Ամերիկայի_Միացեալ_Նահանգներ
Երկրորդ Համաշխարհային Պատերազմ
Համաշխարհային երկրորդ պատերազմին նախորդած շրջանին մէջ ԱՍՆ կը վարէր «չմիջամտելու քաղաքականութիւն, որ կը նշանակէր թողտուութիւն ֆաշիսթական նախայարձակներուն։ 1935-ի օգոստոսի 8-ին քոնկրէսն ընդունեց «չէզոքութեան մասին օրէնքըէ, որ փաստօրէն նպաստեց Սպանիոյ Հանրւսպետութեան դէմ գերմանա-իտալական ինտերուենցիային (1936-1939): ԱՍՆ իր դիրքով նպաստեց նաեւ 1938-ի Միւնխենեան համաձայնութեանը։ ԱՄՆ-ի, ինչպէս նաեւ Անգլիոյ եւ Ֆրանսայի քաղաքականութիւնը հող նախապատրաստեց 2-րդ համաշխարհային պատերազմի սանձազերծման համար։ Պատերազմի սկիզբէն ի վեր ձեւականօրէն մնալով չէզոք` ԱՄՆ կը պաշտպանէր Անգլիային եւ Ֆրանսային ընդդէմ Գերմանիոյ: 1939-ի նոյեմբերին քոնկրէսը վերանայեց չէզոքութեան մասին օրէնքը, որ փաստացի կը նշանակէր Անգլիա եւ Ֆրանսա զէնք արտահանելու թոյլտուութիւն։ 1941-ի մարտին ընդունուեց Լենդլիզի մասին օրէնքը։ Միաժամանակ ԱՄՆ ձգտում էր օգտագործել Անգլիոյ դժուարին կացութիւնը, նոր շարք մը տիրոյթներու եւ ազդեցութեան ոլորտներու մէջ իր վերահսկողութիւնը հաստատելու նպատակով։ Այսպէս, 1940-ին ստորագրուած համաձայնութեամբ (1941-ի մարտի 27-ին վերջնականապէս ձեւակերպուեցաւ որպէս պայմանագիր) 50 հին էսքատրային ականակիրներու դիմաց ԱՄՆ Անգլիայէն վարձակալական հիմունքներով Աթլանթեան ովկիանոսի շարք մը կարեւոր ռազմավարական կէտերուն մէջ 99 տարուայ ժամկէտով տարածքներ ստացաւ ռազմական պազաներ կառուցելու համար։ ԽՍՀՄ-ի վրայ հիթլերեան Գերմանիոյ յարձակումէն յետոյ՝ 1941-ի յունիսի 24-ին, Ֆ. Ռուզուելթի կառավարութիւնը յայտարարեց Խորհրդային Միութեանը աջակցելու պատրաստակամութեան մասին։ Նոյն թուականի օգոստոսի 14-ին ստորագրուեցաւ Աթլանթեան խարթիան՝ ԱՄՆ-ի եւ Անգլիոյ կառավարութիւններու յայտագիրը պատերազմի նպատակներու մասին, իսկ սեպտեմբերի 29-էն հոկտեմբերի 1-ը Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ԽՍՀՄ-ի, ԱՄՆ-ի եւ Անգլիոյ ներկայացուցիչներու խորհրդակցութիւնը, ուր որոշումներ ընդունուեցին ԽՍՀՄ-ին զէնքի, սարքաւորման ու պարէնի մատակարարումը ընդլայնելու եւ ԽՍՀՄ կողմէն ԱՄՆ-ին ու Անգլիային հումք տրամադրելու վերաբերեալ։ Ստեղծուեցաւ հակահիթլերեան քոալիցիայ ԽՍՀՄ-ի, ԱՄՆ-ի եւ Անգլիոյ գլխաւորութեամբ։ Պատերազմի սկիզբէն սրուեցան ամերիկա-գերմանական եւ ամերիկա-ճափոնական յարաբերութիւնները։ 1941-ի դեկտեմբերի 7-ին Ճափոնիան յարձակուեցաւ ԱՄՆ-ի եւ Անգլիոյ Խաղաղովկիանոսեան տիրոյթներու եւ պազաներու վրայ։ ԱՄՆ-ի նաւատորմը ծանր կորուստնէր կրեց յատկապէս Փիրլ Հարպորի մէջ։ 1941-ի դեկտեմբերի 11-ին Գերմանիան եւ Իտալիան պատերազմ յայտարարեցին ԱՄՆ-ին։ 1942-ի յունիսին ՍՍՀՄ-ի, ԱՄՆ-ի եւ Անգլիոյ միջեւ համաձայնութիւն ձեռք բերուեց՝ 1942-ին Եւրոպայում երկրորդ ճակատ բացելու մասին։ Սակայն ԱՄՆ եւ Անգլիան ձգձգեցին երկրորդ ճակատի բացումը մինչեւ 1944-ը, երբ պարզ դարձաւ, որ ԽՍՀՄ ի վիճակի է սեփական ուժերով ջախջախել հիթլերեան Գերմանիան եւ եւրոպական երկիրներն ազատագրել ֆաշիսթական լուծէն։ Պատերազմի ժամանակ ԱՄՆ մասնակցեց երեք մեծ տէրութիւններու կառավարութիւններու ղեկավարներու քոնֆերանսներուն Թեհրանի, Եալթայի, իսկ Գերմանիոյ կապիտուլեացիայից յետոյ՝ Պոտստամի մէջ, որտեղ ընդունուեցան պատերազմի եւ յետպատերազմեան կարգաւորման հարցերու հետ կապուած համաձայնեցուած որոշումներ։ 1945-ին ամերիկեան ինքնաթիռները առաջին աթոմային ռումբերը նետեցին Ճափոնիայի Հիրոսիմա (օգոստոսի 6-ին) եւ Նակասաքի (օգոստոսի 9-ին) քաղաքներու վրայ։ Տասնեակ հազարաւոր զոհեր պատճառած այդ գործողութիւնը թելադրուած չէր ռազմական անհրաժեշտութեամբ եւ կը հետապնդէր քաղաքական նպատակներ։ Ճափոնիան քափիթուլեացիան ստորագրեց 1945-ի սեպտեմբերի 2-ին, այն բանէն յետոյ, երբ ԽՍՀՄ զինուած ուժերը ջախջախեցին անոր հիմնական ցամաքային բանակը։