cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alec Guinness
Ni Apo Alec Guinness (2 Abril 1914 – 5 Agosto 2000) ket maysa idi nga Ingles nga aktor. Kalpasan iti nasapa a karer iti entablado, isu ket naipabauya kadagiti nadumaduma nga Ealing Comedies, mairaman ti The Ladykillers ken ti Kind Hearts and Coronets nga isu ket nangipapel kadagiti walo a nadumaduma a karakter. Isu ket ammo pay para kadagiti innem a kolaborasionna kada David Lean: Herbert Pocket iti Great Expectations (1946), Fagin iti Oliver Twist (1948), Kol. Nicholson iti The Bridge on the River Kwai (1957, a nangabakanna iti Kalaingan nga Aktor), Prinsipe Faisal iti Lawrence of Arabia (1962), Heneral Yevgraf Zhivago iti Doctor Zhivago (1965), ken Propesor Godbole iti A Passage to India (1984).
Cauayan, Isabela
Dagiti baranggay
• Santa Maria
Santa Maria, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Datu Daligasao
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Luklukan Sur
Pagsasao nga Itneg
Dagiti lokasion ken dagiti dialekto
Nupay kasta, bigbigen ni Ronald Himes (1997) dagiti dua a 2 dialekto para iti Itneg, dagitoy ket ti Binongan (akindaya) ken Inlaod (akinlaud).
Santa Maria, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Datu Intan
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Motherlode
Trinidad, Bohol
Dagiti baranggay
• Tagum Sur
Balindong
Dagiti baranggay
• Pantaragao
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Nakalaya
Sarangani, Davao Occidental
Ti Sarangani ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Davao Occidental iti Filipinas.
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Gapang
Balindong
Dagiti baranggay
• Bantogan Wato
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Osmeña
Cauayan, Isabela
Dagiti baranggay
• Sillawit
Balindong
Dagiti baranggay
• Barette
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Pag-asa
Balindong
Dagiti baranggay
• Roof a myadapaan
Santa Maria, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Kinilidan
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Parang
Tubigon
Ti Tubigon ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Bohol iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Tubigon ket nabingbingay a politikal kadagiti 34 a barbaranggay.
• Bagongbanwa
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Plaridel
Tubigon
Dagiti baranggay
• Banlasan
Cauayan, Isabela
Dagiti baranggay
• Sinippil
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Kinabiti
Abagatan a Kalimantan
Ti Abagatan a Kalimantan (Kalimantan Selatan) ket ti probinsia ti Indonesia. Daytoy ket mabirukan idiay Kalimantan, ti teritorio ti Indonesia iti isla ti Borneo. Ti kapitolio ti probinsia ket ti Banjarmasin. Ti populasion ti Abagatan a Kalimantan ket agarup a 3.625 a riwriw a tattao manipud iti senso idi 2010; ti kaudian nga opisial a karkulo (manipud idi Enero 2014) ket 3,913,908.
Maysa kadagiti lima a probinsia ti Indonesia idiay Kalimantan, daytoy ket beddengan babaen ti Lingsat Makasar iti daya, ti Tengnga a Kalimantan iti laud ken amianan, thi Baybay Java iti abagatan, ken ti Daya a Kalimantan iti amianan
Cauayan, Isabela
Dagiti baranggay
• Tagaran
Charlton Heston
Ni Charlton Heston (naiyanak a kas ni John Charles Carter wenno Charlton John Carter; Oktubre 4, 1923 – Abril 5, 2008) ket maysa idi nga Amerikano nga aktor ken aktibista ti politika.
Cauayan, Isabela
Dagiti baranggay
• Union
• Villa Concepcion
• Villa Luna
• Villaflor
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Maliplipit
• Nagcanasan
Balindong
Dagiti baranggay
• Borakiss
• Buwa-an
• Myadapaan
• kahambatan
• Dadaray
Dagiti lehislatibo a distrito iti Ilocos Sur
Dagiti Lehislatibo a Distrito iti Ilocos Sur, ket dagiti umuna ken maikadua a distrito, ket isu dagitoy ti agdama a pannakabagi iti probinsia iti Ilocos Sur iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas.
Ubas
Ti ubas ket isu ti bunga ti agtintinnag ti bulong a natarikayo a mula nga agkalatkat ti botanikal a henero ti Vitis. Dagiti ubas ket mabalin a makan a naata ken mabalin nga ausaren para iti panagaramid ti bino, jam, tubbog, halea, yaon ti bukel ti ubas, dagiti pasas, suka, ken lana ti bukel ti ubas. Dagiti ubes ket dagiti di-klimakteriko a kita ti bunga, ken sapasap dagitoy a nagririmpuok.
Dagiti lehislatibo a distrito iti Ilocos Sur
Ti pannakaaramid ti Tignay Bilang. 2877 idi 1920 ket inurnos na ti amianan a laud ti Luzon, babaen ti panagikkat ti subprobinsia iti Amburayan idiay saan a nabingbingay a Probinsia ti Bantay ken naikapet dagiti dadduma a munisipalidad, ti Alilem, Ilocos Sur, Sigay, Sugpon, Suyo, ken ti kapitoliona a Tagudin a naipan dagitoy iti Ilocos Sur. Ti Lepanto a subprobinsia ti ili ti Angaki, Concepcion, San Emilio ken ti kapitoliona a Cervantes ket naikabilda babaen ti pannakaturay iti Ilocos Sur.
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
Ti Sarangani ket nabingbingay a politikal iti 12 a barbaranggay.
Dagiti lehislatibo a distrito iti Ilocos Sur
Daytoy a probinsia ket nairepresenta iti Temporario a Nailian a Kongreso a kas paset iti Rehion I manipud idi 1978 aginggana idi 1984, ken naelektado ti dua a pannakabagi a sapasap iti Kadawyan a Nailian a Kongreso idiay 1984. Ti Ilocos Sur ket nataginayon na ti dua a kongresional a distrito babaen ti baro a Batay-linteg a napasingkedan idi Pebrero 7, 1987, ken dagiti nabutosan a kamkameng iti naipulang a Kamara dagiti Pannakabagi a nangrugi met laeng iti dayta a tawen.
Ti umuna a distrito iti Ilocos Sur ket isu kadagiti orihinal a pannakabagi ti distrito a nanipud idi 1907 a saan a nagbalbaliw ti teritorio a nasakupan, a mairaman ti immuna a distrito ti Albay, ti immuna distrito iti Ilocos Norte ken ti maikadua, ken ti immuna a distrito iti Iloilo.
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Konel
Tubigon
Dagiti baranggay
• Batasan (Batasan Island)
Lalaki
Ti lalaki ket mabalin a maipakat iti maysa a manakman a lalaki wenno tao a lalaki (man). Kasla dagiti kaaduan a lalaki kadagiti mamalia, ti henoma ti tao ket nagtawtawid ti maysa a kromosoma X manipud iti inana ken ti maysa a kromosoma Y manipud iti amana. Ti lalaki nga agparparatubo a maladaga ket agipataud kadagiti ad-adu a bilang dagiti androheno ken dagiti basbassit a bilang dagiti estroeno ngem ti maysa a babai nga agparparatubo a maladaga. Daytoy a paggiddiatan kadagiti mainaig a bilang kadagitoy a sekso nga esteriode ket kaaduan a gapuanan para iti pisiolohiko a paggigidiatan a mangilasin ti lallaki kadagiti babbai.
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Nanangduan
Tubigon
Dagiti baranggay
• Bilangbilangan
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Narnara
Tubigon
Dagiti baranggay
• Bosongon
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Pang-ot
Tubigon
Dagiti baranggay
• Buenos Aires
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Patad
• Poblacion
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Mabila (Pob.)
Balindong
Dagiti baranggay
• Doda
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• North Poblacion
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Patuco (Sarangani Norte)
Balindong
Dagiti baranggay
• Dibarasan
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Laker (Sarangani Sur)
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• South Poblacion
Balindong
Dagiti baranggay
• Diluasan
Tubigon
Dagiti baranggay
• Cahayag
Pagsasao a Sonsoroles
Tie pagsasao a Sonsoroles ket ti pagsasao a Mikronesio a naisaao idiay Palau, kasisigud a dagiti isla a mangbukel ti esatado ti Sonsorol, ken naiwarwaras babaen ti migrasion kadagiti sabali a lugar iti pagilian. Daytpy ket asideg unay iti Tobiano.
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Tinina
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• San Juan East
Tubigon
Dagiti baranggay
• Cawayanan
• Centro (Pob.)
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• South Balioag
Tubigon
Dagiti baranggay
• Genonocan
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Tikitik
Tubigon
Dagiti baranggay
• Guiwanon
Balindong
Dagiti baranggay
• Dipakarao
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Salvacion
Balindong
Dagiti baranggay
• Ingud
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Isidro
Tubigon
Dagiti baranggay
• Ilihan Norte
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Martin
Sistema ti panagbalikuskos
The sistema ti panagbalikuskos wenno sistema ti sirkulatorio ket maysa a sistema ti organo a mangpalubos ti panagbalikuskos ti dara ken linpa tapno maipan dagiti taraon (a kas dagiti amino asido ken dagiti elektrolito), oksiheno, karbon dioksido, dagiti hormona, dagiti selula ti dara ken dadduma pay, a mapan ken manipud kadagiti selula iti bagi tapno mataraonanna ken tumulong a lumaban kadagiti sakit, mangpatalinaay ti temperatura ti bagi ken pH, ken tapno mangtaripato ti homeostasis.
Pilar, Abra
Dagiti baranggay
• Villavieja
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Camahual
Balindong
Dagiti baranggay
• Leeload
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Camalig
Balindong
Dagiti baranggay
• Lumbayao
Tubigon
Dagiti baranggay
• Ilihan Sur
Balindong
Dagiti baranggay
• Rimbo
• Lumbaca halan
• Lumbac Wato
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Gomtago
Tubigon
Dagiti baranggay
• Libertad
• Macaas
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Pedro
Tubigon
Dagiti baranggay
• Mocaboc Island
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Rafael
Tubigon
Dagiti baranggay
• Matabao
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Tagen
Tubigon
Dagiti baranggay
• Panadtaran
Balindong
Dagiti baranggay
• Taham
Sallapadan
Ti Sallapadan ket maysa a maikalima a klase nga ili iti probinsia ti Abra iti Filipinas.
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Santa Elena
Sarangani, Davao Occidental
Dagiti baranggay
• Tucal
Balindong
Dagiti baranggay
• Nusa Lumba Ranao
• Padilla
• Pakayawan
• Paygo-an
Tubigon
Dagiti baranggay
• Panaytayon
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Santa Milagrosa
Balindong
Dagiti baranggay
• Laya
Jose Panganiban, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Santa Rosa Sur
• Tamisan
Balindong
Dagiti baranggay
• Pusing
• Telab
• Tomarimpang
• Tantua Laya
• Sambilan Roof
• Boliso
• Arbesar
Sallapadan
Dagiti baranggay
Ti Sallapadan ket nabingbingay a political iti 9 a barbaranggay.
Tengnga a Kalimantan
Ti Tengnga a Kalimantan (Kalimantan Tengah), ket ti probinsia ti Indonesia. Daytoy ket maysa kadagiti lima a probinsia idiay Kalimantan, ti parte ti Indonesia iti isla ti Borneo. Ti kapitolio ti probinsiana ket ti Palangkaraya ken idi 2010 ti populasionna ket sumurok a 2.2 a riwriw, bayat a ti kaudian nga opisial a karkulo (manipud idi Enero 2014) ket 2,368,654.
Siudad ti Quezon
thumb|250px|Monumento ni Manuel L. Quezon ken ti Presidencia ti Siudad ti Quezon
Tengnga a Kalimantan
Ti gatad ti iya-adu ti populasion ket ganggani idi a 3.0% iti tunggal maysa a tawen idi baetan ti 1990 ken 2000, maysa kadagiti kaaduan nga iya-adu ti populasion iti probinsia idiay Indonesia iti las-ud iti daytoy a panawen; iti simmaruno a dekada iti 2010 ti agpakatengnga a tinawen nga iya-adu ket nakaro a bimmassit iti agarup a 1.8%. Iti ad-adu ngem iti ania man a probinsia iti rehion, ti Tengnga a Kalimantan ket matagtagitao babaen dagiti Dayak, dagiti indihenio a mangtagtagitao iti Borneo.
Siudad ti Quezon
thumb|left|200px|Wagayway iti Siudad ti Quezon Ti Siudad ti Quezon ket isu ti sigud a kapitolio ti Filipinas. Masarakan iti isla ti Luzon, ti Siudad ti Quezon ket maysa kadagiti siudad ken il-ili a mangbukel iti Metro Manila, ti Nailian a Kapitolio a Rehion (National Capital Region wenno NCR). Naipanagan ken ni Manuel L. Quezon, ti presidente ti Mankomunidad ti Filipinas, a nangbangon iti siudad a kas sukat ti Manila a capitolio ti pagilian.
Labo
Ti Labo ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Camarines Norte iti Filipinas.
Tubigon
Dagiti baranggay
• Pandan
• Pinayagan Norte
• Pinayagan Sur
• Pooc Occidental (Pob.)
• Pooc Oriental (Pob.)
• Talenceras
• Tan-awan
• Tinangnan
• Ubay Island
• Ubojan
• Villanueva
Labo
Dagiti baranggay
Ti Labo ket politikal a nabingbingay iti 52 a barbaranggay.
Siudad ti Quezon
kabeddeng ti siudad ti Siudad ti Manila iti abagatan-a-laud, ti Siudad ti Caloocan ken Siudad ti Valenzuela iti laud ken amianan-a-laud, ti San Juan ken ti Siudad ti Mandaluyong iti abagatan, ken ti Siudad ti Marikina ken Siudad ti Pasig iti abagatan-a-daya. Iti amianan, iti ballasiw ti Karayan Marilao, ket ti Siudad ti San Jose del Monte iti probinsia ti Bulacan, ket iti met daya ket dagiti ili ti Rodriguez ken San Mateo iti probinsia ti Rizal.
Pagsasao a Korniko
Ti pagsasao a Korniko (Kernowek wenno Kernewek) ket maysa a Abagatan a laud Britonika Keltiko a pagsasao a naipakasaritaan nga insasao babaen dagiti Tattao a Korniko. Ti pagsasao ket mapmapan ti panangungar kadagiti napalabas a dekada ket kaaduan a naikedkeddeng a kas nangruna a paset ti Korniko nga identidad, kultura ket tawidan. Daytoy ket mabigigan a kas minoridad a pagsasao iti Nagkaykaysa a Pagarian, daytoy ket nasalakniban pay babaen ti Europeano a Dokumento ti linteg para kadagiti Minoridad a Pagsasao, ken umad-adun dagiti agsasao.
Siudad ti Quezon
Pakasaritaan
Sakbay pay a nabukel ti Siudad ti Quezon, adda babassit nga il-ili iti lugar. Isu dagitoy ti Francisco del Monte, Novaliches, ken Balintawak.
Idi nasapa a 1900s, inarapaap ni Presidente Manuel L. Quezon ti maysa a siudad nga agbalinto a kapitolio ti Filipinas, kas sukat ti Manila. Idi 1938, binukel ni Quezon ti People's Homesite Corporation ket ginatangda ti 15.29 km² kalawana a daga manipud iti nalalawa a dagdaga iti Diliman ti pamilia Tuason. Impasa kas linteg ti Nailian nga Asemblea ti Mankomunidad ti Filipinas ti Acta Mankomunidad 502 nga am-ammo kas “Annuroten ti Siudad ti Quezon” a sigud a naisingasing a kas Siudad ti Balintawak. Babaen ti panangidaulo da Diputado Narciso Ramos (ama ni sigud a Presidente Fidel V. Ramos) ken Diputado Ramon Mitra, Sr. inanamongan ti asemblea a maipanagan ken ni Quezon ti baro a siudad. Idi Oktubre 12, 1939, pinirmaan kas linteg ni Quezon ti gakat a namagbangon iti Siudad ti Quezon.
Kalpasan ti Maikadua a Gubat iti Sangalubongan, idi Julio 17, 1948 pinirmaan ni Presidente Elpidio Quirino ti Acta Republica Numero 333 a namagbalin iti Siudad ti Quezon kas kapitolio ti republica.
Idi Nobiembre 7, 1975 iti pannakaipatungpal ti Dekreto Presidensial Numero 824 ni Presidente Ferdinand Marcos, naipasdek ti Metro Manila ket nagbalin ti Siudad ti Quezon a kas maysa kadagiti 17 a siudsiudad ken il-ili ti Metro Manila. Iti sumaruno a tawen, iti Decreto Presidensial Numero 940 ni Marcos, naisubli ti kapitolio ti republika iti Manila, idi Hunio 24, 1976.
Labo
Dagiti baranggay
• Anameam
• Baay
• Bagacay
• Bagong Silang I
• Bagong Silang II
• Bakiad
• Bautista
• Bayabas
• Bayan-bayan
• Benit
• Anahaw (Poblacion)
• Gumamela (Poblacion)
• San Francisco (Poblacion)
Pagsasao a Batek
Ti pagsasao a Batek ket ti maysa nga aborihinal a pagsasao a Mon–Khmer ti Malaya. Dagiti dialekto a Dèq ken Nong ket mabalinda a sabali a pagsasao. Bassit ken bumasbassit ti bilang dagiti agsasao.
Labo
Dagiti baranggay
• Kalamunding (Poblacion)
• Bulhao
• Cabatuhan
• Cabusay
• Calabasa
• Canapawan
• Dalas
• Dumagmang
• Exciban
• Fundado
• Guinacutan
Binidayan
Ti Binidayan ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Sur iti Filipinas.
Labo
Dagiti baranggay
• Guisican
Binidayan
Dagiti baranggay
Ti Binidayan ket nabingbingay a politikal kadagiti 26 a barbaranggay.
Labo
Dagiti baranggay
• Iberica
Binidayan
Dagiti baranggay
• Badak
Labo
Dagiti baranggay
• Lugui
Binidayan
Dagiti baranggay
• Baguiangun
Labo
Dagiti baranggay
• Mabilo II
Binidayan
Dagiti baranggay
• Balut Maito
Labo
Dagiti baranggay
• Macogon
Binidayan
Dagiti baranggay
• Basak
Labo
Dagiti baranggay
• Malangcao-Basud
Binidayan
Dagiti baranggay
• Bubong
Labo
Dagiti baranggay
• Malasugui
Binidayan
Dagiti baranggay
• Bubonga-Ranao
Labo
Dagiti baranggay
• Malatap
Binidayan
Dagiti baranggay
• Dansalan Dacsula
• Ingud
Labo
Dagiti baranggay
• Malaya
Binidayan
Dagiti baranggay
• Kialilidan
Labo
Dagiti baranggay
• Malibago
• Maot
Binidayan
Dagiti baranggay
• Macaguiling
Labo
Dagiti baranggay
• Masalong
Binidayan
Dagiti baranggay
• Madaya
Labo
Dagiti baranggay
• Matanlang
Binidayan
Dagiti baranggay
• Magonaya
Labo
Dagiti baranggay
• Napaod
Binidayan
Dagiti baranggay
• Masolun
Labo
Dagiti baranggay
• Pag-Asa
Binidayan
Dagiti baranggay
• Olama
Labo
Dagiti baranggay
• Pangpang
Binidayan
Dagiti baranggay
• Pagalamatan (Pob.)
Labo
Dagiti baranggay
• Pinya (Poblacion)
Binidayan
Dagiti baranggay
• Pantar
Labo
Dagiti baranggay
• San Antonio
Binidayan
Dagiti baranggay
• Picalilangan
Labo
Dagiti baranggay
• Santa Cruz
Binidayan
Dagiti baranggay
• Picotaan
• Pindolonan
• Poblacion
Labo
Dagiti baranggay
• Submakin
Binidayan
Dagiti baranggay
• Soldaroro
Labo
Dagiti baranggay
• Talobatib
Binidayan
Dagiti baranggay
• Tambac
Labo
Dagiti baranggay
• Tigbinan
Binidayan
Dagiti baranggay
• Timbangan
Labo
Dagiti baranggay
• Tulay Na Lupa
Binidayan
Dagiti baranggay
• Tuca
San Isidro, Abra
Ti San Isidro ket maysa a maikanem a klase nga ili iti probinsia ti Abra iti Filipinas.
Mati
Ti Siudad ti Mati (Cebuano: Dakbayan sa Mati; Lungsod ng Mati), ket maysa a klase a siudad iti probinsia ken isu ti kapitolio iti Davao Oriental iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Mati ket nabingbingay a politikal iti 26 a barbaranggay.
• Badas
• Bobon
• Buso
• Cabuaya
• Central (Pob.)
• Culian
• Dahican
• Danao
Kristine Hermosa
Ni Kristine Hermosa Orille Sotto ket Filipina nga aktres. Isu ket kalatakan nga ammo iti papelna a kas ni Ynamorata "Yna" Macaspac iti serye ti drama iti Pangako Sa 'Yo.
Mati
Dagiti baranggay
• Dawan
• Don Enrique Lopez
• Don Martin Marundan
• Don Salvador Lopez, Sr.
• Langka
• Lawigan
• Libudon
• Luban
• Macambol
• Mamali
• Matiao
• Mayo
• Sainz
• Sanghay
• Tagabakid
• Taguibo
• Tamisan
Peninsula ti Zamboanga (heograpikal a rehion)
Ti peninsula ti Zamboanga (heograpiko a porma ti daga) ket ti maysa nga atiddog, semisirkulo a peninsula ken ti amianan-akinlaud a parte ti Isla ti Mindanao, ti akin-abagatan a parte ti Filipinas. Daytoy ket kangrunaan a mabirukan iti kaunegan ti Peninsula ti Zamboanga (Rehion IX).
Heograpia
Ti peninsula ket maikapet iti nangruna a seksion ti Isla ti Mindanao babaen ti maysa nga ismo a mabirukan iti pagbaetan ti Luek Panguil ken Luek Pagadian.
Gumay-at ti Peninsula ti Zamboanga iti abagatan-agbaabagatan nga agturong iti Purpuro ti Sulu ken tiisla ti Borneo. Daytoy ket addaan iti kalawa iti agarup a 5,600 kuadrado milia (14,500 square km). Daytoy ket adda iti pagbaetan ti Baybay Sulu iti amianan ken laud, ken ti Golpo Moro iti Baybay Celebes iti abagatan.
Politikal a pannakabingbingay
Ti pagbeddengan a pagbaetan ti peninsula ken ti nangruna a daga ket politikal a naipalawag babaen ti pagbeddengan a pagbaetan ti probinsia ti Zamboanga del Sur ti peninsula ken ti probinsia ti Lanao del Norte ti nangruna nga isla. Ti heograpiko a Peninsula ti Zamboanga ket buklen dagiti probinsia ti Zamboanga del Norte, Zamboanga del Sur, Zamboanga Sibugay ti Peninsula ti Zamboanga (Rehion IX); ken ti amianan-akinlaud a probinsia ti Misamis Occidental iti Amin-amianan a Mindanao (Rekion X), ken ti nawaya a Siudad ti Zamboanga.
Pagsasao a Cheq Wong
Ti pagsasao a Chewong (Cheq Wong, Ceq Wong) ket ti maysa nga aborihinal a pagsasao a Mon–Khmer a maisasao idiay Malaysia.
Gran Britania
Ti Gran Britania wenno Britania (Prydain Fawr, Eskoses a Gaeliko: Breatainn Mhòr, Breten Veur) ket maysa nga isla a naisanglad idiay amianan a laud iti kontinental a Europa. Isu daytoy ti maikasiam a kadakkelan nga isla iti lubong, ti kadakkelan iti Europeano nga isla, ken ti kadakkelan iti Isla ti Britaniko. Nga addaan ti populasion ti agarup a 60.0 riwriw a tattao iti tengnga ti 2009, isu daytoy ti maikatlo a kapusekan ti populasion nga isla iti lubong, lkalpasan ti Haba ken Honshū. Ti Gran Británia ket napalikmutan babaen ti sumurok a 1,000 a babassit nga  is-isla] ken dagiti kabassitan nga isla. Ti isla iti Irlanda naisanglad iti laud. Iti politika, ti Gran Británia ket mangitudo ti isu met laeng nga isla a mairaman dagiti nakapalikmut nga is-isla a nakabiklan ti teritorio iti Inglatera, Eskosia ken Gales.
Kurów
Pakasaritaan
Kalpasan idi 1660, daytoy nga ili ket bakibinningay ti pakasaritaanna iti intero a rehion. Idi 1795, kalpasan ti maikatlo a pannakabingbingay iti Polonia, ti Kurów ket innala ti Austria. Idi 1809, nagbalin a parte ti Dukado iti Warsaw. Idi 1815, ti Kurów ket nagbalin a paset ti Pagarian ti Polonia. Idi panawen ti Yaalsa ti Nobiembre, idi Pebrero 1831, nangrugi ti bassit a Gubat ti Kurów, idi dagiti tropa ti Polonia babaen ni heneral Józef Dwernicki ket inabakda ti buyot ti Rusia. Idi 1870, kalpasan ti mano a tawen ti Yaalsa ti Enero, ti ili ket napukawna ti dokumento ti linteg a pannakasiudadna, a daytoy ket saanna a naala manen. Manipud idi 1918, ti Kurów ket nagbalin manen a parte ti Polonia.
Salsalamagi
thumb|right|250px|Ti salsalamgi wenno glandula ti tao
Lehislatibo a distrito iti Davao
Ti Lehislatibo a Distrito iti Davao, ket isu idi ti pannakabagi ti Probinsia ti Davao iti Nailian nga Asemblia ti Filipinas manipud idi 1935 aginggana idi 1941 ken ti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas manipud idi 1941 aginggana idi 1965, idi ti Davao del Norte, Davao del Sur ken ti Davao Oriental—dagiti probinsia a nakabingayanda idi Marso 8, 1967, ket naikkan idi ti bukodda a pannakabagi
Salsalamagi
Ti salsalamagi wenno glandula ken maysa nga organo iti maysa a bagi ti ayup a mangsintesado ti sustansia para iti panagibbet kadagiti sustansia a kas dagiti hormona wenno gatas ti suso, a kadawyan a mapan iti dara (salsalamagi ti endokrina) wenno dagiti lugar iti kaunegan ti bagi wenno iti akin-ruar a rabawna (salsalamagi ti eksokrina).
Uyokan
Dagiti uyokan ket dagiti agtaytayab nga insekto nga asideg a kabagian dagiti alumpipinig ken dagiti kuton, ken dagitoy ket ammo para iti papelda iti polinasion ken para iti panagpataud ti diro ken allid. Dagiti uyokan ket monopiletiko a tinaudan iti kaunegan ti nalatak a pamilia ti Apoidea, nga agdama a naidasig babaen ti di nairanggo a nagan nga Anthophila. Adda dagiti agarup a 20,000 nga ammo a sebbangan dagiti uyokan kadagiti pito aginggana ti siam kadagiti mabigbigan a pamilia, urayno adu kadagitoy ket saan a naipalpalawagan ken ti husto a bilang ket mabalin nga ad-adu. Dagitoy ket mabirukan kadagiti amin a kontinente malaksid iti Antartika, iti amin a pagtaengan iti planeta nga aglaon kadagiti napolinasion ti insekto nga agsabsabong a mulmula.
Baybay Banda
300px|right|thumb|Lokasion ti Baybay Banda iti kaunegan ti Abagatan a daya nga Asia thumb|300px|Ti Baybay Banda iti tengnga ti [[Is-isla Maluku]]
Ti Baybay Banda ket ti baybay idiay Is-isla Maluku ti Indonesia, daytoy ket naikapet iti Taaw Pasipiko ngem napalikmutan kadagiti ginasut nga isla, ken dagiti pay Baybay Halmahera ken Baybay Ceram. Daytoy ket agarup a 1000 km (600 mi) iti daya agingga ti laud, ken agarup a 500 km (300 mi) iti amianan agingga ti abagatan.
Sakup
Ipalawag ti Gunglo ti Internasional a Hidrograpiko (IHO) ti Baybay Banda a kas maysa kadagiti danum ti Purpuro Daya nga India. Ipalawag ti IHO dagiti patinggana a kas dagiti sumaganad: Iti amianan Dagiti akin-abagatan a patingga ti Baybay Molucca ken dagiti akinlaud ken akin-abagatan a patingga ti Baybay Ceram.
Iti daya. Manipud iti Tg Borang, ti akin-amianan a punto ti Noehoe Tjoet [ Kai Besar ], babaen ti daytoy nga isla aginggana iti akin-abagatan a puntona, kalpasanna ti linia a mapan iti amianan a daya a punto ti Fordata, babaen ti daytoy nga isla aginggana iti amianan a daya a punto ti Larat, ti Is-isla Tanimbar (-7.1°N, 131.91667°W), aginggana idiay daya nga aplaya ti Isla Jamdena [ Yamdena ] aginggana iti akin-abagatan a puntona, kalpasanna babaen ti Anggarmasa aginggana iti amianan ti Selaroe ken babaen ti daytoy nga isla aginggana iti Tg Aro Oesoe iti akin-abagatan a puntona (-8.35°N, 130.75°W).
Iti abagatan. Ti linia manipud iti Tanjong Aro Oesoe, babaen ti Sermata aginggana iti Tanjong Njadora ti abagatan a daya ti Lakov [ Lakor, sic ] (-8.26667°N, 128.23333°W) iti igid dagiti abagatan nga aplaya ti Lakov [ Lakor ], Moa ken Is-isla Leti aginggana iti Tanjong Toet Pateh, ti laud a punto ti Leti, kalpasanna ti linia a mapan iti Tanjong Sewirawa ti akindaya unay a punto ti Timor ken iti igid ti amianan nga aplaya nga ad-adayo ngem ti longitud 125° Daya.
Iti laud. Manipud iti punto idiay amianan nga aplaya ti Timor iti 125° Daya aginggana iti daytoy a meridiano aginggana iti Isla Alor, kalpasanna a manglikmut ti daya a punto ken ti igid ti amianan nga aplaya ti Alor, dagiti isla ti Pantar, Lomblen ken Adoenara ken kalpasanna iti ballasiw ti Lingsat Flores aginggana iti Tanjong Serbete ti akindaya unay a punto ti Flores, kalpasanna ti linia manipud iti akin-amianan a puntona (-8.06667°N, 122.86667°W) aginggana iti Isla Kalaotoa (-7.4°N, 121.86667°W) ken babaen ti kawar dagiti isla ti a nagbabaetanna ken ti abagatan a punto ti Pulo Salayar, babaen ti daytoy nga isla ken iti ballasiw ti Lingsat aginggana iti Tanjong Lassa, Celebes (-5.61667°N, 120.46667°W), kalpasanna iti igid ti akin-abagatan a patingga ti Golpo ti Boni ken aginggana iti daya ti aplaya ti Celebes aginggana iti Tanjong Botok (-1.06667°N, 123.31667°W).
San Lorenzo Ruiz, Camarines Norte
Ti San Lorenzo Ruiz ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Camarines Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay
• Daculang Bolo
• Langga
• Laniton
• Maisog
• Mampurog
• Matacong (Poblacion)
• San Antonio
• San Isidro
• San Ramon
Paracale
Ti Paracale ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Camarines Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Paracale ket politikal a nabingbingay iti 27 a barbaranggay.
• Awitan
• Bagumbayan
• Bakal
• Batobalani
• Calaburnay
• Capacuan
• Casalugan
• Dagang
• Dancalan
• Labnig
• Macolabo Island
• Malacbang
• Malaguit
• Mampungo
• Mangkasay
• Maybato
• Palanas
• Pinagbirayan Malaki
• Pinagbirayan Munti
• Poblacion Norte
• Poblacion Sur
• Tabas
• Talusan
• Tawig
• Tugos
Burt Lancaster
Ni Burton Stephen "Burt" Lancaster (Nobiembre 2, 1913 – Oktubre 20, 1994) ket maysa idi nga Amerikano nga aktor iti pelikula a kaaduan nga ammo iti atletiko a bagina, asul a mata, ken naisangayan nga isem.
Nainomido idi ni Lancaster iti uppat a beses para iti Gunguna ti Akademia ken naminsan a nangabak para iti obrana iti Elmer Gantry idi 1960.
Pagsasao a Tanapag
Ti Tanapag ket ti gangani awanen a pagsasao a Mikronesio ti pamilia ti pagsasao nga Austronesio. Daytoy ket naisasao iti isla ti Saipan idiay Is-isla Akin-amianan a Marianas. Dagiti ub-ubing a tattao ket agsasaoda iti Chamorro imbes a ti Tanapag, ngem adda met dagiti ganetget a naar-aramid a panangital-o ti pagsasao.
Bayang, Lanao del Sur
Ti Bayang ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Bayang ket nabingbingay a politikal kadagiti 48 a barbaranggay.
• Bagoaingud
• Bairan (Pob.)
• Biabi
• Bialaan
• Cadayonan
• Lumbac Cadayonan
• Lalapung Central
• Condaraan Pob. (Condaraan Dim)
• Cormatan
• Ilian
• Lalapung Proper (Pob.)
• Bubong Lilod
• Linao
• Linuk (Pob.)
• Lumbac
• Maliwanag
• Mapantao
• Cadingilan Oriental
• Palao
Pagsasao a Tobiano
Ti pagsasao a Tobiano (Tobiano: ramarih Hatohobei, literal a "ti pagsasao ti Tobi") ket ti pagsasao ti Tobi, maysa kadagiti Is-isla Abagatan a laud ti Palau, ken ti nangruna nga isla ti estado ti Hatohobei. Ti Tobiano ket pagsasao a Mikronesio nga insasao babaen ti agarup a 150 a tattao.
Bayang, Lanao del Sur
Dagiti baranggay
• Pama-an
• Pamacotan
• Pantar
• Parao
• Patong
• Porotan
• Rantian
• Raya Cadayonan
• Rinabor (Pob.)
• Sapa
• Samporna (Pob.)
Sebada
T sebada (Hordeum vulgare L.), ket kameng ti pamilia ti ruot, ken nagruna a bukel ti sereal. Dagiti nangruna nga usarna ket mairaman a kas pakan ti ayup, ka taudan ti mabubodan a materiales para iti serbesa ken dagiti dadduma pay nga araken a mainum,ken kas komponente dagiti nadumaduma a nasalun-at a makan. Daytoy ket maus-usar kadagiti digo ken dagiti inanger, ken iti sebada a tinapay kadagiti nadumaduma akultura. Ti bukbukel ti sebada ket kadawyan a naararamid iti malta ti tradisional ken taga-ugma a pamay-an iti panangisagana.
Iti maysa a panangiranggo idi 2007 kadagiti sereal nga apit iti lubong, ti sebada ket maikapat iti termino iti kaadu a napataud (136 a riwriw tonelada) ken iti kalawa ti panagtalon (566,000 km²).
Bayang, Lanao del Sur
Dagiti baranggay
• Sugod
• Sultan Pandapatan
• Sumbag (Pob.)
• Tagoranao
• Tangcal
• Tangcal Proper (Pob.)
• Tuca (Pob.)
• Tomarompong
• Tomongcal Ligi
• Torogan
• Lalapung Upper
• Gandamato
• Bubong Raya
• Poblacion (Bayang)
Iligan
Ti Siudad ti Iligan ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Iligan ket nabingbingay a politikal iti 44 a barbaranggay.
• Abuno
• Acmac
• Bagong Silang
• Bonbonon
• Bunawan
• Buru-un
• Dalipuga
• Del Carmen
• Digkilaan
• Ditucalan
• Dulag
• Hinaplanon
• Hindang
• Kabacsanan
• Lanipao
• Luinab
• Mahayahay
• Mainit
• Mandulog
• Maria Cristina
• Panoroganan
• Puga-an
• Rogongon
• San Miguel
• San Roque
• Santiago
• Saray-Tibanga (Saray)
• Santa Elena (Tominobo Ilaya)
• Santa Filomena
• Santo Rosario
• Suarez
• Tibanga (Canaway)
Sistema ti endokrina
Ti sistema ti endokrina ket isu ti sistema dagiti glandula, nga iti tunggal maysa ket dagus a tumbog kadagiti nadumaduma a kita dagiti hormona iti dara tapno matalinaay ti homeostasis. Ti sistema ti endokrina ket maipagiddiat iti sistema ti eksokrina, nga agtubbog kadagiti kimiko nga agus-usar kadagiti paso. Ti balikas nga endokrina ket nagtaud manipud iti Griego a balikas ti "endo" a ti kaibuksilanna ket uneg, kaunegan, ken "crinis" para iti panagtubbog. Ti sistema ti endokrina ket maysa a sistema ti senial ti pakaaammo a kasla ti sistema ti nerbios, ngem dagiti pagibanaganna daytoy ken ti mekanismona ket naidasdasig a sabali. Ti panggepen ti ti sistema ti endokrina ket nabuntog a mangirugi, ken napaut kadagit ipanagsungbatda, agpaut dagitoy manipud iti bassit nga oras aginggana kadagiti lawas. Ti sitema ti nerbios ket napardas nga agipatulod kadagiti pakaammo, ken dagiti sungbatda ket sapasap laeng a nabiit. Dagiti hormona ken dagiti sustansia (pannakitignay a kimiko) a maibbatan manipud iti kulanit ti endokrina iti dara nga idiay ket agbanniagada tapno puntaanda dagiti kulanit ken agpataud kadagiti sungbat. Dagiti hormona ket mangtimbeng kadagiti nadumaduma nga annong ti tao, a mairaman ti metabolismo, idadakkel ken panagrang-ay, pamay-an ti kulanit, turog, ken panagwa. Ti pagobraan ti panagadal a maipanggep ti sistema ti endokrina ket dagiti kirokirona ket ti endokrinolohia, ti sanga ti akin-uneg a medisina.
Iligan
Dagiti baranggay
• Tipanoy
Sistema ti endokrina
Dagiti langa dagiti gladula ti endokrina ket dagiti, iti sapasap, dagiti kasasaadda nga awan paso, ti bukodda a baskularidad, ket ti kadawyan a kaadda ti intraselular a bakuola wenno dagiti granula nga agipenpen kadagiti bukodda a hormona. Iti pakaigiddiatan, dagiti glandula ti eksokrina, a kas dagiti glandula ti katay, dagiti glandula ti ling-et, ken dagiti glandula iti kaunegan ti pagkalpaan, ket saan unay a napiskel ken addaan dagiti paso wenno kalawakaw a lumen.
Iligan
Dagiti baranggay
• Tomas Cabili (Tominobo Proper)
• Ubaldo Laya
• Upper Hinaplanon
• Upper Tominobo
• Villaverde/Rabago Subd
San Quintin, Abra
Ti San Quintin ket maysa a maikalima a klase nga ili iti probinsia ti Abra iti Filipinas.
Dagiti baranggay
Ti San Quintin ket nabingbingay a politikal iti 6 a barbaranggay.
Baranggay                Dagiti sitio a masakupan ti Baranggay
Pagsasao a Satawales
Ti pagsasao a Satawales ket ti pagsasao a Mikronesio ti Pederado nga Es-estado ti Mikronesia. Daytoy ket gangani a maawatan iti Mortlockes.
Mercedes, Camarines Norte
Ti Mercedes ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Camarines Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay
• Apuao
• Baranggay I (Poblacion)
• Baranggay II (Poblacion)
• Baranggay III (Poblacion)
• Baranggay IV (Poblacion)
• Baranggay V (Poblacion)
• Baranggay VI (Poblacion)
• Baranggay VII (Poblacion)
• Caringo
San Juan, Abra
Ti San Juan ket maysa a maikanem a klase nga ili iti probinsia ti Abra iti Filipinas.
Mercedes, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Catandunganon
San Juan, Abra
Dagiti baranggay
Ti San Juan ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.
• Abualan
Abrus
Ti Abrus ket ti henero dagiti agsabsabong a mula iti pamilia ti Fabaceae ken ti kaikaisuna a henero a mabirukan iti tribu nga Abreae. Daytoy ket aglaon kadagiti 13–18 a sebbangan, ngem kaaduan nga ammo para iti bugbugtong a sebbangan, ti Jequirity (A. precatorius). Dagiti nakaro a makasabidong a bukel iti sebbangan ket maus-usar iti panagaramid kadagiti alahas.
Mercedes, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Colasi
• Del Rosario (Tagongtong)
• Gaboc
• Hamoraon
• Hinipaan
• Lalawigan
Seattle
Ti Seattle ket maysa a nangruna a pantar a puerto a siudad ken ti tugaw ti Kondado ti King, idiay estado ti Estados Unidos iti Washington. Daytoy ket addaan ti nakarkulo a 634,535 nga agtataeng manipud idi 2012, ti Seattle ket isu ti kadakkelan a siudad idiay Amianan a laud ti Pasipiko a rehion ti Amianan nga Amerika ken maysa kadagiti kapardasan a dumakdakkel a siudad iti Estados Unidos. Ti metropolitano a lugar ti Seattle ket addaan ti agarup a 4 riwriw nga agtataeng ken isu daytoy ti maika-15 a kadakkelan a metropolitano a lugar idiay Estados Unidos. Ti siudad ket naisanglad iti akikid a rawis ti daga a nagbaetan ti Kipet ti Puget (maysa sumrekan iti Taaw Pasipiko) ken Danaw Washington, iti agarup a 100 mi nga abagatan ti pagbeddengan ti Kanada ken Estados Unidos. Daytoy ket maysa a nangruna a pagserrekan para kadagiti panagtagiako iti Asia, ti Seattle ket isu ti maika-8 a kadakkelan a puerto idiay Estados Unidos ken ti maika-9 a kadakkelan idiay Amianan nga Amerika iti terminmo ti panagtengngel kadagiti paglaonan.
Mercedes, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Lanot
Abrus
Dagiti sebbangan
thumb|right|250px|Dagiti nalabbasit ken nangisit a bukel ti Abrus precatorius.
Mercedes, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Mambungalon
Seattle
Ti lugar ti Seattle ket natagtagitao idin babaen dagiti Patneng nga Amerikano manipud kadagidi 4,000 a tawtawen sakbay ti immuna a permanente a nagtataeng a purpuraw. Ni Arthur A. Denny ken dagiti grupona nga agbanbaniaga, a nanungpalan a naamammuan a kas ti Partido Denny, ken simmangpetda idiay Puntos ti Alki idi Nobiembre 13, 1851. Ti pagtaengan ket naiyaakar iti agdama a lokasionna ken ninaganan iti "Seattle" idi 1853, kalpasan kenni Hepe Si'ahl kadagiti lokal a tribu ti Duwamish ken Suquamish.
San Juan, Abra
Dagiti baranggay
• Ba-ug
Mercedes, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Manguisoc
• Masalongsalong
• Matoogtoog
• Pambuhan
• Quinapaguian
• San Roque
• Tarum
San Juan, Abra
Dagiti baranggay
• Badas
• Cabcaborao
• Culiong
• Daoidao
• Lam-ag
• Lumobang
• Pattaoig
Seattle
Ti panagtarikayo ket isu idi ti immuna nga industria ti Seattle, ngem babaen idi naladaw a maika-19 a siglo ti siudad ket nagbalin a sentro ti komersio ken panangramid kadagiti barko ken kas maysa a ruangan ti ipapan idiay Alaska idi las-ud ti Klondike Gold Rush. Babaen idi 1910, ti Seattle ket maysa idian kadagiti 25 a kadakkelan a siudad iti Estados Unidos. Nupay kasta, ti Nalatak a Depresion ket nakaro a nangdadael ti ekonomia ti siudad. Ti idadakkelna ket nagsubli idi las-ud ken kalpasan ti Sangalubongan a Gubat II, gapu ti lokal a kompania ti Boeing, a nangibangon ti Seattle a kas maysa a sentro ti panagpataud ti mapatayab a luglugan. Ti siudad ket naparang-ay a kas maysa a sentro ti teknolohia idi tawtawen ti 1980. Ti pannakapaadu dagiti baro a sopwer, bioteknolohia, ken dagiti kompania ti internet ket nangiturong ti pannakaungar ti ekonomiana, a daytoy ket nagpaadu ti populasion ti siudad babaen ti gangani a 50,000 idi baetan ti 1990 ken 2000. Iti pay kinaudi, ti Seattle ket nagbalinen a sentro para iti "berde" nga industria ken maysa a modelo para iti matalinaay a panagrang-ay.
San Juan, Abra
Dagiti baranggay
• Poblacion North
• Poblacion South
• Quidaoen
• Sabangan
• Silet
• Supi-il
• Tagaytay
Agustin ti Hipona
Ni Agustin ti Hipona (Aurelius Augustinus Hipponensis; Nobiembre 13, 354 – Agosto 28, 430), ammo pay a kas ni San Agustin, San Austin, wenno San Agostino, ket maysa idi nga obispo ti Hippo Regius (itan ket ti Annaba, Arhelia). Isu ket maysa idi a Latin a pilosopo ken teologo manipud idiay Probinsia ti Aprika ti Romano nga Imperio ken sapasap a naipanpanunotan a kas maysa kadagiti kalatakan nga agpanpanunot a Kristiano iti amin a panawen. Dagiti insursuratna ket kaaduan a nakaimpluensian iti panagrang-ay ti Akinlaud a Kristianidad.
Tagbilaran
Ti Siudad ti Tagbilaran ket maysa a maika-3 a klase a siudad iti probinsia ti Bohol iti Filipinas. Ti siudad ket isu pay ti kapitolio ti probinsia ti Bohol.
Dagiti baranggay
Ti Siudad ti Tagbilaran ket nabingbingay a politikal iti 15 a barbaranggay.
• Bool
• Booy
• Cabawan
• Cogon
• Dao
• Dampas
• Manga
• Mansasa
• Poblacion I
• Poblacion II
• Poblacion III
• San Isidro
• Taloto
• Tiptip
• Ubujan
Santa Elena, Camarines Norte
Dagiti baranggay
Ti Santa Elena ket politikal a nabingbingay iti 19 a barbaranggay.
• Basiad
• Bulala
• Polungguitguit
Departamento ti Meta
Ti Meta ket departamento ti Colombia. Daytoy ket asideg iti heograpiko a sentro ti pagilian, iti daya ti kabambantayan ti Andes. Ti dakkel a paset ti departamento, ket linasat pay ti Karayan Meta, ket naabbongan babaen ti tanap ti karuotan nga ammo a kas ti Llanos. Ti kapitoliona ket ti Villavicencio. Ti departamento ket nangikabil kadagiti monumento iti tunggal maysa a heograpiko a sentro ti Colombia, iti lugar nga ammo kas ti Alto de Menegua, ken asideg laeng a kilometro manipud idiay Puerto López.
Pagsasao nga Ende (Indonesia)
TI pagsasao nga Ende ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio a naisasao iti tengnga a parte ti Flores, maysa kadagiti Is-isla Basbassit a Sunda iti akindaya kagudua ti Indonesia. Maitagikua daytoy iti subgrupo ti Tengnga a Flores.
Santa Elena, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Rizal
Deoksiribonukleiko nga asido
thumb|right|340px|Ti patakder iti DNA [[doble a helise. Dagiti atomo iti patakder ket kodigo a mnamarisan babaen ti elemento ken ti naisangsangayan a patakder iti dua abase nga agpadpada ket maipakita dita baba a kanawan.]]thumb|Ti patakder iti paset iti maysa a DNA [[doble a helise]]
Santa Elena, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• Salvacion
Deoksiribonukleiko nga asido
Ti Deoksiribonukleiko nga asido (Deoxyribonucleic acid)) DNA) ket maysa a nukleiko nga asido nga aglaon ti henetiko a mangisursuro ti panagusar iti panagrang-ay ken pamay-an kadagiti amain nga ammo a sibibiag nga organismo (malaksid kadagiti RNA a birus). Ti DNA a paset nga umawawir iti daytoy a henetiko a pakaammo ket makunkuna a dagiti gene. Ken dagiti dadduma pay a panagsasaruno ti DNA ket adda dagiti kapanggepanna a patakder, wenno mairaman ti panagtimbeng ti panagusar iti daytoy a henetiko a pakaammo. No mairaman dagiti RNA ken dagiti protina, ti DNA ket maysa kadagiti tallo a kangrunaan a makromolekula a kammasapulan para kadagiti amain nga ammo a porma iti biag.
Santa Elena, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Lorenzo
Departamento ti Meta
Ti Achagua, a kapada met ti Piapoco, ket maysa nga Indihenio a pagsasao nga insasao babaen ti minoridad iti departamento.
Pagsasao nga Ende (Indonesia)
Ponolohia
Ti panagsurot iti sapasap a kombension ti panangiletra iti Indones,, , , are written j, ng, gh and '. Ti prenasalizsado apanagsardeng ket naisurat a kas mb, nd, ngg, dagiti adjektibo a kas bh ken dh. ket ipresenta babaen ti rh.
Santa Elena, Camarines Norte
Dagiti baranggay
• San Pedro
• San Vicente
Pagsasao nga Ende (Indonesia)
Gramatika
Kas dagiti amin a sasao a Tengnga a Flores, ti Ende ket addaan iti maisolado nga estruktura.
Ubay
Ti Ubay ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Bohol iti Filipinas.
Dagiti baranggay
• Achila
• Bay-ang
• Biabas
• Benliw
• Bongbong
• Bood
• Buenavista
• Cagting
• Camali-an
• Camambugan
• Casate
• Katarungan
• Cuya
• Fatima
Deoksiribonukleiko nga asido
Ti DNA ket buklen dagiti dua nga atiddog a polimero iti naampapaok a paset a tinawtawagan a dagiti nukleotido, nga adda dagiti duri a napartuat dagiti asukar ken pospato a grupgrupo a nagtitipon babaen dagiti bedbed nga ester. Dagitoy dua a baraan ket adda kadagiti dua nga agsumbangir a turong ken isu dagitoy ket kontra-paralelo. Ti naikabit ti tunggal maysa nga asukar ket maysa kadagiti uppat a kita dagiti molekula a makunkuna a nukleobases (impormal a kas ti, bases). Isu daytoy ti panagsarsaruno kadagitoy nga uppat a nukleobase iti igid ti duri nga agikodigo kadagiti pakaammo. Daytoy a pakaammo ket mabasa ti panagusar ti henetiko a kodigo, a mangibaga ti panagsarsaruno dagiti amino nga asido iti uneg ti protina. Ti kodigo ket mabasa babaen ti panagkopia dagiti nabennat a DNA idiay mainaig a nukleiko nga asido a RNA iti pamay-an a makunkuna a ti transkripsion.