cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սալուտ (Արդահանի գավառ)
Պատմություն
Բնակիչները 1915-1918 թվականներին մեծ դժվարությամբ գաղթել են Արևելյան Հայաստան։
Գարեգին Գավաֆյան
Գարեգին Գավաֆյան, հայ կրթական գործիչ։
Ռաշիդ Վերին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Կոնոնենկի
Կոնոնենկի (Кононенки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանկայի շրջանում։
Սազարա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Մոնիկա Բրոդկա
Վաղ կարիերա
2004 թվականին լեհական Փոփ Այդոլ հեռուստաշոույում հաղթելուց հետո, Մոնիկան ստուդիայում թողարկեց իր առաջին ստուդիական ալբոմը, որն անվանեց «Album»: Մի քանի ամիս անց ալբոմն արժանացավ  Ոսկե երաժշտական մրցանակի  ։
Կումասի
Կումասի (Kumasi), քաղաք Գանայում, մեծությամբ երկրորդ բնակավայրն է Ակրա մայրաքաղաքից հետո։ Բնակչությունը՝ 1 517 000 մարդ։ Պետական լեզուն անգլերենն է։ Հանդիսանում է Աշանտ նահանգի վարչական կենտրոնը։ Այստեղ է գտնվում «Կումասի» օդանավակայանը։ Քաղաքի կարգավիճակ է ստացել 1615 թվականից, եղել է Աշանտ կայսրության կենտրոնը։ Եղբայր քաղաքներն են Ալմերե, Նյուարկ, Ուագադուգու, Ուինսթոն Սեյլեմ, Շառլոթ (Հյուսիսային Կարոլինա)։ Այստեղ է հանգրվանում Աֆրիկայի ամենաուժեղ ակումբներից մեկը։
Ռաֆթսունի կամուրջ
Կառուցվածք
Բոլոր հենասյուները տեղակայված են ցամաքին։ Գունարբատեն փոքրիկ կղզին հենասյուներից մեկի համար ծառայում է հիմք։ Սյուների հիմքերը հենված են ժայռերի վրա։ № 3 և № 4 սյուները ունեն 2 մ հաստություն և 34 մ բարձրություն ։
Առյուծի արձանիկ (մ․թ․ա․ 17-16-րդ դարեր, Օշական)
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայաստանի պատմության թանգարանի նմուշներ Կատեգորիա:Հնագիտական գտածոներ
Գեղամ Գավաֆյան
Կենսագրություն
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Որդին է Գարեգին Գավաֆյանի։ Սովորել է Սկյուտարի Ս. Խաչ վարժարանում, ապա շարունակել ուսումը Պերպերյան վարժարանում։ Բարձրագույն կրթությունն ստացել է Փարիզում։ Վերադառնալով Պոլիս՝ վարել է մի շարք պաշտոններ։ 1917-1927 տասնամյակում եղել է Կեդրոնական վարժարանի տնօրեն, դասավանդել է փիլիսոփայության պատմություն և այլ առարկաներ։ Աշխատակցել է մամուլին, ունեցել հասարակական բեղուն գործունեություն ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:1888 ծնունդներ Կատեգորիա:1959 մահեր Կատեգորիա:Ստամբուլ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք Կատեգորիա:Էթնիկ հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:Բերբերյան դպրոցի շրջանավարտներ
Շախունյա (գյուղ, Շախունսկի շրջան)
Շախունյա (Шахунья), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Շախունսկի շրջանի կազմում։
Ֆոնտեկիարի
Բնակչությունը կազմում է 1304 մարդ (2008), բնակչության խտությունը՝ 80 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 16 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 3030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0776։
Գորդոն Սոյեր
Կարիերա
Գորդոն Սոյերի մահվանից հետո, ի հիշատակ կինոարտադրության ոլորտում նրա ունեցած բացառիկ ներդրման, Կինոարվեստի և գիտության ակադեմիան սահմանել է Գորդոն Սոյերի անվան մրցանակ, որը շնորհվում է ինժեներ-գյուտարարներին կինոտեխնիկայի զարգացման ու կատարելագործման բնագավառում ունեցած ներդրման համար։
Դոնսկոյ վանք
Դոնսկոյ վանք (Донской монастырь), Մոսկվայում գտնվող Ռուս ուղղափառ եկեղեցու արական վանք, որը հիմնադրված է եղել 1591 թվականին ռուսական գուլյայ գորոդի տեղին Ղրիմի խան Գազա II Գիրեյի հարձակման հետ մղումից հետո, երբ նա հետ է նահանջել մեծ կորուստներով, ինչը մարդիկ հրաշք են համարել։
Կուչերովկա (գյուղ, Դիկանկայի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Կուչերովկա գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,499 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 40,08 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1844 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Թամզին Մերչանտ
Կենսագրություն
2009 թվականի օգոստոսին հայտարարվել է, որ դերասանուհին պետք է կատարի Դեյներիս Թարգարիենի դերը «Գահերի խաղը» հեռուստասերիալում՝ նկարահանված Սառույցի և կրակի երգ գրքի հիման վրա, բայց որոշակի ժամանակ անց HBO հեռուստաալիքի ներկայացուցիչները հաստատել են, որ Թամզին Մերչանտը լքել է նախագիծը ։
Կրատովա Գովտվա
2001 թվականի տվյալներով Կրատովա Գովտվա գյուղում բնակվում էր 230 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,997 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 230,69 մարդ/կմ²։
Մյուզ
2011-ներկա։ The 2nd Law
Հունիսի 27-ին խումբը իր պաշտոնական կայքում ներկայացրեց «Survival» սինգլը, որը դարձել է Լոնդոնում կայանալիք 30-րդ Ամառային օլիմպիական խաղերի հիմնը  , որն էլ խումբը կենդանի հնչողությամբ կատարեց Օլիմպիական խաղերի փակման արարողության ժամանակ ։
Ուղուզ
Ուզուս, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Արդահանի գավառում։ Գտնվում էր Արդահան քաղաքից 30 կմ հյուսիս֊արևելք, Կուրի ձապակողմյան շրջանում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Անի․ եկեղեցական կյանքը և ձեռագրական ժառանգությունը (գիրք)
«Անի․ եկեղեցական կյանքը և ձեռագրական ժառանգությունը», Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Ա Քեսաբցու բարձր հովանավորությամբ հրատարակված գիրքը, որը նվիրված է Բագրատունյաց թագավորության մայրաքաղաք Անիի եկեղեցական կյանքին ու ձեռագրական ժառանգությանը։ Գրքի հեղինակն է հայագետ, աղբյուրագետ, պատմաբան, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, Մատենադարանի գիտական գծով փոխտնօրեն Կարեն Մաթևոսյանը։ Անձնանունների և տեղանունների ցանկը կազմել է՝ Անի Մաթևոսյանը, սրբագրիչ՝ Ժ․Ադոնց, էջադրումը և համակարգչային ձևավորումը՝ Ս․Մայիլյանի։ Հրատարակվել է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի տպարանում ։
Տինա Մոդոտտի
Կենսագրություն
Մահացել է անհայտ հանգամանքներում, ինֆարկտից։ Մեխիկոյում Տինա Մոդոտտիի տապանաքարի վրա գրված է Պաբլո Ներուդայի նրան նվիրված բանաստեղծությունը։
Ֆինգալի քարանձավ
Պատմություն
Քարանձավի ներսում զբոսաշրջիկները պետք է ճանապարհ անցնեն ջրի եզրի վերևում գտնվող նեղ ճանապարհով, քանի որ կամարակապ մուտքը չափազանց նեղ է նավակների համար։ Նայելով քարանձավից՝ կարելի է նկատել հին շոտլանդական թագավորների, այդ թվում՝ Մակբեթի թաղման վայրի՝ Այոնա սուրբ կղզու ուրվագծերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քարանձավներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության քարանձավներ
Մերի Բրյուս
Նրան ի վերջո ազատել են՝ փոխանակելով Բենոքբըրնի ճակատամարտում գերի ընկած անգլիացի ազնվականների հետ։
Ընտանիք
Ամուսնացել է նախ՝ սըր Նեյլ Քեմփբելլի, իր եղբոր հավատարիմ աջակիցներից մեկի հետ և ունեցել հայտնի մեկ երեխա․
Ժամ եկեղեցի (Բադամլու)
Պատմություն
Հիմնադրվել է 1195 թվականին և վերակառուցվել 16-18-րդ դարերում ։
Բատֆա
Բատֆա (Батфа), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանում։
Ուլե Հենրիկ Մագգա
Կենսագրություն և կարիերա
Ավարտել է Օսլոյի համալսարանը։ Գրել է մագիստրոսական աշխատանք, որը կոչվում է «Lokative læt-setninger i samisk» (բառացի «լինել» սաամ լեզվով)։ 1986 թվականին Ուլե Հենրիկ Մագգան պաշտպանում է դոկտորական ատենախոսություն։
Վեստ Բրոմվիչ
Վեստ Բրոմվիչը (West Bromwich ), քաղաք է Անգլիայի Վեստ Միդլենդ կոմսությունում։ Արվարձանի հետ միասին քաղաքի բնակչությունը 136 940 է (2010)։ Բնակավայրի անունն առաջին անգամ հիշատակվում է 1086 թվականին՝ «Ահեղ դատաստանագրքում»։
Սոցիալիզմի և կապիտալիզմի մասին խելացի կնոջ ուղեցույցը
«Սոցիալիզմի և կապիտալիզմի մասին խելացի կնոջ ուղեցույցը», «Խելացի կնոջ ուղեցույցը սոցիալիզմի և կապիտալիզմի մասին» (The Intelligent Woman's Guide to Socialism and Capitalism) կամ կրճատ՝ «Խելացի կնոջ ուղեցույցը», զվարճալի, պարզ և «մերօրյա հասարակական շարժումներին համապատասխան» գիտահանրամատչելի գիրք, որը իռլանդացի կատակերգու դրամատուրգ, եռանդուն սոցիալիստ, Ֆաբիան ընկերության անդամ և հանրաճանաչ հրապարակախոս Բեռնարդ Շոուի սոցիալիզմի և կապիտալիզմի մասին գրած ամենանշանավոր ոչ գեղարվեստական աշխատանքն է ։
Բովանդակություն
Ջորջ Բեռնարդ Շոուի «Սոցիալիզմի և կապիտալիզմի ուղեցույցը» «պետք է կարդա քսանմեկերորդ դարի յուրաքանչյուր ամերիկացի, ով օգուտ է քաղել կամ երբևէ կշահի սոցիալական ապահովության, բուժօգնության, մատչելի խնամքի մասին օրենքի, հաշմանդամության, գործազրկության, սննդի կտրոնների կամ կառավարության սոցիալական ապահովագրության ծրագրերից որեւէ մեկից» ։ Շոուն սրամտորեն ներկայացրել է կապիտալիզմի տնտեսական համակարգի անհավասարությունները և լինելով սոցիալիստական բարեփոխումների վաղ ջատագովներից մեկը՝ ողջունել է բանվոր դասակարգին այն առավելություններից, որ ընձեռում է կապիտալիզմը նրանց, ովքեր վերահսկում են արտադրության միջոցները։
Նաիրա Ավագյան
Կենսագրություն
Ծնվել է 1967 թվականի օգոստոսի 4-ին՝ Երևանում։ Միջնակարգ կրթությունը ստացել է Երևանի Խաչիկ Դաշտենցի անվան թիվ 114 ավագ դպրոցում։ Ստացել է երաժշտական կրթություն Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան երաժշտական մասնագիտական դպրոցում։ 1985 թվականին ընդունվել, 1990 թվականին գերազանցությամբ ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը ռոմանագերմանական լեզուներ և գրականություն մասնագիտությամբ՝ ստանալով բանասեր, մանկավարժ և թարգմանչի որակավորում։
Մանկավարժական գործունեություն
1991-1993 թվականներին աշխատել է «Անանիա Շիրակացի» համալսարանում։ 1991 թվականից դասախոսում է ԵՊՀ ռոմանագերմանական բանասիրության ֆակուլտետի անգլիական բանասիրության ամբիոնում։ 2013 թվականին շնորհվել է դոցենտ ի գիտական կոչում՝ լեզվաբանություն մասնագիտությամբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:Հայ լեզվաբաններ Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Շակշա (գյուղ, Իգլինսկի շրջան)
Շակշա (Шакша, Шаҡша), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում։
Fight Night (երգ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2014 սինգլներ Կատեգորիա:Migos երգեր Կատեգորիա:2014 երգեր
Մեժգորիե (գյուղ, Դիկանկայի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:19-րդ դարում հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1970 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ավեյրու (շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պորտուգալիայի վարչական բաժանում
Իման
Հեռուստատեսություն
2000–ականներին երկու տարի նա հովանավորել և եղել է ժյուրիի անդամ Bravo հեռուստաալիքի Project Runway Canada նորաձևության շոուում։ 2010 թվականի նոյեմբերին նա և իր ընկեր–կոլեգա Իսահակ Միզրահին հովանավորեցին The Fashion Show շոուի երկրորդ սեզոնը ։
Նորվեգական ռազմագործողություն
Պատմություն
Ուղղակիորեն պատերազմ սկսելուց առաջ Դանիան, Շվեդիան և Նորվեգիան անցկացնում էին բարձր մակարդակի հանդիպումներ, որտեղ հիմնականում ընդգծում էին չեզոք մնալու առավելությունները ։ Սակայն հակամարտող կողմերը ստիպում էին հյուսիսային երկրներին անուղղակիորեն կամ մասնակիորեն մասնակցել ռազմական գործողություններին։
Առաջին համաշխարհային պատերազմում Շվեդիան և Նորվեգիան իրենց առևտրային նավատորմերի մեծ մասը տրամադրել էին Անտանտի երկրներին (Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Ռուսական կայսրություն), իսկ Դանիան ունենալով գերմանամետ կողմնորոշում, մասամբ նաև Գերմանական կայսրության դրդմամբ, ստիպված է լինում արգելափակել Մեծ Բելտի նեղուցում տեղադրված բրիտանական ականները։ Պատերազմի ավարտին Նորվեգիան Մեծ Բրիտանիայի ազդեցությամբ շարունակում է Գերմանիայի հետ ծովային սահմանում շրջափակել «Քառյակ դաշինքի» սուզանավերին։
Ֆրիարդել
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 145 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 60 կմ արևելք:
Աղիների ոլորում
Աղիների ոլորման ժամանակ աղիքի գալարը ոլորվում է իր շուրջ, իր մեջ ընդգրկելով միջընդերքը, ինչի արդյունքում աղիքային անանցանելիություն ։ Ախտանիշներից են որովայնային ցավը, փքվածությունը, փսխումը, փորկապությունը, արյունային կղանքը ։ Սկիզբը կարող է լինել արագ կամ աստիճանաբար ։ Միջընդրքը կարող է այնպես սեղմվել, որ արյան հոսքը դեպի աղու այդ հատվածը կանգ առնի և արդյունքում առաջանա միջընդերային իշեմիա ։ Այդ իրավիճակում կարող է լինել տենդ և պերիտոնիտ ։
Նշաններ և ախտանիշներ
Ոլորումը առաջացնում է լուրջ ցավ և աղիքի պատի հարաճուն վնասում, գազի և հեղուկի կուտակումով աղիքի խցանված մասում ։ Վերջիվերջո սա կարող է բերել աղիքի ախտահարված պատի մեռուկացման (նեկրոզ), ացիդոզի և մահի։ Սա նաև հայտնի է որպես փակված գալարի խցանում, որովհետև աղիքի տվյալ գալարը մեկուսացված է լինում մնացածից։ Սուր ոլորման դեպքում պետք է կատարել շտապ վիրահատություն և ուղղել ախտահարված հատվածը, կամ հեռացնել անկենսունակ հատվածները ։
Ախտորոշում
Անամնեզ հավաքելուց հետո, սովորաբար հեշտ է կատարվում տարբերակիչ ախտորոշում։ Որովայնի ռենտգեն պատկերները կարող են հաստատել աղիների ոլորման առկայությունը, հատկապես եթե երևում են "սուրճի հատիկի", "թեքված ներքին խողովակի" նշանները։ Սրանք վերաբերում են գազով լցված հաստ աղու փակ գալարին, որը ձևավորվել է ոլորման պատճառով։ Ախտորոշման կասկածի դեպքում կատարվում է բարիումով հոգնա, որը ի հայտ է բերում "թռչնի կտուցի" ախտանիշը։
Սիգմայաձև աղու ոլորում
Սիգմայաձև աղու ոլորման դեպքում կատարում են սիգմոսկոպիա։ Եթե սիգմայաձև աղու լորձաթաղանթը նորմալ տեսք ունի և վարդագույն է, ապա դնում են ռեկտալ խողովակ և կատարում են դեկոմպրեսիա։ Հեղուկի, էլեկտրոլիտների քանակի, սրտի, երիկամների և թոքերի ֆունկցիաների ցանկացած շեղումներ պետք է կարգավորվեն։ Սիգմայաձև աղու ոլորումով մարդուն պետք է տանել վիրահատական սենյակ՝ հետագա վիրահատության նպատակով։ Չվիրահատվելու դեպքում կա ախտադարձի մեծ հավանականություն։
Անտառակտցար
Սննդառություն
Սնվում է անողնաշարավորներով, հիմնականում՝ որդերով։
Բազմացում և զարգացում
Արուն էգի հետ մշտական զույգ չի կազմում։ Զուգավորման ընթացքում զուգընկերոջն անընդհատ փոխում է։ Բնադրում է գետնին։ Բույնը փոսիկ է, ցամքարը՝ տերևներից։ Դնում է 44 մմ տրամագծով, բաց վարդագույն երանգով դարչնագույն՝ դարչնագույն պտերով 4 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 20-24 օր։ Վտանգի դեպքում նորելուկ ձագերին կտուցով բռնած կամ դեպի լքարմինը ծալած ոտքերի արանքում տեղափոխում է անվտանգ վայր։
Շամշիլովո
Շամշիլովո (Шамшилово), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պավլովսկի շրջանի կազմում։
Մանսուր իբն Զայդ ալ-Նահյան
Քաղաքական կարիերա
Մանսուր իբն Զայդ ալ-Նահյանը նշանակվել է Մատակարարման նախարարների խորհրդի (Ministerial Council for Services) նախագահ, որը համարվում է նախարարների կաբինետին կից նախարարական մարմին, որի կազմի մեջ են մտնում օժանդակ նախարարությունները ղեկավարող մի շարք նախարարներ։
2000 թվականից գլխավորել է փաստաթղթավորման և հետազոտությունների ազգային կենտրոնը (en:National Center for Documentation and Research)։
2005 թվականին դարձել է Աբու Դաբիի կրթության խորհրդի (Abu Dhabi Education Council, ADEC) նախագահի տեղակալ, Էմիրությունների հիմնադրամի (Emirates Foundation), Աբու Դաբիի արտադրանքի որակի վերահսկողության վարչության (Abu Dhabi Food Control Authority) և Աբու Դաբիի Զարգացման Հիմնադրամի (Abu Dhabi Fund for Development) նախագահ։ 2006 թվականին նա գլխավորել է Աբու Դաբիի արդարադատության նախարարությունը (Abu Dhabi Judicial Department)։
Հետաքրքրվածություն սպորտով
2008 թվականին գնել է «Մանչեսթեր Սիթի» ֆուտբոլային ակումբը՝ գնելով բաժնետոմսերի 90 տոկոսը նախկին սեփականատիրոջից՝ Չինավատայից, իսկ մեկ տարի անց գնել է մնացած 10 տոկոսը։ Նրան է պատկանում նաև «Մելբուռն Սիթիի» և «Նյու Յորք Սիթիի» բաժնետոմսերի 80 տոկոսը։ Բացի այդ ֆուտբոլային ակումբներից, նրան պատկանում է «Ալ Ջազիրա» ֆուտբոլային ակումբը։
Ջրատեխնիկական կառույցներ
Ջրատեխնիկական կառույցների տեսակներ
Ընդհանուր ջրատեխնիկական կառույցներ են ջրդիմհարը (ամբարտակներ), որի դեպքում պատնեշում են գետերի հունը և գետահովիտները, ջրմուղը (ջրատարներ, ջրանցքներ, խողովակաշարեր), ջուրը տեղափոխում են նախատեսված վայր, ջրառուն օգտագործում են ջրաղբյուրից ջուրը ջրատար տեղափոխելու և ջրմուղները սառույցից, ջրաբերուկներից պաշտպանելունպատակով։
Ջրմուղ կառույցներ
Ջրմուղ կառույցները (ջրտարներ) ջուրը տեղափոխում են նախատեսված վայրը։ Դրանք են ջրանցքները, հիդրոտեխնիկական թոնելները, վաքերը, խողովակաշարերը։ Դրանցից մի քանիսը, օրինակ, ջրանցքները, տեղաբաշխման, հաղորդակցության ուղիների հատման հետևանքով և շահագործման անվտանգություն ապահովելու նպատակով ունեն այլ հիդրոտեխնիկական կառույցներ՝ ջրանցույցներ, դյուկերներ, կամուրջներ, ջրնետներ։ Կարգավորման (ուղղորդիչ) հիդրոտեխնիկական կառույցներ փոփոխում և բարելավում են ջրի հոսքի բնական պայմանները, պաշտպանում գետի հունը և ափերը ողողումից, ջրաբերուկների նստվածքներից, սառույցի ազդեցությունից։ Գետերի հոսքը կարգավորելու նպատակով կիրառվում են նաև հոսանքուղղիչ հարմարանքներ (կիսապատնեշներ, վահաններ, դամբեր), ափապաշտպան կառույցներ, սառցուղղորդիչ և սառցարգելիչ շինվածքներ։
Քուրդօղլի Մեծ
Քուրդօղլի Մեծ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Արդահանի գավառում։ Գտնվում էր Արդահան քաղաքից հարավ֊արևելք, Կուր գետի ակունքների շրջանում։
Ռոբերտ Ա. Նաեֆի աստղադիտարան
Աստղադիտարանը հիմնականում զբաղվում է աստղագիտության հանրայնացմամբ երեխաների և երիտասարդների ջրանում։ Ամեն ուրբաթ օր այն բաց է այցելության համար։
Արտաքին հղումներ
Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում աստղադիտարանի կատարած դիտարկումները
Վյաչեսլավ Սոլովյով
Սպանությունների շարք
Հաջորդ զոհը պետք է դառնար Սոլովյովի հարևանը, որը կասկածվում էր մարտկոցի գողության մեջ, սակայն հանգամանքների ողբերգական ընթացքի հետևանքով թունավորված կարմիր խավիարը տարայից կերել է Սոլովյովի 14-ամյա դուստրը՝ Նաստյան։ Արդեն ծանր հիվանդ լինելով՝ նա մինչև վերջ դպրոց է հաճախել։ Կես տարի անց՝ բուժման անհաջող փորձերից հետո, աղջիկը մահացել է։ Անշուշտ, Սոլովյովը բժիշկներին ոչինչ չի հայտնել դստեր թունավորման մասին։
Կնոջ գլխի հայկական հարդարանք
Կնոջ գլխի հայկական հարդարանք, հայ կանանց տարազի, հագուստի համալիրի կարևոր մասերից։ Դրանք մեծ դեր են խաղացել կնոջ արտաքին տեսքը շքեղացնելու և ճաշակով ձևավորելու հարցում, ինչպես նաև կարևորվել ՝ որպես հավատքի, որոշակի ավանդույթների ու հավատալիքների հետ կապված նվիրական առարկաներ։
Վարդ
Ճակատն գլխահարդարանքի մասերից էր վարդը(թանթանա), որին ամրացվել են անիվաձև բարձիկներ։ Դրանք պատել են առանձին թավշե կտորով և կարել վարդին՝ ճակատի շայրերի ուղղությամբ։ Այդ բարձիկների և նրանց միջև եղած մակերեսը զարդրել են ասեղնակար ժանյակով(օյա)։ Նախ օլորապտույտ ամրացրել են կանաչ մետաքսաթելով ասեղնագործած ժապավենը, որը ֆոն էր, կանաչ խոտ կամ ցողուն, իսկ դրա վրա՝ մանր ծաղկանբախշերով ժանյակ՝ մանուշակի, նարգիզի, շուշանի նմանությամբ։ Որպեսզի ծաղկաթերթերը փռված լինեին, դրանք ամրացրել են ձիու մազով կամ մետաղյա բարակ թելով։ Ծաղիկների հետ վարդին երբեմն ամրացրել են նաև աքաղաղի պատկերով փոքրիկ ասեղնագործ զարդեր։
Սյունիք -Արցախյան կանանց գլխի հարդարանք
Այս շրջանի կանանց գլխահարդարանքը շատ բարդ էր՝ բաղկացած մի քանի մասից։ Երկար ժամանակ էր պահանջում նաև մազերը հարդարելն ու գլխի հարդարանքը հավաքելը։ Կանայք չունեին ժամանակ՝ ամեն օր զբաղվել գլխի հարդարանքը հավաքել-կապելով, ուստի ստիպված էին լինում մի քանի օր՝ գիշեր-ցերեկ կապած պահել։ Մազերը սանրում էին ճակատից դեպի գագաթ՝ հերագծով բաժանելով երկու մասի։ Քունքերի մոտ մեկական փունջ մազ ոլորել, դարձրել են ճալվ, կապել սպիտակ կտավե եռանկյունաձև գլխաշորը՝ տակի լաչակը։ Սրա ծայրերը ծնոտի տակ խաչաձևելուց հետո հանգուցել են ծոծրակին։
Մեծ գլխաշոր
Գլխի հարդարանքի մաս էր նաև մեծ գլխաշորը։ Այն սովորաբար քառանկյունաձև էր, եզրերը երկու կեղմից ծոպերով։ Ծալել են երկտակ, շեղակի, ստացվել է եռանկյունաձև, այդպես էլ կապել են ու վրայից ամրացրել կեռազարդերը։ Վերջինները քունքերից ձգվել են դեպի գագաթը, փոքր հատվածներով իրար խաչաձևելուց հետո ամրացվել գլխաշորին։ Կեռազարդրեը եղել են արծաթից՝զուգաթելի կամ հատիկովոր եղանակով պատրաստված։
Գողթնի կանանց գլխի հարդարանքներ
Շատ բարդ էր կանանց գլխի հարդարանքը, որը հավաքելու համար պետք էր 1-2 ժամ։ Կանայք գագաթի մեջտեղից հերագիծ բացելուց հետո ետևի մազերից հյուսել են երկու ծամ, իսկ քունքերի մոտ թողած մազերը ոլորել, դարձրել ճալվեր, այտերի վրայով կախել ներքև։ Սանրվածքի այս ձևը հատկապես ընդունված էր Ագուլիսի Հանդամեջ, Դաշտ գյուղերում։ Որոշ գյուղերում քունքերի մազերը հյուսել են ետևինի նման(Ցղնա, Ռամիս)։ Մազերին կապել են սպիտակ կտավից քառանկյունաձև գլխաշոր՝ եռանկյունաձև ծալված վիճակով, որի ծայրերը տարել են ծնոտի տակով և կապել ծոծրակին։ Ապա դրել են գլխին բարձրադիր ճակտնոցը՝ դինգը՝ զարդարած ասեղնագործ բուսանախշերով կամ թռչնապատկերներով։
Սկամանդր (դիցաբանություն)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հին հունական աստվածներ
Քիշ (Արդահանի գավառ)
Քիշ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Արդահանի գավառում ։
Սամարա
Սամարա (Самара)՝ քաղաք Ռուսաստանում։ Սամարայի մարզի վարչական կենտրոնն է։ Բնակչությունը՝ 1 171 598 մարդ (2013)։ 1935-1991 թվականներին կոչվել է Կույբիշև։ Տեղակայված է Վոլգա գետի ձախ ափին ՝ այն հատվածում որտեղ Վոլգա է լցվում Սամարա գետը, որից էլ առաջացել է քաղաքի անվանումը։
Վալեմարե դի Բորբոնա աստղադիտարան
Աստղադիտարանը գտնվում է ծովի մակերևույթից 1170 մետր բարձրության վրա։
Գայդոշ
2001 թվականի տվյալներով Գայդոշ գյուղում բնակվում էր 454 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,08 կմ²։
Շոթա Վարդանյան
Շոթա Արսենի Վարդանյան, հայ դատական բժիշկ-փորձագետ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1989), բժշկագիտության և իրավունքի պրոֆեսոր (1990):
Սուրբ Խաչ վանք (Ղրիմ)
Ճարտարապետություն
Եկեղեցին ունի ներքուստ խաչաձև, չորս անկյուններում կիսաշրջանաձև խորաններով ավանդատներով, արտաքուստ ուղղանկյուն, գմբեթավոր հորինվածք, ինչը բնորոշ է Հայաստանի 10-13-րդ դարերի վանքերի եկեղեցիների ճարտարապետությանը։
Հսկա մոլորակ
Տերմինաբանություն
Այս անհասկանալի տերմինը տարածվել է, քանի որ մոլորակագետները սովորաբար օգտագործում են քար, գազ և սառույց տերմինները, որպես տարրերի և միացությունների դասակարգման սղագրություն, որոնք սովորաբար հանդիսանում են մոլորակի բաղադրիչները՝ անկախ նյութի վիճակից։ Արտաքին Արեգակնային համակարգում ջրածինն ու հելիումը կոչվում են գազեր, ջուրը, մեթանը և ամոնիակը՝ սառույցներ, իսկ սիլիկատներն ու մետաղները՝ քարեր։ Երբ հաշվի ենք առնում մոլորակների խորը կառուցվածքը, հնարավոր է նաև ասել, որ սառույց ասելով աստղագետները նկատի ունեն թթվածինն ու ածխածինը, քար ասելով՝ սիլիցիումը, իսկ գազ ասելով՝ ջրածինը և հելիումը։ Այն բազմաթիվ տարբերակները, որոնց միջոցով Ուրանը և Նեպտունը տարբերվում են Յուպիտերից և Սատուրնից, ստիպել են որոշներին տերմինը օգտագործել միայն այն մոլորակների համար, որոնք նման են վերջին երկու մոլորակներին։ Հաշվի առնելով այս տերմինաբանությունը, որոշ աստղագետներ սկսել են Ուրանը և Նեպտունը դասել սառցե հսկաների շարքին՝ ցույց տալով սառույցների գերակշռումը (հեղուկի տեսքով) դրանց ներքին կառուցվածքի մեջ ։
Ռուսաստանի բարձրագույն արբիտրաժ դատարան
Ռուսաստանի Դաշնության Բարձրագույն Արբիտրաժ Դատարան, ՌԴ ԲԱԴ (Высший Арбитражный Суд Российской Федерации, ВАС РФ), Ռուսաստանի արբիտրաժ դատարանների կողմից քննվող տնտեսական և այլ գործերի լուծման բարձրագույն դատական մարմին, որը դաշնային օրենքով նախատեսված դատավարական ձևերով կատարում է արբիտրաժ դատարանների գործունեության դատական հսկողություն և դատական պրակտիկայի հարցերով պարզաբանումներ է տալիս։
Վալ դը Մարն
Վալ դը Մարն (ֆրանսերեն՝ Val-de-Marne), դեպարտամենտ Փարիզի շրջակայքում։
Աշխարհագրական տվյալներ
Գտնվում է Փարիզից դեպի հարավ-արևելք։ Տարածքը 245 քառ.կմ է, ամենափոքր դեպարտամենտներից մեկն է։ Վալ-դը-Մարնը երկու այլ դեպարտամենտների՝ Օ դը Սենիի և Սեն Սեն Դենիի հետ միասին օղակի մեջ են առնում Փարիզը և ձևավորում են «Փոքր թագ» անունով հայտնի շրջանը։
Լեզուները համացանցում
Կայքերի լեզուներ
Համացանցում վեբ-կայքերի և վեբ-էջերի ավելի քան կեսը դեռ օգտագործում են անգլերենը որպես իրենց հիմնական լեզու, բայց դրա մասնաբաժինը հակված է աստիճանաբար նվազել` այլ լեզուներով ինտերնետային սեգմենտների արագ աճի պատճառով։ W3Techs-ի կողմից անցկացված ուսումնասիրության համաձայն, աշխարհի բոլոր կայքերում անգլերենի մասնաբաժինը 2011 թվականի ապրիլից 2017 թվականի նոյեմբեր ընկած ժամանակահատվածում նվազել է 57,6%-ից մինչև 51.2% ։ Ռուսերեն, գերմաներեն, ճապոներեն, իսպաներեն, չինարեն, ֆրանսերեն, իտալերեն, պորտուգալերեն, և այլ լեզուներ օգտագործվում են կայքերի առնվազն 2,0%-ում։ W3Techs-ի ուսումնասիրության համաձայն, 2013 թվականի մարտին ռուսաց լեզուն երկրորդ տեղում է համացանցում կիրառվելու մասով ՝ գերմաներենից առաջ, և այդ ժամանակից ի վեր շարունակում է աստիճանաբար առաջանցիկ աճը։ 2013 թվականի մարտից մինչև 2017 թվականի դեկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում ռուսաց լեզվի մասնաբաժինը ինտերնետ կայքերում աճել է 5,9%-ից մինչև 6,8% (հիմնականում ռուսերենով փոքր երթևեկության կայքերի աճի պատճառով)։ .ru դոմենով կայքերի 89.8%-ը և .su դոմենով կայքերի 88.7%-ը գործում են ռուսերենով։ 2013 թվականին ուկրաինական կայքերի 79.0%-ը, Բելառուսի 86.9%-ը, Ղազախստանում 84.0%-ը, Ուզբեկստանում 79,6 -ը, Ղրղզստանում 75.9% -ը և Տաջիկստանում 81.8%-ը։ 2013 թվականին աշխարհի ամենաշատ այցելված 1000 կայքերից 6-ը հիմնականում ունեցել են ռուսերեն բովանդակություն։
Յաֆֆայի ժամացույցի աշտարակ
Պատմություն
1965 թվականին աշտարակը վերականգնվեց Թել Ավիվի քաղաքապետարանի կողմից։ Ժամացույցը փոխարինվեց, ժամացույցի աշտարակի պատուհանները և որմնախորշերը զարդարվեցին Յաֆֆայի պատմությունը պատկերող ձևավոր ցանցերով ։ Երկար տարիներ չգործելուց հետո՝ աշտարակը նորից վերականգնվեց 2001 թվականին։
Վարդանես քահանայի և Արևի խաչքար (Մայր Աթոռ)
Արձանագրություն 2
Խաչքարի աջ կողմում 18 տող խորագիր վիմական արձանագրություն.
Բոլոր ճանապարհները տանում են դեպի Հռոմ (ֆիլմ)
Բոլոր ճանապարհները տանում են դեպի Հռոմ (All Roads Lead to Rome), 2015 թվականի ամերիկյան ռոմանտիկ կատակերգություն, որը նկարահանվել է Էլլա Լեմհագենի, Ջոշ Ափիգնանեսիի և Սինդի Մայերսի կողմից։ Գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Սառա Ջեսիկա Փարկերը, Ռաուլ Բովան, Պաս Վեգան, Կլաուդիա Կարդինալեն և Ռոզի Դեյը։
Կամոնիկա
Ստուգաբանություն
Կամոնիկան ծագում է լատիներեն «Vallis Camunnorum» բառից՝ «Կամունի ժողովրդի հովիտ»։
Սուրբ Գրիգոր եկեղեցի (Քյուլյուս)
Ավերում
ԽՍՀՄ ժամանակաշրջանում եկեղեցին գործող ճարտարապետական հուշարձան էր ։ 1998 թվականին Ադրբեջանի ԽՍՀ կազմում սկսեցին ընդգրկվել երկրի հուշարձաններն ու եկեղեցիներն, Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին 2853 համարով նույնպես ընդգրկվել է այդ կազմում ։ Եկեղեցին ավերվել է 1997 թվականից մինչև 2009 թվականի նոյեմբերի 11-ը ընկած ժամանակահատվածում, ինչպես փաստագրված է Caucasus Heritage Watch-ի կողմից ։
Նատասիա Մալթե
Կենսագրություն
Դպրոցում Նատասիան հետաքրքրվել է պարով և դրա համար նա սովորել է Կանադայում, Շոտլանդիայում և Նորվեգիայում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո նա մեկնել է Լոնդոն, որպեսզի ընդունվի երաժշտական թատրոն։ Ապա նա մեկնեց Կանադա, որտեղ և ստացավ իր առաջին դերը կինոյում։
2005 թվականին նա նկարահանվել է «Էլեկտրա» ֆիլմում և Ջենիֆեր Հարների հետ միասին պարգևատրվել են MTV Movie Awards 2005 մրցանակով՝ լավագույն համբույր անվանակարգում։
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1986-87
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ Կատեգորիա:1986 ֆուտբոլում Կատեգորիա:1987 ֆուտբոլում
Չապաևկա (գյուղ, Դիկանկայի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1931 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1976 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Արչիբալդ Ջոզեֆ Քրոնին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շոտլանդացի գրողներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Գլազգոյի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի ինքնակենսագիրներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:20-րդ դարի անգլիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Շոտլանդացի բժիշկներ
Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների ցանկ
Խաղաղության Նոբելյան մրցանակ (Nobels fredspris), հեղինակավոր մրցանակ, որն ամեն տարի Նոբելյան հիմնադրամի կողմից հանձնվում է խաղաղության ամրապնդման բնագավառում ձեռքբերումների համար։ Ալֆրեդ Նոբելի կողմից իր կտակով հաստատված հինգ Նոբելյան մրցանակներից մեկը, որը գրվել է 1895 թվականի նոյեմբերի 27-ին՝ Փարիզում  ։
Փախուստ Էրգրից (գիրք)
Բովանդակություն
Նաիրա Պողոսյանի և Ռուբեն Մելքոնյանի համահեղինակությամբ գիրքը պատմում է Մեծ եղեռնից հետո Օսմանյան կայսրությունում մնացած հայերի և Թուրքիայի կողմից նրանց վրա վարած քաղաքականության մասին ։ Գրքում նկարագրվում է նաև Խորհրդային Միության կողմից վարած քաղաքականության մասին՝ Կարսն ու Արդահանը Թուրքիայից հետ պահանջելու մասին ։
Գուտա (գյուղ, Ուժգորոդի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Էրնստ Գլազեր
Կենսագրություն
1928 թվականին իր դասընկերոջ խորհրդով համալրել է Նորվեգիայի ազգային ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի շարքերը, որտեղ մնացել է մինչև 1958 թվականը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Գերմանիայից հրեաների մասսայական բնաջնջումից խուսափելու համար փախել է Շվեդիա։
Հանրակրթությունը Հայաստանում
Հայոց անկախ պետականության վերականգնումից (1918 թվականի մայիսի 28) անմիջապես հետո Հայաստանի առաջին հանրապետության ղեկավարությունը քայլեր է ձեռնարկել դպրոցների կարգավորման և հետագա զարգացման ուղղությամբ։ 1918 թվականի օգոստոսին Հայաստանի խորհուրդն ընդունել է «Դպրոցի կառավարման մասին» օրինագիծը, որով հանրապետության տարածքում գործող նախկին պետական, եկեղեցածխական և այլ տիպերի դպրոցներ ազատ գործելու հնարավորություն են ստացել։ Կրթությունը դարձել է աշխարհիկ, որդեգրվել է դպրոցի կառավարման հասարակական սկզբունքը, տարրական դպրոցներում ուսումը եղել է անվճար ու պարտադիր, միջնակարգ ու բարձրագույն դպրոցներում՝ չափավոր վարձավճարով, կարիքավոր աշակերտները և ուսանողներն ստացել են կրթաթոշակ։
Ուսանողի իրավունքները
Կրթության բնագավառում ՀՀ պետական քաղաքականության հենքը ազգային դպրոցն է, որի գլխավոր նպատակը մասևագիտական պատշաճ պատրաստվածություն ունեցող և համակողմանիորեն զարգացած, հայրենասիրության, պետականության և մարդասիրության ոգով դաստիարակված անձի ձևավորումն է։ Համաձայն «Կրթության մասին» ՀՀ օրենքի (հոդված 6)՝ ՀՀ-ն ապահովում է իր քաղաքացու կրթության իրավունքը՝ անկախ ազգությունից, ռասայից, սեռից, լեզվից, դավանանքից, քաղաքական կամ այլ հայացքներից, սոցիալական ծագումից, գույքային դրությունից կամ այլ հանգամանքներից։ Պետությունը ՀՀ քաղաքացիների համար երաշխավորում է պետական ուսումնական հաստատություններում անվճար ընդհանուր միջնակարգ և մրցութային կարգով՝ անվճար նախնական (արհեստագործության), միջին, բարձրագույն ու հետբուհական մասնագիտական կրթություն։ Հանրապետության տարածքում կրթական և ուսումնական համակարգերում դասավանդման ու դաստիարակության լեզուն հայերենն է («Լեզվի մասին» ՀՀ օրենք, հոդված 2), ՀՀ ազգային փոքրամասնություններն իրավունք ունեն իրենց համայնքներում հանրակրթական ուսուցումն ու դաստիարակությունը կազմակերպել մայրենի լեզվով՝ պետական ծրագրով և հովանավորությամբ՝ հայերենի պարտադիր ուսուցմամբ (հոդված 3)։
Պինտո (Մադրիդ)
Պինտո (Pinto) քաղաք և համայնք Իսպանիայում, գտնվում է Մադրիդի նահանգում, Մադրիդի ինքնավար մարզում։ Վարչատարածքային միավորը գտնվում է Արեա Մետրոպոլիտանա համայնքում։ Զբաղեցնում է 62,7 կմ² տարածք։ Բնակչությունը 44524 մարդ է (2010 թվականի տվյալներով)։ Մարզի վարչական կենտրոնից ունի 20 կմ հեռավորություն։
Լուի Արագոն
1955 թվականին նա հրատարակել է մի ծավալուն հոդված՝ նվիրված հայ գրականությանը, ուր հատկապես բարձր է գնահատել Ավետիք Իսահակյանի և Եղիշե Չարենցի ստեղծագործությունները ։ Նրա «Կարմիր աֆիշ» բանաստեղծությունը նվիրված է Միսաք Մանուշյանին ։
Խորհրդային տարիներին Երևանում առանձին գրքով լույս է տեսել Լուի Արագոնի բանաստեղծությունների և պատմվածքների ընտրանին՝ հայերեն թարգմանությամբ։ Նրա բանաստեղծությունների մի փոքրիկ փունջ զետեղվել է 1984 թվականին Երևանի պետական համալսարանի հրատարակչության կողմից տպագրված «Ֆրանսիական պոեզիա» ժողովածուում։
Ակկոյու
Ակկոյու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Քոչհիսարի գավառակում ։
Երազ
Դասական պատմություն
Ուելսի պատմության մեջ «Ռոնաբուի երազը» միջնադարյան Ուելսի արձակ հեքիաթ է՝ գրված Փոուիսի արքայազն Մադոք ապ Մարեդուդի կառավարման ընթացքում (մահացել է 1160 թվականին) 12-13-րդ դարերում։ Այն կարելի է գտնել միայն մեկ ձեռագրի մեջ, որն է՝ Հերգեստի Կարմիր գիրքը, և ասոցիացվել է Մաբինոգիոնի հետ 19-րդ դարում վերջինիս՝ Լեյդի Շարլոտ Գեստի կողմից հրատարակելուց ի վեր։ Պատմության մեծ մասը նկարագրում է գլխավոր կերպար հանդիսացող Մադոգի ծառա Ռոնաբուի տեսած երազը, որի մեջ նա այցելել է Արթուր թագավորի ժամանակակները ։
Աբրահամի ժամանակաշրջանի կրոններում
Իային Ռ. Էդգարը ուսումնասիրել է երազների դերը իսլամում ։ Նա ասում է, որ երազները կարևոր դեր ունեն Իսլամի պատմության մեջ, քանի որ երազի մեկնաբանությունը միակ ուղին է ստանալու Աստծո հայտնությունը իրենց վերջին մարգարե Մուհամմադի մահից ի վեր ։
Հետդասական և միջնադարյան պատմություն
Միջնադարը բերեց երազի մեկնաբանման կոպիտ տարբերակ։ Այն համարվում էր սատանայական, իսկ պատկերները դիտվում էին որպես գայթակղություններ սատանայի կողմից։ Շատերը հավատում էին, որ քնած ժամանակ սատանան կարող էր լցնել մարդու միտքը աղավաղված և վնասակար մտքերով։ Մարտին Լյութերը՝ բողոքականության հիմնադիրը, հավատում էր, որ երազները Սատանայի ձեռքի գործն են։ Այնուամենայնիվ, այնպիսի կաթոլիկներ, ինչպիսիք են սուրբ Ավրելիոսը և սուրբ Հիերոնիմոսը, հայտարարում էին, որ երազները լրջորեն ազդում են մեր կյանքի ուղու վրա։
Յունգի տեսություն
Յունգը գրում էր, որ անընդհատ կրկնվող երազները ուշադրություն են պահանջում՝ կարծես փոխանցելով, որ երազ տեսնողը արհամարհում է այդ երազի հետ կապված խնդիրը։ Նա այս երևույթը անվանում է «փոխհատուցում»։ Երազը հավասարակշռում է գիտակից հավատը և վերաբերմունքը այլընտրանքի հետ։ Յունգը չէր կարծում, որ գիտակցական մոտեցումը սխալ է և որ երազը ապահովում էր իրական հավատ։ Նա ասում էր, որ երազների հետ տարվող լավ աշխատանքը կարող է առաջարկել հավասարակշռված տեսակետ։ Նա հավատում էր, որ երազներում եղած սիմվոլները և պատկերները վերադառնում են ամեն երազի հետ։ Յունգը հավատում էր, որ օրվա ընթացքում ձևավորված հիշողությունները նույնպես իրենց դերն են խաղում երազ տեսնելիս։ Այս հիշողությունները թողնում են տպավորություններ, որոնց հետ անգիտակցականը գործ է ունենալու, երբ «ես»-ը լինի հանգստի վիճակում։ Անգիտակից միտքը վերադասավորում է անցյալի այդ պատառիկները երազի տեսքով։ Յունգը սա անվանել է «օրվա մնացորդ» ։ Նա նաև փաստել է, որ երազ տեսնելը միայն անհատին չի վերաբերում. բոլոր երազները «հոգեբանական հսկայական գործոնների ցանցի» մաս են կազմում։
Էվոլյուցիոն հոգեբանության տեսություններ
Բազմաթիվ տեսություններ ասում են, որ երազ տեսնելը REM քնի ֆիզիոլոգիայի անկանոն կողմնակի արդյունք է և, որ դա չի ծառայում որևէ բնական նպատակի ։ Ֆլանագանը պնդում է, որ «երազները էվոլյուցիոն կողմնակի երևույթներ են», և դրանք չունեն հարմարվողականության գործառույթ։ «Երազ տեսնելը գալիս է մտածելու և քնելու համակակարգին զուգահեռ» ։ Հոբսոնը նույնպես տարբեր պատճառաբանություններով երազները համարել է կողմնակի երևույթ։ Նա հավատում է, որ երազների բովանդակությունը ոչ մի կարևոր ազդեցություն չունի արթուն վիճակում տեղի ունեցող գործողությունների վրա, և շատ մարդիկ հանգիստ ապրում են առանց իրենց երազները հիշելու ։
Տեսողական բնույթ
Իծնե կույր մարդիկ չեն ունենում տեսողական երազներ։ Նրանց երազի բովանդակությունը կապված է այլ զգայարանների հետ, ինչպիսիք են լսողություն, շոշափելիք, հոտառություն և համ, որոնք կան նրանց մոտ իծնե ։
Անհատական տարբերություններ
Արտահայտչականության վարկածին զուգահեռ կա բավականաչափ ապացույց, որ մարդիկ, ովքեր ունեն ավելի պայծառ, ուժգին և անսովոր երազներ, ավելի հեշտ են երազը վերհիշում։ Կա նաև ապացույց, որ գիտակցության շարունակականությունը կապված է վերհիշման հետ։ Այն մարդիկ, ովքեր օրվա ընթացքում ունենում են պայծառ և անսովոր փորձ, ունենում են հիշվող երազներ, նրանց մոտ վերհիշման գործընթացը ավելի հեշտ է ընթանում։ Մարդիկ, ում գործունեությունը մեծ մասամբ կապված է ստեղծագործելու և երևակայության հետ (բաց են փորձությունների առաջ, երազում են, ունեն երևակայելու հակում, ներկլանվում են կամ ունեն հիպնոտիկ զգայունություն), ավելի շատ են ունենում երազի վերապրումներ ։ Կա նաև զգալի ապացույց, երազի տարօրինակ կողմերի և արթուն ժամանակ ունեցած փորձի շարունակականության մասին։ Այսինքն՝ մարդիկ, ովքեր ունենում են տարօրինակ փորձ օրվա ընթացքում (բարձր աստիճանի հոգեխանգարմունք դրսևորող), ավելի շատ են վերապրում և ունենում են ավելի շատ մղձավանջներ ։
Երազանք
Երազանքը տեսողական երևակայություն է՝ հատկապես երջանիկ ու հաճելի մտքերից, հույսերից ու ցանկություններից առաջացած, որոնք մարդը երևակայում է արթուն եղած ժամանակ ։ Կան շատ տարբեր տեսակի երազանքներ, և չկա դրա կոնկրետ սահմանում հոգեբանների շրջանում ։ Հասարակության մեջ այս տերմինը օգտագործվում է տարբեր տեսակի վերապրումների համար։ Հարվարդի հոգեբան Դեյրդրե Բարետտի կատարած հետազոտությունը պարզել է, որ մարդիկ, ովքեր տեսնում են պայծառ երազանման մտավոր պատկերներ, խուսափում են այս տերմինից, մինչդեռ շատ ուրիշներ ի նկատի ունեն թույլ պատկերաշար, ապագայի իրական պլանավորում, հիշողությունների ակնարկ կամ ուղղակի իրականությունից կտրվել, երբ նրանք խոսում են «երազանքի» մասին ։
Հավի և ձվի խնդիր
Հավի և ձվի խնդիր (երբեմն՝ հավի և ձվի երկընտրանք), տրամաբանական պարադոքս հասկացությունների ծավալի ոչ հստակ կիրառմամբ։ Պարադոքսը հետևյալն է․ «Ի՞նչն է եղել ավելի շուտ՝ հավը, թե՞ ձուն»։ Մի կողմից հավի առաջացման համար անհրաժեշտ է ձու, մյուս կողմից՝ ձվի առաջացման համար անհրաժեշտ է հավ։ Անհրաժեշտ է ստեղծել պատճառահետևանքային կապ։
Զանգվածային մշակույթում
Դեղին մամուլը նախընտրում է «Բրիտանացի գիտնականները խնդիրը լուծել են հավի (ձու) օգտին» խորագիրը։ Գիտնականները պարզել են, որ հավի ձվի կեղևի ձևավորման գործում կարևոր դեր է խաղում օվոկլեդինին-17 սպիտակուցը, որը չունեն մյուս թռչունները։
Դեմեչի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Աղտք
Պատմություն
Աղտքի բնակիչները Մեծ եղեռնի տարիներին տեղահանվեցին, մեծ մասը զոհվեց, փրկվածները գաղթեցին օտար երկրներ։
Անդրեյ Լուտայ
Կարիերա
Անդրեյը միջազգային դասի սպորտի վարպետ է։
Ձերբակալում ԱՄՆ-ում
2009 թվականի նոյեմբերին՝ Skate America մրցաշարի ավարտից հետո, որտեղ զբաղեցրեց 10-րդ հորիզոնականը, Անդրեյ Լուտայը ձերբակալվեց Լեյք Փլեսիդ (Նյու Յորք (նահանգ), ԱՄՆ) քաղաքի ոստիկանների կողմից՝ ավտոմեքենաների գողության և հարբած վիճակում ավտոմեքենա վարելու համար ։ Գեղասահորդը բանտարկվեց, իսկ նրան ազատելու համար նշանակվեց 200 հազար դոլար գրավ։ Նոյեմբերի 19-ին Լուտայն ազատ արձակվեց՝ գործի նախնական լսումներից հետո ։ Ավտոմեքենայի գողության մեղադրանքները հանվեցին, սակայն երթևեկության կանոնների խախտման մասին մեղադրանքները մնացին։ Անդրեյ Լուտայի գործի հաջորդ դատական նիստը հետաձգվեց, քանի որ մեղադրող կողմը դատարան չներկայացավ ։ Գեղասահորդին բաց թողեցին Ռուսաստան՝ ստորագրություն վերցնելով, որ նա առաջին իսկ պահանջի դեպքում կվերադառնա Լեյք Փլեսիդի ։
Մարզչական կարիերա
Որակազրկումից հետո Անդրեյը սպորտ չվերադարձավ։ Ներկա պահին նա աշխատում է Բուլղարիայում՝ որպես գեղասահքի մարզիչ։ Մասնավորապես, նա մարզում է վրացական ծագումով բուլղարացի գեղասահորդ Գեորգի Քենչաձեին ։
Shivaree
Պատմություն
Նրանք թողարկեցին լիածավալ չորս նոր ալբոմներ, որոնցից ունեցան 500000 օրինակ վաճառք։
Մարատ Ամանկուլով
Կենսագրություն
2008 թվականին ընտրվել է պատգամավոր Բեշքենյան քաղաքային ընտրական օկրուգի քենեշի և բյուջեի մշտական հանձնաժողովում 2011 թվականի դեկտեմբերից` Ղրղզստանի Հանրապետության կառավարությանն առընթեր պետական գույքի կառավարման հիմնադրամի հանձնաժողովում.
Թրոմյոյի կամուրջ
Բնութագիր և վիճակագրություն
Թրոմյոյի կամուրջը 400 մ է, իսկ 12 թռիչքներինը՝ 240 մ ։ Այն հանդիսանում է Թրոմյո կղզու և մայրցամաքի միջև կապի միակ միջոցը։ Կղզում բնակվում են շուրջ 6000 մարդ ։ Կամուրջը կարող է դիմանալ մինչև 50 տոն ավտոգնացքի ծանրություն։
Հետիոտնային, հեծանվային արահետ
2012 թ.-ին ավարտվեց հետիոտնային և հեծանվային լրացուցիչ գծի կառուցումը։ Նոր երթուղիները կառուցված են երկաթբետոնից և կարող են ապահովել մեծ ծարնաբեռնվածության կրում։ Լայնությունը կազմում է 2,5 մ, բաժանարար գծի բարձրությունը երկու կողմերում 160 սմ է։ Լրացուցիչ երթուղին ապահովեց հեծանվորդների մեծ քանակի շարժը Արենդալից դեպի կղզի։ Շինարարության արժեքը կազմում է 30 միլիոն նորվեգական կրոն ։
Ռիկ Յանսի
Կյանքի վաղ տարիները և կրթությունը
Յանսին իր առաջին կարճ պատմվածքը գրել է յոթերորդ դասարանում, երբ սովորում էր Բյուրեղային լիճ մանկական ավագ դպրոցում (Crystal Lake Junior High School), Ֆլորիդա։ Ավարտելով Լեյքլենդ Սենյոր ավագ դպրոցը (Lakeland Senior High School) նա ընդունվում է Հարավային Ֆլորդայի քոլեջը (Florida Southern College), որտեղ մասնագիտանում է հաղորդակցության մեջ։ Մեկ տարի քոլեջում սովորելուց հետո Յանսին տեղափոխվում է Ֆլորիդա նահանգի համալսարան և վերջապես ավատում է Ռուզվելտի համալսարանը՝ անգլերենի իմացության B.A․ մակարդակով։ Ավարտելուց հետո Յանսին որոշում է ընդունվել իրավաբանական դպրոց։
Սիքվելներ
Եռագրության երրորդ գիրքը՝ «Անվերջ ծովը», որը «Նյու Յորք Թայմս»֊ի բեսթսելլերն է, լույս է տեսել 2014 թվականի սեպտեմբերի 16֊ին։ Շարքի վերջին գիրքը, որի անունն է «Վերջին աստղը», դուրս կգա 2016 թվականին։
Պեպո
Բովանդակություն
Կատակերգության սյուժեն հետևյալն է. Կեկելին նշանել են՝ փեսացուին խոստանալով հարյուր թուման, այսինքն՝ հազար ռուբլի օժիտ։ Պեպոյի հանգուցյալ հայրը ժամանակին այդ գումարը պահ էր տվել Զիմզիմովին, բայց բարաթը, այսինքն՝ պարտքը հաստատող մուրհակը, կորել էր։ Զիմզիմովն ուրանում է պարտքը, և օժիտը չստանալու պատճառով փեսացուն հրաժարվում է Կեկելից։ Դա մեծ անպատվություն էր Կեկելի և նրա հարազատների համար։
Բարջին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
(7949) 1992 SU
(7949) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 23-ին Էլեանոր Հելինի կողմից Պալոմարում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ռայան Գիգզ
Մանկություն և սիրողական ֆուտբոլ
Ռայան Գիգզը ծնվել է Կարդիֆֆում, Ուելս, Դեննի Ուիլսոնի ընտանիքում, ով խաղում էր Կարդիֆֆի ռեգբիի թիմում։ Նրա մայրն էր Լիննի Գիգզը։ Ռայանն իր մանկությունն անցկացրել է Կարդիֆի արևմտյան բնության գրկում, միաժամանակ շատ ժամանակ անցկացնելով իր մոր հարազատների հետ, նաև ֆուտբոլ էր խաղում փողոցներում։ 1980 թվականին, երբ Ռայանը 6 տարեկան էր, նրա հայրը փոխեց իր ռեգբիի թիմը, և նրանք ընտանիքով տեղափոխվեցին «Սուինթոն Լայոնս», և Գիգզի ողջ ընտանիքը ստիպված տեղափոխվում է հյուսիս՝ Մանչեսթեր ։ Այս տեղափոխությունը Գիգզը ծանր տարավ, քանի որ Կարդիֆֆում էին մնացել իր մոր հարազատները, բայց նա դպրոցի արձակուրդների ժամանակ շուտ-շուտ էր իր ընտանիքի հետ մեկնում Կարդիֆֆ։
Մանչեսթեր գնալուց հետո Գիգզը սկսեց հանդես գալ Դինս սիրողական ակումբում, որը մարզում էր «Մանչեսթեր Սիթիի» սկաուտ Դեննիս Սկոֆիլդը։ Դեբյուտային խաղում Ռայանը Դինսի հետ միասին 9:0 հաշվով ջախջախվեց Սթրեթֆորդ Վիքս ակումբի կողմից, չնայած դրան շատերն ասում էին, որ այդ օրը խաղադաշտում լավագույն ֆուտբոլիստը Գիգզն էր։ Սքոֆիլդ խորհուրդ տվեց Ռայանին տեղափոխվել Մանչեսթեր Սիթիի երիտասարդական ակադեմիա, որին Ռայանը համաձայնվեց։ Նույն ժամանակաշրջանում, նա շարունակեց հանդես գալ Սոլֆորդ Բոյզում, որում նա հասավ դպրոցական գավաթի եզրափակիչ, որը անցկացրվում էր Էնֆիլդում։ Եզրափակչում Սոլֆորդ Բոյզը հաղթեց Բլեքբեռն Բոյզին, իսկ Ռայան Գիգզը, ով Սոլֆորդի ավագն էր՝ մրցանակը ստացավ Լիվերպուլի գլխավոր սկաուտ Ռոն Յեյթեսի ձեռքով։
1990-ական թվականներ
1997/98 մրցաշրջանում Յունայթեդը մնաց առանց տիտղոսի։ Մարտին և ապրիլի սկզբին Յունայթեդը սկսեց անհաջող հանդես գալ և տիտղոսը զիջեց Արսենալին։ 1998/99 մրցաշրջանում Գիգզը վնասվածքի պատճառով բաց թողեց մրցաշրջանի մեծ մասը, սակայն երբ դուրս եկավ խաղադաշտ նա ցուցադրեց բարձրակարգ ֆուտբոլ։ Նա խաղաց երկու եզրափակիչներում։ Գիգզի խփած գնդակը Անգլիայի գավաթի խաղարկության ընթացքում՝ Արսենալին, օգնեց Յունայթեդին խաղալ Անգլիայի գավաթի եզրափակչում, և անգամ 90-րդ րոպեին նրա խփած գնդակի շնորհիվ Յունայթեդը անցավ եզրափակիչ։
Վհուկներ (ֆիլմ, 2020)
Մարքեթինգ
Ֆիլմը համագործակցեց Roblox-ի խաղի հետ, որը կոչվում էր «Կղզիներ» սահմանափակ ժամանակում անցկացվող Հելոուին միջոցառման համար։ Այն իրենից ներկայացնում է մենամարտ ֆիլմի գլխավոր հակառակորդներից մեկի՝ Մեծն վհուկի (Grand High Witch) հետ ։
Թողարկում
Ֆիլմը թողարկվել է 2020 թվականի հոկտեմբերի 22-ին ԱՄՆ-ում HBO Max-ով ։ 2020 թվականի հոկտեմբերի 28-ից սկսած ֆիլմը թողարկել է ամբողջ աշխարհի կինոթատրոններում Warner Bros. Pictures ընկերությունը ։
ArcGIS
Արտադրանքներ
Ծրագրային փաթեթն արտոնագրված է, և օգտագործման անհատական լիցենզիան վաճառում է արտադրող ընկերությունը, սակայն փաթեթի մեջ մտնում են ArcReader և ArcGIS Explorer անվճար ծրագրերը, որոնցից առաջինը նախատեսված է ArcGIS միջավայրում գտնվող տվյալների դիտման համար։
Հետաձգված հարկեր
ա) ժամանակավոր տարբերությունների, կամ
Տեսակներ
Հետաձգված հարկային ակտիվ ճանաչվում է բոլոր նվազեցվող ժամանակավոր տարբերությունների համար, սակայն միայն այն չափով, որքանով հավանական է ապագա ժամանակաշրջաններում հարկվող շահույթի ստացում, որի դիմաց կարող է օգտագործվել այդ նվազեցվող ժամանակավոր տարբերությունը։ Չեն ճանաչվում այն հետաձգված հարկային ակտիվները, որոնք առաջանում են`
Հետաձգված հարկային ակտիվ ճանաչվում է նաև հաջորդ ժամանակաշրջաններ տեղափոխվող չօգտագործված հարկային վնասի և (կամ) զեղչերի հետ կապված, սակայն միայն այն չափով, որքանով հավանական է ապագա ժամանակաշրջաններում հարկվող շահույթի ստացում, որի դիմաց կարող է այդ հարկային վնասը օգտագործվել։
Տիրասպոլ ՖԱ
Ներկա կազմ
Հուլիսի 1, 2010
Դուբրովկա (գյուղ, Ուժգորոդի շրջան)
Դուբրովկա (Дубрівка), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դուբրովկա գյուղում բնակվում էր 810 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,84 կմ²։
Սահմանային թույլատրելի արտանետումներ
Կատեգորիա:Էկոլոգիա Կատեգորիա:Շրջակա միջավայրի պահպանություն
Արմեն Ղուլարյան
Պարգևներ
Պարգևատրվել է «Գարեգին Նժդեհ», «Վազգեն Սարգսյան», «Մարշալ Բաղրամյան», «Դրաստամատ Կանայան» և մի շարք այլ գերատեսչական մեդալներով։
Տիգրան Դաքեսյան
Կենսագրություն
Տիգրան Դաքեսյանը ծնվել է 1937 թվականին Կահիրեում։ Սովորել է Կահիրեի «Լեոնարդո դա Վինչիի» գեղարվեստական դպրոցում, այնուհետև գեղարվեստի ակադեմիայում։ Ապրում և ստեղծագործում է Կահիրեում ։
Տրանսիլվանիա
Աշխարհագրություն և ազգագրություն
Տրանսիլվանիայի սարահարթ 300-ից 500մ (980-ից 1640 ոտնաչափ) բարձրությամբ ողողվում է Մուրեշ, Սոմեխ, Կրիշ, Օլթ գետերով, ինչպես նաև Դանուբի այլ վտակներով։ Պատմական Տրանսիլվանիան համապատասխանում է ժամանակակից Ռումինիայի 9 քաղաքների։ Սարահարթը նաև շրջապատված է Արևելյան, Հարավային և Արևմտյան Ռումինական Կարպատներով։ Տարածքը ընդգրկում է նաև Տրանսիլվանիայի հարթավայրը։ Այլ տարածքները արևմուտքում և հյուսիսում նույնպես համարվում են Տրանսիլվանիայի մասը։ Ընդհանուր ճանաչմամաբ Տրանսիլվանիայի Արևմտյան սահմանները համարվում են ժամանակակից հունգարա-ռումինական սահմանները, որոնք հաստատվել են 1920 թվականի Տրիանոյի պայմանագրով։
Քաղաքներ
Սիբիուն Ռումինիայի մշակութային կենտրոններից է և ճանաչվել է 2007 թվականի Եվրոպական Մշակույթի մայրաքաղաք՝ Լյուքսեմբուրգ քաղաքի հետ, նախկինում եղել է Սաքսոնական Տրանսիլվանիայի կենտրոնը և 1692-ից 1791 թվականներին և 1849-1865 թվականներին Տրանսիլվանիայի իշխանության կենտրոնը։
Բոքա
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Հայաստանի ոչ նյութական մշակութային ժառանգություն
«Սասնա ծռեր» էպոս
«Սասնա ծռեր» էպոսը վիպական բանահյուսություն ժանրի եզակի հուշարձան է, ժողովրդական վեպի վառ օրինակ։ Էպոսի ձևավորման ստույգ ժամանակաշրջանը հայնտի չէ, սակայն էպոսի հերոսներից Դավթի և Խանդութի մասին զրույցների մասին հիշատակություններ կան 16-րդ դարի պորտուգալացի ճանապարհորդներ Անտոնիո Տենրեյրոյի և Մեստրե Աֆոնսոյի ուղեգրական նյութերում։
Ավանդական հարսանեկան ծիսակատարություն
Ավանդական հարսանեկան ծիսակատարությունը երեքից յոթ օր տևողությամբ հարսանեկան տոնական համալիր է, որը ներառում է մի շարք ավանդական ծեսեր՝ աղվես-խնամախոսի ծես, ցլի մորթ՝ հարակից արարողություններով, հարսի ծաղկոց, փեսայի գովք, սափրում և այլն, որտեղ քավորը, քավորակինը, հարսի և փեսային ազգականներն ու ընկերներն ունեն իրենց սահմանված դերերը։
Կատիկի բարձրացում
Կատիկի բարձրացումն ազգային ավանդական մշակույթի եզակի դրսևորում է և ճանաչված լինելու դեպքում կարող է լայն տարածում ունենալ և նպաստել երեխաների խնամքին, սակայն կենսունակ է միայն սովորույթն իմացող առանձին ընտանիքներում, մասնավորապես՝ արևելահայերի միջավայրում։ Ժառանգաբար փոխանցվում է ընտանեկան միջավայրում՝ տարեցներից կրտսերներին։
Լավաշ. ավանդական հացի պատրաստում, նշանակություն և մշակութային դրսևորումներ
Լավաշն ավանդական հացատեսակ է, օվալաձև, 2-3 մմ հաստությամբ, երկարավուն՝ մոտավորապես մեկ մետր երկարությամբ, կես մետր լայնությամբ, թեթև՝ շուրջ 200-250 գրամ քաշով։ Այն թխում են թոնրում, ցորենի ալյուրի ու ջրի շաղախման միջոցով ստացված խմորից՝ երբեմն թթխմորի ու աղի կիրառմամբ։
Լավաշի մասին հիշատակվում է Գրիգոր Տաթևացու «Գիրք հարցմանց Երիցս երանեալ Սրբոյն Հօրն մերոյ Գրիգորի Տաթևացւոյն» աշխատությունում (14-րդ դար) և 1457 թվականի ձեռագրի հիշատակարանում («Հայերէն յիշատակարաններ», «Ճաշոց»՝ Մատենադարանում պահվող թիվ 4746 ձեռագիր, գրիչ՝ Յոհանէս Մանգասարենց, Արճէշ)։ Լավաշի մասին ավելի ուշ շրջանի հիշատակություններից է Վարդան Հացունու «Ճաշեր և խնճոյք հին Հայաստանի մեջ» աշխատությունը (Վենետիկ, 1912)։
Գաթայի պատրաստում և մշակութային դրսևորումներ
Գաթան քաղցր թխվածք է, որը պատրաստվում է յուղով, կաթով, ձվով, մեջը խորիզ դրած կամ անխորիզ խմորից, իսկ պահքի օրերին՝ ձեթով։ Գաթան պատրաստվում է խմորի շերտերով և ունի պատրաստման մի շարք փուլեր։
Գաթայի վերաբերյալ վաղ հիշատակություններից հայտնի են Վարդան Այգեկցու (13-րդ դար), Պարսամ Տրապիզոնցու (16-րդ դար) երկերը, որոնցում «գաթա» անվանումը կիրառված է որպես քաղցր խմորեղեն։
Հայաստանում հանդիսավոր և տոնական օրերին (մկրտություն, հարսանիք, հուղարկավորություն և այլն) թխել են ու մինչև օրս էլ շարունակում են տարբեր տեսակի գաթաներ պատրաստել։ Գաթայի պատրատստումը տարածված է ՀՀ ամբողջ տարածքում, հատկապես Գեղարքունիքի, Կոտայքի, Սյունիքի, Շիրակի մարզերի համայնքներում և Երևանում։
Մրգից օղիների պատրաստում
Հատկապես հարգի են թթի, հոնի, վայրի տանձի և ծիրանի օղիները։ Օղու պատրաստման հմտությունների ավանդույթը և գիտելիքները փոխանցվում են սերնդեսերունդ։ Ավանդույթի շարունակականության դրսևորում է վերջին տարիներին ՀՀ Սյունիքի մարզի Քարահունջ համայնքում «Թթի փառատոնի» իրականացումը, որի ընթացքում մասնակիցներն ականատես են լինում ոչ միայն «թութ թափելու» արարողությանը, այլև օղու պատրաստման գործընթացին։
Մրգից օղիների պատրաստումը տարածված է ՀՀ Տավուշի, Լոռու, Վայոց ձորի, Սյունիքի, Արարատի, Արմավիրի, Արագածոտնի մարզերի համայնքների գյուղական բնակավայրերում, որոնք համարվում են Հայաստանի այգեգործական շրջանները։
Սուրբ Սարգսի տոն
Սուրբ Սարգսի տոնը Հայ Առաքելական Եկեղեցու կողմից նշվող տոներից է և համաժողովրդական տոնակատարություն։ Գրավոր ամենավաղ տեղեկությունները պահպանվել են 5-րդ դարից։