cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kazakhstan
Ti Kazakhstan ket isu idi ti naudi kadagiti republika ti Sobiet a nagirangarang iti wayawaya kalpasan ti pannakawaswas ti Kappon ti Sobiet idi 1991. Ti agdama a Presidente, ni Nursultan Nazarbayev, ket isun ti daulo ti pagilian manipud idin, ken naikarakterisado a kas autoritariano, nga addaan iti pakasaritaan ti gobierno kadagiti panagabuso iti tao ken panaglapped iti oposision iti politika. Nagobra ti Kazakhstan a mangpadur-as iti ekonomiana, ken naipangpangruna iti dominate nga industriana iti hidrokarbon.
California
Ay-ayam
Arena Football League
Major League Baseball
Matuguinao
Dagiti baranggay
• San Isidro
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Dabubu Grande
Daya a Samar
Dagiti ili
• Arteche
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Diamantina
Gapan
Dagiti baranggay
• Bayanihan
Pagsasao a Kakabai
Ti pagsasao a Kakabai ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio a naisasao idiay Probinsia ti Luek Milne ti Papua Baro a Guinea.
Daram
Dagiti baranggay
• Valles-Bello
Anao
Dagiti baranggay
• Baguindoc (Baguinloc)
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Poblacion
Iloilo
Dagiti ili
• Cabatuan
Anao
Dagiti baranggay
• Campos
Iloilo
Dagiti ili
• Calinog
Anao
Dagiti baranggay
• Carmen
Iloilo
Dagiti ili
• Carles
Anao
Dagiti baranggay
• Casili
Iloilo
Dagiti ili
• Concepcion
Anao
Dagiti baranggay
• Don Ramon
Iloilo
Dagiti ili
• Dingle
Hagonoy, Bulacan
Ti Hagonoy ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Bulacan iti Filipinas.
Daram
Dagiti baranggay
• Cagboboto
Gandara
Dagiti baranggay
• Giaboc
Pagsasao a Kakabai
Alpabeto
Ti Kakabai ket addaan kadagiti 20 a letra (Aa, Bb, Dd, Ee, Gg, Ḡḡ, Ii, Kk, Ll, Mm, Nn, Oo, Pp, Rr, Ss, Tt, Uu, Vv, Ww, Yy) ken 1 a diptongo (kw).
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• La Paz
Virac
Dagiti baranggay
• Juan M. Alberto (Poniton)
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Ragan Norte
Anao
Dagiti baranggay
• Hernando
Jiabong
Dagiti baranggay
• Jidanao
Iloilo
Dagiti ili
• Dueñas
Gapan
Dagiti baranggay
• Bulak
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Dappig
Gandara
Dagiti baranggay
• Hampton
Matuguinao
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Gandara
Dagiti baranggay
• Himamaloto
San Jose, Nueva Ecija
Ti Siudad ti San Jose ket maysa a maika-3 a klase a siudad iti probinsia ti Nueva Ecija iti Filipinas.
Gandara
Dagiti baranggay
• Hinugacan
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti San Jose ket nabingbingay a politikal iti 38 a barbaranggay.
Gandara
Dagiti baranggay
• Hiparayan (Kinonongan)
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• A. Pascual
Jiabong
Dagiti baranggay
• Lulugayan
• Macabetas
• Malino
Iloilo
Dagiti ili
• Dumangas
Palawan
Dagiti ili
• Araceli
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Malaya (Pook Malaya)
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Calanyugan
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Luzon
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
Ti Hagonoy ket nabingbingay a politikal iti 26 a barbaranggay.
Matuguinao
Dagiti baranggay
• Bag-otan
• Inubod
Virac
Dagiti baranggay
• Lanao (Poblacion)
Cordon
Dagiti baranggay
• Malapat
Talugtug
Dagiti baranggay
• Tibag
Jiabong
Dagiti baranggay
• Malobago (Villalinda)
Daya a Samar
Dagiti ili
• Balangiga
Iloilo
Dagiti ili
• Estancia
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Pulong Buli
Iloilo
Dagiti ili
• Guimbal
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Caloloma
Jorge Luis Borges
Nasapa biag ket edukasion
thumb|Ni Jorge Luis Borges idi 1921 iti edad a 22
Jiabong
Dagiti baranggay
• Mercedes
• Nagbac
Daram
Dagiti baranggay
• Lucob-lucob
Talugtug
Dagiti baranggay
• Villa Boado
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Sagaba
Palawan
Dagiti ili
• Balabac
Iloilo
Dagiti ili
• Igbaras
Gandara
Dagiti baranggay
• Jasminez
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Laoag
Virac
Dagiti baranggay
• Magnesia Del Norte
California
Ay-ayam
National Basketball Association
Sasao a Murutiko
Ti sasao a Murutiko ket ti pamilia iti kagudua a dosena nga asideg nga agkakabagian a sasao nga Austronesio, a naisasao kadagiti akin-amianan nga uneg ti daga ti Borneo babaen dagiti Murut ken Tidung.
Pagsasao a Gapapaiwa
Ti pagsasao a Gapapaiwa, ammo pay a kas Gapa wenno Paiwa, ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio iti akindaya a nangruna a daga ti Papua Baro a Guinea.
Jorge Luis Borges
Nasapa biag ket edukasion
Ni Jorge Luis Borges ket naipasngay iti maysa nga na-edukado a tengnga a klasea pamilia idi Agosto 1899. Nasayaat ti biagda ngem saanda met a nabaknang tapno makataengda idiay puseg ti ili ti Buenos Aires. Isuda ket nagtaengda idiay Palermo, ti napangpanglaw idi a suburbo ti siudad. Ti ina ni Borges, a ni Leonor Acevedo Suárez, ket nagtaud ti maysa a tradisional a taga-Uruguay a pamilia iti "puro" a criollo (Espaniol) a kaputotan. Ti pamilia ti inana ket nairamanda idi kadagidi Europeano a panagtaeng iti Abagatan nga Amerika, ken kankanayon ti inana a nangisarsarita kadagiti kinatured a tigtignayda. Ti 1929 a libro ni Borges a Cuaderno San Martín ket nairaman ti daniw nga "Isidoro Acevedo," a nangilaglagip iti apongna a lalaki, a ni Isidoro de Acevedo Laprida, ti maysa a soldado ti Buyot ti Buenos Aires. Ti kaputotan ti Arhentino nga anogado a ni Francisco Narciso de Laprida, Acevedo ket nakilablaban idi kadagiti gubat iti Cepeda idi 1859, ti Pavón idi 1861, ken ti Los Corrales idi 1880. Ni Isidoro de Acevedo Laprida ket pimmusay ti pulmunia idiay nakaipasngayan a balay ti apokona alalalki a ni Jorge Luis Borges. Ni Borges ket dimmakkel a nakangkangeg ti naiwagwag a maipanggep ti gloria ti pamilia. Ti ama ni Borges, a ni Jorge Guillermo Borges Haslam, ket paset ti kaputotan ti Espaniol, paset a kaputotan ti Portuges, ken guddua nga Ingles, ket anak pay a lalaki ti maysa a koronel. Ni Borges Haslam, nga ti inana ket maysa nga Ingles, ket dimmakkel nga nagsasao iti Ingles idiay balayda ken kankanayon nga innal-alana ti pamialiana a nagbanbaniaga idiay Europa. Ti Inglatera ken Ingles kaaduan a nagusgustuan iti balay ti pamila.
Idi agtawen ti siam, ni Jorge Luis Borges ket inpatarusna ti Ti Naragsak a Prinsipe ni Wilde iti Espaniol. Daytoy ket naipablaak iti maysa a lokal a warnakan, ngen dagidi gayyemna ket inpagarupanda a ti agpayso a nagsurat idi ket ti amana. Ni Borges Haslam ket maysa idi nga abogado ken manursuro ti sikolohia a nagsangsanglad kadagiti literario nga aspirasion. Ti kinun-kuna ni Borges iti amana "nangpadas nga agbalin a maysa a mannurat ken napaay iti daytoy a panagpadas." Nangisurat ti, "kaaduan kadagiti tattaok ket soldadoda ken Ammok a saanakto a kasta, Nababainanak, iti kasapsapaan, a nagayayat iti libro a tao ken saan a tao iti aksion."
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 1 (Pob.)
Jorge Luis Borges
Nasapa biag ket edukasion
Ni Borges ket nsursruan idi idiay balayda aginggana idi agtawen ti sangapulo ket maysa, makasasao ti dua, nagbasbasa iti Shakespeare iti Ingles idi agtawen iti sangapulo ket dua. Ti pamilian ket nagtataeng iti maysa a dakkel a balay nga adda iti maysa nga Ingles a biblioteka nga adda kadagiti sumurok a sanagaribu a tomo ti liblibro; Ni Borges ker nangibagbaga idi a "no masalsaludsod kaniak ti kangrunaan a pasamak iti biagko, Maibagbagak a ti biblioteka ti amak." Ni tattangna ket nagsardeng a nagsansanay iti linteg gapu ta saan unayen a makakita a dumtenganto a sakit ti anakna a lalaki. Idi 1914, ti pamilia ket immalisda idiay Hinebra, Suisa, ken nagyanda idiay kadagiti simmaruno a dekada idiay Europa. Ni Borges Haslam ket inagagasan idi babaen ti maysa nga espesialista iti mata idi Hinebra, bayat a ti anakna a lalaki ken ti anakna a babai a ni Norah ket nagbasbasada, nga idiay a nakaadal ti Pranses ni Borges junior. Isu ket nagbasbasa ti Carlyle iti Ingles, ken nangrugrugi a nagbasbasa iti pilosopia iti Aleman. Idi 1917, idi isu ket agtawen iti 18, naamammuanna ni Maurice Abramowicz ken narugi ti maysa a literario a pannakaigayyem a agpautto idi amin a kabibiagna. Isu ket nakagun-od iti baccalauréat manipud idiy Collège de Genève idi 1918. Ti Borges a pamilia ket nangikeddeng, a gapu kadagiti politikal a riribok idiay Arhentina, nagtultuloyda a nangnaed idi Suisia idi las-ud ti gubat, a naggigianda idiay aginggana idi 1921. Kalpasan ti Sangalubongan a Guat I, ti pamilia ket ket naggigianda kadagiti nadumaduma a siudad iti tallo a tawen: ti Lugano, Barcelona, Majorca, Seville, ken Madrid.
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Macalaoat
Cordon
Dagiti baranggay
• Osmena (Centro Sur Este)
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Agustin
• San Fabian
Iloilo
Dagiti ili
• Janiuay
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Francisco
Palawan
Dagiti ili
• Bataraza
• Brooke's Point
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Mapalad
Gandara
Dagiti baranggay
• Lungib
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Abulalas
Cordon
Dagiti baranggay
• Quezon (Centro Norte Este)
Iloilo
Dagiti ili
• Lambunao
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• San Pascual
Iloilo
Dagiti ili
• Leganes
Daram
Dagiti baranggay
• San Vicente
Motiong
Ti Motiong ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Daya a Samar
Dagiti ili
• Balangkayan
Virac
Dagiti baranggay
• Magnesia Del Sur
Talugtug
Dagiti baranggay
• Villa Rosario
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 2 (Pob.)
Gapan
Dagiti baranggay
• Kapalangan
Pagsasao a Banjar
Ti pagsasao a Banjar (Banjar: Bahasa/Basa Banjar, Indones: Bahasa Banjar, Jawi: بهاس بنجر) ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio nga inus-usar babaen dagiti tattao a Banjares ti Abagatan a Kalimantan, Indonesia.
Gandara
Dagiti baranggay
• Mabuhay
Muñoz, Nueva Ecija
Ti Siensia a Siudad ti Muñoz ket maysa a maika-4 a klase a siudad iti probinsia ti Nueva Ecija iti Filipinas.
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Cambaye
Pagsasao nga Abai
Ti pagsasao nga Abai ket ti pagsasao a Murutiko ti Borneo nga insasao babaen dagiti tattao nga Abai kadagiti purok ti Sembuak ken Tubu. Ti Ethnologue ket nagbiddut a nangidasig daytoy a kas dialekto ti Putoh.
California
Ay-ayam
National Hockey League
Jorge Luis Borges
Nasapa biag ket edukasion
Iti dayta apanawen, ni Borges ket nakaduktal kadagiti sinursurat ni Arthur Schopenhauer ken ti The Golem (1915) ni Gustav Meyrink a nagbalinan kadagiti nakaimpluensiaan kadagiti obrana. Idiay Espana, ni Borges ket nagbalin a kameng ti literario a tignay ti avant-garde, kontra-Modernista a Ultraista, nga inpatakder babaen ni Apollinaire ken ni Marinetti, nga aside kadagiti Imagista. Ti immuna adaniwna, "Himno iti Baybay," a naisurat iti estilo ni Walt Whitman, ket naipablaak idi iti magasin a Grecia. Bayat nga adad idi idiay Espana, isu ket nakasarungkar kadagiti naidayegan nga Espaniol a mannurat, a mairaman ni Rafael Cansinos Assens ken ni Ramón Gómez de la Serna.
Sasao a Murutiko
Dagiti pagsasao ket dagiti sumaganad (Lobel 2013): Timugon Murut ken Tagol Murut Keningau Murut, Beaufort Murut (Binta’), Tabalunan/Serudung Murut, Selungai Murut, Sembakung Murut, Okolod, Bookan, Tanggala Murut ken Paluan
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Abar 1st
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Rizal (Ragan Almacen Alto)
Daya a Samar
Dagiti ili
• Can-avid
• Dolores
Pagsasao a Malayo Brunei
Ti pagsasao a Malayo Brunei (Bahasa Melayu Brunei), wenno Kedayan (Kadaian), ket ti nailian a pagsasao ti Brunei ken ti lingua franca kadagiti dadduma a parte ti Daya a Malaysia.
Daya a Samar
Dagiti ili
• General MacArthur
Matuguinao
Dagiti baranggay
• San Roque (Mabuhay)
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Carillo
Iloilo
Dagiti ili
• Lemery
Gandara
Dagiti baranggay
• Macugo
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Canlapwas (Pob.)
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Abar 2nd
Gandara
Dagiti baranggay
• Malayog
California
Ay-ayam
Women's National Basketball Association
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 3 (Pob.)
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Santa Rita
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
Ti Siensia a Siudad ti Muñoz ket nabingbingay a politikal iti 37 a barbaranggay.
Motiong
Dagiti baranggay
Ti Motiong ket politikal a nabingbingay iti 30 a barbaranggay.
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Iba
Virac
Dagiti baranggay
• Marilima
Daram
Dagiti baranggay
• Sugod
Sasao a Murutiko
Burusu, Kalabakan, Nonukan Tidong, Sesayap Tidong
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Andres
Talugtug
Dagiti baranggay
• Villa Rosenda
Palawan
Dagiti ili
• Busuanga
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Caanawan
Gandara
Dagiti baranggay
• Marcos (Epay)
Cordon
Dagiti baranggay
• Rizaluna (Rizaluna Oeste)
Gandara
Dagiti baranggay
• Nacube
Talavera
Dagiti baranggay
• Bantug
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 4 (Pob.)
• Baranggay No. 5 (Pob.)
Santo Domingo, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Santo Rosario
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Bagong Sikat
• Balante
Iloilo
Dagiti ili
• Leon
Pinabacdao
Ti Pinabacdao ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Pagsasao a Doga
Ti pagsasao a Doga ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio nga insasao babaen dagiti agarup a 200 a tattao iti igid ti Rawis Vogel iti Probinsia ti Luek Milne ti Papua Baro a Guinea.
Daya a Samar
Dagiti ili
• Giporlos
Sasao a Murutiko
Lundayeh/Lun Bawang
Ti Tagol Murut ket kadawyan nga inus-usar ken maawatan babaen ti adu a kaaduan dagiti tattao a Murut.
Pagsasao a Ghayavi
Ti pagsasaoa Ghayavi, wenno Boianaki, ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio iti akindaya a nangruna a daga ti Papua Baro a Guinea.
Motiong
Dagiti baranggay
• Poblacion I
San Jose de Buan, Samar
Ti San Jose de Buan ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Bantug
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Libertad
Talavera
Dagiti baranggay
• Bantug Hacienda
Pinabacdao
Dagiti baranggay
Ti Pinabacdao ket politikal a nabingbingay iti 24 a barbaranggay.
Iloilo
Dagiti ili
• Mina
• New Lucena
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 7 (Pob.)
Gapan
Dagiti baranggay
• Mabuga
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Calaocan
Cordon
Dagiti baranggay
• Roxas Pob. (Centro Sur)
Virac
Dagiti baranggay
• Pajo Baguio
Daya a Samar
Dagiti ili
• Guiuan
Motiong
Dagiti baranggay
• Poblacion I-A
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Masaya Centro (Poblacion)
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Pange
• San Luis
Talavera
Dagiti baranggay
• Bantug Hamog (Basang Hamog)
Jorge Luis Borges
Nasapa a panagsursurat a pagsapulan
Idi 1921, ni Borges ket nagsubli ken ti pamiliana idiay Buenos Aires. Bassit laeng ti pormal nga edukasionna, awan dagiti kualipikasionna ket bassit laeng dagiti gayyemna. Nangisursurat iti maysa agayyemna a ti Buenos Aires ket "tinurayanen babaen dagiti arriviste, babaen dagiti husto nga agtutbo nga awanan kadagiti maipapan ti isip nga alikamen, ken dagiti balasang a nadekorasionan".Intugotna ti doktrina iti Ultraismo ken nangirugi ti pagsapulanna, a nagipabpablaak kadagiti sureal a daniw ken dagiti salaysay kadagiti literario a warnakan. Idi 1930, ni Nestor Ibarra ket tinawtawaganna ni Borges ti "Nalatak nga Apostol ti Criollismo," a nagramrambak ti rehionalismo ti Latin nga Amerika. Ni Borges ket nangipablaak kadagiti immuna anaipablaak a daniwna, ti Fervor de Buenos Aires, idi 1923 ken nagiparawad ti avant-garde a panagrepaso iti Martín Fierro. Ni Borges ket kimmaddua a nangipatakder kadagiti warnakan ti Prisma, ti warnakan a naiwarwaras babaen ti panagikabil kadagiti kopia kadagiti diding ti Buenos Aires, ken Proa. Iti kinaudi a biagna, ni Borges ket nagbabbabawi kadagitoy a nasapa a pablaak, ken nagpanpadas a gimmatang kadagiti amina a naamammuan a kopia tapno dagitoy ket makednganda a madadael.
Palawan
Dagiti ili
• Coron
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Mercado
Gapan
Dagiti baranggay
• Maburak
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Camanacsacan
Paranas
Ti Paranas ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Culaylay
Paranas
Dagiti baranggay
Ti Paranas ket politikal a nabingbingay iti 44 a barbaranggay.
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Antonio
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Palapat
Cordon
Dagiti baranggay
• Sagat
Palawan
Dagiti ili
• Culion
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Sagrada Familia
Gapan
Dagiti baranggay
• Mahipon
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Viejo
San Sebastian, Samar
Ti San Sebastian ket maysa a maika-6 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Bical
Daya a Samar
Dagiti ili
• Lawaan
Iloilo
Dagiti ili
• Oton
Paranas
Dagiti baranggay
• Anagasi
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Masaya Norte
Paranas
Dagiti baranggay
• Bagsa
• Balbagan
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Dizol
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Agustin
Palawan
Dagiti ili
• Cuyo
Lebanon
Ti Lebanon (لبنان Libnān wenno Lubnān; Arabiko a Libano: ; לבנאן; Liban), opisial a ti Libano a Republika (الجمهورية اللبنانية al-Jumhūrīyah al-Lubnānīyah; Libano nga Arabiko: ; République libanaise), ket pagilian idiay Akinlaud nga Asia. Daytoy ket bineddengan babaen ti Siria iti amianan ken daya ken ti Israel iti abagatan.
Bamban, Tarlac
Ti Bamban ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
Ti San Sebastian ket politikal a nabingbingay iti 14 a barbaranggay.
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
Ti San Jose de Buan ket politikal a nabingbingay iti 14 a barbaranggay.
Virac
Dagiti baranggay
• Palnab Del Norte
Amianan a Samar
Ti Amianan a Samar ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Daya a Visayas. Ti kapitoliona ket ti ili ti Catarman ken adda iti akin-amianan a deppaar ti Isla ti Samar. Kabeddengna dagiti probinsia ti Samar ken ti Daya a Samar. Iti amianan-a-laud, iti ballasiw ti Lingsat San Bernardino, ket ti probinsia ti Sorsogon; iti met daya ket ti Baybay Filipinas ken iti laud ket ti Baybay Samar.
Jiabong
Dagiti baranggay
• Baranggay No. 8 (Pob.)
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Cabisuculan
Iloilo
Dagiti ili
• Pototan
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Calisitan
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Nemmatan
Paranas
Dagiti baranggay
• Bato
Jorge Luis Borges
Nasapa a panagsursurat a pagsapulan
Babaen ti tengnga ti tawtawen ti 1930, isu ket nangrugrugi a nagsuksukimat kadagiti eksistensial a saludsod ken piksion. Nagob-obra iti maysa nga estilo a tinawtawagan ni Ana María Barrenechea iti "Irrealidad." Adu pay dagiti dadduma a mannurat ti Latin Amerika, a kas niJuan Rulfo, Juan José Arreola, ken ni Alejo Carpentier, ket nagsuksukimatda paya kadagitoy a tema, a naimpluensiaan babaen ti penomolohia ni Husserl ken ni Heidegger ken ti eksistentialismo ni Jean-Paul Sartre. Iti daytoy nga urat, ti biograpona a ni Williamson ket nangiyunayunay iti pannakadangran iti panangibatay iti maysa a nairaem iti autobiograpiko para iti linaon wenno tono kadagiti naisangsangayan nga obrana: liblibro, pilosopia ken panagpanpanunot ket kaaduan a nagtaudan kadagiti pudno nga inspirasion kaniana a kasla dagiti nasanay a panagbiagna. Manipud iti immuna a pablaak, ni Borges ket kankanayon idi a nagparparawad iti Sur (Abagatan), a nabangon idi 1931 babaen ni Victoria Ocampo. Daytoy idi ti kangrunaan a literario a warnakan ti Arhentina ken timmulong kenni Borges a makabiruk ti pammadayawna. Ni Ocampo ket nangipayammo kenni Borges kenni Adolfo Bioy Casares, ti sabali pay a nadayeg a pigura iti Arhentino a literatura, nga isu ket agbalinto a kankanayon a kummaduan ken gayyemna. Isuda a dua nagsursuratda kadagiti adu nga obra, nga adda babaen dagiti nom de plume H. Bustos Domecq, a mairaman dagiti serye ti detektibo a parodia ken dagiti pantasia a sarsarita. Idi las-ud dagitoy a tawen, ti maysa a gayyem ti pamilia a ni Macedonio Fernández ket nagbalin a nagruna nga impluensia kenni Borges. Dagitoy dua ketnagituronda kadagiti pakisinnaritaan kadagidi café, away a papanan, wenno idiay bassit nga apartamento ni Fernández idiay distrito ti Balvanera district. Isu ket nagparparang iti naganna iti "Dialogo a maipanggep ti Dialogo ni Borges," a ditoy a nakisinnarita dagitoy dua ti immortalidad ti kararua.
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti Bamban ket nabingbingay a politikal iti 15 a barbaranggay.
Capas
Ti Capas ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Daya a Samar
Dagiti ili
• Llorente
Amianan a Samar
Heograpia
Addaan ti Amianan a Samar iti 24 nga ili.
Cordon
Dagiti baranggay
• San Juan (San Juan Este)
Gapan
Dagiti baranggay
• Malimba
Iloilo
Dagiti ili
• San Dionisio
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Villahermosa Occidental
Jiabong
Dagiti baranggay
• Salvacion
Divilacan
Dagiti baranggay
Ti ili ti Divilacan ket nabingbingay a politikal iti 12 a barbaranggay.
Jiabong
Dagiti baranggay
• San Fernando
• San Miguel
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Kaliwanagan
Gandara
Dagiti baranggay
• Nalihugan
Talavera
Dagiti baranggay
• Bugtong na Buli
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Poblacion Baranggay 1
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Aguingayan
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Isidro
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Magdalena
Pagsanghan
Dagiti baranggay
• Villahermosa Oriental
Cordon
Dagiti baranggay
• Taliktik
Gapan
Dagiti baranggay
• Parcutela
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Allen
Jiabong
Dagiti baranggay
• Tagbayaon
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Panang
Capas
Dagiti baranggay
Ti ili ti Capas ket nabingbingay a politikal iti 20 a barbaranggay.
Gandara
Dagiti baranggay
• Napalisan
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Anupul
Daya a Samar
Dagiti ili
• Maslog
Gapan
Dagiti baranggay
• Puting Tubig
Palawan
Dagiti ili
• Dumaran
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Isidro
Virac
Dagiti baranggay
• Palnab Del Sur
Jiabong
Dagiti baranggay
• Victory
Capas
Dagiti baranggay
• Aranguren
Pagsasao a Gweda
Ti pagsasao a Gweda, wenno Garuwahi, ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio iti akindaya a nangruna a daga ti Papua Baro a Guinea. Manipud iti 2001, daytoy ket insasao babaen dagiti tallo a kaputotan iti bugbugtong a pamilia.
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Banaba
Talavera
Dagiti baranggay
• Bulac
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Bangcu
• Culubasa
• Dela Cruz
• La Paz
Pagsasao a Haji
Ti pagsasao a Haji (Aji) ket ti pagsasao a Malayano a naisasao idiay isla ti Sumatra idiay Indonesia. Ti pagkatlo dagiti bokabulario ket manipud iti Lampung.
Paranas
Dagiti baranggay
• Buray (Binogho)
Motiong
Dagiti baranggay
• Angyap
Gapan
Dagiti baranggay
• Sto Cristo Norte
Palawan
Dagiti ili
• El Nido (Bacuit)
• Kalayaan
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Poblacion Baranggay 2
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Jose
Virac
Dagiti baranggay
• Palta Big
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Quimalabasa Norte
Cordon
Dagiti baranggay
• Tanggal
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Kita-Kita
Talavera
Dagiti baranggay
• Burnay
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Lourdes
Daya a Samar
Dagiti ili
• Maydolong
Capas
Dagiti baranggay
• Bueno
Pagsasao nga Ubir
Ti pagsasao nga Ubir (Kubiri) ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Oro, Papua Baro a Guinea.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Malasin
Talavera
Dagiti baranggay
• Calipahan
Motiong
Dagiti baranggay
• Barayong
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Juan
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Biri
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Juan
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Magsaysay
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Bangon
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Quimalabasa Sur
Pagsasao a Col
Ti pagsasao a Col (Chol), wenno Lembak, ket ti pagsasao a Malayano ti Sumatra. Daytoy ket insasao babaen dagiti agarup a 145,000 nga agsasao (2000) a kaaduan dagiti agsasao ket mabirukan idiay siudad ti Lubuklinggau, Bengkulu ken dagiti lugar a manglikmut daytoy aginggana idiay Musi rawas iti Abagatan a Sumatra. Dagiti agsaao iti daytoy a pagsasao ket tagikua ti grupo ti etniko ti Lembak, ti bassit agrupo ti etniko nga asideg a kabagian ti dagiti etniko a Malayo, a naipangpangruna dagiti Malayo a Bengkulu ken Palembang. Ti Col ket asideg a kabagian ti Malayo Palembang ken ti Malayo Bengkulu nga adda met dagiti bassit a pagiddiatan a kaaduan iti panangibalikas, ti Malayo Bengkulu ken Malayo Palembang ket agtarawidwid nga agpatingga iti "o" bayat a ti Col ket kadawyan nga agpatingga iti "e".
Palawan
Dagiti ili
• Linapacan
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Malonzo
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Babaclayon
Talavera
Dagiti baranggay
• Campos
• Casulucan Este
• Collado
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Miguel
Talavera
Dagiti baranggay
• Dimasalang Norte
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Nicolas
Motiong
Dagiti baranggay
• Bayog
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Namnama
Gapan
Dagiti baranggay
• Sto. Nino.
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Poblacion Baranggay 3
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Catalanacan
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Can-aponte
• Cataydongan
Palawan
Dagiti ili
• Narra
Cordon
Dagiti baranggay
• Tarinsing
Pagsasao a Kaninuwa
Ti pagsasao a Kaninuwa, wenno Wataluma, ket ti nangruna a pagsasao nga Oceaniko ti Isla Goodenough, Papua Baro a Guinea.
Talavera
Dagiti baranggay
• Dimasalang Sur
Capas
Dagiti baranggay
• Cristo Rey
Iloilo
Dagiti ili
• San Enrique
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Balogo
• Bontod
Daya a Samar
Dagiti ili
• Mercedes
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• San Pedro
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Curva
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Baranggay I (Pob.)
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Franza
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Pablo
Samar
Ti Samar (sigud a Laud a Samar) ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Daya a Visayas iti Visayas ken adda iti akin-laud a deppaar ti Isla ti Samar. Ti kapitoliona ket ti siudad ti Catbalogan. Kabeddengna dagiti probinsia ti Amianan a Samar ken ti Daya a Samar. Nakasilpo ti Samar iti probinsia ti Leyte babaen ti nalatak a Rangtay ti San Juanico a nangballasiw iti Lingsat San Juanico. Iti abagatan ti Samar ket ti Golpo Leyte.
Heograpia
Addaan ti Samar iti 24 nga ili ken 2 a siudad.
Dagiti ili
• Almagro
Motiong
Dagiti baranggay
• Beri
Talavera
Dagiti baranggay
• Dinarayat
• Esguerra District (Poblacion)
Gandara
Dagiti baranggay
• Natimonan
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Macario
Iloilo
Dagiti ili
• San Miguel
Paranas
Dagiti baranggay
• Cantaguic
Daya a Samar
Dagiti ili
• Oras
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Rang-ay
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• San Rafael
Daya a Samar
Dagiti ili
• San Julian
• San Policarpo
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• San Vicente
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Gusa
Bamban, Tarlac
Dagiti baranggay
• Virgen de los Remedios (Pacalcal)
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Botoc
Samar
Dagiti ili
• Basey
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Pascual
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Nueva Era
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Salay
San Jorge, Samar
Ti San Jorge ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Jorge Luis Borges
Nasapa a panagsursurat a pagsapulan
Idi 1933, ni Borges ket nakagun-od ti editorial a pannkaidutok iti literario a suplemento ti warnakan ti Crítica, nga idiay ket immuna a nangipablaak kadagiti pirgis a kalpasanna ket naurnong a aks ti Historia universal de la infamia (Ti Sangalubongan a Pakasaritaan ti Inpamia, 1936). Ti libro ket nangiraman ti dua akita ti panagsurat. Ti immuna ket iti baetan dagiti salaysay a saan a piksion ken dagiti ababa a sarita, a nagus-usar kadagiti maipapaan ti piksion a pamay-ay a mangibaga kadagiti pudno a sarita. Ti maikadua ket buklen dagiti literario a palso, nga immununa nga inpasa ni Borges a kas dagiti pannkaipatarus dagiti annamong manipud iti nadayeg ngem saan unay a nabasbasa nga ob-obra. Kadagiti simmarsaruno a tawen, isu ket nagserbi a kas maysa a literario nga agbalbalakad para iti kamara pagipablaakan iti Emecé Editores ken linawas a nagsursurat kadagiti pablaak para iti El Hogar, a nairuar manipud idi 1936 aginggana idi 1939. Idi 1938, ni Borges ket nakabiruk ti trabaho a kas ti umuna a katakunaynay iti Munisipio a Bilioteka ti Buenos Aires idiay Miguel Cané, ti maysa a nagtrabtrabaho a klase a lugar. Bassit laeng dagiti libro idiay, a naibaga kaniana a ti papangkatologo ti ad-adu ngem sangasut a libro iti tunggal maysa nga aldaw, ket awanen ti maibati a maaramid para kadagiti dadduma nga empleado ken makitanto a kasla dakes daytoy. Ti trabaho ket inaramidna laeng iti maysa nga oras iti tunggal maysa nga aldaw ken dagiti nabati nga orasna ket naggigian idiay sirok iti biblioteka, a nagsursurat kadagiti artikulo, dagiti ababa a sarita ken dagiti pananagipatarus.
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Bugho
Virac
Dagiti baranggay
• Palta Small
Samar
Dagiti ili
• Calbiga
• Daram
Motiong
Dagiti baranggay
• Bonga
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Bobon
Cordon
Dagiti baranggay
• Turod Norte
Palawan
Dagiti ili
• Quezon
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Nobela
Ababa a sarita
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• San Antonio
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Pedro
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Labney
Jorge Luis Borges
Kinaudi a pagsapulan
thumb|Ni Jorge Luis Borges idi tawtawen ti 1940, retrato a naala manipud iti "Historia de la Literatura Argentina Tomo II" (1968)
Pagsasao a Kaninuwa
Alpabeto
Ti pagsasao a Kaninuwa ket addaan kadagiti 18 a letra (Aa, Bb, Dd, Ee, Ff, Gg, Ḡḡ, Ii, Kk, Mm, Nn, Oo, Ss, Tt, Uu, Vv, Ww, Yy) ken dagiti 2 diptongo (bw ken fw).
Samar
Dagiti ili
• Gandara
Capas
Dagiti baranggay
• Cubcub (Poblacion)
Virac
Dagiti baranggay
• Rawis (Poblacion)
Divilacan
Dagiti baranggay
• Dicambangan
Gandara
Dagiti baranggay
• Ngoso (Pob.)
Paranas
Dagiti baranggay
• Cantao-an
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Hagbay
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Santo Niño
Pagsasao a Haigwai
Ti pagsasao a Haigwai ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea.
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Salaysay
Jorge Luis Borges
Kinaudi a pagsapulan
Ti ama ni Borges ket pimmusay idi 1938. Daytoy idi ket partikular a tradehia para iti mannurat gapu ta asideg idi dagitoy dua. Idi bisperas ti Paskua iti dayta a tawen, ni Borges ket nagsagaba iti nakaro a dunor iti ulo; idi las-ud iti panangagas, gangani pimmusay isuna iti sepsis. Bayat idi umim-imbag manipud iti aksidente, ni Borges ket nangrugrugi a nangpadpadas iti baro nga estilo iti panagsurat nga isunto iti pagbalinan a nadayeg. Ti immuna a sarita nga insurat kalpasan ti aksidentena, "Pierre Menard, Mannurat Ti Quixote" ket naiparuar di Mayo 1939. Maysa daytoy kadagiti kadayegan nga obrana, ti "Menard" ket mangkita ti kasasaad ti panagsurat, ken ti pay pannakaikabagian a baetan ti maysa a mannurat ken ti bikodna a historikal a kontesto. Ti immuna nga urnosna kadagiti ababa a sarita, ti El jardín de senderos que se bifurcan (Ti Hardin dagiti Tenedor ti Dalan), ket nagparang idi 1941, ken kaaduan a naisurat kadagiti obra a dati a naipablaak idiay Sur. Ti titulo ti sarita ket maipanggep ti Insik a propesor idiay Inglatera, ni Dr. Yu Tsun, a nag-espia para iti Alemania idi las-ud ti Sangalubongan a Gubat I, iti maysa a panagpadas a mangpasayaat kadagiti autoridad a ti maysa a taga-Asia a tao ket makabael a mangala ti pakaammo a birbirukenda. Ti kombinasion ti libro ken bugbugto, daytoyket mabalin a mabasa kadagiti adu a waya. Babaen ti daytoy, ni Borges ket awan suppiat a nagparnuay ti hipertesto a nobela ken nangipalawag pay ti teoria iti uniberso a naibatay iti estruktura iti kasta a nobela. Dagiti walo a sarita ket nakausar kadagiti ad-adu ngem innem a pulo a pampanid, ti libro ket kadawyan a nasayaat a naawat, ngem ti El jardín de senderos que se bifurcan ket napaay a nakaited kaniana kadagiti literario a premio a ninamnama dagiti sirkulona.
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Licaong
Samar
Dagiti ili
• Hinabangan
Talavera
Dagiti baranggay
• Gulod
Abagatan a Leyte
Ti Abagatan a Leyte ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Daya a Visayas. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Maasin, sakupenna ti akin-abagatan a kakapat a paset ti Isla ti Leyte.
Ti isla nga ili ti Limasawa iti abatan ti probinsia ket mapapati kas lugar ti kaunaan a Kristiano a Misa iti Adayo a Daya, idi simmngalad sadiay ni Ferdinand Magellan idi 1521.
Heograpia
Addaan ti Abagatan a Leyte iti 18 nga ili ken 1 a komponente a siudad.
Dagiti ili
• Anahawan
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
Ti San Jorge ket politikal a nabingbingay iti 41 a barbaranggay.
Motiong
Dagiti baranggay
• Calantawan
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Capul
Capas
Dagiti baranggay
• Cutcut 1st
Cordon
Dagiti baranggay
• Turod Sur
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Manicla
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Paraiso
Paranas
Dagiti baranggay
• Cantato (Canturab)
Pagsasao a Bamayo
Ti pagsasao a Bamayo (Bumayoh), nailista iti Ethnologue a kas "Malayic Dayak", ket ti Dayak Malayiko a pagsasao ti Borneo. Dagiti dialekto ket mangporma ti lugar ti dialekto a mabalin a nasaysayaat a maikeddeng a dagiti tallo a pagsasao. Ilista ti Ethnologue dagitoy a kas ti akin-abagatan: Delang [200,000 nga agsasao ken Kayung [100,000]; akinlaud: Banana’ [100,000] ken Tapitn [300]; ken akindaya: Mentebah-Suruk [20,000], Semitau [10,000], ken Suhaid [10,000];ken ti pay maipatinayon (saan a naurnos babaen ti heograpia): Arut (Sukarame), Lamandau (Landau Kantu), Sukamara (Kerta Mulya), Riam (Nibung Terjung), Belantikan (Sungkup), Tamuan, Tomun, Pangin, Sekakai, Silat.
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Hiduroma
• Hilumot
• Baranggay 1 (Pob.)
• Baranggay 2 (Pob.)
Iloilo
Dagiti ili
• San Rafael
1980 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1980 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Benneg ti Pilipino
Nobela
Ababa a sarita
Salaysay
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Nicolas (Fusi)
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Linglingay
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Bontoc
Talavera
Dagiti baranggay
• Homestead I
• Homestead II
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• San Andres (Teodoro Abad)
Divilacan
Dagiti baranggay
• Dicaroyan
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Roque
Gamu
Ti Gamu ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Paranas
Dagiti baranggay
• Casandig I
1981 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1981 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
Iloilo
Dagiti ili
• Santa Barbara
• Sara
• Tigbauan
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Hinunangan
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Santos
Virac
Dagiti baranggay
• Salvacion
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Aurora
Palawan
Dagiti ili
• Rizal (Marcos)
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Camanhagay
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Saranay
Divilacan
Dagiti baranggay
• Bicobian
• Dilakit
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Maysa-a-parang a drama
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• San Sebastian
Concepcion, Tarlac
Ti Concepcion ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
Paranas
Dagiti baranggay
• Concepcion
Iloilo
Dagiti ili
• Tubungan
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Maysa-a-parang a drama
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Nobela
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Drama
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Ababa a sarita
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Nobela
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Mangandingay
Cabatuan, Isabela
Dagiti baranggay
• Tandul
Divilacan
Dagiti baranggay
• Dimapnat
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Dolores
• Hita-asan I
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Catarman
Daya a Samar
Dagiti ili
• Sulat
Talavera
Dagiti baranggay
• Cabubulaonan
Gandara
Dagiti baranggay
• Palambrag
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Salaysay
Maysa-a-parang a drama
Drama
Benneg ti Ingles
Nobela
Ababa a sarita
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Calampong
Motiong
Dagiti baranggay
• Calapi
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Parang Mangga
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Blanca Aurora
Paranas
Dagiti baranggay
• Jose Roño
Divilacan
Dagiti baranggay
• Dimapula (Poblacion)
• Dimasalansan
• Dipudo
• Dibulos
Samar
Dagiti ili
• Jiabong
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Inobongan
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• San Roque
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Hinundayan
Daya a Samar
Dagiti ili
• Taft
Palawan
Dagiti ili
• Roxas
La Paz, Tarlac
Ti La Paz ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Sinaoangan Norte
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Villa Joson (Parilla)
Cordon
Dagiti baranggay
• Villamiemban
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Canlobo
Gamu
Dagiti baranggay
Ti ili ti Gamu ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.
Samar
Dagiti ili
• Matuguinao
Paranas
Dagiti baranggay
• Cawayan
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Libagon
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Santo Rosario
Muñoz, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Magtanggol
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Catubig
Talavera
Dagiti baranggay
• Caaniplahan
Gandara
Dagiti baranggay
• Palanas
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Daniw
Palawan
Dagiti ili
• San Vicente
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti La Paz ket nabingbingay a politikal iti 21 a barbaranggay.
Palawan
Dagiti ili
• Taytay
Pagsasao a Maiwala
Ti pagsasao a Maiwala ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko ti Probinsia ti Luek Milne, Papua Baro a Guinea.
Ti pagsasao a Maiwala ket addaan kadagiti 13 a konsonante: b, d,, gh, h, k,  l, m, n, p, s, t, v; dagiti dua a semi-bokal: w,  y; ken dagiti lima a bokal: ,  e,  i,  o,  u.
San Jose, Nueva Ecija
Dagiti baranggay
• Pinili
San Agustin, Isabela
Dagiti baranggay
• Sinaoangan Sur
• Virgoneza
Bautista
Ti Bautista ket maysa kadagiti baranggay ti San Agustin, Isabela, daytoy a baranggay ket maysa kadagiti kaadaywan a baranggay ti San Agustin. Daytoy a lugar ket adayo iti centro ti San Agustin nupay kasta dagiti tattao nga aggigiyan iti daytoy a baranggay ket naanus da, ngamin babaen ti pannagna da a mapan iti kaasedgan a pagluganan ket naragsak da latta. Daytoy a lugar ket nasina sina iti kada purok, ti masungad a purok ti Bautista ket isu ti Purok 1. Daytoy a purok ket tawtawagen da iti Sidecut wenno Sitio Dapis. Kunada a Sidecut ngamin ta adda iti igid ti pannakaputid na isu a pinanaganan da iti Sidecut. Sitio Dapis kunada met gamin daytoy a purok ket asideg iti Dapis, no kuma parte iti Dapis ket isu uma iti kaadaywan a parte na. Ti Purok 1 ket aglalaok ti tao nga aggigiyan ngamin adda dagiti Ifugao, Ilokano, Kiangan, ken dadduma pay. Daytoy a purok ket isu ti masungad no mapan ka iti centro ti Bautista bale 500 wenno lima gasut pay a metro ti kaadayo na manipud iti daytoy a lugar, ti tattao iti daytoy a lugar ket aglalaok, napintas daytoy a lugar kunak ta dagiti tattao nga aggigiyan ditoy ket napintas ti pannagbiag da, ngamin daytoy a lugar ket adu ti produkto a pagbiagan da, kasla kuma iti mais, saba, pagay, kahoy, kamote a lanot, ken naduma duma pay a klase iti prutas, daytoy a lugar ket alisto ti irarang-ay mo no nagaget ka la ketdi nga agtrabaho,siyempre kadwana iti anus mo, ngamin ti kaadwan nga obra ditoy ket agbingkag.
Daytoy pay a lugar ket makakita ka kadagiti patneng a tattao ngem agtaeng da iti adayu pay a lugar, kuna da dagitoy a tao a kas "Tattao ti Banbantay", nga agpayso ngamin ket agpaminsan da laeng a bumaba idiay bantay. Ti Bautista ket maysa kadagiti kabatnangan a baranggay ti San Agustin, ngamin ket adu ti tattao nga agpatakder ti negosyo da. Ti maysa pay a kangrunaan ditoy ket dagiti pinagadal dagiti ubbing.
Samar
Dagiti ili
• Motiong
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Cabaywa
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Dolores (kasang-an)
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Santor
Gandara
Dagiti baranggay
• Pinaplata
Iloilo
Dagiti ili
• Zarraga
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Ti Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno (Department of the Interior and Local Government; Kagawaran ng Interyor at Pamahalaang Lokal) ket maysa nga ehekutibo a departamento ti Gobierno ti Filipinas nga akinrebbeng para iti panagiragpat ti kappia ken urnos, mangisigurado ti pakatalgedan ti publiko, ken mangipapigsa kadagiti kabaelan dagiti paset ti lokal a gobierno. Daytoy ket akin-rebbeng pay ti Nailian a Polis ti Filipinas.
Paranas
Dagiti baranggay
• Lawaan I
Virac
Dagiti baranggay
• San Jose (Poblacion)
Capas
Dagiti baranggay
• Cutcut 2nd
Motiong
Dagiti baranggay
• Caluyahan
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Buenavista I
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Liloan
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Canduyucan
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Baranggay 3 (Pob.)
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Balanoy
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Divilacan
Dagiti baranggay
• Ditarum
1982 Pammadayaw a Palanca
Dagiti nangabak iti Pammadayaw a Pakalaglagipan kenni Carlos Palanca para iti Literatura iti tawen 1982 (puesto, titulo ti nangabak nga obra, nagan ti autor).
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Salaysay
Listaan dagiti pagilian babaen ti GDP (PPP)
Adda dagiti tallo a listaan dagiti pagilian a nailasin babaen ti dagup ti domestiko a produkto (GDP) (kuenta a paggatangan dagiti amin a pangileppas ti maimbegan ken serbisio a maparsua ti uneg ti maysa a pagilian iti maysa a panawen). Dagiti GDP a doliar a ikarkulo a naited iti daytoy a panid ket naala manipud ti Pagpadaan ti kapigsa ti panag-gatang ((PPP) a panagpattapattaen.
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Pakasaritaan
Idi Marso 22, 1897, dagiti daulo ti Katipunan nga indauloan babaen ni Andres Bonifacio ket nagtutumpongda idiay Tejeros, Cavite ti naamammoan iti pakasaritaan ti Filipinas a kas ti Acta de Tejeros ti Tejerosa Timpuyogan. Iti daytoy a las-ud ti panawen a ti maysa a rebolusionario a gobierno ket nabangon ket ti baro a gobierno ket nagbutos kenni Hen. Emilio Aguinaldo a kas ti Presidente ken ni Andres Bonifacio a kas ti Direktor iti Kaunegan. Ni Bonifacio, nupay kasta, ket saanna nga inawat ti puesto isunga, ni Presidente Aguinaldo ket indutokanna ni Pascual Alvarez a kas ti Direktor.
Capas
Dagiti baranggay
• Dolores
Samar
Dagiti ili
• Pagsanghan
Talavera
Dagiti baranggay
• Caputican
Cordon
Dagiti baranggay
• Villamarzo
Concepcion, Tarlac
Dagiti baranggay
Ti ili ti Concepcion ket nabingbingay a politikal iti 45 a barbaranggay.
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Nobela
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Villa Luz
Divilacan
Dagiti baranggay
• Sapinit
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Nobela
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Maysa-a-parang a drama
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Bantog-Caricutan
1980 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Drama
Capas
Dagiti baranggay
• Estrada (Calingcuan)
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Bulao
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Caramutan
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Maysa-a-parang a drama
San Sebastian, Samar
Dagiti baranggay
• Hita-asan II
Samar
Dagiti ili
• Paranas (Wright)
Talavera
Dagiti baranggay
• Kinalanguyan
Cordon
Dagiti baranggay
• Anonang (Balitoc)
1990 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Ababa a sarita
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Daniw
Capas
Dagiti baranggay
• Lawy
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Limasawa
Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno
Pakasaritaan
Iti panagtultuloy ti panagsalisal ti panakawaya ken ti bukod a panagturay, ti kaunegan a departamento ket nagbalin a nangruna nga opisina a naipaakem kadagiti nadumaduma a pamay-an a mairaman ti panangimaton kadagiti lokal a paset, panagaywan kadagiti kabakiran, publiko a paginagbagaan, panagtengngel ken panangimaton kadagiti polis, kontra-gulo, panangisubli iti sigud a kasasaad, panagiparang-ay ti komunidad ken dagiti programa ti pagtitinnulongan ti panagrang-ay.
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Bungliw
Paranas
Dagiti baranggay
• Lipata
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Caut
1981 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Drama
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Comillas
• Dumarais
• Guevarra
• Kapanikian
• La Purisima
Samar
Dagiti ili
• Pinabacdao
Talavera
Dagiti baranggay
• La Torre
Samar
Dagiti ili
• San Jorge
Talavera
Dagiti baranggay
• Lomboy
Samar
Dagiti ili
• San Jose de Buan
Talavera
Dagiti baranggay
• Mabuhay
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Salaysay
Talavera
Dagiti baranggay
• Maestrang Kikay (Poblacion)
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Pilipino
Maysa-a-parang a drama
Samar
Dagiti ili
• San Sebastian
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Gamay
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• Baranggay 4 (Pob.)
La Paz, Tarlac
Dagiti baranggay
• Lara
Hagonoy, Bulacan
Dagiti baranggay
• Santa Elena
Gamu
Dagiti baranggay
• Barcolan
Listaan dagiti pagilian babaen ti GDP (PPP)
Ti panag-usar iti daytoy a pangibasaran ket maisuppiat a naserbi no ipada dagiti naisapasap a paggidiatan dagiti pagalagadan ti panagbiag a sibubukel a nagbaetan dagiti pagilian gapu ket ti PPP ket iraman na ti maikabagian a kangina ti panagbiag ken dagiti panag-bussog ti pateg kadagiti pagilian, nga adda ngem ti panag-usar laeng ti panagsukat ti kuarta nga daytoy ket rungaden na ti agpayso a paggiddiatan ti matgedan. Ti ekonomia ket bukbukodna nga agipagisu kadagiti agbalabas a panawen, ken ti nakaro ti teknolohia ken naramen a tagilako, kilaw a banbanag ken pateg ti enerhia ket kaaduan a saan a mabaliwan babaen ti paggiddiatan iti kuarta, nupay kasta, nairaman daytoy babaen ti panagala ti pagarupan a panagipadpada ti pateg, a kas iti Internasional a Panagipadpada a Programa, nga daytoy ket us-usaren a pagibasaran para iti PPP a  panagpattapattaen. Dagitoy a panagala ti pagarupan ket mairaman ti dua a maisukat ken saan a maisukat a tagilako tapno makarkulo ti maysa a pannakabagi ti labba ti amin a tagilako.
Talavera
Dagiti baranggay
• Mamandil
• Marcos District (Poblacion)
• Purok Matias (Poblacion)
• Matingkis
Santo Niño, Samar
Ti Santo Niño ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Motiong
Dagiti baranggay
• Canvais
Abagatan a Leyte
Dagiti ili
• Macrohon
1982 Pammadayaw a Palanca
Benneg ti Ingles
Nobela
Samar
Dagiti ili
• Santa Margarita
Paranas
Dagiti baranggay
• Lokilokon
Delfin Albano
Dagiti baranggay
• Villa Pereda
Amianan a Samar
Dagiti ili
• Laoang
• Lapinig
• Las Navas
• Lavezares
• Lope de Vega
San Jose de Buan, Samar
Dagiti baranggay
• San Nicolas
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Lale
Talavera
Dagiti baranggay
• Minabuyoc
Listaan dagiti pagilian babaen ti GDP (PPP)
Addamet dagiti nadumaduma nga ekonomia a saan a mainagnaganan a kas pagilian (lubong, EU, ken adda dagiti agkamkammatalek ateritorio) ket nairaman da iti listaan gapu ta agparang da kadagiti nagtaudan. Dagitoy nga ekonomia ket saan da a nairanggo iti daytoy a tabla, ngem nailista da ng a agsasaruno babaen ti GDP a panakaipadpada.
Cordon
Dagiti baranggay
• Camarao
Gandara
Dagiti baranggay
• Pizarro
Capas
Dagiti baranggay
• Manga
Mayantoc
Ti Mayantoc ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Tarlac iti Filipinas.
San Jorge, Samar
Dagiti baranggay
• Cogtoto-og
Pinabacdao
Dagiti baranggay
• Lawaan