Էլիզաբեթ_Էլեթ
Սկանդալ
Էլիզաբեթ Էլեթը 40-ական թվականների կեսերին եղել է Նյու Յորքում տեղի ունեցած հասարակական սկանդալի կենտրոնական դեմքերից մեկը, որը տեղի է ունեցել և կապված է ռոմանտիկ հարաբերությունների հետ, որոնք կապում էին Էդգար Ալլան Պոյին և Ֆրենսիս Օսգուդին։ Անազատ լինելով՝ Օսգուդը նույնպես ակտիվ նամակագրական կապի մեջ է եղել և պարբերականներում փոխանակել է կոկետ բանաստեղծական ուղերձներ։ Հարկ է նշել, սակայն, որ այդ ժամանակ, լինելով շատ հայտնի, մեծ թվով նամակներ է ստացել բանաստեղծուհիներից և գրողներից․ այդ նամակներից շատերը բավականին անձնական բնույթ են կրել, կոկետ ակնարկներ պարունակել, նամակների հեղինակները սիրախաղել են Պոյի հետ և, նույնիսկ, նրան սեր են խոստովանել։ Նրան նամակներ է գրել նաև Էլիզաբեթ Էլեթը, ով գրողի հետ քննարկել է գրական հարցեր։ Շատ հնարավոր է, որ Էլեթն ու Օսգուդը մրցակիցներ են եղել, և Էլեթը պայքարել է Պոյի ուշադրության համար ։ Էդգար Պոն, սակայն, բանաստեղծություններ է գրել և նվիրել միայն Օսգուդին, որը նրա մուսան էր «Վալենտինա» բանաստեղծությունը գրելիս ։ Էլիզաբեթը Պոյին է ուղարկել իր «Coquette’s Song» բանաստեղծությունը, որը 1845 թվականի դեկտեմբերի 13-ին պետք է հրապարակվեր «Broadway Journal» ամսագրում։ Հանդեսի էջերում անհապաղ կտրուկ բանաստեղծական վեճ է սկսվել Էլեթի և Օսգուդի միջև, որտեղ Էլեթն իրեն ներկայացրել է որպես «անմեղ և մաքուր հոգի, որը փորձում է փրկել Օսգուդի մեղսավոր հոգին դժոխքի ճիրաններից՝ Պոյի հոգու հետ միասին» ։ 1846 թվականի հունվարին Էլեթն այցելել է Պոյի տուն, շփվել գրողի կնոջ՝ Վիրջինիա Կլեմի հետ, որը, ինչպես պնդում են, նրան ցույց է տվել Օսգուդի նամակները։ Նա համառորեն խորհուրդ է տվել Ֆրենսիսին Օսգուդի անունից նամակները հետ պահանջել, ինչը կատարել են Մարգարետ Ֆուլերը և Աննա Լինչ Բոտը։ Պոյին վրդովեցրել է նրանց իր անձնական կյանքին միջամտելու փաստը, և խորհուրդ է տվել Էլեթին «ավելի լավ հետևել սեփական նամակներին» ։ Նա, մասնավորապես, կարող էր նկատի ունենալ նրա նամակներից մեկը, որը գրված էր գերմաներեն լեզվով և խնդրում էր Պոյին «այցելել նրան իր տուն նույն երեկոյան» ։ Այս արտահայտությունը կարող էր մեկնաբանվել որպես գայթակղության անթաքույց փորձ, բայց Պոն կամ չի հասկացել այն, կամ անտեսել է ։ Հավաքելով Էլեթի բոլոր նամակները՝ Պոն վերադարձրել է նրան, սակայն շուտով Էլեթը, միևնույն է, Պոյի մոտ է ուղարկել իր եղբորը՝ գնդապետ Ուիլյամ Լյումիսին՝ նամակագրությունը վերադարձնելու պահանջով։ Տղամարդկանց միջև երկխոսությունը շատ դրամատիկ է ստացվել, Լյումիսը սպառնացել է սպանությամբ, քանի որ չի հավատացել Պոյի հավաստիացումներին, որ նամակներն արդեն վերադարձվել են ։ Ֆրենսիս Օսգուդի ամուսինը՝ Սամուել Սթիլման Օսգուդը, սպառնացել է դատի տալ Էլիզաբեթ Էլեթին, եթե նա ներողություն չխնդրի։ Նա Օսգուդին նամակ է գրել, որում ենթադրել է, որ «Վիրջինիայի կողմից իրեն ցույց տրված նամակները, ամենայն հավանականությամբ, կեղծվել են Պոյի կողմից»։ Նա սկսել է լուրեր տարածել, որ Պոն տառապում է լուսնոտությամբ։ Լուրերը լսել են Պոյի այլ թշնամիները և շուտով տպագրվել են թերթերում ։ Շուտով Օսգուդը վերադարձել է իր ամուսնու մոտ, և սկանդալը դադարել է։ Սակայն Պոյի լուրջ հիվանդ կինը՝ Վիրջինիան, շատ ծանր է տարել սկանդալը։ Նա անանուն նամակներ է ստացել, հնարավոր է՝ Էլեթից, որտեղ հաղորդվել է Պոյի չմտածված արարքների մասին։ Իր մահվան վայրում Վիրջինիան խոստովանել է, որ «տիկին Է.-ն սպանել է նրան» ։ Տարիներ անց Պոն տվել է հետևյալ արձագանքը. «Ես արհամարհում էի տիկին Է.-ին, պարզապես այն պատճառով, որ նա ինձ զզվանք էր պատճառում. նա երբեք այդպես էլ չդադարեց իր անանուն հետապնդումը»։