cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nne Okike Cambodia
A chụpụrụ Gonzalez-Davidson na mba ahụ wee tụọ ya mkpọrọ ọnwa 20 na 2015 na-anọghị ya. Agbanyeghị na a tọhapụrụ ya na 2019, a mara ọtụtụ ndị na-eme ihe ike Cambodia ikpe ma tụọ ya mkpọrọ. A tụrụ onye na akwado nne Nature mkpọrọ na mbido 2021 maka “mkpasu iwe” maka otu nwanyị na-eme ngagharị iwe megide ijuju ọdọ mmiri na Phnom Penh. E jidere ndị na akwado mmadụ atọ ebubo na June 2021 maka mpụ dị iche iche gụnyere ịkparị Eze, na mmegharị nke ndị otu mba ụwa na ndị ọrụ nnọchi anya United States na Sweden katọrọ..
Polytechnic, Ibadan
Ụlọ ọrụ teknụzụ (nke a na-akpọkarị "Poly Ibadan") bụ ụlọ akwụkwọ agụmakwụkwọ ka elu na Ibadan na Ȯra Ọyọ, Naijiria. Ntọala ya na 1970, Poly Ibadan yiri nke teknụzụ ndị ọzọ na Nigeria. E hiwere ụlọ ọrụ a iji nye mahadum dị iche iche agụmakwụkwọ ka elu, ọkachasị n'ị nweta Mmụta ọrụ aka. Ntọala ya na 1970, Poly Ibadan yiri nke teknụzụ ndị ọzọ na Nigeria. E hiwere ụlọ ọrụ a iji nye mahadum dị iche iche agụmakwụkwọ ka elu, ọkachasị n'ị nweta Mmụta ọrụ aka
Rotimi Williams
Rotimi Williams bụ onye ọrụ ugbo na onye bụbu onye nta akụkọ. O nwere ugbo osikapa Kereksuk na steeti Nassarawa nke bụ ugbo osika nke abụọ kachasị ukwuu na Naịjirịa site na oke ala.
Abiola Bashorun
Abiola Bashorun bụ nwaafọ Naịjirịa na-eme ngosi uwe na ihe ngosi ịma nma. O meriri na asọmụmpi Most Beautiful Girl in Nigeria n'afọ 2006.
Rotimi Williams
Ugbo ya, nke dị na steeti Nasarawa n'ebe ugwu Naịjirịa, dị ugbu a na hekta 45,000 ma were ihe karịrị ụmụ amaala Nasarawa 600 n'ọrụ
Abiola Bashorun
N’afọ 2006, Bashorun dị afọ iri na asatọ bụ onye mmeri ịtụnanya na mmemme ihe ngosi ima nma kwa afọ ahụ. Dị ka eze nwanyị na-achị achị, ọchịchị Baroshun bụ ime ka ndị mmadụ mara maka ọrịa Sickle Cell. O kebiri ime nkea mgbe enyi ya nwụsịrị maka ọrịa ahụ ; ọ jiri ọtụtụ oge n’ime oge ọchịchị ya na-ahazi ọhaneze na nzukọ ọmụmụ i ji kuziere ndị Naijiria maka ọrịa ahụ. Ọ nọchitere anya Naijiria na Miss World n'afọ 2006.
Rotimi Williams
Mmụta
Ọ gara king's college Lagos. Ọ gụrụ Economics na mahamudu Aberdeen, Scotland ma nwee nzere masta na Economics site n'otu ụlọ ọrụ ahụ. Ọ gara n'ụlọ akwụkwọ nke Oriental and African Studies (SOAS), ebe ọ nwetara nzere masta na Finance and Development Studies.
Abiola Bashorun
N'afọ 2008, Bashorun pụtara n'ihe nkiri azụmahịa nke Motorola. O mechara gụọ gbasara iwu na United Kingdom ma mesịa laghachi Naịjirịa mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ.
Rotimi Williams
Ọrụ
Ọ bụ onye nyocha na European Economics and Financial Centre na London na 2007. Ọ gara n'ihu bụrụ onye Africa na-enye aka na Euromoney Magazine na 2008. Ọ gara n'ihu na-arụ ọrụ na First City Monument Bank na 2008 ebe o kwuru na nchegbu ya maka ngalaba ọrụ ugbo malitere itolite ebe ụlọ akụ ahụ agaghị anabata iwu ma banye n'ụlọ ọrụ ugbo. Ọ hapụrụ n'afọ 2010 iji malite ugbo osikapa dị hekta 45,000 nke Kereksuk n'afọ 2012.
Ihe odide
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Abiola Bashorun
Ebe m si dee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ Òtù:Category:Ụmụ nwanyị Naijiria Òtù:Category:Ụmụ nwanyị Naijiria na-eme ihe ngosi uwe na ima nma
Rina Venter
Dr. Elizabeth "Rina" Venter (amụrụ na 9 Disemba, na afọ 1938) bụ Minista nke Ahụike Mba na Mmepe Population nke South Africa, site na afo 1989 ruo n'afọ 1994.
Venter gụsịrị akwụkwọ na Mahadum Pretoria ma bụrụ onye ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya ruo afọ 20. Ọ rụrụ ọrụ na gọọmentị National Party nke F. W. de Klerk, ọ bụkwa nwanyị mbụ n'akụkọ ihe mere eme nke South Africa iji nwee ọkwa kansụl. Ọ lara ezumike nká na ndọrọ ndọrọ ọchịchị na afọ 1994.
Ihe mgbochi ụtaba
N'okpuru nrụgide sitere n'aka ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-emegide ya, Dr. Venter kwupụtara n'ihu ọha na afọ 1991 iji nyochaa iwu ụtaba. Gọọmentị ịkpa ókè agbụrụ nwere mmasị na ụlọ ọrụ ụtaba, ya mere ọ ga-ala azụ iwebata ihe mgbochi, ya mere o nwetara enyemaka nke ndị otu Tobacco Action Group, iji wusie mgbasa ozi na nkwado ọha na eze maka mbọ mgbochi ịṅụ sịga. Mgbe ọ gakwuuru ndị na-akwado na ndị na-emegide ụtaba, Venter kpebiri iwebata Iwu Nchịkwa nke Ịṅụ sịga na Mgbasa Ozi nke Ngwaahịa ụtaba, nke ga-enye ya ike igbochi ịṅụ sịga n'ebe ụfọdụ ọha na eze, ga-eme ka ọ bụrụ mmejọ ire sịga nye ndị na-erubeghị afọ 16, ọ ga-etakwa ihe mgbochi dịka ịdọ aka ná ntị ahụike na mgbasa ozi maka ngwaahịa ụtaba. Iwu ahụ pụtara ọzọ na 1992 dị ka Iwu Nchịkwa Ngwaahịa Ọṅụ, gọọmentị wee gbuo oge ruo 1993. Nzukọ omeiwu mechara kwado ya na 17 Juun, na afọ 1993.
Venter nwetara nkwado maka ọrụ ya iji gbochie ojiji nke ụtaba na onyinye nke American Cancer Society.
HIV/AIDS
Ngalaba ya chepụtara atụmatụ zuru oke na nke zuru ezu maka imeghachi omume na ọrịa AIDS na-amalite amalite, nke enweghị ego gbochiri. Ọ katọrọ ndị nọchiri ya maka ịhapụ atụmatụ a.
Ebenside
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Amr Saad
N'afọ 2007, o gosipụtara ihe nkiri Dikan Shehata, nke ndị nkatọ toro. Mgbe ahụ, o gosipụtara ihe nkiri dịka The Big, Iron, Rijata, the Walls of the Moon, Molana na Karma.
O gosipụtara usoro mbụ na ihe nkiri ahụ n'afọ 2010, nke akpọrọ Kingdom of the Mountain wee gosipụta usoro Abdul Aziz Street n'afọ 2011 na 2012 gosipụtara usoro Khirm needle, wee gosipụta akụkụ nke abụọ nke usoro Abdel Aziz Street, n'afọ 2016 gosipụtara usoro Younis Born Silver, n'afọ 2017 gosipụtara ọnọdụ nchekwa usoro.
O meriri Best Actor Award maka ọrụ ya na ihe nkiri Maulana site na 33rd Alexandria Film Festival ma nyekwa ya na Luxor Film Festival yana 66th Catholic Film Festival. O nwetakwara ihe nrite onye na-eme ihe nkiri kacha mma site na 23rd Mediterranean Film Festival of Tetouan na ọrụ Sheikh Hatemń na ihe nkiri Mawlana.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ Òtù:All articles with unsourced statements
Elsa Pooley
Elsa Pooley (amuru Elsa Susanna Bond: amuru ya n'afọ 1947 na Johannesburg ), bu onye South Africa botanist, odida obodo, onye ndu njem na nka.
Akụkọ ndụ ya
O biri na ya wee nyochaa egwuregwu ahụ na-echekwa Ndumu na Mkuzi ihe dị ka afọ iri abụo, bụ ebe ọ nwetara mmụọ site na ahịhịa nke mpaghara ahụ. Ọ na-achịkọta ihe ọkụkụ, tee ha ihe, dee banyere ha, ma soro ha kọọ ubi. Egosipụtala ọrụ ya na South Africa niile nke butere kọmitii, ma mpaghara ma mba ofesi. Ihe osise ya apụtala n'usoro Flowering Plants of Africa ma erere obere mbipụta ya 'Palms of Africa' (1988) n'ụwa niile. Enyere ya ọrụ ịse eserese maka ụgbọ oloko Blue n'afọ 1999.
Pooley ebiela na Clansthal na KwaZulu-Natal South Coast kemgbe afọ 1984, ma na-etinye oge ya eserese, na-ede na na-eme njem nlegharị anya nke KwaZulu-Natal na Lesotho. Ọ bụ onye nchoputa nke BAASA, Botanical Artists' Association of South Africa.
Edensibia
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
David Drake (potter)
thumb|Otu n'ime ọtụtụ ite Dave mepụtara. E dere nke a na "Lm may 3rd 1862 / Dave" thumb|G6David Drake, emeela m ite a maka ego, ọ bụ ezie na a na-akpọ ya lucre trash. Alkaline glaze stoneware, 1857. David Drake (ihe dị ka 1800 c. 1870s), nke a makwaara dị ka "Dave Pottery" na "Dave the Potter," bụ onye America na-akpụ ite na ohu African American nké bi na Edgefield, South Carolina. Drake bìrì ma rụọ ọrụ na Edgefield ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ndụ ya niile.
Drake mepụtara ite ite nkume alkaline-glazed n'etiti afọ 1820 na afọ 1870. Ónyé Africa America ohu, ọ na-abịakarị aka n'ọrụ ya "Dave". A maara ya dị ka onye ọkpụite mbụ e nyèrè ohu iji dee ọrụ ya, n'oge ọtụtụ ndị ohu amaghị akwụkwọ, a machibidoro ha ịgụ na ide, na ndị a na-amaghị aha ha. Drake ji uri dee ọrụ ya, na-ejikarị ụda olu, yana mbinye áká ya.
Ndụ
A na-eche na a mụrụ David Drake na ọkara mbụ nke afọ 1800 n'ugbo dị na South Carolina, nke ezinụlọ Drake mèrè ohu. Ihe ndekọ iwu mbụ nke Drake bụ nkọwa sitere na úbọchị irí nà atọ n'ọnwa Juun, 1818, nke na-akọwa "nwatakịrị nwoke dị ihe dị ka afọ 17 nke a mụrụ" ónyé "Harvey Drake gburu Eldrid Simkins". "Ala a mụrụ" na-ezo aka n'onye ohu Africa America nke a mụrụ na United States karịa Africa. N'oge antebellum, Drake bụ otu n'ime ndị ohu Africa America irí asaá na isii a maara na ha rụrụ ọrụ na ụlọ ọrụ ite ite iri na abụọ nke Edgefield.
Ọ bụ Harvey Drake mere David Drake ohu mbụ. Harvey Drake nwèrè nnukwu azụmahịa ite na onye mmekọ azụmahịa ya Abner Landrum. E kwenyere na a mụrụ Drake n'aka otu n'ime ndị ohu asatọ Landrum si North Carolina wetaara Edgefield. Azụmaahịa ite a, na mpaghara ebe David Drake na-arụ ọrụ, a maara dị ka Pottersville. Landrum bụ onye na-ebipụta akwụkwọ akụkọ ọbọdọ a na-akpọ The Edgefield Hive. A maghị otú Drake si mụta ịgụ na ide. Ndị ọkà mmụta na-eche na ọ bụ Landrum kụziiri ya, onye a maara dị ka ónyé okpukpe ma nwee ike ịkụziri Drake otu esi agụ Bible. N'oge a, a na-ata ndị ohu ahụhụ ka ha gụọ akwụkwọ, ọkachasị na South Carolina. Ọtụtụ steeti ndịda na mbido afọ 1800 gbochiri ndị isi ojii ịgụ na ide, na n'afọ 1830, e wepụtara iwu machibidoro agụmakwụkwọ ha. South Carolina's Negro Act of 1740, machibidoro ịkụziri ndị ohu Afrịka ịgụ na ide, nke a ga-ata ahụhụ site na ịkwụ ụgwọ otu narị pound na ọnwa isii n'ụlọ mkpọrọ. Ihe ọzọ na-edochaghị anya banyere ndụ Drake bụ ụkwụ ya furu efu. N'oge a na-amaghị na ndụ ya, e bepụrụ otu n'ime ụkwụ Drake; a na-eche na Drake tụfuru ụkwụ ya mgbè ónyé nwe ya kụrụ Drake ihe nke ukwuu màkà idepụta ọrụ ya.
Ọkpụite na ọrụ
Ónyé ọkà mmụta Drake bụ Jill Beute Koverman na-ekwu na Drake "mere ihe karịrị puku iri anọ n'oge ndụ ya". Iri abụọ n'ime ite na ite Drake nwèrè uri mbụ na arịa iri ise ọzọ na-ekpughe mbinye aka ya, akara ónyé na-eme ya, ụbọchị, na ihe odide ndị ọzọ. Igbe Drake dị bulbous n'ụdị, yiri ọtụtụ arịa e mepụtara na antebellum Edgefield. A maara Drake maka nnukwu arịa ya na nnukwu ite kachasị ukwuu nke a na-ekwu na ọ bụ Drake nwèrè galọn US irí anọ (150 l) ma tụọ sentimita irí abụọ na itoolu (74 cm) n'ogologo, na gburugburu nke sentimita irí asatọ na isé (220 ). Otu ihe ịrịba ama nke ọrụ Drake bụ na ite ya kacha obosara n'elu -
Ihe Nketa
N'afọ 2010, akwụkwọ ụmụaka Dave the Potter: Artist, Poet, Slave bụ nke Laban Carrick Hill dere ma Bryan Collier sere ya. Akwụkwọ ahụ na-enye akụkọ ndụ Drake yana ike ya màkà ịmepụta ite. Ọ meriri Coretta Scott King Award ma bụrụ akwụkwọ Caldecott Honor na 2011.
N'afọ 2013, ónyé édémédé Andrea Cheng bipụtara akwụkwọ akụkọ dị n'etiti Etched in Clay: The Life of Dave, Enslaved Potter and Poet na-enye echiche akụkọ ndụ Drake.
N'oge ndụ Drake, ite ya ruru ihe dị ka cents irí isé; Otú ọ dị taa, ha na-ere ihe ruru puku dollar iri ise. N'ahịa na ire ere nke oge a, a na-ere ọrụ ya maka ihe karịrị puku dollar iri anọ kwa ihe.
Laolu Senbanjo
Laolu (Olaolu) Senbanjo, nke a makwaara dị ka "Laolu NYC", bụ onye na-ese ihe na Naijiria, onye na-eti egwu, onye na-agụ egwu / onye na-ede egwu, na onye ọka iwu na-ahụ maka ikike mmadụ.
Mmalite ndụ
A mụrụ Senbanjo ma zụlite ya na Ilorin, Nigeria site na nne na nna bu ndi Yoruba. Nna ya bụ onye ọka iwu ebe nne ya bụ onye nọọsụ. O tolitere na-eme ihe nkiri na ukwe nke ụka ya. Mgbe ọ nọ n'ụlọ akwụkwọ, o nwere otu egwu a na-akpọ Light and Fire nke na-abụ agughari egwu etiri eti.
Senbanjo gụrụ akwụkwọ gbasara iwu n'ụlọ akwụkwọ iwu nke Nigeria. N'agbanyeghị na ọ chọrọ ịkwụsị n'afọ nke abụọ, o nwetara akara ugo mmụta ya na 2005. Ọ rụrụ ọrụ dị ka onye ọka iwu na-ahụ maka ihe ndị ruuru mmadụ afọ ise, jiri afọ atọ ikpeazụ ya rụọ ọrụ na National Human Rights Commission dị ka onye isi ọka iwu na-elekwasị anya na ikike ụmụ nwanyị na ụmụaka. Senbanjo gara n'akụkụ dị iche iche nke Northern Nigeria na-eleta ụlọ akwụkwọ na obodo nta ka ọ kụziere ụmụ nwoke na ụmụ nwanyị ihe mere ụmụaka ga-eji nọrọ n'ụlọ akwụkwọ.
"Amaara m na ọ bụrụ na m na-achụso ọrụ nka, m ga-ebi n'eziokwu ahụ bụ na ụfọdụ ndị nọ n'obodo m nwere ike ghara ịgwa m okwu ọzọ," ka Senbanjo kwuru n'ajụjụ ọnụ ya na 99U. N'agbanyeghị nke a, na 2010 Senbanjo kwụsịrị ọrụ ya dị ka onye ọka iwu wee malite Laolu Senbanjo Art Gallery na Abuja, Nigeria.
Senbanjo kwagara Brooklyn, New York, n'ọnwa Ọgọstụ afọ 2013 iji rụọ ọrụ nka ya.
Ihe osise
Senbanjo emepụtala ụdị nka ya, Afromysterics, nke pụtara ihe omimi nke usoro echiche Afrịka. Ọ na-agụnye isiokwu Afrịka na ọdịnala Afrịka. Ọ na-eji icheku ọkụ na ụkpụrụ dị iche iche mepụta atụmatụ nka dị mgbagwoju anya, nke nwere akụkọ bara ụba nke na-esite n'ihe nketa Yoruba ya ma gosipụta akara na ụkpụrụ Naijiria oge ochie. Senbanjo na-ekwu na mgbọrọgwụ ya na Naijiria bụ isi iyi maka mkpali ọhụ ya. Ọ bụ ezie na a kọwara ntụgharị anya ya dị ka ịkekọrịta "mmekọrịta ya na Jean-Michel Basquiat na Keith Haring".
O nweela ọrụ site na, ma mepụta mmekọrịta ya na, ndị ama ama na ndị isi gụnyere Nike, abọm Beyonce Lemonade, Grammy Museum, na Smithsonian Institution. Ya na Danielle Brooks (onye na-egwu Tasha Jefferson na usoro Netflix a kpọrọ Orange Is the New Black). Na June 2015, mantra ọhụrụ Senbanjo ghọrọ "everything is my canvas" wee malite eserese na ihe niile site na akpụkpọ ụkwụ, na jaket, na ndị mmadụ. O kere Sacred Art of the Ori Ritual, nke ọ na-akọwa ma kọwaa na 11 Septemba 2017 TED talk. N'okwu TED ya, Senbanjo na-ekwu banyere ọrụ ya Dreamscape. Na mbipụta Laolu Senbanjo nke afọ 2018, a kpọrọ Dreamscape, ọ na-egosipụta obi nkoropụ ya na ikpe na-ezighị ezi n'ụwa. Na-arụ ọrụ dị ka onye ọka iwu na-ahụ maka ikike mmadụ, ọ hụrụ ikpe na ụmụaka ndị chere ihu n'eziokwu siri ike nke ịmanye ịlụ di ma ọ bụ ịga n'ihu na agụmakwụkwọ ha na mahadum. Ihe osise ahụ bụ map uche," na-amalite ebe ọtụtụ ndụ na-eme, site na nwanyị, iji jikọta njem nke ndụ na ihe niile na-abịa na ahụmịhe ahụ na akụkọ mmalite nke ịbụ onye amụrụ. Ụfọdụ n'ime isiokwu ndị a na-ebipụta gụnyere okpukpe, agha, ndọrọ ndọrọ ọchịchị, teknụzụ, Egyptology, mmekọahụ, akụ na ụba, mkpofu gburugburu ebe obibi, mgbasa ozi, akụkọ ihe mere eme, egwu, anyaukwu na ọdịdị mmadụ. Dị ka ọtụtụ n'ime nka ya, atụmatụ obi ike na-ejikọta ihe ọ bụla dị na ọrụ ahụ sitere n'ike mmụọ nsọ nke ndị Yoruba ya. Ihe atụ ọzọ nke ụdị nka ya na mmetụta nna nna Yoruba nke a maara nke ọma na-egosi na Beyonce's Lemonade, ebe a na-egosi nka ahụ Senbanjo n'ime album ọhụụ.
Mmekọrịta Brand
A kpọrọ Senbanjo ka ya na ọtụtụ ụdị na-arụkọ ọrụ, gụnyere:
Egwú
Senbanjo bụ onye na-agu egwu ụwa nke na-esite na Fela Kuti, Sade (onye na-abụ abụ), Bob Marley, na King Sunny Adé. Ụdị egwu ya gbanyesiri mkpọrọgwụ ike na ọdịnala Afrobeat na High Life, agwakọtara ya na Afro-Soul na Reggae. Senbanjo na-agwakọta abụ n'asụsụ Yoruba ya ma na-asụgharịkarị abụ ndị Yoruba, ilu na oriki ya n'asụsụ Bekee.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Princess Peters
thumb|Princess Peters
Princess Osayomwanbor Peters bụ onye amaara nke ọma site na aha egwu ya Princess Peters bụ onye na-agụ egwú gospel nke Naijiria, onye na-ede egwu, onye n'edekọ ma na-eme ihe nkiri, onye na -eme ihe nkiri na-emepụta ihe nkiri, na onye ọrụ ebere. Ọ malitere ọrụ egwu ya mgbe ọ dị obere ma malite ọrụ egwu na abọm izizi n'afọ 2007 n'okpuru Lighthworld Productions.
A mụrụ Peters na Benin City, Edo steeti, Nigeria. Ọ bụ nwa nke asatọ n'ezinụlọ nwere ụmụ iri. Princess nwere NCE ya na Biology na Integrated Science n'afọ 2006 na College of Education Benin, ugbu a Mahadum Tayo Akpata, na Mahadum Benson Idahosa, iji nweta nzere na Mass Communication.
Ọrụ egwu
Princess Peters malitere ịbụ abụ n'òtù ukwe ụmụaka nke ụka ya ebe ya na ndị mụrụ ya na-efe ofufe mgbe ahụ. Ọ malitere ọrụ egwu ya na abọm izizi "Kpomwen Ijesu" n'afọ 2007 n'okpuru Lighthworld Productions sochiri ERHUN n'afọ 2011. Kemgbe ahụ, ọ wepụtara egwu egwu na abọm gụnyere, Urhuese, Ose, Ogboviosa na ndị ọzọ. Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Serge Le Griot
Ngoy Lusungu Serge, nke a maara nke ọma dị ka Serge Le Griot, bụ onye Congo na-eti egwu, onye na-ede uri, onye na-ede egwu na onye na-ede blọgụ si mpaghara North Kivu.
Oge Nwata na agụmakwụkwọ: 1995–2013
A mụrụ Ngoy Lusungu Serge, nke a maara dị ka "Serge Le Griot", n'ụbọchị 12 nke ọnwa Febụwarị afọ 1995 n'obodo Goma (North Kivu), na ọwụwa anyanwụ nke Democratic Republic of the Congo. N'ịbụ onye nwere mmasị na uri nke oge a site na nwata, ọ malitere n'ụlọ ihe nkiri. Mgbe afọ ole na ole gasịrị na ìgwè "Echos des plumes" nke ebe ọdịbendị nke Goma, n'afọ 2014 malitere n'ime slam iji nye olu na ederede ndị a zoro ezo ogologo oge na akwụkwọ edemede. Afọ abụọ ka e mesịrị, ọ hapụrụ obodo ya gaa biri na isi obodo Burundi mbụ, obodo Bujumbura, maka ihe ọmụmụ ihe.
Debut na Jewe Slam: 2016–ugbua
Serge Le Griot zutere ọtụtụ ndị na-ese ihe mgbe ọ na-eme nzere ogo bachelọ ya na injinịa obodo na Mahadum Bujumbura Light. Ọ matara onye Chadian slammer Croque-mort, onye na-eme ihe nkiri na onye nduzi Kader na ndị French slammers Rouda na Lyor gụnyere Rouda bụ ndị kpaliri ya ịmepụta, ya na ndị slammers iri na anọ ndị ọzọ sitere na mpaghara ahụ, nchịkọta Jewe Slam. N'afọ 2018, ndị otu a sonyere na nke mbụ ya na iko Afrịka nke slam-poetry ma bụrụ onye nnọchi anya nke asọmpi ahụ na mpaghara Afrịka nke Great Lakes.
Discography
N'afọ 2018, Serge Le Griot wepụtara abọm Slam mbụ ya nke nwere ụdị egwu isii ọhụrụ a na-akpọ "Afroslamusic". O si otú a bụrụ onye mbụ na-ese egwu slam si Central Africa wepụta abọm na isi iyi nke mkpali maka ọtụtụ ndị ọzọ ga-eso. A na-eme atụmatụ maka abọm nke abụọ ya nke akpọrọ "Shauku" n'afọ 2020.
Ebensidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Koodu INSEE
Ọ bụ ezie na taa a na-eji nọmba njirimara mba a na-elekọta mmadụ na France ma dị na kaadị nchekwa mmadụ nke onye ọ bụla (carte vitale), e kere ya na mbụ n'oge Vichy France n'okpuru aha nke Nọmba Ndebanye aha (NIRPP ma ọ bụ Natural Persons Register Registration Number). naanị NIR). A ga-eji nke ikpeazụ mee ihe dị ka ngwá ọrụ ndị agha na-ewe ndị agha zoro ezo, mana n'ikpeazụ jere ozi iji chọpụta ndị Juu, ndị gypsies na ndị ọzọ "na-achọghị" n'okpuru echiche Vichy.  Nọmba mbụ nke NIR bụ 1 maka nwoke Europe, 2 maka nwanyị Europe, 3 maka nwoke Muslim, 4 maka nwanyị Alakụba, 5 maka nwoke Juu, 6 maka nwanyị Juu, 7 maka nwoke mba ọzọ, maka nwanyị mba ọzọ, ebe 9 na 0 ka edobere maka ndị nwere ọkwa agbụrụ a na-amachaghị.
Makhamra family
Ezinụlọ Makhamra (Arabụ ), nke a na-akpọkwa Muhamra ma ọ bụ Mahmara, bụ ezinụlọ sitere n'obodo Yatta nke Palestine, na Gọọmenti Hebron, West Bank. Ọ bụ otu n'ime agbụrụ kachasị ukwuu na ndịda Hebron Hills. N'asụsụ Arabic nke Palestine, ihe Makhamra pụtara bụ "ndị na-emepụta mmanya", omume a machibidoro iwu na Islam dịka nkọwa a na-ahụkarị si dị.
Ezinụlọ Makhamra nwere omenala nke sitere n'agbụrụ ndị Arabụ ndị Juu sitere na Khaybar bụ ndị a chụpụrụ na Arabian Peninsula. Yitzhak Ben-Zvi, onye ọkọ akụkọ ihe mere eme nke mechara bụrụ onye isi ala nke abụọ nke Israel, gara Yatta n'afọ 1920 wee gbaa onye isi obodo ahụ, 'Ibn Aram ajụjụ ọnụ. Ben-Zvi mechara dee na nna nna nke atọ n'ime agbụrụ isii mejupụtara obodo ahụ bụ Muheimar, onye Juu nke si n'ọzara bịa na agbụrụ ya wee merie obodo ahụ, ma eleghị anya na ọkara nke abụọ nke narị afọ nke 18. Davar kọrọ na 1929 na ndị otu "Land of Israel Wandering Association" zutere ndị ezinụlọ ahụ kwupụtara nna nna ha bụ ndị Juu site na Khaybar, "ma eleghị anya afọ 700 gara aga". Ọtụtụ n'ime ha kwuru na ha agaghị eri anụ kamel, nke a machibidoro iwu na okpukpe ndị Juu.
N'afọ 1938, a kọrọ na ezinụlọ ndị Arabụ si Yatta na-eme emume ezumike ndị Juu nke Hanukkah, na-amụnye kandụl ndị e nwetara n'obodo ndị Juu nke Hebron.
A gbara ọtụtụ ndị ezinụlọ Makhamra ajụjụ ọnụ maka akụkọ Channel 1 banyere Tzvi Misinai, onye bụbu onye ọchụnta ego dị elu, ma kweta na ha maara banyere mmalite ndị Juu ha, ọ bụ ezie na taa ha na-ewere onwe ha dị ka ndị Alakụba ọtụtụ ọgbọ ebe ọ bụ na ndị nna ha gbanwere Islam. Ndị otu ahụ na-ala azụ taa ịnakwere ihe nketa ndị Juu ha, ma eleghị anya n'ihi egwu na Israel ga-eji nke ahụ kwado nkwupụta ya maka ala ahụ.
Ezego
Victor Nnamdi Okafor (25 Disemba 1964 - 25 Disemba 1999) nke a maara nke ọma site na aha echichi ya bụ Ezego nke pụtara "King Of Money" n'asụsụ Bekee, bụ onye ọchụnta ego Naijiria nke a kọrọ na ọ na-eme omume iwu na-akwadoghị ma ọ bụ ụzọ ọgwụ iji nweta akụ na ụba. Ezego nwụrụ na abali iri abuo n' use nke onwa Disemba ago 1999 mgbe ọ dị afọ iri ato n' an n'ọnọdụ dị ịtụnanya.
Mmalite ndụ na agụmakwụkwọ
A mụrụ Ezego n'abalị iri abụọ na ise nke ọnwa Disemba n'afọ 1964. Ọ bụ onye obodo Ihiala na Anambra steeti. Ezego gara naanị ụlọ akwụkwọ sekọndrị wee hapụ agụmakwụkwọ kpamkpam. O sonyeere otu ndị na-ezu ohi na-eyi ndị obodo Anambra steeti ụjọ ruo ọtụtụ afọ. N'afọ 1988, e jidere onye ọ bụla so n'òtù ndị ohi na-ezu ohi ma e wezụga Ezego, ọ bụ onye na-enweghị ike ịchọta n'ihi na ọ gbanahụrụ njide ya n'ụzọ siri ike na 1989, ọ kwagara Lagos steeti iji nweta ohere azụmahịa.
Isi Iyi nke akụ na ụba
Isi iyi akụ na ụba Ezego bụ ihe a na-enyo enyo ka ọ chịkọtara akụ na ụba ya mgbe ọ nọrọ obere oge na Lagos steeti.
Ụzọ Ndụ
Ezego duziri ụdị ndụ mara mma mgbe ọ dị ndụ. O nwere ụlọ ọrụ, nnukwu ụlọ, ọtụtụ ụgbọala dị oké ọnụ ma na-eme njem mgbe niile. Ihe niile ghọrọ ihe na-abaghị uru mgbe ọ nwụsịrị, Ụgbọala ya niile gbara nchara n'ihi na ọ dịghị onye dị njikere ịkwọ ụgbọala ma ọ bụ ịzụta ha, a gbahapụrụ ụlọ ya n'ihi na ọ dịghị onye chọrọ ibi na ha ma ọ bụ zụta ha ma ọ bụ dịka obodo kwenyesiri ike na ọ nwetara ego ya site n'ụzọ dị ọjọọ. Ọzọkwa, ụlọ ọrụ ya niile dara n'ọnọdụ dị ịtụnanya.
Ọnwụ
Na Disemba 25, 1999, n'ụbọchị ọmụmụ ya, ihe mberede ụgbọala dakwasiri ya n'ọnọdụ dị ịtụnanya. Ezego anaghị akwọ ụgbọala, kama o nwere onye ọkwọ ụgbọala nke ya na ya na-eme njem mana n'ụbọchị Ezego nwụrụ n'ihe mberede ahụ, a kọrọ na ọ gwara onye ọkwọ ụgbọala ahụ ka ọ ghara ịkwọ ụgbọala n'ihi na ọ bu n'obi ịkwọ ụgbọala n'onwe ya.
Magnolia vovidesii
Magnolia vovidesii bụ ụdị osisi na-agbasa okooko n'ezinụlọ Magnoliaceae. A mụrụ ya na Sierra Madre Oriental nke Veracruz steeti dị n'ebe ọwụwa anyanwụ Mexico.
Nkọwa
Magnolia vovidesii bụ osisi na-eto site na mita 15 ruo 25 n'ogologo. Ọ na-amụkarị site na ndị na-amị ara.
Ebe a na-ekesa ya
Magnolia vovidesii bụ nwa amaala Sierra Madre Oriental nke Veracruz steeti, ebe a maara ya site na ebe atọ dị nso na Ixhuacan de los Reyes. Ụdị ahụ nwere atụmatụ na ọ ga-apụta (EOO) nke 85 km2.
Ọ na-eto n'oké ọhịa igwe ojii, na-abụkarị na ndagwurugwu dị elu na ndagwupụta, n'etiti mita 600 na 1,700 n'ịdị elu. Ọ na-etolite n'okpuru ọhịa nke ụdị Weinmannia, Liquidambar, Styrax, na Ternstroemia jupụtara.
Nchekwa
A na-enyocha ọnọdụ nchekwa nke ụdị dị ka ihe nọ n'ihe ize ndụ. A na-eyi ya egwu site na mmebi ebe obibi na nkwarụ site na owuwe ihe ubi osisi na nkụ na ntụgharị gaa na ahịhịa, ubi kọfị, na ebe obibi. Ihe karịrị 70% nke oké ọhịa igwe ojii nke Veracruz agbanweela ka ọ bụrụ ihe ọkụkụ na anụ ụlọ.
Nchịkọta
A na-akpọ ụdị ahụ Magnolia dealbata ruo n'oge na-adịbeghị anya.
Nchịkọta Naịjirịa
áká_ịkẹngạ|thumb|Ebe [[Naijiria|Naịjirịa dị, na kọntinent Afrịka]] thumb|2012 Students Occupy Nigeria subsidy removal protest In Ibadan.jpg Occupy Nigeria bụ ngagharị iwe nke ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-eme nke malitere na Naijiria na Mọnde, Jenụwarị 2, 2012 na nzaghachi maka iwepụ enyemaka mmanụ ụgbọala site na Gọọmentị Federal nke Onye isi ala Goodluck Jonathan na Sọnde, 1 Jenụwarụ 2012. E mere ngagharị iwe n'ofe mba ahụ, gụnyere n'obodo Kano, Surulere, Ojota (-akụkụ nke nnukwu obodo Lagos), Abuja, Minna, na na na Naịjirịa High Commission na London. A na-eji nnupụisi obodo, nguzogide obodo, ngagharị iwe, ngagharịiwe na ime ihe n'ịntanetị mara ngagharị iwe ahụ. Ojiji nke ọrụ mgbasa ozi mmekọrịta dị ka Twitter na Facebook bụ akụkụ dị ịrịba ama nke ngagharị iwe ahụ. Mgbe Occupy Nigeria na 2015, Gọọmentị Naijiria n'okpuru onye isi ala ọhụrụ, Muhammadu Buhari amụbawo ọnụahịa mmanụ ụgbọala site na N87 ruo N145 na obere ihe na-eguzogide ikekwe n'ihi eziokwu ahụ bụ na ndị Naijiria na-amalite ịghọta na enyemaka mmanụ ụgbọala bụ n'ezie ndị iro maka uto mba ahụ karịa usoro iji nyere ndị ogbenye aka.
Ihe ndị mere n'oge gara aga
Naịjirịa bụ mba kachasị emepụta mmanụ n'Afrịka, mana ọ ka na-ebubata mmanụ a nụchara anụcha. Mba ahụ na-emepụta ihe dị ka 2.4 nde barrels nke mmanụ ala kwa ụbọchị nke a na-ebupụ iji nụchaa ya na mba ọzọ; Otú ọ dị, n'ihi ọtụtụ afọ nke nrụrụ aka na-eleghara ụlọ nrụpụta ụlọ adịghị arụ ọrụ. N'ihi ya, Naịjirịa na-ebubata 70% nke gasoline ya (ihe dị ka 250,000bpd nke ngwaahịa mmanụ) n'ime mba ahụ maka ire ya na ụmụ amaala ya. Ọnụahịa mmanụ ụgbọala arịwo elu site na 65 naira ($ 0.40; £ 0.26) kwa lita ruo ma ọ dịkarịa ala 141 na ọdụ mmanụ ụgbọala na site na 100 naira ruo ma ọ bụ ma ọ dị ala 200 na ahịa ojii, nke ọtụtụ ndị Naijiria na-azụta mmanụ ha.
Ebe ọ bụ na ọtụtụ ndị Naijiria na-ebi n'ihe na-erughị $ 2 kwa ụbọchị, ọtụtụ ndị Naịjirịa na-ele mmanụ ụgbọala dị ọnụ ala anya dị ka naanị uru a na-ahụ anya ha na-enweta site na steeti, ya mere enweghị nkwenye zuru oke. Na mgbakwunye, akụ na ụba na-adabere n'ụzọ dị ukwuu na mmanụ ala (n'etiti ihe ndị ọzọ, n'ihi enweghị akụrụngwa na ọrụ dị mkpa dịka ọkụ eletrik na-adịgide adịgide). Nsonaazụ nke a bụ na ihe ndị ọzọ yiri ka ha enweghị njikọ na ọnụahịa mmanụ dị ka ọ mere site na ịrị elu ọnụahịa gara aga. N'ihi enweghị ọkụ eletrik kwụsiri ike, ndị na-emepụta mmanụ ụgbọala bụ ihe ọzọ a na-ahụkarị maka obere azụmaahịa na ebe obibi.
Iwepụ enyemaka ahụ malitere na Sunday, 1 Jenụwarị 2012 dị ka onye isi odeakwụkwọ nke Petroleum Product Pricing Regulatory Agency, PPPRA Reginald Stanley mara ọkwa.
NoNgagharị iwe
thumb Ndị na-eme ngagharị iwe mechiri ọdụ mmanụ ụgbọala ma mepụta ihe mgbochi mmadụ n'okporo ụzọ awara awara. Ndị isi ọrụ aka nke Naịjirịa ekwuputala ọgbaghara na-enweghị njedebe na ngagharị iwe site na Mọnde, 9 Jenụwarị 2012 ọ gwụla ma ewepụ enyemaka mmanụ. "Anyị nwere nkwado zuru oke nke ndị ọrụ Naijiria niile na ọgbaghara a na mkpesa, "Chris Uyot nke Nigeria Labour Congress gwara BBC. Gọvanọ nke Central Bank of Nigeria Lamido Sanusi gwara BBC na enyemaka (nke o kwuru na ọ na-efu gọọmentị ihe dị ka $ 8bn n'afọ gara aga) bụ "ihe na-agaghị ekwe omume". Ọtụtụ gọọmentị gara aga agbalịwo iwepu enyemaka ahụ mana ha adaala n'ihu ngagharị iwe ọha na eze ma belata ya kama.
Ndị nwụrụnụ
E nweela akụkọ ndị ọzọ banyere otu onye ma ọ bụ mmadụ atọ nwụrụ site na esemokwu dị n'etiti ndị uwe ojii na ndị na-eme ngagharị iwe na Jenụwarị 9.
N'ụbọchị nke itoolu n'ọnwa Jenụwarị, onye uwe ojii nke nọ na Lagos State Command gbara otu nwa okorobịa, Ademola Aderinde, égbè ma gbuo ya na Ogba n'oge ngagharị iwe na Lagos. E jidere onye uwe ojii ahụ na iwu nke Kọmishọna ndị uwe ojii ma na-atụ anya na a ga-ebo ya ebubo igbu ọchụ mgbe nyocha gasịrị.
Ọgba aghara Minna
N'ụbọchị nke atọ nke ngagharị iwe ahụ, ìgwè ndị ntorobịa gara n'ihu na-eme ngagharị iwe, na-agba ụlọ na ụgbọala ọkụ n'isi obodo Niger State. Ọtụtụ narị ndị na-eme ngagharị iwe gbara ụlọ ọrụ gọọmentị na nke ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọkụ ma lekwasịkwa anya n'ụlọ ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị mpaghara. Otu ụlọ ọrụ nke onye bụbu onye isi ala Naijiria bụ Ibrahim Babangida so na ndị a wakporo. E gburu otu onye uwe ojii na Minna mgbe a wakporo ụlọ ọrụ kọmitii ntuli aka.
Ngagharị iwe mba ụwa
thumb|Ndị na-eme ngagharị iwe na Naịjirịa na New York City Ngagharị iwe nke Occupy Nigeria emeela na mba ndị ọzọ iji gosipụta ịdị n'otu na nsogbu nke ndị Naijiria n'ụlọ. E mere nke mbụ na Naịjirịa High Commission na London na 6 Jenụwarị 2012, nke ọzọ sochiri na ụlọ akụ ụwa na Washington D.C., na 9 Jenụwarụ 2012. Mba ndị ọzọ dị ka Belgium (-na Brussels isi obodo ya), na South Africa sonyeere ngagharị iwe ahụ ma weghara ụlọ ọrụ nnọchiteanya Naijiria na mba ha n'izu nke abụọ nke Jenụwarị 2012.
NLC/TUC
Na Thursday, 5 Jenụwarị 2012, ndị otu Naịjirịa Labour Congress nyere gọọmentị etiti iwu ka ha kwụsị akụ na ụba nke mba ahụ na Mọnde, 9 Jenụwarụ 2012.
"Anyị na-emechi ikuku Naijiria maka ụgbọ elu obodo na nke mba ụwa site na abalị Sọnde" ka Denja Yakub nke NLC kwuru.
"Ọ bụrụ na mgbanwe ga-edozi nsogbu anyị, gịnị mere na ọ bụghị, ihe na-eme na-egosi na ndị anyị dị njikere maka mgbanwe. Mana anyị agaghị arịọ maka mgbanwe nke ga-eweta ndị agha, ha bụ akụkụ nke nsogbu ahụ. "Ọ gbakwụnyere.
Mmeghachi omume gọọmentị
Mgbe nzukọ mberede nke Federal Executive Council, na Abuja, Minista nke Ozi, Maazị Labaran Maku, gwara ndị nta akụkọ na gọọmentị amaghị ihe mgbu ndị Naijiria kpatara n'ihi iwu ọhụrụ ahụ. Iji mee ka ihe mgbu ndị ahụ dịkwuo mma, o kwuru na gọọmentị amalitela 'usoro njem buru ibu' nke e mere iji belata mmetụta nke iwepụ ego enyemaka na njem. 1600 diesel-powered mass transit vehicles, o kwuru, ga-ekesa.
N'ụzọ na-adọrọ mmasị na nzukọ ahụ bụ ndị isi ọrụ abụọ na-ese okwu na ogidi nke iwu ọhụrụ ahụ: Minista na-ahụ maka ego, Ngozi Okonjo-Iweala, na Minista na mmanụ ala, Diezani Alison-Madueke. A na-ekwu na Ngozi Okonjo-Iweala kwuru na ọ ga-agba arụkwaghịm ma ọ bụrụ na onye isi ala laghachi azụ na mkpebi ya iwepu enyemaka ahụ.
Mgbasa ozi
Channels Television na Galaxy Television, ụlọ ọrụ mgbasa ozi abụọ dị na Lagos, kpuchiri ngagharị iwe Lagos na 3 Jenụwarị 2012. E nwekwara akụkọ banyere njem ahụ na Daily Times nke Naịjirịa.
Na mgbakwunye, e mepụtara ibe Facebook iji kpalie ndị Naijiria n'ụwa niile megide usoro mwepụ enyemaka mmanụ. Otu n'ime ha (nke a na-akpọ "Nationwide Anti-Fuel Subsidy Removal: Strategies & Protests") ka e kere na Jenụwarị 2, 2012 ma nwee ihe karịrị ndị otu 20,000 na Jenụwaị 9, 2012. Ebe nrụọrụ weebụ ụmụ akwụkwọ na mahadum na blọọgụ na-akọ banyere ngagharị iwe Occupy Nigeria na ndị nnọchi anya ụmụ akwụkwọ na-eziga foto nke ngagharị iwe na-aga n'ihu.
E jikwa Twitter mee ihe dị ka ikpo okwu njikọ maka ndị na-eme ngagharị iwe.
Ihe omuma Fuelling Poverty nke Ishaya Bako mere n'afọ 2012 dabeere na ụfọdụ n'ime ihe ndị mere n'oge nsogbu enyemaka mmanụ. Gọọmentị etiti nke Naịjirịa machibidoro ya n'ihi na ọ bụ "ihe na-akpali akpali ma ọ bụ na-akwalite ọgba aghara ọha na eze ma mebie nchekwa mba". Ọ gara n'ihu merie ụdị Best Documentary na 2013 Africa Movie Academy Awards. Ọtụtụ ndị na-ahụ maka ikike mmadụ na òtù ndị mmadụ toro ya.
Njikọ mpụga
Òtù:Pages with unreviewed translations
Chinweizu Ibekwe
Chinweizu (amụrụ ya na 26 Machị1943) bụ onye nyocha akụkọ nke naịjirịa, odee edemede, na onye ntaakụkọ. Ọ bụ ezie na ọ matala onwe ya, a makwara ya dịka Chinweizu, mana aha ya bụ Chinweizu Ibekwe. Mgbe ọ na-agụ akwụkwọ na United States n'oge ndị ojii na-azọ onwe ha, nke ahụ metụtara nka ihe ọmụma ya. Ọ na-emekarị ihe gbasara ndị ojii nke ọma, o so na otu n’ime ndị isi ntaakụkọ akwụkwọ ọgbara ọhụrụ. O na-ede kọlụm nwere nnukwu mmetụta na The Guardian nke Legọọsụ.
Maka ya na agụmakwụkwọ
A mụrụ Chinweizu na 1943 n'obodo Eluoma, na Isuikwuato na mpaghara ọwụwa-anyanwụ nke Naịjirịa nke a maara taa dịka Abia Steeti. Ọ gụrụ na Government Sekọndịrị Sukulu, Afikpo, ma mesịa gaa mahadum na Massachusetts Institute of Technology (MIT), ebe ọ na-amụ nkà ihe ọmụma na mgbakọ na mwepụ, Ọ nwetara digirii nke sayensị ya na 1967, n'afọ agha Bịafra bidoro na Naịjirịa, nke were afọ abụọ na ọkara. N’oge ahụ ọ bi na Cambridge, Massachusetts, Chinweizu hiwere ma dezie Biafra Review (1969–70).
O debanyere aha ya maka Ph.D. na "State University of New York" na Buffalo, n'okpuru nlekọta nke onye ọka mmụta ndọrọ ndọrọ ọchịchị sayensị Claude E. Welch Jr. Chinweizu na ndị disatechọnụ kọmitii ekwekọrịtaghị,o were akwụkwọ ya pụọ nke o bipụtara dịka The West and the rest of us: White Predators, Black Slavers, na African Elite site na Random House na 1975. O were akwkwọ ahụ wegara Sunny, Buffalo, ebe enyere ya asambodo Ph.D na 1976, otu afọ gasịrị o bipụta disatechọnụ ya. N'ihi ya ụlọ ọrụ mbipụta doro ya na onye ndụmọdụ ya. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[  <span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2020)">see okwu dị mkpa  ]
Nkuzi na Isiokwu
Chinweizu kọwara na ọchịchị na ị mee ka ndị Afrịka kpebe alakụba nke ndị Arabụ adịghị iche na nke ndị Iroopu. Ọgba aghara, ịkwanye mmadụ na ohu nke ndị iroopu ụka kraist adịghị iche na nke ndị Arabụ alakụba mere ndị nke ha. N'eziokwu ohu nke ndị Arabụ bidoro tupu ndị Iroopu were bido nke ha were ruo taa, na Sudan, Mauritania na mba ndị ọzọ dị na mba sahelụ. O kwenyere na ndị Arabụ na Iroopu emeela ọtụtụ mpụ n'ebe ụmụ Afrịka nọ. Ọ jụrụ kpam kpam na nkwenye ụfọdụ ndị mmadụ na Alakụba abụghị ihe ohu na ịsọ ụdịdị mmadụ. Ọmenala ndị Arabụ na Alakụba bụ otu, maka mwakpo ndị mmadụ na kwa ụka klaịstị na Iroopu.
Ụfọdụ akwụkwọ
Edemede
Na mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Aboudia
Abdoulaye Diarrassouba, onye a makwaara dị ka Aboudia, bụ onye America na Ivory Coast na-ese ihe n'oge a nke bi na Brooklyn, New York, onye na-arụ ọrụ site n'ụlọ ọrụ ya di na Abidjan na New York City. A mụrụ ya na October 21, 1983 na Côte d'Ivoire, ọ gụsịrị akwụkwọ na School of Applied Arts na Bingerville na 2003. N'afọ 2005, ọ gụsịrị akwụkwọ na Institut des Arts na Abidjan. O rutere ndị na-ege ntị mba ụwa n'oge nnọchibido nke Abidjan na 2011, mgbe esemokwu ahụ bịarutere nso na ụlọ ọrụ ya. E gosipụtara ụfọdụ n'ime ọrụ ya na Basel, Miami, New York, Singapore, na Art Central na Hong Kong. O mekwara ihe ngosi dị iche iche n'onwe ya na gallery na New York, London, Barcelona, Copenhagen na ndị ọzọ. N'afọ 2012, ya na onye na-ese ihe na onye Ivory Coast bụ Frédéric Bruly Bouabré rụkọtara ọrụ n'ịmepụta usoro ihe osise pụrụ iche nke egosiri na Abidjan. N'afọ 2017, Abdoulaye sooro onye na-ese ihe na mba ụwa bụ Christian Furr rụkọọ ọrụ, na-emepụta ọrụ n'etiti New York, London na Abidjan.
Ọrụ
Kemgbe ọ dị afọ iri na ise, Abdoulaye anọwo n'onwe ya dị ka onye na-ese ihe. Nna ya chụpụrụ ya n'ụlọ ya mgbe ọ bụ nwata ozugbo a matara na Abdoulaye chọrọ ịbụ onye na-ese ihe. Nne ya nyere ya ego ikpeazụ ọ chekwara ka o wee gụsịa akwụkwọ ya. Mgbe ọ nọ n'elu klas ya, ọ na-ehi ụra na klas mgbe onye ọ bụla ọzọ ga-apụ maka ụbọchị ahụ.
N'ime afọ 2007 na 2008 Aboudia gara gburugburu Bingerville na etiti Abidjan, ebe gallery dị. Ọzọkwa, ndị nwe ụlọ ngosi ihe nkiri Ivory Coast chụpụrụ ya ma mesịa kwaa ụdị ihe osise ya emo. Mgbe oge ụfọdụ gasịrị, ndị mmadụ malitere ịzụta ọrụ Aboudia, ọtụtụ n'ime ha bụ ndị nnọchi anya na ndị nwe ụlọ ngosi ihe na mba ndị ọzọ. N'ọnwa Disemba afọ 2010, a mara Alassane Ouattara dị ka onye mmeri nke agba nke abụọ nke ntuli aka onye isi ala. Onye isi ala ugbu a n'oge ahụ Laurent Gbagbo, anabataghị mpụtara mbụ. Laurent nyere ndị agha iwu ka ha mechie ókèala mba ahụ ma machibido nzukọ akụkọ mba ọzọ iwu. Esemokwu nọgidere na-arị elu ka a na-aṅụ iyi ya dị ka onye isi ala. N'oge a, Abdoulaye nwere ike ise ihe osise 21 sitere na 120 x 80 cm ruo 400 x 180 cm.
N'afọ 2012 na 2014, e gosipụtara ọrụ Abdoulaye na Ivory Coast, na Galerie Cécile Fakhoury na Abidjan, yana Europe na North America, ndị na-anakọta ihe osise nke oge a gụnyere Charles Saatchi, Jean Pigozzi na Frank Cohen zụrụ ya. Aboudia nwere mmetụta site na ngwakọta nke ọdịnala avant-garde America na ihe odide na obodo ebe ọ bi. Ọtụtụ ndị na-ese ihe na-akọwa ọrụ ya na Jean-Michel Basquiat, onye bụ onye isi ojii America mbụ nwetara aha ọma maka ihe osise ya nke oge a nwere njirimara Africa. Basquiat jikọtara omenala na ụdị Africa na Afro-American n'ọrụ ya, nke nwere ike iyi ụzọ na-akpasu iwe na nke a na-ahụ anya iji gosipụta uru nke ọrụ onye na-ese ihe na-eto eto. A pụkwara ịhụ njikọta omenala na ụdị a n'ọrụ Abdouia. Ọrụ Abdouia na-eji ma ndị na-apụtaghị ìhè na ndị na-ezo aka na ụdị Africa na Western. N'ezie, ọgba aghara ndị sochiri ntuli aka onye isi ala Ivorian na-ese okwu na ngwụcha afọ 2010 nwere mmetụta dị ukwuu na ihe osise Aboudia. Ọ jụrụ ka a kọwaa ya dị ka 'onye na-ese ihe agha'.
Ọ bụ ezie na ụfọdụ ndị na-ese ihe họọrọ ịgbapụ n'ihi agha obodo, Aboudia kpebiri ịnọ ma gaa n'ihu na-arụ ọrụ n'agbanyeghị ihe ize ndụ ahụ. Ọ rụrụ ọrụ n'ụlọ ọrụ onye na-ese ihe dị nso na Golf Hotel [isi ụlọ ọrụ Ouattara n'oge nsogbu ntuli aka]; ọ nwere ike ịnụ ka mgbọ na-agbagharị n'ime ikuku mgbe ọ na-ese. Mgbe ịgba égbè ahụ siri ike, ọ zoro n'ime ime ala ma gbalịa iche n'echiche ihe na-eme. Ozugbo ihe dara jụụ, ọ ga-alaghachi n'elu ma see ihe niile o nwere n'uche. Mgbe ọ bụla o nwere ike ịpụ n'èzí, ọ ga-ese ihe niile ọ hụrụ ozugbo ọ laghachiri. Ụfọdụ n'ime ihe osise ya sitere na mkpali nke ihe nkiri ọ hụrụ na akụkọ ma ọ bụ ịntanetị. Ọrụ ya, nke ọ kọwara dị ka o, bụ ụtụ maka isi nke nrọ na asụsụ. Ọ na-eji ihe ndị dị mfe iji gosipụta omimi kachasị nke ọdịnaya na obere ihe onwunwe. Ụlọ ngosi ihe nkiri dị n'ógbè ahụ jụrụ ịnọchite anya ọrụ ya. Ọtụtụ n'ime ọrụ ya, nke a na-ahụ dị ka ihe dị oke egwu maka mmasị ndị Ivorian, bụ ndị mba ọzọ zụrụ. Enweghị nkwenye sitere n'aka ndị ya emeghị ka mkpebi ya igosi nsogbu mba a na ihe osise ya. "Dị ka onye na-ese ihe, onyinye m bụ ịkọ akụkọ anyị maka ọgbọ na-esote. Ndị edemede ga-ede, ndị na-agụ egwú ga-abụ abụ. Ana m ese ihe, "Aboudia kwuru Mgbe agha ahụ tiwapụrụ, isiokwu nke ihe osise ya gbanwere. Ebumnuche ya bụ ịmepụta ndekọ nke akụkọ ihe mere eme nke Côte d'Ivoire na nso nso a. Ugbu a, ọ laghachiri na isiokwu mbụ ya nke bụ nwata n'okporo ámá, poorness, na ụmụaka ndị agha.
Ụdị ejiji
Aboudia na-ese onyinyo ala na-ekpo ọkụ na ihe nkiri okporo ámá ndị mmadụ yiri ụmụaka bi na ya na ihe odide ya dị ka ụdị. Assassinan na-egosipụta n'ụzọ dị ike ụdị ahịa Aboudia "nouchi". N'ịbụ nke e ji osisi mmanụ, acrylics na collage mee, a maara ọrụ ya maka akara dị egwu nke a na-etinye na collages dị n'azụ, nkọwa nke akwụkwọ akụkọ na magazin ndị e ji nkà gbaa gburugburu na eserese na-abanye ma ghara ilekwasị anya. Ihe osise a na-emepụta na-egosi ihe ndị na-eme ugbu a na-agbakọta site n'echiche n'ime ọhụụ na-akpali akpali.
Ihe osise Aboudia nwere ọtụtụ okpukpu na-enye otu ihe oyiyi na ihe ọ pụtara nke na-eduzi mkparịta ụka na-aga n'ihu na ibe ya na onye na-ekiri ya. Elu ya na-etinye iberibe, ihe ndị a na-egbutu, site na iberibe ihe na-atọ ọchị, mgbasa ozi magazin, ihe oyiyi akwụkwọ akụkọ, nke a na-etinye n'ime ihe osise ahụ n'ozuzu ya iji gosipụta ihe ndị na-eme ugbu a na-agbakọta site n'echiche n'ime ọhụụ nwere nsogbu na nsogbu.
"Ụdị m gbanwere site na nke bụ nke ochie na nke agụmakwụkwọ, yana mmetụta dị ukwuu site na ọdịbendị na ịchọ mma Afrịka, n'ime otu mmetụta na-arịwanye elu site na ederede mgbidi. "
Isi okwu ya bụ ihe osise mural. A ga-enwe ihe osise dị mfe na mgbidi, nke ndị ntorobịa na-eji icheku ọkụ, ọtụtụ n'ime ụgbọala, telivishọn, akara ọnọdụ, nkwupụta na ikwu; a na-ahụ ụmụaka dị ka ndị na-adịghị ike, a naghị eji ya kpọrọ ihe ma hapụ naanị ha n'ụwa.
Osinachi (song)
"Osinachi" bụ abụ nke onye na-edekọ egwụ afropop nke Naijiria bụ Humblesmith. A na-ezo aka na ya dị ka abụ nke gbara ọrụ egwu Humblesmith ka ọ pụta ìhè.
Ihe mejupụtara ya
"Osinachi" (English: from God) bụ egwụ ụka-Afro pop-nye Highlife. Ihe odide abụ ahụ na-adabere na ekele na ekele nye Chineke. N'ajụjụ ọnụ ya na The Sun, Humblesmith kpughere na o nwetara mkpali maka abụ ahụ na ụlọ ụka.
Nnabata
Mgbe a tọhapụrụ ya na 10 Ọgọstụ 2015, a natara "Osinachi" na nyocha dị mma ma nweta ikuku na-agagharị agagharị na Naịjirịa. N'afo 2016 Nigeria Entertainment Awards, a họpụtara egwu a na ngalaba "Hottest Single".
Remix version
E wepụtara nsụgharị remix nke egwu ahụ na 8 Jenụwarị 2016 ma gosipụta olu ndị ọbịa site n'aka onye na-edekọ egwu na Naijiria bụ Davido.
Esemokwu
Mgbe a tọhapụrụ nsụgharị remix nke "Osinachi", ndị mgbasa ozi obodo katọrọ Davido maka iji egwu ahụ dị ka ụzọ isi dozie nsogbu onwe onye ya na Sophia na Dele Momodu nwere, Momodu mechara kwatuo aro nke esemokwu n'etiti ya na Davido ma kwuo n'ihu na, "Davido bụ nwa m nwoke ya mere ị gaghị enwe nsogbu na nwa gị nwoke".
Adasa Cookey duziri vidio egwu maka nsụgharị mbụ nke abụ ahụ ma gbaa ya n'ebe dị iche iche na Lagos Steeti. Ọ malitere na 11 Septemba 2015 site na ebe nrụọrụ weebụ YouTube. Na 31 Jenụwarị 2016, ewepụtara vidiyo egwu maka remix ahụ. Ọ bụ Clarence Peters gbara ya.
Alpha Blondy
Seydou Koné (French pronunciation: [sɛdu kɔne]; amụrụ na Jenụwarị 1, 1953 na Dimbokro ), nke a maara nke ọma site na aha egwu ya bụ Alpha Blondy, bụ onye na-agụ egwú reggae nke Ivorian na onye na-edekọ egwu mba ụwa. Ọtụtụ n'ime abụ ya na-akpali ndọrọ ndọrọ ọchịchị na mmekọrịta mmadụ na ibe ya, a na-abụkarịkwa ya n'asụsụ obodo ya bụ Dyula, French na Bekee, ọ bụ ezie na ọ na-eji asụsụ ndị ọzọ eme ihe mgbe ụfọdụ, dịka ọmụmaatụ, Arabic ma ọ bụ Hibru.
Mgbe ọ bụ nwata
Nwa mbụ nke ezinụlọ nwere ụmụ asatọ, nne nne ya zụlitere Seydou Koné n'ebe ọ kọwara dị ka "n'etiti ndị okenye", nke ga-enwe mmetụta dị ukwuu n'ọrụ ya. N'afọ 1962, Alpha Blondy sonyeere nna ya na Odienné, ebe ọ nọrọ afọ iri, gaa Sainte Elisabeth High School, ma tinye aka na ụmụ akwụkwọ Ivory Coast. O guzobere otu egwu n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị, mana nke a metụtara agụmakwụkwọ ya ma chụpụ ya maka ịga nke ọma. Nne na nna ya zigara ya ịmụ Bekee na Monrovia, isi obodo Liberia, na 1973. Ọ nọrọ ọnwa iri na atọ n'ebe ahụ wee kwaga United States iji melite Bekee ya.
Kọleji na United States
N'afọ 1974, Seydou kwagara New York ebe ọ gụrụ akwụkwọ na Bekee na Hunter College na Columbia University American Language Program, na-achụso ọrụ nkuzi. Na New York, a kọwaara ya Rastafari ma gaa kọntaktị nke ndị na-ese ihe na Jamaica gụnyere Burning Spear. Seydou tinyere aka n'ọtụtụ esemokwu tupu ọ laghachi Ivory Coast ebe ọ zutere nsogbu ọzọ ruo mgbe ya na enyi ya n'oge ọ bụ nwata, Fulgence Kassi, onye ghọrọ onye na-emepụta telivishọn a ma ama. Nke a bụ mmalite nke ọrụ ya dị ka onye na-agụ egwú, ọ nabatara aha ọzọ "Alpha Blondy".
Ọrụ egwu
thumb|Alpha Blondy Mgbe ihe ngosi TV dị iche iche maka Kassi gasịrị, Blondy dekọrọ abọm mbụ ya n'onwe ya na 1982, nke akpọrọ Jah Glory. Abọm a ga-enwe nnukwu ihe ịga nke ọma ma mesịa bụrụ ihe nnọchianya nke nguzogide n'ihi abụ "Brigadier Sabari," nke na-edekọ ahụmahụ ya nke ijide ya na Abidjan na 1980s na mmeso ọjọọ nke ndị uwe ojii. Alpha Blondy ghọrọ nnukwu kpakpando na Abidjan na ntụgharị Africa ya nke egwu Reggae, na-aghọ n'anya ndị na-akwado ya "Bob Marley nke Africa". Alpha Blondy bụ onye ime mmụọ, ndọrọ ndọrọ ọchịchị na onye nwere obi ụtọ dịka Marley n'onwe ya, ma dekọọ egwu Bob Marley bụ "War". Iji nweta ozi ya, ọ họọrọ ịbụ abụ n'ọtụtụ asụsụ: Bekee; French; Baoulé, na asụsụ ala ya bụ São Dioula. Mgbe e mesịrị, o wetakwara ngwá egwu ọhụrụ na ụdị reggae ya dịka violin na cello.
N'oge na-adịghị anya, aha ọma nke Alpha Blondy gbasara na Europe. N'ịgbaso ihe ịga nke ọma nke EP akpọrọ Rasta Poué, ọ gara Paris na 1984 iji mee abọm nke abụọ ya, Cocody Rock, na akara Pathe Marconi. "Bob Marley nke Africa" gara agwaetiti Jamaica wee dekọọ egwu aha nke abọm a na ndị na-akwado Marley, The Wailers.
Laa azụ n'ụlọ n'afọ 1985, Blondy banyere n'ime ụlọ ihe nkiri iji dekọọ Apartheid Is Nazism; abụ aha bụ oku maka njedebe nke ịkpa ókè agbụrụ. N'afọ 1986, o dekọrọ Jerusalem na Tuff Gong studios na Jamaica, ọzọ ya na The Wailers gosipụtara Aston "Family Man" Barrett. Blondy gbalịrị ịkwalite ịdị n'otu n'etiti okpukpe Islam, okpukpe ndị Juu na Iso Ụzọ Kraịst. O nwetara arụmụka ya na mkpali ya site na ihe ọmụma dị iche iche nke Bible, kor'an, na Torah. N'otu afọ ahụ, ọ bụrụ abụ n'asụsụ Hibru n'oge egwu na Morocco. N'oge a, ọ nọgidere na-eme njem. Abọm ọhụrụ ya Revolution nwere ụda dị mfe, nke dị nro; abọm a gosipụtara cellos na ngwá egwu, na usoro ahụ gụnyere onye na-agụ egwu Ivory Coast bụ Aicha Kone. Abọm ahụ gụnyekwara "Jah Houphouët parle", okwu ogologo nke onye isi ala Ivory Coast Félix Houphoute-Boigny na naanị obere ihe n'azụ ya.
Blondy nọrọ n'afọ 1987 na-enye egwu ma na-edekọ SOS Guerre Tribale na Abidjan. Blondy n'onwe ya kwalitere nke a, ebe ọ na-apu iche na Pathe Marconi n'oge a. Nke a agaghị abụ ezigbo ihe ịga nke ọma mana ọ kwụsịghị Blondy na 1991 ọ laghachiri Europe maka njem egwu na idekọ abọm ya a ma ama Masada site n'enyemaka nke akụkọ egwu dịka Bocana Maiga na onye na-emepụta reggae na UK Dennis Bovell. Abọm ahụ, ya na egwu egwu ya "Rendez Vous", bụ nnukwu ihe ịga nke ọma, Blondy mechara nata Diski ọla edo mbụ ya na Paris.
Na mbido afọ 1993, n'ịbụ onye ike gwụrụ site na njem ụwa, Blondy dara n'ọrịa ịda mbà n'obi ma kpọga ya n'ụlọ ọgwụ maka enyemaka ndị isi mgbaka. Mana ka ahụike ya na-agbake, o dekọrọ abọm Dieu ("Chineke"), nke ọ na-apụta na nke ime mmụọ na nke okpukpe, na egwu dịka "Heal Me", banyere ọrịa na mgbake ya.
Ọgwụgwọ ọrịa uche Blondy gara n'ihu mana na 10 Disemba, na afo 1994, ọ laghachiri na emume ahụ iji cheta Onye isi ala Houphouet, ma mesịa laghachi na Europe na kọntaktị na Le Zenith na Paris. N'afọ 1996, Blondy wepụtara nchịkọta egwu wee laghachi n'ime ụlọ ihe nkiri iji dekọọ abọm Grand Bassam Zion, na-abụ abụ n'asụsụ isii: Malinke; Arabic; French; English; Ashanti na Wolof.
Mgbe afọ abụọ ọzọ gasịrị na Paris, Blondy laghachiri n'ala nna ya na afọ 1998, na abọm ọhụrụ, The Prophet. N'ịbụ onye kwesịrị ike na akara ya lekwasịrị anya n'ahịa mba ụwa, o kpebiri ịmepụta akara nke ya. Kemgbe ahụ, o dekọrọ abọm na egwu, dị ka "Yitzhak Rabin", iji cheta praịm minista Israel e gburu na afo 1995 (nke a so na njem na-agwụ ike na Europe), otu "Journaliste en Danger" site na abọm ya nke afọ 2000 Elohim.
Alpha Blondy mere emume afọ 20 dị ka onye na-edekọ egwu na mbipụta na afo 2002 nke CD MERCI, nke gosipụtara Ophelie Winter na Saian Supa Crew, nke mere ka ọ nweta nhọpụta Grammy Award nke afọ 2003 maka "Best Reggae Album". Otú ọ dị, n'ihi ọnọdụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Ivory Coast, ọ pụghị ịga emume mmeri na New York City. N'ime ihe a na-ahụtụbeghị mbụ, Grammy Awards nyere ya ohere iziga onye nnọchi anya n'ọnọdụ nsọpụrụ ya.
N'afọ 2005, a tọhapụrụ Akwaba. E wepụtara CD ya Jah Victory na Julaị, na afọ 2007. Ọ na-egosi Sly Dunbar na Robbie Shakespeare, yana Tyrone Downie bụbu nke Bob Marley na Wailers. "Mmeri" bụ iji sọpụrụ nkwekọrịta udo nke e nwetara ma tinye n'ọrụ na Ivory Coast na Machị, na afo 2007. [citation needed]
N'abalị iri na itoolu n'ọnwa Julaị n'afọ 2009, Blondy rụrụ ọrụ na Central Park nke New York n'ihu ìgwè mmadụ nke ọtụtụ ndị Afrịka, ndị Jamaica, na ndị America.
N'abalị iri na atọ n'ọnwa Juun afọ 2010, e kwere ka nnukwu ìgwè mmadụ banye n'egwuregwu Blondy na Ivory Coast iji mee emume udo na ịdị n'otu nke mba ahụ. Ọnọdụ ndị mmadụ jupụtara na kọntaktị ahụ mere ka ọ dịkarịa ala mmadụ 20 merụọ ahụ, abụọ n'ime ha nwụrụ.
Blondy abụwokwa mmetụta dị mkpa na ndị ọzọ na-ese egwu reggae n'Afrịka dịka Ismaël Isaac.
N'ọnwa Nọvemba afọ 2014, onye na-agụ egwu / onye na-ede egwu Jonathan Wilson wepụtara EP akpọrọ Slide By nke gosipụtara egwu "Alpha Blondy Was King".
E wepụtara ya na Jenụwarị, na afo 2015, Roots Reggae Library gosipụtara mbipụta na Alpha Blondy na nkọwa na ntụgharị nke egwu n'asụsụ niile, gụnyere ndị dị na Dioula.
Okpukpe
A mụrụ Alpha Blondy n'aka nna onye Alakụba na nne onye Kraịst, nne nne ya zụlitere ya "onye kụziiri ya ịhụ onye ọ bụla n'anya". A na-anụ nkwanye ùgwù Blondy nwere maka okpukpe niile na ọnọdụ ime mmụọ ọ sitere na ha n'egwú ndị a kpọrọ "Chineke bụ One" ma ọ bụ "Jerusalem" ebe ọ bụrụ abụ maka ịdị n'otu n'etiti okpukpe niile na afọ 1986.