cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նյութափոխանակություն
Պատմությունը
Վաղ հետազոտություններում նյութափոխանակային գործընթացները հայտնաբերված չէին և կար կարծիք այն մասին, որ կենդանի հյուսվածքը կառավարվում է կենդանի ուժով ։ 19-րդ դարում Լուի Պաստյորը խմորասնկերի կողմից շաքարների խմորումն ուսումնասիրելիս եկավ այն եզրակացության, որ խմորումը կատալիզվում է խմորասնկային բջիջների որոշակի բաղադրիչներով, որոնց անվանեցին ֆերմենտներ։ Նա գրել է, որ սպիրտային խմորումը կյանքի հետ կապված գործընթաց է և իրականացվում է խմորասնկային բջիջների կողմից, այն կապված չէ մահվան և բջիջների քայքայման հետ ։ Այս հայտնագործությունը և 1828թ. միզանյութի քիմիական սինթեզի վերաբերյալ Ֆրիդրիխ Վյոլերի հրատարակած հոդվածը էական նշանակություն ունեն, քանի որ այն առաջին օրգանական միացությունն էր, որը սինթեզվեց անօրգանական նախանյութերից ։ Սա ապացուցում էր, որ բջիջներում հայտնաբերված օրգանական միացությունները և քիմիական ռեակցիաները սկզբունքորեն չեն տարբերվում քիմիայի այլ բաժիններից։
Գլիկոլիզ (անթթվածին ճեղքում)
Գլիկոլիզի գումարային հավասարումը գործընթացի մեխանիզմի մասին պատկերացում չի տալիս։ Իրականում, գլիկոլիզը բազմաստիճան բարդ պրոցես է։ Այն իրար հաջորդող 10 ռեակցիաների ամբողջություն է։ Յուրաքանչյուր ռեակցիա կատալիզվում է հատուկ ֆերմենտով։ Յուրաքանչյուր ռեակցիայի հետևանքով փոքր քանակությամբ էներգիա է անջատվում, իսկ գումարում կազմում է 150 կՋ/մոլ։ Այդ էներգիայի մի մասը (60 %), որպես ջերմային էներգիա, ցրվում է, իսկ մյուս մասը (40 %) պահպանվում է ԱԵՖ-ի ձևով։
C6H12O6+2ԱԿՖ+2H3PO4→2C2H5OH+2CO2+2ԱԵՖ+2H2O
Ֆոտոսինթեզի լուսային փուլը
Ֆոտոսինթեզը սկսվում է՝ քլորոպլաստը տեսանելի լույսով լուսավորվելով։ Ֆոտոնը, ընկնելով քլորոֆիլի մոլեկուլի վրա, գրգռում է նրան. մոլեկուլի էլեկտրոններն անցնում են բարձր մակարդակի, այսինքն՝ միջուկից ավելի հեռու գտնվող ուղեծրի վրա։ Դրա շնորհիվ հեշտանում է էլեկտրոնների անջատումը մոլեկուլներից։ Գրգռված էլեկտրոններից մեկն անցնում է փոխադրիչ մոլեկուլի վրա, որը նրան տանում և տեղափոխում է թաղանթի մյուս կողմը։ Քլորոֆիլի մոլեկուլը վերականգնում է էլեկտրոնի կորուստը՝ այն վերցնելով ջրի մոլեկուլից։ Էլեկտրոնների կորցնելու հետևանքով ջրի մոլեկուլներն ենթարկվում են ֆոտոլիզի.
Այսպիսով, արեգակնային ճառագայթման էներգիան առաջացնում է երեք պրոցես՝ ջրի քայքայման հետևանքով մոլեկուլային թթվածնի առաջացում, ԱԵՖ-ի սինթեզ, ատոմային ջրածնի առաջացում։ Այս 3 գործընթացներն ընթանում են լույսի առկայության պայմաններում և կազմում ֆոտոսինթեզի լուսային փուլը։
Ֆոտոսինթեզի վրա ազդող գործոններ
Հիմնականում ածխաթթու գազի կոնցենտրացիայի նվազումն է դանդաղեցնում ֆոտոսինթեզը։ Դրա ավելացումը էապես արագացնում է ֆոտոսինթեզը, ինչը կիրառվում է ջերմոցային տնտեսություններում որոշ բույսերի աճեցման ժամանակ։
Ֆոտոսինթեզի նշանակությունը բնության համար
Կարևոր է նաև ածխաթթու գազի կլանումը ֆոտոսինթեզի գործընթացում, որի արդյունքում նվազում է նրա քանակը մթնոլորտում, և ածխածինը անօրգանական նյութից անցնում է օրգանական նյութի բաղադրության մեջ, ինչը կաևոր դեր ունի ածխածնի շրջապտույտում։
Երկրի բուսականությունը տարեկան կապում է 75 • 109</tt> տ ածխածին։ Բացի այդ, բույսերը սինթեզի մեջ ներառում են միլիարդավոր տոննաներով ազատ ֆոսֆոր, ծծումբ, կալցիում, մագնեզիում, կալիում և այլ տարրեր։ Որպես արդյունք տարեկան սինթեզվում է մոտավորապես 15 • 1010</tt> տ օրգանական նյութ։
Սպիտակուցների փոխանակություն
Սպիտակուցներն ամինաթթուներից կազմված, ազոտ պարունակող բարդ միացություններ են, որոնք բջջի կառուցվածքային հիմնական բաղադրամասեր են։ Սպիտակուցների հետ են կապված կենսական շատ ֆունկցիաներ, ինչպիսին են թթվածնի փոխադրումը, մկանների կծկումը, հորմոնային կարգավորման իրականացումը, իմունիտետի ապահովումը և ուրիշ։ Բուսական և կենդանական բոլոր սպիտակուցները կազմված են ամինաթթուներից, որոնց քանակը մոտավորապես 20 է։ Ամինաթթուների տարբեր զուգակցումներից առաջանում են տարբեր կառուցվածքի սպիտակուցներ։ Մարսողական խողովակում սննդի բարդ սպիտակուցները մարսողական հյութերի ազդեցությամբ ճեղքվում են և վերածվում ամինաթթուների։ Վերջիններս ներծծվում են բարակ աղիքի թավիկներով և արյան միջոցով հասնում օրգանիզմի բոլոր բջիջներին։ Յուրաքանչյուր բջիջ ամինաթթուներից սինթեզում է իրեն մենահատուկ սպիտակուցները։ Սպիտակուցների կենսասինթեզի անհրաժեշտ պայմանն ամինաթթուների անընդհատ ներմուծումն է օրգանիզմ։
Ջրի և հանքային աղերի փոխանակություն
Ջուրը և հանքային աղերը սննդանյութեր չեն համարվում, էներգիայի աղբյուր չեն ծառայում, սակայն նրանց մուտքը և ելքը համարվում է օրգանիզմի կենսագործունեության պարտադիր և անհրաժեշտ պայման։
Շուրի (Լիվոյի վտակ)
Շուրի (Шури), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Աջ վտակը՝ Լիվո գետն է։ Գետի երկարությունը 13 կմ է։
3 (թիվ)
Գիտության մեջ
Երեքը՝
Արտաշես Վասիլյան
Կենսագրություն
Վասիլյանի անունով է կոչվում նրա ծննդավայրի միջնակարգ դպրոցը, Իջևանի փողոցներից մեկը։
Great!
Great!, հարավկորեական գըրլ բենդ MOMOLAND-ի երրորդ մինի ալբոմը։ Այն թողարկվել է 2018 թվականի հունվարի 3-ին «Dublekick Company» լեյբլով և տարածվել է Loen Entertainment ընկերության միջոցով։ Ալբոմը պարունակում է վեց երգ, նարառյալ գլխավոր «Bboom Bboom» երգը, ինչպես նաև նրա գործիքավորված տարբերակը և ավելի վաղ թողարկված «Wonderful love» սինգլը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2018 ալբոմներ
Պիկասիլլա (գյուղ, Պիդռալա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 99 մարդ։
Սիմֆերոպոլի պետական կրկես
Պատմություն
2009 թվականին Սիմֆերոպոլի կրկեսի մոտ տեղադրվեց առյուծի քանդակ, որը նվեր էր Լվով քաղաքից։ 2011 թվականի դեկտեմբերին առյուծի քանդակը փոխարինվեց հեծանիվի վրա նստած ծաղրածու-աճպարարի բնօրինակ մետաղյա քանդակով։
Զորայր Միրզայան
Կենսագրություն
Նախնական կրթությունն ստացել է Թեհրանի Հայոց ազգային դպրոցում, ապա ավարտել է ամերիկյան քոլեջը։ Աշխատակցել է սփյուռքահայ պարբերականների, հատկապես՝ իրանահայ գրողների միության «Նոր էջ» հանդեսին։ Հրատարակվել են Միրզայանի «Թաց մայթը» (1957), «Բանաստեղծություններ և պատմվածքներ․ Հատընտիր» (հետմահու, 1965) ժողովածուները և «Աբու-Ալի Աինա» (1954) ուսումնասիրությունը։ Կատարել է թարգմանություններ Ռաբինդրանաթ Թագորի, Օմար Խայամի, Ֆիրդուսու, Հաֆեզի, Ֆեոդոր Դոստոևսկու, Մարկ Տվենի և ուրիշների ստեղծագործություններից։
Էյրիջա
Էյրիջա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Աղդաղ (լեռ, Անտիտավրոս)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռներ Կատեգորիա:Մալաթիայի մարզ
(1173) Անքիսես
(1173) Անքիսես (Anchises), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1930 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս P Կատեգորիա:1930 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուպիտերի տրոյացի աստերոիդներ
Բաց գիրք (ֆիլմ, 1977)
«Բաց գիրք», խորհրդային ինը մասից բաղկացած գունավոր հեռուստատեսային գեղարվեստական ​​ֆիլմ՝ նկարահանված 1977 թվականին «Լենֆիլմ» ստուդիայում ռեժիսոր Վիկտոր Տիտովի կողմից՝ Վենիամին Կավերինի համանուն վեպի հիման վրա։
Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիա
Նշանավոր անհատներ
Բրիտանացի բանաստեղծ Մերվին Պիկը մահացել է 1988 թվականին, և հետմահու ախտորոշվել է Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիա, իսկ դրա մասին հոդվածը տեղ է գտել JAMA Neurology պարբերականում ։ Սահլասը նրա մասհվան համար ասել է, որ այդ մարդուն բազմիցս ախտորոշել են Ալցհայմերի, Պարկինսոնի հիվանդություններ և հետէնցեֆալիտային պարկինսոնիզմ և այդպես էլ չեն դրել Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիա ախտորոշումը ։ Նրա աշխատանքներից կարելի է պատկերացում կազմել ախտանիշների պրոգրեսիվող վատթարացման մասին, ինչպես օրինակ՝ տեսատարածական (3D) ֆունկցիայի վատացումը, տատանվող կոգնիտիվ ֆունկցիաների իջեցումը, ուշադրության կենտրոնացման դժվարացումը, տեսողական պատրանքները և տեսիլքները։ Այս դեպքը երևի առաջիններից էր, որի ժամանակ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիան համարվեց մահվան պատճառ ։
Ամերիկացի դերասան և կոմիկ Ռոբին Ուիլյամսը 2014 թվականի օգոստոսի 11-ին ինքնասպանություն է գործել։ Նրան ախտորոշել են Պարկինսոնի հիվանդություն, և նրա այրու վկայմամբ՝ նա ունեցել է խորը դեպրեսիա, տագնապ և պարանոյա ։ Դիահերձման տվյալներով հայտնաբերվել է տարածուն Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիա ։ Յան Գ․ Մակ-Քեյթը, ով ծերունական տարիքի հոգեբույժ է և զբաղվում է դեմենցիաների հետազոտմամբ, ասել էր, որ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիայի մասին դեռ շատ քիչ բան է հայտնի և այս հիվանդությունը լրիվ բացատրում էր Ռոբին Ուիլյամսի ախտանիշները ։ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիայի ասոցացիան հստակեցրել է դիահերձման տվյալներում գրանցվող եզրույթների ճիշը կիրառումը, մասնավորապես՝ տարածուն Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիա, որն ավելի հաճախ հայտնի է որպես տարածուն Լյուիի մարմնիկների հիվանդություն, բնութագրում է բուն հիվանդությունը, իսկ անձրևանոց (հավաքական) եզրույթ Լյուիի մարմնիկներով խանգարումը իր մեջ ներառում է և՛ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիան, և՛ Պարկինսոնի հիվանդության դեմենցիան ։ Ըստ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիայի ասոցացիայի խոսնակ Դենիս Դիքսոնի Ռոբին Ուիլյամսի՝ բժշկական փասթաթղթերը ուսումնասիրելիս պարզ է դառնում, որ նա ունի դեպրեսիա, տագնապ և պարանոյա, որոնք խոսում են կա՛մ Պարկինսոնի հիվանդության, կա՛մ Լյուիի մարմնիկներով դեմենցիայի մասին։ Նա հավելում է, որ Լյուիի մարմնիկներով խանգարման դեպքում այդ մարմնիկները սահմանափակ տարածում ունեն, իսկ հիվանդության դեպքում ավելի դիֆուզ են, ինչպես և այս դերասանի մոտ ։
Կինո
Ամազոն մրցանալաբաշխության (Amazon Prime) «Աստծո ձեռքը» (Hand of God) հեռուստասերիալը մի դատավորի մասին է, որն ունի Լյուիի մարմնիկկներով դեմենցիա։
Էդուարդ Ավագ
Էդուարդ Ավագ (Edward the Elder, ), Անգլիայի արքա 899 կամ 901 - 924 թվականներ։ Դարձել է թագավոր իր հոր՝ Ալֆրեդ Մեծի մահից հետո 899 թվականին։ Նրա նստավայրն էր Վինչեսթերը, Վեսեքսի նախկին մայրաքաղաքը։ Նա նվաճեց արևելյան հողերը և Արևելյան Անգլիան դաներից 917 թվականին և դարձավ Մերսիայի կառավարիչը 918 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիայի միապետներ Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ
Մասելյայյոկի
Մասելյայյոկի (Маселяййоки), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Ձախ վատկը՝ Լիվո գետն է։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։
Օրլանդո (օպերա)
Օրլանդո (Orlando, HWV 31), իտալացի երգահան Գեորգ Ֆրիդրիխ Հենդելի օպերա (opera seria) երեք գործողությամբ։ Գրվել է Երաժշտության թագավորական ակադեմիայի համար։ Իտալերեն լիբրետտոն ադապտացվել է Կարլո Սիգիզմոնդո Կապեչիի «Օրլանդո» ստեղծագործությունից, որն իր հերթին հիմնվում է Լյուդովիկո Արիոստոյի «Մոլեգնող Ռոլանդը» (Orlando Furioso) պոեմի վրա։ Օպերայի առաջնախաղը կայացել է Լոնդոնի թագավորական թատրոնում (King's Theatre) 1733 թ. հունվարի 27-ին՝ դիմանալով տասը ներկայացման։ Օպերան համարվում է Հենդելի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը և ներկայումս էլ երբեմն բեմադրվում ու ձայնագրվում է։
Հայկական ռադիո
հաճախ նաև
Հայկական ռադիոյի անեկդոտներ
Սպանել հայկական սուրճի հատիկների խուրձ, այնուհետ հարյուր տարի ստել դրա վերաբերյալ։
Խորեն Ա Տփղիսեցի
Կենսագրություն
Ծնվել է 1873 թվականին, Թիֆլիսում։ 1892 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցը, ապա ուսումը շարունակել Շվեյցարիայի համալսարաններում։ 1897 թվականին Ներսիսյան դպրոցում նշանակվել է երգի ուսուցիչ։ 1901 թվականին ձեռնադրվել է սարկավագ, նույն թվի դեկտեմբերին՝ աբեղա, և նշանակվել Նոր Բայազետի (այժմ՝ Գավառ) եկեղեցիների բարեկարգիչ։ 1902 թվականին ձեռնադրվել է վարդապետ։
1917 թվականին նրա նախաձեռնությամբ Երևանում հիմնադրվել է Հայոց Ազգային խորհուրդը։ 1919 թվականին Գևորգ Ե Սուրենյանցի կարգադրությամբ և Հայաստանի կառավարության հրահանգով որպես հայրապետական պատվիրակ մեկնել է Փարիզ՝ համերաշխություն հաստատելու Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսին մասնակցող հայկական ազգային երկու պատվիրակությունների միջև։
Վելզերներ
Հաջորդ հարյուրամյակում Վելզերները մանուֆակտուրաների սեփականատեր են եվրոպական տարբեր քաղաքներում, այդ թվում՝ Անտվերպենում, Լիոնում, Մադրիդում, Նյուրնբերգում, Սևիլիայում, Լիսաբոնում, Վենետիկում, Հռոմում և Սանտո-Դոմինգոյում։ Առևտրի միջոցով վաստակած իրենց հսկայական  կարողությամբ Վելզերները ֆինանսավորել են  Եվրոպայի տարբեր միապետերի, իսկ Կարլ V Հաբսբուրգը նրանց ազնվականի կոչում է շնորհել։
Ուստ-Չուզիկ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Տոմսկի մարզի Պարաբելսկի շրջանի բնակավայրեր
Պերիակ դը Մեր
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 650 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 95 կմ հարավ-արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 55 կմ արևելք։
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Մեղրի (այլ կիրառումներ)
Մեղրի կարող է վերաբերել՝
Միկոնոս (քաղաք)
Պատմություն
1830 թվականին ստեղծվեց հունական անկախ պետություն՝ ի դեմս Հունաստանի թագավորության։ Միկոնոսն անցավ հույների տիրապետության տակ։ Այս շրջանում գնալով մարեց վերջինիս առևտրատնտեսական նշանակությունը։ 1904 թվականին հանդիսավոր արարողությամբ բացվեց Կորինթի ջրանցքը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին շատ հույներ լքեցին Միկոնոսը և հաստատվեցին Հունաստանի տարբեր շրջանում և այլ երկրներում, հատկապես՝ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում ։
1930-ականներին շատ արվեստագետներ, քաղաքական գործիչներ և հարուստ եվրոպացիներ սկսեցին անցկացնել իրենց հանգիստը Միկոնոսի արևոտ լողափերում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի շրջանում տնտեսությունը ժամանակավորապես անկում է ապրել և վերստին զարգացել է 1950 թվականին։
Աշխարհագրություն
Քաղաքը գտնվում է Միկոնոս կղզու արևմտյան ափին՝ Կիկլադյան կղզիների կազմում։ Ափերը ողողում են Եգեյան ծովի հարավային ջրերը։
Դորոգան
Դորոգան (Дорогань), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանում։
Տրոյանի (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Տրոյանի (Трояни), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ռուբեն Սահակյան (ճարտարապետ)
Կենսագրություն
Ռուբեն Սահակյանը ծնվել է 1937 թվականի օգոստոսի 6-ին, Լենինականում ։ Նա ճարտարապետ-շինարար Ալեքսանդր Սահակյանի եղբայրն է։ Ռուբենը 1961 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիուտը։ Իր և եղբոր աշխատությունները վերաբերում են հարկերի և ծածկերի բարձրացման մեթոդով շենքերի և կառույցների շինարարության պրոբլեմներին։ Եղբոր հետ գիտականորեն հիմնավորել և գործնականում ապացուցել են հարկերի և ծածկերի բարձրացման մեթոդով բարձրահարկ շենքերի կառուցման արդյունավետությունը։ Նրանք ստեղծել այդ մեթոդի ճարտարապետական-կոնստրուկտիվ և տեխնոլոգիական նոր միասնական համակարգ։
Վարաժնունիներ
Վարաժնունի (հայտնի է նաև որպես Վարազնունի)՝ նախարարական տոհմ հին և միջնադարյան Հայաստանում։
Ռեգբի 15. խաղի ընթացքը
Խաղադաշտ
Խաղադաշտի երկու կողմերում տեղադրված են գոլեր, որոնք գտնվում են գոլային գծերի կենտրոնում։ Գոլային ձողերը ունեն ամենաքիչը 3,4 մետր բարձրություն, իրարից հեռու են 5,6 մետրով և միացած են գետնից 3 մետր բարձրությամբ հորիզոնական ձողով և ունեն “H” տառի տեսքը։ Խաղացողների անվտանգության համար գոլային ուղղահայաց ձողերի ներքևի մասերը պատված են բարձիկներով։
Մրցավարական կազմ
Մրցավարը կարող է պատժել խաղացողին նաև տուգանային քարտերով։ Դեղին քարտով ազդարարվում է զգուշացում, իսկ կարմիր քարտով խաղացողին դուրս են հրավիրում խաղից։ Խաղացողները կարող են զգուշացվել այն դեպքում, երբ ցուցաբերում են վտանգավոր խաղ, կրկնում են արդեն զգուշացված խախտումը կամ կոպտորեն խանգարում են հակառակորդին հասնել խաղային առավելության։ Դեղին քարտով զգուշացումը խաղացողին հանում է դաշտից 10 րոպեով, որը խաղային տերմինով կոչվում է sin-bin. Եթե նույն խաղացողը շարունակում է ցուցաբերել վտանգավոր խաղ, ապա նա դուրս է մնում խաղից մինչև նրա ավարտը։ Խաղացողը կարող է նաև մի անգամից ստանալ կարմիր քարտ, առանց նախնական դեղինի։
Հանդիպման կառուցվածքը
Որոշիչ ֆակտոր կարող է լինել եղանակը, օրինակ երբ առկա է ուժգին քամի, դա մեծ առավելություն կտա թիմերից մեկին ոտքի հարվածներով խաղի ժամանակ։ Կախված հանդիպման ժամանակից, արևի դիրքը կարող է ֆակտոր հանդիսանալ կախված այն բանից, թե որ կողմ են խաղացողները վազում։ 2006 թվականի “Սուպեր 14”-ի եզրափակիչ հանդիպման վրա ազդեցություն ունեցան վատ եղանակային պայմանները։ Առկա էր ցաձր մառախուղը և տեսանելիությունը 40-45 մետր էր։
Վեռներ Վինտեր
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանացի լեզվաբաններ Կատեգորիա:Գերմանացի հայագետներ Կատեգորիա:Գերմանացի բանասերներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Բեռնի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հնդեվրոպագետներ
Լուիս Քերոլը և շախմատը
Շախմատը Քերոլի օրագրերում և նամակներում
1866 թվականի օգոստոսի 10-ին Քերոլն իր օրագրում գրել է, որ շատ օրեր է վատնել՝ հետևելով շախմատային խոշոր մրցաշարի ընթացքին։ 1866 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Քերոլը հիշատակել է, որ ձեռք է բերել 250 տպարանական կլիշեով թերթիկներ, որպեսզի շախմատային պարտիաներ գրառի (պահպանվել է նույնիսկ գնի մատնանշումը, որը նա վճարել էր դրա համար)։ Նա նշել է, որ իրեն ավելի շատ դուր են եկել խորհրդատվական խաղերը, քան շախմատի՝ մեկն ընդդեմ մեկի սովորական խաղերը։ 1866 թվականի դեկտեմբերի 24-ին նա գրառում է արել, որ գնացքին սպասելիս մի ամբողջ ժամ շախմատ է խաղացել ուղեկիցներից մեկի հետ։ Շախմատային խաղի մասին երկու հիշատակում է պարունակում «1867 թվականին Ռուսաստան ճանապարհորդության օրագիրը»։ 1867 թվականի հուլիսին նա գրել է, որ շախմատ է խաղացել Քյոնիգսբերգից Սանկտ Պետերբուրգ գնալիս ճանապարհակցի հետ։ «Մյուր և Մյուրիլիզ» ֆիրմայի հիմնադիրներից մեկը՝ շոտլանդացի Էնդրյու Մյուրը, Քերոլի համար հաճելի ընկերակից է եղել. գրողը նրա հետ երեք պարտիա շախմատ է խաղացել, ինչը, չնայած իր սովորությանը, չի գրառել, սակայն շատ չի զղջացել, քանի որ երեք պարտիան էլ պարտվել է։ Այդ իրադարձությունը, ինչպես ենթադրում են նրա արվեստի մի շարք ուսումնասիրողներ, որոշել է հետագայում գրված «Ալիսը հայելու աշխարհում» գրքի մի շարք շախմատային թեմաներ։ 1867 թվականի օգոստոսին Քերոլն օրագրում գրել է, որ շախմատ է խաղացել Նյու Յորքից ոմն Ռ. Մ. Հանթի հետ Սանկտ Պետերբուրգից Վարշավա ճամփորդելու ընթացքում։ Այդ դրվագում Քերոլը հիշատակել է իր հորինած ճամփորդական շախմատը, որն օգտագործել է խաղի համար։
Շախմատը գրողի լուսանկարներում
Ֆրենսիս Պոլիդորին լուսանկարում շախմատ է խաղում իր ավագ դստեր հետ։ Այդ լուսանկարը այրող նյութի ցայտքերից վնասված է, ցայտքեր հայտնվել են նաև հենց Ռոսսետտիի դեմքին։ Քրիստինա Ջորջինան ընտանիքի անունից Քերոլին խնդրել է իրեն տրամադրել այս լուսանկարի տասներկու պոզիտիվ ։
Շախմատը «Ալիսը Հայելու աշխարհում» գրքում
Ալիսի մասին հեքիաթների կոմպոզիցիայում տարատեսակ խաղերը (խաղաքարտեր, շախմատ, կրոկետ) բավականին մեծ նշանակություն ունեն։ 1865 թվականին Լուիս Քերոլը հրատարակել է «Ալիսը Հրաշքների աշխարհում» գիրքը։ Դրանում ոչ մի տեղ հիշատակված չէ շախմատը, դիպաշարում գլխավոր տեղ են զբաղեցրել խաղաքարտերը ։
«Ալիսը Հայելու աշխարհում» գրքում շախմատի դերի մասին կարծիքներ
Քերոլի ստեղծագործությունների ռուս մասնագետ Դեմուրովայի կարծիքով հայելային ժխտման սկզբունքն ի հայտ է գալիս հեքիաթի առաջին գլուխների իրադարձություններում։ 2-րդ գլխի ավարտին տարածական և ժամանակային հարաբերությունների կազմակերպմանը զուգահեռ հանդես է գալիս նաև շախմատային խաղը։ Մարտին Գարդները ««Ալիսը» մեկնաբանելով» գրքում ենթադրություն է անում, որ երկրորդ հեքիաթի մտահղացումը Քերոլի մեջ ծագել է 60-ական թվականների կեսերին էքսպրոմտների ազդեցությամբ, որոնք Լուիս Քերոլը պատմում էր Լիդել քույրերին նրանց շախմատ սովորեցնելիս։ Սակայն ինչպես նշել են որոշ հեղինակներ, երկրորդ գրքում պատումն այլևս Ալիս Լիդելի մասին չէ։ «Հայելու աշխարհում» գրքի հերոսուհին կարող է եղած լինել մեկ այլ Ալիս՝ գրողի հեռավոր ազգականուհի Ալիս Թեոդորա Ռեյքսը ։ Որոշ փաստեր այս վարկածի հետ չեն համընկնում, օրինակ «Հայելու աշխարհում» գրքի ավարտին տեղադրված ակրոստիքոս բանաստեղծությունը՝ նվիրված հենց Ալիս Փլեզենսին (Լիդել)։
Էշեգի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տալլինի պատմություն
Մոտ 1050 թվականին Տալլինում կառուցվել է առաջին ամրոցը՝ Թոմփեա ։ Որպես Նովգորոդի և Սկանդինավիայի միջև առևտրի կարևոր նավահանգիստ, այն դարձավ Տևտոնական ասպետների և Դանիայի թագավորության ընդլայնման թիրախ 13-րդ դարի սկզբին Հյուսիսային խաչակրաց արշավանքների ժամանակ, երբ քրիստոնեությունը բռնի կերպով պարտադրվեց տեղի բնակչությանը։ Տալլինի և Հյուսիսային Էստոնիայի դանիական տիրապետությունը սկսվել է 1219 թվականին։
Տալլին քաղաքը երբեք չի ավերվել, սակայն մոտ 1524 թվականին Էստոնիայի շատ քաղաքներում, այդ թվում՝ Տալլինում, թալանվել են կաթոլիկ եկեղեցիները՝ որպես ռեֆորմացիոն ջանքերի մաս. դա տեղի է ունեցել ողջ Եվրոպայում։ Թեև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վերջին փուլերում լայնորեն ռմբակոծվել է խորհրդային օդային ուժերի կողմից, միջնադարյան Հին քաղաքի մեծ մասը դեռ պահպանում է իր հմայքը։ Տալլինի Հին քաղաքը (ներառյալ Տոոմպեան) ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության վայր է դարձել 1997 թվականին։
Բերանաբորբ
Բերանաբորբ (ստոմատիտ), բերանի խոռոչի լորձաթաղանթի բորբոքում։ Կարող է առաջանալ որպես ինքնուրույն հիվանդություն կամ լինել այլ հիվանդությունների (կարմրուկ, քութեշ, գրիպ, կանդիդոզ և այլն) ախտանշան։ Միայն լեզվի վրա առաջացած բորբոքումը կոչվում է լեզվաբորբ (գլոսիտ), լնդերինը՝ լնդաբորբ (գինգիվիտ)։
Բերանաբորբին նպաստում են ներքին օրգանների, նյարդային համակարգի քրոնիկ հիվանդությունների սրացումները, սննդի մեջ վիտամինների անբավարարությունը, նյութափոխանակության, ներզատիչ գեղձերի ֆունկցիայի խանգարումները։ Ծխելը, թունդ սպիրտային խմիչքների օգտագործումը, շատ տաք կամ սառը, չափից ավելի թթու և աղի սննդի ընդունումը նույնպես կարող են բերանաբորբի պատճառ լինել։ Վերջինս երբեմն առաջանում է որոշ դեղանյութերի նկատմամբ օրգանիզմի բարձր զգայնության (հատկապես ինքնաբուժման դեպքում), սեռական հասունացման շրջանում, իմաստության ատամի դժվար ծկթման ժամանակ։
Մահմուդլի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Էդմունդ I
924 թվականին, երբ Էդվարդ Ավագը մահացավ, Էդմունդը դեռահաս պատանի էր։ Գահին նստեց նրա հարազատ ավագ եղբայրը՝ Էթելսթենը։ Վերջինս մահացավ 939 թվականին՝ չթողնելով արու ժառանգ, և Էդմունդը դարձավ թագավոր։ Նրա իշխանության տարիներն անցան պատերազմների մեջ. հարկադրված էր նվաճել կան վերանվաճել Անգլիայից խլված տարածքները՝ Միդլենդսը, Նորթումբրիան,Սթրաթքլայդը։ Էդմունդը, թագավորելով ընդամենը վեցուկես տարի, զոհվեց Գլոսթերշիրում՝ Փուքլչըրչում, մի ավազակի հետ կռվելիս։ Գահին նրան հաջորդեց իր կրտսեր եղբայր Էդրեդը, իսկ վերջինիս՝ Էդմունդի որդիները՝ Էդվիգը, այնուհետև՝ Էդգար Խաղաղասերը։
(1175) Մարգո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1930 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու արտաքին մասի աստերոիդներ
Կամպոֆրիո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Նատալյա Օրեյրո
Նատալյա Օրեյրո (իսպաներեն՝ Natalia Marisa Oreiro Iglesias Poggio Bourié, ), լատինո-փոփ ոճում կատարող ուրուգվայցի երգչուհի է և կինոդերասանուհի, որը հաջող կարիերա է ծավալել Արգենտինայում։ Առավել հայտնի է "Cambio dolor" սինգլով և "Վայրի Հրեշտակը" (իսպաներեն՝ Muñeca Brava) (1998-1999) բազմասերիանոց արգենտինական հեռուստասերիալում գլխավոր դերով (որպես Միլագրոս)։
Զբիգնև Ռաու
Կենսագրություն
2020 թվականի օգոստոսի 26-ին Զբիգնև Ռաուն նշանակվել է Լեհաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար ։
Զաբարա (գյուղ, Բարանովի շրջան)
Զաբարա (Забара), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանում։
Պյոտր Վոյկով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Սպանվածներ Կատեգորիա:Ժնևի համալսարանի շրջանավարտներ
Էսկիափարդի
Էսկիափարդի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
(9041) Տակենե
(9041) Տակենե (Takane), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի փետրվարի 9-ին Սատորու Օտոմոյի և Օսամու Մուրամացուի կողմից Կիյոսատոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,204066 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0575 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,3506 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1195,19 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,301209 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,78° անկյուն։
Մաղարճըք
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վիրիտայոլ
Վիրիտայոլ (Вырытаёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Տուժինսկի շրջան Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կեդվա գետի աջ ափին՝ 31 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 19 կմ է։
Լուիզիադա կղզիներ
Լուիզիադա կղզիներ (Louisiade Archipelago), կղզեխումբ Խաղաղ օվկիանոսում։ Պապուա Նոր Գվինեա պետության տարածք է։ Վարչականորեն մտնում է Պապուա շրջանի Միլն Բեյ նահանգի կազմի մեջ։
Պատմություն
Կղզիների եվրոպական հայտնագործողը իսպանացի ճանապարհորդ Լուիս Վաես դե Տորեսն է, որը 1606 թվականին հայտնաբերել է Բասիլակի և Վանատինաի կղզիները, արշիպելագի մի մասը, չնայած կարելի է ենթադրել, որ դրանից շատ առաջ մալայական և չինական ծովագնացները եղել են արշիպելագում ։ 1768 թվականին կղզիները վերաբացվել են արդեն ֆրանսիացի ճանապարհորդ Լուի Անտուան դը Բուգենվիլի կողմից, ով դրանք անվանել է ի պատիվ Ֆրանսիայի թագավոր Լուի XV-ի (Նա առաջինն է հայտնաբերել Ռոսել կղզին) ։ 1793 թվականին մեկ այլ ֆրանսիացի ճանապարհորդ նավարկեց Լուիզիադա կղզիների կողքով՝ ժոզեֆ Բրունի Դ' Անտրկաստոն, ով հայտնաբերեց արշիպելագի որոշ կղզիներ, այդ թվում՝ Միսիմա կղզին ։ 1849 թվականին նավապետ Օուեն Սթենլին նավարկեց կղզիների կողքով ։
(1176) Լուսիդոր
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,693234 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3121 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0744 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1614,39 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,222994 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,65° անկյուն։
Զալման Քինգ
Կենսագրություն
Զալման Քինգը ծնվել է ԱՄՆ-ի Նյու Ջերսի նահանգի Թրենթոն քաղաքում ` ատամնաբույժ Ֆրեդ Լեֆկովիցի ընտանիքում, ով ծագումով` Լատվիայից ներգաղթած հրեական ընտանիքից էր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոօպերատորներ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի օպերատորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Պիկևեռե
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Վեյկե-Մաառյա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Մարիամ Մոճոռյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ
Աղսորիկ (լեռ)
Աղսորիկ, լեռնագագաթ Թուրքիայի Վանի մարզում, Վասպուրականի լեռնաշղթային պատկանող Աղսորիկի լեռնաբազուկում։ Աղսորիկը բազուկի ամենաբարձր գագաթն է (2876 մ)։ Տեղադրման կոորդինատներ 39.03943°N, 43.68263°W։ Բերկրի քաղաքից մոտ 9 կմ հարավ-արևմուտք ։
Ընդբախում
Կատեգորիա:Բժշկական ախտորոշում
Գավառ
Գավառի կարգավիճակով այլ միավորներ
Մի քանի պետությունների վարչական միավորներ չեն կոչվում մարզեր, բայց դրանք ունեն գավառի կարգավիճակ։ Դրանք են՝
Տես նաև
Կատեգորիա:Գավառներ
Սան Դիեգոյի համալսարան
Վարկանիշ
2021 թվականին «Լավագույն ընտրության դպրոցները» Սան Դիեգոյի համալսարանը դասել են քաղաքային ամենագեղեցիկ համալսարանի կարգում ։
(9042) 1991 EN2
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անրի Դեբեոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գայլահատ մահացու
Գայլահատ մահացու, գոճմակազգիների ընտանիքի, դափնյակ ցեղի բույս։
Պիկյեռվե (գյուղ, Պալամուսե շրջան)
Պիկյեռվե (Pikkjärve), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պալամուսե շրջանում։
Մարիա Հարությունյան
Մարզական կարիերա
2012 թվականին Եվրոպայի առաջնությունում բրաս լողաոճի 50 մ մրցատարածությունում զբաղեցրել է 29-րդ տեղը և 47-րդը՝ 100 մ մրցատարածությունում։ Հետագա տարիներին նա ևս մասնակցել է աշխարհամասի առաջնություններին, սակայն նշանակալի հաջողություններ չի արձանագրել ։
Զերեմլյա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1786 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Play (ալբոմ, Բրեդ Փեյսլի)
Պատմություն
Ալբոմը թողարկվել է 2008 թվականի նոյեմբերի 4-ին Arista Nashville ստուդիայում։ Բրեդ Փեյսլին գրեթե բոլոր երգերի համահեղինակն է, իսկ ալբոմի պրոդյուսերը Ֆրենկ Ռոջերսն է։ Ալբոմը Billboard 200 հիթ-շքերթում հասել է 9-րդ հորիզոնականին, իսկ Top Country Albums քանթրի հիթ-շքերթում՝ առաջին (սա երգչի կարիերայում 4-րդ անգամն էր, որ նա գլխավորում էր այս հիթ-շքերթը)։ Սինգլներից մեկը՝ «Start a Band» ԱՄՆ-ի քանթրի հիթ-շքերթում հասել է առաջին հորիզոնականին (սա այս քանթրի ժանրի երաժշտության հիմնական հիթ-շքերթում երգչի 13-րդ չարթթոփն էր)։ Ալբոմը ընդհանուր առմամբ երաժշտական քննադատների և Slant Magazine, AllMusic , Յու-Ես-Եյ Թուդեյ և այլ առցանց հրատարակությունների կողմից ստացել է դրական արձագանքներ ։
Ուստ-Սոս
Ուստ-Սոս (Усть-Сос, Сос пилтiрi), աուլ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Բեյսկի շրջանի կազմում։
Վարդան Պետրոսյան
Կենսագրություն
2000 թվականից Վարդան Պետրոսյանն սկսել է բեմադրել հիմնականում հեղինակային ներկայացումներ՝ նվիրված քաղաքական ու հասարակական տարբեր հարցերի։ Հայաստանից բացի նա իր ներկայացումներով հանդես է գալիս Հայկական Սփյուռքում՝ Միացյալ Նահանգներում, Ֆրանսիայում, Կանադայում, Լիբանանում, Իրանում, Սիրիայում, Ռուսաստանում և այլուր ։
Շտինա Վերենֆելս
Շտինա Վերենֆելս (Stina Werenfels, ), շվեյցարացի ռեժիսոր, սցենարիստ։
Իմամաթ (շիա իսլամ)
Իմամաթ (إمامة‎), հավատի հիմք իսլամում։ Իսլամում առանձնացվում է 2 հասկացություն՝ իսլամի կրոնի հիմնասյուներ (أركان الدين՝ առքան ալ-դին) և հավատի հիմքեր (أصول الدين՝ ուսուլ ալ-դին)։ Հավատքի հիմքերը դոգմաներ են, որոնք ձրավորվել են երկար ժամանակի ընթացքում, իսկ հիմնասյուները իսլամի դավանաբանական համակարգի բաղկացուցիչ մասն են։
Իմամաթի շարունակականությունը
Ինչպես երևում է, Իմամաթը, ինչպես այն ծագել է շիական աստվածաբանությունում, իսլամով սահմանափակվող գաղափար չէ։ Առաջին մարգարե Ադամից սկսած, իմամներն շարունակաբար հաջորդել են միմյանց։ Որոշները, ինչպիսիքն են Նոյը, Աբրահամը, Մովսեսը, Հիսուսը և Մուհամմադը, իրենց մեջ միավորել են մարգարեության և իմամաթը ֆունկցիաները, բայց երբեք չի եղել այնպես, որ երկիրն մնա առանց իմամը, ով Աստծո առաջնորդն ու ապացույցն էր։ Այսպիսով հաղորդվում է, որ հինգերորդ իմամ Մուհամմադ ալ-Բաքիրն ասել է. «Աստծու անունով։ Աստված Ադամի մահից սկսած երբեք երկիրն չի թողել առանց իմամի, ով կառաջնորդեր (մարդկանց) դեպի Աստված։ Նա է Աստծու ապացույցը նրա ծառաներին, և երկիրն չի մնա առանց Աստծու ապացույցի իր ծառաներին»։ Հաղորդվում է, որ վեցերորդ իմամ Ջաֆար ալ-Սադիկն ասել է. «Եթե այնպես լիներ, որ երկրի վրա երկու մարդ մնար, ապա նրանցից մեկն Աստծու ապացույցն էր լինելու»։
Որոշ շիական ավանդություններ տալիս են Մուհամմադից սկսած մինչև Ադամ բոլոր Իմամներին անունները։
Գյուլսին Օնայ
Գյուլսին Օնայ, թուրք դաշնակահարուհի։
Ռոդրիգո Պալասիո
Ձեռքբերումներ
Ամերիկյան գավաթի փոխչեմպիոն 2007
Թուրքական քրեական օրենսգիրք (1926)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աթաթյուրքի բարեփոխումներ Կատեգորիա:Իրավունք ըստ երկրի Կատեգորիա:Թուրքիայի իրավունք
Էդգար (Անգլիայի արքա)
Գահակալում
Էդվիգը չէր համարվում ժողովրդական թագավոր և նրա կառավարումը հայտնի էր ազնվականների և եկեղեցու հետ հակամարտություններով։ 957 թվականին Մերցիայի և Նորտումբրիայի առաջնորդները սկսեցին սատարել Էդգարին ։ Նրանք հայտարարեցին Էդգարին Թեմզայի հյուսիսային տարածների թագավոր ։ Էդգարը դարձավ Անգլիայի թագավոր 959 թվականի հոկտեմբերին, Էդվիգի մահից հետո։
Կառավարում
Էդգարի առաջին գործողություններից մեկը Դանստանին աքսորից վերադարձնելն էր և նրան նշանակելը Վորքչեստերի արքեպիսկոպոս։ Դանստանը դարձավ Էդգարի խորհրդականը նրա կառավարման տարիներին։ Չնայած Էդգարը ինքնին խաղաղասեր չէր, նրա կառավարման տարիները անցան խաղաղ պայմաններում։ Անգլիայի թագավորությունը արդեն կազմավորվել էր և Էդգարը կատարեց մի շարք քաղաքական բարեփոխումներ։ Նրա կառավարման վերջում արդեն երկիրը միավորված էր։
Գումար (մաթեմատիկա)
Բազմությունների տեսությունում գումար կամ միավորում կոչվում է բազմությունը, որի անդամ են հանդիսանում միավորվող բազմություններին պատկանող և չկրկնվող բոլոր տարրերը։ Կարող է լինել նաև ավելի բարդ հանրահաշվական կառուցվածքների գումար, օրինակ՝ գծային տարածությունների, իդեալների գումար, կատեգորիաների գումար և այլն։
Գրականություն
Կատեգորիա:Տարրական մաթեմատիկա
Էսկիքյոյ (Սեբաստիայի գավառ)
Էսկիքյոյ, գյուղ պատմական Փոքր Հայքում, իսկ ապա Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։ Գտնվում էր Սեբաստիա քաղաքից 30 կմ հարավ-արևելք։
Բուդդա
Պատմական Սիդհարթա Գաութամա
Չնայած մեծապես ընդունված է «ծնունդ, հասունություն, ուրացում, որոնում, արթնացում և ազատագրում, ուսուցում, մահ» հասկացությունների ընդհանուր հաջորդականությունը, ավելի քիչ փոխզիջում կա ավանդական կենսագրություններում  պարունակվող շատ մանրամասների ճշմարտացիության վերաբերյալ։ Գաութամայի կյանքի և մահվան ժամակաշրջանը անորոշ է։ 20-րդ դարի վաղ շրջանի շատ պատմաբաններ նրա կյանքի ժամանակաշրջանը թվագրում են մոտավորապես մ.թ.ա 563-483 թթ։ Վերջերս նրա մահը թվագրվում է ավելի ուշ՝ մ.թ.ա 411-400 թթ., մինչդեռ 1988 թ-ին այս հարցին նվիրված գիտաժողովի ժամանակ, մեծամասնությունը առաջ է քաշել հստակ կարծիքներ՝ Բուդդայի մահը թվագրելով մ.թ.ա 400 թվականից 20 տարի առաջ կամ հետո։ Այնուամենայնիվ, այս այլընտրանքային ժամանակագրությունները չեն ընդունվել բոլոր պատմաբանների կողմից:
Զարթոնք
Պալի կանոնի որոշ սուտրաների համաձայն զարթոնքի ժամանակ նա ամբողջապես հասել է Չորս Ճշմարտությունների լիակատար ընկալմանը՝ այսպիսով ձեռք բերելով սամսարայից՝ վերածննդի անվերջ շրջանից, տառապանքից և կրկին մահանալուց, ազատականացում։ Գիտնականների համոզմաբ զարթոնքի այս պատմությունը և ազատականացման հասկացությունը արդյունք է բուդդիստական ավանդույթի ավելի ուշ զարգացման, որտեղ Բուդդան համարել է դհյանան՝ որպես նիրվանայի և մոկշայի տանող ուղի։
Այականա Սուտտայյի համաձայն (Samyutta Nikaya VI.1) — սուրբ գրություն՝ գտնված Պալի կամ այլ կանոններում, իր զարթոնքից հետո Բուդդան մտածում է՝ արդյոք նա պետք է սովորեցնի Դհարման մյուսներին թե չէ։ Նա մտահոգված էր այն բանի համար, որ մարդիկ այնքան են տարված տգիտությամբ, ագահությամբ և ատելությամբ, որ պարզապես ի վիճակի չեն ճանաչել այն ուղին, որը նուրբ է, դժվար, և բավականին խորը ըմբռնելու համար։ Այդուհանդերձ, ըստ ավանդության, Բրահմա Սահամպատին համոզում է նրան, հավատացնելով, որ վատագույն դեպքում մի քանիսը, եթե ոչ ամենքը կհասկանա այն։ Բուդդան գթաշարժվում է և համաձայնում է այն սովորեցնել։
Զանգվածային ոչնչացման զենք
Զանգվածային ոչնչացման զենք (անգլերեն հապավում՝ , Оружие массового поражения), միջուկային, ճառագայթաբանական, քիմիական, կենսաբանական կամ ցանկացած այլ զենք, որը կարող է սպանել և զգալի վնաս հասցնել բազմաթիվ մարդկանց կամ մեծ վնաս հասցնել մարդու կողմից ստեղծված կառույցներին (օրինակ՝ շենքերին), բնական ռելիեֆին (օրինակ՝ լեռներ), կամ կենսոլորտին։ Տերմինի իմաստը և կիրառությունը զարգացել է և վիճարկվել է՝ ավելի հաճախ կիրառվելով քաղաքական, քան տեխնիկական իմաստով։ Ի սկզբանե շրջանառության մեջ է մտել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ քիմիական պայթուցիկ նյութերով օդային ռմբակոծման հետ կապված, այնուհետև սկսել է նշանակել այլ տեխնոլոգիաների լայնամասշտաբ սպառազինություն, ինչպիսիք են քիմիական, կենսաբանական, ճառագայթային կամ միջուկային պատերազմները։
Ստարտեգիական սահմանում
Կոլումբիայի փոխնախագահ Գուստավո Բել Լեմուսը, 2001 թվականի հուլիսի 9-ին, ՄԱԿ-ի՝ հրազենի և թեթև զինատեսակների ապօրինի վաճառքին նվիրված համաժողովում, մեջբերեց ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի «Հազարամյակի զեկույցը» Գլխավոր ասամբլեայում, որում Քոֆի Անանն ասաց, որ հրաձգային զենքերը կարող են բնութագրել որպես WMD, քանի որ նրանց պատճառած մահվան դեպքերը «շատ ավելի են բոլոր մյուս զենքային համակարգերից, և շատ դեպքերում մարդկային զոհերով շատ ավելի գերազանցում է Հիրոսիման և Նագասակին ավերած ատոմային ռումբի վնասներին» ։
Միջուկային զենքեր
Կան ութ երկրներ, որոնք հայտարարել են, որ ունեն միջուկային զենք և հայտնի է, որ փորձարկել են միջուկային զենք, որոնցից միայն հինգն են NPT- ի անդամներ։ Ութն են Չինաստանը, Ֆրանսիան, Հնդկաստանը, Հյուսիսային Կորեան, Պակիստանը, Ռուսաստանը, Միացյալ Թագավորությունը և Միացյալ Նահանգները ։ Վերլուծաբանների մեծ մասը համարում է, որ Իսրայելը միջուկային զենք ունի, որը հասնում է մի քանի հարյուրի, բայց Իսրայելը վարում է միջուկային երկդիմի պաշտոնական քաղաքականություն՝ չհերքելով և չհաստատելով իր միջուկային կարգավիճակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Զանգվածային ոչնչացման զենք Կատեգորիա:Զենք Կատեգորիա:Ռազմական տերմինաբանություն Կատեգորիա:Միջուկային զենք Կատեգորիա:Զանգվածային սպանություն Կատեգորիա:Պատերազմ Կատեգորիա:Քիմիական զենք Կատեգորիա:Մարդու միջամտությամբ աղետներ Կատեգորիա:Սպառազինության սահմանափակում Կատեգորիա:Կենսաբանական զենք Կատեգորիա:Միջազգային անվտանգություն Կատեգորիա:Ռազմական տեխնոլոգիաներ Կատեգորիա:Քաղաքական նորաբանություններ
Ղուկասյան մատենադարան
Ղուկասյան մատենադարան, պատմական և հասարակական-քաղաքական բովանդակությամբ գրքերի մատենաշար։ Հրատարակվել է Թիֆլիսում, Բաքվի խոշոր նավթարդյունաբերող Ավետիս Ղուկասյանի կտակած գումարներով։ 1904-1917 թվակասնին հաջորդաբար լույս են ընծայվել Եղիշեի, Ղազար Փարպեցու, Կիրակոս Գանձակեցու, Ստեփանոս Օրբելյանի, Հովհաննես Դրասխանակերտցու, Արիստակես Լաստիվերտցու, Սեբեոսի, Մովսես Կաղանկատվացու, Մովսես Իարենացու, Կորյունի, Եզնիկ Կողբացու, Ագաթանգեղոսի, Թովմա Արծրունու երկերը, ինչպես նաև Շ․ Շահամիրյանի «Որոգայթ փառաց» ն Ա․ Ղլտճյանի «Կանոնագիրք հայոց» աշխատությունները։ Բոլորը, բացի վերջինից, արտատպություններ են նախկին հրատարակություններից և նախատեսված են ընթերցող լայն շրջանների համարն։ Հ․Դավթյան։
Միատուն (Պելյանի նահանգ)
Միատուն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մեգհալայա
Մեգհալայա, նահանգ (1970-ից) Հնդկաստանի հյուսիս-արեելքում։ Տարածությունը 22 կմ2 է, բնակչությունը՝ 1100 հազար (1978), վարչական կենտրոնը՝ Շիլոնգ։ Ռելիեֆում տիրապետում են բլուրները և ցածր լեռները։ Կլիման արևադարձային է, մուսսոնային։ Տարեկան տեղումները տեղ-տեղ անցնում են 10000 մմ-ից։ Տարածված են արևադարձային անտառները և մացառուտային թփուտները։ Առավելապես ագրարային, հետամնաց տընտեսությամբ նահանգ է։ Մշակում են բրինձ, եգիպտացորեն, կորեկ, կարտոֆիլ, նարինջ։ Կա շերամապահություն, փայտամթերում, ածխի արդյունահանություն։
Զյատինեց
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պուրեպեչա (ժողովուրդ)
Պուրեպեչա (P’urhépecha, հնդկացիական անվան գրադարձություն), երբեմն կոչվում են տարասկի կամ տարասկո (tarasco), Մեքսիկայի հնդկացիական ժողովուրդ, որը բնակվում է Միչոական նահանգի հյուսիս-արևմուտքում, հիմնականում Ուրուապան և Պացկուարո քաղաքների մոտ։ Պուրեպեչա մեկուսացված լեզվով խոսում է մոտ 100 000 մարդ։ Վերջին ժամանակահատվածում փորձեր են ձեռնարկվում տեղական դպրոցներում պուրեպեչա լեզվի դասընթացների կազմակերպումը։ Գոյություն ունի մի քանի վարկած, թե ինչպես պետք է անվանել տվյալ ժողովրդին։ «Պուրեպեչա» անվանումը դա նրանց ինքնանունն է, մինչդեռ «տարասկո» անվանումը՝ բառ է նրանց լեզվից, որը թարգմանաբար նշանակում է «աներ» կամ «աներորդի»։ Նրանց հարևան և վաղ մրցակիցներ՝ ացտեկները, նրանց անվանում են «միչվակե», Michhuàquê («ձկնորսներ»), այստեղից էլ առաջածել է Միչոական նահանգի անվանումը։
Պատմություն
20-րդ դարի հնէաբանները պուրեպեչան նույնացնում էին Հանքահորային գերեզմանների ավանդույթի հետ։ Ավելի ուշ հետազոտությունները ցույց են տվել, որ այդ մշակույթը գոյություն է ունեցել պուրեպեչաների գալուց առաջ և ոչնչացվել է վերջիններիս կողմից, որոնք արևմտյան Մեքսիկայի տարածքում ստեղծել են Տարասկո պետությունը։
Պիկնուռմե
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 150 մարդ։
Ադել Գոլդբերգ
Կենսագրություն
Գոլդբերգը ծնվել է Օհայո նահանգի Քլիվլենդ քաղաքում՝ հրեական ընտանիքում:Հայրը ինժեներ էր, մայրը մաթեմատիկական կրթություն ուներ և աշխատում էր դպրոցում ։ Երբ նա 14 տարեկան էր, ընտանիքը հաստատվեց Չիկագոյում։ Ստացել է մաթեմատիկայի բակալավրի աստիճան Միչիգանի համալսարանում, տեղեկատվական գիտությունների մագիստրոսի դիպլոմ և Չիկագոյի համալսարանում ասպիրանտուրա։
Վահրամ Թերզիբաշյան
Վահրամ Վահանի Թերզիբաշյան, հայ թատերագետ, գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1962), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1939 թվականից։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1961)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ Կատեգորիա:Հայ թատերագետներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Յակուբիե
Յակուբիե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Միկաս Պետրաուսկաս
Կենսագրություն
ԱՄՆ-ում եղած ժամանակ բեմադրվել են նրա «Լորտուների թագուհի Էգլեն» օպերան (1918) և մի շարք օպերետներ։
1920 թվականին վերադարձել է հայրենիք, սակայն բուրժուական Լիտվայում նրա գործունեությունն աջակցություն չի գտել։
Շենոն-Ֆանոյի կոդավորում
Շենոն-Ֆանոյի կոդերի հաշվարկման ալգորիթմը
Շենոն-Ֆանոյի կոդի կառուցման ժամանակ բազմությունների տրոհումը ընդհանուր առմամբ կարող է իրականացվել մի քանի եղանակներով։N մակարդակում բազմության տրոհոման ընտրությունը կարող է վատացնել տրոհման տարբերակները (N+1) մակարդակում և հետևաբար հանգեցնի ամբողջական կոդի ոչ օպտիմալությանը։ Այլ խոսքերով ամեն քայլում օպտիմալ վարքագիծը դեռ չի երաշխավորում ամբողջ գործողության օպտիմալությունը։ Այդ պատճառով Շենոն-Ֆանոյի կոդավորումը ընդհանուր իմաստով չի հանդիսանում օպտիմալ, չնայած այն տալիս է օպտիմալ արդյունքներ հավանականությունների որոշ բաշխումների դեպքում։ Հավանականությունների նույն բաշխումով ընդհանուր առմամբ կարելի է կառուցել մի քանի Շենոն-Ֆանոյի կոդ, և դրանք բոլորը կարող են տալ տարբեր տարբեր արդյունքներ։ Եթե կառուցենք բոլոր հնարավոր Շենոն-Ֆանոյի կոդերը տրված հավանականությունների բաշխումով, ապա դրանց մեջ կլինեն նաև Հաֆմանի բոլոր կոդերը, այսինքն օպտիմալ կոդերը։
Խոսրովանույշ
Գործունեություն
Խոսրովանույշ թագուհին Սանահինի վանքը կառուցել է Սմբատի ու Գուրգենի արևշատության համար ։ Այն հետագայում դարձել է Լոռու թագավորության եկեղեցական թեմի աթոռանիստը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայոց թագուհիներ Կատեգորիա:Բագրատունիներ
Ազարիա Գրիչ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրիչներ
Ժարի (գյուղ, Բարանովի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1807 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էկզոտիկ բարիոններ
Էկզոտիկ բարիոններ, տարրական մասնիկներ, որոնք չորս կամ ավելի քվարկների և այլ տարրական մասնիկների (հակաքվարկների կամ գլյուոնների) կապված վիճակներ են։ Օրինակ՝ պենտաքվարկները, որոնք կազմված են չորս քվարկից և մեկ հավաքվարկից։ Էկզոտիկ բարիոններին կարելի է հակադրել սովորական բարիոնները, որոնք երեք քվարկի կապված վիճակներ են։
(9044) Կաորու
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,238157 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0105 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4658 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1223,02 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,294353 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,66° անկյուն։
Անովկա (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մեխակ (անձնանուն)
Մեխակ, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն մեխակ ծաղկանունից։ Կովկասում տարածված անուն է ։
Վիրայու
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։
(1179) Մալի
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,617736 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1642 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0713 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1546,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,23271 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,7° անկյուն։
Վիշի
Կլիմա
Օդերևութաբանական կայանը տեղակայված է ծովի մակարդակից 249 մետր բարձրության վրա, Շարմեյ քաղաքի օդանավակայանի մոտակայքում, Վիշի քաղաքի կենտրոնից 7 կմ դեպի հյուսիս-արևելք։
Էփեքյոյ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ալ-Վաթբայի ապստամբությունը
1948 թվականի հունվար
Հունվարի 4-ին Ալ-Կարհ և Ալ-Ադհամիա միջնակարգ դպրոցների աշակերտները միավորվել են, որպեսզի բողոք հայտնեն Ալ-Ջամալիի հայտարարությունների դեմ։ Նրանք ուղևորվեցին դեպի իրավունքի դպրոց ՝ նպատակ ունենալով շարունակել ճանապարհը դեպի թագավորական պալատ։ Երբ նրանք մոտեցել են իրավունքի դպրոցին, ոստիկանությունը փորձել է ցրել ցուցարարներին։ Իրավագիտության ֆակուլտետի ուսանողները լքել են իրենց լսարանները, որպեսզի միանան բողոքի ակցիային (548 հոգի)։ Ոստիկանությունը մահակներ է կիրառել ցուցարարներին ցրելու համար։ Շատ ուսանողներ վիրավորվել են, երեսունինը ձերբակալվել են (որոնցից վեցը Իրաքի կոմունիստական կուսակցության կամ դրա հետ կապված «Ազգային ազատագրման» կուսակցության անդամներ էին), իսկ իրավունքի դպրոցը փակվել է ։
Հունվարի 21-ին ցույցերն ուժեղացել են։ Ոստիկանությունը կրակ է բացել նախօրեին սպանվածներին տեղափոխող ուսանողների վրա։ Ֆարմացիայի և բժշկության դպրոցի պրոֆեսորադասախոսական կազմի անդամները հրաժարական են տվել։ Բողոքի ցույցերը տարածվել են փողոցներում, այդ թվում ՝ ոչ ուսանողների և շատ կոմունիստների մոտ։ «Սոցիալական հեղափոխությամբ բուրող մթնոլորտը պարուրել է Բաղդադը» ։ Նույն գիշեր Իրաքի թագավորը չեղյալ է հայտարարել պայմանագիրը։ Համաձայնագրից թագավորի հրաժարումը ընդդիմությանը պառակտել է երկու ճամբարի. նրանք, ինչպես Անկախության կուսակցությունը և Ազգային-դեմոկրատները, կոչ են արել դադարեցնել բողոքի ակցիաները։ Կոմունիստները ցուցարարներին կոչ են արել շարունակել ՝ տեսնելով, որ իրենք մոտ են կառավարության տապալմանը։
Հունվարի 23-ին սկսվել են նոր ցույցեր, որոնք միավորել են ուսանողներին, Անկախության կուսակցության անդամներին, բանվորներին, և բախումներ են սկսվել Անկախության կուսակցության անդամների և կոմունիստների միջև։
Air Berlin
Չվերթներ
Հիմնական երթևեկությունը կատարվում էր ըստ օդանավի վարձակալության։ Ավիաընկերությունն ուներ 26 օդանավ։
Ուղղություններ
2012 թվականի նոյեմբերին, ծառայություն երթուղային ցանցը ավիաընկերությունը Air Berlin-ը իրականացրել է 170 ուղղություններով 40 երկրներում, որոնցից 23-ը մեկնում և ժամանում են Գերմանիայում, իսկ 10-ը Ռուսաստան ։ Այժմ երթուղային ցանցը նվազել է։
Ասիա
Էմիլիա Ռոզդոլսկայա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ֆեմինիստներ
Էքինջիօղլու
Էքինջիօղլու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Գասպար Տեր-Մարգարյան
Կենսագրություն
Գասպար Տեր-Մարգարյանը ծնվել է 1856 թվականին Շրվենանց (այժմ՝ ՀՀ Սյունիքի մարզում) գյուղում։ 1889 թվականին Բաքվում հիմնել է «Արամազդ» և «Բարեկամություն» (1901 թվականից՝ «Նավթ») փայատիրական ընկերությունները և եղել դրանց վարչությունների անփոփոխ նախագահը։ 20-րդ սկզբին հիմնադրել է Կովկասի լեռնարդյունաբերական և առևտրային ընկերությունը, որի Կապանի մասնաճյուղը տնօրինել է Նորաշենիկ խմբի վեց խոշոր պղնձահանքերի արդյունաբերական շահագործումը։ Անշարժ կալվածներ է ունեցել Բաքվում, Թիֆլիսում և համանուն նահանգներում, Թերեքի շրջանում։ Նյութապես օժանդակել է բարեգործական մշակութային, որբախնամ կազմակերպությունների, արվեստագետների, ուսանողների, դպրոցներ, գրադարաններ, ընթերցարաններ է բացել Կապանի մի շարք գյուղերում։ Տեր-Մարգարյանի միջոցներով է գործել 1902 թվականին հայրենի Շրվենանցում բացված ծխական երկսեռ երկդասյան ուսումնարանը, Նորաշենիկի աշխատավորության համար բացվել է «Գյուղական բանկը»։ Տեր-Մարգարյանը Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին խոշոր գումարներ է տրամադրել արևմտահայ գաղթականների օգնության ֆոնդին, վարկավորել վիրավոր զինվորների համար լազարեթների կառուցումը Դիլիջանում, Բաքվում, Սոչիում, Կիսլովոդսկում, Պյատիգորսկում։ Հացամթերքով օգնել է Կապանի շրջանի մի քանի գյուղերի սովյալ բնակիչների։ Նրա միջոցներով 1917 թվականին Թիֆլիսում տպագրվել է Լեոյի «Հայոց պատմության» 1-ին հատորը։ Տեր-Մարգարյանն իր կտակում խոշոր գումարներ էր նախատեսել հայ մշակույթի զարգացման, նրա երախտավորների նյութական ապահովության համար։ 1922 թվականին տարագրվել է ։
Բուլախի (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)
Բուլախի (Булахи), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում։
Ալմանսայի ամրոց
Պատմություն
Ռեկոնկիստայի ուշ շրջանում ժամանակակից Ալմանսա քաղաքի տարածքը եղել է սահման քրիստոնեական Կաստիլիայի ու Արագոնի թագավորությունների և մուսուլմանական Մուրսիայի (Ալ-Անդալուսի մի մասը) միջև ։ Այդ տարածքում 12-րդ դարում մուսուլմանները հիմնադրում են բերդ-ամրոց։ Որպես ամրոցի շինարարության վայր ընտրվել է ժայռապատ ամրոցը, որ շինարարությանը կապահովեր լրացուցիչ պաշտպանություն մի կողմից ։ 13-րդ դարում ամրոցը գրավվել է քրիստոնյաների կողմից, որոնց ղեկավարում էր Խայմե I թագավորը։ Դրանից հետո ամրոցն ընդլայնվել է ու ավելի ամրացվել ։
Բերդ (այլ կիրառումներ)
Բերդ, կարող է վերաբերել՝
Վիլկիշա Շոր
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։
Իոսիպովկա (գյուղ, Բարանովի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1601 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր