Ազենկուրի_ճակատամարտ
Ճակատամարտ
Անգլիացիները դասավորվեցին և պատրաստվում էին հարձակման, իսկ ֆրանսիացիները ոչ մի հարձակման նշան չէին ցույց տալիս։ Այդ ժամանակ Հենրի 5-րդը տեսնելով, որ ֆրանսիացիները երեք ժամ ոչինչ չէին անում, ինքը ստիպված դիմեց բավականին համարձակ քայլի՝ զորքերը մոտեցրեց մինչև նետաձիգների հարվածի տարածության։ Հենց այս քայլը հնարավորություն տվեց հաղթանակ տանել ֆրանսիացիների դեմ։ Նետաձիգները ֆրանսիացիների հարձակումից զգուշանալով փորեցին հողը՝ իրենց ավելի ապահով զգալու համար։ Եթե ֆրանսիացիները հարձակվեին անգլիացիների վերադասավորման ժամանակ, ապա հետևանքները աղետալի էին լինելու անգլիացիների համար։ Սակայն, ամենայն հավանականությամբ, անգլիացիների առաջընթացը վրիպել էր ֆրանսիական հրամանատարության աչքից։ Այն ժամանակ, երբ անգլիացի նետաձիգները կրակ բացեցին, մի քանի րոպեում ասպետների առաջին երեք շարքերում խուճապ սկսվեց։ Ֆրանսիական հեծելազորը, չնայած կարգապահության բացակայությանը և ակնհայտ թվական պակասին (ֆրանսիական աղբյուրների համաձային հեծելազորի մի մասը թափառում էր տեղանքում, իսկ մյուս մասը դեռևս կերակրում էին իրենց ձիերին) սկսեցին հարձակումը, բայց հաջող հարձակման համար խանգարում էին մի քանի գործոններ ևս։ Առաջին, վերը նշված, կարգապահության բացակայությունը։ Երկրորդ տեղանքի յուրահատկությունը, այն թույլ չէր տալիս ֆրանսիացիներին շրջանցել անգլիացիներին եզրից, բացի այդ, տիղմը թույլ չէր տալիս ձիերին ավելի արագ ընթանալ, սրանք գործոններ են, որ չի կարելի շրջանցել։ Ֆրանսիացիները հետևակի դասավորության ժամանակ թույլ էին տվել մի շարք սխալներ, նետաձիգներին և արբալետավորներին դասավորել էին հեծելազորի թիկունքում և բնական է, որ նրանք որևէ դեր չէին կարող ունենալ ճակատամարտի ընթացքի վրա։ Հեծյալները, հասնելով փայտե ցցերին և նրանց մեծամասնությունը կորցնելով հավասարակշռությունը՝ ձիերի վրայից թռան անգլիացիների ոտքերի առջև՝ մնացածները զոհվեցին անգլիական նետերից։ Ֆրանսիական հեծելազորը, կրելով ծանր կորուստներ, փախուստի դիմեց՝ կոտորելով նաև սեփական հետևակին։ Մի որոշ ժամանակ անց կռվի մեջ են մտնում ֆրանսիացիների երկրորդ գիծը, սակայն այստեղ անգլիացիներին օգնության է հասնում նրանց զբաղեցրած ճիշտ դիրքը, այդ իսկ պատճառով ֆրանսիացիները չկարողացան օգտագործել թվային գերակշռությունը։ Այս մարտին անձամբ մասնակցել է Հենրի 5-րդը։ Չնայած համարվում է, որ այս ճակատամարտում անգլիական նետը հաղթեց ֆրանսիական արբալետին, սակայն այստեղ մի խնդիր կա՝ նետը չի կարող կոտրել ասպետական պաշտպանիչ հանդերձները, այստեղից կարող ենք եզրակացնել, որ նետաձիգները ուղղակի վիրավորել կամ հարվածել են ձիերին։ Ասպետները, կորցնելով ձիերին, մնացին հետիոտն, սակայն նրանց հանդերձները թույլ չէին տալիս ազատ տեղաշարժվել։ Դրանից հետո ֆրանսիացիները գործի դրեցին փայտից պատրաստված երկար ձողերը և մոտակա մարտի համար խոհանոցային դանակի տեսք ունեցող դանակները և պարտության մատնեցին ֆրանսիական ասպետներին։ Հազարավոր ասպետներ ընկան մարտի դաշտում։ Ճակատամարտի սկզբից երեք ժամ անց ֆրանսիացիները ծանր կորուստներ կրեցին, շատ ասպետներ գերի ընկան։ Ժամանակակից մի քանի պատմաբաններ կարծում են, որ ասպետներից շատերը, կորցնելով ձիերին, պարզապես չեն ցանկացել հետիոտն կռվել և հանձնվել են այնուհետև փրկագնով ազատագրվել։ Երրորդ գծի մարտիկները նայում էին իրենցից առաջ գնացած զորքերին և ոչ մի օգնություն ցույց չտվեցին։ Ասպետներից փրկվեցին միայն նրանք, ովքեր ձիով էին, իսկ նրանց մի մասը, ովքեր մարտի դաշտում մնացել էին առանց ձիերի, փրկվեցին շնորհիվ ծառաների։ Ֆրանսիական զորքերի միակ հաջողությունը եղավ այն, որ Իզեմբեր դը Ազենկուրը, ով այդ շրջանի ղեկավարն էր, հարձակվեց անգլիական զորքերի վրա եզրում և կարողացավ որոշակի հաջողությունների հասնել։ Վերջնս, ամենայն հավանականությամբ, հարձակվել էր սեփական նախաձեռնությամբ։ Բացի այս եղավ նման մի նախաձեռնություն ևս, սակայն այս նախաձեռնությունը չհասավ իր նպատակին։ Այս իրադարձությունները հիմք ընդունելով՝ Հենրի թագավորը հրամայեց սպանել բոլոր գերիներին, սակայն անգլիական ասպետները չէին ցանկանում կորցնել հարուստ ավարը, այդ ժամանակ 200 նետաձիգներ անսալով արքայի հրամանին կոտորում էին ֆրանսիական ասպետներին։ Սակայն Հենրին, գնահատելով իրավիճակը, հրամայեց դադարեցնել մահապատիժը, բայց արդեն ուշ էր, որովհետև մեծամասնությանը արդեն մահապատժի էին ենթարկելել։