauluan babaen ti Pilipino a biologo a ni Dioscoro S. Rabor. Adda kadagitoy a naisangayan a mamalia ket dagiti Carpomys melanurus wenno iti Ingles ket Short-footed Luzon Tree Rat, ken Carpomys phaeurus wenno iti Ingles ket White-bellied Luzon Tree Rat. Iti pay maipatinayon kadagiti nadumaduma ken manmano a sebbangan ti mamalia, adda met dagiti naisangayan a sebbangan ti billit kasla ti Collocalia whiteheadi wenno iti Ingles ket Whitehead's Swiftlet nga ammo laeng manipud kadagiti wadan a natiliw idi las-ud ti ekspedision ni John Whitehead iti dayta a bantay.
Prepektura ti Fukushima
Ti Prepektura ti Fukushima (福島県) ket maysa a prepektura iti Hapon a mabirukan idiay Rehion ti Tōhoku idiay isla iti Honshu. Ti kapitoliona ket ti siudad iti Fukushima.
1988
Ti 1988 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Pagsasao nga Insik
Ti Insik wenno Intsik (汉语 / 漢語; Hànyǔ wenno 中文; Zhōngwén) ket grupo ti mainaig ngem kadagiti adu a kaso dagiti saan nga agsinnaranay a maawatan a karuay ti pagsasao, a mangporma iti pamilia ti pagsasao a Sino-Tibetano. Ti insik ket naisasao babaen ti kaaduan a Han ken dadduma pay a kaaduan nga etniko a grupo idiay Tsina. Gangani 1.2 a bilion a tattao (agarup a 16% iti populasion iti lubong) ket agsao ti sumagmamano a porma iti Insik a kas ti nakayanakan a pagsasaoda.
Dagiti karuay ti Insik ket kadawyan a naipalawag babaen dagiti patneng nga agsasao a kas dagiti dialekto iti bugbugtong a pagsasao nga Insik, ngem dagiti lingguista ket mangibaga a dagitoy ket kaaduan a naindumadumaan a kas pamilia ti pagsasao. Ti akinuneg a dibersidad ti Insik ket naisilpon iti sasao a Romanse, ngem mabalin nga ad-adu a naindumadumaan. Adda dagiti baetan ti 7 ken 13 a nangruna a rehional a grupgrupo iti Insik (depende iti isbangan ti pannakaidasig), iti kaaduan a naisasao, ti kaaduan ket ti Mandarin (agarup a 960 a riwriw), sarunuen babaen ti Wu (80 a riwriw), Yue (70 a riwriw) ken Min (70 a riwriw). Kaaduan kadagitoy a grupo ket saan nga agsinnaranay a maawatan, ngem adda met dagiti dadduma, kasla ti Xiang ken dagiti dialekto ti Abagatan a laud a Mandarin, ket mabalin a makibinningay kadagiti kadawyan a termino ken iti manmano a grado ti agsinnaranay a pannakaawat. Amin dagiti karuay iti Insik ket maaweng ken analitiko.
Ti Pagalagadan nga Insik (Putonghua/Guoyu/Huayu) ket pagalagadan a porma ti naisasao nga Insik a naibatay iti dialekto ti Beijing iti Mandarin. Daytoy ti opisial a pagsasao ti Tsina ken Taiwan, ken ti pay maysa kadagiti uppat nga opisial a pagsasao ti Singapur. Daytoy ket maysa kadagiti innem nga opisial a pagsasao ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Ti naisurat a porma ti pagalagadan a pagsasao (中文; Zhōngwén), a naibatay kadagiti logogramo nga ammo a kas dagiti Insik a karakter (汉字/漢字; hànzi), ket nagbibingayan babaen dagiti nalaing a makasao kadagiti saan koman nga agsisinnaranay a maawatan a pagsasao.
Kadagiti sabali a karuay ti Insik, ti Kantones (ti prestihio a karuay ti Yue) ken inpluensial iti probinsia ti Guangdong ken idiay Hong Kong ken Macau, ken kaaduan a naisasao kadagiti komunidad ti ballasiw taaw. Ti Min Nan, ti paset ti grupo ti Min, ket kaaduan a naisasao idiay akin-abagatan a Fujian, idiay kaaruba a Taiwan (nga idiay ket ammo a kas ti Taiwanes wenno Hoklo) ken idiay Abagatan a daya nga Asia (ammo pay a kas ti Hokkien idiay Filipinas, Singapur, ken Malaysia). Adda pay dagiti adu a diaspora ti Hakka ken Shanghaines, kas pagarigan idiay Taiwan, a kaaduan dagiti komunidad ti Hakka ket makasao pay ti Taiwanes ken Pagalagadan nga Insik.
Pagsasao a Tape
Ti pagsasao a Tape, ammo pay a kas Maragus, ket ti maysa a ganggani a naungaw a pagsasao nga Akin-abagatan nga Oceaniko ti Vanuatu. Ti populasion dagiti agsasao iti pagsasao a Tape ket bimmassiten iti agarup a 15 nga agsasao kadagiti laklakay a kaputotan. .
1988
Naipasngay
140px|thumbnail|[[Emma Stone]]
Pagsasao a Kare (Papuano)
Ti pagsasao a Kare ket ti pagsasao a Madang ti Papua Baro a Guinea. Daytoy ket nabigbigan idi nga agbalbaliw bassit babaen ni Malcolm Ross.
Karayan Davao
Ti Karayan Davao ket isu ti maikatlo a kadakkelan a karayan babaen ti labneng a pagayusan idiay akin-abagatan nga Isla ti Mindanao ti Filipinas. Daytoy ket atiananna ti sumurok a kalawa ti lugar iti 1700 km² nga addaan iti kaatiddog iti 160 km. Kaaduan ti lugar ket dagiti nangato a lugar. Dagiti natimbeng a panagayus iti kaunegan ti karayan idiay asideg ti sabangan ti karayan ket nakarkulo iti 70-80 kubiko metro tunggal maysa a segundo. Ti tipo ti klima ket kadawyan nga uniporme iti amin a paset ti tawen nga adda iti natimbeng a pannakaiwarwaras ti panagtudtudo ken dagiti temperatura ken dam-eg (panagtudtudo = 2600 mm, Pudno a panagbawbaw 1028 mm). Ti lugar ket manmano laeng a makasanay kadagiti bagio.
Mandaue
Ti Siudad ti Mandaue ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Mandaue ket nabingbingay a politikal iti 27 a barbaranggay.
• Alang-alang
• Bakilid
• Banilad
• Basak
• Cabancalan
• Cambaro
• Canduman
• Casili
• Casuntingan
Karayan Davao
Dagiti usar ti daga
Ti porma ti daga ket tiabbong ti daga iti kaunegan ti labneng nasayaat ti panagdumaduma. Daytoy ket sumakop manipud iti urbano nga ababa a daga, agrikultural, nabasa a daga a mangrove aginggana ti natural a ripariano, dagiti plantasion, nangato a daga ti agrikultura ken kabanbanatayan a kabakiran a mairaman ti nangruna a kabakiran. Ti lugar ket indasig babaen ti DENR a kas 77.5% a kabakiran ken 22.5% a maiganaet ken maipaay a daga. Daytoy ket saan a dagiti pudno a pannakaidasig ti panagusar ti daga (wenno abbong ti daga). Ti naisalaysay a panagusar ti daga ket saan a mabalin a magun-od. Ti pakaammo ket mabalin a magun-od kadagiti sabali a taudan ken mairaman ti Plano ti Komprehensibo a Panagusar ti Dag ti Siudad, nupay kasta daytoy a datos ket teoretiko pay laeng ken dagiti kinapudno ken pannakaibagay ti daga iti agpang ti baranggay (kababaan nga agpang ti gobierno). Nupay kasta ti Opisina ti Panagplano ti Siudad ket agur-urnong ket mangidihitado kadagiti datos para kadagiti mapa a panagusar ti daga.
Mandaue
Dagiti baranggay
• Centro (Poblacion)
• Cubacub
Karayan Davao
Dagiti rekurso ti danum ken dagiti panagusar iti labneng
Dagiti nangruna a taudan ti mainum a danum ti Siudad ti Davao ket adda idiay kaarubaan ti taudan ti danum ti Talomo. Dagitoy a taudan ken ti Labneng ti Karayan Davao ket mabalin a naskento para kadagiti masakbayan a pagalaan ti danum.
Mandaue
Dagiti baranggay
• Ibabao-Estancia
• Jagobiao
• Labogon
• Looc
Sierra Madre (Filipinas)
Ti Sierra Madre ket kabambantayan idiay Filipinas. Daytoy ket mabirukan idiay igid ti panatar ti Isla ti Luzon, nga agpa-amianan/abagatan. Ti Parke ti Nilian a Kabakiran ti Quezon ket mabirukan iti daytoy a kabambantayan.
1993
Ti 1993 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Enero
thumb|140px|[[Audrey Hepburn]]
Pebrero
thumb|140px|[[Lillian Gish]]
Marso
thumb|140px|[[Helen Hayes]]
Abril
thumb|140px|[[Marian Anderson]]
Mayo
thumb|140px|[[Fernando Lopez]]
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Cawilihan
Alfred Hitchcock
right|thumb|Alfred Hitchcock
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Coyugan Sur
Kristianidad
Dagiti Kristiano ket sapasap a namatmati kenni Hesus ket isu ti Dios Anak, ti Dios a nagbalin a tao ken ti mangisalakan ti nagtagitaoan. Gapu iti daytoy, dagiti Kristiano ket sapasapa a mangikungkuna kenni Hesus a ka ni Kristo wenno Mesias. Ti ministro ni Hesus, sakripisio a pannakatay, ken ti simmaruno a panagungar, ket kadawyan a maikunkuna a kas ti Ebanghelio a mensahe ("naimbag a damag"). Iti ababa, ti Enbanghelio ket damag iti Dios ti agnanayon a panagabak ti Ama kadagiti dakes, ken ti kari iti Pannakisalakan ken agnanayon a biag par iti amin a tattao, baben ti nailangitan a grasia.
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Danao
Kristianidad
Iti sanaglubongan dagiti tallo a kadakkelan a grupo iti Kristianidad ket ti Romano Katoliko a Simbaan, ti simbaan ti Dumaya nga Ortodokso, ken dagiti nadumaduma a denominasion iti Protestantismo. Ti Katoliko Romano ken Akindaya nga Ortodokso a patriarkado ket nagsisinada iti Daya–Laud a panagsisina iti 1054 AD, ken ti Protestantismo ket rimsua manipud iti Panagreporma a Protestante iti maika-16 a siglo, a nakisina manipud iti Simbaan a Romano Katoliko.
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Dorog
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Cadulawan
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Dusacan
• Gines
• Gumboc
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Dumlog
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Igcadios
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Jaclupan
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Ingay
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Lagtang
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Isian Norte
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Lawaan I
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Isian Victoria
1989
Ti 1989 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw a Domingo iti kalendario a Gregoriano.
Saint-Andiol
Ti Saint-Andiol (Sant Andiòu iti Oksitano) ket maysa a komuna ti Bouches-du-Rhône a departamento idiay akin-abagatan a Pransia.
1989
Oktubre
right|thumb|140px|[[Brie Larson]]
Hulio
thumb|right|140px|[[Laurence Olivier]]
Septiembre
thumb|right|140px|[[Ferdinand Marcos]]
Oktubre
thumb|140px|right|[[Bette Davis]]
Eniwa, Hokkaido
Ti Eniwa (恵庭市) ket ti maysa a siudad iti Subprepektura ti Ishikari, Hokkaido, Hapon. Daytoy ket adda iti tanap ti Ishikari, iti 8 km iti amianan ti Chitose, ken 26 km iti abagatan ti kapitolio ti prepektura iti Sapporo. Daytoy ket mabalin a maabot babaen ti rota 36 ken ti Linia ti Perokaril ti Chitose. Ti ili ket nabingbingay kadagiti tallo a nangruna a lugar: ti Eniwa iti abagatan, ti Megumino iti tengnga, ken ti Shimamatsu iti amianan.
Bielorusia
Ti Bielorusia (Беларусь, Беларусь, Белоруссия, Belarus', Belorussiya), opisial a ti Republika ti Bielorusia, ket maysa a napalikmutan ti daga a pagilian idiay Akindaya nga Europa, agpakanawan a nabeddengan babaen ti Rusia iti amianan a daya, ti Ukrania iti abagatan, ti Polonia iti laud, ken Lituania ken Letonia iti amianan a laud. Ti kapitoliona ket ti Minsk; dagiti kangrunaan a siudad ket mairaman ti Brest, Grodno (Hrodna), Gomel (Homiel), Mogilev (Mahilyow) ken Vitebsk (Vitsebsk). Sumurok a sangapulo ket uppat a porsiento ti ket kabakiran, ken dagiti kapigsaan a paset ti ekonomiana ket ti agrikultura ken panagpartuat.
Eniwa, Hokkaido
Adu kadagiti talon a mabirukan iti likmut ti Eniwa, ken addaan pay kadagiti adu a negosio iti panagpataud, a mairaman ti paktoria ti Hokkaido iti Sapporo Brewery. Adda dagiti tallo a kampo ti Japan Ground Self-Defense Force iti siudad.
Ti populasion ti Eniwa idi 2012 iti 68,883 ket mangaramid daytoy a kas ti maikapat a kadakkelan a siudad iti Subprepektura ti Ishikari, ken ti maika-13 iti Hokkaido.
Etimolohia
Naala ti nagan ti ili manipud iti asideg a Bantay Eniwa, iti Nailian a Parke ti Shikotsu-Tōya. Ti nagan iti Ainu iti e-en-iwa (エエンイワ), ket maipatarus a kas "natadem a bantay." Ti nagan ket naitransliterado iti ateji a Hapon a kas nabendisionan a hardin. Napili ti Hapon a transliterasion gapu kadagiti homonimo a niwa (庭) ken niwa (二輪), ti naudi a naibaga ket mangibagbaga kadagiti dua a karayan a lumabas iti uneg ti siudad, ti Karayan Shimamatsu ken ti Karayan Izari, ken ti pay "benbendision" (恵) a pagbaetan dagiti dua a karayan.
Dagiti kabsat a siudad
Ti Eniwa ket addaan kadagiti dua a kabsat a siudad:
Mandaue
Dagiti baranggay
• Mantuyong
Wagayway ti Alaska
Daytoy a daremdem ket inaramid babaen ni Benny Benson iti Seward ken napili daytoy manipud kadagiti 700 a naipaserrek iti 1927 a salisal.
Mandaue
Dagiti baranggay
• Opao
• Pakna-an
• Pagsabungan
Sierra Madre (Filipinas)
Heograpia
Ti Sierra Madre ket isu ti kaatiddogan a kabambantayan idiay Filipinas. Ti kabambantayan ket mangrugi iti amianan idiay probinsia ti Cagayan ken agpatingga idiay probinsia ti Quezon, iti daya bassit ti Laguna de Bay. Iti laud iti panaggay-atna ti probinsia ti Nueva Vizcaya tapno mangporma ti Banbantay ti Caraballo, nga isu ti pakaisilpuanna iti kabambantayan ti Kordiliera Sentral.
Prepektura ti Miyagi
Ti Prepektura ti Miyagi (宮城県) ket maysa a prepektura iti Hapon idiay Rehion ti Tōhoku idiay isla iti Honshu. Ti kapitoliona ket ti Sendai.
Pasig (panangilawlawag)
Ti Pasig ket mabalin a dumakamat kadagiti sumaganad:
Sierra Madre (Filipinas)
Heograpia
Ti kangatuan a punto ti kabambantayan ket saan a nalawag, ken adda dagiti nadumaduma a tuktok a mangtunton ti daytoy. Ti Bantay Anacuao (Aurora) ket agtayag iti, bayat a ti Bantay Cetaceo (Cagayan) ket kapadana met daytoy ti katayag. Nupay kasta, ti maysa nga ekspedision idi Abril 2012 idiay Bantay Guiwan (Nueva Vizcaya) ti kaunaan a panagrukod ket ti altitud iti 1,915 m iti pantok. Dagiti ekorehion iti kabambantayan ket adda kadagiti bioma ti tropikal ken subtropikal ti nadameg a kabakiran ti akaba bulong (akin-baba) ken tropikal ken subtropikal a kabakiran ti konipero (nangatngato). thumb|center|600px|Ti Kabambantayan ti Sierra Madre, ti pakaimatangan manipud idiay pantok ti Bantay Oriod idiay Probinsia ti [[Bulacan .]]
Dagiti endemiko a sebbangan
Iti kabakiran, idi Abril2010, dagiti sebbangan ti endemiko nga alutiit monitor nga alutiit ti Kabakiran ti Akin-amianan a Sierra Madre- Varanus bitatawa (kadawyan a nagan: Butikaw) ket naipalawag idi ti siensia, urayno dagiti indihenio a tattao nga Aeta ken Ilongot ket ammodan ken inususarda dagitoyen a kas taudan ti makan.
Dagiti aktibidad ti tao
Ti pagtaengan a kabakiran ti kabambantayan ti Sierra Madre ket naipangpangta kadagiti aktibidad ti tao. Dagiti agnanaed kadagiti akin-baba a paset dagiti bakras ket sinuportaran babaen ti panagtarikayo ken panagaramid ti uging. Adda dagiti paset ti naabbongan a bakir nga addaan iti maikadua a pangtubo ti bakir.
Pammadayaw nga Oscar
Ti Pammadayaw nga Akademia, am-ammo kas Pammadayaw nga Oscar ket ti kalatakan a premio iti pelikula idiay Estados Unidos. Tinawen a maibalbalangat kadagiti kalalaingan nga aktor ken direktor ken kapipintasan a pelikula iti tawen, ikedkeddeng daytoy ti Akademia ti Arte ken Siensia iti Pelikula, maysa a gimong dagiti direktor, aktor ken dadduma pay a mangal-alagad ken mangmangged iti industria ti pelikula. Manipud 2003, addan 5,816 a kamkameng ti Akademia.
Ti kalkalpas a pammadayaw ket naited idi 2021, iti maika-93 seremonia ti Akademia.
Dissuor Victoria
Ti Dissuor Victoria wenno Mosi-oa-Tunya (Tokaleya Tongga: Agkanagruod nga Ulep) ket dissuor a masakaran iti abagatan ti Aprika iti Ayus a Zambezi nagbaetan kadagiti paglilian a Zambia ken Zimbabwe.
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Linao
Kristianidad
Ti Kristianidad ket nangrugi a kas maysa a Hudio a sekta idi tengnga ti umuna a siglo. Daytoy ket nagtaud manipud idiay Lebante a rehion ti Tengnga a Daya (moderno nga Israel ken Palestina), daytoy ket napardasan a naiwaras idiay Siria, Mesopotamia, Asia Minor ken Ehipto. Daytoy ket dimmakkel ti kinaadu ken impluensia kadagiti napalabas a siglo, ken idi gibus ti maika-4 a siglo isu daytoyen ti nagbalin nga opisial nga estado a simbaan ti Romano nga Imperio, a nangsuksukat kadagiti sabali a porma iti relhion a sinansanay babaen ti Romano a turay. Idi las-ud ti Tengnga a Panpanawen, kaaduan idi kadagiti nabatbati iti Europa ket Nakristiano, a dagiti Kristiano ket sagpaminsanda pay a dakkel a relihioso a minoridad idiay Tengnga a Daya, Amianan nga prika, Etiopia ken dagiti paset ti India. Kalpasan ti Panawen ti Panagduktal, babaen ti misionario nga obra ken kolonisasion, ti Kristianidad ket naiwaras iti Kaamerikaan, Australasia, sub-Sahara nga Aprika, ken ti amin a sangalubongan.
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Maghaway
• Manipis
Dissuor Victoria
Nagan
Naipagarup ket ni David Livingstone, misionero ken eksplorador nga eskoses, ti immuna a Europeano a nakita ti dissuor. Itatta ti nagkitaanna ket napanaganan ti 'Puro a Livingstone', puro a masarakan iti Zambia. Daytoy a puro met kais-isu a daga a mapagnaan iti tengnga ti dissuor. Pinanaganan ni Livingstone ti dissuor iti 'Dissuor a Victoria' tapno madayawanna ni Reyna a Victoria. Ngem, am-ammo pay met ti 'Mosi-oa-Tunya' ta nalatak, isu nga nailistaan iti World Heritage List babaen dagiti dua a nagan.
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Pooc
• San Isidro
• San Roque
• Tabunoc
Kristianidad
Dagiti Kristiano ket namatmatida a ni Hesus ket isu ti Mesias a naipadto iti Hebreo a Biblia. Ti pundasio ti Kristiano a teolohia ket naiyebkas kadagiti nasapa nga ekumeniko a kredo ti Kristiano a naglaon kadagiti panagtunton a kaaduan anaaw-awat babaen dagiti simmursurot iti Kristiano a pammati. Dagitoy a propesion ket nangibagbaga a ni Hesus ket nagsagsagaba, pimmusay, ken naitabon idi, ken naungar manipud iti ipupusay tapno mangited ti agnanayon a biag kadagiti namatmati kanianan ken nagtaltalek kaniana para iti pammakawan kadagiti bukodda a basol (pannakaisalakan). Intaltalinaayda pay a ni Hesus ket nainbagian a ngimmato iti langit nga idiay ketkaduan nga agturturay ni Dios ti Ama. Kaaduan kadagiti denominasion ket nagisursuro a ni Hesus ket agsublinto tapno ukomanna amin a nagtagitaon, ti sibibiag ken natay, ken mangited ti agnanayon a biag kadagiti sumursurot kaniana. Isu ket naipanpanunotan a ti modelo iti maysa a nasingpet a biag, ken ti mangirakurak ken pisikal a inkarnasion iti Dios.
Pavia
Ti Pavia ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Iloilo iti Filipinas.
Mandaue
Dagiti baranggay
• Tabok
Baybay Natuna
Ti Baybay Natuna (Laut Natuna) ket ti maysa a dakkel nga ababaw a babay a mabirukan iti likmut ti Is-isla Natuna a gumay-at iti abagatan ti Purpuro Lingga ken Tambelan iti probinsia ti Is-isla Riau, iti ad-adayo nga abagatan ti Is-isla Bangka Belitung, Indonesia. Kaaduan iti baybay ket mabirukan iti kaunegan ti danum a teritorio ti Indonesia, ken no maipapan iti heolohia daytoy ket parte ti Samang Sunda. Daytoy a baybay ket beddenganna ti Baybay Abagatan Tsina iti amianan ken amianan a daya, ti Lingsat Karimata iti abagatan a daya, ken ti Lingsat ti Singapur iti laud.
Kristianidad
Manipud iti nasapsapa ngem maika-21 a siglo, ti Kristianidad ket adda dagiti agarup a 2.2 bilion a namatmati. Ti Kristianidad ket mangirepresenta ti agarup a maysa apagkatlo ti populasion ti lubong ken isu ti kadakkelan a relihion iti lubong. Ti Kristianidad ket isu ti estado a relihion dagiti nadumaduma a pagilian Kadagiti amin a Kristiano, 37.5% ket agnanaed idiay Kaamerikaan, 25.7% ti agnanaed idiay Europa, 22.5%ti agnanaed idiay Aprika, 13.1% ti agnanaed idiay Asia, 1.2% ti agnanaed idiay Oceania ken 0.9% ti agnanaed idiay Tengnga a Daya. Ti Kristianidad ket adda idi ti nangruna apapel iti panagsukog iti sub-Sahara ng a Aprika ken Lumaud a sibilisasion.
Iti sangalubongan, dagiti tallo a kadakkelan a grupo ti Kristianidad ket ti Romano Katoliko a Simbaan, ti Simbaan ti Daya nga Ortodokso, ken dagiti nadumaduma a denominasion iti Protestantismo. Ti Romano Katoliko ken ti Daya nga Ortodokso a patriarkado ket nagsinada manipud idi panagsina ti maika-11 a siglo, ken ti Protestantismo ket rimsua idi las-ud ti Repormasion iti maika-16 a siglo, a nakisinnina manipud iti Simbaan ti Romano Katoliko. Manipud idi nasapa maika-21 a siglo, ti Kristianidad ket isun ti kadakkelan a relihion iti lubong, nga adda dagiti agarup a 2.2 bilion a sumursurot.
Dagiti pammati
thumb|right|Ti [[Sermon idiay Bantay babaen ni Carl Heinrich Bloch, Danes a pintor, d. 1890.]]
Demograpiko
thumb|left|To maika-7 a siglo a [[monasterio ti Khor Virap idiay anniniwan ti Bantay Ararat. Ti Armenia ket isu idi ti immuna nga estado a nangampon ti Kristianidad a kas ti relihion ti estado idi AD 301.]]
Pavia
Dagiti baranggay
Ti Pavia ket politikal a nabingbingay iti 18 a barbaranggay.
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Tangke
Pavia
Dagiti baranggay
• Aganan
Baybay Natuna
Iti dati, daytoy a parte ti baybay ket naikeddeng a kas parte ti Baybay Abagatan a Tsina. Nupay kasta, idi 1986 ti Gunglo ti Internasional a Hidrograpiko (IHO) ket opsila a binigbigna ti Baybay Natuna, a gumay-at iti abagatan manipud iti Is-isla ti Natuna ken Anambas aginggana iti Is-isla Belitung.
Sakup
Dagiti kawar ti is-isla Anambas ken Natuna ket nagpartuat iti arko a mangikapet iti akin-abagatan a daya nga ungto iti peninsula ti Malayo aginggana iti akinlaud nga ungto ti Borneo. Daytoy ket agpartuat itiakin-amianan a pagbeddengan ti Baybay Natuna. Bayat nga iti abagatan, ti abagatan a daya nga aplaya ti Sumatra, ti Is-isla Lingga,Is-isla Bangka ken Belitung ket mangpartuat iti akin-abagatan a pagbeddengan ken ti sabanganna iti Lingsat Karimata ken Baybay Java.
Kristianidad
Demograpiko
thumb|right|300px|Dagiti pagilian nga adda kadagiti 50% ken ad-adu a [[Kristiano ket namarisan ti morado bayat a dagiti pagilian nga adda kadagiti 10% aginggana ti 50% a Kristiano ket namarisan ti derosas.]] right|thumb|300px|Dagitipagilian a ti Kristianidad ket isu ti [[estado a relihionda: {{legend|#0774F1|Ortodokso a Kristianidad}} {{legend|#062A87|Protestantismo ken Anglikanismo}} {{legend|#04E3F1|Katolisismo}} ]] Nga adda iti agarup a 2.2 bilion a sumursurot a naisinsina kadagiti tallo a sanga ti Katoliko, Protestante ken Ortodokso, ti Kristianidad ket isu ti kadakkelan a relihion iti lubong. Ti Kristiano a bingay iti populasion ti lubong ket adda iti agarup a 33% para kadagiti kinaudi a sangkagasut a tawtawen, a mangibagbaga a maysa kada tallo a tao iti Daga ket Kristiano. Daytoy ket lappedanna ti kangrunaan a pannakaiyalis kadagiti demograpiko iti Kristianidad; dagiti dakkel a pannkaadu kadagiti agrangrang-ay a lubong (agarup a 23,000 tunggal maysa nga aldaw) ket kinuyogen babaen ti adu a pannakaapday iti narang-ay a lubong, a kangrunaan idiay Europa ken Amianan nga Amerika (agarup a 7,600 tunggal maysa nga aldaw). Daytoy ket isu pay laeng ti predominante a relihion idiay Europa, ti Kaamerikaan ken Akin-abagatan nga Aprika. Idiay Asia, daytoy ti katurayan a relihion idiay Georgia, Armenia, Daya a Timor ken ti Filipinas. Nupay kasta, daytoy ket naapapdayen kadagiti adu a lugar a mairaman ti Akin-amianan ken Lumaud nga Estados Unidos, Ti Oceania (Australia ken Baro a Selanda), akin-amianan nga Europa (a mairaman ti Gran Britania, Ti Eskandinabia ken dadduma pay a luglugar), Pransia, Alemania, dagiti probinsia ti Kanada iti Ontario, Britaniko a Columbia, ken Quebec, ken dagiti paset ti Asia (a naipangpangruna idiay Tengnga a Daya,  Ti Abagatan a Korea, Ti Taiwan, Ti Pilipnas ken Macau ). Ti populasion ti Kristiano ket saan a bumasbassit idiay Brasil, ti Akin-abagatan nga Estados Unidos ken ti probinsia ti Alberta, Kanada, ngem ti porsiento ket bumasbassit. Kadagiti pagilian a kas ti Australia ken Baro a Selanda, ti populasion ti Kristiano ket naapapday kadagiti bilang ken porsiento. Urayno dagiti naapapday a bilang, ti Kristianidad ket agtultuloy nga isu ti naturay a relihion iti Lumaud a Lubong, nga adda dagiti 70% ket Kristiano, idiay Europa 76.2% ti populasion ket nangikedkeddeng kaniada a kas Kristiano, ken 86.0% iti Kaamerikaan ken 73.36% idiay Oceania ket agsansanay pay iti Kristianidad.
Talisay, Cebu
Dagiti baranggay
• Tapul
• Biasong
• Camp IV
Mandaue
Dagiti baranggay
• Tawason
Pavia
Dagiti baranggay
• Anilao
• Balabag
• Purok I (Pob.)
• Purok II (Pob.)
Mandaue
Dagiti baranggay
• Tingub
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Jamog Gines
Mandaue
Dagiti baranggay
• Tipolo
Miagao
Ti Miagao ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Iloilo iti Filipinas.
Baybay Natuna
Heograpia
Kas met iti Baybay Abagatan a Tsina, ti Baybay Natuna ket pingir a parte ti Pasipiko. Aglaon ti Baybay Natuna kadagiti nadumaduma a purpuro a mairaman dagiti sumaganad:
Pavia
Dagiti baranggay
• Purok III (Pob.)
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Ligtos
Baybay Natuna
Heograpia
Amin dagitoy a purpuro ket inadministro iti kaunegan ti probinsia ti Is-isla Riau.
Pavia
Dagiti baranggay
• Purok IV (Pob.)
Prepektura ti Yamagata
Ti Prepektura ti Yamagata (山形県) ket maysa a prepektura iti Hapon a mabirukan idiay rehion ti Tōhoku idiay isla ti Honshu. Ti kapitoliona ket ti Yamagata.
Baybay Natuna
Amianan a Baybay Natuna
thumb|left|Baybay Natuna Idi Hulio 2017, baniliwan ti nagan ti Indonesia dagiti akin-amianan a sakup iti bukodna a sona ti eksklusibo nga ekonomiko iti Baybay Abagatan a Tsina a kas ti "Baybay Amianan a Natuna", a mabirukan iti amianan ti Is-isla Natuna ti Indonesia, a mangbeddeng iti akin-abagatan a sona ti ekslusibo nga ekonomiko ti Bietnam. Mabirukan ti Amianan a Baybay Natuna iti pagbaetan ti Is-isla Natuna ken Rawis Cà Mau iti akin-abagatan nga ungto ti Delta ti Mekong iti Bietnam.
Mandaue
Dagiti baranggay
• Umapad
Pagsasao nga Amaimon
Ti pagsasao nga Amaimon ket ti pagsasao a Papuano nga insasao babaen dagiti 1,781 a tattao (manipud idi 2003) idiay Probinsia ti Madang, Papua Baro a Guinea.
Prepektura ti Akita
Ti Prepektura ti Akita (秋田県) ket maysa a prepektura ti Hapon a mabirukan idiay Rehion ti Tōhoku iti Akin-amianan a Honshu, ti kangrunaan nga isla ti Hapon. Ti kapitoliona ket ti siudad iti Akita.
Pakasaritaan
Ti lugar ti Akita ket napartuaten manipud kadagiti taga-ugma a probinsia ti Dewa ken Mutsu.
Naisina manipud kadagiti nangruna a sentro ti komersio, politika iti Hapon ken ti populasion babaen ti ginasut a kilometro ken ti Ōu ken ti kabambantayan ti Dewa iti daya, ti Akita ket kaaduan a nagtultuloy a naisalumina manipud iti kagomongan ti Hapon aginggana idi kalpasan ti tawen ti 600. Ti Akita ket ti rehion idi dagiti agan-anup ken agburburas ken nangruna a dagiti nomadiko a tribu.
Ti immuna a historikal a rehistro iti agdama nga aldaw a Prepektura ti Akita ket napetsado idi 658, idi pinarukma dagiti Abe no Hirafu ti patneng [a tribu ti Ezo nga itan ket dagiti siudad ti Akita ken Noshiro. Ni Hirafu, nga isu idi ti gobernador ti Probinsia ti Koshi (ti amianan a laud a parte ti Honshū a mangbeddeng ti Baybay ti Hapon), ket nangibangon iti puerto idiay Karayan Mogami, ken isu daytoy ti nangrugianen ti panagtaeng iti rehion ti Hapon.
Miagao
Dagiti baranggay
Ti Miagao ket politikal a nabingbingay iti 119 a barbaranggay.
Danao, Cebu
Ti Siudad ti Danao ket maysa a maika-3 a klase a siudad iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Oton
Ti Oton ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Iloilo iti Filipinas.
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Lonoc
Oton
Dagiti baranggay
Ti Oton ket politikal a nabingbingay iti 37 a barbaranggay.
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Baliang
Umuna a Republika ti Filipinas
Ti Republika Filipina (República Filipina, Republikang Pilipino), kaaduan nga ammo a kas ti Umuna a Republika ti Filipinas wenno ti Republika ti Malolos, ket timaysa idi a karugrugi a rebolusionario a gobierno iti Filipinas. Daytoy ket pormal a nabangon iti proklamasion ti Batay-linteg ti Malolos idi Enero 23, 1899, idiay Malolos, Bulacan, ken nagpaut aginggana ti pannakatiliw ken panagsuko ni Emilio Aguinaldo kadagiti Puersa ti Amerikano idiMarso 23, 1901, idiay Palanan, Isabela, ken daytoy ti epektibo a nangwaswas ti Umuna a Republika.
Pavia
Dagiti baranggay
• Cabugao Norte
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Lampaya
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Bayabas
Oton
Dagiti baranggay
• Abilay Norte
• Abilay Sur
• Alegre
• Batuan Ilaud
• Batuan Ilaya
Miagao
Dagiti baranggay
• Agdum
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Magcapay
Joseph Stalin
Ni Joseph Vissarionovich Stalin (Иосиф Виссарионович Сталин; naipasngay a kas ni Iosif Vissarionovich Dzhugashvili, Иосиф Виссарионович Джугашвили; 18 Disiembre 1878 – 5 Marso1953) ket isu idi ti Kangatuan a Ministro ti Kappon ti Sobiet manipud idi 6 Mayo 1941 aginggana idi 5 Marso 1953. Isu ket maysa kadagiti Bolshevik a rebolusionario a nagibangon ti Oktubre a Rebolusion idiay Rusia idi 1917 ken kalpasan daytoy ket nagtenggel ti puesto iti Tengnga a Komite ti Sekretario Heneral iti Partido Komunista iti Kappon ti Sobiet manipud idi 1922 aginggana ti pimmusay idi 1953. Bayat a ti opisina iti Sekretario Heneral ket opisial idi a mabutbutusan ken saan a naipanunutan a ti kanagatuan a puesto ti estado ti Sobiet, ni Stalin ket nakapabael a nagusar iti daytoy ti panagitiponna kadagiti umad-adu a kabilegan a tinengtengngelna kalpasan ti ipupusay ni Vladimir Lenin idi 1924 ken nagininut a nagikkat kadagiti amin a kasupiatna a grupo iti uneg ti Partido Komunista. Daytoy ket mairaman ni Leon Trotsky, ti maysa a sosialista a teorista ken ti kangrunaan a kritiko ni Stalin a dagiti kasapaan a daulo ti Sobiet, nga isu ket naipammagtalaw manipud iti Kappon ti Sobiet idi 1929. A ni Trotsky ket simbolo idi ti permanente a rebolusion, ti konsepto ni Stalin iti sosialismo iti maysa a pagilan ti nagbalina kangrunaan a a pakipatengngaan ti isip kadagiti politiko ti Sobiet.
Miagao
Dagiti baranggay
• Aguiauan
• Alimodias
Pavia
Dagiti baranggay
• Cabugao Sur
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Maliao
• Malublub
Pavia
Dagiti baranggay
• Jibao-an
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Binaliw
Oton
Dagiti baranggay
• Bita Norte
Joseph Stalin
Idi 1928, ni Stalin ket sinukatanna ti Baro nga Annuroten ti Ekonomia iti panawen ti 1920 iti maysa a naisentro unay nga agbilbilin nga ekonomia ken dagiti Lima aTawen a Plano nagirusat ti maysa a paset ti panawen iti napardas a pangindustrialisasion ken ekonomiko a kolektibisasion iti away. A kas nagbanagan, ti USSR ket napabalin manipud iti maysa nga agrario a kagimongan iti maysa a nalatak a bileg ti industria, daytoy ti batayan para iti irurumsuana a kas ti maikadua a kadakkelan nga ekonomia ti lubong kalpasan ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat. A kas nagbanagan ti napardas nga ekonomiko, sosial ken dagiti politikal a panagbalbaliw iti Stanilista a panawen, riniwriw kadagiti tattao ti naipatulod kadagidiay kampo ti napilit a panagobra, ken riniwriw pay ti naideporta ken naipammagtalaw kadagiti adayo a luglugar iti Kappon ti Sobiet. Ti rugi nga yaalsa ti paset ti agrikultura ket nagsinga ti panagpataud kadagiti makmakan iti nasapa a panawen ti 1930 ken nagpawrawad daytoy ti didigra a Bisin ti Sobiet iti 1932–1933. Idi 1937–38, ti maysa a kampania ti panagsuppiat kaditi naipabasol a kabusor iti Stalinista a turay ket nagpatingga iti Nalatak a Panagpurga, ti maysa a paset ti panawen iti nawatiwat a panagigawid nga adu kadagitoy a ginasut a ribribo a tattao ket pinatay, a mairaman dagiti pannakaibalud dagiti daulo ti Nalabbaga a Buyot iti pannakiramanda kadagiti gandat a panagikkat ti gobierno ti Sobiet.
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Marirong
• Mina
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Cabungahan
Joseph Stalin
Idi Agosto 1939, kalpasan ti panakapaay ti panangibangon ti maysa nga Anglo-Pranko-Sobiet a Kumaduaan, Ti USSR ni Stalin ket simrek iti maysa a di-mangriribok a tulag iti Nasi nga Alemania a daytoy ket nagbingbingay kadagiti bikodda a buklan ti impluensia idiay Akindaya nga Europa. Daytoy a tulag ket pimmalubos ti Kappon ti Sobiet a makaala manen kadagiti sigud a teritoriona iti Ruso nga Imperio idiay Polonia, Pinlandia, dagiti Baltiko, Bessarabia ken akin-amianan a Bukovina idi nasapa a paset ti panawen ti Maikadu a a Sangalubongan a Gubat. Kalpasan ti panaglabsing ti Alemania iti daytoy a tulag babaen ti panagraut ti Kappon ti Sobiet idi 1941 ken ti panaglukat ti maysa a Dumaya a Sanguanan, ti Kappon ti Sobiet ket timmipon kadagiti Aliado. Nupay adu kadagiti nadangran ken natay a tattao ken dagiti napukaw a teritoriona it panagrugi a paset iti gubat, ti Kappon ti Sobiet ket nakapasardeng ti panagabanse ti Aksis kadagiti gubat iti Moscow ken Stalingrad. Dimteng a, ti Nalabbaga a Buyot ket nakapan iti Dumaya a Europa idi 1944–45 ken natiliwna ti Berlin idi Mayo 1945. Gapu ta adda ti naisangsangayan a papelna iti panagballigi dagiti Aliado ti panagsupiat ti Alemania, ti USSR ket rimsua ken nabigbigan a kas maysa a nalatak a bileg kalpasan ti gubat.
Pavia
Dagiti baranggay
• Mali-ao
Joseph Stalin
Ni Stalin ket nagidaulo ti Sobiet a delegasion idiay Yalta ken dagiti Potsdam a Konperensia, nga isu ket nagiladawan ti mapa ti kalpasan ti gubat a Europa. Ti komunista a tinurayan dagiti kumanigid a gobierno a matalek iti Kappon ti Sobiet ket nagipatakder idiay Dumaya a Pagkaykaysaan dagiti satelite nga estado a ti USSR ket sumsumrek ti maysa a yaalsa para ti panagturay ti sangalubongan, a kakunkuna a ti Nalamiis a Gubat, iti Estado sUnidos ken ti NATO. Idiay Asia, ni Stalin ket nagibangon ti nasayaat a panakibiang kenni Mao Zedong idiay Tsina ken Kim Il-sung idiay Amianan a Korea, ken ti Stalin a panawen ti Kappon ti Sobiet kadagiti nadumaduma a pamay-an ket maysa a modelo para iti baro a naporma a Republika iti Tsina dagiti Tattao ken Republika iti Korea dagiti Demokratiko a Tattao.
Prepektura ti Akita
Pakasaritaan
Idi 733, ti baro a pagtaengan ti militar—a kanungpalan a nanaganan manen iti Kasitilio Akita—ket nabangon idi iti moderno nga aldaw a siudad ti Akita city idiay Takashimizu, ken naparang-ay dagiti naperpermanente a kalsada ken dagiti estruktura. Ti rehion ket nausar idi a kas kuartel dagiti operasion para iti imerio ti Hapon idi pinapanawda dagiti patneng a tattao ti Ezo manipud idiay akin-amianan a Honshū.
Joseph Stalin
Kalpasan ti ipupusayna, ni Stalin ken ti turayna ket naipato kadagiti nadumaduma nga okasion, ti kaimudingan kadagitoy ket ti Maika-20 a Kongreso iti Partido Komunista iti Kappon ti Sobiet idi 1956, a ti simmaruno kenni Stalin a ni Nikita Khrushchev ket indarumna ti legadona ken nagidaulo kadagiti pamay-an ti de-Stalinisasion iti Kappon ti Sobiet. Dagiti moderno a kapanunotan kenni Stalin iti Ruso a Pederasion ket aglaaok, nga adda dagiti makapapunot kaniana a kas maysa a mangidadanes, ken dagiti dadduma pay ket makitada isuna a kas maysa a mannakabael a daulo.
Oton
Dagiti baranggay
• Bita Sur
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Nagbangi
Umuna a Republika ti Filipinas
Ti pannakabangon ti Republika Filipinas ket isu idi ti kangatuan a nakaabutan ti Yaalsa ti Filipinas iti panagsuppiatna iti turay ti Espaniol. Idi Hunio 12, 1898, idiay tubo a pagtaengan ni Aguinaldo iti Cavite, nairangarang idi ti wayawaya ti Filipinas ken nabasa ti Deklarasion ti Wayawaya ti Filipinas. Naisagana ti tignay ken naisurat iti Espaniol babaen ni Ambrosio Rianzares Bautista, ken isu pay ti nangbasa ti proklamasion. Ti Kongreso ti Malolos ket nagsasabatda idi Sptiembre 15, ken pinatauddda ti Batay-linteg ti Malolos. Nairangarang dayta a batay-linteg idi Enero 22, 1899, ken nagbaliw ti gobierno iti ammo ita nga aldaw akas ti Umuna a Republika ti Filipinas, ken ni Aguinaldo tipresidentena. Iti pay agdama, idi Disiembre 10, 1898, napirmaanen ti Tulag ti Paris, ken isu ti nangipatingga ti Gubat ti Espaniol–Amerikano. Ti Artikulo 3 ti tulag ket inyalisna ti Filipinas manipud iti Espania iti Estados Unidos.
Prepektura ti Akita
Pakasaritaan
Daytoy ket namin-adu a nagbaliw dagiti nagturturay. Idi las-ud ti shogunato ti Tokugawa daytoy ker naited iti sangkaputotan ti Satake, nga isuda ti nagturay iti rehion kadagiti 260 a tawen, ken nagpadur-asda iti agrikultura ken dagiti industria iti panagmina a kaaduan pay nga adda ita nga aldaw. Iti amin a paset iti daytoy a panawen, naidasig daytoy a kas paset ti Probinsia ti Dewa. Idi 1871, idi las-ud ti Restorasion ti Meiji, ti Probinsia ti Dewa nasukog manen ken dagiti daan a dominio ti daimyō ket nawaswasda ken administratibo a nabaliwan manen, a nagresultaan dagiti moderno nga aldaw a pagbeddengan ti Akita.
Ti nadayeg a paset ti panawen ti Heian a waka a mannaiw a ni Ono no Komachi, ket nakunkuna a naiyanak idiay Siudad ti Yuzawa, Ili ti Ogachi, a mabirukan idiay abagatan a daya ti prepektura.
Heograpia
Mabirukan itiamianan ti Honshu, ti Prepektura ti Akita ket sanguenna ti Baybay ti Hapon iti laud ken beddengan babaen dagiti sabali nga uppat a prepektura: ti Aomori iti amianan, ti Iwate iti daya, ti Miyagi iti abagatan a daya, ken ti Yamagata iti abagatan.
Ti Prepektura ti Akita ket rektanggular iti sukog, ken agarup a 181 km manipud iti amianan aginggana iti abagatan ken111 km manipud iti laud aginggana iti daya. Ti Banbantay Ōu ket mangmarka ti akindaya a pagbeddengan ti prepektura, ken ti nangatngato a Banbantay Dewa ket mapan a paralelo iti tengnga ti prepektura. Kasla met iti kaaduan ti akin-amianan a Hapon, ti prepektura ket nalamiis kadagiti panaglalam-ek,ken nangnagruna iti adayo ti baybay
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Odong-odong
Oton
Dagiti baranggay
• Botong
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Oluangan
Prepektura ti Akita
Heograpia
Ti Peninsula Oga ket prominente a langa ti aplaya. thumb|right|Siudad ti Akita thumb|right|Yokote
Dagiti siudad
Adda dagiti sangapulo ket tallo a siudad a mabirukan iti Prepektura ti Akita:
Dagiti ili ken dagiti purok
thumb|Mapa ti Prepektura ti Akita
Dagitoy dagiti ili ken dagiti purok iti tunggal maysa a distrito:
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Cagat-Lamac
Miagao
Dagiti baranggay
• Awang
Pagsasao a Dakkel a Nambas
Ti pagsasao a Dakkel a Nambas (patneng a nagan V'ənen Taut) ket ti pagsasao a Malayo-Polinesio nga insasao babaen dagiti agarup a 1,800 a tattao (manipud iti 1983) idiay amianan a laud a Malekula, Vanuatu. Dagiti agarup a sangapulo ket siam a purok iti rehion ti Dakkel a Nambas ti Interior a Malekula ket us-usarenda ti pagsasao nga awan iti panangigiddiat iti dialekto. Daytoy ket nasayaat nga inadal kadagiti paset ti panawen iti sumurok a 10 a tawen babaen ni G. J. Fox ti maysa a misionario, nga isu ket nangipablaak iti gramatika ken diksionario idi 1979.
Stanley Kubrick
thumb|300px|Ni Stanley Kubrick idi 1975
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Cahumayan
Miagao
Dagiti baranggay
• Bacauan
Dinardaraan
Ti dinardaraan (dinuguan iti Tagalog, blood stew wenno blood pudding iti English) ket maysa a luto wenno recipe a Filipino a naaramid manipud iti dara, lalaem (bagis wenno silet, dalem, bara, puso) ken karne ti baboy ken rekrekado. Nagtaud iti nagan a "dinardaraan"' iti balikas a "dara" a mayawag iti wagas wenno kita ti luto ken panangluto. Saan laeng a baboy ti mabalin a lutuen a dinardaraan, mabalin pay a dinardaraen ti baka, nuang ken kalding ken uray manok wenno pato.
Danao, Cebu
Dagiti baranggay
• Cambanay
Bantay Iriga
Ti Bantay Iriga, naamammuan pay a kas ti Bantay Asog, ket maysa kadagiti aktibo a bulkan ti Filipinas, idiay probinsia ti Camarines Sur, iti Filipinas.
Ti Bantay Iriga ket maysa nga estratobulkan ken agarup a maysa a kilometro manipud idiay Danaw Buhi. Daytoy ket agtayag iti nga addaan iti diametro iti babana iti 10 kilometro.
Ti Iriga ket bimtak idi 1628 ken idi1642. Ti Iriga ket kadawyan a naamammuan para kadagiti preatiko a panagbettakna.
Miagao
Dagiti baranggay
• Bacolod
Dinardaraan
Maawagan pay iti sapsapuriket ti dinardaraan.
Oton
Dagiti baranggay
• Buray
Leon, Iloilo
Dagiti baranggay
• Omambong