cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mamie Phipps Clark
Nnyocha ndị ọzọ
Mamie na di ya duziri ọtụtụ ọmụmụ tupu ha amụ nwa bebi a ma ama. N'afọ 1939, ha mere ọmụmụ ihe iji chọpụta mgbe ịma onwe onye, kpọmkwem agbụrụ agbụrụ na-etolite na ụmụaka ndị America America. Enyere ụmụaka ndị Africa America kewapụrụ onwe ha afọ 3-5 eserese ahịrị eserese nke ụmụ nwoke ọcha na agba, yana eserese ahịrị anụmanụ dị iche iche. A gwaziri ụmụaka ka ha mata foto ha kọwara onwe ha ma ọ bụ onye ha na ha nọ. Nsonaazụ nke ọmụmụ ha gosiri na ụfọdụ ụmụaka dị afọ atọ họọrọ anụmanụ iji kọwaa onwe ha, ebe ụmụaka dị afọ anọ emebeghị. Nke a na-egosi na n'ihe dị ka afọ anọ, ụmụaka na-amalite ịghọta na ha bụ nnọọ mmadụ nke ndị nchọpụta na-atụ aro ịmalite tupu ụmụaka aghọta na ha bụ akụkụ nke ụfọdụ otu ndị mmadụ. Na mgbakwunye, nchọpụta ahụ chọpụtara na ụmụaka na-amalite ịmata onwe ha dị ka ndị ọcha ma ọ bụ agba gburugburu otu afọ. Enwere mmụba nke njirimara agba na ụmụaka dị afọ 4 ma e jiri ya tụnyere ụmụaka dị afọ 3, Otú ọ dị, omume a adịghị mkpa n'etiti ụmụaka 4 na 5. Ndị nchọpụta ahụ ekwenyeghị na ụmụaka na-akwụsị ịga n'ihu na mmepe njirimara agbụrụ ha na afọ 5, ma ha tụrụ aro na ụzọ ha si atụ nke a emeghị nke ọma iji weghara mmepe a. Ọrụ Mamie na di ya mere ka ndị na-eme nchọpụta n'ọdịnihu jiri usoro ahụ mee ihe ma gbasaa nyocha nke di na nwunye ahụ. Jensen na Tisak (2020) zoro aka na ọmụmụ Clark wee jiri usoro yiri nke ahụ chọpụta na ndị na-eto eto na-acha ọcha na-ahọrọ ụmụ agbọghọ ọcha na ndị na-abụghị ndị ọcha na-ahọrọ ndị na-abụghị ndị ọcha, gbasaa n'echiche na ụmụaka na-akọwapụta onwe ha, na-agbakwụnye na ụmụaka na-ahọrọ ndị ọzọ dabara adaba. njirimara agbụrụ ha.
Ebe Northside maka mmepe ụmụaka
Na February 1946, Mamie Phipps Clark tọrọ ntọala Northside Center for Child Development na okpuru ulo nke Paul Lawrence Dunbar ụlọ, ebe ezinụlọ ya bi. Ọ bụ nbinye $946 sitere n'aka nna Mamie, Harold Phipps. Nke mbụ akpọrọ Northside Testing and Consultation Center, ọ ghọrọ Northside Center for Child Development n'afọ 1948. Northside bụ ebe izizi na-enye ọgwụgwọ maka ụmụaka nọ na Harlem, yana inye nkwado nye ezinụlọ ndị chọrọ enyemaka ụlọ.
Usoro ọgwụgwọ a na-ahụkarị n'oge ahụ bụ psychoanalysis. Otú ọ dị, Clarks wepụrụ ịdị irè nke psychoanalysis na ndị bi na etiti na-eje ozi. Ha chere na etiti ahụ kwesịrị inye ndị ahịa ha ihe achọpụtara na ọ na-efu ma họrọ usoro zuru oke karịa.
Ebe etiti ahụ mechara gbasaa ọrụ ya iji gụnye ndụmọdụ gbasara mmụọ maka nsogbu omume n'ihi mgbakasị mmetụta uche, ntụzịaka aka ọrụ maka ndị nọ n'afọ iri na ụma, agụmakwụkwọ n'ịzụ ụmụaka maka ndị nne na nna ojii, na nnwale dị iche iche nke mmụọ. Ọrụ taa gụnyere nzigharị ọgụgụ na nkuzi mgbakọ na mwepụ, nkuzi nri nri, na ọzụzụ nne na nna. Clark nọgidere na-arụsi ọrụ ike dị ka onye nduzi nke Northside ruo mgbe ọ lara ezumike nká n'afọ afọ 1979.
Harlem Youth Opportunities Unlimited Project (HARYOU)
Ọ gara n'ihu na-eso di ya na-arụkọ ọrụ n'ọtụtụ ọrụ, gụnyere Harlem Youth Opportunities Unlimited project (HARYOU), iji nye ohere mmụta na ohere ọrụ maka ndị ntorobịa na Harlem. Ewubere ya n'afọ 1962 site n'enyemaka Kenneth Clark na ndị isi obodo ndị ọzọ. HARYOU nyere ọzụzụ mmezi/mgbazigharị maka ndị ntorobịa dara ogbenye bụ ndị na-ada azụ n'ụlọ akwụkwọ, nye ndị ntorobịa ojii ohere ọrụ, ma kuziere ndị bi ka ha na ụlọ ọrụ gọọmentị na-arụkọ ọrụ iji nweta ego na ọrụ. Kenneth Clark tụpụtara ụgbọ ala iji jikọta ụlọ akwụkwọ, mana mkpesa sitere na ndị nne na nna n'akụkụ abụọ gbochiri mpụta. HARYOU mechara jikọta ya na ndị otu obodo Associated dịka akụkụ nke atụmatụ Lyndon B. Johnson's War on Poverty. A kpọgharịrị ya HARYOU-ACT. Ntinye aka Clark na ụlọ ọrụ ahụ adịteghị aka n'ihi esemokwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Kenneth Clark bipụtara nkwubi okwu ya na HARYOU n'akwụkwọ akpọrọ Dark Ghetto (1965).
Ndụ onwe
Mamie Phipps na Kenneth Clark lụrụ n'afọ 1937. Mamie Clark kwuru na mmekorita dị n'etiti ya na di ya rụpụtara "ahụmahụ dị nso, ihe ịma aka na nke ọkachamara na-eju afọ." Ndị Clark lụrụ maka afọ 45 ruo mgbe Mamie Clark nwụrụ na August 11, 1983. Ọ nwụrụ mgbe ọ dị afọ iri isii na isii, hapụrụ ụmụ abụọ, Kate Harris na Hilton Clark.
Clark na-arụsi ọrụ ike n'obodo ya. Ọ rụrụ ọrụ dị ka onyeisi oche nke otu ụlọ ọrụ wuru ụlọ na NYC. Ọ na-ejekwa ozi na bọọdụ nke American Broadcasting Companies, Museum of Modern Art, New York Public Library, Mishon society nke New York, The Phelps Stokes Fund, na Ụlọ akwụkwọ nkuzi na Mahadum Columbia. Na mgbakwunye, o jere ozi na otu ndụmọdụ gụnyere kọmitii atụmatụ isi mmalite nke mba.
Ihe nketa
Ọrụ Clark na mmetụta nke ịkpa ókè agbụrụ na stereotypes nyere onyinye dị mkpa na ngalaba nke nkà mmụta sayensị mmepe na nkà mmụta uche nke agbụrụ. Ọ rụrụ ọrụ dị ka ọkà n'akparamàgwà mmadụ nyocha maka United States ụlọ ọrụ ndị agha agha na Òtù Ahụ Ike Ọha. Mgbalị ya na njirimara na ùgwù onwe onye nke ndị ojii gbasaara ọrụ na mmepe njirimara.
Clark abụghị onye a ma ama dị ka di ya. Achọpụtara na nnabata Phipps Clark na ihe nketa nke ntinye aka ya na ụwa nyocha agụmakwụkwọ ka na-ebelata taa. Dr. Phipps Clark chere ihu ma mgbochi nwoke na nwanyị na nke agbụrụ na ọrụ ya ma nọgidere na-arụ ọrụ n'agbanyeghị ihe ịma aka nke intersectionality na mpaghara uche. A chọpụtala na ọ na-agbaso atụmanya ndị nwanyị n'oge ahụ ma na-elezi anya ka ọ "nọgide na ndò nke di ya". Ọ na-egosipụtakarị dị ka onye ihere. Ekelela ya maka inwe ihe ịga nke ọma n'ọkachamara ma na-edobe afọ ojuju nke ndụ ụlọ na-eju afọ. Ọ natara onyinye nturu ugo Candace maka ọdịmma mmadụ site na National Coalition of 100 Black Women n'afọ 1983.
Clark nwụrụ n'ihi ọrịa cancer na August 11, 1983, mgbe ọ dị afọ iri isii na isii.
Edensibia ndị ọzọ
Òtù:Pages with unreviewed translations
Nkwarụ nke uche
mmepe nkwarụ, ọnọdụ na-adịghị ala ala n'ihi adịghị ike nke uche ma ọ bụ nke anụ ahụ na-ebilite tupu ha etoo Nkwarụ na-emetụta ikike ọgụgụ isi, ọnọdụ ahụike na-emetụta ikike ọgụgụ isi gụnyere: Nkwarụ ọgụgụ isi, nke a makwaara dị ka nkwarụ mmụta izugbe, nke a gbakọtara Nkwarụ uche nwere ike izo aka na:
Idei Mmiri nke Mozambique n'afọ 2000
thumb|Idei Mmiri nke Mozambique n'afọ 2000
Ide mmiri nke Mozambique nke afọ 2000 bụ ọdachi na-emere onwe ya nke mere n'ọnwa Febụwarị na-ọnwa Maachị 2000. Nnukwu ide mmiri sitere na nnukwu mmiri ozuzo nke Cyclone Leon-Eline kpatara nke were izu anọ ma mee ka ọtụtụ ndị ghara inwe ebe obibi. Ihe dị ka mmadụ 800 nwụrụ, ọ metụtara 1400 km2 nke ala a na-akọ ugbo na 20,000 ehi na nri furu efu. Ọ bụ idei mmiri kachasị njọ na Mozambique n'ime afọ 50. Gọọmentị Mozambique kesara nde dọla iri na ise nye ụmụ amaala ya iji kọwaa mmebi ihe onwunwe na mfu ego.
Akụkọ ihu igwe
N'ọnwa Ọktoba na Nọvemba nke afọ 1999, nnukwu mmiri ozuzo metụtara Mozambique, oge nnukwu mmiri ozuzo sochiri n'ọnwa Jenụwarị afọ 2000. Ka ọ na-erule ngwụcha ọnwa Jenụwarị 2000, mmiri ozuzo ahụ mere ka osimiri Incomati, Umbeluzi, na Limpopo gafee osimiri ha, na-ekpuchi akụkụ nke isi obodo Maputo. Na Chókwè, Osimiri Limpopo ruru ọkwa nke 6 m (20 ) na Jenụwarị 24, okpukpu abụọ nke ọkwa ya. Ebe ụfọdụ nwetara mmiri ozuzo ruru otu afọ n'ime izu abụọ. A na-ewere idei mmiri ahụ mere ka ọ bụrụ nke kachasị njọ na-emetụta mba ndị ahụ kemgbe 1951.
Ide mmiri malitere ịgbada na ngwụcha ọnwa Febụwarị n'oge Cyclone Eline rutere n'ala. Eline bụ oké ifufe na-ekpo ọkụ nke na-adịte aka nke kụrụ nso Beira na oke ike na Febụwarị 22. Ka ọ na-erule ngwụcha ọnwa Febụwarị afọ 2000, a na-ewere ọnọdụ ahụ dị ka ọdachi kachasị njọ na mba ahụ n'ime otu narị afọ.
Mmetụta
Ka ọ na-erule ngwụcha ọnwa Febụwarị, idei mmiri ahụ emeela ka ịba na afọ ọsịsa rịa elu. Idei mmiri mebiri inye mmiri na okporo ụzọ kpuchiri, ebe ụzọ awara awara si n'ebe ugwu gaa n'ebe ndịda bepụrụ n'ebe atọ. Mmiri rikpuru ebe ndị dị n'ọtụtụ ebe, nke chụpụrụ ihe dị ka mmadụ 220,000, ma gbuo ihe dị ka ndị mmadụ 150 tupu Eline awakpo.
Mgbakọ nke idei mmiri bu ụzọ na Eline mere ka ihe dị ka mmadụ 463,000 chụpụ ma ọ bụ enweghị ebe obibi, tinye kwara ụmụ aka46,000 dị afọ ise maọbu n'eri beghi. N'ozuzu, idei mmiri gara aga na Eline kpatara ihe dị ka ọnwụ 700, ọkara na Chokwe. na mmebi e mere atụmatụ na $ 500 nde (2000 USD). Oké ifufe na idei mmiri ahụ mebiri ọtụtụ ọganihu akụ na ụba Mozambique mere n'afọ ndị 1990s kemgbe njedebe nke agha obodo ya.
Ihe si na ya pụta
Tupu Eline abịarute, gọọmentị Mozambique rịọrọ ndị mba ụwa maka enyemaka maka nzaghachi idei mmiri ahụ, mba na-amalite inye enyemaka. Onye isi ala Mozambique n'oge ahụ, Joaquim Chissano, rịọrọ maka enyemaka ọzọ mgbe Eline wakporo, na-arịọ maka $ 65 nde maka ma nrụzigharị na enyemaka mberede, ma mesịa mụbaa arịrịọ ahụ ruo $ 160 nde. Ka ọ na-erule Machị 17, mba dị iche iche ekwewo nkwa nde $ 119 na Mozambique. Ka ọ na-erule ọnwa Maachị 4, tọn 39.6 nke ngwongwo enyemaka dị iche iche rutere mba ahụ, nke fọrọ nke nta ka ọ jupụta obere ọdụ ụgbọ elu dị na Maputo.
Gọọmentị Netherlands nyere guilders nde 5 (US $ 2.2 nde) na mba ahụ, na-esote onyinye mbụ nke ihe dị ka guilders Nde 2 (US $ 871,000). Gọọmentị Ịtali wepụtara ijeri lira iri, ọkara nke maka enyemaka mberede ozugbo, na Denmark wepụtara € 2.68 nde euro. Sweden zigara 10 nde krona na Ireland € 507,000 na World Food Programme. Portugal wetara tọn enyemaka iri anọ, gụnyere nri, ọgwụ, ụlọikwuu, na ụgbọ mmiri, na Red Cross nke Spain zitere ụgbọ elu enyemaka abụọ. Canada nyere ihe dị ka $ 11.6 nde (CAD) na Mozambique, ebe United States nyere $ 7 nde nri site na Agency for International Development, akụkụ nke onyinye $ 50 nde. Ụlọ ọrụ enyemaka European Community Humanitarian nyere € 25 nde na mbido ọnwa Maachị. Botswana nyere P23 nde pula (BWP, US $ 5 nde), Mauritius nyekwara ihe dị ka $ 100,000 (USD). Mba Ghana ji ụgbọelu na-eri nri na uwe ruru $ 100,000 gaa Mozambique. Australia nyekwara mba ahụ $ 1 nde, Saudi Arabia jikwa ụgbọelu abụọ nyere aka. Nchegbu Worldwide nyere $ 650,000 (USD) na ngwụcha ọnwa Febụwarị. Médecins Sans Frontières zigara ndị ọrụ mmadụ ise na Buzi iji nyere ndị bi na ya aka. Bill & Melinda Gates Foundation zigara $ 350,000 na CARE na mbido Machị. Site na Jubilee 2000, ọtụtụ mba ndị bara ọgaranya yigharịrị ịkwụ ụgwọ ụgwọ maka otu afọ. United Kingdom kagburu ụgwọ nde $ 150 ya na ngwụcha ọnwa Febụwarị, Italy kagburu ego nde $ 500 ya n'ọnwa Maachị.
Gọọmentị Mozambique jiri ụgbọ mmiri chụpụ ndị bi na mpaghara idei mmiri, na-eguzobe ogige 121 maka ndị na-apụ apụ. Otú ọ dị, mba ahụ nwere ikike pere mpe maka nnapụta zuru oke n'ihi helikopụta ezughi oke. South Africa zigara ụgbọelu na helikọpụta iri na abụọ iji rụọ ọrụ ọchụchọ na nnapụta, yana ịtọpụ nri. Helikọpụta abụọ si Malawi, isii si United Kingdom, na iri si Germany nyeere ha aka. Ka ọ na-erule ọnwa Maachị 7, ìgwè helikọpụta 29 napụtara mmadụ 14,204. Mmiri idei mmiri fọdụrụnụ nyere aka na ntiwapụ nke ịba na ọgbụgbọ na ọgbụrụ, na ọrịa ịba okpukpu anọ karịa ọnụ ọgụgụ a na-ahụkarị na-egbu ọ dịkarịa ala mmadụ 11. Mpaghara ndị dị n'ebe ndịda Mozambique enwekwaghị mmiri dị ọcha, na-eme ka mmiri na-adịghị n'ahụ na ọrịa na-akwụsị. Na mgbakwunye, United Nations Mine Action Service gosipụtara nchegbu na idei mmiri ahụ gbanwere ebe ogbunigwe fọdụrụ site na agha obodo nke mba ahụ. Mgbe e mesịrị, ihe fọdụrụ na Cyclone Gloria kwụsịrị ọrụ enyemaka n'ihi nnukwu mmiri ozuzo. Ndị bi ebe ahụ malitere ịlaghachi n'ụlọ na mbido Machị mgbe idei mmiri laghachiri.
Rubanda-Mayonza
Mbido ndụ na agụmakwụkwọ
Rubanda Mayonza gara ụlọ akwụkwọ Ntare na Mbarara maka agụmakwụkwọ sekondiri nke nta nakwa nke ukwuu. . N'afọ 2013 ọ sonyeere Mahadum Makerere ma n'afọ 2018 gụsịrị akwụkwọ na nzere bachelọ nke sayensị na nri na-edozi ahụ. Ọ bụ mgbe ọ nọ na Mahadum makerere ka mmasị ya maka ejiji na ime ihe ngosi malitere ịmalite ka ọ malitere isonye na ihe ngosi ejiji gburugburu ụlọ akwụkwọ.
Na Makerere, ọ bụ onye isi otu ndị ntorobịa na-eto eto na mpaghara Afrịka nke a maara dị ka Waharakati Africa. o na-egosipụta nguzo Pan African ya n'ụzọ ọ na-esi eme ejiji. Ka ọ na-erukwa ngwụcha ụbọchị Mahadum ya, ọ malitere iweta ejiji ndị ọzọ n'ime uwe ejiji nke Afrịka bụ(Bitenge) site n'ịmepụta uwe ejiji Pan African.
Azụmaahịa na ọrụ
Nchịkọta Rubanda-Mayonza na-enwekarị mmetụta nke ejiji nke Pan Africanists na subcultures nke Uganda ma na-ere ahịa na njikọ ya na pan Africanism. Ọ bụ onye nwe ya na onye isi na-emepụta ụlọ ọrụ ahụ, na-eduga ndị otu ha na emepụta ejiji ma na-elekọta usoro okike niile.
Ndetu
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Ndị mmekọ EcoAgriculture
Akụkọ ihe mere eme
E guzobere EcoAgriculture International na 2002 site n'aka Sara J. Scherr na Jeffrey McNeely mgbe ha chepụtara okwu ahụ bụ "ecoagriculture" na akụkọ ha "Common Ground, Common Future: How Ecoagriculture Can Help Feed the World and Save Wild Biodiversity".
E guzobere ya na 2002 dị ka njikọ aka nke Future Harvest na International Union for Conservation of Nature (IUCN) n'oge World Summit for Sustainable Development.
N'afọ 2004, EcoAgriculture bipụtara nyocha, "Ecoagriculture: A Review and Assessment of its Scientific Foundations," iji gosipụta ikike sayensị nke ecoagriculture.
Baati (garment)
Baati ma ọ bụ Dirac shiid bụ uwe ụlọ Somalia nke nwere uwe na-enweghị isi na aka dị mkpirikpi. A maara uwe ahụ maka mgbanwe ya; enwere ike iji ya dị ka uwe ịsa ahụ ma ọ bụ dị ka sling iji buru nwa ọhụrụ. Ọ bụ otu n'ime ụdị ejiji ọdịnala Somali a na-akpọ Dirac.
Ndị mmekọ EcoAgriculture
Akụkọ ihe mere eme
N'afọ 2005, nzukọ ahụ ghọrọ ụlọ ọrụ na-enweghị uru n'okpuru aha EcoAgriculture Partners ma nata ego mbụ ya site na World Bank na TerrAfrica.
Baati (garment)
N'afọ 2018, onye asọmpi Miss Universe Muna Juma boro ụdị ejiji ngwa ngwa Zara ebubo ịkwado omenala n'ihi na ha kpọsaara uwe yiri baati.
Ndị mmekọ EcoAgriculture
Akụkọ ihe mere eme
N'afọ 2011, EcoAgriculture Partners duziri nguzobe nke Landscapes for People, Food and Nature (LPFN), njikọ nke òtù ndị mmekọ 80 na ebumnuche nke ịkwalite njikwa ala zuru ụwa ọnụ.
N'afọ 2017, EcoAgriculture Partners jikọtara aka na IUCN iji bipụta akụkọ gbasara itinye aka azụmaahịa na atụmatụ nchịkwa ala na-adịgide adịgide.
N'afọ 2017-2020, EcoAgriculture Partners mepụtara usoro mmụta zuru oke maka ndị isi gọọmentị ime obodo na ịhazi Landscape - Climate Smart Agriculture. A nwalere nke a na ìgwè ndị dị na Tanzania.
N'afọ 2018, Ndị Mmekọ EcoAgriculture weputara Ngwá Ọrụ Nrụpụta Ihe Dị iche iche na Agriculture Production Practices Toolkit iji duzie ndị ọrụ n'ime nhazi ọrụ ugbo na ebumnuche nchekwa. N'afọ sochirinụ, nzukọ a jikọrọ aka na Mahadum Wageningen, IUCN Netherlands na Oxylus Climate Advisors iji malite usoro mmụta n'ịntanetị na ego ala ala.
n 2019, EcoAgriculture Partners kwadoro atụmatụ 1000 Landscapes maka 1 ijeri mmadụ (1000L), mmekorita zuru ụwa ọnụ nke ọtụtụ ndị na-eduga gburugburu ebe obibi, mmepe na-adigide, gọọmentị na ụlọ akwụkwọ agụmakwụkwọ. Ebumnuche 1000L bụ ịnapụta ihe ngwọta na-adịgide adịgide n'okirikiri ala 1,000 iji rite uru na ijeri mmadụ 1 n'ụwa niile site n'afọ 2030 yana ilebara nchekwa nri na mmiri, mfu nke ụdị ndụ dị iche iche, mmebi ala na mgbanwe ihu igwe.
N'afọ 2022, EcoAgriculture Partners mepụtara akwụkwọ ọcha na Iwu Ala. Akwụkwọ White dọtara ihe akaebe ọnụ iji gosipụta otu gọọmentị mba nwere ike isi mepụta usoro iwu nke dabara na ihe ndị ha na-ebute ụzọ na ọnọdụ ụlọ ọrụ.
Ihe odide
Òtù:Pages with unreviewed translations
Chukwuma Frank Ibezim
thumb|Chukwuma Frank Ibezim Chukwuma Frank Ibezim // (na-ege ntị) (amụrụ na abalị iri n'isii nke ọnwa iri n'abụọ, afọ otu puku, narị iteolu na iri isii n'anọ (Disemba 16, 1964) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria na onye omeiwu ugbu a na-anọchite anya North Senatorial District nke Imo Steetị na nzukọ mba nke Naijiria. Ọ bụ onye otu All Progressive Congress (APC), otu na-achị mba ahụ.
Mbido ndụ na agụmakwụkwọ
A mụrụ Ibezim nye Sir Hezekiah na Lady Priscilla Ibezim n'Ezeoke Nsu, Ehime Mbano Local Government Area nke Imo State. Ọ gụrụ akwụkwọ praịmarị na St. Stephens Primary school Umuahia wee gaa n'ihu iji nweta asambodo West African Examinations Council (WAEC) ya na Uboma Secondary School na afọ otu puku, narị iteolu n'iri asatọ (1980). Ibezim nwetara nzere bachelọ na Industrial Chemistry na afọ otu puku, narị iteolu na iri asatọ n'asaa (1987) na Mahadum Imo Steetị wee mechaa otu afọ ya National Youth Service Corps, (NYSC) na afọ otu puku, narị iteolu na iri asatọ n'iteolu (1989) na Nigerian Bottling Company (Coca-Cola) Port Harcourt.
Ọrụ
Ọrụ ọha na eze gara aga nke Ibezim gụnyere ije ozi dị ka Kọmishọna maka Ọrụ Ugbo na Akụnụba, Imo Steetị n'etiti oge nke afọ puku abụọ na iri n'anọ na afọ puku abụọ na iri n'ise (2014 na 2015). Onye ndụmọdụ pụrụ iche (ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị) nye Minista nke Mmụta n'etiti afọ puku abụọ na iri n'ise na afọ puku abụọ na iri n'iteolu (2015 na 2019).
Ndụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị
N'afọ puku abụọ n'iri (2010), Ibezim chọsiri ike ịnọchite anya Okigwe South Federal Constituency na House of Representatives, mana onweghị ike ịga nke ọma. E mechara mee ya onye nduzi, kọntaktị na mkpokọta nke All Nigeria Peoples Party (ANPP).
N'afọ puku abụọ na iri n'atọ (2013), Ibezim sonyeere ndị a na-ekwu na ha bụ ndị guzobere All Progressives Congress (APC), otu na-achị Naịjirịa.
N'afọ puku abụọ na iri n'iteolu (2019), BBC n'asụsụ Igbo kọrọ na Benjamin Uwajumogu, onye omeiwu na-anọchite anya Imo North na National Assembly n'oge ahụ, Ibezim gosipụtara mmasị n'etiti ndị ọzọ na-asọmpi iji mejupụta oghere onye nwụrụ anwụ nke Uwajumogu mepụtara n'oche Imo North na Steetị Assembly.
Arụmụka
N'oge ọ na-achọ ịbụ onye omeiwu, ụlọ ikpe dị elu nke Naijiria na abalị ise nke ọnwa iri n'abụọ, afọ puku abụọ na iri abụọ (5 Disemba 2020) wepụrụ Ibezim n'ihi ebubo ebubo ụgha nke asambodo na ime ka mmadụ; e nyekwara mkpebi ikpe ahụ maka onye na-emegide ya na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, Senator Ifeanyi Godwin Ararume. Ma na abalị isii nke ọnwa abụọ, afọ puku abụọ na iri abụọ n'otu (Febụwarị 6, 2021), Ụlọikpe Kasị Elu, ụlọ ikpe kachasị elu nke Naịjirịa gbanwere mwepụ Ibezim n'ihi na ikpe nke dugara na mwepụ Ipezim bụ iwu machibidoro n'ihi ne etinyeghị ya n'ime oge a kara aka. N'abalị iri abụọ na asaa n'ọnwa anọ (Eprel 27) n'afọ ahụ, a ṅụrụ Ibezim iyi n'ime ndị omeiwu.
Ebemsidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ Òtù:Ndị otu Senate (Naịjirịa) Òtù:Ndị ndọrọndọrọ ọchịchị Naijiria All Progressive Congress Òtù:Ndị ndọrọndọrọ ọchịchị Naijiria Òtù:Ndị ndọrọndọrọ ọchịchị Imo Steetị Òtù:Ndị Imo steeti Òtù:Ndi amụrụ 1964 Òtù:Akụkọ nwere microformats hAudio
Bazin
Bazin o nwere ike izo aka na
Balgha
thumb|Balgha Balgha (Arabic: البلغة, romanized: l-bəlġa), a kpọkwara balga, belgha, ma ọ bụ belga, bụ slippers na-enweghị ikiri ụkwụ emere site na akpụkpọ anụ. Ha bụ akụkụ nke uwe ọdịnala nke mpaghara Maghreb.
Ndị ikom na ndị inyom nke ụdị ọha na eze niile na-eyi balghas, ma n'obodo ukwu ma n'ime ime obodo.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Akụkọ banyere ịgba ohu na Naịjirịa
Azụmaahịa ohu ọdịnala na Ndịda Nigeria bu ụzọ tupu mbata nke mmetụta Europe, ma gaa n'ihu n'ógbè ogologo oge mgbe e wepụrụ ịgba ohu n'ọtụtụ mba ndị ọzọ.
Site na mbata nke ahia ohu gafere Atlantic, ndị na-ere ahịa ohu ọdịnala na ndịda ọwụwa anyanwụ Naịjirịa ghọrọ ndị na-ewetara ndị na-azụ ahịa ohu na Europe. Ọ bụ ezie na ndị ọchịchị Britain machibidoro ịgba ohu n'ógbè ahụ site n'etiti afọ 1880, ha hapụrụ ya ka ọ gaa n'ihu ruo n'afọ ndị 1930, na-agwụ kpamkpam naanị n'afọ 1940.
N'afọ 1961, mba Naịjirịa Mbụ nweere onwe ya kwadoro Nkwekọrịta Ịgba Ohu nke 1926.
Issake Dabore
Summer Olympics nke afọ 1964
Na Summer Olympics nke afọ 1964  na Tokyo, Japan, Dabore sonyere na asọmpi ụmụ nwoke. Site n'ime nke a, ọ ghọrọ onye mbụ si Niger nwee nsonye na-asọmpi na Olimpik. Dabore bụ naanị onye na-eme egwuregwu si Niger nke sonyere n'egwuregwu ahụ. Na asọmpi ya, Dabore meriri Hong Tshun Fu nke Taiwan na agba nke mbụ. Dabore meriri n'ọgụ ahụ n'ihi nkwụsịtụ teknụzụ. Na agba nke abụọ, nke ndị egwuregwu iri na isii sonyere na ya, Dabore meriri ma merie Hans-Erik Pedersen nke Denmark. Dabore meriri ọgụ ahụ ọzọ n'ihi nkwụsịtụ teknụzụ. Na nkeji iri na ise nke ikpeazụ e mere na 19 Ọktoba 1964, Dabore meriri Pertti Purhonen bụ onye meriri Frank Roberts nke Australia na Bohumil Němeček nke Czechoslovak iji ruo nkeji iri na anọ nke ikpeazụ. Purhonen meriri n'ọgụ ahụ n'afọ nke atọ na, ya mere, e wepụrụ Dabore. Marian Kasprzyk nke Poland mechara merie asọmpi ahụ.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Igbo
Ndị Igbo na-ejigide usoro Osu nke okpukpe Odinani. Osu bụ ndị a na-ewere dị ka ndị dị ala n'ụzọ ime mmụọ, a na-ekewapụkwa ha na ndị Igbo nkịtị. A na-edebe Osu dị ka ndị ohu ma ọ bụ ree ha n'ahịa ohu. Na 2020, ụmụ Osu ka na-eche ịkpa ókè n'etiti ndị Igbo ihu. Ndị na-eme mkpọsa megide ịkpa ókè n'ógbè ahụ ejikọtala onwe ha na Black Lives Matter zuru ụwa ọnụ, na-eji mmeso ụmụ ohu na Naịjirịa na mmeso ndị isi ojiì na United States tụnyere.
Issake Dabore
Egwuregwu Afrịka niile nke afọ 1965
N'afọ 1965 All-Africa Games na Brazzaville, Dabore sonyere na asọmpi nke ndị dị arọ. O meriri nrite ọlaọcha, Joseph Bessala nke Cameroon meriri ya na nke ikpeazụ.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Caliphate nke Sokoto
Caliphate nke Sokoto bụ caliphate Sunni Muslim caliphate nwere ike na narị afọ nke iri na itoolu nke isi obodo ya bụ Sokoto dị n'ebe ugwu Nigeria Caliphate wetara ọtụtụ iri afọ nke uto akụ na ụba n'ógbè ahụ dum. E jidere ndị ohu na-abụghị ndị Alakụba nde 1-2.5 n'oge Agha Fulani. Ndị ohu na-arụ ọrụ n'ugbo ma enwere ike inye ha nnwere onwe ma ọ bụrụ na ha gbanwee gaa na Islam. Ka ọ na-erule afọ 1900, Sokoto nwere "ọ dịkarịa ala 1 nde na ikekwe ihe ruru nde 2.5 ndị ohu".
Issake Dabore
1968 Summer Olympics
Na 1968 Summer Olympics na Mexico City, Mexico, Dabore sonyere na asọmpi ụmụ nwoke na-adịghị arọ. Ọ bụ otu n'ime ndị Naijiria abụọ na-asọmpi n'egwuregwu ahụ, ya na onye ọkpọ nwoke ibe ya bụ Dary Dasuda bụ onye nke ọzọ. Na agba nke abụọ nke asọmpi ya (ọ nwere bye na nke mbụ), Dabore meriri José Marín nke Costa Rica. Dabore meriri n'ọgụ ahụ 5o0 wee gaa n'ihu na agba nke atọ. Na agba nke atọ, Dabore meriri Yevgeny Frolov nke Soviet Union. Ya mere, e wepụrụ Dabore na asọmpi ahụ; asọmpi nke Jerzy Kulej nke Poland mechara merie.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Yoruba
Ịgba ohu dị n'etiti ndị Yorụba tupu ndị Britain ewepụ ya n'ụzọ iwu na 1893, n'oge ọchịchị. Inwe ndị ohu bụ ihe nnọchianya nke ọnọdụ na obodo Yorụba. Onye Yorụba nke nwere ndị ohu gosipụtara ihe ịrịba ama nke ịbụ onye bara ọgaranya na onye nwere mmetụta. A na-ejikarị ndị ohu eme ihe n'oge mmụba ala na agha n'ime na n'etiti agbụrụ. Ọ bụrụ na otu obodo weghaara nke ọzọ n'agha, ndị e jidere ga-abụ ndị ohu nke ndị jidere ha. Ndị ohu na-arụkarị ọrụ maka ndị isi dị ike nke obodo Yoruba, a na-enyekwa ha ọrụ ugbo, ịsacha ala, ma ọ bụ ebumnuche onwe ònye ndị ọzọ.
Issake Dabore
1972 Summer Olympics
Na 1972 Summer Olympics na Munich, Germany, Dabore sonyere na asọmpi ụmụ nwoke na-agba ọsọ. Dabore bụ otu n'ime ndị egwuregwu anọ si Niger bụ ndị sonyere n'egwuregwu nke afọ 1972. Ndị egwuregwu atọ ndị ọzọ; Mayaki Seydou, Harouna Lago na Issoufou Habou; niile bụkwa ndị ọkpọ. Dabore bu ọkọlọtọ obodo Niger n'omume mmeghe. Na agba nke mbụ nke asọmpi ya, Dabore lụsoro Odartey Lawson nke Ghana ọgụ. Dabore meriri Lawson n'ihi nkwụsịtụ teknụzụ. Na agba nke abụọ, Dabore meriri South Korean Park Tai-Shik, ọzọ n'ihi nkwụsịtụ teknụzụ. Na nkeji iri na ise nke ikpeazụ, Dabore zutere Kyoji Shinohara nke Japan. Dabore meriri n'ọgụ ahụ n'agba atọ karịrị nke Kyoji bụ abụọ iji gaa na ọkara ikpeazụ. Na ọkara ikpeazụ ya, Dabore zutere onye Bulgaria Angel Angelov. Angelov meriri n'ọgụ ahụ 5-0 ya mere, e ji wepụ Dabore. Dabore, ya na onye ọzọ meriri na ọkara ikpeazụ, Zvonimir Vujin nke Yugoslavia, meriri ọla nchara. Ihe nrite Dabore bụ ihe nrite Olympic mbụ nke obodo Niger. Ka ọ na-erule n'afọ 2016, ọ bụ naanị otu onye ọzọ na-eme egwuregwu Niger enwetala ihe nrite Olympic. Nke ahụ bụ Abdoul Razak Issoufou, onye ritere ihe nrite ọlaọcha na 2016 Summer Olympics na egwuregwu Taekwondo.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Yoruba
Mmekọrịta ya na ndị álákuba na ndị Europe mere ka ịgba ohu bụrụ ihe a ma ama n'etiti ndị Yoruba. Ndị Yoruba dị ka ndị agha, ndị eze dị ike, ndị isi, na ndị ahịa bara ọgaranya malitere isonye na ahia ohu n'ihi na ọ bụ ihe na-aba uru. Ndị ahịa mba ọzọ nyere ndị mmekọ azụmahịa Yoruba ngwá agha dị ike dịka égbè iji gbanwere ndị ohu. Ndị Yoruba jiri ngwá agha ndị a merie ndị iro ha ma ree ha n'ahịa ohu.
Issake Dabore
Egwuregwu Afrịka nke afọ 1973
N'egwuregwu mba Afrika niile nke afọ 1973 na Lagos, Dabore sonyere na asọmpi nke ndi dị arọ. O meriri nrite ọlaọcha, Obisia Nwankpa nke Naijiria meriri ya na nke ikpeazụ.
Ịgba ohu na Naịjirịa
Ụdị ndị ohu
E nwere ụdị ndị ohu atọ n'etiti ndị Yoruba: ndị a dọtara n'agha, na ndị omempụ. Okwu ahụ bụ 'nyàfà' n'ezo aka n'ohu ndị otu ezinụlọ ji aka ha nyefee onye ọzọ dị ka ihe nkwado iji kwụọ ụgwọ. Ohu na-arụkarị ọrụ maka nna ha ukwu ma ọ bụrụhaala na akwụghị ụgwọ ahụ. Ndị na-eme ihe onwunwe nwere ịke ịnwe ihe onwunwa ma gaa leta ezinụlọ ha, mana ndị nwe ha nọgidere na-egbòchi nnwere onwe ha.
Ndị a dọtara n'agha bụ ụdị ọzọ. Ndị agha meriri n'agha na-ewetakarị ndị isi na ndị eze dị mkpa, ndị mere ha ohu ma manye ha ịrụ ọrụ n'ugbo ha ma ọ bụ rụọ ọrụ n'azụmahịa. Mmeso a na-emeso ndị ohu dabere na àgwà nke ndị nwe ha, na ómume nke ndị ohu n'onwe ha. Efunsetan Aniwura, Iyalode nke Ibadan, bụ onye a maara dị ka onye ohu obi ọjọọ. N'ọnọdụ ụfọdụ, ndị ohu pụtara dị ka ndị isi ezinụlọ ha ma ọ bụ mechaa nweta nnwere ónwe.
Ịzụ ahịa mmadụ
Ịzụ ahịa mmadụ na-agụnye na-anwa ịnakọta na ibugharị ndị mmadụ (ma nwoke ma nwanyị) n'ime ma ọ bụ gafee ókèala. Ịzụ ahịa mmadụ bụ ụdị ịgba ohu na-eto ngwa ngwa. A n'amanye ihe ka ọtụtụ n'ime ndị a manyere ịzụ ahịa mmadụ ịbanye n'ahịa mmekọahụ azụmahịa ma ọ bụ ọrụ mmanye. Ịzụ ahịa mmadụ na-eweta mmetụta na-emebi akụ na ụba na mmekọrịta mmadụ na ibe ya na Naịjirịa. E nwere ụdị dị iche iche nke ịzụ ahịa mmadụ na Naịjirịa. Ịzụ ahịa mmadụ na Naịjirịa na-abawanye na ịzụ ahịa mmadụ n'ime ụlọ na mba ụwa. Naijiria aghọwokwa ụzọ njem nke ndị na-ere ahịa na-ebugharị ndị ha na-egbu na mba ndị ọzọ.
Ihe kpatara ịzụ ahịa mmadụ
Enweghị kpọmkwem ụbọchị maka mgbe ịzụ ahịa mmadụ na Naịjirịa malitere mana ọ malitere ịrị elu na Naịjarịa na mbido afọ 1990 site na mmụba nke ịzụ ahịa ọgwụ ọjọọ na Advanced Fee Fraud (419). E nweela ọkwa dị iche iche nke ịmara banyere ịzụ ahịa mmadụ yana ọdịiche dị n'otú agbụrụ dị iche iche Naijiria si anabata omume nke ịzụ ahịa mmadụ. N'ihi ọdịiche dị n'echiche nke omume a, gọọmentị Naijiria enweela ihe ìsi ike n'ịhazi ihe onwunwe iji kpochapụ egwu na mba ahụ. Ọ na-esikwa ike ịchọpụta ndị a na-ere ahịa mmadụ n'ihi ọtụtụ ụdị ịzụ ahịa yana enweghị ọzụzụ banyere otu èsi amata ndị a na ya.
Ịzụ ahịa n'èzí
Ịzụ ahịa n'èzí, ma ọ bụ ịzụ ahịa mba ụwa, na-agụnye ịzụ ahịa ndị mmadụ gafee "n'ókèala mba, kọntinent na mba ụwa maka ebumnuche nke ọrụ mmekọahụ, ọrụ ụmụaka na ọrụ ụlọ ìji gbanwere ụgwọ ọrụ ego. N'ofe ókèala mba ụwa kwa afọ, a na-ere ahịa n'etiti mmadụ puku narị asato na Ano nde ebe ụmụ nwanyị na ụmụaka bụ ndị a na-ahụkarị.
Ọtụtụ ụmụ nwanyị na ụmụaka Naijiria ndị a na-ere ahịa mmadụ na-emecha na-ere ha na Europe, ọkachasị Ịtali. Middle East na North America bụkwa ebe a na-ahụkarị maka ndị a na-ere ahịa site na Naijiria iji mechie "maka ebumnuche nke nkuchi, ọrụ ụlọ na ọrụ ugbo, na maka ire akụkụ ahụ mmadụ ha". A na-ere ụmụaka ndị a na-ere ahịa mmadụ site na Naịjirịa na Naịjarịa ma ọ bụ mba ndị ọzọ dị n'Afrịka. Ịzụ ahịa mmadụ bụ mpụ dị ịrịba ama na mba ụwa, nke a na-ahụ dị ka ihe yiri ahịa ohu nke oge a.
Ihe kachasị ewù ewù nke ịzụ ahịa mmadụ n'èzí maka ebumnuche mmegbu bụ na Edo (20.4%), Rivers (8.6%), Cross River (7.1%), Anambra (6.8%), Delta (6.4%), Bayelsa (5.7%), Ebonyi (5.4%), na Imo (3.2%). isi obo gọọmenti etiti (5.7%) na Borno steeti (5.0%).
Ịzụ ahịa n'ime obodo
Ịzụ ahịa n'ime obodo, ma ọ bụ ịzụ ahịa n'ụlọ bụ ịnakọta na ibugharị ndị mmadụ n'ime ókèala nke mba, ma ọ bụrụ na site n'ime ime obodo gaa n'obodo ukwu ma ọ bụ site n'otu steeti gaa na nke ọzọ, maka ebumnuche nke ọrụ mmekọahụ, ọrụ ụmụaka, ma ọ ọ bụ ọrụ ụlọ.
Ọnụ ọgụgụ kachasị ukwuu nke ịzụ ahịa mmadụ n'ime ụlọ maka ọrụ na-eme na Benue (16.4%), Akwa Ibom (13.2%), Kogi (9.5%), Kano (4.1%), Jigawa (4.1%), Borno (3.6%), Edo (3.6), Kaduna (3.6%), Kwara (3.6%) na Niger (3.6%) steeti.
Ịzụ ahịa ụmụ nwanyị
A na-ere ụmụ nwanyị Naijiria ahịa maka ebumnuche nke mmegbu mmekọahụ. A na-ere ahịa ha n'èzí. Ọnụ ọgụgụ ndị Naijiria na-ere ahịa mmadụ bụ otu n'ime ndị kachasị elu na ọdịda anyanwụ Europe.
Ihe kpatara ịzụ ahịa ụmụ nwanyị
Nsogbu ịzụ ahịa a na Naịjirịa sitere na ihe ndị metụtara mmekọrịta mmadụ na ibe ya. Okpukpe, nke nwere ọtụtụ ndị Alakụba na North na ọtụtụ ndị Kraịst n'ndịda arụwokwa ọrụ dị mkpa na esemokwu na Naịjirịa niile nke kpatara ịda ogbenye.
Juju
Juju na-ebikọ na Naijiria tinyere Iso Ụzọ Kraịst na ndi alakụba. Juju na-emetụta ịzụ ahịa mmadụ na Naijiria ebe ọ bụ na ọtụtụ ndị kwenyere na onye ụkọchukwu nwere njikọ na ụlọ nsọ voodoo nwere ike ịchịkwa nsonaazụ na ndụ ndị mmadụ. Enwere oke nchịkwa n'ahụ ụmụ nwanyị site na emume juju. Ndị ụkọchukwu na ndị omempụ na-arụkọ ọrụ ọnụ na Naịjirịa, ọbụna ndị omempaka na-akwụ ọtụtụ ndị ụkọchụ ụgwọ. Ya mere, nke a na-eduga n'ịchịkwa ụmụ nwanyị n'ụzọ siri ike ebe ọ bụ na ndị mafia na-eyi ndị ahụ na ezinụlọ ha egwu ma ọ bụrụ na ụmụ agbọghọ ahụ emeghị ihe jikọrọ aka. Ndị Mafia Naijiria na-ejikwa akwụkwọ njem na njem gaa Europe ma site n'ebe a, ndị madams na-azụta ụmụ agbọghọ maka ọrụ.
Ọrụ nke ndị inyom
Ọ bụ ụmụ nwanyị ndị ọzọ n'achịkwa ọtụtụ n'ime ịzụ ahịa ụmụ nwanyị. Ndị a n'emegbu n'abịa site na 'madams', ndị na-eme dị ka ndị na-ere ahịa nwanyị, ma na-abụkarị ndị bụbu ndị akwụna.
Ndị madam ndị a nwere ụmụ nwanyị ruo mgbe ha kwụrụ ụgwọ ha. Ndị Madams na-akwụ ụgwọ maka njem nke nwa agbọghọ ha na-anakọta. Ihe na-akpali ụmụ agbọghọ ndị a bụ ohere ọdịnihu nke inweta ego dị ka onye nwe ụlọ, na-akpata usoro mmegbu.
Nke a bụ omume a ma ama na Naịjirịa taa, ebe otu ụzọ n'ụzọ atọ nke ụmụ nwanyị abịakwutewo nwanyị tupu.
Boko Haram
Boko Haram na-arụ ọrụ dị ukwuu n'ịzụ ahịa ụmụ nwanyị na Naịjirịa site n'ịtọrọ ụmụ agbọghọ ma manye ha ịbụ ndị ohu. Boko Haram atọrọla ihe karịrị ụmụaka out puku na Naịjirịa kemgbe afọ 2013 dị ka UNICEF si kwuo. Otu n'ime ntọrọ ndị isi, nke a maara dị ka ntọrọ ụmụ nwanyị ụlọ akwụkwọ Chibok, mere na Borno Steeti ebe Abubakar Shekau wepụtara vidiyo na-ekwu na ọ "ga-ere ụmụ agbọghọ Naijiria 276 ka ha bụrụ ndị ohu".
Ịgba ohu ụmụaka
Na Na Naịjirịa, e nwere ụdị ịgba ohu ụmụaka abụọ: ọrụ mmanye na iji mmekọahụ eme ihe n'ụzọ azụmahịa. O siri ike ịmata ịgba ohu ụmụaka na Naịjirịa n'ihi mgbagwoju anya dị n'etiti ọrụ na ọrụ ezinụlọ.
Ọrụ mmanye
A na-amanye ụmụaka Naijiria ịrụ ọrụ n'ụdị ọrụ gụnyere ọrụ ugbo, ịgba ohu n'ụlọ, ime kapet, ime ọla, ime uwe, ịnya kamel, n'agha (dị ka ụmụaka ndị agha). A na-amanye ụmụaka Naijiria ka ha banye n'ebe a na-egwupụta ihe n'ala ebe a na-etinye ha n'ihe ize ndụ dị oke egwu n'ihi ọrụ siri ike achọrọ.
Mmekọahụ
Ọ yiri ka enwere njikọ dị elu n'etiti mmetọ mmekọahụ n'oge ọ bụ nwata na ịgba akwụna ụmụaka na Naịjirịa. Ụdị ịgba ohu ụmụaka a nwere ike ịgụnye "ịgba akwụna, ihe na-akpali agụụ mmekọahụ, njem mmekọahụ, mgbaaka mmekọahụ, ịgba egwú ọtọ ma ọ bụ ime ihe ngosi, na iji ụmụaka na-arụ ọrụ n'ụlọ eme ihe n'ụzọ mmekọahụ.
Mgbalị ndị e mere iji lụso ịgba ohu nke oge a ọgụ
Ịzụ ahịa mmadụ siri ike ịlụso ọgụ n'ihi na ọ naghị adị mfe ịmata ya. N'agbanyeghị nke ahụ, e nweela mgbalị iji lụso ịgba ohu nke oge a ọgụ.
Mgbalị ndị e mere n'ụlọ
Gọọmentị Naịjirịa kwenyere na mpụ nke ịzụ ahịa ndị mmadụ na-eweta nnukwu ihe egwu maka mmepe na nkwụsi ike nke Naịjirị, nakwa na ọ na-ewetara nnukwu ihe egwu nye ụkpụrụ ya na akụ na ụba mba. Ya mere, e meela ọtụtụ mgbalị iji lụso nsogbu a ọgụ. E guzobere National Agency for the Prohibition of Traffic in Persons (NAPTIP) iji lụso ịzụ ahịa mmadụ ọgụ 2003. Ụlọ ọrụ a na-etinye aka na-ntaramahụhụ nke ndị na-ere mmadụ, nyocha nke ndị uwe ojii, na iweghachi ndị ahụ merụrụ ahụ n'ime ọha mmadụ.
Nkwekọrịta mba ụwa nke Naịjirịa bịanyere aka na ya gụnyere: Nkwekọ Mba Ndị Dị n'Otu megide Mpụ Transnational, Nkwekome megide Ịgbapụ Ndị Mgbasa Ozi site na Ala, Oké Osimiri na Ụgbọ Mmiri, Nkwupụta iji gbochie, gbochie ma nye ntaramahụhụ Ịzụ ahịa na Ndị Mmadụ, na Nkwekọrọ megide Imepụta Iwu na Ịzụ ahịa égbè.
Mgbalị mba ụwa
E nweela mgbalị mba ụwa eji dozie nsogbu nke ịgba ohu nke oge a na Naịjirịa.
Na Geneva, Switzerland, ndị eze nwanyị 70 na ndị nwunye nke ndị isi ala, tinyere ọtụtụ ndị ọzọ dị mkpa na mba ụwa, gara nzukọ banyere nsogbu ụmụ nwanyị ime obodo na mba ụwa nke atọ, na-enwe olileanya idozi nsogbu ụmụ nwanyị na-eche ihu.
Ịgba ohu nke oge a nwere ike ime n'ihi ụgwọ ụfọdụ mba Afrịka nwere, gụnyere Naịjirịa. Otu mgbalị iji dozie nke a bụ site n'aka ọchịchị Bush site n'ịkwụsị ụgwọ nke mba 18, gụnyere Naịjirịa.
Ndị Jubilee Movement kagbukwara ụgwọ nke mba 50 ma ọ bụ karịa, gụnyere Naịjirịa.
Sunette Viljoen
thumb
Mbido ndụ na ọrụ cricket
A mụrụ Viljoen na Rustenburg, Transvaal (nke bụ North West ugbu a). Ọ gara Die Hoërskool Rustenburg na asụsụ mbụ ya bụ Afrikaans. Viljoen mere egwuregwu cricket nke mbụ ya na mba South Africa na June 2000, na egwuregwu One Day International (ODI) megide England. Ọ dị afọ iri na asaa na ụbọchị iri n'oge ahụ, na-aghọ nwanyị kachasị nta na-egwu ODI cricket maka South Africa (ihe ndekọ kemgbe ọtụtụ ndị ọzọ mebiri). Ka e mesịrị n'afọ ahụ, a họpụtara Viljoen na ndị otu South Africa maka 2000 Women's World Cup na New Zealand. Onye na-eji aka nri eme ihe niile, ọ pụtara na egwuregwu asatọ niile nke otu ya na asọmpi ahụ, na megide England gbara 54 na-abụghị, nke ga-abụ akara kachasị elu nke ọrụ ODI ya. Ya na Ireland n'egwuregwu ọzọ, o nwetara 3/27 site na iri, ọnụ ọgụgụ kacha mma nke ọrụ mba ụwa ya. Egwuregwu mba ụwa ikpeazụ Viljoen gbara South Africa na Machị 2002, na usoro ụlọ megide India. Ọ gbara ODI anọ na naanị egwuregwu ule nke ọrụ ya, ebe ọ gbara ọsọ 17 na innings mbụ na 71 na nke abụọ (nke atọ kachasị elu nke egwuregwu ahụ).
Na Disemba 2021, Viljoen laghachiri na cricket, sonye na Northerns na ebumnuche nke igwu egwu maka mba ya ọzọ.
Ọrụ egwuregwu
áká_ịkẹngạ|thumb|Viljoen na 2011 IAAF World Athletics Championships na Daegu, South Korea. Viljoen ritere ọla edo na 2009 Summer Universiade na Belgrade, na-atụfu mita 62.52. N'agba nke iru eru, o setịpụrụ ihe ndekọ ọhụrụ nke Afrịka 65.46 mita, na-eme ka onye obodo ya Justine Robbeson nwee ihe ndekọ 63.49m na Potchefstroom na Febụwarị 2008. Mgba Viljoen tụbara ihe karịrị mita atọ karịa PB mbụ ya nke 62.24 m nwetara na nzukọ February 2008 na Potchefstroom. N'abalị iri na anọ n'ọnwa Juun afọ 2010, o ji mita 66.38 mebie ihe ndekọ nke ya na Josef Odložil Memorial na Prague.
Viljoen ritere ọlaọcha na IAAF World Championships na Daegu, Korea na 2 Septemba 2011. Site na ịtụfu 68.38m, o setịpụkwara ihe ndekọ ọhụrụ nke Afrịka. [citation needed] Ọ meziwanyere ndekọ Afrịka ya ruo 69.35m na Adidas Grand Prix na New York City na June 2012 N'ịbụ onye na-erughị na ngwụcha na 2004 na 2008 Summer Olympics, ọ mechara nke anọ na 2012 Summer Olympics, naanị 0.38 cm site na akara mmeri ọla nchara.
Na 2013 World Championships in Athletics, nke e mere na Moscow, Viljoen were naanị ọnọdụ nke isii na akara nke mita 63.58. N'afọ 2014, ọ bụ onye nke abụọ na Commonwealth Games. Ka e mesịrị n'afọ ahụ, ọ meriri African Championships site na 65.32m. Viljoen meriri nrite ọlaọcha, na-abịa na nke abụọ na Israel's Marharyta Dorozhon, na IAAF Diamond League Bislett Games na Oslo, Norway, na 11 June 2015.
Viljoen ritere ihe nrite ọlaọcha na javelin ụmụ nwanyị na 2016 Summer Olympics na Rio.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Sabinus
Sabinus nwekwara ike ịbụ ihe ndị a:
Ikeji festival
Ememe Ikeji bụ isi iyi na-enweta ego na Naijiria site na njem nlegharị anya dịka ndị mba ọzọ nakwa ndị Igbo niile nọ na mba ọzọ na-agaghachi na Arondizuogu iji hụ mmemme ahụ.
Zaki Ibrahim
Zaki Ibrahim bụ onye South Africa na Canada na-agụ egwu. Egwú ya jikọtara, R$B,soul na jazz.
Ikeji festival
Mmemme dị iche iche ha ji wee mara mmemme Ikeji; nke kachasị ewu ewu bụ asọmpi aha ya bụ Ito-Ebule, nke sụgharịrị "Ịtọhapụ ebule". Ọ bụ mmemme kacha atụ anya ma na-eme n'ụbọchị ikpeazụ nke ememme Ikeji.ihe eji mara Ito-Ebule bụ ngosipụta nke ike mgbaasị site n'aka ndị dị iche iche na-akpọpụta onwe ha ndị dibịa afa bụ́ ndị si na mpaghara nile bịa jiri obi ha nile sonye n'asọmpi Ito-Ebule. N'oge asọmpi Ito-Ebule, a na-ekekọta ebule n'osisi, a na-agwakwa ndị dibịa afa ndị batara asọmpi ka ha gaa tọpụ ebule ahụ. Na ọdịnala ndị Arondizuogu, ọ bụ naanị onye mgbaasị kacha ike n'etiti ha niile nwere ike ịtọpụ ebule ahụ nke ọma.
Zaki Ibrahim
Ọrụ
A mụrụ ya na British Columbia site nna si South Africa na nne si United Kingdom, Ibrahim nọrọ na nwata ya dị ka ihe ọ kọwara dị ka "nwa amaala nke ụwa",ma bie n'oge dị iche iche na Canada, South Africa, United Kingdom na France. Nna ya, Zane Ibrahim, bụ onye mgbasa ozi redio na South Africa, onye bụ otu n'ime ndị guzobere ụlọ ọrụ redio obodo bu Bush Radio.
Ikeji festival
Onye mgbaasị kacha nwee ihe ịga nke ọma, onye meriri asọmpi Ito-Ebule ọtụtụ oge site n'ịtọpụ ebule ahụ nke ọma kwa afọ, bụ praịm minista Pericoma Okoye onye omenala Arondizuogu.
Zaki Ibrahim
Ọrụ
Ọ kwagara Toronto, Ontario n'etiti afọ 2000, ma n'oge na-adịghị anya ọ ghọrọ onye ama ama n'ogbọ egwu obodo ahụ. O wepụtara EP mbụ ya, Shö (Iqra in Orange), n'afọ 2006. N'ịgbaso otu ihe ngosi na El Mocambo n'afọ 2007, ndị otu mmepụta ya na ndị na-akwado ndị egwu guzobere usoro mgbakọ ozugbo iji mepụta ma tinye ihe ndekọ diski nke ihe ngosi ahụ ka emechara maka ire ere ozugbo; usoro ịzụta mbipụta gbatịkwuru nke ọma n'èzí ọnụ ụzọ klọb ahụ.
Ikeji festival
Na nkiri Nollywood ha egosiri mmemme ndị Ikeji na movie isiokwu ya bu Eze ndị Africa.￼
Zaki Ibrahim
Ọrụ
O wepụtara EP nke abụọ, Eclectica (Episodes in Purple), n'afọ 2008. Ihe ngosi ndụ ya iji kwado EP gụnyere mpụta ya na Bedouin Soundclash na 2008 MuchMusic Video Awards, na mmeghe ngosi maka Erykah Badu na Massey Hall. O nwetara nhọpụta Juno Award maka R&B / Soul Recording of the Year na Juno Awards nke afọ 2009 maka egwu ya "Money". E tinyere egwu ya "Ansomnia" na ụda ihe nkiri afọ 2010 bụ For Colored Girls: Music From and Inspired by the Original Motion Picture Soundtrack.
E wepụtara abọm mbụ ya, Every Opposite, n'afọ 2012. A họpụtara Albọm a maka 2013 Polaris Music Prize n'abali iri na atọ nke ọnwa June afọ 2013, ma mesịa kpọọ aha ya na ndepụta dị mkpirikpi N'abalị iri na isii n'ọnwa July afọ 2013.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Jenny Maakal
Jenny Genoveva Maakal (amụrụ na abalị abụọ na ọnwa Ọgọst, na afọ 1913 na abalị iri na ise na onwa Septemba, na afọ 2002) bụ onye South Africa na-egwu mmiri n'efu nke sonyere na 1932 Summer Olympics.
A mụrụ ya na Rayton.
N'egwuregwu Olimpik nke afọ 1932, o ritere ọla nchara na 400m freestyle ihe omume ma bụrụ nke isii na 100m freest style ihe omume.
Maakal sonyekwara na 1930 British Empire Games ma gwuo mmiri na ngwụcha abụọ. Afọ anọ ka e mesịrị, o ritere ihe nrite ọlaọcha na asọmpi 440 yards freestyle na dịka onye otu South Africa na asọmpi 4×110 yards freestiyle relay.
African Champion Industries
African Champion Industries, nke a na-akpọbu Super Paper Products Co. Ltd., bụ ụlọ ọrụ Ghana na-emepụta ihe na-etinye aka na mmepụta akwụkwọ mposi. Edepụtara ha na ndepụta ngwaahịa nke Ghana Stock Exchange, GSE All-Share Index. E hiwere ụlọ ọrụ ahụ na May 23, 1967.
George William Kyeyune
Prọfesọ George William Kyeyune (amụrụ n'afọ 1962) bụ onye na-ese ihe na prọfesọ na Mahadum Makerere, Kampala, Uganda. Ọ na-akụzi ihe osise na akụkọ ihe mere eme nke nka Africa na Mahadum Injinia, Design, na Teknụzụ nke Mahadum Makerere, yana mmasị nyocha na nka nke oge a na teknụzụ igwe. Ọ bụkwa onye nnọchi anya Katidral Namirembe nke Chọọchị Uganda.
Agụmakwụkwọ
Onye ọkachamara George Kyeyune bụ ngwa ahịa nke 'Margaret Trowell School of Fine Arts' (nke bụzi Margaret Trowall School of Industrial and Fine Arts), ebe ọ gụsịrị akwụkwọ na Bachelor of Fine Art na afọ 1985. O mechara nweta diplọma na agụmakwụkwọ n'afọ sochirinụ. Onyeokachamara George Kyeyune nwetara nzere Master of Fine Arts Degree na Mahadum Maharaja Sayajirao nke Baroda, India na nka na ihe ọkpụkpụ. N'afọ 1999, Prọfesọ. George Kyeyune natara agụmakwụkwọ site na Commonwealth Scholarship Commission iji mụọ maka PhD ya na Art History na School of Oriental and African Studies (SOAS), Mahadum London.
Ọrụ
Prọfesọ George Kyeyune si India lọta wee were ọnọdụ nkuzi na ihe ọkpụkpụ ụlọ akwụkwọ mbụ ya. Ọ bụ osote prọfesọ ugbu a na College of Engineering, Design, and Technology nke Mahadum Makerere. Ọ na-emekwa ihe ọkpụkpụ na ihe osise maka ihe ngosi. Ụfọdụ n'ime ọrụ ya gụnyere: The Kampala I Will Always Come Back To (2011); At the Salon (2011); Gossip I & II (2011); Telephone Call (2011); Roadside Vendor (2011); Boodaboda I, II & III (2011); En Route from Mbale (1983) na Jesus Writing in the Sand (1983) n'etiti ndị ọzọ.
Ndụ onwe onye
Prọfesọ George Kyeyune bụ nna onye egwu Ugandan Ragga Dee (onye amụrụ Daniel Kazibwe).
Ihe odide
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Bogart Man
Bogart Man bụ ụlọ ejiji nke Italiantali hibere na 2000, nke onye mmebe Eli Saig hiwere (amuru Febụwarị 3, 1966), onye guru ejiji Israel.
Ụlọ ọrụ a maara nke ọma maka ime uwe ejiji maka ụmụ nwoke.
Candîce Hillebrand
Candice Hillebrand (nke a makwaara dị ka Candîce) (onye amụrụ n'abalị iri na iteghete nke ọnwa Jenụwarị afọ 1977 na Johannesburg, South Africa) bụ onye na-eme ihe nkiri na onye na-agụ egwú nke South Africa. Ọ rụkwara ọrụ dị ka onye ngosi na onye ome ejiji nlereanya. A maara ya n'oge na-adịbeghị anya maka ị́kū Nina Williams na ihe nkiri Tekken nke afọ 2009, dabere na usoro egwuregwu vidio a ma ama,bụ Tekken.
Ọrụ
Ọrụ Hillebrand na ihe omume malitere na mbido ndụ ya site na ịkwado ụlọ ọrụ telivishọn ụmụaka South Africa, KTV, mgbe ọ dị afọ isii. Hillebrand gara n'ihu ịpụta n'ọtụtụ mgbasa ozi ma mee ihe nkiri na TV na ihe nkiri fiịm. N'afọ 2002, ọ bịanyere aka na Musketeer Records wee wepụta abọm mbụ ya, Chasing Your Tomorrows n'afọ 2003. Ọ pụtakwara na magazin Maxim.
N'afọ 2008, e nyere Hillebrand ọrụ ịgosiputa dị ka Nina Williams, onye na-eme ihe nkiri nke usoro egwuregwu vidio a ma ama, Tekken.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Abdelkader Chaou
Abdelkader Chaou (amụrụ na Nọvemba 10, 1941, na Casbah nke Algiers) bụ onye egwu Algeria nke a maara nke ọma na Algeria maka ụdị egwu chaabi nke ya, ma dị ka onye na-agụ egwu na mondol virtuoso. A na-ewere ya dị ka onye dị mkpa dị ka onye na-agụ egwú nke na a nabatara ya na mba niile na ihe ngosi na 2013, ihe omume nke bụ "ụtụ sitere n'aka ndị ọgbọ ya maka ọrụ bara ọgaranya". thumb|áká_ịkẹngạ
Akụkọ ndụ
Abdelkader Chaou gụrụ akwụkwọ na ụlọ nchekwa nke Algiers (na-anọ na 1967), nke Hadj Mohamed El Anka duziri n'oge ahụ. Ebumnuche ya n'ịga ụlọ akwụkwọ ahụ abụghị iṅomi El Anka, onye ọ na-akpọ "onye isi", kama ịmụta usoro, otu esi akpọ ngwá egwu Chaabi na iwu nke egwu. Mgbe ọ nọ n'ebe ahụ, ọ mụtara otú e si akpọ violin, mondol, oud, piano, qanoûn, rebab, na derbuka (ọbọbọ iko). E wezụga El Anka, ndị egwu ndị ọzọ ọ na-ekwu na ha nwere mmetụta na agụmakwụkwọ egwu ya dịka ọrụ gụnyere Mehdi Tamache, Cherchem, Ahcen Said, na Mahboub Bati. Mahboub Bati bụ onye nkuzi nke na-ahụ maka agụmakwụkwọ ya.
Ọ gbanwere chaâbi iji mee ka ụdị ya dị ndụ ma maa mma. Ọrụ Chaou malitere igosi ihe ịrịba ama nke ihe ịga nke ọma na 1970s na egwu "Ghazali Goudami" na "Lilah wan cheftou cosrami" na 1970, na "Djah rebi ya djirani" na 1973. Mmetụta ya n'ịmelite Chaabi enweela mmeghachi omume dị iche iche. Ụfọdụ ebowo ya ebubo na ọ gbagọrọ egwu ahụ, ebe ndị ọzọ, dị ka Mahboub Bati, Mahboub Stambouli, na Skandrani, nabatara ya.
Egwú ya nwere abụ obi ụtọ "dị mfe" yana egwu mwute, nke e si na omenala egwu Iberian ma ọ bụ Andalusian gbaziri. Abdelkader Chaou bi na Algeria ebe ọ na-aga n'ihu na-eme ihe nkiri.
Ebensidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Podocarpus matudae
Podocarpus matudae bụ ụdị conifer n'ezinụlọ Podocarpaceae. A na-ahụ ya na Guatemala, El Salvador, Honduras na Mexico.
Ebe obibi na ebe obibi
A na-ahụ Podocarpus matudae n'ugwu ndị dị n'ebe ọwụwa anyanwụ, ndịda, na ọdịda anyanwụ Mexico na n'ebe ugwu Central America, ebe ọ na-ebi n'oké ọhịa igwe ojii n'etiti mita 800 na 2400 elu. Ọ na-eto n'ebe ndị na-ekpo ọkụ na okpomọkụ dị nro na mmiri ozuzo nke 1,500 ruo 3,000 mm kwa afọ, gụnyere igwe ojii na-enwekarị n'ebe dị elu. Podocarpus matudae na-eto n'ozuzu ya na obere osisi ndị gbasasịrị n'etiti osisi ndị ọzọ dị n'oké ọhịa, ọkachasị osisi oak (Quercus spp.), yana ụdị Liquidambar, Magnolia, Ostrya, na Clethra. A na-ahụkwa ya na ndagwurugwu na n'akụkụ iyi dị n'ọhịa pine-oak. Na Jalisco na Nayarit na ọdịda anyanwụ Mexico, a na-ejikọta ya na Clusia salvinii, Pinus herrerae, Pinus douglasiana, Abies guatemalensis, na Acer sp.
A na-ewere ndị si n'ugwu Jalisco na Nayarit steeti dị n'ebe ọdịda anyanwụ Mexico dị ka ụdị dị iche, Podocarpus matudae subsp. jaliscanus.
Africa Online
Akụkọ ihe mere eme
Site na mgbasa ozi ịntanetị, Africa Online wepụrụ uche ya n'inye ozi na ijikọ ndị Africa nọ na kọntinent ahụ na ịntanetị. Na 1995, International Wireless nke Boston zụtara ụlọ ọrụ ahụ, nke mechara bụrụ Prodigy. N'ime oge a, Africa Online malitere ịrụ ọrụ dị ka onye Kenya mbụ ISP, ma mesịa gbasaa na Cote d'Ivoire (1995) ruo Ghana, Tanzania, Uganda, Zambia, Zimbabwe na Swaziland, na ndị Kenya atọ ahụ gara n'ihu na-ejikwa ọrụ ahụ. Na usoro a, Africa Online nwetara ọtụtụ ISP, dị ka Pipex Internet Solution (Swaziland), Net2000 (Kenya), UUNET (Namibia) na Swift Global (Uganda).
Na 1998, Prodigy rere ụlọ ọrụ ahụ n'aka African Lakes Corporation. Edeberela ọdọ mmiri Africa na London Stock Exchange kemgbe 1877 ma na-apụ ugbu a site na ọdịnala ọdịnala ya na ọrụ ugbo na Ngwuputa. Ruo oge ụfọdụ, ụlọ ọrụ ahụ nwere mmasị na ndị na-etinye ego, na-edepụta na Nairobi Stock Exchange na 2001, mana ngwaahịa ya mechara tufuo ya ma wepụrụ ya na London na Nairobi na 2003. N'oge ahụ, ndị 3 malitere ahapụla Africa Online.
Africa Online bụ nke Telkom South Africa zụrụ n'afọ 2007.
Edensibia
<references group="" responsive="1">
Bogo
Bogo ma ọ bụ BOGO o nwere ike izo aka na:
Abdullahi Umar Ganduje
Abdullahi Umar Ganduje OFR (amụrụ na 25 Disemba 1949) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naịjirịa nke na-eje ozi ugbu a dị ka Gọvanọ nke Kano Steeti. Ọ malitere ọrụ n'afọ 2015. Ọ rụrụ ọrụ dị ka osote gọvanọ Rabiu Kwankwaso ugboro abụọ, n'etiti 1999 ruo 2003 na 2011 ruo 2015.