cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kadua degeneri
Ti Kadua degeneri (dati a Hedyotis degeneri) ket ti karkarna a sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae nga ammo kadagiti kadawyan a nagan iti Ingles iti Waianae Range starviolet ken Degener's bluet. Daytoy ket endemiko iti Hawaii, nga idiay ket ammo laeng a manipud iti isla ti Oahu. Adda dagiti uppat nga ammo a populasion nga agdagup kadagiti 370 a mula. Daytoy ket pederal a nailista kas naisagmak a sebbangan iti Estados Unidos.
Sasao nga Akindaya a Trans-Fly
Ti Akindaya a Trans-Fly ket iramanna ti Meriam, a mabirukan kadagiti kaunegan a pagbeddengan ti Australia, ken iti pay Bine, Wipi (Gidra)ken Gizrra.
Alseis lugonis
Ti Alseis lugonis ket ti sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador.
Sasao nga Akindaya a Trans-Fly
Dagiti pangsandi
Dagiti pangsandi a kinonstrukto manen ni Ross para iti protoAkindaya a Trans-Fly ket,
Adda posibilidad a pannakaikapet ditoy ti Trans–Baro a Guinea. No ti inklusibo a pangsandi ket historikal a porma ti maikadua a persona, agparangton ti i-ablaut para iti plural: *ka~ki, **ma~mi, **tapa~tapi. Daytoy ket kapada ti ablaut a nakontrukto manen para iti Tran Baro a Guinea (*na~ni, *ga~gi). Uray no dagiti pangsandi ket saanda nga agpapada, ti ablaut ket mabalin a saan a binulod. Iti met sabali, adda dagiti pormal a pannakaipada kadagiti pangsandi ti Austronesio (*(a)ku I, *(ka)mu you, *kita we inc., *(ka)mi we exc., *ia he/she/it; adda dagiti ebidensia nga arkeoholiko,kultural ken lingguistika iti pannakaiyasideg ti Austronesio ken ti panagtaeng iti lugar (David et al., 2011; McNiven et al., 2011; McNiven et al., 2006; McNiven et al., 2004: 67-68; Mitchell 1995).
Kadua degeneri
Daytoy ket agsangsanga a bassit a mula nga agraman kadagiti raay a sabong. Ti mula ket limitado iti Kabambantayan Waianae iti Oahu. Daytoy ket agtubo kadagiti rangkis ken kadagiti pantok iti kabakiran a habitat ti bantay. Ti nangruna a pangta ti kaaddana ket ti panagdadael ti habitat dagiti atap a baboy. Dagiti ayup ti nangruna a mangipayammo kadagiti gangganaet a sebbangan ti mula a makisalisal kadagiti patneng a flora.
Sasao nga Akindaya a Trans-Fly
Dagiti nagibasaran
DAVID, B., MCNIVEN, I.J., MITCHELL, R., ORR, M., HABERLE, S., BRADY, L. & CROUCH, J. 2004. Badu 15 and the Papuan-Austronesian settlement of Torres Strait. Archeology in Oceania 39(2): 65-78.
MCNIVEN, I.J., DICKINSON, W.R., DAVID, B., WEISLER, M., VON GNIELINSKI, F., CARTER, M., & ZOPPI, U. 2006. Mask Cave: red-slipped pottery and the Australian-Papuan settlement of Zenadh Kes (Torres Strait). Archaeology in Oceania 41(2): 49-81.
MCNIVEN, I.J., DAVID, B., RICHARDS, T., APLIN, K., ASMUSSEN, B., MIALANES, J., LEAVESLEY, M., FAULKNER, P., ULM, S. 2011 New directions in human colonisation of the Pacific: Lapita settlement of south coast New Guinea. Australian Archaeology 72:1-6.
Arhel
Ti Arhel (, al-Jazā’er; panangibalikas nga Arhelia nga Arabiko: دزاير Dzayer, Dzayer tamaneɣt, Alger) ket ti kapitolio ken kadakkelan a siudad ti Arhelia. Idi 2011, ti populasion ti siudad ket nakarkulo iti agarup a 3,500,000. Ti maysa a karkulo a mangikabil ti populasion ti dakdakkel a metropolitano a siudad iti agarup a 5,000,000. Mabirukan ti Arhel iti amianan-tengnga a parte ti Arhelia.
Sagpaminsan daytoy a mabirngasan iti El-Behdja (البهجة) wenno alternatibo a kasAlger la Blanche ("Arhel ti Puraw") para kadagiti agrimrimat a pasdek a kas makitkita nga umungar manipud iti baybay, manirukan ti Arhel iti laud a bangir ti luek ti Baybay Mediteraneo. Ti moderno a parte ti siudad ket naipatakder iti nadalumpinas a daga babaen iti igid ti bai daan a parte, ti ugma a siudad dagiti dey, ket sumag-at iti napadsok a turod iti likudan ti moderno nga ili ken nabalangatan babaen ti kasbah iti iti ngato ti pantar ti baybay. Ti kasbah ken dagiti dua a pantalan ket mangpormada iti mays a trianggulo.
Etimolohia
Ti nagan ti siudad ket naala manipud iti (babaen ti Pranses ti Alger ken ti Katalan ti Alger ) manipud iti nagan nga Arabiko iti الجزائر al-Jazā’ir, a maipatarus a kas "Ti Is-isla", a mangibagbaga kadagiti uppat nga isla a dati a mabirukan iti aplaya ti siudad aginggana idi nagbalin a parte ti nangruna a daga idi 1525. Ti Al-Jazā’ir ket ti naipabassit a porma ti nadadaan a nagan ti siudad iti جزائر بني مزغانة Jaza'ir Bani Mazghana, "Dagiti isla ti Dagiti anak a lalaki ni Mazghana", nga inus-usar dagidi nasapa a medibal a heograpo a kas da al-Idrisi ken Yaqut al-Hamawi.
Stemonoporus canaliculatus
Ti Stemonoporus canaliculatus ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
UTC+07:30
Ti UTC+07:30 ket panangilasin para iti timbengan ti oras manipud ti UTC iti +07:30.
Ti UTC+08:00 ket isu ti agdama nga Pagalagadan nga Oras ti Singapur ken daytoy nga pagalagadan nga oras ket naus-usaren manipud idi 1982.
Cephalanthus glabratus
Ti Cephalanthus glabratus ket ti sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti kape iti Rubiaceae, a patneng iti Abagatan nga Amerika. Ti kadawyan a lokal anagan ket sarandí colorado.
Daytoy ket impalawag babaen ni (Spreng.) K.Schum. ken naipablaak iti Flora Brasiliensis 6(6): 128, idi 1888.
Manuel Arguilla
Naammuan isuna para kadagiti adu a naantologo nga ababa a sarita iti "How My Brother Leon Brought Home a Wife," ti nangruna a sarita iti urnos ti How My Brother Leon Brought Home a Wife and Other Short Stories, a nangabak iti umuna a premio iti Binglay ti Literario ti Mankomunidad idi 1940.
Dagiti saritana iti "Midsummer" ken "Heat" ket naipablaak idiay Tondo, Manila babaen ti Prairie Schooner.
Kaaduan kadagiti sarita ni Arguilla ket mangipakita kadagiti senario iti Barrio Nagrebcan, Bauang, La Union, ti lugar a nakayanakanna. Ti singgalutna iti nakayanakanna a lugar, a pinatibker babaen dagiti pannakilangenna kadagiti napanglaw a tattao iti Ilocos, ket nagtultuloy a napigsa uray iti kalpasan ti iya-alisna iti Manila, nga idiay ket nagadal iti Unibersidad ti Filipinas, nalpasna ti BS iti Edukasion idi 1933, ken nagbalin a maysa a kameng ken kalpasanna ti presidente ti U.P. Writer's Club ken editor ti Literary Apprentice ti unibersidad.
Inasawana ni Lydia Villanueva, maysa pay a nalaing a mannurat iti Ingles, ken nagtaengda idiay Ermita, Manila. Ditoy, ni F. Sionil José, ti sabali pay a seminal a mannurat a Filipino iti Ingles, ket masansan a naglaglagip iti pannakakitkitana iti Nailian a Biblioteka, nga idi ket maysa a sirok ti agdama a Nailian a Museo. "Saanmo a maliwayan isuna", kinunkuna ni José ken ni Arguilla, "gapu ta adda daytoy nangisit a kamanaw iti rupana, ti maysa kamanaw wenno maysa a dimmakel a siding. Sinursuratna idi dagiti ababa a saritana ken dagiti salaysay a rinaraemko."
Nagbalin isuna a manursuro iti kreatibo a panagsurat iti Unibersidad ti Manila ken kalpasanna nagtrabaho iti Bureau of Public Welfare kas mangimaton nga editor ti pablaak ti opisina iti Welfare Advocate aginggana idi 1943. Kanungpalan a naidutok isuna iti Board of Censors. Naglimed isuna a nagurnos iti maysa a yunit ti intelihensia ti gerilia a simmuppiat kadagiti Hapon.
Idi Agosto 5, 1944, natiliw isuna ken tinututuok babaen ti buyot ti Hapon iti Puerto Santiago.
Iti maysa pammalagip, kanungpalan a naiyalis isuna iti Kamposanto ti Insik ti Manila. Dagiti kakuyogna ket dagiti daulo ti gerilia, ken dagiti ad-du ngem sangapulo a lallaki. Nabilinanda nga agkali kadagiti bukodda a tanem, kalpasanna dagusda a saggaysa a naputolan babaen dagiti espada. Ti bangkayna, ken dagiti pay kakaduana, ken saanda a nabirukan, gapu ta naikalida kadagiti saan a namarkaan a tanem.
Dagiti bangkay dagiti pinatay a lallaki ket naibagbaga a nabirukan ken linasin dagiti kakaduada kalpasan ti gubat, kalpasan idi impakaammo ni opisial ti Hapon-Amerikano (nagtabtrabaho iti Buyot ti Hapon a kas maysa nga espia) ti nakitana ken ti lokasion ti tanem klpansan kadagiti panagpapatay idi Agosto 30, 1944. Iti agdama, mabirukan dagiti bangkayda iti Amianan a Kamposanto ti Manila.
UTC+08:45
Ti UTC+08:45 ket panangilasin para iti timbengan ti oras manipud ti UTC iti +08:45.
Ti UTC+08:45 ket inus-usar a kas ti oras idiay Australia (Oras ti Sentral nga Akinlaud, wenno CWT). Daytoy ket inus-usar babaen dagiti balbalay ti igid ti kalsada iti igid ti Kalsada Eyre idiay Akinlaud nga Australia ken Abagatan nga Australia. Urayno daytoy ket saan nga opisial a bilin ti gobierno a sona ti oras, dagiti pagbeddengan a pangrugianna ken pagpatingaanna ket nalawag a naipalawag ken kadawyan dagitoy a naipakpakita kadagiti mapa ti kalsada iti lugar.
Ti UTC+08:45 iket naus-usar kadagiti 5 a lugar idiay Australia, a mairaman ti Border Village idiay Abagatan nga Australia, ken idiay pay Caiguna, Eucla, Madura ken Mundrabilla idiay Akinlaud nga Australia. Daytoy ket mainayon iti tz database ken addaan iti pannagilasin iti Australia/Eucla.
Bathysa
Ti Bathysa ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket impalawag babaen ni Carl Borivoj Presl idi 1845. Mabirukan ti henero manipud iti Venezuela iti abagatan aginggana iti Brasil ken Bolivia.
Dagiti sebbangan
Dagiti agdama a maawat (Abril 2014) a sebbangan:
Sasao a Mombum
Ti sasao a Mombum ket ti paris ti sasao a Trans–Baro a Guinea, ti Koneraw ken Mombum, a naisasao idiay akin-abagatan nga aplaya ti Baro a Guinea.
Dagiti pangsandi ket ti: ! !!sg!!pl !1 !2 !3
Stemonoporus cordifolius
Ti Stemonoporus cordifolius ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Maika-112 a meridiano laud
Ti 112° a meridiano laud ti Greenwich ket ti linia ti longitud nga umabot manipud iti Amianan nga Ungto iti ballasiw ti Taaw Artiko, Amianan nga Amerika, ti Taaw Pasipiko, ti Akin-abagatan a Taaw, ken ti Antartika aginggana iti Abagatan nga Ungto.
Ti maika-112 a meridiano laud ket mangporma ti nalatak a sirkulo a kakuyogna iti maika-68 a meridiano daya.
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto
Mangrugi iti Amianan nga Ungto ken mapan nga agpaabagatan iti Abagatan nga Ungto, ti maika-112 a meridiano laud ket lumabas babaen ti:
! scope="col" width="145" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Artiko ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat Wilkins ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Saan a nanaganan a bagi ti danum ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Liddon ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Kanal Parry ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Koronasion ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Koronasion ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" | 🇲🇽 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo ti California ! scope="row" | 🇲🇽 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Magdalena ! scope="row" | 🇲🇽 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Akin-abagatan a Taaw ! scope="row" | Antartika
Toshiro Mifune
Ni Toshiro Mifune (三船 敏郎) ket maysa idi a Hapon nga aktor a nagparang kadagiti gangani a 170 a pelikula. Isu ket kaaduan nga ammo para iti kolaborasionna kadagiti 16 a pelikula (1948–65) kenni Akira Kurosawa kadagiti obra a kas ti Rashomon, Seven Samurai, The Hidden Fortress, Throne of Blood, ken Yojimbo. Inladawanna pay ni Musashi Miyamoto iti Samurai Trilogy ni Hiroshi Inagaki, ken kas pay ni Lord Toranaga iti miniserye ti telebision ti NBC iti ''Shōgun. ''
Rankoshi, Hokkaido
Ti Rankoshi (蘭越町) ket maysa nga ili a mabirukan idiay Subprepektura ti Shiribeshi, Hokkaido, Hapon.
Manipud idi Septiembre 2016, ti ili ket addaan iti nakarkulo a populasion iti 4,893, ken ti densidad ti populasion iti 11 a tattao tunggal maysa a km². Ti dagup a kalawa ket 449.68 km².
Heograpia
Agayus ti Karayan Shiribetsu babaen ti Rankoshi iti Baybay ti Hapon. Ti ili ket napalikmutan iti Bulkaniko a Grupo ti Niseko, a tagikua iti Niseko-Shakotan-Otaru Kaigan Quasi-National Park.
Ti nagan ket naala manipud iti Ainu a balikas iti "Ranko-usi", a ti kayatna a sawen ket "Lugar nga addaan kadagiti adu a kayo ti Katsura".
Timor
Pagsasao, grupgrupo ti etniko ken relihion
thumb|left|Mapa ti pagsasao ti Timor
Nakailasin dagiti antropologo kadagiti sangapulo ket maysa a naisangayan a grupo ti etno-lingguistiko iti Timor. Ti kadakkelan ket ti Atoni iti akinlaud a Timor, ken ti Tetum iti tengnga ken akindaya a Timor. Ti indihenio unay kadagiti pagsasao ti Timor ket ti sanga ti Timor–Babar ti sasao nga Austronesio a naisasao iti amin a paset ti purpuro ti Indonesia. Thi sasao a saan nga Austronesio ket naipagpagarupda a kabagian dagiti pagsasao a naisasao idiay Halmahera ken idiay Akinlaud a Baro a Guinea. Adu kadagitoy ket nakaro nga aglalaog ken narigat a maibaga no ania pamilia ti nagtaudanda.
Dagiti opisial a pagsasao ti Daya a Timor ket ti Tetum ken Portuges, bayat a ti Laud a Timor ket ti Indones. Ti Indones ket adu pay a naisasao ken maawatan idiay Daya a Timor.
Niseko, Hokkaido
Ti Niseko (ニセコ町) ket maysa nga ili a mabirukan idiay Subprepektura ti Shiribeshi, Hokkaido, Hapon. Kadagiti tattao a Hapon, ti Niseko ket kangrunaan a mangibaga iti kabambantayan ken ti maysa a lugar iti ili. Nupay kasta, iti ballasiw-taaw ti nagan ket mangibagbaga iti nawatwatiwat a lugar dagiti resort ti ski a mangsakop iti Bantay Yōtei ti Hokkaido, ken masansan a naibagbaga a kas ti "Bantay Fuji ti Hokkaido", ken dagiti kabambantayan ti Annupuri. Ti nagan a Niseko ket naala manipud iti pagsasao nga Ainu, ken ti kayatna a sawen ket "ti derraas iti bangkag ti karayan iti nauneg a kabanbantayan". Dagiti kangrunaan nga industria ti ili ti Niseko ket ti agrikultura ken turismo.
Manipud idi Septiembre 30, 2017, ti ili ket addaan iti nakarkulo a populasion iti 4,938, ken ti densidad ti populasion iti 25 a tattao tunggal maysa a km². Ti dagup a kalawa ket 197.13 km².
Timor
Pagsasao, grupgrupo ti etniko ken relihion
Ti Kristianidad ket isu ti kaaduan a relihion iti amin a paset ti isla ti Timor, iti agarup a 90% ti populasion ngem agpapada a naiwarwaras a kas ti Laud a Timor ket 58% a Protestante 37% a Katoliko ken ti Daya a Timor ket 98% a Katoliko 1% a Protestante. Ti Islam ken Animismo ket mangbukel ti kaaduan dagiti nabati iti agarup a 5% iti tunggal maysa iti ballasiw ti isla.
Heograpia
Mabirukan ti Timor iti amianan ti Australia, ken maysa kadagiti akindaya unay nga Is-isla Sunda. No maikuyog iti Sumba, Babar ken dagiti mainaig a babassit nga isla, ti Timor ket mangporma ti akin-abagatan a ruar ti purpuro ti Is-isla Basbassit a Sunda nga agraman kadagiti akin-uneg nga isla ti Flores, Alor ken Wetar iti amianan, ken iti las-udda ket ti Sulawesi.
Maika-124 a meridiano laud
Ti maika-124 a meridiano laud ket mangporma ti nalatak a sirkulo a kakuyogna iti maika-56 a meridiano daya.
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto
Mangrugi iti Amianan nga Ungto ken mapan nga agpaabagatan iti Abagatan nga Ungto, ti maika-124 a meridiano laud ket lumabas babaen ti:
! scope="col" width="145" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Artiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Beaufort ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat M'Clure ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Beaufort ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Amundsen ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat ti Georgia ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat ti Juan de Fuca ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Akin-abagatan a Taaw ! scope="row" | Antartika
Timor
Heograpia
Ti Timor ket ti kangrunaan nga isla iti Akinruar nga Arko ti Banda, a naipasalto babaen ti panagdinnungpar iti kontinente ti Australia. Ti Timor ket addaan iti naduduog a heolohia ken awanan iti kasasaad a bulkaniko iti akin-amianan nga Is-isla Basbassit a Sunda. Ti pakaipuestuan ti aksis ti isla ket mabalin a maigiddiat kadagiti kaarubana. Dagitoy a langa ket naipalawagdan a kas resulta iti kaaddana iti akin-amianan nga igid ti Plato ti Indo-Australia a kas sumabat daytoy iti Plato to Eurasiano ken mangiduron daytoy iti Abagatan a daya nga Asia. Ti klima ket mairaman ti napaut a namaga a panawen nga agraman iti napudo nga angin nga agpulpul-oy manipud iti Australia. Dagiti karayan iti isla ket mairaman ti Akin-abagatan ken Akin-amianan a Karayan Laclo iti Daya a Timor.
Dagiti kadakkelan nga ili ket ti kapitolio ti probinsia ti Kupang iti Laud a Timor, ti Indonesia ken ti kolonial nga ili ti Portuges iti Dili, ti kapitoliona, ken ti Baucau iti Daya a Timor. Dagiti lasonglasong a kalsada ket makaparigat ti agipalugan kadagiti akin-uneg a lugar, a naipangpangruna idiay Daya a Timor.
Brigitte Bardot
Ni Brigitte Anne-Marie Bardot  ket dati a Pranses nga aktres, kumakanata ken modelo iti moda, nga isu ket nagbalin pay nga aktibista kadagiti karbengan ti ayup. Isuna ket maysa kadagiti kaaduan nga ammo a simbolo ti sekso kadagiti tawen ti 1950 ken 1960 ken kaaduan idi a naibagbaga babaen dagiti pangyababaanna. Nangrugi idi 1969, ni Bardotket nagbalin nga opisial a rupa ti Marianne (dati idi a di ammo) tapno mangirepresenta ti waywaya ti Pransia.
Bothriospora
Ti Bothriospora ket ti monotipiko a henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Ti henero ket aglaon laeng iti maysa a sebbangan, viz. Bothriospora corymbosa, ken patneng datoy iti Guyana, Venezuela, Colombia, Ecuador, Perú ken akin-amianan a Brasil.
Axinaea
Ti Axinaea ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Melastomataceae. Manipud idi 2012, adda dagiti saan a basbassit ngem 42 a sebbangan. Dagitoy ket bassit a kayo ken bassit a mula. Dagitoy ket patneng iti Kaamerikaan; gangani amin ket mabirukan iti Andes.
Dagiti mula iti daytoy a henero ket polinaren no dagiti billit, dagiti nadumaduma a sebbangan ti mangmangan-bunga a tanager, ket mangan kadagiti espesialisado parte dagiti estambre. No sippitenna dagiti nasustansia a parte, mawayaan ti maysa nga ulep ti polen. Tinawaganen daytoy a kas "puyot a polinasion".
Dagiti sebbangan ket mairaman dagiti sumagand:
Stemonoporus elegans
Ti Stemonoporus elegans ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Sasao a Kolopom
Ti sasao a Kolopom ket ti pamilia ti sasao a Trans–Baro a Guinea iti pannagidasig da Stephen Wurm (1975)ken Malcolm Ross (2005). No maikuyog iti sasao a Mombum, isuda dagiti pagsasao a naisasao idiay Isla Yos Sudarso (Isla Kolopom). Dagiti tallo a pagsasao ket ti, ket asidegda nga agkabagian; ti Ndom ket ad-adayo ngem dagita dua.
Dagiti pangsandi ket ti:
! !!sg!!pl !1 !2 !3
UTC+09:00
thumb|300px|UTC+09 2010: Asul (Disiembre), Kahel (Hunio), Duyaw (amin a paset ti tawen, Napusasaw nga Asul - Luglugar ti baybay
Ti UTC+09:00 ket panangilasin para iti timbengan ti oras manipud ti UTC iti +09.
Idi las-ud dagiti panagsakop ti Hapon (iti Borneo, Burma, Hong Kong, Daya nga India ti Olandes, Malaya, Pilipinas, Singapur, ken Pranses nga Indotsina), daytoy ket inus-usar idi a kadawyan nga oras a kakuyogna ti Tokyo aginggana ti pannakatnag ti Imperio ti Hapon.
Cephalanthus
Ti Cephalanthus ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Adda dagiti agarup a nga innem a sebbangan a kadawyan nga ammo iti Ingles a kas buttonbush.
Deskripsion
Dagitoy ket bassit a mula wenno bassit a kayo nga agtubo aginggana iti iti katayag. Simple dagiti bulong, naurno nga agsumbangir a paris wenno dagiti balikukos ti tallo. Mangbukel dagiti sabong iti nasamek a nagtimbukel nga inploressensia.
Pannakaiwarwaras ken habitat
Ti Cephalanthus occidentalis ket patneng iti akindaya nga Estados Unidos ken Kanada. Mabirukan dagiti sabali kadagiti tropikal a rehion ti Kaamerikaan, Aprika ken Asia. Adda dagiti dua nga ammo a naimuyongan a sebbangan.
Sistematika
Ti Cephalanthus ket ninaganan byabaen ni Linnaeus iti Species Plantarum idi 1753. Ti kadawyan a nagan ket naala manipud kadagiti balikas ti Taga-ugma a Griego iti κέφαλη (kephale), a ti kayatna a sawen ket "ulo", ken ἄνθος (anthos), a ti kayatna a sawen ket "sabong".
Taksonomia
Ti Cephalanthus ket ti kaaduan a basalo a henero iti tribu ti Naucleeae. Adda dagiti sumagmamano a mannurat a mangisina kadagiti bukodna a monotipiko a tribu. Ti sebbangan-kita ket ti Cephalanthus occidentalis.
Cochlospermum gillivraei
Ti Cochlospermum gillivraei ket ti kayo iti pamilia ti Bixaceae iti kadawyan a nagan ti kapok. Daytoy ket patneng iti Akin-amianan nga Australia.
Maika-123 a meridiano laud
Ti maika-123 a meridiano laud ket mangporma ti nalatak a sirkulo a kakuyogna iti maika-57 a meridiano daya.
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto
! scope="col" width="145" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Artiko ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat M'Clure ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Amundsen ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Boundary ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat ti Juan de Fuca ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Akin-abagatan a Taaw ! scope="row" | Antartika
Louis de Funès
Ni Louis de Funès (dengngen; 31 Hulio 1914 – 27 Enero 1983), naiyanak a kas ni Louis Germain David de Funès de Galarza, ket popular idi a Pranses nga aktor iti Espaniol a taudan ken maysa kadgiti nadayeg iti Pranses a komedia a kakuyogna da André Bourvil ken Fernandel.
Pagsasao a Mor (Papuano)
! !!sg!!pl !1 !2 !3
Axinaea nitida
Ti Axinaea nitida ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Melastomataceae. Daytoy ket endemiko iti Peru.
Stemonoporus gilimalensis
Ti Stemonoporus gilimalensis ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Omphalocarpum
Ti Omphalocarpum (ti kadawyan a nagan iti Ingles ket navel fruit) ket ti henero dagiti mula iti pamilia ti Sapotaceae. Daytoy ket immuna naipalawag idi 1800 babaen ni Palisot de Beauvois. Ti henero ket endemiko iti tropikal nga Aprika.
Dagiti sumaganad a sebbangan ket bigbigen babaen ti Kew.
Stemonoporus gardneri
Ti Stemonoporus gardneri ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Maika-76 a paralelo amianan
Ti maika-76 a paralelo amianan ket ti sirkulo ti latitud a 76 gradgrado iti amianan ti ekuador a plano ti Daga, idiay Artiko. Daytoy ket ballasiwenna ti Taaw Atlantiko, Europa, Asia, ti Taaw Artiko ken Amianan nga Amerika.
Axinaea merianiae
Ti Axinaea merianiae ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Melastomataceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador. Ti masna a habitatna ket subtropikal wenno tropikal a namaga a pagtubuan ti babassit a kaykayo ken subtropikal wenno tropikal a nangato a pagtubuan ti babassit a kaykayo.
Maika-76 a paralelo amianan
Likmut iti lubong
Mangrugi iti Kangrunaan a Meridiano ken mapan nga agpadaya, ti 76° a paralelo amianan ket lumabas iti:
! scope="col" width="145" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Barents ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Kara ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Laptev ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Daya a Siberia ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Daya a Siberia ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Artiko ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Kanal Crozier ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat Kellett ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Hecla and Griper ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Weatherall ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Kanal Byam Martin ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Erskine Inlet ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Kanal Queens ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Kanal Wellington ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Jones Sound ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Baffin ! scope="row" | 🇬🇱 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Melville ! scope="row" | 🇬🇱 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Dove ! scope="row" | 🇬🇱 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko
Pagsasao a Dem
Ti pagsasao a Dem (Lem, Ndem) ket ti mabalin a pagsasao a Trans–Baro a Guinea iti panangidasig ni Malcolm Ross (2005). Ti bassit a bilang dagiti balikas ket ikapetna daytoy kadagiti sabali a pamilia ti pagsasao ti Kabanbantayan ti Irian, ngem saanda a kankanayon a maitunos, ken saan a nalawag no ania ti kayatda a sawen. Dagiti pangsandi a nairehistro ket ti 1sg nau, 2sg aŋ, kend 1pl yu.
Niemeyera
itan ket dagiti sabali a henero: Amorphospermum Chrysophyllum Pycnandra • N. acuminata – Pycnandra acuminata
• N. balansae – Pycnandra balansae
• N. deplanchei – Pycnandra deplanchei
• N. francii – Pycnandra francii
• N. lissophylla – Pycnandra lissophylla
• N. papuana – Chrysophyllum roxburghii
• N. sessilifolia – Pycnandra sessilifolia
Idi 1867, inusar ni Muller ti nagan a Niemeyera tapno mangibaga ti sabali unay a mula, nga itan ket naikabil iti Orchidaceae. Daytoy a nagan, uray no naduduog ngem ti 1870 a nagan iti Sapotaceae, naikeddeng itan a matallikudan a nagan. Isu a ti:
Pichonia
Ti Pichonia ket ti grupo dagiti kayo iti pamilia ti Sapotaceae a naipalawag a kas maysa a henero idi 1890.
• # Pichonia daenikeri – Baro a Caledonia
• # Pichonia dubia – Baro a Caledonia
Stemonoporus gracilis
Ti Stemonoporus gracilis ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Pichonia
• # Pichonia grandiflora – Baro a Caledonia
• # Pichonia lauterbachiana – Baro a Guinea, Maluku, Bismarck
• # Pichonia occidentalis – Baro a Guinea, Maluku
• # Pichonia sessiliflora – Is-isla Solomon
Umuna a paralelo abagatan
thumb|Ti umuna paralelo abagatan ket mangporma ti akin-amianan a apagbeddengan ti [[Tanzania iti Uganda, ket ti a bassit a seksion ti pagbeddenganna iti Kenya.]] Ti umuna a paralelo abagatan ket ti sirkulo ti latitud a 1 gradgrado iti abagatan ti ekuador a plano ti Daga. Daytoy ket ballasiwenna ti Taaw Atlantiko, Aprika, ti Taaw Indiano, Abagatan a daya nga Asia, Australasia, ti Taaw Pasipiko ken ti Abagatan nga Amerika.
Ti paralelo ket kaaduan a mangipalawag ti pagbeddengan a nagbaetan ti Uganda ken Tanzania, ken ti bassit a seksion a pagbeddengan a nagbaetan ti Kenya ken Tanzania.
Likmut iti lubong
Mangrugi iti Kangrunaan a Meridiano ken mapan nga agpadaya, ti 1° a paralelo abagatan ket lumabas iti:
! scope="col" width="140" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko ! scope="row" | 🇬🇦 ! scope="row" | 🇨🇬 ! scope="row" | 🇨🇩 ! scope="row" | 🇺🇬 ! scope="row" | Pagbeddengan ti 🇺🇬 / 🇹🇿 ! scope="row" | Pagbeddengan ti 🇰🇪 / 🇹🇿 ! scope="row" | 🇰🇪 ! scope="row" | 🇸🇴 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Indiano ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat Mentawai ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat Karimata ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat Makassar ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo ti Tomini ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Banda ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Molucca ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Halmahera ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Cenderawasih ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Luek Cenderawasih ! scope="row" | 🇮🇩 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇪🇨 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇪🇨 ! scope="row" | 🇵🇪 ! scope="row" | 🇨🇴 ! scope="row" | 🇧🇷 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko
Boise, Idaho
Ti Boise ket isu ti kapitolio ken ti kaaduan ti populasion a siudad ti Estado ti Idaho, ken isu pay ti tugaw ti kondado ti Kondado ti Ada. Daytoy ket mabirukan idiay Karayan Boise idiay akin-abagatan a laud nga Idaho, ti populasion ti Boise ti senso idi 2010 ket 205,671, ti maika-99 a kadakkelan iti pagilian. Ti nakarkulo a populasionna idi 2013 ket 214,237.
Ti metropolitano a lugar ti Siudad ti Boise-Nampa ket mangiraman kadagiti lima a kondado nga addaan iti naitiptipon a populasion iti 616,500, ti kaaduan ti populasion a metropolitano a lugar idiay Idaho. Daytoy ket aglaon kadagiti tallo a kadakkelan a siudad ti estado; ti Boise, Nampa, ken Meridian. Ti Boise ket isu ti maikatlo a kaaduan ti populasion a metropolitano a lugar iti rehion ti Amianan a laud a Pasipiko ti Estados Unidos, kalpasan ti Seattle, ken Portland.
Sasao a Somahai
Ti sasao a Momuna, Momina ken Momuna, ammo pay a kas Somahai, ket ti pamilia dagiti dua nga asideg nga agkabagian a sasao a Papuano. Dagiti pangsandida, ti singular a *na, *ka, *mo, ket kadawyanda a Trans–Baro a Guinea, ken naikabilda iti sanga a Tengnga ken Abagatan a Baro a Guinea iti dayta a pamilia babaen ni Wurm, ngem ni Ross ket saan a makabiruk ti makaanay nga ebidensia a makaidasig kaniada.
Kimobetsu, Hokkaido
Ti Kimobetsu (喜茂別町) ket maysa nga ili a mabirukan idiay Subprepektura ti Shiribeshi, Hokkaido, Hapon.
Manipud idi Septiembre 2016, ti ili ket addaan iti nakarkulo a populasion iti 2,286, ken ti densidad ti populasion iti 12 a tattao tunggal maysa a km². Ti dagup a kalawa ket 189.51 km².
Pagsasao a Meriam
Ti pagsasao a Meriam (iti dayta met laeng a pagsasao Meriam Mìr; ken Miriam, Meryam, Mer, Mir, Miriam-Mir, kdpy. ken Akindaya, Isten, Esten, Akindaya a Lingsat Torres, ken Able Able) ket ti pagsasao ti tattao iti bassit nga isla ti Mer (Isla Murray), Waier ken Dauar, Erub (Isla Darnley), ken Ugar (Isla Stephens) idiay akindaya a Lingsat Torres, Queensland, Australia. Iti pagsasao nga Akinlaud a Lingsat Torres, ti Kalaw Lagaw Ya, daytoy ket tinawtawagan iti Mœyam wenno Mœyamau Ya. Daytoy laeng ti pagsasao a Papuano nga adda iti teritorio ti Australia.
Pannakaidasig
Naidasig idi ti Meriam iti pamilia nga Akindaya a Trans-Fly ti Trans–Baro a Guinea babaen ni Stephen Wurm, nga isu ket nakarikna a dagitoy ket mankatalinaayda kadagiti tidda ti kasabayan a sasao a Trans–Baro a Guinea; ken sinaruno daytoy babaen ti Ethnologue (2005). Idi 2005, inkeddeng ni Malcolm Ross a ti sasao nga Akindaya a Trans-Fly ket saanda a paset ti pilo ti Trans–Baro a Guinea, uray no inbatina a sibubukel ti pamilia a kas kameng ti Meriam. Nangikeddeng kadagiti panagtunton ni R. M. W. Dixon (2002) a kas saan a napasingkedan iti panagkabagian a pagbaetan dagiti pagsasao ti Karayan Fly ken ti Meriam, ngem saan a nalawag no ania ti nangibatayann ti tuntonna, gapu ta ti Meriam Mir ket addaan iti adu a gatad iti pannakaitunos kadagiti kabsatna a pagsasao, ken ti naisangayan a gatad iti a panagsinnaranay a pannakaawat ket tuntonen babaen dagiti agsasao iti Meriam. Dagiti kasta a pannakaitunos ti Trans-Fly ket mairaman dagiti personal a pangsandi ken berbal ken nominal a morpolohia. Nabirukan da Mitchell ken Piper (di naipablaak a papel) a ti Meriam Mìr ket addaan kadagiti 78% a pannakaitunos kadagiti kakabasatna a pagsasao a Papuano a Trans-Fly, ti mabati a bokabulario ket nangruna nga agtaud iti Australiano.
Kimobetsu, Hokkaido
Heograpia
Agtinnumpong ti Rota 230 ken Rota 276 idiay Kimobetsu. Ti Bessang Nakayama ket mabirukan iti akindaya a parte ti ili.
Ti nagan ket naala manipud iti Ainu a balikas iti "kim-o-pet", a ti kayatna a sawen ket "Ti karayan iti bantay".
Klima
Gapu ti kabanbantayan a lokasionna, ti Kimobetsu ket addaan iti maysa a nadam-eg a kontinental a klima (Koppen Dfb). Dagiti kalgaw ket sapasapda a nabara ken nabasa, bayat a dagiti panaglalam-ek ket nalamiis ken nakaro iti niebe.
Raw-ang Apo
Ti Raw-ang Apo ket ti sistema ti raw-ang ti korales iti Filipinas a mabirukan kadagiti akinlaud a danum ti probinsia ti Occidental Mindoro iti Lingsat Mindoro. Sumakop iti, daytoy ket saan a ti maikadua kadakkelan nga agkakasigkay a sistema ti korales iti lubong, ngem ti kadakkelan iti pagilian. Ti raw-ang ken dagiti mangpalikmut a danum ket maysa kadagiti nasalakniban a lugar iti pagilian nga inadministro a kas ti Masna a Parke ti Raw-ang Apo (ARNP). Daytoy ket maysa kadagiti kaaduan nga ammo ken kalatakan a pagbatokan a lugar iti pagilian. Daytoy ket nailista iti tentatibo a listaan para iti Luglugar ti Tawid iti Lubong ti UNESCO.
Heograpia
Mabirukan ti Raw-ang Apo iti likmut ti iti laud ti kaasitgan nga aplaya ti isla ti Filipinas iti Mindoro. Daytoy ket naisina manipud iti nangruna nga isla babaen ti Daya a Dalan ti Apo iti Lingsat Mindoro. Iti politika, mabirukan ti raw-ang iti turay ti Probinsia ti Occidental Mindoro iti Rehion IV-B iti Filipinas ken napudpudno nga iti Ili ti Sablayan. Dagiti aktibidad ti turismo ket inadministro babaen ti lokal a gobierno ti Sablayan ken ti lokal nga opisina ti Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a Rekurso (DENR).
Sistema ti raw-ang
thumb|left|230px|Ti sistema ti raw-ang ti Raw-ang Apo iti Occidental Mindoro. Ti Raw-ang Apo ket ti agarup a ti maysa a pormasion iti trianggular nga atol ti korales iti agarup a manipud iti amianan aginggana iti abagatan nga ungto, ken  manipud iti daya aginggana iti laud. Daytoy ket isina babaen dagiti dua a sistema ti look, dagiti look ti amianan ken abagatan a beddengan babaen dagiti akikid a plataporma ti raw-ang. Daytoy ket maysa a iti gangani a trianggular nga akin-amianan ken akin-abagatan dagiti kasla atol a raw-ang nga insina babaen ti adalem a kanal a nawaya iti laud. Agtaray ti kanal iti daya aginggana iti laud manipud iti a kaadalem nga agraman kadagiti napino a puraw a darat a sirok, dagiti nadumaduma a bunton ken dagiti piraso dagiti agsangsanga a korales iti sirok ti adalem nga asul a danum.
Ti amianan a look ket ti maysa a narikpan a trianggular a plataporma ti raw-ang ti korales a sangkapaset a maipakita iti ababaw nga ugot. Daytoy ket relatibo nga ababaw nga addaan kadagiti kaadalen iti agarup a. Bayat nga iti abagatan a look ket ti maysa a nabaliktad a trianggular a plataporma ti korales a narikpan kadagiti dua bangir ken agarup a iti kaadalem. Iti met maipada, ti raw-ang ti limestone ken darat a coralline kadagiti daya ken abagatan-akindaya a bangir ket kaaduna a mabirukan iti lugar.
Isla Apo
thumb|right|Ti kadakkelan nga isla iti Raw-ang Apo ket addaan iti maysa a silaw-taaw, puraw nga aplaya, look, dagiti parakad, ken dagiti pormasion ti bato a karstiko.
Ti kadakkelan ket ti Isla Apo iti nga addaan kadagiti parakad ken mula iti aplaya. Ti raw-ang a mangpalikmut iti isla ket gumay-at iti kadagiti lugar. Iti ruar dagiti parakad iti look kadagiti akindaya ken akin-abagatan a bangir ti Isla Apo, ti daga ket nadarat aginggana iti nadarat a daga a saan unay a dagiti adu a lan-ak ken partikula ti sekka. iti sabali, dagiti parakad ti look ket addaan iti nadarat a sekka a daga, a nalaokan kadagti tidda ti mula wenno dagiti nakersang a material.
Ti Isla Apo ket maisina manipud iti Raw-ang Apo babaen ti maysa nga akikid, ken adalem a kanal. Ti isla ket agarup a manipud iti Mindoro ken agarup a  manipud kadagiti Isla ti Nanga ken Tara, ti kaasitgan kadagiti isla manipud iti Isla Busuanga iti akinlaud a bangir ti Lingsat Mindoro. Ti Silaw Raw-ang Apo, a mabirukan iti amianan a daya ti parte ti sila, ket mangballaag kadagiti barko iti lokasion iti daytoy a peggad iti panaglayag. Mabirukan ti isla iti dua ken iti gudua nga oras a nabigasion ti 240° manipud iti Sablayan babaen ti maysa a bangka.
Ti isla ket ayan ti maysa a permanente a kuartel ti montero iti parke a mangsisiim iti nailian a parke. Ti maysa nga administatibo nga eskritotio ket agkolkolekta kadagiti bayad iti enbironmento. Mabalin iti agyan iti maysa a rabii kadagiti tolda ken suheto kadagiti naisangayan a kasasaad. Adda laeng dagiti limitado a magun-od a pasilidad tapno masalakniban ti narukop nga ekosistema ti isla.
Bassit nga isla ti Apo Menor
thumb|right|Ti Isla Apo Menor ket ti maikadua a kadakkelan nga isla iti Raw-ang Apo ken kaaduan a binukel dagiti bato.
Mabirukan ti Apo Menor iti asideg ti akinlaud a patingga ti Raw-ang Apo, itiagarup a iti daya ti Isla Apo. Daytoy ket maysa nga isla iti nabato a limestone ken relatibo nga awanan unay kadagiti mula.
Cayos del Bajo
Ti Cayos del Bajo ket dagiti nadalumpinas a pormasion ti bato a coralline nga awanan kadagiti mula iti akin-amianan a look iti asideg ti akindaya nga igid ti raw-ang. Iti ababaw nga ugot, adu kadagiti bassit a bato ket namaga iti raw-ang, a naipangpangruna iti igid ti amianan a bangirna.
Subprepektura ti Shiribeshi
Ti Subprepektura ti Shiribeshi (後志総合振興局) ket ti maysa a subprepektura ti Prepektura ti Hokkaido, Hapon. Ti kapitolio ti subprepektura ke ti Kutchan. Manipud idi Hulio 31, 2004, ti nakarkulo a populasion ket 256,184 ken ti kalawa ket 4,305.65 km².
Axinaea sessilifolia
Ti Axinaea sessilifolia ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Melastomataceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador. Ti masna a habitatna ket dagiti subtropikal wenno tropikal a nadam-eg a bakir ti bantay.
Stemonoporus kanneliyensis
Ti Stemonoporus kanneliyensis ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Pagsasao a Goliath
Ti pagsasao nga Una, ad-adu nga ammo a kas Goliath, ket ti pagsasao a Papuano ti Laud a Papua.
Dagiti dialekto ket ti (Akinlaud) Una, Bomela, Tanime, Akindaya a Sela, Kinome. Ti Akindaya nga Una ket as-asideg iti Ketengban.
Daytoy ket maysa kadagiti 3 a pagsasao nga awanan iti /p/ ken /g/.
Maika-111 a meridiano laud
Ti 111° a meridiano laud ti Greenwich ket ti linia ti longitud nga umabot manipud iti Amianan nga Ungto iti ballasiw ti Taaw Artiko, Amianan nga Amerika, ti Taaw Pasipiko, ti Akin-abagatan a Taaw, ken ti Antartika aginggana iti Abagatan nga Ungto.
Cephalanthus salicifolius
Ti Cephalanthus salicifolius ket ti sebbangan ti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Dagiti kadawyan a nagan ket mairaman ti Mexican buttonbush, mimbre, botoncillo, ken Jazmin blanco. Ti patneng a sakupna ket manipud kadagiti igid ti akin-abagatan unay a paset ti Rio Grande kadagiti kondado ti Cameron ken Hidalgo ti Texas iti kaaduan ti Mehiko manipud iti Coahuila aginggana iti Oaxaca; aadda maysa  naiwarwara a populasion iti Honduras.
Kas met dagiti sabali a sebbangan iti henerona, daytoy ket agtubo kadagiti nabasa a daga kadagiti ripariano a sona, dagiti kalugnakan ken dagiti igid ti likkaong. Daytoy ket matmatnag-bulong a bassit a mula wenno bassit a kayo, a makaabot iti katayag iti ken ti kaakaba iti. Dagiti arinduyog a bulong ket makaabot iti iti kaatiddog ken  iti kaakaba. Dagiti puraw a sabong ket mapataud manipud iti Marso aginggana iti Hulio; ti bunga ket urnong dagiti kayumanggi a babassit a nues.
Maika-111 a meridiano laud
Ti maika-111 a meridiano laud ket mangporma ti nalatak a sirkulo a kakuyogna iti maika-69 a meridiano daya.
Idiay Estados Unidos, ti akinlaud a pagbeddengan ti Wyoming iti Montana, Idaho, ken Utah ket mabirukan iti meridiano 34° laud ti Washington, ken agarup a dua milia iti laud ti meridiano 111° laud ti Greenwich.
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto
Mangrugi iti Amianan nga Ungto ken mapan nga agpaabagatan iti Abagatan nga Ungto, ti maika-111 a meridiano laud ket lumabas babaen ti:
Maika-23 a paralelo abagatan
Ti maika-23 a paralelo abagatan ket ti sirkulo ti latitud ti 23 gradgrado nga abagatan ti ekuador a plano ti Daga, agarup daytoy a 50 km iti amianan ti Tropiko ti Kaprikornio. Daytoy ket ballasiwenna ti Taaw Atlantiko, Aprika, ti Taaw Indiano, Australasia, ti Taaw Pasipiko ken Abagatan nga Amerika.
Likmut iti lubong
Mangrugi iti Kangrunaan a Meridiano ken mapan nga agpadaya, ti paralelo 23° abagatan ket lumabas iti:
! scope="col" width="140" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko ! scope="row" | 🇳🇦 ! scope="row" | 🇧🇼 ! scope="row" | 🇿🇦 ! scope="row" | 🇲🇿 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Indiano ! scope="row" | 🇲🇬 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Indiano ! scope="row" | 🇦🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Baybay Coral ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" | 🇨🇱 ! scope="row" | 🇦🇷 ! scope="row" | 🇵🇾 ! scope="row" | 🇧🇷 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko ! scope="row" | 🇧🇷 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Atlantiko
Sasao a Mek
Ti sasao a Mek ket ti nasayaat a nabangon a pamilia ti sasao a Papuano nga insasao babaen dagiti tattao a Mek. Mangpormada iti sanga ti sasao a Trans–Baro a Guinea (TNG) iti panangidasig da Stephen Wurm (1975) ken Malcolm Ross (2005).
Ti sasao a Mek ket mangporma kadagiti tallo a kadena ti dialekto (Heeschen 1998):
Dagiti pangsandi ket saan a nasayaat a napasingkedan, ngem mairaman ti: ! !!sg!!pl !1 !2 !3
Calycophylleae
Ti Calycophylleae ket ti agsabsabong a mula iti tribu ti subpamilia ti Cinchonoideae.
Sasao a Mek
Ti Mek ket tinawtawagan idi iti Goliath, ken inlasin babaen ni M. Bromley idi 1967. Naikabil idi daytoy iti TNG babaen ni Wurm (1975).
Micropholis
Ti Micropholis ketti grupo dagiti kayo iti pamilia ti Sapotaceae, a naipalawag a kas maysa a henero idi 1891.
Napateg dagitoy gapu dagiti kayoda, a naus-usar a kas tabla, para iti konstruksion ken sungrod; adu kadagiti sebbangan ket maipangta babaen ti nakaro a panaggundaway ken pannakadadael iti habitat. Naus-usarda pay a kas parte ti catuaba, ti maysa a panagiyaon manipud kadagiti makaagas a mula babaen ti panagburek ti ukis ti kayo manipud kadagiti nadumaduma a kayo a natunton nga addaan kadagiti tagikua nga aphrodisiac ken etimulante.
Ti Caimitillo verde (M. garciniifolia) ket maysa a nangruna a taudan ti makan iti ganggani a naungawen a billit nga Amazona vittata.
• # Micropholis acutangula – Guiana a Pranses, Amapá
• # Micropholis brochidodroma – Ecuador, Amianan a Peru
• # Micropholis casiquiarensis – Guyana, Venezuela (Amazonas), Brasil (Amazonas)
• # Micropholis caudata – Brasil (Amazonas)
• # Micropholis cayennensis – Guiana a Pranses, Amapá
Maika-122 a meridiano laud
Ti 122° a meridiano laud ti Greenwich ket ti linia ti longitud nga umabot manipud iti Amianan nga Ungto iti ballasiw ti Taaw Artiko, Amianan nga Amerika, ti Taaw Pasipiko, ti Akin-abagatan a Taaw, ken ti Antartika aginggana iti Abagatan nga Ungto.
Micropholis
• # Micropholis compta – E Brasil
Fleroya
Ti Fleroya ket ti henero ti mula iti pamilia ti Rubiaceae.
Micropholis
• # Micropholis crassipedicellata – Daya ken Abagatan a Braszil
Fleroya
Dagiti sebbangan
Bigbigen ti The Plant List ken ti World Checklist of Selected Plant Families dagiti 3 a maawat a sebbangan:
Micropholis
• # Micropholis crotonoides – Costa Rica, Panama, St. Lucia, Amianan a laud nga Abagatan nga Amerika
Maika-122 a meridiano laud
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto
Mangrugi iti Amianan nga Ungto ken mapan nga agpaabagatan iti Abagatan nga Ungto, ti maika-122 a meridiano laud ket lumabas babaen ti:
! scope="col" width="145" | Nagsasabtan ! scope="col" | Pagilian, teritorio wenno baybay ! scope="col" | Dagiti nota ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Artiko ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Lingsat M'Clure ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Golpo Amundsen ! scope="row" | 🇨🇦 ! scope="row" | 🇺🇸 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Taaw Pasipiko ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Akin-abagatan a Taaw ! scope="row" | Antartika
Micropholis
• # Micropholis cylindrocarpa – Brasil (Amazonas), Peru (Loreto)
• # Micropholis egensis – Panama, Amianan nga Abagatan nga Amerika
• # Micropholis emarginata – Bahia
• # Micropholis gardneriana – Venezuela, Colombia, Brasil
• # Micropholis gnaphaloclados – Brasil, Bolivia
• # Micropholis grandiflora – Brasil (Amazonas)
• # Micropholis guyanensis – Costa Rica, Panama, West Indies, tropikal nga Abagatan nga Amerika
• # Micropholis humboldtiana – Venezuela, Brasil
• # Micropholis macrophylla – Peru (Loreto)
• # Micropholis madeirensis – Brasil (Amazonas), Peru (Loreto)
• # Micropholis maguirei – Venezuela, Brasil
• # Micropholis melinoniana – Abagatan a Mehiko, Tengnga nga Amerika, Amianan a laud nga Abagatan nga Amerika
• # Micropholis obscura – Guiana a Pranses, Suriname, Guyana, Peru, Amianan a Brasil
• # Micropholis polita – Kuba, Haiti
• # Micropholis porphyrocarpa – Guiana a Pranses, Guyana, Peru, Amianan a Brasil
• # Micropholis resinifera – Brasil (Amazonas)
• # Micropholis retusa – Brasil (Amazonas)
• # Micropholis rugosa – Hamaika
• # Micropholis sanctae-rosae – Guiana a Pranses, Ecuador, Peru, Amianan a Brasil
• # Micropholis spectabilis – Bolívar
• # Micropholis submarginalis – Brasil (Amazonas)
• # Micropholis suborbicularis – Venezuela
• # Micropholis trunciflora – Peru, Amianan a Brasil
• # Micropholis venamoensis – Bolívar
• # Micropholis williamii – Brasil (Amazonas, Pará)
Axinaea pauciflora
Ti Axinaea pauciflora ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Melastomataceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador. Ti masna a habitatna ket dagiti subtropikal wenno tropikal a nadam-eg a bakir ti bantay. Ti espesipiko nga epiteta iti pauciflora ket Latin para iti 'sumagmamano a sabong'.
Kalimantan
Iti Indones, ti termino a "Kalimantan" ket mangibaga ti sibubukel nga isla ti Borneo.
Corynanthe
Ti Corynanthe ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Rubiaceae. Daytoy ket agdama nga aglaon kadagiti tallo a maawat a sebbangan a patneng iti Aprika.
Stemonoporus laevifolius
Ti Stemonoporus laevifolius ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Dipterocarpaceae. Daytoy ket endemiko iti Sri Lanka.
Axinaea sodiroi
Ti Axinaea sodiroi ket ti sebbangan ti mula iti pamilia ti Melastomataceae. Daytoy ket endemiko iti Ecuador. Ti masna a habitatna ket dagiti subtropikal wenno tropikal a nadam-eg a bakir ti bantay.