cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Thokozani Khuphe
Ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị
Khupe bụ osote praịm minista nke Zimbabwe site na onwa 11 Febụwarị 2009 ruo Ọgọst 2013 na gọọmentị nke ịdị n'otu mba n'etiti MDC-T na ZANU-PF. Ọ bụ onye omeiwu maka mpaghara Makokoba tupu pati ya akpọghachi ya na 2018 n'ihi na ọ naghịzi anọchite anya ọdịmma ndị otu.
N'afọ 2005, a họpụtara ya ka ọ bụrụ osote onye isi oche nke Movement for Democratic Change (MDC) na-anọchi anya onye otu ọrụ aka ochie bụ Gibson Sibanda.
Otu na ime ezigbo ndị enyi ya na Senate nke Zimbabwe bụ Mildred Reason Dube.
Na onwa Machị 2022, Khuphe gbara ndị Zimbabwe ume ka ha vootu maka Chamisa's Citizens Coalition for Change na ntuli aka nke ọnwa ahụ.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ Òtù:Pages with unreviewed translations
Makurdi
Makurdi bụ ama ukwu no na Afrịka ala ana-kpo Naigeria. Makurdi bụ ịsị óche Ȯra Benue (Benue State), nwéré madu ha sị rùrù, 355,000 (2015; e mere atụmatụ ịbụ).
References
Òtù:Nigerian state capitals Òtù:Ama ukwu nor na Naigeria 2
Bangolan language
Edensibia
<references group="" responsive="1">
Ouattara Watts
Ouattara Watts (amụrụ n'afọ 1957) bụ onye America na-ese ihe si Ivory Coast. Ọ gụrụ akwụkwọ na École nationale supérieure des Beaux-Arts, Paris, France.
Na Paris, ọ zutere Jean-Michel Basquiat na ngosi mmeghe na Jenụwarị 1988. Ihe osise Watts masịrị Basquiat nke mere ka ọ rugide ịkwaga New York City. Ha nwere mmekọrịta dị mkpirikpi ma dị mkpa. Na ihe ngosi Basquiat, Une Vie, e sere Watts na ụlọ ọrụ ya, ebe ọ na-arụ ọrụ ma na-ekwu maka Basquiat.
Ebensidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Mayen Adetiba
Mayen Adetiba (a mụrụ ya n'afọ 1954) bụ onye Naijiria na-eme ihe egwuregwu nkiri, ọ gara n’ihu ibu onye ọrụ Injinịa ama ama n' obodo.
Sandrine Kouadio
Ọrụ mba ụwa
Kouadio gbara Ivory Coast na ọkwa dị elu n'oge 2019 WAFU Zone B Women's Cup.
Ihe odide
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Mayen Adetiba
Ndụ ya
Ọ rụrụ ọrụ n'ihe nkiri a kpọrọ The Bar Beach Show, ọ kpara agwa dika nwunye Lakunle Ojo n'egwregwu Village Headmaster. Ọ sokwa mepụta ihe egwregwu Kongi's Harvest bụ nke pụtara ihe n'afọ 1980. Ọ gara obodo oyibo na US maka agụmakwụkwọ nke mahadum ebe ọ nwetara ọrụ n'ihi nne na nna ya enweghị ike izitere ya ego n'ihi ihe mgbochi nwepụ ihe n'ala Naijiria. Ọ nọrọ nwantịtị oge na Mahadum nke New York tupu ọ gafee na Mahadum nke Columbia iji mụọ maka injinia nke na-ahụ maka eletriki. A gwara ya na injinia ịrụ okporo ụzọ, akwa mmiri, ụlọ di iche iche w.d.g bụ nke akpọrọ  civil engineer  ga aka nata ugwu na nsọpụrụ karia injinia eletriki, nke a mere ka ọ gbanwee gụwazie  civil engineer .
Mgbe ọ gbanwere ịgụ Civil injinịa na Mahadum Columbia, ọ bụghị naanị na ọ bụ naani nwaafọ Naịjirịa, kama kwa ọ bụ naanị ya bụ nwa nwaanyị ojii na-enweta ọzụzụ ị bụ injinia a. Ọ gara n’ihu nweta nzere nke Mastas na Mahadum Cornell.
Ọ lụrụ Mazi Dele Adetiba ha mụta nwa nwaanyị aha ya bụ Kemi onye nke a mụrụ na Lagos na Jenụwarị n'afọ1980.
A hoputara ya dika onye isi ndi otu a kpọrọ Association of Consulting Engineers of Nigeria  ma bụrụkwa osote onye isi n'otu ọzọ a kpọrọ Nigerian Society of Engineers  ugboro  ato. Ọ bụ nwanyị mbụ ahọpụtara ka ọ bụrụ onye isi oche nke Executivi Kọmitii nke otu 'Nigerian Society of Engineers'. Ọrụ ya gụnyere ịrụ ọrụ nke metụtara Ụlọ ọrụ African Union Southern Africa Regional nke dị na Malawi nakwa nnukwu ụlọ a kpọrọ Summerhill Baptist Church dị na Lagos. Ọ rụrụa ọrụ ebe a na anaghị ego maọbụ ihe nrite ndị ọzọ.
Evelyn Masaiti
Evelyn Masaiti bụ osote minista na-ahụ maka ihe gbasara ndi ụmụ nwanyị, okike na mmepe obodo na Zimbabwe. Ọ bụ onye otu House of Assembly maka Dzivaresekwa (MDC-T).
Mayen Adetiba
Ndụ ya
N'afọ 2017 a họpụtara ya ịnọ n' ihe nkiri nwa ya nwaanyị a kpọrọ "King Women" ebe Kemi Adetiba gbara ya ajụjụ ọnụ. O sonyeere "King Women" ndị ọzọ bụ Chigul, Taiwo Ajai-Lycett, TY Bello na Tara Durotoye
Abdoul Aziz Hamza
Hamza Hamadou Abdoul Aziz Konkissere (ka amụrụ na June 5, 1982, na Niger ) bụ onye Nigerien na-agba bọọlụ, onye na-agbara JS du Ténéré bọọlụ ugbu a.
Evelyn Masaiti
Ebensidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Abdoul Aziz Hamza
Ọrụ
Onye na-agbachitere ya agbaala bọọlụ na BEC Tero Sasana FC na Thailand Premier League.
Ọrụ mba ụwa
Ọ bụ onye otu egwuregwu bọọlụ mba Niger ma mee nke mbụ ya na 31 Mee 2008 na Kampala megide otu egwuregwu bọọlụ mba Uganda.
Edensibia
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Mayen Adetiba
Nsinweta
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Xavier Maniguet
Ya na Roland Verge, Gerald Andries na Jean-Michel Barcelo, Maniguet tụrụ bọmbụ na Egwurugwu dike na New Zealand's Auckland Harbour na 10 July 1985.
Ọ bụ ọkachamara na ọgwụ ụgbọ elu, ọgwụ hyperbaric na ọgwụ egwuregwu, ọ nwụrụ na 23 Machị 2009 na njikwa nke ụgbọ elu dị nelu ice dị nso na St. Sorlin St. Sorline dArves, mgbe ọ kwụsịrị nọdụ ụgbọ elu na Meribel (France).
Human trafficking in Iraq
Iraq bụ ma isi iyi ma mba na-aga maka ụmụnwoke, ụmụnwanyị, na ụmụaka ndị a na-azụ ahịa mmadụ, ọkachasị ịgba akwụna mmanye na ọrụ mmanye. Ụmụnwanyị na ụmụ agbọghọ Iraq, ụfọdụ dị afọ iri na otu, na-enwe ọnọdụ nke ịzụ ahịa mmadụ n'ime mba ahụ na Syria, Lebanon, Jordan, Kuwait, United Arab Emirates, Turkey, Iran, na ikekwe Yemen maka ịgba akwụna na mmegbu mmekọahụ n'ime ezinụlọ.
N'ọnọdụ ụfọdụ, a na-adọta ụmụnwanyị n'ime mmegbu mmekọahụ site na nkwa ụgha nke ọrụ. Ụzọ kachasị ewu ewu nke ịzụ ahịa mmadụ bụ site na ire ere ma ọ bụ alụmdi na nwunye mmanye. Ndị òtù ezinụlọ amanyewo ụmụagbọghọ na ụmụnwanyị ịgba akwụna iji gbanahụ ọnọdụ akụ na ụba, ịkwụ ụgwọ, ma ọ bụ idozi esemokwu n'etiti ezinụlọ. A na-azụ ahịa ụfọdụ ụmụ nwanyị na ụmụagbọghọ n'ime Iraq maka ebumnuche nke mmegbu mmekọahụ site na ụlọ ọrụ ọdịnala nke alụmdi na nwunye nwa oge (muta’a). N'okpuru ndokwa a, ezinụlọ na-enweta ụgwọ site n'aka di ma kwụsị alụmdi na nwunye ahụ mgbe oge a kapịrị ọnụ gasịrị. Ụmụ nwoke Iraq ejirila muta’a mee ihe iji mee ka ọtụtụ ụmụnwanyị banye na mpaghara ndị ọzọ nke Iraq ma ọ bụ mba ndị agbata obi, ọkachasị Syria, maka ebumnuche nke ịgba akwụna. Akụkọ akụkọ na-akọ banyere ezinụlọ ndị Iraq na-achọsi ike ịhapụ ụmụ ha n'ókè Siria na-atụ anya na ndị na-azụ ahịa n'akụkụ Siria ga-eburu ha ma hazie akwụkwọ adịgboroja ka ụmụ agbọghọ na ụmụagbọghọ wee nọrọ na Siria iji rụọ ọrụ na ụlọ oriri na nkwari abalị ma ọ bụ ụlọ akwụna. Ọnụ ọgụgụ buru ibu nke ndị gbara ọsọ ndụ na ndị gbara ọsọ ndụ na-agagharị n'ime Iraq na gafee ókèala ya nọ n'ihe ize ndụ nke ịzụ ahịa.
Mba Iraq bụ mba na-aga maka ụmụnwoke na ụmụnwanyị ndị si Bangladesh, India, Indonesia, Nepal, Philippines, Sri Lanka, Thailand, Pakistan, Georgia, Jordan, na Uganda ma mesịa bụrụ ndị ọrụ mmanye dị ka ndị na-ewu ụlọ, ndị nche, ndị na-ehicha ihe, ndị ọrụ aka, na ndị ọrụ ụlọ. Ụmụnwoke na ụmụnwanyị dị otú ahụ na-akọkarị na ndị were ha n'ọrụ jidere paspọtụ ndị ọrụ na akwụkwọ gọọmentị, jụ ịsọpụrụ nkwekọrịta ọrụ, ma na-eyi egwu ịchụpụ ha dị ka ụzọ isi mee ka ha nọrọ n'ọnọdụ ọrụ mmanye. Gọọmentị ụfọdụ machibidoro ndị mba ha ịrụ ọrụ na Iraq. Mmachibido iwu ndị a adịghị irè, Otú ọ dị, dịka ọtụtụ ndị ọrụ na-akwaga na ndị na-ahụ maka ọrụ na-agbagha iwu ahụ. A kpọbatara ụfọdụ n'ime ndị mbịarambịa mba ọzọ a maka ọrụ na mba ndị ọzọ dịka Jọdan ma ọ bụ mba ndị Arab nke Gulf Persian mana a manyere ha ma ọ bụ manyere ha ịga Iraq, ebe e weghaara paspọtụ ha ma gbochie ụgwọ ọrụ ha, n'ụzọ doro anya iji kwụọ ndị na-ahụ maka ọrụ ụgwọ ọrụ, njem, na nri na ebe obibi. Ndị mbịarambịa ndị ọzọ maara na ha ga-aga Iraq mana ozugbo ha batara n'obodo, ha chọpụtara na usoro ọrụ abụghị ihe ha tụrụ anya ya ma ọ bụ ọrụ ndị e kwere ha nkwa adịghị, ha chere mmanye na mmerụ ahụ dị njọ, ego ma ọ bụ n'ụzọ ọzọ, ma ọ bụrụ na ha anwa ịpụ. N'otu ikpe nke pụtara ìhè n'afọ gara aga, a manyere ụmụnwanyị Uganda iri na anọ ịrụ ọrụ mmanye na Iraq. A gwara ụmụnwanyị ndị a na ha ga-arụ ọrụ na ntọala ndị agha United States dị ka ndị ọrụ ụlọ, ọ bụ ezie na ọ dịghị ndị ọrụ nkwekọrịta United States ma ọ bụ ndị na-arụ ọrụ na-etinye aka n'iweta ha na Iraq. Mgbe ha rutere, e zigara ụmụnwanyị ahụ ịrụ ọrụ dị ka ndị ọrụ ụlọ maka ezinụlọ ndị Iraq ma nweta ụgwọ ọrụ dị ala. A kpọchiri ụfọdụ n'ime ụmụnwanyị ahụ n'ime ụlọ, zuo paspọtụ ha, ma onye na-ahụ maka ndị ọrụ ma ọ bụ onye were ha n'ọrụ metọrọ ha n'ụzọ mmekọahụ, omume ndị nwere ike iji mee ka ha nọrọ n'ọrụ mmanye.
A na-amanye ụfọdụ ụmụ nwoke Iraq sitere na ezinụlọ dara ogbenye ịrịọ arịrịọ n'okporo ámá na mmegbu ndị ọzọ na-enweghị nkwekọrịta na mmegbu mmekọahụ azụmahịa. Ụfọdụ ụmụnwanyị si Ethiopia, Indonesia, Nepal, na Philippines ndị kwagara n'ógbè dị n'okpuru ikike nke Gọọmentị Mpaghara Kurdistan (KRG) nwetara ọnọdụ nke ịgba ohu n'ụlọ na-enweghị isi mgbe e were ha ọrụ dị iche iche. Otu onye ọrụ Iraq kpughere netwọk nke ụmụ nwanyị etinyewo aka na ịzụ ahịa na ire ụmụnwoke na ụmụnwanyị maka ebumnuche nke ịgba akwụna mmanye. E nwere akụkọ na a na-azụ ahịa ụfọdụ ụmụ nwoke Iraq n'ime ụlọ maka ebumnuche nke inye onyinye akụkụ ahụ; ụlọ ọgwụ Baghdad ajụghị "onyinye afọ ofufo" n'ihi na nna nwata nwoke ahụ na-anọkarị. Enweela ikpe ndị dịpụrụ adịpụ nke ndị agha ókèala Iraq na-egbochi ndị okenye na ụmụ agbọghọ na-anwa ime njem ọnụ site na Iraq site na iji akwụkwọ adịgboroja; NGO na-ekwu na ndị a bụ ikpe nke ịzụ ahịa. Ihe akaebe na akụkọ mgbasa ozi na-atụ aro na ndị ọrụ nke òtù ndị a weghaara ụfọdụ ndị na-azụ ahịa n'ụlọ ụmụ mgbei na ụlọ ọrụ ebere ndị ọzọ.
Gọọmentị mba Iraq anaghị agbaso ụkpụrụ kacha nta maka iwepụ ịzụ ahịa; Otú ọ dị, ọ na-eme mgbalị dị ukwuu ime nke ahụ n'agbanyeghị ihe mgbochi akụ na ikike. Gọọmentị Iraq gara n'ihu na-ebugharị akwụkwọ iwu ya megide ịzụ ahịa site na usoro iwu ya. N'ihi na mkpebi siri ike na Iraq na-eme mgbalị dị ukwuu dabere na ihe ngosi nke nkwa ime ihe ndị ọzọ n'ọdịnihu n'afọ na-esote, ọkachasị ngafe nke iwu mgbochi ịzụ ahịa. Ụlọ ọrụ US State Department na-enyocha ma na-alụso ịzụ ahịa mmadụ ọgụ tinyere mba ahụ na "Tier 2 Watchlist" n'afọ 2017.
Mkpesa
Gọọmentị nwere obere ọganihu na mbọ ndị mmanye iwu megide ịzụ ahịa mmadụ n'ime afọ gara aga. Iwu Iraq nke afọ 2005 machibidoro ọrụ mmanye, ịgba ohu, ịzụ ahịa ohu, ịzụ ahịa ụmụ nwanyị ma ọ bụ ụmụaka, na ịtụ ahịa mgbere mmekọahụ, ọ bụ ezie na Iwu ahụ ekwughị ntaramahụhụ kpọmkwem maka omume ndị a ma enweghị ike iji ya kpee ndị omekome ikpe. Gọọmentị Iraq emebeghị iwu ya megide ịzụ ahịa; Otú ọ dị, a na-akọ na iwu ahụ mechara nwee ọganihu site na Kansụl Shura. Ọ bụ ezie na ọ dịghị otu iwu na-akọwa ịzụ ahịa mmadụ ma ọ bụ guzobe ya dị ka mpụ, ndokwa dị iche iche nke iwu Iraq metụtara ịzụ ahịa. N'ime ọnwa isii gara aga, gọọmentị Iraq malitere ma mpụ ma nyocha ikike mmadụ n'ime mpụ a na-ebo ebubo na ọ na-azụ ahịa ndị ọrụ, nke mere ka ewepụta akwụkwọ ikike njide abụọ. Enweghị usoro iji chịkọta data gbasara mmejọ ma ọ bụ mmanye. E nwere ụfọdụ ihe akaebe nke ndị isi na-etinye aka na ịzụ ahịa. Nnyocha nke ebubo ịzụ ahịa metụtara onye nduzi nke ebe obibi ụmụnwanyị na mpaghara KRG n'afọ gara aga emechabeghị n'oge akụkọ a.
Nchedo
Gọọmentị Iraq gosipụtara obere mgbalị iji hụ na e nyere ndị na-azụ ahịa ohere ịnweta ọrụ nchebe n'oge akụkọ ahụ. Iraq enweghị usoro iwu iji chọpụta ndị na-azụ ahịa n'etiti ndị na-adịghị ike, dị ka ụmụnwanyị ejidere maka ịgba akwụna ma ọ bụ ndị ọrụ mba ọzọ nke ndị na-ahụ maka ọrụ na-ebubata na Iraq, ụfọdụ n'ime ha kwuru na ha nyere ndị ọrụ maka ndị ọrụ nkwekọrịta gọọmentị mba United States na ndị na-arụ ọrụ. Gọọmentị enyeghị ego ọbụna ụlọ obibi nwa oge maka ndị na-azụ ahịa, ma egosighi mgbalị iji mepụta ma ọ bụ mejuputa usoro nke ndị ọrụ gọọmentị na-eji na-ezigara ndị metụtara ya n'usoro n'òtù ndị na-enye ọrụ iwu, ahụike, ma ọ bụ ọrụ akparamaagwa. Otú ọ dị, ozi abụọ na-akpọga ndị okenye na ndị na-eto eto na nyocha ahụike ma ọ bụrụ na ha na-akọ banyere mmetọ; a na-enyocha akụkọ banyere mmetọ nke ndị mkpọrọ na-eto eto, ọ bụ ezie na a maghị nsonaazụ nke nyocha ndị a. Ọ bụ NGO na-elekọta nlekọta niile, nke na-elekọta ụlọ ọrụ nlekọta ndị metụtara na ebe obibi ndị na-ahụ maka ndị na-azụ ahịa. N'ihi na a naghị anabata mmanye n'ụlọ ikpe Iraq dị ka ihe nchebe iwu maka itinye aka na omume iwu na-akwadoghị, a na-ekpe ụmụnwanyị a manyere ịgba akwụna ikpe ma maa ha ikpe. A kọrọ na a na-ekpe ndị na-azụ ahịa mmekọahụ ikpe maka ịgba akwụna ma ụfọdụ nọrọ ọtụtụ ọnwa n'ụlọ mkpọrọ na-echere ikpe. N'okwu ole na ole a maara nke ụmụaka a manyere ịrụ ọrụ agha, a na-ekpe ụmụaka ahụ ikpe maka mpụ iyi ọha egwu. E debere ụfọdụ ndị na-azụ ahịa ụmụaka n'ụlọ ọrụ nchebe, ụlọ ụmụ mgbei, na nlekọta nlekọta, ebe e debere ndị ọzọ n'ụlọ mkpọrọ ụmụaka. Ebe ọ bụ na a naghị eme ka ịzụ ahịa dị ka mpụ na Iraq, gọọmentị akwadoghị ndị metụtara aka inye aka na nyocha ma ọ bụ ikpe. Ndị mba ọzọ enweghị nchedo iwu megide mwepụ na mba ndị ha nwere ike ihu ihe isi ike ma ọ bụ ntaramahụhụ. Iraq enyeghị ndị na-azụ ahịa mba ọzọ aka site n'inye ọnọdụ obibi nwa oge ma ọ bụ na-adịgide adịgide ma ọ bụ enyemaka ọzọ site na ịchụpụ. Enweghị usoro nkwụghachi nke ndị metụtara. N'ọnwa Ọgọstụ afọ 2009, gọọmentị Iraq nyere aka n'ịghachite ụmụnwanyị Uganda iri na anọ (14) a manyere ịrụ ọrụ na Iraq. Iraq enyeghị ọzụzụ ọ bụla pụrụ iche maka ndị ọrụ gọọmentị iji chọpụta ndị na-azụ ahịa. Ọzọkwa, gọọmentị jụrụ ikike maka otu NGO ịga leta ụlọ mkpọrọ ụmụnwanyị nke Baghdad, ebe NGO ahụ chọpụtụrụla ndị na-azụ ahịa n'etiti ụmụnwanyị a tụrụ mkpọrọ maka mmejọ ndị e mere n'ihi ịzụ ahịa.
Mgbochi
Gọọmentị mba Iraq mere obere mgbalị iji gbochie ịzụ ahịa mmadụ n'oge akụkọ ahụ. Mịnịstrị na-ahụ maka ihe ruuru mmadụ, na-arụkọ ọrụ na Mịnịstrị na-ahụ maka ndị ntorobịa na egwuregwu, malitere mkpọsa mgbasa ozi ọha na eze iji kụziere ụmụaka n'ụlọ akwụkwọ na ebe ndị ntorobịa na mba ahụ banyere ịzụ ahịa. Otú ọ dị, gọọmentị emepebeghị usoro dị irè iji kesaa ozi mmata nye ndị ọrụ mmanye iwu n'ihu bụ ndị yikarịrị ka ha ga-ezute ndị na-azụ ahịa. Ndị ọrụ mmanye iwu anaghị enyocha ndị mmadụ na-apụ ma ọ bụ na-abanye Iraq maka ihe akaebe nke ịzụ ahịa, ókèala Iraq ka na-enweghị nchebe. Gọọmentị Iraq emebeghị ihe iji kwụsị omume nke alụmdi na nwunye mmanye ma gbochie iji alụmdi na nwunye nwa oge, nke nwere ike ịkpata ọnọdụ nke mmekọahụ na ịgba ohu n'ụlọ na-enweghị isi; ọ kwadobeghịkwa omume ndị na-ahụ maka ọrụ si mba ọzọ iji gbochie omume na-eme ka ọrụ mmanye dị mfe. Kọmitii Kasị Elu nke na-alụso ịzụ ahịa mmadụ ọgụ, kọmitii dị n'etiti ndị ozi nke ndị otu si na Ministries of Human Rights, Foreign Affairs, na Labor and Social Affairs mejupụtara, gara n'ihu na-eje ozi dị ka òtù na-ahazi nsogbu ịzụ ahịa mmadụ, ọ bụ ezie na ọ nweghị ikike pụrụ iche iji mejuputa aro ya.
Slindile Nodangala
Slindile Nodangala (amụrụ n'abalị iri abụọ na atọ nke ọnwa Jun, afọ 1972) bu onye ome ihe nkiri nke South Africa a kacha mara amara maka igosipụta dika Ruby Dikobe eze nwanyi shebeen na soap, Generations, ebe nna ya bu Sompisi ( Tiki Nxumalo ).
Ndụ onwe onye
Nodangala tolitere na Durban ma nne nne ya zulitere ya, onye nwụrụ na 1997, na ụmụnne ya ndị tọrọ ya. Mgbe ọ dị obere Gibson Kente zụrụ ya. Nodangala bụkwa onye na-arụsi ọrụ ike n'òtù ukwe ụka ya. O nwere ihe mberede ụgbọ ala ma merụọ ahụ n'ụkwụ ya wee nọrọ n'ụlọ ọgwụ ọnwa atọ. Ọ nwere ụmụ abụọ a mụrụ n'afọ 1996 na n'afọ 2001.
Egwu
Nodangala bụ onye na-akwado Stimela n'egwu n'etiti 1994 na 1995.
Ime ihe nkiri
Nodangala nwere ọrụ ụmụ akwụkwọ na London na Lyceum Theatre na 2001. Ọ gaharirị gburugburu n'ụwa n'ime afọ ise gaa ebe dịka China, Taipei, Beijing, Shanghai, Malaysia, Beirut na Scandinavia na- ezute ndị mmadụ dịka Prince Charles, Prince Edward, Tim Rice, Shirley Bassey, Elton John na nwa Onye isi ala Jordan. Nodangala rụrụ na ọgbọ n'etiti Jun 2011 na Decemba 2014. Ọ pụtakwara na nrite awọd nke ihe nkiri South Africa bụ  Izulu lami na 2008 na egwu akpọrọ The Lion King.  Na ọdịnso a,o pụtara n'ihe nkiri bụRhythm City dị ka Blossom Khuze.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Sarah Waiswa
Sarah Waiswa bụ onye na-ese foto na ihe osise nke amụrụ na Uganda ma biri na Nairobi, Kenya. O meriri 2016 Rencontres d'Arles Discovery Award maka usoro nke nyochara mkpagbu albino na mpaghara Sahara Africa. 2015 Uganda Press Photo Awards nabatakwara ya.
Mbido ndụ na ọrụ
A mụrụ Sarah Waiswa na Uganda, o biri na Nairobi, Kenya. Ọ gụrụ sociology na psychology, ma bụrụ onye na-ese foto n'onwe ya.
Ọrụ ihe osise ya, "Stranger in a Familiar Land", na-enyocha mkpagbu nke ndị albinos na mpaghara Sahara Africa, ebe a na-achụ ha maka ike anwansi nke akụkụ ahụ ha. Usoro ahụ na-etinye nwanyị albino na ndabere nke ogige Nairobian nke Kibera, nke na-anọchite anya oké ifufe ahụ n'èzí ụwa. Ọnọdụ nrọ nke onye na-ese foto ahụ na-enwe obi abụọ na ndị albinós mepụtara ọrụ ahụ iji mee ka ha mara banyere ọgwụgwọ Tanzania mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ akụkọ banyere Tanzania. Akụkụ nke foto ha gụnyere ịzaghachi ìgwè ndị na-akwa emo. Aida Muluneh, onye na-ese foto nke nyere onyinye ahụ, kọwara foto Waiswa dị ka ihe na-egosipụta mgbagwoju anya gburugburu ya. Ọ bụ ezie na Sarah Moroz nke i-D toro nghọta nke Waiswa gosipụtara nkewa nke njirimara albino, dịka ihe ndị na-enweghị obi ụtọ nke ihe nlereanya ahụ megidere ikuku a na-apụghị imeri emeri emeri nke ịjụ, Sean O'Hagan nke The Guardian weere mgbalị ahụ dị ka "obi ike" karịa. "nke a na-enweghị isi. "nke siri ike".
Ọrụ Waiswa na-enyocha ihe ọ na-akpọ "New African Identity": otu ọgbọ ndị Africa na-eto eto si eche na ha na-ekwupụta ihe na omenala anaghị egbochi ha karịa ndị bu ha ụzọ. Ọ chọkwara igbochi ihe ngosi nke Afrịka, nke na-abụkarị nsonaazụ nke ndị mba ọzọ karịa ndị na-ese foto. Tụkwasị na nke a, ọtụtụ n'ime ndị ọ na-achị bụ ụmụ nwanyị.
N'afọ 2016, Waiswa na onye na-ese foto Joel Lukhovi na-arụkọ ọrụ na "African Cityzens", nke na-edekọ ndụ kwa ụbọchị n'ọtụtụ obodo Afrịka. Ha sonyere n'akwụkwọ 2017 nke na-egosi ndị Maasai n'eziokwu, ihe a na-eme kwa ụbọchị, kama ịbụ ndị agha. Maka Waiswa, ọrụ ahụ mezuru ọchụchọ maka ozi gbasara chi nwanyị oge ochie na-edeghị nke ọma.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Hadiza Isma El-Rufai
Hadiza Isma El-Rufai (amụrụ na 21 June 1960) bụ onye edemede Naịjịria (onye na-ede akwụkwọ akụkọ), na nwunye gọvanọ nke Kaduna Steeti ugbu a, Mallam Nasir El-Ru fai. Ọ bụ onye guzobere Yasmin El-rufai Foundation (YELF), otu akwụkwọ na-enweghị uru.
Akụkọ ndụ
A mụrụ El-Rufai Hadiza Isma na Kano, Nigeria, nke Mohammed Musa Isma na Amina Iya Isma. Nna ya bụ onyé ọrụ gọọmentị.
Ọ nwere BSc na MSc na Architecture (1983) na MBA (1992) site na Mahadum Ahmadu Bello, Zaria, yana Masters na Creative Writing (2012) site na Machị Bath Spa, United Kingdom.
Site n'ebe ahụ, ọ rụrụ ọrụ dị ka onye nkuzi na Ngalaba Architecture na Kaduna Polytechnic, afọ olẹ na ole ọzọ na National Electric Power Authority, tupu ọ rụọ ọrụ n'onwe ya.
Ọ na-asụkwa asụsụ French nke ọma.
Ndụ ezinụlọ
N'afọ 1985, ọ lụrụ Mallam Nasir El-Rufai onye ọ zutere n'afọ 1976 na School of Basic Studies, Ahmadu Bello University, Zaria. O mechara bụrụ Minista nke FCT na Naịjịria, na Gọvanọ nke Kaduna Steeti.
Ọrụ edemede
N'afọ 2017, El-Rufai bipụtara An Abundance of Scorpions (Ouida Books), akwụkwọ akụkọ sitere n'ike mmụọ nsọ nke ọrụ afọ ofufo onye edemede ahụ mere n'ụlọ ụmụ mgbei na Abuja, na ọchịchọ ya ide banyere nwa mgbei. E gosipụtara ya na mbipụta 2017 nke Aké Arts and Book Festival.
Ọrụ ebere
Ya na di ya, El-Rufai guzobere Yasmin El-Ru fai Foundation (YELF) n'afọ 2013 iji sọpụrụ nwa ya nwanyị nwụrụ n'ụlọ ya na London n'ọnwa Nọvemba afọ 2011. E bidoro akwụkwọ na-enweghị uru zuru oke na 2017 na ebumnuche nke ịzụlite ihe okike n'ime ụmụaka, "karịsịa nwatakịrị nwanyị, n'agbata afọ asatọ na 19" na ụmụ nwanyị na-eto eto / ndị okenye, na-enye ha "ihe onwunwe na ndị nkuzi na akwụkwọ ha chọrọ iji bulie agụ na ide ha".
Dị ka nwanyị mbụ nke Kaduna Steeti, o jikwa ọfịs ahụ mee ihe maka ebumnuche ọrụ ebere iji baara ndị na-enweghị ihe ùgwù uru, na-enye ndị ọrịa sickle cell ọgwụ na Kaduna.
Arụmụka nkọwa Twitter
N'ọnwa Eprel 2020, El-Rufai, zaghachiri na twitter maka nkwupụta banyere nwa ya nwoke na-eji asụsụ na iyi egwu nke ime ihe ike mmekọahụ megide onye nkatọ n'oge arụmụka na netwọk mmekọrịta na "Sow the wind, reap the whirlwind. Ihe niile ziri ezi n'ịhụnanya na agha. " Okwu ndị ahụ kpatara ọtụtụ mmeghachi omume na mgbasa ozi mmekọrịta, gụnyere na Brittle Paper, magazin akwụkwọ, ebe esemokwu nchịkọta akụkọ n'etiti ndị editọ banyere otu esi ewepụta akụkọ ahụ dugara na ọpụpụ nke osote onye nchịkọta akụkọ. El-Rufai mechara rịọ mgbaghara maka nkwupụta ya, na-ekwu na ọ ghọtahie esemokwu mbụ ahụ ma "ọ gaghị anabata mmetọ mmekọahụ n'ụdị ma ọ bụ ụdị ọ bụla". O mechara yie egwu ịgba ndị otu ahụ bọrọ ya ebubo na ọ kwadoro okwu mmetọ nwa ya nwoke.
Oge Ngwunari (relay)
Ógè Ngwunari bụ ihe omume relay eji kwalite mkparịta ụka banyéré mgbanwe ihu igwe. Ọ bụ ihe kachasị ogologo na-enweghị nkwụsịtụ nke ndị na-agba ọsọ, ndị na-anya ịnyịnya ígwè na ndị ọrụ ụgbọ mmiri na-arụkọ ọrụ ọnụ iji gafee mkpara aka na aka site na COP26 na Glasgow ruo COP27 na Sharm El Sheikh. Ogwe ahụ na-agagharị na mba iri na asatọ: UK, France, Belgium, Netherlands, Germany, Austria, Italy, Slovenia, Croatia, Bosnia na Herzegovina, Montenegro, Albania, Greece, Cyprus, Israel na Egypt. Njem nke puku asaa na narị asaa na iri isii kilota (4,826 mi) were ụbọchị iri anọ. thumb|Flag na mkpara
Hadiza Isma El-Rufai
Ihe odide
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ Òtù:1960 births
Afia Schwarzenegger
Afia Schwarzenegger, nke a makwaara dị ka Valentina Nana Agyeiwaa (amụrụ na 14 Febụwarị 1982, Kumasi, Ghana) bụ onye mgbasa ozi Ghana. Ọ bụ onye na-eme ihe ememe ụtụtụ nke ụlọọrụ mgbasa ozi Okay FM Yewo Krom na UTV Ghana's Kokooko show, a chụpụrụ ya n'ụlọ ọrụ ndị ahụ maka ebubo na ọ na-emebi ihe. Ọ bụ C.E.O. nke Schwar TV na YouTube; Ọ bụkwa onye isi oche nke QAS purified water, onye na-elekọta ihe ngosi nri ụtụtụ ma họpụta ya dị ka onye nnọchi anya ụmụ mgbei na Ghana site na Association of Children Homes and Orphanages in Ghana. Ọ bụkwa onye guzobere ntọala Leave2Live, otu nkwado ime ike n'ụlọ na onye guzobere Otaawon Street Ministry, otu na-abaghị uru nke na-enye obere  ùgwù na Ghana Aflegeia arụkwa ọrụ maka FM Africa. Ọ bịara n'ihu ọha site na usoro TV Afia Schwarzenegger nke Deloris Frimpong Manso mepụtara.
Ebensidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Laura Nikolich
Laura Nikolich bụ onye na emepụta egwuregwu na onye na eme mmemme nke rụrụ ọrụ maka Parker Brothers na mbido afọ 1980 ebe ọ bụ naanị onye mmepe maka egwuregwu Atari 2600 nke 1982 Spider-Man ma hazie mbipụta ColecoVision nke Frogger II: ThreeeDeep!.
Laura Nikolich graduated in 1976 with a bachelor's degree in engineering technology from University of South Florida. She learned assembly language, which she used for pager technology at Motorola. Real-time programming in assembly language gave her skills useful for the emerging video game industry.
Mgbe Spider-Man gasịrị, Nikolich mepụ tara egwuregwu Care Bears, nke a na-ewe pụtaghị. A kwụsịrị egwuregwu ahụ n'ihi na, dị ka Nikolich si kwuo, ahịa amaghị ihe ha chọrọ. Nikolich nwere obi ụtọ maka ọrụ ya na Care Bears n'ihi ihe ịma aka ya. Ọrụ ya n'ịchịkwa sprites mere ka ihe osise ahụ dịkwuo ndụ ma na-amasị ndị mmadụ.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Hadiza Lantana Oboh
Hadiza Lantana Oboh (1959-191998) bụ onye Naịjiria na-anya ụgbọelu. Ọ bụ nwanyị mbụ na naanị nwanyị na-anya ụgbọelu maka Nigeria Airways. E gburu ya na 8 Febụwarị n'ụlọ ya, n'ihe a na-enyo enyo na ọ bụ ndị ọrụ ụlọ ya.
Ndụ
Oboh anọwo na-efe ụgbọ elu maka ụlọ ọrụ ụgbọ elu ọzọ ruo afọ ole na ole tupu ọ kwaga ịrụ ọrụ na Nigeria Airways. Ọ maliteré na Nigeria Airways dị ka onye isi ụgbọ elu na Boeing 737-200.
Ọnwụ
Hadiza Lantana Oboh dị afọ iri atọ na itoolu mgbe e gburu ya. Ndị uwe ojii hụrụ ozu ya rere ure n'ime tankị septịc n'ụlọ ya mgbe ha jidere onye na-elekọta ubi ya maka ịnwa ire ihe ndị nke ya. E boro ọtụtụ ndị ọrụ ụlọ Oboh ebubo igbu ọchụ ma hapụ ha na mgbapụta. Ha furu efu, ma mesịa gosipụta na ha nyere adreesị ụgha.
Jimi language (Cameroon)
Jimi (Djimi), nke a makwaara dị ka Jimjimən na 'Um Falin, bụ asụsụ Chadic a na-asụ na Cameroon na ote aka mpaghara Ugwu na ókèala Naijiria na gburugburu Bourrha. Olumba ndị a bụ Djimi, Jimo, Malabu, Wadi, na Zumo.
A na-asụ Jimjimén na Bourrha, ngalaba mpaghara ote aka Ugwu.
Indaba
An indaba (/ɪnˈdɑːbə/; Nkọwa okwu Xhosa: [índangaʹːɓa]) bụ nnọkọ dị mkpa nkè izinDuna (ndị isi) nkè ndị Zulu na ndị Xhosa nke South Africa. (Ndị Swazi na-emekwa nzukọ ndị dị otú ahụ, ndị na-ezo áká ya na ha site yna iji indzaba.) Indabas nwèrè ike ịgụnye naanị izinDuna nkè otú obodo, mà ọ bụ enwere ike ịme há ná ndị nnọchi ányá ọbọdọ ndị ọzọ.
Ókwú "Indaba" sitere n'asụsụ Zulu na Xhosa. Ọ pụtara "azụmahịa" mà ọ bụ "ihe".
Asafa Powell
thumb|upright|Asafa Powell na [[Internationales Stadionfest|ISTAF na Berlin, afọ 2006]]
Asafa Powell C.D (múrú na Önwa iri na abụọ 23, 1982) bu onye Jamaikạ na gbá ósó ne mekarí ogologo meters 100. Ó jịrị ishi na uwà maka m 100 na oge 2005 nke Önwa ano rúrú Önwa isé na afọ 2008. O ji oge nkeji 9.77 na 9.74 na afọ ndi áhu I gbá chá meters 100 nke ndi áhù. Powell ka na gbafé nkeji-10 na ósó od di, nke ya kári nke ukwu nke ya bu nkeji 9.72 bu nke ósisó na uwa nke ano na mme mme nkáa.
Powell mèchàrà na 100 m na Olympics nke Athens 2004 na Olympics nke Beijing 2008, mànà o mèchagì otú o né me ihe omá na mgbe mbu nga, o mechàra gbá isé na oge abụọ. Máná ö mẹrịrị aghirigha ólạedọ na ö mèrè nke íshí uwà na nke Olympic na meters nke 100 × 4 ya na otú Jamaikạ na Beijing. Na Íméríré Osaka nke Uwà 2007 ö nwètèrè aghirigha oze na ólạóchá na meters 100 na meters 4 × 100 na ö mèrè nke oma na Mgbá Commonwealth, ébé o nwètèrè olạedạ nke abụọ na ólạocha otụ. Na Ímérírí Uwà 2009 o nwètèkwàrà aghirigha oze na meters 100 na ólạedọ na meters 4 × 100. Powell gbúfùrù na Mmecha ígbágbá Uwa IAAF mgbe isé na ó bu onye jí ishi meters 100 na mme mme nke áhù.
Òtù:Ndi Jamaikạ
Gabuza
Gabuza bụ aha nna. Ndị ama ama nwere aha nna a gụnyere:
Patience Torlowei
Patience Torlowei (a mụrụ n'ụbọchị nke 24 n'ọnwa Julaị n'afọ 1964) bụ onye Naijiria na-emepụta ejiji. Ọ bụ onye kéré "Esther Dress", nke mbụ nke ejiji nke sonyere Smithsonian Institution's National Museum of African Art's permanent collection.
Ọrụ
Uwe nke Torlowei, Esther, mere ugbu a bụ nke National Museum of African Art (NMAA) na Washington, D.C.; ọ bụ nke mbụ nke haute couture ịbanye na nchịkọta ihe ngosi nka. Ọ na-egosi ihe nkiri nke mmanụ na diamond na nke agha, a na-ejikwa ihe dị iche iche gụnyere ákwà ọla edo. E gosipụtara ibe a na mbụ na ihe ngosi ejiji na ụlọ ngosi ihe mgbe ochie na 2014. E tinyere Torlowei na ihe ngosi 2019 "Abụ m... Contemporary Women Artists of Africa" na NMAA.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Okpara
Ọkpara bụ ihe ana-akpọ nwa nwoke. Obukwaa aha enwere ike kpo nwa nwoke mbụ amụru na-ezi n'ụlọ. Ebe ụfọdụ na ala igbo, ana akpọ ya diọkpara.
Lee nke ozo
Òtù:Umunna
Saurauia elegans
Saurauia elegans bụ ụdị osisi dị na ezinụlọ Actinidiaceae. A mụrụ ya na Philippines. Na Philippines, a na-akpọkarị ya uyok ma jiri ya mee ihe dị ka ọgwụ ọdịnala maka ọrịa akpa ume nakwa iji chọọ efere nri mma.
Nkọwa
Ọ bụ osisi na-eru mita 20 n'ịdị elu. A na-ekpuchi alaka ya na ntutu siri ike. Akwụkwọ ya dị sentimita 10.2 - 12.7 n'ogologo, 2.7-3.4 sentimita n'obosara n'ala ha ma na-abịa n'otu ebe n'isi ha. Pecioles ya dị sentimita 0.5 n'ogologo. Okooko osisi ya bụ axillary. Ọkpụkpụ ya dị ka oval dị milimita 3.4 n'ogologo. Corolla ya dị milimita 6.8 n'ogologo. O nwere ọtụtụ stamens na ụdị 3. Mkpụrụ ya na-agbaji agbaji ma nwee akụkụ.
Ihe ndị dị ndụ na-amụ nwa
A na-awụfu ntụ ọka nke S. elegans dị ka tetrads na-adịgide adịgide.
Ihe odide
<references group="" responsive="0">
Nri Akịjaịa
Dork Sahygen bụ onye Armenia American na-ahụ màkà ihu igwe. Ọ bụ ónyé nduzi nke Environmental Initiative na Mahadum Lehigh na Bethlehem, Pennsylvania. O mepụtara usoro màkà ịgbakọ nrụgide ikuku nke ụwa n'oge gara-aga, dabere na ọdịiche dị na nha nke ụfụfụ na ugwu mgbawa.
Lycée Français Louis Pasteur de Lagos
Lycée Français Louis Pasteur de Lagos bụ ụlọ akwụkwọ mba France dị na Victoria Island, Lagos, Naijiria. Ụlọ akwụkwọ ahụ nwere ọkwa praịmarị na sekọndrị.
Nri Akịjaịa
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Lycée Français Louis Pasteur de Lagos
Akụkọ ihe mere eme
E hiwere French School of Lagos n'afọ 1958 site na Association Française du Nigeria (AFN). Tupu e wuo ụlọ akwụkwọ dị ugbu a na 1987 site n'enyemaka nke French Ministry of Foreign Affairs, ọ kwagara ọtụtụ ebe na Ikoyi na Victoria Island. AFN bụ òtù na-enweghị uru, otu ndị nlekọta nke bụ ụlọ ọrụ ụlọ akwụkwọ nke ụlọ akwụkwọ onwe onye a. Ndị nne na nna bụ ndị otu ahụ ma họpụta ndị nne na nna n'etiti ha ka ha guzobe kọmitii njikwa.
Site na nkwekọrịta a bịanyere aka na 2002 na Agency for French Education Abroad (AEFE; French: Agence pour l'enseignement français à l'étranger), ụlọ ọrụ nke French Ministry of the Foreign Affairs, ụlọ akwụkwọ ahụ jikọtara ya na ndị ọchịchị France nke na-enye ya nkwado ego. Dabere na nkwekọrịta ahụ, ụlọ akwụkwọ ahụ na-enye akara na diplọma French na-enye ohere maka ọmụmụ post-gụsịrị akwụkwọ na mahadum French na mahadum ndị ọzọ dị na Europe yana Quebec, Canada. (Lycee Francais nke Lagos bụ otu n'ime ụlọ akwụkwọ 494 dabere na AEFE n'ụwa.)
N'afọ 1997, ụlọ akwụkwọ French ghọrọ "Lycee Français". E mere mgbatị nke ụlọ dị ugbu a na 1998 na 2004.
Ihe owuwu
Lycée Français Louis Pasteur nwere ụlọ atọ, ogige abụọ, na ebe egwuregwu atọ.
Otu isi ụlọ nwere klas, ụlọ nyocha, CDI na BCD (ọbá akwụkwọ ụlọ akwụkwọ), nchịkwa, ụlọ nzukọ.
Otu ụlọ nwere "Salle des Droits de l São Hum" nke bụ ụlọ nzukọ eji eme ihe ngosi niile (ihe nkiri, ihe ngosi, nnukwu nzukọ, wdg) na maka ụfọdụ asọmpi egwuregwu ma ọ bụ ọzụzụ (egwuregwu mmega ahụ, karate, fencing, wdg.Ọ dị iche iche Ikike ya bụ ihe dị ka oche narị abụọ. N'akụkụ, e nwere ụlọ oriri ọhụrụ, ebe ụmụ akwụkwọ na ndị nkuzi nwere ike ịzụta nri ma ọ bụ ihe oriri.
Ycee
YCee
Ycee na Flytime Promotions na Disemba 2017
Nkọwa Onwe
Aha	Oludemilade Martin Alejo
Amaara ya dịka	Zaheer
Amụrụ ya na	Jenuwarị 29, 1993 (afọ 27)
Legọọs Steeti, Naịjirịa
Nkenụụdị
Afuropọpụ
hipụ-họpụ
Rapa
otii egwu
odee egwu
Ngwa egwu
Olu
rapụ
Afọ ọ nọ ọrụ	2012–ugbua
Lebeelụ
ANBT (kịta)
Tinny (mbụ)
Sony (mbụ)
Ndị egwu
Olamide
Bella Alubo Oludemilade Martin Alejo (amụrụ ya na Jenụwarị 29, 1993), onye ama ama dịka Ycee (nke akpọkwara aha ya YCee ), bụ onye egwu Naịjirịa, onye otii egwu na onye na-ede egwu. Ọ wubelụ ewu mgbe o tisiri "Condo", nke gosipụtara Patoranking, nke mere ka ọ nwee nhọpụta abụọ na 2015 "Nigeria Entertainment Awards". A họpụtakwara ya maka Onye egwu kachasị mma na Afrịka Pọpụ na 2015 "All Africa Music Awards" na nke "Next Rated"  na "The Headies" 2016. Ycee bịanyere aka na ndekọ na Sony Music na Ọktoba 2016, mana ọ kwụsịrị nkwekọrịta ya na akara ahụ na Febuwarị 2018.
Ọrụ
Ycee rere nnukwu egwu na O2 Academy Islington na 12 Jenụwarị 2018. Egwu ahụ gosipụtara arụmọrụ ndị ọzọ site n'aka ndị ọchụnta ego ya Bella Alubo, Sona, Eugy, Ms. Banks na Flosha. Na 15 Jenụwarị 2019, ọ kwupụtara na Instagram na ọ hapụgo Tinny Entertainment. O kwupụtakwara mwepụta nke ndekọ lebelụ ya bụ ANBT, nke mkpọru aha ya bụ Ain't Nobody Badder Than.
Ycee wepụtara studio abọm mbụ ya Ycee vs Zaheer na 8 Nọvemba 2019. Ọ bụ ngwakọta nke hipụ-họpụ, ọnyà, Afurobiiti, Afuro-haọsụ, haịphi, R&B na alte. Abọm ahụ sochiri egwu 8 mpụta mbụ EP First Wave (2017) na ya ntikọta EP nke Bella Alubo, akpọrọ Late Night Vibrations (2018). Onye mepụtara abọm ahụ bụ Adey, Jay Bidz, Ballertosh, Fanatix, BeatsbyKarma, Syn X, Krizbeatz, Jay Popping, Buzzin Producer, AP Da Don, Abụọ asaa, Elmore, Willis Nye Dem na KO Ọ na-egosipụta mmekorita ya na Davido, Niniola, Phyno, Ms. Banks na Dapo Tuburna.
N'ime oge ọrụ ya na kemgbe ọ ghọrọ onye ama ama, Ycee gosipụtara na ọmarịcha ihe ndekọ iji gbakepụ dịka ndị egwu na-amalite ọhụrụ. O gosipụtara na ihe ndekọ iji mepụta aha onye lebeelụ ya bụ Dapo Turbuna " Nothing " Rimisi na 2016, otu lebeelụ ya Bella na Redio na 2017 tupu ịga n'ihu ịmepụta nkwonkwo EP ya na ya (Late Night Vibrations ). Ycee gosipụtara na Big Man Doingz nke Arosino n'akụkụ Dapo Tuburna na Karma. Ụfọdụ na-ekwu na ọ bụ ụzọ ya isi nyeghachi ndị omenkà ọhụrụ n'ihi mgbe ọ natara njedebe mmetụta dị otu a site n'aka Olamide na rimisi ya na Jagaban, ihe ịga nke ọma ya na egwu buputere ya n'ụwa.
Nsidee
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Anthony Ramos (artist)
Anthony Ramos bụ ónyé America na-ese vidio, ónyé na-eme ihe nkiri na onye na-ese ihe. A mụrụ ya na 1944 na Providence, Rhode Island, ma biri na South nke France.
Agụmakwụkwọ, onyinye na ọrụ mbụ
Tupu ọ nata M.F.A. site na California Institute of the Arts ọ gụrụ ihe osise na Mahadum Southern Illinois. Ọ bụ ónyé na-enyere Allan Kaprow aka na gụsịrị akwụkwọ. Onye jụrụ n'ihi akọ na uche, a tụrụ Ramos mkpọrọ ọnwa iri na asatọ màkà izere draft.
Na mbido ọrụ ya, ọ natara National Endowment for the Arts Visual Arts Fellowship, Rockefeller Foundation Fellowsship, na Aspen Fellowships site na Aspen Institute. N'ime afọ 1970 na 1980, Ramos gàrà Europe, Africa, China na Middle East. O dèrè njedebe nke ọchịchị Portugal na Cape Verde na Guinea-Bissau. Ọ nọ na Tehran n'oge nsogbu ndị e jidere n'Iran n'afọ 1980.
Ihe ngosi na ihe ngosi
E gosipụtara ọrụ vidio nke Ramos na
Ozizi na eserese
Anthony Ramos kụziri na Rhode Island School of Design, Mahadum New York, na Mahadum California na San Diego, n'etiti ndị ọzọ. Kemgbe ngwụcha afọ 1980 ọ na-arụ ọrụ na eserese. Ọtụtụ ebe mbà ụwa gosipụtara ọrụ ya, n'etiti ha American Jazz Museum na Bruce R. Watkins Cultural Center, Kansas City; Biennale de Dakar, Senegal.
Karim El-Khebir
Karim El-Khebir (nke e nwekwara ike isupe ka Karim El-Khebyr; amụrụ ya na 4 Mee 1974 na Niger ) bụ onye Nigerien lara ezumike nká na-agba bọọlụ nke na-arụ ọrụ ugbu a dị ka onye isi nchịkwa nke NDC Angers reserves na obodo ya.
Edensibia
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Rolande Tokpoledo
Houane Rolande Tokpoledo (amụrụ na 15 Disemba 1992), nke a maara dị ka Rolande Tok poledo, bụ onye na-agba bọọlụ na Ivorian nke na-agba dịka onye na-echebe etiti. Ọ bụ onye otu ụmụ nwanyị mba Ivory Coast. A na-akpọ ya Tiotine, iji sọpụrụ onye obodo ya, onye na-agba bọọlụ nwoke nwụrụ anwụ Cheick Tioté, onye gbara otu ọnọdụ ya.
Ihe odide
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Judith Sephuma
thumb|áká_ịkẹngạ Judith Sephuma (a mụrụ n'abalị iri abụọ na iteghete nke ọnwa Juun n'afọ 1974) bụ onye South Africa na-agụ egwu jazz na Afro-pop.
Akụkọ ndụ
A mụrụ ya na Seshego, a zụlitere ya na Polokwane, Limpopo, o wee kwaga Cape Town n'afọ 1994 iji nweta ọmụmụ dị ka onye na-agụ egwú jazz. N'afọ 1997, ọ gụsịrị akwụkwọ na Mahadum nke Cape Town na mmụta Performer Diploma na Jazz wee gaa n'ihu na ọmụmụ ihe. N'afọ 1999, ọ meriri "Best Jazz Vocalist" na asọmpi Old Mutual Jazz Into The Future wee bịanye aka nkwekọrịta na ngalaba BMG nke Africa
Abọm mbụ ya bụ A Cry, A Smile, A Dance (2001) bụ nke a nabatara nke ọma ma soro ya na New Beginnings n'afọ 2005. Abọm ya ndị ọzọ gụnyere Change is Here (2008), I Am A Living Testimony (2011), A Legacy Live in Concert (2012; CD na DVD), na abọm ozioma mbụ ya nke afọ 2013 nke akpọrọ The Experience LIVE in Concert na ụfọdụ egwu nke Wilson Joel mepụtara (CD na DVD). N'afọ 2015 ọ wepụtara abọm ya One Word, nke ọ kọwara dị ka Afro-Funk Jazz. E wepụtara abọm ikpeazụ ya, My Worship - Live, n'afọ 2017.
A na-edekọ ma na-ere ya site na akara ndekọ ónwè na  ònwé ya, Lalomba Music.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Gbadamosi
Gbadamosi bụ aha nna. Ndị ama ama nwere aha nna a gụnyere:,
Wiki
Wikis nwere ike ịdị na-arụ otu ebumnuche, na n'ọnọdụ ndị dị otú ahụ, ndị ọrụ na-eji ikike nchịkọta akụkọ ha wepụ ihe ndị a na-ewere dị ka "enweghị isiokwu". Nke a bụ ihe gbasara akwụkwọ nkà ihe na-arụkọ ọrụ ọnụ Wikipedia. N'ụzọ dị iche, ebumnuche mepere emepe wiki na-anabata ọdịnaya na-enweghị iwu siri ike maka otu esi ahazi ọdịnaya.
Ward Cunningham, onye mepụtara sọftụwia wiki nke mbụ, WikiWikiWeb, kọwara ya na mbụ dị ka "data data ịntanetị kachasị mfe nke nwere ike ịrụ ọrụ." "Wiki" ( ma ọ bụ ) bụ okwu Hawaii maka "ngwa ngwa". Ward Cunningham malitere imepe WikiWikiWeb na 1994, wee tinye ya. na Internet domain c2.com na 25 Maach 1995. Ọ bụ Cunningham kpọrọ ya, bụ onye chetara Honolulu International Airport onye ọrụ na-arụ ọrụ na-agwa ya ka ọ gaa. Were ụgbọ ala ụgbọ ala "Wiki Wiki" nke na-aga n'etiti ọdụ ụgbọ elu. Dị ka Cunningham si kwuo, "Ahọọrọ m wiki-wiki ka ọ bụrụ ihe ngbanwe maka 'ngwa ngwa' wee si otú ahụ zere ịkpọ aha ihe a ngwa-web."
Cunningham bụ akụkụ nke Apple Vannevar Bush site n'ikwe ka ndị ọrụ "na-ekwu okwu ma gbanwee ederede ibe ha"
N'agbanyeghị ojiji Cunningham ji okwu ahụ, mmalite nke aha wiki na azụmaahịa nwere ike ị nweta na US mbụ. Akara ahia na aha "wiki", nke etinyere otu afọ tupu Ward Cunningham amalite imepe WikiWikiWeb na 1994 site n'aka otu ụlọ ọrụ a na-akpọ WikiDigs na Van Nuys, California na 12 Julaị 1993. Akara ụghalaahịa izizi maka "wiki" ka ejiri kọwaa ụdị mkpuchi na-abụghị igwe eji achịkọta na ịzụ ahịa. Otú ọ dị, December 1994 gbahapụrụ akara ahụ n'ihi enweghị ike iji akara ahụ na azụmahịa, na-emeghe ụzọ maka mgbasawanye. nnabata nke okwu na ụlọ ọrụ kọmputa.
Na mbido 2000s, wiki na-abawanye na ụlọ ọrụ dị ka ngwanrọ na-emekọ ihe ọnụ. Ojiji ndị a na-ejikarị gụnyere nzikọrịta ozi oru ngo, intranets, na akwụkwọ, na mbụ maka ndị ọrụ nka. Taa ụfọdụ ụlọ ọrụ na-eji wiki dị ka sọftụwia ha na-emekọrịta ihe yana dị ka nnọchi static intranet, ụfọdụ ụlọ akwụkwọ na mahadum na-eji wiki kwalite mmụta otu. Enwere ike inwe nnukwu ojiji wiki n'azụ [firewall]] karịa na ịntanetị ọha.
==Ụdị njirimara
Ward Cunningham, na onye na-ede akwụkwọ Bo Leuf, n'akwụkwọ ha The Wiki Way: Quick Collaboration on the Web kọwara isi okwu nke echiche Wiki dị ka ndị a:
Wiki na-enyere aka ijikọ aka dee akwụkwọ, na sasusu akara site na iji ihe nchọgharị weebụ. A na-akpọ otu ibe dị na webụsaịtị wiki dị ka “ibe wiki”, ebe mkpokọta ibe niile nke hyperlink na-ejikọ nke ọma bụ “wiki”. Wiki bụ n'ezie nchekwa data
. |}}
Security
The open philosophy of most wikis, allowing anyone to edit content, does not ensure that every editor is well-meaning. Vandalism can be a major problem. In larger wiki sites, such as those run by the Wikimedia Foundation, vandalism can go unnoticed for a period of time. Wikis by their very nature are susceptible to intentional disruption, known as "trolling". Wikis tend to take a soft security<ref name="soft sỌnụ ego mmebi nke wiki na-enweta dabere n'otú e si emeghe wiki. Dịka ọmụmaatụ, ụfọdụ wiki na-ekwe ka ndị ọrụ na-edebanyeghị aha, nke IP address na-akọwa, ka ha dezie ọdịnaya, ebe ndị ọzọ na-ejedebe naanị ndị ọrụ debanyere aha. Ọtụtụ wiki na-enye ohere edezi aha na-enweghị akaụntụ, mana na-enye ndị ọrụ edebanyere aha ọrụ ndezi ọzọ; n'ọtụtụ wiki, ịghọ onye ọrụ edebanyere aha bụ usoro dị mkpụmkpụ ma dị mfe. Ụfọdụ wiki chọrọ oge echere agbakwunyere tupu ịnweta ụfọdụ ngwaọrụ. Dịka ọmụmaatụ, na Wikipedia Bekee, ndị ọrụ debanyere aha nwere ike ịnyegharị ibe ha aha ma ọ bụrụ na akaụntụ ha dị opekata mpe ụbọchị anọ. Wiki ndị ọzọ dị ka Portuguese Wikipedia na-eji ihe ndezi chọrọ karịa oge achọrọ, na-enye mgbakwunye ngwaọrụ mgbe onye ọrụ mezichara ọnụọgụ ndezi iji gosipụta ntụkwasị obi na uru ha dị ka onye ndezi. N'ụzọ bụ isi, wiki "mechiri emechi" na-adịkwa nchebe ma bụrụ ndị a pụrụ ịdabere na ya mana ha na-eto nwayọọ nwayọọ, ebe ọtụtụ wikis na-emeghe na-eto n'ike n'ike mana na-ebute ịbụ ihe mgbaru ọsọ dị mfe maka imebi ihe. Ihe atụ doro anya nke a ga-abụ nke Wikipedia na Citizendium. Nke mbụ mepere emepe nke ukwuu, na-enye onye ọ bụla nwere kọmputa na ịntanetị ohere dezie ya, na-eme ka ọ na-eto ngwa ngwa, ebe nke ikpeazụ chọrọ ezigbo aha ndị ọrụ na [[biography] nke onwe ha, na-emetụta uto nke wiki mana imepụta ya. ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ "ihe mebiri emebi" ambiance.
Otu ụzọ e si achọta wiki na otu isiokwu bụ ịgbaso netwọk wiki-node site na wiki gaa na wiki; nke ọzọ bụ ịga Wiki "njegharị ụgbọ ala", dịka ọmụmaatụ:. Aha ngalaba nwere "wiki" na-eto eto na ewu ewu iji kwado niche ndị akọwapụtara.
Ogbe ndị ọrụ
Ọtụtụ wiki obodo bụ nke nzuzo, ọkachasị n'ime ụlọ ọrụ. A na-ejikarị ha dị ka internal documentation maka sistemu na ngwa n'ime ụlọ.
Enwekwara WikiNodes nke bụ ibe na wiki na-akọwa wiki nwere njikọ. A na-ahazikarị ha dị ka ndị agbata obi na ndị nnọchiteanya. Wiki onye agbata obi bụ naanị wiki nwere ike kparịta ọdịnaya yiri ya ma ọ bụ nwee mmasị ọzọ. Wiki onye nnọchiteanya bụ wiki nke kwetara ka enyefe ụfọdụ ọdịnaya na wiki ahụ.
Maka ndị nwere mmasị ịmepụta wiki nke ha, enwere "wiki farms" dị n'ihu ọha, ụfọdụ n'ime ha nwekwara ike ime wiki nke nzuzo, nke echekwara paswọọdụ. PBwiki, Socialtext, Wetpaint, na Wikia bụ ihe atụ ama ama nke ọrụ dị otú ahụ. Maka ozi ndị ọzọ, lee ndepụta nke ugbo wiki. Rịba ama na ugbo wiki efu na-enwekarị mgbasa ozi na ibe ọ bụla.
Ogbe nyocha
Wiki bụ isiokwu na-arụsi ọrụ ike nke nyocha. Nzukọ wiki abụọ ama ama bụ
N'ime edemede nke 2009 maka akwụkwọ akụkọ agụmakwụkwọ London Times Higher, onye ọkà ihe ọmụma Martin Cohen buru amụma na ihe nlereanya 'n'okpuru' a ga-emesịa karịa "ọbá akwụkwọ nke Ọmụma Niile" dị ka Wikipedia na Citizendium.
External links
Òtù:Self-organization Òtù:Social information processing Òtù:Hypertext Òtù:Human-computer interaction Òtù:Wikipedia Òtù:Intanet
Majid Michel
Majid Michel (a mụrụ na 22 Septemba 1980) bụ onye Ghana na-eme ihe nkiri, ihe nlereanya, onye telivishọn, onye na-ezisa ozi ọma na onye enyemaka. O nwetara nhọpụta maka onye na-eme ihe nkiri kachasị mma na ọrụ na Africa Movie Academy Awards n'afọ 2009, 2010, 2011, 2012, 2014 na 2017. O mechara nweta ihe nrite ahụ n'afọ 2012 mgbe ahọpụtarachara ya ugboro atọ
Mmalite ndụ
A mụrụ Michel na Cantonments, nke dị n'ime ime obodo Ghana bụ Accra. Nwa nke nna Lebanon na nne Ghana, ya na ụmụnne ya itoolu tolitere na Accra. Ọ gara ụlọ akwụkwọ praịmarị St. Theresa, ma mesịa, ụlọ akwụkwọ Mfantsipim, ụlọ akwụkwọ Van Vicker na nke onye bụbu odeakwụkwọ ukwu nke United Nations Kofi Annan. N'ụlọ akwụkwọ sekọndrị, Michel na-arụsi ọrụ ike na ihe nkiri ma bụrụ onye otu Drama Club nke ụlọ akwụkwọ ahụ. Dịka onye otu klọb ihe nkiri, ọ natara onyinye kacha mma n'otu n'ime ihe nkiri ha na Emancipation Day na Cape Coast, Ghana.
Ọrụ
Michel banyere n'ihe nkiri ọkachamara site na nyocha maka ụlọ ọrụ na-eme ihe ngosi; onye agbata obi kpọbatara ya na ụlọ ọrụ ahụ. A kpọrọ ya ka ọ sonye n'ụlọ ọrụ na-ahụ maka ịme ihe ngosi, Super Model Agency, n'iwu nke onye agbata obi ya. Ọ pụtara na usoro telivishọn Things We Do for Love, na-enweta aha njirimara ya "Shaker" na set. Ọrụ ya na Things We Do for Love bụ nke nwata nwoke Lebanon ga-arụ, Michel na-ekwukwa na e nyere ya ọrụ ahụ n'ihi ihe nketa Lebanon ya. N'ajụjụ ọnụ ya na Star FM Ghana n'afọ 2017, Majid kọwara na ọ nwetaghị ọrụ maka ihe nkiri mbụ ọ nyochara n'ihi ọrụ adịghị mma site n'aka ya, na-akọwa "obi ụtọ ya maka ime ihe nkiri" dịka ihe mere ka ọ nọgide na-aga n'ihu na ụlọ ọrụ ihe nkiri.
N'afọ 2008, Michel pụtara dịka onye ndu na ihe nkiri Agony of the Christ, nke natara nhọpụta asaa na Africa Movie Academy Awards n'afọ 2009. N'ọnwa Ọktọba afọ 2017, Majid kpughere na a na-akwụ ya ma ọ dịkarịa ala $ 15,000 maka ọrụ na ihe nkiri, o kpughekwara na ọ nwetara ihe ruru $ 35,000 iji mee ihe nkiri. N'afọ 2016, Majid kọwara na n'agbanyeghị na ọ na-arụkarị ọrụ ịhụnanya na ihe nkiri, ya na onye na-eme ihe nkiri enwetụbeghị mmekọahụ. N'ọnwa Ọktọba afọ 2017, Majid kọwara n'ajụjụ ọnụ redio na n'ihi nkwenkwe okpukpe ya, ọ gaghịzi anabata akụkụ ihe nkiri nke chọrọ ka ọ susuo ọnụ na set.
Ndụ onwe
Majid Michel lụrụ nwunye ma nwee ụmụ atọ. Na 19 Nọvemba 2015, o kpughere na nwunye ya nke afọ iri bụ onye kpatara ihe ịga nke ọma ya. Ọ na-ezo aka naanị Chineke n'ihu ya. O kwughachiri nkwa alụmdi na nwunye ya n'otu afọ ahụ.
Majid bụ Onye Kraịst a mụrụ ọzọ. Na 4 Ọktọba 2016, ọ bụ onye ozi ọbịa na ụka obodo ebe ọ na-akọrọ okwu ahụ ma napụta ndị mmadụ. Mgbe ọ na-agwa Joy F.M na Ghana okwu, Majid kọwara ndụ ime mmụọ ọhụrụ ya dịka "ezigbo ma sitere n'ike mmụọ nsọ site na nghọta ya site na Bible". Na 1 Eprel 2017, ọ kọwara na mmekọrịta ya na Chineke dị mma efuola ya ụfọdụ ndị enyi ya. Ọ gara n'ihu kwuo na ndị enyi ya ugbu a na-ekpebi naanị site n'ọhụụ sitere n'aka Chineke. N'okwuchukwu nke afọ 2017 na-eme ememe Ista, Majid chịkọtara isi ihe niile nke cruxification nke Kraịst dịka "ịgbagha ịkpa ókè agbụrụ, ịkpọasị, anyaụfụ, ekworo, nganga, agha na ike ndị mmụọ ọjọọ na ndụ dị mfe." N'ọnwa Ọktọba afọ 2017, Majid kwuru na Chineke ejirila ya rụọ ndị mmadụ ọrụ ebube. Na masturbation, Majid kọwara omume ahụ dị ka mmehie n'ebe Chineke nọ. Ọ gara n'ihu kwuo na ọ bụ ihe a na-apụghị izere ezere ka mmadụ tinye aka na omume ahụ ma ọ dịkarịa ala otu ugboro n'oge ndụ ya. O kpughekwara na ọ bụbu onye a tara ahụhụ n'oge ọ dị obere mana ọ na-agba ndị ntorobịa ume ka ha kwụsị ya. N'oge arụmụka mgbasa ozi ọha na eze na Freeze, Majid ekwenyeghị na ọnọdụ Freeze na inye otu ụzọ n'ụzọ iri. Majid rụrụ ụka na inye otu ụzọ n'ụzọ iri abụghị ozizi Agba Ochie. Kama nke ahụ, o kwuru na a ga-enye otu ụzọ n'ụzọ iri na chọọchị iji nyere ndị ogbenye aka.
Njikọ mpụga
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ
Francis Otunta
Francis Ogbonnaya Otunta (29 Eprel 1958 - 30 Machị 2021) bụ onye Naijiria na-eme mgbakọ na mwepụ na onye nchịkwa agụmakwụkwọ. Ọ bụ osote Onye isi oche nke ise nke Mahadum Ọrụ Ugbo Michael Okpara mgbe a họpụtara ya na Disemba 2015.
Ọrụ
Tupu nhọpụta ya dị ka onye isi oche nke ise nke Mahadum Ọrụ Ugbo Michael Okpara, Otunta rụrụ ọrụ dị iche iche dị Ka Prọfesọ nke mgbakọ na mwepụ na Machịbụrụ Benin. Ọ bụkwa onye bụbu Rector nke Akanu Ibiam Federal Polytechnic, Unwana, ọfịs o nwere site na 2006 ruo 2014. Prọfesọ Francis O. Otunta weghaara uwe ndu dị ka osote chancellor nke Mahadum Ọrụ Ugbo nke Michael Okpara, Umudike site na Prọfesọ. Hillary Edeoga n'ụzọ iwu kwadoro na 1 Machị 2016.
Ihe odide
<references group="" responsive="1">
Ndali language
Ndali, ma ọ bụ Chindali, bụ asụsụ Bantu nke ọnụ ọgụgụ ya na-arịwanye elu na ndịda Tanzania nke 150,000 (1987) na n'ebe ugwu Malawi nke 70,000 (2003).
Sukwa, ma ọ bụ Chisukwa, nke a na-asụ na Ugwu Misuku nke ugwu Malawi, nwere njikọ chiri anya na Ndali, asụsụ abụọ ahụ dịkwa nso na Lambya.
Ihe atụ ndị dị n'okpuru ebe a na-abịa n'usoro Lambya, Ndali, Sukwa, na-egosikwa otu okwu:
Alex Pacheco (onye na-eme ngagharị iwe)
Alexander Fernando Pacheco (amụrụ nọnwa Ọgọstụ nafọ 1958) bụ onye America naahụ maka ihe ndị ruuru ụmụ anụmanụ. Ọ bụ onye guzobere 600 Million Dogs, onye guzobere na onye bụbu onyeisi oche nke People for the Ethical Treatment of Animals (PETA) na onye otu ndụmọdụ nke Sea Shepherd Conservation Society.
Pacheco bu ụzọ soro Captain Paul Watson rụọ ọrụ na 1979 nụgbọ mmiri Sea Shepherd gafee Oké Osimiri Atlantic, noge mkpọsa nke mmegide megide Sierra, ụgbọ mmiri naegbu whale nke Portugal. Ma The Sea Shepherd na Sierra mikpuru mgbe ndị ọchịchị Portugal weghaara ha.
Mbido ndụ na agụmakwụkwọ
A mụrụ Pacheco na Joliet, Illinois, mana ya na ezinụlọ ya kwagara Mexico mgbe ọ dị obere, ebe nna ya bụ onye Mexico, onye dọkịta, na nne ya, onye nọọsụ America, zụlitere ya na ụmụnne ya abụọ nakụkụ oké osimiri. Kathy Snow Guillermo dere na Monkey Business (1993) na ndụ Pacheco jupụtara na ụmụ anụmanụ; ụmụ oke bi nosisi rọba dị nihu ya, agwọ naehi ụra nazụ nkume ndị dị nso, ndị ọkụ azụ naadọkpụ dolphin mgbe niile nime mmiri gaa nụsọ osimiri. Kama igbu anụmanụ maka nri nebe a naegbu anụ, a naegbakarị ezì, ehi, ọkụkọ, na turkey nihu ya.