cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1455
Ti tawen idi 1455 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Mierkoles (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Santo Tomas, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Poblacion East
• Poblacion West
• Salvacion
• San Agustin
• San Antonio
• San Jose
• San Marcos
• Santo Domingo
• Santo Niño
Sinuratan a Siriliko
Ti sinuratan a Siriliko wenno azbuka ket maysa nga alpabetiko a sistema ti panagsurat. Daytoy ket naibatay iti Nasapa a Siriliko, a naparang-ay idi Umuna nga Imperio ti Bulgaria idi las-ud ti maika-10 a siglo AD idiay Literario nga Eskuela ti Preslav. Daytoy ket batayan dagiti alpabeto nga inus-usar kadagiti nadumaduma a pagsasaos, iti napalabas ken agdama, kadagiti paset ti Balkano ken Akin-amianan a Eurasia, a naipangpangruna kadagiti Eslabo a taudan, ken dagiti saan a pagsasao nga Eslabo a naimpluensiaan babaen ti Ruso. Manipud idi 2011 adda dagiti agarup a 252 a riwriw a tattao idiay Eurasia nga agus-usar iti daytoy a kas ti opisial nga alpabeto para kadagiti nailian a pagsasao. Agarup a kagudua dagitoy ket adda idiay Rusia. Ti Siriliko ket maysa kadagiti kaaduan a naus-usar a sistema ti panagsurat iti lubong.
Ti Siriliko ket naibatay manipud iti sinuratan nga uncial a Griego, a natiponan babaen kadagiti ligatura ken dagiti konsonante manipud iti naduduog a alpabeto a Glagolitiko ken Daan a Simbaan nga Eslabo para kadagiti uni a saan a mabirukan iti Griego. Daytoy ket nanaganan a kas pamamdayaw kadagiti dua a Bisantino a Griego nga agkabsat a lalaki, ni Santo Cirilo ken Metodio, nga isuda ti kasapaan a nagpartuat ti alpabeto a Glagolitiko. Dagiti moderno nga eskolar ket namatmatida a ti Siriliko ket naparang-ay idi ken naikeddeng babaen dagiti nasapa a disipulo ni Cirilo ken ni Metodio.
Pinlandia
thumb|Ti Danaw Pielinen iti Nailian a Parke ti Koli Ti Pinlandia, opisial a kas ti Republika ti Pinlandia, ket maysa a Nordiko a pagilian a mabirukan idiay Fennoscandia a rehion iti Akin-abagatan nga Europa. Nabeddengan babaen ti Suesia iti laud, Norwega iti amianan ken Rusia iti daya, nga ti Estonia ket naidasag iti amiananna a nagballasiwan ti Golpo ti Pinlandia. Ti kapitolio ti Pinlandia ket ti Helsinki.
Pagsasao nga Albanes
Ti Albanes (gjuha shqipe wenno shqip ) ket maysa nga Indo-Europeano a pagsasao nga insasao babaen dagiti agarup a 7.4 a riwriw a tattao, ken kangrunaan idiay Albania, Kosovo, ti Republika ti Amianan a Macedonia ken Bulgaria ken kadagiti pay lugar ti Balkan nga adda idiay dagiti maysa a populasion ti Albanes, a mairaman ti Montenegro, Gresia,ken Italia. Dagiti siglo ti kaduogna a komunidad ti agsasao kadagiti dialekto a naibatay ti Albanes ken mabirukan a naiwarwaras idiay Gresia, akin-abagatan nga Italia, Sicilia, ken Ukrania. Kas resulta ti moderno a diaspora, adda pay dagiti agsasao ti Albanes kadagiti nadumaduma a pagilian ken dagiti pay sabali a paset ti lubong, a mairaman ti Eskandinabia, Suisa, Alemania, Austria ken Hungaria, Nagkaykaysa a Pagarian, Turkia, Australia, Baro a Selanda, Olanda, Singapur, Brasil, Kanada, ken ti Estados Unidos.
Ti kasapaan a naisurat a dokumento a mangibagbaga ti pagsasao nga Albanes ti ti naladaw a maika-13 a siglo a reporta iti krima manipud idiayw Dubrovnik. Ti immuna a manggeg a nairekord iti pagsasao nga Albanes ket inaramid idi babaen ni Norbert Jokl idi 4 Abril 1914 idiay Vienna.
Pagsasao a Kâte
Ti pagsasao a Kâte ket ti pagsasao a Papuano nga insasao babaen dagiti 6,000 a tattao idiay Distrito ti Finschhafen ti Probinsia ti Morobe, Papua Baro a Guinea. Daytoy ket parte ti sanga ti Finisterre–Huon ti pilo ti sasao a Trans–New Guinea (McElhanon 1975, Ross 2005).
Algoritmo
Ti maysa nga algoritmo ket maysa nga makabanag a pamay-an a maiyebkas a kas listaan a mapatinggaan kadagiti nasayaat a naipalawag a pangibagbagaan para iti panagpattapatta iti annong. Mangrugi manipud iti panangirugian a kasasaad ken ti umuna a maikabil (mabalin nga awan linaon), dagitoy a pangibagbagaan ket mangipalawag ti panagpattapatta, a no matungpal, ket dumagos babaen ti mapatinggaan a bilang kadagiti nasayaat a naipalawag nga agsasaruno a kasasaad, a kanungpalan nga agpataud ti "maiparuar" ken agpatingga iti kanungpalan a kasasaad ti pagpatinggaan. Ti panagdaliasat manipud iti maysa a kasasaad iti sumaruno ket saan a nasken a deterministiko; adda met dagiti algoritmo, a naamammuan a kas dagiti pugto nga algoritmo, a manginayon ti pugto a maikabil.
Papa Severino
Ni Papa Severino ket isu ti papa idi panawen ti 640 a nakisinnupiat idi ti panagagaw ti bileg iti Bisantino nga Emperador a ni Heraclius a maipanggep ti agdamdama a Monotelita a kontrobersia.
Algoritmo
Urayno ti algorismo ni al-Khwārizmī ket maibagbaga kadagiti alagaden iti panagaramid ti aritmetiko nga agus-usar kadagiti Hindu-Arabiko a numeral ken ti sistematiko a pakailawlawagan ti linear ken dagiti kuadratiko nga ekuasion, ti pirgis a pormalisasion ti agbalinto a timoderno nga algoritmo ket nangrugi kadagiti panangipadas a mangsolbar ti Entscheidungsproblem (ti "problema ti panangikeddeng") nga insingasing babaen ni David Hilbert idi 1928. Dagiti simmaruno a pormalisasion ket naikuadro idi a kas dagiti panangipadas a mangipalawag ti "mapataudan a pannakaipattapatta" wenno "mapataudan apamay-an"; dagita a pormalisasion ket nangiraman kadagiti Gödel–Herbrand–Kleene a panagsumro manen nga annong idi 1930, 1934 ken 1935, lambda kalkulo ni Alonzo Church idi 1936, "Pormulasion 1" ni Emil Post idi 1936, ken dagiti Turing a makina ni Alan Turing idi 1936–7 ken 1939. Ti panangited ti pormal a panangipalawag kadagiti algoritmo, a maipada iti intuitibo a pagarup, ket agtultuloy a kumarit a problema.
Santa Maria, Pangasinan
Ti Santa Maria ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Pangasinan iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Santa Maria ket nabingbingay a politikal kadagiti 23 a barbaranggay.
• Bal-loy
• Bantog
• Caboluan
• Cal-litang
Taga-ugma nga Ehipto
thumb|280px|Ti [[Nalatak nga Espínghe ken dagiti piramida iti Giza ket isu kagitoy ti kaaduan a mabigbigan a simbolo iti sibilisation ti taga-ugma nga Ehipto.]] thumb|280px|Mapa iti taga-ugma nga Ehipto, a mangipakpakita dagiti kangrunaan a siudad ket dagiti pagsaadan iti Dinastiko a panawen ti (c. 3150 BC aginggana ti 30 BC)
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Capandanan
Taga-ugma nga Ehipto
Ti taga-ugma nga Ehipto ket maysa idi a taga-ugma a sibilisasion ti Akin-amianan a daya iti Aprika, a kaaduan ti igid ti baba a gay-atan ti Karayan Nile nga iti tatta nga aldaw ket ti pagilian iti Ehípto. Ti Ehipsio a sibilisasion ket nabukel idi panawen ti 3150 BC (babaen ti binnagbagaan nga Ehipsio a kronolohia) a ti politikal a panagtitipon iti Ngato ken Baba nga Ehipto babaen ti immuna a paraón. Ti pakasaritaan iti taga-ugma nga Ehipto ket rimsua kadagiti serye dagiti natalna a Pagarian, a naisina babaen dagiti panawen dagiti mainaig a yaalsa a makunkuna a dagiti Agtengnga a Panawen: ti Daan a Pagilian iti Nasapa a Gambang a Panawen, ti Tengnga a Pagarian iti Tengnga a Gambang a Panawen ken ti Baro a Pagarian iti Naladaw a Gambang a Panawen. Ti Ehipto ket nakagaw-at ti patingga ti kabileganna iti panawen ti Baro a Pagarian, idiay Ramesside paset ti panawen, kalpasan daytoy simrek iti maysa a paset ti panawen iti nabuntog a panagapday. Ti Ehipto ket naparukma babaen kadagiti agsasaruno a gangganaet a kabilegan (a mairaman ti Persiano a panagturay) iti daytoy a Naladaw a Paset ti Panawen. Iti nagbanagan ti ipupusay ni Alehandro ti Natan-ók, maysa kadagiti heneralna, ni Ptolemy Soter, ket inbangonna ti kenkuana a kas ti agturay iti Ehipto. Daytoy a Ptolemaiko a Dinastia ket nagturay iti Ehipto aginggana idi 30 BC, idi daytoy ket nabatuag iti Romano nga Imperio ken nagbalin a Romano a probinsia.
Santa Barbara, Pangasinan
Ti Santa Barbara ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Pangasinan iti Filipinas.
Taga-ugma nga Ehipto
Ti panaballigi ti taga-ugma a sibilisasion ti Ehipto ket nagun-od babaen ti abilidadna nga umampon kadagiti kasasaad iti Tanap ti Karayan Nilo. Dagiti maipadto a panaglayus ken dagiti natengngel a panagsibog iti nalames a tanap ket nagpataud kadagiti apit, a daytoy ket nangsungrod ti sosial a panagrang-ay ken kultura. Gapu ti kaadu ti nabatbati a rekurso, ti administrasion ket nagitalged ti panagala kadagiti mineral iti tanap ken dagiti nakapalikmut a rehion a desierto, ti nasapa a panagrangrang-ay iti maysa a nawaya a sistema ti panagsurat, ti organisasion dagiti naurnong a panagbangon ken dagiti agrikultura a gandat, komersio kadagiti nakapalikmut a rehion, ken ti maysa a milisia a naipanggep a mangatiw dagiti gangganaet a kabusor ken pagipatalgedan panagturay ti Ehipto. Ti panagpasayaat ken panagurnos kadagitoy nga ar-aramid ket burokrata dagiti napili a tattao nga eskriba, dagiti relihioso a daulo, ken dagiti administrador a tinengtengngel babaen ti Paraon a nagpatalged ti panagtitinnulong ken panagkaykaysa dagiti Ehipsio a tattao iti konteksto iti napasayaat a sistema dagiti relihioso a pammati.
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Dalayap
Taga-ugma nga Ehipto
Dagiti adu a naitungpal dagiti taga-ugma nga Ehipsio ket mairaman ti panagipagbatuan, panagtukod ken dagiti pamay-an ti panagbangon a dagitoy ket nangipakabael ti panagaramid dagiti nagdakkel a piramida, dagiti templo, ken dagiti obelisko; ti maysa a sistema dagiti matematika, ti maysa a naipakat ken naisumamay a sistema iti medisina, panagsibog a sistema ken dagiti pamay-an ti panagpataud ti agrikultura, dagiti immuna nga ammo a barko, dagiti Ehipsio a porselana ken dagiti pamay-an ti sarming, dagiti baro a porma iti literatura, ken ti kasapaan a naamammoan a tulag ti kappia. ti nabati ken kabayagan a legado ti Ehipto. Dagiti bukodna nga arte ken arkitektura ket kaaduan dagitoy a kinopkopia, ken dagiti tagikuana nga antigo ket inaw-awit kadagiti adayo a suli iti lubong. Dagiti nagdadakkelan a dadael ket nagparegget kadagiti kapanunutan dagiti agbanbaniaga ken mannurat kadagiti napalabas a siglo. Ti baro a panagrespeto para kadagiti antigo ken naitukiten iti nasapa a moderno a paset ti panawen ket nangiturong iti sientipiko a panag-usig iti Ehipsio a sibilisasion ken nalatlatak a panagyaman kadagiti bukodna a legado ti kultura.
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Alibago
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Libsong
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Balingueo
Taga-ugma nga Ehipto
Pakasaritaan
Ti Nilo ket isu ti patataudan ti pagbiagan iti daytoy a rehion para iti kaaduana a pakasaritaan ti nagtagitaoan. Ti nalames a paglayusan a tanap iti Nilo ket nagited kadagiti nagtagitaoan ti oportunidad nga agparang-ay ti nataengan nga agrikultura nga ekonomia kenti maysa a nsaysayaat, naisentro a kagimongan a nagpakabael a pasuli iti pakasaritaan ti sibilisasion ti nagtagitaoan. Dagiti nomadiko a moderno a tao nga agananup-agburburas ket nagrugida a nagnaed idiay tanap ti Nilo ti agtarus ti gibus iti Tengnga a Pleistoseno idi agarup a 120 a tawtawen. Idi naladaw a Paleolitiko a paset ti panawen, ti namaga a klima iti Akin-amianan nga Aprika ket pimmudmudot ken nagmagmaga, a nangpilit ti populasion iti daytoy a lugar ti agkonsentrado iti igid iti daytoy a rehion.
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Banaoang
Taga-ugma nga Ehipto
Predinastiko a paset ti panawen
thumb|left|upright|Ti maysa a kayarigan a Naqada II a burnay a naarkosan kadagiti gasela. (Predinastiko a Paset ti Panawen) Dagiti Predinastiko ken Nasapa a Dinastiko a panawen, ti Ehipsio a klima ket saan a namagmaga ngem iti tatta nga aldaw. Dagiti dadakkel a rehion iti Ehipto naabbongan kadagiti kakaykayoan a sabana ken laslasaten babaen dagiti pangen iti agararab nga ungulata. Dagiti rukbos ken ayup ket ad-aduda kadagiti amin a kapalikmutan ken ti rehion ti Nile ket nagsuporta kadgiti dakkel a populasion kadagiti agtaytayab nga ayup nga agnanaed iti danum. Ti panagananup ket kadawyan nga aramid para kadagiti Ehipsio, ken daytoy pay ti paset ti panawen a dagiti adu nga ayup ket immuna a napaamo.
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Namagbagan
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Banzal
1458
Ti tawen idi 1458 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Domingo (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Pataquid
Taga-ugma nga Ehipto
Predinastiko a paset ti panawen
Idiay Akin-amianan nga Ehipto, ti Badari ket sinaruno babaen dagiti Amratian ken Gerzean, a nagisangpet kadagiti napasayaat a teknolohia. Iti Gerzian a panawen, adda dagiti nasapa nga ebidensia a panakaammoan ti Asideg a Daya, a naisangsangayan ti Kanaan ken ti Biblos pantar.
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Pilar
• Poblacion East
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Botao
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Poblacion West
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Cablong
• Carusocan
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Pugot
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Dalongue
• Erfe
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• San Alejandro
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Gueguesangen
• Leet
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• San Mariano
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Malanay
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• San Pablo
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Maningding
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• San Patricio
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Maronong
• Maticmatic
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• San Vicente
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Minien East
• Minien West
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Nilombot
Santa Maria, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Santa Rosa
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Patayac
Alpabeto a Griego
Ti alpabeto a Griego ket isu ti sinuratan nga inus-usar tattan iti panagsurat ti Pagsasao a Griego manipud idi maika-8 a sigloBC. Daytoy ket naibatay manipud ti nasapsapa a alpabeto a Penisio, ken isu met daytoy ti taudan dagiti nadumaduma nga Europeano ken dagiti Tengnga a Daya a sinuratan, a mairaman ti Siriliko ken Latin a sinuratan. Iti pay maipatinayon iti pannaka-usarna iti panagsurat ti pagsasao a Griego, iti taga-ugma ken dagiti moderno a pormana, tialpabeto a Griego tatta nga aldaw ket agserbi pay a taudan dagiti teknikal a simbolo ken etiketa kadagiti adu a dominio iti matematika, siensia ken dagiti dadduma pay a pagobraan.
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Payas
Alpabeto a Griego
Iti klasiko ken moderno a pormana, ti alpabeto ket addaan kadagiti 24 a letra, a naurnos manipud ti alpha aginggana iti omega. Kasla iti Latin ken Siriliko, ti Griego ket kasisigud nga addaan kadagiti agmaymaysa a porma iti tungngal maysa a letra; daytoy ket nakaparang-ay iti pannkailasin a kaso ti letra iti baetan dagiti porma ti dakkel a letra ken bassit a letra a paralelo iti Latin iti las-ud ti moderno a panawen.
Dagiti pateg ti uni ken dagiti naitaripnong a transkripsion para kadagiti letra ket aggiddiat iti baetan ti panagusar ti Taga-ugma a Griego ken Moderno a Griego, a maitagikua daytoy kadagiti ponolohiko a panagbalbaliw iti pagsasao.
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Poblacion Sur
• Sapang
Alpabeto a Griego
Iti traditsional a ("politoniko") ortograpia ti Griego, dagiti bokal a letra ket mabalin a maitipon kadagiti nadumaduma a diakritiko, a mairaman dagiti panagtuldek a marka, a makunkuna a dagiti "pananganges" a marka, ken ti iota subscript. Iti agdama a sapasap a panagusar para iti Moderno a Griego manipud kadagiti tawen ti 1980, daytoy a sistema ket napalaka iti makunkuna a "monotoniko" a taripnong.
Santa Barbara, Pangasinan
Dagiti baranggay
• Sonquil
• Tebag East
• Tebag West
• Tuliao
• Ventinilla (Ventinilla East)
• Primicias (Ventinilla West)
Mandalagan
Ti Bantay Mandalagan ket maysa nga estratobulkan a mabirukan iti latitud 10.65° Amianan (10°39'0"N), longitud 123.25° Daya (123°15'0"E), idiay probinsia ti Negros Occidental, iti amianan ti isla ti Negros, Rehion VI, ti Filipinas. Ti Mandalagan ket solpatariko, pumaroliko, ken mabalin nga aktibo nga estratobulkan.
Dagiti pisikal a langa
Ti Bantay Mandalagan ket agtayag iti 1885 metro (6,184 kadapan), nga addaan ti diametro ti baba iti 26 kilometro. Ti Mandalagan ket nakaro a naguddua-guddua a kompleks a bulkan, ng addaan ti nakaro a nabaliwan a bulkaniko a simborio.
Ti bulkaniko nga aktibidad a naireporta ket naibagbga a mairaman dagiti pito a bulkaniko a sentro, saan a basbassit kadagitoy ket dagiti lima nga abut ti bulkan ken/wenno dagiti kaldera aginggana ti 2 klms iti diametro, ken ti napigsa a solpatariko a lugar iti nakaro a nabaliwan nga estruktura ti bulkaniko a simborio. Ti maysa a solpatariko a lugar ket mangiparparuar ti nangato a temperatura iti (106 grado C) asok aginggana iti 30 m iti katayag nga adda met ti agdaranudor nga uni a kasla tinangati tipresionna a heotermal ng abut.
Dagiti heolohiko a langa
Ti Bantay Mandalagan ket paset ti Bulkaniko nga Arko ti Negros. Ti kita ti bato ket kaaduan ng aandesitika ng aadda met dagiti dasitika. Ti abut ti bulkan a mabirukan idiay asideg ti tengngana ket tinawtawagan ti "Tinagong Dagat" (nailemmeng a baybay) ken nasayaat a pagpasiaran daytoy dagiti turista.
Hindi-Urdu
Ti Hindi-Urdu wenno Hindustaniko (हिंदी उर्दू, ) ket maysa nga Indo-Aryan a pagsasao ken ti lingua franca ti Amianan nga India ken Pakistan. Daytoy ket naam-ammuan a kas ti pagsasao a Hindustaniko (हिन्दुस्तानी,, ', , literal: "ti Hindustan"), ken naipakasaritaan a, kas ti Hindavi wenno Rekhta'''. Daytoy ket nangruna a nagtaud manipud iti Khariboli a dialekto ti Delhi, ken mangitiptipon ti adu a bilang ti bokabulario manipud iti Persiano, Arabiko, Sanskrito ken Turkiko. Daytoy ket maysa a plurisentriko a pagsasao, nga adda ti dua nga opisial a porma, ti Pagalagadan a Hindi ken Pagalagadan nga Urdu, a dagitoy ket dagiti naalagad a rehistrona. Dagiti naisasao ket narigatda a malasin, ken urayno dagiti opisial a pagalagadan ket agpadpada kadagiti gramatiko, ngem dagitoy ket aggiddiatda kadagiti literario a taripnong ken iti akademiko ken teknikal a bokabulario, a ti Urdu ket napigsa nga agtagtaginayon ti Persiano, Tengnga nga Asiatiko ken Arabiko a pannakainpluensia, ken ti Hindi ket kaaduan nga agitaltalek iti Sanskrito. Sakbay ti Pannakabingbingay ti Britaniko nga India, dagiti termino a Hindustanko, Urdu, ken Hindi ket nagpapada; amin ket nagsaksakup ti naam-ammuan tattan a kas ti Urdu ken Hindi. Ti termino a Hindustaniko ket maus-usar pay laeng para iti lokal a pagsasao ken lingua franca ti India ken Pakistan, kas pagarigan para iti pagsasao dagiti Bollywood a pelikula, ken dagiti pay nadumaduma a naigiddiatan a kita ti Hindi a naisasao ti ruar ti Subkontinente, a kas ti Fiji a Hindustaniko ken ti Karibe a Hindustaniko ti Surinam ken Trinidad.
Prepektura ti Shimane
Ti Prepektura ti Shimane (島根県) ket maysa a prepektura ti Hapon a mabirukan idiay rehion ti Chūgoku idiay isla iti Honshū. Ti kapitoliona ket ti Matsue. Isu daytoy ti maikadua a kaaduan ti populasion a prepektura iti Hapon, kalpasan ti akindaya a kaarrubana a Tottori. Daytoy a prepektura ket addaan iti lugar a nagbennat manipud iti daya aginggana ti laud a sumangsango iti Banbantay ti Chūgoku idiay abagatan a bakrangna ken idiay Baybay ti Hapon iti amianan a bakrang. Nabingbingay daytoy iti Rehion ti Izumo iti Daya, ti Rehion ti Iwami iti Laud ken ti Rehion ti Oki, adda dagiti babassit a grupo ti isla iti akin-amianan a pantarna. Kaaduan kadagiti siudad ket asideg iti igid ti baybay iti Baybay ti Hapon. Ti Izumo Taisha idiay Siudad ti Izumo ket maysa kadagiti kadaanan a Shinto nga altar idiay Hapon.
Mandalagan
Pannakailista
Ti Instituto ti Filipinas iti Bulkanolohia ken Sismolohia (PHIVOLCS) ket ilistana ti Bantay Mandalagan a kas mabalin nga aktibo. Ti Programa ti Global a Bulkanismo ti Instituto ti Smithsoniano ket ilistana ti Mandalagan a kas pumaroliko.
Hindi-Urdu
Pakasaritaan
Dagiti kasapaan a porma ti agdama nga aldaw a Hindustaniko ket nagtaud manipud iti Tengnga nga Indo-Aryan apabhramsha ti lokal a pagsasao ti Amianan nga India kadagiti maika-17 ken maika-13 a siglo CE. Ni Amir Khusro, a nagbibiag idi maika-13 a siglo CE idi las-ud ti paset ti panawen ti Delhi a Sultanato idiay Amianan nga India, ket nagus-usar kadagitoy a porma (nga isu idi ti lingua franca para iti paset ti panawen) kadagiti sinursuratna ket nanginagnagan ti pagsasao a kas ti Hindavi. Ti Delhi a Sultanato, a bibukbukel dagiti nadumaduma a dinastia ti Turko ken Persiano a nagturturay manipud idiay Delhi, ket sinarsaruno idia babaen ti Mughal nga Imperio idi 1526. left|thumb|165px|Ti insasao a Zaban-e Urdu-e Mualla a naisurat iti [[Nasta'liq a kaligrapia]]
Prepektura ti Shimane
Ti Is-isla ti Oki idiay Baybay iti Hapón ket paset pay ti Prepektura ti Shimane, nga agtunton nga addaan iti panagturay iti naturayan ti Abagatan a Korea nga isla iti Liancourt Rocks (Takeshima).
Hindi-Urdu
Pakasaritaan
Urayno dagiti Mughal ket nanipud ti Timurid (Gurkānī) Turko-Mongol a kaputotan, dagitoy id ket Persiano a porma, ken ti Persiano ket nagin-inut a nagbalin nga isu ti pagsasao ti estado ti Mughal nga imperio kalpasan ti Babur.
Iti patingga ti Mughal a paset ti panawen, ti pannakapispisi ti imperio ket ti nailaslasina sistema, ti maysa a sabali a kita ti Khariboli, maysa kadagiti simmarunuan ti lokal a pagsasao nga apabhramsha idiay Delhi, ken dagiti asu=ideg a siudad, ket nagin-inut a nagsuksukat ti Persiano a kas ti lingua franca kadagiti nailaslasin a naadalan a nangatngato a klase a naisangsangayan idiay akin-amianan nga India, urayno ti Persiano ket nakatalinaay ti kadayeganna. Ti termino a Hindustani (literal "ti Hindustan") ket isu idi ti nagan a naited ti sabali a kita ti Khariboli.
Para kadagiti sosio-politiko a rason, turayno daytoy ket sabali a kita ti Khariboli nga adda dagiti Persiano a bokabulariona, ti rumrumsua a pannakaidaydayaw a dialekto ket nagbalbalin a naamammuan a kas ti Urdu (husto nga zabān-e Urdu-e mo'alla "pagsasao ti korte" wenno zabān-e Urdu زبان اردو, ज़बान-ए उर्दू, "pagsasao ti kampo" iti Persiano, a naala manipud iti Turko Ordū "kampo", ckapadpada ti Ingles horde; gapu kadagiti taudanna a kas kadawyan a bitla ti buyot ti Mughal). Ti ad-adu pay a Persiano a bersion ti naudi ket nabangon a kas maysa a pagsasao ti korte a tinawtawagan ti Rekhta, wenno "naglalaok".
1460
Ti tawen idi 1460 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Martes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1461
Ti tawen idi 1461 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Huebes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1462
Ti tawen idi 1462 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1463
Ti tawen idi 1463 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
Ti Lala ket nabingbingay a politikal iti 27 a barbaranggay.
Pagsasao a Kovai
Ti pagsasao a Kovai (Kobai, Kowai) ket ti pagsasao a Papuano a naisasao idiay Isla Umboi, iti tengnga a pagbaetan ti nangruna a daga ti Papua Baro a Guinea ken ti isla ti Baro a Britania, ken kaaduan iti kaunegan ti kaldera ti bulkaniko nga isla.
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Abaga
• Andil
• Matampay Bucana
• Darumawang Bucana
• Cabasagan
• Camalan
• Darumawang Ilaya
• El Salvador
• Gumagamot
• Lala Proper (Pob.)
• Lanipao
• Magpatao
• Maranding (Pob.)
• Matampay Ilaya
• Pacita
• Pinoyak
Pagsasao nga Islandes
Ti Islandes ket Amianan a Hermaniko a pagsasao, ken isu ti pagsasao ti Islandia. Daytoy ket maysa nga Indo-Europeano a pagsasao a tagikua ti Amianan a Hermaniko wenno Nordiko a sanga dagiti sassao a Hermaniko. Daytoy ket historikal nga isu daytoy idi ti kalaudan a sasao nga Indo-Europeano sakbay ti kolonisasion ti Kaamerikaan. Ti Islandes, Peroes, Norn, ken Norwego ket dati idi a nangbukel ti Laud a Nordiko; ti Danes ken Sueko ket nangbukel ti Daya a Nordiko. Ti Norwego a Bokmål ket kanungpalan a nagbalin a naimpluensiaan babaen ti kadagiti naudi a dua a pagsasao, a nakaiturongan dagiti Nordiko a pagsasao iti pannakabingbingayda itan kadagiti sasao ti nangruna a daga ti Eskandinabia ken Insular a Nordiko (mairaman ti Islandes).
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Rebe
Siudad ti Lapu-Lapu
Ti Siudad ti Lapu-Lapu ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Cebu iti Filipinas. Sakupen ti siudad ti dandani isu amin nga Isla ti Mactan, agarup maysa a kilometro iti abagatan-a-daya ti isla ti Cebu. Paset ti Siudad ti Lapu-Lapu iti Metro Cebu a nakasentro iti Siudad ti Cebu.
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• San Manuel
Siudad ti Lapu-Lapu
Ti lugar ti agdama a siudad ket sigud a maaw-awagan iti Mactan sakbay ti idadateng dagiti mannakup nga Kastila. Idi 1730, inaramid kas ili a managan Opon dagiti prayle nga Agustiniano. Idi 1961, napagbalin ti ili ti Opon a kas siudad ket naipanagan ken ni Lapu-Lapu, ti kaunaan a Filipino a bannuar a mabigbig kas umuna a nangparmek iti ganggannaet a mannakup, ni Fernando Magellan (wenno Magallanes), idi 1521.
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Santa Cruz Lower
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Lapu-Lapu ket nabingbingay a politikal iti 30 a barbaranggay.
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Santa Cruz Upper
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Agus
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Simpak
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Babag
• Bankal
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Tenazas
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Baring
Lala, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Tuna-an
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Buaya
• Calawisan
• Canjulao
• Caw-oy
• Caubian
• Gun-ob
• Ibo
• Looc
• Maribago
• Marigondon
• Pajac
• Pajo
• Pangan-an
• Poblacion
• Punta Engaño
Papa Honorio I
Ni Papa Honorio I (pimmusay idi 12 Oktubre 638) ket isu ti papa manipud idi 625 aginggana idi 638.
Prepektura ti Yamaguchi
Ti Prepektura ti Yamaguchi (山口県) ket maysa a prepektura iti Hapon a mabirukan idiay rehion ti Chūgoku idiay isla iti Honshū. Ti kapitoliona ket ti siudad iti Yamaguchi, iti tengnga iti daytoy a prepektura. Nupay kasta, ti kadakkelan a siudad ket ti Shimonoseki.
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Pusok
1465
Ti tawen idi 1465 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Siudad ti Lapu-Lapu
Dagiti baranggay
• Sabang
• Santa Rosa
• Talima
• Tingo
• Tungasan
• San Vicente1
1466
Ti tawen idi 1466 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Mierkoles (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Ambrosio
Ni Aurelius Ambrosius, wenno San Ambrosio (c. 330 – 4 Abril 397), ket maysa idi a obispo iti Milan a nagbalin a maysa kadagiti kaimpluensian nga eklesiastiko a pigura iti maika-4 a siglo. Isu ket maysa kadagiti kasisigud nga uppat a Dagiti doktor ti Simbaan.
Gardanne
Ti Gardanne ket maysa a komuna ti Bouches-du-Rhône a departamento idiay akin-abagatan a Pransia.
Heograpia
Daytoy ket asideg idiay Aix-en-Provence ken Marseille ken adda iti igid ti pagsasabtan ti perokaril a mangisilpo kadagitoy dua a siudad.
Klima
Ti tabla dita baba ket mangipakpakita kadagiti temperatura ken panagtudtudo para iti paset ti panawen ti 1971-2000 :
1464
Ti tawen idi 1464 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Domingo (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Pagsasao a Tobo-Kube
Ti pagsasao a Kube (Hube) ken Tobo, ammo pay a kas Mongi, ket ti pagsasao a Papuano a naisasao idiay Probinsia ti Morobe, Papua Baro a Guinea. Agsinnaranayda a maawatan ken 95% a kognado iti leksiko. Dialects of Kube are Kurungtufu, Yoangen (Yoanggeng).
Bulkan Silay
Ti Bulkan Silay mabalin nga aktibo nga estratobulkan a mabirukan idiay Isla ti Negros, Filipinas.
Magsaysay, Lanao del Norte
Ti Magsaysay ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Magsaysay ket nabingbingay a politikal iti 24 a barbaranggay.
• Babasalon
• Baguiguicon
• Daan Campo
• Durianon
• Ilihan
• Lamigadato
• Lemoncret
• Lubo
• Lumbac
• Malabaogan
• Mapantao
• Olango
• Pangao
• Pelingkingan
• Lower Caningag (Perimbangan)
• Poblacion (Bago-A-Ingud)
• Somiorang
1467
Ti tawen idi 1467 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Huebes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Magsaysay, Lanao del Norte
Dagiti baranggay
• Talambo
• Tawinian
• Tombador
1472
Ti tawen idi 1472 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Mierkoles (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1469
Ti tawen idi 1469 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Domingo (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1471
Ti tawen idi 1471 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Martes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
1470
Ti tawen idi 1470 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Lunes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Pagsasao a Mape
Ti pagsasao a Mape ket ti pagsasao a Papuano a naisasao diiay Probinsia ti Morobe, Papua Baro a Guinea. Dagiti dialekto ket ti Mape, Fukac, Naga, Nigac; mabalin nga awanen dagiti naudi a dua.
Dagiti lehislatibo a distrito iti Manila
Dagiti Lehislatibo a Distrito iti Manila, ket isu dagiti umuna, maikadua, maikatlo, maikapat, maikalima ken maikanem a distrito, ken isu dagitoy ti pannakabagi ti Siudad ti Manila iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas.
Ti Manila ket kasisigud idi a nabingbingay kadagiti dua a pannakabagi a distrito manipud idi 1907 aginggana idi 1949. Idi Hunio 18, 1949, naitignay idi ti Nabaliw a Nainkalintegan a Dokumento ti Siudad ti Manila, daytoy ti nangbingbingay iti siudad kadagiti uppat a kongresional a distritos. Ti siudad ket nagbutos kadagiti uppat a pannakabagi manipud ti Maika-2 a Kongreso aginggana iti Maika-7 a kongreso.
Mega Manila
right|250px
Ti Mega Manila ket isu ti termino nga inus-sar para kadagiti rehion ti Pilipinas iti Tengnga a Luzon, CALABARZON, MIMAROPA ken ti Nailian a Kapitolio a Rehion. Daytoy ket kankanayon nga inus-usar dagiti agiwarwarnak, agipakpaksil, telebision ken ti radio. Ti Mega Manila ket mangiramraman bassit kadagiti suburbo nga adda kadagiti nasursurok a densidad ngem dagiti densidad ti siud-siudad iti kaunegan ti Metro Manila.
Imperio a Romano
Ti Imperio a Romano (IMPERIVM ROMANVM) ket isu ti kalpasan a Republikano a paset ti panawen iti taga-ugma a sibilisasion iti Romano, a naipakadumaan babaen ti maysa a autokratiko a porma iti gobierno ken dakkel a teritorio a tinengtengngel idiay Europa ken ti Mediterraneano.
Ti 500 nga agtawen a Repubika a Romano, a sinarunuanna, ket napakapsot ti yaalsa babaen dagiti nadumaduma a sibil a gubat. Adda dagiti nadumaduma a napaspasamak a kadawyan naidarirag anga agmarka ti panaglasat manipud iti Repaublika iti Imperio, a mairamnan ti pannakaidutok ni Julius Caesar a kas ti agnanayon a diktador (44 BC), ti Gubat iti Actium (2 Septiembre 31 BC), ken ti panagited ti Roman Senado iti Octabion ti honoripiko Augustus (16 Enero 27 BC).
Ti Romano panagpadakkel ket nangrugi kadagiti aldaw iti Republika, ngem ti Imperio ket nagawatna ti kalatakan a gay-at babaen ni Emperador Trajan: itipanawen ti panagturayna (98 aginggana idi 117 AD) ti Imperio a Romano ket nagtengngel kadagiti agarup a 6.5 riwriw km2 iti rabaw tidaga. Gapu ti kadakkel ti panaggay-at ti Imperio ken ti kaatiddog panag-ibtur, dagiti pagadalan kenkultura iti Roma ket adda dagiti nauneg ken nabayag nga impluensia iti panagrangrang-ay iti pagsasao, relihionn, arkitektura, pilosopia, linteg, ken dagiti porma ti gobierno kadagiti tinurayanna a teritorio, a naisangsangayan ti Europa, ken babaen ti kaibuksilan iti Europeano a panagpadakkel iti dagup ti moderno a lubong.
Iti naladaw a maikatlo a siglo AD, ni Dioklesiano ket nagipatakder ti pannakasanay iti panagbingbingay ti turay a nagbaetan dagiti uppat a kumaduaan nga emperadopr (makunkuna a kas ti tetrakia) tapno mapasayaat ti panaksalaknib kadagiti nawatiwat a teritorio, a nagpakabael daytoy ti panagtatingga iti Didigra iti Maikatlo a Siglo. Iti panawen dagiti sumaganad a dekada ti Imperio ket agnanayon a nabingbingay iti Daya/Laud a pagtayyekan. Kalpasan ti ipupusay ni Teodosio I idi 395 naminsan pay daytoy a nabingbingay.
Ti marmarba a Lumaud nga Imperio a Romano ket nalpas idi 476 idi napilit ni Romulus Augustus nga agibbet babaen ti Hermaniko daulo ti gubat a ni Odoakro. Ti Dumaya a Romano wenno Imperio a Bisantino ket nalpas idi 1453 iti ipupusay ni Konstantino XI ken ti pannakatiliw iti Konstantinopla babaen ni Mehmed II, daulo dagiti Otomano a Turko.
Dagiti nagibasaran
Starověký Řím
Candoni
Dagiti baranggay
Ti Candoni ket politikal a nabingbingay iti 9 a barbaranggay.
• Agboy
• Banga
• Cabia-an
• Caningay
• Gatuslao
• Haba
• Payauan
• Poblacion East
• Poblacion West
1474
Ti tawen idi 1474 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Listaan dagiti estado ti Estados Unidos babaen ti sona ti oras
Daytoy ket listaan ti sona ti oras babaen ti estado iti Estados Unidos.
Kaaduan kadagiti estado ket nasakupan da iti maysa a sona ti oras. Nupay kasta, adda met dagti estado nga addaan ti dua a sona ti oras, gapu ti heograpika, sosial a politika wenno ekonomia a ras-rason.
Calatrava, Negros Occidental
Ti Calatrava ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Negros Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Calatrava ket politikal a nabingbingay iti 40 a barbaranggay.
• Agpangi
• Bagacay
• Bantayanon
• Buenavista
• Calampisawan
• Cambayobo
• Castellano
• Cruz
• Dolis
• Hinab-Ongan
• Ilaya
• Laga-an
• Lalong
Pagsasao a Migabac
Ti pagsasao a Migabac ket ti pagsasao a Papuano a naisasao idiay Probinsia ti Morobe, Papua Baro a Guinea.
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Lemery
• Lipat-on
• Lo-ok (Pob.)
• Ma-aslob
• Macasilao
Maigo
Ti Maigo ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Malanog
• Malatas
• Marcelo
Maigo
Dagiti baranggay
• Balagatasa
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Mina-utok
Maigo
Dagiti baranggay
• Claro M. Recto (CMR)
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Menchaca
Maigo
Dagiti baranggay
• Inoma
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Minapasok
Maigo
Dagiti baranggay
• Labuay
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Mahilum
• Paghumayan
• Pantao
Maigo
Dagiti baranggay
• Liangan West
• Mahayahay
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Patun-an
Maigo
Dagiti baranggay
• Maliwanag
• Mentring
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Pinocutan
Maigo
Dagiti baranggay
• Poblacion
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Refugio
Maigo
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• San Benito
Maigo
Dagiti baranggay
• Sigapod
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• San Isidro
Maigo
Dagiti baranggay
• Kulasihan (Villanueva)
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Suba (Pob.)
• Telim
• Tigbao
1475
Ti tawen idi 1475 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Domingo (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Calatrava, Negros Occidental
Dagiti baranggay
• Tigbon
• Winaswasan
Pagsasao nga Italiano
Ti Italiano ( wenno lingua italiana) ket maysa a Romanse a pagsasao a kaaduan ti agsasao idiay Europa: Italia, Suisa, San Marino, Siudad ti Batikano, babaen dagiti minoridad idiay Malta, Monaco, Kroasia, Eslobenia, Pransia, Libya, Eritrea, ken Somalia, ken babaen dagiti emigrante idiay Kaamerikaan ken Australia. Adu kadagiti agsasao ket patneng nga agsasao ti dua a pagsasao iti pagalagadan nga Italiano ken dadduma pay a rehional a pagsasao.
1473
Ti tawen idi 1473 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Ti Arte iti Gubat
Ti Arte iti Gubat ket maysa a taga-ugma a militar a triatado ti Insik a naipammadayawan kenni Sun Tzu (tinawtawagan pay a kas ni "Sun Wu" ken "Sunzi"), ti nangato a nairanggo a heneral, estratehista ken taktiko. Daytoy ket naipammatian a naurnong idi las-ud ti nalasaw a Primabera ken Otonio a paset ti panawen wenno nasapa a paset ti panawen dagiti Nakiginnubat nga Estado. Ti teksto ket buklen dagiti 13 a kapitulo, nga iti tungngal maysa ket naikeddeng iti maysa nga aspeto iti pannakigubat. Daytoy ket sapasap a naam-ammuan a depinitibo nga obra iti militar nga estratehia ken taktika iti panawenna. Isu daytoy ti kadayegan ken impluensia kadagiti Pito a Klasiko ti Militar iti Tsina, ken: "para kadagiti napalabas a dua a ribu a tawtawen ti kangrunaan a triatado ti militar iti Asia, nga uray ti kadawyan a tao ket ammona daytoy iti naganna." Daytoy ket adda iti pannakaimpluensia iti Akindaya ken Akinlaud a panagpanpanunot ti militar, taktika ti negosio, nainkalintegan nga estratehia ken iti labesna.
Ti libro ket immuna a naipatarus iti Pagsasao a Pranses idi 1772 babaen ti Pranses a Hesuita a ni Jean Joseph Marie Amiot ken ti bassit a pannakaipatarus iti Ingles ket pinadas idi babaen ti Britaniko nga opisial a ni Everard Ferguson Calthrop idi 1905. Ti immuna nga na-anotado patarus ti Pagsasao nga Ingles ket nakompleto ken inpablaak babaen ni Lionel Giles idi 1910. Dagiti nadumaduma a daulo a kas ni Mao Zedong, Heneral Vo Nguyen Giap, Baron Antoine-Henri Jomini, Heneral Douglas MacArthur ken dagiti daulo ti Imperial a Hapon ket nangalada kadagiti inspirasion manipud iti daytoy nga obra.
1476
Ti tawen idi 1476 ket bisiesto a tawen a nangrugi iti Lunes (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Huliano.
Siudad ti Cavite
Ti Siudad ti Cavite ket maysa a maika-4 a klase a siudad iti probinsia ti Cavite iti Filipinas. Sakupen ti siudad ti kasla kawit ti sukogna a peninsula a nagrungarong iti Luek Manila. Kabeddengna dagiti ili ti Noveleta iti abagatan. Paset ti siudad ti nalatak nga isla ti Corregidor kasta met dagiti purpuro ti Caballo, La Monja, El Fraile, Sta. Amalia, Carabao ken Limbones. Sigud a ti Siudad ti Cavite ti kapitolio ti Cavite, agingga idi 1954 a pannakayakar ti kapitolio iti Siudad ti Trece Martires.
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Cavite ket adda kadagiti 5 a distrito ti Siudad ti Cavite, ti Dalahican, Santa Cruz, Caridad, San Antonio, ken ti San Roqueket ken nabingbingay a politikal iti 84 a barbaranggay.
• Baranggay 1 (Hen. M. Alvarez)
• Baranggay 2 (Hen. C. Tirona)
• Baranggay 3 (Hen. E. Aguinaldo)
• Baranggay 4 (Hen. M. Trias)
• Baranggay 5 (Hen. E. Evangelista)
• Baranggay 6 (Diego Silang)
• Baranggay 8 (Manuel S. Rojas)
• Baranggay 9 (Kanaway)
• Baranggay 10-A (Kingfisher A)
• Baranggay 10-B (Kingfisher B)
• Baranggay 11 (Lawin)
• Baranggay 12 (Love Bird)
• Baranggay 13 (Aguila)
Nanae, Hokkaido
Ti Nanae (七飯町) ket ti maysa nga ili a mabirukan idiay Subprepektura ti Oshima, Hokkaido, Hapon.
Siudad ti Cavite
Dagiti baranggay
• Baranggay 14 (Loro)
Nanae, Hokkaido
Manipud idi Marso 2018, ti ili ket addaan iti nakarlulo a populasion iti 28,457, kadagiti 13,639 a sangkabalayan, ken ti densidad ti populasion iti 130 a tattao tunggal maysa a km². Ti dagup a kalawa ket 216.61 km².
Metal
Ti metal (manipud ti Griego "μέταλλον" – métallon, "mina, pagbatuan, metal" ) ket isu ti solido a materiales (ti maysa a elemento, kompuesto, wenno alloy) a kadawyan a natangken, nasileng, ken makailanga ti nasayaat nga elektrikal ken panagkukua iti pudot. Dagiti metal ket kadawyanda a naalumaymay, dagitoy ket mapanday wenno pemanente a matalmegan iti sukogda nga awan a saan amatukkol wenno agberre ken dagitoy pay ket mabalin a malunag (maipagtipon wenno malunag) ken naalumaymay (mabalin a maaramid iti naingpis a barot). Agdama a, 91 kadagiti 118 a dagup dagiti elemento iti periodiko a lamisaan ket naidasig dagitoy a kas metal.
Siudad ti Cavite
Dagiti baranggay
• Baranggay 15 (Kilyawan)
Ti Lugar ti Metropolitano ti Ginget Aburrá
thumb|270px|Lokasion ti rehion ti Ginget ti Aburrá iti kaunegan ti [[Departamento ti Antioquia.]]
Metal
Ti kaibuksilan ti pannakaibaga ti "metal" ket maigiddiat para kadagiti nadumaduma a komunidad. Kas pagarigan, dagiti astronomo ket usarenda ti sapasap a pannangibaga ti "metal" para iti pakainugotan a mangipalawag kadagiti amin nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio (dagiti kangrunaan a pakabuklan dagiti  bituen, naurnong nga isu met ti pakabuklan ti kaaduan a makitkita abanag iti law-ang). Isunga, iti astronomia ken pisikal a kosmolohia, ti metalisidad ti maysa na naga ket isu ti proporsion iti banagna a bunukel dagiti kimiko nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio. Iti pay maipatinayon, adu kadagiti elemento ken dagiti kompuesto a kadawyan a saan a naidasig a kas dagiti metal ngem agbalin dagitoy a metaliko babaen kadagiti nangato a presion; dagitoy ket naamammuan a kas dagiti metaliko ng aalotropo dagiti saan ametal.
Ti Lugar ti Metropolitano ti Ginget Aburrá
Ti Lugar ti Metropolitano ti Ginget Aburrá (Espaniol: Área Metropolitana del Valle de Aburrá) ket ti maikadua a kangrunaan unay ken natagtagitao a lugar ti metropolitano iti Colombia. Ti rehion ket buklen babaen dagiti 10 a munisipalidad, ti Medellín ti kangrunaan unay ken kadakkelan ken isu ti kapitolio a siudad ti Departamento ti Antioquia.
Pakasaritaan
thumb|270px|Dagiti munisipalidad iti Lugar ti Metropolitano ti Medellín (iti nangisit a marisdapo, ti maitutop a siudad)
Ti dagup a populasion dagiti 10 a siudad ken dagiti munisipalidad a mangbukel iti daytoy a lugar ti metropolitano ket gangani nga 4 riwriw nga agtataeng. Ti panagpadur-as ti Ginget ti Aburra ket napasamak kadagiti tawen ti 1930 kalpasa nti napardas nga iya-adu iti populasion a nagpataud iti konurbasion ti Medellín, Itagüí, Envigado ken Bello.
Ti Medellín, kas ti kapitolio ti Departamento ti Antioquia, ti kangrunaan a sentro ti ekonomia ken ayan dagiti kaaduan nga entidad ti lokal a gobiernomaket nagkontribusion iti napardas a panagpadur-as iti urbano a nagsagepsep kadagiti adu a corregimiento a kas ti Robledo, La América, La Floresta, Guayabal ken Belén, ken dagiti dadduma pay. Iti industrialisasion, dagiti klase ti tengnga ket nangatngato ket immalisda kadagiti akin-abagatan a parte ti siudad a kas ti El Poblado, a kanungpalan a nakaabot iti siudad ti Envigado, bayat a dagiti klase ti agtrabtrabaho a populasion ti Medellín kety inabotda dagiti siudad iti amianan iti (Bello) ken ti abagatan a laud (Itagüí).
Rehion
Iti heograpia, dagiti rehion ket mabalin a kaaduan a mabingbingay babaen ti pisikal a pakailasinan (pisikal a heograpia), dagiti nagbanagan ti tao a pakailasinan (heograpia ti tao), ken ti pannakitinnignay ti Kinatao iti enbironmento (enbironmental a heograpia). Dagiti heograpiko a rehion ken dagiti subrehion ket kaaduan a naipalplawagan babaen ti bukodda a saan nga apag-isu a pannakaipalawag, ken sagpaminsan pay dagiti panagdaliasat a pagbeddengan, malaksid iti heograpia ti tao a ti masakupan a luglugar a kas dagiti nailian a pagbeddengan ket nasayaat a naipalawag iti linteg.