cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Pakasaritaan
Idi 1950, ti Departamento iti Kaunegan ket narakrak ket dagiti pamay-anna ket naiyalis iti Opisina ti Sibil a Pannakibiang babaen ti Opisina ti Presidente. Idi Enero 6, 1956, ti opisina ti Presidente a Panagtulong iti Panagrang-ay ti Komunidad (PACD) ket napartuat. Ti Departamento ket naisubli idi Nobiembre 7, 1972, idi napartuat ti Departamento ti Lokal a Gobierno ken Panagrang-ay ti Komunidad (DLGCD). Idi 1978, ti DLGCD ket naurnos manen ken nanaganan ti Ministro ti Lokal a Gobierno (MLG) ken kalpasan daytoy ti Departamento ti Lokal a Gobierno (DLG).
Talavera
Dagiti baranggay
• Pag-asa (Poblacion)
Pagsasao a Minaveha
Ti pagsasao a Minaveha, wenno Kukuya, ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Isla Fergusson iti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Maligaya
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Mapanas
Cordon
Dagiti baranggay
• Wigan
Motiong
Dagiti baranggay
• Canatuan
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Malitbog
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Santa Monica
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita para ubbing
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Visitacion
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Alfonso
Capas
Dagiti baranggay
• Manlapig
Pagsasao a Taupota
Ti pagsasao a Taupota ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea. Daytoy ket agparang a mabalin a lugar ti dialekto, kadagiti akin-abagatan a karuay a matawtawagan iti Wa'ema ken akinlaud a Wedau.
Capas
Dagiti baranggay
• Maruglu
Samar
Dagiti ili
• Santa Rita
Capas
Dagiti baranggay
• Santa Juliana
• Santa Lucia
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Ambalingit
Capas
Dagiti baranggay
• Santa Rita
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Baybayaoas
• Bigbiga
Virac
Dagiti baranggay
• San Juan (Poblacion)
Santa Rita, Samar
Ti Santa Rita ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Mondragon
Paranas
Dagiti baranggay
• Mangcal
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Santo Niño (Poblacion)
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
Ti Santa Rita ket politikal a nabingbingay iti 38 a barbaranggay.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Mapangpang
Motiong
Dagiti baranggay
• Candomacol
Gamu
Dagiti baranggay
• Buenavista
Paranas
Dagiti baranggay
• Maylobe
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Caloocan
Friedrich Nietzsche
Ni Friedrich Wilhelm Nietzsche (Oktubre 15, 1844–Agosto 25, 1900) ket maysa a naindaklan a naimpluensia a pilosopo, sikolohia, ken pilologo nga Aleman. Maysa isuna a napeklan a kritiko ti Kristianismo, Utilitarianismo, idealismo nga Aleman, romantisismo nga Aleman, ken ti sapasap a modernidad.
Samar
Dagiti ili
• Tagapul-an
Tagapul-an
Dagiti baranggay
Ti Tagapul-an ket politikal a nabingbingay iti 14 a barbaranggay.
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Balutu
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Rafael Rueda, Sr. Poblacion
Gandara
Dagiti baranggay
• Pologon
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Lomboy
Virac
Dagiti baranggay
• San Pablo (Poblacion)
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Alegria
Santa Margarita, Samar
Ti Santa Margarita ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Padre Burgos
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Matingkis
Motiong
Dagiti baranggay
• Capaysagan
Capas
Dagiti baranggay
• Santo Domingo 1st
Motiong
Dagiti baranggay
• Caranas
• Caulayanan
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Salaysay
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Pakasaritaan
Idi Disembre 13, 1990, Republika a Tignay (R.A.) 6975 ket napirmaan iti maysa a linteg a nagpartuat ti Nailian a Polis ti Filipinas, Opisina ti Panagsalaknib ti Uram, Opisina ti Pagbaludan ken Penolohia ken ti Kolehio ti Pakatalgedan iti Publiko ti Filipinas babaen ti naurnos manen a Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno (DILG).
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Palapag
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Cantaguic
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Baquiw
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Cafe
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Calabtangan
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Calius Gueco
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Pintuyan
Talavera
Dagiti baranggay
• Pantoc Bulac
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Laygayon
Capas
Dagiti baranggay
• Santo Domingo 2nd
• Santo Rosario
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Pakasaritaan
Ti baro a DILG ket intiponna ti Komision ti Nailian a Polis (NAPOLCOM), ken amin nga opisina, ken dagiti agtigtignay a paset ti dati a DILG babaen ti Ehekutibo a Bilin Bilang. 262. Ti pannakaipasa ti R.A. 6975 ket nangidalanan ti panagkaykaysa dagiti lokal a gobierno ken ti puersa ti polis kalpasan ti 40 a tawtawen a panagsisina.
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Canyaki
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Estruktura ti organisasion
Dagiti sumaganad a Serbisio ket nabango ti Maitutop a Departamento:
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Erenas
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Estruktura ti organisasion
Ti DILG ket buklen pay dagiti sumaganad nga opisina:
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Guadalupe
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Estruktura ti organisasion
Dagiti sumaganad a linia nga ahensia ket mangbukel ti paset ti DILG:
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Hernandez
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Estruktura ti organisasion
Dagiti sumaganad a patakder ti edukasion ket naikapet ti DILG:
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Anibongon
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
Virac
Dagiti baranggay
• San Pedro (Poblacion)
Gandara
Dagiti baranggay
• Purog
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Castillo
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Saint Bernard
Motiong
Dagiti baranggay
• Hinica-an
Talavera
Dagiti baranggay
• Pinagpanaan
• Poblacion Sur
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Drama
Pagsasao a Swahili
Ti pagsasao a Swahili wenno Kiswahili ket maysa a pagsasao a Bantu nga insasao dagiti nadumaduma a grupo ti etniko nga agtataeng kadagiti nadumaduma a lugar iti aplaya ti Kanal Mozambique manipud iti akin-amianan a Kenya aginggana iti akin-amianan a Mozambique, a mairaman ti Is-isla ti Komoros. Isasao pay daytoy dagiti grupo ti minoridad nga etniko iti Somalia. Uray no lima a riwriw a tattao ti agsasao iti Swahili a kas ti nakayanakan a pagsasaoda, daytoy ket naus-usar a kas maysa a lingua franca iti kaaduan ti Daya nga Aprika, a kayatna a sawen ket ti dagup a bilang dagiti mangisasao ket nasurok a 60 a riwriw. Ti Swahili ket agserserbi a kas maysa a nailian, wenno opisial a pagsasao, kadagiti lima a pagilian: ti Tanzania, Kenya, Uganda, ti Komoros ken ti Demokratiko a Republika ti Kongo.
Friedrich Nietzsche
Dakkel ti nagapuananna ket maysa isuna a napateg a pammakauna ti maika-20 a siglo nga existensialismo, maysa a paratignay iti post-structuralismo ken maysa nga impluensia iti postmodernismo.
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Macalong
Gamu
Dagiti baranggay
• Dammao
Gandara
Dagiti baranggay
• Rawis
• Rizal
• Samoyao
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Santo Rosario
Paranas
Dagiti baranggay
• Minarog
Motiong
Dagiti baranggay
• Inalad
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Naglabrahan
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Guinbarucan
Pagsasao a Swahili
Adda dagiti bolabulario a Swahili a naala manipud iti Arabiko babaen it ad-adu ngem duapulo a siglo a pannakaiyasidegan dagiti agsasao ti Arabiko a nagtataeng idiay aplaya ti abagatan a daya nga Aprika. Daytoy ket naginaynayon pay kadagiti Persiano, Aleman, Portuges, Ingles, ken Pranses a balikas iti bokabulariona babaen ti pannakaiyasasidegna kadagiti napalabas a lima a siglo.
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Aslum
Anao
Dagiti baranggay
• Poblacion
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Balatguti
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Caocaoayan
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Pambujan
Samar
Dagiti ili
• Talalora
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Layo
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Tampok
Talavera
Dagiti baranggay
• Pula
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Palusapis
• Pandalla
• Poblacion East
Friedrich Nietzsche
Nalatak ni Nietzsche kas maysa nga existensialista a filosopo a nangibatad a "natayen ti Dios" ngem nupay kasta daytoy a batad ket maibilang a maysa kadagiti saan a unay a maaw-awatan iti amin a literatura ti maika-19 a siglo. Saan a literal a a pisikal a natayen ti Dios ditoy ngem ketdi dayutoy a panangisao ket maysa a kontroversial a panangibaga ni Nietzsche a ti Dios ket naikupinen iti biag ti kaaduan a tattao uray saanda a madmadlaw. Ti "pannakatay ti Dios" ket maysa a wagas a panangideklara a dagiti tao ket didan mamatpati iti urnos ti sangkataw-an. Ti ipapatay ti Dios, segun ken ni Nietzsche, ket saan laeng a panangiwaksi iti urnos a cosmic wenno pisikal ngem ketdi panangiwaksi met kadagiti naan-anay a tagipatgen, ti panangiwaksi iti pammati iti maysa nga objetibo ken sanglubongan a morales a linteg. Mangitunda daytoy iti nihilismo ket isu ti inobra ni Nietzsche ti mangsapul iti solusion tapno maadal manen dagiti fundacion dagiti naintaoan a tagipatgen.
Capas
Dagiti baranggay
• Talaga
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Matayumtayum
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• San Francisco
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Ferdinand E. Marcos Poblacion
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Baras
Anao
Dagiti baranggay
• Rizal
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Basud (Pob.)
Anao
Dagiti baranggay
• San Francisco East
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Buenavista
• Cabunga-an
Anao
Dagiti baranggay
• San Francisco West
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Mayang
Anao
Dagiti baranggay
• San Jose North
• San Jose South
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Motrico
• Paludpud
• Rizal
• San Isidro (Poblacion)
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• San Juan (Cabalian)
• San Ricardo
Abagatan a Korea
Ti Abagatan a Korea, opisial a ti Republika ti Korea (Koreano: Daehan Minguk ), ket maysa a naturay nga estado idiay akin-abagatan a paset iti Koreano a Peninsula. Naipalawag daytoy iti maysa a resolusion ti U.N. idi 1948 a kas daytoy laeng ti nalintegan a gobierno idiay Korea. Ti nagan a "Korea" is ket naala manipud iti Goryeo, maysa a dinastia a nagturay kadagti Tengnga a Panawen.
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Silago
Abagatan a Korea
Dagiti kaarrubana ket ti Tsina iti laud, ti Hapon iti daya, ti Amianan a Korea iti amianan, ken ti Baybay Daya a Tsina iti abagatan. Ti Abagatan a Korea ket naisadag iti natemplado a sona ti amianan nga daytoy ket addan ti kaaduan kabanbantayan a dagdaga. Naksakup daytoy ti dagup a kalawa a 99,392 kuadrado kilometro ken addaan iti populasion ti agarup a 51 a riwriw. Ti kapitoliona ken kadakkelan a siudad ket ti siudad ti Seoul, nga addaan iti populasion iti 10 a riwriw.
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Sogod
Abagatan a Korea
Ti arkeolohia ket mangipakpakita a ti Peninsula ti Korea ket sinakup idi babaen ti Akin-baba a Paleolitiko a paset ti panawen (2.6 Ma–300 Ka). Ti pakasaritaan ti Korea ket mangrugi ti pannakapundar ti Gojoseon idi 2333 SK babaen ti naipakasaritaan a Dan-gun. Kalpasan ti panagkaykaysa ti Tallo a Pagpagarian ti Korea babaen ni Silla AD 668, ti Korea ket tinurayan idi babaen ti Dinastia a Goryeo (918–1392) ken Dinastia a Joseon (1392–1910). Daytoy ket insilpo babaen ti Imperio ti Hapon isi 1910. Idi patingga ti Maikadua a Gubat ti Sangalubongan, ti Korea ket nabingbingay idi kadagiti sona a panagsakup ti Sobiet ken Estados Unidos. Ti maysa a panagbubutos ket natengngel idti sona ti Estados Unidos idi 1948 a nakaiturongan ti pannakapartuat ti Republika ti Korea. Uray no ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ket nangipasa iti resolusion a nangirangang a ti Republika laeng ti nainkalintegan a gobierno idiay Korea, dagiti Sobiet ket nangipatakderda iti kasuppiat a gobierno idiay Amianan.
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Rosario
Joseph Smith, Jr.
Ni Joseph Smith, Jr. (Disiembre 23, 1805Hunio 27, 1844) ket ti kangrunaan a nangbangon ken daulo ti tignay a Santo iti Maudi nga Aldaw, nga ammo pay kas Mormonismo, a pakairamanan dagiti denominasion a kas iti Ti Simbaan ni Hesu-Kristo kadagiti Santo iti Maudi nga Al-aldaw ken ti Komunidad ni Kristo. Ibilang ken daydayawen dagiti pasurot ni Smith isuna a kas maysa a propeta kadagiti maudi nga al-aldaw.
Echague
Ti Echague ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Motiong
Dagiti baranggay
• Linonoban
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Corocawayan
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Salaysay
Gandara
Dagiti baranggay
• San Agustin
Gamu
Dagiti baranggay
• Furao
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Culatingan
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Bagolibas
Anao
Dagiti baranggay
• San Roque
1983 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1983 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Tomas Oppus
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Loctob
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Maysa-a-parang a drama
Pagsasao a Pekal
Ti pagsasao a Pekal ket ti pagsasao a Malayano nga insasao dagiti agarup a 30,000 a tattao iti isla ti Sumatra idiay Indonesia, ken kaaduan a naipangpangruna idiay Rehensia ti Mukomuko iti Probinsia ti Bengkulu. Daytoy ket nasken a saan nga iyallilaw iti pagsasao a Mukomuko/dialekto nga as-asideg a maikabagian ngem maisalunima manipud iti Pekal. Daytoy ket addaan pay iti adu nga impluensia manipud iti Pagsasao a Rejang nga isu ti kaaduan a naisasao a pagsasao iti probinsia.
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Drama
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Janipon
Gamu
Dagiti baranggay
• Guibang
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Canuto Ramos Poblacion
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Binanalan
Anao
Dagiti baranggay
• Santo Domingo
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Nobela
Sasao a Malayano
Ti sasao a Malayano wenno sasao a Malayo ket dagiti grupo ti asideg nga agkakabagian a pagsasao nga insasao babaen dagiti Malayo ken dagiti mainaig a tattao iti ballasiw ti Brunei, Indonesia, Malaysia, Singapur, Akin-abagatan a Tailandia ken dagiti adayo nga akin-abagatan a parte ti Filipinas. Dagitoy ket tradisionaldan a naidasig a kas Malayo, Para-Malayo, ken Aborihinal a Malayo, ngem daytoy ket mangipaltiing ti heograpia ken etnisidad imbes a ti maitutop a lingguistiko a pannakaidasig. Ti sasao a Malayano ket agsinnaranayda a maawatan kadagiti agdumaduma a gay-at, ngem ti panangisalunima a pagbaetan ti pagsasao ken dialekto ket saan a nalawag kadagiti adu a kaso.
Virac
Dagiti baranggay
• San Roque (Poblacion)
Pagsasao a Swahili
Pakasaritaan
thumb|left|160px|Urayno daytoy ket kasisigud a naisurat ti [[Arabiko a sinuratan, Ti Swahili ket naisurat tattan ti maysa a Latin nga abesedario nga impaammo babaen dagiti Kristiano a Misionario ken dagiti administrador ti kolonia. Ti teksto a naipakita ditoy ket ti Katoliko a bersion ti Amami. ]]
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Carabaoan
Gandara
Dagiti baranggay
• San Antonio
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Dungan
Jones, Isabela
Ti Jones ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Pagsasao a Yakaikeke
Ti pagsasao a Yakaikeke (Iakaikeke) ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea.
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Ilijan
Samar
Dagiti ili
• Tarangnan
Amianan a Samar
Dagiti ili
• San Antonio
1984 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1984 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Anao
Dagiti baranggay
• Sinense
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Nobela
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Ababa a sarita
Sasao a Malayano
Ti Aborihinal a Malayo ket ti sasao a Malayano nga insasao babaen dagiti Orang Asli (Proto-Malayo) idiay Malaya. Dagitoy ket ti Jakun, Orang Kanaq, Orang Seletar, ken Temuan.
Dagiti sabali a sasao a Malayano, a saan a mairaman kadagitoy a grupo, ket mainaigda iti panagpadakkel ti dagiti Malayo iti ballasiw ti purpuro. Dagitoy ket mairaman ti Malayo ti Malaka (Malaysio ken Indones), Malayo Kedah, Kedayan/Malayo Brunei, Malayo Berau, Malayo Bangka, Malayo Jambi, Malayo Kutai, Loncong, Malayo Pattani, ken Banjares.
Virac
Dagiti baranggay
• San Vicente
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Cubcub
Pagsasao a Swahili
Taudan
Dagiti eskolar ket awananda iti makaanay a pakasaritaan wenno arkeolohiko nga ebidensia tapno mangpalubos kaniada a mangibaga ti pudno a petsa ken lugar a rimsuaan ti pagsasao a Swahili wenno ti Swahili a kultura. Nupay kasta, daytoy ket naipampanunotan a ti tattao nga agsasao ti Swahili ket simmakupda kadagiti agdama a teritorio, a mangkepkep ti Taaw Indiano, a nanipud idi kasakbayan ti 1000 A.D. Dagiti Arabo nga agtagtagilako ket ammoda nga adaanda iti nawatiwat a pannakaiyasideg ti aplaya a tattao manipud iti saan a naladladaw ngem maika-6 a siglo A.D., ken ti Islam ket nangrugrugi a naiwarwaras idiay igid nga Aplaya ti Daya nga Aprika manipud idi saan a naladladaw ngem maika-9 a siglo.
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Iba-Ibayo
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Ilo (Pob.)
• Lobelobe
• Pinanangnan
ISO 639:q
!qaa ... qtz !qua !qub !quc !qud !que !quf !qug !quh !qui !(quj) !quk !qul !qum !qun !qup !quq !qur !qus !(qut) !(quu) !quv !quw !qux !quy !quz !qva !qvc !qve !qvh !qvi !qvj !qvl !qvm !qvn !qvo !qvp !qvs !qvw !qvy !qvz !qwa !qwc !qwh !qwm !qws !qwt !qxa !qxc !qxh !(qxi) !qxl !qxn !qxo !qxp !qxq !qxr !qxs !qxt !qxu !qxw !qya !qyp
Echague
Dagiti baranggay
Ti ili ti Echague ket nabingbingay a politikal iti 64 a barbaranggay.
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Dutung-A-Matas
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• La Paz
Talavera
Dagiti baranggay
• Pulong San Miguel (Poblacion)
Jones, Isabela
Dagiti baranggay
Ti ili ti Jones ket nabingbingay a politikal iti 42 a barbaranggay.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Raymundo Eugenio Poblacion
Abagatan a Korea
Nangrugi ti Gubat ti Koreano idi 1950 idi rinaut ti Abagatan dagiti puersa manipud iti Amianan. Nagpaut ti gubat iti tallo a tawen ken nairaman ti Estados Unidos, Tsina, ti Kappon ti Sobiet, ken dagiti dadduma pay a pagpagilian. Ti pagbeddengan a nagbaetan kadagitoy dua a pagilian ket agtultuloy a kas ti kakaruan a napasammakedan iti lubong. Kadagiti dekada a simmaruno, ti ekonomia ti Abagatan a Korea ket dimmakkel unay ken ti pagilian ket nabaliwan iti maysa a nangruna nga ekonomia. Ti sibilian a gobierno ket sinukatanna ti militar a turay idi 1987. Iti agdama, ti Abagatan a Korea ket addaan iti nainget a linteg ti panagtengngel ti paltog a mairanggo kadagiti pagilian nga addaan iti kabassitan a bilang dagiti armas iti tungngal maysa a tao.
Pagsasao a Swahili
Taudan
Dagiti tao manipud idiay Oman ken idiay Golpo ti Persia Persian ket nagtaengda idiay Purpuro ti Zanzibar, a nangtulong daytoy ti panakaiwaras tiIslam ken ti pagsasao a Swahili ken kultura nga adda dagiti nangruna paglakuan ken sentro ti kultura nga ad-adayo ngem ti Sofala (Mozambique) ken Kilwa (Tanzania) iti abagatan, ken Mombasa ken Lamu idiay Kenya, Barawa, Merca, Kismayo ken Mogadishu (Somalia) iti amianan, ti Is-isla ti Komoros ken akinamianan a Madagascar idiay Taaw Indiano.
Sasao a Malayano
Adda pay dagiti nadumaduma a pagsasao a kreol a naibatay iti Malayo, a kas ti Betawi, Malayo Cocos, Malayo Manado ken Malayo ti Sabah, a mabalin nga ad-adu wenno basbassit a maisalumina manipud iti pagalagadan a (Malaka) Malayo.
Gamu
Dagiti baranggay
• Lenzon
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Takut
Anao
Dagiti baranggay
• Suaverdez
Paranas
Dagiti baranggay
• Nawi
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Salaysay
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• San Roque (Poblacion)
Echague
Dagiti baranggay
• Angoluan
• Annafunan
• Arabiat
• Aromin
• Babaran
• Bacradal
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Gayonggayong
Echague
Dagiti baranggay
• Buneg
Talavera
Dagiti baranggay
• Sampaloc
Abagatan a Korea
Ti Abagatan a Korea ket maysa a presidensial a republika a mangbukel kadagiti 17 nga administratibo a pannakabingbingay ken maysa daytoy a narang-ay a pagilian nga addaan iti nangato unay nga alagaden ti panagbiag. Daytoy ti maikapat a kadakkelan nga ekonomia ti Asia ken ti maika-15 (nominal) wenno Maika-12 (Pagpadaan ti kapigsa ti panag-gatang) a kadakkelan nga ekonomia iti lubong. Ti ekonomia ket pinaadar kadagiti panagiluas, nga adda dagiti pannakaipatenga ti panagpataud kadagiti elektronika, dagiti lugan, dagiti panagaramid ti barko, makina, dagiti petrokimiko ken robotika. Ti Abgatan a Korea ket kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, WTO, ken OECD, ken ti nangpundar a kameng ti APEC ken ti Pantok ti Daya nga Asia.
Etimolohia
Ti nagan a Korea ket nagtaud manipud iti Goryeo, a mangibagbaga ti taga-ugma a pagarian ti Goguryeo, ti immuna a dinastia ti Korea a binisita babaen dagiti agtagtagilako a Persiano a nangibagbaga iti daytoy iti Koryŏ (Goryeo; 고려) a kas Korea. Ti termino a Koryŏ ket kaaduan pay a nausar tapno mangibaga ti Goguryeo, a bukod a nanginagan kaniana iti Koryŏ idia maika-5 a siglo. Uray ti kaadda dagiti panangiletra iti Corea ken Korea kadagiti pablaak ti maika-19 a siglo, adda met dagiti Koreano a namatmati a ti Imperio ti Hapon, iti dayta a panawen ti panagsakup ti Hapon, ket nangigagara ti naiyalagad a panangiletra iti Korea, a mangaramid ti Hapon nga umuna nga alpabetiko nga agparang.
Babaen ti turay ti Hapon, ti "Joseon" ket nagbalin nga opisial a nagan para iti intero a teritorio, ngem saan daytoy a unibersal nga inaw-awat. Idi las-ud ti daytoy a panawen, adda met dagiti nadumaduma a grupo a nakilaban para iti pannakawayawaya, ti kadayegan ket ti Daehan Minguk Imsi Jeongbu.
Gandara
Dagiti baranggay
• San Enrique
Paranas
Dagiti baranggay
• Pabanog
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Maysa-a-parang a drama
Paranas
Dagiti baranggay
• Paco
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Drama
Paranas
Dagiti baranggay
• Pagsa-ogan
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Nobela
Paranas
Dagiti baranggay
• Pagsanjan (Pagsan-an)
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
Paranas
Dagiti baranggay
• Patag
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
Paranas
Dagiti baranggay
• Pequit
Motiong
Dagiti baranggay
• Malobago
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Poblacion North
Gamu
Dagiti baranggay
• Linglingay
Talavera
Dagiti baranggay
• San Miguel na Munti
Amianan a Samar
Dagiti ili
• San Isidro
Santo Niño, Samar
Dagiti baranggay
• Villahermosa
Jones, Isabela
Dagiti baranggay
• Abulan
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Crisanto Sanchez Poblacion
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Sierra
Echague
Dagiti baranggay
• Busilelao
Virac
Dagiti baranggay
• Ibong Sapa (San Vicente Sur)
Samar
Dagiti ili
• Villareal
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Libertad
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Madalunot
Paranas
Dagiti baranggay
• Poblacion 1
Talalora
Ti Talalora ket maysa a maika-6 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Jones, Isabela
Dagiti baranggay
• Addalam
Kuwait
Ti Kuwait, opisial a ti Estado ti Kuwait (دولة الكويت, Dawlat al-Kuwayt) ket maysa a naturay nga Arabo nga estado a naisanglad idiay amianan a daya iti Arabiano a Peninsula idiay Akinlaud nga Asia. Nabeddengan daytoy babaen ti Saudi Arabia iti abagatan idiay Khafji, ken Irk iti amianan idiay Basra. Naisadag daytoy idiay amianan a laud nga igid iti Golpo Persiano. Ti nagan a Kuwait ket naala manipud ti Arabiko أكوات ākwāt, ti ad-adu ngem maysa ti كوت kūt, a kayatna a sawen ket pagsammakedan a naipatakder iti asideg ti danum. Daytoy a pagilian ket sakupenna ti kalawa a 17,820 kuadrado kilometro (6,880 kd mi) ken addaan ti populasion iti agarup a 3.5 riwriw.
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Ababa a sarita
Talavera
Dagiti baranggay
• San Pascual
Kenya
Ti Kenya, opisial a ti Republika ti Kenya, ket maysa a pagilian idiay Daya nga Aprika a naisanglad idiay ekuador. Adda ti Taaw Indiano iti abagatan a daya, daytoy ket nabeddengan babaen ti Tanzania iti abagatan, ti Uganda iti laud, ti Abagatan a Sudan iti amianan a laud, ti Etiopia iti amianan ken ti Somalia iti amianan adaya. Ti Kenia ket adda ti kalawa ti daga iti 580,000 km2 ken ti populasion ti sumurok a 43 a riwriw nga agtataeng. Ti pagilian ket nainaganan manipud ti Bantay Kenya, ti maysa a nasingsangayan a dulon ken maikadua kadagiti kangatuan a tuktok ti bantay idiay Aprika. Ti kapitolio ken kadakkelan a siudadna ket ti Nairobi.
Amianan a Samar
Dagiti ili
• San Jose
Paniqui
Ti Paniqui ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Labangbaybay
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Salaysay
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Agustin
Virac
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Talalora
Dagiti baranggay
Ti Talalora ket politikal a nabingbingay iti 11 a barbaranggay.
• Bo. Independencia
Samar
Dagiti ili
• Zumarraga
Jones, Isabela
Dagiti baranggay
• Arubub
Moncada, Tarlac
Ti Moncada ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Green Village
1985 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1985 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Benneg ti Pilipino
Ababa a sarita
Daniw
Salaysay
Maysa-a-parang a drama
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Magdawat
Amianan a Samar
Dagiti ili
• San Roque
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Poblacion South
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Luna
Paniqui
Dagiti baranggay
• Abogado
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Mataluto
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Juan
Gandara
Dagiti baranggay
• San Francisco
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Salaysay
Motiong
Dagiti baranggay
• Mararangsi
Pagsasao a Tawala
Ti pagsasao a Tawala ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea. Daytoy ket insasao babaen dagiti 20,000 a tattao nga agtateng kadagiti karso ken dagiti bassit a purok ti peninsula ti Day a Rawis, kadagiti igid ti Luek Milne ken dagiti lugar iti is-isla ti Sideia ken Basilaki. Adda dagiti agarup a 40 a nangruna a sentro ti populasion nga iti tunggal maysa ket agsasao iti agpapada a dialekto, ngem gapu iti proseso ti kolonisasion adda met dagiti sangkabassit a sentro a nakagun-od iti ad-adu a prominente ngem dagiti dadduma.
Gamu
Dagiti baranggay
• Mabini
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Manaing
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Poblacion West
Talalora
Dagiti baranggay
• Malaguining
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Rizal
• San Andres
• San Antonio
• San Felipe
Echague
Dagiti baranggay
• Caniguing
Ramos, Tarlac
Ti Ramos ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
1977 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1977 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Nipa
Pagsasao a Swahili
Taudan
Nagrugi idi agarup a 1800, dagiti agturturay ti Zanzibar ket nagurnosda panaglaklako a panagbanbaniaga idiay kaunegan ti nangruna a daga, aginggana kadagiti nadumaduma a danaw idiay Rengngat ti Daya nga Aprika ti kontinente. Dagitoy idi ket nangipatakderda kadagiti permanente a dalan ti panaglaklako, ken dagiti agsasao ti Swahili nga aglaklako ket nagtaengda kadagiti pagsardengan kadagiti igid ti baro a dalan ti paglaklakuan. Para idi kaaduan, daytoy a pamay-an ket saan a nangiturong ti napudno a kolonisasion. Ngem ti kolonisasion ket rimsua idiay laud ti Danaw Malawi, a tattan ket ti Probinsia ti Katanga ti Demokratiko a Republika ti Kongo, a nangited ti adu a nagbalbaliw a dialekto.
Luna, Isabela
Ti Luna ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Gandara
Dagiti baranggay
• San Isidro (Dao)
Italia
Ti Italia (Italia ), opisial a ti Italiano a Republika wenno ti Republika iti Italia  (Repubblica italiana ), ket maysa a unitario a parlamentario a republika idiay Abagatan a Tengga ti Europa. Iti amianan, pagbeddenganna ti Pransia, Suisa, Austria ken Eslobenia iti igid ti Alpes. Iti abagatan, buklenna ti sibubukel nga Italiano a Peninsula, Sicilia, Sardinia–dagiti dua a kadakkelan nga is-isla idiay Baybay Mediteraneo ken dagiti adu pay a babbabassit nga is-isla. Dagiti naturay nga estado ti San Marino ken ti Siudad ti Batikano ket dagiti enclave iti uneg ti Italia, ngem ti Campione d'Italia ket maysa nga Italiano nga exclave idiay Suisa. Ti teritorio ti Italia ket sakupenna ti 301338 km2 ken naimpluensiaan babaen ti kalalainganna a klima. Nga addaan iti 60.6 a riwriw nga agtaeng, isu daytoy ti maikalima a kaaduan ti populasion a pagilian idiay Europa, ken ti maika-23 a kaaduan ti populasion iti lubong.
Motiong
Dagiti baranggay
• Maypange
• New Minarog
Virac
Dagiti baranggay
• Santa Elena (Poblacion)
Motiong
Dagiti baranggay
• Pamamasan
Gamu
Dagiti baranggay
• Pintor
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Gossood
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Cabacungan
Jones, Isabela
Dagiti baranggay
• Bannawag
Paniqui
Dagiti baranggay
• Apulid
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Lilibangan
Moncada, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti Moncada ket nabingbingay a politikal iti 37 a barbaranggay.
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti Ramos ket nabingbingay a politikal iti 9 a barbaranggay.
Daya a Timor
Ti Daya a Timor (wenno Timor-Leste Tetum: Timór Lorosa'e), opisial a ti Demokratiko a Republika ti Timor-Leste (República Democrática de Timor-Leste, Repúblika Demokrátika Timór-Leste), ket ti naturay nga estado iti Maritimo nga Abagatan a daya nga Asia. Buklen daytoy ti akindaya kagudua ti isla ti Timor, dagiti asideg nga isla ti Atauro ken Jaco, ken Oecusse, ti maysa nga exclave iti akin-amianan a laud a bangir ti isla a pinalikmutan babaen ti Laud a Timor ti Indonesia. Ti kadakkel ti pagilian ket agarup a 15,410 km (5,400 sq mi).
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Pantalan
• Pulangbato
• San Vicente
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Maysa-a-parang a drama
Pagsasao a Tawala
Bibliograpia
Ezrad, B 1997, A grammar of Tawala: an Austronesian language of the Milne Bay area, Papua New Guinea, The Australian National University, Canberra.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Mauricio
Virac
Dagiti baranggay
• Santo Cristo
• Santo Domingo
• Santo Niño
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Nabong
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Sapang Cawayan
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Mamonit
• Maniniog
Santa Rita, Samar
Dagiti baranggay
• Cabunga-an
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Mapandan
• Nambalan
Echague
Dagiti baranggay
• Carulay
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Mabilog
Maconacon
Ti Maconacon ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Gandara
Dagiti baranggay
• San Jose
Herbert W. Armstrong
Ni Herbert W. Armstrong (Hulio 31, 1892 – Enero 16, 1986) ket isu ti nangbangon iti Radio Church of God / Worldwide Church of God; kanselor ti Ambassador College; publisista ti magasin The Plain Truth; mangiparparang iti The World Tomorrow a programa iti radio ken telebision; presidente ti Ambassador International Cultural Foundation.
Paranas
Dagiti baranggay
• Poblacion 2
Pagsasao a Swahili
Taudan
Ti kasapaan nga ammo a dokumento a naisurat iti Swahili ket dagiti surat a naisursurat iti Kilwa idi 1711, iti Arabiko a sinuratan. Dagitoy ket naipatulod idiay Portuges ti Mozambique ken dagiti lokal a kumaduaanda. Dagiti kasisigud a surat ket naipreserba tattan idiay Naipakasaritaan nga Arkibo ti Goa, India. Ti sabali pay a taga-ugma a naisurat a dokumento ket ti maysa nga epiko a daniw iti Arabiko a sinuratan a natituloan ti Utendi wa Tambuka (Ti Pakasaritaan ti Tambuka); daytoy ket napetsado ti 1728. Nupay kasta, ti sinuratan a Latin ket nagbalin nga isu ti pagalagadan babaen ti impluensia dagiti kolonial a bileg ti Europa.
Pura, Tarlac
Ti Pura ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Talalora
Dagiti baranggay
• Mallorga
Italia
Ti Roma, ket isu ti kapitolio iti Italia, kadagiti napalabas a sigsiglo isu daytoy idi ti sentro ti politika ken relihion iti Lumaud a sibilisasion a kas kapitolio ti Romano nga Imperio ken ti lugar ti Santa Sede. Kalpasan ti panagapday iti Romano nga Imperio, ti Italia ket nakaibtur kadagiti panagraut dagiti gangganaet a tattao, manipud dagiti Hermaniko a tribu a kas dagiti Lombardo ken Ostrogodo, aginggana dagiti Bisantino ken ti kaudian, dagiti Normando, ken dadduma pay. Kalpasan dagiti napalbas a siglo, ti Italia ket nagbalin a nakaipasngayan dagiti Maritimo a republika ken ti Renasimiento. Urayno ti kaaduan kadagiti kalpasan ti Romano a pakasaritaanna, ti Italia ket nanbingbingay idi kadagiti nadumaduma a siudad ken rehional nga estado (a kas ti Republika ti Benesia ken ti Simbaan nga Estado), ngem daytoy ket naiapgkaykaysa idi 1861. Idi naladaw a maika-19 a siglo, babaen ti Sangalubongan a Gubat I, ken aginggana ti Sangalubongan a Gubat II, ti Italia ket nagtagikua ti maysa a kolonial nga imperio.
Martin Luther
Ni Martin Luther (Nobiembre 10, 1483–Pebrero 18, 1546) ket maysa a teologo nga Aleman, maysa nga Augustiniano a monghe, ken maysa nga eklesiastiko a repormista. Dagiti pannursurona ti nangtignay iti Protestante a Repormasion ken nanggubuay kadagiti doktrina ken kultura dagiti tradision a Luteranismo ken Protestantismo. Ti awag ni Luther iti Simbaan a panagsubli kadagiti pannursuro ti Biblia ti nangitunda iti pannakabukel dagiti baro a tradision iti uneg ti Kristianidad ken iti Repormasion a Katoliko, ti pasungbat ti Romano Katoliko kadagitoy a tignay.
Amianan a Samar
Dagiti ili
• San Vicente
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Obayan
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Pedro L. Quines
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Maysa-a-parang a drama
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
Ti ili ti Luna ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.
Talavera
Dagiti baranggay
• San Ricardo
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Malupa
Virac
Dagiti baranggay
• Simamla
Motiong
Dagiti baranggay
• San Andres
Maconacon
Dagiti baranggay
Ti ili ti Maconacon ket nabingbingay a politikal iti 10 a barbaranggay.
• Diana
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Lincoro
Paranas
Dagiti baranggay
• Poblacion 3
• Poblacion 4
• Poblacion 5
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Drama
Paranas
Dagiti baranggay
• Salay
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Santo Niño 1st
Paranas
Dagiti baranggay
• San Isidro
Moncada, Tarlac
Dagiti baranggay
• Ablang-Sapang
Martin Luther
thumb|left|Universität Wittenberg
Dagiti kontribusion ni Luther iti akinlaud a sibilisasion ket nasursurok pay ngem iti biag ti Simbaan a Kristiano. Dagiti patarusna ti Biblia ti nangirubuat iti pannakabukel ti maysa nga alagaden a bersion iti pagsasao nga Aleman, ken nakanayon iti sumagmamano a prinsipio iti arte ti panagipatarus. Dagiti met himno ni Luther ti nanginspirar iti pannakabukel ti kongregasional a panagkanta iti Kristianidad. Ti panangasawana idi Hunio 13, 1525 ken ni Katharina von Bora, maysa a madre a nangitandudo met iti Protestantismo, ti nangirugi met iti tignay ti klerikal a panagasawa iti uneg ti adu a tradision a Kristiano.
Yasunari Kawabata
Ni Yasunari Kawabata (川端 康成 Kawabata Yasunari, Hunio 14, 1899 – Abril 16, 1972) ket maysa a Hapon a nobelista a dagiti lirikal ken naannayas a prosana ket nangpangabak kenkuana iti Premio Nobel iti Literatura idi 1968. Isu ti umuna aHapon ken maikatlo nga Asiano (kalpasan da Rabindranath Tagore ken Shmuel Yosef Agnon), a napadayawan iti nasao a premio.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Villa Isla
Tagapul-an
Dagiti baranggay
• Sugod (Pob.)
Pagsasao a Bina (Papua Baro a Guinea)
Ti pagsasao a Bina ket ti maysa nga awanen a pagsasao nga Austronesio ti Papua Baro a Guinea. Daytoy ket nakonstrukto babaen ti pannakaiyasideg iti kaarruba a sasao a Papuano, ken nakaiturongan ti nakaimpluensianada, sakbay nga immallatiw dagiti agsasao kadagita a pagsasao.
1983 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Drama
Echague
Dagiti baranggay
• Castillo
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Pitombayog
Letonia
Ti Letonia (Latvija ), opisial a ti Republika ti Letonia (Latvijas Republika), ket ti maysa pagilia iti rehion ti Baltiko iti Akin-amianan nga Europa. Manipud iti waywayana, ti Letonia ket naibagbagan a kas maysa kadagiti Baltiko nga estado. Daytoy ket beddengan babaen ti Estonia iti amianan, ti Lituania iti abagatan, ti Rusia iti daya, ken ti Bielorusia iti abagatan a daya, ken makibinningay iti maysa a maritimo a pagbeddengan iti Suesia iti laud. Ti Letonia ket addaan kadagiti 1,957,200 nga agtataeng ken ti teritorio iti. Ti pagilian ket addaan iti temperado a natiempuan a klima.
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Pahug
Pagsasao nga Anuki
Ti pagsasao nga Anuki ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio nga insasao babaen dagiti tattao a Gabobora iti igid ti Rawis Vogel iti Probinsia ti Luek Milne ti Papua Baro a Guinea. Nainaganan ti pagsasao manipud iti nairaraem a diosen iti tattao, a ti sagrado a bangkayna ket naitabonen idiay Australia.
Alpabeto
Ti alpabeto nga Anuki ket addaan kadagiti 26 a letra ken dagiti 8 a diptongo: Aa, Bb, Cc, Dd, Ee, Ff, Gg, Hh, Ii, Jj, Kk, Ll, Mm, Nn, Oo, Pp, Qq, Rr, Ss, Tt, Uu, Vv, Ww, Xx, Yy, Zz, Gh gh, aa, ch, ee, gw, ii, kw ken sh.
Italia
Ti moderno nga Italia ket maysa a demokratiko a republika. Daytoy ket nairanggo a kas ti maika-24 a karang-ayan a pagilian iti lubong ken ti Pagsurotan ti Kasayaat ti panagbiag ket nairanggo idin a kas ti sangapulo a kasayaatan iti lubong idi 2005. Ti Italia ket agragrag-o ti maysa a nangato a pagalagadan ti panagbiag, ken adda ti nangato a GDP ti tunggal maysa atao. Daytoy ket nangibangon a kameng ti inawtawagan tattan a ti Kappon ti Europa ken paset ti Eurosona. Ti Italia ket kameng pay ti G8, G20 ken NATO. Daytoy ket adda ti maikatlo a kadakkelan a reserba ti balitok, maikawalo a kadakkelan a nominal GDP, maikasangapulo a kangatuan ti GDP (PPP) ken ti maikanem a kangatuan ti busbos ti gobierno iti lubong. Daytoy ket kameng pay nga estado ti Organisasion para iti Ekonomiko a Pagtitinnulongan ken Panagrangrang-ay, ti Organisasion ti Komersio ti Lubong, ti Konsilo ti Europa, ti Kappon ti Lumaud a Europa ken ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Ti Italia ket adda ti maikasiam a kadakkelan ti busbos ti salaknib ken makibinningay ti nulklear nga armas ti NATO.
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Matalud
Deklarasion ti Wayawaya ti Filipinas
Ti Deklarasion ti Wayawaya ti Filipinas (Filipino: Pagpapahayag ng Kasarinlan ng Pilipinas) ket nairangarang idi Hunio 12, 1898 idiay Cavite II el Viejo (ita nga aldaw ket ti Kawit, Cavite), Filipinas. Iti publiko a panagbasa ti Tignay ti Deklarasion ti Wayawaya ti Filipinas (Acta de la proclamación de independencia del pueblo Filipino; Paggawa ng Proklamasyon ng Kasarinlan ng sambayanang Pilipino), dagiti puersa ti yaalsa ti Filipino babaen ni Heneral Emilio Aguinaldo ket inrangarangda ti kinaturay ken wayawaya ti Is-isla ti Filipinas manipud iti kolonial a turay ti Espania.
Jean-Paul Sartre
Ni Jean-Paul Charles Aymard Sartre (Hunio 21, 1905 – Abril 15, 1980) ket maysa a Pranses nga eksistentialista a pilosopo, dramaturgo, nobelista ken agdildillaw iti literatura.
Deklarasion ti Wayawaya ti Filipinas
Pakabuklan ti pakaammo
Idi 1896, nangrugi ti Yaalsa ti Filipino. Idi Disiembre 1897, nagpirma ti gobierno ti Espania ken dagiti rebolusionario iti panagpasardeng ti gubat, ti Tulag ti Biak-na-Bato, a mangibaga a nasken a bayadan dagiti Espaniol dagiti rebolusionario iti 800,000 a pisos ken ni Aguinaldo ken dagiti sabali a daulo ket ageksiloda idiay Hong Kong. Idi Abril 1898, iti irurugi ti Gubat ti Espaniol–Amerikano, ni Komodoro George Dewey a naglogan iti U.S.S. Olympia ket naglayag manipud idiay Hong Kong ken napan idiay Luek Manila a nangidaulo ti Eskuadron nga Asiatiko iti Marina ti Estados Unidos. Idi Mayo 1, 1898, inabak ti Estados Unidos dagiti Espaniol iti Gubat ti Luek Manila. Inkeddeng ni Emilio Aguinaldo nga agsubli idiay Filipinas tapno tumulong kadagiti puersa ti Amerikano a mangparukma kadagiti Espaniol. Immannurot ti Marina ti Estados Unidos a mangisubli nga aglugan iti USS McCulloch, ken idi Mayo 19, simmangpet isuna idiay Cavite.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Santo Tomas
• Sibut
Gandara
Dagiti baranggay
• San Ramon
Moncada, Tarlac
Dagiti baranggay
• Aringin
• Atencio
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Silvino Lobos
Moncada, Tarlac
Dagiti baranggay
• Banaoang East
• Banaoang West
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Villa Nati
Gamu
Dagiti baranggay
• District I (Poblacion)
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
• Coral-Iloco
Talalora
Dagiti baranggay
• Navatas Daku
Echague
Dagiti baranggay
• Dammang (Daya)
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Poblacion Norte
1985 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Drama
1977 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Ababa a sarita
Maconacon
Dagiti baranggay
• Eleonor (Poblacion)
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Parasanon
Mallig
Ti Mallig ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Bustamante
Kenya
Ti Kenya ket adda ti napudot ken nadam-eg a klima iti igid ti aplayana ken ti Taaw Indiano, nga agbalbaliw ti nabaknang kadagiti kaatapan a karuotan a sabana nga agpauneg ti kadagaan a mapan idiay kapitolio. Ti Nairobi ket adda ti nalamiis a klima a lumamlamiis pay no umas-asideg idiay Bantay Kenya, nga adda dagiti tallo nga agtultuloy a gora ti niebe a tuktok. Ti napudot ken nadameg atropikal a klima ket gaparang manen iti kaunegan  amapan idiay danaw Victoria, sakbay a mapan iti kalalainganna a kabakiran ken katurturodan a luglugar idiay lumaud a rehion. Dagiti rehion ti Amianan a Daya idiay igid ti pagbeddengan ti Somalia ken Etiopia ket namaga ken namaga bassit a luglugar nga adda kasla desierto a langa ti daga. Ti Danaw Victoria, ti maikadua a kadakkelan a nasadiwa a danum a danaw iti lubong (kalpasan ti Danaw Superior idiay Estados Unidos ken Kanada) ken ti kadakkelan a tropikal a danaw iti lubong, ket mabirukan idiay abagatan a laud ken nakibinningayan ti Uganda ken Tanzania. Ti Kenia ket naindayegan para kadagiti safari ken dagiti reserba ti nadumaduma a kita ti  kaatapan a kas ti Daya ken Laud a Nailian a Parke ti Tsavo, ti Maasai Mara, Nailian a Parke ti Nakuru, ken ti Nailian a Parke ti Aberdares.
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Nobela
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Villa Santos
Gandara
Dagiti baranggay
• Santa Elena
Paranas
Dagiti baranggay
• Santo Niño
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Mobo-ob
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
• Minane
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
• Guiteb
Pura, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti Pura ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.
1978 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1978 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
• Poblacion Center
Mayantoc
Dagiti baranggay
• Poblacion Sur
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
• Poblacion North
1977 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
1985 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
Ramos, Tarlac
Dagiti baranggay
• Poblacion South
Echague
Dagiti baranggay
• Dammang (Laud)
Italia
Ti Italia ket adda ti nangruna a papel iti Europeano ken milisia ti lubong, kultural ken diplomatiko a pannakibiang. Ti Europeano a politiko ti pagilian, sosial ken ekonomiko nga inpluensia ket mangaramid daytoy ti maysa a nangruna a rehional a bileg. Ti pagilian ket adda ti maysa a nangato nga agpang ti publiko nga edukasion ken maysa a nangato a globalisado a pagilian.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Centro 1 (Poblacion)
Kenya
Ti rehion ti Nalatak a Dandanaw ti Aprika, a daytoy ket nakaikamengan ti Kenia, ket nakakitan kadagiti panagtaeng ti tao manipud idi paset ti panawen ti Akinbaba a Paleolitiko. Ti Bantu a panagpadakkel ket nakaabut ti lugar manipud idiay Laud-Tengnga nga Aprika babaen ti umuna a milenia AD, ken dagiti pagbeddengan ti moderno nga estado ket buklenna dagiti pagsasabtan ti Niger-Kongo, Nilo-Sahara ken Apro-Asiatiko nga etno-linguistiko a luglugar ti kontinentet, a mangaramid ti Kenia ti maysa nga adu ti kulturana a pagilian. Ti kaadda dagiti Europeano ken Arabo idiay Mombasa ket napetsaan manipud idi Nasapa a Moderno a paset ti panawen, ngem ti Europeano a panagsuksukisok iti kaunegan ket nangrugi laeng idi maika-19 a siglo. Ti Britaniko nga Imperio ket nangipatakder ti Protektorado ti Daya nga Aprika idi 1895, a naamammoan manipud idi 1920 a kas tiKenia Kolonia. Ti nawaya a Republika ti Keniaa ket nabangon idi Disiembre 1963. Kalpasan ti maysa a reperendum idi Agosto 2010 ken ti panakaampon ti maysa a baro a batay-linteg a nangsukat ti daan a tinawidan idi napawaya manipud ti Britaniko, ti Kenia tattan ket nabingbingay kadagitib 47 a kondado a nawaya manipud ti Nailian a gobierno ken agikedkedengda kadagiti pannakibiang a naibatay ti konsultasion ken panagtitinnulong. Dagiti kondado ket tinurayan babaen ti panagbutos kadagiti gobernador ken nawaya nga agtigtignay manipud ti sentro a gobierno idiay Nairobi.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Centro 2 (Poblacion)
Kenya
Ti kapitolio, a Nairobi, ket isu ti rehional a sentro ti komersio. Ti ekonomia ti Kenya ket isu ti kadakkelan babaen ti GDP idiay Daya ken Tengnga nga Aprika. Ti agrikultura ket isu ti nangruna a agpatpatrabaho ken ti pagilian ket tinawtawid nga agiluluas ti tsia ken kape, ken ti pay kinaudi dagiti nasadiwa a sabong idiay Europa. Ti serbisio nga industria ket maysa a nagruna a mangpatpatarya ti ekonomia. Ti Kenia ket maysa a kameng ti Komunidad ti Daya nga Aprika.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Centro 3 (Poblacion)
San Jose, Tarlac
Ti San Jose ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Concepcion
San Jose, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti San Jose ket nabingbingay a politikal iti 13 a barbaranggay.
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Dadap
Pagsasao nga Ouma
Ti pagsasao nga Ouma ket ti maysa nga awanen a pagsasao nga Austronesio ti Papua Baro a Guinea. Daytoy ket naestrektura manen babaen ti pannakaiyasideg iti kaarruba a sasao a Papuano, ken nakaiturongan ti nakaimpluensianada, sakbay nga immallatie dagiti agsasao kadagita a pagsasao..
Luna, Isabela
Dagiti baranggay
• Harana
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Villa Cuizon
Papa Juan Pablo II
Ni Papa Juan Pablo II (Mayo 18, 1920—Abril 2, 2005), naipasngay kas Karol Józef Wojtyła (/KA-rol YU-zef voy-TI-wa/), ket maysa a Papa manipud idi Oktubre 16, 1978 agingga iti ipupusayna idi 2005. Isu ti maika-264 a Papa iti pakasaritaan ti Simbaan a Katoliko. Isu met ti kaunaan a Papa a saan nga Italiano kadagiti napalabas a 455 a tawen. Isu idi ti maikadua a kapautan a nagserbi a papa iti moderno a pakasaritaan, kas maysa a Polako, ti immuna a saan nga Italiano manipud idi ni Papa Adriano VI, a pimmusay idi 1523. Isu ket opisial a nagbalin a ni Santo Juan Pablo II idi Abril 2014.
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Quezon
1984 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Ranera
Moncada, Tarlac
Dagiti baranggay
• Baquero Norte
Pura, Tarlac
Dagiti baranggay
• Balite