cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Լազարեթօ, Քերքիրա
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Յոնիական ծովու կղզիներ Ստորոգութիւն:Կղզիներ այբբենական կարգով Ստորոգութիւն:Կղզիներ ըստ երկիրի Ստորոգութիւն:Կղզիներ
Նորվան Արք. Զաքարեան
'''Նորվան Արք. Զաքարեան''' (Պէյրութ, Լիբանան- 1940): Հայաստանեայց Առաքելական եկեղեցւոյ հոգեւորական, Արքեպիսկոպոս, Ֆրանսայի թեմի նախկին առաջնորդ, Արեւմտեան Եւրոպայի Հայրապետական նախկին պատուիրակ :
Կեանքը
Ծնած է Պէյրութ, Լիբանան, 1940-ին: Նախնական կրթութիւնը աւարտելէ ետք յաճախած է Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Դպրեվանքը, ապա իր ուսումը շարունակած է Երուսաղէմի Ս. Յակոբեանց ընծայարանին մէջ:
1967-ին կը մեկնի ֆրանսա, ուր կը մասնագիտանայ աստուածաբանական եւ հայրաբանական գիտութեանց մէջ:
Ան կուսակրօն քահանայ կը ձեռնադրուի 1968-ին:
Գործունէութիւն
Ֆրանսայի Թեմի կազմաւորման եւ հիմնադրութեան մէջ ան կ'ունենայ գործօն դերակատարութիւն:
Ան 45 տարի իր հեզահամբոյր եւ խոնարհ նկարագիրով եւ երկար տարիներու վաստակով կը վայելէ բացառիկ վարկ եւ սէր իր ժողովուրդին կողմէ : Իբրեւ Ֆրանսայի Թեմի Առաջնորդ ապացուցած է իր կարողութիւնները եւ արժեւորած իր հոգեւոր պաշտօնը ու մանաւանդ իր անվերապահ զօրակցութիւնն ու ներդրումը ունեցած է Հայ Դատի աշխատանքներուն մէջ, միշտ համախմբելով բոլորը, բանիւ եւ գործով հանդիսանալով միասնականութեան ջատագովը:
Սեբաստիա
Սեբաստիա, Սվազ, Sivas, Sebastia, Sebastea, Sebasteia, Σεβάστεια), քաղաք Արեւմտեան Հայաստանի մէջ, պատմական Փոքր Հայքի տարածքին, ներկայիս Թուրքիա։ Մինչեւ 1915 թ. հանդիսացած է համանուն նահանգի (վիլայէթի) կեդրոնը։Սեբաստիան Թուրքիոյ Հանրապետութեան 81 քաղաքներէն մինն է: Կը գտնուի Միջին Անատօլեան մարզին: Շրջապատուած է Օրտու, Թօքաթ, Էրզինճան, Մարաշ, Կիրէսուն, Եօզկաթ, Քայսէրի եւ Մալաթիա քաղաքներով: Բնակչութիւնը՝ ։
Պատմութիւն
Հիմնադրուած է մ.թ.ա. I դարուն Փոքր հայքի թագաւորութեան ժամանակ։ Յետագային գտնուած է Պոնտոսի, Հռոէմական կայսրութեան, Բիւզանդիոյ կազմին մէջ։ 1071 թուականին Մանազկերտի ճակատամարտին՝ կրելով պարտութիւն, Բիւզանդիան կը զիջի՝ Սեբաստիան, սելճուք-թուրքերուն։ Իսկ 1408 թուականին քաղաքը կը գրաւուի Օսմանեան թուրքերու կողմէ։ Կամաց-կամաց հելենիստական ազդեցութիւնը կը թուլնայ քաղաքէն ներս։
Անթիկ եւ Միջին Դար
Սեբաստիան ամէնէն կարեւոր քաղաքներէն էր, որ 1059-ին թրքական տոհմը կողոպտեցին քաղաքը: Այդ թուականի Օգոստոս ամսուան էմիրներու շատ մը խումբեր հաւաքուեցան քաղաքը գրաւելէ առաջ: Առաջնապէս թուրքերը վարանած էին թալանել քաղաքը, կարծելով եկեղեցւոյ գմբէթները իբր զինական վրան: Վերջապէս անդրադարձան թէ քաղաքը անպաշտպան էր, քաղաքը այրեցին 8 օրուան մէջ, ջարդեցին բնակչութեան մեծամասնութիւնը եւ շատը գերի տարին։ Քաղաքը Թուրքմէն Տանիշմէնտներու իշխանութեան տակ մտաւ Մանազկերտ Պատերազմէն (1071) վերջ 1155-1192 թուականներու միջեւ: Տանիշմէնտ Կազիի մահէն ետք Սվասը անցաւ Նիզամէթթին Եաղըպասանին, որ գրաւեց քաղաքը Տանիշմէնտի յաջորդներու հետ պատերազմելով: 1174-ին քաղաքը գրաւուեց Սէլջուկ արքայի կողմէ եւ ժամանակի ընթացքին Սվասը Գոնիային հետ գործեց իբրեւ մայրաքաղաք: Սէլջուկի իշխանութեան ժամանակ Սվասը շատ կարեւոր կեդրոն էր Մետաքսի Ճամբայով, Միջնաբերդ ըլլալով նաեւ մզկիթներով եւ մետրեսէներով: Վերջը Սվասը գրաւեցին Իլխանները եւ Էրէթնան:
Քաղաքը գրաւեց Օսմանեան սուլթան Պայէզիտ Ա ը (1389-1402): 1398-ին Թիմուրլէնկը մտաւ Սվաս եւ 1400-ին քանդեց, որ Օսմանեան սուլթանը վերգրաւեց 1408-ին: Օսմանեան իշխանութեան տակ Սվասը գործեց իբր մարզային կեդրոն Րում Վիլայէթի մինչեւ 19րդ դարու վերջաւորութիւնը: Հայ Առաքելական Եկեղեցին հաստատեց 6 եկեղեցիներ որոնք են. Մարիամանա, Սբ. Մինաս, Սբ. Փրկիչ, Սբ. Յակոբ, Սբ. Գեւորգ; 4 վանքեր՝ Սբ. Նշան, Սբ. Հրեշտակապետ, Սբ. Անապետ, Սբ. Հնդրակատար; որբանոց եւ դպրոցներ: Հայ Կաթողիկէ Եկեղեցին եւ լատինը ունէին մէկ եկեղեցի: Կային երկու բողոքական եկեղեցիներ եւ 8 դպրոցներ (որոնք մեծամասնութամբ Ամերիկեան եւ Գերմանական): 1915-էն սկսեալ քաղաքի Քրիստոնիայ ժողովուրդը եղող հայերը (ցեղասպանութիւն) եւ յոյները ջարդուեցան:
Սվասը համաժողովը անցկացուեց 4-11 Սեպտեմբեր 1919-ին Մուսթաֆա Գեմալի ներկայութեամբ: Այս համաժողովը դարձման կէտ մը եղաւ Թուրքիոյ Հանրապետութեան ստեղծման համար:
2 Յուլիս 1993-ին, 37 Ալէվի արուեստական մասնակից մեռան հրդեհի մէջ, աւանդապաշտ իսլամականները այրեցին Մատըմաք Հիւրանոցը:
Կլիման
Սեբաստիան ունի չոր-ամառ ցամաքային կլիմա, ջերմ եւ չոր ամառներ եւ պաղ եւ ձիւնոտ ձմեռներ: Ամենաչոր ամիսներն են Յուլիս եւ Օգոստոս, իսկ ամենաթաց ամիսներն են Ապրիլ եւ Մայիս:
Տնտեսութիւն
Պատմութեան մէջ Սեբաստիան համբաւաւոր էր արմտիքի արտադրութեամբ: 1913-ի տուեալներով Սեբաստիանարտադրած է 79 000 թոն արմտիք: Սեբաստիան ունի հարուստ մրգաստաններ, որ կ‘արտահանէ իր ապրանքները Պոլիս: Նաեւ քաղաքը կ‘արտադրէ ասպաստ եւ պղինձ: 1914-էն առաջ շերամաբծութիւնն ալ զբաղուած տնտեսական ճիւղերէն մէկն է:
Տեսարժան Վայրեր
Կան նաեւ ջերմաղբիւրներ որոնք են. Տաք, Պաղ եւ Քանկալ Պալըքլը Ջերմուկ: Սեբաստիոյ թանգարաններն են. Աթաթիւրք Կոնգրէսը եւ Ազգագրական Թանգարան եւ Սեբաստիա Հնագիտական Թանգարան:
Սփորդ
Ոտնագնդակը ամենաընտրելի սփորդն է քաղաքի համար: Սեբաստիան ունի ֆութպօլային խումբ. Սիվասսբօր, որ իր մարզադաշտն է Սիվաս 4 Սեպտեմբեր Մարզադաշտ:
Տաճարներ
Քաղաքն ունէր մեծ քանակութեամբ եկեղեցիներ, ինչպէս՝ Սուրբ Նշան, Սուրբ Անապատ, Սուրբ Սարգիս, Հրեշատակապետաց, Դերձակի վանք եւ այլն։ Սուրբ Նշանի մէջ կը պահուէին մեծ քանակութեամբ հայկական հին ձեռագիրներ։
Հայոց Ցեղասպանութիւն
Սեբաստիոյ եւ Արեւմտեան Հայաստանի ողջ բնակչութիւնը ենթարկուեցան Համիտեան կոտորածներուն՝ 1895 թուականին եւ Ցեղասպանութեան՝ 1915 - 1923 թուականներուն։ Այդ բոլորին հետեւանքով քաղաքի ողջ հայ բնակչութիւնը ոչնչացուեցաւ, իսկ հայկական դպորցները, տուներն ու տաճարները աւերուեցան։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Արեւմտեան Հայաստանի քաղաքներ Ստորոգութիւն:Թուրքիոյ քաղաքներ
Պայքարը Երկու Ճակատի Վրայ
Ինչպէս բոլոր ժողովուրդներուն մօտ, որոնք դաժան ստրկութիեան մը լուծին տակ ճզմուած են, բայց չեն կորսնցուցած իրենց ինքնագիտակցութիւնը, հայոց մօտ եւս գտնուեցան, նուաստացումի յոռեգոյն շրջաններուն իսկ, իրենց ժողովուրդի ազատագրութեան համար աշխատելու պատրաստ մարդիկ: Մենք արդէն խօսած ենք Իսրայէլ Օրիի գործունէութեան մասին. Ղարաբաղի մելիքներէն մէկուն զաւակը ԺԷ. դարու վերջերուն փորձեց հայկական ազատագրութեան ուղիղները գտնել:
Հայ Յեղափոխական Շարժման Ծնունդը
Հ.Յ.Դաշնակցութիւնը (ընկերվարական-ազգային) շատ չանցած շատ մեծ ազդեցութիւն ձեռք բերաւ Հայաստանի մէջ եւ գաղթաշխարհի, բացի Կիլիկիայէն, ուր Հնչակեան կուսակցութիւնը (սոցիալ-դեմոկրատ) շարունակեց գերիշխել, ինչպէս նաեւ Պաքուի ճարտարարուեստական մեծ կեդրոնին մէջ, զոր Ստալին եւ Ստեփան Շահումեան համայնավարութեան միացումին: Յառաջադէմ գաղափարներով տոգորուած այս կուսակցութեան կողքին, 1908-ին հիմնուեցաւ պահպանողական Ռամկավար ազատական կուսակցութիւնը, որ իր հետեւորդները ունեցաւ ունեւոր շրջանակներէ: 1896-ին, կարգ մը տարրեր, որոնք գրագէտ եւ հրապարակագիր Արփիար Արփիարեանի եւ Լեւոն Փաշալեանի գլխաւորութեամբ հեռացած էին Հնչակեան կուսակցութենէն, հիմնեցին Վերակազմեալ Հնչակեան կուսակցութիւնը: Այս կուսակցութիւնը անդամներ կ'արձանագրէին եւ կը կազմակերպէին քարոզչութեան օճախներ ու համախմբումի կեդրոններ: Ասոնց նպատակն էր պաշտպանել հայ ժողովուրդը բնաջնջումի փորձերուն դէմ եւ Հայաստանը դուրս բերել նուաստացումէ եւ ստրկութենէ: Շնորհիւ այս կուսակցութեանց գործունէութեան, գլխաւորապէս Դաշնակցութեան, որուն ինքնաբուխ կորովը տիրապետեց ժամանակաշրջանին, հայ ժողովուրդը աճող համերաշխութեան մը տպաւորութիւնը ձեռք բերաւ եւ սորվեցաւ ինքզինք զգալ իբրեւ ազգային միաւոր: Ասոնք էին սկզբնական այն պատճառները, որոնք հայ ազգային շարժումը շղթայազերծեցին, շարժում մը՝ որ հայ ժողովուրդին առջեւ պիտի գծէր պատուոյ եւ ազատութեան ճամբան:
Հայոց Օժանդակութիւնը Արեւելքի Ժողովուրդներու Ազատագրութեան
Հայ յեղափոխական շարժումը չսահմանափակուեցաւ հայ ժողովուրդի պաշտպանութեան այս պայքարով: «Հոն ուր աւելի զօրաւոր մը կայ, ըլլալ աւելի տկարի կողքին». այս նշանաբանին հաւատարիմ՝ հայ յեղափոխութիւնը ընդարձակեց իր գործը եւ գործօն աջակցութիւն ցոյց տուաւ Արեւելքի այն ժողովուրդներուն, որոնք կը պայքարէին իրենց երկիրը ազատագրելու համար բռնատիրական վարչակարգէն եւ զայն զօրացնելու՝ օտար կայսերապաշտութեան սպառնալիքին առջեւ: Յաջորդ գլուխներէն մէկուն մէջ պիտի նկարագրենք այն սերտ գործակցութիւնը, որ հայ յեղափոխական կուսակցութիւնները միացուց Երիտասարդ Թուրքերուն, որոնք կը պայքարէին Ապտիւլ Համիտի վարչակարգին դէմ: Բաւականանանք յիշելով հոս այն շատ կարեւոր մասնակցութիւնը, զոր Դաշնակցութիւնը ունեցաւ 1906-1907-ի պարսկական յեղափոխութեան եւ նոր վարչակարգի պաշտպանութեան մէջ:
1906-ին պարսիկ ժողովուրդը ապստամբեցաւ եւ Շահին պարտադրեց ազատական սահմանադրութիւն մը, խորհրդարանով մը: Այս յեղափոխութիւնը գործն էր պարսիկ հայրենասէրներու, որոնք կ'ուզէին վերջ դնել բռնատիրական վարչակարգին եւ վերակենդանացնել Պարսկաստանը, որ կը գտնուէր ռուսական ու անգլիական կայսերապաշտութեանց ցանկութիւններուն սպառնալիքին տակ: Շահի մահէն ետք 1907-ին, իր յաջորդը Մոհամմէտ Ալի, Ռուսիոյ օգնութեամբ փորձեց բացարձակատիրութեան նախկին վարչակարգը հաստատել: Պետական այս հարուածը զայն տէր դարձուց Թեհրանի եւ երկրի կեդրոնին: Սակայն պարսիկ ազատականները շարունակեցին դիմադրութիւնը երկրին մէջ եւ ի վերջոյ յաջողեցան սահմանադրական իրաւակարգ հաստատել, շնորհիւ, մեծ չափով մը, հայ հայրենասէրներու աջակցութեան: Արդարեւ հայ մեծ զինուոր մը՝ Եփրեմն էր (հետագային Եփրեմ Խան), որ դարձաւ պետը Թեհրանը գրաւող սահմանադրական բանակին եւ որ ապա փշրեց յետադիմական ուժերու յարձակողական բոլոր գրոհները: Հայ յեղափոխական շարժումը սահմանադրական բանակին տուաւ բազմաթիւ պետեր, ինչպէս Քեռին, Խեչօն եւ կամաւորներու գունդ մը, որ այս բանակի հոգին դարձաւ եւ զոհուեցաւ առանց սակարկելու: Նոր կառավարութենէն Եփրեմ ստացաւ «սիրտար»-ի (սպարապետ) տիտղոս եւ դարձաւ տեսակ մը նոր վարչակարգի հովանաւորողը: Ինկաւ պատերազմի դաշտին վրայ՝ Պարսկաստանը պաշտպանելով օտար կայսերապաշտութեանց կողմէ ղեկավարուած կոյր ուժերու յարձակումներուն դէմ:
Էմմա Ուաթսըն
Էմմա Շարլոթ Տուէրր Ուաթսըն (Emma Charlotte Duerre Watson, ), անգլիացի դերասանուհի: Ճանաչցուած է որպէս Հերմոյինի Կրէյնճըր, «Հարրի Փոթըր» ֆիլմերուն մէջ։ Էմման այդ դերը ստանձած է 1999 թուականին, երբ ինը տարեկան էր։ Այս դերը խաղցած է 2001-2011 թուականներուն, Տանիէլ Ռատքլիֆի եւ Ռուպերթ Կրինդի հետ: Ֆիլմին մէջ այս դերը խաղալով Էմման մեծ հռչակի տիրացաւ։ Այդ ընթացքին ան ստացաւ 10 միլիոն եւրօ: Ան նաեւ խաղցած է «The Perks of Being A Wallflower» եւ «The Bling Ring» ֆիլմերուն մէջ։ Հարրի Փոթըր Ֆիլմը ցուցադրուեցաւ BBC-էն 2007 թուականի Դեկտեմբերին։
Էմմա Ուաթսընը անցածէ Կինես գիրքի շարքերուն որպէս ամենաերիտասարդ դերասանուհի:
Նաեւ 2009 թուականին անցած է Կինես գիրքի շարքերուն որպէս ամենաբարձր վարձատրուող տասնամեայ դերասանուհի։
Մանկութիւն եւ պատանեկութիւն
Ծնած է Փարիզի մէջ՝ անգլիացի փաստաբանի ընտանիքի մէջ։ Անունը ստացած է իր հօր տատիկէն, որ ունի ֆրանսական ծագում։
Հինգ տարի ապրելէ ետք Ֆրանսայի մէջ իր ծնողներուն հետ, Հինգ տարեկան հասակին Էմման եւ իր ընտանիքը կը տեղափոխուին Անգլիայի Օկսֆորդշիր քաղաքը։ Անոր ծնողները՝ Ժաքլին եւ Գրիս Ուաթսընները բաժանուեցան, եւ Էմման սկսաւ ապրիլ իր մօր եւ միջնեկ եղբօր՝ Ալեքսի հետ։
Նախնական կրթութիւնը ստացած է Օքսֆորտի Դրեգոն դպրոցին մէջ՝ Արդէն 6 տարեկանին Էմման որոշած է դերասանուհի դառնալ։ Դպրոցին մէջ խաղցած է շատ ներկայացումներու մէջ՝ որպէս գլխաւոր դերակատար։ Երբ Ան տասը տարեկան կ'ըլլայ, դպրոցի ներկայացումները կազմակերպող ուսուցչուհին անոր խորհուրդ կու տայ որ մասնակցի «Հարրի Փոթըրը եւ փիլիսոփայական քարը» ֆիլմի փորձերուն՝ Հերմոյինի Կրէյնճըր դերին համար:Անսպասելիօրէն Էմման յաղթեց։ Այդ պահէն ետք անոր ամբողջ կեանքը կապուեցաւ Հարրի Փոթըրի հետ։
Աւարտած է Խիտինկօսքույու աղջիկներու դպրոցը։ 2008 թուականին աւարտած է դերասանական ամառնային դասընթացքները RADA-ի մէջ, որ կը գտնուի Լոնտոն։ 2009 թուականին Էմման սկսած է գրականութիւն սորվիլ Ամերիկայի Բրայնուվսկոմ համալսարանին մէջ։
Գործընթացք
1999 թուականին Էմմա Ուաթսընը հրաւիրուեցաւ նկարահանուելու Harry Potter and The Philosopher's Stone ֆիլմին համար, որպէս Հերմոյինի Կրէյնճըր, որ գրած է յայտնի Անգլիացի գրող Ժոան Ռոուլինկ-ը։ Գլխաւոր հերոսը Հարրի Փոթըրն է, եւ անոր ընկերները Ռոն Ուուիզլին եւ Հերմոյինի Կրէյնճըրը։ Ֆիլմը արտադրողները զարմացած էին Էմմայի ինքնավստահութենէն։ Ռոուլինկը ինքը ընտրեց դերասանները։
Առաջին անգամ ֆիլմը ցուցադրուեցաւ 2001 թուականին, որ կը ներկայացնէր Հարրի Փոթըրի առաջին մասը։ Ֆիլմը մեծ յաջողութիւն ունեցաւ։ The Daily Telegraph-ը Էմմայի խաղը «հրաշալի» կ'անուանէ: Իսկ IGN-ի կարծիքով Էմման «մութի մէջ կը ձգէ բոլորը»։ Ստացած է Young Artist Award, Լաւագոյն երիտասարդ դերասանուհի մրցանակը։
2002 թուականին ցուցադրուեցաւ «Harry Potter and The Chamber of Secrets» ֆիլմը։ Los Angeles Time-ը կը նշէ, որ ֆիլմերու միջեւ ընդմիջման ընթացքին դերասանները մեծցած էին։ The Times-ը կը քննադատէ Էմմա Ուաթսընի հանրայայտութիւնը «չարաշահելու» համար։ Էմման այս դերի համաը ստացած է Otto Award մրցանակը Die Welt ամսագրին մէջ:
«Harry Potter and The Prisoner of Azkaban» ֆիլմը ցուցադրուած է 2004 թուականին։ Շատերու կարծիքով այստեղ Էմմայի դեակատարութիւնը աւելի մասնագիտականէր։ Էմման այս ֆիլմի մասին ըսած է.«Այս ուղղակի հոյակապ դեր է, մանաւանդ երրորդ մասը»: Այս դերին համար Էմման երկու Otto award մրցանակ ստացած է եւ մէկ մրցանակ «Տարուայ ամենալաւ մանկական խաղ» Total Film-ին կողմէ:
2005 թուականին յաջողութեամբ դուրս եկաւ չորրորդ՝ «Harry Potter and The Goblet of Fire» ֆիլմը։ Ամենածիծաղելին, Էմմայի կարծիքով, Հերրի Փոթըրի եւ Ռոն Ուիզլիի վէճը հիանալի էր։ «Ես սիրեցի այդ բոլոր վիճաբանութիւնները... Եւ կը կարծեմ որ աւելի իսկական է թէ անոնք կը վիճաբանին եւ անոնց մօտ խնդիրներ կրնան ըլլալ» (օրիգինալ տեքստ. «I loved all the arguing... I think it’s much more realistic that they would argue and that there would be problems»): Քննադատները կը նշեն Էմմայի իրական հասակը։ Այս դերի համար Էմման արժանացաւ Otto Award պրոնզէ մրցանակ։ Այդ տարի Էմման դարձաւ ամենաերիտասարդ աղջիկը, որ յայտնուաւծ էր Teen Vogue ամսագրին մէջ։
Հինգերորդ ֆիլմը Հերրի Փոթըրի մասին (Harry Potter and The Order of The Phoenix), որ լոյս կը տեսնէ 2007 թուականին, ունեցաւ մեծ ֆինանսական յաջողութիւններ։ Էմման ստացաւ National Movie Award եւ «Ամենալաւ կանացի դեր» մրցանակները։
Վեցերորդ՝ «Harry Potter and The Half Blood Prince» ֆիլմի նկարահանումները սկսուած են 2007։ The Washington Post-ը կ'անուանէ Էմմայի խաղը «ամէնահիանալին այսօր»։
Վեցերորդ ֆիլմի ցուցադրումէն յետոյ շշուկներ կային որ Էմման կ'ուզէր ձգել ֆիլմը: Չնայած այս մէկին, Էմման պայմանագիր կնքած էր Warner Bros-ի հետ ֆիլմը նկարահանուելու համար։ Էմմայի խօսքերով այդ որոշումը իրեն համար շատ դժուար էր։ «Harry Potter and The Deathly Hallows» ֆիլմի նկարահանումները սկսած են 2009 թուականի, Փետրուարին եւ աւարտած է 2010 թուականի Յունիսին։ Ֆիլմի վերջին մասին համար Էմման ստացած է երեք մրցանակ Teen Choice Award-ին կողմէն։
Էմմա Ուաթսընի առաջին դերը Հարրի Փոթըրէն դուրս եղած է 2007 թուականին Բալետի կօշիկներ ֆիլմին մէջ։ Այս ֆիլմին մէջ Էմման խաղցած է, դերասանուհի Պաուլինայ Ֆոսսիլի՝ երեք քոյրերուն աւագի դերը, որոնց շուրջ կը կատարուէին իրադարձութիւնները։ Այս մէկին մասին Էմման ըսած է.««Հարրի Փոթըրը եւ Փիւնիկեան միաբանութիւնը» ֆիլմի նկարահանումներէն յետոյ ես կը պատրաստուէի վերադառնալ դպրոց, բայց չկարողացայ հրաժարիլ «Բալետի կօշիկներ»-էն։ Ես իսկապէս սիրեցի այդ դերը։» (բնագիր. "I was all set to go back to school after finishing Harry Potter [and the order of the Phoenix] but couldn’t resits Ballet Shoes. I really loved it" )։ Ֆիլմը ցուցադրուած է BBC ալիքէն, բայց մեծ յաջողութիւններու չէ հասած։ Էմմա Ուաթսընը մասնակցեցաւ նաեւ «Դեսեպրոյի արկածները» ֆիլմին։ Այնտեղ Ան կը մարմնաւորէր արքայադուստր Գորոշինկային։ Էմման «7 օր ու գիշեր Մերելինի հետ» ֆիլմին մէջ կատարած էր ոչ մեծ դեր։ Նկարահանումները եղած են քանի մը օր։
2012 թուականին Ուաթսընը հաստատած է, որ ստացած է Նոյի դստեր դերը «Նոյ» ֆիլմին մէջ։ 2012 թուականի Սեպտեմբերին դուրս եկած է «Լաւ է ըլլալ հանդարտ» ֆիլմը, որտեղ Էմման խաղացած է Սեմի դերը։
Մօտելի գործընթացքը
2008 թուականէն սկսեալ Էմմային սկսած է հետաքրքրել մօտայի աշխարհը։ 2008 թուականի Սեպտեմբերին ան կը գրէ. «Ես կը խորանամ արուեստի մէջ ընդհանրապէս եւ մօտային՝ մասնաւոր»։ Արդէն 2005 թուականէն Ուաթսընը սկսածէ մօտելի ընթացքը՝ նկարուելով Teen Vogue ամսագրին համար։ Նոյն տարուան Յունիսին ան հաստատեց այն լուրը, թէ ան պիտի համագործակցի Burberry նորաձեւութեան տան հետ։ Էմման դարձաւ 2009 թուականին աշուն-ամառ հագուստներու դէմքը  ։ 2010 թուականին դերասանուհին եղած է գարուն-ամառ հաւաքածոյի դէմքը եղբօր՝ Ալեքսի, մօտել Մաքս Հարդի, երաժիշտներու Ջորջ Կրեյգի ու Մեթ Գիլմերի հետ ։
Գերմանացի ձեւաւորող Գառլ Լագէրֆելդ-ը Էմմային կ'անուանէ «իսկական անգլիական վարդ»։ 2011 թուականի Մարտին ներկայացուց ֆրանսական Lancôme օծանելիքը։
Անձնական կեանքը
Էմմայի ծնողները ամուսնալուծուած են։ Անոնց իւրաքանչիւրը ունի նոր ընտանիք ու երեխաներ։ Հօր մօտ՝ երկուորեակներ Նինան ու Լիւսին եւ չորսամեայ որդին՝ Տոբին։ Մօր մօտ՝ երկու տղաներ, որոնք կ'ապրին Էմմայի հետ։ Էմմայի եղբայր Ալեքսանտրը քանի մը դրուագ խաղացած է Հարրի Փոթըր ֆիլմերուն մէջ, իսկ քոյրերը (Նինան եւ Լիւսին) խաղացած են Բալետի կօշիկներ ֆիլմին մէջ, որ ցուցադրուեցաւ BBC-ով 2007 թուականին։ «Հերի Փոթըր» ֆիլմը Էմմային բերաւ 10 միլիոն եուրօ, եւ, իր խօսքերով, կրնայ չաշխատիլ ամբողջ կեանքի ընթացքին եւ ապրիլ հանգիստ այդ գումարով։ Սակայն Ան չընդունեց առաջարկը որ հեռանայ դպրոցէն, որպէսզի ամբողջ իր ժամանակը տրամադրեր նկարահանումներու։ «Մարդիկ չեն կրնար հասկնալ, ինչու ես չեմ ուզեր այս մէկը ընել... սորվելով դպրոցին մէջ ես կրնամ կապը պահել իմ ընկերներուս հետ։ Դպրոցին մէջ ես կ'ապրիմ իսկական կեանք»:
Էմման կը խոստովանէ, որ 10-12 տարեկանին սիրահարուած է իր աշխատակիցին Թոմ Ֆելթօնին, որ Հարրի Փոթըր-ին մէջ մարմնաւորուած է որպէս Տրաքոյ Մալֆոյ։ Յայտնի է, որ 2011-2013 թուականներուն Էմմա Ուաթսընը հանդիպած է Օկսֆորտի համալսարանի, Ուիլլ Ադամովիչի հետ։ 2014 թուականին դերասանուհին հանդիպած էր Մեթյու Ջեննի հետ, սակայն շուտով դերասանուհին որոշած է բաժանուիլ:
2015 թուականի Փետրուարին լուրեր կը շրջէին, որ Էմման գաղտնի կը հանդիպի արքայազն Հերիի հետ, բայց Էմման ժխտեց այս լուրը:
Էմման կը սիրէ իտալական խոհանոցը եւ տուրմը։ Կը սիրէ կարդալ գիրքեր, բայց չի տարուիր գրականութեամբ: Շատ կը սիրէ արուեստ եւ երաժշտութիւն։ Էմմայի կուռքը եւ ամենասիրելի դերասաններէն մէկն է Ճուլիա Ռոբերտը։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Հոլիվուտեան դերասաններ Ստորոգութիւն:Անգլիացի դերասանուհիներ Ստորոգութիւն:15 Ապրիլի ծնածներ‎
Սուրբ Աստուածածին վանք (Արաբկիր)
Սուրբ Աստուածածին վանք, հայկական վանական համալիր՝ պատմական Ծոփք նահանգի մէջ։ Պայթեցուցած են ուժանակով։ Կը նկատուէր Արեւմտեան Հայաստանի ամենախոշոր վանքերէն մէկը։
Երազ Պարախումբ
Ծակումը
Հայկական պարը, որ գիւղական աւանդութեան ժառանգորդուհին է, կը ներկայացնէ հայաստանի մշակոյթը։ Կը պատկանի նաեւ հայոց արուեստագիտական հանճարին որու բոխանցութիւնը կատարուեցաւ դարերու մինչեւ որպէսզի դարձեալ զուարթանայ երկրի սահմաներէն դուրս։ Այս ժառանգութիւնը նախապահպանելու համար, 1970-ին մոտաւորապէս, յայտնի պարողներ հնարեցին բոլոր շարժումները եւ տարբեր նիւթեր շրջաներու համեմատ։ Յետոյ, տարբեր հայկական պետութւները բեմադրեցին այս պարերը։
Քրիտինա Գալստեան-Ակուճեան որպէս արուեստագիտական տնօրէնուհի, հիմնադրեց Երազ պարախումբը, Ալֆօրդւիլ (Ֆրանսա) 2000-ին։
Երազ պարախումբը ունի երկու նպատակ՝ պահպանել եւ փոխանցել հայկական պարը, եւ առանց մոռնալու բնօրինակ ստեղծումը։
Ամբողջ Երազի պարերը ներշնչուած են աւանդութիւն, աւանդապէտ եւ հայոց պատմութենէն։
Երազ պարախումբի իքնատպութիւնը կը բնակի իր ժամանակից եւ դասական պարի մօտեցումով, որ կը գրգռեն հայկական պարի վերածնունդը, յաւերժացնելով հայոց արուեստը դարձեալ ներակայ։
Հայաստանի Բոյրը
Հայաստանի Բոյրը, բեմադրուած որմանկարի մը պէս, դիտողին ճամբորդութեան կը հրաւիրէ, հայոց պատմութեան մէջ։ Պարահանդէսը երկու ժամ կը տեււէ, եւ այս ժամանցքը երազի մը պէս կ՛ապրինք 50 պարողներու հետ, խառնելով երգիծանք եւ յուծում։ Բնօրինակ պատկերները կը բեմադրուին Ալան Քուանիի շնորհիվ, յայտնի դերասան մը: Առաջին ետգանիշերով, զանազան նիւթերը կ՛երեւին՝ հարսանիք եւ արորեայ կեանգ, պատերազմ եւ խաղաղութիւն, թատերակ եւ վերապրում, ուժ եւ սէր։ Հայոց կեանքի յուշերը կ՛արտօնեն կապի կազմութիւնը անսեալի եւ ներկայի մինչեւ։ Հայաստանի Բոյրը կը նրշնջուի նաեւ հայոց նախահայրերու յատուկով որ տարածէ համաշխարաին պատքամ, եւ նոյնիսկ ականատեսին նուրիէ երեւակայութեան կարողութիւնը շինելով իր սեփական ուզածը։ Հետեւեալ հանդեսին ցանկը կազմուած է ամենայն յայտնի հայկական պարերով բայց մանաւանդ Քրիտինա Գալստեան-Ակուճեանի ստեղծագորղութիւներով։
Մեր Լեռներու Երազը
Այս նոր հանդէսը ստեղծելու համար, բեմադրողը Քրիտինա Գալստեան-Ակուճեանը, որոշէց փոխանցել իր ամենայն հին հիշողութիւնէրը եւ կեսափորձը։ Դիտողը հրաւիրուածէ վերապրելու հայոց ամենորիայ կեանքը որ միշտ եղած է մեր լեռներու վերահսկումով։ 60-են աւելի պարողներ կը փոխանցեն իրենց տաղարդը, օրինակ՝ "Այբուբեն" (Alphabet) պարը ուր ամեն շարժում մեզ կը փոխակերպէ ապրող փոխնորդ ձիի մը, կամ "Պապիկ" (Papik) պարը որ կը տօնակատարէ փոխանցուեիւնը մեծ հայրի եւ իր թոռի մինչեւ։ Նոյնիսկ "Մայր ու Ախչիկ" (Mère et Fille) պարը, որ կը ներկայացնէ ժամանակը ուր ախչիկը տունեն կ՛երդայ, կամ "Խիո Խանէ" (Khio Khané) պարը ուր երկու չարամիտ եւ զգայասէր աստուածուհիները կը նուիրեն հաճելի զուարճութիւն տղոց որոնք կ՛աշխատին հունձքին։
Երազ Պարախումբը մեր լեռներու երազն է, եւ մեծ կը հրաւիրէ երկու ժամւա ընթացքին, մեր լեռներու մասին երազել։
Յավսէփ Վարդապետեան
Յավսէփ Վարդապետեան, ծնած Թալաս, 1866-ին։ Կանուխէն որբացած է ու տարուած Պոլիս ու դրուած Սբ. Փրկիչ Որբանոցը։ Ապա տքնաջան ինքնաշխատութեան շնորհիւ, կ'երթայ մինչեւ Վիէննա, ուր կը վերջացնէ Էքօլ Թէքնիք տ'էնժէնիէօրը որպէս մեքենագէտ։ Պոլիս վերադառնալով, եղած է պատասխանատու տնօրէնը մեքենականացած մեծ ջրաղացքի մը։ Ապա գացած է Պուրսա, ուրկէ անցած Իզմիր եւ 1900-ին հաստատուած Պէյրութ: Լիբանանի եւ Սուրիոյ բազմաթիւ քաղաքներուն մէջ կառուցած է զանազան մեքենական չրաղացներ։ Տէր Զօրի ելեքտրականութիւնը առաջին անգամ ինք բերած է 1924-ին։ Մեռած է 24 Օգոստոս 1932-ին Պիթիաս,ուր օդափոխութեան համար գացած էր։
Տոհմային դաստիարակութեան եւ ազգային արժանիքներու հաւատացոծ հայ մըն էր Համբարձում Վարժապետեան, եւ իր ջանքերուն շնորհիւ զաւակներն ալ մեծցան հայեցի փոքրիկ հայ գաղութի մը դիմագիծը պահել որքա՜ն դժուար ըլլալը մենք լաւ գիտենք։ Հակառակ բազում խոչնդոտներու, Համբարձում հայեցի դաստիարակութիւն մը տուաւ իր զաւակներուն։ Ունեցաւ չորս զաւակ, մէկ աղջիկ եւ երեք մանչ. Արամ, Վահրամ, Հրանդ եւ Թագուհի(Տիկ. Աճէմեան) :
Ալ Ահրամ
«Ալ Ահրամ» (արաբերէն الأهرام, լատինատառ Al-Ahram‎ որ կը նշանակէ բուրգերը), Եգիպտոսի ամենատարածուած արաբերէն լեզուով օրաթերթն է «Ալ Ախպար»ի զուգահեր: Հիմնուած է 1875-ին երկու Լիբանանցի եղբայրներ Պշարա եւ Սալիմ Թաքլայի կողմէ: Սկսաւ իբրեւ շաբաթաթերթ 5 Օգոստոս 1876-ին օրաթերթ դառնալով Յունուար 1881-ին: Նոյեմբեր 1899-ին փոխադրուեցաւ Աղեքսանդրիայէն Գահիրէ: 24 Մայիս 1960-ին Եգիպտոսի Նախագահ Կամալ Ապտել Նասերի կողմէ ազգայնացուեցաւ դառնալով եգիպտական կառավարութեան թերթ: Թերթի երկարամյայ խմբագիր Մուհամմէտ Հասանէյն Հեյքալ որ մօտ էր Նախագահ Ապտել Նասերի, դարձաւ Նասերի խօսնակը: Տեղական, արաբական եւ միջազգային մեծ յարգանք վայելող «Ան Ահրամ» թերթը ունէր մեծահամբաւ գրողներ: Թերթը կը հրատարակէ նաեւ անգլերէն «Al-Ahram Weekly» եւ ֆրանսերէն «Al-Ahram Hebdo» շաբաթաթերթերը:
Թէոդիկ
Թէոդիկ (Թէոդորոս Լապճինեան, ), հայ բանասէր։
Կենսագրութիւն
Ծնած է Պոլիս։ Յաճախած էր Սկիւտարի Ճեմարանը, ապա՝ «Պէրպէրեան» վարժարանը եւ աւարտած է Պոլսոյ ամերիկեան Ռոպերթ գոլէճը ։
Գրական ասպարէզ մտած է 1900-ականներու սկզբները՝ «Մանզումէի Էֆքեար» թերթին մէջ տպագրելով փոքրիկ պատմուածքներ «Կեանքի հատորէն փրցուած» վերնագրով, որոնք յետագային, 1910 թուականին լոյս ընծայած է «Կաղանդ» ժողովածուի մէջ։ Այդ տարիներուն գրած է բարբառագիտական ուշագրաւ աշխատութիւն մը՝ «Պոլսոյ հայեվարը» խորագիրով, որ արժանացած է Իզմիրեան մրցանակի։ 1912 թուականին հայ գիրերու գիւտի 1500-ամեակի եւ հայ տպագրութեան 400-ամեակի յոբելեանի օրերուն, Կ. Պոլսոյ մէջ հրատարակած է «Տիպ ու տառ» շքեղ հատորը, ուր ժամանակագրական կարգով կը խօսի աշխարհի բոլոր երկրներուն մէջ հիմնադրուած հայկական տպարաններու մասին, տուած՝ անոնց հիմնադիրներու կենսագրութիւնները, լուսանկարները, տպագրուած գիրքերու ցուցակը։ 2012 թ. «Տիպ եւ տառ»-ը հրատարակուեցաւ նաեւ թուրքերէն թարգմանութեամբ ։
Աւելի մեծ ժողովրդականութիւն ձեռք բերած է «Ամէնուն Տարեցոյց»ը յայտնի տարեգիրք ժողովածուներով, որ առաջին անգամ լոյս ընծայած է 1907-ին, համիտեան բռնապետութեան խստագոյն տարիներուն։ Յաջորդ տարուընէ Թուրքիոյ մէջ հռչակուած Օսմանեան սահմանադրութիւնը հնարաւորութիւն տուած է առաւել բազմակողմանի դարձնել տարեցոյցները, ապահովելով ժամանակի գրեթէ բոլոր ականաւոր գրողներու եւ հայ գործիչներու աշխատակցութիւնը։ Բազմաթիւ նկարներով, գրական, բանասիրական, վիճակագրական եւ այլ կարգի նիւթերով, խնամքով լոյս տեսած այդ հատորները, յատկապէս՝ 1909, 1910, 1911, 1912, 1913, 1914 եւ 1915 թուականներու տարեգիրքերը, կը նկատուին հայ կեանքը եւ մշակոյթը ներկայացնող փոքրիկ հանրագիտարաններ։
Մեծ Եղեռնի տարիներուն աքսորուած է Թուրքիոյ խորքերը, ընդհատած սիրած գործը։ Մեծ Եղեռնէն ետք վերադարձած է Պոլիս, 1919-ին հրատարակած է 1916-1920 թթ. միացեալ տարեգիրքը, ապա՝ 1921, 1922, 1923 տարիները։
Քեմալական շարժման յաղթանակէն յետոյ մեկնած է Փարիզ, ուր ապրած է մինչեւ կեանքին վերջը, հրատարակելով 1924, 1925, 1926, 1927, 1928, 1929 թուականներու տարեգիրքերը, որոնցմէ 1926-ը տպագրած է Վենետիկի մէջ։ Վերջին հատորի տպագրման ընթացքին մեռած է կաթուածէ ։
Իր գրիչին պատկանող՝ գրական-բանասիրական, ծաւալուն երկեր տպագրուած են վերոյիշեալ տարեցոյցի տարբեր գիրքերուն մէջ։ 1919-ին Պոլսոյ մէջ լոյս ընծայած է «Յուշարձան Ապրիլ Տասնըմէկի» ժողովածուն, ուր կենսագրական տեղեկութիւններով եւ լուսանկարներով ներկայացուած են Ապրիլ 24-ի ձերբակալութիւններուն զոհ՝ մօտ հազար հայ մտաւորական ։
«Ամէնուն տարեցոյցը»
«Ամէնուն տարեցոյցը» խորագրով հայկական կեանքի եւ մշակոյթի բացառիկ հանրագիտարանները հայ մշակոյթի գանձերէն են, բացառիկ երեւոյթ՝ հայ մամուլի պատմութեան մէջ։ Այս տարեցոյցերը, զորս Թէոդիկ 1907-էն Պոլսոյ մէջ սկսած է տպել, բացի պատմաբանասիրական արժէք ունենալէ, նաեւ լայն ժողովրդականութիւն վայելած են: Հանգամանքներու բերումով տեղի ունեցած են տպագրութեան ընդհատումներ, եղած են միացեալ թիւեր, անոնցմէ մաս մըն ալ տպուած է Պոլիսէն դուրս՝ Փարիզ եւ Վենետիկ: Տասնինն լայնածաւալ հատորներէն վերջինը, 1929-ի տարեգիրքը 90 տարեկան կ'ըլլայ: Անիկա կը տպուի Թէոդիկի մահէն տարի մը ետք եւ անոր կը նուիրուի: «Ամէնուն տարեցոյց»ի բոլոր թիւերուն մէջ տպագրուած նիւթերուն հիմնական մասը արդիական են: Տարեցոյցերը, սովորաբար, տարին կ՚ամփոփէին եւ գրական, գեղարուեստական, հրապարակախօսական եւ այլ նիւթերու կողքին մեծ տեղ կը տրուէր տոմարին, օրացոյցերուն, աստղագիտական նիւթերուն, ինչպէս նաեւ Կաղանդին եւ այլ տօներու:
ԿԱՂԱՆԴ, ԵՓՈՑ...
Կաղանդ բառը, օտար բառ է, զոր հայերէնը որդեգրած է՝ ոչ շատ հին ժամանակներու մէջ։ Խոյեցիք եւ իգդիրցիք ունին «Խլվլիկ» բառը, որ կը նշանակէ «Կաղանդի իրիկուն»: Պոլսահայ ռամիկն ալ «Օխտը ռախիիօր» կ՚անուանէ Կաղանդը, «շնորհաւոր»ի պտտողներու հրամցուելիք օղիի գաւաթիկներուն թիւը շատցնելով, որպէսզի բարեմաղթութիւններ շատ յորդին տան մէջ:«Ամանլուայ» կը կոչուի 30 Դեկտեմբերը, զի այդ օրը սահմանուած է լուալ-յորդելու խոհանոցի աղտոտ սպասներ՝ վաղորդայնի կերակուրներու պատրաստութեան յատկացուելու համար: Իսկ ԵՓՈՒՆԻ օրը կամ ԵՓՈՑԸ՝ 31 Դեկտեմբերն է. եփուելով Կաղանդի պայմանադրական անուշապուրը, դոնդողը, քրքմապուրն ու պահքի կերակուրները, որոնցմով ու չոր պտուղներով զարդարուած սեղանն է Խոնջա (խնջոյք, պարսկ.՝ խանին նուազականը՝ խանջէ). հայերէն գրոց լեզուն որդեգրած է արդէն «խան»ը՝ մեծ ափսէ, եւ ինչ ինչ գաւառներու մէջ «խանիկ» բառով կ՚իմացուի ծխամորճի մոխրաման: Այդ խոնջային պերճանքն է շուշմայոտ բոկեղը (սիմիթ) որուն գաւառականն է «կաթայ», օղակի, թռչնիկի եւ սկուտեղի ձեւերով շինուած: Թռչնաձեւութենէն՝ կարելիէ նշմարել աղերս մը արեւելեան քրիստոնէից հնամի մէկ պաշտամունքին հետ. Իսկ Պոլսոյ փռապաններու «Գուշլա՛ր գումրուլար, եէնի պուղտայ քէպապը» բացագանչութիւնը ներբողն է երկրպագելի ցորեանին, տարւոյն նո՛ր հունձքին՝ Ամանորի սեմէն տարփողուած: Մեծ մայրերը վարժ էին պատէն կախ տալու սկուտեղի ձեւով բոկեղը՝ մինչեւ Տէրընտաս, նոյն օրը միայն կոտրել-ուտելով, որպէսզի զերծ մնան… ակռայի ցաւէ:
Աղբիւրներ եւ գրականութիւն
Ստորոգութիւն:Հայ բանասէրներ Ստորոգութիւն:1873 ծնունդներ Ստորոգութիւն:1928 մահեր Ստորոգութիւն:5 Մարտի ծնածներ Ստորոգութիւն:24 Մայիս մահացածներ Ստորոգութիւն:Հայոց Ցեղասպանութեան ականատեսներ Ստորոգութիւն:Կոստանդնուպոլիս ծնածներ Ստորոգութիւն:Փարիզ մահացածներ Ստորոգութիւն:24 Մայիսի մահացածներ
Ռուբէն Մաթէոսեան
Ռուբէն Մացակ Մաթէոսեան,, հայ երգիչ, ՀԽՍՀ ժողովրդական արդիստ (1978 թուական), փրոֆեսոր (1996 թուական)։ 1998 թուականին արժանացած է Մովսէս Խորենացի շքանշանին։
Կենսագրութիւն
Ծնած է 12 Յունուար 1941-ին, Սպիտակ։ 1967 թուականին աւարտած է Երեւանի Երաժշտանոցը։ 1961-1992 թուականներուն հանդէս եկած է իբրեւ Հայաստանի Հանրապետութեան հեռուստառատիոպետկոմի Արամ Մերանգուլեանի անուան ժողովրդական գործիքներու անսամպլի մենակատար, իսկ 1996 թուականէն սկսեալ՝ նոյն անսամպլին գեղարուեստական ղեկավար։
1986 թուականէն կը դասաւանդէ Երեւանի էսդրատային եւ ճազային արուեստի քոլէճին մէջ, 1990 թուականէն՝ Երեւանի Երաժշտանոցին մէջ։
Ռուբէն Մաթէոսեան 1999 թուականէն սկսեալ Հայ երգարուեստի միութեան նախագահն է։
Շերամի երգերու լաւագոյն կատարողներու հանրապետական մրցոյթի 1-ին մրցանակակիր է (1961, Երեւան)։
Երգացանկ
Ռուբէն Մաթէոսեանի երգացանկը կը պարունակէ հայկական ժողովրդական, աշուղական, ժամանակակից հայ երգահաններու երգերը։ Անոր լաւագոյն կատարումներէն են՝ «Հորովել», Շերամի «Պարտէզում Վարդ Էր Բացուած», «Դու Իմ Մուսան Ես», Ջիւանիի «Ձախորդ Օրերը», Առնօ Պապաջանեանի «Չքնաղ Երազ», Ալեքսէյ Հէքիմեանի «Բարի Արագիլ» եւ այլն ։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Հայ երգիչներ Ստորոգութիւն:ՀԽՍՀ ժողովրդական արդիստներ Ստորոգութիւն:Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանի ասպետներ Ստորոգութիւն:Երեւանի պատուաւոր քաղաքացիներ Ստորոգութիւն:Հայ փրոֆեսորներ Ստորոգութիւն:Մովսէս Խորենացիի մետալակիրներ Ստորոգութիւն:Երեւանի Կոմիտասի անուան պետական քոնսերուադորիայի շրջանաւարտներ Ստորոգութիւն:ՀԽՍՀ վաստակաւոր արդիստներ
1755 թուական
1755 թուական, ոչ նահանջ տարի, 18րդ դարու 55րդ տարին է
Ծնունդներ
Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1755 ծնունդներ
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:1755
The Perks of Being A Wallflower (գիրք)
The Perks of Being a Wallflower (Առանձնութեան Առաւելութիւնները), նոր պատանի դարձած տղու մը մասին վէպ է Ամերիկացի գրագէտ Սթիվըն Չպոսքի ի կողմէ գրուած: Առաջին անգամ հրատարակուած է 1 Փետրուար 1999-ին Pocket Books ի կողմէ։
Սթիվըն Չպոսքիի հետ տեւեց 5 տարի որպէսզի The Perks of Being a Wallflower-ը հրատարակէ, առնելով բաժիններ եւ անձնաւորումներ իր անձնական կեանքէն եւ յիշատակներէն։ Վէպը կ'անցնի Ամերիկացիի մը պատանեկան կեանքի սովորական երեւոյթներէն ինչպէս ներադարձութիւն, սիրային կեանք եւ թմրեցուցիչի գործածութիւն։
Գիրքին մէջ նաեւ յիշուած են ուրիշ գրականական գործեր, ֆիլմեր եւ եղանակներ։
Թէեւ Չպոսքիի առաջին գիրքը ըլլալով յաջողեցաւ հասնիլ բարձրութեան մը, տարբեր դպրոցներու մէջ Միացեալ Նահանգներուն մէջ արգիլուեցաւ գիրքը իր պարունակութեան պատճառաւ եւ ստացաւ զանազան քննադատումներ գրական քննադատներու կողմէ։ 2012-ին, դարձաւ բեմադրիչ իր այս գիրքին եւ ստեղծեց ֆիլմը, բուն դերակատուրութիւնները տալով Լոկըն Լըրմըն ի (Չառլի), Էզրա Միլլըր ի (Փաթրիք) եւ Էմմա Ուաթսըն ի (Սէմ): Ֆիլմը վէպին տուաւ աւելի բարձրութիւն քան արդէն ստացած էր, դարձնելով այդ The New York Times Best Seller:
Պատմութիւնը
Պատմութիւնը կը սկսի լուռ, զգայուն 15 տարեկան տղեկով մը, Չառլի, որ կը գրէ նամակներ իր կեանքի մասին անանուն անծանօթի մը։ Չառլին կ'ըսէ, թէ ինք այս անձը զատած է, որուն պիտի գրէ, որովհետեւ ան բարի էր եւ ամէն ըրածներուն պիտի չխօսի, որովհետեւ ամէն մարդ կը սխալի։ Անոր կը գրէ իր առաջին տարուան մասին երկրորդական դպրոցական բաժնին մէջ, գօտեմարտելով նախապէս իր կեանքի մէջ տեղի ունեցած վիրային դէպքերը՝ իր միակ դպրոցի ընկերոջ, Մայքըլի, անձնասպանութիւնը, որմէ մէկ տարի առաջ իր ամենաշատ սիրած մօրաքոյրը, Հէլէնը, կը մահանայ երբ Չառլիի Կաղանդի նուէրը բերելու գացած էր։
Իր անգլերէն լեզուի ուսուցիչ Պրն. Անտըրսընը նշմարելով Չառլիի սէրը գիրքերու եւ գրականութեան հանդէպ, անոր կը նշանակէ դպրոցի ծրագրէն դուրս գիրքեր։ Թէեւ ինք հակաընկերական է, 2 աւարտական դասարանէն անձեր իր հետ լաւ ընկեր կը դառնան։ Մէկը՝ Փաթրիք, միասերական մը, որ յարաբերութեան մէջ է գաղտնօրէն միասերական Պրէտի հետ, իսկ միւսը՝ Սէմ, Փաթրիքի խորթ քոյրը։
Չառլին շուտով կը սիրահարի Սէմի, որ անուղղակիօրէն ալ կը յայտնէ իր սէրը Չառլիի հանդէպ (երբ Սէմը կ'ըսէ Չառլիի, թէ անոր յաջորդ համբուրողը իրեն կը սիրէ շատ, եւ կը համբուրէ Չառլիին):
Այդ պատմութեան զուգահեռագիծ, Չառլի կը տեսնէ իր քրոջ ապտակը անոր ընկերոջ կողմէ, բայց քոյրը կը խնդրէ որ ոչ մէկ բան ըսէ իր ծնողքին, սակայն Չառլիին բերնեն կը փախի Պրն. Անտըրսընի հետ խօսած ժամանակ, որ ուսուցիչը լուր կու տայ Չառլիի ծնողքին այն առարքին մասին։ Այս առարքէն ետք, Չառլիի ու իր քրոջ յարաբերութիւնները կը վատանան։ Հետեւաբար, կ'իմանայ, թէ քոյրը յղի էր եւ կը ստիպուին համաձայնիլ որպէսզի երթան եւ բեկանեն հյղութիւնը։
Չառլի կ'ընդունուի Սէմի եւ Փաթրիքի ընկերներու խումբին կողմէ, ինչ որ Չառլիի առիթը կ'ընծայէ ծխելու ծխախոտ, խմելու խմիչքներ եւ փորձելու տարբեր տեսակի թմրեցուցիչներ։ Ընկերներուն հետ լաւ ժամանակ անցնելով, ան կը սկսի աւելի լաւ կառավարել իր նախկին վատ յիշատակներու մտաբերումը։
Մէրի Էլիզապէթ անունով աղջիկ մը, որ իրենց ընկերներու խումբէն էր, Չառլիին կը հրաւիրէ խրախճանքի մը, ուր յարաբերութիւն մը կ'ունենան, սակայն Չառլին, երբ անոր կը հարցուի, թէ ամէնէն գեղեցիկ աղջիկը սենեակին մէջ ով էր, ան կը դառնայ Սէմի, ինչ որ Մէրի Էլիզապէթին տրամադրութիւնը բոլորովին կը քանդէ։
Դպրոցը վերջանալու շրջանին, Չառլին չի կրնար իր միտքէն հանել Սէմի ու Փաթրիքի քաղաքը լքման մտածումը, համալսարանի համար։ Իսկ երբ դպրոցը կը վերջանայ, Սէմը լուր կ'ունենայ, թէ իր ընկերը որու հետ յարաբերութիւն ունի՝ թաւաճան էր, կը զայրանայ ու կը յայտնէ Չառլիի, որ ինքն էր սխալը միշտ եւ պէտք էր աւելի հետաքրքրուած ըլլար իր ընկերոջ տարբեր ժամանցներուն մասին։
Գիրքին վերջաբանին մէջ, Չառլին կը գտնուի, իր ծնողքին կողմէ, ուղեղային անդամալուծուած վիճակի մը մէջ։ Մտային հիւանդանոցին մէջ կը հասկնանք, թէ իր մօրաքոյր՝ Հէլէնը անոր բռնաբարած է կանուխ տարիքէն, ինչ որ կը մղէ Չառլիի սիրահարումը իր մօրաքրոջ հետ, ինչ որ արդիւնքը յիշատակներն են իր մահուան։ Այս մտային խանգարումն էր որ իր վատ յիշատակները ետ կը բերէր։ 2 ամիս ետք արդէն իրեն իրաւունքը կու տան, որպէսզի հիւանդանոցէն այլեւս դուրս գայ։ Սէմը եւ Փաթրիքը կ’այցելեն Չառլիի եւ անոր կը տանին իրենց սիրած կամուրջը՝ ինքնաշարժով շրջելով։
Մեծն Պետրոս
Մեծն Պետրոս (Ռուսերէն՝ Пётр Великий), Պետրոս Ա. (Ռուսերէն՝ Пётр I) կամ Պետրոս Ալեքսեեւիչ (Ռուսերէն՝ Пётр Алексе́евич) ծնած է 9 Յունիս 1672, Մոսկուա – 8 Փետրուար 1725, Ս. Փեթերսպուրկ). իշխած է ցարական Ռուսիոյ եւ աւելի ուշ Ռուսական կայսրութիւնը 7 Մայիս 1682 էն մինչեւ իր մահը համատեղ իշխած է իր կէս եղբօրը հետ մինչեւ 1696:
Քանի մը յաջող պատերազմներէ ետք յաջողեցաւ ընդլայնել ցարական Ռուսիան աւելի մէծ ու հզօր կայսրութեան մը որ դարձաւ հիմնական եւրոպական ուժ։
Մշակութային յեղափոխութեան պատճառը եղաւ Ռուսիոյ մէջ որ փոխարինեց որոշ աւանդականութիւն եւ միջնադարեան հասարական եւ քաղաքական համակարգեր։
Այս նորերը, հիմնուած էին ժամանակակցութեան, գիտականութեան, արեւմտամետութեան, եւ լուսաւորութեան վրայ։ Պետրոսի բարեփոխումները կատարեցին տեւական ազդեցութիւն Ռուսիոյ մէջ եւ բազմաթիւ ռուսական կառավարութեան հաստատութիւնները նկատելի է, թէ իրենց ծագումը իր իշխանութենէն առնուած է։
Մանկութիւն
Փոքր տարիքէն Պետրոսի կրթութիւնը (յանձնառու եղած է կամ յանձն առած է (ստանձնած է) Կայսր Ալեքսիս Ա. յանձնուած է քանի մը ուսուցիչներու ձեռքը յատկապէս Նիքիդիա զօդօւ Բադրիք Կօրտօն եւ Փոլ Մէնէսիըս . 29 Յունուարին Ցար Ալեքսիս կը մահանայ լքելով կայսրութիւնը Պետրոսի կէս-եղբօրը հիւանդ եւ տկար Ֆէօտօր Գ ին։ Այս ժամանակին կառավարութիւնը հիմնականօրէն կառավարուած էր Արդամօն Մադվիիվ ի կողմէ, որ կայսր Ալեքսիսի ընկերներէն մէկն էր ան նաեւ քաղաքական ղեկավարն էր Նարիշիքին ընտանիքին եւ Պետրոսի ամենամէծ մանկութեան բարեկամներէն։ Այս պաշտօնը փոխուեցաւ երբ Ֆէօտօր Գ. մահացաւ 1682-ին։ Քանի որ Ֆէօտօր ժառանգորդ չունէր վէճ մը ծագեցաւ Նարիշիքի եւ Միլօվսլավսքի ընտանիքներուն միջեւ որոշելու համր ով պէտք էր ժառանքէ գահը. Պետրոսի յաջորդ կէս եղբայրը Իվան Ե. էր յաջորդը գահ բարձրանալու, բայց ան գրոնիկ ու մտքի հիւանդութիւն ունէր. Հետեւաբար Պօեար Տուման (խորհուրդ Ռուսական ազնուականներու կողմէ) ընտրեց 10-ամեայ Պետրոս որ ցար դառնայ հետն ալ մայրը իբր խնամակալ։ Այս դասաւորումը ներկայացուեցաւ Մոսկուայի ժողովուրդին, որովհետեւ հին աւանդութիւն էր պահանջել, եւ վաւերացնել։ Սոֆիա Ալեքսէյէւնա, ցար Ալեքսիս ի զաւակը՝ իր առաջին ամուսնութենէն կազմակերպեց ապստամբութիւն Ռուսիոյ էլիտար ռազմական խումբին վրայ Ապրիլ 1682-ին. Հետաւաբար Պետրոսի հարազատները եւ ընկերները սպանուեցան. Մադվէէվ եւ Պետրոս ականատէս եղան որոշ քաղաքական դէպքերուն։ Սդրլդսի խումբը կրցաւ Սոֆիան, որ Միլօսլաւսքիս (Իվանի Գլանը) կը պատկանէր եւ անոր դաշնակիցները պնդեն թէ Պետրոս եւ Իվան հռչակուին համատեղ ցարեր Իվանն ալ աւագն ըլլայ։ Սոֆիան ծպտուեցաւ իբր իշխան ինքնավարութեան փոքրամասնութեան ժամանակ եւ իրականցուցած է այս ծպտումը բոլոր իշխանութեան վրայ։ Եօթը տարուայ համար իշխեց իբր ինքնակալ։
Պետրոս չէր մտահոգուած թէ ուրիշներ իր անունով իշխեցին։ Ան կը զբաղուէր նաւաշինութեան եւ թիավարութեամբ։ Պետրոսի մայրը տեսնելով իր այս վիճակը ստիպեց իրեն աւելի պայմանական մօտեցում եւ փորձեց զինքը ամուսնացնել Եվոքսիա Լոբուխինաի հետ 1689-ին։ Ամուսնութիւնը անյաջող էր, տասը տարի ետք Պետրոս ստիպեց իր կնոջը դառնայ միանձնուհի եւ ազատեց ինքզինքը միութենէն։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Ռուսաստանի կայսրեր Ստորոգութիւն:9 Յունիսի ծնածներ Ստորոգութիւն:8 Փետրուարի մահացածներ
Փոնտիքոնիսի, Քերքիրա
Փոնտիքոնիսի (յուն․՝ Ποντικονήσι Κέρκυρας) կղզիակ, Քերքիրա, Յոնիական ծով, Յունաստան։ Տարածութիւնն է 0.01 քլ², իսկ ծովեզր՝ 362 մեթր։ Կը գտնուի Քերքիրային համանուն մայրաքաղաքին ծոցին մէջ։
Կղզիին բարձրագոյն կէտին վրայ կը գտնուի Մեթամորֆոսի Սոթիրոս եկեղեցին, կառուցուած բիւզանդական ժամանակածրջանին՝ ԺԱ․ դարուն։
Վիք Վանլեան
Վիգ Վանլեան (անգլ.՝ Vick Vanlian,1977-2017) Լիբանանահայ ձեւաւորող մըն էր, եւ հիմնադիրը Vick Vanlian/V World ընկերութեան: Ան ծանօթ էր իր խինդ անձնաւորութեամբ եւ տուփէն-դուրս մտածուած տնային կահաւորումներու գաղափարներով:
Ուսում
Վանլեան աւարտեց բարձր գնահատականով 2000 թուականին, ներքին/տնային ձեւաւորման ճարտարապետութեան վկայականով Լիբանանի Ամերիկեան Համալսարանէն, Պէյրութ: Համալսարանական օրերուն Վանլեան կ'աշխատէր իր հօր կահաւորման խանութին մէջ, ինչ որ մղեց զինք այս ոլորտին մէջ ուսանելու:
Ոճային փիլիսոփայութիւն
Վանլեան ինքն իր ոճի ու ձեւաւորման փիլիսոփայութիւնը կը համարէր «յանդուգն, ձեւաւորէ՛ առանց վախի»: Ան կը գործածէ իր հինգ զգայարաններէն չորսը երբ կը ստեղծագործէ:
Վանլեան ճանչցուած էր իր տարբեր տարրերու եւ ոճերու գործածութեամբ, իր տարօրինակ ստեղծագործութիւններով, եւ յանդուգն գոյներու, հիւսուածքներու, եւ կաղապարներու գործածութեամբ: Ան կը գործածէր տարրեր ինչպէս հեծանիւներու անիւներ, խողովակներ, փետալներ, ինչպէս նաեւ երկրաչափական կերպարներ, զօրաւոր գոյներ, եւ դասական տարրեր:
Ցուցահանդէսներ
Ըստ Harper's Bazaar Interiors թերթին, Վանլեանը «ամէնէն արագ աճող անուններէն մէկն էր Միջին Արեւելքի ներքին կահաւորման ոլորտին մէջ», ունենալով տարբեր ելոյթներ Միլանի եւ Փարիզի մէջ:
Իր առաջին կահկարասիի հաւաքածոն՝ V World, հրապարակուած է 2012 թուականին Միլանի Կահկարասիի Ցուցահանդէսին: Այդ տարիէն ի վեր, ան գոնէ 4-5 կտորներով կը ներկայանայ այդ ցուցահանդէսին:
Գործեր
Վանլեանին առաջին ծրագիրը տեղի ունեցաւ իր երկրորդ համալսարանական տարուան ընթացքին, եւ կը կեդրոնանար Լիբանանեան լեռներուն մէջ գտնուող հիւղակի մը վրայ: Համալսարանն աւարտելէն ետք, ան կահաւորեց 800 մեթրնոց թղեակ մը Ժըտտայի մէջ Սէուտցի ազնուական ընտանիքի անդամի մը համար:
Վանլեանը կահաւորած է շատ մը Միջինարեւելեան ազնուական ընտանիքներու տուները, ինչպէս նաեւ արաբ երգիչներու տուները, ինչպէս Հայֆա Ուէհպէ եւ Ռաղըպ Ալամայի տուները:
Խանութներ
Վանլեան ընտանեկան անունը հիմնուած է 1963 թուականին, եւ Vanlian Frères (հայ.՝ Վանլեան Եղբայրք) եւ Gallerie Vanlian (հայ.՝ Վանլեան Ցուցասրահ):
2004 թուականին, Վանլեան հիմնեց Envy Interiors ընկերութիւնը, Միջին Արեւելեան ընկերութիւն մը որ կը կահաւորէ բնակութեան եւ առեւտրական տարածութիւններ: 2012 թուականի 7 Սեպտեմբերին, Վանլեան բացաւ 170 մեթր քառէ խանութ/ցուցասրահ մը Պէյրութի Սայֆի Վիլըճի մէջ, Արուեստի Անկիւնե, ուր ան ցուցադրեց եւ ծախեց իր փորձառական կտորներն ու հաւաքածոները: Առաջին անգամ ցուցադրուած Միլանի կահկարասիի Ցուցահանդէսին, Vick Vanlian վաճառանիշը կը ներառէ ցանց մը ճարտարագէտներու, ձեւաւորողներու, արուեստագէտներու, եւ ծրագրաւորողներու: Այսօր Vick Vanlian վաճառանիշը ճանչցուած է իբր Միջին Արեւելեան լաւագոյն ընկերութիւններէն մէկը, իբր «յանդուգն՝ ձեւաւորելու» մօտեցումով:
Խանութը ունի «Սեւ Սենեակ» մը, տարածքը նուիրուած է Վանլեանին անձնական կահկարասիի հաւաքածոներու, ձեւաւորուած աշխարհածանօթ արուեստագէտներու եւ վաճառանիղներու կողմէ:
1756 թուական
1756 թուական, նահանջ տարի, 18րդ դարու 56րդ տարին է
Ծնունդներ
Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1756 ծնունդներ
Մահեր
Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1756 մահեր
Ստորոգութիւն:1756
107 (թիւ)
107 (հարիւր եօթ), կենտ եռանիշ բնական թիվ մըն է, 106-ի եւ 108-ի միջեւ
Մոխրիկը (ֆիլմ)
«Մոխրիկը» (Cinderella), ամերիկեան, երաժշտական, տեսաժապաւէն, ստեղծուած Ուոլթ Տիզնի ընկերութեան կողմէն, 1950- ին՝ Շառլ Փերոյի Մոխրիկը համանուն հեքիաթին հիման վրայ։ Տիզնի աշխատանոցը ժապաւէնին վրայ կը ծախսէ 2.5 միլիոն տոլլար եւ 6 տարի ժամանակ (1944-1950)։ Ժապաւէնին համար կը գրուին 6 երգ, որոնք կապուած են նիւթին հետ եւ կ'ընդգծեն առաւել կարեւոր տեսարանները։
Նիւթ
Ժապաւէնին գլխաւոր կերպարը Մոխրիկ անունով աղջիկ մըն է, որ կ'ապրի իր իրական հօր, խորթ մօր եւ երկու խորթ քոյրերուն հետ։ Հօր մահէն յետոյ խորթ մայրը ցոյց կու տայ իր ողջ ատելութիւնը Մոխրիկին հանդէպ եւ զայն կը դարձնէ իրենց տան սպասուհին։ Օրէ օր Մոխրիկը աւելի կը գեղեցկանար եւ բացի անկէ ան ունէր չափազանց բարի սիրտ եւ հոգի։ Ան ունէր շատ ընկերներ, որոնք անասուններ էին։ Օր մը թագաւորը հրամանկը տարածէ, ր թագաւորութեան բոլոր երիտասարդ աղջիկները պէտք է գան պալատ, որպէսզի իշխանը ընտրէ իր ապագայ կինը։ Մոխրիկը եւս կը ստանայ հրաւէր, բայց խորթ մայրը կ'ըսէ, որ ան կարող է մասանկցիլ պարահանդէսին միայն այն ժամանակ, երբ մաքրէ ամբողջ տունը եւ գտնէ իրեն համար համապատասխան զգեստ։ Զգեստի հարցը կը լուծեն մկնիկները՝ կարելով իրեն համար գեղեցիկ զգեստ մը։ Բայց քոյրերը տեսնելով այդ գեղեցիկ զգեստը կը պատրեն զայն եւ կը մեկնին պարահանդէսին իրենց մօր հետ։ Այդ ժամանակ կը յայտնուի փերին եւ կու տայ մոխրիկին այն ամէնը, ինչ որ պետք է պարահանդէսին համար։ Վերջացնելէն ետք Փերին կը զգուշացնէ, որ կէսգիշերէն յետոյ կախարդանքը կ'անհետանայ։ Պարահանդէսի ժամանակ, երբ իշխանը կը տեսնէ Մոխրկը, անմիջապէս կը բռնէ իր ձեռքը եւ այլեւս բաց չի ձգէր։ Բայց շուտով կը մթննայ եւ կը դառնայ կէս գիշեր։ Մոխրիկը զարկերը լսելով կը փախչի աստիճաններուն վրայ ձգելով իր կօշիկը։ Արքան կը հրամայէ ամբողջ թագաւորութիւնով փնտռել անյայտ գեղեցկուհին կօշիկին միջոցով։ Յաջորդ առաւօտեան թագաւորութեան մէջ լուր կը տարածուի, թէ որու ոտքին եղաւ կօշիկը ան կը դառնայ իշխանին հարսնցուն։ Խորթ մայրըկը հասկնայ, որ այդ գեղեցկուհին Մոխրիկն է եւ կը բանտարկէ զայն սենեակին մէջ։ Մինչ երկու աղջիկները կը փորձեն իրենց մեծ ոտքերուն յարմարցնել փոքրիկ կօշիկը, մկնիկները խորթ մօր գրպանէն կը հանեն սենեակին բանալին եւ կ'ազատեն Մոխրիկը։ Մոխրիկը կը մտնէ հիւրասենեակ, որպէսզի փորձէ կօշիկը, բայց խորթ մայրը կը կոտրէ զայն։ Բայց կը պարզուի, որ միւս ոտքի կօշիկը դեռ Մոխրիկի մօտ էր։ Ժապաւէնը կ'աւարտի հարսանիքի տեսարանով։
Արտաքին յղումներ
Ստորոգութիւն:1950 ֆիլմեր
Արցախի անձնագիր
Արցախի անձնագիր, պաշտօնական փաստաթուղթ, որ կը տրամադրուի Արցախի Հանրապետութեան քաղաքացիներուն՝ ճանբորդելու երկրի պետական սահմաններէն դուրս։ Փաստաթուղթը կը տրամադրուի նաեւ անձի նոյնականացումն իրականացնելու համար։ Արցախի Հանրապետութեան անձնագրերը կը տրամադրուին Սահմանադրութեան 2006-ին ընդունուած փոփոխութեան հիման վրայ։
Ֆիզիկական նկարագիր
Արցախի սովորական անձնագիրը մուգ կարմիր գոյնի է, որու վրայ ոսկեգոյնով պատկերուած է Արցախի զինանշանը: Վերջինս կը գտնուի կազմի կեդրոնական հատուածին մէջ։ Իր արտաքին տեսքով անձնագիրը նման է Հայաստանի Հանրապետութեան անձնագրին։ Անձնագրի կազմի վրայ, ոսկեգոյն տառերով, հայերէնով եւ անգլերէնով գրուած է «Արցախի Հանրապետութիւն» եւ «Անձնագիր» բառերը։ Անձնագիրը տրուած պահէն վաւերական է 10 տարի ժամկէտով։ Անձնագրի բովանդակութիւնը հասանելի է հայերէնով եւ անգլերէնով։
Ճանբորդութիւն եւ ճանաչում
Արցախի չճանչցուած ըլլալու պատճառով անձնագիրը չընդունուիր միջազգային հանրութեան կողմէ եւ կ՚օգտագործուի միայն Արցախի սահմաններէն ներս եւ հետխորհրդային երեք մասամբ ճանչցուած երկիրներուն՝ Աբխազիոյ, Հարաւային Օսիայի եւ Մերձդնեստրի Մոլտովական Հանրապետութեան մէջ՝ որպէս Չճանչցուած անկախ պետութիւններու համագործակցութեան անդամ երկիրներ։ Համագործակցութեան անդամ պետութիւնները սահմանած են վիզայի ազատականացման ռեժիմ անդամ չճանչցուած երկիրներու համար։ Ի յաւելումն, Արցախի Հանրապետութեան քաղաքացիները, առանց վիզայի, կրնան ճանբորդել Հայաստան։
Արցախի մէջ օրինական է երկքաղաքացիութիւնը, որու պատճառով Արցախի քաղաքացիները օտարերկրեայ պետութիւններ կը մեկնին Հայաստանի անձնագրերով։ Արցախի Հանրապետութեան քաղաքացիները նաեւ Հայաստանի քաղաքացիներ են։ 2012-ին բազմաթիւ սուրիահայերու տրամադրուած է Արցախի Հանրապետութեան անձնագիր ։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Արցախ Ստորոգութիւն:Անձնագրեր ըստ երկրի
Ան Նահար
«Ան Նահար» (արաբերէն النهار,  լատինատառ An-Nahar‎ որ կը նշանակէ Օր կամ Առաւօտ), Լիբանանի ամենատարածուած արաբերէն լեզուով օրաթերթն է: Հիմնուած է 4 Օգոստոս 1933-ին Ժըպրան Թուէյնիի կողմէ որ թերթին խմբագրապետն էր 1933էն մինջեւ 1948: Իր մահէն ետք օրաթերթը ստանձնեց իր զաւակը՝ Ղասսան Թուէյնի որ շարունակեց իբր խմբագրապետ մինջեւ 1999: Ղասսան Թուէյնիի զաւակը՝ Ժըպրան Թուէյնի յաջորդեց իր հօրը 1999էն մինջեւ իր նահատակութիւնը 12 Դեկտեմբեր 2005-ին իր հակասուրիական կեցուածքներուն համար երբ օրաթերթը թէքեցաւ դէպի Մարտ 14 հակասուրիական քաղաքական շարժումը: Տեղական, արաբական եւ միջազգային մեծ յարգանք վայելող «Ան Նահար» թերթը կը վարէ ազատական կեցուածք տեղ տալով հակասական գաղափարներու՝ խօսքի ազատութեան հիմին վրայ:
Արտագին յղումներ
Ստորոգութիւն:Մամուլ Ստորոգութիւն:Wp/hyw
The Pink Panther
«Վարդագոյն Յովազը» (The Pink Panther), գծաշարժական յաղորթաշար մը՝ ստեղծուած DePatie-Frelengի կողմէ 1964-1980 թթ.-ին։ Ան կը պատմէ Վարդագոյն Յովազի զանազան արկածներու մասին։
Գծաշարժական ֆիլմի ամենաառաջին նկարը ("The Pink Phink"), վաճառքի հանուած 1964 թուականին, ստացած է Օսքար մրցանակ մը։
Յովազն ունի անուն՝ Փինքի (Pinky)։ Պետք է ըսել, որ ան արական սեռի ներկայացուցիչ է։ Յովազի ամենամեծ ախոյանը «Մեծ Քթով Մարդ»ն է (Big Nose Man), որ Յովազին պատճառաւ չի կրնար տուն կարուցել («Pink Blueprint» դրուագին մէջ, 1966), չի կրնար պէտք եղած ձեւով քնանալ («Rock-a-Bye Pinky», 1966) եւ այլն։ Հիմնականին մէջ դրուագները կ՚աւարտին ի յաջողութիւն Վարդագոյն Յովազին։
Սուրբ Գէորգ Եկեղեցի (Լիմասոլ)
Սուրբ Գեւորգ եկեղեցի, հայ առաքելական եկեղեցի Լիմասոլի մէջ։
Պատմութիւն
Սուրբ Գեւորգ եկեղեցին կը գտնուի Լիմասոլի կեդրոնին մէջ, կառուցուած է 1939–1940 թուականներուն այն հողատարքածին վրան, որուն գնեց եւ նուիրաբերեց Սաթենիկ Սուլթանեանը՝ ի հիշատակ իր հօր՝ Գեւորգի։ Եկեղեցին օծուած է 1948 ապրիլ 11-ին արքեպիսկոպոս Ղեւոնդ Չեբեանի կողմէն։ Եկեղեցին վերանորոգուած է 1975–1976 եւ 2006 թուականներուն։ 1989 թուականին Կարապետ եւ Նշան Արագչինջեան եղբայրները եկեղեցիին նուիրուած են լեկտրական զանգ։ Իւրաքանչիւր տարի սեպտեմբերին վերջին կիրակին եկեղեցիին մէջ կը նշուի Սուրբ Գեւորգի օրը։ 1992 թուականին եկեղեցուոյ հոգեւոր հովիվն էր Տեէր Մաշտոց Աշխարեանը։ 1975–1976 թուականներուն վերանորոգման ժամանակ զանգը կը տեղադրուի մուտքին վերի մասը, իսկ երկաթիա հայկական խաչը կ'աւելցուի 2006 վերանորոգման ժամանակ՝ հայերէն մակագրութեամբ.
Եկեղեցիին մէջ կայ մէկ այլ մարմարէ մակագրութիւն.
Եկեղեցուոյ դիմաց կը գտնուի Առաքելեան ընտանիքի կողմէն նուիրաբերուած տուֆէ խաչքարը, որ տեղադրուած է 2008 սեպտեմբեր 28-ին եւ օծուած է արքեպիսկոպոս Վարուժան Հերգելեանին կողմէն։ Եկեղեցուոյ մօտ կը գտնուի Լիմասոլի հայկական դպրոցը։
Ստորոգութիւն:Կիպրոսի հայկական եկեղեցիներ
Փալիքիր
Փալիքիր (Palikir), Միքրոնեզիոյ մայրաքաղաքնը։
Բնակչութիւնը, ըստ 2009 թուականօ տուեալներուն, կը կազմէ մօտ 9000 մարդ։ Տեղակայուած է Խաղաղական Ովկիանոսի արեւմտեան մասը, հրաբխային ծագում ունեցող Պոնպէի կղզիին մէջ։ Մայրաքաղաքի կարգավիճակ ստացած է 1989 թուականին, մինչ այդ երկրի մայրաքաղաքը եղած է Քոլոնիան։
Ստորոգութիւն:Մայրաքաղաքներ Ստորոգութիւն:Միքրոնեզիա
Կոմիտասի կիսանդրի (Փարիզ)
Կոմիտասի կիսանդրի, կիսանդրի Ֆրանսայի մայրաքաղաք Փարիզի՝ Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարանի բակին մէջ։
Պատմութիւն
Հայ մեծանուն երգահան, երգիչ, երաժշտական ազգաբան, երաժշտագէտ, վարդապետ եւ դասատու Կոմիտասի կիսանդրիին բացումը տեղի ունեցած է 21 Հոկտեմբեր1995-ին, Փարիզի Պոլ Գիրօ հիւանդանոցի Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարանի բակին մէջ։ Այդ հոգեբուժարանին մէջ մահացած է Կոմիտասը։
Տուեալներ
Կիսանդրին պատրաստուած է պրոնզէ, պատուանդանը՝ որձաքարէ։
Պատուանդան
Պատուանդանին ֆրանսերէն փորագրուած է. Սկիզբը ֆրանսական իշխանութիւնները դէմ եղծ են բնագիրի նման տարբերակին, սակայն յետագային քաղաքական հեղինակութիւնները համարձակոած են ընդունելու ցեղասպանութեան յղմամբ այս բնագիրը ։
Ծանօթագրութիւններ
Ստորոգութիւն:Յուշարձաններ այբբենական կարգով Ստորոգութիւն:Հայոց Ցեղասպանութեան յուշարձաններ Ստորոգութիւն:Փարիզի յուշարձաններ‎